Gb323_fol-1_EX2
author: Petrus, Lombardus, Paris, Bischof

——

N125 11977822 021

Huuunpmrnummemindaan —

Tübingen

ðẽẽ
— — — ☛

—c.

tonennt, N
xii⸗ W

tt

i de
Gohre Gri⸗
m; minnd
. n
rmattn “äl i
nna w ie
N Ciͤg Güs

e r

og K ning
n G n

e N auai

mi: F...
linii

Ritar

3K

ſes c mii

Ah

W:

. ,4 36

We.
* iand inag 4 n

slt 4 e
lendos ta

. ror ſwroeer.
ä

W –
erai
lrnte ce ertete 4
— 1
W eho S
Nαℳ ineinsnn .
n. ü
eN: ween
wanE t
R 4
R
4 8

.
S

D . — — . . * — — . E . . — . 4
4 — —— . „ —2 . . = —⸗ = — —
6 5
8
4
4
S
. 4
68
4
.„*

– — —
— . — — 4 . — õõ
* „ .
. .
.ẽꝰ . . — . . . . r . .
. . „* „ . .* . . . „ . . . S .
. 4 .
*. . „ð
. . — - „ . „* . . . 7
. . .
. . . „— . * . . . .
— 6 1
S= „ : „ .. . .
3 . 4 4 . .
. . . B
5 . . . . . . . . — 3 . .
S * .- .
— — 2èèòMWẽU6
D . * . .
2. . .
. . . X . 3
- . .
. 2* . . 2
. . .. . —— — . . .
„ . . 3
. . .
.
H „ * . . „
D .— . . . .
.
. . J
— . . .
. 4 * .
*4 . „ .
. . .
. . 5* . .
. B
.
. . „ * .
4 . . .
. -
4 . .
HZ 4 8 .
.. .
. 4 . .
.
„
. .
3 . * „
. . .* „*
. . J
.
„. .* .
. .
JX . . . .
—⸗ . .
„7 - .
„ 4
„ . .
. . .
. . .
* *
4 . .
.
5 .
„ r. .
.⸗
. — .
— 6 .
.
4 „ V
„ .
.
. .
.* ₰* J
7
.
. .„5 .
. . „ „ . . . .
. * .
.

M

“ .
Joßhes bekenbaub Moguntinꝰ euãgelice theologie ſummo doctoꝛi dño Micolao tinctoꝛis de guntʒenban⸗ ſn
ſen impꝑialis ecclie bambergenſi is pᷣdicatoꝛi ſalutẽ. N upꝑ religionis beati Franciſci pꝛes deuotiſſimi fiatu ſpaſ ulte
ſancti agitati ad capitularẽ ↄuentũ Murnberge.inſtituerunt (vt par erat) de ꝓfundiſſimis oꝛtodoxe fidei ar-
canis diſputatoꝛiã exercitatõz:ad quãvenerãda peritoꝝ multitudo om̃i doctrinaꝝ genere armata ꝛcrhe⸗ Aſt
ta velut ad literariã militiã. ⁊ olim ad feriaꝝ ſaturnaliũ ſerias diſputatões ↄuenit.in qᷓ celebꝛitas tua diſputtẽ (e
di nacta ↄgreſſuz;.rõnem argumẽtoꝝ eo moderamie⁊ efficacia ꝓ ferebat. vt om̃s auditoꝛes ineſtimabili nedůũ (di
delectatõne:ſᷣ et admiratõne faceret affectos. Mõ deerant alij q̃s ingenij vis maxima:⁊ in doctrinali bello ro/ vet
bur inuictũ ad participãda eueoni laudis celebꝛitati tue ↄciliauit. ſola tñ celebꝛitas tua.tum argumen an
di vi ⁊ foꝛtirudine:tum dicendi copia ⁊ maieſtate pᷣclaꝝ triumphatoꝛis nomẽ ↄmuni omniũ voce eſt ↄſecats n
Ego vᷣo qui puitatis mec offcia. perit om̃ibus ( vtcunq; potui impendere ſemp extiti ſtudioſus. nefas exiſi· in
maui ſi nulliꝰnumen beniuolentia triumphũ tuũ oꝛnarẽ vel rectiꝰponoꝛarẽ.At metiendo vires meas nibil in ⸗
ueni vel natura.vel arte.vł foꝛtuna mibi conceſſum: qð dignitati tue digne poſſem offerꝛe. Aenit inter bec in ſvee
mentẽ qdð adoleſcentulus in varꝛone legi dantis animũ nõ munus eſſe penſandũ. Aenit in mentẽ ſocrat: bbu/⸗ ton
manitas:qui paupen diſcipuli ſui eſchinis paruũ munꝰmagna gratitudine dignũ iudicauit. Alle ſoc ati ſeip⸗ (Geboten

ſum muneris loco dedit. ego nõſolũ meipᷣm:imo etiã diſiectos ab inuicẽ libꝛos duos.textũ.i.ſniaꝝ⁊ ſcti bona
usẽture ſuꝑ eodẽ diſputata ⁊ intpᷣtatõeʒ meo laboꝛe in vnũ digeſtos.vigili emẽdatos cura:⁊ indice ad oia fere
q̃ in eis tradunt᷑ fabꝛicata celebꝛitati tue do.offero.⁊ dedico. Lua vo celebꝛitas illiꝰinſtitutũ ⁊ b?exẽplũ pcoꝛ
velit ↄplecti: ⁊ me tibi datũ in mancipiũ.⁊ coꝛrecturã⁊ laboꝛẽ buiꝰopꝑis tibi ↄſignatuʒ nõ aſperner:vt ⁊ nois
tui ĩmoꝛtale decus.ad extremas oꝛbis terꝛaꝝ natõnes.duce libꝛoꝝ impᷣſſura ferat᷑:⁊ inter triũphi tui oꝛnamẽé
ta laboꝛ meus nũeret᷑.quẽ etſi alicubi erꝛoꝛis obũbꝛet caligo.celebꝛitai tue ſplendoꝛ illuſtret. Otuis em̃ totux R
(ſit quãtulũcunq;)qð in heidelbergẽſi academia octennalis moꝛe ſpacio didici:totũ qd ptinuata ꝑcepi lectõ

6

ne: totũ qd induſtrie mee natura p̃ſtitit ad bãc coꝛrecturã ↄquiſierim. expẽderimqʒ. vereoꝛ tñ me in tam vaſti Peſg
man tempeſtatibꝰom̃s erꝛoꝝ ſcopulos nõ euaſiſſe.in q̃ vel rari.vel nulliꝰvnq̃ʒ vela ſine repᷣbenſionis turbine n
⁊ pericłovolauere.in q̊ ſanctꝰ Bonauẽtu ra colluctãtibꝰopinionũ ꝓcel::ad eũ plerũq; poꝛtũ applicuit. ad quẽ gniͤ
ↄmunioꝛ opinantiũ ventꝰcoegit.in qͥ gubernacula ingenij ſui mr libero coꝛrectoꝛi ↄmittit. HNoneſtatis igitur sdn
nõ dedecoꝛis. ⁊ excuſandi nõ calũniandi vicẽ obtinebit.ſi egoꝛ togatã celebritatẽ tuã (cui nõ minꝰ veneratöis ſſinin
⁊ credulitat debʒ etas nr̃a q;ᷓ pꝛiſca pitagoꝛe palliato) ⁊ om̃s qͥ oꝛdinatõnis ⁊ coꝛrecture mee ſarcinã ponde⸗ mnniil
rant pios lectoꝛes. ⁊ interpᷣtes beniuolos nõ maliuolos foꝛe depoſco. Pꝛecipue tñ oꝛo mpons pien acceptũ akulul
iri textũ noue imp̃ſſure inſtar antiq̃ nõ eẽ diſtinctũ.q;ꝛ plun feci grauẽ Bonauẽture auctẽ qᷓ mihi fuit diſtinguẽ Nmnin
di rõ ⁊ exemplar qᷓʒ vſitatã bucuſq; ꝑtitiões. NHecꝓ mercede ↄuicia mihi deberi ↄſentiet in qᷓſtionũ pꝛinapijs Wwönnd
vboꝝ modica vel mutatio.vel ademptio.puta:vbi exẽplaria ſcpᷣta ſonãt.circa pꝛimum ſic ꝓcedit᷑ ⁊ quent᷑.et tunn
deinde. Scoo querit᷑. Lercio q̃rit᷑ c. ego viciſſim qonum capita ſic inſtitui.Queſtio. Queſtio.ij.⁊c.nulla te· –W
meraria pᷣſumptõne:ſᷣ ſola ductꝰↄmoditate q̃ talit ⁊ indici ⁊ impᷣſſioni ↄducere ſuggeſſit.qᷓ me etiã ab oĩis in domunn
iurie nota tuebit᷑:ne vel clariſſimos autoꝛes offendiſſc.vlł ſtudioſis nõ ꝓfuiſſe.quiſpiã debeat ſuſpicari.qð8 me Goth
liꝰcuiuſuis ſtudio qᷓ;ᷓ meo calamo ſpero ↄpꝛobandũ. Aale theologoꝝ ⁊ dleri bambergenſis deteus. zilen
— ¶ Jobannis bekenhaub Moguntini in laudem vtriuſq; autoꝛis carnmen. ualeu
¶ Duiſquis eris diuc qui maieſtatis anbelas ¶ Sic reꝑ varios oꝛtus ſtatuere periti. e
Abgita ſcrutari: ſiſte perinde gradum Quod magis erꝛoꝛis qʒ ratõnis babert· ea
MMam te nec plato nec areſtotiles operoſis Mon minus erꝛoꝛis vulgus circa deitatlis nmwſite
Crede docet libꝛis.que docet iſte liber ¶ Maturam ſtatuit religione ſuag jſgg
¶ Hec tibi Maſonis nec dulcis muſa maronis ¶ Vtra fuiſſe poteſt fictoꝛum cauſa deoꝛum Pamt
Muis viua canat. non tamen illa canit ¶ Autoꝛis vel honoꝛ vel bencfacta ri wofn
¶ Omnibus vna fuit pariter mens noſſe quis eſſet ¶ Sic pꝛoculi ſuaſu Rome deus vltro quiriuuns 2*“
Qui celum. terꝛam.fecerit atq; fretum ECeperat:inde Nume mox dea veſta coli Ntn
¶ Ex qua materia qua foꝛſitan arte laboꝛant ¶ Sic cereris donis aratro quia pᷣpaꝛat agiro dlann⸗
¶ Scire:ſed ingenijs obuiat er:oꝛ iners Concremat egyptus thura ſabea boi W
¶Plato dei vires.exemplar.materiamq; Sic quia dat lane. dat lactis commocda multa unm
olen bijs extet oꝛbis oꝛigo tribus ectit oui ſupplex cum pꝛece ſcytha genu n
¶ Hat duo. materiam.ſpeciem quibus omnia ↄſtent ¶ Sic aqua.ſic ignis dij perſis ↄmemoꝛant᷑ nisg
BSoctus areſtotiles. que duo ternus agat ¶ Ergo ꝙ hijs bominum cura frequenter eget Fnĩ
¶ Eſt aqua ſi recte taleti creditur vna ¶ Sic alijs alij ſimulacris templa dicarunt 4 inniu
Fndatcries cunctis rebus in oꝛbe ſiul Alter adoꝛauit. ſculpſerat alter opus W
¶ Murſus Anaxnenes contra dedit aera certum ¶Cot tulit erꝛoꝛes et veras intulit artes in
Aunchl pꝛincipium: quod dedit alter aquas Wentibus bumanis iam pia iuncta fides une
ſes epicurus ebes vult nullas eſſe creatas ¶Nam paſtoꝛe rudi.iam piſcatoꝛe magiſtro gbann
Ergo ex nihilo diſputat eſſe nihil Doctus eris felix ardua facta dei . nii
oꝛpoꝛa tum celi.tum terꝛe. tum maris alti ¶ Dam bonauenture iam claro lumine Petri lon
Larmine teſtatur Maſo fuiſſe chaos Lombardi cernes que latuere ſophos nnn .
irgilius vo pꝛopioꝛ diuinius oꝛbem ¶ Qualiter in trinis ꝑſonis eſt deitatis un
RXH arrie opus ſummi compꝛobat eſſe di SEᷓ nica maieſtas:que regit alta poϑli N
¶ Attamen ille ioui diuinos reddit honores ¶ QAualiter ex nibilo mundi pulcerꝛima foꝛmq cnen

¶ Qui fuit ex bominis ſemine natus bomo

¶ Sic actoꝛe deo patre creata fuit

cchin
nenmit
H
itmi ti
rinun
cign
iin
rrhenz
eti nis
äindi
vhietin
mepis

„

S . . f .

Nicolaus tinctoꝛis de gi

¶ Gic hominem nouiter reparatũ ſcandere ſurſum

(¶ Eſt vbi leta quics. ? lu. ? vita beata
¶ Eliſijq; ioci gaudia cuncta ſimul
¶ QDuo bonauentura:petrus lombardus vtriq;
¶Sublati capiunt pꝛemia digna ſibi
¶ Quo tuba diuini verbi doctoꝛ nicolae

9⁷ „

¶ Tinctoꝛis tendas dum tuba diua ſtrepit

¶ Dugaliter butnakatmh quis viciaſſet oꝛigo
¶ Induerit carnem filius ipſe dcii
¶ QAualiter ex buius manauit vulnere ſanguis.
¶ Wixtus aqua.cuius vi ſacra noſtra vigent.
Mec ſatis eſt ſupos luſtrare ſed intima tere
¶ Niſcera colluſtrant moꝛsvbi iure tuo

G 6 cineres carnes ⁊ oſſa ſed ex bis ¶ Quo libꝛi impꝛeſſoꝛ Hurnberge Anthonius ibſe
. 0 .

oſt bomo crede nouus fingit᷑ arte dei .¶ KRKoberger tendat poſt ſua fata pꝛecodꝛ
¶ Haud ebes.haud mancus.ſᷣ pꝛudens.integeꝛ.omni ¶ Quo bonauenture me ducat dextra iobannem
Pulcrioꝛ effigie q; fuit oꝛtus homo Beyeckenhaub. Quo me iungito petre tibi
it tunc ꝑpetuus qui vixit fragilis am ¶ AUos ego coniunxi diſiunctos.vos mea cura
Fit q́ʒ tunc agilis.qui fuit ante grauis Uluſtrauit vigili mente. laboꝛe. manu
¶ Eit ſine peccato.pꝛauaq; libidine tutus Si tibi non feci ſatis o lectoꝛ voluiſſe
Fit par angelicis illa pꝛopago choꝛis ¶ Bit ſatis.⁊ melius coꝛrige.parce.vale.

Regis ag echerei regna choꝛuſca decet

— 82

. —

theologie pꝛedicatoꝛ imperialis eccleſie Bambergenſis. Docto magiſtro Jobanni bekenhaub Mogunti⸗

no.Salutem plurimam.Tantũ me verbis tuis feciſti ſuauiſſime Johes.vt nõ referꝛe ſolum viciſſitudinem
gratiãq; ſcriptis valeam (vt par in pꝛimis eſſet)ſed etiã admodũ refoꝛmidẽ. ne plus equo mihi tribuiſſe vi
dearis.Quo factum eſt. vt ⁊ in gratijs agendis tardioꝛ efficerer. ⁊ tibi plura qᷓ; in me ſunt ſcribenti.pꝛoꝛſ us
nõ aſſentiar. Cum ⁊ me ⁊ mea longe minoꝛa cognoſcam. MNoui equidẽ qᷓ; ſit mibi curta ſuppellex.noui qᷓ ſit
amoꝛ iniquꝰ arbiter. ex quo noui tandẽ viroꝝ optime atqʒ doctiſſime quantũ a te diligar ⁊ amer. Qui labo⸗
res.ſtudia.lucubꝛatõnes tuas.ĩmo ⁊ limã ingenioſe tue coꝛrectionis acutiſſimã ⁊ politiſſimã paruifacis.vt
nominis mei decus (quod cenſ. Texignum cuʒ noſtro Lombardo ⁊ Bonauentura. ad cxtremas efferꝛes
oꝛbis natõnes. Pꝛo qᷓ tibi nõ ſolũ ego ſ̃ et tota tbeologoꝝ caterua vnacum lombardo gras hẽat. Js.n.iam
dudum nudus ab vtero matris pariſieñ.vniuerſitatis exiens exanguis.nebulis multis ſtipatus.in tenebrii
ignoꝛantie latuit.Quẽ tu illo tam apto tpꝑe.decoꝛo lumie bonauenture decoꝛaſti ac veſtiſti.Et quaſi e lateri⸗
cio marmoꝛcũ (vt ceſart dicere ſolitus eſt) effeciſti. Nec tibi o bonauentura minoꝛ is bonoꝛ eſtq officiſo cõ
iugio tibi ſociauit Petrum lombardũ Jobannes bekenbaub. qᷓ; ꝙ nuper (Sixto quarto pontifice maximo

pᷣſidente) cathologo ſanctoꝝ es aſſcriptus.vt ſimul ꝑ oꝛa.p pulpita.per bibliothecas.ꝑ libꝛarias.per aulas.

omniũ doctoꝛum oꝛbis.tam venuſte ꝓgrediamini ⁊ ſine verecumdia. Laudet eſculapius ypocrateʒ choum

medicine ſue recuꝑatoꝛc.phiſiſtratũ homerus.tuccã⁊ varronẽ virgilius honeſtet. Neemiã moyſ. es. qu totaʒ
legẽ tempoꝝ malicia dirutã in vnum opus collegit. Juſtinianũ romani.qui mandauit tribuniano.theophi
lo ⁊ oꝛotheo queſtoꝛibꝰſacri pallacij vt rom anaꝝ legũ qᷓ pandecte dicebant᷑ ſuꝑpflua reſcinderent adunarẽt
diſſuta.crudaq; digeſta efficerent. Te laudent mi Joł etrꝰ lombardꝰ qͥ tã pulcra a te circũdatus veſte in
om̃es ꝓgrediens natõnes.nullius foꝛmidabit aſpectũ.Cõtincat ſe in rupe ſua ꝑmenides cũ dyaletica.thiſi/
as cum rethoꝛica. Phꝛiniꝰ cum muſica.Atlas cum ſiderũ curſu. Lombardus cũ bonauentura coꝛonatus.
noſtro Jo.bekenhaub.nitide.terſe ⁊ polite limatus in publicuʒ pgredit᷑ita vt nullius foꝛmidet aſpectuz. ſ
omnẽ laudem ſuꝑgrediat᷑. Subuereoꝛ tñ mi Joh̊.ne quiſq; foꝛte inuidie ſtimulis agitatus ſit tam iniquus
veritat hoſtis vt me adulandi cauſa aut oſtentãdi ingenij tanta de bonauẽture laudibꝰdixiſſe moliat᷑. Mõ
oſtento eloquentiã quã nunqᷓ; ꝓfeſſus ſum.vtinã in me eſſet.Ex animi ſententia loquoꝛ.vtinã in me tantuʒ
ingenij eſſet vt minimã eiꝰ laudẽ attingerẽ. Mon eſt ille ſanctꝰſterili meo ingenio laudandus. diues ingeni⸗

um ⁊ exquiſitã expoſtulat mineruã. Percurꝛe natõnes.pcurꝛe latos pariter ppłos.reuolue etates.celum vel

ipſum ſuſpice.vix plures in vllo dotes reperies. Parum eſt eum natum in balneo regio parentibꝰhoneſtiſſi⸗
mis patre Jo.fidanʒa.matrevo ritella que eum a cunabulis nõ ſine grandi miraculo oꝛdini beatiſſimi patr?
Franciſci deuotum a moꝛtis fauci liberauit.Queris in viro coꝛpis pulcritudinẽ.pulcerꝛimꝰfuit Bonauen
tura.ita vt alexander doctoꝛ irꝛefr agabilis quo pᷣceptoꝛe ſueba ind ta coꝛpis pulcritudine et moꝝ elc⸗
gantia dicere ſolitus ſit Adam nõ videtur peccaſſe in bonauentura. Diligis animi diuicias.ditiſſimꝰ Bona
uẽtura.Et hoc nõ tacebo ꝙ bonauenturã noſtrũ ſanctꝰ Lho.aquinenſis deuotõnis gratia viſitans.inuenit
eum ſcribentẽ legendam ſancti Franciſci.⁊ raptum extra ſe dixit. Sinamus ſanctũ laboꝛare p ſancto.Lau⸗
das beniuolentiã. ⁊ hic beniuolentiſſimus dixit petrus cardinalis epiſcopus hoſtiẽ. in cius oꝛatõne funcbꝛi
ꝙ quicũq; Bonauenturam videbat ipſius amoꝛe capiebat᷑ eiuſq; pijſſima mandata obedienter ſuſciperet.
Amas doctrinã. Pace omniũ loquoꝛ qui petrum explanarũt nemo deuotius.nemo ſubtilius. nemo vtilius
nemo mediocrius.in omniũ queſtionũ ꝓcella ſecurius nauauerit.Teſtis ſit mibi ille ipſe doctiſſimꝰ bonauẽ
tura.qꝛ cum publica legendarũ ſententiaꝝ ꝓuincia fungerer. in oim queſtionũ ſcrupulo tanqᷓ; ad tranquil/

lum poꝛtum ad ipſum ↄfugerim. Foꝛtuna gaudes. vix foꝛtunatioꝛ vllꝰ.Teſtis ſit mibi dignitas generalatꝰ
oꝛdinis quẽ. xviij. annis laudabiliter rexit. Epiſcopatus eboꝛaceñ. quem a Clemente papa libere oblatum
libeai? ſpꝛeuit. Dignitas cardinalatꝰ in q taliter ſe geſſt vt tante fidei apud eoſqẽ cardinales enet ꝙ Xlernen
i .

enbauſen doctoꝛ

S onaut tura

CoNR n Jak

Ipe vo nõ ſe ſed virum ſanctiſſimũ Gregoꝛium decimũ nominauit.O vbi nũc ſunt tales viri:Quid de in⸗
numerabilibus virtutibꝰeius ⁊ ſcriptis recenſeam. Loquunt᷑ miracula.appꝛobat eum eccleſia ſancta catho
lica.nõ ad ſcripta eius quaſi queſtõnes vnqᷓ; acceſſi.ſ̊ reuera tanq; ad oꝛatõnes et ↄtemplatões. Hec miret
aliqͥs tantã in eo gloꝛiã qͥ viuit iam in eterna gloꝛia. huius g cõiugio Petrum lombarduʒ ſociatũ.iam dili⸗
gentiſſime politũ ? emendatũ a noſtro Johanne bekenhaub. vnacũ elaboꝛatiſſimo repeꝛtoꝛio ſiue indice.o
te. 1I49 I.menſis marcij die ſco. . ”
¶ Sic bonauentura lombardum luce choꝛuſca
¶ Illuſtrat ſicut ſolis oꝛigo ſolum
¶ Woguntine facis ſic diua coire fluenta
¶ AUt celeri Rheno mogunus ipſe coit
t vicium ferꝛi.lima purgatur acuta
Bic calamo purgas tu vicioſa libis
Cum bonauentura.cum petro turba theoſis
BGrata tibi.pꝛo te det pia vota deo

viri doctiſſimi legite diligite amate. Lu vo ſuauifſime moguntine vale.Ex bamberga Anno a xpi natiuita⸗

.
/
4
4
4
„„

f

te papa defuncto oĩm vota in eum cõpꝛomitterent. ſi ſe vel alium ad paptumm notninaret ipſum eligereut.

Munsn

6o: ,l

gun

ſnenock⸗
ſiinpri
Ur tobiori
culeinliten
fuuls Cane
nind On
Cfmlsn
ſtcligkin
Roti
nigr
ſbitnn
Molan
nqu
glckf
tijſn
nmut
Niſat⸗
Conſcan
s Ner
ken
sf
ſench⸗
Pernun
2Ni 1
ign;

ſpinar
go.

¶ Kelebꝛatiſſimi patnis domini bonauẽture ſiuuius rerũ mũdanaꝝ pductio. ob quã canſam nõ
deiꝛdinis minoꝝ. artis diuine ſummi diſcuſſo tm fluuiꝰb mare a ſpheta dicit᷑ in fo iſte mũdꝰ. Moc
nss:⁊ apoſtolice ſedis epᷣi Cardinalis pꝛolo⸗ Barann 2 bcnon nreDehe mio Ehechi.
us in primũ librũ ſententi⸗ “ xxix.Ecce ego ad te pharao rex egypti dꝛaco mag
gus inp nmu librü ſententiax. q̃ cubas in medio fluminũ:⁊ dicis meus eſt fluuius.
L ⁊ ego feci memetipᷣm: ponã frenũ iĩ maxillis tuis ⁊c̃.
Draco iſte magnus quẽ dominꝰ alloquit᷑:⁊ cui com
minat᷑ in filia ⁊ pſona pharaonis dyabolus eſt qᷣ eſi
rex egypti q̃ interpᷣtat᷑ tenebre qm̃ regnat in eis qͥs
cexcecauit tenebris erroris:vtputa ſunt heretici. Ad
quẽ etiã dicit. Meꝰ eſt fluuiꝰ: ⁊ ego feci memetipᷣm
quaſi ipſe fecerit mundũ iſtũ:⁊ ipſe nõ habeat aliud
principium. Hunc crroꝛem ipſe dixit ⁊ ſuggeſſit im-
pijs manicheis qui totam machinã viſibiliuʒ a deo
malo eſſe conditã cõtendunt. Huius draconis ma-
xillas dñs infrenabit.qñ ablata ſibi poteſtate ſugge
rengdi falſa. oſtendet ſe eſſe huius fluuij ↄditoꝛeʒ. vn
de in eadem auctoꝛitate ſequit᷑. Sciẽt om̃es habita
toꝛes egypti qm̃ ego dminus. ¶ Tercio ꝓpter circu
latõneʒ dicit᷑ fluuius filij dei incarnatio. Om̃ ſicut
in circulo vltimũ coniungit᷑pᷣncipio. ſic in incarnati
one ſupremũ coniungit᷑ ymo:⁊ primum poſtremo.
vt filiꝰ dei eternus.homini ↄdito die ſexta. De hoc
fluuio Ecci. xxiiij. Ego quaſi fluuius doꝛix. et ſicut
H Sõs aqueductus exiui de paradiſo. Doꝛix interpꝛetat᷑ ge
ſcrutatus eſt ⁊ abſcondita ꝓduxit in lucem. Nerbũ neratiõis medicamentũ:⁊ eſt ibi figuratiuus ſermo.
iſtud ſumptũ ex Job. xxviij.diligentius conſideratũ vt cõuerſim intelligat᷑.i.gencratio medicamẽti. In/
it nobisviã ad pᷣcognoſcendũ quadruplex genuus carnatio.n.filij dei nihil aliud fuit qᷓ; generatio me/⸗
cauſe in li.ſenten.ſ.materialis.foꝛmalis. efficiẽtis et dicamẽti. vere em̃ languoꝛes noſtros ipſe tulit: et in
ſinalis. Cauſa nanq; materialis innuit᷑ in nomine firmitates noſtras ipſe poꝛtauit. Recte igit᷑ filij in/
fluuioꝝ. Cauſa foꝛmalis in ꝑſcrutatiõe ꝓfundoꝛuʒ. carnatio fluuius doꝛix dicit᷑.Et ipſe de ſe vere dicit.
Caã finalis in reuelatiõe abſconditoꝝ.C¶a vo efficies ¶ Ego quaſi fluuius doꝛix.i.medicinalis fluuiꝰ:⁊ ſicut
intelligit᷑ in ſuppoſito duoꝝ verboꝝ.ſ.ſcrutatus eſt aqductus exiui de paradiſo. Natura aque huiꝰ eſt.
ct ꝓduxit in lucẽ. Innuit᷑ cm̃ cauſa materialis noie ꝙ tantũ aſcendit.quantũ deſcendit.talis fuit exitus
fluuioꝝ pluraliter nõ ſingulariter.vt nõ ſolũ tangat incarnatõnis ſᷣm ꝙ dicit᷑ in ᷣ.A ſummo celo egreſ-⸗
libꝛi totius materia vel ſubiectũ in generali:ſed etii ſi io eiꝰ:et occurſus cius vſq; ad ſummũ eius. Et Jo

pticulariũ libꝛoꝝ in ſpali. Dꝛopter qð notãdũ ꝙ iu baãnis.xvj. Exiui a patre ⁊ veni in mudu. Iteꝝ relin
xta quadruplicẽ ꝓprietatẽ fluuij materialis:quadru quo mundũ et vado ad patrẽ. ⁊ ita fecit circulũ. De
plex eſt fluuiꝰſ/ pũalis.de quo ſᷣm quadruplicẽ diffe hoc etiã fluuio q;tũ ad egreſſuʒ eiꝰ ex matre: põt ex
1 rentiã ſunt quatuoꝛ li.ſniaꝝ. Conſidero nanq; fluui poni illud qd dicit᷑ Heſte .x.in ſomnio mardochei:
umn materialẽ quo ad duratõnẽ ⁊ inuenio pennitatẽ paruus riuulꝰ creuit in fluuiũ: ⁊ in lucem ſolemq; cõ
Mãſiut dicit Iſidoꝛꝰ. luuius eſt ꝑennis fluxus. uerſus eſt. Quis obſecro eſt pꝑuulus fluuius iſte:niſi
Conſidcro q;tũ ad extenſionẽ: ⁊ inuenio ſpacioſita bumilima virgo. bec crcuit in fluuiũ. cum generauit
teʒz. In hoc em diſtinguit᷑ fluuius a riuulo. Conſide· xpᷣm. qui nõ ſolũ fluuiꝰ p abundantiã gratie:ſed etiãẽ
ro cqhtu ad motũ: et inuenio circulationẽ. Sicut eniz lux ſapientie ⁊ ſol iuſticie dicit vᷣm ꝙ; Joh. j. de ipo
dẽ Ecces. j. Ad locũ vñ exeñt fluuia reuertunt᷑ c. Cõ dicit᷑ Erat lux vera ⁊c. Quarto ꝓpter emundatõ
ſidero effectuz: ⁊ inuenio emundatõnẽ. Hã fluuius nem dicit fluuius ſacramentoꝝ diſpenſatio. que ſi⸗
ꝓter aquaꝝ abundãtiq mundat terras ꝑ quas cur ne ſui pollutõne mũdat nos a coinquinatõibus pec —

.
2 „

2 rit. ita ꝙ non inquinant᷑.Et qm omes tranſſerentes catoꝝ. De boc fluuio Apoca.xxij.Oſtendit mihi flu
EFEm aliquaʒ ſimilitudinẽ traſt erũt. ex hac quadrupli uiũ aque viue ſplendidũ tanqᷓ; criſtallũ pcedentem
cipditõe nechaphoꝛa quadruplerx in ſpnalibus ſu de ſede dei ⁊ agni. Sacramẽtoꝝ diſpẽſaiio dicit fu⸗
uns inuenit᷑. ſicut colligere poſſumus er ſcripturis. uisſplendidus tanqᷓ criſtallus pter dlaritatem ? vi
¶ Primo ꝓpter ꝑennitatẽ dicit fluuius ꝑſonarum roꝛẽ quẽ relinquit i animabꝰque in hoc flumie depu
emanatio:qm illa emanatio ſola eſt ſine pᷣncipio:ſi· rãtur. Sicit᷑ etiã fluuiꝰaque viue pter efficaciã gra
ne fine. De hoc fluuio Dañ.vij. Antiquus dierũ ſe tie que viuificat animaʒ. Hic etiã ꝓcedit de ſede dei
dit:a fuuius igne rapiduſqʒ egrediebat a facie eiꝰ. ⁊ agni. Nã ſacramẽtalis gra pcedit a deo tanqᷓ ab
Antiquus iſte dicmũ: eſt pater cternus: cuiꝰ antiqu actoꝛe ⁊ cfficientea xpᷣo tanq; a mediatoꝛe ⁊ a ꝓme
tas eſt eternitas. Iſte antiquꝰ ſedit.qꝛ nõ ſoluʒ eſt in rente.ꝗpter qð dicunt᷑ om̃ia ſacramenta efficaciam
ed Eternitas. b etia ĩmutabilitas. A facie illius anti· baberc a paſſione xpi. vt teſtaẽ Augu. De latere xpᷣi
ui egrediebat᷑ fluuius igne rapiduſq;i de ſublimi doꝛmientis fluxerũt ſacramenta. duz inde fluxit ſan

tate diuinitatis eius ꝓcedebat plenitudo amoꝛis: · guis ua De om̃ibꝰiſtis fluuijs ſimul et ꝑ oꝛdinẽ
.Rr plenitudo virtutis. lenitudo virtutis ĩ filiũ: ideo babet Beñ ij. Abe dicit᷑ ꝙ fluuius egrediebat᷑ de lo
luuii crat rapidus. lenitudo amouis in ſomſct̃ã. co voluptatis:qᷓ inde diuiditin quatuoꝛ capita. ino ʒ
iõ fluuius crat igneꝰ. ¶ Scðdo Apter ſpacioſitatẽ dꝭ men primi phyſon. Momen ſecudi Gyon. NHomen
5

5

Dꝛologus
trercij tigris. Et oſnẽ quarti eufrates. Fluuius iſte tur dvabolus ⁊c.agit de lapſu.vt de tenptatiöe ds .
egredies de padiſo eſt totiꝰ libꝛ buimateria. Qua/ holi. ð pctõ oꝛiginali c actuali vſq; ad fine. ¶Pꝛo. iitiſe
ctuoꝛ fluuij ex iſto ꝓcedẽtes ſunt ſpãles materie qtu/ fundũ incarnatõnis ẽ meritũ hũanitat xpi. qdð tãtũ urſiͤ
oꝛ libꝛoꝝ.ſicut facile pᷣt aptare.q pꝛedietoꝛum noim fuit vt veꝛe oſſit dici pꝓfundũ q̃ſi nõ hñs terminum au 4
interptatõnes vult diligeter exponere. Phyſon em̃ nec fundũ. e ꝗᷣ põt intelligi illud Jone.ij. Pꝛoieci ammnii
interpᷣtat᷑ oris mutatio.et in hoc ſignificat᷑ pſonarũ ſti me in ꝓfundũ in coꝛde maris. flumẽ circũdedit ind
emanatio. Sicut em̃ ex ore materiali pcedit vbũ et me. Hoc põt dici de xpᷣo.qᷣ tantũ humiliat?ꝰẽ. vtvere licsſtid
ſi: ita ex ore pꝛis filiꝰ ⁊ ſpũſanctus Ecci. xxiiij. Ego poſſit dici piectus⁊ abicctꝰ. Eſa.liij. Et vidimus eũ ſiͤrtit
er oꝛe altiſſimi ꝓdij primogenita añ omnẽ creaturã ⁊ nõ erat ci aſpectꝰ.et deſiderauimꝰ eum deſpectũ ⁊ or lu⸗
MHoc dicit ipſe filiꝰ q eſt verbũ et ſapia patris. Et in nouiſſimũ viroꝝ ⁊c. vere igit᷑ dicit ſe piectũ.ſᷣ vbi: tnglefil
t5. WHerbo dñi celi firmati ſunt ⁊ ſpũ oꝛis eiꝰ ⁊c. Gy/ in ꝓfundũ maris ⁊ fluminis. Mam paſſio xpᷣi ↄꝑat ii tunit
on interpᷣtat᷑ arena: ⁊ in ſignificat᷑ rerĩẽ mũdanaꝝ mari ꝗꝓpter penalitatis amaritudinem.flumini pꝛo⸗ nbauteb
pguctio. Sicut em̃ vniuerſitas creaturarũ cõpaꝛat᷑ pter charitatis dulcedinẽ. Dulciſſimũ em̃ coꝛ Jhu vpim⸗
mari pter ſpacioſitatẽ.ita arene ꝓpter innumeroſi xp̃i tãta circa nos afficiebat᷑ teneritudine amoꝛ..vt ſenſ
tatẽ Ecẽci.j. AHrenã maris.⁊ pluuie guttas.⁊ dies ſe nõ videret᷑ ei graue ꝓ nobᷣ ſuſtinere extremũ et acer tededi⸗
culi qͥs dinumerauit: Tigris interpᷣtat᷑ ſagitta.⁊ in biſſimũ genꝰ moꝛtis.Et HG̊ ꝓfundũ ꝑſcrutat᷑ mr in anckfor
toc ſignificat᷑ filij dei incarnacõ. Sicut em̃ in ſagitta tercio. Hã meritũ xpᷣi in duobꝰ ↄſiſtit.ſc in paſſio⸗ iltnit
ferꝛum cõiunctũ eſt ligno:ſic ĩ chriſto foꝛtituto diui ne ꝑ quã nos redemit.⁊ in actõne ꝑ quaʒ nos infoꝛ⸗ gbeh
nitatis ↄiuncta eſt mollicici bumanitat.Et ſicut ſa mauit. ꝗᷓ cõſiſtit in opibus virtutũ.donoꝛũ.⁊ pᷣcepto bi⸗
gitta ex arcu ⁊ ligno wlat ad ꝑcutiẽdũ aduerſarios. rũ.de quibꝰduobꝰeſt terciꝰliber. Nam in prima ꝑte 3 di
ſic xp̃s de cruce ſaliẽs ↄfregit aduerſaꝛiũ. Hec eſt illa agit᷑ de incarnatõne ⁊ paſſione in q ↄſiſtit noſtra re⸗ nbne
ſagitta de qua dẽ. inj. Reg. xiij. Sagitta ſalutis dñni? demptio. In ſcdᷣa qꝗᷓ incipit di.xxiij. Cũ vo ſupꝛa ba/ inlen
ſagitta ſalutis ↄtra ſyriã. Eufrates interpꝛetat᷑ fru/ bitũ ſit ⁊c.agit᷑ depᷣtutibꝰ.donis et pᷣceptis.in qͥbus lalah
gifer. in q̃ſignificat᷑ ſacrcondiſpenſatio q̃ nõ tm̃ aiaʒ ↄſiſtit noſtra infoꝛmatio. ꝛõ fundũ ſacralis diſ/ aadn⸗
Bargaut zeuſpa. ſev etiã fecũdant in gratia. Quod penſatiõis eſt efficacia pfecti medicamẽti. Lãta eiẽ nn 6
ſignificatũ ẽ Apoca.vlt.vbi dẽ.ꝙ iuxta fluuiũ criſtal efficacia medicine ſacralis.ꝙ bũanã mentẽ cxcedit. . mn
linũ crat lignũ afferens fructũ cuiꝰ folia crant in me vt vere pfundũ poſſit dici. De h̊ Eſa.lj. Poſuiſti ꝓ 4 ntreet
dicinã. ¶ Cum igit᷑ quatuoꝛ ſint fluuij. quatuoꝛ ſůũt fundũ maris via tuã.vt tranſirẽt liberati. Pꝛofun/ ſarcch
ſfluuioꝝ pfund pᷣdictis fluuijs coꝛreſpondentia. ũ iſtð in q̊ͥ egyptij demergunt᷑.et filij liberati tran/ i ſefn
¶ Pꝛofundũ eterne emanationis ẽ ſublimitas eſſe ſeũt ⁊ ſaluãt᷑: eſt efficacia ſacroꝝ. in quibꝰdeſtruũt 3 honin
diuini.de qͥ põt intelligi illud Ecẽs.vij. Alta pfundi opa tenebraꝝ.⁊ ↄferunt᷑ arma lucis ⁊ dona grapꝑ Nreikn
tas.quis inueniet cã: Alere pfunditas alta. ⁊ altitu q̃ hbo tranffert᷑ de ptãte tenebraꝝ in regnũ filij chari rbüfmn
do ꝓfunda ita vt cxclamet apłs Ro. xj. ⁊ dicat. O al tatis deci. Hec efficacia ſacroꝝ ẽ Pfunah mar inq;⸗ linemid
titudo diuitiarũ ſapie et ſcie dei. qᷓ; incõprehẽſibilia tum pꝛio liberat a culpa ⁊ introducit i amaridinẽ ę Cniotne
ſunt iudicia eiꝰ. Aere iudicia incõprehẽſibilia.qꝛ ꝓ/ nitẽtie flumis inq;tuʒ liberat a miſeria ⁊ introducit An
funda. Judicia em dei abyſſus miłta. Et ecci.j. Dꝛo/ in dulcedinẽ gre. Oð optime pᷣfiguratũ fuit in filis gnaſen
ffrundũ abyſſi qͥs dimẽſus ẽ. Hec pfuditas inuit᷑ vob irſrl.qͥbꝰ exeũtibꝰex egypto diuiſa ẽ aq̃. et traſierut 8 nare
xj. Foꝛſitan veſtigia dei ↄpꝛehẽdes.⁊ vſq; ad ꝑfectũ mediũ ſicei mar.Sicut dĩ Exo.xiiij.Et introeutib? ſünſ
oſmipotentẽ reperies: Excelſioꝛ celo eſt. ⁊ qͥd facies: in frã ꝓmiſſionis ꝑ arẽtẽ alueũ trãſiuit iſr: ioꝛdanẽ Cntatd
ꝓfundioꝛ inferno. ⁊ vñ cognoſces:q̃i.d.ex te non p iſtũ ſiccante dño deo nr̃o aq̃s eius ⁊c. Silc di Joſue aes
tes.ideo ↄſulit apłs Ephe.iij. In caritate radicati ? iiij. Hoc ꝓfũdũ ꝑſcrutat᷑ męr in.iiij.li. Mõ efficacia mneu
fundati. vt poſſit ↄphendere ⁊c.· Et h̊. pfundũ ꝑſcru ꝓfecti medicamẽti in duobꝰoſiſtit.i.in ſanatõe a va⸗ nulahd
tat᷑ mar in.jj. li. Subtilitas em̃ diuini eſſe ↄſiſtit in rietate infirmitatũ deprimẽtiũ.⁊ in liberatõe ab vni ngt⸗
duobꝰ. ſcʒ in nobiliſſimis emanatõnibꝰ q̃ ſunt gene uerſitate miſeriaꝝ aggrauãtiũ:⁊ de bis duobꝰẽ totꝰ Nobeicko
ratõ ⁊ pceſſio. In nobiliſſimis cõditõibꝰ.q̃ ſunt ſůj/ quartꝰliber. Nã in pꝛa pte agit de mlłtiplici ſanatõe Meckn
Ama ſapia oiporentia er pfecta voluntas de quibꝰeſt quã efficiũt.vij.ſacra. In ſcda ꝗᷓ incipit di.xliij.po/ Mchet
prim?liber. Nam in prima pte agit de ſacratiſſima ſtremo de ↄditõe reſurrectõis ⁊c.agit de ꝑfecta ſani/ wunng
vnitate ⁊ trinitate. In ſca vo qꝗ̃ incipit di.xxxv.Cũ tatc ad quã pducũt:ſicut de gloꝛia reſurgentiu.q ve euan gn
q; ſupꝛa diſſerni ⁊c.ſpãli tractatu agit de ſupꝛadicta raciter ⁊ fideliter ſacr̃a eccleſie ꝑceperũt.⁊ ꝑ oppoſi NN
eiꝰtriplici ↄdicõne ſiue ꝓpꝛietate. WProfuñ cre tum de pena maloꝝ qui ſacramenta eccleſie cõtem Alntr
atiois ẽ vanitas eſſe creati. Creatura cm̃ quãtoma/ pfſerunt.¶ Ex pſcrutatõne aũt q̃tuoꝛ ꝓfundoꝝ in ꝗq ꝓ ſahbeſt
gis euancſcit. tãtomagis ĩ ꝓfundũ tendit.ſiue eua tuoꝛ libꝛis elicit᷑ finis.ſcʒ reuelatio qᷓtuoꝛ abſcondi⸗ ſobi ⸗
neſcat ꝑ culpã ſiue ꝑ penã. Pꝛopter h̊ dr ꝑ ꝓphetaʒ toꝝ.¶¶ Pꝛimũ eſt magnitudo diuine ſube. De qua 1obitin
in po. in pſona hoĩs ꝗᷓ euanuit ꝑ culpã. Infixrus ſu, Ela. xlv. Aere tu es de abſcõditꝰ: iſrael ſaluatoꝛ-. fisngi
in limo ꝓfundi ⁊ nõ eſt ſuba.Et rurſus oꝛans ꝓgha Aereſmagnitudo diuine ſubſtãtie abſcondita. vᷣm il tbincang
ne cuaneſcat ꝑ penã dicit. Nõ me demergat tempe- lud Job.xxvj. Cũ vix paruã ſtillã ſermonis eaudie barmnlit⸗
ſtas aqueæ.neq; abſoꝛbeat me pfundũ ⁊c. Hoc ꝓfun rimꝰ.magnitudinẽ tonitrui eiꝰq̃s poterit itueri: cer⸗ nonio ven
Au ſcrutat᷑ mgr in ſcdᷣo libꝛo. Mã vanitas eſſe creati te nullꝰ põt intueri niſi ille cũ qͥ ſapia dei inhabitat. ee pof
in duobꝰ oſiſtit. viq; in mutatione de nõ eſſe in eſſe. pter h̊ petebat ille ſapie amatoꝛ Sapi.ix. Mitte il ntar P
rurſum in reuerſione in nõ cẽ. Et qᷓuis nulla creꝛ am de celis ſanctꝭ tuis:et a ſede magnitudinis tue· Meillse
tura oino cedat in nõ ens ꝑ naturã. vxerũtñ (ſicut die· Hoc abſconditũ magiſter repletus ſapia de ſupnis. din
Augꝰ) peccatoꝛ tẽdit ad nõ eſſe ꝑ culpã.⁊ de his du· ꝑ pmi libꝛi pſcrutatõz pduxit i lucẽ. Hã viſis⸗ itelle . ſi
Ebus eſt tot? ſcs. Nam in pꝛima ꝑte agit de rrum ct nobiliſſimis emanatõibꝰ nobiliſſimis ꝓpetati/
Egreſſu. In ſca veꝭo ꝑte ꝗ incipit di.xxi· Aidẽs igi bo. noteſcit nobviatoꝛib? (vmqð poſſibile e vinelb Ae
aem

3

ʒ— 5

Angniiſ
„*". ge
iröbien
wez e
rühmnirin⸗
Gli Ein
Rdakſegiif
Qftnicheß
nin amnte
meinaſtint
likher hi
ns igid
ngntüt
M
tftanait
uihei anin
nt bin/
us 1.9hn
riniil⸗ Hitfu
ſſrlinbunden
S
vdbonlchen
Euntuie
Hcinaptn/
narſin
onn intili
eecheit /gc
nenezalgr in
ima ge
mh
dilineb
i,
iin
velnd
liſonens

ſtantie tnagnitu

funditatis nõ in ſe: ſ in operi
lucet. AUnde dicit Ecci.j.ꝙ vnus eſt altifimus crea
toꝛ qui effudit illã ſuper om̃ia oꝑa ſua.Hoc ᷓ abſcõ/
Qitũ manifeſtat magiſter in pſcrutatõne ſcdi. Ham

.— .
N — . ..R –
. . . . *
. „ RZ . . 3 4 4

do.
uine ſapie. De qᷓ Job. xxviij. Abi inuenitur ſapia. et

quis eſt locus intelligentie: abſcondita eſt ab oculis
omniñ viuentiũ.volucres q̊ celi latet. Aere abſcon

dita. Quia ſicut dicit᷑ ibidẽ. Sapientia trabit᷑ de oc-

ultis. ita ꝙ ſi cognoſci optat᷑.indiget ꝑſcrutatõe p/

7

bus in quibus ipſa re/

viſo oꝛdine bonoꝝ ⁊ maloꝝ.patet nob quõ ab eter⸗

no ſapia xi oꝛdinata eſt. et er antiquis anteq; terra
tie. De

erciũ abſconditũ ẽ foꝛtitudo diuine potẽ

minare oẽs q ſit diſpenſatio ſacramẽti abſconditi a
ſeculis in deo. Hoc eſt ſacr̃m abſconditũ: ſacrũ ſecre
tum qͥ deus foꝛtis vt hoſtem vinceret. indutus eſt ar

mis noſtre infirmitat.qdð eſt inauditũ a ſeculis. In
ꝑſcrutatõne tũ tercij libꝛi vbi oſtendit ; xpᷣs in ſua
infirmitate vicit ↄtrariã ptãtem.manifeſtat᷑ foꝛtitu
do diuine potentie. Si em̃ vicit p infirmitatem. qᷣd
feciſſet ſi pugnaſſet ꝑ virtutẽ: Et ſi infirmũ dei foꝛti⸗
us eſt hominibꝰ. bꝛachiũ dei quis poterit infirmare.

Nere igit᷑ pʒ inenarrabilis eiꝰfoꝛtitudo.cuiꝰeſt tam

foꝛtis infirmitas.¶ Quartũ abſcõdituz eſt dulcedo
diuine miſdie. De qᷓ in ẘ. O? magna multitudo dul
cedinis tue dñe. quã abſcondiſti timentibꝰte. Aere
abſcondita ⁊ reſeruata timentibus dulcedo miſcdie
Auia ſicut dicit in Põ. Miſericoꝛdia dñi abeterno
⁊ vſq; ineternũ ſuꝑ timentes eñ.⁊ in eis qui ſperant
ſuꝑ miſericoꝛdia eius. Haec dulcedo manifeſtat᷑ in ꝑ
ſcrutatõne quarti libꝛi. Maʒz viſo qliter deus dimit⸗
tit peccata in pᷣſenti. ⁊ qualia noſtris vulneribꝰadhi
bet medicamina.⁊ qualia in futuro dat mia:nobiſ
dulcedo diuine miſericoꝛdie aperit᷑ Non igit᷑ ab
ſconditoꝝ ꝓpalatio eſt finis libꝛi generalis.ad quez
gduci et ꝑducere volens magiſter ſententiaꝝ pſcru
tatus eſt ꝓfunda fluuioꝝ pᷣuia gratia ſpirituſſancti
Ille em̃ eſt pᷣcipuus pſcrutatoꝛ ſecretoꝝ ⁊ ꝓfundo-
rum. m ꝙ dicit᷑.j.Choꝝ.ij. Spũs omnia pſcrutat᷑.
etiam ꝓfunda dei. Huiꝰſpũs agitatꝰ charitate.⁊ lu
ce ⁊ claritatc illuſtratus.ↄpoſuit magiſtcꝛ hoc opus
⁊ſerutatꝰ ꝓfunda fluuioꝝ.hoc etiaʒ ſpũ adiuuante
factus eſt reuelatoꝛ abſconditoꝝ. IJpſe eniʒ eſt de q
ſcribit᷑ Dañ.ij. Ipſe reuelat pfunda et abſcondita:
ä nouit in tenebꝛis cõſtituta. Et hec fuit intentio et

₰

finis mgri ſᷣm ꝙ ipfſe dicit in ꝓlogo. lucernã verita

tis in candelabꝛo exaltare volentes.in ſudoꝛe ac la-

boꝛe multo H̊ volumẽ deo pᷣſtante ↄpegimꝰ ex teſti
monijs vcritat in eternũ fundat.Et pauloante di
terat.q ꝓpoſitũ eſt theoloicaꝝ inquiſitionuʒ abdita

7

pandere. Patet g in verbo ꝗpoſito pᷣſ. entis libꝛi ca

materialis.foꝛmalis.efficiens ⁊ finalis. MV
NQ intelligentiã eoꝝ q̃ pꝛio tacta ſunt q̃tuoꝛ
pſhrdqn iuxta qᷓtuoꝛ pᷣdicta. Pꝛimo q̃ ſit hꝰ
libꝛl mã vel ſubiectu. ¶ Queſtio. ſ.
Oꝛ de ſit ſubiectũ vr. ¶ Ilud em̃ ſubicctũ ẽ i ſceia de
de cuiꝰ ꝓpꝛietatibꝰẽ ſcienta tota. Sed de deo et ð
eus operibꝰ:vtputꝗ creatione ⁊ reparatõnc eſt to⸗

¶Sapn abſeondit eſt oꝛco di

tie. O Abac.iij. Coꝛnua in manib? eius.ibi abſco.
dita eſt foꝛtitudo eius.legit᷑ de xõo pendente ĩ cruce
Vbi latuit foꝛtitudo veritatis ſub pallio infirmitat
Et hoc eſt ſacrm̃ abſcondituʒz a ſeculis. De q̊ Ephe.
ſij. Mihi oim ſanctoꝝ minimo data ẽ gra bec. in gẽ⸗
tibus euãgelizare inueſtigabiles diuicias xpᷣi.⁊ illu⸗

tus liber. etgo c. ¶ Itez vixetur q; ſubiectũ iſtiꝰ li /
libꝛi ſint res ⁊ ſigna. Illð em eſt ſubiectũ in ſcia ᷣm
cui? viuiſionẽ diuidit᷑ illa ſcia ab alijs.qꝛ ſcie ſecant᷑
vt res.hoc eſt qꝛ diuidunt᷑ ſᷣm diuiſionẽ ſubiectoꝝ:
ſed hec eſt res ⁊ ſignũ:ſicut manifeſtũ eſt. ergo ⁊c.
¶ Ntem vẽ ꝙ credibile ſit ſubiectũ huiꝰlibꝛi. IJllud
em̃ eſt ſubiectũ in libꝛo:circa qd verſat᷑ autoꝛis intẽ

tio ⁊ tractatus. Sʒ credibile eſt hmõi. Añ magiſter

dicit in ꝓlogo.qꝙ; ꝓpoſitum ſuum eſt fideʒ noſtrã cli
peis dauidice turris munire.hoc eſt ad ꝓbandũ fidẽ
ratõnes adducere. non inquã fidem pᷣm babitũ:ſcd
Sm creditũ.ergo ⁊c. ¶ Sed cõtra. Subiectuʒ in ſcia
debet ↄplecti omne qd determinat᷑ in illa:ſed in hoc
libꝛo nõ tm̃ determinat᷑ de deo ſed etiã de creaturis.
deus non eſt ſubiectũ huiꝰtotius libꝛi generaliter:
ſed ſolum primi libꝛi. ecmn alider oſtendit᷑ illud
idem ſic. Licet tres cauſẽ coincidant in vnã.tñ ma/
teria nõ coincidit ſimul cũ fine. Quia materia dicit
quid incõpletũ.finis aũt dicit totiꝰoperis cõplemẽ
tum. Sʒ deus eſt finis totiꝰ iſtius operis.qꝛ finis t
tius theologie. nõ eſt ſubiectũ vł materia. Iteʒ
res ⁊ ſigna nõ ſint ſubiectũ:vꝛ.Om̃is em̃ ſcientia
eſt de rebus ⁊ ſignis. g ſi res et ſigna ſunt ſubiectum
huiꝰlibꝛi.liber iſte eſt generalis ad om̃s. Ox ſi ſpãlis
ſcientia ⁊ doctrina tradit᷑ in libꝛo boc.patet ꝙ res ⁊
ſigna nõ habent aſſignari in eo ꝓ ſubiecto. Ntem
ↄſtat ꝙ alia eſt ſcientia de rebus. et alia de ſignis: vt
patet.differt eniʒ ſermotionalis ſcientia a naturali.
ergo aut ſcientia tradita in hoc libꝛo non eſt vnius
generis. aut nõ eſt ſimul de rebus et de ſignis. Sʒ eſt
vnius generis.g ⁊c. tem e credibile nõ ſit ſub/
iectum videt᷑. Quia ſcientia et veritas ſunt diuerſi
babitus.ergo habent diuerſa obiecta. cũ credibile
inq;tum hmõi ſit obiectum veritatĩ.no erit obeictũ

ſcientie: inq;tum hmõi.ergo ⁊c. ¶ Item ſicut conſi

deratio huiꝰlibꝛi verſat᷑ circa fidem.ita circa ſpemꝰ
charitatẽ.& ſi ſperandũ vel diligenduz.ſiue ſperabi
le vel diligibile nõ eſt ſubiectũ huius libꝛi.x ari ratõ
ne nec credibile ẽ ſubiectuz in eo. ¶ Rñ.dom. ꝙ; ſbᷣ
iectuʒ in aliqua ſcientia vel doctrina tripliciter põt

accipi. Ano modo dicit᷑ ſubiectuʒ in ſcientia ad qʒ

oia reducunt᷑ ſicut ad primum radicale. Scdo mõ
ad qð omnia reducunt᷑ ſicut ad totũ integrale. Ter
cio modo ad qð om̃ia reducunt᷑ ſicut ad totum vni
uerſale.Exemplũ huiꝰ manifeſte patet in grãmati/
ca. Mam ſubiectũ pꝛimo modo ad qd omnia redu
cunt᷑ ſicut ad primuʒ elementale vł radicale eſt lr̃a.
quaʒ ideo vocat Pꝛiſtianꝰ elementũ.quia eſt mini⸗/
mũ in quo ſtat reſolutio grãmatici. Subiectum ad
qð om̃ia reducunt᷑ ſicut ad totũ integrale eſt oꝛatio
ↄgrua ⁊ pfecta. Subiectũ vᷣo ad qd om̃ia reducun
tur ſicut ad totum vniuerſale eſt vox lr̃ata.articula
ta.oꝛdinabilis ad ſignificandum aliquid in ſe vcl in
alio. Per dunemoge eſt diſtinguere in quadruuia-

libus. Ham ſubiectum in geomctria ad quod om̃ia

reſoluunt᷑ vt ad principiũ eſt punctus. Subiecttum
ad qd oia reducunt᷑ vt ad totũ integrũ eſt coꝛpꝰ q
ↄtineti ſe om̃e genꝰdiuiſionis. Subiectũ ad qd oĩia
reducunt᷑ vt ad totũ vle eſt quãtitas ↄtinua imobi

lis. Per hũc modũ et in h̊ libꝛo ẽ aſſignare ſubiectũ
Em triplicẽ driam. Mã ſubiectũ ad qð oia reducũt
vt ad principiñ eſt ipſe deꝰ. Subiectum g ad qð oia

reducunt᷑ que determinant᷑ in hoc libꝛo vt ad totuʒ
integrũ eſt xpᷣc ꝓut cõpꝛehendit diuinã naturam et
3 △

Sꝛologus
Dumdnõ. ſiuc creatã t increitã. Oe quibꝰ ſunt duo metur a gloꝛia. Itẽ Ecẽi.iij. Altioꝛa te ne quefſtierie. ſagſſen
Hmi libꝛi. ⁊ caput et mẽbꝛa de qbus ſunt duo ſequẽ? ⁊ foꝛtioꝛa te ne ſcrutatus fuenis. Ergo ſi ea que ma⸗ nnong
Ces.Et accipio bic large totũ integrũ. qð multa ↄple Sner pſcrutat᷑ ſunt ſe ecreta.ſunt magna.ſunt alta ct iue
ctitur nõ ſolũ ꝑ cõpoſitõem:ſcd etiã ꝑ vnionẽ =⁊ prr oꝛtia: malc magiſter ꝓcedit. ¶ Itẽ rõne oſtedit᷑ ſic I big H
oꝛdinẽ. Subiectũ q̊z ad qð om̃ia reducunt᷑ ſicut ad Woc peedecli in ꝑte ſcie debet eſſe vnifoꝛmis mõ Aboe
totũ vniuerſale poſſum nominare duplationẽ ſiun e totalis cie:ſed modus ꝓcedendi in ſacra ſcriptz iauln
ſub diſiunctõne. et ſic eſt res vel ſignũ.Et vocat᷑ bi c eſt tipicus et ꝑ modũ narratõnis nõ inqͥſitionis.cũ mnliel
ſignum ſacramentũ. Pofſumus et vnico vocabulo ergo liber iſte ptineat ad ſacrã ſcripturã.n debet pꝓ phſc⸗
noiare: ⁊ ſic eſt credibile. prout tñ credibile trãſ it nn cedere inqᷣrendo ¶ Itẽ modꝰ agendi.debet eẽ ↄue/ pniſut
rõnẽ intelligibil.⁊ hoc ꝑ additiõeʒ rõnis:et hoc mõ niens materie de q eſt. AUñ in pꝛimo ethicop dicit. fopoo
pꝛie loquẽdo credibile ẽ ſubicctũ in h̊ libꝛo.Conce Sermones inquirẽdi ſunt ſᷣm materiã. Sed mate/ munheone
Anae ergo ſunt rõnes pbantes ⁊ deũ eſſe ſubiectũ. ria bui? doctrine eſt edibile.et credibile ẽ ſupꝛa ra wpti iſi
Eet res et ſigna. ⁊ credibile: diuerſimode ſicut dictũ tionẽ.S modus ꝓcedẽdi ꝑ rõnes nõ ↄuenit buic do (haun
Oð g obijcit in contrariũ. ꝙ de deo noõ agit g to⸗ ctrine. ¶ Itẽ modus agendi debet eſſe ↄueniẽs fiiin Ayrfic
tũ in boc libꝛo. Dicendũ ꝙ qᷓ; uis nõ agat᷑ de deo q;/ ad que oꝛdinat᷑ ſcientia. Sed bec ſcia vt dicit magi Punc
tum ad ſubſtantiã tĩ. agit᷑ tñ q;tum ad ſubſtantiã ſteri littera oꝛdinat᷑ ad fidei ꝓmotõnẽ: vᷣ rõnes fidẽ nihine
vel qᷓtũ ad opera eius.⁊ ideo nõ ẽ ſubiectuʒ vt totũ nõ ꝓmouent:ſed euacuant. Añ Greg. Fides nõ bʒ ſgion
ſed vt principiñ. ¶ Ad obijcit ꝙ materia nõ coin meritñ.cui humana ratio pᷣbet experimentũ.ergo tæa uſiht
cidit in vnũ cũ fine. Dicenduʒ. ꝙ materia tripliciter lis modus ↄtrariat᷑ fini.S nõ eſt ↄueniens. Andeꝛ landt
dicit᷑. ſcʒ ma teria ex q̃.materia in qᷓ. ⁊ materia cira Hiero.Tolle inquit argumẽta cũ de fide agit᷑. Pa/ aniuc
quã.⁊ hec vltima materia magl dicit᷑ obiectũ q; ma ſtoꝛibus et piſcatoꝛibꝰ credit᷑ ñ dyaleticis. Aanus g lͤng⸗
teria. Oñ ergo dicit᷑ ꝙ materia nõ coincidit cũ fine. et inutilis videt᷑ bic modus.¶ Sed cõtra.j. Pe. ii. ſrſey
verũ ẽ de materia ex qᷓ que ꝓpꝛie ẽ materia: ſed non · Parati om̃i poſcẽti reddere rõnem de ca que in vo/ 11 (Muat
de materia circa quã que ꝓpꝛie eſt obiectũ. Mam idẽ bis eſt fide ⁊ ſpe. Cũ ergo miti ſint qͥ fidẽ noſtrã im MantE
põt eſſe obiectũ habitus ⁊ finis.⁊ tali modo accpit pugnãt. vtiq; rõnẽ de ea poſcũt. vtile ⁊ ↄgruñ videt beht
materia in ſcientia ꝓ obiecto virtutis cognoſcẽtis. per rõnes ea aſtruere.⁊ mõ ine ſitoꝛio ⁊ rõcinando liofcn
Quog obijcit de rebus et ſignis ꝙ ſint ſubiecta ꝓcedere.ergo ꝛc̃. Item Ricardꝰde ſancto Aicto.in aſnnen
Z oim ſcientiaꝝ. Dicendũ.qꝙ res et ſignũ poſtunt ac li. de trini. Credo ſine dubio ad quoꝛũlibet explanan nunradit
cipi in ſua generalitate ⁊ ſic nõ ꝑtinent ad ſcientiaz tionẽ neceſſe eſſe non mõ pꝓbabilia:ſed etiã neceſſa⸗ ieanant
ſpecialẽ.nec ad libꝛum. nec ad eandẽ ſciaʒ. Poſſunt ria argumenta nõ deeſſe. licet ↄtingat noſtrã indu⸗ dhiticauf
iterũ accipi ᷣm ꝙ induũt ratõeʒs credibilis ⁊ ſic quẽz ſtriam latcre. Ergo cuz fides noſtra credat neceſſa/ ſonis Ge⸗
admodũ vna eſt virtus ⁊ vnꝰeſt babitus de omnibꝰ ria.⁊ illa habeãt rõnes latentes.⁊ talia indigent %N Wde⸗
credibilibus.ſiue ſint res.ſiue ſint ſigna:vt fides.ſic ſcrutatione vt enodent᷑patet ꝙ modus ꝑſcutatoo dcnet
Vna eſt ſcia ſpecialis de oibus inq;tũ induunt hanc rius maxime cõuenit huic ſcĩc. B nõ eſt peioꝛis i
rõnẽ.ſ.credibil.ſiue ſint res ſiue ſigna.¶¶ Aliter põt cõditionis veritas fidei noſtre qᷓ alie veritates: ſe Kaarge
dici. ꝙ dupliciter eſt loqui de rebus et ſignis.aut ab in alijs veritatibus ita eſt ꝙ om̃is que poteſt ꝑ ronẽ innite
ſolute. aut in relatiõe ad fruitionẽ. ſiue ad illud qus impugnari. poteſt ⁊ debet rõnẽ defendi. pari ra Deckh
fruendũ eſt. Pꝛimo quidẽ modo ſpectant ad ſpecia tione ⁊ veritas fidei noſtre.¶ ¶ Itẽ non eſt mõ fides teuche
les ſciẽtias 2 diuerſas. Secũdo modo ad vnã ſciaz nęa peioꝛis ↄditionis qᷓ in pᷣncipio. qñ ipugnabat tenpi
ſiue doctrinaz. Ande quẽadmodũ de oibus entibꝰ falſa miracula magoꝝ. defendebat᷑ ꝑ vera ſancto/ nifi⸗
inqᷓ;tum reducunt᷑ ad vnũ pꝛimũ ens.eſt vna ſcien rum.ergo cu mõ im pugnet᷑ ꝑ fal ſa argumenta bere cogunit
tia aut vnus liber. ſic de oibus rebus⁊ ſignis.inq;dtũ ticoꝝ: debet defendi per vera argumenta voctoꝛuin ſegiſt
oꝛdinant᷑ ad vnum q eſt alpha et o:eſt vna ſciẽtia e dicendũ.ꝙ modꝰ ꝑſcrutatoꝛius ↄuenit buic ſbilee
Ansd obijcit᷑.ꝙ credibile eſt obiectumveritatis rine ſiue libꝛo. Euz em̃ finis imponat neceſſita öiſel
eſt dicendũ.qꝙ alio mõ eſt credibile obiectum verita tem his qᷓ ſunt ad finẽ (Quia ſicut dicit phs. Serra zuenie
tis. alio modo ſcie. Credibile enim m ꝙ babet in ſe eſt dentata: quia eſt ad ſe errandũ ſic iſte liber: quia ſemm
rationẽ pᷣme veritatis. cui fides aſſentit ꝓpter ſe et eſt ad ꝓmotiõeʒ f⸗ idei babʒ modũ inquiſitiuũ. Mo teo
ſuper oĩa.pꝑtinet ad babituʒ fidei. Scom vᷣo ꝙ ſuſr dus em̃ ratiocinatiuꝰ ſiue inqͥſitiuus valet ad fidei ⸗
rõnem veritatis addit ratõnem auctoꝛitatis.perti · Smotiõcʒz. et hoc tripliciter ſᷣm tria genera bominu otot
net ad doctrinã ſacre ſcripture. De qua dicit Aug. Quigã em̃ ſt fidei aduerſarij. Quidã ſt᷑ i fide ifirmi trütß⸗
ſuꝑ Geñ.ad lr̃am.qꝙ maioꝛ eſt eius autoꝛitas.q; hu⸗/ Quidaʒ vo ꝑfecti. Modus inqͥſitiuus valet pꝛimo loſcreef
mani ingenij pſpicacitas. Sʒ ſᷣm ꝙ ſupꝛa rõnẽ veri ad cõfundendũ aduerſarios. Unde Augꝰ. .de trini gfinsſin
tatis et auctoꝛitatis addit rationẽ ꝓbabilitatis.per Aduerſus garrulos ratõcinatoꝛes elatioꝛes magis ihſtrnn
tinet ad ↄſideratõnem pᷣſentis libri.in quo ponunt᷑ ꝙᷓ capatioꝛes. rõnib?catholicis ⁊ ſimilitudinibꝰ cõ/ alnini/
rationes ꝓbantes fidẽ noſtrã.et ſic patet quomodo gruis. ad defenſionẽ ⁊ affertionẽ fidei.ẽ vtendũ.Se Anorge
differenter eſt fides de credibili.⁊ libꝛi de canone ſa cundo valet ad fouenduʒ infirmos. Sicut em deus ſenii
cre ſcripture. ⁊ pᷣſens ſcriptura. ⁊ idco non valet illa ccaritatẽ infirmoꝝ fouet ꝑ beneficia tpalia ſic fidẽ ſeritzi
obiectio de ſperabili vel diligibili. qm iſte liber nõ ẽ infirmoꝝ fouet ꝑ argumenta pbabilia. em infir⸗ ſi
ſic ad defenſionem ſpei ⁊ charitatis:ſicut fidei.vnde mi viderent rõncs ad fidei poabilitatem deficere:? ſane
non eſt ſimile. Queſtio. ij. ad oppoſitũ abundare.nullus pſi iſteret. Lercio va/⸗ inth
¶ De cauſa foꝛmali ſiue modo agendi huius libri. Et let ad delectãdũ ꝑfectos. Miro em̃ mõ aia delec N
dictũ eſt ꝙ eſt pſcrutatoꝛius et inquiſitiuꝰſecretoꝝ. in intelligendo qð pfecta fide credit. Ande Ber̃. ſvriti
Sʒ ↄtra.Eſa.xl. Deus dat ſecretoꝝ ſcrutatoꝛes qſi Mihil libentius intelligimus q; quod iam fide co hirt
no ſint. Itẽ Daꝛouer. xxv. Scrutatoꝛ maieſtact opp· gqimus. ¶ d ergo obicit in corari, vom. c om-/10 mni

cnoas(Dn
ragiäti gi
Xtmiinen in⸗
Nn Kardua .
edo atien
nniͦ Ktlrhe
eegnt
enr gnr
rſie. nt
c isen
vte Rnin,
Er gingai
un,

nini ni

nes uͦle autoꝛitates intelligun?᷑ de pſerutatõe curio

ſa nõ de oſcrutatione ſtudioſa. Nam ipſe dñs dixit
iudeis. Joh.v. Scrutamini ſcripturas ⁊c. Hna
obĩ ꝙ ille modus nõ cõpetit ſacre ſcripture. Dicẽdũ
ad boc. ꝙ liber iſte ad ſaoã ſcripturã reducit᷑ ꝑ mo/

dũ cuiuſdã ſubalternatiõis.nõ ꝑtis pꝛincipalis.Si/

militer ⁊ libꝛi doctoꝛuʒ qͥ ſunt ad fid defenſionem.
qð ptʒ ſic. Quia nõ quelibet detminatio trabens in

partẽ.facit ſubalternationẽ ſcie.ᷣ determinatio qda
modo diſtrabẽs. Hã ſcia de linea recta nõ dẽ ſubalk
pari geometrie.ſ ſcia de linea viſuali.qm̃ hec det᷑mni
natio q̊ͥdãmodo trabit ad alia Eeii. Om̃ ſacrs
ſcriptura eſt de credibili vt cre
bili vt facto intelligibili.⁊ bec det᷑minatio diſtrabit.

ibile. bic eſt de credi/

Mam qð credimus debet᷑ aucti.⁊ qdð intelligimꝰrõ/

ni. Hinc eſt. ꝙ ſicut aliꝰmodꝰcertitudinis eſt in ſcia
ſupioꝛi.⁊ inferioꝛi.ita aliꝰmodꝰ certitudinis eſt in ſa
a ſcriptura. ⁊ alius in hoc libꝛo.⁊ iõ aliꝰ modꝰ pcc⸗
dendi. Et ſicut ſcia ſubalternata vbi deficit. redit acd
certitudinẽ ſcie ſubalternantis ꝗᷓ maioꝛ eſt. Sic ętii⸗

rñ mgf̃o deficit certitudo ratõnis.recurꝛit ad auẽtes
ſaqe ſcripture.ꝗᷓ excedit omnẽ certitudinẽ ratõnis.

12 68

tu obijcis ꝙꝙ dz ouenire materie. Dicendũ.qꝙ;

Zuenit. Et ꝙ obꝛ ꝙ credibile eſt ſuꝑ rõnẽ. verũ eſt ſu
per rone q;tũ ad ſciazʒ acqͥſitã.ᷣ nõ ſupꝛa rõnẽ cleua

tã ꝑ fidẽ ⁊ ꝑ vonũ ſcie et intellectꝰ. Fides em̃ eleuat
ad aſſentiendũ.ſcia ⁊ intellect? eleuant ad ea q̃ credi
ta ſunt ad intelligendũ

oni.tũc aufert᷑ locꝰfidei.qꝛ in aia
rònis.Sed qñ fides nõ aſſ entit p

ter rõnẽ.ſed ꝓpter

amoꝛẽ eiꝰ cui aſſentit.deſiderat babere rõnes.tuc nõ
cuacuat rõ humana meritũ.g qaugẽt ſolaciuʒ.

mõ intelligit Greg.ſiliter ⁊ bieroꝛq nõ ſunt in

cla argumẽta dyaletica. quibꝰ hõ pᷣneipalit᷑ initat᷑.qꝛ
innitenqũ ẽ aucti pꝛincipaliꝰ qᷓ; roni. ii
De cauſa finali. Et cum dictuʒ ſit ꝙ liber iſte
reuelandum abſcondita.querit᷑ vtrũ opꝰboc ſit con
templationis gra.vel vt boni fiamus: Et ꝙ ſit vt do
ni fiamꝰ. vr ſic. Om̃is doctrina q̃ eſt de bis ſine qᷣrã

cognitiõe nõ ↄtingit recte viuerc eſtvt boni fiamus.

ſed iſte liber eſt ad cognitõem nfe fidei.ſine q̃ impoſ
ſibile eſt placere deo.nec recte viuere.vt dꝛ Hebr. xj.
tẽ ois doctrina q
Spuenit cũ virtute in obiecto.eſt vt boni fiamꝰ. hec 282

Ziſte liber eſt vt boni fiamus.

ſe manifeſta eſt.ᷣ hec doctrina ↄuenit cũ fide in obie

cto.qꝛ eſt de credibili de qͥ etiã eſt fides ſiue in qͥ. ⁊c. ide

¶ Itẽ doctrina ꝑticularis ↄuenit cũñ totali in fine. ſS

h.nis totalis ſcripture ſacre. nõ eſt tm̃ vt fiamꝰtoni.S
tiã vt fiamꝰ bti.⁊ beatitudo ẽ optimũ.igit᷑ finis iſti

us ſcic eſt vt boni fiamꝰ.¶ Cõtra. mgf dicit in litera
ꝙ finis ſiue intentio ſua e

theologicaꝝ inqͥ ſitionuʒ

abdita pangere.ſ hoc ꝑtinet ad eñ cuiꝰ finis eſt ſpe⸗

culatio.g c. ¶ Itẽ ſcia que eſt vt boni fiamꝰ.ptinet

ad moꝛes.ſed cũ thbeologia ſit de fide nõ de moꝛibꝰ.

„

ſpectãt ad moꝛes.̊ opꝰ h̊ nõ ẽ vt boni fiamꝰ.¶ Itz

liber aũt iſte de bis que ſpectant ad fidẽ.nõ de his ꝗᷓ

dis ſcia que eſt vt boni fiamꝰ eſt pꝛactica. ſed ois ta-

lis eſt de bis q̃ ſunt ab ope noſtro.ſ bec nõ eſt de bis

—

14 q̃ ſunt ab ope noſtro. ſeda deo. eſt ↄtẽplatiõis gra
notandũ eſt ꝙ pfecti

nõ vt boni amus A ad intelligentiã p̃dictoꝛuz
ilis eſt intellect? noſter a ſcia.
Hunc aũt ↄtingit ↄfiderare triplicit.ſ.in ſe vel ge

extendit᷑ ad affectũ:vel ꝓut extendit ag opus. Cxtẽ

igendu. ¶ Od obj. ꝙ nõ ouenit fini
qꝛ cuacuat mun. Bickan Mentit ptcr ſe rati
is dñat᷑ violẽtia

ſiicus.vtpote ſi faciat caſu vel foꝛtuna

R eſt ad

dit᷑ aũt intellect? ꝑ modũ dictantis 2 regulantis pm
hunc triplicẽ ſtatũ.et qꝛ erꝛare poteſt. habet tripliceʒ
habitum diſcretiuũ. Mam ſi conſideremus intelle-
ctum in ſe.ſic eſt ꝓpꝛie ſpeculatiuns.⁊ perficit᷑ ab ba
bitu qͥ eſt otẽplationis gra.que dicit᷑ ſpeculatiua ſci
entia. Si aũt ↄſideremꝰ ipᷣm vt natũ extendi ad opꝰ.
ſic ꝑficit ab habitu vt boni fiamus. ⁊ hic eſt ſcia pꝛa
ctica ſiue moꝛalis. Si aũt medio mõ cõſideret᷑.vt na
tus extendi ad affectũ.ſic ꝑficit᷑ ab habitu medio in/
ter pure ſpeculatiuũ ⁊ practicũ.qui ↄplectit᷑ vtrũq;.
T hic habit?dicit᷑ ſapia.qꝛ ſimul dicit cognitioneʒ et
affectũ. Sapientia em̃ doctrine eſt ̃m nomen eius.
Ecci.vj. Ande hic eſt ↄtẽplationis gratia.⁊ vt boni
fiamꝰ.pꝛincipaliter tñ vt boni fiamꝰ.talis eſt cogni⸗
tio tradita in hoc libꝛo. Mã cognitio hec iuuat fidẽ.
⁊ fides ſic eſt in intellectu vt quãtũ eſt de ſui ratiõe.
nata ſit monere affectũ. ⁊ boc patet. Hã bec cogni⸗
tio.xpᷣs ꝓ nobis moꝛtuꝰ ẽ.⁊ coſimiles.niſi ſit hõ pcc
catoꝛ ⁊ durꝰ.monct ad amoꝛẽ ⁊ deuotionẽ.ñ ſic iſta.
circulꝰvincit diametꝝ ⁊c̃. Cõcedẽdũ ẽ ꝙ ſcia pñtis
libri eſt vt boni fiamꝰ. ¶ Qð obꝛ. ꝙ eſt ad pandẽdũ
abſcõdita. Dicẽdũ.ꝙ ibi nõ ẽſtatꝰ.qꝛ illa reuelatõ oꝛ
dinat ad affectũ. ¶ Q obꝛ. ꝙ nõ eſt de moꝛibꝰ. nee
de bis qᷓ ſunt ab ope nr̃o.iã pʒ rñſio ad illud. qꝛ ipſe
loqt᷑ de illa ſcia qᷓ ꝓpꝛie e Vont fiamꝰvt de pꝛactica.
è—èſAueſtio. iiijj..
De cã efficicnte. Et dẽ fuiſſe mar petrꝰ lombardus
piſienſis ep̃s. Sed ꝙ nõ debeat dici autoꝛ hbuiꝰlibꝛi
vigdet᷑. Ille ſolꝰ dicẽdus ẽ autoꝛ libꝛi qͥ ẽ doctoꝛ ſiue
actoꝛ doctrinc. Sʒ ſicut dicit aug.i libro de mag ſolꝰ
xps eſt doctoꝛ. ſolus dz dici huiꝰ libꝛi autoꝛ.¶ Itẽ
ſicut dicit phs in ethicis. Mõ quicũqʒ facit gramma
ticalia vel muſicalia debet dici grãamaticus vel mu⸗
vel alio ſuppo
nente ſiue dicente. Sed magiſter hoc opus cõpoſuit
erx aliena doctrina. ſicut ipe dicit in litera.ꝙ in ̊ oxẽ
re maioꝛũ exempla doctrinãq; repies. nõ debet di⸗
ci auctoꝛ. Si tu dicis. ꝙ nõ tm̃ hic eſt doctrina ſan-
ctoꝝ ſed etiam ſua.cuius ratione debet dici auctoꝛ.
Contra.a maioꝛi ⁊ dignioꝛi debet ficri denominatio.
Sed maęr dicit.ꝙ ſi pauliſper vox ſua inſonuerit. et
tunca paternis limitibꝰnõ diſceſſit. ergo non debet
iſte liber dici eſſe magiſtri. ¶ Contra. conſtat ꝙ deus
hoc opus non ſcripſit digito ſuo.ergo habuit alium
doctoꝛem. Sed non eſt dare aliũ niſi magiſtrũ.g ⁊c.
tem auctoꝛitas magiſtri in hac parte recipitur.
ideo cum ipſe dicat in litera.in multo latoꝛe ⁊ ſudo⸗
re hoc volumen deo pꝛeſtante compegimus. ergo vi
detur ꝙ iꝑſe fuit autoꝛ pꝛeſentis libꝛi.¶ Ev. ad in⸗ 1⁶
telligentiã dictoꝝ.notandum.qꝙ quadrupiex eſt mo
dus faciendi libꝛum. Aliquis enim ſcribit alienam

matcriam. nihil addendo vel mutando. et iſte me-
re dicitur ſcriptoꝛ. Aliquis ſcribit aliena addendo

nõ de ſuo.ct iſte compilatoꝛ dicitur. Aliqͥs ſcribit ⁊
aliena ⁊ ſua:ſed aliena tanqᷓ; pꝛincipalia.⁊ ſua tancỹ
annexa ad euidentiam.⁊ iſte dicit᷑ cõmentatoꝛ. Ali⸗
quis ſcribit ⁊ ſua ⁊ aliena.ſed ſua tanqᷓ; pꝛincipalia.
aliena tanqᷓ; annexa ad cõfirmationẽ.⁊ talis debʒ di
ci autoꝛ. Calis fuit magiſter. qm ſentẽtias ſuas po/
nit. ⁊ patrũ ſententijs ↄfirmauit. AUñ vere debet dici
autoꝛ huiꝰ libꝛi.. Oð gᷓ obꝛ.ꝙ ſolus xpᷣs eſt docto
⁊ auctoꝛ. Dicendum. ꝙ ſicut dicit Augꝰ.in libꝛo de ĩ¶ &
doctrina xpᷣiana. Docere eſt dupliciter ſicut dicitur
dupliciter aliqs facere videre. Aliter em̃ facit vide-

3 §

Pꝛologdununs . 2

re. q viſum reſtituit. alit᷑ qᷓ viſibili vigito oñpit. Dꝛi · pẽdeat ab alio:ita nõ bʒ babitũ intra. ſicut illij nndl
mü facit deus. ſcᷣm bõ. Siliter aliter docet qͥ ſciẽtiã faciunt bonũ latinũ:qꝛ alij eis dixerunt:ſᷣ ipſi igno/ n

babitũ ſcie impꝛimit. vterqʒ tñ dᷣ doctoꝛ ⁊ auctoꝛ: acq̃ſierat longo tẽꝑe vel laboꝛe h̊ opꝰ cõpoſuit.etꝑ

gquã bz in aliũ verbo vl ſcripto offert vł oñdit.aliter rãt artẽ. hoc mõ ñ fecit męr̃ libꝝ iſtũ.Hã a ſcia quã
e pᷣncipaliꝰ:ſicut in ꝓpoſito. Os obijcit ꝙꝙ fe / doctrinas patruʒ ſuas ſnias ↄfirmauit:⁊ ꝙ ſunt ibi Egin

cit libꝝ alio ſup onẽte.ddm.qꝙ nõ ideo dẽ facere ali multa dicta alioꝝ hoc non tollit magiſtro auctoꝛitꝰ

qs ſupponẽte alio. qꝛ ab alio didicit (tunc em̃ pauci tem:ſed potius ei auetoꝛitatẽ ⁊ humilitatem com/ ſanmmcn
eſrent voctoꝛes vel grãmatici)ſed ſi oino ſcia ei? de mendatt . eon. moniln
— Beati bonauenture ad ꝓhbemiũ ſententiaꝛum aptata interpꝛetatllle. tueſmii⸗
Apientes aliqd de penuria ⁊c. Totali libꝛo pᷣmittit mgr̃ ꝓlogũ in ᷣ tãgit cãs ſuſcepti oꝑis. Di iſtegne
uidit᷑ aũt in duas ꝑtes. In pᷣma pte ponit rõnes qᷓ mouer̃t ipᷣm ad aggrediẽdũ pñs negociũ ſiux hörtſalie
opꝰ. In ſca rõnes ꝗᷓ debẽt mouere diſcipulos ad benigne audiendum.circa fineʒ.in q̊ͥ maioꝝ ꝛ. mn dulccs
bi incipit alloqᷓ auditoꝛes. Dꝛima ꝑs diuidit᷑ in duas.qꝛ duplex rõ põt mouere aliquẽ ad opꝰfa ſncnceb
ciẽdũ.ſ.amoꝛ boni.⁊ odiũ mali. Pꝛimo ponit rõnes ſũptas ex ꝑte amoꝛis boni.ſ.catholice vitatis. Scoo zu⸗
exꝑte odij mali.ſ. hẽtice pᷣuitatis:ibi.uis nõ ambigamꝰ ⁊c. Pꝛima ꝑs bʒ qᷓtuoꝛ ꝑticulas. In pᷣma tãgit Piſi
cãz excitãtẽ ⁊ B ẽ deſideriũ mercedis et ſpes auxilij ſub exẽplo vidue et ꝑabola ſamaritani. In ſcda ponit fo n di
cãm retrabẽtẽ que duplex ẽ.ſ. laboꝛis ĩmẽſitas.et pꝛia infirmitas:ibi. Delectat nos ⁊c̃. In tercia ponit cauuꝝ nondict⸗
ſam ꝓpellentem. Et hec eſt elus ipſum accẽdens ibi.Quã vincit elus. In quarta ponit cauſam opellen ztuln
tem ⁊ pꝛeualentem: ibi. NHon valentes ⁊c. Et hec eſt petitio fratrũ ſtudioſoꝝ quibꝰnõ põt quis iure reſiſte- +r
re.ſed quodãmodo neceſſario opoꝛtet collum ſubij cere. itliie
Busa liter lie. —„ l
2 Dpusvltravires ò c
eooipte VKationes mouẽtes magiſtrũ ad aggrediendũ o geche
12 pctm̃. peccauit. Rnñ. Ex pꝛobatione ⁊ amoꝛe boni ſcilicet catholice ve/ MM wazm
e diuio adiutoꝛio. t· Apientes aliqd de penuria ac tenui⸗ Ratio excitsg. nolite
ſſupcio ſungbieꝗẽ de NVYtIate noſtra cũ paupercula in ga’ophi mercedis deſiden · anaah
Apaio ingenio. pruna ¶c latiu dſii mittere. ardua ſcandere'opꝰ um 2 ſpes aupilij. Kmih
de p̈ma loqt mor. Akkk xolummationis fiduciꝗ. labo⸗iſq;ẽ men x Pömg
alit. Eſt pᷣſumptõ ßᷣm cedem in ſamaritano ſtatuẽtes.qui platis in coura — aee
Fen grer re mpes tionẽ ſemiuiui duobꝰ denarijs.ſuꝑeroganti cũca —
4 ꝛiã eſtimatoͤnẽ dere pfeſſus ẽ. fnosveritas polticẽtis.
qꝛ ſupbie. ſeda lauda⸗ endli S. erin 9 at Pnicl⸗ [aboꝛis immenſi / inglig
Raie n biulirat Mec endi. ſed dehoꝛtat infirmitas deficiendi Quã vin⸗ c ass et pria at
ẽ culpabilis qͥ in oibꝰ cit zelus domus dei. Quo inardeſ. centes fidem no infirmitas. ſita
opibꝰ ſuis ſe reputat ſtram aduerſus erroꝛẽ carnaliũ atq; animaliũ ho⸗ Batio cõpellens Aſodj
indignũ qſi pᷣũptu· minum.dauidice turris clipeis munire.vel potius zelus domus Nci. . rnls
n S:01 gsduob ve munitã oſtendere.ac theologicarũ inquiſitionũ bb un
na aWoerogaci 26. dita aperire.necnõ ⁊ ſacramentoꝝ eccleſiaſticopp — ihi
Mic q̃rit᷑ qͥ ſit iſta ſ· Modulo intelligentie noſtre noticiã tradere ſtudufßß ctglri
Ss ſiem opa ſan ioeurg Ena “ ð i r, . l
cop ſup additio ad ſacrã ſcripturs Cõtra Oam̃.qᷓ tradita ſũt nobis ꝑ legẽ ⁊ ꝓphas veneremur nihil vxer? bſeng
18 inquirẽtes Itẽ Apocal. vlti. Si qᷣs .—— aechg. Pn vim c, eſt addditio diſtra- 12 ſuigid
bens: et eſt addito complens. Addens pꝛimo modo no ſupererogat: ſed magis diminuit ſubuertit. ⁊ t Anruſt
les ſunt beretici: quibus dat᷑ maledictio. Addens ſco modo ſuꝑerogat. quia ſaluo ſenſu ſcripturam ibam Oinliter
dilucidat. Der duos igit᷑ denarios. duo intelligo teſtamenta. pꝑ ſamaritanũ xpᷣm. ꝑ ſemiuiuũ hbominem e“nz Poptyin
tuitis expoliatũ.⁊ vulneratũ in naturalibus:⁊ ſuperogatõnem intelligo doctoꝛem exponentem. Ael aliter ngerſen
dom c eſt additio in qua additum eſt contrarium: æ eſt in qua additum eſt diuerſum. = eſt in qua aqditum uaut
eſt ↄſonum. Pꝛima additio eſt crroꝛis. Secunda pᷣſumptõnis.quia preſumptio eſt dicere in ſacra ſcriptu/ hſenirb
ra aliq oino diuerſum ab his ꝗᷓ in ea expᷣſſa ſunt.Cercia fidelis inſtructiõis.q; q implicitũ eſt explict. ſtunii
c¶ Quam vincit zelus domus dei.Hic querit᷑ quis ſit iſte zelus.et quare magis hoc Zelo accenditur con/ kenunef
tra animales ⁊ carnales qᷓ ↄtra ſuperbos ⁊ alios peccatoꝛes.et cum ʒelus ſit amoꝛ pꝛiuatus:non videtuxr· ligeng
ꝙ deberet vᷣelo accendi. Pꝛeterea cñ maius ſit peccatuz ſuperbia. videtur ꝙ magis deberet accendi contr? N
19 ſuꝑbos.Reñ.ad pꝛimum dm.qꝙ; ↄelus eſt amoꝛ nolens habere ↄſoꝛtium in amato.elus malus vitat on tengnchn
ne conſoꝛtium. ſed elus bonus vitat tm̃ malos. vnde veri ʒelatoꝛes domus dei nõ poſſunt videre in ecce⸗ bgiidet
ſia vicia que inſurgunt contra ipſam. AUnde YJob.ij. dicit gloſa. Zelus bonus eſt:quo animus abiecto bu⸗ 5 Ali⸗

mano timoꝛe accenditur. ⁊ eo tendit vt quelibet pꝛaua que viderit coꝛrigere ſatagat:et ſi nequiuerit tole/
ret ⁊ gemat. Ad ſcoᷣm dm ꝙ magiſter ſpecialiter in eccleſia zelabat fidem:et ideo magiſter gccendebator

=

20 tohtta fiqei contuiptoꝛes.

ctoni
nis ⁊c.Al

peruertit iudicium rationis. d
21. ſcit an odio. an amoꝛe dignus ſit.
dicit large amoꝛẽ mt2·

ch appᷣciantẽ amatũ.
Eñ charitas dicit᷑ q/
ſi amoꝛ charus. Pꝛi⸗
ino mõ ſumpta chari
tate verũ ẽ certitudi
naliteꝛ ꝙ neſcit aliq̃ſ.
pot tñ aliqͥ experime
to dulcedis dine mi⸗
ſericoꝛdie h̊ conijcere
ꝓbabilit. Scoo mo⸗
do põt ſcire. Et ſi pꝛi /
mo mõ dicit magiſt.
non dicit aſſerendo vᷣ
ↄijciẽdo. Si ſecundo
mo tuc aſſertiue pot
intelligi:et ſic pʒ illʒ.

e(R uis non ambi⸗
Sam?⁊c. Sup poſuit
mæogr ratönes mouen
tes ex appꝛobatione
boni. hic ponit ratõ/
2 deteſtatione mali
uerſitat. Hʒ ant bec
pars qtuoꝛ partickas
n pᷣma paꝛte tangit
eoꝝ puerſitatẽ q̃ oſi/
ſtit in calumniãdo to
nuʒ et verũ ex erroꝛis
cecitate.et inuidie pa
n malignitate. In ſe⸗
Cũda tagit huiꝰpuer/
ſitat radicẽ qꝗᷓ eſt ſug-
geſtio dyabolica ⁊ P/
ptꝛia ſuꝑbia:ibi.Qudqd
de Puiꝰ? ſeculi. In ter

. ₰ 9

io mõ coꝛrumpit quis motus ꝑuerſi

Soffendenti. impietati
tis inuidia reſultat. Quã deus ſeculi huiꝰ opatur
in illis diffidentie filijs.qui nõ rõni voluntatẽ ſub⸗
iciunt.nec doctrine ſtudium impendunt.ſed his q̃
ſomniarũt.ſapientie verba coaptare nitunt᷑.nõ ve
ri ſed placiti ronẽ ſectantes. Quos iniqua volun⸗
tas nõ ad intelligentiã veritatis ſed ad defenſionẽ
placentiũ incitat:nõ r.
ſed ab ea ad fabulas cõuertentes auditũ. Auoꝝꝓp
feſſio eſt magis placita q; docenda conquirere. nec
docenda deſiderare.ſed deſideratis doctrinã coa⸗
ptare.Habent rõneʒ ſapie in ſuꝑſtitõne. quia fidei

*

Dupliciter autem co rũpit quis fidem.aut motus teruerſitate voluntatis 4 affe⸗

g: et hie dicitur carnalis. MHam caro dicit᷑ bic carnalis affectio vm illud Gat.v. Manitfeſta ſũt opa car
tate iudicij. ⁊ hic dicit᷑ animalis quaſi fantaſtic ntaſie
bigas agitat in nobis chꝛiſti charitas. Con
H.ddm.ꝙ charitas vno modo dicit virtutem gratuitam. Alio modo

2

Zuas

m. Mo valẽtes ſtudioſoꝝ fratꝝ votliure reſiſte: eo

rũi in xpo laudabilibꝰſtudijs.lingua ac ſtilo nos ſer

licet heretice puerſitatis.

ſermonẽ calumnie atq; cõtradictõni emuloꝝ.ſe emꝑ

fuiſſe obnoxiũ. Quia diſſentiẽtibꝰvoluntatũ moti
bus: diſſentiens q; fit animoꝝ ſenſus.vt cuʒ omne
dictũ veri rõne perfectũ ſit.tamẽ dũ aliud alijs aut
videt᷑ aut complacet. veritati vel nõ intellecte vel

„

s erroꝛ obnitit᷑. ac volunta⸗

deſiderantes doceri veritatẽ.

defectionẽ ſequitur hypocriſis mẽdax.vt ſit vel in

yer bis pietas quã amiſerat conſcientia.ipſamq; ſi
mulatã pietatẽ.omni verboꝝ mendacio impiã red
dunt. falſe doctrine inſtitutis.fidei ſctitatẽ coꝛrũpe
molientes. auriũq; pꝛuriginẽ ſub nouello ſui deſi /
erij dogmate alijs ingerẽtes. qᷓ ↄtẽtioni ſtudẽtes

2

roꝛis.

zuis nõ ambi⸗ . c—
Auãuis nõ ambigamus omnem humani eloquj

4
4
E R

Ratio beretice p/

uerſitatis ſiue er⸗

ſuggeſtio dyaboli⸗

ca ct propria ſuꝑ/

Matõ defenſionis

huiꝰ erroꝛis ſuꝑſti

tio mendax? ocen
tioſa locuti.

—

taſticus qꝛ fantaſiie
tra Ecces.ix. Hem·

Rat' opcllos et
PHyualés udi⸗
olſorum pꝛece,
uuire flagitatiũ qs bigas ĩ nob agitat xpi. charitaas.
atiões mouẽtes ex deteſtatione ⁊ odio mali.ſci

Katio bni⸗ crrorꝛ

cia tangit huius erroꝛis defenſionem que eſt ꝑ falſam ſi uperſtitõem et mendacem et cõtentioſam locutõnẽ.

ibi. Habẽt ratöõnem ſapientie in ſu

Fanpilatiõem: ibi. laoꝝ igit᷑ eo odibilem. Et ratio bec eſt ſubuerſio erroꝛis.

Q

ꝑſtitione. In quarta infert ratõnem que ipſum mouit ad pᷣſentis operis

fitati vel nõ intellecte. ꝙ dicat male: qꝛ veritas eſt lux intelligibilis: ſicut lux corpalis ſenſibilis.

Sed oculus habẽs viſum:nõ oͤt ignoꝛare lucẽ ſenſibilem.g pari ratõne nec intellectꝰ ignoꝛabit lucẽ intelli⸗
1

gibilem. Si tu dicas ꝙ nõ

eſt

mile:querit᷑ quare nõ eſt ſimile:⁊ qᷓre magis deficit natura intellectui qᷓ; ſen-

22 ſui.Rñ.ddm. ꝙ ſimile eſt ſi quis attendat.Triplex em̃ eſt cã quare aliqs nõ videt viſibile. Aut em̃ nõ videt
2 nõ vult reſpicere.aut ſi vult impedit᷑ ꝓpter defectum oꝛgani.aut ꝓpter abſentiã lucis:boc manifeſtum eſt
Similiter in ſpnalibus:intellectus frequẽter aliqᷓ nõ intelligit.qꝛ nõ vult ↄſiderare.Aliqñ vᷣo nõ intelligit
pꝛopter impedimentũ ex parte coꝛpꝑis.vt pʒ in freneticis et ſtultis.Aliqũ ꝓpter abſentiã lucis.Licet em̃ lux

increata ſe nõ ſubtrahat q;'tum ad eſſenti

—

q̊ vel qᷓtum ad qualemcũq; influentiã.ſubtrahit tñ ſe bomini cuz

peccauit.q;tum ad influentiã pfectã. Añ dicit inflixiſſe ei ignoꝛantiaʒ. vñ ſicut oculus in tenebꝛis errat. ſi ic

hodie miſer bumanꝰintellectus. cum aut plene reſti
le:ſic intelligit om̃e intelligibile.
ſicut etiam eſſe beati.Sed beatitu

1

tuet᷑ in lucem: ſicut oculus videre poterit omne viſibi⸗
ernitati offendenti. Contra. Omes bomines natura ſcire deſiderãt
o neminem offendit.quia omnes eam deſiderãt.ergo nec veritas offen

2 dit aliquem. Reñ. dom. q; eſt loqui de veritate qtum ad pꝛimum effectũ qui eſt illuminare: et qtum ad iſtũ
nemo ipſam odit.omnes em̃ naturaliter deſiderant illuminari. Eſt iterum loqui q;tum ad effectũ conſequẽ

tem qui eſt arguere:⁊ bunc habet in malis. Manifeſtatio enim mali redarguit facientem
odiũt veritatcm. Quia ſicut dicit᷑ Johis.iij.

Aui male agit odit lucem.

⁊ inde eſt ꝙ mali

Aui contentioni ſtudentes contra veritatem ſine federe bellant. Contra.ij.Eſdre.iiij.capi. Magna eſt

24 veritas ⁊ foꝛtioꝛ omnib?ꝰ O mnis cerra veritatem innocat et omnes

tremunt eanm. Hen vicenum. ꝙ, eſt lo⸗

24 qui de veritate ſimpli

citer. vel deveritate qᷓ

tum ad boc ſiue ĩ ſpe/

ciali. primo modo ve
ritas eſt inexpugnabi

lis.⁊ ideo pꝛeualet.et
ſic intelligit᷑ illud Eſ/

dre.Eſt iterum loqui

de veritate. ſcðo mo⸗/
do.ſic cõtingit eam ꝑ
rationes fantaſticas

obumbꝛari: ⁊ per cõ/
tentõnem impugnari
Anð Amb. ſup illud
verbũ ↄtentiõe. Ro.
Jj. dicit Contentio eſt

impugnatioveritatis
cũ ↄfidentia clamonj.
. ler teiti monijsve

doe teſtionijs tuis ⁊c̃.
25 Q obijcitur. ꝙ ſcié
verũ eſt qtum ad mo

dum docendi et con/

ſigerandi:ſed non qᷓ;-
tum ad cognitũ ⁊ ra
tionem cognoſ. cendi. põỹᷣ

zͤ verltatẽ ſine federe bellãt. Int veri nac aſſertio⸗
nẽ ⁊ placiti defenſionẽ ⁊ ꝑtinax pugna ẽ du ſe ⁊ ve

ritas tenet: ⁊ ſe volũtas erroꝛis tuet᷑.hoꝝ igit᷑ deo

odibilẽ eccleſiã euertẽ atq; oꝛa opilare:ne vireneq⸗
tie ĩ alios effundere.q̃ant ⁊ lucernã veritatis ĩi can
delabꝛo exaltare volẽtes.ĩ laboꝛe multo ac ſudoꝛe:
Hh volumẽ deo pᷣſtante ↄpegimꝰ. ex teſtimonijs ve
ritatis in eternũ fundatis:i q̃tuoꝛ libꝛos diſtinctců.

õnes mouentes diſcipulos ad audiendũ ⁊ cũ
hoc oſtendit opus ſuũ eſſe autentiecd. Cc⸗
¶In qͥ maioꝝ exempla doctrinãq; reperies.in qꝑ

dñice fidei ſincerã pfeſſionẽ: viperee doctrine frau

dulentiã pdidimus.aditũ demõſtrande veritatis

ritatis ineternuʒ fun/
datis. Cõtra.j.Coꝝ.
xilij. Scientia deſtrue
tur ergo⁊ teſtimonia.
Pẽñ.ꝙ teſtimonia ve⸗/
ritatis ſunt ineternux
fundata. Sicut diat
in õ. Inicio cognoui

bꝛeuitas qð qrit᷑ offert ſine laboꝛe. In h aũt tracta⸗
tu.nõ ſolũ piũ lectoꝛẽ.ſᷣ etiã liberũ coꝛrectoꝛẽ deſi⸗

cõplexi:nec periculo impie ꝓfeſſionis inſerti. txato
int vtrũq; moderamine vtentes. Sicubi vo parũ
vox nf̃a inſonuerit: nõ a paternis diſceſſit limitibꝰ
Nõ igit᷑ dʒ hͥ laboꝛ cuiqᷓ; pigro vel młtũ docto vide
ri ſuꝑfluus:cũ multis impigris.multiſq; indoctis
(int᷑ qͥs etiã mihi ſit neceſſariꝰlocꝰ)bꝛeui volumine

ↄplicãs patrũ ſnias.appoſitis eoꝝ teſtimonijs. vt

nõ ſit neceſſe q̃rẽti libꝛoꝝ numeroſitatẽ euoluẽ.cui

gero. maxime vbi ꝓfunda vſat᷑ veritat q̃ſtio.que

. Incternuʒ domine ꝑmanet verbum tuum ꝛc. ?Mc
K ¶ In quo maioꝝ exempla hec eſt ꝑs vltima. In qua ponit magiſter ratõnes mouentes diſcipulos ad au
diendũ. Et diuidit᷑ bec pars in quatuoꝛ partes ᷣm quatuoꝛ que

vtinã tot hfet inuẽtoꝛes.qͥt hʒ ↄdictoꝛes. At autẽ
qð qrit᷑ facilius occurrat.titulos qͥbus ſingulox li⸗
bꝛoꝝ capitula diſtinguunt᷑.pᷣmiſimus.

Matio eöponendi

operis eſt ſubuer⸗

ſio erroꝛis.

Oſtendit opus ſu
um eſſe compendi

oſum.

Oñdit modũ de⸗
cendi eſſe bumilcʒ

quia vult coꝛrigi.

Oſtendit modum

inueniendi in hoc

opere eſſe facilẽ.

mouent diſcipulos ad audiendũ. Duo que

ſunt ex parte operis.vicz auẽtas ⁊ vtilitas.duo vᷣo ex ꝑte docentis ſq; humilitas ⁊ facilitas. In pꝛima pre/
parat docilitatem ſcʒ in auẽtate. In ſecunda in vtilitate ſuſcitat atten tönez. In duobus autez ſequentibus
ſcʒ humilitate ⁊ facilitate captat beniuolentiã. In pꝛima igit᷑ parte oſtendit opus ſuum eſſe autenticuz. In
ſcda cõpendioſum:ibi. Non igit᷑ debet h laboꝛ. In tercia oſtendit modũ docendi eſſe bumilẽ.in hoc ꝙ vult
coꝛrigi:ibi. In hoc aũt tractatu ⁊c. In quarta oſtendit eſſe facilẽ adinueniendũ ⁊ memoꝛandũ:ibi.At autẽ

26 q& querit᷑ facilius occurrat. I ¶ Liberũ coꝛrectoꝛẽ. Querit᷑ quid vult dicere 6 hoc nomen liberũ. R. dom
1

ꝙ liber coꝛrectoꝛ dicitur ſicut homo liber qui ſui tim̃ cauſa eſt. vt dicit phᷣus. ſic coꝛrectoꝛ liber dicitur: qui

tm̃ gratia coꝛrectõnis.non inuidievel ſubſanatõnis coꝛrigit. hũc deſiderat magiſter exemplo Aug.ij. de trini

tate capi. j. Abi dicit. Magis amabo inſpici a rectis q; tinebo moꝛderi a puerſis. gratanter em ſuſcipit oſcu

lum columbinũ pulcerrima ⁊ caſtiſſima charitas.dentem vero caninum euitat cautiſſima humilitas. vel re
tundit ſolidiſſima veritas.magiſq; optabo a quolibet rep̃ᷣbendi.qᷓ; ſiu ab errante ſiue ab adulante laudari.

¶ Explicit pꝛologus.

itoee
lboamb
goͤnſte
cortue
geinh
reorqaſs
hisintende
lurebus k.
decubbuc
ſoiAini⸗
gpplcate
gdaligs
qpand
tercagst
boiedebe⸗
innb⸗
oychon

ur.

„
te⸗
ie
Eg w ʒ¶öBiſtinctio. .de materia huius libꝛi et libꝛoꝛũ diuiſione. MMVM
Bicn e Eteris ac noue legis ↄtinentiã. In parte iſta incipit traccatus libꝛi q diuidit᷑ in q̃tuoꝛ libꝛos ptiſs
dor les. Dꝛima ps hʒ duas ptes. In puma pte venat magiſter materia buiꝰ libri ⁊ p ↄñs alioꝝ. In
ſca exequit᷑ diuiſionẽ ſuã:⁊ hoc di.ij. q incipit ibi. Hoc itaq; vera ac pia fide c. Itẽ pꝛima po in
e 35] H H] venat materiꝗ hbʒ tres ꝑtes. In pꝛima ꝑte venat᷑ materiã ꝑ diuiſiones: ⁊ ideo pꝛimo ponit di⸗
mmai. hiſionẽ ꝑ quã diſtinguunt᷑ tres libꝛi a qrto. ſcʒ ꝑ res ſigna. In ſcda ponit diuiſionẽ p quã diſtinguit᷑ pᷣmꝰ
üti liber a tribꝰ alijs:q eſt frui ⁊ vti:ibi. Id & in rebus ↄſiderandũ. In tercia determinat dubitatiöes quaſdã
ex pᷣmiſſis oꝛtas:ibi. Cũ aũt hoies qui fruunt᷑. Itẽ pꝛima ꝑs hʒ tres pticlas. Jn pᷣma ponit diuiſionẽ:⁊ au/
ctoꝛitate Augꝰ.ↄfirmat eã:q̃ eſt ᷣ tota doctrina theologica eſt de rebus vel de ſignis.i.ſubiectuʒ cõc theolo
anin gie:in h duo diuidit᷑. In ſcdᷣa mẽbꝛa diuiſionis explanat:ibi. Pꝛopꝛie aũt h res appellant᷑. Oſtendẽs qͥd ſit
N res:⁊ qͥd ſignũ ſcdᷣm mẽbꝛa pdicte diuiſionis. In tercia vᷣo pticula.diuiſionẽ ad ꝓPpoſituz applicat: ibi. Cüq;
rns pis Seenerte cheslogon rlgtio:dicens a de ene ſignis fuerit dicturꝰ?. pᷣmo tñ de rebus ⁊cc. Jq &
r n rebus. Hec a ꝑticula illius . tis:in ꝗ ponit diuiſionẽ.ꝑ quã diſtinguit᷑ pꝛimꝰliber ab alijs tribus.q̃ ẽ
de quibuſqã notificatonibꝰↄiuidit᷑ in duas ptes in pꝛima facit 48 vict eß Wan que dicta ſuntepfloger
w ibi. Oim igit᷑ qᷓ dicta ſunt ⁊c. Pꝛima ꝑs q̃tuoꝛ hʒ pticulas. Dꝛimo em ponit notificatões frui et vti Scdo
tmn N applicat eas ad ꝓpoſitũ.ſ.ad res nno fuends eſt ⁊ vtenduz: ibi. Res igit᷑ quibus fruendũ. Tercio ↄparat
nte Win nd alias aſſignatões:ibi. Hotandũ vᷣo ꝙ idez Augꝰ. Quarto qꝛ videret᷑ ſibi ptradicerc mouet determinat
noes naͤn quandã dubitatõneʒ:ibi.Et attende qꝛ videt᷑ Augꝰ.dicere Aca.l ant hoies qui fruunt᷑ et vtunt᷑ ⁊c. Mec
nie tercia ꝑs in ꝗᷓ mouet et tractat dubitatõnes qſdꝗ. babet tres ꝑtes:ſᷣm tres dubitatönes. Pꝛima eſt vtrů hõ
boie debeat frui. Sca vtrũ deꝰ hoie fruat: vtat᷑. et banc mouet:ibi. Sed cũ deus diligat T. Tercia eſt vtꝝ
Nnn virtutibꝰ ſit fruendũ vel vtendũ.ibi.Hic oſiderandũ eſt vtrũ virtutibꝰ ⁊c. Et in qlibʒ iſtaꝝ tricᷣ partiũ.pᷣmo
Ne an Wn mouet qõnẽ, ſcdo motã Eterminat:tercio decminatõcʒ ꝑ auẽtẽ ↄfirmat. Et ꝑtic ei ſuis locis ſũt maniteſte.
tra Air rrr A (Eox aüt aliqᷓ ſũt

Tres libꝛos diuidit a qrto pꝑ res ⁊2 ſigna. cõfirmat

R diuiſionẽ auctoꝛitate Aug. 49494949 —
R min J Eteris ac noue legis cõtinentiã diligen⸗

ti indagine. etiã atq; etiaʒ cõſiderantibꝰ
nobis pꝛeuia dei gratia innotuit ſacre pa

gine tractatuʒ circa res vel ſigna pᷣcipue
Aug⸗. verſari. Vt em̃ egregius doctoꝛ Augꝰ. ait in li. de

doctrina xpᷣiana. Omnis doctrina. vel

t ſignoꝝ. Sed res etiã ꝑ ſigna diſcunt.

rerũ eſt. vel

niwtile Explanat diuiſis mẽbꝛa qd ſit res? qͥd ſignũ.b
punz aig Pꝛopꝛie aüt hic res apellant᷑.que nõ ad ſignifican
rsiundi dum aliquid adhibent᷑. Signa vᷣo quoꝝ vſus eſt

– a in ſigniſcando. Eoꝝ autẽ aliqua ſunt quoꝝ om/
mmen nis vſus eſt in ſignificando.i.q bus nõ vtimur niſi
nu 2 gliquid ſignificandi gra.vt aliq̃ ſacramẽta legalia
— Alia qꝗ nõ ſolũ ſigniſicant. cõferunt qð intus adiu
„ in uet ſicut euangelica ſacfa.Ex q aperte intelligit᷑. ꝗ
eramis in hic appellent᷑ ſigna. reg ülle videlicet q̃ ad ſignificã⸗
— b dum aliqꝗ adhibent᷑. Omne igit᷑ ſignũ etiam res
aliqᷓ eſt. Qõð em̃ nulla res eſt(vt in eodẽ Au g. ait)
c omnino nihil eſt. Mon auũt ecõuerſo oĩs res ſignuz
eſt.qꝛ nõ adhibet᷑ ad ſigniſicandũ aliquic.
Elicat oiuiſione ꝙ ſit de rebꝰ? ſigniſ dicturꝰ. c
Cũq; his intẽderit theologoꝝ ſpeculatio ſtudioſa
atq; modeſta diuinã ſcripturã foꝛmã pᷣſcriptã ĩ do/⸗
ctrina tenere aduertet. De his g nobis aditum ad
res diuinas aliqᷓ̃tenus intelligẽdas deo duce apire
volentibꝰ. diſſerendũ ẽꝰ pᷣmũ oe rebus. poſtea de
hn ſignis diſſeremus.
NQZiſtinguit pꝛimũ lib

x ab alijs tribus ꝑ frui ? vti

difiniens qdd ſit vni ? quid fui. d

ſignũ eſt qd dueit in aliud cognoſesdum:
in cognitionez effect?z cconerſo/ Si diea

☛

gi. Hic autẽ Zhit a
ſtandũ ꝓ re nõ ſignifi

ꝛũ vſus ois ẽ ĩ ſigni⸗
icãdo nõ iuſtificado
Contra.oĩia ſacr̃a ſũt
medicine.qꝛ ᷣm Hu⸗
gonem de ſan. Tict.
Sacr̃a om̃i tpe fuer̃t
medicine:ſᷣ ois medi
cina hʒ effectũ i cura

do. ⁊ ſacr̃a ſimilit᷑ ſᷣ

iſta curatio ẽ iuſtifica
tio.g oĩ tꝑe ſacr̃a ba
buert iuſtificarc. Reꝰ. 1
dm. ꝙ duplr eſt ↄſi⸗
derare ſacra ve.le. ſcʒ
i ſe ſiue rõe opis opa
ti:et ſic erãt tm̃ ad ſi-
gnificãdũ.vel rõne fi
dei annexe.ſiue chari
tatl.ſiue rõe oꝑiſ ope
rãtis:⁊ ſic erãt ad iun
ſtificandũ ſacr̃a lega⸗/
lia pᷣter circũciſioneʒ
b ¶ Omne igit ſignu

etiã res aliq̃ ẽ. O po

nitur de iſta diuiſiõe.
Videt᷑ em̃ mr male
diuidere.qꝛ ſuperiꝰ ñ
diuidit᷑ ↄtra ſuũ infe
rius.ſed res ẽ fupius

ad ſignũ: ⁊c.R. di- 2
cendu. ꝙ veꝝ ẽ ꝙ ſu⸗

periꝰ in ſua generali⸗
tate acceptũ nõ dini/
dit᷑ ↄtra ſuũ inferiꝰ.ſᷣ
ↄtractũ bene pᷣt diui⸗
ESbif ad

cante. c Mò añt
ecõuerſo oiſreſ ſignũ
Videt᷑ male dicẽ. qa

oĩs ꝛes ducit in aliud.qꝛ oĩs res ẽ cã vel effectus. Cauſa aũt duceit

8 nõ om̃e qð ducit ẽ ſignũ:ſᷣ qd ducit in pꝛius.tũc oĩs crceatura ẽ

Aiber primus

. ”” —— „ „ „ „ — . „ W
5 ſianñ. cutm ducit in deum. Rꝰ. dum ep duplex eſt ſignuth. ſcilicet naturale. inſtitutut. De pꝛltmo non intẽ⸗ ſcone
anchtt So. vnde n. Rier obiectio ad ꝓpoſituzʒ:qm hic intendit᷑ de ſigno ex inſtitutone. ſicut ſunt ſigna ſa
vocaliaa ſactalia. d¶Pꝛimũ de rebꝰ: poſtea ve ſignis. Cõtra. Aidet dixiſſe debuiſſe potiꝰ ecouerſo. c ſi⸗ bereen
gnũ ducit in cognitõez rei: pꝛideſſet agendũ ve ldicenduz de ſignis qᷓᷓ de rebꝰ.R.ddm.ꝙ Aoꝛ eſt cognitio

ſigni ꝙᷓ rei reſpectu cuiꝰeſt ſi ignũ:pᷣ nõ opoꝛtet ꝙ om̃is rei.
ſucdux ac Ejf n. Id &̊ in rebꝰ ↄſiderãdũ ẽ vt in eodẽ Aug. ait. O+h
errſpett vindt. aies alie ſut qb⸗ fruẽdu ?. alie qbꝰ vtẽdũ ẽ. alie q rrg ⸗
diuiſuz ſimplici? ẽ di⸗ unt ⁊ vtüut᷑. Ille qᷣbefruẽdũ ẽ. nos btõs faciit. Iſtꝭ
nidetib;. r viuidetib? qbꝰ vtẽdũ ẽ.tẽdẽtes ad btitudinẽ adiuuamur ⁊ q̃ſt
aliqjd eſt cõe. do ni admiculamur vt ad illas res qᷓ nos btõs facũt ꝑue

bil ſimplici?: nec eſt nire eiſq; inberẽ poſſimꝰ. Res xo q̃ fruunt᷑ ? vtũr

ñ ipſe pꝛmo agit de rebꝰ.quaꝝſacra nõ ſunt ſig.

alid cõc deo et crca nos ſumꝰq̃ſi int vtraſq; ↄſtituti ⁊ ãgeli ⁊ ſcti. Fru/
tnneeBevonrg ãat ẽ amoꝛe alicui rei iherẽ ꝓpt ſeipaʒ. Vti void qð um
nomẽ tĩ. ⁊ ſic ẽ diu inyſũ venerit referre ad obtinendũ illud quo fruẽ guſeen.
ſio equoci. ⁊ ẽ alia di / dũ eſt. als abuti ẽ non vti. Nã vſus illicitꝰ abuſus
uiſio cõis 'm nomẽ ? vel abuſio noĩari debet.
re.2 diuiſiovniuooi ¶ Quibus rebus vtendũ ⁊ qbus fruendũ ? e
Eſ tca medio m. (Mes igit qbefruẽdũ e ſunt pr ⁊ fliæ ſpuſſctũs. Ea
ae vmonitntemn dẽ tñ trinitas qd ſũma res ẽ cõiſq; oĩibfruẽtibꝰea
nze: b õm ſilitudiney ſi tñ res dici dʒz et non reꝝ oim ca. ſi tñ ⁊ cã.Mõ em
ꝓoꝛtõis:⁊ H cõitas ẽ facile pᷣt inueniri nome qð tãte excellẽtie ↄueniat ni
ronis. Itẽ vĩ mala di ſi ꝙ meliꝰ ðꝛ trinitas h vnꝰ deꝰ. Hes aũt qᷣb vten⸗
uiſio ytuz ax mebꝛa⸗ q eſt.mũdꝰ ẽ ⁊ in eo creata. Vñ Aug.i eodẽ. Vtẽ
en teran men? dü ẽh̊ mũdo nõ fruẽduz, vt inuiſibilia deip ea qͥſfa
aut e vtendũ aut fruñ cCta ſt intellecta ↄſpiciant᷑.i.vt de tꝑalibꝰetna capiã
duz. g terciñ ſupflutt. tur. Idẽ in eodẽ. In oĩbꝰrebꝰille tm̃ ſũt qᷣbꝰfruẽdũ
Itẽ ſicut ẽ res q̃ fru · c:q̃ etne ⁊ icõmutabiles ſt.Ceterl aũtvtẽdũ ẽ vt ad
tur ꝛvtit᷑:ita eſt res q illaꝝ fruitõnẽ ꝑueiat᷑. Idẽ Aug.i li.x.de trini.Frui .
fruẽgũ ẽ ⁊ vtẽdũ vt ẽꝭ mur cognitĩ qbꝰipᷣis ppt᷑ ſe volũtas delectata ↄqᷣe Dabirri
fe ebal , ſcit. Utimur vo eis q̃ ad alið referimꝰ qͥ fruẽdũ ẽ.
5§ niärtuz Pe. Di⸗ ¶ Cõparat vti ⁊ frui ad alias deſctiones. f iang
ni qrtuz. Reꝰ. Ois res Eh P

qᷓ ẽ nã aliq̃ aut ẽ finis tandũ vo ꝙ idẽ Augꝰ. in li.x.de trini.aliter qᷓ;

⁊ ſic eſt res q̃ fruẽdũ. ſupꝛa accipiens vti ⁊ frui:ſic dicit. Vti eſt aſſume⸗
aut deducẽs ad finex. re aliquid in facultatẽ voluntatis.Frui aut eſt vti
ſe ſre⸗ ghronar. cũ gaudio.nõ adhuc ſpei ſ̊ iam rei. Ideoq; oĩs qui
aut av ſine; baeii e frutt᷑ vtitur. aſſumit em alidd in facultatẽ volunta⸗
vtit vt bö. ⁊ lic accipi tis cũ fine delectationis.HNõ autẽ oĩs qui vtitur et
unt᷑ mẽbꝛa. et eſt iſta fruit᷑:ſi id qð in facultatem voluntatis aſſumit:non
diuiſio ſatis ↄvueniss ꝓpter ipᷣm b ꝓpter aliud apeit.
bule ſcit. a cñ theo0lo Bunnai dubiuvtu ĩ hacvita fruamur deo. g
ga t de ode Kt attende quia videt Aug'. dicere illos frui tm 4
bõ p alias res tendat mur frui ſ tm̃ vti vbi gaudemus in ſpe. cum ſupꝛa
in deũ. f ¶ Kes ige dictum ſit frui eſſe amoꝛe inherere alicui rei ꝓpter
quibꝰfruẽdũ. Cõtra. ſe. qualiter etiam hic multi adherent deo. Hec er/
tres ſe res p ei etr̃ go que ſibi cõtradicere vident᷑: ſic determinamus
P acchs. d adiuſitte dicetes nos ⁊ hic⁊ in futuro frui. ſed ibi ꝓpꝛie⁊ ꝑ⸗ Mintof⸗
mltiplicitas fruitõis. fecte et plene vbi ꝑ ſpeciem videbimꝰ quo fruimur.
Sſicut ſt tres res. ſic .. Dõ Phodee
eruũt tres fruitões. Itẽ tres articuli ſt᷑ tribꝰpſonis: a ſili et tres fruitõnes.Re. ꝙ res accipit᷑ bic cõite an ſßmn

cſſentiã ⁊ ꝑſonã pt᷑ ſui gñalitatẽ.⁊ qꝛ ſumptuũ ẽ h̊ vocabulũ res ab actu aie:iõ tres dicũt res.qʒ tres pſone.

tHfFñ̃ eq̃ bñ vna res.qꝛ vna bonitas ẽ in eis.qꝛ ̊ vna bonitas:iõ ⁊ vna fruitio.qᷓuis tres res. Et qm articul vic.
Ig a pte aie diſtinguent?.ſ.intellectꝰ. ⁊ fruitio reſpicit ipazʒ diuinã eſſentiã ⁊ bonitatẽ ⁊ vnionẽ 7
7i665 fruitio ẽ vna. g ¶ Hõqʒ om̃is qͥ fruit vtit᷑. Hoc vẽ falſum. qm̃ młte beſtie fruunt᷑.qꝛ ꝓpter ſe delectant in⸗
delectabili:ſed nõ vtunt᷑. Si dicas ꝙ dicit᷑ tranſlatiue. Contra.nõ ſimiliter tranſfert verbuzvtendi Ai

5 „ B 4
ndein ſimpoꝛtat libertatẽ cũ delectatone:⁊ licet nec liberas nec relatio ↄueniat bꝛutis. gnenit eis tamẽ delæcatta
emtinin 3ä
8 R. Conerz: duia delenea eiraine cancat viez vnſeeo 7ſpes calenia Sneegie Jcene⸗
2(AWgunc it ad eũ gubernatoꝛ. Gloſa. Maturale eſt homini ma is de alijs de ſein periq nrat. Item vone. J. Ac.
ii ſperate de aliquo eſt dupliciter.aut ſicut de adiutoꝛe. aut ſicut de 1 e enlculis pfidere. en. dom. 8
Encterahr Dre t de ſaluatoꝛc. Pꝛima ſpes poteſt eſſe in hoie.
1 MM ffechda nõ. Al eſt ſpe
. 2 — rare finale pᷣmium:et
ai⸗ Ang. Hic aũt dũ in ſpe ambulamꝰ fruimur quidẽ:ſed nõ bhoc dʒ eſſetm̃ in deo.
ir Aug. adeo plene. VUnde in li.x. de tnini. Fruimur cognin Sel tempale benefici
wi in quibe voluntas eſt. Yd in libro de doc. xpiana. pale. anns innk
ine Zit. Angeli ilio uentes:ia beati ſunt. q̊ ? nos fru inboié meret maleddi
i Deſideramus. et quantũ in hac vita iã fruimur. vel cõeʒ: ſecʒdũ vo non.
if ½ ſpeculũ in enigmate:tanto noſtrã pegrinatonẽ. ? ¶ ¶ Ita frat. Queri
nnts Zuis daermin tolerabilius ſuſtinemus.⁊ ardentiꝰfinire cupim. qudare dicit de bomie
a Ai vetenminats ¶ Potelt etiã dici ꝙ q ruit etia in hac vita: nõ tĩ hʒ ſta frater ego fruar te
RWü vſgem. gaudiũ ſpei:ſed etia rei:qꝛ iam delectat᷑ in eo qð di nſs nrali Gdeaſt⸗
ligit.⁊ ita iam rẽ ali us tenet. Lonſtatia no: vel de alia creatu.
m rẽ aliquatenus tenet. Conſtat igit᷑ ꝓ ra. cũ in omnibꝰcrea-⸗
i: debemdeo frui⁊ nõ vti. Illo em vt ait Aug.frueri turis reluceat veſtigi
üi õõz 1 o em̃ vt ait Aug.fruer turis reluceat veſtigi
RMZM quo efficieris beatꝰ:⁊ in quo ſpem ponis vt ad id ꝑ um diuine bonitatis.
— uenias. De hoc idẽ ait in li.de doc.xpᷣiana. DHicimꝰ Pi. ꝙ dicit᷑ aliqᷓs ali-
ne nos ea re frui quã diligimꝰ ppter ſe: ? ea re fruẽdũ qifrui in deo.no facit
id. id nob eſſe tm̃ q eficimur beati.ceteris vo vtẽdũ.æFre ſepßtatio ſeg madls
Mun uenter tñ dicit᷑ frui tequ. IFre inbabitatio Uñ ↄuer
G quenter tñ dicit frui.cum delectationevti.Cũ enim ſa ꝑ ↄñs eſt ꝓpꝛia: vi-
rcem adeſt qð diligit᷑:etiã delectationẽ ſecuʒ gerit.ſi tũ ꝑ gelicʒ bec. Ego fruar
iratt eam tranſieris:⁊ ad illud vbi ꝑmanendũ eſt eãẽ retu vño in re. dũ p opera
jaii leris vteris ea.⁊ abuſine non ꝓpꝛie dicer frui. Si ſciam deñ habitare in
ruqi do inheſeris atq; pmanſeꝛis finẽ in ea ponẽs leticie cct eſt fequratiua lo
chii tue.tũc vere ⁊ ꝓpꝛie frui dicendus es.Qð nõ eſt fa dedae Rremanet
Liini ciẽdũ niſi ĩ illa trinitate.i.ſũmo ⁊ ĩcõmutabili bono qua ſoluit ancko⸗len
n F Dubitatio.ſ Vtrũ homo homine debeat frui. b tem pᷣdictam: p illam
an 10.1. ¶ Cuʒ aũt hoies q fruunt᷑ ⁊ vtunt᷑ alijs rebꝰ res a iqᷓ determiatiõez in dño
R 5 1 ſunt.querit᷑ vtrũ frui debeant:an vti: an vtrunq? S Ecci. viij. ſimptę
R Ad qð ſic rñdet Aug.in li.de doct.xpᷣiana.Si pro⸗ dicit᷑ fruere in agnit!.
iz pterſe homo diligendus eſt. fruimur eo. Si ppt ali ſios qdabis 2 as ℳ
tin Auag vtimar eo. Eidet aut mihi poter aliud diligen nõſuenscis. erhoc
ückn 5 dus. ð.n. ꝓpter ſe diligendũ e:in eo ↄſtituit᷑ brẽ implicat. ꝙ ſi nõ pec-
ran yrita:cuiꝰetiã ſpes hͥ tpꝑe nos cõſolat᷑.ꝰIn hoĩe aſt ¶atẽt frucrentur. Reñ.
. ſpes ponenda nõ eſt: qꝛ maledictus eſt qͥ hoc facit. vom. ꝙ blicea ſolut⸗
Ergo ſi lidde aduertas. nec ſeipo qſq; fui dʒ. qnõ ſoln ac polig ant⸗
a ſe oz diligere ppterſe. 5 Ppterillud ͥ fruendu eſt. Etis recnrrei ead
m Huic aũt ↄriũ videt᷑ qð aplłs ad philemonẽ loquẽs ſolutõʒ pᷣdictã ex r̃aʒ
1 ⸗ loquẽs ſolutoʒ pᷣdictã er lraʒ
alt. Ita frater ego te fruar i dño. Qðò ita dermiat in qõnibꝰ.cq cum frui
reen aug. Si dixiſſet tm te fruar. ⁊ nõ addidiſſet in dõo. accipiat᷑ cõit ⁊ ꝓpꝛie:
titi videret᷑ finẽ dilectionis ac ſpem oſtituiſſe in eo. ſei in pᷣdict auctibacci⸗
nöͦ⸗ eulu addidit.in dño ſe finẽ poſuiſſe. eodẽq; frui k ¶ Si em nec fruik:
mi riſcait. Cu em yt idẽ aug.ait.cũ homie in deo nec vtit᷑ ⁊c. Hoc ñ vi
Elen eo potius qᷓ́; homine frueris. vviyvalẽ. qꝛ de viligit ſe
,bau ”äl itrum deus fruat᷑ an vtat᷑ homine. n mñ vtik. oꝛ ñ viligit
ums Dubitatio. ij. HGed cũ deus diligat nos.vt frequent ſcriptura di e yter alid. nec huit
werth⸗ lt.O eiꝰ dilectionẽ erga nos multuʒ cõmendat.q̃rit mbi enitio ibinhe
In libꝛo de dockri Au it. . rit rẽtia⁊ indigẽtiavt dic
zuan⸗ n lit 4Aug. quò diligit. an vt vtens. an vt fruẽs⸗ ugꝰ. de? auũt vtroq;
na xp̃ians. ita. Si fruit. eget bo .an vt fruẽs? ⁊ ꝓcedit Augꝰ. deꝰ aũt vtroq;
eget bono nfo.qð nemo ſanus dixerit. caret ⁊c̃.ſeñ.dam.q ꝗ

8 wik, Ait em̃ ꝓpha.Bonoꝝ meoꝝ nõ eges. Om̃e em̃ bo fruitio de ſui gñali rõ

S nũ nr̃m.vel ipᷣe eſt.vel ab ipᷣo eſt.nõ à frui en
= ſ be eſt. vel ab ipo eſt.nõ & fruit᷑ nobis.õ ne dic amoꝛl vnioneʒ
re ngl, vtit᷑.· Si em nec fruit᷑ nec vtit᷑.nõ inuenio quõ dili fvibilis cñ fruete
n 3 . nõ inuenio quõ dili Om̃s otingit aliquid
Gii
Garen
U DR

us ẽ ſummũ bonum
⁊ diligit ſe: fruẽdo ſe.

vſus qͥ nobis vtit᷑ deus.nõ ad eius ſed ad noſtram eeri
vtilitatẽ refert᷑. ad eius o timodo bonitatt.

mmrli i
vniri ſibi alij: cõue⸗ gat nos.Hec tamen ſic vtit᷑ nobis vt nos alijs re⸗ nmihnle⸗
vnio ad alterum: ibi bonitate pfruamur. deus vo ad ſuam bonitatẽ vſũb
depedentia. inber? Ufm refert. Ille. n. miſeret noſtri phter ſuã bonit⸗
tia. ⁊ indigentia. vbi tem.nos aũt nobis inuicẽ ꝓpter illiꝰ bonitatẽ. Ille gbicnn
vo ad ſeipᷣm: ſi im ẽ noſtri miſeret᷑ vt ſe ꝑfruamur.nos vo inuicẽ noſtri inenmmpi
ſũmũ bonũ:ñ ẽ inbe· miſeremur vt illo fruamur. Cũ em̃ nos alicui miſe
RS—M.— remur ⁊ alicui cõſulimꝰ.ad eiꝰquidẽ facimꝰ vtilita⸗ 1
entia⸗ Gi vero t eãq; intuemur. ſed ⁊ noſtra ſit ↄſequens. cũ miſe
ipᷣm bonũ deficiens ricoꝛdiã quã alijs impẽdimꝰnõ relinqͥt de ſine mer
eſt indiget. inde eſt cede.Hec aũt merces ſumma eſt vt ipſo ꝑfruamur
ꝙ ſolus de ſeibo pfe Itẽ qꝛ bonus eſt ſumꝰ.et inquãtũ ſumꝰ.boni ſun?ꝰ
it neetant a . oꝛro etiã qꝛ iuſtus eſt. nõ impune mali ſumus.
ſeipo frui. Sol⸗ ei de ⁊ inquãtũ mali ſumꝰ.intantũ etialminꝰſumꝰ. Alle

diligit etiã alia fruA· Vtrũ vtendũ an fruendũ ſit virtutibꝰ*c [ k Dubitatio. ij.
go ſe: a nt⸗ fruitõ ¶ Hic cõſiderandũ eſt.vtrũ virtutibꝰſit vtẽdũ an fru
dei nee ſus eame endũ? (Mubuſdã vr eis ſit vtendũ e nõ ſtuen. Dpinio qnoꝛun⸗
fruitio 1 vſus. dũ.⁊ hoc ↄfirmãt auẽte Aug.q vt pᷣtaxatũ eſt diceit dam virtutibꝰ
10 ¶Item qꝛ bonꝰ eſt nõ eſſe fruendũ niſi trinitate.i.ſũmo ⁊ incõmutabi⸗ ſit vtendum.

ſumus. Obĩr qꝛ ab li bono. Item dicunt ideo non eſſe fruenduʒ eis.q
eterno bonꝰ ab ete? ꝓpter ſe amande non ſunt.ſed pꝛopter eternam be
Per ſum?. 86. vn. titudinẽ. Illud aũt quo fruendũ eſt. ꝓpter ſe amãa
ꝛcuiter: ꝙ q; bo. qũ ẽ. Sʒ ꝙ, tutes ꝓpter ſe amande nõ ſint imo ꝓ

nus ẽ dicit cãm. Sʒ

eſt aliqua cã nalis et

neceſfaria.⁊ ẽ aliqua

cã volũtaria. Boni/
tas añt diuia ẽ cã no

pter beatitudinẽ ſolam. ꝓbant auẽte aug.qͥ in libo
xiij. de trini.cõtra quoſdã ait. Yoꝛte virtutes quess
ꝓpter ſolã beatitudinẽ amamꝰ.ſic nobis ꝑſuadere
audent vt ipam beatitudinẽ nõ amemus.Qð ſi fa

n⸗ oſn end ciunt. etiq ipas vtiq; amare deſiſtimꝰ. qñ illã ꝓpter
7 ncceſſitat bec aſt quã ſolã iſtas amauimꝰ nõ amamus.Ecce his ver
cã nõ ponit effectuʒ bis videt᷑ Aug.oſtendere ꝙ virtutes non ꝓpter ſe. “MV
ſtatim cũ eect. ſeg ꝓpter ſolã beatitudinẽ amande ſunt. Qð ſitas
11Im ¶ Poꝛroẽt. Ob eſt:ergo eis fruendũ nõ eſt. ¶ Alijs vo ↄtra videt Obinio lon
AarKnud ſeqnie ſcʒ ꝙ fruẽdũ eis ſit.qꝛ ꝓpter ſe expetende? amande vtutib? fmengus
Pi decas ſunt. Et hoc ↄfirmat aucte Ambro. q ait ſuꝑ illum =
nz eiꝰ diſpoſitio in⸗ locum eple ad Gal.Fructus aũt ſpũs eſt charitas. voßiar
qᷓ;tum cã. Cõtra. Sa gaudiũ.pax.patia ⁊c.Hic nõ noĩat oꝑa ſed fruct ſt toli
piens eſt diſpõ dei in · qꝛ ꝓpter ſe expetẽda ſunt.ſi vo ꝓpter ſe expetẽda ſt Opinio magi ſain
qtum ca. pari rde. S et ꝓpter ſe amãda. ¶ Hos aũt harũ ꝗͥ vident᷑ au ꝙ virtutibꝰ nõ ien
deen ai dlagne⸗. aiang repugnãtiã de medio eximere cupiẽtes di fruendum. ertͤit
n 6 duſpo imediata Imus. virtutes ꝓpter ſe expetende? amãde ſunt noſcpec
ſieut bonitas obꝛ de ? tu ꝓpter ſolã beatitudinẽ. Dꝛopter ſe quidẽ amã nrit deno
volũtate. qᷓ ẽ imedia-⸗ de ſunt.qꝛ delectant ſui poſſeſſoꝛes ſincera ⁊ ſancta Pacu vol
tiſſima: ⁊ tñ nõ ſeft delectatione.⁊ in eis pariũt gaudiũ ſpũale. Verũ⸗ tedug.
qꝛ Jés ẽvolẽtes ſu tamẽ nõ eſt hic ↄſiſtendũ.ſᷣ vltra gradiendũ. Mon nltan
Da ra amle⸗ hic hereat dilectionis greſſus. neq; hic ſit dilectio⸗ zu.
ha hr bon e5 nis termin. ſed referat hoc ad illud ſummũ bonũ. teni
cõditio cãe inqtum (ui ſoli oĩno inherẽdũ eſt.qꝛ illud ꝓpter ſe tm amãa iſise

cã. Scda. qꝛ eſt pria dũ eſt.et vltra illud nihil querendũ eſt. illud.n. ẽ ſu gtfeickfen
ad actum. Tercla ai pꝛemus finis. Ideo aug. dicit. ꝙ eas diligimꝰ ꝓpt buttißr
iſ lig ini con ſolꝗ beatitudinẽ.nõ ꝙ eas ꝓpter ſe diligamꝰ. b q/· iſiuatt
reecrn Ganz idim ꝙ eas diligim referim⸗ ad illud ſũmũ bonũn iner
ſicur dervnd unpmie ui ſoli inherendu eſt: et in eo ꝑymanendum. finiſq inic

l äl ”

NWr

— —

17
1
14

16

ES 1 4 H
vhnitaten. ita boſtus bonit ð ꝗMƷẽMẽ—»
Vnitaten. ita bomus bonitaté. n ¶ Ar. ſ.atuet ipter ſeipam tm̃. Fontr9. Quia ficut o ⸗dI
Ppter ſcad pter aliud. Sy nibil aek aaacfonenis and ds gtn d
enit ꝓprer ſe. Si vtutes ſunt appetẽde ꝓpt aliud.nõ ſpter ſe. e ſicut dicten ieul ne ch,
L Fns BKuhnlieie eſt. Ano moõ finis vltimꝰqͥ ꝓprijmime ẽ finis: in q̃ ẽ ſtate. Alio mo Sfnis threr a,
tinind. ic et pt qð diuerſificat. Añ vno mõ excludic finẽ. alio mõ nõ vt dicit ingr. Od ᷓ obꝛ de p ſe dico
R H AKeneß ſern mode
ObSSò sü orvovoppponit ei qð ẽ ꝑ ali
Saſeer ei leticie ponendus. Quare virtutibꝰ nõ eſt fruendũ. ud:a⁊ ſicidẽ eſt ꝑſe qdʒ
Sel dicet aliqs. Frui eſt amoꝛe inherere alicui rei ſcum ꝙ ipſum· ſiue p⸗
89. ꝓpter ſeipam vt pᷣdictũ eſt. ergo ppter ſe virtutes mũ yniuerſale. Blie
OAmangde ſunt. ? eis fruendũ ẽ. Ad qð dicimꝰ.in illa ꝑ geckſons Sien pt
deſcriptoõne. vbi ðicit᷑.ꝓpt ſeipam.intelligendũ eſt ſe dupir accipit᷑ An
tantũmõ:Vt ſcʒ amet᷑ ꝓpt ſeipaʒ tm̃ vt nõ referat m opponii ei qð eſt
G ad aliud.ſ ibi ponat᷑ finis vt ſupᷣ oñdit Aug.dicẽs ¶ Apt aliud. Alio mõ ei
Si inheſeris atq; ꝑmãſeris finẽ ponẽs leticie.tunc qð ẽꝑ accñs.q; ad il-
yere ⁊ ꝓpꝛie frui dicẽdus es.qð nõ eſt faciẽdũ niſi ebchtalit oꝛdinat.
in illa trinitate.i.ſũmo ⁊ incõmutabili bono. Vten * “ eet ror
dü eſt ꝙ vtutibꝰ? ꝑ eas fruendũ ſũmo bono. Ita et heſtus ſine fruibile:
düũ eſt vt eas fruendũ ſũmo bono. Ita et neſtuʒ ſiue fruibile: ⁊
Niti de volũtate bona dicimꝰ. Vñ Aug.in li.x.de trini. ipᷣam deniq; fruitõeʒ
git. Volũtas eſt ꝑ quã fruimur.ita ⁊ ꝑ vtutes fri 0Etiã quedã ſunt
diurr mur nõ cis.niſi foꝛte aliq̃ vᷣtus ſit deus vt charitas res ꝑ qs fruimnr: vt
inge. de qua poſt tractabitur. Svtutes. Cõtra. Ar ꝙ
g —AA’epilogus. 1!1 — ſolis porentiia Doni
¶ im igit᷑ q̃ dicta ſunt.exqͥ de rebꝰ ſpãliter tracta⸗ frui gia. Sine omi &ᷣ
uimus:hec ſũma eſt.ꝙ alie ſunt qᷣbus fruendũ eſt. vete porfe bod
Alie qbus vtendũ ẽ. Alie qᷓ fruunt᷑ ⁊ vtunt᷑.Et int fruibile bonũ increa-
o eas qbus vtendũ e etiã qdã ſunt res ꝑ qͥs fruimur tũ.⁊ aia maꝗ ad B na
äy0ͦ.rt vtutes ⁊ potentie aĩe q̃ ſunt naturalia bona.DHe ta ẽ. poterit eo frui ſo
qbus omnibus anteq; de ſignis tractemus: agen- lis potẽtijs. gRe dom.
Qdum.eſt ac pꝛimũ de rebus qbus fruendũ eſt ic; e αâsa⸗
ſaoncta atq; indiuidua trinitate. li vniamur ncẽrio in⸗
ðõ terueit duplex mediũ
f2ò Mecdin vnu o qaia
nata ẽ vniri alij a ſe diuerſo:⁊ hoc eſt potentia.Aliud ſpũale ſupra hoc ꝙ ipam ſubleuet ⁊ hoc eſt virtus. Q
obijcit᷑ nõ eſt ſimile. quia potẽtia ꝑ ſe põt deficere ⁊ inclinari:ſed nõ p ſe eleuui.
eH. 1IA.D euidẽtiã diffinitönũ alioꝝ qᷓ mgr ponit nẽ: eo dẽ aliqͥd vtibile ſ ue vti q̊ in finẽ ẽoꝛdinabile
Pi *. de bis vᷣ̈bis frui ⁊ vti.vj.qᷓrunt᷑ in ꝑte iſta: Sed.oꝛdinari in finẽ mediãte oꝑatõe ꝓpria ẽ ois po
Nrum tria ptinẽt ap vti.tria ad frui.¶ He vti tẽtie:ꝗ ⁊ vti ſiliter.¶ Itẽ ſicut Augꝰ. dicit. ⁊ br in li-
tria q̃runt᷑. Pꝛimo q̃rit᷑ qͥd ſit vti ꝑ eſſentis. Scoo tera:vti eſt id qð in vſuʒ venerit referre ⁊c. Sed ei?
vtꝝ om̃i 4 rgir ver Tej⸗ vtꝝ ſolo bono cre eſt referre cuiꝰ eſt ↄferre:ſᷣ ↄferre eſt ſoliꝰ rõnis:g et
itd ſit vtẽdũ. ¶ Oe frui ſiliter qᷓrunnt᷑ tria. Pꝛimo referre:⁊ ꝑ ↄſequẽs vti.a diffinitõne. ſtẽ ars vtit
G̊d ſit frui ꝑ eẽntiõ. Sco vtrũ bono increato ſit fru ſuis inſtrumẽt ſᷣ ars ẽ ĩ potẽtia rõnali ſiue cognitiua
zitg endũ. Terciovtꝝ fruẽdũ ſit ipſo ſolo bono increato. cuʒ ſit ſcientia.ergo cũ habitus ⁊ actus ſint eiuſdeʒ
eac k Queſtio.j. à ppotentie. ſi ars eſt in otentia rõnali: ⁊ vſus fiue vti
ſoe ¶ De vti qͥd ſit ꝑ eẽntiã:vtꝝ ſit actꝰ volũatis aut ratõ ſiliter erit in eadẽ. 8 ddm. ꝙ vti qnq; modis ac-
nis ſic pcedit᷑. Oꝛ ſit actꝰvolũta᷑ oñdit᷑ ſic. Ab actu cipit᷑ et ̃m boc diuerſificat᷑ ſm rẽ ⁊ ᷣm diffinitionẽ

vtẽdi denomiat᷑ vnuſqͥſq; bonꝰ:ſ nullꝰ dꝛ bonꝰ niſi
ab actu voluntat᷑:g̊ actus vtẽdi ꝑtinet ad volũtatẽ.

tẽ Aug. x. de trini. Ati eſt aſfumẽ aliqͥd in facul/
tatẽ volũtatis:& vti ẽ actꝰwlũtatis. tẽ boc vidr
ꝑ diuiſionẽ ipᷣiꝰvti õᷣ alia.qꝛ.x.de trini.diuidit Aug.
ec tria.ingeniũ.doctrinã et vſuʒ. ⁊ dicit ꝙ ingeniũ

b
reſ
velit:g vſus eſt actꝰ voluntat.
ſunt fieri circa idẽ.vᷣ vti et abuti ſunt oppoſita: cũ

abuti ſit ſoliꝰ volũtatis.qꝛ eius ſoliꝰ eſt peccare: 2
vti ſiliter erit act? ſoliꝰ volũtatis. ¶Contra. vſus ſi
ue aſſuefactio ẽ via in habitũ acqͥrẽdũ. Sʒ oiĩis potẽ

tia nata ẽ acqͥrere habituʒ. vti v eſſe oĩs potentie.
¶ Itẽ ois potẽtia mediãte oꝑatõe ſua oʒdinat᷑ in fi

icit q̃d bõ poſſit.doctrina q̃d hõ ſciat.vſus quid
Ite oppoſita nata

Accipit᷑ em̃vſus ſiue vti cõmuniſſime ſᷣm ꝙ diuidit

contra ociũ vel ocioſitatẽ.ꝓ naturali oꝑatiõe debita

cuilibet rei.ſiue ad quã vnaqueq; res oꝛdinat᷑:⁊ ſᷣm

boc dicit ph̊ᷣs.Cuiꝰvſus bonus⁊c. Scdo modo dici
tur cõmuniter:⁊ ſic vſus diuidit᷑ ↄ diſſuetudinem:⁊

hoc modo diffinit᷑ a Victoꝛino. Aſus eſt act frequẽ
ter elicitus a potentia: ⁊ hoc mõ põt dici: eſt actus
om̃is potẽtie:nec addit ſuper actũ niſi frequentiaʒ.

Tercio modo accipit᷑ vti ꝓprie:⁊ ſic diuidit᷑ contra

babitus memoꝛie et intelligentie.ſ.contra ingeniuzʒ.
⁊ doctrinam et ſic diffinitur ab Augꝰ.x.de trini. Ati
eſt aſſumere aliqͥd in facultatem voluntatis: ⁊ ſic di

cit actũ voluntatis ꝓpꝛie. Quarto mõ accipitur.ma⸗/⸗

gis prie: ⁊ ſic diuiqit contra actum chictotium ſch

„
— 4

contra frui. Et ſie diffinit᷑ ab Aug. Ati eſt aſſunere
gliquid in facultatẽ wlũtatis ꝓpter aliud: ⁊ ſic eſt ac
tus voluntatis vt ad aliud relatiue. Quinto accipif̃
Apꝛijſſime:⁊ ſic diuidit 5 actũ inoꝛdinatũ.i. abuti.
ett ſic diffinit᷑ ab Augꝰ. de doct.xpᷣiana. Ati eſt id qd

in vſuʒz venerit. referre ad id fruẽdũ eſt:⁊ ſic vti di

cit actũ volũtatis relatũ ⁊ oꝛdinatũ in finẽ. Ratio g
diuerſaꝝ notificationũ ẽ multiplex acceptio eiꝰqð ẽ

vti:⁊ ratio multiplicis acceptõis.eſt opinio eius ad

diuerſa. Si g querat᷑ cuius potẽtie eſt actus.dm.
W cõmuniſſime loquẽdo eſt actꝰ ois potẽtie: ⁊ ſic nõ
loquit᷑ Auguſt i.Cõiter vᷣo ⁊ ꝓpꝛie actus eſt ipſius
volũtatis:⁊ ſic pʒ ꝑꝛimo obiectũ in contrariũ.ſ.ꝙ ſit
ouoſmis potentie. Qð obijcit᷑ ſcdo ꝙ ois potentia re
18 fert in finem per actũ ſuuʒ. Ddm. ꝙ illa potentia dẽ
yti ſuo actu.qꝗᷓ eſt dña ſui actꝰ.et talis potentie eſt re
ferre actũ ſuũ.nõ tñ referri.qm̃ ſola volũtas eſt dña
ſui actꝰ⁊ ſola eſt ſeipſaʒ mouẽs. ideo ipſa ſola eſt cu⸗
ius eſt actiue vti. Alijs aũt potẽtijs ↄtingit vti mate
rialiter et paſſiue.qꝛ habent referri et nõ referre.Et
binc eſt qd Aug.dicit vti ẽ affumere aliq̃d in facul/
tatẽvoluntatis.facultas em̃ dicit᷑ eiꝰdñium.q̊ facili⸗/
19 ter põt in actũ ſuũ tãqᷓ; illiꝰ pᷣnceps.Ad illud qð obẽ
ratõnis eſt referre.Odm.qꝙ duplicit᷑ eſt referre.ſ.
OPcollationẽ ⁊ illatõnẽ:ſicut pᷣmiſe referunt᷑ ad ↄdu
ſionẽ: ⁊ hoc eſt rõnis:⁊ hoc nõ eſt vti.Et eſt referre ꝑ
inclinationẽ ⁊ oꝛdinationẽ ad aliud:et ̊ eſt ꝓpꝛie w
luntatis.qꝛ põt aliq̃d aſſumere qͥeſcendo ibi vel ali
ud inren ego, hoc eſt referr. eqxel ꝑ qð diffinit᷑ vti
⁊c̃.(¶ ¶ Ad illud qd obꝛ de arte.dm.q ars dicit qd ẽ
opatõnis ⁊ qd ẽ ſpeculatõnis. Scom ꝙ dicit qð eſt
ſpeculatõis.nõ babet vti.qꝛ ſic eſt ratõnig.ſᷣm vero
v dicit qd ẽ oꝑatõis: ſic extendit᷑ ad voluntatem ⁊
cam regulat in vtendo.
ANueſtio. ij. b-
Eio q ſit vti ꝑ eſſentiã. Querit᷑ de vtibili. vtu. ſ.
omni creato ſit vtendũ.Et ꝙ ſic ṽ hoc mõ. Pꝛouer
bioꝝ.xvj. AUniuerſa ſpter ſemetipſuʒ opatus eſt deꝰ
S oia ſunt oꝛdinabilia in deũ. Sʒ ome oꝛdinabile in
deñ ↄuenit oꝛdinare:p oꝛdinãdo ad deũ oꝛdinabile
recte vtimur: ſi oia ↄuenit oꝛdinare:om̃ibꝰ ẽ vten
dum. ⸗ ens ⁊ bonũ ↄuertunt᷑.ſicut vult Dyo/
niſius. ſed oĩa ſunt entia: gᷓ oia ſunt bona. Sed om̃e
bonũ diligendũ: g om̃e creatũ diligendũ:ſed non eſt
diligendũ ppter ſe. & ꝓpter alið. ſed hoc eſt vti. gͤ vti
conucnit omni creato. ¶ Itez omni virtuti ↄuenit
recte vti. gH opus omnis virtutis eſt rectus vſus.ſed
vVſus alicuiꝰ virtutis eſt reſpectu mali pene. alicuiꝰ
reſpectu mali culpe.vt patiẽtie ⁊ penitẽtie F malis
ommnibꝰ ſcilicet culpe et pene ↄtingit recte vti. & mul
tofoꝛtius bonis. ⁊c. ¶ Ntẽ oppoſita nata ſunt fieri
circa idem:ſᷣ om̃ibus cotingit abuti.gᷓ om̃ibus cõtin
Bit recte vti.ergo vtendũ eſt om̃i creato.¶ Contra.
Charitas ẽ ꝑ quã recte vtimur.q;ꝛ om̃ia oꝛdinant᷑ in
ſinem ꝑ charitatẽ quecunq; recte oꝛdinãtur: ſed di-
cit Augꝰ.de doctrina xpᷣiana.tĩ quatuoꝛ diligenda
ſunt ex charitate.⁊ tria tm̃ creata. vt nos.pxoximus
⁊ coꝛpus ꝓpꝛium.ꝗ tm̃ tria referunt᷑ ſiue oꝛdinant᷑
in finem per charitatem. cñ nõ ſit vti recte niſi cha⸗
ritatem.ergo tm̃ tribus eſt vtendum.ẽᷓ nõ omni cre⸗
ato. ¶ Item omnia quibus vtimur ſubiacent no
ſtre voluntati.ſed anega ſunt que nõ ſubiacent no
ſtre voluntati. vt neceſſaria ⁊ perpetua. & illis non ẽ
vVtenqñ. ¶ Mem omne illuq q recte vtimur lono fi

cij quo potiꝰ cõtingit obliquari. Aut ſicut actu quo

tamẽ vtimur bonis: aliter malis. Ratio em̃ oꝛdinax

nõ eſt ex parte oꝛdinato

manũ.Ael in facultatẽ volũtatis acceptãtis: ſicutẽ

——

ne faciniuis. ſed qdz ſunt que nullo bono ſife fit

fieri.vt mẽtiri et talia qᷓ mox nomiata cõiunce qeN
malo:g talibus non eſi vrendi d Bte vene noc⸗
tingit male vti. ſicut pʒ ex eius di initõe. ab oppo
ſitis. malo culpe ſine vicjjs non ↄtingit recte vti er⸗
go nõ omnibꝰalijs a deo eſt vtendũ.R. dom. pvti ²⁰
aliquo dicit᷑ quatuoꝛ modis. Aut ſicut inſtrumento
quo opamur.ſicut vtimur inſtrumẽto veil oꝛgano:»
ſic nõ om̃ibus ↄtingit vti.vtpute potẽtijs q̃ ſunt pu-
re naturales: accipiendo vti ꝓprie ſicut accipit Au⸗
guſti. Aut ſicut habitu quo regulamur. vtpute vir⸗

„

tute. ⁊ ſic nõ om̃ibus ↄtingit recte vti. vt habitu vi⸗

mouemur.⁊ ſic nõ omni actu ↄuenit vti. ſicut illis
mox noiata coincta ſunt malo. Aut ſicut obiecto ad
qð indinamur.⁊ ſic omnibꝰotingitvti ⁊ abuti.Oix
em̃ poſſunt ſumi in facultatẽ voluntatis ad a pꝛo⸗
bandũ vł reſpuendum.et boc patet ꝑ Aug.li. lxxxij
qõnũ. Atimur reſpuendis ad valitudinẽ. tolcrãdis
ad iuſticiã. ¶¶ Itẽ Aug. x. de trinita.c.xj. Aoluntas
totã intelligentiam capit:duʒ vtoꝛ omi eo qð intel⸗
ligo:ſed mala intelligunt᷑. g̊ ↄtingitvei malis.Aliter

tõnis in bonis nõ tm̃ eſt ex parte oꝛdinantis ſed etiã
ex parte oꝛdinati.quia ꝑ ſe bona ſunt vtilia ⁊ oꝛdinæ
bilia ⁊ de ſui natura:ſed in malis ratio oꝛdinatonis
ſed potiꝰ ex parte oꝛdinã⸗
tis:⁊ ideo mala nõ dicũt᷑ vtibilia. Añ nota cũ vti
ſit aſſumere aliqͥd in facultatem volũtatis. hoc põt
eſſe quadrupliciter: vel in facultatẽ voluntatis ope⸗
rãtis ſicut eſt de bis que ꝓpꝛie ptinent ad vſum bu⸗

dilectio ꝓximi et hmõi. Ael in facultateʒ volũtatis
tolerantis:ſicut ſunt mala pene. Ael in facultatẽ vo
luntatis reſpuentis.⁊ ſic aſſumunt᷑ mala culpe etoꝛ
dinant᷑. Pꝛimis duobꝰ modis intelligit᷑ illud cuius
vſus bonus ⁊c.¶ Ad illud ẽ qð obr de charitate ꝙ
tm tria ſunt diligẽda. Odm. ꝙ diligere aliqd ex cha/2
ritate eſt oꝛdinari in ſummuʒ bonũ qð ꝑ ſe charitas
diligit. hoc añt ↄtingit duplciter. Aut em̃ otingit oꝛ
dinare qð natum eſt deuenire in finem. ſic tĩ tria
creata diligenda ſunt ex charitate. Aut illud ꝑ qð de
uenire eſt in ſummũ bonum:⁊ quia boc põt eſſe ſuo

mõ ꝑ oẽm cqreaturã: omis creatur põt diligi ex cx

ritate:⁊ om̃i creatura ↄtingit vti.¶ illud q obꝛ
ꝙ non oia ſubiacẽt volũtati. Odm. ꝙ aliquid dici᷑ 22
ſubeſſe dñio wluntatis dupliciter. Aut q;tuʒ ad eſſe
ipſius rei:⁊ ſic nõ om̃ia ſubiacẽt.Aut qᷓ;tum ad actũ

voluntatis.qui eſt in reſpuendo ipſam rẽ.vel appꝛo
bando.et hoc ꝓpter ſe vel ꝓpter aliud.et tali modo
om̃ia ſubiacent voluntati noſtre. ſcʒ qtum ad actũ
appetitionis.vel reſputõnis licet nõ pꝛimo modo.

Ad illud qð obẽ. ꝙ quedã nullo bono fine poſſũt
fieri.ſimiliter ꝙ ſempꝑ vicijs abutunt᷑.Ddm.qꝙ obij/
cit᷑ ᷣm viã qua cõtingit vti aliquo vt actu medio.et

hoc mõ non ↄuenit vti peccato.vel ſicut habitu re

gulante ſimiliter. cõtingit tamen eo vti ſicut obiecto

Tecto ꝑ modũ ↄtritöonis⁊ deteſtatõnis.
Queſtio. iij. c

¶¶Oſtenſo.vtruz omni creato ſit vtendum: om̃i alio

a deo eſt qõ. AUAtrum ſolo bono creato ſit vtendum.
Et ꝙ ſic videt. Omne bonum aut eſt finis aut ad fi⸗

nem: ſed ſolo bono qð eſt ad finem eſt vtendum.qa

racio ytilis eſt ducere in finem. cum ſolum bonuny

Fettiſt⸗
oſnebon
vtibonon
aocen
inate
caͤnh
geroſie
lunid.
irai
deonockt
gundort
noraleq:
ſtusetſtu
Poincrest
Gtdedra⸗
bomitner
ſcruren
tnitume
18 5n
femſe
litatecn
vortate
bonitare
ſumneb
ordlnato

1

eppter
niſe
Cacrüfi
ockh
ecn
Mch
fötn
Vtens
ſibon
moꝛ⸗
tione

, Ltip
1 as

cec
9541
nnana
merca
Hunn
bͤnein
iſnie
ate⸗
Glittion
eſtinn
oeline
tons
cſcaty
. (Du
hus
galtq;
lae
Mfecho⸗
ron
in
Rdn
fned
pro.
flen

h

RW M
NAE.
ngr er in
mia: NN
inñs ii
mn ig ſin
uitui an

. WMWW 2
4 u⸗ CN 4 4

4 u.
1 WN „ 1 S

25 (A

Di.

2

ceatũ ſit ad finẽ ſolo bono creato eſt vtendũ. ętesz ([öLu
NQuid ſit frui eſſentiã: vtrũ ſcʒ ſit actus volũtatis:

om̃e bonũ aut eſt creatũ aut increatũ. Sʒ ſi ↄtingit

vti bono increato:ↄtingit illud referre ad aliud.aut

ad creatũ aut increatũ:ſʒ nõ ad increatũ.qꝛ non ẽ

niſi vnũ:æ ad creatũ.Sʒ ſic refert᷑ terminus ad viã.

ct cã ad effectũ:ſʒ h̊ eſt abuſio nõ vſus: & ſolo bono
creato ſiue creatura eſt vtendũ. ¶ Item Aug. in li.
lxxxiij.q.diuidit honeſtũ ↄtra vtile: nullũ vtile bo

neſtũ: ⁊ ecoõuerſo. Sey deus eſt honeſtũ ꝑ eſſentiã: S
deo nõ eſt vtendũ. ¶ Itẽ videt᷑ ꝙ nõ ſolũ nõ ſit vtẽ/

dum deo: ſiue bono increato. ſz vti eo ſꝑ ſit peccatñ
moꝛtale.qꝛ Aug.dicit in li.lxxxiij.qõnũ.Sũma ꝑuer
ſitas eſt frui vtendis ⁊ vti fruendis:ſed qui vtit᷑ bo/
no increato. vtit᷑ bono fruẽdo: ⁊c.¶ Contra. ↄtin
git deo recte ſeruire intuitu mercedis.qꝛ multi ſunt
boni mercẽnarij.vt dicit Ambꝛo.ſed nõ ↄtingit deo
ſeruire niſi amando:g ↄtingit deuʒ recte amare in/
tuitu mercedis:ſed ſic amãs vtitur deo.qꝛ refert ad
alið:g ⁊c. ¶ Iteʒ ſicut ſumma bonitas bʒ ſe ad amo

rem:ſic ſummaveritas ad cognitionẽ:ſed ↄtingitve

ritatẽ creatq cognoſcere clarius ſine p̃iudicio ſũme
veritatis ⁊ ſine erroꝛe:g ſimilit᷑ cõtingit aliquã aliã
bonitateʒ q́; ſummã ardentiꝰ diligere ſine pᷣiudicio
ſumme bonitatis ⁊ deoꝛdinatione: ↄtingit amoꝛe
oꝛdinato aliud plus diligi qᷓ; deũ:j̊ ↄtingit deũ dili
gi ꝓpter aliud oꝛdinate:⁊ ita vti eo. Re viget᷑ ꝙ
nullũ peccatuʒ ſit: cũ qͥs vtitur deo pꝓpter ſuã ſalutẽ
qꝛ cuiꝰ finis bonꝰipᷣm q̊ʒ bonũ:ſʒ huiꝰfinis vſus bo

naus eſt. ſq; noſtra ſalus:g vſus eius bonꝰ: nõ erit

pctm̃.¶ Itẽ vſus dei aut eſt bonꝰ ⁊ ſic vtendũ deo:
aut eſt malus: ⁊ ſic deus malus:qꝛ cuiꝰvſus malus.
ipᷣm malũ.q; ſi deus bonꝰ.⁊ eiꝰvſus bonus: deo ẽ
vtendũ..E. dom.qꝙ ſolo hono creato ẽ vtendũ.qꝛ
ſi bono increatovtimur ſꝑ eſt abuſus.⁊ abuſus talẽ
moꝛtale peccatũ ꝓpter diuerſitatẽ in finẽ cũ delecta
tione:⁊ ꝓpter voluntat inoꝛdinatõeʒ q̃ minus dili
git ipſum qᷓ vtimur q́; ppter qð vtimur.¶ Ad illud
qd obijcit᷑ ꝙ ↄtingit recte ſeruire deo intuitu mer-
cedis.dm.qꝙ illa merces:aut ẽ ipſe ſicut dñs dixit
ad abꝛaham Geñ.xv. Ego merces tua:⁊ ſic intuens
mercedem.nõ vtitur deo:qꝛ nõ refert ad aliud. Aut

merces illa ẽ alið.⁊ tũc põt eã qͥs intueri.aut vt cãm

mouentẽ ſic eſt malus mercẽnariꝰ.⁊ ſic vtit᷑ aut vt

24 Vnẽ inducentẽ: ⁊ ſic bonus:⁊ boc mo ñ vtit. ¶ Ad

illud qdð obicit᷑. ꝙ clarioꝛ cognitio creature nõ pᷣiudi
cat creatoꝛi:g ⁊c. OSm.qꝙ; nõ ẽ ſimile:qꝛ claritas co/
gnitionis nõ eſt in nr̃a poteſtate:ſʒ ardoꝛ affectõnis
eſt in nr̃a poteſtate: ido reqrit᷑ a nobis ꝙ iſtũ amoꝛẽ
oꝛdinem?ꝰ nõ illã cognitionẽ. Aliquis tñ actꝰ cogni/
tionis eſt in nr̃a poteſtate:vtpote actus fidei: quo ſi
aliquis aſſentiat veritati pᷣme ꝓpter aliud bene p/
udicat vcritati.ſicut amare ꝓpter aliud bonitati.
ill q obicit᷑ ꝙ finis vſus dei ẽ bonꝰ.um.
ꝙ finis dicit᷑ bonus duplicit᷑.aut q;tum ad ſubſtan
tiq.aut q;tũ ad intentõnem finiendi.et ꝓpoſitio illa
intelligit᷑ qᷓtũ ad intentionẽ finiendi.⁊ hec conſiſtit
in recta oꝛdinatõne:⁊ illo modo nõ ↄtingit vti deo.

q; nõ ↄuenit oꝛdinari.¶ Ad vltimũ.ſ.vſus dei.aut

eſt bonus aut malus ⁊c. Ddm.q; illa ꝓpoſitio intelli

git᷑ de habentibꝰ oꝛdinatõeʒ ad finẽ: ſed nõ de ipſo

fine. Ael intelligit de actu naturali ipſaꝝ rerum et
ꝓpꝛio.qui frequentiꝰ ab ipſa re elicit᷑ nõ de oꝛdina/
toõne ad finem: ⁊ ſic non valet ꝓpoſitio ad ꝓpoſitũ.

Mabito de vti ⁊ vtibili ↄñr qrit᷑ de frui ⁊fruibili.

liter loquendo.

an aliaꝝviriũ. O ſit actus volũtatis:v ꝑ pꝛimã dif

finititionẽ q̃ eſt.frui ẽ amoꝛe inherere ⁊c.ſed amoꝛ ẽ
voluntatis: ⁊ frui ſimilit. Si dicas q; amoꝛ ſumit
ibi cõiter ̃m ꝙ eſt in qlibet vi reſpectu ſui actꝰ.Cõ⸗
tra. In oibus alijs diffinitõnibꝰidẽ dici᷑. Ande di/
cit᷑ in ſequenti fruimur ↄgnitis: in quibus volũtas
delectata cõquieſcit. Quietatio aũt volũtatis ẽ.Et
in alia diffinitione ꝓbat᷑ idipſum ſimilit᷑.frui eſt vti
cũ gaudio. Gaudiñn aũt ad voluntatez ꝓprie ꝑtinet.
1 Besoſendi rõne:quia fruitõne delectamur:vᷣm
ꝙ delectabile ẽ differentia boni.cũ ſit bonũ honeſtũ
ↄferens et delectabile.bonũ autẽ obiectũ eſt volũta
tis: frui eſt ſolius bonitatꝭ. ¶ Itẽ co fruimur quo

quietamur:ſed qetatio reſpicit ronẽ finis:⁊ finis ra

tionẽ boni.⁊ bonũ eſt obiectũ voluntatis: fruitio

que oꝛdinat ad illud ſimiliter. ¶ Sed cõtra. Vimis

virtus appetit vniri ſuo obiecto.q̃ͥ babito.delectat᷑
ſi cognoſcit et quieſcit:S motus cum quietatõe ⁊ de
lectatõne eſt oimvirium:& cũ talis ſit fruitio.fruitio
erit in om̃ibꝰ:nõ tĩ in voluntate.¶ Item abſentia
rei amate:potius ↄtriſtat amantẽ q delectat.qð em̃
delectat ipſum:hoc eſt ꝙvidet ipſam ⁊ bʒ. Si ; mo
tus fruitionis eſt cum delectatõne.etiã eſt ipſa dele
ctatio:g hoc delcctare eſt.quia videt iſtud in quo eſt
ipſa delectatio:ſed viſio reſpicit cognitiuaʒ:ergo ⁊c̃.
¶ Itẽ Aug. in li. de doctrina xp̃iana. bec eſt ſũma
merces vt ipo ꝑfruamur: Sʒ ſuꝑ illud põ. Oñdã illi

ſalutare ⁊c Dicit glo. ꝙ viſio ẽ tota merces:g ſi frui-
tio eſt merces:fruitio eſtviſio ꝑ eſſentiã. Sed viſio ẽ

in cognitiua ſiue in rõne: ⁊c. ¶ Item fideꝛ ſpe ten

dimus in deũ.Aut g fruendo aut vtendo:ſʒ nõ vtẽ/

17

do cum deo nõ ſit vtendum:g fruendo:ꝗ fide ⁊ ſpe

fruimur: ſed fides ẽ habitus rõnis cognitiue:ſʒ cuiꝰ

eſt habitus.eiꝰ eſt actus: g actus fruitõnis eſt actus

rõnis:ſimiliter videt᷑ de iraſcibili:g̊ ⁊c.¶ M. ᷣm ali
quos frui pertinet ad om̃es vires.et hoc dicũt:quia
om̃es vires remunerabunt᷑.qui dicunt etiã ꝙ in glo
ria erit magis ꝓpꝛie rõnis.quia immediate ſe bhabet
ad delectatõnem. Sev aliter videt dom vᷣm Augꝰ.
ſcʒ ꝙ ſit actus ipſius volũtatis. Cum em̃ tres dent
diffinitõnes de frui:om̃es dant᷑ penes actumvolun
tatis:quẽ tripliciter eſt ↄoſiderare. Pꝛimo modo cõ/
muniter ꝓut dicit motuũ cum delectatõne:⁊ ſic diſſi
nit Augꝰ.Frui eſt vti cum gaudio. Scdo ꝓut dicit

26

motuʒ cum quietatõe:⁊ hoc modo diffinit᷑ ab Aug.

de doctrina xpᷣiana. YFrui eſt amoꝛe inherere alicui
rci ꝓpter ſeipſam. ⁊ hoc modo accipit᷑ ꝓpꝛie.Lercio
modo accipit᷑ ꝓput ↄplectit᷑ vtrũq; ſcʒ quietationẽ ⁊
delectationẽ:⁊ hoc mõ diffinit᷑ ab Augꝰ.x.de trini.
Frui eſt quieſcere in cognitis:volũtate ꝓpter ſe dele
ctata.et ſic accipit᷑ ꝓpꝛijſſime.Quia & frui ᷣm omnẽ

acceptionẽ dicit delectationẽ: vel quietẽ: vel vtrũq;ʒ.
omne tale habet rationem boni.⁊ hoc eſt obiectũ

voluntatis.ido loquẽdo eſſentialiter.Yrui eſt actus

volũtatis. Sed quia volũtas nec delectat᷑ nec quie/

tat᷑ niſi in eo qd cognoſcit:vel ꝑ fidem vel ꝑ ſpem:⁊
in eo qdð habet ꝑ ſpẽ vel in re.ideo actus aliaꝝ viriũ

ad hũc diſponunt:non tamẽ ſunt ipᷣm frui eſſentia/
¶ Ex hoc patet ſolutio ad illud qu 2
cõiter conſueuit queri qᷓre frui non diffinit᷑ ꝑ actum

2gnitõis:ſicut dlectatõis.cũ h̊ qõ fdata ẽ ſuꝑ falſũ
Augꝰ.em̃ ponit in notificatione vna ꝙ eſt Esnitio

.

Liber

nis cñ dlcit. frui eſt aeſcere in cognitis.cadit tñ ibi ſi
cut viſpoſitio.¶ Ex hoc etiã patet.qre no viffinitur
ꝑ fidẽ ⁊ ſpem ſicut ꝑ charitate:qꝛ charitas infoꝛmat
ↄcupiſcibilẽ cuiꝰ ẽ frui.Lñ iſta qõ ſimilit᷑ fundata ẽ
ſup falſum. quia amoꝛ qᷓ diffinit᷑ frui eſt ↄmunis ad

amoꝛẽ caſtũ ⁊ libidinoſum: Aanars auro
non ꝓpꝛius igiheban tatis d7 Ad illud qð obijci᷑.
ꝙ ois virtus babet delectari ⁊ quietari cũ vnit᷑ ſuo
obiecto. Dm. ꝙ ipſa volũtas vt dicit Aug amat ſi⸗
bi et alijs. Et ſicut etiã dicit Anvᷣeł. Aoluntas indi
nat alias vires et alijs meret᷑ ideo eius qᷣctatio ⁊ de
lectatio redundat in alias vires. AUñ ſicut voluntas
nõ ſibi cognoſcit: ſed ratio ſibi cognoſcit ⁊ volũtati.
ſitsa volũtas ſibi ⁊ rõni delcctat᷑.⁊ ipſaʒ ꝗcſcerc facit.
⁊9 Ad illud qð obijcit᷑ ꝙ amans nõ fruit᷑ niſivideat
vel babeat. Dm. ꝙ videre ⁊ br̃e requirunt᷑ ad frui.

—

ſimiliter ⁊ amare. Mã ſi quis videt aliqͥd.⁊ bʒ .nũqᷓ;

delectat᷑ niſi amet:aliter tñ reqͥritviſio qᷓ amoꝛ. Mãa

E

viſio diſponit ſimilit᷑ ⁊ tentio:ſed amoꝛ delicias ſug
gerit. Vñ g aeumen penetra ⁊ ideo eimaxime
cõuenit vnire.⁊ ꝑ ↄñs delectare ⁊ qetare:ido eſſen/⸗
80 tialiter nõ diſpoſitiue eſt fruitio. Pꝛopt qð eſt intel
ligendũ ꝙ actus volũtatis põt duplicit᷑ cõſiderari.ſ.
ꝓ modũ appetitus.⁊ ↄplacentie. Pꝛimo mõ antece
gere põt ipſam viſionẽ. ſcdᷣo vᷣo ↄſequit᷑.⁊ in hoc E
pfecta ratio ipſiꝰ fruitõis.ſ.in cõplacentia rcei viſe et
babite. ¶ Ad iüllud. viſio ẽ tota merces. Dom. ill
nõ dicit᷑ ꝓpꝛie:ſed ꝑ concomitationẽ. quia viſio ⁊ cõ

placentia in a pfecta ratio fruitõis inſeꝑabilit ſe
illu

51 habent. d qd obijcit᷑. ꝙ fide ⁊ ſpe fruimur
DSdin.· ꝙ illð ñ ẽ veru ꝑ ſe.qꝛ ꝗᷓibet haꝝ accipit rõcʒ
tendẽtie a charitate. vñ fruitio nõ ẽ ex iſt: niſi ꝑ cha
ritatẽ. Sola em̃ charitas ↄſiderat finẽ i rõe finis.⁊

„ 6 .

obiecti. vnde ñ dicit᷑ aliq̃s ſperare deũ ſicut amare.

Oſtenſo qᷣd ſit frui ꝑ eſſentiq: qõ ẽ de fruibili.
Etpmo. vty deo otingat frui. Scdo vtrũ fru⸗
endũ ſitipſo ſolo. ¶ AQueſtio.ſ. eo
¶ M deo ſit fruendum: oſtendit᷑ ſic. Eo fruendũ eſt
qð beatos nos facit.qꝛ in beatitudie ẽ recta fruitio.
ſeo deo beati gfficimur.qꝛ ip̃e nr̃a beatitudo:g̊ deo
eſt fruendũ. ¶ Itez bonũ ẽ amabile: ̊ magis bonũ
magis amabile.⁊ ſumme bonuz. ſumme amabile.ſz
co fruimur qdð ſumme amamꝰ:& ⁊c.
delectat:magis pulcꝝ magis delectat:ꝭ ſumme pul
rũ ſumme delecta
ctamur: ⁊c.¶ Seðd ↄtra. vbi eſt fruitio ibi eſt dele/
ctatio:ſed delectatio ẽ ↄiunctio ↄueniẽtis ↄueniẽti.
dei añt ad facturã nulla eſt ↄueniencia imo ſumma
diſtãtia: nec delectatio: nec fruitio Itẽ excel/
ſens ſenſibile coꝛrumpit ſenſum:vel ſaltẽptriſtat.qꝛ
vera delectatio nõ eſt niſi in medijs:g pari röne ex/
cellens intelligibile coꝛrũpit vel ↄtriſtat intellectuʒ.
ſed deus eſt excellentiſſima lux: g contriſtat. nõ dele
ctat: & c̃. dicas ꝙ ſenſibilis potentia eſt coꝛ/
ruptibilis n intellectꝰ.hoc nõ ſoluit.quia intellectꝰ
dñ eſt in carne fatigat :ꝛet impedit᷑ in actu coꝛꝑc coꝛ
rupto. ¶ Item vbi fruitio ibi quietatio:ſed in infini
to nõ eſt quietatio.qꝛ ſa saliquid extra accipe:S cũ
deus ſit infinitus. in deo nõ eſt qetatio: nõ fruitio.
¶ M. o̊m. q deo fruendum eſt co ꝙ ipſe ſolus pfe
cte finit et delectat ipſam animã ꝓpter ſe et ſupꝑ oĩa.
32 ¶Ad illud qð obijcit᷑ q velectatio eſt coniunctio
Zuenientis ⁊c.dm.qꝙ eſt ↄuenientia ꝑ vnius na/

ture participationẽ ct ꝑ ↄꝑationẽ. Puma ↄueniẽ/

¶ Item pulcꝝ

delectat: ſed eo fruimur in ͥ ſumme dele

M

tia facit cõitatẽ vniuocatðisg. Scda cditatem anolo
gie ſiue ꝓpoꝛtõis. Et hoc eſt m triplicẽ differentiã.
aut m ſimilez ↄparationeʒ duoꝝ ad dno.vt ſ cut ſe
bʒ hõ ad aĩial.ita albedo ſe hʒ ad coloꝛc̃. Aut vᷣm diſ⸗
ſimilẽ Baretlon? duoꝝ ad vnũ vt aialis⁊ cibi ad ſa
nitatẽ. Acl m ↄpationẽ duoꝝ ad inuicẽ:vtputa cñ
vnũ eſt imitatio vł ſimilitudo alterius.Silitudo em̃
nõ ↄuenit cũ ↄſimili in tercio ſʒ ſeipſa. Sic eſtin po
ſito. Quia aia eſt expᷣſſa ſimilitudo dei.Hec ↄueniẽ/
tia in vno extremo ponit indlinationẽ.⁊ cligentia
in alio quietatõnẽ ⁊ ſufficientiã:qꝛ vnũ factũ eſt Ppt
alterũ:vnde oꝛdinat᷑ ad alteꝝ.Et qm̃ ad inclinatois
qetationẽ ⁊ indigentie ſupplectionẽ. vbi eſt ſenſus.
eſt delectatio ſiue ſequit᷑:ideo aia cũ tali mõ quietat
a deo fruit eo. ¶ Ad illud qð obicitur. ꝙ excellentia 5
ſenſibilis coꝛrũpit ſenſuʒ. & ⁊cc. Ddim.ꝙ nõ eſt ſimile
de intelligere ⁊ ſentire. Et ad hoc eſt triplex rõ. Ena
eſt ex ꝑte virtutis appᷣbenſiue.Alia ex ꝑte appꝛehẽſi
ſiue obiecti.Lercia eſt ex ꝑte modi apprebendendi.
Ex pte virtutis appᷣpenſiue:q; ſenſus põt coꝛrũpi.in
tellectus añt nõ.Cuiꝰratio eſt:q; ſenſus depẽdet ab
oꝛgano. in q̊ ẽ quedã medietas ⁊ armonia ꝗᷓ non tmĩ
coꝛrumpit᷑ ꝑ ↄtrariũ:ſed ꝑ excellens.ſed intellectus
nõ dependet ab oꝛgano.q; vis eſt imateriał iõ nõ tri
ſtat᷑ in excellẽti. Ex parte obiecti nõ eſt ſimile.qꝛ ob⸗
icctũ intelligẽtie excellens iuuat ⁊ ↄfoꝛtat.qꝛ influẽ/
tia talis cognoſcibił pcedit ab intimis ⁊ intrat ipſas
potentiã: ⁊ ideo ipſam coꝛroboꝛat ? oↄfoꝛtat. Sicut
ſi magnꝰmons daret virtutẽ poꝛtandiſe e. faciliꝰfer⸗
ret᷑ qꝙᷓ paruus. Sic ẽ in intelligibili qð der eſt. Sen ⸗
ſibile añt obiectuz tm̃ extra excitat.⁊ ideo boc coꝛrtᷣ
pit: illud autẽ nõ. Ex ꝑte modi appᷣbendendi ſimilit
eſt diſſimilitudo. q̃a ſenſus i appᷣbenſione ſui obiecti
tẽdit ad exteriꝰ. vñ ꝑ ill diſpgit᷑ exteriꝰ nec foꝛtifica
tur interius: ido vebilitat. Sed obicctũ intellect c
ſit intimũ ipſi intellectui. in ei? pceptoe virtꝰ nõ diſſ

it ſed colligit᷑. ⁊ qnto virtus eſt magis vnita tanto

oꝛtioꝛ. ¶ Ad illud qd obijcit᷑ de infinito. Dom. q̈ 4
infinitũ dicit duplicit.ſ. pꝛiuatione; gfectõis ſic
matcria dicit infinita: ⁊ talis infiniti no eſt finire ſ⸗
potius finiri indiget ßm ꝙ ẽ poſ⸗ ibile. Alio moo in
finitũ dicik p pꝛiuatiõez limitatõis:⁊ qʒ ſic infinitũ
eſt pꝛie bz finire: qi vltra ipſum cũ nõ ſit maius co
gitare.nõ cõuenit aliqͥd appetere.vñ talis infinitas
oↄuenit vltimo fini qᷓ maxiine habet finiendi rone.
— Qucſtio.ij.⁊ vltima.
¶ Atrãũ ſolo dro ſiue bono increato ſit fruenquz: ct q
ſic v. Illo ſolo eſt fruendũ: qð eſt ꝓpt ſe diligẽdũ.
illud ẽ ꝓpter ſe diligendũ qð ẽ ꝓper ſe bonu. lld at
ꝓpter ſe eſt bonũ:qð bonitate quã bʒ nechʒ ab alio
gec bonitas illa eſt ad aliud. B aut eſt ſol? ven a.
telo ſolo eſt fruendũ qd qᷣctat aie appetitum·
Sʒ aie appetitꝰ nõ qͥetat᷑ ſufficter niſi in eo qd eſt
illa pfectius ⁊ maiꝰbonũ:hoc aut eſt ſol)veus .H.
¶ Iteʒ appetitꝰ aic nõ ſufficiẽter qetat᷑.niſi aliqd
qð anima implet: qꝛ ex ea pte aia deficit in quiete. g
deficit in plenitudine: ſed eſt capax vei m appetita
g ſi om̃e creatũ eſt in infinitũ.min⸗ illo nullu creatu
fupplet aie appetitũ. Et boc eſt qd dicit Aug Ani⸗
mã totius trinitatẽ capacẽ: nibil minus q; trinitas
põt implere. ¶ Itẽ bonũ qð põt cogitart põt appa⸗.
ergo ſi aliquo maius bonuʒ pot cogitari. maius illo
pot appeti.ſ om̃i finito maius põt cogitari⸗ § na
St appeti. nulli finitũ eminat aie appetitũ ſuſfiae

ſaugnt

tm

h
Ctlettnonnie
inlit tig
cfinccauine
gigvo bonſoe
limmi
ttunraſian
ludadct
ohoßidt
nineſtſwond
fit ods
ſcamcerello
tincdopi⸗
1ſcennchs.
ofnilloetf
ſtnnnifett
ſeghaennii
bitdegtat
Auguſlodiua
ſngenaebonn
rider unte
babtoanin?
bergeſedbe⸗
1e e Rng
Pontdate⸗
Gtte
Catonen⸗
chaſuntfi
tucinef
goſolod
cienterf
eſt doni
tumngde
tonalbe
doonn.
o
erqoe
ctoausne
ſuftcenter
niacck⸗
Pin Dens
donumms⸗
mannil
cſtipſaz
ti.nſilee
citroe
pſimann

töͤſolie
ahen
Nen
le

ie Aucen
mi ddbe
crn
Eihinitin
õ
dicbiren
günanhe.
erinti
mtae

„ , . ℳ 5 4

isimun
ſèrH.

2 2 4 **
õ

. „ℳ eree
r
a eidi en,

5

immnebhas
8 , .
rd nCe
We,
—

Sde 14.
ms eire

volũtatis

„

ter. ſolo bono infinito qð eſt de eſt fruendũ. Quo

ontra. vr ꝙ bono creato contingat frui.quia q́;
nis appetitus matcrie ſit infinitus.tñ per foꝛmã ccec
atam incoꝛpalem ⁊ incoꝛruptibilem ſufficiẽteꝛ fini᷑.
§ ſimiliter vẽ ꝙ ſit aliq bonum creatũ.qd ſufficien/
ter finiet anime appetitũ.ſed om̃i tali eſt fruenduʒ.
S aliquo bono creato eſt fruenduʒ.¶¶ Item appeti /
tus humanꝰeſt finite capacitatis:& non capit niſi fi/

e nõ poteſt amplius cogitaꝛi:nec deſiderari.

nitum.vel ſi capiat infinitum. capit finite: ſi finiat
p illud qdð capit.finit᷑ ꝑ bonum finitũ. vr̃ q aliquo
bono finito ſit fruendum. ¶ Item ſpaliter vr ꝙ bo/
mine ſit fruendũ.qꝛ om̃i eo
fruit᷑.ſed deus homie fruitur.quia hominem amat.
ſed amoꝛe illo quo amat ſe. amat homineʒ. quia nõ
eſt in eo duplex amoꝛ: ſed pꝛimus eſt fruitonis.ergo
⁊ ſecundus.¶ Item vꝛ ſpecialiter de virtute.Quia

omi illo eſt fruendum qð eſt ꝓpter ſe appetendũ.hec
eſt manifeſta ꝑ ſe: ſed om̃e bonum boneſtũ eſt ꝓpter
S ſe appetendũ.Quia honeſtuʒ eſt qdð ſua vi nos tra

hit: ⁊ dignitate ſua nos allicit ſicut dicit Lulius.Et
Auguſti.diuidit honeſtũ ↄtra vtile:ſed virtus cadit

in genere honeſti: virtute eſt fruendum. ¶ Jtem

videt᷑ ſpãliter de beatitudine.om̃i eo ẽ fruendũ quo

uerere:ſed beatitudo creata eſt hmõi:ergo ⁊c.

36 ¶Re“. dm. ꝙ ſolo deo eſt fruendũ ꝓpꝛie accepto frui

pꝛout dicit motum cum delectatõne et quietatõne.

Sed cõiter accepto frui ꝓut dicit motum cum dele

ctatõne tm̃.omnibus que ſpũaliter delectant ⁊ ↄiñ⸗
cta ſunt fini(cuiuſmodi ſunt fructus dona ⁊ beati/

tudines )põt frui bomo non indebite:ſed pꝛimo mo
do ſolo deo.Et ratio huiꝰeſt:qꝛ nihil põt animã ſuffi
cienter finire niſi bonum ad qð eſt creata. Hoc autẽ
eſt bonũ ſummũ qdð ſuperiꝰ eſt aia:et bonum infini -

tum qð excedit amine vires.Cognitio em̃ anime ra/

tõnalis eſt cognitio nõ artata. vñ nata eſt qdamo/
do omnia cognoſcere:vñ non implet᷑ cognitio eꝰali/

quo cognoſcibili niſi qd bhabet in ſe om̃ia cognoſcibi

lia.et quo cognito om̃ia cognoſcunt᷑. Similiter affe

ctio eius nata eſt diligere om̃e bonum: nullo bono
ſufficienter finit᷑ affectus niſi qd eſt bonũ om̃is bo/
ni.⁊ qd eſt ad om̃ia in om̃ibꝰ.Oe quo bono Exo.xx/
xiij. Oſtendã tibi om̃e bonum:bhoc aũt eſt ſummum
bonum: ⁊c. ¶ Similiter nihil ſufficienter finit ani/
mam.niſi bonũ infinituʒ. qꝛ ad hoc vt finiat᷑ neceſſe
cſt ipſaʒ finiri ᷣm eſtimatõem.alioquin nõ eſſet bea
ta.niſi ſe exiſtimaret beataʒ. Exiſtimatio aũt ſupgre/

ditur om̃e finitũ.quia om̃i finito põt maius cogitari

aliquid:&̊ cum affectio poſſet ſe extendere eo vbi eſt
exiſtimatu.neceſſario affectio anime ſuꝑgredit᷑ om̃e
finitum:⁊ ſi hec nullo bono finito ſufficienter finitur
fruendũ eſt g ſolo deo.qꝛ ſummuʒ bonũ et infinitũ.
⁊ nõ ſolũ deo fruendũ ꝓpter ꝑfectam finitõnem:ſed

etiã ꝓpter ꝑfectam delectationez. Ad delectatiõem

em̃ concernit᷑ delectabile: ⁊ ↄiunctio eiꝰcuʒ eo qdð de
lecat.Omne aũt quod delectat animaʒ: delectat in

fruendum quo deus

¶ Miſtinctio.ij.de trinitate ⁊ vnitate ſᷣm ꝙ crelelikt.
Oc itaq; vera ac pia fide tenendũ eſt. Sca ꝑs pꝛimi libꝛi in q̃ materia indagata.incipit eã mõr pꝓ
ſequi.Diuidit᷑ aũt hec ꝑs in duas ꝑtes.qm̃ dupir eſt ↄſiderare res quibꝰ fruèdũ ẽ.ſcʒ i ſe.⁊ in ↄpa/
tione ad creaturas. In ſe rõne trinitat ⁊ vnitatis. In ↄpatõne ad creaturas rõne ſcie.potentie.⁊
Pꝛimo agit de ſancta trinitate ⁊ vnitate. Scdᷣo de ſcia ⁊ potẽtia ⁊ voltate i rpv Cunch ſuß
M”MdWĩ b 2

fatõne boni et pulcri.⁊ qm ſolus deus eſt bonitas⸗
pulcritudo. ideo in deo ſolo eſt pfecta delectatio.

. .

¶ Item qꝛ ibi eſt oiunctio.ſolus aũt deeſt qͥ perfe-
ctiſſime ↄiungit᷑. Nam ↄiungit᷑ ſᷣm veritatem ⁊ in/

in anima. et intimioꝛ anime qᷓ; ipſa ſibi. Om̃es enim

be quatuoꝛ ratõnes.ad vnã reducunt᷑ſcilʒ ad banc.
nata ẽ aia ad ꝑcipiendũ bonũ infinitũ quod deꝰẽ.
ideo in eo ſolo debet quieſcere ⁊ eo frui.

illud
vo quod obijcit᷑ de appetitu materie. Ddim ꝙ appe

timitatẽ. Solus em̃ deus ꝗꝓpter ſummaʒ ſimplicita-
tem ⁊ ſpnalitatem illabit᷑ aie:ita ꝙ; ᷣm veritatem eſt

37

titus materie oꝛdinatur ad foꝛmã tanqᷓ; ad perfecti

onem ſubſtantialem: ex qua et matceria fit vnum. et

ideo neceſſe eſt foꝛmã eſſe eiuſdem generis cum ma

teria.nec eſt oino ſupꝛa materiã:ideo finita eſt om̃is

talis foꝛma.talis aũt ſi ſit incoꝛruptibilis. ꝓpter ne⸗
ceſſariã ſui vnionẽ artat appetitum materle: et arta
tum finit. VUñ nõ finitur in ſua amplitudinc. Appe⸗

titus aũt anime nõ ſic artat᷑ ꝓpter vnioncʒ cum ap/
petibili:imo delcctat᷑.et ideo oꝑtet ꝙ perficiat᷑ aliqͥ
oino ſummo. illud qd obijcit᷑ q; non capit ni/

ſi finite. Om. c infinitũ bonũ finite capit.quoniaʒ

ipſa eſt finita:ſed qm̃ bonum illud eſt infinituzʒ.ideo

Aab ipſo totaliter abſoꝛbet᷑.⁊ iam eius capacitas vn/
babito animꝰquieſcit ⁊ delectat᷑:⁊ nihil vltra poteſt diq; c Ar
helmus.in gaudiũ dñi introibit. O ſi tĩ caperet.et
non vinceret᷑ nec abſoꝛberet᷑.adhuc poſſet inſurgere
appetitus ad amplius aliqͥd capiendum: patet & ꝙ

iq; terminat᷑.vñ nõ tm̃ gaudebit:ſed ſicut dic Anſ-

ad hoc ꝙ aia ↄpleatur:q;uis capacitatẽ habeat fini

tam. tamen neccſſe eſt adeſſe bonũ infinitũ.¶Adil

lud vo quod obijcit᷑ de boie. D m.ꝙ deꝰ diligit ho

mincʒ. ⁊ amoꝛ dei eſt amoꝛ fruitõnis:tñ bomie non

fruit᷑.quia diligẽdo ſc diligit homicm.id eſt fruendo

ſe vtit᷑ homine. OQòd patet ſic.qꝛ dilectio dei ad crea-

turam nõ eſt affectio ſed effectus cõicatio. Commu

nieatio aũt m rõnem babitualem attendit᷑ ſm bo⸗

nitatem.qꝛ bonum cſt qð natũ eſt ſe umunicare.ſᷣm
ratõnem vᷣo actualem attendit᷑ ſiue reſpicit volun/
tatem.Quia em̃ vult:ideo facit. Ratio g ↄmunican
di venit ex volũtate ⁊ bonitate.ſicut ratõ cognoſcen

di ab exemplari et intelligentia. Quia cx conuerſi⸗
one voluntatis ſupꝛa ſuã bonitatem nos diligit.ido
ſe fruendo nos dili A üludquod obijcitur ð
virtutc: virtus eſt bonũ honeſtũ.Odm,ꝙ bonum
honeſtũ dicit᷑ dupliciter. Aut qð ẽ pure bonum.aut

in quo relucet eiꝰſimilitudo. Pꝛimo modo boneſto
eſt fruenduʒ ꝓpꝛie acccpto frui.quia hoc ſolum ter/

minat ⁊ quietat. Scdo modo no niſi cõmuniter ac⸗

cipiat᷑ ꝓut dicit delectatõnem. Hmõi em̃ ꝓpter aſſi/

milatõncʒ ad deũ.habent pulcritudinẽ qua nos de/

lectant ⁊ alliciũt.tñ in ipſis nõ eſt quieſcenduʒ.quia
tũc amittũt pulcritudinẽ.qꝛ ꝓtutes cum ad ſerefe/
runt᷑ ſupbe ſunt et inflate.¶¶ Ad illud qd obijcitur
de beatitudine. Dm.qꝙ beatitudo creata non finit

appetitum per ſe:ſed ꝑ ↄiunctionem cum increata.

vñ aia ipſa diligit ꝓpter den nõ ꝓpter ſe.

*

38

39

R.

– 1

2

Aiber 1

Keruerim?. De ipſa aũt ſacratiffima trinitate tripli ptingit tractare. Qm̃ pꝛimo dting
ernz de E ercio intellectã dicere ſiue enũciare. Crederè añt eſt ꝑ auctem.

tũdo creditã intelli

gere.

. 2K
2 2* 4
. .
. . —

ngi

—

intelligere rönez.

diceret cutholicz ?ronabile locutiõcz. Iceo paꝛio de ipſa trnitate ⁊ vnitate agit im q, crecik. Scvo deipſa
Ba . Zed rzede⸗ intelligit. . di. iij. Apls nanq; ait. Cercio 'm ꝙ credita intellecta. rõnabiliter ⁊ catho

lice expꝛimit᷑j.di.xxij. P
credere qᷓ; intelligere:mu
20 son E ellk drn diſtincte
Pꝛoponamꝰg i mediũ.

Scdo vo exequit᷑:ibi

myſterio trinitatis ⁊ vni
circa quã agẽ intẽdit. In

lti em̃ credũt q nõ in
inet pᷣſentẽ diſtinctõ

tat tangit modu age
ſcda ſubiũgit itentõeʒ

ſt pdicta nob diſſerendũ vr̃ de noim diuerſitate. Et patz oꝛdo. Dꝛiꝰ em ⁊ verccã
ntelligũt. et pꝛiꝰſitr eſt intelligere q; ſermone expꝛimere.¶ Pa/
qm̃ materia ẽ difficillima. Dꝛimo ponit modũ pꝓcedendi.
tem pꝛima ꝑs hʒ tres ꝑtes. In pꝛima pᷣmiſſo ꝓbemio de
t modũ agendi. qm dʒ eſſe cũ modeſtia. timoꝛe ⁊ diligetia.pᷣmittẽs materiã
ſcribẽtiũ de trinitate:ibi. Om̃s qt catholici tractatoꝛes.Cer⸗
cio tãgit oꝛdinẽ ibi. Ceterũ vt in pꝛio libro. M)od ſcribendi de tnitate dʒ eſſe fundat? ſupꝛa intellectũ fidei:
2æ cũ modeſtia ⁊ timoꝛe ꝓpter periculũ. Intentio ſcribentiũ de tnitate e ꝙ pr ⁊ filiꝰ ⁊.ſ.ſ. ſunt tres pſone ⁊ vnꝰ
Oo ſcribendi ẽᷣ auẽtes oſtẽdere veritatẽ deinde ꝑ rõnes ⁊ 2gruas ſilitudines. ¶ Sikr ſcda ps in q
ingr̃ auctibꝰ ſacre ſcripture intendit oñdere trinitateʒ ⁊ vnitatẽ bʒ duas ptes vᷣm ꝙ; ſacra ſcriptura bʒ duas
ptes. ſc; nouũ ⁊ vet?teſtm̃. Ideo pᷣ oñdit h ꝑ auẽtes ve.teſta.deinde ꝑ auctes noui:ibi. Nũc vo poſt teſtimo

nia 2c Et qiñ vetteſtm̃ duas bʒz ptes ſcz legẽ ⁊ has. in quibꝰ fides explicat: ideo oñdit p p teſtimonia legᷣ

„

—

Scdo ꝑ teſtimonia ꝓpharũ:ibi. Ille etiã maximꝰ? ꝓphaꝝ. Pꝛima iterũ ꝑps in qᷓ ꝓbat ꝑ teſtimopia legis duas

pʒ ꝑtes. Pꝛimo em̃ ꝓbat eſſentie vnitatẽ. Scdo vnitatẽ ſił et trinitatẽ:ibi. Perſonaꝝ qͥq; pluralitateʒ. Sil

illa ꝑs ve teſtimonijs pbar bʒ duas ꝑtes. In pꝛima ꝓbat eſſentie vnitatẽ ⁊ pſonaꝝ 5
Scvdo vo ſpaliter oſtendit fil⸗ ipeeſ auid ;s cterna filij generatönez. Sif!.
Ula ps in q; pbat p auctes no. teſta bʒ duas ꝑtes. Dꝛimo ei ꝓbat ꝑ auctes ſiueꝑ teſtimonia iheſu xpi. Svo
auctes aploꝝ:ibi. Johes q in epła ca. Auctes ⁊ eaꝝ explanatões:⁊ nuerus diuerſitates ſatis patẽt iĩ ſja.

mentib? cernit᷑.vꝛ ho
male dicẽ.qꝛ nlla mẽeſ/
du ẽ in via purgatiſſi
mzz eſt: ß tm̃ ĩ paiia.
ERe. dm. ꝙ mẽs ad
h ꝙ deũ ↄtemplet᷑
fecte indiget purgari
q̃ ad intellectũ ⁊ affe-

ctũ:iõ dicit ꝑ iuſticiã

ſidi.i.ꝑ fidẽ qᷓ facit iu
ſtũ in e 2 ſe pur/

gat intellectuʒ: iuſti

cia affectuz. Atriuſq;

qt purgatiõis triplex
ẽ gdꝰ. Maʒ intellectꝰ

purgatꝰ ẽ cũ abſtrahi
tur a ſenſibilibꝰ ſpẽebꝰ
purgatioꝛ cũ mudat᷑
Afãt aſtic imaginibꝰ.
pryurgatiſſim? cũ a phi
ſicl rõnibꝰ. Gꝛad?ꝰ pur
gatõnis affect?ſt iſti.
puꝛgat? ẽ affect? cum
mũdat᷑ a cpa:puꝛga-
tioꝛ a ſeq̃la.purgatiſ/
ſimꝰ ab occaſione. et i
H ſtatu idoneꝰ ẽ ↄtk⸗

plari. b ¶ Wẽt ei

hũane acies inualida

in tꝗ ex cellẽti luce nõ
figit᷑ ⁊c. Cõtra. Vr ei
J mundata nõ figat
ibi.qꝛ q;tũcũq; mdet
adbuc excedit lux illa
improportõnabiliter

acieʒ mẽtis. ſi ꝓpter
ſui excelletiaʒ nroͤr

videri a nõ hñte fidẽ.

credit᷑.⁊ in

ne dixi. Deus:qͥ nõ

tendentes ad eũ de qͥ dictũ eſt.

nec etiã ab bñte. P.ꝰ*.
2 Differt dicere ſice⸗
rari. 2 figi. ↄpᷣbendi.

ij generatoez ⁊ ſpũñſſancti ꝓceſſi ionẽ. ibi. Dauid qͥ; eterna

miſterio trinitatis ? vnitatis. Sð

c itaq; vera ac pia fide tenendũ ẽ. tri

in pꝛimo li. de trini. ſcʒ pr̃ ⁊ filiꝰ ⁊.ſ.ſ.et h
rinitas vniꝰeiuſdẽq; ſubevel eẽntie.dr.

—

vera. ¶ DHe hac re ̊ ſumma ⁊ excellẽtiſſima.cũ mo

deſtia ⁊ timoꝛe agendũ eſt.⁊ attẽtiſſimis auribꝰatʒ
deuotis audienduʒ.vbi q̃rit᷑ vnitas trinitatis pfis
ſcʒ⁊ filij⁊.ſ.ſ.qꝛ nec ꝑiculoſiꝰalicubi erꝛat᷑.nec labo
rioſiꝰ aliqᷣd q̃rit᷑. nec fructuoſiꝰaliqd inuenit᷑. Pꝛo

inde omnis qͥ audit ⁊ legit ea q de ineffabili ⁊ inac⸗
ceſſibili luce diuinitati dicunt᷑.ſtudeat imitani atq;
ſeruare.qð venerabilis doctoꝛ Augꝰ.in.j.li.de tri.

de ſeipᷣo ait. Hon pigebit me inqͥt ſicubi heſito re⸗
re.nec pudebit ſicubi erꝛo diſcẽ. Quiſqͥs & audit h̊
vel legit. vbi ꝑiter certꝰẽ ꝑgat mecũ.vbi ꝑiter heſi⸗
tat q̃rat mecũ.vbi erꝛoꝛẽ ſuuʒ cogſcit redeat ad me

vt reuocet mecũ.Ita ingrediamur ſil charitat viã

¶ Que fuerit intentio ſcribentiũ de trinitate.

¶ fms aũt catholici tractatoꝛes. vt in eodẽ.j.li. Au

guſti. ait.q de trinitate(q̃ deꝰeſt ſcripſerũt)h̊ inten⸗

derũt ᷣm ſcripturas docere. ꝙ pf̃ ⁊ filiꝰ⁊.ſ.ſ.vnius

ſint ſube.⁊ inſeꝑabili eq̃litate vnꝰſint deꝰ (Aug. in

li. retractationũ.vbi dixi de pr̃e ⁊ filio.qui gignit v
quẽ gignit vnũ eſt. Dhicendũ fuit vnũ ſunt.ſic ipſa
yeritas apte loquit᷑ dicẽs.Ego et pr̃ vnũ ſumꝰ)vt
ſit vnitas in eẽntia ⁊ pluralitas in ꝑſonis. Ideoq;
nõ ſunt tres dij:ᷣ vn deus.licet pr filiũ genuerit.ꝰ

telligit᷑.q̃ ẽ ſummũ bonũ.qð purgatiſſi
mis mentibꝰcernit Abentem̃ hũane acies inuali
da, in tam excellẽti luce nõ figit᷑.niſi ꝑ iuſticiã fidei
emũdet᷑. Idem in li.retrac. Non apꝛobo qð ĩ ofo.
niſi mũdos verũ ſcire voluiſti.
NRñd eri em̃ põt multos etiã nõ mũdos multa ſcire

uerite faciẽ ei ſp.

..

luralitatẽ in ↄmuni.
lij generatõnez. Sil

Suadet S bac me
teria cum mode-

ſtia ⁊ timoꝛe ag·

ZJobis. x.

Dauno..
lop.

Epi.
enn

aicarfi
Endahringt
Nign

iie

1
maerii ng

ii

R
maüien .
na de
ullad
deine;.
snnndln
e wiuid.
muin
mn dine d
—R *
zo
n1
oe⸗
mdub
8
unn
t i

. . . . .
C
4 „* „ . . K* .— 1. —“
ee ſ S . 2 S 5
. == ”L”M . . 4 4 Z 4 ðð 1
— J – – –—————————— 0rñ— —2 – —,,—
.

ideo ſiliꝰnõ fit qᷣ pf eſt. filiuſq; a pre ſit genitꝰ.⁊ iõo
pf nõ ſit qͥ fili eſt.⁊ ſpũſſanctꝰnec pf̃ ſit nec filiꝰ.ſed
tm pr̃is ⁊ filij ſpũs.vtriq; coeqlis.⁊ ad trinitatis ꝑ
tinens vnitatẽ.Leneamꝰ pfem ⁊ filiũ ⁊ ſpmſcimm̃
vnũ eſſe nã iter deũ:vt ait Aug.in li.de fide ad pe
trũ. Neq; tñ ipᷣm pfem eſſe qᷣ ſiliꝰeſt.nec filiũ ipſum
eẽ qͥ pr ẽ.nec ſpm̃ſcim ipm eẽ qꝗͥ pr̃ eſt aut filiꝰ. Ena
eſt em pf̃is ⁊ filij ⁊.ſ.ſ.eẽntia.quã greci homouſion
vocãt.in q̃ nõ ẽ aliud pater.aliud ſilius.aliud ſpũſ⸗
ſanctꝰ.qᷓ;uis ſit ꝑſonaliter aliꝰpr̃.aliꝰfiliꝰ.alius.ſ.ſ.
dlis oꝛdo ſit ſeruandꝰcũ de trinitate agiẽ. c

¶ Ceterũ vt in pꝛimo libꝛo de trini.Aug.docet pꝛimũ

Fſᷣm auẽtes ſanctaꝝ ſcripturaꝝ.vtrũ ſides ita ſe ha/

beat demonſtranduʒ ẽ. deinde aduerſus garꝛulos

rõcinatoꝛes elatioꝛes magiſq; capatioꝛes rõnibꝰca
tholicis ⁊ ſiſitudinibꝰↄgruis.ad defenſionẽ ⁊ aſſer
tionẽ fidei vtendũ eſt.vt eoꝝ inquiſitõnibꝰ ſatiſfa⸗
cientes.mãſuetos pleniꝰinſtruamꝰ.⁊ illi ſi nequiue
rint inuenire qð q̃rit᷑.de ſuis mentibꝰpotiꝰqᷓ; de ip⸗
ſa veritate.vel denr᷑̃a diſertõne ↄqueran-.
CTeſtionia ve. teſta. de diĩne eẽntie vnitate. d
ꝛoponamꝰg in mediũ vete.ac noui teſta.auẽtes
quibꝰdiuine vnitat atq; trinitatis veritas demon⸗
ſtret᷑. Ac pꝛimũ ipᷣa leg exoꝛdia occurꝛãt.vbi moy⸗
ſes ait. Audi iſrl dñs deꝰtuus deꝰ vnꝰẽ. Item ego
ſum dñs deꝰtuꝰq eduxi te de terꝛa egypti.nõ erunt
tibi alij dij pᷣter me.Ecce h̊ ſignificauit vnitateʒ di⸗
uine nature. Deꝰem̃ ⁊ dñs vt ait Amb.in.j.lib.de
trini.nomẽ ẽ nature.nomẽ eſt ptãtis.Iteʒ alibi deꝰ
loquẽs ad moyſen:ait. Ego ſum qui ſum.⁊ ſi q̃ſie
rint nomẽ meuz. vade ⁊ dic eis.Qui ẽ miſit me ad
vos.Dicẽs em̃.Ego ſum.nõ nos ſumꝰ.⁊ qͥ eſt.non
q ſumꝰ.aptiſſime declaꝛauit vnũ ſolũ deuʒ eſſe. In
cantico etiã Exodi legi᷑. Dñs ompᷣs nomẽ eiꝰ.nõ
ait dñi.vnitatem volens ſignificre.
¶ Teſtionia veteris teſtamẽti de diuine eẽntie vni⸗
tate ⁊ ꝑſonaꝝ pluralitaa..

** O

4 Perſonax q; pluralitatẽ ⁊ nature vnitatẽ ſilł oſten
di

t dñs in Geñ.dicẽs. Faciamꝰ hoĩeʒ ad ymaginẽ

⁊ ſilitudinẽ nr̃am. Dicẽs em̃. Faciamꝰ⁊ nr̃am.plu⸗
ralitatẽ ꝑſonaꝝ oñdit.dicens vᷣo ymaginẽ.vnitatẽ
eſſentie. Vt em̃ dicit aug.in li.de fide ad petrũ.Si⸗
in illa natura pr̃is ⁊ filij ⁊.ſ.ſ.vna eſſet tm̃ ꝑſona.ñ
diceret᷑ faciamꝰhoĩem ad ymaginẽ ⁊ ſilitudinẽ no⸗
ſtram. Cũ em̃ dicit:ad ymaginẽ.oñdit vnã naturã

elſſe ad cuiꝰymaginẽ hõ fieret.Cũ vᷣo dicit:noſtraʒ.

ꝛobat a nec ſo⸗
litudo. nec diuerſi

tas.nec ſingulari

tas ibi eſt ſed ſimi

onñidit eundẽ deũ nõ vnã ſ plures eſſe ꝑſonas.

¶ Hxlariꝰq; in li.iij.de trini.dicit his vbis ſignin⸗
cari ꝙ in trinitate nec diuerſitas ẽ.nec ſingularitas
vyl ſolitudo:ſed ſilitudo ⁊ pluralitas ſiue diſtinctõ.

Ait em̃ ſic.Qui dixit. Faciamꝰhoĩem ad ymaginẽ
⁊ ſilitudinẽ nf̃am. inuicẽ eſſe ſui ſiles.in eo ꝙ dicit
.„ ymaginẽ ⁊ ſilitudinẽ nr̃am oñdit. JImago em̃ ſola
EkEbkbii dinc ſube.
A obhr ꝗ ꝓnomẽ ſignificat certã ꝑſonã.dᷣm.q ꝑſona ibi dꝛ certũ ſuppoſitũ vbi.⁊ Bẽ ſba ⁊ nã. e Fa to⸗

5„
„.

nia a mete nõ mũda.
figi nõ p⸗t in illa. niſi
mẽs avicijs pura.ↄp

bedi nõ p̈t: niſi in pa

tria. Rõ ãt qᷓre nõ pt

figi ẽ duplex.vna qꝛ

ſuß intellectu. ⁊ iõ in⸗/
tellectꝰi ea ñ figit᷑ niſi

hẽat gluten affectꝰ?: ß

ſtati rcedit.Alia rõ qꝛ
oculꝰſanꝰẽ illi luci p/
poꝛtõnabilis ẽm qli-
tatẽ:⁊ ſi nõ ᷣm quati/
tatẽ: ſi oculꝰ ſit infir
m ſiue lippꝰ.vtroq;
mõ ẽ impꝛopoitõna
bilis. ⁊ iõ nõ figii.
c ¶ Dedem̃: dnñs no
mẽ ẽ nae ⁊ nomẽ ptã
tis. Obr otra ̊ vbuz
Amb.qꝛvt dic dama.
H nomẽ de iponit᷑ ab
opatõe.vñ dẽ ab cthi
qd ẽ aꝛdere.vł a tbein
qd ẽ fouere:vel a the
aſte qð ẽ vidcre. Reꝰ*.
dom. eꝙ 8 B̊ noie ⁊ cõ gꝭ
cõſilibꝰ eſt loqͥ vuptr.
Aut ru; ad id cui i⸗
ponit᷑: et ſic ẽ nomen
nae.qꝛ ei unponit᷑ q

—

—

ẽſuma na. Aut q;dtuʒ

ad id a qͥ iponit᷑ et ſic
eſt nomẽ oꝑatiõis.qꝛ

mbgie e op.

i
d E ſum qͥ ſum. 4
Querit᷑ de hac circũ/⸗
locutõe.vtrũ h̊ͥ nomẽ
ego ſum qͥ ſum:ſit no
men eẽntie vel ꝑſone

Et ꝙ pſonc: vꝛ.qꝛ ꝓ/

nomẽ demõſtratiuu,
certã ſiãficat ꝑſonam
Et itcrũ loqͥ eſt actus
ꝑſonc.Si forte dicas
ꝙ ego. qꝛ ſigficat oꝛi
gint᷑:ſtat ꝓ ꝑpſona pꝰ

egredientẽ ſtat ꝓꝑ ꝑſo⸗)
na filij. Qui rclatiuũ
nectẽs vtrũq;. ſtat ꝓ
ſona ſpũſſcti.Moc ni
hil ẽ:qꝛ ꝓ codem ſtat
relatiuũ ⁊ añcecdens.

R. dm. ꝙ illud no/

mẽ qͥẽ.⁊ ego ſuʒ qͥ ſũ

ẽ nomẽ eẽntie ppe.h̊

ei ẽ q̃dã circũlocutio.

ſisficãs entitatẽ ĩ oi
moda pfectõe ⁊ abſo
lutõne.⁊ ẽ nomẽ p/

Ee
b 4

Tiber è” z.inec; diůſitatẽ e e in. iij
eui not.⸗ dvoluttintelligt ſonif meie d n S
2ſilitudi ſcceri alter voluit Nlcede. Factam ſtulit intellige .
rene vern .Apſolt n cdr neh eẽ ſibipi cnt⸗ .
imago et Seh iné 2 ſili.n 1 a⸗ ↄſoꝛtiũ ſolitarij rec fmo. i. faci
tis aut éiccfe ga ſinglarita ſuʒ ſolitudoſ. faʒ. vlq; g ita diuͦſuz
ſmaginẽ Si p pꝓſona tario. ſq; alieno al ꝛiũ eũdẽq;t ↄueit faciã terq; v
tiã nr̃aʒ. infa mea. nech qᷣ faʒ: vt ſolita t. Solitario 24 nr̃aʒ. v i d
Scaenige cregte amꝰ nfaz: ſignificat. õ vel di
1 t dice. ia fferente er 4
Sip um oſituz. qꝛ ꝑ a ſe alienũq; v0 ↄuen neq; dl . inec diuer
Bhs edf vnitasne ſoaio aene meita ï nec ſolitarine yma Ju
5bat vnitgong NRõ 5 ſolitariũt Hchnecſoltaen e ⸗
B nõ. 0 vgm. . . tno! —— t. Mo Je ſibi cſi⸗
doen. g ren ovtnol ificat. ad cõem!t vt nec ſi⸗
etkoren ſccir do engnn eẽ ſignii Ita g de ad repit ni ſolitudinis.
Binaseritiud ſes eſt en Wrne rarnaiſgeg ſoliuain. aict va
nnaga vni ſleu Snacat⸗ tlta ad gaden DD ſigniiñ igengum
t toterinennte⸗ c rnitar liginoie 9ſoꝛtij. lienpre ſe.
cã relato⸗ ſilitudo patia ſonax volun lalitatis: ſonap e of. ſoli
vernagoruirude p tẽ pſona vel p na Lohon oren . al
Fen alaſe èꝗÿMB A
uſicntit qtũ ad ali mouen. ſinglaritas ne⸗ Evna ſola. Pꝛofeſſio 0 =ðDM
ar eentte: gend e/ tudo vel uftcann no intelligi: ait. Nõ diẽ. po /
qᷣd etat Piult expo ſonas.ſignifi liter 2 ſanei aritatis. 1 ſingulaꝛi
ſonan:e lit᷑ erponit ſo Es iſta ſbtili lligẽtiã ſingl. s pſonas. c filiꝰ
nit Aug. a ugſide volẽ ſtulit intelligẽ dicimtres pſo ſolꝰ. nec
lar. Aug ᷣm 2t ſu ec pf̃ nõ ꝙ nec p
yhran ſienn ſe lataligo za tollim Eerg Sncanain ame ””
ſentie viuita/n die ie leeſpallfancr⸗ banaen den mes pſone. Beait aa e
Hylaridt aginis ſili ſolus. nec ſpũſſe tm̃ ⁊ ſiles dicã det. ceperat vt
noiĩe imag git E ſolt li. nec pr tin? qᷣd ſi dria oſtendet. 9 at ali
chginls iil nelligit i mmeꝛr ſilis. bi etiã ᷣm 8 vl dr̃ia dũ ꝑſo ſupponat ali
auncs ineclle int nivaget vt bi diuerſitas) 7 ad oñden Smny phnonst⸗
vnitas ⁊ p iß ꝙ fa⸗ ti plen liq̊ mõ ſit i ſitũ redeamꝰ. tẽ. alias ſet / b tes.
milit Aug ſe z n a o ad ꝓpoſi e dine vnita pncipio crea⸗
crngez Aranaude- MNüc vo at zeane viney In! bncipiũ
ir en uang ſr teinaucam aba ignnnezoeler verts emi,
ptenarc erlaſt) tes in . d f. he
Saidata id a des 7 aphd nos de⸗ gulanqas E ACche,
LAtuz et oſig dicit in⸗ ulr⸗ t ꝓ eo ꝙ ale hyſ m qð ir Ad
in vtroch dicit in liũ. Et ꝓ g e plur :ß heloym q efert. Ad S”
Z in di ralicgten e fil eloym. q ð eſt de :b he ſonaꝝr entẽ
telligi p un eca⸗ hʒz he dictũ hel ꝗq lalitatẽ ꝑl lus ꝑ ſerp “
Snitatey. f El 74 nõ eſt diet ices. ad pla dyabolu m. ge la teſ
miſceni alteri mittit. pe etiã illud attin⸗ p ̊ in he one. e pſo/ HO”s
ont iſta v⸗ ere viyxit. Eritis ſie ca ve. teſta. de lit diuerſitatẽ: h,
H a rgereruire⸗ =èðl Nh.
ene ſttꝛ lo hdel narum ?e Smltnß accidẽs vel ß t eſſe ſili⸗ kalitatis nõ ß H vf ſa
tur ſecum vĩi dopm n 1 Silitudo ſm licitas: iõ nõ p ſoꝛtijvel pi Ftiñ pꝛiuat:
m. ꝙ ẽ ſilitu . — ptez. a ſimpli it noie onit
dom. ꝙ ẽ ſilitudo vᷣm ꝛm totũ. ⁊ Fm tia eſt ſumma ſ ignificau ip̃m nihil ponit
a ten aherin, erkkt nanme Si tm
ſul ſuicucho hm totů. ↄpatit᷑ diuer ngri vr ꝙ; om̃
no ⁊ iõ ſilitudo nõ ꝛex his vᷣbis mer
Fremonent Contran

— — 1 72 D 4 . ie

no ponunt
ſ.meliꝰpatebit.. em̃ creat᷑ ſiue oꝛdie. cAuz .
veritatẽ ſicut. S urehe er ntcli “
5 tenet: qꝛ nõ bea mein diut foꝛmaꝝ din n irtaub murzs rali 9
mgfi ꝗᷓ cõiter nõ ten. tat nucruͦ e otinui diuiſi us Apꝛie. h ona ſilij: qn o moͤſi iĩbem uos
ð dey ſtat uueue SGnae be Geñ.j. In p
nen e eeneköni
terꝛã. lo. Ad hoc vom octe ſilij 2 ſpuſſanci. Se
.A hoc atris
=

4
4 * ℳ

06
—
od .
nn

emli
kani
ngw;
Mä
RRRZ
n.
n A
ni
e
d
d
ini
.
li
a

t.
nxi

7

Stkcialia teſtimo

in te de recẽs.neq; adoꝛabᷣ deũ alienũ.Aliud hoꝝ
vt dicit Amb.in.j.li.de trini.ſigniñcat eternitatẽ.
glið vnitatẽ ſbe indifferẽtis.vt neq; poſterioꝛẽ pfe.

nec alteriꝰdiuinitati filiũ vl ſpm̃ſctm̃ eẽ credamꝰ.

Nã ſi pfe poſterioꝛ ẽ filiꝰvel ſpũſſanctꝰ.recẽs ẽ.⁊ ſi

vniꝰñ ẽ diuinitat..alienꝰẽ. Sʒ nec poſterioꝛ ẽ.qꝛ re

cens ñ ẽ.nec alienꝰ.qꝛ ex pfe natꝰẽ ſiliꝰ.ex pf̃e pce⸗
dit ſpũſſanctꝰ. Alibi q; diſtinctõeʒ ꝑſonaꝝ iſinuĩs

P8.
4 ,

5 git. Verbo dñi celi firmati ſt.⁊ ſpũ oꝛis eiꝰoĩs vtus
põ. lxyvj

er
* *

nos de? metuãt eũ oẽs fines tre. Trina em̃ ↄfeſſio
dei:trinitatẽ expmit ꝑſonaꝝ.vnitatẽ vo eẽntie aꝑit
cum ſingularit᷑ ſoiungit. Eſaias q; dicit ſe audiſſe
ſeraphin clamantia. Sctũs ſctũs ſanctꝰ dñs deus.
Der h qð dicit ter ſanctꝰtrinitatẽ ſigniſicat:p ̊ qdð
ſubdit dñs deus.vnitatẽ eſſentie H

Jla. vj.

¶ Teſtimonia ꝓphetica ve.tel. de filij generatiõe
⁊ ſpũſſancti pceſſone ſpecialiter.

(Sauid q; etnã fili gñationẽ aꝑte iſinuat ex pſona

filij dicẽs.dñs dixit ad me.filiꝰmeꝰes tu.ego hodie

genui te.De hac gratõe ĩeffabili Eſaias ait. Gene
Pꝛouer. viij.

rationẽ eiꝰqͥs enarrabit.In li.q; ꝓuerbioꝝ eterni⸗

poſſedit me ab initio viaꝝ ſuaꝝ anqᷓ; qcq; faceret a

pncipio.ab etno oꝛdinata ſũ ⁊ ex antiqs añq; terra
fiet.necdũ erãt abyſſi.⁊ ego iã ↄcepta erã.necdum

fontes aq̃rũ eruꝑant.necdũ mõtes gui mole ↄſtite

rant.Añ oẽs colles ego ꝑturiebar.adhuc trã nõ fe⸗

cerat ⁊ flumina.⁊ cardines oꝛbᷣ tre.Qñ pᷣparabat

celos aderã.qñ apẽdebat fundamẽta tre ⁊c̃.cũ eo
erã cũcta ↄponẽs ⁊ delectabar ꝑ ſingulos dies lu/
dens coꝛã eo. Ecce aꝑtũ de etna genitura teſtimo⸗
niiũ. qͥ ia ſapia ꝑhibet ſe añ mũdũ ↄceptã eẽ.⁊ par

MWichee. v. El 1 £ 177 6
Z tionẽ ⁊ tꝑalẽ ex maria ſimł inſinuauit dicẽs.Et tu

gkcialia eternitatis. / De ſpũſctõ etiã expᷣſſa documẽta in
nia de ſpũſanco. ve.teſta.hẽmꝰ. In geñ.em̃ legi᷑. Spũs dñi fereba
In li. Sap̃.dr. Spũſſãctꝰdiſciplie effugiet fictũ.be

te diuine eẽntie ⁊ ꝑſonaꝝ pluralitate. h

¶ Iuũc vo poſt teſtimonia ve. teſta. de fide ſancte tri
nitatis ⁊ vnitatis ad noui teſtameti auẽtes acceda

,mmMmus vt in medio duũ aĩaliũ.i.teſtamẽtoꝝ.cogꝗſcat
Pl Ditas.⁊ foꝛcipe de altari ſumat᷑ calculꝰqͥ tãgaãt᷑ oꝛa
ſiſideliũ.Dñs itaq; xpᷣs vnitatẽ diuine eſſentie ac ꝑ/

i AIlle etã maximꝰ ꝓphaꝝ ⁊ regũ.dauid qͥ ſuã cete⸗
ris pfert intelligẽtiã dicẽs.ſuꝑ ſenes intellexi:vni/⸗
Ppz · g& wkatẽ diuine nature oñdẽs: ait. dñs nomẽ eſtjilli.nõ
Atecit dſii. Alibi etiã eiuſdẽ vnitatẽ ⁊ eternitatẽ ſimł
oñidẽs.ait ex ꝑſona dei. Iſrael ſi me audieris ſ erit

eoꝝ. Alibi etiã ait.Bñdicat nos deꝰdeꝰnf̃:bñdicat

turiri.i.genitã.⁊ apð patrẽ etnalit exiſte. Ipᷣa etis
glibi ait. Ego ex oꝛe altiſſimi ꝓdij pᷣmogenita ante
oẽm creaturã. Micheas q; ꝓpha ernã vᷣbi genera⸗

bethleẽ ephꝛata puulꝰes ĩ milibꝰiuda.ex te egredi
tur qͥ ſit dñatoꝛ ĩ iſrł.⁊ egreſſus eiꝰ ab initio a diebꝰ

tur ſuper aqᷓs.Et dauid dicit. Quo ibo a ſpũ tuo.

deus. bebꝛei beloym.

dðò eſt noiatiuus plu-
rtalis huiꝰ nti ſingula
ris hel. 0
do ſuppoſitione vt cẽ
dicit᷑ deus genuit deũ

ercio mo/

Pꝛouer. viij. Añ om⸗/

nes colles ego partu
riebar.id ẽ generauit
me dñs. Qu arto mõ
egpactde vt Oe.

n pᷣncipio cre⸗
auit deus ⁊c. Deꝰ em̃

ðè”ðð

re:

ibi pr̃i appꝛopꝛiat᷑ t
pꝛincipiũ filio. Quin

to mõ iteratione. vt

Eſa.vj. Sanctꝰſctüↄũ

ſanct? dũs deus ſaba
oth. Sexto mõ oꝛdi/
ne verboꝝ. pp. Bene⸗
dicat nos deus deus
nt᷑. ⁊ bñdicat ⁊c᷑. See·

ptimo mõ connota
tione in actu miſſio⸗
nis. At cum dicitu⸗
BGal.iiij. Miſit deus
c⁊c. Octauo mõ appa

ritione ſicut apparu⸗

rant abꝛabe tres viri
BGeñ. xviij. i

tarum. Contra. quia

ſuper illud Mathei

ij. Apparuerunt il/
H FAePabäipaer
cit gloſa. Helyas fuit

maximus ꝓphetarũ.

non ergo dauid. Be“.

Spiritus ꝓphetie in

maioꝛi abundãtis da
tus. ꝓphetam dñi fa-
cit excellentioꝛẽ. Po/

.
.
9

(Ille
etiam maxim? ꝓphbe⸗

teſt ergo duplicit᷑ da/ꝰ

ri in maioꝛi abundan
tia.Aut quia ad plu

ra.aut quia ad altio⸗/

ra. Helye datus ẽ ad
plura. quia ad futuro
rum pᷣuiſionem. ⁊ mi
raculoꝝ opationem.

Sed dauid ad altio/
ra.quia ſicut patet ex
eius ꝓphetia.plura vi
dit clarius.quia pꝛo⸗

pbetia intellectuali.

nignem̃ ẽ ſpũs ſapie. Eſa.q; ait. Sps dñi ſup me.
Teſtimonia no.teſta.ꝑ auẽtes ihu xpᷣi.de vnita

(Hominus poſſe⸗

dit me ab initio ⁊c.
Obijcit᷑.qꝛ poſſeſſio

elſt rei inferioꝛis oꝛdo

rei poſterioꝛis.conce/

ptio ſiiniliter ſonat ĩ

tus ſimiliter.que oĩa
10 nõ cõueniũt diuinis.
Be. Sapia deſcribit
per comparationem
ad effectus: ⁊ ꝑ com/

parationem ad pꝛin-

cipium. Et quoniam
comparationeʒ ad
effectus bʒ in ſe the/

ſaurum infinitum in

numeroſitate: et ba/
bet oꝛdineʒz in diſcre
tione: ideo deſcribi/⸗

tur ꝑ verbum poſſi
dendi et oꝛdinandi.
Deſcribitur etiã ꝑ cõ

paratõnem ad ſuum
pꝛincipium a qͥ ema/

nat emanatione in⸗
trinſeca: in eo ꝙ ẽ de

ſubſtantia emanan/
tis: ideo deſcribit᷑ ꝑ
verbum conceptiõis
et ꝑturitõnis.

ſonaꝝ trinitatẽ: apte inſinuat dicens aplis. Ite ba⸗
ptiʒ ate oẽs gẽtes in noĩe pfis ⁊ filij⁊ ſpũſſancti.n
noiĩe itaq; ait.vt Amb.ait in.j.li.de trini.nõ in noi⸗

bus. vt vnitas eẽntie oñdat᷑.ꝑ noĩa tria q̃ ſupoſuit

tres eſſe ꝑſonas declarauit. Ipe etiã ait.Ego ⁊ pat
vnũ ſumꝰ.vnũ dixit:vt ait Amb.in eodẽ.ne fiat di
ſcretio ptãti nature.⁊ addidit ſumꝰvt patrẽ filiũq;

cognoſcas.ſ.vt ꝑfectꝰpr̃ filiũ ꝑfectũ genuiſſe creda

tur.⁊ ꝙ pater ⁊ filius vnũ ſint.nõ cõfuſione ꝑſone:
ſed vnitate nature.
¶ Zeſtimonia no.teſta.ꝑ auẽtes aploꝝ de vnitate
diuine eſſentie ⁊ ꝑſonaꝝ pluralitate. i

WGohes ch; in epla canonica ait. Tres ſunt qꝗͥ teſtimo

niũ phibent in celo.pf.verbũ.⁊ ſpũſſanctꝰ.⁊ hi tres
vnũ ſt᷑. Ipᷣe etiã ĩ initio euãgelij ſui ait. In pncipio
erat verbũ.⁊ verbũ erat apud deũ ⁊ deꝰ erat bũ.
vbi aꝑte oñdit filiũ ſꝑ ⁊ eternalit᷑ fuiſſe apud patrẽ

vt aliũ apud aliũ.Aplus q; aperte trinitatẽ diſtin⸗

guit. dicẽs. Miſit deꝰ ſpm̃ filij ſui in coꝛda nr̃a. Et

alibi. Si ſpũs eius qͥ ſuſcitauit ieſum habitat in no
bis ⁊c.Itẽ alibi trinitatẽ atq; vnitatẽ euidẽtiſſime
cõmendat dicẽs.Qm̃ ex ipſo ⁊ ꝑ ipᷣm ⁊ in ipᷣo ſunt
oĩa.ipſi gloꝛia.Ex ipſo ait: vt Augꝰ.in li.de trini.
ait. ꝓpter patrẽ.ꝑ ipᷣm dicit ꝓpter filiũ.in iſo ꝓpt
ſpm̃ſctm̃. Per hoc vᷣo ꝙ nõ ait ex ipſis.ꝑ ipſos ⁊ in

ipſis.nec ait ipᷣis gloꝛia.ſᷣ ipſi.inſinuauit hanc trini

tatẽ vnũ deũ eſſe.vſᷣ qꝛ ſingule pene ſyllabe noui te/

ſtamenti. hanc ineffabilis vnitatis atq; trinitatis

veritatẽ ↄcoꝛditer inſinuãt.inductõni teſtimonion

ſuꝑ hac re ſuꝑſedeamꝰ.⁊ rõnibꝰ.cõgruiſq; ſilitudi/
nibus ita eſſe ꝓut infirmitas nr̃a valet:oñdamus.

„I.

— —

Math.xxvij.

Job. x.

ſ. Jobis. v.

Johis.j

Gal. iiij.

Ro. xj.

¶ Mꝛ in deo ſit po

ND dedarationẽ eoꝝ que de ſacra trinitate
„ vnitate dicit męr.q̃tuoꝛ pñt q̃ri circa ꝑtem

aiſta. Pꝛimo q̃rit᷑.vtꝝ in deo ſit ponere eſſen
tie ſiue nature vnitateʒ. Scoo vtꝝ in deo ſit ponere
pſonaꝝ pluralitatem. Tercio vtꝝ in diuinis pſonis
ſit ponere infinitatez. Quarto ⁊ vltimo vtrum in di
uinis ꝑſonis ſit ponere trinitatem.
.
Baaib p-ſ. a
in: onere eſſentie ſiue nature vnitatẽ vr
ratõne oſtenſiua. triplici babita ſuppoſitione quam
opoꝛtet poni.tũ ꝓpter cõcm animi ↄceptioneʒ q̃ eſt
deus eſt. q̊ maius excogitari nõ põt.tum rõne ſta/⸗
tus.q nõ eſt niſi in ſummo⁊ pᷣmo.Suppoſitio pᷣma
eſt. ꝙ deus eſt ſimpliciſſimꝰ. Ex bac arguit᷑. cũ nullo

alio diuerſo poſſit cõicare aliud.qꝛ ſi cõicat ⁊ differt

ergo nõ ſunt idẽ. eſt ibi ↄpoſitio.Si nihil põt cõica
re.g nec deitatẽ.nec entitatẽ.j ſi ſunt duo dij.cũ vnꝰ

ſit ens.⁊ alter nõ eſt ens.ſi vnꝰeſt deus alter non eſt

de ſi duo ſunt dij. nõ ſunt duo dij. Item ſcda ſup
poſitio eſt ꝙ deꝰ eſt oipotentiſſimũ.Ex hac arguitur
rgo poterit facere ꝙ om̃is alia potentia a ſua nihil

poſſit. ſi ſunt duo diuerſi in natura.hoc pᷣt facere

vn de altero. alter nihil poſſit.⁊ ecõuerſo. Sʒ cui
e potentiz auferri n5 eſt deꝰ.g̊ ſi duo ſunt dij. nul/
lus eſt deꝰ. Item tercia ſuppolſitio eſt ꝙ de eſt ſim⸗

eſt deus. c. oc põt decctiont od
impoſſibile. Si ſunt duo dij. aut vnꝰ eſt vbi aliꝰ.aut

pliciter ſummũ.Ex bac arguit᷑. oĩa ſunt infra e

oĩa alia ad ipᷣm ⁊ ab ipſo.Si ſunt duo dij.vnus

eſt infra alteꝝ. ⁊ ecõuerſo.vnꝰ eſt ab alio m naturq
diuerſam ⁊ ecõuerſo.vneſt ad alteꝝ ⁊ ecõuerſo.ſ. ed
q eſt infra aliud in natura.⁊ ab alio.⁊ ad aliud.nõ
6boc põt ꝓbari ꝑ deductionẽ ad
nõ eſt. Si vnd ubi alter. vnꝰ in altero.cũ ſint eode⸗
mõ eſſendi.ergo vnꝰ eſt alteri matcrialis. ergo alter
nõ eſt deꝰ. Si vnꝰ eſt nõ vbi alter. ergo vterq; limita
tus. ergo neuter infin tꝰ.¶ Itẽ ſi plures ſunt dij bo
ni. aut vnꝰ intelligit alteꝝ.ãaut nõ.Si nõ.ergo vterq;
eſt ignoꝛans. Si intelligit.aut ergo ꝑ pñtiã. aut per
ſpẽm.aut ꝑ ſcipᷣm.Si ꝑ pñtiã.ergovnꝰ i altero.eſgo
deus illabit deo ⁊ ꝑficit deũ. Si ꝑ ſpẽm. ergo opoſi/
tus. Si p exemplar.ergo vnꝰ exemplar alteriꝰ.ergo
⁊ pᷣncipiũ. ¶ Iteʒ ſi ſunt duo dij diuerſi.qꝝ vterq; e
ſummũ bonũ.aut vnꝰdiligit alteꝝ.vt diligendus ẽ.
aut non. Si ſic. cñ vterq; ſit ſummũ bonũ.vterq; eſt

diligendus amoꝛe fruitonis.ergovterq; fruit᷑ altero

ſed q̃ fruit᷑ alio bono a ſc.illo indiget.ergo 8,56
diget alio. ̈ vterq; eſt indigẽs. ncut᷑ de. ¶ Sz 5 6

plus põt deus facere q; intellectus nr̃ poſſet cogita

re. Sed intellcctus bumanus(vtpote gentium inn
telligit plures deos omnipotẽtes. ergo deus pol

eſuckt
Eermg
dibhol
duoq;n
etponunt
gerſtopar
trüpſona
Hiſen
dueſint
tuctijps
Uinißter
fnübonn
ſes
1) aſitette
ſmnpoſtbi
plckſum
lnre ioi
ninockſt
ntclectu.
Dihütnai
ncann
feppores:
hoͤfuiri
fſmn noblit
12 5t wr
Hublgſan
Genulapo
hoͤt ſacgreg
P
ſoupnton
nogenof
tniszugne
betertate
Winbinici
Wcvann
3 hoſtur
chineſf
Ginin
lenzeſt⸗
no Oim
atoin
denninin
itmemor

nnoraſign
Pöncerest
geter
müſmpr
ſinglate
müͤſinpli
gentoß,
linintz

mirtne.
Nimenn
varti.
i
idin
Ann i hi
Mrn
Cdaſn
mörin
1 . N
ini
uhren
ig ndi

Zitine
—H
6 rngn iee
. .„ 1 ee
Nmh t
eſie⸗ e

. A
1.2ue WWe
eN

66
4 e NENNN

N N.

Dit

—

loc facere. Sed deea poer in diuina ſiatui 4. ? ibi
U

qꝛ eterna. ⁊τ. ra bona ſũt melioꝛa pauti/
Oꝛibꝰ:ſ plures dij ſunt plura bona.g meliꝰ aliqd ert
duo c; vnꝰ?. Sʒ m Anſel. Om̃e qð meli Ecirca dei
eſt ponẽqũ. ponere plures deos. gf tẽ qn eſt di⸗
uerſa opatio: diuerſa ẽ virtꝰ:⁊ diuerſa ? nq: s oꝑatio
trniũ pſonan ẽ diuerſa. qꝛ appitio in colũba fuit ſoliꝰ
ſpñſſcti.⁊ ſol ſilius aſumpſit bũanã naturã: § ſunt
diuerſi in ſha:g ſunt plures dij. tẽ magna potẽ/⸗
tia eſt:qᷓ pot magnũ.: maioꝛ q̃ maiꝰ.⁊ maxia q ma-⸗
ximũ:ᷣ deus ſuꝑ oĩa ẽ ſũme otẽs:g põt ꝓducere ſũ
mũ bonñ. Sʒ P eſt deꝰ. cñ in eternis ſit idẽ eẽꝛ poſ⸗
11 V. 8 c. (¶Re'. dom q impoſfibileẽ plures deos eſſe.
1 1 ⁊ ſi recte accipiat ſignificatũ huiꝰ nois deꝰ.nõ ſolũ ẽ
impon ibile.s etiq nõ intelligibile. De⸗ em dicit ſim⸗
plicit ſummũ ⁊ in re ⁊ in opinione cogitantis.Quia
in re.iõ oĩa ab ipſo ⁊ in ipſo ⁊ ad ipᷣm:⁊ in ipſo om-
nino eſt ſtat iche 2
intellectu. ꝙ aliqq ſibi parificet aliud ab ipſo.¶ IZtẽ

nihil maiꝰ deo cogitarl põt:nec ctiã eq̃le.qꝛ ſummũ

„

in opinione:iõ impoſſibile ⁊ nõ intelligibile eſt one

replures deos.¶ ¶ Ad illud g qd obẽ de gẽtibꝰ. dom.
ÿ nõ fuit intellectꝰ fictio:pᷣterea nõ itelligebãt deũ

Fpm nobilitatẽ diuinq ideo non valet. Et ad illud plꝰ

12 põt de facere ⁊c Odm ꝙ; duplex eſt intellectꝰ. ſcʒ rõ
nabilis ⁊ fantaſticꝰ.· Oe pꝛimo verũ eſt: ßᷣ de ſcdo nõ.
qꝛ multa poſſumꝰ cogitare ᷣm fantaſiam:q̃ᷓ deꝰ non
põt facere.qꝛ nõ ↄuenit illi in q̊ incõueniẽs ẽ impoſ⸗
ſibile. ¶ Ad illud qað obijcit᷑: ꝙ plura bona ſunt me/
lioꝛa pautioꝛibꝰ.Odm.qꝙ iſtud habet veritatẽ in bo
no eato ⁊ finito. qdð rõne ſue finitatis recipit boni/
tatis augmentũ ꝑ additionẽ alteriꝰboni.no autẽ ha⸗
bet veritateʒ in bono infinitd.qꝛ q;ẽtũcũq; addas bo/
nũ infinitũ infinito:ſp ego intelligo de bonitate tm̃ in
vno quantũ in pluribꝰ. ¶ daliud qð obijcit᷑ de di
13 uerſitate oꝑationũ. dm ꝙ; pater ⁊ filius ſpñſſan
cin om̃i oꝑpatõne ↄuecniũt:b in relatione differunt.
Vñ in incarnatone eſt oꝑatio ꝓductionis illiꝰ natu

re:⁊ eſt vnio. In pꝛimo ↄueniũt tres pꝑſone.in ſc8o

nõ. Similiter in colũba eſt col ſbe foꝛmatio et eiꝰ ſi⸗
gnatio.in pꝛimo ↄueniũt.in ſcdo nõ.Exemplũ Aug.
de trini. eſt. ꝓꝙ ad foꝛmationẽ hbꝰ nois memoꝛia.ↄcur
rit memoꝛia. intelligẽtia? woluntas. hoc tñ nomẽ me
moꝛia ſignifi.
o.
14 ꝓducere aliqͥd eſt tri liciter. vel de ſeipſo. vel de aliqᷓ
creato.vel de nihilo.
mũ ſimplr.ſ ille nõ erit aliꝰ in natura: ꝓpter nature
ſimplicitatẽ. De aliovel de nihilo nõ põt ꝓducere ſũ
mũ ſimplicit᷑ ̊ in genere:non Ipter defectũ potentie
agentis: ꝓpter defectũ creature quã neceſſe eſt eſſe
limitatã: ⁊ ita no põt ꝓducere aliũ dum.
U ſtio. ij. H YU
¶ Alrũ ſit ponere in deo pſonaꝝ pluralitatẽ: et ſic
oñdit᷑ ſupponẽdo de deo qᷓtuoꝛ. Pꝛimũ eſt ꝙ in ipſo
ſit ſumma btitudo. Scom eſt ſ uma ꝑfectio. Terciuzʒ
eſt ſumma ſimplicitas. Quartũ eſt ſma pᷣmitas. Ex
pꝛima ſuppoſitiõe arguit᷑ ſic. Ibiẽ ſumma beatitu⸗
clo:b vbicũq; ẽ ſumma beatitudo.eſt ſũma bonitas.
ſima charitas.⁊ ſũma iocũditas. Sed ſi eſt ſumma
bonitas:cũ bonitat ſit ſũme ſe cõicare. ⁊ boc ẽ maxi
me in pducẽdo er ſe equalẽ.⁊ dãdo eſſe ſuũ.ᷓ c. Si
ſumma chanitas. cũ charitas nõ ſit amoꝛ pꝛiuatꝰ.ſed
d alcep: Srelin iit pioralitate. Ite ſi ſummg ſocndi⸗

„

cat alterã potẽtiaꝝ.ſi

eo impoſſibile eſt intelligere. ſaluo G

mili mõ ẽ in ppoſi
Ad illud qð obẽ ÿ magna potẽtia ⁊c. Odm. cꝰ

eſeipᷣo põt deus ꝓducere ſũ/

mo eſt ſtatus: Odm. ꝙ ſicut in .
tia pꝛima.a qua ſunt alie ⁊ ad quaʒ: ſic in pſonis eſt
vna pꝑſona a qua ſunt alie.⁊ ad quãꝗ.⁊ in illa eſt ſtatꝰ
oꝛiginis.qꝛ illa a nullo.⁊ H ẽ ꝑſona patris.Añ Aug.
illi ꝑſone appꝛopꝛiat vnitatem.dicens in patre vni ⸗
tg38 70. l

—

tae:cñ nulliyboni ſiue ſocio ſit iocũda poſſemo. dy

—

ſũm iocũditatẽ reqrit ſocietas ⁊ ita plalitas.

„

ſcda ſuppoſitõe arguit ſt⸗ ic. Ybi eſt ſumma

*

Ex
Pfectio. ᷣ

pfectiõis ẽ pducere talẽ Ilis ipſe eſt in nꝗ. g neceſte
eſt ibi eẽ mltiplicatõeʒ:bᷣ ̊ nõ põt eẽ ᷣm aliaʒ eẽntia.

optet ꝙ ſit ᷣm aliã ꝑſonã ſiue ſuppoſitũ. 4
cia ſuppoſitõe arguit᷑ ſic. Ybi eſt ſuma ſimpli
ſimplicitat eſt ꝙ; aliqᷓ nã ſit in pluribꝰ: vt ptz in vni⸗
uerſali:ſ ex defectu ſimplicitat/ eſt q numeret᷑ in ill⸗
g̊ſi i deo eſt ſimplicitas in nihilo deficiẽs. erit in pli⸗
tibꝰ nõ nuerata centia. ̊ ⁊c. ¶ Ex q̃rta ſi uppoſitõne
arguit ſic. Jbi eſt ſumma pᷣmitas:
pꝛiꝰ:tato fecũdiꝰeſt 2 alioꝝ pᷣncipiuz. g ſicut eſſ. chtia
pma eſt pᷣncipiũ aliaꝝ eẽntiaꝝ.ſic pĩona patris cum

itas.

quãto aliqd eſt

ſit pᷣma.qꝛ a nullo eſt pᷣncipio.⁊ hʒ fecũditatẽ reſpe-

ctu ꝑſonaꝝ:ſ fecũditas in deo reſpectu dei:nõ põt cẽ

niſi actui cõiũcta: neceſſe eſt ples eẽ pſonas. S5

Z. xẽ ꝙ ex eiſdẽ ſi uppoſitõib? poſſet argui Sriuz. ? it 2
deſtruunt᷑ rõnes ocluſiones iã poſite. Si em̃ ibi eſt
ſumma beatitudo:cũ beatũ p eſſentiã ſibi ſoli ſuffici
at ad beatitudineʒ. g nõ eſt neceſte ponere aliã pſo⸗
nã ad beatitudinẽ ſiue iocunditatẽ. Wtẽõ ſcdam
ſuppoſitõem ſic obẽ. ſi eſt ibi pfectio ſuina.g eq; ple⸗
na ⁊ perfecta eſt eſſentia in vna pſona vt in pluribꝰ.
Si aũt vltra fectõnẽ additõ ẽ ſuꝑflua.płalitas nõ
eſt in diuinis. ¶ Itẽ cõtra terciã rationẽ ſic. Si ẽ ibi
ſumma ſimplicitas: cũ pluralitas opponat᷑ ſimplici
tati:et oppoſita nõ pñt eſſe circa ide: & ſi deꝰ eſt vnꝰ.
⁊ in co ẽ ſimplicitas: nõ g pluralitas cũ ꝑ oĩia ſit ſim

plex. ¶ Itẽ cõtra qrtã ſuppoſitionẽ ſic. Si bi eſt ſũ⸗
ma pꝛimitas.ꝙ cũ ſtatꝰſit in pꝛimo pꝛincipio.⁊ ſtatꝰ

tatẽ. vꝛ ꝙ vna ſit t̃ pſona.¶ G. dom. ꝙ in diui⸗
nis eſt ponere pſonaꝝ pꝓlalitat

eſt in vnitate: pꝛimitas nõ ponit pluralitatẽ ſᷣ vni⸗

ſicut fides dicit ⁊ fõ

nes pꝛedicte ondũt.ſi qs ſine cõtradictõne ↄſideret.

HMaʒ ratõne ſimplicitatis eẽntia eſt cõicabilis et po⸗
tens eſſe in pluribꝰ. Ratõe pᷣmitat᷑ pſona eſt ex ſena
ta aliã Pducere.⁊ voco hic pꝛimitatẽ innaſcibilitatẽ&
ratione cuiꝰ vt dicit antiqᷓ opinio.eſt fontalig pleni⸗
tudo in patre ad omnẽ emanatõneʒ: hoc.j.patebit
ne ꝑfectõnis ad hoc eſt apta = pꝛompta. Ratiõe

7 7„ „7

+☚RM

beatitudinis charitatis eadẽ eẽntia diuina eſt wlũ

n ſaulh cdittoibe voſtis ncrf eeſt wnere pſo
di⸗

an pluralitatez. / iand ad
beatu ꝑ eẽntiã ſibi ſoli ſufficit: nõ indqiget ⁊c. Dodm

4

Sititer ad illud q obẽ ꝙ deitas eque plena⁊ pꝑfe-

ccã eſt invno vt ĩ pluribꝰ. Odm. qꝛ ſi ſit eque plene.

id qd obẽ in cõtrariu. 1

eru eſt ꝙ nõ indiget: ncc ponedꝰ eſt aliꝰ ꝓpter in⸗
Entig tanq; beatificans ſ in beatitudine coicans.

nõ tñ ita plene declarat᷑.⁊ pᷣterea eo ipſo q̊ plenc eſt

in patre.redundat in alias Eſonos redũdatia ꝑfectõ
nis. Ad illud qð obẽ: ꝙ p lĩ
tati. DOdm. ꝙ eſt quedã pluralitas ꝑ additionẽ hec 1
repugnat.quedã ꝑ oꝛiginẽ.⁊ hec nõ addit:nec cõpo/

nit. nec repugnat ſimplicitati: potiꝰ ſolitugini. ⁊ ſic
diuinis: vt. j. patebit. ¶ Ad lllud q obẽ ꝙ in 52
entijs vna eſt eën/⸗

¶Queſtio. ijj.

alitas repugnat ſunplici

.

Mimm in viuinis glonio ſit ponere infiitateg

i
Et ꝙ ſic oſtendit᷑ boc mõ.qꝛ creatura cñ ſit finita: qe tiũ qð põt dat filio:ſ q dat totũ qð põt.nõ põt ampli ſentöczit
gg eſt in ipſa ẽ actu finitũ: ab oppoſitis.qꝛ diuunnag us dare. nec aliã ꝑſonã ꝓducere. cũ illud ſit dare. Cuntſchi
(fentia ett infinita: icad eſt in ipa eſt infinite: c Ite pf gencrst fliñ tanc verbuiß oin aumle as geur
in deo ſit numer? pſonaꝝ. erit ifinitꝰ: ⁊ ita erũt ifinite omia dicẽs ⁊ expmes ipᷣm:vᷣ multiplicatio perſonaꝝ Gagſeneg
pfſone.¶ Itẽ cñ duplerx ſit infinitas vᷣtualis⁊ nume/ eſt ad decdlarationẽ virtut:. vr ꝙ ſuꝑfluat aliũ pdu eſprt
Alis. Inſinitas virtual eſt in deo. pari rone infini cere. ¶ Itẽ oñdit ibi vebeat eẽ quatnitas per rõ/ ſo
tas nũ eralis: in deo ſunt infinite ꝑſone ¶ Itẽ inſ ½ nẽ em natõnis. Quia em̃ fili?ꝰemanat p generatiões ſrie
nita vᷣtus cũ emanet ſᷣm ſuã totã infinitatẽ. non tm̃ nõ ꝑ ꝓceſſionẽ.ideo q;uis nõ generet: tñ ſpirando p 6 im
Hhgucit infinituʒ intenſiue: ſᷣ etiã extẽſiue. Syvirtus ducit.eadẽ rõne vꝛ ꝙ ſpũs.ſ.q;uis nõ ꝓducat ſpiran mii
patris in ꝓductõne ꝑſonaꝝ emanat ſᷣm oimodã ſni do poſſit generare ſiue generet: cũ nõ generet᷑. ¶ Itẽ niti
ptãtẽ: nõ tm̃ ꝓducit ꝑſonas infinitas in vᷣtute. im· cũ in diuinis ſit duplex modus ꝓducẽdi. ſcꝭ vnꝰ per 1 ar n
mo infinitas i nuero. ¶ Itẽ hocipᷣm oñdit᷑ ſic. Mul modũ nature.ali⸗ p modũñ volũtatis:⁊ ibi debeat eſſe Ran ine
tiplicatio pſonarũ aut ẽ virtut:aut nõ. Si nõ:gꝗ non ↄpleta rõ ꝓductõis.vi eti q ibi debeat eſſe modꝰ? ꝓp ⸗
dsʒʒ in diuinis poni. Si ẽ virtut ꝑ ſe.S maioꝛ multipli ducẽdi terciꝰp modũ artis:⁊ ſi ſic erit ibi ponere qr/- Eeh⸗
catio erit maioris virtut: ⁊ ſumme virtut infinita tã ꝑſonã.vᷣm bũc modũ ꝓducendi. ¶ Sed ↄtra. ꝙ ſen .
mltiplicatio: c. ¶ Contra. hoc oſtendit᷑ qdruplici ſit ibi trinitas tm̃:oñdit᷑ ex ſuppoſitõnibꝰſuperiꝰ fa- li⸗ n
coditione q̃ ſumit᷑ ab hoc ꝙ ſꝑ deo eſt attribuenduʒ ctis:qꝛ neceſſe eſt in illa trinitate eſſe beatitudinẽ.p/ uc
qs nobiliꝰeſt: ꝙ neceſſe eſt ponere finitatẽ ꝑſonarũ. fectionẽ. ſimplicitatẽ. pꝛimitatẽ. Ex pꝛima ſuppo⸗ bRnl
pma ẽ diſtinctio.ſca oꝛdo.tercia cõnexio. qrta ſum ſitiõe oñdit᷑ ſic. Si ẽ ibi ſumma beatitucdo: ̊ ſumma Nna
ma ↄpletio. Ex ↄditione pᷣma oñdit᷑ ſic. Si eſt ibi ↄcoꝛdia:ᷓ eſt ſũma germanitas.ſũma charitas. Sʒ ee⸗
diſtinctio: nõ fuſioꝛs vbi ẽ infinitas. ibi ẽ ↄfuſio ſi eẽnt plures qᷓ; tres:nõ eẽt ibi ſumma germanitas. uſan
S ⁊c. ¶ Itẽ ex ſcda ſic: vbi ẽ oꝛdo ibi ẽ termiatio.qꝛ ſi paucioꝛes.nõ eſſet ibi ſumma charitas. ſunt tres 4 1
vbi deficit termiatio:deficit mediatio ⁊ ꝑ ↄñs oꝛdo: tm̃. Pꝛobatio minoꝛis.Si eſt ibi q̃rta ꝑſona.aut.ꝓce 39
6 vbi ẽ terminatio nõ ẽ infinitas: ſi in diuinis ẽ o; git ab vna:aut a duabꝰ:aut a tribus. Si ab vna vel n⸗
do. nõ ẽ infinitas. ¶ Itẽ ex tercia ſic: vbi eſt cõnexdſio duabꝰ tm̃: tc nõ ꝑfecte ⁊ equalit ↄuenit cũ ofibꝰ. ta,
neceſſe eſt ꝙ oẽs ꝑſone pcedãt ab vna:nã ſi vna ab Siaũt a tribꝰ:tũc due pſone intermedie magis due 1 nnnt
alia. ⁊ ita iebtehremfnica diſtãtia int pꝛimã ⁊ v niñt ad inuicẽ q; cũ extremis.qꝛ ꝓducũt᷑ ⁊ pducunt. lnte
timã. ⁊ hoc eſt incõueniẽs:ᷓ oẽs abvna. Aut eiſdẽᷓ ¶ita nõ eſt ibi ꝑfectꝰ nexus. Itẽ ſi cent paucioꝛes ung ll
mogis:aut diuerſis. Si eiſdẽ:& nulla diſtinctio. Si tres.nõ eſſet ibi ꝑfecta charitas.qꝛ ꝑfectꝰ amoꝛ.et nlrin
diuerſis: ⁊ diuerſi modi emanadi ſunt finiti: ergo ⁊c. liberalis ⁊ eſt cõis. Quia liberalis: ideo tẽdit ad alte. 1 ei⸗
¶ Itẽ ex qrta ſic. Si ẽ ibi ſumma ↄpletio: nata eſt rũ.Quia cõis.ideo vult aliũ diligi ab altero. diligẽ e⸗
diuinitas alias cõplere:cũ cõpletio ꝑſonaꝝ ſit ĩ bea alterũ ſicut ſe. ⁊ a ſe: eſt ibi dilectio ⁊ ↄdilectio.hoc ſugee
titudie: nata ẽ alias ſcz aia btificare: ſ ſi ent pſone auũt nõ põt eſſe minꝰ q́; in tribus. ¶ Ex ſcda ſuppoſi Pifnech
infinite: ipoſſibile eſſʒ aliquẽ beatificari a deo.cogni tõne ſic. Si eſt ibi ſumma pꝑfectio.S pꝑſona ꝓducẽs ꝑ Artamot

tio em̃ cuiuſlibet pſone eſt de ſubſtatia beatitudinis
cũ tota bonitas qꝗᷓ ẽ ſubſtãtiale pᷣmiũ:ſit in qlibʒ ꝑſo
narũ:qᷓ aut aia oẽs cognoſceret:aut nõ eſſʒ beata: ſʒ

fecte ꝓducit.⁊ q́;tuzʒ ad mo

dũ ꝓducẽdi.⁊ qtũ ad eñ

qui ꝓducit᷑. Sed nõ reperit᷑ niſi duplex modus pdu
cendi nobilis. Om̃e em̃ agens.aut agit ꝑ modũ na/

ipoſſibile eſſ om̃s cognoſcere cũ virtus eiꝰſit finita ture.aut ꝑ modũ vulũtatis.ſicut vult phᷣs his duo Hirni
18 ergo ⁊c. Re.dᷣm.qꝙ ĩ diuinis ꝑſonis q;tũ ad numeꝝ bomodis:et tm̃ bis pducit: perſona ꝓducta quoli st
no eſt poncre infinitatẽ finitatẽ. Ro autẽ hui? ẽ qꝛ bet iſtoꝝ modoꝝ eſt pfectiſſima & ſi vltra pfectiõez ẽ old
infinitas numeralł repugnat ꝑfectõni ⁊ oꝛdini:qꝛ efſt omne qð ſuꝑfluit.⁊ qd eſt citra deficit: neceſſe eſt eſe ſec⸗
p receſſum ab vnitate: ſiue a ſua oꝛigine. Siliter in /½ tm̃ duas pſonas emanãtes ⁊ nõ plures nec pauco/⸗ putand
finitas molis: ⁊ iõ neutra ẽĩ deo. Infinitas autẽ v᷑tu res.⁊ vna a emanãt: tm̃ tres. ¶ Itẽ ex tercia ſic. linun
tis eſt ꝑ acceſſuz ad vnitatẽ: ⁊ ideo iſta cũ ſit pfectio Si eſt ibi ſi umma ſimplicitas. pater totum dat cuili⸗ W
4 nis: ponenda eſt in deo.¶ Ab illud qd obijclt᷑: q bet: ꝓcedentes ſiue emanãtes nõ diſtinguunt pe. nntent
29 qcqͥd eſt in deo ẽ infinite. Om.qꝙ venꝝ eſt infinite:çS nes ea que accipiũt:ſᷣ penes modũ accipiẽdi ⁊ ema/ biheen
nõ qjlibet infinitate: ſz illa qᷓ deus eſt infinitus:et hec nãdi:ßpᷣ duo tm̃ ſunt modi emanãdi:g non pũt eſſen inckic⸗
eſt infinitas immẽſitatis. ⁊ tali mõ eſt trinitas inſini ſi due pſone emanãtes ⁊ tercia ꝓducẽs. ⁊c. Ute ſlde
ta:nõ i finitate numerali q̃ nõ ↄgruit deo.Et ꝑ h̊ ptʒ ex quarta ſic. Si rõne pꝛimitat ẽ ibi ſumma fechdi ⸗/ nmnolhſt
„ 2 —22.— r en. —£ H — eR. „. . to
Pe. ad ſcm ſcʒ q̃re ifinitas numeralł nõ eſt ponẽda tas:nlła pſona põt ꝓducere aliquo genere pducen / yeß
in deo ſicut virtualis.¶ Av illud qd obijcit᷑ ꝙ infini di q̊ ꝓducit᷑.qꝛ reſpectu illiꝰnon eſt pꝛioꝛ: cum due ꝛcham⸗
tavtꝰ: infinitate emanans ꝓducit infinita. Dom.ꝙ perſone emanẽt m duos modos emanãdiimpoſſi —E— lpern
diuine virtuti nõ ↄuenit ꝓductio niſi ꝑfecti:⁊ iõ nõ bileẽ ꝙ bis modis ꝓducãt:⁊ nõ ſunt alij modi no
dↄuenit ei pductio alicuiꝰ infinitatis niſi illius qᷓ ſttt pñt ꝓducere aliã pſonã. ſunt tm̃ tres. ¶ R dom. 21
. ciũ ſumma pfectõne. bec aũt ñ eſt infinitas numera ſicut fides cacholica dicit. ponere eſt tm tres pſo⸗
20 ⁊ ideo nõ eſt in deo. . Ad vltimũ 98 obijcit᷑ ꝙ po/⸗ nas.nõ plures nec paucioꝛes:⁊ ad b ſumit᷑ rõ necc. Nrmnf
tentie eſt ſe mitiplicare. Om.qꝙ nõ om̃i mõ eſt p. ſitat? ↄgruitatl. Ratio neceſſitatis quare nõ pñt ee (wſho..

pautioꝛes qᷓ; tres.eſt ſumma beatitudo ſumma g·
fectio. Mã ſumma beatitudo exigit dilectionẽ 20di
lectõeʒ. ſumma perfectio duplicẽ emanatõeʒ. ſcʒ næa
pf. ture ⁊ liberalitatis:⁊ ad boc ad minꝰexigunt᷑ tres p
Aueſtio quarta ⁊ vlting o ſone htẽ ratio neceſſitat quare nõ pñt eſſe plures.
trum in diuinis pſonis ſit ponere trinitatem. Et eſt ſũma ſimplicitas qᷓ nõ patit᷑ pſonas diſtigui niſi
& nõ: imo magis dualitatẽ oſtendit᷑ ſic. Dater to⸗ Em modos emanãdi.Eſt ſteꝝ ncipal fecigitas.

tentie:pᷣ pfecte multiplicare ſe potentie eſt ⁊ ↄuenit
deo:nõ ſequit᷑ magis ſe multiplicare eſt maioꝛ ꝑfe
ctio: niſi intelligat᷑ ꝑfecte:ſed infinite ſe multiplicare
ßm numerũ eſt impfecte:ideo nõ ↄuenit do.„

ineiieriin,
in Ad ſehr

„ †

* 4

nei
d . 1
A,, .
eeen
õ e⸗
. „ .
üigd
.
. . . 4 E
Fumnis E
7
eii
õäl
ini e
2
2 7 a
Crs NN e,
3W
2 ℳ *“
iaee

„ ℳ
es n,

„ 4

—

.

termittit pſonã pducere aliqᷓ genere emanatiõis ni

ſi vᷣm rõeʒ intelligendi ſit poꝛ illo. Vñ pᷣma pſona q̃

eſt innaſcibilis ⁊ inſpirabilis generat ⁊ ſpirat. Scda
vᷣo ꝑſona:qꝛ iſpirabil ᷣ genita.nõ gñat ſᷣ ſpirat. Cer

cia ꝑſona:qꝛ ſpirat᷑ ⁊ ꝑcedit a generante:nec generat

6

nec ſpirat.⁊ iõ impoſſibile eſt eſe ples perſonas qᷓ

tres. Rõ ↄgruitat ſumit᷑ ex ſufficientia ↄbinationu.
⁊ ex ꝑfectiõe numeri trinarij.Ex ſufficiẽtia ↄbinatio

nũ.qꝛ cũ amoꝛ ſit in oibꝰpſonis vt dicit Richar.⁊ nõ
ſit niſi triplex amoꝛ. vicʒ gratuitus.debitꝰ.et ex vrro
22 β Pmixt. tm̃ erũt tres ꝑſone. AUna qꝗ̃ tĩ dat in qua/
eſt amoꝛ gratuitꝰ.Alia q t̃ accipit:in qua eſt amoꝛ
dcbitus:⁊ media q̃ᷓ dat et accipit:in q̃ eſt amoꝛ ꝑmi/

xtex vtroq;. Itẽ alio mõ ꝓñt obinari.ſᷣm rõnem oꝛi
ginis:⁊ hmõi cõbinatiõis ſu fficientia in trib? oſiſtit.
Mã ↄtingit intelligere ꝑſonã q̃ eſt pᷣncipiũ pſone.ꝛ

nõ eſt pꝛincipiatũ.⁊ rurſuʒ pſonã q̃ eſt pꝛinapiatũ *
nõ pꝛincipium ꝑſone.⁊ tercio mõ pſona q̃ eſt pꝛinci /
piatũ ⁊ pꝛincipiũn.Quartꝰaũt modꝰ ꝙ nec ſit pꝛinci

iũ nec pꝛincipiatũ ẽ oino impoſſibilis. nec itelligibi
is. Rõ ↄgruitatis ex ꝑte nũeri eſt.qꝛ nuerus iſte ſcʒ
trinariꝰbʒ in ſe pꝛimã perfectionẽ.qm̃ pꝛimꝰ nũerꝰ ẽ

ᷓ ↄſtat ex oibꝰ ꝑtibꝰ ſuis.ſ.vnitate et dualitate: q̃ ſił

iũcte faciũt tria. Senariꝰ aũt dẽ pꝛimꝰpfectoꝝ.qꝛ cõ
ſtat ex oibꝰpꝑtibꝰſuis aliquot.ſ.tribꝰ.duobꝰ.et vno.
Itẽ ſumma pfectio ẽ in eo:qꝛ vnitas qᷓ
2pletio oĩs numeri. reflera ſupꝛa ſe reduplicatõne ꝑ/
fecta q̃drata.q̃lis in ſolido ckaco triplicatſm rõne.
remanẽs vna ſᷣm vnitatẽ:vt ſi dicat᷑ ſemel vnum.ſe/

mel.⁊ iſtud ẽvalde ſimile trinitati increate:in q̃ ĩi vni

cate ſubſtãtie ẽ trinitas rõnũ. Mõ tñ eſt oino ſimile:
2 ibi cũ vnitate ſpᷣe ẽ trinitas rõnũ ⁊ rerũ.ſ.ꝑſonaꝝ.
Htm̃modo rõnũ.Siliter ſi ↄſideret᷑ numerus iſte in

AUntitate ↄtinua.Pʒ in ſe pꝛima pfectionẽ ⁊ ſummaʒ.

Q

-

ditõnes.j.di.viij. Hũc de veritate ſiue de ꝓpꝛietate.
longinq̃s. In ſca ſilitudines ꝓpiquas ſiue expᷣſſas.

⁊ deifoꝛmatã.attendit᷑ ſu

eſt pᷣncipiũ ⁊

Pꝛimã: qꝛ ois quãtitas hʒ pᷣncipiũ.mediũ. vltimũ.

7

Summã.qꝛ ꝑfectio quãtitatis otinue ſupᷣma ↄſiſtit

in trina dimenſione.ſ.longitudine.latitudine⁊ alti/

tudine.⁊ h eſt qd dicit phᷣs in pꝛinꝰ de celo ⁊ mũdo.

Oñe em̃ ꝑfectuʒ in tribꝰ dicimꝰ. ⁊ hoc numero ad-⸗
bibuim? noſmetipos magnificare den vnũ creatoz
dim. eminentẽ ꝓpꝛietatibꝰ eoꝝ ꝗᷓ ſunt crcata. Silitrr
ſi ↄſideret᷑ iſte numerꝰ in creatura hʒ in ſe pꝛimã pfe
ctionẽ ⁊ ſummã. Dꝛimã:q trinitatẽ veſtigij otingit

repire in q̃libet creatura q;tũcũq; pua.q;tuũcũq; mi/
erfectã: qꝛ m trinitatẽ imaginis refoꝛmatã
mma ⁊ nobiliſſima pꝑfectio

nima. P

IA

creature.ſ.beatitudo. ¶ Ad illud & qð obẽ ꝙ pꝛ dat

filio totũ qð põt.ddm. ꝙ; veꝝ eſt:pᷣ nõ dat om̃i mõ q̊

põt. Et ideo in illatõne eſt accidẽs:nõ poõt ampli?da
re.g nec aliã ꝑſonã ꝓducereqꝛ hoc no eſt dare am-
pliꝰ: H alio mo. Similiter ſequẽs obiectõ per h̊ patʒ.

qꝛ filiꝰnõ omi mõ declarat. qꝛ⁊ ſi ſmn rõnẽ nature nõ
tñ m liberalitatẽ volũtat᷑:niſi inq;tũ exipᷣo verbo p

cedit ſpũs.¶ Ao illud qð obẽ:q; ſpũſſ. anct?vʒ genc-
rare. Ddm. ꝙ nõ eſt ſile.qꝛ ꝑſona filij pcedit ſpirati/
oncʒ:iõ hʒ rõnẽ pꝛimitat.pſona aũt ſpuſfancti ſequi

lis. ¶ Ad illud qð obẽ de tercio mõ emanãdi.ſ.de ar

tur ailages ido nõ generat:qꝛ nõ eſt innaſcibi

te. Odm. ꝙ ars nõ hʒ fecũditatẽ ad emanandũ ſiue

ad ꝓducẽdũ:niſi ꝑ volũtatẽ ⁊ iõ modꝰ ille nõ dʒ di⸗

ſtingui a mõ ꝓcedendi ꝑmodũ liberalitat᷑ᷣ ſiue volũ⸗

25

tatꝭ. Vel aliter ⁊ meliꝰ. Modꝰ pducẽdi ꝑ artem cõ

uenit cñ mõ ꝓducẽdi ꝑ nãʒ. in h ꝙ vtrobi ꝓducit᷑
ſile. Differt añt. qꝛ in ꝓductõe nãli ꝓducit᷑ ſilis i ſõa
⁊ na:aliꝰin ꝑſona. In ꝓductione aũt artis ꝓducit᷑

ſile ſᷣm rõnẽ foꝛme exẽplari.diſſile vᷣo in ſuba ⁊natu

ra.talis aũt modus ꝓducẽedi eſt impoſſibilis diuine
eentie:q non ↄpatit᷑ diuerſitatem eſſentiax.

L Diſtinctio.iij. de trinitate ⁊ vnitate pᷣm q; credita per ratõnem intelligit᷑.
oſtolus nanq; ait ꝙ inuiſibilia dei ⁊c. Superiꝰ egit mgr de ſancta Trinitate inq;ᷓtũ credit᷑ in hac
cda pte agit de ipſa inq;tũ intelligit᷑.Et h̊ ꝑs diuidit᷑ in tres ptes:in qruʒ pꝛima ad intelligẽdũ trini
até: adducit ↄgruas ſilitudines ⁊ rõnes. In ſcda ſoluit emergẽtes dubitatõnes.j.iiij.di.in pꝛinciꝰ.
Hic oꝛit᷑ qõ ſatis nccria ⁊c. In tercia illis dubitatònibꝰ ſea olut: detminat trinitat ⁊ vnitatis Apꝛictates ⁊ cõ
Stez pꝛima ꝑs hʒ duas. In pꝛima adducit ſilitudines
attẽdunt᷑ in imagine:ibi. Nũc vo iaʒ ad eã pueniamꝰ

diſputationẽ. ¶ Itẽ pꝛima pꝑs bʒ duas. In pᷣma oñdit vnitatẽ. In ſcda trinitatẽ:ibi. Hunc reſtat oñdere ⁊c.
Pꝛima pars bʒ qtuoꝛ ꝑticulas. In pᷣma ꝓbat auẽte apli Ro. j. ꝙ deus ẽ cognoſcibilis ꝑ creaturã. In ſcda
vo adducitvarios modos cosſcẽdi ⁊ rõnes:ibi. Hã ſicut ait Amb. In tercia dicit illos modos in aucte apli
implicari:ibi.Ecce Beniaue Sle tangit q̃d per pᷣdictas rõnes poſſit ꝓbari.ſ. ntie vnitas nõ trinitas.
1

ibi.Hec aũt om̃ia ad vnitatẽ.

iter ſcdᷣa pars in qꝗᷓ oſtendit trinitatẽ per ſiſitudinẽ longinquã qᷓ attendit

in veſtigio habet qtuoꝛ particulas. In pꝛima oſtendit mgr̃ rõnem veſtigij in creatura. In ſcda oſtendit q̃d
rñdeat veſtigio in creatoꝛe.qm̃ trinitas appꝛopꝛiatoꝝ ſ- q oꝛiginis.pulcritudinis ⁊ delectationis:vt reddant

ſingula ſinglis ⁊c.ibi. In illa em̃ trinitate ſumma ⁊c.

! ill . ſumt n tercia docet tand
tõeʒ veſtigij in creatura:ibi. Per ↄſideratõeʒ itaq; creaturaꝝ ⁊ccẽ.vbi oſten

lari in deo trinitatẽ per ↄſidera-

it trinitatẽ appꝛopꝛiatoꝝ in deo.

⁊ äqztum ad actũ ↄditõnis:⁊ qtum ad actũ refoꝛmatõnis. In quarta aũt particula.oñdit oſideratio trini/
tat per veſtigiũ nõ eſt ſufficiens ſ longinqᷓ:ibi.Ecce oñſum ẽ q̃liter in creꝛtunuuiis. .ò

¶ Pꝛobat p ſimilitudinẽ longinquam ꝙ deus eſt co⸗

Inoſcibilis ꝑ creaturã auẽte apli.
Roma.ſ.

*„

7 7⁷

9ß[9
Poſtolꝰ nãq; ait:ꝙ inuiſibilia dei a crea
tuꝛa mũdi ꝑ ea q̃ facta ſt᷑ intellecta ↄſpici

unt᷑:ſempitna qᷓ; vᷣtꝰeꝰet diuinitas. Dder

. gqeaturã mũdi intelligit᷑ hõ ꝓpt excellẽ⸗

ti qᷓ excellit int alias creaturas. vel ꝓpter ↄueniẽ/
tiam quã habet cum omni creatura.hõ ergo inuiſi

bilia dei intellectu mentis ↄſpicere potuit: vel etiaz

*

„₰

t ex littera ⁊ earidẽ
impugnationes q;dtũ

nõ valere vel dubiuz Arech
„ uatenus relucet indicium.

AWMꝛima ¶EPonit varios modos cognoſcendi creatoꝛẽ per
Qui põt qdð nłla alia “ b

můom iſtũ:fecit qd nł-

1
—.

Oꝛdo rõnũ foꝛtnata/
ad rõnẽ ꝓpbãdi ⁊ vim
inferẽdi.qꝛ vidẽt᷑ oẽs

ſupponere.
imag rö. £W

creatura pᷣt:ẽ ſuꝑ oẽʒ
creaturã. Scd qͥ fecit

la alia crcatuꝛa pᷣt: &

rõne vẽ ſupponi du/

nõ eſt creatura: ſᷣ ſuꝑ
oẽz creaturã. In iſta

biũ duplr. ſ.ꝙ mũdꝰ
ille ſit fact?.⁊ q; crea
tura ipᷣm nõ poſſit fa

cere:quoruʒ vtrũq; ẽ
valde dubium.

Mutabilia.

vmia coꝛruptibilia ⁊
eꝰ hꝰ/

mõi:g deꝰẽ ſpũale im

mutabile. Hic ſilr vꝛ
ſupponi dubiũ: ꝙ de?

fecerit ſpũs.⁊ iteꝝ nõ

ſcquit᷑ ex H qꝛ fecit

mutabilia. ꝙ & ſit imu
tabil:imo potiꝰvĩ ſeq̃
oppoſitũ.ſ.ꝙ ſit muta

dilis. .
¶Eercia rö. c
Oui fecit bona ⁊ me/

lioꝛa ẽ optimꝰ: deꝰ
fecit cõꝛuptibilia q̃ ſt
bona. ct ſpualia ꝗᷓ ſũt
melioꝛa:g deꝰ cſt opti
mꝰ.Hec rõ ſilr vẽ nul

lã hẽc appentiã Quia

tũc ſilit qlibet artifex

q̃ facit bona⁊ melioꝛa
ẽ oꝑtimꝰ.qð ẽ falſuz.

Auarta röõ5. d

Qui facit pulchra et
pulcrioꝛa eſt ipſa pul

critudo ſiue ſpẽs:⁊ B

eſt ſpecioſiſſimuʒ. SS

videm ? coꝛpalia cẽ ſpe
cioſa.⁊ ſpnalia eẽ ſpe/
cioſiora: qui facit H̊
ſpecioſiſſimꝰ eſt. Silr
vr ratõ iſta nõ valere

Apter pᷣdictã inſtantiã. ¶ Gtẽ querit᷑ de differentia iſtarũ rõnũ. quõ diſtinguant᷑: Si dicas ſicut dicũt aliq.
nihil ẽ.qꝛ genꝰ cãe malis nõ caditĩ deo.Si dicas ꝙ penes

ſunt qᷓtuoꝛ penes qᷓtuoꝛ genera cãꝝ.B nes wogos
d obiectõnes õ quatuoꝛ ratio

Spnoſce idi. Contra.nõ

3 .
4 C %π 6, . — „ .

l — EEE„ PI6
7 . „ 4.

3
₰

nes iã dictas.R.ddm.ꝙ oes iſte rõnes vt pbent ⁊ inferant ſupponũt aliquod certũ. Pꝛima em̃ rõ ſuppoit
WW pꝛoductio rei de nibilo nõ põt ec niſi a potentia infinita.boc ſ.
re potentiã infinitã.ſcq̃t ꝙ actꝰ pductiõis reꝝ de nihilo ſit deus.
ᷓ; ex ꝓpꝛio cognoſcit᷑ deꝰoĩ

Aui fecit coꝛpalia ?
ſpũs mutabiles.ẽ ſup

conſpexit · ea que ſacta ſuſtt.i.ꝑ creaturas viſibi⸗

les vel inumbiles. A duobꝰem̃ iuuabat᷑.ſ.a natura

q̃ rönalis erat.⁊ ab opibus a deo factis.vt manike/⸗
ſtaret᷑ hoĩ veritas. Ideoq; apls dixit.Quia deꝰre⸗

uelauit illis.ſ.dum fecit oꝑa.in quibus artificis ali⸗

creaturam.

¶ am ſic ait Amb. vt deꝰq natura inuiſibilis ẽ. ett⸗

am a viſibilibe poſſet ſciri.opus fecit qð opificẽ viſt
bilitate ſui manifeſtauit.vt ꝑ ceꝛũ incertũ poſſet ſci

ri.⁊ ille deus oĩm eẽ crederet᷑:qͥ hoc fecit qð ab ho⸗

mine impoſſibile eſt fieri. Potuerũt g cognoſcere ſi

que nulla creaturaxꝝ facere vel deſtruere valet. Ac⸗
cedat quecũq; vis creatura.⁊ faciat tale celũ ⁊ terꝛã
⁊ dicã qꝛ deus eſt. Sed qꝛ nulla creatura talia face⸗

re valet.cõſtat ſuꝑ oẽm creaturã eſſe illũ qͥ ea feccit.
c ꝑ hoc illũ eſſe deũ.hũana mens cognoſcè potuit.

¶ Secunda ratio qua deus potuit cognoſci vImo
dus quo nouerunt. c

ſcere potuerũt.vel etiã cognouerũt. Vt em̃ Augu.

nõ eſſe ſummũ bonũ.deũ.oĩmqʒ pꝛincipiũ.⁊ iõ om

nem animã mutabileſq; ſpũs tranſcẽderũt. Dein-
de viderũt omne qð mutabile eſt non poſſe eſſe niin
ab illo qui incõmutabiliter ⁊ ſimpliciter eſt. vntelte
xerũt eũ ⁊ oĩa iſta feciſſe.⁊ a nullo ſieni potuiſſe.

ercia ratio vel modus. d

¶ Cõſiderauerunt etiã qᷣcqd eſt in ſubijs. vel coꝛpuſ
eẽ vel ſpũm.meliuſqʒ aliqͥd ſpũm eſſe qᷓ; coꝛpꝰ. le

longe melioꝛẽ qui ſpũm fecit? coꝛpuis.
„Auartus modus vel rõ eſt talis. e

li pꝛetulerunt. Senſibilia dicimꝰ.q̃ viſu tactuq; coꝛ

7 7 27 —

tis poſſunt intelligi.Cũ g in eoꝝ conſpectu ⁊ coꝛpꝰ

rerũ pꝛincipiũ rectiſſime crediderũt.qð factũ nõ eſ⸗
ſet. et ex quo cuncta facta eſſent

ſunt niſi tres.ſ.in rõne cãc.oblationis. ⁊ excdllentie.¶

ue cognouerũt vltra oẽm creaturã eẽ illũ q ea fecit.

¶ Alio etiam modo dei veritatẽ ductu rõnis cogno⸗ 4 .
. 2 ug.⸗
ait in li. de ciuitate dei. Viderũt ſummi phᷣi nulluly·
coꝛpus eſſe deũ.⁊ ideo cuncta coꝛꝑa tranſcenderut
querentes deũ. Viderũt etiã quicquid mutabile.

ntellexerunt etiã coꝛpis ſpẽm eſſe ſenſibilẽ.⁊ ſpi⸗
ritus ſpẽm intelligibilẽ.⁊ intelligibilẽ ſpẽm ſenſibi⸗

poꝛis ſentiri queunt. Antelligibilia q̃ cõſpectu men

et animꝰ magis minuſq; ſpecioſa eſſent.ſi aũt ommi
ſpecie carere poſſent oĩno nulla eſſent. viderũt eſe
aliquid quo illa ſpecioſa facta ſunt. vbi eſt ᷣma?⁊ inn
cõmutabilis ſpecies.ideoq; incõꝑabilis.⁊ illud eſſe

oſito.cum certũ ſit nullã creaturã habe/
Po Hilo ſit der cheſt ſug oẽm creaturã.⁊ ita ex boc actu tan
potes ſimenſus. ¶ In alijs tribꝰ rõnib ſupponit᷑ ſtatus.ſicut in tota phia ſuppo

nit ſtatus in czuſie io oe mut abile requci? ad immut mile· Quit in mutabilino v ſtat; in genere efrcien.

modos co

en niſi in mouẽte. nõ l M
Baſpesp ceneissd A n e itnen monet᷑. Silit lonũ ⁊ meli⸗r.
H nus can Ba belerberon èð d oink, atR
K. a eeitentshe th Serõni:cr vieis arn ſar i ne ihet dopeimi gin ets
ll ð ꝛpſiderãt oꝛdinẽ. et penes vtrac;. Pꝛia patʒ rñſio.no em̃ pñ ꝛme niſi ĩ eo q ẽ 2
P l . e in tripli ser — 3 e. Alie ſumũ en
üari Dicit illos pᷣdie triplici gñe cãe. efficiẽtis ſi ũt᷑ tenes
Uholerte autoꝛitate p̃dictos mod ”MM HHQDõ ſiue mouentis. .
Nlec oꝛitate apli s modos cognoſcendi finientis. ⁊ exẽpla 18.
ipde Ecce tot mod zunpuiceri. D deuz in . exéplaris.
erf des yna ſit ⁊ ſimpl uit cognoſci veritas dei Erape ððUð
Katr vlaccidenu uir Plamntrch Plla tönrtepei nernigrern 1
—* a cca ſũt. Ex p modis co i dic apłs. inuiſibili nechge 2 eternꝰ. Con.
aümi cta füt. Ex ꝑpetuite gnoſcit᷑ vitas dei pe⸗ ilia nech effect; E ppetu
4 itate nanqʒ cre as dei p ea q̃ fa S§ neq; e e9ppetu.
nſ, ↄditoꝛ etnꝰ.ex magni anqʒ creaturaꝝ. inte q fa/ nz⸗. q; efficiẽs eſt eter
en ditoꝛ etn. ex magnitudine crea rax. intelligik 7- Itégf de; eter
e. VDſtẽdit alcn wodl gubernande ores⸗ ex e naeeſtecte.
miann nõ trinitaten. 0 os ꝓbari eẽnti bil em̃ valet. es. ni-
foia t tots adl vnirat deitan: ptne eentie vnitatẽ gna alcefeat ma
. „ 4 ſten d vnitatẽ deitat ptinẽ — 9 . pot fa ckol. otés. vel
c rationẽ veſtigij in udinẽ longinquã tri andam. icũt aliq̃.ꝙ tm̃ eſt q̃
teila. T. tionẽ veſtigij in creatura. ginquã trinitatẽ per dã ꝑſuaſio ꝑ ſig 4.
nAn Nũc reſtat ondẽè aturg. nitatẽ per da pſuaſto ſignunö
hiun veſtigiũ vel ĩdi vtrũ ꝑ ea q̃ facta ſt.ali õ
moli facta ſr intelle i. zit. Opoꝛter vtezent epoe nite. no pt int inſi
ni. t b Huiꝰ.n.trinitati u ↄſpiciẽtes tri catoꝛe pea ꝓbari ꝑ creat ient
mi u.n. trinitatis ve Er! initateʒ iĩtelligam⸗. uunt , creaturas. 2—
nit. Dan⸗ oĩa qᷓ arte diuia eſtigiũ ĩ c telligam. unt finite. 16 ₰%
Aus giacd ene Dini facta ſt. vni reatun appet. Pec ei vici Hre. eſse
4 e ſ. * C nãͤe coꝛ P! oꝝ creato ä et ceſſario ſeqᷣ e. tñ ne-
trſ tfig ie coꝛpoꝝ ⁊ alaꝝ. Et aliqᷓ u ⁊ vnũ aliqd ario ſeq̃t᷑ in efficiẽ
i. t figure vel qlitates . Et 27 ynũ aliqd te ſi in efficiẽ
L ᷓ rü. Et Amne neres voipo d als⸗ ſoemak de Impon teceking.
Nan 1 coilocanoes orpopiramore aeeratena: eed en
ae ,.2 ita in creaturis p moꝛes vel delectati era v„y F6 ce⸗ totũ ab ali
cg, GS n creaturis pᷣlucet vel delectatiõcs aĩa qᷓ qͥ nõ otũ ab ali
ſa en t veſtigi trintatis. ⁊ qᷓ rõne ĩ ̊ totũ.⁊i q̊
nilla em̃ trini eat veſtigio in creato 9. fſibet. Bültenſieſinn
2 ſima pulcr a oꝛigo e Ppetirgng. e anrom
Hmme. dels f. a ᷣ ſt oĩ i. de vera reli 10. Süma at tia. 2 ſi cũ poſſi⸗ .
i= Faig en
RS. * icta babeant iſta tri vnitatẽ qᷓndã in ſe oñdũ . tüs. Perfectiſſi/ finitũ. ipᷣm eſt actu i
videt᷑ male a tria. ſ. vnitatẽ. ſpẽr in ſe oñdũt. ⁊ ſpẽm M finitũ dur⸗ acni.
nichh⸗ ienes A enumerare. Quia teibein T oꝛdh: ſpem ꝛ crvinẽ f tm oigete a ieserer
zun e de diuerſis mo enumeraeiſta drrn Saſt⸗ nrd F no nhut ſt e falſũ. ꝙ qᷓ ↄdita re vie 2
lai4 intentionibus tunc illa tria nõ enumerãdi vñ eniã u. oꝛdinẽ. ſpẽm. 7 icut dyabolꝰ ⁊ repꝛobi. ue
. tionibus generalibu⸗ ia nõ dicũt cõditõnes i niãt.Reꝰ. Ad HG̊ ⁊ ſpẽm. ⁊ hic alia.vnitatẽ repꝛobi. Itẽ
zmnn ſlloꝝ triũ.ꝙ nõ vf alibus eſt reflexio. Qitõnes in re cr 1 dicũt aliqᷣ q; a. vnitatẽ. veritatẽ 2.
. aut in con vf oueniẽ eſlexio. ⁊ ideo ſtatꝰ. eata. in exẽplari i boc intelligit de er⸗ até. 7 bo
Intü in ſe vel anancu An pᷣmã.Et ᷣm o. tplr ↄſiderari. aut in nd Sdiluga dici ꝙ in pᷣmis
iad ſe ßh eſt aut Ftu ad bamm R8;RNRSLℳ.—— Fd: cnuume:deioe
ad ſbam pᷣncipi ingit repire trini atiõe ad alias creaturas. 3
pioꝝ.⁊ ſic eſt illa ennieats dunlietf Si em pfice. S
materia. foꝛma. copoſi
a. foꝛma. copoſi

ine tio. q ponũ
nüt ÜR. 2
na vin in libꝛo de regul fidei
a diſpoſuiſti. egul fidei. Aut cÿtũ
4 In numero en eegetn babitucines Sicog ila S
pꝛincipioꝛum dichinceio. 4 SoDi a in nũero pond
ndere pꝛopꝛia ipſo⸗ idere 1 mẽé

in menſur
aut inqtũ oꝝ adinuicem ꝓpoꝛci
nia ut inqtũ agit actiõe nali. ꝓpoꝛcio. Itẽ ſi Pſi
Gelſui, ſicilla Aug. El yin. nat ſehrmie eſanktee um eatunni,
gee ran Wen b vor db annl⸗ enalta Sſnig⸗ ura in cgatcad alas crentura.
aindene rir et dla wirze Se Geazieantetäkatene pot eſe.
anilri tnad bis vltimis oditioſ vnitas. veritas. boi t tm̃: et ſic eſt illa me ad aiam. Si aut ↄſide õe ſpali. ?
mituch agiſter miſcet s pditionibꝰ ꝗpꝛie acci 18. bointas. Of ve illa modus. ſpes. ?oꝛde liderant in eo⸗.
ularin e Fanefaans Grre eernaltse gienlt⸗ ginn mmocua ſen :nde Autmnaitß reien
Letiſfima du s ſpeciei. tã ↄucnientiã ⁊ reſpo eſt int iſtas ↄpati tiõe ad deum pꝛie. .
tudo intelligit ſllus ſwene⸗ eMan Sorneen vnitas i aneniengi deds oſipu.
—— an oGemboe viar eitunen. reſpict — E.
quijs. NHen/

Git⁵ ms eſt i quode gſone appꝛo 5
gt. nec yeritqs. Iẽ viqet᷑ maleappꝛopare oꝛdi
oꝛdinẽ ſpuiſctõ.
2

Libel

q; in pꝛecedenti capi-

tulo dicit ꝙ ex oꝛdine
iIntelligit᷑ ſapiẽtia.ſed

20
5720 .

pat filio.
dom. qꝙ

veritas duplicit᷑ põt

ↄſiderari.ſicut coloꝛ.

Mã vno modo coloꝛ.
dcoõſiderat᷑ ̃m id in q̊
eſt. ⁊ ſic diffinit in li.
de ſenſu ⁊ ſenſato.Co

4

loꝛ eſt extremitas per-
ſpicui in coꝛpe termi/

nato. Alio mõ in cõ/
paratione ad viſum

quẽ mouet. Et ſic dif⸗
finit᷑ in li.vᷣ aia. Coloꝛ

eſt motiuũ viſus pᷣm

nctum lucidi.Simili/

ter veritas põt ↄſide-

rari in comꝑatiõe ad

illuc in q̃ eſt. et ſic ve⸗

rfruũ eſt quod dicit aug.
Seritas cſt id qð eſt.

Alio mõ ꝑ cõꝑatõnẽ

ad intelletuz quẽ mo/

unet. 7 ſic veritas ſicut
vicit pps i.ij. metha⸗
pfhicc. eſt finis intelli/
Fgęẽtic ſpeculatiue.Se⸗/

cundũ pᷣm

tris eſt cẽntia patris.

Otũ adſcᷣm modũ

modũ di

eritas pa

Que tñ oĩa nec fierẽt a pr̃e ꝑ filiũ.neq; ſuis finibus

ſalua eſſent.niſi deꝰſũme bonꝰ eẽt.qͥ ⁊ nlli nãe q̃ ab

illo bono eẽt iuidit.⁊ vt ĩ bono ipᷣo manet alie q̃ntũ
vellet.alie qntũ poſſet dedit. q̃ bonitas intelligitur
ſpũſſcũs.qͥ eſt donũ pf̃is ⁊ filij.q̃re ipᷣm donũ dei cũ
pfe ⁊ filio eq̃ ĩcõmutabile.colẽ ⁊ tenẽ nos ↄuenit.
¶ Docet ↄtẽplari in deo trinitatẽ ꝑ ↄſiderationem
veſtigij in creatura ẽc. g

¶ Per ↄſiderationẽ itaq; creaturarũ.vniꝰſbe tanita⸗
tẽ intelligimꝰ.ſᷣ vnũ deũ pf̃em a qͥ ſumꝰ.⁊ filiuz per
quẽ ſumꝰ.⁊ ſpũmſctm̃ in qͥ ſumꝰ.ſ.pᷣncipiũ ad qð re
currimꝰ.⁊ foꝛmã quã ſeqmur. ⁊ grãm q̃ reconcilia⸗/

mur.vnũ.ſ.qͥ auctoꝛe ↄditi ſumꝰ.⁊ ſilitudinẽ eiꝰꝑ
quã ad vnitatẽ refoꝛmamur.⁊ pacẽ q̃ vnitati adhe
remꝰ.ſ.deũ qͥ dixit fiat.⁊ vᷣbũ ꝑ qð factũ ẽ omne qð
ſbᷣaliter ⁊ nãlit eſt.⁊ donũ benignitatis eiꝰ.q̃ placu⸗

it qð ab eo per verbũ factũ eſt ⁊ recõciliatũ ẽ aucto⸗

ri vt nõ interiretur.
¶S,ͤqdit ꝙ ↄſideratio trinitatis ꝑ veſtigiũ non eſt
ſufficiens ſed longinqua. h

¶ Ecce oſtenſum eſt qlit in creaturis aliq̃tenꝰ imago
trinitatis indicat᷑.nõ em̃ ꝑ creaturaꝝ ↄtẽplationem

ſufficiẽs noticia trinitatis pᷣt haberi. vel potuit ſine
doctrine vel interioꝛis inſpiratiõis reuelatiõe. Vñ
illi antiqͥ phi qſi ꝑ vmbꝛã ⁊ de longinquo viderunt
veritatẽ.deficientes in contuitu trinitatis.vt magi

ma pulcritudo intelligit filiꝰ.ſ. veritas pfis nlłDꝛ er
ptie ei diſſitis.quẽ cũ ipo ⁊ ĩ io pfe veneramur. qii
foꝛma eſt oĩm q̃ᷓ ab vno facta ſunt ⁊ ad vnũ referi··

6
gnn
narroct
s e lo
eeſa
ſummay
ſicin
tſumme

ole
liltt
non ſutmmne
drcdau⸗
ſchliottn⸗
gunich
Uiſcetali⸗
enoͤtolit
cencegſun
nact⸗
airdei
farphi
7 gltogch
Pbenſone
Glir og
ltats A⸗
ioſnetti
Auoipaſi
ſoroi Et
eckinuago⸗
Grchenſons
teatalsno
ſdascſtint
tcligt Oyo
asn

tũ ad ſcdᷣm modũ veritatis
uerſo.et hic appꝛopꝛiat᷑ ſapientie. Et eſt oꝛ

dicit Hilan?. ꝙ veri ⸗

tas eſt declaratiuũ eẽ.
Et qm̃ f.lius eſt qͥ pos

pharaonis in tcio ſigno. Adiuuamur tñ in fide inui
ſibiliũ ꝑ ea que facta ſunt.

edit vt verbũ. cui appꝛopꝛiat᷑ rõ declarandi. ideo ei appꝛopꝛiat᷑ rõ exemplaris. ⁊ ſequens rõ Eritatis q́;

. 4

dedſit cognoſcibilis a creatura. Scm. vtruʒ

iſt cognoſcib lis ꝑ creaturã.Terciũ vtꝝ modꝰ cos/
ſcendi p creatura ↄueniat hoi qtũ ad oẽm ſtatũ.ſ.ſta
ti innocẽtie.ſtatũ nãc lapſe.et ſtatũ nãe gloꝛificate.

Auartũ quid ſit de deo cognoſcibile ꝑ creaturã.

7

¶ Queſtio. j. a.

¶ Atrũ deus ſit cognoſcibilis a creatura:Et ꝙ nõ oñ⸗
Qit᷑ px auctẽ dyoniſij de di.no. Deuʒ neqʒ dicere neq;
intelligere poſſibile eſt. Itẽ oñdit᷑ ronc ꝑ qdruplice,ʒ
ſuppoſitionẽ quã ncæc eſt eẽ in cognitiõe.ſ. poꝛtio⸗
n. vnionẽ᷑ ſiue receptionẽ. iudiciũᷣ. infoꝛmatonẽ. In
tellectꝰ em̃ nõ intelligit niſi qd eſt ſibi ꝓpoꝛcionabi-

le.⁊ q; ſibi aliqͥ mõ vnit᷑.⁊ de q̊ͥ iudicat.⁊ a qͥ acies ĩ

telligẽtic ifoꝛmat᷑. Ex pᷣma ſuppone arguit᷑ ſic. NMe⸗

e eſt eẽ ꝓpoꝛtionẽ cognoſcentis ad cognoſcibile.

5 dei ad intellectũ nõ eſt ꝓpoꝛcio.qꝛ deꝰc infinitꝰ.ſed

intellect? finit?. c.
AYnõð ſit ſufficis. qꝛ plꝰdiſtat veꝝ increatũ ab intelle
ctu humano. q; qdᷣlibet creatũ intelligibile a ſenſibi /
li. Sed ſenſus q eſt ceptiu? fenſibilis nũq; eleuatur
ad cognitionẽ intelligibilis creati. nec intellectn

ꝛcterea ſi eſt aliqᷓ ꝓpoꝛcio.vr

ᷓ eleuabit᷑ aq cognitionẽ intelligibil increnti. ¶ tẽ

ipᷣe aũt accipit pᷣmo mõ. Ad illud qð obꝛ de oꝛdine.ddm.qꝙ eſt oꝛdo rerũ in vni
pꝛia o reꝝ in finẽ.et hic appꝛopꝛiat᷑ bonitati.⁊ ſic pʒ ꝙ nõ ẽ prietas.
D intelligẽtiã eoꝝ ꝗᷓ in bac ꝑte pᷣma pũt di/
* ſtinctiõis tãgunt᷑.qᷓtuoꝛ qᷓrunt᷑. Pꝛimũ.vtꝝ

erx pᷣſuppõne ſcda ſic. Meceſſe eſt eẽ vnionẽ cognoſci
bilis ad cognoſcẽtẽ.ita ꝙ vnũ ſit in altero.ſed cogno
ſcẽs nõ ẽ in cognoſcibili.ᷣ ecouerſo.ſᷣ impoſſibile eſt
infinitũ capi ab ipſo finito.gᷓ impoſfibile ẽ eẽ in iũllo.
deñ eẽ in intellectu eſt impoſſibile.cũ ſit infinitus.
Itẽ ex tercia ſuppoͤne ſic Aid cognitionẽ neceſſe eſt
in cognoſcẽte eẽ iudiciũ ðᷣ cognito.ſᷣ om̃e iudicãs bʒᷣ
poſſe ſuꝑ iudicatũ.finitũ aũt nõ hʒ poſſe ſuꝑ infini⸗
tũ. de illo nõ iudicat.ᷣ ad cognitionẽ reqᷣrebat᷑ iu-

diciũ.g intellect? finitꝰnõ cognoſcit deũ infinitũ. ſug

quẽ nõ hʒ poſſel tẽ ex q̃rta ſic. Neceſſe ẽ intelletĩ
cognoſcẽtẽ infoꝛmari a cognito.ſᷣ oẽ qd alteꝝ infoꝛ/

mat. aut infoꝛmat ꝑ eẽntia. aut ꝑ ſilitudinem. deus
nõ infoꝛmat ꝑ eẽntiã.qꝛ nullt vnit᷑ vt foꝛma. nec per
ſihitudinẽ abſtractã.qꝛ ſilitudo abſtraeta eſt ſpũalioꝛ

eo a q̊ abſtrabit. deo aũt nihil ẽ ſpnaliꝰ.nec põt e. S

⁊c̃. ¶ Contra.aia rõnałẽ ad imaginẽ dei. Sʒ ſicut di

cit Aug.in li. de tri.⁊c in lr̃a pni diſt.in ꝑte.ij.Mẽs

eo ẽ imago dei.q̊ capax dei eſt. eiuſq; ꝑticeps eẽ põt.

Cape aũt nõ eſt ſᷣm ſbam vlł eẽntia.qꝛ ſicẽ in ombus

creatun. ꝑ cognitionẽ FS poͤt cognofcei

lux eſt maxime cognoſabilis ißi aic.

lis fit ronc lucis increate vt dicit Aug in ſolilocis.

ſols d⸗
Ghmtd
uſr
Poce
Aemi
Noapi
9 hhaiů
cſeno⸗
Sm ſen
ſolucreg
ifag
nbae,
nitoqule
Uitateaun
ſinpeerch
qunertr⸗
rride⸗
lfz it
Elanmi
hoſeti
oomö i

nnm

einn
Wi

i bi
NN

1
brs: it
e n ann
S
S
uin

quin extra illud ſit.⁊ ſic intelli

ſit cognitio aliquoꝝ ꝑ pꝛeſentiã.aliquoꝛum ꝑ ſimili/

tudinẽ.illa cognoſcunt᷑ wrius.que cognoſ. ut ꝑ p̃ſen

*

tia.vt dicit Aug.ſed deus ẽ ipi aie vnitꝰ ꝑ pñtiã.ẽ de

ns veri cognoſcit᷑.q;ᷓ alia q̃ cognoſcũt᷑ ꝑ ſititudineʒ.
tẽ ſicut ſe habet ſumma bonita? ad dilectioneʒ.

ſic ſumma veritas ad cognitionẽ. Ged ſumma boni
tas eſt ſumme amabilis ab effectu. ſumma veritas
eſt ſumme cognoſcibilis ab intellectu.
quodq; efficacius põt in id ad qð naturalit᷑ oꝛdinat᷑
ſed intellectꝰ noſter naturaliter oꝛdinat᷑ ad cognitio
nem ſumme lucis.& illa maxie cognoſcibilis ẽ.R
vum. ꝙ deus in ſe tanq; ſumma lux.eſt ſumme cos⸗
ſcibilis.⁊ tanq; lux ſumme intellectũ noſtrũ cõplens
ct quantũ eſt ð ſe.cẽt ſũme cognoſcibilis.etiã nobis.
niſi eẽt aliqᷣ
dẽ nõ tollit᷑ ꝑfecte niſi ꝑ deifoꝛmitatẽ gloꝛie. Conce/
dende g ſunt rõnes.ꝙ deꝰ ſit cognoſcibilis a creatu/

ra. ⁊ etia clariſſime cognoſcibilis quantũ eſt de ſe.ni/
ſ aliud eẽt impediens vel deficiens ex ꝑte intellectꝰ.

ſicut pꝰpatebit. ¶ Ad obiccta in Zriũ doᷣm.ꝙ eſt co⸗
gnitio ꝑ cõphẽſionẽ.⁊ appᷣpenſionẽ. Cognitio ꝑ ap/⸗
pᷣbenſionẽ ↄſiſtit in manifeſtatione veritatis rei co⸗/
gnite. Cognitio vo compbenſionis in incluſiõe tota
litatis. Ad pꝛimã cognitionẽ requirit᷑ ꝓpoꝛcio cõue/
nientie.⁊ talis eſt in aia reſpectu dei.qꝛ q̃dã modo ẽ
aia oia.p aſſimilationẽ ad omnia.qꝛ nata eſt cogno/
ſcere oia.Et maxime eſt capax dei ꝑ aſſimllationem.
qꝛ eſt imago ⁊ ſilitudo dei. Otum ad cognitionẽ cõ/
pꝛehenſionis requirit᷑ ꝓpoꝛcio equalitatis ⁊ cqͥpan/
tie. ⁊ talis nõ eſt in anima reſpectu dei.qꝛ aia ẽ finita

deus cſt infinitus.⁊ ideo hac nõ habet. ⁊ de bac in/
ien yoniſius.⁊ de illa certat obiectio.de alia vpᷣo

nõ. illud qdð obr̃ de diſtantia intelligibilis ⁊ ſẽ
ſibilis. ODm. ꝙ duplex eſt diſtantia. ᷣm rõnẽ entis.
et ᷣm rõnẽ cognoſcibilis.pᷣmo mõ eſt maioꝛ diſtan/
tia.ſcdᷣo mõ nõ.qꝛ vtrũq; eſt intelligibile.ſ.deꝰ ⁊ aia.
Mõ ſic eſt de intellectu ⁊ ſenſu, ꝗꝛ ſenſus eſt potẽtia
vetermiata.ſed intellectꝰnõ.¶ Ad illud ꝙ infinituʒ
nõ capit᷑ a finito.dicũt aliqͥ. ꝙ cape infinitũ ẽ duplex
ſcʒ q;tũ ad eſſentiã.⁊ ſic capit᷑.⁊ qtũ ad vtuoſitatẽ.
ſic nõ capit᷑.ſicut punctus a linea totꝰ attingit᷑ ᷣm
ſpᷣam.ſed nõ totaliter ſm vtutẽ. Sed iſta ſolo nõ vr
ſoluere.qꝛ in deo idẽ ẽ eẽntia qd virtus.⁊ vtraq; eſt
infinita. Jo dm.; duplex eſt infinitũ. Anũ qdð ſe
babet ꝑ oppoſitionẽ ad ſimplex.⁊ tale nõ capit᷑ a fi-
nito.quale eſt infinitũ molis.Aliud eſt qʒd habet infi
nitatẽ cum ſimplicitate vt deus.⁊ tale infinitũ quia
ſimplex eſt.vbiq; totũ eſt.qꝛ infinituʒ in nullo ſic eſt.
igendũ eſt in cognitiõe
dei. ⁊ ideo nõ ſeqͥtur.ꝙ ſi cognoſcit᷑ totꝰ ꝙ cõpᷣhẽda⸗
tur.qꝛ intellectus eiꝰtotalitateʒ nõ includit.ſicut nec
creatura imenſitatẽ. ¶ Ad illud qð obr̃ iudicans hʒ
poſſe ⁊ẽ. dm.ꝙ iudicare de aliq eſt dupliciter. Pri/
mo mõ diſcernedo vtꝝ ſit vel no ſit.⁊ H mõ conucit
iudiciũ oi intellectui cognoſcẽti. reſpectu ois obiecti.
Alio mõ appꝛobando vel repꝛobando vtrũ ita debe
at eſſe. ⁊ ſic nõ iudicat de veritate.ſᷣ pᷣm ipᷣaʒ de alijs.

„

ſicut dicit aug.de vera reli. iudex nõ iudicat lege.

ß ſᷣm ipᷣaz iudicat de alijs. St de H mõ ven ẽ qð dicit

aug. qꝙ nullꝰ g illa vitate iudicat.nils tñ ſine illa iudi
cat.⁊ de ̊ͥ mõ veꝝ ẽ qd opponit. ꝙ iudicqs pᷣt ſuꝑ iu

dicatuz. Dec ſcvo vo nõ eſt veꝝ. q poſſit ſup. põt tñ
din igi vt in obiectũ adminiculo illiꝰ. Ad illud qð vl/
mo obijct x infoꝛmgtione. dom. æ de eſt pñs ipſi

tẽ vnum2/

qͥs defectꝰ a parte virtutis cognoſcẽt.qͥ qᷣ

anime et omni intellectui ꝑ veritatem.ꝛ ideo nõ eſt
neceſſe ab ipſo abſtrabi ſimilitudinem ꝑ quã cogno
ſcat᷑.nihilominus tñ dũ cognoſcit᷑ ab itellectu.intei⸗
lectus infoꝛmat᷑ qdã notica.ꝗᷓ eſt velut ſimilitudo
quedã nõ abſtracta ſed impꝛeſſa inferioꝛ deo. qꝛ i na
tura inferioꝛi eſt ſupioꝛ aia.qꝛ facit iſam melioꝛẽ.Et
hoc dicit Aug.ix.de tri.cap.xj.Quẽadmodũ cũñ ꝑ ſen
ſus coꝛpoꝝ diſcutimus coꝛꝑa.fit eoꝝ aliqua ſimilitu
do in animo noſtro. ita cum deũ nouimus. fit aliq̃ ſi
militudo dei. illa noticia tñ inferioꝛ eſt.qꝛ in inferio

E natura eſt. ð Queſto b. .
ESu deus ſit cognoſcibilis ꝑ creaturas: Et ꝙ non.

vigdet᷑.Quia via ad erꝛoꝛẽ non eſt via ad cognitõnẽ.
ſed cognitio per creaturã eſt via erꝛoꝛis. g& c. Pꝛo/
batio minoꝛis Sap.xiiij. Creature dei facte ſunt ĩ de
ceptionẽ aic hoim.⁊ in odiñ. ⁊ in muſcipulã pedibꝰ
inſipientiũ. Pꝛeterea aug.in li.d li.ar.loqtur de bis.
Qui occupant᷑ in creaturis doꝛſum ad te vertentes.
in coꝛꝑali oꝑe tanqᷓ; in vmbꝛa ſua defigunt ¶ Itẽ te⸗
nebꝛa ⁊ tenebꝛoſum.nõ eſt via ad cognoſcẽdũ lumi⸗
noſum ſiue lucẽ.ſᷣ creatura eſt tenebꝛa. de? gũt ẽ lux⸗
& deus non eſt cognoſcibilis ꝑ creaturã. E me⸗
dium ꝑ quod cognoſcitur aliquid vel pꝛobat᷑ de ex/
tremo debet cõicare in aliquo cum eo qð cognoſcen
dum eſt.ſed creatura ⁊ creatoꝛ nibil habẽt comune.
8O deus non cognoſcitur per creaturas.¶Itẽ oẽ me
diũ ꝑ qdð aſcendit᷑ ad extremũ diſtat ab illo gradibuſ
finitis. ſed ois creatura quantũcunq; nobilis diſtat

à deo gradibus infinitis.qꝛ quantũcũq; duplicet᷑.nũ

qᷓ; perueniet ad eius nobilitatẽ. ergo per creaturam
nõ aſcendit᷑ in cognitionem dei. 6 Poncfa ſaßp.xiij.
A magnitudine ſpeciei ⁊ creature cognoſcibiliter pᷣ
terit creatoꝛ hoꝝ videri. Unde Iſid. de ſum. bono.
pulcritudine circumſcripte creature. pulcritudi-
nem ſuam que circũſcribi nõ põt.facit deus intelligi.
Itẽ roõne oñdit᷑ ſc. Cõtingit nõ ſolũ eſſectũ cogno
ſci per cãm.ſed cãm per effectũ.& ſi deꝰ ẽ cãẽ operans
m ſuã nobilitatẽ. ⁊ creatura effectꝰ.poterit deꝰ cog
ſci ꝑ creaturã.¶ Itẽ ſenſibile ẽ via cognoſcẽdi intel
ligibile.̊ creatura ſenſibilis.deus ẽ intell igibilis. H gꝑ
creaturã eſt deuenire in cognitionẽ creatoꝛis. Itẽ
contingit ſimile cognoſci ꝑ ſimile.ſed oĩs creatura 6
ſimil deo.vel ſicut veſtigiu.vel ſicut imago. g oẽm

creaturã ↄtingit cognoſci deũ. Querit᷑ ergo ꝗᷓ ſit di
ferẽtia inter veſtigiuũ ⁊ imaginẽ: cuʒ in oi creatura
ſit veſtigiũ.qr quare nõ ſiliter imagoꝛet ſᷣm qͥd attẽ/
dit᷑ veſtigiũ: dm q qꝛ relucet cã in effectu.?⁊
ſapia artificis manifeſtat᷑ in ope.iõ deꝛqᷣ eſt artifex ?
ca ceature ꝑ ipᷣm cognoſcit᷑.Et ad hoc duplex eſt rõ.
vna eſt ꝓpter cõucnientiã. alia ꝓpter indigẽtiã. Pꝛo
pter ↄuenientiã.q; ois creatura magis ducit in deũ.

q; in aliq̃d aliud. Pꝛopter indigentiã.qꝛ cum deꝰ tã
ꝙᷓ lux ſumme ſpualis nõ poſſit cognoſci in ſua ſpũa/
litate ab itellectu.q̃ſi m li luoe indiget aia vt cogno
ſcat ipᷣm.ſ.p creaturã.¶ Ad illud qd obr.ꝙ cognitõ
creature eſt via in erroꝛẽ.dm.q; dupliciter eſt coö/ 1 3
ſcere creaturam. Ael acñ ad ꝓpꝛietates ſpãles.que
ſunt imꝑfectionis. Vel qtũ ad ↄditiones generales
q̃ ſunt cpletiõis.Si qᷓtu ad ſpãles ↄditiões impfe/
ctiõis. B vupſr. aut attribuẽdo deo. aut remouedo.
mo mõ eſt via erron.ſcòo mõẽ via cognitõis.⁊ ſie
cognoſcit᷑ deus ꝑ ablationẽ᷑. Si aũt cognoſcat᷑ q̊ͥ ad
oↄditiones pfectiois.ſic põt eẽ dupliciter. ſicut pictu/
ra dupliciter cogſcit.aut ſicut pictura.aut ſicut ima⸗

4

24

25

16

So. AUnde aut ſiſtitur in pulcritudine creature. aut H
lla tendit᷑ in aliud. Si pꝛimo modo tunc
nuiationis. Añ Aug.de lib. ar. Ae bis qui nutus tuos
ꝓ te amant. ⁊ oberrãt in vſtigijs tuis.⁊ derelinquũt
te ducẽ. Si ſcho mõ 5 Fur eſt via in aliud.ſic eſt rõ co⸗
gnoſcendi ꝑ ſuꝑ ex . qꝛ om nob
lis in creatura veo eſt attribuẽda in ſummo. ⁊ ſic pʒᷣ
illud. Avd illud quod obr̃. ꝙ tenebꝛoſum medium

eſt via de⸗

entiã.qꝛ omnis ꝓpꝛietas nobi

nõ eſtvia cognoſcẽdi lucẽ.dm.ꝙ eſt oculus bene diſ

poſitus.⁊ oculus lippus.De oculo bñ diſpoſito ve

rũ eſt. ſed nõ de lippo.cui nubes obtegens. vel terra

ſuſcipiens luminis daritatem.eſt mediũ videndi ſo
lem. Sic intellectui noſtro.qͥ ſe babet ſicut oculꝰ no/

ctue ad manifeſtiſſima nature.¶¶ Ad illud qð obijci

tur de defectu coitatis.Ddm.ꝙ ſi nõ eſt communeꝑ

vniuocationẽ. tñ eſt cðe ꝑ analogiã.que dicit habitu

dinẽ duoꝝ ad duo.vt in nauta ⁊ ductoꝛe.vel vnius

ad vnũ. vt exemplaris ad eremplatũ.¶ Ad illud qð
obijcit᷑. ꝙ ſempꝑ ſunt infiniti gradus.dm. ꝙ aſcen/

ſus in den potcſt eſſe dupliciter. Aut q;tũ ad aſpctm̃
pñ̃tie.et ſic quelibet creatura nata eſt ducere in den.

nec ſic ſunt infiniti gradus.Aut qᷓtũ ad equalitates⸗
equipantie.et ſic eſt veꝝ ꝙ ſunt infiniti.qꝛ bonũ crea
tum quantũcunq; duplicatũ nunqᷓᷓ eqͥpat᷑ increato.
Pꝛimꝰ autẽ gradus q;tum ad aſcenſum ad aſpectu
pñ̃tie eſt in ↄſideratioe viſibiliũ. Scds in ↄſideratio
ne inuiſibiliñ. vt aie vcl altcriꝰ ibᷣe ſpũalis.Lerciꝰ eſt
ab anima in deum. qꝛ imago ab ipſa veritate foꝛma/
tur. ct deo immcdiate cõiungit᷑.¶ld illud qð vlti/

mo qr de dꝛñtia veſtigij et imaginis.quidã aſſignãt

talem differentiã.qꝙ veſtigiũ eſt in ſenſibilibꝰ.imago
in ſpnale Seiſ poſitio vel diſtinctio nõ valet.qꝛ
veſtigiũ ẽ etiã in ſpnalibꝰ. Mã vnitas.vitas. boitas.
in qͥbꝰaſiſtit veſtigiũ.ſũt ↄditõcs maxie vniuerſalcs
⁊ intclligibiles.Alij ãt dicũt qp veſtigiũ dꝛ.qꝛ repᷣſen

tst ſm ꝑtem.ſᷣ ima o ſm totu. Sed hec iterũ diffe⸗
rentia non valet. Quia cũ deus ſit ſimplex.nõ hʒ re/

pꝛeſentans pᷣm ꝑtẽ.Cũ iterũ ſit infinitus.a nullo oĩ/

no creatura.nec ctiã a toto mundo põt repreſentari

ſm totũ.Et iõ intelligendum.qꝙ cũ creatura ducatiĩ
cognitionẽ dei ꝑ modũ vmbꝛe.⁊ per modũ veſtigij.⁊
ꝓ modũ imaginis.differẽtia esꝝ notioꝛ a qua etiam
vcno:ninat᷑ accipit᷑ penes modũ repñtandi. Mãvm

baæꝛ dicit᷑ inqᷓtũ repñtat in quadã clongatione ⁊ cõ/

fuſione. vcſtigiũ in quadaʒ elongatione ſed diſtincti

one.imago vo in auaulz zpinauicare diſtinctiöne.
Za

Ex hac dꝛñtia colligit᷑ ſcda que eſt penes ↄditiones

in qͥbꝰ attẽdũt᷑ hec. Nam creature dicũt᷑ vmbra q;
tum ad ꝓpꝛietates.q̃ reſpiciũt deũ in aliqͥ genere cẽe
SFßm rõnẽ cauſe indeterminatã. Aeſtigium ꝗtũ ad ꝓ
pꝛietatẽ ꝗᷓ reſpicit deũ ſub rõne triplicis cauſe. effici-

cntis. foꝛmalis. ⁊ finalis.ſicut ſunt vnũ.verũ.⁊ bonũ
Imago qᷓ;tum ad cõditiones.que reſpiciũt deũ.nõ

tm in rõne cauſce.ſʒ ⁊ obiecti.que ſunt memoꝛia.intel

ligẽtia.⁊ volũtas.Ex his ↄcludũt᷑ alie due dꝛñtie.q;
tũ ad ea ad que ducũt. Ham creatura vt vmbꝛa du/
cit ad cognitionẽ cõium vt coĩa.veſtigiũ in cognitio
nẽ communiũ vt appꝛopꝛiata.imago ad c

periunt᷑. Qm̃ em̃ ois creatura comꝑat᷑ ad deũ in ra

tione eauſe. ⁊ in rõne triplicis cauſe.ideo omnis crc⸗

atura eſt vmbꝛa vel veſtigiũ. Sed qm̃ ſola rõnał cre
atura comꝑat᷑ ad deũ vt obicctũ.qꝛ ſola ẽ capax dei.
imaginationẽ ⁊ amoꝛẽ.idco ſola ceſt imagg.

qiq;tũ ad ſtatũ beatitudinis.videt᷑.qꝛ

eſt ex parte. ¶

Forere . creaturas.ſᷣ potiꝰin creatur.⁊

itiões
Apꝛioꝝ vt ꝓpꝛia. Alia dꝛñtia eſt penes ea in qbus re

.
.ẽ

Vtrũ cognitio ꝑ creaturas ſit hois qtũ ad omnẽ ſta
tũ:Oꝛ ſit hoĩs q;tũ ad pᷣmũ ſtatũ.ſic oſtendit᷑. Ho/

mo in ſtatu innocẽtie nõ cognoſcebat facic ad faciẽ.

ſi cognoſcebat deũ.cognoſcebat ꝑ effectũ. ꝑ veſti

gium. creaturaʒ. ¶ Item in bomine in ſtatu in⸗
nocentie. cognitio ſenſibilis nõ erat in impedimẽtũ.
ſed in amminiculũ cognitiõis intellectiue.ſed cogni

tio intellectiua ꝓpter quã factus eſt bomo.eſt cogni/
tio dei. oĩs cognitio ſenſibilis in pᷣmo hoĩe oꝛdina/

bat᷑ ad banc. Sed cognitio dei ꝑ amminiculũ ſenſi-
biliũ. eſt cognitio ꝑ creaturã.̊ ⁊c. ¶ Itẽ ꝙ ſit hois

eaticuin⸗ ticognoſcůt
creaturam.ſed nõ ſiſtũt in illa.ſed referunt ad deuʒ.

cognoſcũt deũ ꝑ creaturam. ¶ Itẽ oẽs beate ani⸗

me laudant deũ ꝑ creaturas.ſ laudare gß creatu
ras eſt cognoſcere ꝑ creaturas. ⁊c. ¶ Sed j. ꝙ nõ
ſit hoĩs inſtituti ſic oſtendit᷑. Cognitio ꝑ veſtigin eſt

cognitio ꝑ mediũ.ſᷣ mens vt dicit Aug. imediate ab

ipia veritate foꝛmat᷑. talis cognitio nõ ↄueuit hũa
ne nature q;tũ ad illũ ſtatũ.nec etiã q;tũ ad alium.
tem nõo eſt rectus oꝛdo ꝙ; Pinauus pueniat᷑ in
finem ꝑ mediũ magis diſtans.ſed home in ſtatu pꝛi
mo erat ꝓpinqͥoꝛ veo.ceteris creaturis.g nõ ↄuenic/
bat ei ꝑpuenire ad cognitionẽ dei ꝑ alias creaturas.
¶ Item e non ſit bomis talis cognitio q;tũ ad ſta-/
tum beatitudinis. videt᷑.qꝛ cognitio ꝑ veſtigiũ eſt co
gnitio ꝑ manuconione. 6 nõ eſt cognitio ꝑfecta.⁊ ſi
nõ cſt cognitio ꝑfecta. eſt ex parte. ⁊ ſi ceſt ex parte.
G non manct in beatis.quia in ipſis euacuabitur qdᷣ
Itẽ veſtigiuʒ ſiue creatura ẽ ſicut ſca
la ad aſcendẽdũ. vcl ſicut via ad pueniẽdũ ad deũ.S
cũ ꝑuentum eſt ad terminũ.nõ eſt vſus vie alterius.

ergo ſiliter cum homo eſt ſurſuʒ.nõ indiget ſcala.nã

cũ cognitio beatoꝛũ immediate eſt in deü. ergo nõ eſt

ꝑ creaturas. Re. ad intellectũ pꝛedictoꝝ notãdũ. 18

ꝙ aliud eſt cognoſcere dcuʒ in creatura. aliud ꝑ crea

turas. Cognoſcere deum in creatura. eſt cognoſcere

ipſius pᷣſentiam ⁊ influentiã in creatura.⁊ boc qͥdes
eſt viatoꝝ ſemiplene.ſed compbenſoꝝ ꝑfecte.Ande
dicit Aug.in fi. li.de ciui. dei.ꝙ tũc expſſe de vidcbit
qñ deus erit omnia in omnibus. Cognoſcere aũt de/
um ꝑ creaturam.eſt cleuari a cognitone creature.ad
cognitionem dei.quaſi per ſcalam mediam. et hocẽ

Aprie viatoꝛum ſicut dicit Berñ. ad Eug. Aliter ta⸗

men cõuenit homini in ſtatu nature inſtitute.⁊ natu

re lapſe.qꝛ in ſtatu pꝛimo cognoſcebat deum ꝑ crca/

turam tanq;; ꝑ ſpeculũ claruʒ.ſed poſt lapſuʒ cogno
uit tanqᷓ; ꝑ ſpeculum ⁊ enigma.ſicut dicit apls.j.Co

rinth.xiij. ꝓpter obnubilationem intellectus et peio/
rationem rex. Ad illud ergo quod obijcit᷑ de ſtatu 19

beatitudinis.dm ꝙ ſicut dictum eſt beatoꝝ nõ eſt
rõnes q̃ᷓ
t ꝓbare contrariũ non pꝛobant.ſed potius ꝙ
cognoſcatur ab eis in creaturis A Ad üllud qð obij
cit᷑ de ſtatu innocentie.ꝙ mens iĩmediate ſoꝛmat᷑ ⁊c.

Dom ꝙ duplex eſt medium.ſ. diſponens.⁊ efficiẽs.20

Se pꝛimo mecdio debet intelligi qð dixit aug. ſed de

ſecundo non. quoniꝗ deus eſt medium cfficies ⁊ ob

iectum ipſius mentis. Illud aũt verbum dicit augu
ſti. contra pᷣos quoꝝ opinio erat.ꝙ mens non con.
iungeret᷑ vitati immediate.ſed mediãte aliqua intl
ligentia. Ad illud quod obr. ꝙ nõ ceſt rectus oꝛdo.

Dõðm ꝙ& dupliciter tot conſiderari bomo vel ens in 21

ſeidet⸗
naun
nnfuol
leac
puno nne
ciainden
npen
974
hio⸗
tnilt
nüpee

eenaßh
ccrunt

AA Prn

Pppiat⸗

funt.
diardi
cueſuci
toghn
reoſtnt.

topraen
ſcetrinta
lammocal
Noſonarun
Uhas be⸗
ſhdtuene
tenhr
Wmss
Adui
Molut
nenan
aaſ
hot
chhole

(Cnese

vingie

ſorepti
dlatn
nntasvn
dictis.
voſerea
maum⸗
lnatint
mgtina
Nongie i
albi⸗

gee
ſaeugg⸗
cſei ri
n impennii
—
ckag⸗
wdindn

memal ſſ⸗
Crgfin
benn cogi
nm en

Midtn
(SKzeß

„ò (.

antdi
cti 1uaun.
Gins gocniii
wmein ſauuft
r oa
lias einnn
nitio ti uſn
ovengücke
Nitiogfect4
1ſicka en
õ
Ntureſicntſe
giech adi
us viealienn
nagerſcahn
deierpoi
icon notiii
wura. Auder
nick oin
oſeeind⸗
urgrinni
mellam. eta⸗
1Cig An
Enfimrn
damgc
i,
t deh

ſe vel ertra. ᷣmo modo nõ ꝑuenit per creaturas a ſe
in deum.ſed ens extra ſe per cognitionem creatura

rum recolligit᷑ in ſe et eleuat᷑ ſupꝛa ſe. AUel dicenduʒ

w alie creature poſſunt conſiderari vt res.vel vt ſig.
pximo modo ſunt inferioꝛes homine.ſcdᷣo mõ ſt me
clia in deueniendo ſiue in via non in termino. qꝛ ille

non perueniunt.ſed per illas peruenit homo ad deũ
illis poſt ſe reliccis
¶ Quẽſtio.iiij.et vltima.d.

Quid ſt de deo cognoſcibile ꝑ creaturas. Et dicit a⸗

poſtolꝰ.ꝙ ſempiterna virtus ⁊ diuinitas.et querit᷑.
vtrũ ꝑ creaturas poſſit cognoſci gſonaꝝ pluralitas.
et videt᷑ ꝙ ſic.qꝛ phᷣi nõ habuerũt cognitionẽ de deo
niſi per creaturas. ⁊ cognouerunt trinitatẽ. τ Mi
noꝛ pʒ ꝑ aug.de ciuitate dei. Phi triꝑtitam dicũt eẽ
phiam.in qua eſt cognitio trinitatis.¶ Item magi

dcfcecerunt in tercio ſigno. Exo. viij. et exponit᷑ ꝙ de

fecerunt in cognitione tercie perſone. Aut ergo qᷓtũ

ad ꝓpꝛia. aut q;tum ad appꝛopꝛiata. Mõ qtũ ad ap/

pꝛopꝛiata.qꝛ bonitas maxime nobis rclucet in crea-
tura. ꝙ;tuzʒ ad ꝓpꝛia. ſaltẽ duas ꝑſonas cognoue
runt.¶ ¶Item boc idem vr̃ ꝑ rationẽ᷑.qꝛ veſtigiuʒ cũ
dicat diſtinctionem eſt ratio cognoſcendi deũ diſtin⸗
ctiue ſiue in diſtinctiõne.ſed non eſt in deo niſi diſtin
ctio pſonarum.ergo ꝑ veſtigiũ potuerunt cognoſce/
re dnlinctionem perſonarum. ¶ Item ꝑ imaginem
cſt cognitio trinitatis q;tũ ad oꝛcinẽ.diſtinctionem.
⁊ equalitatem.ſed cognitio per imaginem eſt cogni-
tio per creaturam. per creaturã potnerunt cogno⸗
ſcere trinitatem. ¶ Item difficilioꝛ eſt cognitio pꝛi⸗
etatum occultarum creature.qᷓ; cognitio pluralitat ⸗
perſonarum. quia illa non capit᷑ niſi a magnis ct ſb
tilibus.bec aũt capit᷑ a rudibus ⁊ inſipiẽtibus ergo
ſi potuerunt ꝑ ꝓpꝛictates creaturaꝝ viſibiles perue⸗
nire ad inuiſibiles. multo foꝛtius ad cognoſcendum
pſonas eſſe plures. Et hoc eſt quod dicit᷑ Sap. xiij.
Si enim tantũ potnerint ſcire ꝙ poterant ſeculum
menſurare.quomodo non buius dominũ faciliꝰ in/

nencrunt: ¶ Contra. cognitio trinitatis eſt cognitio
ſidei.ſed cognitio fidei eſt de bis que ſunt ſupꝛa rati-

onen. ct quc ſup:a rationẽ ſunt nõ pñt cognoſci per
creaturas. ⁊cc. ¶ Itẽ nõ eſt nifi duobꝰmodis ð deo

cognoſcere ꝑ creaturam. aut affirmando quod eſt in
Munc vo ad cã ꝛc Hec cſt ſea ps huis diſtinctiis. in qua mgr̃pꝛobat trinitatẽ tatep Einiliupine .
pinquã et expſſam. cuiuſmodi eſt imago. Et diuidit᷑ ͥ ꝑs in duas. Inpma oñdit trinitatẽ ⁊ vnitatẽ in crea⸗
toꝛ:e.pꝑ trinitatẽ et vnitatẽ cõſideratã in potẽtijs aie. J

¶ Pꝛima iterũ pars bʒ

dictis. Atrũ.ſ.aia ſit ſue
poſſet cauſari ⁊ oꝛri

t cauſari ⁊ ouri cx oſtenſione trinitatis crcate.q omniſ
maxima eſt diſſimilitudo imaginis ad deũ.ibi. Aerũtamen caueat.

tendit inucſtigare imaginẽ in habitibꝰ aie m

onalis in ↄtẽplatione trinitatis create. pficit

¶ Pꝛobat p ſilitudinẽ ppinquã ? expᷣſaʒ q in ꝑte

ſupioꝛi ⁊ tribꝰpotetijs aie.ſ.memoꝛia.intelligẽtia.?
olũtate ſit imago trinitatj. AUl de ſilitudine creãt.

⁊? create trinitalits.

—

infu

ꝙ poſſibile eſt.diuidit᷑ in quatuoꝛ
tangit in quibꝰ imago trinitatis attendit᷑.qᷓ ſunt. mens.noticia.⁊ amoꝛ. Scdᷣo illis
attendit᷑ imago ꝓpter cõſiderationẽ. oꝛdinẽ.⁊ e ualitatẽ.ibi. Hec aũt tria ⁊c. Tercio oſtendit quõ mens rati
videndũ ⁊ cognoſcendum trinitatẽ increatã in vnitate. ibi.

cxo ad ea ia ꝑuenim diſputatiouẽ ybi ĩ mente

* — —,
. . I. .
. H SõLõ

——,

SAcX ſ X

creatuiꝗ dut ſimile. aut remouendo. ſed tnlnitas nꝰ
anoſettn per remotionem.ſed per poſitionẽ.ſed ĩ
nulla creatura inuenit᷑ pluralitas ſuppoſiton cum
vnitate eſſentiet. ergo ⁊c. ¶ Item lex ſcripta eſt ſuꝑ
m nature.ſiue liber ſaqe ſcripture ſuꝑ libꝛũ mũ/
ane ceature.ſed nullus fide carens.pꝑ ſacram ſcri
pturam venit in cognitionem pluralitatis perſona⸗

* multominus per libruꝭ mundane ſcripture. 22

.dm. ꝙ pluralitas perſonarum cum vnitace
entie eſt priũ diuine nature ſolius.cuiꝰſimile nec
reꝑit᷑ in creatura.nec poteſt repiri. nec rationabilit᷑

cogitari. ideo nullo modo trinitas Rionarunn eſt co⸗
li

gnoſcibilis per creaturã. rationabiliter aſcendẽdo a
creatura in deum.ſed licet nõ habeat omnino ſimile
habet tamen aliquo modo quod credit᷑ ſimile in cre
atura. Andc dico ꝙ phi nunqᷓ; cognouerũt per rati
onem.perſonarum trinitatẽ.nec pluralitatẽ.niſi ha/
berent aliquem habitum fidei.ſicut babent aliqͥ be⸗
retici. Ande qui dixerunt. locuti ſunt nõ intelligen⸗

tes. aut fidei radio illuſtrati. Eſt alia trinitas appꝛo

pꝛiatoꝝ.ſ.veritas.vnitas.et bonitas.et banc cogno⸗
ucrunt.quia babẽt ſimile.¶¶ Ad illud g qð obꝛ ꝑ tri⸗
ptitam phᷣiam cognouerunt ph̊ᷣi trinitatem. dm.
ꝙ verũ eſt ꝙ per illud et per alia venerũt ad cogniti ?
onem appꝛopꝛiatoꝝ.credẽtes vo in cognitionẽ vtri-
uſq; trinitatis. Ad illud qð obijcit᷑ de tercio ſisng
dicit᷑ ⁊ bene.qꝛ ſapicntes non dicunt᷑ defeciſſe in ter ? §*½
cio ſigno.qꝛ defecerunt in cognitione effectus potiſ⸗
ſime bonitatis.ſ.redemptionis.Ad aliud dicenduz..
ꝙ veſtigiũ dicit diſtinctionem ꝓpꝛietatũ eẽntialiũ.et ? S
huic rñũdet trinitas appꝛopꝛiatoꝝ.non ꝓpꝛioꝝ ſiue ꝑ
ſonarum. Aad illuc quo obẽ de imagine dicend. 6
ꝙ eſt cognoſcere aiam m id qð eſt. et cognitio iſta ẽ 26
ronig.vel m id qð imago.et cognitio iſta eſt ſoliꝰfi
dei. Dla illud quod vlterius obijcit᷑ dificiliꝰ eſt o
gnoſcere mundũ.dm.qꝙ iſtud intelligit poſito ?7

diuino amminiculo.ſimpliciter aũt loquendo falſuʒ
cſt. Cicius em̃ homo piſponeret᷑ ad fidem. qᷓ; acqui-

reret cognitioncm phᷣie. Intellectꝰtamen noſter plꝰ

poteſt in cognitionem reꝝ mundanarũ qᷓ; trinitatis

qʒ; illa eſt ſupꝛa rationẽ. ⁊ ↄtrariũ eiꝰ videt in ſenfu.⁊
ideo indiget noua elcuatione. vtpote cognitione per

ſionem.

qua mgr pꝛobat trinitatẽ ⁊ vnitatẽ ꝑ fimilitudinẽ p-

. .

n ſcdᷣa vᷣo in habitibꝰ.ibi. Põt etiaʒ alio modo ⁊.
qᷓtuoꝛ pticulas. In qꝝ pꝛima oñdit vbi querenda ſit imago in aia.qm̃ in parte ſupi-
oꝛi ⁊ tribus potentijs.ſ.memoꝛa.intelligentia.⁊ voluntate. In ſeda vo ta
nitas.vnitas.⁊ equalitas.ibi.lↄec &ᷓ tria vt ait Aug. In tercia vo mouet ⁊ ſo

it imaginis cõditiões. ᷓ ſũt tri⸗
uet dubitationẽ.que oꝛit᷑ exr pᷣ⸗

potentie.ibi.Hic attendendũ eſt diligenter. In quarta aũt docet cauere erroꝛez qui
omnimoda ſinulitudo eſſet ad increatã. vbi oſtẽdit q;

Siliter ſecunda ps in qua magiſter in
particulas. Primo em̃ illa
pꝛetactis oſtẽdit ꝙ in bis

Wens itaq; rõnalis.
Nnarto vo bꝛeuit᷑ re
colligit q̃ g ſũt demõ⸗
ſtrata · ihi. Quapꝛopt
iuð iſt ↄſideratiões.

6 4

5

1 IbetS

“

Liber TI
hũana q̃ nouit veũ.vł poſſit noſſe.trinitatj imagi/⸗
nẽ reꝑiamꝰ. Vt em̃ ait aug.in.xiiij.li.de tri.licʒ hu /
mana mẽs nõ ſit eiꝰnature cuiꝰdeꝰẽ.imago tñ illiuſ
q̊ nihil meliꝰ ẽ..ibi qrẽda ⁊ iueniẽda c.qͥ naturanfa
ßMBU niil hʒ meliꝰ.i.in mẽte. In ipᷣa etiã mẽte anteq; ſit y⸗
= unceps dei ei imago reꝑit᷑.⁊ ſi em̃ amiſſa dei ꝑticipa
(wago dei tam?ę tiõe defoꝛmis ſit. imago dei tñ ꝑmanet.Eo em̃ iſßo S 1Wens qᷣͦd
permanet. Contra H imago dei ẽ mes ̊Q capax eieſt: eiuſq; particeps ee ſit.
ri alerette. Borni põt. Jã & in ea trinitatẽ qᷓͥ de e inqramꝰ. Ecce enim
copm ad nihilum redi mẽs meminit ſui.intelligit ſe. diligit ſe. hec ſi cerni⸗
28 ges. Imago dicik mus. cemimtrinitaté. nodũ quide deũ. imaginẽ
dupliciter. Ano mõ dei. Hic em̃ q̃dã apꝑet trinitas.memoꝛie intelligen
qᷓ;tum ad ſubſtantia- tie.⁊ amoꝛis.Hhec & tria potiſſime tractemꝰ.memo/

õ riz. intelligentia, volütleẽzẽtt.
neteonuneee (Tangit imaginis aditões ꝗᷓ für trinitas. vnitao. gu⸗
ſic ſemper permanet. E alitaas. „ . änia
Alio motdo put ſupꝛa ¶ Mec & tria vt aug.ait in li.x.de trini.nõ ſt tres vite.
eſre addit benc eſc. xt vna vita.nec tres mentes.ſᷣ vna mẽs.vna eẽntia. x
txeæcoꝛè ⁊ honoꝛẽ. ⁊ we d Memoꝛia vo dr̃ ad aliqᷣd.⁊ ĩtelligẽtia.? volũtas.
noreſ ndi. Dua bo⸗ ſiẽ dilectio ſilr ad aliqd dr̃. Vita xo dicit ad ſeiß5asz Aoßet
ſet nõ intellexit. ⁊ mẽs ⁊ eẽntia.hec & tria eo vnũ ſunt. qͥ vna vita. rumn
vna mẽs. vna eẽntia.⁊ qᷣcqd aliud ad ſeipſa ſingnnaiuu:: ſten⸗
la dicunt᷑.etiã ſił nõ pluralit.ſᷣ ſingularit dicũt᷑.eo
vo tria ſunt qͥ ad ſeinuicẽ referun. M
¶E& qualia etiã ſunt nõ ſolũ ſingula ſingulis.ſᷣ etiiõ Ouz iſta tria cq⸗
ſingula oĩbꝰ. Alioqᷣjn nõ ſeinuicẽ capent.ſe aũt inui lia ſint. qꝛ a ſa,⸗
cẽ capiũt.Capiũt᷑ em ⁊ a ſingulis ſingla.⁊ a ſingu gulis capiunt᷑ oia
, lis oĩa. Memini em̃ me habẽ memoꝛia.⁊ intelligẽ/ et tota.
. =YMU! tiam. ⁊ volũtatem. Et intelligo me intellige. ⁊ vel⸗
le.atq; meminiſſe. Et volo me velle:et meminiſſe.⁊
intelligere.
¶ Totãq; meã memoꝛiã ⁊ intelligẽtiã ⁊ volũtatẽ ſiꝭ Quõ tota illa tria

memini.Qð em̃ memoꝛie mee nõò memini. illud nõ memoria capiat.
eſt in memoꝛia mea. Mihil aũt tã in memoꝛia eſt. qJ —
ipᷣa memoꝛia. totã ꝗ̊ memini. Itẽ qcqͥd intelligo. in
telligè me ſcio.⁊ ſcio me velle qcqd volo.qͥcqd aũt
ſcio memini.Totã & intelligẽtiã totãq; volũtatem
¶Simllit c htria intelligo. tota ſik intelligo. Neh Dus illa ma to
Similit cũ h tria intelligo. tota ſił intelligo. Neq; illa tria tor⸗
Snccq intelligibiliũ eſt qd nõ intelligã. niſi qud Apiat intelligetis
ignoꝛo. Quod autẽ ignoro.nec memini.nec volo. 2ðèòðB Dünz
uicqͥd & intelligibiliũ nõ itelligo.ↄñit᷑ etiã nec me ==
3 Winier volAuicd S intelligibiliũ memi.?⁊ o
o ↄñiter ⁊ intelligo. .
Volutas mes enia totam intelligetiã totq; me piot wlgtn.
am memoꝛiam capit.dũ vtoꝛ toto eo qð intelligo ⁊ M Pper
memini.Cũ itaq; inuicẽ ſingula.⁊ oĩa tota capiant Kaakin⸗
equalia ſunt tota ſingula totis ſingulis.⁊ tota in⸗ .
gula ſił! omnibꝰtotis.⁊ hectria vnũ.vna vita.vna
=Wð mẽs.vna eſſentia.Ecce illiꝰ ſũme vnitatis atʒ trini
b ¶ Wemoꝛia vo di⸗ tatis.vbi vna eſt eẽntia ⁊ tres ꝑſone.imago cẽ hũa⸗

citur ad aliqᷣd. Obijc na mẽs licʒ ipar.AMẽs aũt h ꝓ aio ipᷣo accipit᷑. vbi Wune
er mer gralnte eſt illa imago trinitatis. Pꝛo do mẽs dicit᷑ vt ait
ligetia. ⁊ volutas. ſit ¶ Aug. nõ ipla aia. qð in ea eſt excellentius. qualit

1 faſmn git
.

4

Lenihe

☛

—

— — —

e
4

ſepe accipit. Illud etiã ſciendũ eſt. ꝙ memoꝛia non
ſoluü eſt abſentiũ et pꝛeteritoꝛũ.ſed etiã pᷣſentiuʒ. vt
git aug.in.xiiij.li.de trinitate. Alioqͥn nõ ſe capet.

5*

„

Dubitatio ex pdictis orta. vtx aia ſit ſue potetie
et quõ illa tria dicant᷑ vna eſſennia. 1

rvryonal.eẽntia ẽ ſpũalis ⁊ incoꝛpoꝛea.Illa vo tria na

8

ꝛ ũla tria dicat
de ſeiuicẽ relatiue.

ncia.

Aug.

2

turales ꝓpꝛietates ſeu vires ſunt ipi⸗ mentis. ⁊ a ſe
inuicẽ differũt.qꝛ memoꝛia nõ eſt intelligẽtia vł vo
luntas.nec intelligẽtia voluntas ſiue amoꝛ.

¶ Etr hec tria etiã ad ſeipᷣa referunt᷑.vt ait Aug. in

ix. li. de tri. MEem̃ amare ſeipam vel memiſie nõ
põt niſi etiã nouerit ſe. Mã quoò amat vel memit qdð
neeſcit. AMiro itaq; mõ tria iſta inſeꝑabilia ſunt a ſe⸗

Quõ h̊ tria dicaa ipis:⁊ tamen eoꝝ ſingulũ ⁊ ſi! omia vna eẽntia eſt.

tur vnum vel vna
ſbſtanti

cum et relatiue dicant᷑ adinuicẽ.¶ Sed iam vidẽ/

dũ ẽ quõ h tria dicãt᷑ vna ſpᷣa: Ideo qꝛ.ſ.in ipᷣa aia

yel mẽte ſbalit exiſtũt.nõ ſic̃ accidẽtia in ſubiectis.
q̃ pñt adeſſe vel abeſſe. Vñ aug.i.ix.li.de trini.ait.
Admonemur.ſi vtcũq; vidẽ poſſumꝰ.h in aio exi⸗ tia. Vel inq;tum dat
ſtere ſbᷣalitcr nõ tãqᷓ; in ſubiecto vt coloꝛ in coꝛpe.qꝛ erale. ⁊ ſic
cit᷑ vita. qꝛ aia cſt i ge⸗
nere viuentiũ. Aut in

⁊ ſi relatiue dicãt᷑ adinuicẽ.ſingula tñ ſbhaliter ſunt

in ſbᷣa ſua.Ecce ex qͥ ſenſu illa tria dicant᷑ eſſe vnuz
vel vna ſubſtãtia. Que tria vt Aug.ait.in. xv.li.ö
trini. in mente naturaliter diuinitꝰinſtituta qͥᷣſqs vi-
uacit ꝑſpicit.⁊ q́;magnũ ſitĩ ea.vñ põt etiã ſempit⸗·
na ĩmutabiliſq; natura recoli.ↄſpici.ↄcupiſci. Re/
miniſcit em ꝑ memoꝛiã.intuet᷑ intelligẽtiã ample

—

ctit ꝑ dilectionẽ. ꝓfecto reꝑit illius ſũme trinitatis

.. *

. .

O Apter illa tris

¶Docet cauere enoꝛẽ. ? æ in illa ſilitudine imagis tninnate ꝛc.· Junuit
m magiſter. ꝙ tres perſo

maxima eſt diſſimilitudo.

¶ Werũtñ caueat ne hãc imaginẽ ab eadẽ trinitate fa

ctꝗᷓ ita ei cõꝑet.vt oĩno exiſtimet ſilem.ſᷣ potiꝰ ĩ q̃li⸗

„

iſta ſilitudine magnã q; diſſilitudinẽ cernat.
Pꝛima dimtitturd 5

bꝛeuiter oñdi põt.hõ vnꝰ ꝑ iſta tria memi⸗

nit. intelligit. diligit. q nec memoꝛia ẽ.nec intellige⸗ .
tia.nec dilectio.vᷣ h hʒ. vnꝰg hõ eſt. qui hʒ h tria.nõ
iplſe ẽ hec tria. In illiꝰ vo ſumma ſimplicitate natu
req;ᷓ deꝰ eſt.qᷓ;uis vnꝰſit deus.tñ tres ꝑſone ſunt.pf

et filius.⁊ ſpũſſanctꝰ.⁊ he tres ꝑſone ſunt vn⸗ deꝰ.

Aliud ẽ itaq; trinitas res ipᷣa.aliud imago trinitat
in re alia.ꝓpter quã imaginẽ etiã illud in q̊ ſunt H
tria.imago dr.ſ.homo.Sicut imago dr̃ ⁊ tabula 7
pictura q̃ eſt in ea.ſed tabula nomine imaginis ap
pellat᷑.pꝛopter picturam que in ea eeft.
Rurſus iſta imago que eſt homo habes illa tria
yVna pꝑſona eſt. Alla vo trinitas non vna perſona ẽ.

ſed tres ꝑſone.pater filij. filius patris.⁊ ſpirituſſã

ccus parris et filij. IRtach in iſta imagine trinitatis.
non htna vn?homo. vniꝰ hominis ſunt. In illa

8 .
. — —
4.
S . *
— - .
x

in pꝛedicamẽto rela ti
onis. Itẽ querit᷑ qua
re mens dicit᷑ magis
ad ſe q́; memoria vel
intelligẽtia. R*. dm.
10 ri cenr eenm YHo² dici a aliqd eſt du
¶ Hic attendendũ eſt diligẽter ex qᷣ ſenſu accipiendũa
ſit qð ſupꝛa dixit. illa tria.ſ.memoꝛiã.intelligẽtiã. et
volũtatẽ eẽ vnũ.vnã mẽtẽ.vnã eẽntiã.qð vtiq; ñ
vf eẽ verũ iuxta ꝓpetatẽ ſᷣmõis.Aens em̃.i.ſpũs mclimacione rſieme,
moꝛia dicit᷑ acl aliqͥd.

pliciter. Ael ꝓpꝛie ⁊ p
rõne alicuiꝰannexi.qꝛ
hʒz reſpectũ annexũ et

qꝛ innatũ bʒ reſpectũ

ad memoꝛiale.ſilr in/

telligetia ad intelligi
bile. ⁊ volũtas ad vo⸗

libile. ⁊ hec obiecta ad
inuicẽ habent reſpcm̃

Finetet obiectio.
¶ Ad illud qd queri⸗-

tur de mente: dom. ꝙ 50
mens dicit᷑ ab actu eſ
ſentiali. ꝓpterea eſt in

telligendu. ꝙ quo eſt.

dat aie eſſe generaliſ⸗
ſimũ.⁊ ſic dicit᷑ eſf/fſen-

quãtũ dat eẽ ſpuale.⁊

ſic dicit mens. Mẽs
cm̃ nõ dicit᷑ niſi quod

viuit vita itellectiua.

Nel aia in ſe dꝛ eſſten/

tia. vt actus coꝛꝑis vi
ta. vt pfectibilis a deo

c n illavo ſumma

ne nõ ſunt vnius dei.

Contra. vr dicere fal⸗
ſuz. Quia cũ ſint vni⸗
us ecntie. ⁊ eẽntia ſit

de. ſũt vniꝰ dei. Si
dicas ꝙ nõ ſeqᷣt᷑. ego

Iro.q̃re nõ ↄcedit᷑ ꝙ

tres ꝑpſone ſũt vnius
dei. Si dic ꝙ ꝓpter hᷣ
obliquus notat di/

uerſitatẽ. g cuʒ eẽntia

nõ ſit diuerſa a perſo
na.no põt dici. tres ꝑ

e⸗ 8 vniꝰeſentie. .
P. dom. qꝙ genitiuuſ ? I
aliqñ rni B

iqñ aſtruit in roöͤne
poſſeſſionis.vt ſi dica

tur bos petri vel Jo⸗

haãnis. Aliqñ ex vi de⸗
cdaratõnis. vt mulier
lr gie foꝛme. aliqñ i⸗

tiue. yt creata ſal.

29

E2 in gne. Si loqmur

Intranſitiue dſtruit
generale cñ ſpeciali.⁊
ſic põt dici ſba vł pſo⸗

na dci.Ex vi declara

tionis eẽntie.vt ipoꝛ/
tans foꝛmã ꝑ moduʒ
foꝛme.⁊ ſic dicũt᷑ tres
ſone vnid eſſentie. qꝛ
qñ dẽ. tres ꝑſone ſt᷑
nec ꝑ modum foꝛme.
nec ꝑ moda Perif
tis.ideo intelligit᷑ ꝑer

modũ poſſidentis.v

pꝛincipiãtis. iõ ſim/
plicit eſt falulu.
d ¶ At ex maxia pte

ſit diſſilis. Con. H vf

falſũ.Quia lmago eſt
ſimilitudo expᷣſi
maxime ẽ diſſilis.nõ
eſt imago. Ry. dom q;
eſt exceſſus ſimplir vxel

de exceſſu ſimplr. ſic

dico ꝙ aia rõnal nõ ẽ

valde ſilis deo. Si ãt
loqmur in gñe creatu
re.ꝗꝛ tãtũ exccdit q̃n/

valde ſilis ⁊ expᷣſſa ſi
e¶ Si duo eeẽntvl vt
q; iſuf.eſ.Coñ. Quia
hm viã iſtaz mõſtrari
poſfet qꝙ ñ ſit niſi vna

35 pſona. e'. dom. ꝙ in
ꝓſonis nõ põt eẽ ſuꝑ/

luitas.qꝛ in eis ẽona

ſufficiẽtia. Uñ ſi vna

eſſet ſuꝑflua.⁊ om̃es.

Sed noõ põt ibi eẽ ali

qua inſufficiẽtia.qꝛ ni

bil plus habẽt tres q;
vna. Sed ſi eẽnt due
eſſentie.due eſſent ſuf

ficientie. ⁊ quelibet ꝑ

ſe eẽt ſufficiẽs.Si aũt

altera eum altera. q̃li

bet eſſet inſufficiens.
Et ita ptʒ ꝙ nõ eſt ſi⸗
mile de duabus eſſen

tijs ſicut de duabꝰ? ꝑ⸗
ſonis.

f¶E vidit qꝛ abſ;

Ia ſapiẽtia nõ ſit ⁊c. Cõ

*

tra. ſᷣm boc vr ꝙ pat
ſit ſapiẽs ſapiẽtia ge/
ſattt nõ eſt intel
igenda imediate.ſ.qꝛ

nõ eſt res fatua. ergo

bʒ ſapiain genit. Z

boc intelligeqũ

gquod in anima excellentius eſt. —
n his tribus.ſ.mẽte.noticia.amoꝛe.attẽdit᷑ ima ,/
go ꝓpter ↄſiderationẽ.oꝛdinẽ ⁊ eq̃litatẽ. 0.ℳ

—

vo ſũma trinitate cuiꝰhimago ⁊.nõ vni dei ſũt ilaꝰ
tria. vnꝰ deꝰ. ⁊ tres ſt ille ꝑſone.nõ vna ꝑſona. ¶
la.n.tria nõ hõ ſunt.ſᷣ hoĩs ſunt.vel in hoie ſt. Sʒ
nũqͥd poſſumꝰdicẽ trinitatẽ ſic eẽ ĩ deo.vtaliqd ði
ſit nec ipᷣa ſit deꝰ. Abſit vt h̊ͥ credamꝰ. Dicamꝰ emi
mẽte nra imaginẽ trinitatis.ſᷣ exiguã ⁊ qlẽcũq; eẽ:

2* * 9

q̃ ſumme trinitatis ita gerit ſilitudinẽ. vtex maxi⸗

ma pte ſit diſſilis. Sciẽdũ vo eſt ꝙ h trinitas mẽt.

(vt ait Aug.i. xiiij.li.de tri.)nõ ꝓpterea tm̃ imago
dei eſt. qꝛ ſui meminerit mẽs ⁊ itelligat ac diligat ſe

b gꝛe pt etiã memiſſe ⁊ ĩtellige? amare illũ a qͥ fctã ẽ.
Alia aſſigtio trinitatli aĩa.ſ.mẽs.noticia.amoꝛ.n

Rõt etiã alio mõ alijſq; noĩbꝰ diſtingui trinitas in
aia q ẽ imago illius ſũme ⁊ ieffabil trinitatis. VUt ei
ait Aug.i.ix.li.de trini.M&ο8S.⁊ noticia eiꝰ.⁊ amoꝛ.

tria q̃dã ſt. MES. n. nouit ſe ⁊ amat ſe.nec amare ſe

pbt niſi etiã nouerit ſe. Ouo qᷓdã ſt mẽs ⁊ noticia erꝰ.
Itẽ duo q̃dã ſunt mens ⁊ amoꝛeiꝰ Cũsg ſe nouit
mens ⁊ amat ſe.manet trinitas.ſ.mens.amoꝛ.⁊ no

ticia. AMens aũt hic accipit᷑ non ꝓ anima.ſed ꝓ eo

* .

Hec aũt tria. cum ſint diſtincta a ſeinuicẽ. dicuntur

tũ põt nã creata.ſic diꝛ tamen eſſe vnũ.qꝛ in aĩa ſubſtantialier exiſtunt.

¶ Etẽ ipa mens qſi ꝑens.⁊ noticia eiꝰ q̃ſi ꝓles eiꝰ
Aẽs.n. cũ ſe cognoſcit.noticiã ſui gignit.⁊ ẽ ſola

parẽs ſue noticie. Terciꝰẽ amoꝛ.qͥ de ipᷣa mente et
noticia ꝓcedit.dũ mens cogſcit ſe ⁊ diligit ſe.Nõ ei
poſſet ſe diligè niſi cogſcèt ſe.amat etiã placitã ꝓpylẽ?
.i.noticiã ſuã.⁊ ita amoꝛ qͥdã ↄplexꝰ ẽ ꝑentii ⁊ ꝓlis.

¶ Mec minoꝛ eſt ꝓles ꝑente.dũ tãtã ſe nouit mens

Inta eſt.nec minoꝛ eſt amoꝛ ꝑente ⁊ ꝓle.i.mẽte?⁊ no
ticia. dũ tãtũ ſe diligit mẽs.q̃ntũ ſe nouit⁊ q̃nta eſt.

Sũt etiã h ſingula ĩ ſeipſis.qꝛ ⁊ mens amãs ĩ amo⸗

re eſt.⁊ amoꝛ ĩ amãtis noticia.⁊ noticia in mẽte no-
ſcẽte ẽ. Ecce in his tribꝰ q̃lecũq; veſtigiũ trinitatis
opparet. M

Quõ ex imagine trinitatis create pficit mẽs vt
cognoſcat᷑ increata trinitas ⁊ vnitas. p

— * ——

s itaq; rõnałoſiderãs h tria. t illã vnã eẽntiãi

ſcgf

Mens vice pꝛis
noticia filij. amo⸗

ſpũſſcti accipit᷑.

Mõ eſt minoꝛ m?
te noticia. nec a/
moꝛ vtroq;.

etria ſunt in
i9.

ã̃ iſta ſt.extẽdit ſe ad ↄtẽplationeʒ creatorj.? vider
vVnitatẽ in trinitate. ⁊ trinitatẽ i vnitate. Intelligit
em̃ vnũ deũ eẽ̃.vnã eẽntiã.vnũ pᷣncipiũ. Intelligit

em̃.qꝛ ſi duo eẽnt.vl vtq; ĩſufficiẽs eẽt. vłalt᷑ ſup⸗ 6

fluẽt. qꝛ ſi aliqd deeſt vni qð habet alt.nõ eſſet ibi

ſumma pfectio.Si vᷣo nihil vni deeſſet quod habe⸗-

ret alter.cũ in vno eſſent oĩa.alter ſuꝑflueret. YIntel

lexit vnũ eſſe deũ oim autoꝛem. ⁊ vidit qꝛ abſq;

ſapientia nõ ſit quaſi res fatua.⁊ io intellexit eũ ha

bere ſapientiã que ab ipᷣa genita eſt.⁊ qꝛ ſapiam ſu⸗

am diligit. intellexit etiã ibi eſſe amoee.
¶ Epilogus de ſumme trinitatis vnirate. q
Quapꝛopter iuxta iſtaʒ cõſiderationẽ vt ait aug.

da n

e
Mi⸗
eyniinntl
füßbotrd
Enicit

Kemmand

—.—
.

Aug„, n.· ix. li. de tnini. Credamꝰ pꝛẽm ⁊ filium 2 ſpuml. n Deus eſt ba ſpalis
uin vnu eſſe deũ. vniuerſe ceature ↄditoꝛem ⁊ re Feſt nata cognoſcere
ſiliũi. trinitatẽ relatarũ adinuicẽ pſonaꝝ. vt em̃ air HsSenenteem.
Aug. in li. de fige iße in li. de ſide ad petrũ. VUna ẽ natura ſiue eẽntia ettchi DeSee. 1
dpa. Rainj.c fili.? ſpu ſſancti. nõ vna pſona. Si em̃ ſiceſ eſt vpbũ niſi pcedat
ſet vna pſona. ſicut ẽ vna ſi ubſtatia pfis t filij ? ſpi⸗ mente. ita guet
niuſſeti.veraciter trinitas nõ diceret. Rurſus qui⸗ h. ſi bz ſapiaz. neceſi. ceſſe
dẽ trinitas eſſet vera. v ynꝰde trinitas ipᷣa nõ eſſet eſt ſapiam eſſe genitäa
ſi quẽadmodũ pater filius ⁊ ſpũſſctũs pſonaꝝ ſũt E ormnes eſe⸗
abinuicẽ ꝓpꝛietate diſtincti. ſic fuiſſent â naturau guentias opoꝛtet 2
Alnun EeAel. e nnie telligere immediate.
diuerſitate diſcreti. Fides aũt priarchax, ppharñ. echatt:⸗
vtq; aploꝝ vnũ deũ pdicat trinitateʒ eſſe. In illagd
ſafancta trinitate vnꝰ eſt de pater qᷣ ſolus eſſentialiit· “
de ſeipſo filiuz vnü genuit. ? vnus filiꝰ eſt 4 deyno MM
DVygtre ſolus eſſentialiter eſt natus.⁊ vnus ſpũſſctũs

„

q ſolus eſſentialiter a pfe filioq; ꝓcedit.hoc aũt to
tũ nõ põt vna pſona. i. gignere ſe. ⁊ naſci de ſe. ? /
cedere de ſe. Vt em̃ ait Aug.in li.j.de trinitate.nul
la res eſt que ſeipam gignat vt ſit.

D Onſequent᷑ ad intelligẽtiã iſti⸗ eis ſede pñtis volumꝰ⸗. ꝛc. Si dicas. ꝙ nõ attẽdit᷑ eq̃litas reſpetũ M
Aiſt. q;tũ ad pᷣmã aſſignationẽ imaginis.qᷓ eſt ꝓ obiectoꝝ ᷣ reſpectu actuũ.vt ſit ſenſus. quicquid in
memoꝛiq. intelligẽtiã⁊ wpltatẽ.tria querũt᷑. Pꝛimo telligo. volo me intelligere. Adbuc ñ ven. qꝛ mitoꝝ
vtrũ in his tribꝰ.ſ.memoꝛia. intellligentia. voluũta⸗ memimꝰ? ꝗᷓ nollem? memiſſe. ¶ REdom. ꝙ ſicut dicit

te attẽdat᷑ rõ imagis. Scdo de cõpatõe iſtaꝝ ad ob- Aug. 2 mgr recitat.imago attedit᷑ ĩ his tribꝰ potẽtijs

iectũ. Tergo de copatione eaꝝ ad aiam vl ſbiectũ. ↄꝑatiõe ad vnitatè centie. ⁊ płalitatẽ actuñ i qᷣbꝰ

— 462 dgehhoff. „ r. ſt diſtinctio. 2 0ꝛ do. 1 oꝛigo vniꝰab alto ꝑ modũ q̃ᷓn
Vesvieis ( in oib ſil ſit vꝛ. Ag rõnẽ.n. imagis reqᷣrit᷑ exrſſa diſponedli. ⸗ retetio ſpẽi diſpoit ad intelligẽdũ
tcnfii n ofoꝛmatio in diſtinctiõe. diſtinctio in diuinis atten æinte ligẽtia ad amadũ. ſm ꝙ intclligit eſſe bonũ.?

ſcici. dit tũ ad tres ꝑſonas: nccrio in imagie creata at 35 56 ſolo ad illud qd obꝛ i iſtis oneiſe. nõ eſt di /

tẽdii qtũ ad tres ꝑſonas.¶ Ntẽ rõ imaginis ↄſiſtit ſtinctio oꝛiginẽ.g ⁊c. Ad illud qd obꝛ. ꝙ imago 3
in ꝑfecta capacitate.qꝛ pſᷣm 5 6 oigine 8 Adn

citate. g· eo E mẽs imago q̊ pᷣt attẽdit᷑ ym exterioꝛẽ diſ⸗ onẽ. dom. ꝙ ẽ imago rei cõ
Höcknunn ce eapax ? ꝑpticeps dei. de nõ capit᷑ ab aia plene ni·palis ⁊ ſenſibilꝛ H rolken ſe coguitioi ꝑ extioꝛa.hʒ
ſi amet᷑.neq; amat᷑ niſi intelligat᷑. nec intelligit᷑ niſi imaginẽ repnũtantẽ ſm exterioꝛc diſpõnẽ. Eſt iterum
r uai. pns apuq aiam habeat᷑. pᷣmũ ẽ p volũ atẽ. ſcdm & imago ra Pualieg cſt intima cuilibʒ rei. ⁊ qᷓ cosſci᷑
m⸗ intelligẽtiã. kciũ . memoꝛia.g c. ¶ Itẽ noticia ſiue m ꝙ virtꝰ recolligit᷑ ad intima.⁊ b imagine rephta
itelligetia appꝛopᷣat᷑ filio.volutas ſpuiſctõ. g̈ aut tr tẽ S̈tũ ad intimas diſpõnes.¶ Ad illud q̊ qd obẽꝛ. ep

va et diminuea erit aſſitio imaginis. aut ncce eſt memoꝛia eſt ſenſibilin. dm.qꝙ memoꝛia accipit᷑ tri/ 7

heetiu ſiteis ponẽ potẽtiã rñdetẽ pri. 55. ad eẽ imaginis licit. Ano mõ put eſt receptiua T retentiua ſenſibi /
rit᷑ repñtatio in diſtinctiõe oꝛiginis ⁊ oꝛdinis. i iſt liñ ⁊ pꝛeteritoꝝ. Alio mõ put eſt retẽtina pteritoꝝ. ſi

potentijs non eſt talis diſtinctio. quia ſimul ſunt ca ue ſenſibiliñ. ſine intelligibiliũ. Et tcio mõ. put cſt r e—
anima concreate.nec vna eſt ab alia. necvna poſt ali tentiua ſpẽrũ abſtrabẽ ab oĩ dꝛñtia tpis. vtpute ſpe
am. erga in iſtis eprs e ratõnem imaginis. cieꝝ innataꝝ. 2 B tcio mõ eſt ꝑs imaginis. ᷣ obiectõ
LWte unago e repñ̃tatio ᷣm extioꝛẽ diſpoõnẽ. vtz. ſy currit de alijs pmis duobꝰ modis. Pꝛio mõ memo⸗
iſte eres potẽtie ſt intime pi aie. g i iis nõ ẽ rõ ima ria ſeqt ſenſũ.ſcdo mõ ſeqͥt᷑ ipam intelligentiã 2 vo⸗P
ginis. ¶ytẽ ꝙ ſpalr memoꝛia nõ ſit de rõne imagis litatẽ. tcio mõ ancedit. ⁊ rñdet pri. EAld illð qð obẽ. 3 ⁸
Vr.qꝛ cũ imago ſit aie eẽntial hm potentiã rõnale,ʒ ꝙ memoria nõ refoꝛmat᷑.ddm.q; imo memoꝛia rcfõ?ꝰ
lit i 1pa.memoꝛia aũt vt dicit phᷣs ſenſ ibiliũ. qꝛ ẽ in mat᷑ ⁊ qtũ ad ſtatũ vie. ⁊ qᷓtũ ad ſtatũ pꝛie. In b̈p
bꝛut.ᷓ vẽ ꝙ, memoꝛia nõ ptinet ad imaginẽ. ¶ Pꝛe · ſpem 2l, pop erpoſiron⸗ Aug up lu vbũ Mat.
. terea cn memoꝛia ſit ſenſibiliũ ſiue itelligibiliũ. ↄcer/ rxij. Diliges dñm deñ tuũ ex to.coꝛ.tuo.i.itellectu ſi-
nit dꝛñtiã tꝑis.qꝛ ẽ acceptio pñs de pᷣteritis.ſᷣ imago-ꝰ ne erꝛoꝛe.Ex tota aia.i.ex volutate ſine Zdictiõe. Ex
abſtrabit a ↄditiõibꝰſenſibilibꝰ ⸗ tpibꝰ.g c. ¶¶ JItezʒ tota mente.i.memoꝛia ſine obliuione. In ſcdo ſtatꝛ
imago attẽdit᷑ in his q̃ ſe nata recipe imaginẽ refoꝛ/ refoꝛmat᷑ qtũ ad tentioneʒ. Eñ Berñ dicit. O deꝰ
mationis ſiue ſilitudinis. imago illa oſiſtit ĩ tribus eſt futur? intelligẽtie plenitudo lucis.volũtati mul⸗
. Vrentib? theologicis. qᷓꝝ nulla eſt in memoꝛia. Sc. titudo pacis.memoꝛie ↄtinuatio eternitatis. Hec «5
ite ꝙ volũtas nõ ſit de integritate imagis. vr. qa etiã incõueniẽs ꝙ; memoꝛia q;uis ſit pᷣma refoꝛmek
dꝛ in li de ſpñ ⁊ aia. imago eſt ĩ potẽtia cosſcẽdi.ſui Np dotẽ vltimã.qꝛ oꝛdo refoꝛatiõis ⁊ defoꝛmatiõis ici·
tucgo eſt in potẽtia diligendi. Sʒ volũtas non ptinet pit a poſterioꝛi.oꝛdo ãt foꝛatiõis ĩcipit a ſupioꝛi.id 2
potetia cognitiuq. c ¶ tẽ ois potẽeia qeſt de wlutate incipit ⁊ tẽdit vſq; in memoꝛia.¶ Ad illu⸗
imagine. dʒ alijs eqri. qꝛ ad ronẽ imaginis cecjrit ej q& obꝛ. ꝙ imago eſt in potẽtia cognoſcẽdi. Dom. ꝙ
litaseß yvolutas no e lijs q; mulfi ielligim? d no ſilſcygo die q gratuithiet iõ dʒ eẽ ꝑ appꝛopationeʒ

in volũtate ſiue ĩ dilectione. Imago vᷣo nõ dicit gra

ruitum. ideo dicitur eſſein otetla cognarenali Z

aagliter de imagine.quia in

io eſt pꝛima imago.et fi⸗

lio appꝛopꝛiatur intelligentia. que eſt in potentia
cognitiua ideo dicitur imago eſte in potẽtia cogno/

ſcendi.Ad illud. voluntas nõ equat᷑ intelligentie
D9 Dicendũ. ꝙ voluntas ꝓut communiter accipit᷑ ad

velle a nolle.quoꝛum vtrunq; eſt actus voluntatis
benc equat᷑.ᷣm ꝙ dicit᷑ vti eſſe commune ad vtrun
pit illã dum vtoꝛ ⁊c. Quicquid em̃ recoꝛdamur vel

cit Aug.et babet᷑ in litera. ꝙ voluntas ca

intclligimus. in facultatem voluntatis accipimꝰ ad

eligendũ vel ad reſpuendum. ⁊ iſtud eſt ſᷣm ꝙ dicit
getum communem voluntatis.ſed pᷣm actum ſpeci

alem. qui eſt velle tĩ.non cquatur.de iſto eſt oppo/
ſitio.quo modo ſic velle non compꝛebendit totað w

luntatem.ſicut meminiſſe totam memoꝛiam.⁊ intel
Iigere totam intellgentiam.

eſtio.ij. e

¶ De potentijs in comꝑatione ad obicctum. vtruz
videlicet attendat᷑ imago in eis per compationem
ipſarum ad deum:Et ꝙ ſic vidct᷑.qꝛ eo eſt aia ima-

go. quo capax dei et particeps eſſe poteſt. vt dicit au

guſtinus. xiiij. de triinitate.ſed eſt capax q;tũ ad par
tem ſuperioꝛem.ergo ⁊c. tem. J

n eo imago illi

us quo nihil melius eſt inquirenda eſt ⁊ inucniẽda.
quo mens noſtra nibil melius babet. ſed hoc eſt ſu

perioꝛ pars.ergo ⁊c. ¶ Item boc idem videt᷑ ratio/

ne.quia imago dicitur.eo ꝙ ducit in pꝛototypum.g

cum illud ſit deus. non attendit᷑ imago in potentijs

bis.niſi m ꝙ ducunt in deum. Sed per has potenti
as bomo ducit᷑ in deum. dũ per eas conuertit᷑ in eũ.
ergo c. ¶ Item deus eſt obiectum virtutum theo⸗

logicarũ in quibꝰ conſiſtit imago refoꝛmatiõis.ergo

cum idem ſit obiectum vtriuſq; imaginis.quia vna

eſt ductiua alterius ⁊ perfectiua. Leen i deus eſt

obiectum vnius. ergo et alterius.

outra. Augẽ?.

ix. de trinitate. aſſignat imaginem in mente intelle⸗

ctu ⁊ amoꝛc.ſᷣm ꝙ anima meminit ſui.intelligit ſe.

diligit ſe. ergo videt imago attendat᷑ per conuer/

ſionem ſui ſupꝛa ſe. ¶ Item Aug. xij. de trini. ca. iiij.
Cum in natura mentis bumane querimus trinita-
tem. in tota querimus.non ſeꝑantes actionẽ tempo

ralium. a contemplatione eternoꝛum.vt tercium ali

quid iã qucramus. ergo trinitas imaginis attendit
pm actionem tempoꝛalium.⁊ ita p ↄuerſiones ad in
ferioꝛa. ¶Item vᷣm ꝙ anima conuertit᷑ ſupꝛa inferi
ora vel ſupꝛa ſe.eſt cqualitas.⁊ oꝛdo.⁊ oꝛigo.⁊ om̃ia
que concurrunt ad rationem imaginis. tẽ ima/
gGo eſt in peccatoꝛibus a deo auerſis ⁊ in illis etiaʒ qͥ
nullo modo poſſunt reuerti.vt ſunt damnati. ergo

teum. ¶ Ueem neceſſe eſt q;tũ ad ꝑfectam rationeʒ

un gBaner attendit᷑ penes conuerſioneʒ ad

40

imaginis equari cognoſcentem 2 cognitum. ſiue di⸗
centem dictum. Mam iſta duo patrem filium re-
preſentant.ſed in conuerſione ad deum non eſt talis

tria opoꝛtet in ima inis ratione pꝛeſupponere. Pri

mo em̃ imago attendit᷑ ̃m expꝛeſſam confoꝛmitateʒ

ad imaginatum. Secundo. ꝙ illud qd confoꝛmatur
imagini ꝑ conſequens confoꝛmet᷑ imaginato. vnde

qui videt imaginem petri:p conſequens videt ⁊ pe

Jun Keco Pantnagaiſiaswtereis Giranes
redditur bis aq que conuerti. ſiue 'm cognitioneʒ

. .

ſiue ſm amoꝛem. Quoniam ergo cum anima cõuer

7.

tit᷑ ad deum. ſibi confoꝛmatur.⁊ imago attendit᷑ ᷣm

„

confoꝛmitatem. ideo imago dei conſiſtit in bis po/
tentijs que habent obiectum deum. Rurſum quoni

am anima eſt imago dei ᷣm ꝙ ↄfoꝛmatur imagini ⁊
imaginato.ideo anima pᷣm ꝙ conuertit᷑ ſupra ſe nõ
recedit a confoꝛmitate.et ideo imago cõſiſtit in his
potentijs.ſᷣm ꝙ babent animã ꝓ obiecto.Sʒ cũ cõ/

uertit᷑ ad creaturas inferioꝛes.illis cõfoꝛmat᷑.in qui

bus nõ eſt imago dei ſed veſtigiũ.ideo potentie ani-

me ſᷣm ꝙ; habent inferioꝛa ꝓ obiectis recedunt a ra
tione imaginis.quia recedunt a confoꝛmitate expꝛeſ

ſa. Licet itaq; in huiuſmodi potentijs.ſᷣm ꝙ conuer

tunt᷑ ad ſuꝑioꝛa. ſit repire trinitatem. et aliquam cõ⸗

foꝛmitatem.ſimiliter in potẽtijs ſenſitiuis.ſicut oſtẽ
dit Aug.quia tamen deficiunt ab expꝛeſſa confoꝛmi
tate.nõ repitur ratio imaginis in eis. Ande Auguſ.

inueſtigat in omnibus potentijs anime trinitatem.

non quia in eis ſit imago.ſed vt a ratione imaginis

excludat. Ande qucrens trinitatem in tota anima.

uerit in ſuperioꝛi ⁊ inferioꝛi parte rationis.⁊ in ſen
ſu. Et hoc eſt quod dicit in illa auctoꝛitate. Cum in
natura mentis bumane querimus trinitatem.in to/
ta querimus.non dicit querimus imaginem. Ande

Auguſ.xiij. de trinitate.quis in inferioꝛi parte ratio
nis inueniri trinitas poſſit.imago tamẽ inueniri no

poteſt. Concedendũ eſt ergo ꝙ imago cõſiſtit in bis
potentijs.ſᷣm ꝙ ad animaʒ conuertunt᷑.pꝛimo tamẽ
et pꝛincipaliter vt oſtendunt pꝛime rationes. ſᷣm ꝙ;
conuertuntur ad deum. AUnde Aug. his duob? mo⸗/
dis aſſignat imaginez. Pꝛima eſt in mente. noticia.
et amoꝛe.ſᷣm ꝙ mens nouit ⁊ amat ſe. Secunda eſt
in memoꝛia.intelligentia. ⁊ voluntate.⁊ in fine libri
oſtendit completiſſimaʒ rationem imaginis eſſe in
compꝑatione ad deum Lhis patet reſponſio ad
pꝛimũ.ſcm ⁊ terciũ.quia pꝛimũ argumentum cõce
dendum eſt.ſcᷣm vo concludit ꝙ in inferioꝛi parte
ſit trinitas.⁊ terciũ ꝙ ↄfoꝛmitas.ſed bec ſoluta ſunt.
quia nõ eſt expreſſa. Eauludas obijcit᷑ de cõuer
ſione peccatoꝝ. Re. ꝙ dicimus imaginem in his po⸗ 41
tentijs. m conuerſionem non actualem ſed aptitu/
dinalem.que nunqᷓ relinquit potentias. ſicut greſſi
bilis etiã dicit᷑ homo qui habet pedes truncatos.q;
uis nõ gradiat᷑. AAltud qað obijcit᷑. ꝙ neceſſe eſft
in imagine cognoſcens ⁊ cognitum adequari.Dom
ꝙ non opoꝛtet cognitũ adequari cognoſcenti adeq⸗
tione rei ad rem. ſed ſub ratione cognoſcibilis.vnde
tantum eſt coguitum in intelligentia. quantũ repꝛe/
ſentat᷑ a memoꝛia. O aũt ſimpliciter adequet᷑ non
opoꝛtet. adequat᷑ tñ ᷣm qꝙ; anima cõuertit᷑ ſupra ſe.
AUVnde ratio imaginis quo ad quid eſt in cõuerſione
ad deum.quo ad quid eſt in conuerſione anime ſu/
pra ſe. In cõuerſione ad deum eſt plus.qꝛ plus ba/

. 4 „

bet de ratione venuſtatis ⁊ confoꝛmitatis.in cõuer-

ſione ad ſe. plus babet de rõne conſubſtantialitatis

Kt equaliraitts.
((ADusſtio.iiſ. f—
¶BDe comꝑatione iſtarum potentiarum ad animã

ſiue ad ſubicctum vtrum vicʒ; ſunt idem in eſſentia

cum anima:Et videt᷑ ꝙ ſic. Quia Aug. dicit. x.de tri
ni. bec tria. memoꝛia. intelligentia ⁊ voluntas. ſunt
vna mens. vna vita. vna eſſentia. ac ꝑ hoc vna ſub/
ſtantia. Item Berñ · ſuꝑ cantica cañ. Quedas in
gnimg intueoꝛ.memoꝛiq. intelligentiam. volitatẽ.

uicknl

guirp
ethiet
tguohiſn
sgihen
Hanntt
ginpick
ſtpfm
elti
Piapin
ſumſtbttn
mſuri
prſeitil
atenepum
dfen
befieeh
Alnſtintn
Atuccttonn
uatappm
Sipcſenat

tuchmiinot
onalen⸗
enetporent
ltanicck
Fengörn
ſtepotateſn
Aaclleticgt
ſrſibſenin
hnoninnis⸗
glsiubanir.
ſipaenin
ſeſegablet
hiſmnaid
wfazi
Prhfheni
Gnartzen
hem
Kſelhrn⸗
Hpfinnhen
etigtqe
elnichre
Phechaan
ſcdedßf
Ntnnen
umafntt
kuneſti
tnralspot
Nertragle
ſinſal
WE

nmigt ce
urmndt bn
ſſſtit ndse
Rrimem

wenmn
0 Gatitin be
Gfomgiing
deopormnenl,
Dsrecccuntz
Nfonitneendr
s ngconne
n ignmn
nſtiis ſatcſt
eſt onſn
es Snce An
mine hintnten⸗
1ntone inngii
en intorn min.
vmronis tinſ
goritre Cunn
Stmutreninn
inggnen. Ch
ton anem
taneinveniini
cſiſtt nbe
mni. punoten
e nnone. n
1g bio docb ſ⸗
lin tanre M
l Gumh
tn tmicbi
ninms iſt il
õ
Puinfmnon n
ſaheſcunſen
Gobjcl e ct
mpenibo
mien dpen
unſane
Csmnanpi⸗
itgunſel
inn Dor
goſahits M
mngmmd,

4

bee tria ipſa eſt. Si tu dicas.q; boc dicit᷑ per cauſã.

hoc nihil eſt.quia Augꝰ.de ſpũ ⁊ anima dicit ꝙ aia

eſt queqã ſua vt potentie.⁊ quedã ſua nõ. vt virtu/⸗
tes. ꝙ ſi ꝑ cauſa eſſet. vtrũq; poſſit dici. ¶ Itez boc⸗

ipſum videt᷑ velle dicere phᷣus.quia idem dicit eſſe ncdi in
Secundo modo potentia naturalis dicitur poten/
tia naturaliter egrediens a ſubſtantia. Et hoc põt

pꝛincipiũ eſſendi ⁊ oꝑandi.gᷓ cum pꝛincipiũ eſſendi

7

ſit ipſa foꝛma Peſthucialio. pannapi ogand Ferit

ipſa. ſed amsini oꝑandi eſt potentia. potentia ẽ

pꝛincipium

oſtendit᷑. Sicut materia pꝛima eſt oia nata recipere
per veritatẽ.ſic aia ᷣm ſimilitudinẽ. Sed potentia
materie pꝛime reſpcctu foꝛmaꝝ ſuſcipiendarũ non
differt per eſſentia ab ipſa.g ſimiliter videt᷑.ꝙ potẽ

tie aie. Pꝛobatio minoꝛis. Si em̃ ꝑ eſſentiã differret

aut eſſet ſubſtantia. aut accidens. HNon accidens.qꝛ
antecedit omnẽ foꝛmã ⁊ omne accidens.Si ſubſta/
tia.aut ergo materia aut foꝛma. Pꝛetea ſi differret
illius eſſet materia capax.¶ Item foꝛma accidenta

lis nõ eſt ſimplicioꝛ foꝛma ſubſtantiali. Sed poten/

tia oꝑandi nõ differt a potentia accidentali. vtpote
potentia calefaciendi nõ differt ꝑ eſſentiam a calidi
tate.nec potentia illuminandi ab ipſa luce.ergo ſi/
militer videt᷑.ꝙ nec potentia anime ab ipſa anima.
¶ Item qð vni cſt accidens. nulli ſubſtantia eſt. ſʒ
iſte potentie ſunt ipſi aie ſubſtantiales. nõ ſunt ei
accidentales.⁊ ꝑ ↄſequens nõ ſunt accidentia.ergo

ſuut ſubſtantia. conſtat autẽ ꝙ nõ alia.qᷓ; aia. Pꝛo/

batio minoꝛis.quia aia rõnalis.ſenſibilis.⁊ vegeta⸗
bilis in bomine.nõ dicit diuerſitatẽ ſubſtantiarum
ſed potentiaꝝ. ergo conſtat qꝙ in bomine iſte differẽ
tie. vegetabile. ſenſibile. rõnale accipiunt᷑ a potẽtijs
huiuſmodi differentie ſunt ſubſtantiales. et po/
tentie. ergo ⁊c.¶ Contra. Augꝰ.in. xv. de trini. aſſi⸗
gnat differentiã imaginis create ad trinitatẽ illam.
ſcʒ in creataʒ.quia in illa trinitate eſt habens id qð
babetur. bic autẽ babens nõ eſt id qd habet᷑.ergo ſi
anima habet tres potentias.ergo eſſentialiter non
ſt ille. ¶ Item dyoniſius dicit. ꝙ in quolibet crea-⸗
to differunt hec tria.ſubſtantia.virtus.⁊ oꝑatio. er/
go in anima differunt ſubſtantia ⁊ potentie. 0 t
boetius.in quolibet creato differunt quo eſt.⁊ qd ẽ

ſiue quid eſt ⁊ eſſe. ergo ſimiliter immo multofoꝛtiꝰ
qð poteſt ⁊ quo poteſt. ¶ Item rõnibus oſtendiẽ

ſic. Que differunt genere. differunt eſſentia. ⁊ vnuz
de altero non pᷣdicatur eſſentialiter.ſed potentie et
anima ſunt buiuſmodi.quia anima ẽ in genere ſub⸗
ſtantie.ſed potentie ſunt in ſcda ſpecie q̃litatis.ſ.na

turalis potentie. ergo ac. 4een illa quoꝝ vnum
Een

eſt extra alterum, differũt eſſentialiter 1 ſubſtantia/

liter. ſed virtus egreditur ſubſtantiã. quia operatur
in obiectum qð eſt extra.ſed impoſſibile eſt ꝙ ope/

retur vbi nõ eſt,ſi ergo virtus eſt vbi operat᷑. ⁊ ope/
ratun extra ſubſtantiã cuiuſlibet.ergo egreditur ex/
tra ſubſtantiam, ergo ⁊c. ¶ Item ad hoc eſt alia ra⸗
tio. Quia ſi eadẽ per eſſentia eſſent anima ⁊ poten/
tie, vnũ non muſtiplicaret̃ niſi ̃m multiplicationẽ
alterius.⁊ ſic cum vnum tm̃ ſit anima. baberet tm̃
vnam potentiam.ſed hoc eſt falſum.ergo ⁊c. ¶ Ad

43 Pꝛedictoꝝ intelligentiã notandi eſt. ꝙ potentia na

turalis dicitur dupliciter. Pꝛimo modo pꝛout dicit
modũ exiſtendi naturalis potentie in ſubiecto. m
quẽ dicitur ſubicctum facile yel difficilead aliquid

gAgendum. ⁊ ſic naturalis potentia dicit modũ qua⸗
litatis. ⁊ eſt generaliter in ſecunda ſpecie qualitatis

endi.ſed nõ eſt pꝛincipiũ eſſendi niſi
foꝛma ſubſtantialis in homine.ergo potentia ⁊ fox
ma ſubſtantial ſunt idẽ in ſubſtantia.¶ ¶ Itẽ ratöne

t mmodũ qua/

vt patet cum dicit᷑ curſoꝛ ⁊ pugillatoꝛ.quoꝝ vtrũq;

dicit facilitatem.que ſequit᷑ modum exiſtendi potꝛ⸗

tie gradiendi et reſiſtendi ſiue agendi in ſubiecto.

eſſe dupliciter. Ano modo aliqua potentia egredit᷑

a ſubſtantia cum accidente.vt potentia calefacien/

di. Ignis em̃ per ſuam ſubſtantiam nõ calefacit ſi

ne caliditate. ⁊ bec potentis nõ eſt alterius generis
qꝙᷓ; ſit qualitas a qua egreditur. vnde potentia que?

calefaciendi.eſt in eodem genere cũ caliditate. Alio
modo dicit᷑ naturalis potentia.que naturalit egre
ditur de ſubſtantia immediate.ſicut potentia gene/
randi q́;tum ad inductionẽ vltime foꝛme.⁊ hec qui
dem non eſt alterius generis cum ſubſtantia.ſed re

ducitur ad genus ſubſtantie tanqᷓᷓ ſubſtantialis dit

ferentia.¶ Der hunc modum intelligendum eſt in
potentijs anime. NHam vno modo conuenit nomi-

nare potentias anime ᷣm pꝛimũ modum.vt dicunt

facilitatem.que dicit modum potentie exiſtendi in

ſubiecto. ſicut ingenioſitas ⁊ tarditas.⁊ bec quidez
ſunt in ſecunda ſpecie qualitatis. Alio modo cöue-
nit potentias nominare ꝓut dicunt oꝛdinem ſub-

ſtantie ad actum que eſt mediante aliqua ꝓpꝛietate
accidentali.vt potentia ſilogiſandi que eſt in anima
cum habet habitum ſilogiſandi.⁊ hec eſt in oodem
gencre in quo eſt ſcientia ſilogiſandi.vt ĩ pꝛima ſpe⸗
cie qualitatis.Cõtingit iterum nominare potẽtias

anime. vt immediate egrediunt᷑ a ſubſtantia.vt per·

hec tria memoꝛiã.intelligentiam. ⁊ voluntatem. Et

hboc patet. Quia omni accidente circumſcripto. in-
telleęcto qꝙ gnima ſit ſubſtantia ſpiritualis. hoc ipſo

quod eſt ſibi pꝛeſens ⁊ ſibi coniuncta.habet poten/
tiam ad memoꝛandũ ⁊ intelligendũ ſe.vnde iſte po

tentie anime ſunt ſubſtantiales ⁊ ſunt in eodem ge/

nere per reductionem.in quo eſt anima.attamẽ qm̃
egrediunt᷑ ab anima (potentia em̃ ſe habet per mo/
dum egredientis )nõ ſunt oino idẽ per eſſentia.nec
tamen adeo differunt vt ſint alterius generis. ſed
ſunt in eodem genere per reductionem.Et poteſt ſa
tis manifeſtũ exemplum dari in re ⁊ in ſimilitudineę
ecius. Mã res n hʒ tantã vdẽtitatẽ cũ ſua ſilitudine.

vt ſint vnũ numero,nec tantã diuerſitatem vt diffe

rant numero. Silitudo em̃ martini nõ adeo diſtat a

martino vt penitꝰdifferat ab eo. Et ideo ſilſitudo rei

in eodẽ genere eſt ꝑ reductionẽ cũ eo cuiꝰẽ ſimilitu/
d. Quia em̃ garecht iõ differt. ᷣ nõ tranſit in aliuꝰ
genꝰ. Et loquoꝛ de ſimilitudine m rõnẽ ſimilitudi/
nis nõ intẽtionis.i.pꝓut a ſubiecto exijt ⁊ nõ recedit
vt ſplendoꝛ a luce. Cõcedende & ſunt rões ꝓban

tes q aia nõ eſt ſue potentie p eſſentij. ¶ Ad illui ·
ad obijcit in otrani de Aug 2 Berf c, aia ſue 15
potentie. Dm. ꝙ; nõ eſt ibi pᷣdicatio accidentis de

ſubiecto.nec eiuſdẽ ꝑ effentiazs.ſᷣ ſubſtãtia vel eſſen
tialis. Pꝛopt᷑ ꝗð notandũ ꝙ eſſentiale vr qtuoꝛ mo

dis. Pꝛimo mo eſſentiale dr, qð dicit rei eſſentiã tĩ

ſicut ſpẽs ſingularis. Scdo mõ vf eſſentiale. qů eſt
de eſſentia a⁊ ↄſtõne rei. vt materia 2 foꝛma. Lercio
mõ dr eſſentiale.ſine qᷓ res nõ põt ee. nec pot intelli/
gi eſſe. xt ſunt illa in qbꝰ? attendit rõ veſtigij vt vni⸗
tas. veritas. bonitas. Quarto mõ vr̃ eſſentiale.ſine

q̃ res nõ põt cogitari hr̃e ꝑfecti eſſe vt ſunt poten⸗ L

Aiber

—
—

te in aia. in quibꝰ attendit᷑ imago.⁊ hoc eſt minimo

mõ ſubſtantiale ſiue eſſentiale.nõ tñ tranſit in aliud

45 genꝰ. ideo aĩa dẽ ſue potentie. qꝛ nõ tranſit in aliud

genꝰ¶ Ad illud qd obijcit. ꝙ idem eſt princixpium
eſſendi ⁊ oꝑandi.dm.ꝙ verũ eſt de pꝛincipio remo

to.ſᷣ de ꝓximo eſt impoſſibile. Ham ſi idem oino eſ-/
ſet pꝛincipiũ ꝓximũ.tũc idem eſſʒ in re eſſe ⁊ opera/
ri. Similiter ſi idem eſſet pꝛincipiũ ꝓximũ.cũ res ſʒ

babeat eſſe.ſemꝑ baberet oꝑari. Quia g̈ foꝛma dicit
ꝓximũ ⁊ immediatũ principiũ eſſendi.potentia Dv6

I ꝓximũ ⁊ immediatũ pꝛincipiũ opandi. patet ꝙ im/
A6 poſſibile eſt eſſe oio idẽ. ¶ Aq ill qd obijcit̃ de po/

tentia materie.dᷣm.qꝙ materia non eſt ſua potentia
per eſſentiã.qm̃ non eſt ipſa oꝛdinatio ad foꝛmã.eſt
tñ ipſa potentia materie æſſentialis ipſi materie.ſi/

cut potentia actiua ipᷣi ſubſtãtie.⁊ minꝰquidã elon⸗
gatur potentia materie a materia. qᷓ; potentia acti/
ug a ſubſtãtia. Om̃ potentia materie eſt potẽtia paſ

ſiua.que dicit oꝛdinẽ ad aliud cũ pꝛiuatõne. Sed po

tentia actiua dicit oꝛdinẽ cum poſitõne.⁊ ideo minꝰ

addit potentia materie ſupꝛa materiaz. q; potentia
actiua ſupꝛa ſubſtantiã. ⁊ hinc eſt ꝙ nõ ita diſtinguũ

tur diuerſe potentie in eadez materia ſicut in eadeʒ

47. ſubſtatia. 4.Ac allud qð obijcit᷑ de foꝛma accideẽta-

li.dm. ꝙ foꝛma accidentalis nõ eſt ſua potẽtia. NHã
potentia eiꝰeſt inqtum influit in alterum. attamen
pHotentia illa nõ tantũ addit. quantũ potentia foꝛme
ſubſtãtialis.qm potentia foꝛme accidẽtalis dicit oꝛ/
Qdinatõneʒ ad actũ.ſed nõ ſufficientẽ ꝑ ſe. ꝑvirtuteʒ

ſubſtantie. Sicut em̃ accidens nõ eſt ꝑ ſe. ita nõ ba-

48 bet vtutem operãdi ꝑ ſe.ſed per virtuteʒ ſubſtantie

EFð Zita hoc patet. ¶ Ad illud qdð obijcit᷑ vltimo.dm.

vpotentie anime nõ ſunt accidentales.tñ argumen
tum non valet.quia foꝛtaſſis rationale.ſenſibile.ve/

getabile.nõ accipiunt᷑ a potentijs.ſed a diuerſis na.

tfuris repertis in aia. Illud aũt argumentum qð fa-

ctum eſt ad oppoſitũ ꝙ differt. quia ſunt in diuerſis

generibꝰ.ſoluendũ eſt per interemptiõeʒ.qꝛ nõ ſunt
In diuerſis generibꝰ.ſᷣ in eodem ꝑ reductõneʒ ⁊c̃.
¶ELonſequenter eſt queſtio de ſcdᷣa aſſignatione
IlImaginis.pꝑ mentẽ.noticiã.⁊ amoꝛẽ.Circa hãc
querunt᷑ tria. Primũ eſt de iſtis abſolute.vtrũ vide/
licet imago attendat᷑ in iſtis vt in potentijs.aut ĩ ha
bitibus.aut in potentijs ſimul ⁊ habitibꝰ.aut in ſb/
ſtantia ⁊ habitibꝰ. Scdm eſt de iſtis in ↄparatõe ad

inuicem. Tercium vtrum hec trinitas imaginis du

cat neceſſario in cognitõem trinitatis q;tum ad per
è(Aueſtio pring. g
irca banc ſic ꝓcedit᷑ ⁊ oſtendit᷑ pꝛimo ꝙ; nõ in bis
vt in potentijs attendat᷑ imago.quia pᷣdicta aſfſigna

tio fuit in potentijs. ſi hic etiam eſſet in potentijs.

nõ eſſet niſi inculcatio verboꝝ. ¶ Pꝛeterea. noticia
⁊ amoꝛ nõ dicũt potentiã ſed habitus.licet mẽs poſ-
ſit dicere potentiã. pᷣdicta tria nõ poſſunt poni ſb/
atõne potentiaꝝ. ¶ Item oſtendit᷑ ꝙ nõ dicunt ha
bitus.qꝛ Augꝰ.dicit in imaginis aſſignatõne.mens
nouit ſe. diligit ſe. ſed nulliꝰhabitꝰeſt noſſe.nec ama
re. c. ¶ Itẽ ſi mens ſtat ꝓ habitu.quero p qͥ ba
bitu. Si ꝓ habitu memoꝛie de quo magis vꝛ.qꝛ non
eſt alium dare.ſed actus habitus huiꝰeſt meminiſſe
nõ aliꝰ. Sed Aug.aſſignat menti hos actus ſcilʒ no
ſce ⁊ amare.ꝭ ⁊c. ¶ Item oſtendit᷑ ꝙ non in poten
tijs ⁊ habitibꝰ. Cum em̃ potentie ſint tres.et babitꝰ

—
—

—

tres.tũc non eſtet trinarius.ſed ſenarius. ¶ Ites q̃⸗
ro ꝓ qua potentia ſtat ibi mens.aut em̃ ſtat ꝓ omni
bus.aut ꝓ duabꝰ.aut ꝓ vna.Si ꝓ omnibꝰ.tũc nõ ẽ
ibi trinitas.Si ꝓ duabus.tunc eſt ibi quaternitas.
cum duo ſint habitꝰ.Si ꝓ vna.nõ pᷣt bꝛe iſtos duos
actꝰnoſſe.⁊ amare. nõ ſumit᷑ trinitas ſcdᷣm habitꝰ
⁊ potentias ſimũl. ¶ Item oſtendit᷑ ꝙ nõ ᷣm ſub⸗
ſtantiã ⁊ habitus.Cum em̃ habitus cognoſcendi et
amãdi ſequant᷑ ip̃am ſubſtantiã temꝑe.⁊ ſubſtãtia
etiã poſſit eſſe ſine his.ratio aũt imaginis ſit ipᷣi aie
ꝑpetua ⁊ in ſeꝑpabilis ⁊ aaeataiſ nõ eſt in habitibꝰ
⁊ ſubſtantia ſimł. ¶ Item ſi ſubſtantia cõnũeratur
habitibꝰ.⁊ habitꝰſũt tres.⁊ ſuba vna. erit ibi q̃ter
nitas. Si tu dicas ꝙ nõ differt noticia pᷣm ꝙ eſt ha⸗
bitus intellectiue ⁊ memoꝛie.Contra.babitus ſunt
diſpoſitõnes potentiaꝝ.cum & ſint tres potẽtie.er̃t
tres babitus. ¶ Item magiſter dicit in lra.ꝙ mens
accipit᷑ nõ ꝓ anime ſubſtãtia tota.ſed ꝓ eo qð eſt in
ea eminentiꝰ. ¶ Re. dm. ꝙ differt õm qſdã aſſigna
tio hec a pᷣcedenti. quiꝗ pꝛioꝛ fuit in potentijs. H eſt
in habitibꝰ. Et reſpondent obiectõnibus per diſtin⸗
ctionem mentis. Mens em̃ ſᷣm quadruplicem mo/

dum accipiendi diuerſificat᷑. Dicit᷑ em̃ vno modo a

mene qð eſt luna.ſiue defectꝰ.et ſic dꝛ de tota anime
ſubſtantia.ꝗpter tranſmutatõnes quas babet.Se/
cundo mõ dꝛ a metiendo.⁊ ſic ſtat pꝛo iudicatiuavi.

⁊ ſic accipit eẽ Oam̃.ponẽs ipᷣam int᷑ potentias co/
gnitiuas. Tercio mõ dẽ ab eminendo.⁊ ſic ſtat pro

ſuꝑioꝛi parte ratõnis.⁊ ſic accipit eam Aug.frequẽ-
ter. Quarto mõ dẽ a meminiſſe.et ſic ſtat ꝓ memo/
ria.⁊ q;tum ad actũ ⁊ q;dtum ad habitum. Oicũt er/
go ꝙ in aſſignatõne huiꝰ trinitatis mens ſtat ꝓ ha/
bitu memoꝛie.ſed in adaptatõne.Cuʒ dicit econtra
mens nouit ſe.et diligit.ſtat ꝓ potentia memoꝛãdi.
Sed iſtud nõ vẽ ↄuenienter dictum.quia adaptatõ
debet reſpõdere aſſignatõni. ⁊ pᷣterea cum actus p/
pꝛius mentis ſtat ꝓ memoꝛia. ſic meminiſſe ibi de/
beret tangi.ſed Aug.in hac aſſignatõne nunqᷓ facit
mentõnem niſi de duobus actibus.ſcʒ noſſe ⁊ ama⸗-

re qui nõ ſunt memoꝛie.ſed aliarum potentiaꝝ.Reꝰ.
ergo.ꝙ trinitas iſta nõ ẽ in potentijs.qꝛ amoꝛ ⁊ no/

ticia nõ dicunt᷑ potentic. Hec in habitibꝰ.quia mẽs
nõ põt ſtare pꝛo babitu cum ipᷣa accipiat᷑ vt agens.
Mec põt eſſe in potentijs ⁊ habitibꝰ.quia mens nõ

poteſt ſtare ꝓ vna potentia. cum aſſignent᷑ ei actus

duarũ potentiaꝝ. Mon põt ſiliter ſtare ꝓ pluribꝰpo
tentijs. quia nõ eſſet trinitas. reſtat & ꝙ neceſſe eſt

ponere. ꝙ trinitas iſta attendat᷑ qᷓtum ad ſubſtanti⸗-
am anime.ratõne mentis ſe noſcentis ⁊ amantis.ect

qᷓtum ad habitus ratõne noticie ⁊ amoꝛis.⁊ ſic ẽ tri
nitas. cu ſubſtãtia ſit vna. ⁊ babitus ſint duo. Dif-
fert ̊ hec afſignatio a pᷣcedenti.quia pᷣcedens fuit ꝑ

vnifoꝛmitatem in potentijs. ꝑ compatõnem ad ha/

bitus ⁊ ad actus.ſed hec eſt in ſubſtãtia ⁊ habitibꝰ.
Differt etiã in hoc.quia pᷣcedens fuit ꝑ cõuerſionex
anime ad deuzʒ. Hec eſt ꝑ cõuerſionem anime ſupra
ſe.⁊ pluribus modis nõ attendit᷑ imago in bomine
vt ſupꝛadictũ fuit. Differt etiam.quia pᷣcedens aſſi/
gnatio imagis mag ẽ ꝓpꝛia ⁊ ↄueniens qᷓ; hec.Hãp·

pꝛie loquendo imago ↄſiſtit in vnitate eſſentie:⁊ tri
nitate potentiaꝝ.ſᷣm quas anima nata ẽ ab illa ſum
ma trinitate ſigillari.imagine ſunilitudinis que con

ſiſtit in tribus virtutibus theologicis. Vñ Auguſt.
banc aſſignatiõeʒ pꝛimo ponit inueſtigando.vt per

ernſiontt⸗
vttungn

pbins

Duiicht⸗
buntad⸗
ggebik⸗
nnn nn
ljn.
i
ſisſienl
Cick vceun
lti. 2 ii

ſrgtsſplit
ithhlibin

ontzſe id
ſfintebl
merlocibitus

rlinol
Mio aieſh

Gnocſtotid
Gpinoneſniinn

mndinaic
pphapotana
Ae.
Alnt xiſtit

Nortonequd

lbtütulttt
becig men

moꝛ ao vtro
ſetantnonite
eihioſe
monenurſſi
ſiſerenota
agitisa
aitſbamin⸗
NmnarectiäaliB
ane⸗
gigo Autoß
ſtsSpinm
in Apacdſ
Acrtvaſtus
enſin
64adid
utig
nocktelsso⸗
nolicla 1afne
Gaukad ai⸗

e h
cßſtthann
nnidaͤtii
bigunis
tbſtnedus
nsſchndiht
gn nſib⸗
Scoſeendie
enge rſbſi
nans ſtſiſie
ͤckinbtn
unncifintn
meetbiitt
nußn gef,
hmabehingit
is atenr
ctinlingnen
Alapengdc
nfniſäͤng
nſotansd
küihusniih
aucnieenn⸗
Nctchnonmt
tſenidenanin
es eusbede.
tewintanin
mir oan,
nendhtſetre
hran Augiens
Laickr nmd⸗
trstostrob
nctu
yrtmnmnil,
—
Sman ee
ſigrönelund
ini
S”ñůü
bti /glind
igui tit,
btquungns
rinepguinfn

né
m niiti
Irhle⸗
aufn Nr

M

oſid

banc deueniat ad illã in q̃ finit ſpeculationẽ ſuã.AUñ
bec aſſignatio nõ ẽ ꝓpꝛia ſicut alia. AUñ męr̃ ſcdo eã
ponit tanꝙᷓ; nõ pᷣncipalẽ .
babitus nõ ſunt coeui ⁊c. Odm ꝙ triplex ẽ habitꝰ.
Quẽdã em̃ babitũ bʒ aie potẽtia ab acq̃ſitõe.q̃ndã

1 ab innata diſpoſitõe. teiñ bʒa ſ̃ uipi?oꝛigine. Hoc ãt

pʒ.qꝛ habitꝰẽ qͥ potẽtia faciłẽ in actũ.potẽtia ãt his
tribꝰmodis ẽ facil.v.ꝗ. Affectꝰnr hʒ facilitatẽ ad di/
ligendũ bonũ alienũ p acq̃ſitã diſpõnẽ.vt ꝑ virtutẽ.
ad diligẽdũ vᷣo bonũ ſuũ.ꝑ innatã diſpõnẽ.⁊ ad dili
gendũ ſeipᷣm.p ſui naturalẽ oꝛiginẽ.Cũ em̃ ſit ſibi in
diſtant᷑ vnic ẽ abilis ad ſe amãdũ.ſilr cũ ſp ſit ſi/
bi pñs.ſp ẽ abil ſibi ad ſe ßnltel ſic pʒ illð qdðᷣ
obijcit᷑ coeuitate.nã q̊ ad tales hitus ẽ bene coe/

62 uitas. ¶ Ad illud qð obijcit᷑ ꝙ tres dicnnt᷑ eẽ hitus

ſm tres potẽtias. Ddm ꝙ in hac trinitate nõ cadit
nec bʒ locũ hitꝰmemoꝛie.qꝛ attẽdit᷑ in ipᷣa aia ſᷣm q;
ↄuertit᷑ ð ſe.⁊ ideo ipᷣa aie ſbᷣa tenet locũ memoꝛie.⁊
ipᷣa pñtia ⁊ oblatio q̃ aia offert ſe ſp ſue intelligẽtie.
tenet locũ hitus ⁊ actꝰmemoꝛie.⁊ ita pʒ ꝙ ibi cadũt

53 tm̃ hitus duan potẽtiaꝝ.⁊ iõ ẽ ibi trinitas.¶ Ac il⸗/

lud qdð vltimo obijcit᷑ de verbo mgr̃i.dm ꝙ intelli⸗
gitur nõ ꝓ aie ſpᷣa tota.ꝙ ſi alit᷑ intelligat᷑.nõ hʒ veri
tatẽ verbũ mgr̃i.Oð pʒ ꝑ Aug.qͥ occaſiõe huiꝰima⸗
ginis.q̃ſi ꝑ totũ decimũ de trinitate oñdit aiam hr̃e
cognitionẽ ſui innatã.q̃ ẽ agnitio ſue ſbᷣe.⁊ Ptene ni
bil vnũ in aia cognoſcit ⁊ diligit niſi ſba.&̊ ſi mẽs ſta
ret ꝓ vna potẽtia.nõ hr̃et illos duos actꝰ.ſ.noſſe et
amare. Aueſtio.ij. b
¶ Querit᷑ de iſtis in cõparatone ad inuicẽ ſm triplicẽ
ↄparationẽ quã ponit Aug.vicʒ.oꝛdinis.eqlitatis.
⁊ ↄſubſtãtialitatis.⁊ mgr̃ recitat in lr̃a. Oꝛdo autẽ
int᷑ hec ẽ ꝙ mens ẽ pares. noticia eſt ꝓles.ſpũs eſt
amoꝛ ab vtroq; pcedẽs. Eq̃litas ẽ etia ibi. Oꝛ mẽs
ſe tantũ nouit qntũ eſt.⁊ tantũ diligit qᷓntũ ſe nouit
Eſt etiã ibi ↄſubſtãtialitatis. Vñ Aug.ix.de tri.Ad/
mouemur (ſi vtrũq; videre poſſumꝰ)ſbalit᷑ ͥ in aia
ↄſiſtere.nõ tanqꝙᷓᷓ in ſubiecto.vt doloꝛ ĩ coꝛpoꝛe.aut
vlla qᷓlitas.aut qᷓntitas. Quicqͥd em̃ tale eſt.nõ exce
dit ſõam in qᷓ ẽ. Mens aũt amoꝛe qͥ ſe amat.poteſt
mare etiã aliud.⁊ ita vult ꝙ amoꝛ ſit ↄſbalis mẽti.
Sʒ obijcit᷑ B. Pꝛimo vr ꝙ in his nõ ſit oꝛdo vł
oꝛigo.Aut em̃ accipiunt᷑ ꝓ habitibꝰinnatis.aut acqͥ
ſitis. Si ꝓ innatis.nullus ẽ oꝛdo.qꝛ ſimł ſunt cũ ipᷣa
nĩa.Si ꝓ acqͥſitis.ſic amoꝛ pᷣcedit noticiã.nullꝰ em̃
acqͥrit vel ſtudet aliqͥd adviſcere niſi amet ſcire. Añ
Aug.in fi.noni de trini.ꝑtũ mẽtis antecedit appeti/
tus.q̊ ad id qð noſcere volumꝰ.Querẽdo ⁊ inueniẽ
do naſcit᷑ ples.q̃ ẽ ipᷣa noticia.aut g. nõ eſt oꝛdo.aut
nõ eſt talis oꝛdo. Itẽ vr ꝙ nõ ſit ibi eq̃litas.Aut em̃

noticia ⁊ amoꝛ.accipiunt᷑ ꝑ ↄpationẽ ad res infenrio
res.aut ad aiam. Si ad res inferioꝛes.manifeſtũ eſt

ꝙ nõ ẽ ibi eq̃litas.mita.n.nouimꝰ q̃ nõ amamꝰ. Si
p o pationẽ ad aiazʒ.aut ẽ eᷓlitas q;tũ ad intenſionẽ.
aut ꝙtũ ad extenſionẽ. Mtũ ad extenſionẽ nõ.illud
ↄſtat.qꝛ vnũ tm̃ ẽ ibi.g q;tũ ad intenſionẽ.ſᷣ qð hᷣ ſit
falſum vr̃.qꝛ cũ ſciamꝰaiam minoꝛẽ deo.⁊ maioꝛem
coꝛpoꝛe.cõtingit qñq; ꝙ eã amamꝰ magis q; deũ.et
minꝰqᷓ; coꝛpꝰ.⁊ ita q̃ntitas amoꝛis nõ ſeqͥt᷑ qntitatẽ
noticie. Itẽ ꝙ nõ ſit ibi ↄſbalitas.vr̃.qꝛ amoꝛ ⁊ noti
cia ſunt hitus ⁊ q̃litates. vr ꝙ eſſentialr differant
ab ipa mẽte. ¶ Item rõ Aug.ẽ ꝙ nõ ſint in aia ſicut
eſſentia.qꝛ ſe extẽdunt extra.ſʒ h̊ nihil ẽ.Accidentia
em̃ ſe extedunt extra.vt caloꝛ calefaciẽdo.⁊ coloꝛ im
mutando viſum. Pꝛeterea hõ cognoſtit aliꝗ cogno

illud g qð obijcit᷑ ꝓ

in cognitionẽ diſtinctõis ꝑſonal.g ⁊c.
7 vna tm̃ eẽt pꝑſona adhbuc noſceret ⁊ amaret ſe.Sc̃.

III.
ſcibilia ſcia acqͥſita.q̃ ẽ accñs.⁊ ita ſe extẽdũt extra.

C e Gnent Aug.aſſigt i bis ẽ oꝛdo.eqlitas.
⁊ ↄſbalitas.Oꝛdo aũt attẽdit᷑ i bis hitibꝰaie ↄvnatu ꝰ ⁊?

ralibꝰin ↄpatione ad actꝰ.ſicut ponit᷑ oꝛdo i fide.et

ſpe.⁊ charitate.licʒ ſi ł infundant᷑.⁊ ſic pʒ qð obijcit

in cõtrariũ.qꝛ ñ ẽ oꝛdo in ipᷣis hitibꝰ abſolute ↄſide/

rat.ſʒ ꝑ relationẽ ad actꝰ.Silr ẽ ibi eq̃litas ſᷣm con
uerſionẽ aie ſupꝛa ſe ⁊ pᷣdictoꝝ bituũ ꝑfectione. Vñ
dicit Aug.in.ix.de trini.ꝙ nõ ẽ in his hitibꝰ eq̃litas.
niſi ᷣm ꝙ pfecti ſt.Et ſic pʒ ſolo ad illud qð de amo/
re obꝛ.qꝛ ille amoꝛ ñ ẽ ꝑfectꝰamoꝛ.ſʒ libidioſus ⁊ in/
oꝛdinatꝰ. Ael dᷣm ꝙ eq̃les ſt.ſᷣm ꝙ ſunt connãles.
Quãtũ em̃ eſt qͥs abił vel facilis ad cosſcẽdũ ſc.tan
tũ ad ſe amãdũ. e hitibꝰvo acqſitꝭ mal vel bonis.
nõ ẽ veꝝ.⁊ de his nõ intelligit᷑. Silłr ẽ ibi terciũ. ſ.cõ/
ſbalitas.qꝛ ᷣm ꝙ dictũ ẽ S.amoꝛ⁊ noticia.aie ↄnalei
ſũt ᷣm ꝙ ſupꝛa ſe ↄuertit᷑.⁊ ſic nihil oino addũt ſu-
ipᷣas potẽtias. Per h.n.ꝙ aia ſibi pñs ẽ.hʒ noticiaʒ.
83 ẽ vnũ ſibi.bʒ hitũ amon.⁊ iõ ſicut potẽtie ſt cõ
ales aie.vt S.viſuʒ cẽ.ita⁊ hmõi hitꝰ.vñn ⁊ ſi videãt
dicere modũ habitꝰ vł qᷓlitat realit᷑.tñ nihil ſupꝛa o
tẽtias adqũt.⁊ ſic pʒ rñ ad obiectũ ꝙ; ñ ſunt q̃litas
iſto mõ. Ad illud qð obꝛ de rõe Aug. Ddm.ꝙ illa 5 5

rõ ñ ↄcludit pᷣncipalr ꝙ amoꝛ vlł noticia ſt᷑ ſbᷣalit᷑ in

aia.⁊ B qꝛ tũc pari rõne poſſʒ dici ⁊ obijci de oi amo
re.ſʒ ↄcludit ex ↄñti.qð pʒ ſic.Cũ.n.amoꝛ extẽdit᷑ cẽ
ſuũ ſubiectũ aliuʒ amãdo.ᷣ ẽ ꝑ vtutẽ ſᷣe ſicut ꝑ ſe.
nõ ẽ ꝑ ſam.Si g amoꝛ ⁊ noticia extẽdũt᷑ ꝑ vtutem
ſbᷣalem.⁊ he ſunt itelligẽtia ⁊ volũtas ⁊ amoꝛ q̊ aia
amat ſe.ẽ idẽ cũ ipa volũtate.⁊ ſic noticia q̃ cosſcit:
nõ ẽ aliò qᷓ; intelligẽtia.reſtat q̊ ꝙ amoꝛ ⁊ noticia re
ſpectu ſui ſt᷑ ipi mẽti ↄſſᷣales. Queſtõ.iij.⁊ vlt᷑. i
trũ hec trinitas imagis.ſ.mẽtis.noticie.⁊ amo/
ris.ducat neceſſario i cognitionẽ trinitatis q;tuʒ acd
ſonas. Et vr̃ ꝙ ſic.qꝛ in hac trinitate imaginis.ẽ re
atio.ſʒ in deo nò ẽ relatio niſi q̊ ad ꝑſonas.g ⁊c. J9tẽ
in hac trinitate ẽ diſtinctio.qꝛ noticia nõ ẽ amoꝛ ⁊c.
ſz in deo nõ ẽ diſtinctio niſi ꝑſonaꝝ. ⁊c. ¶ Itẽ ĩ hac
trinitate ẽ oꝛigo vniꝰab vno.⁊ tercij ab vtroq;.g cũ
iſta ſint ꝓpꝛia ꝑſonaꝝ.pʒ ⁊c. Itẽ in hac trinitate eſt
amoꝛ tercio.qͥ ẽ ꝓpꝛiũ ſpũſſcti.⁊ qͥ ẽ ad alteꝝ.g̊ vr

nccio ducat in trinitatè pſonaꝝ. Cõtra.bec trin

tas intclligit᷑ ĩ creatura ſine diſtinctõe ꝑſonali.gᷓ̊ põt
intellgi ⁊ i deo.ſʒ q̊ ẽ falſũ.g ⁊c. Itẽ noticia ⁊ hͤmnoꝛ
ſunt in q̃libet ꝑſonaꝝ.ſʒ ꝑ ea q̃ ſunt ĩ oibꝰ nõ venit᷑
tẽ itellecto

tẽ phᷣi iſtã trinitatẽ cognouer̃t.⁊ tñ nõ ↄpgnoue

runt trinitatẽ pſonaꝝ.& h nõ ducit i illã¶ . dm. S6

p hãc trinitatẽ ↄtingit cognoſcere trinitatẽ ĩ deo.?
B ẽ attribuẽdo ea q̃ i hac trinitate ſunt.illi ſũme tri -
nitati. Sʒ h põt eẽ dupli Dur em̃ iſta tria pũt deo at
tribui ᷣm ſbam.vt ꝑ mentẽ.intelligamꝰmentẽ i deo.
⁊ noticiã in aia.noticiã ĩ deo.⁊ ſic dᷣ tercio.⁊ ſic nõ
ducit i cognitionẽ trinitatis niſi qᷓntũ ad appꝛopᷣata
⁊ ſic itellexert phᷣi. Pñt etiã iſta trahi ad deũ rõe p/
pꝛietatũ.q̃ ſũt oꝛdo ⁊ oꝛigo.diſtinctio ⁊ relatio.⁊ ſic
ducũt i cognitionẽ trinitatis q ad ꝗꝓpꝛia. ſʒ iſta pone
re vel intelligere i deo pᷣt fides ⁊ nõ rõ.⁊ ita perfecta
cognitio imaginis.nõ hjr̃ niſi a fide. Añ bene ↄcedẽ
dũ ẽ ꝙ imago ꝑfecte cognita vt imago ducit ĩ cogni
tionẽ trinitatis.nõ aũt ſimpłr.⁊ ꝑ h̊ pʒ vtraq; pars.
Aã üllud qð obijci᷑ de amoꝛe.ddm. ꝙ amoꝛ põt ꝰ

dicere ↄplacẽtiã ⁊ ſic ẽ cõe.vel pᷣt diccre ↄnexionẽ ſi
ue cõionẽ vel donũ.⁊ ſic bʒ rõnẽ ꝑſone cc.

Ml.ãiiij. de con ione generationis ad terminũ eſſentialẽ concretũ qualis eſt hoc nomen deaus.–
Mel i. Ze duit fatis neren aria. In pcedenti diſtinctõe ꝓbauit męr trinitatẽ 2 vnitatẽ ꝑ ſimilitudi „
lſes pↄgruas ⁊ rõncs. In p̃ſenti diſtinctõne ponit᷑ ſcda ꝑs in qᷓ ſoluit incidentes dubitatõee.kt· giſo.
incicdit dubitatio ex boc ꝙ in diuinis ẽ trinitas ⁊ vnitas.⁊ ita aliqd diſtinguẽs ⁊ diſtinctũ.ali
Aqquigd indiſtinctũ.vt termini ſbᷣales. Incidit g̊̈ dubitatio ex ↄꝑatione ꝓpꝛietatis diſtinguẽtis ad
kterminũ ſbᷣalẽ. Habet aũt bec ꝑs duas. In pᷣma mouet dubitationẽ ex ↄpatione ꝓpꝛietatis di
ſtiguentis ad ſbᷣam vcl eſſentiã. In ſcda ad cius potentiã. .di. vj. Pꝛeterea q̃ri ſolet. Itẽ pᷣma ꝑs hʒ duas.
qꝛ iba põt ſignificari in ↄcretõe.vt ꝑ hoc nomẽ deus.vel in abſtractõe.vt ꝑ hoc nomẽ eẽntia.pᷣmo ̊ mouet
önẽ ex ↄpatione gñationis ad hoc nomẽ deus. Scdᷣo ad hoc nomẽ eentia.j.di.v. Poſt hec q̃ri᷑ vtrũ conce
genau ſit ⁊cẽ. ¶ llec aũt diſtinctio h qtuoꝛ ꝑticulas.⁊ hoc ſᷣm qtuoꝛ q̃ ibi tãgunt᷑. In pᷣma ſuppeſito qʒH
ſit vera. deus genuit deũ.ꝗqᷓrit de hac. genuit ſe.vel aliũ.quã ſoluit interimendo. In ſcda q̃rit de hac.genuit
deũ q̃ ẽ deus pꝛ.vel qͥ nõ ẽ deus pꝛ.⁊ ad boc ſoluit diſtinguẽdo ex ꝑte pᷣdicati.⁊ hoc ibi. Sʒ adhuc opponũt.
In tercia q̃rit de hac.deus ẽ trinitas.⁊ ꝓbat multis auctibꝰ ẽ ra.⁊ hoc occaſionc pᷣdictoꝝ.ibi.Quidam
mñ veritatis aduerſarij. In qᷓrta ad ſuũ ꝓpoſitũ redit.ſ.ad pᷣmo q̃ſitũ.addẽs pꝛie ſolutõi.q q;uis nõ ſit cõce/
denqũ genuit ſe vel aliũ diuiſim.tñ põt ↄcedi ↄiunctim.ibi. Hunc ad pᷣmiſſam qõnenm.

aEs wero uma YUòMGM . dD
lumie. Querit᷑ . qa ( Querit᷑ vtrũ ↄcedẽdũ ſit ꝙ deꝰſe genuerit vł aliũ. a
Kbwoſto de tor cra WIcoꝛit᷑ qõ ſatis neceſſaria. Cõſtat em ? ineffa⸗
tẽ ⁊ diſtinctõ ez. vñ q ilik᷑ ven ẽ. ꝙ de pf genuit filiũ. Jõ qrit᷑. vtꝝ cõ
pari rõne ⁊ ab cpol dendũ ſit. ̈ dee genuit deu. Si em̃ deꝰ genuit
ſenti iſe fut vere de⸗ deũ.vp ꝙ aut ſe deũ.aut aliũ deũ genuerit. Si vo aliuʒ
Eẽaliꝰ a deo.de diſtin / deũ genuit.nõ eſt tm̃ vnꝰdeꝰ.Si aũt ſeipᷣm deũ genuit.
1 guit᷑ a deo. R.vvᷣm. galiq res ſeipam genuit. Ad qð rũdẽtes dicimꝰſane ⁊ c⸗.
2. deun õ tMholice ↄcedi.ꝙ vnꝰvnũ genuit.⁊ ꝙ dee deũ genuit. ja
nerſitatẽ. ſ. vel vt mo de pr veũ filiũ genuit. In ſimbolo q; ſcptũ eſt. Deü de a
dũ vel vt rẽ. xel vt cx deo.lumẽ de lumie.deũ veꝝ de deo vero Æ vο addif᷑. b
ercitã vel vt ↄceptůã. S genuit ſe deũ.vel aliũ deũ.neutrũ ↄcedẽdũ eẽ diciiꝰẽC .
qm̃ ; pꝛepoſitiõcs im Æρn— aliũ deũ nõ genuit.manifeſtũ ẽ.qꝛ vnꝰ tm̃ deꝰ ẽ.xk lit ĩ
paeteſt diſincttonne. aut ſeipᷣm nõ genuit.oñdit Aug.in.j.li.de trini.dicens. Ue
Aviuinis henlag Aui putãt eiꝰpotẽtie eſſe deũ vt ſeipᷣm ipᷣe genuerit. o

ſuppoſitafacit temi plus errant. ꝙ nõ ſolũ deus ita nõ eſt.ſᷣ nec ſpũalis neq;
nũ ſtare p diuer ſux coꝛpoꝛal creatura. Nulla em̃ res eſt q̃ ſeipſam gignat t·
pſitis.qm̃ circa id ſit.⁊ iõ nõ ẽ credendũ vel dicendũ ꝙ deus genuitſe. Di
ponit modũ.circa qcB ¶ Sideus pf̃ genuit deũ.q̃rit᷑.vtrũ genuit deũ qui eff NeAN
2ret vdilinetione'. dceus pfr vel ꝗqno eſt vens pvoater .
vera iocutis. Q vo Bz adhuc ponũt garruli rocinatoꝛes dicẽtes. Si'deus c
Hpß nomen aliꝰipoꝛtat pf genuit deũ,aut genuit deũ qᷣẽ deꝰ pr̃.aut deũ qͥ nõ eſt
viſtinctõnẽ circa ꝛmii — . .. .. ů r. . 2 A
num rõe ſue foꝛme.iõ ſt᷑ falſe. b ¶ Pꝛ vo addit᷑. Ergo genuit ſe deũ ⁊c̃.de hac rñſione mgr̃i qrit᷑q; cũ mgr 1
ſoluit intimẽdo ↄcluſionẽ.vr nõ recte ſoluere.Cũ em̃ idẽ ⁊ diuerſũ ſufficient᷑ diuidãt ens.vẽ neceſſario ſeq̃.
genuit deũ. ſe vel aliũ.Rꝰ.ddm.q; mgr̃ ſuſtinẽdo pᷣmã ⁊ intimẽdo ↄcluſionẽ inuit ↄcluſionẽ nõ ſeqͥ ex pꝛe- f
miſſis.⁊ ꝙ nõ ſeq̃t.oñdit ferẽdo inſtantiã ↄtra illud diſiunctũ. ¶ Ad illud vxo qð obijcit᷑ ꝙ idẽ et diuerſum
ſufficient diuidũt ens. Odm.qꝙ; ſimpłr loq̃ndo falſuʒ ẽ. Mã ps nee eſt eadẽ toti oio.nec ſimplr diuerſa.hʒ tũ
veritatẽ ᷣm idẽ.vñ ſi nõ ẽ idẽ alij.ẽ diuerſum.Aex ẽ ſᷣm illud ᷣm qð nõ ẽ idẽ.filiꝰãt nõ ẽ idẽ pꝛi i ꝑſona.⁊ iõ
x ĩ pſona aliꝰ.nec tñ ſcqͥt᷑ aliꝰdeꝰ.qꝛ ſignificat᷑ alietas i cẽntia. c a⸗ pꝛ ⁊c.q̃rit᷑ de hac dſtictõe quã ponit
5 mg de hH Baicaro⸗epeg Fr eẽ ↄſtructio ppa⸗ itiua imediata vel mediata. P:io em̃ vẽ iſta diſtinctio nõ
ſit intelligibił.qm̃ qᷓ ex eadẽ ꝑte intrãſitiue ↄſtruunt᷑.vident᷑ ſolũ imediate ↄſtrui. Itẽ vr ꝙ ñ ſoluat.qꝛ recta
ſolutio c. cuiꝰdantẽ oppoſitũ nõ ↄuenit ſoluere.ſ iſta diſtinctõe remota.adhuc manct ſophiſma.ſi loco eiꝰ
qð ẽ deꝰpꝛ.ſolũ pẽꝛ ponat᷑. ⁊cc.N.ddm.qꝙ diſtinctio mgr̃i bona ẽ ⁊ ſᷣm artẽ. Mã ſicut vult pᷣſtianꝰ.ðint᷑ adie/
ctiuũ ⁊ ſubſtãtiuũ itelligit᷑ media copula ens.vel qð ẽ ens.qñ h̊ qd ẽ ens.ſiue qdð ẽ pꝛ.pᷣt teneri iplicatiue.et
ſic reſtringit᷑ ⁊ tenet locũ appoſitiuc ↄſtructõis.⁊ equalet vni termio.iõ dẽ q pᷣt teneri ſiue ↄſtrui imediate.
⁊⁊ ſic deꝰ pꝛ ñ ẽ aliud qᷓ; iᷣe pꝛ. Aicl ipᷣm relatiuũ pᷣt itelligi relatiue.⁊ ita i q̃dã diſtãtia.⁊ tũc ñ reſtringit᷑.⁊ ſen
ſus ẽ.x?pꝛ.i.dvqͥ ẽ pꝛ tm̃ valet.ẽ de.⁊ ille ẽ pꝛ. Mec ãt ſolõ mgfi ſoluit qdda ſophiſma qtũ ad vnã dece⸗
pPtionẽ.⁊ iso ꝗᷓ bona.Sʒ rurſus cadit ibi alia deceptio de relatiuo.⁊ iõ adhuc oʒ ſolucre nõ ad illã deceptõeʒ
Fa aliã.iõ ppoſitiuus ſoluit ad h̊ argumẽtũ alio mõ.ꝙ de qͥ ẽ pꝛ vel qͥ nõ ẽ pr.⁊ dicit ꝙ; nõ ſeqͥt᷑.nec ſunt cõ unef
tradictoꝛie. qꝛ ſuppoſitio buiꝰ relatiui nõ ẽ eadẽ. In affirmatiua cm̃ ſi upponit ꝓ deo genito.qꝛ non ↄfundit᷑. inne
I.n negatiua vo ſimplr. VUñ ſicut he ñ ↄtradicũt.ſj ambe ſt falſe.nullꝰbo ẽ petr.iobes petr .ita dicit ĩ p/ nei
poſ.to.qꝛ negatio ↄfundit᷑. Uñ iſte due ambe ſüt falſe.deꝰfiliꝰẽ pr̃.deꝰnõ ẽ pr. Sʒ lz ſolõ pᷣpoſitiui locũ hẽat iĩ Wj
Apoſito. qꝛ; nõ differt pᷣponere ⁊ poſtponere negatõʒ huic termio deꝰ.tñ ĩ alijs nõ hʒ locũ. HNegatio em̃ poſt/ ſen hni
5S poſita rclatiuo ipᷣm nõ ↄfundit.⁊ iõ moderni aliter ſoluũt diſtinguẽdo hoc relatiuũ qͥ.qd pᷣt facere relatõcs u
6ͤ ſimplicẽ vel ꝑſe onalẽ. Si ſimplicẽ.affirmatiua vera ẽ.negatiua falſa. Si pſonalẽ.ecõuerſo.negatiuʒ vera. Al- 4
firmatiug falſa. Qð pʒ.q; bec ẽ falſa.ꝑſonꝗ filij ẽ pr,/v hec ẽ vera. ꝑſona filij nõ eſt pater. ”

gbroͤltidg

1
in
no
u;
m,
i
m0

„
1
RH

—

ſc⸗

õ
s ſileceſroſt

Linipiſiaf

zicdiigen
igibnein
cdwhin /
e tite
ticiCNNn
uchin üin
mcinr
riöliumi,
nibit u
tven1dig
n ni,

Pſio.

Inducit cõ
tra cos au/
toꝛitates au

deus pf. Si genuit deũ qᷣ nõ eſt deus pr.g deꝰeſt qͥ nõ ẽ

deus pf.nõ vnꝰtm̃ deus ẽ. Si vᷣo genuit deũ q ẽ de⸗
pf.g̊ genuit ſeipᷣm.Ad qð rũñdemꝰdeterminãtes iſtã ꝓ/

poſitionem.q̃ ſic ꝓponunt.Si deus pr̃ genuit deũ.aut
deũ qͥ eſt deus pf̃.aut deũ qͥ nõ eſt deꝰ pr.hoc em̃ ⁊ ſane
⁊ pꝛaue intelligi põt.⁊ ideo rũdendũ ẽ ita.DPeus pf ge⸗
nuit deũ qͥ eſt ipe pr.hoc dicimꝰ eẽ falſum.⁊ cõcedimus
alterã.ſcʒ genuit deũ q̃ nõ eſt pater.nec tñ genuit alteꝝ
deũ. nec ille qͥ genit eſt alius deꝰẽ qᷓ; pr̃.v vnus deus cũ
pr̃e.Si vo addit᷑.genuit deũ qͥ nõ ẽ deus pf̃.hoc diſtin
guimus.qꝛ duplr põt intelligi.genuit deũ qͥ nõ eſt deus
pf ſcʒ deũ filiũ qͥ filius nõ eſt pr̃ qͥ deus ẽ.hic ſenſus ver⸗
eſt. Si vo intelligat᷑ ſic.Genuit deũ qͥ non eſt deꝰpr.i.qͥ
nõ eſt deus qͥ pr eſt.hic ſenſus falſus ẽ. Vnus em̃ ⁊ idẽ

deus ẽ pf ⁊ filiꝰ ⁊ ſpũſſanctꝰ.⁊ ecõuerſo.pr ⁊ filiꝰ ſpiri

tuſſanctus vnus eſt deaus.

Pꝛobat multis autoꝛitatibꝰ.ꝙ hec ſit vera. Deus eſt

trinitas. C

Auidã tñ veritatis aduerſarij ↄcedũt patrem ⁊ filiũ et
ſpm̃ſanctũ.ſiue tres ꝑpſonas eẽ vnũ deũ.vnã ſbᷣam.ſᷣ iin
nolunt ↄcedere vnũ deũ ſiue vnã ſbᷣam eẽ tres ꝑſonas.
dicẽtes diuinã ſbᷣam pᷣdicari de tribꝰ pſonis.nõ tres ꝑſo
nas de ſbᷣa diuina. Fides aũt catholica tenet ac pᷣdicat.

⁊ tres ꝑſonas eẽ vnũ deũ.vnã ſbam ſiue eẽntis ſiue na⸗
turã diuinã.⁊ vnũ deũ ſiue eſſentiã diuinã eſſe tres ꝑſo/

nas. Vñn Aug'. in. j.li.de tri. ita ait. Recte ipᷣe deꝰtrini⸗

tas intelligit᷑ beatꝰ⁊ ſolus potens.Ecce qᷓ; expᷣſſe dixit.

ipe deus trinitas.vt oñderet ⁊ ipᷣm deũ eẽ trinitatẽ.⁊ tri
nitatẽ ipᷣm deũ. Itẽ in eodẽ. In verbis inqͥt illis apłi qͥ/

bus de aduẽtu xpᷣi agens dicit.Quẽ oñdit beatꝰ et ſol⸗

j. Thi. vj.

e

Aug'.

potens.rex regũ ⁊ dñs dñantiũ.q ſolus hʒ imoꝛtalita⸗
tem ⁊c̃.Nec p̃ ꝓpꝛie noĩatus c.nec filiꝰ.nec ſpũſſanctꝰ.

ßÿ beatus ⁊ ſolus ⁊ potens.i.vnus et ſolus deus verus.

q eſt ipᷣa trinitas.Ecce hic aperte dicit. vnũ ſolũ veruʒ

Ddeüũ eẽ ipᷣam trinitatẽ.⁊ ſi vnus deus trinitas ẽ.g̊ vnus
deus ẽ tres ꝑpſone. Itẽ in li.v.de trini. Non tres deos.b

vnũ deũ dicimꝰeſſe ipam pᷣſtantiſſimã trinitatẽ. Iteʒ in
li.de fide ad petrũ in expoſitione ſimboli. Satis ẽ xpᷣia

no rerũ creataꝝ cãm viſibiliũ ſiue inuiſiibiliũ nõ niſi bo
nitatẽ credere creatoꝛis.qͥ eſt deꝰverus ⁊ vnus.nullãqʒ

eſſe naturã.q̃ non aut ipe ſit.aut ab ipᷣo.eũq; eẽ trinitatẽ

patrẽ.ſ.⁊ filiũ ⁊ ſmſctm̃. Itẽ Aug.in ſermone de fide.

Credimꝰvnũ deũ vnã eẽ diuini nois trinitatẽ. Item in
vj.li.de tri.Dicimꝰdeũ ſolũ eẽ ipam trinitatẽ.Ecce his
⁊ alijs pluribꝰautoꝛitatibꝰeuident᷑ oñdit᷑ dicendũ eſſe ⁊

credendũ.ꝙ vnꝰdeus eſt trinitas.⁊ vna ſba tres ꝑſone
ſicut econuerſo trinitas dicit᷑ eſſe ynus deus,⁊ tres ꝑſo⸗

„

ne dicunt eſſe vna ſubſtantia.

D

9 ((Anus ef idez

deus ẽ pꝛ ⁊ filiꝰ ⁊ ſpi⸗

rituſſanctug. Cotra.
q̃cunq; pᷣdicantur de
vno ⁊ eodẽ.pᷣdicant᷑
de ſeinuicẽ. ſi vnus
deus pꝛ ⁊ filius.· er⸗
go pater eſt filiꝰ. Si
tu dicas ꝙ verũ ẽ qñ
pᷣdicantur de vno ſin
gulari.ſed nõ eſt erũ
qñ pᷣdicantur de vng
cõi. Cõtra.nihil ſubij
citur duobꝰ in vnita
ſuppoſitione q;uis ſit
cõe ad illa.vñ bec eſt
falſa. hõ eſt ſoꝛtes et
plato. ſilłr in ppoſi/

to. R. dm. ꝙ ſicut
pʒzʒʒ de ſuppoſitõne bu

ius nois deus ſecus
eſt qᷓ de ſuppoſitione
alicuiꝰ alterius termi
ni.qꝛ em̃ hʒ naturam
termini cõis ⁊ diſcre/
ti.iõ ſimul ſtat pꝑ plu/

nibus ſicut ꝓ vno. et
icddeo nõ ſequit᷑.deus ẽ
pꝛ ⁊ filius.g deus pꝛ

eſt filius vel ecõuerſo
Silr nec licet inferre

ex hoc.ꝙ pꝛ ſit filius.
Et notandũ.ꝙ talis

pᷣdicatio eſt ꝑ idẽpti/
tatẽ. ideo ſuppoſituʒ
de termio foꝛmali w⸗
re p̃ᷣdicatur.
e Unũ ſolũ verum
deñ eẽ ipſaʒ trinitatẽ
Vr eſſe ↄtra id qð di
cit inferius.ſcʒ.ꝙ tri/
nitas eſt nomẽ colle
ctiuũ.vnus ⁊ ſolꝰno⸗
men ptitiuũ ⁊ diſcre/
tiuum. g ſicut hec eſt

falſa. vnus ſolus bõ

eſt ois hõ.ita et hec.

PF. dm. ꝙ boc no/ 8
men trinitas eſt col/

lectiuum pſonarum.
vnus autẽ ⁊ ſolus ad

dita huic termio deꝰ.

nõ dicunt diſcretõnẽ
pſonc. ſed nature ab

alijs. Uñ vnus ſolus

deus dr vng ſola na⸗
tura.⁊ qm̃ in diuinis

eſt idem natura ⁊ res

natureſiue ſuppoſitũ iõ pᷣdicate ꝑ idẽptitatẽ trinitas de deo pdicat᷑. Mccẽ ſimile de boc ꝙ eſt ois ho.⁊ vn⸗
ſolus hõ. Mã iſte terminus homo eſt.⁊ qui poteſt confundi ⁊ multiplicari.⁊ ideo bec eſt vera.omnis bomo
eſt homo.nec ſtat ſimul pꝛo pluribus.niſi confundatur.⁊ ideo hec eſt falſa.homo eſt omnis ł omo. quia nec

ratio ſuppoſiti eſt vna.nec per idemptitatẽ. necẽ idẽ in bomine natura ⁊ res nature. f
rerum creatarum cauſam cc. Aidetur dicere falſum. Quoniã aut dicit ſatis qtum ad fidem ⁊
quia multa alia opoꝛtet credere. Aut ſatis tũ ad ſciam. ⁊ illud ſilr eſt falſum,qꝛ nunqᷓ ſet᷑ ex boc cauſa rei

7*
HLZ

atis ẽ xpiano

⁊ ſic eſt falſum

— — — .

9 ſuffidenter. hevoͤm

10 ro. q̃ro qͥd de q̊. Reꝰ.

1

12 uinis.neutꝝ vr̃ eẽ dᷣm.ſR.dm.qꝙ qꝛ pᷣ̃ differt a filio.⁊ in ſuppoſito ⁊ in

.

2

Liber

ðð
—
—

q intelligit ſatis ẽẽtũ

ad ſciam non qᷓlibet. concedi coniunctim.

Nedit ad pᷣmiſſã qõnẽ addẽs pᷣme ſolutioni ꝙ q;uis
nõ ſit ↄcedendũ genuit ſe vel aliũ diuiſim tamen poteſt

d

fed neceſſariaʒ ad ſa muc ad pᷣmiſſam qõnẽ reuertamur vbi qrebat᷑.an deus

lutem.3 .

genuit.
lungere illa duo. qꝛ ſe
dicit oĩodã idẽptita-⸗
tem. ⁊ alteꝝ diuerſita
tem.⁊ ſic ſunt oppoſi
ta. ⁊ illa oppoſita im-/
plicãtur. Si dicas ꝙ;
vnũ diminuit de alte

dom. ꝙ oppoſitio di/

recta intelligit᷑ ſo circa idẽ qi ⸗ in diuinis ſimul idẽptitas in natura.⁊ alietas i ſeppoſtto. boc ſine oppo

Burenn. F genuerit ſe deũ.an aliũ deũ.Ad qð dicimꝰneutꝝ fo⸗
9 eus ec e Kedẽdu. Dicit tñ Aug.in epla ad ma minli gide⸗ .
pf ſe alteꝝn genuit. his bis pr̃ vt hret filiũ de ſeipo.nõ h
minuit ſeipᷣm. ita genuit de ſe alteꝝ ſe.vt tot maneret
in ſe. ⁊ eſſʒ in filio tantꝰqᷓntꝰ⁊ ſolꝰ. Qð ita intelligi pᷣt.i.
ide ſe alteꝝ a ſe genuit.nõ vtiq; alten deũ.ᷣ alterẽ pꝑſo⸗
nã. vel genuit ſe alteꝝ.i.genuit alteꝝ qͥ hͥ eſt qð ipᷣe.Na
et ſi alius ſit pr̃ qᷓ; filius.nõ eſt tñ aliud ſed ynuũůu.

g Aug'.

ſitione.iõ nomẽ idẽptitatis ⁊ alietatis in mone vniunt᷑ ſine oppoſitõne in vno ad ſingularis modi expſſio

vt hꝛet filiũ de ſeipo nõ minuit ſeipᷣm.

Ar dicere falſũ.qꝛ illud argumẽtũ valet.qͥcunq; ſic ge

I nerat vnũ filiũ vt nõ poſſit ampliꝰgenerare.minuit᷑ eiꝰpotentia.ſed ſic ẽ in pꝛe.s.R.qꝙ illud veꝝ ẽ ſi gñare
alteꝝ ſit potẽtie.ſed ꝙ vno genito alteꝝ poſſit generare.dicit impfectionẽ potentie in generãdo.qꝛ ex ̊ oſtẽ
ditur ꝙ nõ totũ dedit vni. ¶¶ Se ſe alten a ſe genuit.nõ vtiq; alteꝝ deũ.ſed alterã ꝑſonã.Querit᷑ vtrũ di
catur magis ꝓpꝛie alteꝝ vel alin.vr̃ ꝙ alteꝝ.qꝛ minoꝛẽ dicit diuerſitatem.q; ſoꝛtes dr alter a ſe.ſʒ in diuinis
minima ẽ diuerſitas. Sʒ ↄtra dꝛie accidẽtales faciũt dici alteꝝ.ſʒ in diuinis nullũ ẽ accidẽs. nõ dʒ dici alte
rum. Itẽ vr ꝙ neutꝝ bene dicat᷑ ſi em̃ dꝛie ſhales faciũt dici aliud. ⁊ accidẽtales alteꝝ.cũ gent cadat in di⸗
1

ꝛietate.iõ pᷣt dici alius.⁊ pᷣt dici

alter. Sʒ qiñ ꝗꝓpꝛietas illa nõ accidit ꝑſone.iõ magis ꝓpꝛie dr̃ alius.Et qꝛ aliꝰ reſpicit ſuppoſitũ aliud eẽntiã

ſtinctione qᷓtuoꝛ q̃runt᷑. Pꝛimo vtꝝ hͥ locu

Scdo vtꝝ
deus genuit aliũ deũ.vel deus ẽ alius a deo.Tercio
qrit᷑ de ſignificatõe huiꝰnois dij.vta videlicet grã
matice poſſumꝰdicere plures deos.Quarto ⁊ vltio
q́rit᷑ de ſuppoſitõne illiꝰnois deus.vtꝝ ſupponat ꝓ
perſona vel pꝛo eſſentin. Lucſtio. j. a
M bec locutio.deꝰ genuit deum.ſit ↄpcedenda.vr̃ ꝑ
hoc qð dr in ſimbolo.deũ de deo.̊ hoc nõ eſt niſi per
cognitionẽ.g deus generat᷑ de deo. iſta locutio eſt
oↄcedẽda. deus genuit deñ. ¶ Itẽ generatio ẽ reſpe/
ctu ſilis in natura. Nñ hõ generat hoiem. vñ ſi in vi
uinis ẽ gencratio. ꝓducit᷑ ſilis in natura.& cũ pfr̃ ſit
deus. non generat niſi deum.ergo hec eſt vera.deus
generat deum. ¶ Item quicquid babet filius.aut
bpjʒ a ſe. aut ab alio. Sʒ bʒ deitatẽ.⁊ nõ a ſc.qꝛ ſic eſſʒ

ingenitus. hʒ ab alio. ſed nõ hʒ niſi ꝑ generationẽ.

ſed nõ hʒ deitatẽ.niſi ab habẽte deitatẽ. ⁊ hñs deita

tem ẽ deus.gᷓ ⁊cc. ¶ Contra.hoc nomen deus ſignifi

cat eẽntiã ſiue ſſᷣam cũ ſit terminꝰſbᷣalis.ſed bec nõ

ↄcedit᷑ imo ẽ falſa.eẽntia gñat eẽntiã.ſilr ⁊ iſta.deꝰ

genuit deũ. ¶ Itẽ H̊ nomẽ deꝰ aut ſupponit p oĩ
ſona. aut derminate ꝓ aliqᷓ. Si de᷑minate ꝓ aliq̃.
reſtringit᷑ eiꝰ ſignificatio ab aliqͥ. Mec eſt dare ꝙ ab
alio.niſi ab ̊ verbo genuit vel gñat.Sʒ regula ẽ ꝙ;
minꝰ poſitus in pᷣdicamẽto nõ reſtringit terminũ

A pte ſubiecti rõne ſignificationis.g ſtat p oĩ ꝑſona.

Mon g& vfr locutio vera.ſ̃m ꝙ ꝓ ꝑſona filij. ergo 2c.
¶ Otẽ iſte terminus deus qᷓntũ de ſe eque bene ſup
ponit p filio ſicut ꝓ pre.ᷣ cum filij ſit nõ generare.
ſicut ⁊ pr̃is ẽ generare.ſi hec ẽ vera.deus generat ꝓ
peerecaae ane ⁊ hec.deus nõ generat ꝓ filio.ſi g&

ideo recipit᷑ ibi alius in maſculino.non tñ aliud in ncutro.
Dintelligentiã eoꝝ qᷓ tangit mr in pñti di

ſit ↄcedẽda in diuinis.deus genuit dejũ.
vnitas eẽntie admittat hanc locution7.

albe. homini vel cigno. Scda regula ẽ. ꝙ terminus

bõ currit. vera

ſita ſunt vera de qlibet ſub diſiunctione. Quia de q⸗

libet affirmatio vel negatio.ꝗ ſi deus genuit deum.
aut deũ qͥ eſt pater.aut deũ qͥ non ẽ pr. Sed qð im⸗
plicat᷑ ↄtingit ſimpłr inferri.vt ſi dicat᷑.hõ qui non
currit diſputat.g hõ ñ currit. ſilr ſi genuit deũ qͥ ñ
eſt pr̃.deꝰnõ ẽ pꝛ.ſʒ ſi nõ ẽ pr.nõ gñat. ⁊c..dð.
ꝙq pᷣdicta locutio ſalua eſſentie vnitate ree pit᷑ tam

a mgr̃is qᷓ; a ſanctis.Ad cuiꝰintelligentiã q̃tuoꝛ re/ 15

gule ſunt notande. Pꝛima ẽ.ꝙ nomẽ abſtractũ im/
ponit᷑ foꝛme ⁊ a foꝛma.vt albedo iponit᷑ a foꝛma al/
bedinis. Homen vᷣo concretũ imponit᷑ a foꝛma.ſed

non foꝛme.ſo ſuppoſito.vt album imponit᷑ a foꝛma

albedinis.ſed non foꝛme.ſed ſuppoſito.vt alicui rei

—☛

hbñs multitudinẽ ſuppoſitoꝝ ſine diſtributione ac/ 3

ceptꝰ.ſtat ꝓ ſlof q̃ reddit locutionẽ verã. vt cũ dr
t. vera eſt locutio ꝓ currente ſi aliqͥs ſit cur/
rens.Tercia regula eſt.qꝙ; termino babenti foꝛmam

nõ multiplicabilẽ. nõ differt poncre ⁊ poſtponere !?
negationẽ. vñ non differt dicere. petrus non currit.
⁊ nõ petrus currit. Quarta regula ẽ iſta.ꝙ relatiuũ
refert antecedens ſub eodẽ mõ ſupponẽdi.ſub quo
antecedens pꝛeceſſit ip̃m relatiuũ.niſi faciat relatio

nẽ ſimplicẽ.¶ Er pᷣma regula pʒ ſe ad pꝛmũ.Cũñ
iſte terminus deus ſit ↄcretus.⁊ imponat᷑ a foꝛ

ma eſſenriali.ſcʒ deitate. tñ imponit᷑ ꝑſone ſiue ſu-
Pſito.ſicut albũ imponit᷑ ab albedine rei albe.⁊ iõ

ſupponit ⁊ reddit locutionẽ verã ꝓ ꝑſona.non pꝛo
foꝛma.Hoc autẽ nomen eſſentia vel deitas ẽ abſtra

ctum.⁊ ideo imponitur foꝛme.⁊ a foꝛma.ſicut albe/

do.⁊ iõ eſſentiã ſignificat ⁊ ſupponit.⁊ ido bec ẽ fal

ſa. eſſentia generat NRadu generatio non eſt
. Prne ſalſy holti ſaa ber Fene
. c. Lenergt Him pꝓ perſona. Ex ſecunda regula patet. Re“.ad ſecun
nõ ↄccdit᷑ nec pꝛima. ¶ ẽ ↄtradictoꝛic oppo Ermßh

wra. deus genuit deũ
dum.Oꝛuis em ſuppoſitio termini non artetur.ta⸗

er püot⸗

t pſetio
Nectamnen4
aceturvi
onnnibue ie
ſpilozin
minumten
Lonent n
adtceun
Cnontvaun

tNn

derſomuͦno
poncrencgit
Ppitatptaite
ctumn ſc tne⸗
Gicatun ab b⸗
hon genaat.
eoaliunmme
aqhinneytt
npbate n
lis egatio
Etoparan
tuunnomnino
ſtetaminusin
luinunn teietp
deum quidaus
Tbecet aa o
ecketerqni
forzdicions.

(rnmrnits

fundauna
Namus deum

fetmtonef
ho non cſta
bialetasinſe
pttit diſtincti
bcorgenerzti
berrrconſe
Puitallumn denn
Margeimport
eſtyanbone
Huroninalr
nonontñ
rtere eo⸗
Ulins et dene

inaheſuen
Lusgſ
ungäangig
Aluifeiſ
Gitggahl
mi Okid
Amkhudiis⸗
.”
ü alti
Senanig
ſuppirigani

cidunß
finaman.
jmif ggin
riiil

Ciperdäci
temrnaitn
dlenüint
nmmitruit⸗
itſ
imiim
õ
mintiu
nguigthnin,

edifnbuton

mineſti nhf
neneſ tiſsſt⸗
artpoſhen

nst

men ꝓp illo ſtat p quo eſt locutio vera. vt bomo cur
rit. ꝓ petro vel iobanne.ſi pꝛo illo eſt locutio vera.

nec tamen ad illum reſtringitur.⁊ hoc patet.quia ſi

addatur diſtributio confundet illum terminuʒ pꝛo
omnibus. ſſed ſi eſſet reſtrictus non confunderet ni/

ſi ꝓ illis ad quos ſe extenderet reſtrictio.vñ aliud ẽ
terminum reſtringi ad vnum.aliud eſt reddere loou
tercia regula patet
NRad tercium. licet em̃ hec ſit vera ꝓ patre.deus
generat deum.tamen hec deus non generat deum.
non eſt vera ꝓ filio. Cum enim iſte terminus deus

tionem veram pꝛo vno.

dicat foꝛmã non multiplicabilem.non differt ei pꝛe

ponere negationcʒ ⁊ poſtponere ideo cum negatio
pᷣpoſita totaliter ⁊ omnino a ſubiecto remoueat pᷣdi

catum.ſic ⁊ negatio poſtpoſita remouct totaliter pꝛe

dicatum ab hoc termino deus. cum vicitur deus

non generat.quia remouet a quolibet ſuppoſito.et
ideo alium modum babet ſupponendi in affirmati/
ua ꝙᷓ in negatiua.quia ĩ affirmatiua erat locutio ve⸗
ra ꝓ patre.in negatiua vᷣo non poteſt eſſe veritas.
uia negatio remouet totaliter pꝛedicatum illud.
Ex quarta regula patet quartum. Cum em̃ rela-
tiuum omnino habet ſuppoſitionem antecedẽtis.⁊

iſte terminus in pᷣdicato ſupponat ꝓ deo genito.re

latiuum refert pꝛo illo.⁊ ita ſenſus eſt. deus genuit
deum. qui deus genitus eſt pater vel non eſt pater.

⁊ hec eſt vera ꝓ negatiua.nec licet inferre.ergo deꝰ

7

figura dictionnis. B

nec eſt pater. quia mutatur ſit uppoſitio. immo eſt ibi

¶ UNtrum vnitas eſſentic admittat hanc deus gencrat

alium deum.⁊ ꝙ non videtur. Anhel.in piol. cum

dicimus.deum de deo.non intelligimus aliũ deum

ſed eundem de ſeipſo. ¶ Item ſi genuit alium deñ.
ſed vbi eſt vnus ⁊ alius ſunt duo.ergo ſi genuit aliũ
ſunt duo dij. ¶ Item alius dicit alietatem in gene⸗
rali. ergo cum generale ſpecificetur per adiunctum.
hoc nomen deus ſpecificat ipᷣm.ſed ſi ſxecificat.ſpeci
ficat ratione foꝛme.ergo notatur alietas in foꝛma.
ergo non eſt admittenda talis locutio.cum non ſit
ibi alietas in foꝛma. ¶ Sed contra. Generatio im/

pꝛtat diſtinctionem. et diſtinctio alietateʒ aliquã.
ergo ⁊ generatio.ergo ſi bec ẽ vera deus genuit deũ.
⁊ bec ꝑer conſequẽs.deus diſtinguitur a deo.vel ge-

nuit alium deum. Si dicas ꝙ non ſcquatur.quia ge

nerare impoꝛtat diſtinctionẽ vt modum. ſed diſtin/
gui vel eſſe alium vt rem. Contra. ad conſequentiã
vt modum.ſcquitur conſecutio vt res. vndęe ſi hec

eſt vera.homo eſt. animal eſt. cum ad hominem ſeqͥ

tur animal.⁊ pᷣterea conſtat ꝙ diſtinctio generatio/

nis non tm̃ eſt a parte intelligentis. verumetiam a
parte rei.ergo illi diſtinctioni vt exercite. reſpondet

diſtinctio rcalis. ¶ Item affirmatiua eſt falſa. deus

genitus eſt deus generans. ergo negatiua eſt vera.
deus genitus ñ eſt deus generas. Sed ſicut affirma
tiua ſignificat idemptitatẽ. ita negatiua diuerſitatẽ.

ergo ſicut deum generantem et genitum contingit
adinuicem comparari mediante negatione. ita me⸗
diante aliet ate.ergo bec eſt vera.deus genuit alium

deum. ¶ Item pater ſiue deus genuit alium. bec ẽ
vera. conſtat ergo aut alium deum. aut alium non
deum. ſed nõ alium nõ deum. ergo ⁊c.
eſt terminus maſculini generis. igitur ſtat ꝓ perſo⸗

na in ptitiuis terminis · ergo alius dicit alietgtemn

tẽ alius

berſonaleimn. ſed hbec eſt vera. deus genuit deum aliũ
in perſona. ergo ſimiliter hec eſt vera.deus genuit
alium deũñ ¶ .. dicendũ.c hec cõſueuit diſtingui.
deus genuit alium deum. Quia alius poteſt teneri 17
adiectiue. ⁊ ſic ponit alietatem circa foꝛmam iſtius
termini deus.⁊ ſic locutio eſt falſa. Poteſt etiã tene
ri ſubſtantiue. vt ſubſtantiuetur. ⁊ tunc eſt appoſiti
ua conſtructio ſicut animal bomo. ⁊ eſt ſenſus boc

modo. deus genuit alium deum. id eſt genuit aliun

qui eſt deus.⁊ in hoc ſenſu eſt locutio vera. Sed li/
cet iſta diſtinctio in locutionibus theologicis Apter
quendam ꝓpꝛium modum loquendi locum habeat
tamen quantũ eſſet de virtute ſermonis.nõ eſſet di /
ſtinguenda.qnia adiectiuũ adiunctuʒ ſubſtantiuo.
vt bomo albus.nõ vicitur ſubſtãtiuari.nec appoſi -

tiua cõſtructio dicit᷑ ibi eſe. maxime cum illa ſit mi

nus cõmunis.reſpectu magis comunis. VUnde cum
hoc nomen alius ſit adiectiuũ habens ſubſtantiuũ

coniunctum in pꝛedicta locutione. ponit alietatem

circa ipᷣm ratione ſuppoſiti et foꝛme. Et pterea ſi
velimus artificialiter pꝛocedere iudicanda eſt talis
locutio falſa. ¶ Pꝛopter hoc ad intelligentiã dicte
locutionis notanda eſt regula cõmunis. Non babʒ. 1 8
locum diſtinctio. vbi nõ eſt ex diuerſis cauſis vnio.

verbi gratia.pater ⁊ filius ⁊ ſpũſſanctus vniunt᷑ in

boc noĩe deus.nõ ex dinerſis cauſis ſiue rõne diuer
ſoꝝ.ſeq rõne vniꝰdeitatis ſiue eẽntie.vnio ex diuer⸗
ſis cauſis eſt. vt in homine vniunt᷑. trus ⁊ ioban/
nes.rõne diuerſaꝝ humanitatũ.quia alia eſt huma⸗
nitas petri.⁊ alia iohannis. Et iuxta hanc regulam
ab oppoſito eſt alia regula accipienda. Mon babet 19
locũ oimoda vnio.vbi eſt ſimul cñ vnione diſtictio.
vt pr̃ et filius et ſpũſſanctus vniunt᷑ in vna deitate
ſiue eſſentia.ſed diſtinctioneʒ hñt rõne pluralitatis
ꝑſonaꝝ. Scdm boc eſt attẽdendũ ꝙ in diuinis q̃dã 20
wcabula impoꝛtãt diſtinctionẽ ſolũ.quedã oĩmodã
vnionẽ.quedã medio niõ. Om̃ ergo deus generans.
⁊ deus genitus.⁊ ſi ſint ꝑpſonaliter diſtincti.tñ in dei
tate vniunt᷑ ex eadẽ cauſa.qꝛ vna deitate.ideo nõ re
cipiunt noia H ſimpylr diſtinctionẽ. Jdeo
bec nõ admittit.deꝰdiſtinguit᷑ a deo.ſilr deꝰ genuit
aliũ deũ. ¶ Itẽ rone diſtinctõis nõ recipiũt wcabu

la oiodã impoꝛtantia vnionẽ in ſuppoſito ⁊ foꝛma.

vñ hec nõ recipit᷑.deꝰgenuit ſe.ſ illa q̃ medio mõ ſc

bñt recipiunt᷑.q̃leẽ hoc verbũ generat.qꝛ dicit diſtin

ctionẽ in ꝑſona cũ vnitate eẽntie. Silr bec ↄceditur
pr̃ giat alterũ ſe. ñ Aus.ad maxi.pr̃ genuit alten

ſe. ⁊ ſit ſup Johᷣ.pr̃ mittens filiũ.miſit alteꝝ ſe.⁊ er
hoc ẽꝙ nõ ſequit᷑ ad generationẽ. vrbũ ſimplr im⸗
poꝛtãs diſtinctionẽ.⁊ ſic pʒ pᷣmũ. ꝗ

ſcdo obijcit᷑ de negatõe.bene ↄcedo ꝙ ẽ alietas.ſed

tñ nõ ſẽqᷣtur. ꝙ poſſit dici alietas in eẽntia ſiue foꝛ
ma ditatis. VUñ nõ ſeqͥtur. genitꝰ ẽ aliꝰ a generãte.
Aus deꝰ.qꝛ mutat᷑ ſuppoſitio huiꝰtermini deus.

Ad illud qð obr̃ tercio.aut aliũ deũ.aut aliũ non 22.

deiñ. dico ꝙ nõ ſufficiẽter diuidit.qꝛ nõ ẽ ↄtradictio.
niſi accipiat᷑ negatio reſpcctu totius. In hac om̃ ge
nuit alin deũ. duo dicunt. ſ. ꝙ de? deũ.⁊ aliñ i dei⸗
tate.⁊ iõ ad h̊ ꝙ ſumat᷑ dictio.neceſte ẽ ꝙ ferat᷑ g
totũ. VUñ ſicut ñ valet demõſtrato monacho nigro
q̊ ẽ albus ꝑ nãm. iſte aut ẽ albꝰ monachꝰ.aut albꝰſj

monachꝰ.q; vtraq; falſa. Silr itelligẽdũ ẽ i poſito.
Uec valet.ẽ de ⁊ ẽ aliꝰ. ẽ deꝰ aliꝰ.imo ẽ ibi accñs.
Sicut h.ẽ bonꝰ.⁊ẽ citharedꝰ. ẽ bonꝰ citbaredus.

d 4

= „ „ 156 eee 4 2 „ „ 166s AS D H B. A „ c% 9 giorpen⸗
Alud ad vltimo obijcit Oᷣm. ꝙ aliꝰ q;uis ſit nomè a foꝛmna inmultiplicabili. vt in pꝛijs noibus attones
3 25 r getoen quia wonit re circa ſubiectũ ab ꝛ2 ſictollit pluralitatẽ re r coſignifiatoc. Aut iponit ale
llllo trabit fuppoſitionẽ. ⁊ ideo nõ tenet᷑ ꝑſonaliter. a foꝛma qᷓ nata e coicari qᷓuis no cõicet ꝓpter deter⸗ Baoin
niſi m ꝙ ſi ublantinak ſicut ⁊ hoc nomen vnꝰdicit minationẽ. vt cũ dẽ pꝛincipiũ creaturam. Aut ꝗpter lanpenenci
vnitate balem ita ſi dicat alius deus. ali dicit alle defectii materie vt fenix. tale tollit t litate ſm Zunitmaun
tatẽ ſbalem c rõ huiꝰ venit. nõ tĩ qꝛ adiectiuũ.ſ q trem nõ ᷣm oↄſignificationẽ.q; pt cõſigniſicari talis ppſtie
generale.qð craſent her adiunctum. foꝛma. vt we erehlieauperi ſu woſig. ßtitfigifn
¶ Atrũ boc nomen deus gramatice ſignificet pluralẽ ¶ Oe ſuppoſitione buiꝰ nois deus.Et q̃rit᷑ vtrũ boe 4 arn⸗
nume ſiue an ↄgrue poſſit dici ples dij. ſic. vxy. nomen deus de ſe ſupponat pſonaz vel naturz. Ox Pnrtci
Quia im phm intellectus ſunt idẽ apud oẽs qᷓuis pſonã. vr p illud Amb. Venedicat nos deus deynf. Gilitt,
voces ſint diuerſe.ᷣ modi ſignificãdi eqnundt mo benedicat nos deus.Amb. trina dei pꝛofeſſio.trini/ Kaene ki⸗
dos intelligẽdi.&ᷣ cũ apud bebꝛeos cõgrue dicat᷑ he tatẽ indicat ꝑſonaꝝ. cuʒ deus ſit ibi ſiue adiuncto. nn ze
loij. qd eqpollet ei qð dij.ᷣ ⁊ apud nos.¶ Itẽ ſitut de ſe ſupponit ꝑſonã.¶ tẽ rõne obijcit ſic. hoc no⸗ datar
vult phs. ven ſugpant ↄgruũ. vñ cathomis eſt vel men bõ ſupponit ꝓ oi eo cui ineſt bumanitas. ergo lkne⸗ en
no elt nec venꝝ nec falſum ſignificat.ſʒ hec vera ẽ.-nõö a ſimili.⁊ hoc nomẽ deus ſupponit ꝓ oi eo cui ineſt eini teti

ſunt plures dij. cõgrua. ⁊ bec cõgrua.ꝓlures ſũt deitas.ſed Hᷣ eſt pſona. ⁊c. ¶ Ntẽ hoc nomẽ deus nin huſci.
6 dij. qꝛ negatio no remouet incogruitatẽ. 7Itẽ ſicut ſignificat deitatẽ in cõcretione.ſed nõ niſi in ↄcretio
deus cõuenit vni ſoli. ita pꝛincipiũ creaturaꝝ vni ſo ne ad ſuppoſitũ qd eſt ꝑſona.ſed terminꝰ concretus
li. qᷓuis falſo dicant᷑ plura pꝛincipia. tñ dicunt᷑ cõ· Apꝛie ſupponit ꝓ eo reſpectu cuiꝰ impoꝛtat foꝛmã. R/1
grue g pari rõe poſſumꝰ dicere plures dij. ¶ Item Et albũ magis ꝗpꝛie ſupponit ꝓ re alba qᷓ ꝓ foꝛma. d⸗
boc nomẽ fenix.nõ bʒ niſi vnicũ ſuppoſitum.tñ con τ ¶ Cotra.ꝓnomẽ refert rẽ ꝓ ꝓpꝛio ſuppoſito. “H
grue dr̃ plures fenices. Si tu dicas ꝙ ſuppoſitũ plu Sᷓ cum dr. bñdicat nos veus.⁊ metuãt eũ.hoc pno/
rificat᷑ 8 ſucceſſionẽ th i obic tibi de boc noĩe ſol. men eũ refert naturã nõ perſonã.S ⁊c. ¶ Itẽ da iſte
0

qð nul teplurſi at. tñ cõgrue dẽ plures ſoles. terminꝰhõ ꝓpꝛie ſupponit ꝓ indiuiduo.iſta ẽ falſa. kE
et plures dij. ¶ Cõtra. oẽ nomẽ qdð bʒ plurale.no/⸗ bõ ẽ ſoꝛ.⁊ pla.qꝛ idẽ indiuiduũ nõ recipit illã pᷣdica- eſn
mDen ẽ appelatiun. pꝛia em̃ nomia non plurificant᷑. tionẽ. Sʒ bec ẽ vera.deus ẽ trinitas.vel deus eſt pzʒ 1n
Mon em dẽ plures petri.vel iob.ſ hoc nomẽ deꝰ nj ⁊filius.ẽ cñ illud pᷣdicatũ nõ conueniat vni ꝑſone.
eſt nomẽ appellatiuũ.qꝛ non ſignificat foꝛmã multi pʒ ⁊c. ¶ Itẽ terminꝰqͥ Pprie ſupponit pſonã. addi⸗
plicabilẽ. cτι ((Ité boc nomè deus pꝛie ſpꝛium to ſibi termino ptitiuo ſtat ſolũ ꝓ vno.vt cum dicei ßjimn
24 diuine nature. nullũ tale multiplicat᷑ S c. Ad vnus hõ currit. 5 ſilr cñ ṽ vnus deus. g bec eſt ſinę/ 1V
p̃dictoꝝ intelligentiã eſt notandu.q boc nomè deꝰ plliciter falſa. vn eus ẽ pꝛ ⁊ filius. .vm.q bic
dĩ tripir. ſc; nũcupatiue. adoptiue. naturaliter. Pꝛi· cõſueuit eẽ duplex opinio. Ana quidẽ eſt ꝙ boc no⸗
mis duobꝰmodis plunificat᷑. Añ aplus.j.Coꝝ.viij. men veꝰ ſignificat ꝗpꝛie naturã.⁊ ſupponit pſonã.
Siquidẽ ſunt dij multi. ⁊ dñi miti.ſᷣ tercio mõ nõ. aliqñ vnã.vt cũ dẽ,. deus generat.aliqñ duas.vt cuʒ
qꝛ ſic ̊ nomẽ deꝰ ſignificat diuinã naturã cũ ↄditio dꝛ deus ſpirat.aliqñ tres.vt cum dẽ. deus ẽ trinitas. Aug.
nibus. qn collectiones ipoſſibile eſt in alio reꝑire. ? Et rõ huiꝰeſt. vt dicunt.qꝛ cũ multa ſuppoſita hẽat HKö. bh
ideo ſicut nomẽ ꝓpꝛiñ nõ hʒ plurale ſm artẽ loquẽ in natura termini cõis.terminꝰaũt cõis ꝓpꝛie ſup/
25 do.ſic nec nomẽ dei. Ad illud ᷓ qd obijci᷑ ꝙ apð ponit ꝓ indiuiduo.ꝓ natura vᷣo vel ꝓ foꝛina ñ ſup N
bebꝛeos bʒ plurale qᷣd ẽ heloy.dom.q modi ſigniſ/ ponit niſi trahat᷑.vt ſi dicamꝰ.hõ eſt ſpẽs. ſic dicunt
candi nõ tin reqrunt diuerſos modos intelligẽdi ge in ꝓpoſito. Alterius dicũt.ꝙ qꝛ ſuppoſita oia ſunt ĩ
nerales. ſed etiã modos expꝛimẽdi.qm ipᷣi habẽt ar/ illo vna ſuppoſitõe.ido ſimul cõt ſupponere ꝓ mul 7
ticulos ⁊ modos expꝛimẽdi diuerſos.q̃̊s nos nõ ba tis ꝑpſonis.licet ill nõ poſſit iſte terminꝰhõ vel aliꝰ (c(ſ
26 bemus. ideo illi pñt dicere. ſed nos non. ¶ſld illud terminꝰcõis.⁊ ſic ſoluert obiecta. Alia opinio eſt g
q̃d obijcit᷑ ꝙ verũ pᷣupponit ↄgruũ.dm.qꝙ dupler ¶ ꝓpꝛie ſupponit naturã ſicut ſignificat. ⁊ nõ ſuppo/ N. ſ
eſt incõgruitas. vna ẽ ex diſcohberẽtia accidentin. vt nit ꝑſonã niſi trahat᷑ ab alio.vt cũ dẽ. deus generat⸗
cathonis ẽ. alia ex diſcoherẽtia intellectuũ. vt cñ dr ⁊ hi dicunt.qꝙ cũ dẽ.deus ẽ trinitas.ibi ſtat ꝓ natura P
plures petri. Pꝛima incõgruitas tollit veritatẽ ⁊ fal nõ ꝓ pſona. et vna natura ẽ tres ꝑſone.iõ vna ẽ lo⸗ aſt
ſitatẽ. Sca vᷣo incongruitas bʒ falſitatẽ ↄiunctã.? cutio.Et rõ huiꝰpoſitionis ẽ.qꝛ hoc nomẽ deꝰ hʒ na
ideo qꝛ ꝑ negationẽ remouet᷑ falſitas.⁊ ſcti malunt curã termini diſcreti. cũ nõ habeat plurale.ideo idẽ ngitinai
loq̃ vere.qᷓ; ꝓpꝛictatẽ ſermonis ſeruare ⁊ loqͥ minus ſignificat ⁊ ſupponit ꝓpᷣe.cũ g ſignificet naturã illã brnimiang⸗
vcre iõ negant plures deos. Põt tñ dici ꝙ q;uis boec ꝓpꝛie ſupponit. Sʒ meli? eſt dicere vtrũ. qꝛ babz lncſeniadic
vorx dij nõ ſit vox ſignificatiua m artẽ ⁊ ipoſitionẽ naturã tmini cõis.⁊ termini diſcreti. Termini cõis lanentäüi
tp⸗fm̃ eſt vox ſignificatiua ex acoomodatione vſus. vt ¶ ꝓpter pluralitatẽ ſuppoſitoꝝ. termini diſcreti rone ſginnltaſe⸗
olli ꝓ illi.⁊ ideo gñat falſum intellectũ affirmatiua. foꝛme nõ mitiplicabi quia ppᷣe ſupponit. tã naturã humehi⸗ tale
2 negatiua ven. q;ᷓuis nõ grãmatice. ¶ Ad illud d c; pſonã.tñ roes ad vtrãq; ptẽ ↄcludũt een ſuo mõ. itintr
obijcit᷑. ꝙ pꝛincipiũ vni ſoli ↄuenit. ſilr ⁊ fenix.dðm. boc autẽ nõ p̃t in alio termino inueniri.⁊ iõ nec con lensꝛtleb,
ꝙ cõuenire vni ſoli eſt triplr. Aut em̃ eſt qꝛ imponii ſimilis modus ſupponend. anginerr⸗
(MHi. v. de cõꝑpatione gñationis ad terminũ eẽntialẽ abſtractũ qͥᷣ eſt eſſenti. tüſnunee
: OAOſt bec querit᷑ vtrũ cõceden dũ ſit. In pᷣcedenti diſt. mouit mgr̃ qõnẽ de cõpatione gñationis ad aplsdͤſi
ttttteerminũ eentialẽ ↄcretũ.qlis ẽ H̊ nomẽ deus. In pñti mouet qonẽ de ↄpatione gñatois ad tminũ naninn⸗
. eẽntialẽ abſtractũ qͥ ẽ eẽntia. Et diuidit᷑ hec ꝑs in duas ꝑtes. In pᷣma ꝑte mouet qõnẽ ex ↄpꝑatõe Ptißf itſe
2 2 gñationis ad eſſentiã in rõne termini.videlicet.vtrum eſſentia generet᷑. In ſcda in rõne pꝛincpij. kicüt ſ⸗
. Atrum fencia generet ꝛcabi. Mon eſt eis dicenqũ. ꝙ diuina eſſentia genuit filiũ ⁊c. ¶ Item pꝛuma pars Küngn

Nc
Nalsſ.

Ss bʒ qtuoꝛ hartes, In pꝛima parte ꝓponit ꝓpleumata. videlicet vtn eſſfentia generet vel generck. In ſecun
acducit rönes tres ꝓbantes q; ftnciand generat᷑ a patre.ibi. Ideo nõ eſt dicenduʒ acpaert e e
ur Aunn tercia adducit rationes in contrariũ.·ibi. HQuic autẽ videt᷑ contrarium. In quarta ⁊ vltima ſoluit ⁊ exponit.
len nn ibi. Ad quod reſpondemus. ¶ Similiter ſecunda pars iſtius diſtinctionis in q magiſter determinat tecun
cſgiiai dam partem qonis.que eſt in ene gen rlionis ad eſſentiã in rõne pꝛincipij. Habet tres partes.
u In pꝛima determinat iſtã qonẽ.dicens ꝙ eſſenria nõ generat.ſed ⁊ boc confirmat per rõnem ducentem ad
„* im poſſibile. In ſecunda vero adducit autoꝛitates que ſunt directe contrarie pꝛedicte ſolutioni. ibi Pꝛedi⸗
Cifitit fis anñt vr otrariñ eſſe. In tercia vo adducit auẽtes.ex quibus pᷣt elici ↄtrarietas.ibi. Or q̊ʒ ⁊ frequẽt᷑ ⁊c
wed Hima ps bz qtuoꝛ ꝑtes. In paia pte adducit auctes Aug. ↄtrarias piicte ſolõni. In ſcda auctes addu⸗
enri ctas erwomt ibi. Sʒ hec ita de᷑minamꝰ. In tercia vo ↄtra pᷣdictas expoſitões adducit auctes alias hylarij.
mi . in qb mnotat expᷣſſioꝛ ↄtrarictas ibi.Huic vᷣo etiã ↄtrariũ vr ec. In ꝗ̃rta vo auẽtes pᷣdictas explanat ⁊ exco
nennn ſtionẽ ſuñ p verba bylari ↄfirmat. ibi. Sʒ qꝛ hec vba ſane vult. ¶Simitr ps illa. vr qʒ. ⁊ freqnter in ſacra.
ueadinn ſcriptura legit᷑.in q̃ obijcit᷑ ↄtra ſolõnẽ ꝑ auctes.ex qbus clicit᷑ pᷣdicte ſolõnis ↄtrarietas(qꝛ in his nõ dr q
— centia generet vel generet. de eeẽntia vel de ſba pfris filiꝰgeneret᷑ qtuoꝛ bʒ pticulas. In pꝛia adqucit au
bummitutß toꝛitates i ↄtraniũ. In ſcda vo adductas explanat.ibi.His verbis pᷣmiſſis innuit᷑.vbi reſumit pᷣdictã expo/
Wr goitii ſitionẽ. In tercia ex pᷣdictoꝝ opiniõe elicit ùddã coꝛelani bi. Oßdlt p ex illis verbis ⁊c. In qrta⁊ vltima
Ennk redit ad ꝓpoſitũ. ⁊ oñdit expoſitionẽ ſuã bonã eẽ ꝑ auẽtẽ Aug.ibi.Et hoc ita debere intelligi cc.
oröningetd J
Aouren . ¶Utrum eſſentia generet vel generetnr. a (((FJdeo nõ ẽ dm.
gnininin Di. H. ¶ EOthec qrit᷑ vtrũ ocedendũ ſit æ pf᷑ genuit diui pr genuit diuinam
infuimni a nã eentia. vel ꝙ diuina eſſentia genuit filiũ. vel centiz. Iſtaro vf vu.
nnentai dde eẽntia genuit eẽntiã. an oĩo ñ genuit nec genita cere ad ſ ncauent,
niziihi ſt diuina eẽntia: Ad qð catholicis tractatoꝛibꝰↄſentiẽ⸗ ars. ⸗ cſenet e:
nauln ihiſi tes dicimꝰ. nec pr̃ genuit diuinã eſſentiã. nec diuina ponerek p relatiuo .
äneni eſſentia genuit filiũ.nec diuina eẽntia genuit eẽntiã. hic Sed boe nullum vr
e qutẽ noie eſſentie intelligimus diuinã naturã.q cõis eſt inconueniens. Si em̃
ymen Rõ pᷣma Kndot tribꝰ rõibꝰꝙ eẽntia diuia ñ generat᷑ a pre. b a uppont: du⸗
mss iMti, a ¶Hdeo nõ ẽ dicẽdũ ꝙ pr̃ genuit diuinã eẽntiã.qꝛ ſi pfẽ oii n ens inc enn.
s me cet᷑ genuiſſe diuinã eẽntiã. diuia eẽntia relatie dicèt᷑ ad cum vniuerſale poni
Zugitghen patrẽ.vel ꝓ relatiuo ponet᷑.Si aũt relatiue diceret᷑.vel tur p ſingulari. nec ẽ
niiigneſi⸗ dHeo relatiuo poneret᷑.nõ indicaret eſſentiam. Vt em̃ ait incoueniens ꝙ eſſen
— G Aug⸗. Aug.in.yv.li.de tri.qdð relatiue dicit᷑ non indicat ſůam. tia ponat᷑ ꝓ relatiuo.
aini Rõ.ij. b ¶Itẽ cũ deus pf ſit diuina eẽntia.ſi eiꝰ ſit genitoꝛ.eſſſ Re n. centis r
ingug D ytiq; genitoꝛ eerei ꝗᷓ ipe ẽ. ita eadẽ res ſeipſã genuiſſet Mn inconenig non
1ug eni Hõ.iij. qð Aug.negat.vt oñdimꝰ. ¶ Itẽ ſi pr ẽ genitoꝛ eſſen:· a pte rei.ſed a pte erx·
tck ſennt tie diuine.cũ ipᷣa eẽntia diuina ſit.⁊ deꝰ ſit.eo g̊ ꝙ gene⸗ pſnonis fidei. Cunc
kimian in rat ⁊ ẽ.⁊ deꝰẽ. Ita ̊ ñ illð qð generat᷑ ẽ a pre deus.ſᷣ pf em videret᷑ ?⁊ notaree
z enihi c eo ꝙ generat. ⁊ eſt. ⁊ deus eſt. Et ſi ita eſt.nõ genito gi EVvnitas cẽntie in qda
mudĩ gnens.ß gignenti genitũ cauſa eſt. vt ⁊ ſit.⁊ deꝰ ſit. Sili diſtinctõe. Eſſet etiã
n Namtoti Aug⸗ öne pbat Aizgo n vi derrint ater nõ ſaniza incõueniẽs.qꝛ qd po⸗
in ug⸗. rõne ꝓbat Aug.in li. vij. de trini. & pater nõ ẽ ſapié ntur p rclal tmo in⸗
Känids ſapientia quã genuit.quia ſi ea ſapiẽs eſt. ea eſt. hoc em q̃ntum hmõi. nõ iudi
ius bit hun eſt ſibi eẽ qd ſaꝑe.Qð ſi hocẽ ſibi eſſe qð ſapere.nõ per cat eſſentiam. Si em̃
ratinhin zü;W;;eneia poncrer pꝛo
hehi f relatiuo.ᷣ eſſentia aliqñ nõ indicaret eſſentiã.ꝙ eſtoi rõni ↄtrariũ. b¶ Itẽ cum deus pf. Iſta rõ vr̃ ducere
erunlihl ad hoc incõueniens.ſ.ꝙ cum deus ꝓr ſit diuina eſſentia.ſi eiꝰeſſet genitoꝛ.vtiq; eſſet genitoꝛ eius qð ipᷣe eſt.
gir mi Contra. eſſentia dicit qͥd cõe.ſicut ⁊ hoc nomẽ teus.ſed ſi dicat᷑ hõ petrus gencrat hoiem. ⁊ ipe ẽ hõ. gene⸗
armniii rat ſe. Argumentũ illud nõ valet.Silłr vr̃ bic.pr̃ generat deũ. ⁊c.pari rõne nec in ꝓpoſito.Rꝰ.ddin.qꝙ cõe 2
iu lmiij dr. ꝙ ẽ in multis. ſed hoc p̃t eſſe tripłr. Aut qꝛ plurificat᷑ in multis.⁊ qᷓ;tũ ad foꝛmã ⁊ qtũ ad ſuppoſituʒ.vt
wmini ſt boc nomẽ hõ.⁊ tale bʒ vnitatẽ rõnis.iᷓ admittit diſtinctionẽ. ⁊ qtũ ad rẽ.⁊ qtum ad moduʒ.Eñ bene dr̃.
1 idſimn hõ eſt ab hoie.⁊ duos eẽ hoies.Alio mo ẽ cõc qdð plurificat᷑ qtum ad ſuppoſita.nõ q;tnm ad foꝛmã.vt hoc
e ogun nomẽ deus.⁊ tale hʒ vnitatẽ rei m ꝙ res noiat naturã cũ multiplicatõne ſuppoſitoꝝ.⁊ ideo recipit diſtin⸗/
eN ,olc ctionẽ.ꝙ impoꝛtat diſtinctionẽ vt modũ.nõ vt rẽ. Añ ↄcedit᷑.Deus de deo.ſʒ nõ deꝰẽ aliꝰ a deo. Lercio mõ
munn eſt cõe ſm nomẽ qð ẽ in multis.nec tñ plurificat᷑ qᷓtum ad foꝛmã.q; ẽ vnũ in multis.nec qtum ad ſuppoſi/
4 ta.qꝛ ꝓ illis nõ ſupponit.vt hoc nomẽ eſſentia.de tali cõi veꝝ ẽ dicere.ꝙ nõ recipit diſtinctionẽ. nec qtũ ad
modum.nec qẽtum ad rẽ.tunc em̃ notaret᷑ idẽ diſtingui a ſe.⁊ ita argumẽtuʒ mgfr̃i eſt bonum. Si pr genuit
rint e⸗ eẽntiꝗ.pr̃ genuit ſe.qꝛ loqͥt᷑ de cõi a ꝑte voc ſignificat ñ a ꝑte rei.qꝛ a pte rei eadẽ cõitas ẽ in h ꝙ ẽ deꝛ. xi
nehin⸗ ẽ eẽntia. cb En ita eſt.non genito gignẽs ⁊c. Obicit᷑ ↄtra terciã rõeʒ.Si pr genuit diuinã eẽntiã.tũc
wauiſii genitum gignenti cauſa eſt. Sed hec ratio nihil videtur valere.quia ratio cauſe non cadit in diuinis. cauſa
a em̃ eſt ad cuius eſſe ſcquit᷑ aliud.ſed in diuinis nõ ẽ gliuqergo ⁊c. Jtẽ nõ ſcquit᷑.pr genuit ſapias. ẽ ſapiẽs

ſapia genita. S pi rõ/
ne.nec pᷣdicta ſolutio

3 valct. e. doin. g ſu⸗

mendo nomen cauſe
ꝓpꝛic.nõ cadit i diui/
nis. cadit tñ recipit
õ pꝛincipiantis.⁊ ro
infoꝛmantis.⁊ ꝓ bis
accipit᷑ nomẽ cauſe.
Am̃ ergo rõ eſſendi

ſignat᷑ ꝑ boc nomen

eſentia.ið eſſentia ſi⸗
gnat qdᷣammõ in rõe
cauſe reſpectu entis.
Si gů eſſentia eſſet ge
nita ab ente ſignifica
tur in rõne effectꝰ.ſi⸗
ue pꝛincipati.⁊ idem
eſt tunc pꝛincipiuʒ et
pꝛincipiatũ reſpectu
eiuſdẽ.qdð eſt impoſſi
bile. ⁊ in hoc fundat᷑

rõ mgr̃i.Ad illud qð

„JI.

illã ſapiam quã genuit pf̃ ſapiens ẽ. Quid em̃ aliud di⸗

cimꝰ? cũ dicim⸗h illi eſſe qð ſaꝑe. niſi eo ẽ qͥ ſapiẽs E. S
q cã illi ẽ vt ſapiens ſit.etiã ipᷣa illi cã ẽ vt ſit. Si gᷓ ſapia
quã genuit illi cã ẽ.vt ſapiẽs ſit.⁊ cʒ illi ẽ vt ſit. ſed cãm
pfi qᷓ ſit a pr̃e genitã.nullo mõ qͤſq; dixerit ſapiam. 4d
em̃ ẽ inſaniꝰ: Ita & ſi pr genuit eentia qͥ E.eẽntia quã ge
nuit cã eſt illi vr ſit. NHon g ipſam qᷣ eſt eſſentiaʒ genuit.
Mã in illa ſimplicitate inqt Aug.qꝛ nõ eſt aliud ſape qᷓ;
eẽ. eadẽ ẽ ibi ſapia q̃ eſſentia. IJdeoq; qð de ſapia.h̊ͥ de

eẽntia dicimꝰ. Sicut nõ genuit ſapiam q̃ ſapiens eſt. 3

ita nec eẽntiã ẽ. At em ſapia ſapies ẽ. ⁊ potẽtia potẽs
ita ⁊ eẽntia ipᷣe ẽ.Eadẽq; ſapia ẽ et potẽtia q eẽntia.ptʒ

itaq; ex pᷣdictis.qꝛ pat eſſentiã diuinã nõ genuit.
Adducit rationes in contrarium.

Huic auũt vr̃ ↄꝛiũ qð Aug.ait in li.de fide ad petꝝ. Deꝰ

cũ vbũ genuit. id qð iße genuit. nec ð nihilo nec ð aliq̃
iã facta ↄditaq; mã.ð de ſeipo id qð ẽ iße. Itẽ deꝰ pr qui
veriſſime ſe indicare aĩs cognituris ⁊ voluit ⁊ potuit.h

ad ſeipᷣm indicandũ genuit.qð ẽ ipe qͥ genuit.Ecce aꝑte

tactũ eſt de ipſa in

qõnibꝰ extra lr̃am. qꝛ

nomen ita abſtractũ

ponit pꝛo relatiuo.⁊

ita accidẽs. Pater ẽ

ſapiens ſapiẽtia.⁊ ge

nuit ſapientiã.g ẽ ſa/

dicit his bis deũ patrẽ genuiſſe illud qð ipᷣe ẽ.Illð aũt
qð ipe ẽ.ñ ẽ niſi diuia eẽntia.vr̃ g̊ diuinã eẽntiã genuiſſe
¶BDeterminat queſtionẽ pꝛopoſitam. v
Aãd qð rñdemꝰ illa vba ſic intelligẽda eẽ dicẽtes.Pof̃ de
ſeipſo genuit illud qð ipe eſt.i.filiũ qui ẽ illud qð pr eſt.
NMNã qð pf eſt.⁊ filius h eſt. 5 nõ qͥ pr eſt.⁊ filiꝰ hic eſt.
¶ÆSW„ eſſentia non generet eſſentimm.,. e

¶ Mon eſt etiã dicendũ ꝙ diuina eẽntia genuit filiũ.qꝛ cũ

piens ſapia quaʒð ge-

nuit. vel ſapia genita
In noie autẽ eſſentie
nõ eſt accidẽs.qꝛ idẽ
fignat ⁊ ſupponit. et

ſita nõ eſt dicendũ.

diuina eẽntia genuit
4 filiu. ¶ Contra boc
obijcit ioachi tã ↄtra
poſitionẽ qᷓ; ↄtra ra/
tionẽ. Contra poſitio
nem.qꝛ ſi eſſentia nõ
generat. nec generat
nec ꝓcedit.̊ in diui/
nis eſt res generans.

„

genita. ꝓcedẽs.⁊ res
nec generãs nec geni

ta. nec ꝓ
eſt qternitas ſi ſunt
ibi qᷓtuoꝛ res. Itẽ irri
det rõnem magiſtri.
ſi eſfentia generat eſ/
ſentiam. ⁊ eſſentia eſt
vna res.ergo vna reſ
generat ſeipſam. Si/
militer inqt ioachim
potuiſti dicere petre.
deus generat deum.
vnus eſt deus. g vna
res generat ſeipſam.
Pe.dðm. ꝙ ioachim

nõ recte arguit ⁊ defi

ton⸗ autoꝛitatẽ Aug.iam adductẽ. gq/
Sed ſᷣ ita determinamꝰ. Sapia de ſapia. ſba de ſoa ẽ.
id ẽ filiꝰqͥ ẽ ſapia.qͥ ẽ ſba.eſt de pf̃e qͥ ẽ eadẽ ſbᷣa ⁊ ſapia.

filiꝰ ſit diuina eẽntia. ia eſſʒ filiꝰ res a q̊ generat᷑.⁊ ita ea⸗
dem res ſeipſam generaret. Ita etiã dicimꝰ ꝙ eẽntia di⸗

uina nõ genuit eẽntis. Cũ em vna ⁊ ſüma quedã res ſit
diuina eẽntia. ſi diuina cẽntia eſſentiã genuit. eadẽ res

ſeipſam genuit. qð oino eſſe nõ põt.ſ pat ſolus genuit
filiũ.⁊ a patre ⁊ a filio ꝓcedit ſpũſſanctus.
bücit ꝙ eſſentia generet eẽntiã auẽte Aug. f
SPrdicis aut vf ↄꝛiũ eẽ qð dicit Aug.in li.vij.de trini.
oc inqͥt ẽ deo eẽ qð ſaꝑe.vñ pr̃ ⁊ filiꝰſil ſunt vna ſapia
qꝛ vna eſſentia.⁊ ſigillatim ſapia de ſapia.ſicut eſſentia
de eẽntia. Ecce his v̈bis aꝑte dicit Aug.ſapiaʒ ð ſapia.
⁊ eſſentiã de eẽntia.vbi vr̃ ſignificare ꝙ ſapia ſapiam.et
eſſentia genuerit eſſentiã. Idẽ in li.de ſide ad ꝑetrũ ait.

Sic xpᷣm dei filiũ.i.vnã ex trinitate pſonã deũ ven cre/
de.vt diuinitatẽ eius de natura pf̃is natã eẽ ñ dubites.

Hic vr̃ dicẽ ꝙ nã filij ſit nata de nã pfis.dẽ in li.xv.de
tri. ait. Dicit᷑ filius ↄſiliũ de ↄſilio.⁊ volũtas de volũta/⸗

te.ſicut ſa de ſbᷣa.ſapia de ſapia.Et hic vr̃ dicere ꝙſb a

ſit genita de ſba.⁊ ſapia de ſapia.

⁊? filiꝰqͥ ẽ diuinitas.natꝰeſt de pfe q ẽ natura diuina.Et
vt expᷣſſius dicamꝰ.dicimꝰfiliũ ſapiaʒ eẽ de pfe ſapia.⁊
dicimꝰfiliũ ſbᷣam eẽ genitũ de pfe ⁊ a pr̃e ſba. aũt ita

intelligi debeat.Aug.oñdit in li.vij.de tri.dicens. Par

ipſe ſapiẽtia eſt.⁊ dr̃ filius ſapia patris quo mõ dr lumẽ
patris ·i.ſicut lumẽ de lumine. ⁊ vterq; ynũ lumẽ.ſic in⸗

Hjris

tris
Ommundit

muſuamanes
n atureai
Intaris
hg⸗

0

l.
i⸗
de
diis

N
za
apte
daut
wilſe

Nide

lick.
c.

g
er⸗
nad⸗
sl
di
un

emmi
ſpi⸗
nda
i.
n
a,
goe
adis,
0
wüin
ngt

4.
n,
uß
iii
lm
ſel⸗

Hylarius

7

HM „

telligatur fapia de ſapia.⁊ vterq;ᷓ vna ſapientia et
Vna eſſentia. Item ideo xpᷣs dr̃ virtus ⁊ ſapia dei.
quia de patre virtute ⁊ ſapia etiã ipſe virtus et ſa⸗
Pientia eſt.ſicut ipſe lumen de patre lumine ẽ.⁊ ipe

fons vite eſt apud deũ patrẽ fontẽ vite. Filius ſa

pientia de patre ſapia eſt.ſicut filius lumen de pa⸗
tre lumine.⁊ deus filius de deo patre.⁊ vt ſingulis

ſit lumen. ⁊ ſingulis deus.⁊ ſingulis ſapiẽtia.⁊ ſin/⸗
gulis vnũ lumen. vnus deus.vna ſapia.Ecce ma⸗
niſeſte bis verbis aperit Augꝰ.ex quo ſenſu accipi⸗
enda ſint pᷣdicta verba⁊ his ſimilia.ſcʒ cũ dr ſba de
ſpᷣa.vel ſubſtantia genuit ſubſtantiã.
¶ Aaducit autoꝛitates hylarij cõtra pꝛedictas exx

lib.de trini. Mihil inquit niſi natum habet filius.

⁊ geniti honoꝛis admiratio in honoꝛe generantis ẽ

Hylarius

Cum ergo filius eſſentiã habeat (tota em̃ in eo ẽ di⸗
uina eſſentia) videt᷑ ꝙ ipſa diuina eſſentia nata ſit.

IZtem in. v. li. ait. Natiuitas dei nõ poteſt eam ex qᷓ

Puecta eſt nõ tenere naturã. nec em̃ aliud qᷓ; deus

Hplarius
M natura dei ĩ foꝛ
tma ſua manẽs foꝛ
mna nature. ⁊ infir
tmitatis coꝛpoꝛalis

ſubſiſtit. qð nõ aliunde qᷓ; de deo ſi ubſiſtit. Ecce hic
dicit natiuitatẽ dei ꝓfectam ex natura. ⁊ ita videt
ex his verbis atq; pᷣdictis natura dei ⁊ genita ⁊ ge

nuiſie. Quod apertius dicit in lib.ix.de trini. Nos
inquit vnigenitũ deũ in foꝛma dei manentẽ.in na⸗

tura dei manſiſſe ꝓfitemur.nec vnitatẽ foꝛme ſerui

lis in naturã diuine vnitatis refundimus. nec rur⸗
ſum coꝛpoꝛali inſinuatione patrẽ in filio pᷣdicamus

Seg ex eo eiuſdẽ generis genitã naturaʒ naturalit
in ſe gignentẽ habuiſſe naturã.que in foꝛma natu⸗
re ſe gignẽtis manens.foꝛmã nature ⁊ infirmitatis
coꝛpoꝛalis accepit. Hõ em̃ defecerat dei natura ne
eſſet.ᷣ in ſe humilitatẽ terrene natiuitatis (manens

ſibi dei natura)ſuſe ceperat.generis ſui poteſtateʒ in
habitu aſſumpte humanitatis exercens. Ecce hic

gperte dicit ⁊ naturã genuiſſe.⁊ naturã genitam. ?

naturã aſſumpſiſſe naturã. qdð a pleriſq; negatur.
Itẽ in eodẽ. Nunqͥd vnigenito deo contumelia eſt

patrẽ ſibi innaſcibilẽ veũ eſſe.cũ ex innaſcibili deo

natiuitas vnigenita in naturã vnigenitã ſubſiſtat.

Ecce ⁊ hic dicit vnigenitam naturã.

Hylarius

Autoꝛitates pdictas explanat.rñſionẽ ſuã p. hy⸗
larij verba cõfirmans. i ẽð
ed qꝛ hec verba ſane vult intelligi ipᷣe idem dicit
in.iiij.li. Intelligẽtia dictoꝝ ex cauſis ẽ aſſumẽda

dicẽdi.qꝛ nõ ſermoni res.ſ rei eſt ſermo ſubiectus.

Hylarius

mgt p pbq eiuſde.

hec g verba ita intelligi pñt. Nihil hʒ filiꝰ niſi na⸗

s

tũ.i.nihil hʒ ſᷣm ꝙ deus ẽ.niſi qð naſcẽdo accepit.

2 iße naſcẽdo pf̃is in ſe ſubſiſtentẽ naturã habuit.
Vnß idẽ hylanꝰaddit in.v.li.Eandẽ naturã hʒ ge
nitus quꝗ ille qͥ genuit.ita tñ vt natꝰnõ ſit ille qͥ ge

nuit.Hã quõ erit pr̃ ipᷣe cũ genit?ſit. Sʒ ĩ his ipſis
ſõſiſtit ille qͥ genitꝰ ẽ in qbus tot⸗ Eipe qͥ genuit. qꝛ
nõ eſt aliunde qͥ genitꝰẽ.⁊ ideo nõ refert᷑ ad aliud

ſitiones in qbus notat᷑ expᷣſſioꝛ 5ꝛletas. h
Huic vo etiaʒ contrariũ vr̃.qð hylarius ait in.iiij.

verbo a

cit ſua fõ.qꝛ res nõ ge
cipitur vnifoꝛmiter.
QAuia cũ dr res pᷣmo
mõ. ibi accipit᷑ res
re nature.ſed cũ acci/
pitur ſcdo mõ.accipi
tur ꝓ ipſa natura di⸗
uina. Pꝛeterea defi⸗
cit ab inſufficienti.qꝛ
nõ valet. Si aliqͥd dr
de altero. ⁊ non dr de
alio. ꝙ ppter hoc il⸗

la faciant numerum.

Vnde nõ valet.petrꝰ
eſt indiuiduũ.homo
nõ eſt indiuiduum:ꝙ
hõ ⁊ petrus ſunt duo.
Habere em̃ ꝓpꝛietatẽ
⁊ nõ habere.nõ ſuffi/
cit ad diſtinguendũ.
Ad inſtantia eius di⸗
cendum.qꝙ non recte
inſtat. qꝛ eſſentia eſt
res vna.q;tũ ad ſup/
poſitum ⁊ ſignificatũ
nõ em̃ ſupponit ꝑſo
nas. Sed deus ẽ res

vna q;tũ ad ſignificæzꝛ

tum. ſed plures qtuz
ad ſuppoſitũ.Et ideo

ignoꝛanter ioachim

repᷣhendit magiſtrr.
plex nõ eſt reueritus

magiſtrũ. Et ſic iuſto

dei iudicio dãnatus
fuit libellus eiꝰ in la
teranẽſi cõcilio.⁊ po⸗
ſitio magiſtri appꝛo/
bata. d (Mibil ni

ſi natũ bʒ filius.i. ni⸗

hil hʒ ᷣm ꝙ deus eſt
niſi qd naſcendo ac/-
cepit.Querit᷑ circa
verba bylarij de hoe
dicat ſubſtatiã vel re
lationẽ. Si ſi ubſtatiã
pat ſi in accepit. Si
relationẽ.cũ eſſentiã
accepit filiꝰ.eẽntia eſt

fert᷑ Pe. dom. acci- F

pere dieit duo.ſ.hr̃e⁊
cſſe ab alio.q;tum ad

bre eſſentiã.ſᷣ qᷓtũ ad

hoc quod eſt eſſe ab

vñ ꝑ verbũ accipien/

di ſignificat᷑ ꝙ eẽntia

br a ꝑſona qᷓ ẽ abalio

e¶ Et igeo non refer
tur ad alis qd in vno
ſubſiſtit ex vno. HB vr

ſiſtit a patre nõ refer

tur ad ſpm̃.R.h po/
teſt intelligi duplicit᷑.
Ano mõ ꝙ filius nõ
bʒz reſpectum niſi ad
vnã pſonã.⁊ hoc in/
telligitur inqtũ filiꝰ.
quia inq;tũ ſpirans ẽ
refert᷑ ad aliuʒ. vel q;
pſona filij nõ habz re
ſpectum niſi ad vnaʒ
materiã.⁊ hoc veruʒ
eſt. quia filius nõ hʒ
in ſe niſi naturã pr̃is

¶ Et naturã ſuã vt

ita dicã.ſequit᷑ inde/

*„

gs in vno ſubſiſtit ex vno. At ſi in generatione filij
e naturã ſuã.vt ita dicã.ſequit᷑ indemutabil deus
indemutabilẽ deũ gignens.nec natura ſuaʒ deſerit
ex indemutabili deo indemutabil dei ꝑfecta natiui
tas. Subſiſtentẽ in eo dei naturã intelligamꝰ. c’uũn
in deo deus inſit. Mec pᷣter eum qui deus eſt quiſq

„

deus alius ſit.quia ipſe deus ⁊ in eo deus. Matura

ergo dei patris veritas in deo filio eſſe docetẽ. cum

in eo deus intelligitur elſe qui veus eſt. Eſt em̃ vn⸗

in vno. ⁊? vnus ab vno.

.„ .

Aadduat autoꝛitates ex quibus poteſt elici con⸗

trarietas.

¶ Dicit᷑ q; et freq̃nter in ſcriptura ſacra legit᷑. pat᷑ de

mutabilis deꝰ ⁊c. Cõ⸗

tra. In diuinis non
eſt pꝛius nec poſteriꝰ
⁊ ita nec pᷣcedere.nec
ſequi. Si tu dicas ꝙ
eſt õm rõnẽ intelligẽ⸗
di.hoc nihil eſt.quia
deus gignẽs. nec m
rem. nec ſᷣm intelle/
ctum ſequitur aliud.
Be.qꝙ hylarins ipꝛo/
pꝛie loquit᷑.⁊ ivᷣo ad/
dit detminationeʒ vt
ita vicã.⁊ tĩ vult di/
cere ſequi.qᷓntum in/
ſeparabiliter cõmuni
care ⁊ ↄſonare.⁊ ab il
lo nõ recedere.⁊ hoc
patet pꝑ ſequens.
3 Semel ꝛc. genuit
lium. Aicetur male
dicere ſemel. Quia ſe
mel dicit viciſſitudi/

nem.ſed in generatio

ne eterna nulla cadit
viciſſitudo. ergo ⁊c.
Pe.dicendũ ꝙ ſemel

poteſt dicere vel nũc

ſua ſba genuiſſe filiũ. Uñ Aug. in li. de fide ad pe⸗
trum ait. Pater deus de nullo genit?deo. ſemel de
ſua natura ſine initio genuit filiũ deũ ſibi equalem.

282 „ r rrrrE

eadem qua ipſe naturaliter eternus eſt diuinitate

ra patris. Eſt aũt vna natuta patris ⁊ filij et ſpiri⸗

tuſſancti.Si & de natura patris genitꝰẽ filius.geni

tus ẽ de natura filij ⁊ ſpũſſancti.ĩmo de natura triũ

coeternũ.Ecce hic dicit Augꝰ.filiũ genitũ.de natu

pſonarũ.Idẽ q; Augꝰ.in li.xv.de tri.dicit xᷣm eẽ

filiũ ſe patris.⁊ de ſa patris genitũ.tractãs illud
verbũ apli loquẽtis de deo patre ſic. Qui eruit noſ
de poteſtate tenebꝛarũ.⁊ trãſtulit in regnũ filij cha

CLCol. j.

ritatis ſue. Qð dictũ eſt inqt filij charitatis ſue.ni-
hil aliud intelligat᷑ ꝙ; filij ſui dilecti. q;ᷓ filij ſõe ſiae.
Charitas quippe patris q in natura eius ẽ ineffabti

liter ſimplici.nihil eſt aliud qᷓ; ipſa natura atq; ſpᷣa.

vyt ſepe diximꝰ*:⁊ ſepe iterare nõ piget.ac ꝑ hoc filiꝰ

tpis. vel nunc eterni
tatis. Et ſi dicat nũc

tꝑis.cum tempus ha
beat diuerſa nunc.de/
notat interciſionem.
Si autẽ nunc eterni⸗

tatis.⁊ illud nuncc
eſt. ⁊ eſt innariabile ?
vnuz. ſemel dicit om⸗
nimodã inuarietatẽ.
ꝓfectionẽ.⁊ vnitateʒ.

ritas accipiat᷑ ibi eẽ n

tialiter. aut notiona/

liter. Si eſſentisliter.

S xp̃s filius eſt eſſen⸗

tus.Ecce hic aperte dicit Augꝰ.filiũ eſſe genitũ de

chharitatis eiꝰnullus alius ẽ.q; qui de ſbᷣa eiꝰẽ geni⸗

ſhᷣa patris.⁊ filiũ ſbᷣe pris.Idẽ q; Augꝰ.in li.ij.con

tra hereticũ maximinũ ſbᷣam dei genuiſſe filiũ.⁊ fi⸗

lium genitũ de ſba patris aſſerit dicẽs.Carnalibus

cogitationibꝰpleni ſbᷣam dei de ſeipᷣm gignere filiũ

non putatis niſi hoc patiat᷑ qð ſſᷣa carnis patit᷑ qũ

gignit. Erratis nõ ſcientes ſcripturas neq; virtutẽ

dei. Nullo em̃ mõ verũ dei ſiliũ cogitatis.ſi eũ na⸗
tum eſſe de ſbᷣa patris negatis. Non em̃ iã erat ho/
minis filius.⁊ deo donante factꝰeſt dei filiꝰ.ex deo
natus.gra nõ natura.an foꝛte.etſi nõ hoĩs filiꝰerat
mñ iam aliq̃ erat q̃liſcunq; creatura.⁊ in dei filiũ deo

mutante cõuerſa eſt. Sed nihil hoꝝ eſt. g aut de ni⸗

hilo.aut de aliq̃ ſᷣa natus eſt. Sed ne crederemus

vos putare de nihilo eſſe dei filiũ. affirmaſtis non

vos dicere de nihilo eſſe dei filiũ. de aliq ergo ſba ẽ.
Et ſi nõ de ſpᷣa patris.de q̃ ſit dicite.ſᷣ nõ inuenien.
Jam g vnigenitũ dei filiũ hieſum xpᷣm de patris eẽ
ſhᷣa.nõ vos nobiſcũ pigeat cõfiteri.Idẽ in eodem.
Vtriq; legimꝰvt ſimus in vero filio eius hieſu xꝰo

Sicite q́; nobis. vtrũ iſte verus dei filius ab eis qꝗͥ

tie. q; non concedit᷑.
Si tu dicas.ꝙ eſt im

an de aliqua. Non dico inquis de nulllo nec dicã
de nihilo. g de aliqᷓ ſubſtãtia eſt. Quero de qeſi nõ

Aath. xxij.

„

5 „ 4

gfa filij ſunt qdã ꝓpꝛietate diſcretꝰ.de nulla ſba it.

Ag,

--Y”
=
S==

ð

m4H

f l1V]o

Augu.

de pfis ſubſtãtia ẽ. allã quere. Si aliã nõ inuenis.
patris asſce ſubam.⁊ filiũ cũ patre homouſion ↄfi⸗
tere. Idem in eodẽ.Conſiteoꝛ deũ patrẽ oio incoꝛ
ruptibiliter genuiſſe.ſed qð eſt ipſe genuiſſe. Item
dico qð ſepe dicenduʒ eſt. aut de aliqua ſubſtantia
eſt natus dei filiꝰ.aut de nulla.Si de nulla. g de ni⸗
hilo qð vos iam nõ dicitis. Si do de aliq̃̊.nec tam̃
de pfis ſuba.nõ ẽ verus filiꝰ. Si vo de patris ſub
ſtantia.vniseiuſdemq; ſube ſũt pr̃⁊ filiꝰ. Vos aũt
Mec filiũ de ſuba patris genitũ vultis.⁊ tñ euʒ nec
ex nihilo.necex aliq̃ materia.ſ ex patre eẽ ↄcedit.
nec videtis q; neceſie ſit.vt qͥ nõ ex nihilo nec ex ali
q̃ alia re ſ ex deo. niſi ex dei ſha eſſe nõ poſſit.⁊ hoc
eſſe qo deus eſt de qj eſt. i. deus de deo natus eſt. qꝛ
nõ alius pꝛius fuit.ſed natura coeterna de deo eſt.
Aperit ex quo ſenſu accipienda ſint adducte au⸗
toꝛitates. 1

His vbis pᷣmiſſis innui videt᷑ ꝙ diuina ſuba fili/

um genuerit.⁊ ꝙ filius ſit genitꝰde ſuba patris.⁊ ꝙ;
de deo eſt natura coeterna. ⁊ ꝙ pf id qð ipſe eſt ge⸗
nuit.Id aũt qð ipſe eſt:diuina eſſentia eſt.⁊x ita pu⸗
tari põt diuinã eſſentiaʒ genuiſſe. Vehement mo⸗
uent nos hec verba.q̃ quõ intelligenda ſint. malleʒ
mag ab alijs audire q; tradere. Vt tñ ſine piudicõ
atq; temeritate loquar: ex hoc ſenſu dicta poſſunt
accipi.Natura coeterna de deo eſt.i. filiꝰ coeternus
patri de patre ẽ.ita ꝙ eſt eadẽ cũ eo natura vel eiuſ
dem nature.QAuẽ ſenſum ↄfirmat Aug. ibidẽ ſbij⸗
ciens.⁊ qð dixerat quaſi explanãs.Hicto em̃ natu⸗
ra coeterna eſt de deo:addidit. Mõ eſt aliud filius
qᷓ; ill de qͥ eſt.i.vniꝰeiuſdẽq; ſube eſt.DHeinde apti
us talem intellectũ ex pᷣdictis verbis foꝛe habendũ
aꝑit in eodẽ li.ↄtra maximinũ di. Trinitas hec vni
us eiuſdẽq; ſube ẽ.qꝛ nõ de aliqua materia vel ð ni⸗
hilo eſt filiꝰ. ß de qͥ eſt genitꝰ. Itemq; ſpũſſanctꝰnõ
de aliq̃ materia.vel de nihilo eſt: inde eſt vñ pce⸗
dit.his vtiq; verbis aꝑte oſtẽdit ea ratõe dici fili⸗
um eſſe de ſuba patrq ẽ de pf̃e genitꝰ. ita ẽ eiuſ⸗

—

dem ſube cũ eo.⁊ ſpm̃ſctm̃ eſſe de ſuba patris et fi⸗

lij. qꝛ ab vtroq; ꝓcedit.ita ꝙ ẽ eiuſdem ſube.
— ex pᷣdictis.ꝙ nec filius nec ſpũſ⸗
ſanctus ẽ de nihilo.ſ de aliqͥ nõ tñ de mã. m
¶ Oſtendit᷑ qᷓ; ex illis vdis filiũ et ſt pm̃ſanctü nõ eſſe

videt᷑ ꝙ pater nõ tm̃ deberet dici pater. ſᷣ et mater. multofoꝛtius mater.quia mater plus dat qᷓ; pꝛ.

pꝛopꝛia locutio.? eſt
ſenſus. filius eſſentie
id eſt qui eſt eſſentia.
tuc nullus vr ſenſus.
2 p nibilo additum.
boc qð ẽ charitat. Et
rurſus Aug. exponit
filij charitatis. id ẽ di
lecti.̊ pater diligit fi
lium ſpũſancto. ⁊cẽ.
SDi pꝛopter hoc dicas
ꝙ tenet᷑ notõnaliter.
tũc ergo filiꝰdei eſt fi⸗
lius Pag⸗ ancti.quod
oio eſt abſurduʒ. Red. 7
pter hoc dicũt ali⸗
4 ꝙ ille genitiuꝰ. nec
Apꝛie eſſetialiter. nec
Apꝛie notionalit᷑.ſed
medio modo tenet᷑
idẽ appꝛopꝛiate. Lʒ
em charitas ſit omni
bus ↄmunis ⁊ ꝓpꝛiuʒ
ſ. ſ.vno tñ mõ appꝛopᷣ
ate cõuenit patri.q̃a
charitas amoꝛ gratu-⸗
itus eſt q̃ tiñ dat?⁊ nõ
accipit.⁊ hoc eſt in p/

ſona patris.ideo ap/

pꝛopꝛiat᷑ patri. Alio
mo dici põt q; chari⸗-

tas ibi tenet᷑ eſſentia

liter. ſicut dicit Aug.
quia nihil aliud ẽ di⸗
cere filij charitatis.qᷓ;

filij ſubſtatie. Sed ge
nitiuus nõ ↄſtruit᷑ in

ratõne pꝛincipij.ſᷣ ex
vi declaratõnis eſſen
tic. ⁊ eſt ſenſus. et fil ij
charitatis.i.filij cha/⸗
ri.⁊ filij ſube. vel ctiã
nature.hoc eſt filij cõ
ſubuͦ tialis 7 natura
is. H
Galin cum pꝛe ho
mouſion ofitere. Cõ/
tra.qꝛ cum filius na/
turalis ptem ſubſtan
tie trahit a patre. par
tem a matre.in his in
ferioꝛibꝰ.in deo totazʒ
ſubaʒ trahat a (er
t

filius dei vocat ſe ſapiam. 2 ſapiam que ↄcipit᷑ ꝑturit᷑. Pꝛouerbio.viij.̊ cum hoc ſit ꝓpꝛium matris. vide⸗
tur ꝙ pater ꝓpꝛiꝰdeberet dici mater. Rꝰ.dm.qꝙ nomen matris non tranſfert ad diuina. Et vnam ratõnem S
aſſignat Anphelmꝰ ĩ monlogio.qꝛ pꝛincipiũ maternũ pᷣexigit aliud pꝛincipiñ pꝛiꝰ. ſRõ buideſt. quia mater ẽ
pꝛincpiũ paſſiuũ.⁊ omne tale mouet᷑ ab alio. ante ipſum eſt pꝛincipiũ aliud.qm̃ ergo pꝛincipiũ generatio⸗

nis hilij eſt pꝛincipiũ. eſt pure actuale ideo nullo mõ tranſfert m
maternus.vt ↄcipere ⁊ ꝑturire P eo ꝙibi agit vnũ pꝛincipiũ ⁊ hic duo.

maternũ pꝛincipiũ.Lranſfert᷑ tamen actus

Filium ⁊ ſpm̃ſanctum nõ eſſe de nihilo.vꝛ boc falſit uz. qꝛ id qd de nulla piacenti materia eſt.de nibilo eſt.
ſed filius ⁊ ſpũſſanctus ſunt bmõi. ⁊c̃. Si tu dicas ꝙ filius ⁊ ſpũſſanctus ſunt de aliquo vt de patre.Queri

—

tur tuc vtrum pater ſit de nihilo.⁊ vẽ ꝙ ſic.quia nõ aliqd ⁊ nihil ↄuertunt᷑.ſed pater nõ eſt ex aliquo. eſt ex
vihilo. Itẽ qꝛ pater nõ bʒ pꝛincipiũj effectiuũ.ido dicit᷑ eſſe a nibilo.Simili mõ cum nõ babeat naturã debzʒz

e 1

dici de nihilo. ſi conce

Aatur de patre. Con/

tra. om̃e qð bhabet eẽ
de nihilo ẽ creatuꝛa.g
⁊c.Reꝰ. dom. ꝙ cũ dr
aliqd eẽ de nibilo vᷣm
Anbhel. in monolog.
triplicit᷑ põt intelligi.

Ano mõ vt nihil ac
cipiat᷑ ſimpir puatie

pel negatiue. vt cum
dẽ de tacẽte. ille loqᷣt
⁊dæ nihilo.Alio mõ po/
ſitiue. vt ſi ita dicatur
aut intelligat᷑ aliqͥd fi
eri ex nihilo.ſicut cul/
tellꝰ de ferꝛo. Lercio
mõ ptim poſitiue.pti
Buatiue. vt ſi dicatur
aliqͥd fieri ex nibilo.
qꝛ ptꝰnihil ẽ aliqͥd.ſi/
cut dẽ de pauꝑe fit di⸗

ues. Rõ at hꝰ mltipli

guẽdũ ẽ. qꝛ negatõ e⸗
qð ẽ nihil. pᷣt ſiſtere i /
tra. vel eẽ ad vbũ fer·

ri.Si ferat᷑ adverbũ.
tũc fieri ð nihilo ẽ nõ
fieri.ſicut loqͥ de nibi/
lo.i.de niła re. Si aũt
non ferat᷑ ad vᷣbũ tũc

affirmatur fieri. ⁊ tũc

duplex ẽ. qꝛ de pͤt itel⸗
ligi maliter. ⁊ tũc ſig⸗
ficat᷑.ꝙ nihil fit ð mã

alicꝰ?. ⁊ bꝛ ſcs ſenſus
Itẽ pᷣt teneri oꝛdialłr.

⁊ tũc ẽ ſenſus ſic.crea

tura dẽ fieri de nibilo

Et hbi tercius ſenſus.
Hõom g q hm pꝛi⸗

mũ ſenſuz. deꝰ pᷣt dici

de nihilo eẽ. ſiue pat.
ſiue dina eẽntia.tñ h

modꝰnõ ẽ vſitatꝰ. Oꝛ=
tũ ad ſcdᷣʒ modũ oio
fit nihil ex nibilo.
tũ ad ᷑ciũn modũ ᷣm

— ʒ

de nihilob de aliqͥ. nec tamẽ de aliq; n ateria. Un⸗
de etiã hylariꝰin.xij.li.de trini. ait. AUnigenit'deuſ

—

„

cũ natꝰſit. pr̃em teſtat᷑ autoꝛẽ.cũ ex man ẽte natꝰ*.

nõ eſt natꝰ ex nihilo.⁊ cum añ tpᷣs natus ẽ omnem

ſenſum pᷣuenit naſcendo. Hic apꝑte dicit᷑ ꝙ ſilius nõ
eſt natus ex nihilo.Silr ⁊ ſpũſſanctus noe dicẽdꝰ

eſſe vel ꝓcedere ex nihilo.quia filius deſ⸗ ubſtantia
patris natus ẽ.i.a patre ẽ.cum qᷣ eiuſdẽ ſubſtantie

eſtæ eadẽ ſuba.Ex qͥ ſenſu accipiendũ etiã eſt illð.

parer genuit id qð eſt ipſe.i.filiũ qui eſt hoc qð pf.

mo li.ↄtra maximinũ.HHoc genuit pater qð eſt. ali⸗

MRedit ad ꝓpoſitum ⁊ ↄfirmat expoſitõnem ſuazs
auctoꝛitate g0gg. n

Et hoc ita debere intelligi Aug. aꝑit dicens in pꝛi⸗

oquin nõ eſt verus filius:ſi qð eſt pater nõ eſt filiꝰ

Augs.

Item ſuba dei genuit filiũ.i.pater ſubᷣa genuit fili /

um q eſt eadẽ ſuba ⁊ eiuſdẽ ſube.Qð ſic eſſe intelli

„

gendũ Aug. oñdit dicens ad maximinũ. Sicut di⸗
cis:ſpũs ſpm̃ genuit.ita dic ſpũs eiuſdeʒ nature vl

ſube ſym genuit. Itez ſicut dicis. de; deum genuit.
ita dic deꝰ eiuſdẽ naiure vel ſube deũ genuit. Hoc
ſi credideris ⁊ dixeris.nihil de hac re vlteriꝰaccuſa

beris. His em̃ verbis apit quõ pᷣdicta debeant intel

ligi. Silr filius natus eſt de ſuba patris. vel pat᷑ ge

nuit filiuʒ de ſua natura ſiue eſſentia.i.de ſe natu⸗
ra ⁊ eſſentia genuit filiũ eiuſdẽ eſſentie ac nature.et
q̃ eſt eadem eſſentia ac natura. Silr expone illud fi
lius ſube patris ⁊ filiꝰpatris ſube.i.qͥ eſt ſba cum q̊
Z filius eadẽ ſubaa eſt. qꝛ ↄſubalis eſt patri filiꝰ. Et

hic ſenſus adiuuat᷑ ex his verbis Aug. qᷣ in li.vj.ð
trini. ait. Lres ꝑſonas eiuſdẽ eſſentie.vel tres ꝑſo/
nas vnã eſſentiã dicimus. Tres aũt ꝑſonas ex ea⸗
dem eẽntia nõ dicimus.quaſi aliud ibi ſit qð eſſen⸗/
tia eſt. aliud qð ꝑſona. HHis verbis oñditur nõ eſſe

dicendũ ꝑſonam eẽ ex eſſentia. niſi ex ſen ſu pᷣdicto.
Qui ſenſus ↄfirmat᷑ etiã ex eo qð in li.xv.de trini.

idẽ ait. Sicut nr̃a ſcia diſſilis eſt ſcie dei.ſic ⁊ noſtyꝝ

verbũ qð naſcit᷑ de noſtra ſcia: diſſimile eſt illi vbo
dei qð natũ eſt de patris eẽntia.Tale eſt aüt acſi di
cerẽ. de patris ſcia. de patris ſapia.vel qð eſt expſ/
ſius ð patre eẽntia. de patre ſcia. de patre ſapiẽtia.

Ex hoc itaq; intellectu bum dei patris vnigenit/

Prr

aeſcnogzie
ſſate to
gamea⸗
ſödiſtingutt.
te wbecd

(Fongo
lod gdſin
ſcntano ſup

Ilfclt cſt

ſ prcto
bubercricabi
tocſſcntum
la.pfatci

tes neeht

cunq ſcſebit
prctates qui⸗
cſenta ſuntb⸗
noſspncad
fngnis ſic
Nitnguact

cſentan
obebereppti

Rpaſtiock
tficicione
ſonmagſonn
Neinna ho⸗
ſclebebita

nueidea

ſeriptl
ſecetdiacen

uptſioſis

Katacrs S filius ꝑ omia patri ſimilis ⁊ equalis recte dicit de incinie
lo. qꝛ nõt ibi oꝛdinẽ de deo. lumẽ de lumiĩe.ſapia de ſapiĩa.eẽntia de en·? iifinn
vt eſſe babeat. ppnon tia. qꝛ B ẽ oĩo qð prf.nõ tñ pf.qꝛ iſte filiꝰ.iſte pater. ¶hñ patr „ arzitil
eſſe boc ad eſt nihlo. IInde? ſolus vnigenitedei dicit᷑ natura ſilius. Aebnatſah, ſtcffincen
anarnatert iacf. q eiuſdẽ nature eſt.⁊ eadẽ natura ẽ cuʒ patre. Eñn n r filius natn⸗
len uie ͦpare 2 hylaaꝰin li de trini. oc xpo loquẽs ait. ſftatura fllti⸗ ⸗
habent materiã pꝛeia vxᷣ · eandẽ naturã quã ille qͥ genuu.hʒ.
centem.quia cum nũõ·

habent eſſe poſt nõ eſſe. ideo nõ dicunt᷑ eſſe ex nibilo.⁊ idco non valet pꝛimum argumentum · uia Poegit ab
inſufficienti. Scom vo ⁊ terciũ argumentũ de patre factuz pcedit ſcᷣm ꝙ negatio eius ꝙ eſt nibil ert extra
ad verbum. t facit oꝛatõeʒ negatiuã. Aliter em̃ nõ equipollet nõ eſſe de alio ⁊ d nihilo. 1 7m bunc ſenſum ſi⸗
cut ↄceditur ꝙ pater a nullo ſit. ita de nihilo. tamen ſicut dictũ eſt. ſenſus ille nõ eſt vſitatus. omuniter emñ̃ vu
mur bac locutoõne m ꝙ negatio de nihil ſſtit intra. ⁊ hoc eſt ꝙ de gccipit᷑ oꝛdinaliter.

Di.
NRparte iſta ad intelligentiam duaꝝ pꝛinci⸗
palium ꝑtium buiꝰdiſtinctõnis duo pꝛinci-

one generatõnis ad ſubam ſiue eſſentiazʒ. in ratione
Eancpej. Seo queri᷑ de ↄꝑatõne eiuſdem ad eſ
itiã in ratõne termini. Et duo querunt᷑ q;tum ad

p:imum. Duo vᷣo q;tum ad ſcᷣm. Rtum ad pᷣmunʒ
quenit᷑ pꝛimo.vtrum ſuba vel eſſentia generet. Se⸗

cundo vtrũ de ſubᷣa generet᷑ aliquis.
(AQueſtio.ſ. 4
¶ Oꝛ ſubſtantia nõ generet oſtendit᷑ ſic. Generare di
tit relatõeʒ. cui ↄuenit generare ↄuenit referꝛi.ſed
cſſentie nõ ↄuenit referꝛi.g̊ nec ↄucnit generare.

——

¶ Item generare impoꝛtat diſtinctiões.ẽᷣ cui ↄueĩt

generare. ⁊ ꝑ ↄñs etiã diſtingui.ſᷣ eſſentia cũ ſit vna
nõ diſtinguit᷑.S cc. Aut ſi gencrat. plures ſunt eẽn-
tie. ⁊ ad hec duo incõuenicntia ducit magiſter.
¶tem generare dicit actionẽ ꝑſonalcʒz. de illo ſo
A. lo djr̃.qdð ſignificat ꝑſonã.vel ſupponit pſonã.ſed eſ-
ſentia nõ ſupponit ꝑſonã.cum ſit cõis.nec ꝑſonã ſi⸗
gnificat. cũ ſit oio abſtractũ.ᷣ c. ¶ Item gencrare
ſt ꝓpꝛietas ꝑſone. cõicabilitas eſt effentie. g ſicut ſe
babet coĩcabilitas ad ꝑſonam.ita ꝓpꝛictas pſonalis

2 eſſentiam. coicabilitas nunq; eſt ꝑſone.qꝛ ̊ͥ eſt

ſalſa. pr eſt coicabilis.ꝙ nec ꝓpꝛietas pſonalis erit eſ
ſentic.g nec generare. cñ ſit pſone. ¶ Contra. Que-
cunq;ʒ ſic ſe bũt ꝙ vnũ eſt ideʒ alij ⁊ nõ bñt diuerſas
Apꝛietates.quicqͥd dr̃ de vno.et de altero.ſᷣ ꝑpſona et

eſſentia ſunt bꝰ mõi.qꝛ pſona eſt eſſentia.nec hñt di/
uerſas pꝛictates.qꝛ ꝓpꝛietas in diuinis ẽ relatio di
ſtinguẽs.ſ ſi eſſentia haberet aliquam ꝓpꝛietatẽ.tũc

diſtingueret᷑ ⁊ referꝛetur. ⁊c. Si dicas q; quis ꝑſo
na ⁊ eſſentia nõ hñt diuerſas ꝓpꝛietates.tñ differũt

tradictionẽ. magis differũt cſſentia ⁊ pſona.qᷓ; per
ſona⁊ pſona.ſ pſona ñ pᷣdicat᷑ ò pſona.ᷓ nec ꝑſona
. V eẽntia. hoc ẽ aũt falſum.̊ ⁊c. ¶ Item. quecun
ſic ſe habẽt.q vnũ pᷣdicat᷑ de altero. vnum ſupponit
pꝓ altcero.qꝛ ſubiectũ vere ſubijcit᷑ pᷣdicato.ſed eſfen
tia vere pᷣdicat᷑ de patre. VUñ bec eſt vera. paterẽ eſ-
ſentia. ergo ⁊ ſupponit. ergo ſicut deꝰpater generat.
ſic pot dici eſſentia generat. ¶ Item de quocũq; pꝛe
dicat᷑ ſubicctũ.⁊ ꝓpꝛia paſſio.led gencrare eſt ſicut ꝓ
pꝛia paſſio pꝛis.ſed hec eſtvera.diuina eſſentia ẽ pr.
cg⁊ ſiliter illa eſt vera diuina eſſentia generat.
KFtem de quocuq; pᷣdicat᷑ diffinitio. ⁊ diffinitum.
fec dimnitio pꝛis eſt filij pr. Cũ ergo ſit hec vera. di
nina cſſentia eſt pr.et hec erit vera diuina eſſentia ẽ
10 ſilij pꝛ. a ↄuentibili. filieſt filius eſſentie. ¶M'. ax
. F6pgictoꝝ intelligentiã eſt notandum. ꝙ fides vera di
4. QAtt q̃ſi fundamentũ deum eſſe trinũ ⁊ vnum. ⁊ ita tri
Nes ert num.qꝙ trinitas non ↄfundit᷑.⁊ ita vnum ꝙ vnitas
See nõ m

“ce

„—— „

ctone.⁊ vnitatem ſine om̃i multiplicatõne. Sicut g

noia impoſita ꝑſonis.oino ſunt incõicabilia.⁊ q;ti

Ge ad ſuppoſitũ. ⁊ qtum ad ſignificatum. Añ bec oꝛa
At tio eſt falſa. pater eſt filius.vel pater eſt ↄmunicabi

Poni. quenõ diſtinguerent. nec q;tum ad ſignifica⸗
1 Hum n cum ad ſuppoſitum. WMotandu autez

aliter querunt᷑. ¶ Pꝛimo querit᷑ de ↄpati/

tro.
⁊ negatõnis.dm.q verum eſt vbi negatio nihil po
nit ſicut inter aliquid ⁊ nihil.ſed vbi ponit extrema

ꝑ babere ꝓpꝛietatem 1 non habere. Contra. ſumma
oppoſitio eſt ↄtradictio.ſed talis diuerſitas eſt ꝑ cõ

ari multiplicat. Si ergo no credim? dpoꝛtuit ſignimſi
care.opoꝛtune inuẽta ſunt noia in dininis.imo a do
vobis manifeſtata. qᷓ ſignificent trinitateʒ ſub diſti ·

= li.ita ex parte eſſentie vel nature opoꝛtuit noia im/

. —„
—*

———,,—

—

IEttr pler eſt genus nominũ ſignificantiũ eſſentiaz.

uedam em ſigniſicant in ↄcretione.vt hoc nomẽ
deus. Quedam in oimoda abſtractõne.vt h̊ nomen
eſſentia. Quedã medio mocdo. vt lumen.ſapientia.
voluntas.⁊ ↄſimilia.⁊ iſta dicunt᷑ medio modo ſi⸗
gnificare. quia nõ ↄcernũt ſuppoſitum ꝑ moduʒ in/
herentie.ſed ↄcernũt ſuppoſitum ratõne eius ꝙ di

cunt aliquam rationem actus vel oꝛiginis que ſunt

ipᷣoꝛum ſuppoſitoꝛũ. cum igitur tres ſint nominum
differetie.nomẽ cõcretum ſupponit ꝓ ꝑſona ꝓpꝛie.
nomẽ medium ſupponit ꝑtim ꝓprie ꝑtim impꝛope.

nomẽ abſtractum ⁊ abſolutum nõ ſupponit oĩo.ni/

ſi impꝛopꝛie. vnde hec ẽ ꝓpria. deus generat. ⁊ i vſuʒ

adducenda. Hec aũñt. ſapientia generat. de ſapientia

ꝑtim pꝛia. ptim impꝛopria. ideo eſt ſuſtinẽda. ec
autem eſſentia generat. oino impꝛopria. ⁊ ideo negã
da eſt.ſi legat᷑ alicui eſt exrponenda. Sancti em̃ quã

doq; ad cofundendae bereſes eßſſſus loquunk. ſE
Aprietas ſermonis ſuſtineat. ¶ Ad illud ergo qð pꝛi

mo obijcit᷑ ꝙ eſſentia ⁊ pſona non babent diuerſas

ꝓpꝛietates.ddm.qꝙ; diuerſitas ratõnis dupliciter eſt 2

in diuinis. Ano mõ ꝑ babere diuerſas ꝓprietates.⁊
ꝑ illud inducit diſtinctõneʒ. ⁊ ſic differũt ratõne.nec
pᷣdicantur de codem. vt pater ⁊ filius. Alio modo ẽ
babere ꝓpꝛietatem ⁊ nõ habere.⁊ illud non indu/⸗
cit diſtinctõnem.nec facit q; vnuʒ nõ pᷣdicetur de al⸗
tero.facit tamẽ ꝙ aliquid dicitur de vno qdð nõ dici
tur de altero.vt patet in Petro ⁊ homine petrus eſt
lldun. homo nõ.⁊ tñ homo vere pᷣdicat᷑ de Pe
ſAd illud ꝙ ſumma oppoſitio ſ affirmatiois

minima põt eſſe.et ſurgit ex quãtulachq; pua diffe

rentia ſiue rei ſiue ratonis.vnde nõ ſuffcit ad diſtin
guendum. Ad illud qð ſecũdo obijcit᷑.ꝙ pꝛedica-

tum ſupponit ꝓ ſubiecto.dici põt vno mõ ꝙ ſicut ĩ

inferioꝛibus eſt pdicatio m ſubſtantiã. vt bomo eſt
animal. eſt pᷣdicatio ſᷣm ratõnem. vtanimal eſt ge

nus.⁊ pᷣdicatum ſupponit ꝓ eo de quo pᷣdicatur ſᷣm

ſubſtantiã.ſed mutata pᷣdicatõne ᷣm ſubſtantiaʒ in

pᷣdicationẽ que eſt ſ̃m ratõnem eſt ibi accñs.vñ nõ
ſequit᷑.animal eſt genus.bõ eſt animal.̊ bomo ẽ ge⸗
nus. Similiter dicunt in diuinis.ꝙ cum ſint ibi res.
⁊ ratio.eſt ibi pᷣdicatio ſᷣm ſubſtantiaʒ.⁊ illa ſaluata
icqͥd dicit᷑ de pdicato.⁊ de ſubiecto.ſed mutata pᷣ⸗
catõne m ſubſtantiã in pᷣdicationẽ ᷣm ratõnem.

eſt ibi accidens. ⁊ talis eſt hec. pater generat.ſed di
uina eſſentia eſt pater. ̊ diuina eſſentia generat. Sʒ
iſta ſimilitudo non videt᷑ ↄueniens. quia in diuinis
ratio pᷣdicatur de eſſentia.vñ hec eſtvera.eſſentia eſt
paternitas ⁊ generatio.qd quidem in inferioꝛibꝰ nõ

repitur. Pꝛopterea aliter dm. ꝙ in diuinis eſt du/
plex modus pꝛedicandi.ꝑ ydemtitatem.⁊ ꝑ inberẽ/

tiaz. Per ydemptitatẽ vt cũ dicitur. eſſentia eſt pat᷑.
Per inherentiã ſiue denominatõeʒ.ſicut faciũt adie
ctiua ⁊ verba. Pꝛedicatio ꝑ ydemptitatẽ eſt in diui
nis ratõne ſumme ſimplicitatis.que nõ patitur pſo⸗
nam minus eſſe ſimpliceʒ ꝙᷓ eſſentiam que quia nõ

eſt in creaturis. ideo in eis non repitur pᷣdicatio per

cum dicitur humanitas eſt bumanitas. Sed omnis
pri p̃dicatio eſt ꝑ inberentiam. quia nibil eſt oino
tae

☛☚

U„ „
1.

£△
— —
—

In pᷣdicatõne vᷣo per inherentiam. terminus aliud
ſignificat. ⁊ ali ſupponit. Quia ſignificat foꝛmã cõ
munem.⁊ ſupponit ꝓ inferioꝛi.⁊ in tali verum S.qð
illud q; pᷣdicatur de altero.ſ nppdnit illo. ſed in p/
dicatõne ꝑ ydemptitatẽ idem ignificat ⁊ ſupponit.
UVñ tũc ẽ ſenſus.ꝙ ſignificatũ ꝑ bũc fminũ pꝛ.ẽ ides
qð ſiãficatũ ꝑ bũc tminũ eẽntia. ido pꝛnitas ẽ eẽn/

tia. Et qꝛ nomẽ eẽntia nõ ſigficat ꝑſonã.iõ ꝓ ipᷣa n

ſupponit.cum nullo modo de fißſ a pdicet᷑. niſi pꝛe-
dicatõne ꝑ ydemptitatẽ. ¶ Ad illud qð obijcit ter-
cio de paſſione? ſubecto ⁊ ↄſimilibus.dm.ꝙ que/

16 gam ſunt vocabula in diuinis ſubſtantialia.qͥ clau/
dunt intra ſe rem. circa quam ponũt foꝛmaʒ impoꝛ/

tatam ꝑ ipſa. vt hoc nomen patcr. ⁊ talia poſſunt pᷣ
dicari ꝑ ydemptitatem.vt cum dicit᷑ eſſentia eſt pa/
ter.i.ille qui eſt pater. Quedam ſunt que ſunt oio in
adiacentia.vt generat.⁊ genitus.⁊ natus.⁊ talia po

nunt rem ſuam circa ea de quibus pᷣdicant᷑.ideo tm̃

. inberentiam pᷣdicantur. ⁊ ideo generare ponit di/
ſtinctõnem qua impoꝛtat circa eſſentiam cum de ea
vr.⁊ iõ hec eſt falſa.eſſentia generat.hec tamen ve/

ra eſſentia eſt generatio.Et quãdo a pᷣdicatione per

ygdemptitatẽ itur ad pᷣdicatõnem ꝑ inherentiam.po
teſt eſſe ibi accidens. Oꝛ & dicit᷑ de quocũq; pᷣdicat
ſubiectum. ⁊ ꝓpꝛia paſſio.iſtud babet inſtantiaʒ vbi
Apꝛietas eſt extranea ei de quo pᷣdicat᷑ ſubiectum. vt
bec intentio ſpẽs.q;uis ſit ꝓpꝛietas bomis.et homo
dicat᷑ de petro.nõ tamẽ dicit᷑ de eo boc ꝙ eſt ſpecies
Et ſi obijcias.in diuinis nõ cadat ratio extranei.q̃a

nõ cadit ibi accidens. Odm. ꝙ ſi non ſit extraneitas

nec diuerſitas.qtum ad rem.eſt tñ qͥ ad ratõnem ſi/
ue quo ad modũ pᷣdicandi.qui tripliciter eſt in diui/

nis ſicut.j.patebit. Vñ ſicut hic eſt accidens.eẽntia

Apoſito. illud qd vltimo obijcitur de bac.eẽn/
tia diuina eſt filij pater diſtinguit᷑ a ppoſitiuo ꝙ pa/
ter põt ponere ſuam rem ſiue reſpectũ ꝑ ipᷣm impoꝛ
tatum circa ipᷣm ſubicctum qð eſt eſſentia. et tũc cſt

eſt pſ. doaſ d ꝑpſona diſtinguit᷑.ergo ⁊ eſſentia.ita in

locutio falſa. Eſt em̃ ſenſus.qꝙ eſſentia refertur ad fi
lium. Vel põt clauderc intra ſe rem ſui ſubſtantiui.

vt ſit ſenſus.eſſentia eſt pater filij.i.eſſentia eſt ille qͥ
refertur ad filium. ⁊ hoc modo vera eſt locutio.⁊ nõ
valet argumentum. ergo fllius eſt filius eſſentie. im⸗
mno eſt ibi accidens. Sicut eniz non ſequit᷑.filius re/
fertur ad illũ qui eſt pater.⁊ ille eſt eſſentia. ergo re/
fertur vel diſtinguitur ab eſſentia.ſic ⁊ in ꝓpoſito.
¶ Mirum ſit ↄccdendum ꝙ aliquis generet᷑ de ſubſtã
tia patris vt filius.Et e ſic videt᷑ p multas auctoꝛi
tes in litera. ⁊ maxime ꝑ illam dicit᷑ qʒz ⁊ frequenter
in ſcriptura legit᷑.pater de ſua ſubſtantia genuiſſe ſi⸗
lium. ſed ſcriptura non dicit niſi verum.nec frequẽ/

— .

tia. ¶ Item in inferioꝛibus fili qui habet ptem ſub
ſtantie a patre.diet᷑ cſſe ve ſubſtantia patris.g̊ mul

tofoꝛtius.qui babet totã ſubſtantiã dicit᷑ eſſe de ſub
ſtantis generantis. bec eſt vera.fiius eſt de ſubſtã

dicit ydemptitatem.aut di

em ratonc oſtendit᷑ ſic. Quicũq; eſt ab alio. et
eſt ei ↄſubſtantialis. eſt de ciꝰ ſubſtantia. ſed filius ẽ
a patre.⁊ eſt ei ↄſubſtantialis.ergo eſt de eius ſubſtãa
tia. ¶ Item pater generat filiũ.aut ergo de aliqͥ.aut
te nullo. Mon de nullo.quia tũc eſſet creatura. ero
de aliquo. ⁊ nõ pe aliquo alio a ſe. ergo de ſui ſnbſti

tat niſi ꝓpꝛium.& pᷣdictus ſermo eſt verus ⁊ ꝓpꝛius.

—

vybi tranſitio ibi ⁊ diſtinctio ⁊ diuerſitas. cum dici⸗

tur filius de ſubſtantia Hõ pꝛepoſitio de no
ubſtantiam patris ⁊ filium.

„7 29

tris. ꝓpo

ia patris. ¶Contra. ppoſitõncs ſunt tranſitiue. et

5 cum nulla ſit diſtinctio. quia filius eſt ſubſtatia pZʒ
ſitio pᷣdicta eſt falſa. Si dicas ꝙ hec ꝓpoſi ⸗

tio de cadit a generali ſiguficato pᷣpoſitionũ.retin?ꝛs

ſpeciale.ergo eſt ibi ſoleociſ. mus.ſicut ſi dicat᷑ ſubli⸗

me volat. ꝓ ſublimiter. qdð ſtultum eſt dicere. ¶ Ntẽ
obijcit᷑ de ſignificato ſpeciali.hec pᷣpoſitio de ꝓut ac

cipit ſ ãlit᷑ aliqñ tenet᷑ malr.vt cultellꝰð ferꝛo.Al

— .

8

–—

„&
„ , .
qn oꝛdinalr vt ð mae fit meridies.i.pꝰmane.Aliqñ

Sed quocũq; iſtoꝛum modoꝛũ accipiat᷑.falſa eſt lo⸗

cutõ.Si materialiter eſt falſa.quia filius caret matt

ria. Si oꝛdinaliter. falſa.quia ſenſus eſt. ꝙ filiꝰ ſit p-ꝰ

patrem. ſiue poſt ſubſtantiam patris. Si oꝛiginali/

ter.ſimiliter falſa.quia tũc eſt ſenſus ꝙ filius hbabeat

oꝛtum a ſubſtantia patris.ſed iſta nõ admittit᷑ ſub⸗/
ſtantia patris generat filium. ergo eſt oino falſa. Si

dicas ꝙ nullo iſtoꝝ modoꝛum. ſed tenet᷑ qnaꝛto mõ
ſubſtantialiter.qu erit᷑ vnde oꝛtum habeat hec ſigni

ficatio.⁊ vbi ſimiliter accipit᷑ ⁊ videt ꝙ hoc nibil ſit
quia tũc bec eẽt vera.pater eſt de ſubſtantia filij. quã

nemo cõcedit. Item boc idem oſtendit᷑ ſic.diſtert 5

hec p̃poſitio de ⁊ a. quia a ꝓpꝛie dicit habitudinẽ pᷣn
cipij actiui.ſed hec ppoſitio de dicit habitudinẽ pꝛin
cipij paſſiui.ſed deo ⁊ eius ſubſtantie magis conuc/
nit ratio pꝛincipij actiui q; paſſiui.ergo hec eſt mag
vera.filius eſt a ſubſtantia patris.q; de. ſco hec non
recipitur.ergo nec alia debet recipi. Item de aut
iuerſitatem. Si ydempti⸗
tatem.ergo cũ ſumma ydemptitas ſit in eſſentia vel
ſubſtantia.hec erit vera.ſubſtantia de ſubſtãtia.quã

—

negat magiſter. Si diuerſitatem.ſeo nõ diſtinguitus
ſubſtantia patris a filio.quia filius eſt pſa ſt ubſtan⸗
tia patris. ergo oino eſt falſa. ¶ R. dom. ꝙ p̃dicta

locutio eſt ⁊ ad intel am f
notandum.ꝙ pᷣter pᷣdictos tres modos quibus hec

4

pᷣpoſitio de. accipit᷑. Quarto modo põt etiam accipi⸗

ſcʒ ſubſtantialiter. vt dicat ſubſtantialem cõuenien/

öcedenda. ⁊ ad intelligentiam pdictoꝛi

tiam inter extrema. ſed banc nunq; purc dicit. cum
ſit pᷣpoſitio.⁊ impoꝛtat aliquam habitudinem et re

ſpectum ad extrema. Si em tiñ ſubſtantialiter tene/
tur. ſicut dicit᷑.filius de ſubſtantia patris.ita dicere
tur. pater de ſubſtantia filij.qd abſonum eſt. Pꝛop/

terea notandũ.ꝙ ſubſtantialiter accipi cõſueuit tri/

pliciter. Aliquãdo em̃ accipit᷑ ſubſtãtialiter ⁊ parti/

„

ſtantia totius.vt vꝛcevini de dvoleo.Aliquãdo acci

pitur ſubſtantialiter et oꝛdinaliter. vt cum dicit. ve

pane fit coꝛpus xpi.ibi em̃ eſt oꝛdo. quia ſubſtantia

21

gliter. vt cum dicit᷑ ꝙ ꝑtes ſunt de toto.ſiue & ſub

panis nõ manet in coʒpe chꝛiſti. ſicut nec mane ime

ridie. ſed vlterius ſubſtantialiter. quia ſubſtãtia pa/
nis tranſit in ſubſtantiam coꝛpis xpi. Aliquado di/
citur ſubſtantialiter ⁊ oꝛiginaliter. vt cum dicit᷑ fili⸗

us de ſubſtantia patris. ratõne ablatiui tenetur ſub

ſtantialiter. ratone genitiui oꝛiginaliter. ⁊ ideo ipoꝛ/-

tat aliquam diſtinctõnem filij ad patrem. nõ ad eiꝰ

ſubſtantiam. ⁊ ita ppoſitio tenet ibi generale ſignifi

catum ⁊ ſpeciale.Et ſic patet rñſio ad pꝛimum argu

mentum ⁊ ſecundũ.Lamen qð dicit᷑.ꝙ pᷣpoſitõnes

„

=

ſunt tranſinue. nõ intelligit ꝙ notent ex borviuer 22

Mnis.

tenminat 6

(Olaꝛge
onbus etme
gfraonisg
Gpepfeeoͤ⸗
tenmnat de
tenninat aut
cnock ſubzye
turad acudtes,
asqindiunt
togoediſngu
totamminabit
Atclatoni

Ctaak. (Ren

olent enque

funpank enq

uctigence

adon ſubn a
cnerat aſud
nisq; ingen
mlitudoing
taminet ad
tun mnqu⸗
Pornentin
ſibndiuinana

, Ten

ſſegdbypin
chiti difingn
efi
. ſeno
awacſenta
ſſinngnnn
Kſhogc
dugokte
mactio in
poſtüßtgen

1.

Pan. ſg⸗

ſctmgnini/

ternfinc ſitatẽ neceſſario.ſed ſicut dicit᷑ ꝙ obliqͥ ſunt tranſiti in illis foꝛma cois ꝓducit᷑ ⁊ coꝛtumpit.⁊ ideo in cre
Kande⸗ ui q́;tum ad modũ.quia tranſitiue ↄſtruunt᷑ cũ ver aturis generatio nõ tm̃ ſ̃m intentionẽ. ſed etiaʒ ſᷣm
Lheſtnd bis. vt videt me. Similiter h̊ deppoſ tiõibus dicit᷑ q Pgductonem ad ſubſtantiã ↄmunẽ terminat᷑. ⁊ ideo
nsfln etiam cum obliquis ↄſtruunt᷑. Patet etiã terciuʒ Vniuerſale in ſingulari gencrat᷑.quia natura pꝛodu-
ckſubting de.nõ tm̃ dicit habitudinẽ pꝛincipij actiui.nec tiñ ha cens hũc hoiem.intendit foꝛmã cõem.quia numcra
g bitudinẽ pꝛincipij paſſui.ſed habitudinem ↄſuba. tur. Sʒ qm in diuinis ſuba nõ numerat᷑.nec adueit
Nitniti, lem. cum habitudine oꝛiginis.qd nõ facit hec pᷣpoſi/ ei nouũ eſſe. ideo generatio m ꝓductõnem termia-
utſdcki, tio a. ⁊ ideo nõ eſt ſimile. Ad illud qð vltimo ob/ tur ſolũ ad ſubam pꝛimam que eſt ꝑſona Quia pſo 25
cnit iIjcit᷑patet rñſio.qꝙ nõ dicit ibi penitus ydemptitatẽ na ſᷣm Boetiñ eſt ratõnalis nature indiuidua ſba.
ſtnd rl hnec diuerſitatem. ſed ↄſubalitatem cum habitudine qꝛ ⁊ illud ſolũ dicit᷑ generaꝛi ꝓpꝛie ad qð terminatuꝛ
“ orꝛigiois.. generatio ᷣm rõneʒ ꝓducendi.ideo pſona generat᷑.
inn Ni Onſequẽter circa ſcᷣm articulũ huiꝰqueſtiöcis nõ ſubſtatia.vel eſſentia.⁊ iõ ̊ non recipit᷑. eſſentia
hi gui eſt ꝑ ↄpatõnem generatõnis ad eſſentiam generat᷑.⁊ ſic patent oia obiecta ad vtraq; ꝑtem. ꝓ/⸗
g “ in ratone termini. duo qucrunt᷑. Pꝛimo querit᷑ vtꝝ cedunt em̃ de diuerſis vijs. Patet etiã quare in diui
de ſcht ſuba ſiue eſſentia generet᷑. Scdo vtrum ꝑ generatio nis nõ ſequit᷑.ꝙ generata ꝑiona.ſuba generet᷑.ſicut
nuscrad nem ↄmunicet. in creaturis. Poſſet tñ aliter dici ꝙ nõ generet᷑ cõe
Lügle⸗ aelio⸗. c niſi vt in h.⁊ nõ tm̃ in creaturis hoc verũů eſt.ſed etiã
1n Siagl (I.ο ſuba generetur.ſic obijcituꝛ. Generatio in inferi in diuinis.cõe aũt vt in hoc.nõ ſignificat᷑ in abſtra/
igftuobhet oꝛibus eſt motus ad ſubam.q motus eſt.hoc eſt in· ctione.ſᷣ in ↄcretõne.⁊ ideo qꝛ hboc nomẽ deus ſigni/
mͤmik in pfectõnis.ꝙ ad ſubaʒ eſt hoc eſt ꝑfectõnis. Si ergo cat ſubam in ↄcretõne.iõ in ↄcretione deꝰgenerat᷑.⁊
Gchawfti qd ẽ pfectiðis eſt trãſferendũ ad diuina.̊ generatõ deus generat deũ.Quia vero ſubſtantia vel eſſentia
dina uchſh terminat᷑ ad eſſentiã. ¶ Item generatio in diuinis ſignificat in abſtractõne.ideo nec generat nec gene/
ndherhe ſi terminat᷑.aut g̊ ad ſubam.aut ad accidens.qꝛ omne rat᷑.⁊ ita ꝓcedũt rõnes ad ꝑtes oppoſitas.
nighrtt ens eſt ſuba vel accidens.ſed in diuinis nõ termina Queſtio.ij.⁊ vltima. 3
ibturuftnc⸗ tur ad accidẽs.cum nõ ſit ibi.g̊ ad ſubam. Si tu di/ trùm ſubſtantia ꝑ generationẽ coicet᷑.⁊ ꝙ ſic.vi/
niociſcdin cas ꝙ in diuinis q;uis nõ ſit accidens.eſt tamẽ rela det᷑ hoc mõ. Per idem res coicat᷑.ꝑ qð fit in pluri-
nethbninn tio que diſtinguit᷑ a ſuba.tũc arguit᷑ ſic.Aut genera bus.ſed ſubſtãtia eſt in pluribꝰpſonis.⁊ non eſt niſi
reitnaenn tio terminabit᷑ ad ſubam.aut ad relationes.ſed non generationẽ ⁊ ꝑ pceſſionẽ.ergo ꝑ generationẽ coi⸗
rrnet⸗ ad relationẽ.quia in ad aliquid ꝑ ſe nõ eſt oꝛigo nec cat᷑. ¶ Item cauſa eſt.q̃ poſita ponit᷑ res.⁊ q̃ remo
nnopbacfte, terminat᷑ ꝓductio. g terminat᷑ ad ſõam. ergo ſuba ta remouet᷑.̊ᷣ poſita emanatõne in diuinis ponitur
Sirrt generat᷑. ¶ Item ſicut dicit pᷣs. mouentibꝰ nobis coitas ⁊ diſtinctio. remota generatõne vel emanati/
n ſnrut mouent᷑ ea que in nobis ſunt.⁊ coꝛruptis nobis coꝛꝛ one.eſſentia eſt in vno ſolo ſicut ypoſtaſis.ꝗ genera/
n Sſont rumpunt᷑ ea ꝗᷓ in nobis ſunt.⁊ hoc eſt. qꝛ vniuerſale tio ceſt ratio cõicandi eſſentiam. ¶ Item q dat᷑ ali⸗
”õ habet idem eſſe cũ ſingulari.g̊ cum multomagis ſit cui ⁊ nõ deſinit haberi a dante. pꝑ idem ꝑ qð datur ꝑ
uriiiugt cæadem ſuda cum ꝑſona. ⁊ ſuba ſit in ꝑſona.ſi ꝑſona illud coicat᷑. Sed ſubſtantia a patre dat᷑ filio per ge
loüntnan generat᷑.⁊ ſubſtũtia. ¶ Ieem generare tam in diui / nerationẽ. ⁊ nõ deſinit haberi a patre dum dvat filio.
cia ſhtn nis ꝙ; in creaturis eſt ſimile ſibi ꝓducerc.ſed nõ ẽ ſi / ergopꝑ generationẽ coicat᷑. ¶ Item generatõ in his
WM militudo in ꝑpſona.ſed in ſubſtãtia ⁊ natura.ergo cũ inferioꝛibus eſt ratio coicandi ſubſtantiã ſiue natu/
8 terminet᷑ ad ſimile.inq;tum eſt ſimilę. ad ſubſtan / ram. ſ in diuinis natura eſt illis multo coicabilioꝛ.
Aem 4 tiam ſᷣm quã attendit᷑ ſimilitudo. .aontra. omne quia ſimplicioꝛ. ergo in diuinis ꝑ generationeʒ ſub/
usgiit qð generat᷑ ab alio generat᷑.qꝛ nibil ſeipᷣm gignit.o ſtantia vel eſſentia coicat᷑.¶ Contra. Generatio eſt
in ani ſuba diuina nõ hʒ aliũ.necc aliud in diuinis.&̊ nõ ge/ paincigin diſtinguendi⸗/ß nõ eſt idem pꝛincipiũ diſti/
manten nerat᷑ ¶ Item ofe qdð generat᷑ hʒ pꝛincipiuʒ a q.S guendi ⁊ coicandi.ergo generatio nõ eſt ratio ↄomu/
nnence om̃e qð bʒ pꝛincipiũ è pꝛincipiatũ.ſᷣ pꝛincipiũ ⁊ pi/ nicandi in diuinis.ergo ꝑ generationẽ nihil coicat᷑
mprnain cipiatũ diſtinguunt᷑.ſi ergo ſuba generat᷑.diſtiguit᷑. tem qð facit aliud eſſe in hoc. nõ eſt ratio ↄmu/
Stamlinin aut ergo a ſuba.aut a ꝑſona.ſvtrũqʒ eſt impoſſibile. nicandi.ſᷣ appꝛopꝛiandi ⁊ indiuiduandi.ſᷣ generatò
pnb nin i ſem oõẽ qð gencrat᷑ eſt de ſbᷣa geneꝛant᷑.ſ. ꝙ facit eſſe ſubſtantiã in tali ꝑſona.vtpote in ꝑſona fi
Cnnck d ſõᷣa vel eſſentia gencrat᷑ ſubſtãtia vel eſſentia eſt de lij.ergo nõ eſt ratio coicandi.ſed ppoPuanlli.
chictann/ ſubſtãtia generant ᷑ nõ eſt niſi vna ſubſtãtia.g idẽ Ztem om̃e illud qð ꝑ generationẽ eſt ↄomune.per
iimuim de ſeipo. q;d eſt impoſſibile. ¶ Item gencratio eſt ꝓ gencratõcʒ coicat᷑. Si ergo ſubſtantia ꝑ generatio⸗
un ilt, ductio. ꝓductio eſt quedã actio.⁊ ois actio creastu nem ↄmunicat᷑.ꝑ generatõnem eſt comunis. Si er⸗
a lt, re terminat᷑ ad ſingularia.ergo cũ generatio ſit uů- g0 ſubſtantia ꝑ generationẽ ↄmunicat᷑.generatõne
n ui dam actio.in dinis terminabit᷑ ad ſinglare ſiue ſup/ circũſcripta no erit ↄmunis.ergo ꝗpꝛia. Sʒ pꝛopꝛiũ
eniin poſitũ. tale nõ eſt ſubſtatia. ergo nõ terminabit᷑ ad p generationẽ nõ poteſt omunicani. ergo nec ſubſtaã
dornru ip̃am. ¶ R. q generatio de ſua cõi ratione. ad ſöam tia. ¶ Item qð ꝑ generationẽ ↄmunicat᷑ ꝑ genera-
,guinſ, 25 terminat᷑.ſᷣ attẽdendũ ꝙ ſubſtãtia dĩ dupłr. Pꝛima tcionem dat ⁊ recipit᷑. ⁊ omne tale.ſi nõ eſt generatõ
c mig, q̃ eſt indiuiduũ ⁊ ypoſtaſis ſiue ꝑſona.⁊ ſcda que eſt ni accidentale. generat ſed ſubſtantia nõ accidit ge
rtanid 24 pↄmune. dico ergo ꝙ eſt loqui de termino generatio nerationi. ⁊c. ¶ Re.ad bec intelligendũ notanquʒ
uumnn i/ nies duplr. Aut qᷓtum ad ꝓductionẽ. aut q;tus ad in/ eſt ꝙ ↄmune quantuʒ eſt de ſe. indifferenter ſe bʒ ad
tanhe tentionẽ. Otum ad pductionẽ cum ſit circa ſingla actũ ⁊ potentiað. Cõmune em̃ põt dici illud quod ẽ
um ſͤn re. terminat᷑ ad ſubſtantiã pꝛimã. qtũ vo ad intẽtio coicabile. qᷓuis nõ ſit in pluribꝰ.ſicut pʒ in muli vni
veſc nem. ad naturã ↄmunẽ.qꝛ be natura ꝓducẽs bune uerſalibus.vt in ſole ⁊ luna ⁊ hmõi.Coe em̃ dicit᷑ cõ
umm, hominẽ. intendit foꝛmã ↄmunẽ dare ei. Sed qm̃ in municatuʒ qð eſt actu mnlunbus die⸗ ergo qꝙ; quẽ⸗
irine, creaturis foꝛma cõmunis numeraĩ in ſuppoſitis.iõ admodũ foꝛma vniuerſalis quantũ ẽ ð ſe coicabilis

Di.

— —

.

2 quia p generationẽ fit. vt ſit in pluribus vna.¶ Ad

„ . — — — .*
5 - .

agsregatõcʒz plurium. ſic natura diuina vel eẽntia
ſe quideʒ coicabilis eſt. ſᷣ ꝙ actu coicat᷑ nõ eſt niſi p
id qd multiplicat vel plurificat ei ſuppoſita. Hec at
eſt generatio.qm̃ ergo ꝑ generatõeʒ ꝑſone plurificã/
tur. ⁊ ſubſtantia in ũlis non numerat᷑. binc eſt ꝙ ve⸗
riſſime ſubſtantia vel eſſentia ꝑ generatõncʒ coic k.

eſt. ſed tñ actu nõ Zmunicat᷑ niſi ꝑ ꝓpagationein vel tum quia idem ſignificat ⁊ ſupponit.ſicut ſup oſten

guitur. Hec em̃ eſtvera. eſſentia patris. ⁊ eẽntia quę
eſt in patre cſt filius. Vel aliter põt dici ꝙ facerei hᷣ
eſt dupliciter. aut abſolute.⁊ ſic eſt ratio appꝛopꝛian
di. Aut in ↄꝑatione.vbi illud qd erat pꝛius in vno.
fiat poſtea in alio. ⁊ ſic eſt ratio coĩcandi naturã.SS
quedam natura cſt que deſtruit᷑ in ſuppoſitis.vtpu/
illud qd obijcit᷑ ꝙ gencratio eſt pꝛincipiũ diſtinguẽè a illa cui fit additio.quedam nõ.vt diuina.⁊ in pri/
di.dᷣm. ꝙ generatio eſt ꝑ ſe pꝛincipiũ diſtinguendi
ſuppoſitũ a ſuppoſito.quia ad id terminat᷑ ꝑ ſe.⁊ eſt

lum ↄmunicandi.¶ Ad illud qdð obijcit᷑.ꝙ ſi ↄmu/
ꝛincipiũ coicandi naturã ↄmunem.qꝛ ↄſimilem ex

ſignificatum aũt eius nulla additõne diſtin-

ma eſt ratio ↄmunicandi ⁊ diſtinguendi.in diuia ſo⸗

nicat᷑ ſubſtantia.fit ꝑ generationẽ ↄmunis ſubſtan/

29

Rrli. Sed qm̃ natura in inferioꝛibus numcraturi

ſuppoſitis.ideo eſt pꝛincipiũ diſtinguendi etiã com/

mune.ſed ꝑ accidens.in deo autẽ nec eſt ꝑ ſe nec per
28 accidens. AE illud qð obijcit᷑ ꝙ facere vomune eẽ
i

in hoc.eſt ratio appꝛopꝛiandi.ddm.qꝙ illud habʒ ve

ritatez.qũ eſt ↄmunc appꝛopabile vel appꝛopꝛiatũ
p eſſe in hoc.diuina aũt eſſentia nõ eſt ſ.c appꝛopꝛia
bilis vel appꝛopꝛiata ꝑ eſſe in hoc.quia non eſt ap/

pꝛopꝛiabilis quo ad ſign ificatũ.nec quo ad ſuppoſi/

tia.dm.q verum eſt ᷣm ꝙ; ↄmune dicit᷑ ſ̃ᷣm actum
quia in pluribus.ſed non ᷣm potentiam. vnde cir
cumſcripta generatione.ſubſtantia eſt communis
quia ↄmunicabilis.ſed nõ eſt ↄmunis.quia cõmuni
cata. ¶ Ad ülud q obijct᷑ ꝙ p generatönem datuꝛ 3⁰
generari. dm.ꝙ falſuz eſt.quia generari dicit pdu⸗
ctionẽ ⁊ diſtinctõe.ſed datio dicit auẽtem ⁊ ↄmuni
cationem.quia ꝑ generationẽ ſuba nõ diſtinguit᷑.q;
uis ↄmunicet᷑.̊O c.

(d⸗rNRiſtinctio. vj. de ↄpatione actus generandi ad potentiã.

Neterea queri ſolet. vtrum pater genucrit filium voluntatc ⁊c. In pte iſta ponit magiſter dubita ⸗
tiones emergentes ex ↄparatõne actus generandi ad potentiazʒ. Et quoniã ↄtingit ↄpari as acti

—— ncrandͤt ad potentiã. ⁊ potentiã generandi ad ſuppoſitũ.⁊ ex vtraq; ↄparatõne incidit dubita/
o circa eſſentie vnitatem.ideo pꝛimo ponit dubitatõnem ex ↄparatõne actus generandi ad potentiam. ſe/

cundo ponit dubitatõem ex ↄpatione potentie generãdi ad pſonam. jj. diſti. vij. Hic ſolet queri a quibuſdaʒ
⁊c. ¶ Item pꝛima pars que ↄtinct pᷣſentem diſtinctionẽ babet quatuoꝛ ꝑticulas. In pꝛima ꝓponit queſtõeʒ.
AVtrũ potentia vel virtus generandi ſit ꝓducens neceſſitate vel voluntate.⁊ determinat veritatem huius q
ſtionis. Scdᷣo ad iſtam queſtionẽ reſpondet ↄtra bereticũ hominẽ arguendo.ibi. Dicamus verbum dei ei⸗
ſe filium dei. Tercio vᷣo opponit ↄtra pᷣdictam ſoloeʒ ⁊ reſpondet.ibi.Sed contra hoc opponit᷑ ſic.voluntas
dei Tc. Quarto ⁊ vltimo redit ad explanatõnem pꝛime ſolonis.ibi. Pꝛedicta tamen verba quibus pꝛudẽter

dictum eſt. vbi explanat ſoloeʒ pᷣhabitam.

a (Mec voluntate. fFEFEfe rN,rr
Recncrckice. Hiee cl Dl. VI.
tur inſufficiens diu / (D ⸗

ſio. Omne em̃ qð deꝰ
facit.aut facit natura
liter. et ſic neceſſario.

aut voluntarie. Si tu
dicas ꝙ ipſe reſpon/⸗

neceſſitate vl voluntate.

Atrũ potentia vel virtus generandi ſit pduce9es·
Reterea q̃ri ſolet vtrũ pr̃ genuerit filiu E·
voluntate an neceſſitate.De hoc Oꝛoſi⸗
us ad Aug. ita ait. Volũtate genuit pa⸗

det ad intellectuʒ be ror filiſ voſ „, Ea ee,
kecici. theretions in⸗ ter filiũ.vel neceſſitate.ſᷣ nec voluntate

nec neceſſitate.qꝛ neceſſitas in deo nõ eſt.pᷣire volũ

telligit de voluntat . de ELep 75
Aec ecker⸗ taneurk tas ſapiam nõ potuit. Quo circa Aug.ait in.xv.li.

ſitate ineuitabilitat/.
obijcit᷑ qꝙ oꝛatio in ſe
eſt multiplex. Sz qui
reſpondit oꝛatõni mł
tiplici. ſimpliciter af/
firmando vel negan/
do male reſpõdet ᷣm

de tri. Ridenda ẽ dialetica eunomij a qͥ eunomiani Seio euiuf4a=
heretici oꝛti ſunt. Qui cuʒ nõ potuiſſʒ intelligẽ. nec Ddemia euiaſche⸗ .
credè voluiſſet vnigenitũ dei filiũ bum dei eẽnae—
ture.i.de ſuba pf̃is genitũ.nõ nature vł ſube digdit
eẽ filium.ſᷣ filium voluntatis dei.volẽs aſſerè accte
dentẽ deo voluntatẽ.qua gignẽet filiũ.ſicut nos ail·
ꝙ dicit philoſoppus. qñ aliquid volumꝰqð antea nõ volebamus ꝓpter
ergo ⁊c. Ræ. dom. 7 qð mutabilis intelligitur nr̃a natura.qð abſit vtin
DngerePonder nt deo es credammmmudss.
nis ante, iee Rñdet ad queſtionẽ ꝓpoſitã ↄtra hereticum ar⸗
multiplex. qꝛ eñ bere-⸗ Guendoo. bb
ticus in vno ſenſu a “
Alang taeatzithſolencii quia n peedir pmal neion
I tas ulla no faoceret ad ſoluendũ.quia nõ ꝓcedit ſm illam. Sed diſtinctio po
plitatẽnõ cjqit veceptio magis eſt zd oſtontatoe E ab veri eſponſtone.

Aus.

ſtõis multiplicis. qñ m ülaãm!

ntliatißin⸗
Raddiinzfi,
dnsihmag
Nigfut,
rand ghin
R Ausun
Mcanciunni.

Ndiinti⸗

Bobtal.gſon⸗
Momunisſibſtn⸗
nunedick fnng
Potentun hect
tuntin Atconnnuns
Munsqlichnit,
NEencrtöfendm
gent i
Nrmämntofln
ienüdiingi⸗

nit nagto li
cngt doen aui
köneinact dr⸗
diadpotnn⸗
n veris gltſe,
ma Ponit gufig
tventaenlige
nus etunt
poni;ſic aint
Nhaqubrsgti

di.
4. .

—

e

ſlſua deus ẽ.nõ natura. Quid sg reſtabat niſi vt ob⸗

. .
.G
* 4

b Dicamꝰqbum dei eẽ filiũ dei natura.nõ volun⸗

tate. vt docet Aug. in. xv. li. de trini. vbi quẽdã ca⸗
tholicũ heretico rũdentẽ cõmẽdat dicẽs. Acute ſa
ne quidã rñdit heretico vᷣſutiſſime introganti. vtꝝ

deus filiũ volẽs vel nolẽs genuerit.vt ſi diceret no

Vcxritatem reſpuebat 2 aduerſabat.

lens.abſurdiſſima dei miſeria ſeq̃retur. Si aũt vo⸗
lens.ↄtinuo qð intẽdebat ↄcluderet.ſcʒ nõ nature
eẽ filium ſᷣ voluntatis. At ille vigilantiſſime viciſ⸗
ſim q̃ſiuit ab eo.vtrum deus pr̃ volẽs aut nolẽs ſit
deꝰ. vt ſi rſderet.nolẽs.ſeq̃retur grandis abſi urdi⸗
tas ⁊ miſeria. quã de deo credẽ magna eſt inſania.
Si autẽ dicẽt volens.rñderet᷑ ei.g̊ ⁊ ipſe voluntate

muteſceret ſua interꝛogatõne.obligatum indiſſolu
bili vinculo ſe vidẽs.Ex pᷣdictis docet᷑ ñ eſſe ↄcedẽ
dum ꝙ deus volũtate vel neceſſitate. vel volẽs vł
nolẽs ſit deꝰ. Iteʒ ꝙꝙ volutate vłneceſſitate.vł vo⸗
lens vel nolens genuerit filunm.
Spoſitio ↄtra reſponſionem iam dicca. c
Sed ↄtra hoc opponitur ſic. Volũtas dei eſt natu⸗
ra ſiue eſſentia dei.quia nõ eſt aliud deo eſſe.aliud
velle.⁊ ideo ſicut vna eſt eẽntia triũ ꝑſonarum.ita
⁊ vna volũtas.Si g̊ deus natura deus eſt.⁊ volun
tate deus eſt.⁊ ſi verbũ dei natura filiꝰdei eſt.⁊ vo⸗
luntate ſilidei eſt. hoc aũt facile eſt refellere. Naʒ
⁊ pᷣſcientia dei ſiue ſcia qua ſcit vel pᷣſcit bona ⁊ ma⸗
la.diuina natura ſiue eſſentia eſt.⁊ pᷣdeſtinatio ſiue
volũtas eiꝰ eadem diuina eſſentia eſt. nec eſt aliud
deo ſcire ⁊ velle q; eſſe.⁊ cũ ſit vnũ ⁊ idem ſcientia
dei vel volũtas.nõ tamẽ dicit᷑ de volũtate quicqͥd
dicit᷑ de ſciẽtia.⁊ ecõuerſo.nec om̃ia illa ſua volũta

gloꝛia. ⁊ affiſtentes fallacia. Ideo ↄmendat iſtam reſponſionem Augꝰ.ꝙ manifeſte
dum reſpondendi docuit dominꝰ Math.ᷣ xxj. vbi dixit baptiſm

ne ligauit. Hũc ;̊ mo
an de bominib?ꝰꝛc.

tio beretici fit ꝑ immedia

hec.ꝙ bereticus querit de volu

.

b ¶¶ Nerbũ di eſe flli
um di natura nõ vo/
luntate. Ar̃ nõ bene
diceꝛe.quia pateꝛ alio
eſt deus. alio eſt pat.
qa diuinitate ẽ de?. et
paternitate eſt pater.
vt dicit Aug. Sed fi/
lius eſt de? natura di⸗
uinitatis.g hac nõ di
ceret᷑ filius.ſed ipᷣa fi
liatõne. R. dm. qꝙ il ꝰ
le ablatiuꝰ põt ↄſtrui
foꝛmaliter et ſic fal/
ſa eſt.quia foꝛmaliter
alio eſt deꝰ?. ſcz natu⸗/
ra. ⁊ alio filiꝰ. Poteſt
iterũ ↄſtrui oꝛiginalt
⁊ in rõne pꝛincipij.et
ſic vera ẽ.et ẽ ſenſus.
qꝛ filiꝰoꝛtũ bʒ a patre
naturali. c ¶ Acu⸗/
te ſane quidem rñdit
⁊c.Contra.Aug.com
mẽdat iſtã ſoloeʒ.qᷓ ñ
tiplicare incõueniẽs

wꝓꝙẽ ſolo ad hoiem. et So laνà .
eſt ſolo ad oꝛonem.et Voron,

aliqñ meli? 2 vtiliꝰeſt
ſoluere ad bomiez ; ane locee ſa

len webuta an l
mgenge diſtolus. e e
no vult intelligere ve —
ritaté,et qñ affiſtetes
ſunt ſimplices.⁊ non he. „
pnt caꝑe veritatẽ ⁊ ſj

,,eküiklllitareé. i qꝛ beretic
idcirco aduerſanti erat aduerſandum et tali modo quo magis pꝛiuaret

opponentẽ ſua queſtio/
us iohannis de celo erat

Item querit᷑ cum nõ ſit reſponſum ad oꝛatõnem.quõ reſpondendum ſit.vr ꝙ diffini⸗
quia velle ⁊ nolle opponunt᷑ ↄtradictoꝛic. inter que nõ cadit medium. ⁊ dᷣm ad
ntate accedente ſiue de antecedente.⁊ tũc ncutra pars eſt vera.nec ſunt mem⸗

bꝛa oppoſita ↄtradictoꝛie.ſed ↄtrarie. Nolle em̃ ⁊ velle dicũt actus voluntatis ↄtrarios.inter quos cadit me
dium. Aliquid em̃ eſt reſpectu cuiꝰvoluntas nõ habet ratõnem cauſe nec repugnantie.⁊ ita patet illud.
d ¶ Mam ⁊ pᷣſciẽtia. v falſum dicere de ſcientia dei. et p̃ſcientia de bonis ⁊ malis. Dicit em̃ glo.ſupꝑ illud tẽ.
Que ignoꝛabam interꝛogabant me ⁊c. Ars neſcit vicium.ſev in deo eſt ars artium. ̊ c. Si dicas ꝙ neſcit p

modum pꝛacticum.ſed ſpeculatõnis. Contra.illud ſoluʒ

mala. & τ.

ſicut recte dicitur.deus cognoſcit mala ꝑ ſeipᷣm. ſic rectum in

„

leg pecnatonis. ſcit hoc modo qdð in co relucet.ſed in deo nõ relucet
Item vr magiſter nõ ſoluere argumentum.

ultiglicnt em inesneniens nõ eſt ſoluere. DHdm.
cat liquo. ⁊ lux de tenebꝛa.nec opoꝛtet᷑

in deo luccat malum.ſed ſufficit.e in co luceat mali ghoſtum. Ad illud quod obijcit᷑ de ſolone.dðᷣm.

ꝙ ſolonem non ponit.ſed innuit cõtra arguendo. q.d.ex i

o. vnum nõ poteſt inferꝛi

ex altero.quia qᷓ;uis ſint

idem in eſſentia. tamen diuerſa ſunt cõnotata. ¶ Item querit᷑ de hoc qð dicit bylarius in notula. circa iſtum
5· Pꝛedicta tamen. ꝙ ſancta ecdleſia anathematiʒauit cos qui dicũt deũ non generare ↄſilio ⁊c. Aidet eniz

ↄtradicere Dam̃.dicenti. quia in deo non eſt ↄſilium. quia

ↄſilium eſt ignoꝛantis naturc.Re.dm. ꝙ conſili⸗ 4

um dictur dupliciter. Ano modo dicit᷑ conſulere accipere ↄſilium.⁊ ſic dicit ignoꝛantiam.⁊ ſimiliter conſili
um dictum ad boc. Alio modo cõſulere dicitur dare coſilium. ⁊ hoc modo dicit ſcientiã ⁊ poteſt tranſferꝛi ad

„ „

diuina. Deus em̃ nullo

rei occulte.⁊ eſt ibi diſj

oſitio firma. qm ergo in deo eſt veriſſima cognitio occultoꝝ. in

modo aceipit ↄoſilium aliunde. Añ notandum ꝙ in ↄſilio duo ut. Eſt ibi oniei

ce in ipſo dict eſe llium. vnde Oꝛeg deus mutat ſniam. ſed nõ oſilium.

ariabilitas. ieo re
4

te deus vult. qᷓ ſua ſciẽtia ſcit. cum ſua ſciẽtia noue/

rit taʒ bona qᷓ; mala. volũtate autẽ nõ velit niſi bo⸗

„

na. Scia quipe dei r pſcientia ve bomisꝛ malis.
volũtas vo ⁊ pᷣdeſtinatio de bonis eſt tm.⁊ tamen
vnum ⁊ idẽ in deo eſt ſciẽtia ⁊ voluntas.⁊ pᷣſciẽtia
⁊ pᷣdeſtinatio.Ita cum vnũ ſit natura dei⁊ volun⸗ Nylaꝛi? in libꝛo de

tas. dicit᷑ tamen pater genuiſſe fili natura.nõ vo⸗
luntate. t eſſe deus natura nõ volutate.

¶ Redit ad explanatõeʒ pꝛime ſolutonis. videlicʒ

ſynodis. Eos qͥ di
cunt de nõ extanti
bus eſſe filiuz dei.
ſilr qͥ dicũt q; neq;

qualiter intelligenda ſint illa verba.pater nec no⸗ ↄſilio neq; volũta

lens nec volens deus eſt.nec volens nec nolens ge

nuit filium.

EPꝛedicta tñ verba quibꝰ
us pater nec volens nec nolens eſt deꝰ. nec nolens
nec volens genuit filiũ.ſiue voluntate ſiue neceſſi⸗
tate. ex tali ſenſu vident᷑ accipienda.ꝰ t voluntat
pcedentẽ vel accedentẽ intelligamꝰ.qualiter euno⸗
mius intelligebat. Mon em̃ ipſe de eſt volütate p⸗
volens pꝛiuſq; deꝰ.necvo
lũtate pᷣcedente vł accedẽte genuit filiũ.nec pꝛiꝰvo
lens qᷓ; generans genuit filiũ.nec pꝛius generas ꝙ;

cedenti vel efficienti.vel

ꝛudenter dictũ eſt. ꝙ de⸗

te pr̃ genuerit fili/
um. anathemati/
d ʒat ſctã eccia. Itẽ
ſi quis nolẽte pꝛe
dicat natũ filium.
anathema ſit. Mõ
em̃ nolente patre
coactus pater.vel
naturali neceſſita-
te dnctus cũ nol/
let. genuit filium.
ſed mox vtvoluit.

biliter ex ſe vnige⸗

è volens genuit filiũ.volens tñ genuit.ſicut potens nitum demonſtra⸗
„— genuit. ⁊ bonus genuit filiũ.⁊ ſapiẽs genuit.⁊ hu- utt.
iuſmodi. Si em̃ pater ſapiẽs et bonꝰ dicik genuiſſe
filiũ. cur nõ ⁊ volẽs? Cũ ita ſit deo idem eẽ volen⸗
teunm qð eſt eẽ deũ.ſicut idẽ eſt eſſe ſapientẽ qð ẽ eſſe
deũ. Dicamꝰg qꝛ pr̃ ſiẽ ſapiẽs.ita volẽs genuit fili
um.S nõ voluntate pᷣcedente vł accedente. Quem
ſenſum aꝑit Aug.⁊ ↄfirmat ita dicẽs ſuꝑ epiſtolam

ad Ephe. De filio dei.i.dño nro iheſu chꝛiſto ſcri⸗
ptum eſt. quia cũ pf̃e ſemꝑ fuit.⁊ nunq; eum vt eet
paterna volũtas pceſſit.Et ille qdeʒ natura filiꝰ ẽ.

—
— —

D euidentiam huiꝰpartis tria pꝛincipaliter
ueruntur. Pꝛimo querit᷑ vtrum generatio
uſilij ſit ᷣm ↄditõnem neceſſitatis. Secundo
vtrum ſit ᷣm ratoõne
ↄditõnem exemplaritatis.

generatio ſit m ↄditõnem neceſſitatis ſic oſten

ditur. Fecundioꝛ ⁊ actualioꝛ eſt natura in patre ad
ducendum filium. ꝙᷓᷓ ſit in luce ad pducendum ra/-
ium.ſed lucẽ neceſſe eſt radium ꝓducereita q pꝛo⸗/
ductio in ipſa eſt ̃ᷣm ↄditõnem neceſſitatis. mul/

tofoꝛtius in patre reſpectu filij. Item omne qʒ

emanat ab alio. Sanar hm conditonem neceſſita⸗
tis aut cõtingentis. ergo ⁊ filius emanat altero iſto/

rum duoꝛum modoꝝ.Sʒ nõ ᷣm cõditõnem contin

gentie. quia tũc cõtingẽs eſſet filium generari.gS.
¶ Item ab ofñipotente detrabere maximum poſſe
ſt impoſſibile. ſed deus pater eſt omipotens. cuius

maximũ poſſe eſt generare filium. detrabere ci poſ/
ſe generare filium eſt impoſſibile. Sʒ in eternis po⸗

em voluntatis. Lercio vtrũ vᷣm

2 . „ rGrr

tentia eſt cõiuncta actui.ergo pari ratõne impoſſibi
le eſt auferꝛe actum generatõnis. impoſſibile ẽ nõ
generare. ſed impoſſibile non eſſe ⁊ neceſſe eſſe con/
uertunt᷑.ergo neceſſe eſt generaꝛc. ¶ Contia. Augꝰ.

ad Oꝛoſium ⁊ magiſter dicit in litera. Nec volunta
te nec neceſſitate genuit pater filium. quia neceſſitai
in deo nõ eſt. ideo ⁊c. ¶ Item bylarius in libꝛo. de ſy
no. Mon naturali neceſſitate ductus pater genuit fi

lium. ergo nõ fuit ibi neceſſitas naturalis.nec neceſ-

ſitas alia vt videt᷑. Sc. ¶ Ites nabilius pducens ẽ
illud qd dominat᷑ ſue e qð ſubiacet.ſᷣ agẽs

„

fßFm ratonem neceſſitatis ſubiacet actõni. qꝛ velit no

lit optet ipᷣm facere.g ſimpliciter pr qͥẽ obiliſſimũ

agẽs.nobiliſſimo mo pducit filiũ.nõ igit hm ↄictõ
nẽ nccitat. ¶ Itẽ hidẽ pᷣt oñdi ſic.Oð ſtis dat᷑ non

de nccitate dat᷑. Sʒ richar.dicit ꝙ in pꝛe ẽ amoꝛ gra/

tuitꝰ.qᷓ dat eſſe filio ⁊ ſpirituiſancto. ſi Etis dat. ñ5
dat nclio. ie ad p̃dictoꝝ intclligẽtia ẽ notãdũ ꝙ F

multiplex eſt neceſſitas. Quedã em eſt neceſſitas p/
ueniẽs ex pᷣncipio diſcõueniente. Quedã ex pᷣncipio

ſine tpe ⁊ impaſſi

uckaiznni

loeltmo non
lndo grizeſblis
ninid
bertittwiran
ſkitrn Ai
licdlurcligt ne
altindunm : r
1brlgriusintele

(leruralineceſt

o dunteyugn
=
Nafalumcet.
ntan Cumce

untateſbiſe

oſtsſumment
ontateticnulla

eccſariockber

Cut neccſariück

7 bencſckinge

nt Nangege⸗
ammorc.pni 1
. 1
ia dꝛe ine em
Nhorgratuttusi

n ſicin
ſiguis mgindi
dar mmiſin.
urbemſt i
n tenn
Acls n
muunlnacſt
ewasdid⸗

Lptfluan.

Sonerthon.
fpetnpc

enrtetmr

* mmnntr⸗

¶ Utrum xencratio filij ſit m ratõnem voluntat᷑.Et

— — * —
4 .

&ficiente. Quedaʒ ex pꝛincipio Zueniente ⁊ ſufficiẽõ

te. Illa aũt que ꝓuenit ex pꝛincipio diſcõuenientc ẽ

duplex. Aut em̃ eſt ex io mouente ↄtra naturam.⁊
bec eſt neceſſitas violentie. Aut ↄtra voluntatem.?

eſt neceſſitas coactõnis.⁊ de illis duobꝰmodis quc/
rit hbereticus qui ſunt valde vſitati. Illa ſitr que eſt

ex pꝛincipio deficiẽte eſt duplex.Aut em̃ eſt reſpcctu
ccidq̊ res eſt nata cõpleri.⁊ bec eſt indigentie neceſſi-/

NI

dus pducendi in trinitate creata ⁊ in trinitate inete

ata. ͤ n imagine noticia oꝛt᷑ mediante voluntatea
mente. ergo filiꝰa pre mediante voluntate ſiue ꝑ vo

luntatẽ. Minoꝛ pʒ ꝑ Aug.ix.de trini. Paꝛtũ mentis
pcedit appetitus.q̊ͥ dum querendo inuenimꝰ quod

noſſe volumꝰ.naſcit᷑ ꝓleæs ipᷣa noticia.¶ Item vbi

eſt maioꝛ ↄmunicatio ibi eſt liberalitas maioꝛ. ̊ pa⸗

ter plus cõicat filio.q; omnibꝰcreaturis.g̊ maioꝛ eſt

tas.vt cibi ⁊ potus.⁊ de hac dicit᷑.j. Joh̊.iij.Qui vi

derit fratrẽ ſuũ neceſſe br̃e ⁊c.Aut reſpectu ciꝰqð in

curꝛit cx ipᷣo defectu.⁊ bec eſt neceſſitas ineuitabili /

tatis.qualis eſt in moꝛte ⁊ in pꝛimis motibꝰ.hãcne

ccſſitatem incur:it hõ ex carentia oꝛiginalis iuſticie.
tvõ.De ncceſſitatibꝰmeis erue me.Tercia eſt ſilr du

plex q̃ eſt ex pᷣncipio ſufficiẽte ⁊ ↄuenienteę. Aut em̃

eſt ex pᷣncipio ſufficiente in diſponẽdo.⁊ h̊ eſt nece-

ſitas materie diſpoſitc.q̃ põt dici neceſſitas exigẽtie

Aut in ↄplendo.⁊ G̊ immutabilitat ẽ neceſſitas.Et

hoc vltimo mõ neceſſitas cadit in deo.⁊ pncipaliter
in Zo.qꝛ ipᷣe ſolus cſt qui pᷣncipaliteꝛ ſibi oio ſufficit.
⁊ qui ſecũ oio ↄuenit.Hec aũt neceſſitas nõ repugt
libertati volũtatis.ſced ſolũ vertibilitatis.qualis nõ
eſt in deo. ¶ Ad illud ꝗð obijat de litera. dom. qꝙ il
lud intelligit᷑ de neceſſitate coactõnis.q̃ nullo modo
cadit in deum.⁊ de hac qucrebat hereticus. Similit᷑

⁊ hbylarius intelligit de hac eadẽ.vñ ſubiungit in lr̃a.

nõ naturali neceſſitatc.cũ nollct.tũc ibi eĩ eſſet co/

6 actio. dum repugnaret voluntas.¶ Ad ilud quod
obijcit᷑.ꝙ agens ꝑ neceſſitatem ſubiacet ſue actioni.

dm.qꝙ falſum eſt.niſi ſit neceſſitas repugnans vo/
luntati. Cum em̃ eſt neceſſitas repyugnans. neccſſe ẽ
voluntatẽ ſubijci.quia nõ põt pᷣualere.Sed qñ ẽ ne
ceſſitas ſumme ↄſonans nõ potens diſcoꝛdare a vo

luntate.tũc nullam inducit ſubiectõncʒ. ſicut pʒ.deꝰ
neccſſario eſt beatꝰ.⁊ neceſſario vult eſſe beatꝰ.⁊ ſi/

cut neceſſariũ eſt ip̃ᷣm eſſe beatũ.ita ⁊ velle.ſic intcl/

vt in rone pducentis Et h̊ dupſr. aut put

itbi liberalitas.ergo cũ creature pcedãt ꝑ modũ libe

ralitatis.multomagis filiꝰ.⁊ ſic ⁊c. IJItem in creatu⸗

ris exñtibꝰ in actu generationis ſil mouet natura et

voluntas. ⁊ nipil ex filio dero gat. ſi p̃ mag pdu
⁊ voluntatẽ. ¶ Item ad hᷣ eſt auctas llyla. in. iij. de
tn. pf an ome tps fii pereauit. ome dð eſt deus ber

volũtatẽ.¶ Item Oꝛig. loquẽs de mente dina dicit.

germẽ ꝓferẽs volũtat fit vbi pr.ergo vr gene

rer abien volũtatẽ. ⁊ ꝙ ſit fliꝰ volũtat. Rdoðm 4
ꝙ volũñtas pᷣt dupłr ↄſiderani reſpectu voliti.ſcʒ vt
in rõne appꝛobãtis ⁊ diligentꝭ.⁊ ſic eſt reſpectu ois
boni. ſiue ſit neceſſaꝛiũ.ſiue ſit ↄtingẽs.ſiue creatuʒ.
ſiue increatũ.ſiue ab alio.ſiue nõ ab alio.vtʒ. Hec ei
vera eſt. pater vult ſe eſſe deũ. Alio modo cõſiderat᷑
pꝛinci⸗

piñ diſtinctã ↄtra naturã.ſᷣm ꝙ dr̃.ꝙ alia ſunt natu

li gendũ eſt in generatoône filij. Ad illud q8 obijci⸗

7 tur de amoꝛe gratuito.dm.qꝙ duo ſunt in gratuito

amoꝛc.vnũ eſt qd dat liberalitate eterna ita ꝙ nul/

ia eſt exigentia ſiue debitũ meriti vel nature.Aliud
quia dat ſine retributõne. ⁊ q;tum ad hoc ſm dicit
anmoꝛ gratuitus in patre.nõ q́;tum ad piimũ. NMatu

candi naturam.
Aueſtio.ij.

re em̃ fecunditas patris neceſſario eſt ratio ↄmuni/

Tro ino anects ehap taronles u ene
dit᷑ ꝑ auẽtem bylarij qui dicit in li.de ſinodis.omni/

hbus qeaturis ſubſtantiã dei voluntas attulit.ſed fi-

ſo meura Gaſit ccin aus vo e riniencber.
dit eunomiñ qui poſuit filiũ dei eſſe filiũ voluntat.

&̊ ſi recte rephendit.generatõ filij nõ eſt m ratödem

voluntatis. ¶ Item ratõnibꝰoſtendit᷑ ſic. Genera
tio quantũ eſt de ſe eſt exitus naturalis.ſiue per mo/
dum nature.Sev ille eſt alius modꝰ ꝓducendi qᷓ; ꝑ
voluntatẽ. ⁊cc. ¶ Item filius eſt ſapia patris.crgo
ſi ꝓcedit pᷣm ratõneʒ voluntatis.voluntas eſt pꝛioꝛ
ſapia.ſed boc eſt incõöueniens.qꝛ cognitio ᷣm ratio/
nem inteiligendi.pᷣcedit affectonem ſiue voluntatt᷑.
d contra. In offii natura oꝛvinata. potẽtia na

turalis ſubiacet voluntati.vel ſaltem ↄfoꝛmat᷑ volũ
tati. ſicut patet in pꝛimo bomine.ſed in deo eſt natu
moꝛdinatiſſima. go nibil eſt a natura vel p natu⸗
Em. qd n ſit ꝑ volijntatem. Item oſimilisẽmo

„

△

ioꝛ eſt ↄmunicatio in generatõnc filij cc. dᷣm.q; ma

q̃ poſita eſt pꝛimo.i

ra. alia volũtate.aut put eſt ↄiunctũ.Si ꝓut ẽ pᷣnci⸗

piũ diſtinctũ ſic diſtinguit᷑ voluntas dupir.ſcʒ aceeꝛ

dens ⁊ añcedẽs.volũtas accedẽs ẽ q̃ aliq̃s de nõ vo
lente fit volẽs.h nõ eſt in deo.nec reſpectu dei.deus
em̃ nõ bʒ aliꝗ nouã volũtatẽ.nec reſpectu ſui.nec re
ern alteriꝰ. Holũtas añcedẽs pᷣcedit effectũ cau/
glitate ⁊ duratõc.hᷣ q̃deʒ ẽ in deo.̊ᷣ nõ reſpectu dei.

Hſ reſpectu creature ſolũ.om̃es em̃ diuine ꝑſone ſunt

ſimul. Alio mõ ꝓut volũtas ↄſiderat᷑ vt pᷣncipium
ↄiunctũ naturc.pᷣt eſſe duplłr.qꝛ tũc natura ⁊ volun/
tas ſunt pᷣncipiũ.aut igit᷑ natura ẽ ꝓducẽs pᷣncipali
ter volũtate cõicante.aut ecõuerſo. Atrũq; em̃ pnci
paliter eẽ nõ pᷣt. Si volũtas ẽ pncipiũ cõicante na/
tura.ſic ẽ pceſſio ſpũſſcti.qͥ ꝓcedit ꝑ modũ amoꝛis.
tñ ſil in natura. Si vo natura ẽ pᷣncipiũ cõicante vo
lũtate.ſic ẽ generatio filij qͥ ꝓducit᷑ vt oĩno ſil.⁊ per
modũ nature.nihilominꝰvt dilectꝰ.⁊ iõ dĩ ꝙ ſibi in

co ↄplacet pꝛ ⁊.ij.pe.j.dr filiꝰdilectõis. ¶ Ad illud
ds obijeit᷑ in cõtrariũ. ꝙ generatio eſt ꝑ modũ volũ ꝰ

tatis.ſiue ſᷣm rõnem volũtat᷑.dm.ꝙ boc intelligi⸗

tur. aut de volũtate appꝛobãte.vt oñdũt due aucto/
ritates Hyla.? Oꝛig. aut de volũtate cõicante vt rõ
Ad illud vᷣo qð obᷣr de ſikitudii

„

ne imaginis.dm.q in hoc eſt diſſiis imago creata ꝰ

ſpſi trinitati increate. vt dicit Auguſti. xv. de trinita.

quia ibi non naſcitur verbum ꝑ inquiſitõnem ſicut
poteſt naſci in nobs vuct Poiitts valet ad oppoſi/
tum q́; ad ꝓpoſitum. ¶Ad illud quod obijcit᷑ ꝙ ma
ioꝛ ↄmunicatio vel minoꝛ non facit modum emanã⸗
di eſſe ̃m liberalitatem vel ᷣm modum voluntatis

ſed modus ſiue ratio ↄmunicandi.Et quia pater cõ

municat creaturis 5 voluntatem. ita ꝙ voluntas eꝰ
eſt cauſa pducens filio ꝑ fecunditatem nature.ideo
nõ ſic dr ſilius pduci ꝑ volũtatem ſicut cresture.·
d illò q in gñatone bois ſi mouet nã ⁊ volun

tas. dm. B qpter defcctũ mag q́; p oplemẽtůũ.
q pĩ ꝑ ſe nõ p̃t gnare excoicatioe ch alio diſtantr.

11

Li.

qs ſi ad inperiñ voluntatis deus auts alio adiuuã

te nõ indiget. ⁊ ideo nõ eſt ſimile.
NAueſtio. iij. . ltin. c
Atrum generatio f⸗ hatre ſit ᷣm ratõnem exem⸗
plaritatis. Et ꝙ ſicvidet᷑ boc modo. ſuꝑ illud p. Se
mel locutꝰẽ deʒ.glo.i.filium genuit.in quo omnia di
ſponit. ſed diſpoſitio eterna dicit ratonem exempla/
ris. 5 ſi flius pcedit vt verbum. ꝓcedit ꝑ modũ exẽ
plaritatis. ¶ Item generatio flli a patre eſt ſimilis
ꝓductõni noticie ex mente.ſed noticia pc B
ie ̃m ratõnem cxemplaris. quia exemplar eſt ratio
cognoſcendi.. ¶ Item qð eſt imago in ꝓducto. hoc
eſt exemplar in pducente. Qñ eniʒ ꝓductum exp̃ſſe
repᷣſentat.imago dicit᷑. Siliter cum ꝓducens expſte
repñtat.exemplar dicit᷑.ergo cũ filius ꝓcedatvt ima
go. eadem ratõne ꝑ modum exemplaritatis. ¶ Itẽ
omne pꝛincipiũ cognitiuũ rei pducende ꝓduci v̈ᷣm

2

ratõnem exemplandi. ſed pater eſt pꝛincipiũ filij co/

gnitiuũ.ergo

nibil eſt. qꝛ ſi bomo dum generat bominez. poſſy ta/

ucit filiuz m ratõnem exemplaris.
Si dicas eꝙ illud nõ ſufficit. imo neceſſe eſt ꝙ exem/
plar ⁊ exemplatum differant in foꝛma ⁊ natura.hoc

lem generare qualem cogitat.tũc generatio illa non
tm̃ eſſet m naturã. ſed etiam ᷣm exemplar. Sed pr
T. Si dicas.q

oĩo ꝓduxit filium vt ſciuit ⁊ voluit.

nec illud ſufficit. ̊ neceſſe eſt eremplar pᷣcedere. Ob⸗

ſfqcit᷑. Si deus ab eterno creaſſet mundũ ꝑ impoſſibi

le. nibilo minꝰ mundus eſſet pductus ſᷣm rationem

ſn patre.ergo nõ ꝓ

12

X

auẽtem exponẽs.ibi.Quõ accipit᷑ qʒ ſupꝛa dictũ ẽ.
ſit in filio.h duas ꝑtidas.

exemplaritatis. ¶ Contra. in inferioꝛibus. agens ꝑ
naturam. ⁊ agens ꝑ exemplar ex oppoſito diuiduntk
ſigit natura ⁊ intellectus.S qð ꝓducit᷑ im naturaʒ.
nõ ꝓducitur m ratõnem exemplaritatis. ſed filius
ſm naturam ꝓducit᷑ a patre. ⁊c. ¶ Item omne ꝓ
ducens aliud ᷣm ratõnem exemplaritatis.pꝛoducit
ſm ratõnem volũtatis. Sedpaten vt oſtenſum eſt
ſupꝛa)nõ /ꝓducit filium ꝑ voluntatem. ⁊c.¶ tez
foꝛme nõ eſt foꝛma.ergo nec exemplaris exemplar.
ſeo filiꝰeſt ars reufiar oim. g nõ babet exemplar
ce

dom.ꝙ ſicut ꝓcedere ꝑ modum voluntatis ⁊ libe
litatis eſt dupliciter. vno eĩi mõ ꝓcedit ꝑ modũ libe

cedit ex mẽ

it õm ratonem exemplaritat.·
1q8 eſt i alio m veritatez. non eſt in illo ym
exemplar. ſed filius eſt in patre m veritatem. non
ꝓcedit ᷣm ratõnem exemplaritatis.ergo ⁊cc. Rꝰ.

ralitatis iõm q nõ eſt liberalitas.ſed q fit vel da᷑=

A

ivarltate aſe creature pecdunta deo. Alio mo

o ſicut id qð eſt ratio liberalitatis.vt amoꝛ. ⁊ ſicp/
cedit ſpũſſanctus vt amoꝛ.qui eſt cnũ.in quo om/

nia tona donant᷑. Sic ꝑ modũ exemplaritatis eſt ꝓ-
cedere dupliciter. Ano mõ ſicut exemplatuʒ ꝓprnie.

plaꝛi.⁊ ſic impoꝛtat exemplar cauſalitatẽ foꝛmalem
reſpectu exemplati. Alio modo dicit᷑ ꝓcedere ꝑ mo/
dum exemplantis.ſicut rõ exemplandi.⁊ ſic vr pce-
dere ipᷣe filius.q dr̃ verbũ patris qͥ ſe nõ tm loquit᷑.
ſed etiã cetera diſponit. AUñ filius ᷣm aug.vij.de tri.
dicit᷑ plena ars oim rõnum viuentiñ.Et hinc habet

ſic creatura ꝓcedit a deo. tanq; exemplatũ ab exem/

oꝛtum illud qð ↄſueuit dici.ꝙ qui negat vydeas eſſe.

negat filiũ dei eſſe. Et ille modus ꝓcedendi ᷣm cxẽ⸗

plaritatẽ nõ repugnat ꝓceſſui naturali.ideo nõ põt

eſſe niſi naturalis.Aliꝰvo modꝰrepugt ꝓceſſui nali

₰ „—

eſt em̃ ᷣm volũtatis impiũ.ita ꝙ; ꝓducẽs ⁊ ꝓductuʒ

differũt. ſicut cã ⁊ cauſatũ. Sʒ vnũ ſᷣm veritatẽ.nõ ẽ

in alio.vñ ratõnes inducte ad bãc ꝑtem ꝓcedũt ᷣm

bãc viã. ⁊ ̃m hãc verũ ↄcdludũt.ᷣm aliã vo nulla cᷓ
dudit. imo ad om̃s ſoluendũ ẽ ꝑ interemptõeʒ R
a5

le aũt qᷓ obijciunt᷑ in cõtrariũ.om̃s ꝓcedũt ſᷣm
viã.qꝛ dicũt ꝙ; ꝓcedit m modũ exemplaritat.qð
rõ exemplãdi.qð pʒ aꝛ ſumunt᷑ a rone eterne diſpo⸗
ſitõis. cognitõnis. ⁊ imaginis. Altiavo rõ ↄcludit ꝙ
ꝓcedit ꝑ modũ exemplaritat ſicut exemplatũ.⁊ pᷣte
rea ſoluenda eſt ꝑ interemptõneʒ.¶¶ Ad ülud quod
er come prnei iũ rei ꝓducẽde.ſi bʒ cognitõe p/
cedit ꝑ exẽplar.dom eſt.qꝙ illð falſuʒ c.niſi rõ cogni⸗

tõnis pᷣccdat.ita ꝙ bʒ pᷣcognitõeʒ ſaltẽ ᷣm rõem cãe

ad effectũ.ꝗᷓ oꝛdinatio exigit eẽntialẽ diuerſitatẽ.ſi/
ue ſpãlem ſiue ſubalẽ. Exeplatũ em̃ ſᷣm q exẽplatuʒ
nõ ẽ in exẽplãte ᷣm veritatẽ.b p ſuitudinẽc.q̃ inquaʒ
ſihitudo cũ ſit rõ cogſcendi ⁊ exẽplãdi.dr exemplar.

14

Pꝛocedit & filiꝰpᷣm rõem exẽplaritat᷑ nõ ſicut exem i

platũ ꝑ exèplar.ſᷣ ſicut ipᷣm exẽplar vel rõ exemplan

di cetera. Et ſi tu obijcias.ꝙ exẽplar cõe ẽ toti tnita⸗

ti. Rñdit ad h̊ Altiſios.de mundo architipo ſiue de
xdeis.ꝙ ydea ſiue mᷣs archicle
E ipi filio.verũetiã ꝓpꝛiũ. Ael ali

₰ —

nõ tm̃ appꝛopatuz
fp̃t dici.qꝛ ſᷣm ꝙ ex/ 10

emplar dicit rõem coſcẽdi.ſic cõe ẽ toti trinitati.et
appꝛopꝛiat᷑ filio.ſicut ſapia. vᷣm vᷣovltra hoc dicit ra

nomẽ verbũ vt meliꝰpatebit infra.

Ziſtinctio. vij. de ↄparatõne potentie generandi ad ꝑſonã.

—— — 2

. dbr Zee it᷑ a qͥbuſdã ſi pr̃ potẽs ſit ⁊c. Itẽ pꝛa ꝑs bõ qtuoꝛ ꝑticła
grñare.ſur ↄpent᷑ ad ꝑſonã Sc0 1

In pꝛia mor qrit ⁊ de᷑miat.vtrũ filiꝰpoſſit generari.

— 7 „ . 9 =–☛

Ic ſolet ꝗ̃ri a quibuſdã vtrũ pr potuerit vel voluerit ⁊c. In pñti di.ponit męr dubitatõez ex opa

nſcdᷣo vtrũ potẽtia generadi ſit i flio.
In pꝛia mouet qõez. vtꝝ poſſe velle

tione potẽtie generadi adpſonã.vtrũ ſcʒ ſicut ẽ in ꝑſona Sas ſit ĩ ꝑſona filij.Et bʒ q̊ ꝑs duas.

fis ⁊ filij. Scdᷣo opponit ↄtra ſolłocʒ ꝑ auctẽ aug.ibi. Sʒ vebemẽter nos mouet

qd ang. ⁊c. Cercio opponit ↄtra pᷣdictã auẽteʒ ꝑ rõem.ibi.lHhoc at nõ vꝛ a dbuſdã. Quarto redit ſupᷣ dicta⸗

dꝛio q̃rit ⁊

. 2„ . .

Itẽ ꝑs ſcda bꝰ di. in qᷓ qrit mr. vtꝝ potẽtia g̃andi

bʒ ouas ptichas. Dꝛio qrit ⁊ detmiat bãc qões. vtx aliq potẽtia ſit in preqᷓ nõ in nlio. Si emñ pina

oĩo eadẽ eſt potẽtia in pꝛe ⁊ filio. S

qꝛ erat dubi ideo opponit ↄtra pdictã ſołoez ⁊ detmiat ꝑ diſtinctõeʒ. Scdo rñdet ad pꝛimã qõein diſtin

——

guendo. vtꝝ ſcʒ fili?peat potẽtiã gnandiibi. Ita etiã cũ dr̃ filiꝰnõ hʒ ⁊c. Si em̃ intelligat᷑ actiue falſus eſt in

tellect. ſq; ꝙ filiꝰpoſſit generare. Si vo itelligit᷑ paſſiue.ſq; ꝙ, hʒ potentiã q poſſit gñnarivera ẽ.Et fundat᷑ il

la diſtinctio ſm alios ſuꝑ h.ꝙ li generandi põt intelligt . Sii paſſtt
ra ẽ.⁊ ẽ ſenſus.filiꝰpʒ potẽtiã gãandi.i.potetiã ꝗᷓ gñat᷑. Sʒ in actiua pᷣt eẽ duplr. qꝛ pbt eſſe Seinen
Ais:n fſcbeſuppoſich detiniain ⁊cᷓ falſa. Eſt em̃ ſenſus.filius bʒ ⁊c.i.filiꝰhʒ potẽtiã q ipᷣe fili gñat
ſonalis. ⁊ tũc nõ

2 .

7

—

bzʒ ccrtü ſuppoſi

„

nalis. T tũ tũ ⁊ looutõ vera. Eſt em̃ ſenſus.fili? habet potentiã gencrã
ntiã qua aliquis generat.tñ bunc ſenſum nõ ponit magiſter. “

lpſons

tionẽ emanãdi ſic eſt pꝛiñ filij. ⁊ ſic impoꝛtat᷑ ꝑ hoc

in ſignificatõe paſſiuavel actiua. Si ĩ paſſiua. tũc vo⸗

en⸗

Achiotder

rnnite
nonumefnn

ice d

liticacſe

ägatnn,
cieſef,
eiöiigi⸗
nugin
n Caite
nicet tut
anl iiiſ⸗
Ws ſil
lebastguun
ünt
KeKen aift
nümdnci
ginarwig
sggüͤfti⸗
arperic
Enirannen
iroi art
ſaraentizi
tallifninn
Gruidigſin
indne i
rti iſt

—

vhötf gunn
kijtnalfit
rſeinpctiß⸗
ſ.

Queſtio

B. g aueſtone,y

Obiectio

Re. ad obiectõem

Aug.

char. non intelligit᷑ tanq; filius ſit inter omnia. ſed tanq ante om̃ia. vnde arguit ex poſt

ovfipotẽtẽ genuit filiũ prf̃is natura nõ fecit.

im patris ⁊ filij. 9
Ic ſolet queri a q huſdam vtrũ pat᷑ po
tuerit vel voluerit generare filiũ. Si ei
i1ingquiũt potuit vel voluit generare filiũ.
& potuit aliquid ⁊ voluit:qð nec voluit.
it filius. Mam filiꝰnec potuit nec voluit ge

nec pot

nerare filiũ. Cui verſucie facile ridemus dicentes.
poſſe vel velle generare filium.nõ eſt aliquid poſſe
vel velle ſubiectũ potẽtie vel voluntati.Eſt tñ ali/
qua potẽtia vel voluntas.ſcʒ poſſevel velle gignè

filiuʒ.⁊ ideo diſtinguẽda ẽ intelligẽtia ꝓpoſiti ver⸗

bi. poſſe vel vefle gignẽ filium.⁊ poſſe vel velle ali⸗

—

quid. Neq; em̃ generatio filij aliquid eoꝝ ẽ.q̃ ſub⸗

iecta ſunt diuine potẽtie ⁊ voluntati.nec ẽ aliqͥd in

ter omnia vel de omnibꝰ.ſᷣ ſuꝑ omnia ⁊ añ omnia.
Non em̃ añ voluit vel potuit q; genuit.ſicut nec añ

fult q; genuit. qꝛ ab eterno fuit ⁊ ab eterno genuit.

Ex ſimili qᷓ; hoc vidẽ poſſumus.pat᷑ em̃ põt eẽ pa/⸗
ter.⁊ vult eẽ pater.filius aũt nec põt nec vult eẽ pa
ter.g pater põt vel vult eẽ aliquid qð non põt vel

vult eẽ filius.nõ ſequit᷑.qꝛ eẽ patrẽ non eſt eẽ ali⸗
quid. ſed põt eſſe ad aliquid. vt in ſequẽti oſtẽdet᷑.

¶ Obiectio ↄtra reſponſionẽ iam dictam auctoꝛi⸗

tate Aug. b

Ged vebemẽter nos mouet qð Aug. ait in.j.li.cõ⸗

tra maximinũ.qui aſſerebat patrẽ potẽtioꝛẽ eſſe fi⸗

lio.eo ꝙ filium genuit deũ creatoꝛẽ. filius aũt non.

dicebatq; prẽm potuiſſe gignẽ nõ filiũ.⁊ ideo potẽ
tioꝛem eẽ filio. Ad qð rñdens Aug.dicẽ videt᷑.ꝙ fi
liusetiã potuit gignẽ᷑.volẽs oſtendẽ patrẽ eſſe nõ

potentioꝛẽ filio.his verbis. Abſit vt ideo potenti/⸗
oꝛ ſit pater filio.ſicut putas.quia creatoꝛem genuit
pater.filius aũt nõ genuit creatoꝛem.neq; em̃ non
potuit.ſed nõ opoꝛtuit.vide ⁊ diligẽter attẽde hec

verba.nõ em̃ nõ potuit.ſed nõ opoꝛtuit.Videt᷑ em̃
dicẽ ꝙ filius potuit gignẽ.ſed nõ opoꝛtuit.⁊ ita po
tuit qð nõ opo:tuit.QAQuare aũt non opoꝛtuit.ſub⸗

dit dicens. Immoderata em̃ eſſet diuina generatõ.
ſi genitus filiꝰnepotem gigneret patri.qꝛ ⁊ ipſe ne⸗

pos niſi auo ſuo ꝓnepotẽ gigneret. ſᷣm vraʒ mira⸗
bilẽ ſapiam. impotẽs diceret᷑. Silr etiã ille ſi nepo

tem nõ gigneret auo ſuo.⁊ ꝓnepotẽ ꝓauo ſuo nõ a
vob awellaret᷑ ompᷣs.nec impleret᷑ generatõis ſeri

es.ſi ſemꝑ alter ex altero naſceretur.nec eam perfi⸗

ceret vllus.ſi nõ ſufficeret vnꝰomnipotens. Itaq;

laum poſſe velle generare ſimiliter open tur

2
äsl

a ¶ Si em̃ inqulunt.
2S de ſolutöne
msgri q̃ hic innuit nõ

F§ pᷣt aliqͥd

poſſe generare nõ

poſſe aliqᷣd ſubiectu,
potẽtie. Sʒ h̊ non vr

ſoluere. ̊ agguare ar
gumẽtũ. Cu em̃ gene⸗
raꝛe eũ poſſc. ſit poſſe

ſedqt᷑ pr pt generar
W nd. ſ
c nõ filiꝰ. Et rñdet 4

maximũu.vr ꝙ maiꝰi/

cõueniẽs ſeqt᷑.⁊ maꝗ

deroget᷑ potetie filij ſi
in hb deficit. q; ſi eũ ge

nerare filium eſſet ali

quid ſubiectum potẽ

tie.Rꝰ. dm.q; magr

bñ ſoluit. Potẽtia.n.

pfis bʒ ↄpari ad infe-

rius.⁊ ad eqle.ſed ad

ſuꝑius non.cũ careat

ſuꝑioꝛi.um ↄpatur
ad inferiꝰ.tũc eſt po/

tentia eſſentialis.⁊ eſ

ſentialłr tenta.qꝛ ↄno

tat reſpectũ i creatu/
ra.⁊ ſpectu tlis potẽ

tie incoueniẽs eet. q

aliqͥd poſſet pꝛ q nõ
donh dl

i. qꝛ tũc diffeꝛ

rẽt ꝑ eẽntiã. Cũ ãt cõ

paratur ad equalc.vt
ad ꝑſonã.cũ trahitur
ad pſonã. ⁊ tũc nullũ
incõueniens ẽ. ſi aliqᷓ

Apꝛietas ꝑſonalis eſt

iĩ pꝛe.ꝗᷓ no ẽ in filio.iõ
ñ ſeqͥt᷑ ꝙ aliqᷓ potẽtia

ſit i pꝛe q̃ᷓ nõ ſit i filio.

b¶ Generatõ filijac.

nõ eſt de omnibꝰ. AUr

em̃ Richar.de ſancto

Victo.dicere ↄtrariũ

q̃ dicit ꝙ quia omni/

potens c. excuſari nõ

ppᷣt quin filiuʒ genue⸗
rit. generatio filij cõ
tinetur ſub omnipo/

tentia. filius inter

omnia continct᷑.Rꝰ.
dom. ꝙ ſicut diẽ ma⸗/
giſter. generatõ filij ũ
cõtinetur ſub om̃ipo

terntia niſi acciꝑet᷑ oĩ/

potẽtia ꝑ appꝛopati/
onez. Et qð dicit Ri⸗
erioꝛi. Si em̃ emana

tio nature m ronem intelligendi pᷣcedit emanatõnem ᷣm roõnem voluntatis.nunqᷓ deus eſſet potẽs ꝓduce

re creaturã ꝑ voluntatẽ.niſi etiam ꝓduxiſſet filiũ ꝑ naturꝗ. c
aliqͥd ⁊ nibil ñ cadit mediũ.ſi pꝛ nõ ẽ eẽ aliqͥd. eẽt nihil.Reꝰ.eẽ ali

⁊ ſicnõ cadit mediũ ⁊ in hoc ſenſu eſſe prem eſt eẽ aliqd. Alio mõ put trabit᷑ ad eentiaz. ⁊ ſic cadit inter eſſe
aliquid. ⁊ eſſe nibil.mecium.ſciliæet eſſe aliquem. perſona enim pꝛedicatur vt quis non vt quid.

2„

ſene patrẽ. nõ eſt eẽ aliqͥᷣd. Cõtra.qꝛ cuʒ inf
q̃d dẽ dupſr.vel cõiter ad eẽntiã ⁊ pſonã. ʒ

Si eñ nala po⸗
tuit. potuit eẽ filiꝰ ꝛc.
Vr illa illatio mgriñ
valere.quia in creatu
ris. vbi magis differt
relatio a ſuppoſito.

põt dici ꝙ idẽ ſimilis

poteſt eſſe alteri diſſi

tio ⁊ ſpiratio ſint rela

tiones.pari rõne filiꝰ
poterit eẽ ſpũſſanctꝰ.

tione. Itẽ omne mu⸗
tabile eſt aliqd pᷣter

illud pᷣm qð mutatur
bum. eſt aliud q; albe
do. ergo ſi intelligat
ſpuſſanctuſ mutari ſi
generetur.tunc aliud
eſſet in eo generatio.

aliud ille qui genera-

tur.ſᷣ̊ hoc ẽ falſuʒ.er/

4 go ⁊c. Re ſecus eſt in

relationibus creatu/
re ⁊ dei. qm̃ relatiões
in creaturis nõ dant
relatiuis exiſtere.vn/
de ſine illis poteſt res

eſſe ⁊ cuʒ illis. In di⸗

uinis autẽ dant ꝑſo/
ig inge ⁊ ideo ſi
intelligat ꝙ ꝓPpꝛietas
inſit.ypoſtaſis intelli
gitur eſſe.⁊ ſimiliter
ſi intelligit᷑ nõ ineſſe.
intelligitur ypoſtaſis

nõ eſſe. cũ ergo ſpiri ⸗

tuſſanctus nõ poſſit
ſimul ſpirari ⁊ gene/⸗

rari.quia q;uis vna

pſona poſſit duobus
modis pꝛoducere. tñ
vna pſona nõ poteſt
niſivno mõ pꝛoduci.
ſequitur de neceſſita-
ctus eẽ filiꝰvł potuit.
poteſt non eſſe ſpũs.

te. ſi pöõt Perſtuſſan⸗

ſiue nõ ſpirari.⁊ ſi po

tnit nõ ſpirari.potuit
nõ eſſe. ⁊ iterum ſi po
tuit gñari.potuit eẽ.

⁊ ita potuit fieri de ente

t. ( Hoc anñ

Obiectio ↄtra auẽtẽ pᷣdictã ꝑ rõönẽ.
t videt᷑ qbuſdã nõ poſſe ſtare.ſ.ꝙ filius po
tuerit gignere. Si em̃ potuerit filiꝰ gignere.potuit
eſſe pater.⁊ ſi potuit eſſe pr. potuit & eſſe pr̃ vel ſui.
vel pfis.vłſpũſſancti.vł alicuiꝰaliꝰ.Sʒ alicuiꝰaliꝰ
nõ.qꝛ nullus alius ſemꝑ fuit. Nec patris.qꝛ pat᷑ eſt
ingenitꝰ⁊ innaſcibilis. Nec ſui.qꝛ nulla res ſeiſßam
gignere põt. Nec ſpũſſancti.qꝛ naſci nõ potuit Si
em̃ naſci potuit.potuit eſſe filiꝰ.⁊ ita mutabilis eſſe

Wer⸗ autoꝛitatẽ p̃dictam exponens. d

uõ ergo accipiet᷑ qð ſupᷣ dictũ eſt.nõ em̃ nõ po⸗
tuit gignere.ſᷣ nõ opoꝛtuit.quaſi potuit.ſᷣͥ nõ opoꝛ⸗
tuit. Non eſt nobis ꝑſpicuũ aperire quõ ſit hoc ve⸗
rum. ⁊ ideo ſub ſilentio potius eſſet pᷣtereundũ.niſi
me ſu ꝑ hoc aliqͥd loqui cogeret inſtantia qrentiuʒ.
Poteſt g ſic intelligi. Non em̃ nõ potuit.ſᷣ nõ opoꝛ

tuit.i.nõ ex impotentia ſui fuit ꝙ filius nõ genuit.vᷣ

ei nõ cõueniebat. ſicut deus filiꝰnõ eſt deus pater.

nec tñ hoc ex impotentia ſui ẽ. Nã ⁊ pater ſiłr nõ ẽ

filius.nec hoc eſt ex impotentia patris.Sed querit

maximinus arrianoꝝ epᷣs. VUnde ergo eſt ꝙ pater

nõ poteſt eſſe filius.vel filius pater: Non vtiq; ex
impotentia.ſᷣ pater ꝓpꝛietate generationis pater ẽ
q̃ opoꝛtet eũ nõ eſſe filiũ.⁊ fili s ꝓpꝛietate natiuita
tis filius eſt.q̃ opoꝛtet eũ nõ eſſe patrẽ.de qbus ꝓ/
pꝛietatibus poſtea plenius tractabi.
¶Vtrũ pater natura ſit potens gignere filiũ ⁊ an
hoc ſit aliqua potentia que nõ ſit in filio. e

EUterũ querit᷑ a quibuſdã.Si pater potens ſit natu

ra gignere filiũ.⁊ an hec ſit aliq̃ potentia q̃ nõ ſit in
filio? Ad quod dicimus.ꝙ pater nõ eſt potens niſi
natura.eius enim potentia natura eſt vel eſſentia.
At inquiunt illi. Si potens eſt gignere.habʒ ergo
potentiã gignendi.filius autẽ nõ habet potentiaʒ
gignendi ſi nõ poteſt gignere.habet g̊ aliquã potẽ
tiam pater quã nõ habet filius. Non ſequit᷑.Ean⸗

dem em̃ potentiã habet penitus filius quã ⁊ pater

q̃ pater potuit gignere.⁊ filius gigni potuit.Eadẽ
.n.potẽtia ẽ ĩ filio q̃ potuit gigni.qͥ ẽ ĩ pr̃e q̃ potuit
gigne. Sʒ ) B oponit᷑.Alið ẽ poſſe gigne. Alið ẽ
poſſe gigni.qꝛ aliud ẽ gignere.aliud gigni.hoc di⸗
ſtinguendum eſt. Si em cum dicik aliud eſt poſſe
gignere.aliud poſſe gigni. aliã ſignifices potentiã
qua pater potens eſt gignere.⁊ aliam qua filiꝰ po⸗

1

ODOcpoſitio
Rñſio.
f

nõ ens.⁊ de nõ ente ens. ac ꝑ boc mutari. ⁊ ſic pʒ vltimũ. quia nõ dicit᷑ mitari pꝛo⸗

pter diuerſitatẽ ꝓpꝛietatum circa idem ſuppoſitũ.ſicut eſt in mutatione naturali.ſed ꝓpter coꝛruptionem et
inceptionem eiuſdẽ. Mec eſt illud ſimile.pater poteſt generare ⁊ ſpirare ſine ſui mutatione. ergo ſpũſſanctꝰ

gen erari ⁊ ſpirari.quia nõ eſt inconuenicus vnũ pꝛincipiũ pluribus modis
ribus modis ꝓduci eſt impoſſibile ⁊ incompaſſibile.⁊ ideo patet illud. e
S tra.quia ſᷣm hoc generare qð nullo modo
te conſiderata.ſit idem qð eſſentia.tamen potentia quia nõ eſt nomen a deo abſtractuʒ ſicut eſſentia.trabi

4

„ —— „

eſſentie.nullo modo eſſet potentie.Rꝰ.qᷓ;

ꝓducere.ſed vnũ pꝛincipatũ plu
ater nõ eſt potens ⁊c.Con/

uis potentia abſolu/

ad perſonã. Ande potentia generandi non dicit naturã diuinã ſimpliciter. ſed naturꝗ vt in tali ꝑſona.ſ.in-
naſeibili.ideo nõ eſt ſimile de hoc nomine eſſentia.⁊ de hoc nomine potentia. f ¶ Aliam ſignifices potes/

ediot t⸗
ſcaun diu
Unsonal
Gcurhocde
Mtentiage
ſlio no dic
ſflijchuen
apatre J
Apotenti
Tg
flo Aoa⸗

4

tpſich⸗
agener;
*
hoſſernie
eanen
ſa hind
lainna
rote
ſiſſtenm
ſtuhft
tlencti
1)octg
W
tapfid
ndiuing

nͤnoiſ⸗

„%½

—

genuiſſe.⁊ patris qua vult eẽ genitoꝛ ⁊ filium geni⸗

tens eſt gigni.falſus ẽ intellectus.Si aũt dicas pa⸗ tiam q pater cc Coſ
trem poſſe habere aliam ꝓpꝛietatem ſiue notionem ingo ſiuft lenwelt n
qua genuoꝛ eſt. fl aliam qua genitus eſt.verus actmnam v paſſtn sm.·
eſt intellectus. Aliam em̃ habet pater ꝓpꝛietateʒ q Sʒ poſte gignere. di⸗
pater eſt.aliam ſilius qua filius eſt. QLitt potentiam actiuj.
¶ Q[uõ ſit intelligendum.filius habet vel non ha⸗ poſſe gigni potentiaʒ
bet potentiam generanii. f paaiſmnarncrgo n do
ta etiã cũ dicit filius nõ habet potentiaʒ generãdi cxſt al Lor dacne
quam pater habet. dupliciter intelligi põt. Si eniʒ generare non eſt age.
dicat᷑.nõ habet filius potentiã generandi quã ⁊ pa re ꝓpꝛic. ſimiliter nec
ter.ſ.qua potens ſit ad generandũ.i.vt genuerit vł generari pati. obijci ·
vt generet ſicut pater.verum eſt. Si vᷣo intelligat tur ꝙ potentie diſtin
ſic. nõ habet potentiam qua poſſet gigni. vel geni⸗ guuntur p actus. ſed
tus eſſe qua eadem pater potens eſt vt genuenit. v agiencreſeali⸗
vt gigneret. falſum eſt. Sicut dicit. pater habet po potetia buins ꝛ dlis.
tentiã qua poteſt eẽ pater.filiꝰvᷣo nõ habet potẽtiã ¶ N. Iſta diſtinctio
qua poſſit eſſe pater. ecõuerſo. Filius habet potẽ quaʒ ponit magiſter
tiam qua poteſt eẽ filius.pater vᷣo nõ habet potẽtiã de potentia gignendi
qua poſſit eẽ filius.habet ergo aliquã pater quam actiue ⁊ paſſiue. fun/
nõ habet filius ⁊ econuerſo. Abſit: quia eadẽ eſt po cdatur ſupe bocc to
tentia patris qua pot eẽ pater. x filij qua põt eſſe ſ⸗ ran eerſt conige
lius.Ita etio eadẽ eſt voluntas.qua pater vult eſſe ¶⁊ ſi dicit naturam. 2
pater nõ filius.⁊ filius vult eſſe filius nõ pater.⁊ ea ſic vna natura eſt in
dem eſt voluntas filij qua vult eſſe genitus ⁊ pfem gencrante et genito.

ſed alio ⁊ alio modo
Sic eadem potentia
poteſt iteruz conſide

. M H „ .rari m id ad quod .
⁊ ſic dicit modũ exiſtendi naturã in perſona in comparatione ad alium.qui eſt pꝛincipium vel pꝛincipiatum
⁊ ſic cum diuerſi modi ſunt.diuerſe dicuntur pꝛopꝛietates poſſe generare ⁊ poſſe generari.⁊ diſtinguunt hm
actus ꝑſonales.ſed pꝛimo mõ nõ. g Eilius habet potentiã q̃ poteſt eſſe filius.ſiue qua poteſt gigni. NRi
detur hoc dubium vel falſum.qꝛ gigni oino ẽa gignere.⁊ gignere eſt a potentia patris.g ⁊ gigni. E. ſicut Y
potentia gignendi in patre nõ dicit niſi naturã in ꝑſona.vt natã ex ſe pꝓducere aliã. ſic potentia gignendi in
4 ſilio nõ dicit niſi naturã in ꝑſona.vt natã ꝓduci ab alia.ſicut em̃ ypoſtaſi Pg i ↄuenit generare ſicypoſta⸗
ſi filij cõuenit generari. MHec valet qdð obijcit᷑ in ↄtrariũ. Mã omne qð hz ſiliꝰ ſiue eſſ entiale.ſiue ꝑſonale.hʒ
a barre. Zdeo Fuis ipᷣm gigni.ſit a potentia pris.nõ excludit᷑ tũ quin potẽtia gignẽdi paſſiua ſit in filio. SG
illa potentia nõ eſt pꝛinapiũ generationis.ſ idoneitas pſone ſiue ypoſtaſis cum ſua ꝗpꝛietate ad generari.
Añ ꝙ dr̃ poſſe gigni potentia põt intelligi oꝛiginalit᷑.⁊ ſic eſt in ſolo patre.vel foꝛmaliter.⁊ ſic ponit᷑ eſſe¶ in
ilio. Alio autẽ modo non ⁊cc̃. H e tik

—
7

ſ. D euidentiã eoꝝ q̃ dicit mgr̃ de potentia ge aliqᷣd.iĩmo ſcia dicit qͥd.⁊ eſt triũ.ſil 2 volũtas. o
7 ¶nerandi.qᷓtuoꝛ 1

qrunt᷑. Pꝛio qrit᷑ vtꝝ poſſe tentia generãdi dicit qͥ̃d ſiue eẽntiã. Sʒ 3.mor di
Agnare i diuinis.dicat qᷣd. vel ad aliqᷣd. Scoðo cit in ſra poſt pᷣncipiuzʒ. Poſſe generaie no eſt boſſf.
vtꝝ pꝛ chicet potẽtiã generãdi.i.vtꝝ in filio ſit potẽ aliqᷣd. ꝙ non dicit q̃d.vel ad aliqᷣd.ᷓ ⁊c. ¶ Itẽ rõne
Choſ⸗ tia generãdi. ercio vtꝝ poſſe generare ſit vnicim oñdit᷑ ſic. potẽtie diſtinguunt᷑ ꝑ actus. ſi acc⸗ potẽz
, poſſe vel nõ.Qnarto vtꝝ poſſe generari ⁊ creari ſit tie dicit qͥd.⁊ potẽtia ſilr 33 pſtat ꝙ generare ĩ dci
fixh·· (boſſe vnicck. NQueſtio. ſ. a uinis nõ dicit quid. ſz ad aliquid. nec poſſe generz
H ¶ Oꝛ generare dicat q̃d oñdit᷑ pꝛio ꝑ auẽtem mgr̃i in re.¶ Itẽ ꝙᷓuis in creaturis differũt virtus ⁊ oꝑatio

tñ in deo idẽ ſunt. ſicut vult dyo.. in deo idẽ ẽ poſſe
generare ⁊ generari. Sʒ generare i diuinis dict ad
aliquid ⁊ nõ quid. ſilr poſſe. ¶ Iem pr̃ generat 2

pᷣt generare.aut g ideo pᷣt.qꝛ generat.aut iõ generat

lr̃a. Pr nõ eſt potẽs.niſi nã eiꝰ.qꝛ potentia natura ẽ
vcl eẽntia.ſʒ natura ⁊ potẽtia dicũt qͥd.nõ ad aliqͥd
— 8 ⁊ potẽtia generãdi ¶ Itẽ rõe oñdit᷑ ſic. generare ẽ
ſibi ſile in natura ꝓducere.ſʒ ſᷣm ph̊ᷣm. natura ẽ vis

aämmiie inſita reb? ſilia ex ſibus ꝓcreans. vis generadi re· qꝛ pᷣt. Conſtat ꝙ nõ iõ pt gnare.q; gnat. ſ ecõuerſo.
umhainit ſpicit ip̃am naturã ſiue eẽntiã de ſe.nõ ꝑſonã. ſy omßſfe Si rõ Apꝛij debet eſſe pꝛia. S potẽtia generãdi dzʒ
aphiſiud tale dicit qͥd. Sͤac. ¶ Itẽ ĩ ꝑxtuo ñ differt eẽ 2⁊ poſſe. eẽ pꝛia.⁊ nibil eſt ꝓpꝛiuz in diuiuis.niſi qꝗð dicit a
iſnni, ⁊ potentia ⁊ eẽntia.ſʒ eſſe ⁊ eſſentia in diuinis dicũt aliquid. ⁊c.¶ Itẽ ois potẽtia actiua q̃ ineſt cea·
me0 q̃d nõ ad aliqᷣd. ſiue ꝑ ſe dẽ. ſiue cũ adiuncto.vñ eẽn ture ineſt ſᷣm aliq̃s ↄditiones T ꝓpꝛietates.vt patʒ.
* tia pfis dicit qͥd.ẽᷓ pari rõe potẽtia generãdi.¶ te Poſſe em̃ illuminare ineſt luminoſo p lucẽ.poſſe ca
aſonau 45 in diuinis idẽ eſt m rẽ poſſeſcire ⁊ velle. Sʒ i diui · lefacere calido ꝑ caliditatẽ. quis aũt potentia gene
gig nis nõ ẽ ſcia ꝓpꝛia.vel volũtas ꝓpꝛia.ſiu eẽntia ad randi non ſit geciua. eñ actiue ſilis ẽ.g cũ inſit patri.

ineſt g aliquã puictatẽ. Illa pꝛietas autẽ dicit d

ALiber

aut ad aliqd. Si qd. ineſt oibꝰ pſonis.⁊ ita poſſe ge

nerare. qd manifeſte negat mgr. & dicit ad aliquid.
ↄ ⁊ potentia qꝗᷓ ineſt m illã. ⁊c.¶ N.dðm q; cir-
ca hoc ꝓpleuma tres fuerũt poſitiones. Fuerũt qͥdã

q̃ diſtiuxerũt potentiã generandi dicẽtes.ꝙ potetia

Ilibet poſſet generare. Pꝛeterea nõ vr̃ ſana.ponere

generãdi põt dici potẽtia nuda.vel potẽtia viſpoſi
ta. Si dicat᷑ potentia nuda. ſic voluerũt aliqͥ dicere

ꝙ; dicit quid. ⁊ in oibꝰpſonis ẽ.qm̃ bec potẽtia ſic di

cta ↄſeqt naturã.vñ cũ natura ſit in q̃libet pſona. ſi

milit᷑ ⁊ potentia bhmõi. Scdm aũt ꝙ dicit potẽtiã di
ſpoſitã.qꝛ nõ bʒ diſpoſitionẽ nec ↄueniẽtiã vt exeat
in actũ gnationis niſii ſola ꝑſona pr̃is.voluer̃t dice
re.ꝙ dicit ad aliqͥd. Sʒ verba iſtiꝰ poſitionis nõ vi-
dent᷑ vera nec ſana. Mõ inquã vera.qm̃ cuiꝰ poten/

tia ẽ nuda.nata ẽ piter diſpoſita eẽ.ſi ẽᷣ triũ ẽ potenꝰ-

tia generãdi.vt ẽ potẽtia nuda.ſiłr ⁊ diſpoſita.⁊ ita

em̃ potentiã nudã q̃ ſir ſe bʒ ad eẽ ⁊ nõ eẽ reſpectu

grationis quã oiĩno neceſſariũ eſt eſſe.nõ vr ſanc di⸗

ctũ eẽ ſiue ꝓpꝛie. ¶ Euerũt etiã alij qͥ dixerũt.ꝙ cuʒ

in diuinis ſit idẽ poſſe ⁊ eẽ.⁊ põtẽtia ⁊ eẽntia.ꝙ quẽ

admodũñ potentia ⁊ eẽntia dicũt qͥd.qꝙ ſilr eẽ ⁊ poſſe
Et quẽamodũ cũ dico eſſentiã pꝛis ⁊ eſſentiã filij et
ſpũ̃ſſcti.ſiue eẽ patrẽ.ſiue eẽ filiũ.ſiue eẽ ſpm̃ſanctũ.
nõ dico aliã eẽntiã.nec aliud eſſe.ᷣ altenꝰ.ita ꝙ qñ
dico potentiaʒ pꝛis ſiue patrẽ poſſe generare.filium
ſre gigni. nõ dico aliud ⁊ aliud poſſe.ſʒ alterius.⁊
mõi poſitionis fuit mgr̃. ſicut euident᷑ apparet in
lr̃a.vñ iſti dicebãt.qꝙ poſſe generare dicit quid.ſj re
ſpectũ ad aliqᷣd.qꝛ ẽ eẽntiale tractũ ad ꝑſonã.Cũ em̃
nõ ſit oĩmode abſtractõis.põt ad ꝑſonã trabi.⁊ iſta
oſitio ſatis ẽ ꝓbabil ⁊ ſatis bene vr ſuſtineri poſſe
uerůt etiã tercij modernioꝛes qͥ dixerũt.ꝙ po/
tentia generandi dicit ad aliqͥd in diuinis de ſe.⁊ rõ

eoꝝ ẽ.qm̃ potentia dicit habitudinẽ oꝛiginalis pꝛin/

imo dicit

cipij ad pᷣncipiatũ.Et qm̃ habitudo põt eẽ ꝑſone ad
pſonã.⁊ tũc vere ẽ babitudo.⁊ eſſentic ad creaturã.
⁊ tũc ᷣm modũ dicendi ſiue intelligendi.hinc eſt q;
pꝛincipiũ de ſui rõne nõ tm̃ ẽ eſſentiale appꝛopꝛiatũ
p additionẽ.imo etiã dicit ꝓpꝛiũ ꝑſone. Pari rõe cũ
potẽtia dicat oꝛiginalẽ habitudinẽ nõ tm̃ eſſentialẽ
dr vel terminat᷑ ad ꝑſonãvt dicat eſſentiã pſonalit᷑.
Apꝛiũ.⁊ ita ad aliqͥd de ſe.⁊ poſitio iſta ſine
iudicio vr ꝓbabilioꝛ. Hã potẽtia generãdi non vr
dicere niſi fecunditatẽ ad actũ generatõnis.⁊ illa eſt
ꝓpꝛiũ ꝑſone.vñ ſilr ⁊ potẽtia. Nec ẽ ſule de poſſe ⁊ eẽ
niſi vno mõ. Hoc em̃ verbũ eſt.aliqñ ꝑ ſe pᷣdicat᷑.ali
qñ ẽ terciũ adiacẽs.Oñ ꝑ ſe dẽ.tũc dicit actũ abſolu

tũ.qꝛ dicit actũ entis rõne cẽntie.⁊ tũc opoꝛtet ꝙ di⸗

catur abſolute.⁊ ꝙ dicat qͥd. Qñ vo eſt terciũ adia/

11

cens.vt qñ dicit᷑.pꝛ eſt pꝛ.tũc hoc verbũ ẽ dicit ba/
bitudinẽ pᷣdicati ad ſubiectũ.Et qm̃ pᷣt dicere habi/
tudinẽ ad pᷣdicatũ eẽntiale vel ꝑſonale.iõ pᷣt dicere
eſſe.cẽntiale.⁊ modũ eẽndi ꝑpſonalẽ. Poſſe autẽ de
ſui rõne ꝓpꝛia dicit habitudinẽ ſᷣm oꝛiginẽ.⁊ binc ẽ
ꝙ ſpecificat᷑ ꝑ adiunctũ.vt dicat ↄditionẽ pꝛincipij
eẽntialis vel pſonalis.¶ Hanc poſitionẽ ſuſtinen
do.Reꝰ.argumẽtis ꝓbantibꝰ.qꝙ dicit qͥd. Oꝛ em̃ pꝛi/
mũ Sbiar nrcec em̃ mgr̃m fuiſſe huiꝰpoſitõis.

vñ dixerũt ꝙ eadẽ potentia põt filiꝰ nt pꝛ pᷣt gi⸗

gnere.qꝙ nõ eſſet niſi potẽtia diceret qͥd. AUnñ dixitq;

— generãdi ẽ in filio.ſʒ nõ ad gare.ſʒ ad gari

Naec aũt potẽtia vicit ꝙ ẽ i ſolo pꝛe qꝛ nõ tiñ reſpicit

doꝛes. 5 ꝛc. ¶S

J.I.

—

—

naturã ſed ꝓpꝛietatẽ pſone. ¶ Ad illud qd obijcitur 12
quõ generare ↄſequit᷑ naturã. Om qꝙ in diuinis ñ

ſequit᷑ naturã ſimplr.ſʒ naturã vt in ꝑſona.qꝛ nõ in
q̃libet ꝑſona ẽ natura fecũda.ſʒ ſolũ i ꝑſona patris.
⁊ B eſt ꝑ aliquã ꝓpꝛictatẽ q̃ eſt ſoliꝰilliꝰpſone.nõ ſic
eſt in inferioꝛibꝰ.ſicut iã patebit.iõ ptʒ illud non

valee Kad illud qd obijcit᷑ in eternis ẽ igẽ eẽ et 1 3

poſſe.dom. ꝙ veꝝ eſt. ſed tñ argumentuʒ nõ valet.
Muis em̃ oĩo ſit idẽ in diuinis eẽ.⁊ eſſe patrẽ.nõ tñ
ſequit᷑.ꝙ ſi eẽ ꝑatrẽ ẽ ꝓpꝛiũ.qꝙ eẽ ſit ꝓpꝛiu.Silr dom
in ꝓpoſito. ¶ Ad illud qð obijcit᷑ de ſcia ꝙ dicit qͥd.

ſiue ꝑ ſe dicat᷑.ſiue cũ alio.dm ꝙ nõ ẽ ſite de ſcia et !

potẽtia. Scia em̃ q́'tũ eſt de ſe. dicit qlitatẽ abſolutã.
⁊ iõ qtũ ẽ de ſe.ſꝑ dicit qͥd.niſi trabat᷑.ſʒ potentia di
cit habitudinẽ ad oꝛiginẽ. ⁊ iõ pᷣt dicere bitudinẽ ꝓ/
pꝛiã ⁊ ꝑſone ad ꝑſonã. Añ illud ſile mgfi nõ valet.

vm hanc poſitionẽ.Ou ſicut vna ? volũtas q̃ pater

vult eẽ pꝛ.⁊ nõ vult eẽ filiꝰ.⁊ ecõuerſo.ſilr vna ẽ po⸗
tentia vt vr. Si qͥs aũt vult ſuſtinere poſitionẽ ma/
giſtri. defacili pᷣt ad oẽs rões ĩ oppoſitũ rũdere.mMã
nulla rõ ꝓbat ꝙ potẽtia de ſe dicat ꝓpꝛiũ.ſʒ q potẽ
tia generandi actiue dicta.ſiue poſſe generare.dicat
ex adiũcto reſpectũ ad ꝑſonꝗ.⁊ ita dicit ad aliqͥd.ſ.

boc ẽ ſolũ rõne additi. ¶ Ptẽ notandũ.qꝙ q̃tuoꝛ ſũt ¶ 5
genera noim in diuis. Quedã em̃ eẽntialia ſunt di⸗

cta eẽntialit.vt diuinitas.deitas.⁊ maieſtas. Que⸗/
dam eẽntialia ꝑſonalit᷑ dicta.vt potẽtia generandi.
Quedã pꝑſonalia dicta ꝑſonaliter.vt generãs ⁊ geni
tus. Quedã ꝑſonalia dicta eẽntialit᷑.vt miſſus.icar⸗/
natus.⁊ bhmõi.q dicũt reſpectũ ad ꝑſonã.⁊ iõ pſona
lia. ⁊ effectũ in creatura.⁊ ideo eſſentialr ſunt dicta.
¶Duabꝰrõnibꝰ ſequẽtibꝰfacileẽ rũdere.qꝛ illud ñ
hʒ veritatẽ.niſi qũ actꝰ ↄplectit᷑ totã potentiã.nõ ſic
eſt ĩ potetia dei.qꝛ eadẽ ẽ potentia gignere ⁊ gigni in
deo. ¶ Ad illud qð obijcit᷑. idẽ ẽ poſſe gñare ⁊ ge/
nerari.dm.qꝙ non valet. Muis em̃ idẽ ſit pẽ ⁊ ſba.
nõ tñ ſequit᷑ ꝙ ſi ꝑiĩ d ad aliquid.ꝙ ⁊ ſha.ſicut me/
lius patcbit. Buabovltnnis rõnibꝰ difficile ẽ be
ne rũdere.tñ pᷣt quis dicere.qꝙ rõnes ille nõ ↄcludũt
ꝙ potẽtia dicat ad aliquid de ſe.ſed ſolũ rõne adiun/
cti.qð eſt generare.⁊ ſic patent ꝛc.
. Queſtio. ijij. b

¶ Utg potentia generãdi ſit in filio.⁊ ꝙ ſic vr autoꝛi

tatibꝰ⁊ rõnibꝰ. Pꝛimo ſic.Hyla.ix.de tri.dicit.Filiꝰ
bʒ in ſe naturalit᷑ naturã gignentẽ.g natura i filio ẽ
nata gñare. ¶ Itẽ Aug.iñ li.cõtra maximi. Mõ põt
filiꝰnõ gñare.ſʒ due negatões eqͥualent vni affirma
tioni.g potuit gñare. (Bie rõnibꝰ oñdit᷑ ſic.plꝰoꝛdi

—

nat grare ad generãdi potentiã.q; ad potentiã ſpi-
randi.ſʒ pꝛ generãs filiũ.cõicat potentiã Piranct. S

multofoꝛti? potentiã generãdi. ¶ Icẽ filiꝰ ẽ expᷣſſiſſt
ma imago pꝛis. tm̃ imitat᷑ patre.ꝙ nõ pᷣt cogitari
ſimilioꝛ.ſʒ ſi fili?ꝰcogitat᷑ vt generãs. magis cogitat

⁊ in actu generãdi. ſile vr̃ ſic. Maioꝛ cõi/
catio ⁊ diffuſio ẽ in luce et᷑na.qᷓ; i luce creata.ſed lux
creata dat ſplendoꝛi potentiã ꝓducẽdi aliũ.⁊ ſic pce
dendo.⁊ ſi eſſet ifinite vᷣtutis ꝓduceret iſinitos ſplẽ/

imitari.g ſi imitat᷑ amplius qᷓ; poſſit quis cogitare.
Wes

ꝛes. 5⁊c. ¶ Itẽ in gñatione carnali. p? nõ dẽ pfe/
ctũ filiũ gñare.niſi det ei potentiaʒ generãdi.& pari
roe.imo multofoꝛtioꝛi nõ erit filiꝰ ꝑfectꝰ.niſi hẽat
potentiã ad id qð pꝛ pᷣt. ad generandũ. Aut ſi nõ
eſt ita i diuinis.tũc ego qro rõnẽ q̃re de ꝑfectõe gene
rationis eterne.nõ ſic ẽ cõicatio potentie generandi

ſotingena
nur. dicti.
ſtoporunu
deok inpen
nonpthhan⸗

Itacko
nO,A

Gttuntonug
afloßouen
Utnmianu
ndi(
inidion
ipoſlee
ohesnceſt
leitpetfoipo
ſolurpona
tlocfd⸗
isiſtegen

Mlrig

Ptzctand
ſeiaiſeiol
u ortope
Gungeney
lecketüͦim

to Augdace
ſepſegnar
ſtalnoniſea
ſios Qnaqt

ſkmeudo

neſtk inali
otiͤ generic

dßſigeneraret

Goanmneußf

1eilsonen⸗

necpſcenbe⸗
ſehutpiaßie
jtſos Genon.
Pcuctoneſil
npauegel
loicouen
egllapot
öapontt
poſſbilea
nonchicttfl
cſtqnonit
bece geftan
cpi ꝛ̃ß⸗
buapii coie
ſec
Ageneranch
lcarefllio⸗
ſtebtditr
Ncare. gn
hllsdig
tundſttgri
tgtädſtgn,
fedfgen
lltptenh;
ibiin
neſiehn

du Hmnmn
thinti,
ſenfün
Ewolätgzine
gültn,
gepſuiginn
ſei üͤterf⸗
üheri
ſegnarnede

niiginſ
1Cndalg ſordr
lie Kniſenn
dghonirgen
ſcnnckinde.
ir gli
rimenäiͦ
ngnerggin
“
Cickitſirt
1ebaſcen
ns lleni And⸗
ſiien

9

1lefun
énmmniſu
1munn. r⸗
glatmin
agnrch

=
——
2☛
2 —*
O
☛ —

—

— —
—*
„
*

A S

. .

„

—

ſicut in generatione creata. ¶ Sed cõtra Aug. gtra
maxi.dicit ꝙ ñ opoꝛtuit filiũ generare.ſʒ ſi non fue/
rit opoꝛtunũ.nec ↄueniens.ſʒ omne incõueniens in
deo ẽ impoſſibile. ipoiſipnie fuit filiũ hare. Sfiliꝰ
non pᷣt giare.g non bʒ potentiã generãdi.q; oi po/
tentia eſt potens ille qͥ bʒ eã.g 2 5ee Anbhel. in
monolo.Qui pᷣt quod ſibi nõ ↄuenit.qntomagl boc

põt. tantomagis aduerſitas ⁊ ꝑuerſitas pñt in eũ.æS

cũ filio ñ ↄueniat generare.ſi poſſet.potentia illa eẽt
in eo miſeria.ſed nullã hʒ miſeriã. nec potentiã ge
nerandi. ¶ Nẽ rõne ꝓbat᷑ hoc idẽ. Sicut oẽ illud
in qͥ aliqᷓ duo neceſſario diſtinguunt᷑.ſi nccio ↄuenit
vni.ipoſſibile ẽ vnq; cõuenire alij.ſicut pʒ.Si petrꝰ
⁊iohes neceſſario differũt in albedine.⁊ albedo cõ/
uenit petro.ipoſſibileẽ ꝙ iohãni ↄueniat.ſʒ pr et fi
lius ſunt ꝑſonalit᷑ diſtincti.ita ꝙ neceſſe ẽ eẽ diſtin/
ctos.⁊ nõ eſt dare in q̊ diſtinguunt᷑ niſi in h̊ ꝙ illeẽ
generãs.iſte genitꝰ.g̈ cum gnare ↄueniat patri.im/
poſſibile ẽ ꝙ ↄueniat filio.g filiꝰnon pᷣt generarc.g
non hʒ potentiã generandi.¶ Itẽ gnatio filij a pr̃e
ſilis ẽ expᷣſſe ipſi giationi verbi a mente.ſʒ verbum
genitũ non hʒ potentiã generãdi aliud verbũ. imo
opoꝛtet ꝙ om̃e verbuʒ imediate ſit a mẽte.& ſi recte
ſile eſt verbũ increatũ.nõ hʒ potentiã generãdi.ſed
generãdi potentia ẽ in ſolo pr̃e. Itẽ fiat argumẽ/
tatio Aug.ducens ad ipoſſibile.Si filiꝰ hʒ potentiã
ſiue poſſe generãdi.ponat᷑ ꝙ generet.q̃ro ne ſecũdo
ſir.⁊ ſi non ẽ ſtare in pᷣmo.opoꝛtet ponere infinitos
filios.Qnia q̃ rõne non ſtat᷑ in pꝛimo.ẽ nec in aliqͥ.
Sſi ẽ ſtare.qꝛ boc repugnat diuine ↄpletioni.ſ.q̃ ra-⸗
tione ſtat᷑ in aliq̃.ſtatur in pꝛimo.g̊ pꝛimꝰ nõ ipo.
tentiã generãdi. ¶ Itẽ fiat argumentatio Rich. vt
cũ ſi generaret filius aliũ filiũ. cũ filius genitꝰma/
gis attineat pfr̃i qᷓ; alius.vᷣm boc nõ eſſet ibi ſumma
⁊ eq̃lis ↄnexio.g nec ſumma ⁊ eq̃lis diſtinctio.ergo
nec ꝑfecta beatitudo.qꝗᷓ oia tanq; ſumme ipoſſibilia
reſpuit pia fides. R.opinio aliq̊ꝝ ẽ ꝙꝙ in filio ẽ po
tentia generãdi.ſʒ nõ gencrat.Hoc aũt nõ eſt.qꝛ nõ
pᷣt.ſed qꝛ non ↄuenit ei.Et ponunt ſile in creaturaꝝ
ꝓductione ſiue creatõne. Deus ppᷣt iufinitas crcatu
ras ꝓducere.ſed ꝙ nõ ꝓducit.bhoc ñ eſt ex ĩpotẽtia
ſed qꝛ ñ cõuenit ei.ſic ⁊ in ꝓpoſito.Sʒ ↄtra. Ponat
tunc ꝙ illa potentia q̃ eſt in filio ad generandũ.du/
catur in actũ.ↄſtat ꝙ filiꝰgenerabit deum eternũ.g
aliqͥd poterat inciꝑe bhr̃e eſſe.⁊ eẽ eternũ.hoc aũt eſt

ipoſſibile.⁊ non intelligibile.ꝓpter hoc dᷣm. ꝙ pat᷑

non cõicat filio potẽtiã generadi ꝓpter duo.Anum
eſt qꝛ non pᷣt.aliud qꝛ non dʒ. Rõ autẽ q̃re non põt.

16 becẽ.qꝛ fecunditas ad generandũ eſt in pre.qꝛ pꝛin

cipiũ.⁊ iõ pᷣncipiũ.qꝛ pꝛimũ. Impoſſibile aũt eſt.ꝙ
pncipiũ cõicet alij pᷣmitatẽ. Mã boc ẽ oppoſitio in
adiecto.ꝙ ꝑſona ꝓducta ſit pꝛa. Quia fecũditas
ad generandũ ex pꝛimitate pfi inerat.ideo nõ pᷣt eã
cõicare filio.⁊ hanc credo ꝓpꝛiã eſſe rõneʒ huiꝰ.ſicut

ſ patebit di.xxvij.vbi aget᷑ qre pr̃ generat.Silr non

dʒ cõicare.quia in emanatione diuina pſonaꝝ dʒ
attendi oꝛiginalis diſtinctio.⁊ pleniſſima cõicatio.
Oꝛiginalis diſtinctio.qꝛ neceſſe ẽ ea q̃ cõicant ĩi na/

tura diſtingui.vel ꝑ materiã.vel ꝑ oꝛiginẽ. Der ma

teriã diſtingui ꝑſonas ẽ impoſſibile.qꝛ vbi ẽ tał mo

dus diſtinguendi.eſt cõpoſitio ⁊ variatio.et foꝛme
multiplicatio.q̃ dia deo repugnãt qͥ eſt ſimplex ⁊ in

uariabilis ⁊ vere vnũ.⁊ ideo neceſſe ẽ diſtingui per
iginẽ ſiue habitudinẽ. ꝑ generare ⁊ gñari. ſi fi

lius pᷣt generare.pt etiã nõ diſtingui.Si tu dicas ꝙ;
adhuc ẽ diſtinctio.qꝛ vnus tm̃ pr. alius tm̃ filiꝰ.aliꝰ
pꝛ ⁊ filius.Lunc ego oppono tibi.qꝙ ſcðs filiꝰpoſſet
generare eadẽ rõne q̃ pᷣmus.⁊ tunc duo eſſent qͥꝛuʒ
vterqʒ eſſet pꝛ ⁊ filius.Silłr ꝓpter pleniſſimã cõica/
tione no dʒ coicare.qꝛ multiplicatio ſuppoſitoꝛum.
hm ſimilẽ modũ egrediendi nõ ẽ niſi aut ꝓpter defe⸗
ctum durationis ſicut dictũ ẽ in generabilibꝰ ⁊ coꝛ/
ruptibilibꝰ.vt ꝑ ſucceſſiuã generationẽ ꝑpetuet᷑ eẽ.
aut ꝗꝓpter defectuʒ ꝑfecte actionis.vt fiat ꝑ plures.

qð nõ pᷣt per vnũ.ſicut ſunt ꝑfecte plures ſtelle. qꝛ ñ

ſufficeret vna ad h̊ qd faciũt oẽs. Sic etiam plures
angeli ⁊ plures aie.ad implendã illã ciuitatẽ.⁊ ma⸗
nifeſtandã dei bonitatẽ.quã nec vna aia.nec vnꝰan
gelus poterat ſufficiẽter manifeſtare. Cum & in filio
dei ſit pleniſſima cõicatio.qꝛ totã infinitatẽ ſuã dat
ſibi pr.nõ fuit ↄuenicns.qꝙ cõicaret filio illaʒ poten⸗

tiam.⁊ ideo fuit iĩpoſſibilę.qꝛ inconucniens qdlibet

in diuis eſt moſnle. D illud autẽ qð obijcit᷑ in
ↄtrariũ ꝑ auctẽ hyla.qꝙ filius hʒ in ſe naturã gignen
tem. doᷣm.qꝙ verbum illud ẽ impꝛopꝛiũ.⁊ ex verbis
impꝛopꝛijs nõ eſt arguendũ.ſed magis eoꝝ impꝛo⸗
pꝛietas exponenda.⁊ mgr̃ ſuꝑius expoſuit. Eſt em̃
ſenſus.hʒ in ſe naturã gignentẽ.i.naturã patris gi⸗

gnentis. Ad illud quod obijcit᷑ ꝙ nõ potuit.dom

ꝙ mgr bene exponit.i.nõ fuit ex ̊ ipotens.Añ ſᷣm

12

18

artẽ diſtinguendũ ẽ.qñ dr filius nõ potuit generare

qꝛ nõ pᷣt teneri pᷣuatiue.⁊ tuncẽ ſenſus.nõ potuit.i.
impotens fuit.⁊ tunc negat᷑ potentia.⁊ relinquitur
aptitudo.ſicut de trũcato dr.ꝙ nõ pᷣt gradi.hoc mõ
non pht dici de filio.qꝛ nõ hʒ ad h̊ aptitudinẽ. ⁊ in

ſenſu loquit᷑ Aug.Alio mõ non poſſe tenet᷑ negati

ue ⁊ in ̊ ſenſu ↄcedendũ ẽ ꝙ filius ñ potuit genera
re.¶Ad illud qͥd obijcit᷑ ꝙ pr̃ cõicat filio potentiã
ſpiratiuã.patʒ rñſio.qꝛ cñ filius generet᷑.pᷣt hr̃e pꝛi
mitatẽ reſpectu generationis.ſed cũ ñ ſpiret᷑ ẽ inſpi
rabilis.⁊ iõ potuit hr̃e pꝛimitatẽ ⁊ fecunditatẽ reſpe
cte illiꝰ. ⁊ ſic pʒ ꝙ nõ valet rõ. ¶ Ad illud qͥd obijci

tur.ꝙ filiꝰẽ expᷣſſiſſima imago ⁊c. Dicẽdũ ꝙ filius ẽ

expᷣſſiſſima imago.qꝛ repñtat in oibus in qͥbus ima

20

go nata ẽ repñtare.ſed tñ imago ſic nata ẽ repntare.

vt tñ ipᷣa nõ ſit imaginatũ.alioqͥn nõ eẽt imago.Si
autẽ filius repᷣſentaret i actu generãdi.iã effet pr.⁊
ideo nec itelligibile.nec pomibile ẽ filium generare.
ſiue i generatione patrẽ imitari. ¶ Ad lllud q̊d obij
citur de luce ⁊ ſplẽdoꝛe.dicendũ.ꝙ nõ ẽ ſim ile.quia
lux nõ pfecte ſe multiplicat in pmo ſplendoꝛe.ideo
in pluribꝰfacit.q̊d nõ pᷣt in vno. Simillt᷑ ⁊ i filio car
nali intelligẽdũ.Ande vnꝰpr̃ generat plures filios

carnales.ec tñ rõ nõ ẽ pᷣncipalis.ſ illa q̃ dicta ẽ g̊.
qꝛ in his inferioꝛibꝰnõ ẽ fecũditas ꝑ rõnẽ pᷣmitatis
g ꝑ rõnẽ pfectionis. In deo aũñt. qꝛ eſt perfectiſſmũ
⁊ pꝛimũ.nõ tm̃ ẽ per naturã perfectionis.qꝛ tune in
oibus perſonis eſſet.⁊ ſtatꝰeẽ non poſſet.ſed per ra

tionẽ pꝛimitatis. Itẽ rõnes iſte non ꝓcedunt per ſi
mile. immo mags ger diſſimllle.
NAQueſtio. iijj . .—r

¶ ltrũ poſſe generare ⁊ creare ſit vnicũ poſſe.⁊ ; nõ

ſit vnicũ.vr̃ per Au.alio ẽ pr.alio ẽ deus.j alio ẽ ge
nerans.alio creans.ſᷣ potentia generãdi ẽ generãs.
potẽtia creandi eſt crcans.̊ c. Gtẽ potẽetie iſtin

guunt᷑ per actus.⁊ actus per obiecta.& ſi generatio
terminat᷑ ad deũ.⁊ creatio ad creaturam.⁊ hec ſunt

oino diuerſa. ⁊c. ¶ Nẽ potẽtie plurificant᷑ ꝑ ſub/
f 2

— — „
—¶—

—

txꝑale.potẽtia vᷣo generãdi cternũ.pꝛioꝛ ẽ ſᷣm rõnem

25

24

.* .

cto ꝓpꝛio.ᷣ

ſecta. qꝛ in plunboſubiectis plures ſunt potẽtie. ſed

potentia creandi ẽ in filio ſiue poſſe creare.in eoo auu

tem nõ ẽ poſſe gñare. nõ ſunt vnũ poſſe. Item
qꝗ̃cunq; ſic ſe habẽt ꝙ vnũ pᷣt intelligi.altero nõ in/

4

2

p̃t intelligi.circũſcpᷣta potẽtia generãdi.ac. Cõ⸗
tra.vniꝰpotẽtis oĩo ſimplicis.vnicũ tm̃ eſt poſſe.pꝛ

tellecto.⁊ ecõuerſo.illa nõ ſunt vnũ.Sʒ poſſe Se

eſt potens oio ſimplex.g̊ vnicũ im̃ bʒ poſſe.ſᷣ hbabet

poſſe cherae rpoſfecrearz. gilla vno ſint vnicũ
bon gre ſipeſſe ẽ aliud ⁊ aliud.cũ poſſe genera
re reſpiciat ꝑſonã.poſſe creare naturã.g̊ natura ⁊ ꝑ/
ſona ſunt duo.& nec natura de ꝑſona.nec ec
dẽ. q̊d eſt oino falſum. ¶ Itẽ ſi ẽ diſtinctio int᷑ poſſe

5 are ⁊ poſſe ceare. ẽ ibi oꝛdo.ꝗqᷓro ̊ qͥd ſit pꝛius

m rõnẽ intelligendi. Et ꝙ potẽtia gencrandi vr̃.qꝛ

eſt reſpectu eterni.⁊ eternũ ante tꝑale.Sed contra.

Intellectꝰcõis ẽ ante intellectũ ꝓpꝛij.ſᷣ potẽtia cre/
andi dicit cõe tribꝰ.potentia generãdi.ꝓpꝛiũ patris

⁊c. ¶ R. dð. ꝙ poſſe gñare ⁊ poſſe crearce.eſt poſſe
vnicũ.tñ duplr dictũ. Anũ em̃ eſſe ẽ in re.eſſe patré
⁊ cẽ deũ.differens aũt ſᷣm rõnẽ intelligẽdi.qꝛ ẽ abſo/
lutũ cũ dico eẽ deũ.idẽ relatũ.cũ dico cẽ patrẽ.ſilr et
in poſſe ẽ intelligendũ.Vñ ſicut eẽntia⁊ pſona vnũ
ſunt in rc.tñ ẽ differẽtia rõnis in intelligẽdo ⁊ in di/

cendo. Silr dom ẽ de potentia generãdi ⁊ creandi.
⁊ ſicut ẽ ibi dr̃ia nõ re.ſᷣ ſᷣm rõnẽ.ita eſt ibi oꝛdo ᷣm
rõnẽ intelligẽdi. Añ ſᷣm diuerſas ↄpationes.habẽt
aliũ ⁊ alium oꝛdinẽ. Cõparando cm̃ poſſe creare.⁊
poſſe generare.ad illud cuiꝰ ſunt.cũ poſſe ceare ſit
nature.poſſe generare ſit ꝑſone.⁊ intellectꝰ cõis eſt

ante intellectũ ꝓpꝛij.ſic abſq; calũnia.pꝛioꝛ ẽ ᷣm ra/⸗

tionẽ intelligendi potẽtia crcandi. Cõparando aũt
ad illud ad qͥd terminat᷑.cũ potẽtia crcãdi reſpiciat

intelligendi potẽtia gencrãdi qꝙ; potentia creandi.⁊
ſic patent obiecta de oꝛdinc.Concedẽde ſunt g rões

oñdentes ꝙ nõ differũt poſſe generare ⁊ poſſe crea/

re. differẽtia 'm rẽ.ſiue m eẽntiã.¶ ¶ Ad illud quod
obijcit᷑.ꝙ alio ẽ deus.alio pꝛ.ddm.q; Aug.loqᷣtur de
alio ⁊ alio alietate rõnis ⁊ nõ rei.Et intceiligit᷑ alie/
tas rõnis ꝑ illuʒ modũ qͥ ſupꝛa dictuz cſt diſt.v. vbi
q̃ritur vtꝝ eẽntia generct. dillu d qd obijcit. ꝙ
potentie diſtinguunt᷑ ꝑ actus ⁊c. Dðm.ꝙ vcꝝ eſt h
de illis actibꝰqͥ habent ↄpletionẽ ab obiectis.ſᷣ non
ſunt ſic actꝰdiuini.NVñ q;uis creatura ⁊ filiꝰoio diffe
rant.attamẽ generatio ⁊ creatio idẽ ſunt.ſicut eſſen
tia ⁊ pſona. Deus cm̃ in agẽdo.nõ complet᷑ ab obie

26 cto. q; ſeipo agit. ¶ Ad illud qd obijcit q potentie
a 5 plurificant᷑ 6 ſubiecta.dðddm.qꝙ iſiud veꝝ ẽ de ſubie-

ius nõ iniqᷓtñ filiꝰeſt ſubiectũ potentie
creandi.ſᷣ inq;tũ deus.Et oſtat ꝙ ſicut natura diui/

na nõ facit numeꝝ ci pꝛe.ita nec potetia reſpiciens
26 naturã cũ potẽtia pꝛis. ¶ Ad il .
vnũ.pt intclligi ſine altero.⁊ econucerſo.dvᷣm.ꝙ aut

d illʒ q̊d vlt.obijcit᷑. q;

loqris q;tũ ad ſignificatũ.aut qtũ ad connotatum.
Si q́;tũ ad connotatũ. rca dicis ꝙ creatura põt in/
na f

ad pꝛincipale ſignificatũ dicis falſum. Impoſſibile

telligi.nõ intellecta ꝑſona filij ⁊ econuerſo. Si q;tũ

eſt em̃ intelligi potentiã generãdi ſine potẽtia crean

£

ra de ꝑſona. nec ecõuerſo

Biſt. vuj. de ꝓpꝛictatibus et conditionibus eſſenti
Anc de veritate ſiue ꝓpꝛietate ⁊Tc.Lerminatis ſuꝑius du ab? ptibus iſtiꝰptis pꝛicipalis.q̃ eſt de trin

di.ſicut ĩpoſſibile è intelligere ꝑſonã ſine eſfentia.
AlQueſtio.ii‚,.: „v„7
Et ꝙ non vf. qꝛ uis idẽ ſit generare ⁊ creare qᷓtuʒ
ad pꝛincipale ſignificatũ.aliud tñ eſt gencrari ⁊ ccea

ri.ſicut creatoꝛ ⁊ creatura. cũ nõ habeat eẽ vniuo/

—

cum creatura et creatoꝛ.g̊ ⁊õ· ¶ Item creatio dicit
egreſſum ⁊ imitationem.generatio vᷣo oĩm excludit
imitationẽ.g cũ poſſe creari ipoꝛtet potẽtiã trãſmu
tandi.poſſe generari nõ.cũ potẽtie differãt in ſua ge
neralitate in potentia trãſmutãdi ⁊ in hac nõ cõue
nitur. g in nulla.iGtẽ oẽ diſtribuit terminũ ꝓ oibꝰ
q̃ vniuocant᷑ vel analogant᷑ in illo.ſʒ cũ dico oiĩpo/⸗
tens.nõ fit diſtributio p illo q̊d pᷣt generari.qꝛ tunc
filiꝰnõ eſſet oipotens.g̊ manifeſtũ cẽ.ꝙ vtrũq; poſſe
nec ẽ vniuocũ.nec analogũ.alioqͥn oĩpotentia non
ↄuenit filio.¶¶ Sʒ ↄtra.res ẽ cõe ad fruibile ⁊ vtibi⸗
e.& cuʒ eqᷓlis ambitꝰvel maioꝛis ſit poſſibile qᷓ; res.
⁊ nõ ſit maioꝛ dꝛia int᷑ generatũ ⁊ creaturã.qᷓ; inter
fruibile ⁊ vtibile. pari rone poſſibile ſiue poſſeẽ cõe
ad vtrũq;. ¶ Itẽ in eternis nõ pᷣt cẽ multiplicitas.
nec diuerſitas. cũ poſſe creari ⁊ poſſe gñari.ab eter
no ante ↄditionẽ creature fuer̃t.̊ non hñt multipli
cationẽ in ipᷣa potẽtia. ¶ Itẽ cuʒ dico.creatura põt
creari.nihil dicit crcatũ.qꝛ illud vere dr de eo.qð oio
nibil ẽ. ſicut de aia antixpᷣi.g ſolũ dico potẽtiã agen/
tis.ſʒ patiẽtia dei ẽ vnica.nõ hñs aliquã multiplici/
tatẽ.g eius poſſe vniuocũ eſt ad poſſe creari ⁊ poſſe

¶ AUtn poſſe generari poſſe creari ſit poſſe vniuocãũã

gencrari. rrem g cũ dico poſſe creari ⁊ poſſe
3

generari.dico pꝛincipale ſignificatũ.⁊ dico connota
tum.Mtũ ad pꝛincipale ſignificatum. dico ꝙ poſſe
creari idẽ dicit re qͥd poſſe creare.differcns ſolũ mõ
loquẽdi vel dicẽdi.qꝛ q̃d dꝛ ꝑ modũ actionis ꝑ oſſe
crcarct᷑.dicit ꝑ poſſe creari ꝑ modũ paſſionis. tũ
vo ad connotatũ.dicit effectum in creatura. quõ
cõꝑant᷑ poſſe creari.⁊ poſſe generari. Si ↄpent᷑ roe
pꝛincipalis ſignificati.dico ꝙ nõ tĩ ẽ vniuocũ.iĩmo
⁊ vnicũ.vt viſum ẽc.alit᷑ tñ ⁊ alit᷑ intalectũ ⁊ enũcia/

tum. ſicut poſſe generare ⁊ poſſe creare.Si aũt rõne

connotari ↄꝑent᷑.ſic ↄcedo ꝙ ẽ analogum.ſicut hoc
nomẽ res ad fruibilia ⁊ vtilia. Oꝛuis cm̃ creatoꝛ et
creatura non habent cõe vniuocũ.hñt tñ analogũ.
eſs nqũ autẽ ꝙ duplex ẽ analogia.Eſt q̃dã per
reductionẽ ad vnitatẽ nature ſm pꝛius ⁊ poſtenius
⁊ hec pᷣt eẽ ↄꝑando creaturã ad creaturam.⁊ in hac
ſignũ diſtribuit ꝓ oibus ↄtentis. niſi ſit diſtributio

reſtricta ex additione vel ex vſu. ſiue mõ loquendi.

ſicut diſtributio dr̃ accomodata. vt ſi dicat᷑.celuʒ te⸗
git oĩa.Alia ẽ analogia ꝑ reductionẽ ad vnitatẽ ſili-
tudinis ꝓpoꝛtionis nõ nature.⁊ qͥd ſic analogat᷑ nõ
eſt int᷑ alia. Eñ diſtributio ꝓpꝛie ꝓ illlo ñ diſtribuit.
niſi ſit extenſa. Vñ deus ñ ẽ ens int᷑ oĩa.ſed ſuꝑ oia.
Et binc eſt ꝙ oĩpotens ñ diſtnibuit ꝓ potentia gene⸗
randi ꝗpꝛie accepta diſtributione.niſi fiat quedã ex
tenſio.⁊ ex illa ꝑ ↄñs fiat quedã appꝛopꝛiatio circa
ſuppoſitũ.vñ ꝓpꝛie opᷣs ↄuenit tribꝰ.quia nõ diſtri/
buit ꝓ potentia generãdi.appꝛopꝛiate aũt ſᷣm ꝙ ſit

atpliatio ex ꝑte ſigni ſoliꝰ eſt pꝛis. Ex bis patẽt oig
obiecta. ꝓcedit cm̃ ꝑ diuerſas vias vt pʒ intuenti.
alibus trinitatis ⁊ vnitatis. „

„

ate m ꝙ intclligit᷑.in qbus ad pꝛobandã trinitatẽ adduxit rõnes ⁊ remouit dubitationes. In bac
rcia pte determinat mgf iſtius trinitatis ⁊ vnitatis ꝗꝓpꝛietates ⁊ 9ditiones.Et qm q̃dã ſuni ꝓpꝛie

tates reſpicicẽtes eẽntiq vt veritas.q̃dã ꝑſonas yt gencratio.qdã vtraqʒ vt eqlitas. Igeo bec ꝑs tres babet

£◻R

ntt⸗
ditncn
atee
anche
atn
bulto.
ie

Ni l

in

Ag'.

hlaon

pletatea
Ataeſe
Mnpli
ſotäe
loqck/
tonondf
uigiurel
buncloqu
llequidi
lengune
ſionen 7
1ſicckb
ſcinc̃
ſanuice⸗

Mclog.

ſtſoſen
mulnöh⸗
ctones et
hoſhileg
aſone
W
ia
hait
Nlatech
baratack
hullach

uIzin

.4 „
. 14 „-
£● .
4

. 6£
. . . ——
ecettt . partes. In pᷣma ꝑte agit męr̃ de ꝓpꝛietatibus eſſentialibꝰ. In ſcda depaieratih oſonalcheebieir Hune ad
toeſeen diſtinctionẽ ꝑſonaꝝ ⁊c. In tercia de ꝓpꝛietatibꝰ⁊ oditionibꝰ.qͥdã modo centialibus.⁊ qͥdã mõ ꝑſonalibꝰ.ſi
eſenui cut eqlitas pſonaꝝ.in cternitate. magnitudine ⁊ veritate.j. di. xix. NHuũc poſt coetemicate triu pſonaꝝ ac-
annt, ia ꝑs qꝗᷓ ↄtinet pñtẽ diſtinctionẽ tres hʒ ꝑtes.ſm tres ꝗꝓpꝛietates q́s aſſignat. Pꝛima ẽ de veritate. Se
Kgmen cunda ẽ de imutabilitate. Et hec ponit᷑ ibi.Dei etiã ſolius eentia ꝓpꝛie incomutabilis dꝛ.Lercia de ſimpli/⸗
Aarinn citate.Et bec ponit᷑ ibi. Eadẽq; ſola ꝓpꝛie ac vere ſimplex ẽ ⁊c̃. Itẽ pꝛima ꝑs hʒ duas partes.qꝛ pꝛimo attri
tmnettnt buit deo ꝓpꝛietatẽ veritatis. Scdo remouet dubitationẽ habentẽ oꝛtũ ex pdictis ibi.Hic diligent᷑ aduerten⸗
W n leur ſega ꝑs hbʒ duas. In pᷣma aſſignat deo ꝓpꝛietatẽ incõmutabilitatis.⁊ ꝓbat autoꝛitate Auguſti
Kgtaüifüi ni. In ſcda ↄfirmat per aplin. ibi. Ideoq; aplus loquens ⁊c.Lercia de ſimplicitate infra ſubdiuidef.

a ¶Müc de veritate
emntiin Dl. vij.
häzch⸗ 4
“MB tabilitate atq; ſimplicitate diuine nature ſi⸗ ſtinguitur. ſeg diuina

mangm WZ
zannn Due ſpe ſiue eẽntie agendũ ẽ. Eſt itaq; deus efſſentia nõ eſt diſtin/
nde Aug'. yt ogit Aug'. in. v. li. de trini. Sine dubitatõne ſba. guibilis. non babet
Etheſtiet vel ſi melius hoc appellat᷑ eẽntia.quã greci vſiam Ilum. I M quod 1
tinſtie ab eo qð ẽ ſcire dicta ẽ ſcia. ita ab eo qð eſt eẽ dicta ſtinguibilis quo imnd
znig . c eſt eẽntia. Et qᷣs magis ẽ q; ille ꝗͥ dixit famulo ſuo. bʒ ꝓpꝛietates ⁊ econ⸗
nting Exo.iij. ego ſum qͥ ſum. Et dices filijs iſri.q eſt miſit me ad auerſo. Quia ꝙᷓuis in
Hacmi ddd vos. Ype vere ac ꝓpꝛie dr̃ eẽntiacuiꝰeẽntia nõ no ſenon ſit diſtinguibi -
wriragi Hierony. uit pᷣteritũ vel futurũ. Vñ Hiero.ad marcellã ſcri⸗ lis per plurificationẽ
En⸗ it. Peus ſolus ò exosdi nᷓ hx. vere eſſenti⸗ ſui. nec a perſona per
nen bens ait. Deus ſolus q exoꝛdiũ nõ hʒ. vere eſſentie diucrſitate eſt tamen
n J nomẽ tenuit. qꝛ in eius ↄpatione ꝗͥ verecẽ̃.q; inoom diſtiguibilis reſpectu
cniſ mutabilis ẽ.q̃ſi nõ ſunt q̃ͥ mutabilia ſunt. De qͥ em eiectezeeteſpe⸗
Ritungen dOvlf fuit.nõ eſt.⁊ de qͥ dr̃ erit.nondũ ẽ.deus aũt tm̃ ẽ ctu cuius babet has
ani AuAuns nouit fuiſſe. vel futuru ee ſolus deus vere ẽ. APprictatce. (1(Item
— E?E (cuius eſſentie cõparatũ noſtrüũ eſſe nõ ett. 4ik unlis ⸗
mmnspt i. ſcz. we veritate im
– alabittcatce ſentee
4 ctitate. cũ multe alie conditiones ſint diuine eſſentie. quare ſoluz de bis trihus agit.Reꝰ. vm. q; per das kes 2
ꝓpꝛietates ſufficienter diſtinguit᷑ eſſe increatũ a creato. Hã creatũ eoipſo q̊̃d creatũ babet eſſe poſt non eſſe

—

üüü᷑ſſine Ihalctate ꝛc. diui
¶ Artribuit deo ꝓpꝛietatẽ veritatis. a ne eſſentie ꝛc. videt

Anc de veritate ſiue ꝓpꝛietate ⁊ incõmu/ ne ababer gpain vl

mn Gopdi

tnughe ⁊ita eſſe vanũ ⁊ poſſibile.iõ habet eẽ permixtũ cum poſſibilitate.⁊ ꝓpter hoc deficit a veritate.a ſtabilitate.
urdnirh ⁊ ſunplicitate. Increatũ vero eẽ habet ↄtrarias ꝓpꝛietates.⁊ in hbis ſufficienter diſtinguit. Nam veritas re
nend n ſpicit q̊d eſt.immutabilitas quo eſt. ſimplicitas vtrumq;. Ideo patet ſufficientia ⁊ oꝛdo. b Sicut en ab
mmegniu eo qͥd eſt ſapere dr̃ ſapia. Mon vr̃ dicere veꝝ. Sicut em̃ albedo ſe habet ad albũ.ita ſapia ad ſapcre.ſed albe
Nuscſun do non dr ab albo.immo magis ccontra. S ⁊c. .dðm.qꝙ m intellectum componentẽ ſapere dr̃ a ſapiẽtia. ʒ
htni un quia intellectus cõponens pcedit ab abſtracto ad concretũ. Scm vo reſoluentẽ eſt econuerſo.⁊ qtum ad
legnlaßt bunc loquit᷑ Aug. Ael poſſet dici ꝙ loquit᷑ ̃m ↄſiderationẽ grãmatici non loyci. c &

n
e ſr egramade nonio Duis magis eſt q;;
ngtoſn ille qui dixit famulo. ANidetur male dicere.quia eſſe non recipit magis ⁊ minus ⁊ maximũ in deo.i¶ R.di/q
muunmi cendum.qꝙ magis et minus dupliciter poſſunt conſiderari.ſcq; in comparatione ad idem. ⁊ ſic dicunt inten/
ni ſtnſtin ſiionem ⁊ remiſſionẽ. Ael in cõparatione ad diuerſas ſubſtantias ⁊ naturas.⁊ ſic dicunt gradum ⁊ exceſſum
ſenohae⸗ ⁊⁊ ſic eſt bene ponere magis ⁊ minus in ente.reſpectu creatoꝛis et creature.et reſpectu creaturaꝝ adinuicem
ſdaicit ſed in cõparatione creature ad creatoꝛeʒ eſt exceſſus impꝛopoꝛtionabilis ⁊ infinitus. reſpectu creaturaꝑ ad
winnni ſeinuicẽ eſt ꝓpoꝛtionabilis. ð¶ Cuins eẽntia nõ nouit pᷣteritũ vel futurũ. Aidet᷑ em̃ eſſe iſta ppꝛietas ⁊
iſenagi angeloꝝ.quia Aug.de ciui.dei dicit.ꝙ immoꝛtalitas angeloꝝ non eſt pᷣterita.q.non ſit.nec futura.q.nõdũn
Uoafi⸗ ſit.ſed ſemper eſt pᷣſens.ergo nõ eſt ppꝛiũ ſolius dei.¶ .quidã dicunt q; duratio eui eſt ſimplex ⁊ tota ſi-S
nton n mul nõ habens pᷣteritũ et futurũ.nihilominus ipᷣm euiternũ ſeu eternũ habet pᷣteritũ ⁊ futurũ q̈tum ad affe
tpn ctiones.et ita ꝓpꝛiñ eſt ſolius dei. Alij dicunt ꝙ in omni duratõe.creatũ qm̃ differt a durante.etiã habet cẽ
enlitgiit poſſibile cũ pꝛioꝛi ⁊ poſterioꝛi.ſed diſtinguunt in pꝛioꝛi et poſterioꝛi.Quoddã em̃ eſt qͥq dicit duratõnis ſuc õᷣ
Ppuhinnhall cefſionẽ.quoddã ſucceſſionis durationẽ cũ variatione ⁊ innouatione. Pꝛimũ eſt in euo.ſcom in tpe et hoc
launini vult Anbbel. expᷣſſe.et hoc credo ꝓbabilius.et patet rñſio ad verbũ Augꝰ. Jpe em̃ loquit᷑ de pꝛioꝛi ⁊ poſte⸗
mruͤnt rioꝛi q̊d quidẽ dicit innouationẽ et variationẽ et coꝛruptionẽ. e Luius eentie Sataen nogn c non
lgbei eſt. ANidet᷑ hoc falſum. Quia q̃ ineſt alicui ſubſtantialit᷑ non adimit᷑ ↄpatione aliqᷓ.ſed eẽ eſt ſbale rei cuili⸗
ortumon bet. ̊ ⁊c. Itẽ ex cõparatione ad deũ creatura melioꝛat᷑ vt dicit Aug. magis eſt qᷓ ſi nõ ↄparet᷑. g c. G. du 27
pliciter eſt accipere talẽ cõparationẽ. Ano mõ ̃m rõnẽ influentie et receptionis.ct ſic creatura ad deñ com⸗
n arata eſtmagis ̈ ſinõ opetur. Alio mõ opatur 'm babitudinẽ equipantic ct qpoætionis cthoc mno ven
rints ꝙ nulla eſt ratio ꝓpoꝛtionabilis. ſjm conditionẽ veritatis et nobilitatis eſſe diuini.⁊ ideo quaſi nibil eſt.nõ
ſiin omyuino in ſe. ſed nibil a ꝓpoꝛtione.quia non poteſt inueniri aliqua ꝓpoꝛtio quantitatiua.· M

8

kica gſeng ¶NRemouet dubium oꝛtum ex pᷣdictis. blb
idek Hic diligent aduertendũ ẽ quõ intelligi debeãt illa
verba Hiero. Deus tm̃ eſt. ⁊ nõ nouit fuiſſe.vel fu /
turũ eẽ.tanq; nõ poſſit dici de deo fuit vel erit.ð tjů̃
eſt. cũ de eo ſcriptũ frequẽter reꝑiamus.ſfuit ab eter

bec verba nõ dici de
txo. qꝛ dicunt diuer/

ſa tꝑa.ſʒ in deo nõ co

dit diuerſitas tẽpoꝝ.

Be. Quidã voluerũt
dicere. ꝙ actꝰ? iſti non
pᷣdicãt de deo diuerſa
tpa ᷣm eẽntiã. ſ vm

ↄcomitantiã.qꝛ diui/

nũ eſſe oio inuariatũ

oẽ tpᷣs ↄcomitat᷑

bec poſitio non ſoluit
plene. dr em̃ vere ꝙ

ded fuit añ oẽ tps.tũc

ↄcomitantiã nõ pᷣt

dicere. Jõ dicunt alij
ꝙ tõs cõſignificatũ ñ
eſt diſpoſitio rei acce/
pte ſiue intellecte.qñ
dr de deo. ſolũ mo⸗/
di intelligendi.qñ vᷣo

cte re mobili. vtroq;

mõ.Exẽplũ pʒ de ma

ſculino gñe ĩ lapide ⁊
viro.qm̃ i viro ẽ vt di
ſpoſitio rei accepte.i
lapide.vt modꝰ intel
ligendi ſolũ.Sed hec
poſitio ñ vf ſufficiẽs
qꝛ intellect? nõ ponit
= circa ſuũ itel⸗
igere qñ itelligit deũ
fuiſſe. opoꝛtet ꝙ po

nat circa rẽ. Pꝛopter

B notandũ. ꝙ verba

diuerſoꝝ tꝑm alit᷑ di⸗

cunt᷑ de eterno.aliter
de Pall. H reſpectu
tꝑalis impoꝛtãt mu/⸗

tabilitatẽ ⁊ ſucceſſio⸗
nẽ ⁊ duratõnẽ. Scoʒ

vo ꝓꝙ de euiternis di
æunt᷑.duo tm̃ impoꝛ/

tant.ſucceſſionẽ ⁊ du

rationem. ſicut vult

Hierony. ⁊ Auguſ. et

Anbbel. Scom vero

p dicunt᷑ de deo ĩpoꝛ
tanr ſolũ durationeʒ

AVñ dr de? fuit. qꝛ eiꝰ

duratio ñ cepit De?

eſt.qꝛ duratio eiꝰnon
intrũpit᷑. Deꝰerit.q̃ᷣa
ñ deſinit nec coꝛrũpit
Pꝛope g̊ loquẽdo ñ
dicũt᷑ de deo. vt dicit

NHiero. Large aũt lo

quẽdo dicũt᷑.vt dicit

mgr̃ ⁊ Aug.⁊ ad hoc

vadit opiuio mgfi.

UEſſè nõ ẽ deo acci
ens ⁊c. Queritur.qꝛ

no. fuit ſempꝑ. erit in ſecula.et hmõi. Vñ videt᷑
non eſt tm̃ dicendũ.de deo.fuit.vel eſt.vel erit. Si
em̃ diceret᷑ tm̃ fuit.putaret᷑ ꝙ deſierit eẽ. Si dicere

tur tantũ ẽ. putaret᷑ ꝙ nõ ſp fuerit. eẽ ceperit. Si
tm̃ diceret᷑ erit.putaret᷑ nõ eẽ mõ. dicat᷑ g̊ ꝙ ſemꝑ

fuit. eſt. ⁊ erit.vt intelligat᷑.qꝛ nec cepit.nec deſit. .

nec deſinit. nec deſinet eẽ. de hoc Aug. ſuꝑ Joh. ita

ait. Cu de ſempiterna re ꝓpꝛie dicat᷑ eſt. ᷣm nos be
ne dr. fuit ⁊ erit. Fuit.qꝛ nunqᷓ; deſijt.Erit.qꝛ nũq;
deerit. Eſt.quia ſemper eſt. non pᷣterijt quaſi quod

non maneat. non oꝛietur q̃ſi qð non erat. Cũ ergo
nfa locutio ꝑ tꝑa variet᷑. de eo vere dicunt᷑ verba

cuiuſlibet tꝑis.qͥ nullo tꝑe defuit.vel deeſt. vel de⸗

erit.⁊ iðᷣo nõ eſt mirũ ſi de ſpũ veritatis veritas lo⸗
quens dixit.ꝑ futuꝝ.Quecũq; audiet loquet᷑. Au

diet ſcʒ ab eo a q ꝓcedit. Audire illius ẽ ſcire.idem
etiã eẽ.A quo & ille ẽ eſſentia.ab illo audiẽtia.i.ſcia

—

f

Job/ xvj.

q̃ non eſt aliud q; eſſentia. Audiet g̊ dixit de eo qdd

audiuit ⁊ audit.i.qð ſemꝑ ſciuit.⁊ ſcit.⁊ ſciet. Ecce

hic dicit Augꝰ. verba cuiuſlibet tꝑis dici de deo.

tñ ꝓpꝛie.eſt. Illud &̊ qð Hiero.dicit ita intelligẽdũ

eſt. Mon nouit fuiſſe vel futurũ eẽ.ſᷣ tm̃ ec.i.cum di
citur de deo ꝙ fuit vel erit.nõ eſt intelligẽdũ ꝙ pꝛe⸗

terierit vel futurus ſit.ſed ꝙ exiſtat ſimpltx ſine ali

tꝑali motu. Licet em̃ verba ſubſtantiua diuerſoꝛũ
tꝑm de deo dicant᷑. vt fuit. erit.eſt.erat.non tñ tꝑa⸗
les motus et᷑ diſtinguunt.ſcʒ.pᷣteritũ vel futurum.
vel pᷣteritũ imꝑfectũ.vel pᷣteritũ ꝑfectũ.vel pᷣteritũ

pluſqᷓ;ꝑfectũ.ſᷣ eſſentiã ſiue exiſtentiã ſue diuinita/
tis ſimpir inſinuant.deus g̊ ſolus ꝓpꝛie dr̃ eſſentia

vel eſſe. Vñ Hyla.in.vij.li.de trini.ait.ꝰ Eſſe non
eſt aceidens deo.ſᷣ ſubſiſtens veritas ?⁊ manens cãꝗõ.
¶ De incommutabilitate eſſentie diuine et pꝛsobaearꝛ

ralis generis pꝛopꝛietas.

autoꝛitate Auguſtini. c

. Wei etiã ſolius eſſentia incõmutabilis dicit᷑ ꝓpꝛie.
quia nec mutat᷑ nec mutari põt. Vnde Augꝰ.in.v.
li.de trini.Alie inqᷣt eſſentie vel ſubſtantie capiunt
accidentia.qͥbus in eis fiat vel magna.vel quanta-
cunq; mutatio. Deo autẽ aliquid huiuſmodi acci/

Hic apit quomo⸗
o ſint intelligen⸗
ga verba Hiero.

dere non poteſt. ? ideo ſola ſubſtantia vel eſſennes

que eſt deus incõmutabilis eſt. cui ꝓfecto maxdime
ac veriſſime competit eſſe. Quod em̃ mutatur.non

ſeruat ipſum verũ eſſe.⁊ qð mutari poteſt.etiam ſi

non mutet᷑.poteſt qð fuerat non eſſe. Ideoq; illui

ſolum qð non tm̃ nõ mutat᷑. verũetiã mutari oĩno

non poteſt. veriſſime dicit᷑ eſſe.i.ſubſtantia patris

X fili æ ſpäſſancdccde.

deoq; apls loquens de deo, ait Qui ſolns habet 1. Thumo/ yj c.

n

.,
m inſoha
reck.
.

CThinox,.

rea imos Amd kalttate. Et em̃ ait Auge in lib.ſdetninita.
Aus ſit vera imoꝛ £ uʒ anima quodãmodo imoꝛtalis eſſe dicat᷑ ⁊ ſttc.
n oo aer no diceret aplo ſolus deus habet imoꝛtalitats niſ=

Aug,

zoreſt. gqulia vera imoꝛtalitas incõmutabilitas eſt quã nul
A poteſt habe creatura. qm ſolius creatoꝛis ẽ. EN¶f
Jaco.ſ. AJacobus ait. Apud quẽ nõ eſt trãſmutatio.nec vi D V
SEE ciſſitudinis obumbꝛatio. Et dauid. Mutabis eaz ́”MÿM
ps g. HW mutabunt᷑.tu aũt idẽ ipſe es. Ideo Aug.ſuꝑ BGeñ. ́YUMUł2
dicit ꝙ deus nec ꝑ loca nec tẽꝑa mouet᷑.creatur U
— So ꝑ loca a Erpip mole en ꝑ affectiones
g, Aalach.iiſ. cõmutari.Deus aũt nec loco nec affectione mutari

põt.q ꝑ ꝓphetã ait.Ego deus ⁊ nõ mutoꝛ.qͥ eſt im
mutabilis ſolus.vñ recte ſolus dr̃ hr̃e ĩmoꝛtalitatẽ
In om̃i em̃ mutabili natura.vt ait Aug.ↄtra maxi
mi. Mon nulla moꝛs eſt ipᷣa mutatio.quia facit alis
quid in ea nõ eſſe qð erat. Vñ ⁊ ipſa anima huma⸗
na q ideo dr immoꝛtalis.quia ſᷣm modũ ſuũ nunqᷓ;
deſinit viuere.habet tñ quandã moꝛtẽ ſuã. quia ſiũ
M iuſte viuebat ⁊ peccat.moꝛit᷑ iuſticie. Si peccatrix
n erat ⁊ iuſtiſicat᷑ moꝛit᷑ peccato. Vt alias eius muta
tiones taceã.de qbus mõ louguʒ eſt diſt putare. Et
creaturarũ natura celeſtiũ moꝛi potuit.quia peccx
re potuit. Mã ⁊ angeli peccauerũt ⁊ demones facti
ſunt.quoꝝ ẽ dyabolus pᷣnceps.⁊ qᷓ nõ peccauerũt.

PpPpebccare potuerũt.⁊ cuicũq; rõnali creature pᷣſtatur
er ſ. Thimo. vf. Vl peccare non poſſit.nõ eſt hoc nature ꝓpꝛie ſßů dei
din Chimo. vj,. gfe. Et ido ſolus deus. vt ait aplo.bq inoetalitat?
Chepbe⸗ H q̃ non cuiuſq; gra ſ natura ſua. nec potuit nec põot

aliq̃ cõuerſione mutari.nec potuit nec poterit alic
mutatione peccare. Pꝛoinde vt ait Aug. in.j.li.de
trini. Subſtantiã dei ſine vlla cõmutatione muta⸗
MV bilia facientẽ.⁊ ſine vllo ſuo tpali motu tꝑalia cre⸗
antẽ intueri ⁊ noſſe(licet ſit difcile)opoꝛtet.vere S&
ac ꝓpꝛie iĩmutabilis eſt ſola diuinitatis eẽntia que
ſine ſui mutatione cunctas condidit naturas.

cñ eẽ nec creature ſit accidens (nulli em̃ oino rei accidit eẽ)quõ ̊ ꝑ h̊ notat᷑ deus differre ꝗ creatura. Re. di⸗
9 cendũñ.ꝙ accidẽs dicit qͥd natũ in alio eẽ. ab alio exire.⁊ ab alio recedere. Accidẽs em̃ dr̃ q̃d ineſt ſubiecto. ek
ab illo trabit oꝛtũ.⁊ ꝓpterea pᷣt adeſſe ⁊ abeſſe. In his tribꝰ ꝗꝓpꝛietatibꝰcõicat eẽ creatũ.licet nõ eodẽ mõ oio
Mã eẽ nrm pẽdet ab alio ſulkinerc oi ab alio efficiẽte. Creatura etiã nata ẽ ſuñ eẽ pdere.iõ eẽ eixẽ q̃ accñe
n tñ vre accñs.qꝛ cũ pẽdeat a deo nõ pẽdet ſicut a ſubiecto.exõu oẽ in deo. ⁊ iõ dicit Hyla.ꝙ cẽ nõ ẽ acecjs
deo. ⁊ ꝓpt᷑ õ̃rias ꝓpꝛietates. Oꝛ accidẽs natũ ẽ alij ineſſe. ꝓpter h̊ dicit ſubſiſtens veritas. Oꝛ natũ ẽ ab alio
Vg EvIe. dicit manẽs cauſa. Qꝛ natum eſt etiaz ab alio rece⸗ lere. contra hboc dicit naturalis generis ꝓpꝛietas. q
uõ dimittit eſſe. h¶ Solus deus bz immoꝛtalitatẽ. Querit quõ bhic intelligat᷑ imoꝛtalitas. cum hic dicat᷑

Augꝰ.ꝙ accipit᷑ p incõmutabilitate.ſed boc nõ vr cõueniens.Moꝛs em̃ nõ dicit oẽm mutabilitatẽ.ſʒ ſolu,.
10 coꝛruptibilitatẽ viuentium. g nõ idẽ eſt dicere. R. ſicut vita accipit᷑ cõiter et ꝓpꝛie.ita ⁊ moꝛs.ita ⁊ imoꝛta-⸗ / Nα 5 Prafern
litas. Ano em̃ mõ dẽ vita actus ↄtinuus ⁊ internus qͥ eſt a foꝛma ſpũali.⁊ ſic or ꝓpꝛie.⁊ ſic moꝛtalitas dicdcios W
yitã talẽ cum poſſibilitate ad eius pꝛiuationẽ. Alio mõ dr vita actus cõpletus potentie qᷓ eſt ̃m rei naturrz 9—
ſicut dr̃ aqua viua que bʒ operationẽ aque cõuenientẽ ⁊ hoc mõ impoꝛtat repugnantiã ad coꝛruptionem.⁊ 66 1
ideo debet dici m banc vitã imoꝛtale. qʒ eſt ita in actu cõpleto.ꝙ nullo mõ pᷣt aliquã pꝑeioꝛationẽ reciperre. CcC ν.
11 ſicaccipit apłs ⁊ exponit Augꝰ: i Mec viciſſitudinis obumbꝛatio. Querit᷑ que diſferẽtia eſt int viciſſũ
tudinẽ ⁊ obumbꝛationẽ. ⁊ qᷓ couenientia rõne cuius dicat᷑ viciſſitudo obumbꝛare. Et dom ꝙ viciſſitudo int
poꝛtat numeꝝ vicis. et iſte ẽ numerus cũ intenuptione. Sed obumbꝛatio dr ꝑ pꝛiuationẽ actus lucis. Om̃
ergo actus foꝛme lux c.pꝛiuatio eius recte d obumbꝛatio.ct qꝛ viciſſitudo rõne numeri dicit interruptionẽ
et ratione interruptionis dicit pꝛiuationẽ. et rõne pꝛiuationis obumbꝛationẽ. hinc eſt qð recte dr viciſſitu⸗
dinis obumbꝛatio. nttols ⸗ ee et,
Mparte iſta ad euidentiam duarum pꝛima gnat. ſcilicet eritatis ⁊ incõmutabilitatis. duo pꝛiꝝn·
um ꝓpꝛietatum quas magiſter pꝛimo aſſi · pꝛincipaliter queruntur. Dꝛimo de ipſa veritate.

ſDling — f4

ALiber

Secundo de immutabilitate. De veritate iteru que
runtur duo. Pꝛimo vtrum veritas ſit ꝓpꝛietas di
uini eſſe. Secundo vtrũ ſit eius ꝓpꝛietas in uumm permixta glieut Diu o deo eſt imitati
non ſimilitudo pura. nõ permirxta. alicui diſſimilitudi-

id eſt adeo qꝙ, nõ poſſit cogitari non efſſe.
(O: veritas ſit ꝓpꝛietas diuini eſſc oſt enditur auto

ritatibus et rationibꝰ. Dꝛimo mõ ſic aucte Hiero

ad marcellã. et habet᷑ in ra. Solus de? vere . cui?ꝰ
eẽntie ↄꝑatũ nr̃jm eẽ. nõ eſt. ſʒ qͥd alicui ſoli ↄuenit.

eſt ppꝛium illi. ergo veritas eſt ppꝛium diuini eſſe.

Item Augꝰ. de vcra rcligi. Falſitas eſt ex illis re

bus qᷓ imitant᷑ illud vnũ.qᷓ eſt vnũ.qnicdd ẽ. inptũ

illud implere nõ bñ. Si nulla creatura põt illud
ſumme vnũ implere.·
ſed in oibus falſitas. ¶ Itẽ Aug.in ſoliloquijs.⁊ de

vera religione dicit ꝙ lux increata eſt rõ cognoſcen /

₰

di. ⁊ ſola lux increata ẽ veritas.& veritas ẽ pꝛietas
dei ſolius. Item Anbbel. in li. de veritate dicit. ꝙ
oĩa ſunt vera pᷣma veritate. aut & intelligit effectiue
aut foꝛmalit᷑. Hon effectiue.qꝛ ſilr oia pñt dici bona

pꝛima bonitate. intelligit᷑ foꝛmalit. S nõ ẽ alia ve⸗

ere. veritas nõ eſt in aliqᷓ cxeaatura

tiua ſuo modo. ⁊ alia veritas eſt ab illa. ¶ Ad illud 16
qð obijcitur de Anphel.q; oia ſunt vera veritate pꝛi-

ritas q; veritas increata. & ſi illa eſt in deo. c ergo

veritas eſt ſolius dei ꝓpꝛictas. ¶ Itẽ rõnibus ꝓpba

tur ſic. veritas ⁊ vanitas opponunt᷑.ſed oĩs creatu/

ra bʒ vanitatẽ ⁊ pꝑmirxtionẽ cũ nõ eſſe.cũñ ſit ex nibilo
⁊ ſolus deus hac caret oio.& in ſolo deo eſt veritas.

„ 7

veritas opponit᷑ vmbꝛe. Oð em̃ ẽ vmbꝛa rei
nõ bʒ veritatẽ. ſed creature ſunt vmbꝛe illiꝰ ſummi
eſſe. nõ hñt Fertare in eẽ. ¶ Itẽ veritas E q̃ aliqͥd
eſt veꝝ. ᷣ̊ veritas
ſtat e non alio qᷓ ſe. qꝛ als eſſet abire in infinitũ.ſed

q̃d ẽ ven ſeipᷣo.eſt veꝝ ꝑ eſſentiã. oĩs veritas ẽ ve li i luminis. qů ſi ceſ
ſinerent eẽ vera.iõ nulla veritas creata eſt vera ꝑ eſ-

ra ꝑ cſſentiã.ſʒ ſola veritas increata ẽ xera per eſſen

—

tiam. gᷓ veritas cſt ꝓpꝛietas dei ſolius. Contra. Si
veritas ẽ dei ꝓpꝛietas. aut & veritas cõplexa aut in
complexa. NHon ↄplexa.qꝛ talis ẽ cũ ↄpoſitõne. YIn
deo aũt nõ eſt ↄpoſitio aliqᷓ. Mon incõplexa.qꝛ bec
ↄuertit᷑ cum ente. cum entitas nõ ſit dei ꝗpꝛietas.
pari rõne nec veritas erit. ¶ Item ven eque cõe eſt

— ſ△

vt bonũ.⁊ q̃dãmodo magis.ſed bonitas non eſt dei

ꝓpꝛietas. pari rõne nec veritas. ¶ Itẽ veritas eſt

rõ diſcernendi creatoꝛẽ a creatura. ⁊ creaturã a crea
tura.ſed qͥd eſt rõ diſcernẽdi ⁊ diſtinguẽdi eſt diuer/

ſum in diuerſis.& alia veritas eſt in deo q; in creatu

ra.⁊ in vna creatura q;ᷓ in alia. nõ eſt ppꝛiũ ſolius

tas eſt ipᷣa entitas. nõ eſt ꝓpꝛiũ eſſentie. qꝛ ſi ſic.q̃
roõne dẽ veritas eſt ꝓpꝛictas eſſentie.poſſet dici econ
2 uerſo.cũ oino idẽ ſint.¶ E.dm.qꝙ veritas bʒ tri-
plicem ↄparationẽ. Mabet em̃ ↄparari ad ſubiectũ
q̃d infoꝛmat.ad pꝛincipiũ q̃d repñtat.⁊ ad intelle/
ctum quẽ excitat. In ↄpatione ad ſubiectũ veritat⸗

dr̃ veritas actus ⁊ potẽtie in diuinis. In ↄpatione
ad pꝛincipiũ.dr̃ veritas ſumme veritatis ⁊ pᷣme reꝰ

ſentatio ſiue imitatio. In ↄpatione ad intellectum
13 dr veritas rõ diſtinguendi. Et in oibus illis ↄpatio/

nibus dupir pᷣt accipi veritas. Vno mõ ꝓut diſtin/

guit᷑ ↄtra falſitatẽ. Alio mõ ꝓut diſtinguit ↄtra per
mixtionẽ ſᷣm ꝙ veꝝ dẽ purũ ⁊ imꝑmixtũ. P
ritas diuidit᷑ ↄtra falſitatẽ.ꝗqᷓ eſt pꝛiuatio indiuiſio/

nis.imitationis.expᷣſſionis.ſic cũ in creatura ſit aliq̃

modo inuenire.⁊ indiuiſionẽ.⁊ imitationẽ.⁊ expᷣſſi/

onem.ſicẽ veritas nõ tm̃ in creatoꝛe.ſed etiã in cea
tura. 7 ſic nõ aſſignat᷑ dei ꝓpꝛietas.Alio mõ ꝓut

vera.cũ ſit cognoſcibilis.ſj̊ con /

dei. ee Augꝰ.in ſolilo.Aerũ eſt id qd eſt.g̊ veri -

20 ut ve

ri ſed etiam creature.

5„

—

.
„
—

rfitas diuidit᷑ ↄtra permixtiones ſiue impuritatẽ.ſic

eſt in ſolo deo. Ha in ſolo veo eſt indiuſſio pura nõ

ermixta alicui diuerſitati. In ſolo deo eſt imitatio

ni. Et in ſolo deo eſt erpᷣſio luminis nõ permixti ob
ſcuritate. In creatura antẽ eſt indiuiſio cum actus

⁊ potentiẽ diuerſitate.⁊ imitatio cum diſſimilitudi/
ne. Eſt vlterius in ea expᷣſſio cum obſcuritate.⁊ iðo

boc mõ eſt veritas diuini eſſe ꝓpꝛietas.⁊ ſ. ic accipit
mgj̃ ⁊ Augꝰ.⁊ Hiero. Aocant em̃ veꝝ eſſe qd nihil

bʒ de poſſibilitate. nibil hʒ de vanitate. nihil de non
entitate. ⁊ ideo in deo nõ cadit pᷣteritio ⁊ futuritio.

ꝗG aliquo mõ non entia ſunt. ⁊ ſic ꝓcedunt due pme
7 Ad illud vo qd obijcitur.ꝙ 15

autoꝛitates ⁊ rõnes.⸗
non ſit alia veritas qᷓ; eterna.qꝛ ipᷣa ſola facit intelli
gere. dicendũ. ꝙ ſicut coloꝛ eſt obieetuzʒ viſus.⁊ mo
tiuum viſus.tñ non ſine actu lucis. ⁊ differt ab ipſa
luce. Sic dicendũ.qꝙ veritas creata quis non poſſit
mouere ſine veritate increata.nibilominus eſt mo/

ma. dm. ꝙ verum de ſui impoſitione dicit comꝑati

onem ad cauſam exemplarem. ſicut bonũ ad cauſaʒ
finalem. Sicut em̃ dicit᷑ bonum ratiõe oꝛdinis.ſic x
rum ratione exp:eſſionis.⁊ rõ expᷣmendi eſt ipius ex
emplaris.ſicut ergo cũ dicit᷑ de bonis creatis.ꝙ ſunt
bona bonitate increata. bonitas pᷣdicat finẽ in abla/
tiuo.nõ foꝛmam.qꝛ bonitas nullius creati eſt foꝛma
Siliter cum dꝛ ꝙ omnia ſunt veritate increata vera

ablatiuus dicit cauſam foꝛmalem exemplarem.Oia
em̃ vcra ſunt ⁊ nata ſunt ſe ex ꝛimere. expꝛeſſione il⸗
lius ſummi luminis.qð ſi ceſſaret influere.cetera de/

ſentiam. ſed ꝑ ꝑticipationẽ. ⁊ ꝑ hoc patẽt vltima.
Ad illud vo quod obꝛ in ↄtrariũ.q non eſt ꝓpꝛie 1⸗

tas.patet Re. qi obijcit de veritate ſᷣm ꝙ habʒ op/
poſitionem ad defectũ falſitatis.nõ ad pmixtionem
poſſibilitatis. pdicto 7 modo ↄuenit nõ tm̃ creato

idẽ qd diuina eẽntia. Om.qꝙ de rone ꝓpꝛietatis ĩ cre

atura ſunt iſta tria. Primũ eſt qd ↄuenit ſoli. Scm

eſt ꝙ eſt rõ innoteſcendi. Lerciuz eſt ꝗ; differt ab eo
cuiꝰ eſt ꝓpꝛietas. Duo pꝛima ſunt ꝑfectiõis: vltimũ

vo impfectionis. qꝛ excludit ſimplicitatem. ? iõ veri

7

tas dr diuine eẽntie ꝓprictas.nõ qꝛ diffcrat vel ſit in
herens diuine eſſentie. ſicut accidens ſubiecto. ſed
quia ſoli conuenit. ⁊ eſt ratio cognoſcendi cam. Et

bec eſt cauſa quare econuerſo eẽntia non eſt pꝛopꝛie

—

tas veritatis. qꝛ nõ eſt rõ innoteſcẽdi eã.ſicut ecouer.
ſo. Si aũt queras cum idem ſignificant eẽntia ⁊ ven 19
tas.quare vnũ eſt ratio cognoſcẽdi alteruʒ.⁊ no eco/

uerſo. Ad boc dixerunt aliqui. ꝙ q;uis idẽ ſignificẽt
eẽntia et veritas.tñ vnũ.ſ.veritas eſt magis ratio co
gnoſcendi. rõne connotati. Sed boc non poteſt ſta/

re. qꝛ veritas nihil ↄnotat. Dum ꝙ bocẽ re modi

ſignificandi intelligendi. Et notandum q duplici⸗

ter eſt loqui de bis nominibus.Ano modo ratione 20
eius quod nominant ſeu ſignificant. Alio modo ra

tione eius in quo ſignificatur poni quod nominat.
vnde differt dicere ſenſum · et ſenſum bominis. quia
pꝛimo dicit᷑ commune ad ſenſum bominis et bꝛuti.
deinde pꝛopꝛiũ. Oꝛ ſi & accipimus huiuſmodi noia
ßm ſe. alia rõ eſfentie. aliaveritatis.qi eẽntia dicit

qd. veritas cõditionẽ entis. Cũ vo eentiã ⁊ ritatẽ

Agd illud qð obꝛ ꝙ veritas ẽ 18

ebſtnuo
ſcnificato⸗
atibiſnon
ntio ſubiee
tict nue
wreſantan
cero/,.
wclti

nolcendice
limd

1 hee
liniciſta
ſerf Ans
cänblm
gmmunme
Ppſitdiuin
damß. dict⸗
ſmnpꝛeſta.

Mueſauntt
mmleetin

(Netnai

meßalq⸗
code rro

cogtan non

Puma orta

ſopumälua

cogtudo⸗

etprenta
iliſvonta
Nſtenungare
Pobꝛtome
e pſenui
Pochedaͤpn
disſentzsi
tgteci l.
matiunsd
boe Abocg
kboc ech
1arttütt
ßmanut
ſftertulus
nigge
Putngliaui
nliͦn

geven⸗

rünßiß⸗
wcpn
logtat ſ
ſodqi⸗
ſeſeg

ſiſfinii

iſepoteit
t .

i

oide
ſsin
inſ
inhr
gtareſe
Gaitnen

tputineſt.
nohinn
Gckinittd
limlnß
möpemnn⸗
ioanen
ndiſiniinc⸗
ManttetN
srſec
wähi
enbldenn
ntotfun
Cemduenn
diachhant
ſolfertit
Kr; isen
dfnuß
cuswrt
Monisckte
bil ſAtk,
terrn
nedictant
utdwnüa
nöcacnt
önmäckiin
nsctndgi
lusantian
ntri
nampmd
incrqcin
auicrahmd
ruckſen⸗

Nepi n.

zügunchg,
urfngbijf
Nö geün
Notrüfic
igns
ſonpprteſn
oNcntſin
ckoninz
gfaeröe et
utun i,

ſignificandi ⁊ intelli

ſiꝑ pꝛimã lucẽ ⁊ veritatẽ.g oĩs actio intellectꝰ q̃ eſt

Aliqᷣd ẽ veꝝ. aliq̃ veritas & ꝛc. Sʒ ↄtra dam̃.di /

exabimus ad deũ.quis idẽ ſint. tñ rõne generalium

ſignificatoꝝ.vnum accipit᷑ vt ꝓpꝛietas alteriꝰ.⁊nõ
eſti⸗ ſinonomia.nec ſunt noia ſinonima.ſʒ manet
ratio ſubiecti et pꝛopꝛietatis pᷣm modum ſignifican
di. et manet etiam ſm modum intelligendi. Quia
per eſſentiam in creatura. intelligimus eſſentiam in

creatoꝛc.⁊ ꝑ veritatẽ creature.intelligimꝰveritatem
increatã. VUñ ſicut veritas creata ꝓpꝛictas ⁊ rõ co
gnoſcendi eẽntiã creatã.ſic veritas increata ᷣm rõo,

igendi ẽ rõ cognoſcendi ⁊ intelli

gendi eẽntiã incrcatã. 1 Queſtio.ij. b

NEtuꝝ hec ꝓpꝛietas ↄueniat deo in ummo. i. vtrũ di ⸗
uinũ eẽ ſit adeo veꝝ ꝙ ñ poſſit cogitani non eẽ. Et q
ſic vr̃ ꝑ Anphel.qͥ dicit q deꝰp̃m cõem ai acceptionẽ

eſt q nibil maius cogitari pᷣt.Sʒ maiꝰẽ qͥd nõ pᷣt co

gitari non ec.qᷓ; d pᷣt. cũ deo nibil maius cogitari

pſſit. diuinũ ec ita eſt. ꝙ nõ pᷣt cogitari nõ eẽ.¶ Itẽ
dam. dicit ꝙ cognitio eẽndi deũ nobis naturalit᷑ eſt

impꝛeſſa. naturales impſſiones nõ relinquũt nec
aſſueſcunt in ↄtrariũ.&ᷓ veritas dei impᷣſſa menti hu
mane eſt inſepabilis ab ipᷣa.g non pᷣt cogitari nõ eẽ.

ne
tẽ maioꝛ ẽ veritas in eẽ diuino qᷓᷓ in aliq̃ digni/
tate.ſʒ aliqᷓ dignitas ita ẽ vera ꝙ nõ eſt ei ↄtradicere

coꝛde.vt om̃e totũ ẽ maius ſua pte.⁊ ſilia. Añ nõ pᷣt

cogitani non cẽ. ꝗᷓ multofoꝛtius hᷣ erit veꝝ dicere de
Itẽ intellectꝰnr̃ nihil intelligit ni

in cogitando aliqͥd eẽ eſt ꝑ pꝛimã lucẽ.ſʒ ꝑ pꝛin lu

9

cẽ nõ ↄuenit cogitare ꝑꝛimãa veritatẽ nõ eẽ. S. ¶ Ite

qd ñ ↄuecnit cogitare.ᷣ ñ ↄuenit enũciare.ſj̊ no ↄue

nit enunciare pꝛimã veritateʒ nõ cẽ. S nec cogitare.
Pꝛobatio medie.ois ſermo enũciatiuus aſferit ſe eẽ
veꝝ.vñ ſequit᷑.Si hõ eſt aſinꝰ.hoiem eẽ aſinũ Exen
ſz om̃e qͥd ponit veritatẽ ponit pꝛimã veritatẽ.quia
dis veritas infert illã. ois ſermo aſſerit pꝛimã veri
tatẽ e. ̊ ⁊c. ¶ Ntẽ ois ᷣmo enunciatiuus aut affir⸗
matiuus ẽ.aut negatiuus.ſʒ affirmatiuus affirmat

boc de hoc.qꝛ ſequit᷑.ſi ẽ ens qͥd ẽ hoc.eſt ens q̃d nõ

eſt hoc.qꝛ cũ dico ens hoc.dico ens limitatũ. finitũ.
⁊ artatũ.⁊ tali poſito.ponit᷑ ens ſummũ. ois ſᷣmo
affirmatiuꝰ circa creaturã infert deũ. Itẽ negatiuꝰ
ſilr. qꝛ nullus ſᷣmo ẽ magis negatiuus i iſte. nulla ẽ
veritas. Sed aug.in ſolilo.pbat ꝙ ſermo iſte ponit
pꝛimꝗ aliquã veritatẽ cẽ.Oꝛ ſi nulla veritas eſt.
eſt nullã veritatẽ eẽ.⁊ ſi boc ẽ ven. aliqd eſt ven.⁊ ſi

cit.intm̃ pᷣualuit ꝑnitioſa hoim malicia. vt dicat deũ
nõ eẽ.ſᷣm illud ps.ixit inſipiens ⁊c. ¶ Itẽ ydola/
tra dicit ꝙ nõ eſt alius deꝰ niſi ydolũ.⁊ hoc credit 2
cogitat.ſcd Pnar ydolũ non eẽ deũ. c. ¶ Itẽ om̃e
illud q̊ intdllecto nõ eẽ pᷣt aliqd intelligi.pᷣt cogitari
nõ eſſe. Sʒ dicit boetius in li.de ebdomadibꝰ.ꝙ in/

teollecto per ipoſſibile ſummũ bonũ nõ eẽ. adhuc põt
gliqͥd intelligi rotundũ albũ. S ſilr in ſummo vero

ſic poterit cogitari ñ eé. ¶ Itẽ illud qͥd maxie nos
latet defacili pᷣt cogitari ñ eẽ ſed veritas diuiui cẽ eſt

hbmõi.q; deus bitat lucẽ inacceſſibillẽ.g c. ¶ IJtem
qro qͥd ẽ dicere deuʒ nõ poſſe cogitari non ee. Si qꝛ

nõ pᷣt aliqͥ mõ cogitari.nec vere.nec falſe.illud ẽ ma

nifeſte falſum. Si qꝛ non pᷣt vere.ſilr nec aia nec ce-

lum ⁊c̃. hmoi. ¶ Rtẽ qd ↄtingit exrpꝛimere. ↄtingit

cogitare. ſed otingi

MNon ſolum ꝓpter defectum pñ̃ti

ſitio nihil eſt. deſtru
t expꝛimerc diuinñ eẽ non eẽ. =ʒ
cogitare.Oꝛ ↄtingat.hoc pʒ cum dẽ in ſpali.deus nõ
eſt. ⁊ in generali.nibil ẽ.a ꝙ neutra iſtaꝝ inferat den

. .
„S Y

eſſe. pʒ. qꝛ oppoſitũ non infert oppoſituz. ⁊ q nibil

Ponit nibil infert. qᷓlibet autẽ iſtaꝝ nibil ponit. Pe. 2

dom.ꝙ aliqͥd cogitare nõ eẽ eſt duplicit. Aut in rõe

falſi. ſicut cogito de hac. hõ eſt aſinus. ⁊ hoc cogitare

nihil aliud eſt ꝙᷓ qd eſt qͥd dẽ intelligere. hoc mõ põt
cogitari non eẽ veritas diuini eẽ. Alio mõ eſt cogita
re cum aſſenſu.ſicut cogito aliqͥd non eẽ.⁊ credo nõ
cc.⁊ hoc mõ aliqͥd cogitare non eẽ q̃d eſt. põᷣt venire
aut ex defectu intelligentis. aut ex defectu intelligibi
lis. Defectus autẽ intelligentis eſt cecitas vel igno⸗

rantia. ob quã.qꝛ ignoꝛat rẽ.ideo cogitat ipam non ⁊2

eẽ Conuenit autẽ duplły eẽ cogitationẽ de aliqᷓ ente.
videlicet ſi E.⁊ qͥd eſt. Intellectus autent veſlcte in
cogitatione diuine veritatis qtuʒ ad cognitionẽ qͥd
eſt. tñ non deficit q;tum ad cognitioneʒ ſi eſt. Ande

Hugo. Deus ab initio ſic cogitationẽ ſuã in homie

tꝑauit.vt ſicut nũq; qͥd eẽt poterat opᷣbẽdi.ita nũq;

¶ eet poterat ignoꝛari. Quia & intellectus nr̃ nunq

deficit i cognitione dei ſi ẽ. ideo nec pᷣt ignoꝛare ipᷣm

eẽ.ſilr non cogitare non eẽ. Quia o deficit in cogni

tione qͥd eſt. ideo frequẽter cogitat deum eẽ. ꝙ non
eſt ſicut ydolum.vel non eẽ c eſt ſicut deũ ñ iuſtũ.
Et qꝛ qͥ cogitat deum non eẽ ꝙ ẽ vt iuſtum.per oñs
cogitat ipᷣm non cẽ.idco rõe defectus intellectꝰ. deꝰ
põt cogitaꝛi non cẽ.ſiue ſumma veritas.non tñ ſim/
pliciter ſiue gñaliter. ſed ex ↄñti.ſicut q negat beati-
tudinẽ eẽ in deo.negat eã eẽ. Hoc autẽ mõ ꝓpcedunt
rõnes ꝓbantes ꝙ aliqͥs intellectus cogitat vel cogi

tari põt diuinũ eẽ non eẽ. Alio mõ põt cogitari aliqch

non eſſe. ꝓpter defectum a ꝑte intelligibilis. ⁊ hmõi
defectus pot eẽ dupir. Aut defectus pntie. aut defe⸗

ctus cuidetie. Defect? pñtie. vtpote.qꝛ non ſp. quiæ

non vbiq;. non vbiq; totalit. Qꝛ nõ ſp eſt. aliqñ eſt.
aliqñ non. ⁊ ideo aliqũ vere pᷣt cogitan non eẽ. Silx
de eo q̃d non ẽ vbiqʒ.qꝛ eadẽ rõne q̃ pt cogitari non

eẽ bic pᷣt cogitari non eẽ alibi. Similit᷑ de eo qd om

partẽ adeſt. ̃m partẽ abeſt. Deus autẽ eſt ſemper 2
vbich. 2 totus ſp et vbiq;.iõ non pᷣt cogitari non eẽ.

Hanc rõnẽ aſgnat Anhel.in li.ↄtra inſipientem.
le pt cogitari aliqch
non eẽ.ſed etiã ꝓpter defectũ euidentie.qꝛ non ẽ eui
dens in ſe. nec ẽ euidens in ꝓbando. Sʒ diuini eſſe
veritas ẽ euidens ⁊ in ſe ⁊ in pbando. In ſe.qꝛ ſicut

„

pꝛincipia eognoſcimꝰinqᷓ;tum terminos.⁊ qꝛ cauſa

pᷣdicati claudit᷑ in ſubiecto.ideo ſeipᷣis ſunt euigẽtia
ſic ⁊ in ꝓpoſito. NHã deus ſiue ſumma venitas ẽ ipin
eſſe qᷓ nibil melius cogitari pᷣt. ꝙᷓ non pᷣt non cẽ. nec
cogitari nõ eẽ. DPꝛedicatum em̃ claudit᷑ in ſubiecto.
Mec tm̃ bʒ euidentiã in ſe.ſʒ etiaʒ ex ꝓbatione.qm̃
diuinã veritatẽ eẽ ꝓbat ⁊ ↄcludit ois veritas ⁊ na/
tura ccata. qꝛ ſi ẽ ens ꝑ participationẽ ⁊ ab alio.eſt
ens per eẽntiã ⁊ nõ ab alio. Pꝛobat etiã ipam ⁊ con
cludit oĩs intelligentia recta.qꝛ oĩ aie eius cognitio
eſt impᷣſſa. ⁊ ois cognitio ẽ per ipam. Pꝛobat iteruz
ſipam ⁊ ↄcdludit oĩs ꝓpoſitio affirmatiua. oĩs em̃ ta⸗
lis aliqq ponit.⁊ aliꝗ poſito ponit᷑ veꝝ. ⁊ vero poſi⸗
to ponit᷑ vcritas ꝗᷓ eſt cã ois veri. Pꝛopoſitio ant ne
gatiua nõ infert ipam niſi ſophiſtice vt dicunt. An/⸗
de ex hoc ꝙ eſt nibil eẽ.vel nullã veritatẽ eẽ.nõ con
tingit ↄcludere nec inferre veritatẽ eẽ. Hec em̃ po
it omnẽ veritatẽ. ⁊ ideo ad ipᷣaʒ
non ſequitur aliqua affirmatio. ⁊ hec eſt falſa ſi ni⸗
bil eſt. nulla pꝛopoſitio eſt nec aliquid. Auguſtinus
autẽ tale argumentũ non facit appꝛobandqo ſed inqᷓ

ALiber

rendo. Concedendũ eſt tanta eſt veritas diuini

eſe. ꝙ cum aſſenſu non p̈t cogitari nõ eſſe. niſi pter

anoꝛantiã cogitãtis qͥ ignoꝛat qͥd ẽ qdð ꝑ nomen dei
Et dcegend ſunt rões ad hoc. licet aliq ſint ſo/
pbiſtice. Ad ills g qd obijcit iĩ Zꝛiũ intantũ Hua⸗
luit ⁊c.dm ꝙ dam̃.loqᷣtur ð cogitatõne q venit ex
cecatione. qd pʒ ex ipo verbo eius cuz dicit malicia.
Silr ad illð de ydolo.dom ꝙ iõ crrat.qʒ Pan
qd ſit. vñ nõ cogitat deũ nõ eẽ in vniuerſali. Ad il
lud qdð obijcit᷑.ꝙ intellecto deo nõ ec̃.pñt alia nõ eẽ
intelligi. dm. ꝙ boetius loqtur de mnellec kin
poſſibile aliqd cogitamꝰ.ſj nõ aſſentimꝰ. 4 ill
qð obijcit᷑.ꝙ maxime nos larer pa rñſio. ꝙᷓ maxime
nos latet qͥd ẽ.ſj tñ maxime pʒ.ſi eſt. ¶ Ad illud qð
obijcit᷑ qd ẽ dicere diuinã veritatẽ nõ poſſe cogitari
nõ eſſe. Poͤm ꝙ aliqͥs nõ põt credere ꝙ deus nõ ſit
duñmogdo vtat᷑ rõne. Mõ ſic de creaturis. Quia et ſi
certũ ẽ.vnã creaturã eẽ vni.nõ tñ oibus.qꝛ nõ ẽ veri
tatis tante. vt ſe oibus offerat eqliter. ſicut pᷣma veri
24 tas. illud qð obijcit.q̊d ↄuenit expꝛimere con
uenit ⁊ cogitare. Ddm qꝙ; pᷣt accipi cogitare galiter
ꝓ actu mẽtis ſiue errantis ſiue nõ.ſiuc aſſentientis
ſiue nõ. ⁊ tũc ẽ illud veꝝ.vel ꝓ cogitatione cũ aſſen/
ſu tuncẽ falſum.qꝛ dogmatibꝰ ↄtingit ronẽ ↄtradi⸗
cere qtum ad exterius.non tñ qᷓtum ad interius.vt
dicit phᷣus in poſterioooo.
Vnſequẽter ſcdo loco eſt qõ de ſcda ꝓpꝛietate
diuini eſſe. ſc imutabilitate. De qᷓ duo q̃runt᷑.
Pꝛima q̃rit᷑ vtꝝ imutabilitas ſit in deo.ſcᷣo vtrum
ſit ꝓpꝛietas dei. Aueaod. c
¶ Vꝛ imutabilitas ſit in deo. oñdit᷑ hoc mõ. Om̃is
i itatio aut ẽ ̃m ſbam.aut ᷣm accidẽs.ſed de non
mutat᷑ ſᷣm ſbham.qꝛ om̃e tale ẽ coꝛruptibile. De? aũt
ſiue diuina ſba cũ nõ habeat pꝛincipiũ ẽ incoꝛrupti⸗
bilis. ⁊c. Itẽ nec ᷣm accidẽs.q; in deo nõ eſt acci
dens.& nulla in co ẽ mutatio. ¶ Itẽ oẽ qð mutat᷑. ꝑ
pꝛius ẽ in potẽtia.qᷓ; in actu.⁊ in tali differt actus a
potẽtia.ſj deus ẽ purus actus. nullo mõ mutatur.
( Itẽ fiat deductio Rich.ois mutatio aut ẽ in ſta/
tũ melioꝛẽ.aut deterioꝛẽc.aut parẽ.ſʒ nullo iſtoꝝ mo⸗/
doꝝ mutat᷑ diuina natura. Ox nõ ĩ melioꝛẽ.quia ve/
riſſime ẽ. Mon in deterioꝛc.qꝛ a ſemetipſa ẽ. Hon in
equalẽ.qꝛ pfecta ẽ.g nullo mõ ↄuenit diuino eẽ mu
tabilitas. 1 Contra. Sa ij oibus mobilibꝰmobi⸗/
lioꝛ eſt ſapia.̊ ⁊c̃. Si dicat᷑ ꝙ ſapia dꝛ mobilis p cãʒ
eo ꝙ facit alia moueri.Contra.nihil dat qd non hʒ.

ſed deꝰdat oibus motũ.g motus vel mutatio maxie

eſt in deo. ¶ Itẽ om̃e qd nunc ẽ aliqͥd quod nõ fuit
pꝛius ẽ mutatũ.ſʒ filiꝰdei bõ ẽ.ab et᷑no aũt ñ fuit hõ.
& eſt mutatꝰ.Si dicas ꝙ bõ pᷣdicat᷑ de filio dei.nõ
inherentiã.ſʒ ꝑ vnionẽ.⁊ vnio ẽ relatio.⁊ relatio ac
uenit ſine mutatione.vt de nũmo fit pᷣcium. vt dicit
Aug.in.v.de tri.Contra.Ambꝛo. ita arguit ↄtra he
reticũ qͥ poſuit filiũ ex tpe genitũ a pꝛc.qꝛ ſi hoc.tunc
factus ẽ nõ de patre pꝛ.g̊ mutat᷑.g ſimin

tione q̃ eſt ab ocio in actũ.ſj deus de nõ creante fa/

ctus ẽ creans.g ẽ mutatꝰ.Si dicas ꝙ de?ꝰ de nõ agen

te fit agens.nõ ꝓpter mutationẽ ſui.ſʒ ꝓpt᷑ mutatõʒ
effectus ꝓducti.ſicut ſol de nõ illuminate fit illumi/
nans.Contra.nõ qꝛ creatura ẽ.iõ deus creat.ſed qꝛ
deus creat. creatura fit ſiue ꝓducit᷑. Per pᷣus eſt g
deũ agere iᷓ creaturã fieri.& cũ poſterius nõ ſit cau/

ſa pꝛioꝛis.non qꝛ creatura fit de nõ ente ens.deus fit

e r in ꝓpoſito.
tẽ qcunq; de nõ agente fit agens.mutat᷑ muta/

J.

de non creante creans.ſʒ econuerſo.⁊ ita mutatio ẽ
rõne agentis non effectꝰ. e deus lac vult qð
pꝛius nõ voluit.qꝛ ex tꝑe voluit creare qdð nõ voluit
ab eterno.ſed qͥcunqʒ vult aliqͥd qdð non pus voluit

mutatus ẽ. ⁊c.Si tu dicas ꝙ ab eterno voluit cre/

are mundum in illo inſtanti · ſicut ego volo audire
miſſam cras.Contra.voluntas dei ẽ cã reʒ ꝓxima
⁊ imediata.ſed poſita cauſa ꝓxima ⁊ imediata.poni
tur effectꝰ. ſi ab eterno voluit.ab eterno mundus

fuit. ¶ B.dgm.qꝙ ſicut dicit boetius.deus ſtabilis ⁊

manens dat cuncta moueri. vñ diuina cẽntia ẽ imu
tabilis. Mon em̃ mutat᷑ loco.qꝛ vbiq; ẽ. Mõ tꝑe.qꝛ
eternitas ſimł ẽ. Mon foꝛma.qꝛ purus actus ẽ. Vñ
mutationẽ ᷣm foꝛmã tollit ſimplicitas.vᷣm tpᷣs tol/
lit eternitas.ſᷣm locũ tollit imenſitas..⁊ ideo in deo
eſt ſumma ſtabilitas.⁊ inde ois motus cauſalitas.
Quia ſicut ꝓbat Augꝰ.⁊ vult phs.Ois motus ꝓp/
cedit ab imobili.vt cũ mouet᷑ manus ſtat cubitus.⁊
mouet᷑ cubitꝰ.ſtante humero.qꝛ & dei ſapia ẽ ſtabił

ideo oia mouet.¶ Oð obijcit᷑ g de ſapia.ꝙ dẽ mo/ 26

bilis. Dm. ꝙ mobile dr actiue de 722 facit motũ
non paſſiuc.ſicut ſenſibile de aiali. ¶ Et ad illud qð

obijcit᷑.nihil dat alteri qd non bʒ. Odm.qꝙ triplex ẽ 27

aliquid bfe. cz. ſomal. exemglanit. cauſalie. qᷣlibʒ
iſtoꝝ modoꝝ qð hʒ dare pᷣt. Pꝛimo aũt mõ non hʒ
deus motũ. ſed ſcdo ⁊ tercio ſic.
citur de relatione. DSm.ꝙ relatio cũ dr̃ de nouo de
neceſſitate ponit mutationẽ in altero extremoꝝ.nec
opoꝛtet ꝙ in vtroq;.ideo iſta relatio q̃ eſt pſone ad

pſonã.ponit mutationeʒ in altera perſonaꝝ.⁊ vna

mutata mutat᷑ ⁊ reliq̃.quia eadẽ ſunt eſſentia.ideo
de neceſſitate ſi de nõ pr̃e fieret pr̃. mutaret᷑. Rela/
tio autẽ eſſentie ad eſſentiã non de neceſſitate ponit
mutationẽ.niſi in altero extremoꝝ. Quia cũ diuer/
ſe ſint eſſentie.pᷣt vna mutari altera non pꝑmutata.
ideo in relatione ad creaturã ſempꝑ intelligit᷑ ĩ crea-
tura facta mutatio non ĩ deo. Lamẽ ꝓpꝛie loquẽdo
ſicut alibi patebit.deus non refert᷑ ad creaturã niſi
m dici ⁊ modũ loquendi. Poſſet tũ aliter dici ſicut
ſupꝛa tactũ eſt.ꝙ non ẽ ſile.qꝛ relatio perſonalis dat
pſone exiſtere.non ſic autẽ relatio ad creaturã.⁊ iõ

ſequit᷑.Si incipit eſſe pr.incipit eſſe.nõ autẽ ſequit᷑

hic. deus incipit eſſe hõ.igit᷑ incipit eſſe.⁊ ideo bene
valet argumentũ Ambꝛo.ꝙ ſi pr incepiſſet gignere.

ꝙ eſſet mutatus.qꝛ incepiſtet eſſe.non qꝛ ab vno ſta
tu in alten mutatꝰ eẽt. ¶ Ad illud qð obijcit᷑.qũ de ⁊ 9
nõ agente ⁊cc.Dicendũ qꝙ eſt agens qð eſt ſua actio.

⁊ eſt agens qdð nõ eſt ſua actio.Agens qð non ẽ ſua

actio ſic agit.ꝙ inter ipᷣm ⁊ effectũ cadit mediuʒ q

diſponit ipᷣm. ⁊ tale agens nunqᷓ fit agens de non
agente qͥn mutet᷑.qꝛ nouũ qͥd ſibi aduenit.Sʒ agẽs
quod eſt ſua actio agit ſeipſo.⁊ ideo inter ipᷣm ⁊ effe

ctum non cadit aliquod medium ipᷣm diſponens.?⁊

ideo cum de non agente fit agens.quia nihil nouũ

ſibi accidit.iõ nõ mutat᷑.tale agens deus eſt.¶ Ad ʒ0o

illud quod obijcit᷑ de voluntate. Dicendum qꝙ cau⸗
ſa ꝓxima ⁊ immediata dicit᷑ tripliciter. Aut reſpe/

ctu ſubſtãtie.aut diſpoſitionis.aut actus. Reſpectu

ſubſtantie. cũ inter eã ⁊ effectum nõ cadit alia ſub/
ſtantia media creans. Reſpectu diſpoſitionis.cum
non addit᷑ noua diſpoſitio ad effectũ ꝓducendum.
Reſpectu actꝰqñ actui ↄiungit᷑. Dico ̊ ꝙ dei volũ
tas fuit cauſa pꝛoxima et imediata ab eterno reſpe⸗
ctu ſubſtantie ⁊ diſpoſitionis.⁊ non reſpectu actus.

Ad illud qd obij 28

ien
ni hli⸗
öitumnn
gnulin
motNa
diot um
nllinms
nnotaitat.
gieg
Dañ Omnee
ſte
(uſtickdel
Gtorscrett
bjſthlitnte
lurius,1brin
tumadcſe
Varibltar.
ori.
ſoisgertur
tatibʒinſen

3) ogtumnt

Iittutablita

nsalrillani
unhlitu

gannafhvt

ſtigmin

ckfamaagre
iͤſſtucine

cſſftn. 8

Nllepatütoc
glo Geñad

idngenturz
utflegget⸗

ſotloch t..

ptrirede

Cliter

nlrantcrot
kirita ſed mn
pbllitate.
ieſegcompn
Hüröbabenta
nomftblu
Upthſeß ig
Ao t Nin
lis termnino cl
agonanuralit
ofclt genn
ſotſeſal nihi

*△

nſeſe gaſe
llusgrtn
ſuntizin

mus ufhl
uintttiin
dunsmse d
tang fnſftt,
ſts. 1dennde
wotus attts,
nlsſtu ahins⸗
leditztits
deſnrgin⸗
ii. Puiig
dngthgi
mtati ti
Demütiih
eſAutgn
mäio
nAenN
wrdickenn
Amgmem
õ
mhimmni
NNNrſt n.
mnor Mudi
ſunn . mer.
ſenginndlgin
Tnimi⸗
eicumin
ſerüainnuſ
rclnoeiel
to Me
tcle nöuii
cptcſenche
lr nnit ,
cſenon
Ens c innn
Aarsdm

qʒ actui nõ cõiungit᷑ voluntas.niſi pꝛo te in q̃ vult
agere.vt pʒ cũ dr.volo cras legẽ. wlũtas ñ copulat
actui.niſi ꝓ tꝑe craſtino. ueſtio. ij. d.
Atru immutabilitas ſit diuine eſſentie ppꝛietas.ita
W nulli creature cõueniat:Et ꝙ ſic vr. Quia.j.Tbi⸗
mot.vj.dr de deo ꝙ ſolꝰpʒ immoꝛtalitatem. Et aug.
dicit ↄtra maximinũ. In omni natura mutabili.nõ
nulla moꝛs eſt ipa mutatio.ergo ſi ſolus deus babet
immoꝛtalitatẽ.ſolꝰpʒ immutabilitatẽ. ¶ Itẽ oẽ ver

tibile eſt mutabile. ois creatura eſt vertibilis. vnde
Dam̃. Omne qð a verſione incipit. in verſionem tẽ-

tẽ oẽ quod ſibi relictũ in nibilum cedit.

uanitũ eſt de ſe ẽ mutabile.ſed oĩs creatura ẽ hmõi.

Añ Greg.cũcta in nihilũ tenderent niſi manus con
ditoꝛis ea retineret.g̊ ⁊c. ¶ Itẽ nullũ accidens de ſe
hʒ ſtabilitatẽ. eẽ oi creature accidit ſicut dicit HNHy/
larius. ⁊ hr̃ in l̃a.qꝛ ab alio venit. ois creatura ꝙᷓ;
tum ad eſſe eſt inſtabilis.¶ Itẽ oẽ vanũ eſt ſubiectũ
variabilitati.ſed oĩs creatura vana. cuz ſit ex nihilo.
Vñ Ro.viij. Aanitati ſubiecta eſt creatura ⁊c̃. ergo
ſi ois creatura vana. nulla imutabilis. ¶ Itẽ oẽ mu
tatũ hʒ in ſe mutabilitatẽ.ſʒ ois creatura facta eſt. S§

51 dis creatura mutata. 5 nulla immutabilis. (Cna.

immutabilitas nõ dẽ niſi trip:r. Dicit᷑ em̃ imutabili⸗
tas.aut inuariabilitas. aut incoꝛruptibilitas. aut in⸗
uertibilitas. Oſtendit᷑ aũt ꝙ inuariabilitas ↄueniat
ceaturis.vtpote pꝛincipijs. Ham Aug. oñdit in. xi.
cõfeſ.ꝙ materia infoꝛmis eſt inuariabilis. Quia q8
carct foꝛma caret oꝛdinc.etiaʒ qd caret oꝛdine caret
viciſſitudine. g̈ variatiõc. Autoꝛ aũt ſex pꝛincipioꝛũ
dicit hoc de forma.ꝙ eſt in ſimplici ⁊ inuariabili eẽn
tia cõſiſtens. ¶ Itẽ vr ꝙꝙ inuariabilitas cõueniat be
atis.qꝛ vbi ꝑfecta btitudo.ibi nulla depditio.⁊ vbi .
nulla variatio eſt. ¶ Itẽ variatio attedit᷑ ſicut dicit

aug.ſuꝑ Geñ.ad lram.aut ſᷣm locũ.aut ᷣm tpᷣs.ſeld

aliqua creatura caret determinato loco ⁊ tpe.vt vni

uerſale að eſt ſp ich⸗r celũ empyreũ qdð eſt extra

tpᷣs ⁊ locũ. ⁊c. ¶ Itẽ ſi immutabilitas dicat᷑ incoꝛ

ruptibilitas.idem oſtendit᷑. Mã ois coꝛruptio natu
ralis venit ex ↄtrarictate.ſicut dicit phs in li.de moꝛ

te ⁊ vita.ſed multe qeature carent ↄtrarietate. et

coꝛruptibilitate. ¶ Itẽ ois coꝛruptio eſt in aliqͥd pꝛi

us ſe. qꝛ coꝛruptio naturalis in aliquid eſt. ſed pꝛinci
pia nõ habent aliquid pꝛius vtpote materia. ſunt

incoꝛruptibilia. ¶ Item omne perpetuum eſt incoꝛ

ruptibile.ſᷣ aliqua creatura naturaliter eſt xerpetua.

ergo ⁊c. Minoꝛ ꝓbanri poteſt ſic Perpetuitas ẽ de

32 ntione imaginis. ñ aug. Hõ ect aia imago ſi moꝛ
ties termino clauderet᷑.cũ g aĩa naturalis ſit imago.

ergo naturaliter eſt immoꝛtalis ſiue ꝑpetua. Iteʒ

.

oñdit᷑ ꝙ creatura ſit inuertibilis.ſi vertibilitas eſt in

nõ eſſe.ſed nihil eſt qd creaturã aliquã poſſit eertere

in ñ eſſe.qꝛ a ſe nõ vertit᷑ cũ nibil ſe coꝛrũpat.ab alio
nõ.qꝛ actio creature in id terminat᷑ ex quo incipit.
nullius creature actio incipit ante eſſe. ac. Pre
terea. diſtantia infinita eſt inter eſſe creature ⁊ nibil.
ſed inter extrema in infinitũ diſtãtia nõ põt fieri mu
tatio ꝑ virtutẽ finitã. ergo nihil poteſt cedere in ni⸗
bil niſi deo faciente.¶ Item vertibilitas dicit᷑ ꝑ coꝛ
ruptionẽ in non eſſe oino.ſed nibil qð coꝛrumpit᷑ ce
dit oĩno in nõ ens.ergo nullũ coꝛruptibile vertibile
ſolũ. Si tu dicas ꝙ inuertibilitatẽ nõ bʒ creatura 3
natauram. ſed per gratiam. Contra. Quod omnibꝰ
ineſt eſt naturale.qm̃ gratia ſpeciale eſt. ſed natur

uationẽ mutabilitatis. Mutatio autẽ dicit᷑ triplicit᷑ 3 3½

le eſt quod eſt idem apud omnes. ſed fere ois creati
ra eſt inuertibilis.qꝛ nulla redigit in nihilũ. ergo hoc
naturale. ¶ Itẽ oſtendit᷑ ꝙ nec per gratiã. quia gr̃a
eſt peꝛfectio nature. ꝙ repugnat nature non datur
per gratiq. ſi inuertibilitas eſt otra naturã creatu-
re.ergo non dat᷑ ꝑer gratiã. ¶ Itẽ obijcit de illa grfa
quia ſi eſt creatura eit veꝛtibilis.ſi ergo conueniat ei
inuertibilitas. opoꝛtet ꝙ per aliazʒ gratiam. ⁊ ſic erit
abere in infinitũ. Si g opoꝛtet ſtare. patet ꝙ nõ per
gratiã. Si dicas ꝙ gratia illa non dicit habitus. ſed

xus gratis oſeruãs. nibil ẽ. quia ſine do opante
nulla ccatura operat᷑.ꝗ ſicut nulla creatura eſt in-⸗

uertibilis niſi per grati.ſic nulla creatura operatur
niſi ꝑ gratiã. nulla operatio ẽ naturalis.qd ſtultũ
dicendũ ꝙ immutabilitas dr p pꝛi/

Ano modo ab entc in ens. hec eſt mutatio ᷣm ac/
cddens. dicit᷑ variatio. Alio mõ ab ente ſimpliciter

in ens potentia. ſiue 'm quid. ⁊ hec eſt mutatio pᷣm
foꝛmã. ⁊ dicit᷑ coꝛruptio. Alio mõ eſt mutatio ab en
te in ſimplr non ens. ⁊ hec eſt ſm totã rei ſubſtãtiq. H
⁊ dĩ verſio. Scom boc intelligendũ ꝙ; ĩimutabilitas
dicit᷑ tripliciter. Ano modo inuariabilitas. Alio mõ
incoꝛruptibilitas.⁊ tercio mõ iuertibilitas. Si gͤ im
mutabilitas dicat᷑ inuariabilitas.ſic dico ꝙ in nullaæ
omnino eſt creatura.neq; per naturã.neq; per gra/
tiam. Haã omne creatũ aut eſt accidens. aut hʒ acci-
ns.⁊ ita variabile.ſic accepta inuariabilitas ꝓpꝛie

Ipꝛium ipius dei eſt. Si autez dicat immutabilitas
incoꝛ ruptibilitas. ſic dico ꝙ in al iquibus eſt creatu/
rnis. In quibuſdã per naturã vtputa in ſimplicibus

In quibuſdã per gratiã vtputa in gloꝛificatis coꝛ⸗
poꝛibus.nec ſic eſt ꝓpꝛie ꝓpꝛium diuine eſtentie. Si
vero tercio mõ dicat᷑ immutabilitas.ſic omnibꝰ cre
aturis ineſt per gratiã.nulli autẽ per naturã niſi ſo⸗
li deo. Inuertibile em̃ per natura eſt q ex ſeip̃ᷣo ba
bet vt poſſit ſtare. hoc autẽ eſt in q̊ nulla eſt vanitas
vel varietas ⁊ in quo omnino nulla ẽ eſſentie muta
tio.nec ad eſſe.nec ad nõ eſſe.⁊ boc eſt ſolũ eternum
ideo hec inuariabilitas eſt in ſolo deo ⁊ eſt Apꝛie pꝛo
pꝛium eius. Inuertibilitas autẽ per gratiã ineſt om
nibus vel pluribus creaturis.quia deus ſua gratui/
ta bonitate cetera continet ne in nibil cedant.⁊ loq̊ꝛ
t creaturis que dicunt quid completum ⁊ per ſe ex
iſtens. Concedendũ ergo q; immutabilitas ꝓut pꝛi
uat variationẽ ſᷣm accidens q;tum ad naturã 2po/
tentiam ſolius dei eſt. Similiter vt pꝛiuat mutatio⸗/
nem in non eſſe ſᷣm actum ⁊ potentiã.q;tum ẽ de na
tura ſolius dei eſt. licct per gratiã conueniat multis
creaturis.⁊ ſic ꝓcedunt rationes ad pꝛimã partem
vnde concedende ſunt.¶¶ Ad ülud ergo qdð obijcii

in contrarium.ꝙ pꝛincipia rerum ſunt inuariabilia ? ½

Dicendũ ꝙ verum eſt ſi conſiderẽt᷑ ſᷣm eſſentiã ab/⸗
ſtractam. ſed ſi conſiderent᷑ ſjm eſſe nature.ſic de ne

ceſſitate habent accidentia coniuncta. poſſunt va

riari. variatio autẽ accidentalis reſpicit eſſe. (Aid

illud quod obijcit᷑ ꝙ in beatis nõ poteſt eſſe varia⸗/

tio.dicendũ ꝙ ver tũ a
ſiue qtum ad pꝛemiũ ſubſtantiale.cadit tñ q;ẽtuʒ ad
conuerſionẽ ad inferius.tum qᷓtũ ad affectiones ſi⸗
cut patet in angelis. tum qtũ ad actiones. AUñ bea⸗
ti erunt agiles ⁊ poterunt moueri. ¶ Ad illud queccd
obijcitur de vniuerſali ⁊ empirreo.Dicẽdũ gran, 55

verum eſt q;tũ ad ſubſtantiã pꝛemij.

recipit variationẽ. ſed vninerſale rõne eius in ůᷣ

Liber EAI.

quia mouentibus nobis mouentur ea que in nobis endo naturale. nulla creatura eſt vertibilis in non
ſunt. Empireũ vero rõne contenti. Poteſt em̃ alid eſſe.nec tñ dr inuertibilis naturaliter. quia naturale
ontinere qd: non ctinet. ? aliquid non ptinere qdð eſt in quod poteſt natura. ſed pꝛincipia rei non pñt
56 D d illud quod obijcitur de incoꝛrupti ⸗ in rei conſeruationẽ. nec conſeruationẽ ſui. ⁊ ideo in
bilitate. dm. ſicut pᷣtactũ eſt ꝙ conucnit creaturis. uertibilitas nõ eſt hmõi naturalis.nec tamẽ eſt con
Alique em creature ſunt ita ſimplices. ⁊ ita bona cõ tra naturã.immo eſt ei conſona.quia oĩs natura ap
iunctione coiuncte. ꝙ nulla cadit in eis cõtrarietas. fætit ſaluari.q;uis ex ſe non poſſit.⁊ maxime illa cre/
nee eſt in eis maioꝛ ratio coꝛruptõnis qᷓ in pᷣncipiſs atura que appetit beatificari.⁊ bec eſt illa que ad dei
VUnde ſicut pꝛincipia nõ ſunt reſolubilia in aliquid imaginẽ facta eſt.Et quia deſideriuʒ nature non eſt
tamẽ cederent in nibil. ſi ſibi relinquerent᷑. ſic intelli fruſtra. vbi deficit natura. ſupplet dei gratuita iſtu⸗/
gendum in aliquibus ſubſtantijs. Ande non eſt di ꝑ tia.⁊ ſic patet ꝙ vertibilitas ineſt per naturãa. ſed in/
cendum ꝙ ſit vep ꝙ omne compoſitũ ſit reſolubile uertibilitas per gratiã. ¶ id illud quod obijcit᷑ de ʒ 9
ßm rem. HH ſicut dicit Anbhel. eſt reſolubile re vel in / comparatione gratie ad naturã.intelligenduʒ eſt ꝓ
tellectu. Ande concedende ſunt ratõnes ad hoc in / gratia di adiutoꝛiũ veniens a ſuperioꝛi reſpectu eiꝰ
39 ducte. ¶¶ Ad illud vero qð obijcitur de vertibilitate quod eſt ſupꝛa poſſe nature. Hoc autẽ adiutoꝛiũ eſt
7 Dicendii quelibet creatura vertibilis eſt per na/ duplex. Aut reſpectu eſſe ſimpliciten. aut neſpectu eẽ
turam, ſi ſibi relinquat. Si queni᷑ cauſa buius. dipfecti. Si reſtectu eſſe ſimpliciter. vtputa ↄſeruatio
cendum ꝙ bums verſionis cum ſit defectus purus iis eſſe. quia nulla pꝛincipia cuʒ ſint vana. de ſe pñt
non eſt reddenda cauſa efficiens vel reducẽs in nõ ſeipſa ↄſeruare. ſic non eſt mediante aliquo babitu
eſte ſed ſolum deficiens. Pꝛopter quod notandum infuſo vel dato. quia reſpicit eſſe. ⁊ quia eſſe eſt com
38 ꝙ natura df naturalis oꝛigo. Oꝛigo autẽ creature z mune oĩbus.ideo hec gratia eſt omnibus cõmunis.
t er nibilo. ꝛ eſt ex ſuis pꝛincipijs.m boc duplicir Ande hec eſt gratia haengnoen naturc. ? bec eſt
oↄfr̃ aliquid ipſi creature naturale.vel quia ineſt ci ex gratia q dant᷑ cetera vertibilia. Alio modo dr gra
co quod eſt ex nibilo. Ael quia ineſt ei ex eo quod ẽ tia adiutoꝛiuʒ reſpectu pfecti eſſe.⁊ quia ꝑfectio eſſe
ex ſuis pꝛincipijs. Et quia nibil nullius eſt cauſa effi eſt in bis qᷓ ad beatitudinẽ oꝛdinantur.reſpicit bene
ciens ſed deficiens ideo ꝓpꝛietates que inſunt crea/ eſſe. vel quod nõ eſt oim.ideo hec eſt habitus ſpecialł

ture ratione cius qð eſt ex nibilo.nõ ſunt poſitõnes aliquoꝝ nõ oim. ⁊ hec eſt gratia ꝑ modũ gratie. Ex Adasdi
ſev defectus. nec ſunt a virtute. ſed a defectu virtutꝭ his patet quod obijcitur de gratia.Obijcit em̃ ſᷣm q; e.

nec babent cauſam efficientẽ. ſed deficientẽ. tales gratia eſt ſpecialis habitus diuiſus contra naturaʒ.
ſunt vanitas. inſtabilitas. vertibilitas. ¶ Si que⸗·⁊ ſic dicit aliquid de nouo creatum.ſed gratia pꝛedi-
ratur a quo eſt vertibilis creatura. dico ꝙ nõ ab ali / cto modo non. Et ex boc patet vltimo obiectuʒ. qa
quo efficiente. ſed per defectũ in ſeipſa. Scom aute,y gratia dr adiutoꝛiũ reſpectu eius qð eſt ſupꝛa poſſe
ꝙ naturale dicitur ineẽ rei per ꝓpꝛia ⁊ intrinſeca pᷣn- nature.⁊ quia cõſeruatio pꝛincipioꝝ eſt ſupꝛa poſſe
apia. ſic non dicunt᷑ naturaliter ineſſe pꝛiuationes nature.non autem egreſſus actionum. immo infra.
vel defectus.ſed abilitates.⁊ idco hoc modo accipi/ ideo patet ⁊c̃.

—J Kader ſola pꝛie ac vere. Supꝛa oſtendit męr̃ duas ꝗꝓpꝛietates diuine eſſentie ſc veritatẽ ⁊ incõmutabi
litatem. Hic oſtendit ſimplicitatẽ diuine eſſentie vel nature.Et habet hec ꝑs tres partes. In pꝛima oſtẽdit
q ꝓpꝛie eſt ſimplex. In ſcda ꝙ vere.ibi. Hic diligẽter notandũ ẽ cũ dicat Aug.⁊c. In tcia ꝙ, ſumme.ibi.Hu⸗/
ius autẽ eſſentie ſimplicitas. Wern⸗ iterũ pars habet tres partes.pꝛimo ꝗꝓponit ꝙ ꝓpꝛie eſt ſimplex. Se/
cundo oſtendit ꝙ nõ ↄuenit nature coꝛpoꝛali.ibi. At autẽ ſcias quõ ſimp liciter ⁊c̃. In tercia ꝙ non ↄuenit
nature ſpnali.ibi. Creatura q́ ſpũalis ⁊c. ¶ Similiter ꝑs in qᷓ oſtendit ꝙ eſt vere ſimplex. habet tres ꝑtes.
In pꝛima oñdit q; in deo eſt pure multiplicitas nominũ. In ſecunda oñdit ꝙ in eo nõ eſt diuerſitas pꝛedi/
camentoꝝ.ibi. Quod aũt in natura diuina nulla ſit accidentiñũ ⁊c᷑. In tercia ↄcludit ꝙ; noĩa pᷣdicamentoꝛũ.
in diuinis nõ poſſunt dici ꝓpꝛie.⁊ etiã nomen pꝛimi pᷣdicamenti.ibi. Ande nec ꝓpꝛie dĩ ſbᷣa. Similit ter⸗
cia ꝑs in ꝗᷓ oſtendit.qꝙ; eſt ſumme ſimplex habet tres. pꝛimo em̃ oſtendit ꝙ tanta eſt ibi ſimplicitas.qꝙ nulla
eſt ibi rerũ diuerſitas. Secundo ꝙ cũ bac ſĩ implicitate ſtat ꝑ ſonarũ pluralitas.ibi.Et cum tante ſimplicit /
⁊c. Lercio vero ⁊ vltimo epilogat ꝙ oſtenſa eſt in diuina eſſentia triplex ꝓpꝛietas.ibi. Ecce quanta eſt Ag.
idemptitas. Z

a ¶ Eadẽq; ſola. In ¶ De ſimplicitate eſſentie diuine que ſola pꝛopꝛie
porte lſta cta ſter eſtſinpier. e⸗ ”
ne. Qu em eopoſitio Eadẽq; ſola ꝓpꝛie acvere ſimplex eſt. vbi nec ꝑtiũ a
in Lenturn ſit ratio ? nec accidentiũ. nec qrülibet foꝛmaꝝ vlla eſt diuer /
cauſa mutatõnis. ſim ſitas. ſiue variatio vel multitudo.
plicitas ẽ cauſa imu /· ¶Vſimplex eſſe nõ cõuenit nature coꝛpoꝛali. f
jta buikncis⸗ qul⸗ ſiaf ¶ At autẽ ſcias quõ ſimplex ſit illa ſubſtantia.te do ⸗ reatura
firmatio cauſa affi· cet Aug'. in. vj.lib.de trini.Animaduerte bᷣmo re Duaẽ creatura ſit
is. a negatio omnis creatura ſit multiplex. ? nullo mõ vere ſims mulciplex et non
cauſa negationis. er- . ii plex. o vere ſlimn⸗ ſimplex.
go eum caulſa ſit ante plex.et pꝛimũ de coꝛpoꝛali.poſtea de ſpũali creatu⸗·
efrectũ. debuit pꝛiino ra. Coꝛpoꝛalis vtiq; creatura ex ꝑtibus conſtat.ita De coꝛpali oñdit᷑ WKũR
magiſter ponere pꝛo⸗ vt ſit ibi alia ꝑs minoꝛ.alia maioꝛ.⁊ maius ſit totũ q̃re ſit multiplex. Ktag

.

dlen
ſcnane.
dad Wit
Meſuiri
ſeetanicht
emunellu
ckilerun
mnnnch

Aigmine.

Nemwiſct
cunltit⸗
dliutßtt
orcheeng
te unit
auſchent
rwrn nn
ſrmdtit
Mezlcoht
1anucſechen
mndrscönns
NüntnetN
Donochig
ſetcpakn
uuntnr chate
ngmägt6
ariw pen
dsdckinuſ

cnnrctin

„ 4 014 66
Wiritiint
9

15. Mnumdtn

ugimih
purckimne
1mrugtunn
ſ. u⸗
ninſenf⸗

¹⁴

Alett
(ltg⸗

N

ß
Ris

—

Quõ deus dẽ ſim ½

plex.

Augy.

õ .
„WM — .
Di. VII

̃ quelibet pars.⁊ in vnoquoq;; coꝛpoꝛe aliud ẽ ma
gnitudo. aliud coloꝛ. aliud eſt ſigura. põt em̃ ⁊ mi⸗

nuta magnitudine manere idẽ coloꝛ.⁊ eadẽ figura.

⁊ coloꝛe mutato manere eadẽ figura.⁊ eadẽ magni

tudo.Ac ꝑ hoc multiplex eſſe ↄuincit᷑ natura coꝛpo

ris. ſimplex aũt nullo modo.
Eſimplex eſſe non ↄuenit nature ſpũali. g

¶ Creatura q; ſpũalis vt eſt aĩa.in cõꝑatiõe qͥdẽ coꝛ⸗

poꝛis eſt ſimplex.ſine comꝑatione vo coꝛꝑis ẽ mul⸗

tiplex.⁊ nõ ſimplex.Que ideo ſimplex dicit᷑ reſpe/

ctu coꝛpis.qꝛ mole nõ diffundit᷑ per ſpacium loci.
in vnocd; coꝛpoꝛe.⁊ in toto tota eſt.⁊ in q̃libet eiꝰ ꝑ⸗
te tota eſt.⁊ ideo cum ſit aliqͥd in quauis exigua ꝑti

cula coꝛꝑis quod ſentiat aia.qᷓ;uis nõ fiat ĩ toto coꝛ
poꝛe.illa aũt tota ſentit.qꝛ totam nõ latet. Sed cuʒ
nec in ipᷣa aĩa vere ſimplicitas eſt. Cũ em̃ aliud ſit
artificioſum eſſe.aliud inertem.aliud acutuʒ.aliud

memoꝛem.aliud cupiditas.aliud timoꝛ. aliud leti/

cia.aliud triſticia.poſſũtq; hec ⁊ alia huiuſmodi in

numerabilia in anime inueniri natura.⁊ alia ſine ali

is ⁊ alia magis.alia minus.manifeſtũ eſt nõ ſimpli
cẽ ſed multiplicẽ eſſe naturã. Nihil em̃ ſimplex mu
tabiie eſt.oĩs aũt creatura mutabilis eſt.nulla ergo
creatura vere ſimplex eſt.deus vo ⁊ ſi multiplex di

cat᷑.vere tñ ⁊ ſumme ſimplex eſt. Dicit᷑ em magnꝰ.

bonꝰ.ſapiens.beatus.verus.⁊ quicqͥd aliud nõ in⸗

digne dici videt᷑.ſed eadẽ magnitudo eiꝰ eſt que ſa

piẽtia. Non em̃ mole magnus eſt. ſed virtute. ⁊ ea⸗

dem bonitas. qᷓ ſapiẽtia. ? magnitudo.⁊ veritas.et
nõ eſt ibi aliud ipᷣm beatũ eẽ.⁊ aliud magnũ.aliud

ſapientẽ.aut verũ.aut bonumeẽ aut oĩno eſſe

diuina eſſentia vere eſt ſimplex cum tamen

multiplex dica᷑.

¶ ůhic diligenter notandũ eſt cũ dicat aug.ſolum deũ
vere ſimpliceʒ eſſe.cur dicat eundẽ multipliciter di

ci? Sed hoc non ꝓpter diuerſitatem accidentiũ vel

partiũ dicit.ſᷣ ꝓpter diuerſitatem ac multitudinem
noiĩm. que de deo dicũt᷑.qꝗᷓ licet multiplicia ſint.vnũ
taien ſigniſicant.ſ.diuinã naturam. Hec em̃ nõ ita
accipiunt᷑ cũ de illa incõmutabili eternaq; ſba incõ/
pabiliter ſimplicioꝛe qᷓ; eſt hũanꝰanimus dicuntur.

quẽadmodũ cũ de creaturis dicunt᷑. Uñ aug. in li.
vi. de trini.Deo inquit eſt hoc eſſe qꝗð eſt foꝛtem eẽ.
vel ſapientẽ eẽ.vel iuſtũ eſſe.⁊ ſi qͥd de illa ſimplici

multiplicitate. vel multiplici ſimplicitate dixens q̊
ſudᷣa eius ſigninicet᷑.humano auüt aio non eſt h̊ eẽ.
quod eſt foꝛtẽ eſſe.aut pꝛudẽtẽ.aut iuſtũ.poteſt em̃

eſſe animꝰ.⁊ nulla iſtaꝝ habere virtutũ.

Zanta eſt dei ſimplicitas ꝙ nulli predicamento/
A. aüt in natura diuina nulla ſit accidentiũ diuerſi
tas.nullaq; penitus mutabilitas.ſed ꝑfecta ſimpli⸗
citas.oñdit aug.in.v.li.de tri. dicẽs. Intelligamꝰ

egd er boe non pꝛabaẽ anima ſit cõpoſita. ue.om. ⸗ aug. B nõ ꝓbat niſi a poſterioꝛ. Compoſito enint

4ℳ

paietatem ſimplicitat

. d Im. ꝙ reuera cõ

kolrioßm rõnẽ intel
i

gedi poꝛ eſt ꝙᷓ muta
tio.ᷣ qm̃ negatiões ſe
babẽt ccouuerſo affir
mationibus. hinc eſt
ꝙ imutabilitas ẽ pꝛi/
oꝛ.ita volũt aliqͥ dice
re. Poteſt tamen alit᷑

41

dici ⁊ melius.ꝙ ẽ pᷣuſ
notius nobis.⁊ pꝛius

notius ſimpliciter. et
q; ſimplicitas eſt ma/
xime vobis occlłta. p/
pter hoc ꝙ ſimplex in
qtum ſimplex bʒ rati
onem pꝛincipij.⁊ nos
venimus a cognitiõe
poſterioꝛis in cogniti

onẽ pᷣoꝛis.iõ pꝛiꝰ agit

de immutabilitate qᷓ;
ſimplicitate. Secr.

querit᷑ de hoc ꝙ dicit 42
in litera. Eadẽq; ſola

Aꝓprie ac vere ſimplex
q; nec habet compoſi
tionẽ partiũ ⁊c.vide⸗

tur ſuꝑflua dicere. qq li e
ſimplex eſt cuiꝰ poars

nõ eſt. ſicut cõpoſituʒ

dicit q babz partes
PRe. dd. ꝙ mor notifi·

cat hic ſimplcx ̃ʒ qʒ
eſt dei ꝓpꝛiũ.et ita op

ponit᷑ cõpoſitioni et
multiplicitati. Mtuʒ

ergo ad pꝛiuationem

compoſitiõis dicit
nõ babz multitudinẽ
partiũ.qᷓ;tũ vᷣo ad pri

uationem multipltci /

tatis extranee.dicit

nõ habet varietatem

accidentiũ. Mtuʒz vxᷣo

ad priuationem mul⸗/
tiplicitatis intrinſece
dicit ꝙ nõ habz varie

tatem foꝛmarũ.vt ge

neris.⁊ ſpeciei.et dif⸗
ferentie.et hoc modo
ſimplex.ẽ ſimplex ve

re ⁊ ꝓpꝛie.quod ſoli?ꝰ
b ¶ Cum em̃ aliud ſit

artificioſum eſſe ⁊ in/ 43

ertem ⁊c. Pꝛobat hic

6

aug. aiam eſſe cõpoſi ètN[K
tam gpter multitudi/
Mulla ſubſtantia cõ⸗
ponit᷑ ex ꝓpꝛietatib?
nec ꝑ ſe.neq; cũ alio.

agnimati ex ptib
q47 opoꝛtet ꝙ; p

Tiber

deum quantũ poſſum. ſine qualitate bonum. ſine
quantitate magnũ.ſine indigentia creatoꝛc. ſine ſi /

hecidẽtis ad ſubicctũ
⁊ diuerſitas neceſſa/

rio pᷣſupponit aliã cõ

poſitionẽ. Quia vt di
cit Boetiꝰ.qð eſt pu/
re foꝛma.ſubiectũ eſſe
nõ põt.g ad bhoc ꝙ ali
nd ſit ſubiectũ acci
clentiũ pluriũ opoꝛtet
in illo pꝛeexiſtere cõ/⸗
poſitionẽ intrinſecazʒ.
ſed aia capit in ſe mul
titudinẽ accidẽtiũ.et
iõ nccario infert᷑ a p

ſterioꝛi ꝙ ipa ſit ↄpo/ ¶

ſita licet no ex accidẽ/

litate bonũ. ſinc qnti/

tate magnũ ⁊c. Aidr
male dicere.qꝛ a q̃cũ/
q; remouet᷑ ſuꝑius.⁊
inferiꝰ. g ſi nõ bhabʒz qᷓ
litatẽ.nec bonitatem.
Si tu dicas ꝙ boni/
tas illa nõ eſt ſpẽs q̃li
tatis.qr quare nõ ſili/
ter dẽ i diuinis qᷓlitas

diuina. ſicut bonitas
E

diuina. R.quidã vo/
lunt diccre. ꝙ nomen
generis nõ tranſfert

ad diuina. tũ qꝛ nõ di

cit rci ↄplemẽtũ ſicut

ſecics.tũ qꝛ ſignat in

Cõcrctione ad ſbᷣam ⁊
in depẽdentia. Noia

aũt ſpãlia cõnotãt cf⸗

fectũ in creatura.⁊ iõ

ẽ.ſine qualitate bonꝰ

Sced ſi q̊s velit inſpi/

cere inucnit hoc ñ ha

bere veritatẽ. Si er/

go qrat᷑.quõ differt i
oco magnitudo ⁊ bonitas.d
dũ qualitatis. iſti modi ca

ficandũ remouct aug. nomina.ix. generũ inq;tũ ſunt genera. d
45 ſatis dignũ.qꝛ ſumma nobilitas eſt ꝑ ſe ſubſiſtere.R.dm.q dup
ſubeſſe.pꝛimũ eſt pfectionis.ſcdin impfectionis.⁊ iõ rõne pꝛime dicit᷑ digne nõ rone ſcde. e
poſitis.deꝰ qͥ vita eſt ſubſiſtit ⁊c. Querit᷑ ꝗᷓ dꝛñtia eſt
46 Ry. dom.

bus.q̃ ſunt materia ⁊ foꝛma.ron

tu pꝛeſidentem.ſine habitu oĩa ↄtinenteʒ. ſine loco
vbiq; totũ.ſine tꝑe ſempiternũ.ſine vlla ſui mutati
one mutabilia facientẽ.nihilq; patientẽ.Quiſquis

deũ ita cogitat.⁊ ſi nõdũ põt oĩno inuenire quid ſit

pie tamen caueat quãtũ põt aliqd de illo ſentire qð
nõ ſit.Ecce ſi ſubtiliter intendas:ex his atq; pꝛedi⸗

ctis aꝑit᷑ illa pꝛedicamẽta artis dyaletice dei natu

re minime ↄuenire.q̃ nullis eſt ſubiecta accidẽtibꝰ.
¶ Momina pꝛedicamentoꝝ in diuinis non poſſunt
dici.⁊ ꝙ deus nõ ꝓpꝛie ſ̊ abuſiue ðꝛ ſuba. k
Ande nec ꝓpꝛie dicit᷑ ſuba.vt aug.oñdit in li.vij.
de trini. Sicut ab eo qð eſt eſſe apellat᷑ eſſentia.ita
ab eo qð eſt ſubſiſtere ſubſtãtiã dicimꝰ.ꝰſi tñ dignũ

eſt vt deus dicat᷑ ſubſiſtere. hoc enim de his rebꝰre

cte intelligit᷑.in quibꝰſubiectis ſũt ea que in aliquo
ſubiecto eſſe dicunt᷑.ſicut ĩ coꝛpoꝛe coloꝛ aut foꝛma

Coꝛpus em̃ ſubſiſtit ⁊ ideo ſuba eſi.Res vᷣo muta/
biles neq; ſimplices. ꝓpꝛie dicunt᷑ ſubſtantie.deuſ

aũt ſi ſubſiſtit.vt ſubᷣa ꝓpꝛie dici poſſit.ineſt in eo

aliquid tanq; in ſubiecto ⁊ nõ eſt ſimplex. Mephas

aüt eſt dice: vt ſubſiſtat deus et ſubſit bonitati ſue.
atq; illa bonitas nõ ſuba ſit.vel potiꝰeſſentia. Ne⸗
q; ipſe deus ſit bonitas ſua.ſed in illo ſit tanqᷓ; in ſſ
iecto. Unde manifeſtũ eſt deũ abuſiue ſubſtantiaʒ
vocari.vt noĩe vſitatioꝛi.intelligat᷑ eẽntia.qð vere
ac ꝓpꝛie dicit᷑.ita vt foꝛtaſſe ſolũ deũ dici opoꝛteat
eſſentiaʒ.Eſt.n.vere ſolꝰqa icõmutabilis eſt.

EM diuina eſſentia ſumme ẽ ſimplex.qꝛ tãta ẽ ibi

ſimplicitas ꝙ nulla ſit rerũ diuerſitas. l
Huius aũt eẽntie ſimplicitas ac ſinceritas tãta eſt

ꝙ non eſt in ea aliquid quod non ſit ipſa.ſed idem

eſt habens ⁊ quod habet᷑. Vnde hylariꝰin.vij.lib.

de trini. ait. Mõ ex ↄpoſitis deꝰ qͥ vita eſt ſubſiſtit.

–

c

Ang.
D

Hylarius—
e

din. ꝙ magnitudo ſignificat diuinã eẽntiam. ꝑ modũ quãtitatis.bonitas ꝑ mo/
. litatis. & iſti modi cadũt in deũ ⁊ rõnẽ. Si querat᷑ qualis eſt deus:ſendet᷑ bonꝰ nõ egn te doðm
ꝙ nomina generu in diuinis repiunt᷑.vᷣ nõ ꝓut habent rõnẽ deus in nullo genere eſt.

⁊ ad h̊ ſigni/

i tñ dignũ eſt vt deꝰdicat᷑ ſubſtare. Vr
eſt ꝓpꝛietas ipſiꝰ ſpᷣe.ſ. ꝑ ſe ſtare. et alij

0 ex cõo

vita iſ Que int᷑ illas dꝛñtias.Oæ ſi nulla eſt vr̃ facere inculcationeʒ.
4 ꝙ quidã voluerũt ꝙ ꝑ illa qtuoꝛ excludat᷑ qᷓtuoꝛ genera SSpontlon. Dꝛima eiß eſ cenꝛicc⸗ pꝛinci
pijs centialibus.rõne cuiꝰ dꝛ ꝙ deꝰnõ eſt in cõpoſitis.i.ſił poſitis. Scda eſt ſub
nt materia ecuiꝰ dicit.neqʒ ex infirmis.qꝛ materia ſubiecta eſt pᷣuationi q̃ facit foꝛmaꝰ
mutabilẽ ⁊ infirmã ⁊ ſur materiã. Infirma em̃ dicũt᷑ inſtabilia.Lercia eſt cõpoſitio mixti ex miſcibilibꝰ. rõ/

ntie ex pꝛincipijs naturali/

bic nche⸗ obſcuris.qꝛ vbi mixtio.ibi qᷓdã foꝛmarũ cõfuſio.⁊ ita obſcuratio.Quarta eſt compoſitio

nimati iſparibꝰ. ex aia vicz ⁊ coꝛpe. rõne cui? dicit nec ex ꝑtibꝰdiſparibus.qꝛ ipᷣe eſt ſpnñs.Al
põt dici ꝙ exdudit eandẽ cõpoſitionẽ.rõne diuerſaꝝ conditionũ.Ad hoc em̃ ꝙ pꝛincipia aliqͥd conſtituant.
ꝛincipia ſint differẽtie.ſint dependentia.ſint imperfecta.ſint etiam diffoꝛmia. Si enim eſſent om

it᷑ tam̃

nino confoꝛmia ⁊ perfecta non poſſent aliquid conſtitucre.quia ex duobus entibus actunibil fit. Quia ergo

differentia. ideo ſunt cõ
obſcura. Quia diſſimil
cfſentiam. Mon poteſt

la.

poſita. quaſi cuʒ alijs poſita.Quia dependentia. ideo infoꝛmia. Quia imperfecta. iõ
ideo diſparia. Deus aũt non poteſt eſſe ex dependentibus ex diuerſis.qꝛ eſt vita ꝑ
cncnri⸗ n poteſt eſſe ex infirmis.quia virtus ꝑ eſſentiam. Mon poteſt eſſe ex imperfectis et obſcuris.
quia luy eſt. Similiter non poteſt eſſe ex diſparibus ⁊ diſſimilibus.quia ſpiritus per ent entiam. Summs er⸗
go actualitas.ſumma poteſtas.ſumma claritas:ſumma ſpijalitas.nõ permittunt in deo eſſe aliquaʒ compo

4

Mons.

neq; qᷣ virtus eſt ex infirmis cotinet᷑. neq; qͥ lux eſt ſitioneʒ. AUnde ex his
ex obſcuris coaptat᷑.nec qͥ ſpũs eſt ex dilparibꝰ ſoꝛ quaeuoꝛ conditioni
malis eſt. totũ quod in co eſt vnũ eſt. Idẽ in. viij.li Hiuends ratienee
bꝛo de trini. Nõ humano modo ex ↄpoſitis deꝰeſt. ein anplichſtnch. .
vt in eo aliud ſit qdð ab eo habet᷑.⁊ aliud ſit ipſeddiu·
habeat.ſed totũ vita eſt.natura.ſ.pfecta ⁊ inſinita.
2? n6 ex diſparib'conſtituta. viuẽs ꝑ totũ ißa. De
Boetiꝰ?·· hore.c eodẽ Boetiꝰ in li.j.de tri.ait. Quocirc ah ve⸗
re vnũ eſt. in quo nullus numerus. nullũ in eo alið
preter id qð in eo eſt.neq; eni ſubiectuʒ fieri poteſt.
Aug.q; in li.de fide ad petrũ.dicit. In dei ſuba nõ
eelſt aliqᷣd qð nõ ſit ſuba.quaſi aliud ſit ibi ſubſtätiaa
. gliud qð accidit ſubſtantie. Sʒ qcqd ibi intelligi pt

ſubſtãtia eſt. Verũ hec dici poſſũt facile ⁊ credi.vi⸗-
Augꝰ.·· e:ri aüũt niſi puro coꝛde oĩno nõ poſſunt. Itẽ aug.iĩ

xv.li.de trini.Sic habet᷑ ĩ natura vniuſcuiuſq; tri:
um. ꝙ qͥ hʒ Ls ſit qð hʒ.ſicut immutabilł ſimplexq;
Iſidoꝛus. ſubſtantia. Unde yſidoꝛus ait.Deꝰſimplex dicit᷑ ſi
ue nõ amittendo qð hʒ.ſeu qꝛ nõ aliud hʒ qð nõ
ipe.et aliud quod in ipſo eſf.
¶ ÆR cũ hac ſimplicitate ſtat pſonaꝝ plitas. m
¶Et cũ tante ſimplicitatis atq; ſinceritatis ſit natura
diuina.eſt tñ in ea trinitas ꝑſonaꝝ.Vñ aug. in lib.
xj. de ciui.dei.ait. Non ꝓpter hoc naturã ſummi bo
ni ſimplicẽ dicimꝰ.qꝛ eſt pr in ea ſolus.aut filiꝰin ea
ſolus.aut ſpũſſanctꝰin ea ſolus.i.qꝛ eſt ſola iſta no⸗
minũ trinitas ſiue ſubſtãtia ꝑſonarũ.ſicut ſabelliaa
ni putauerũt.Sed io ſimplex dicit᷑.qꝛ eſt hoc qð hʒ
excepto ꝙ relatiue queq; ꝑſona ad alterã dicit᷑. nec
eeſt ipᷣa. Hã vtiq; pater habet filiũ ad quem relatiue
pf. nec tñ ipe ẽ filiꝰ.⁊ filiꝰhʒ patrẽ.nec tñ ipᷣe eſt pa᷑.
In qͥ vo ad ſemetipᷣm dicit᷑ nõ ad alterũ.hoc eſt qð
hʒ.ſicut ad ſeipᷣm dicit᷑ viuꝰ habẽdo vitã.⁊ eadẽ vi

hins IIii eſt ipſe. Pꝛopter hoc vtiq; natura hec dicit᷑ ſim⸗
prlex ꝙ nõ ſit aliud habens. ⁊ aliud id qð habet.ſiẽ

in ceteris rebus eſt.Hõ eni habẽs liquoꝛẽ.liquoꝛ

rnrnec cozrpus coloꝛ. nec aia eſt ſapia.
triet Epilogus quo oſtendit᷑ ꝙ in diuina eſſentia eſt tri /
n li MMliex Ppꝛiegs. nn
rſin ¶ Ecce quanta eſt idemptitas.quãta eſt vnitas.ĩimu
genen labilitas.ſimplicitas.puritas.diuĩe ſubſtãtie.iuxta
.ſas H infirmitatis noſtre valitudinẽ aſſignauimus.
meani D intelligentia eoꝝ q̃ dicit magiſter in lr̃a q̃tu· Si ſic bẽo ꝓpoſitũ.Si nõ ẽ ſua pdttia cũ ſit ptẽs pᷣ
aneg „* Nloꝛ querunt᷑. Pꝛimo querit᷑. vtrũ in deo ſit ſum tentia hʒ poſſe ab alio.g deꝰ ceſt ab alio vi bocefn
ige ſen img ſimplicitas.Scdo.v.ſimplicitas ſit dei pꝛietas. ſum.& illud ex q̊ ſeqt. Rẽ in eſſe nobiliſſimo debz
Gei – Kerg ppter illud qð di in a de aia rõnali.queri· ois coditio nobilitatis ost in ſummo. de ẽ ens no
nſd tur trũ aia rõnal ſit in toto coꝛꝑe.ita qꝙ; in qualibet biliſſimũ.⁊ ſimpliatas eſt ↄditio nobilitatis.g ee
ni ziis ꝑte. Quarto qr. vtrũ deus ſit in aliquo detmiato ge gqa eſt in deo ĩ ſummo. deus ẽ ſũme ſimplex.tẽ
ſontun ere. ¶Queſtio... e quanto aliquid ſimpliaus. tato potẽti in virtutc. et
ieee ES in deo ſit ſumma ſimplicitas ſic pbat᷑. Oẽ pᷣmũ ccõuerſo.qꝛ virtꝰvnita plpõt q;; multiplicata.ᷣ deꝰ
ni, eſt ſimpliciſſimũ.qꝛ quanto aliqͥd pꝛius tanto ſimpli eſt infinitꝰ ⁊ imenſus virtute. cſt fn Ena ſinplicen
infn⸗ cius.ᷣ deꝰ eſt pᷣmũ in genere entiũ.eo ꝙ nec ẽ.nec eẽ te. in deo eſt ſumma ſimplicitas. Cõtra. Simpli·
n r põt.nec cogitari pᷣus.ergo eſt ita ſimplex ꝙ ipᷣo nibil cius cogitat᷑ aliqͥd cũ cogitat᷑ vt abſtractũ a plimib?ꝛ.·
ſe es ſimplicius cẽ põt vel cogitani ẽ ſimpliciſimũ. Iẽ q; ꝙ cogitat᷑ vt ↄtentũ in pluribꝰ. cñ fides nr̃a co
wgad, omne qð ẽ.q̃cqͥd bʒ ẽ ſimpliciſſimũ. deꝰ cſt qͥᷣcqͥd bʒ glitet den vt i pluribꝰ.nõ cogitat eñ vt ſimpliciſamũ.
non, ⁊c. Pꝛima pʒ in ſe. Minoꝛ. ꝓbat᷑ ſic. Deus hʒ po⸗ ꝭ ſi fides vere cogitat.de? nõ eſt ſimpliciſſimꝰ.Itẽõ⸗
Aaug tẽtiã.ſapiað.et ſic de alijs.aut ̊ ẽ ſua potẽtia.aut nõö. maioꝛ eſt ſimplicitas vbi eſt idẽptitas ſine 1 ita⸗

Liber

ee qᷓ; cñ diuerſitate. ſed in deo eſt idemptitas cñ di ſpectu obiecti. Si reſpectu ſubiecti. qꝛ eauſant᷑ ex doi Nig
uerſitate ſuppoſitaz. in dco non eſt ſumma ſimpli nerſis naturis in ipſo repertis.ſic ponit compoſitio-
citas. ¶¶ Itẽ maioꝛ eſt ſimplicitas vbi cſtvnitas ſine nem.qꝛ ponit ſubieæctum eſſe in pluribus. Si reſpcũ tenn
pluralitate. qꝛ numerꝰ dicit aliqᷓ mõ compoſtionẽ re ſui.ſic differt muſica ⁊ grammatica in petro.et ſic po Cdfiut
ſpectu cuiꝰvnitas eſt ſimplex. cñᷣ ſit vnitas nit ſimiliter compoſitionem.qꝛ ponit ſubiectum ſub innd
cũ pluralitate ꝓſonarũ.patet æc. maioꝛ ẽ ſim/ ecſſe pluribus.Si reſpectu obiecti.ſic ponit ſubiectũ narkan
plicitas vbi nõ tm̃ ſubiectumS etia ꝓpꝛictas eſt easͤ compꝑari pluribꝰ. ⁊ boc mõ non ponit᷑ compoſitio. a⸗
cũ ꝗꝓpꝛietate.qꝛ quandoꝓpꝛictas differt a pꝛietate in diſtinctio. Exemplum eſt in puncto quod eſt pꝛinci- dfan
vno ſunt plura differentia. ᷓ non eſt ſimplex.ſʒ in di pium ⁊ finis reſpectu diuerſarũ linearũ.hoc modo ẽ nen
uinis pſonis.in eadem pſona differt ꝓpꝛictas a ꝓpri diffcrentia ꝓpꝛictatũ in diuinis ⁊c. auchub
ctate. vnde innaſcibilitas differt a paternitate. Se. ueſtio.ij. f hiferau
¶R dd. ꝙ ſicut pᷣme rationes pbant in deo ponẽ. ¶ Atrum ſimplicitas ſit dei ꝓpꝛietas. Et ꝙ ſit videt᷑ hᷣ Gponn
da eſt ſumma ſimplicitas.¶ Ad illud g̊ quod obijfi modo. Mulla creatura eſt actus purus.qꝛ in oĩ crea Dfen
48 tur. ꝙ fides nõ intelligit ipᷣm vt ſimpliciſſimũ. Dð. tura (vt dicit Boetius)differt quo eſt. et quod eſt. S tckftn
H fides itelligit eũ vt ſimpliciſſimũ.⁊ qͥ aliter intelli in omni c:catura eſt actus cũ poſſibili.ſed omnis ta/ ſuepuncl
git nõ intelligit vt ſumme ſimplex.qdð patet ſic. Om̃ lis habet in ſe multifoꝛmitatem et caret ſimplicitate lge
eſt intelligere vnũ in vno.ct vnũ in pluribus multi⸗ ergo ⁊c. ¶ Item omnis creatuꝛa hʒ eſſe finitũ ⁊ limi tonisſie
plicatum.et vnũ in pluribus nõ multiplicatũ. Sim/ tatum.& babet eſſe artatum.ſed vbicũq; eſt eẽ limi- lusſub
plicius aũt intelligit᷑ vnũ in pluribꝰ eſſe multiplica/ tatum.eſt ibi aliquid quod cõtrabit.⁊ aliquid qð cõ Nctungliſ
tũ qᷓ; vnũ in vno.quod pʒ.qꝛ vniuerſalc eſt ſimplici tCtrahitur.et in omni talcf comfuſicio 7 differentia. ntals
us ſingulari. ⁊ adpuc multo ſimplicius intelligit᷑ qᷓ ergo ois creatura eſt compoſita. ergo nulla fimplex. nullſtt
rſt vnũu in Funibua is muſeipltcat. hae mõ intcllꝭ· ¶Htem ois creatura habcet eſſe datum aliunde. er/ faconee
git fides nra deum. ⁊ ideo ſimplicioꝛ eſt deus.qꝛ ẽ in go babet eſſe aliunde acceptũ. nulla creatura ẽ ſuũ Vxr loui
omnibꝰ? nõ multiplicat?.qᷓ ſi eẽt in vno ſolo vel ĩ plu cñſſc.ergo in omni crcatura eſt dependentia ſiue diffe Sckelin
ribꝰ multiplicatus. Hinc cſt ꝙ deus ſ mpliciſſimꝰ eſt rentia.ſed nullum tale eſt ſimplex ſimpliciter. ⁊ẽ. reuitannt
et fides nr̃a cũ vt ſimpliciſſimũ itelligit.⁊ qͥ inteligit ¶ Item omne quod eſt poſt pꝛimã vnitateʒ deficit ſſenniti
deũ plurificatum in eſſentia.vł vnũ in ſuppoſito.de· ab illa.ergo ſtatim cadit in diuidualitatem.ſicut di/ Maingena
rogat ſummc ſimplicitati eiꝰ.derogat ctiaʒ nobilita/. ecit dyoni. poſt monadem dyas eſt.ergo omnis cre bwarteſen
ti eius.qm̃ vbi ſumms ſimplicitas intelligi᷑. opoꝛt- atura eſt a pꝛima vnitate.ergo ois creatura eſt ab il/ 1goodeſcin
ſummã auẽctẽ intelligi.ſi ſumme nobilis eſt. Et vbi ẽ la deficiens. ¶Contra. ab vno non ꝓccedit niſi vnũ. potetdicit
ſumma actualitas.ſũma diffi ſ.o ⁊ cõicatio dʒ poni. ⁊a vero non ꝓcedit niſi verum.ſed vnitas ⁊ ſimpli ſhoſtonis c
⁊z ſta nõ põt eẽ niſi in ſenpit᷑na ꝓductiõc rci oino in citas candem rationem habent in deo. ergo ſicut ab ongit
finite ⁊ eqlis ĩ vtute.⁊ hoc nõ pot eẽ in alietate eẽn / vno vnum.ita a ſimplici ſimplex.¶¶ Itẽ vr ſpaliter. Ctutcontpe
tie. nõ põt intelligi diuina eẽntia ſimpliciſſima.niſi ꝙ ſimplicitas ſit in ceaturis.qꝛ ſimplex eſt qd nõ ba tonenere
in tribus pſonis intelligat᷑ tota eſſe.quaꝝ vna ſit ab bet partem.ſed punctꝰnõ bʒ ptẽ.qꝛ ita diffinit᷑. Pũ/ msͤgpen
alia. Qñ ergo obẽ ꝙ ſimpliciꝰcſt abſtractũ a pluribꝰ ctus eſt cuius pars non eſt.ergo ⁊c̃. omne Conpoſti
qᷓ; in pluribꝰ.vcrũ eſt ſi in nis lurit pluniſcc S illud ante quod non eſt aliud eſt ſimplex.qꝛ ſi cõpo/ Ofnise
49 aũt non plunficat᷑ nõ eſt veru. ¶ Ad il lud qd obẽ ꝙ ſitum eſt.neceſtario babet ante ſe aliud.ſed ens ẽ pꝛi conpolte
maioꝛ eſt ſimplicitas vbi nulla diuerſitas.dm. q mũ ſicut dicit autoꝛ de cauſis.ſᷣ pꝛimũ rerũ crcataꝝ nijconpe
viuerſitas dupliciter põt venire.vel ex additiõe.vel eſt eſe.ergo ⁊c. ¶ Itẽ oẽ illud eſt ſimplex in q ſtat re ctttcon
ex oꝛiginc.Ex additione cum eſt diuerſitas in ꝓpꝛie ſolutio.ſed reſolutio ſtat in pꝛincipijs que ſunt mate lum gug
tatibus abſolutis que diuerſe ſunt in diuerſis.vt al / ria et foꝛma.qꝛ matcria vlteriꝰnõ reſoluit᷑.cuz ſit ſta au i
bedo in pctro. paulo et gregoꝛio. ⁊ hec pꝛiuat ſimpli tus in cauſis. alioqᷣn eſſet ire in infinitũ.ergo cũ reſo⸗ dcer
citatẽ.qꝛ ponit compoſitionẽc. Eſt alia diucrſitas ve lutio ſtet in creato.aliquod creatũ eſt ſimplex.Si tu gücr,
nicns ex ſola oꝛigine. vtputa qꝛ vna ꝑſona emanans dicas ꝙ pꝛincipia nõ babent oimodam implicitatẽ nfn
ab alia. viffert ab ea. et h nõ repugnat ſimplicitati.: q qᷓuis non componant᷑ ex alijs. tñ cõponut᷑ alijs. ſnd
nullã ponit cõpoſitionẽ. ſolũ oꝛdinẽ ⁊ reſpectũ ad Contra. Hoc non videt᷑ facere contra ſimplicita- „M
aliũ. ⁊ boc non Apaie dr diuerſitas. diſtinctio ct di · ten ꝙ componat᷑ alij. Ilam ey aliquid non ſit com⸗ aed
ſcretio.⁊ hoc manifeſtũ eſt ſi intelligamꝰ patrẽ ſeißo ponibilc alij.nõ facit aliquam ſimplicitatem.cuʒ iſta S glit di
,gencrare fili. intelligamꝰ eñ gencrare. ⁊ iterĩẽõ non ¶ pꝛietas ſit in indiuiduis complctis que marime ſt Nlaune
Fcrnerare.nulla eſt hic compoſitio.qꝛ nulla additio. compoſita. ergo boc quod dico componibile alijs nõ *R
5 Ad illucd qd obr ꝙ maioꝛ eſt ſimplicitas vbi nulla tollit ab cis ſimplicitatem. et ſic ⁊c. Re. d. y ſim⸗ en
pluralitas. vom. ꝙ ouplex eſt pluralitas. Quedaʒ in plicitas eſſentie priuat compoſitionem. ⁊ pꝛiuat cẽn 52 Grag,
qua plus eſt in duobus ꝙ in vno.vt in duobus boi tialem dꝛñtiã ſiue multiplicitatem. Ande ſimplex ẽ. cfi
bus plꝰ? eſt de bonitate ꝙᷓ in vno.et iſta pluralitas re quod non babet compoſitionẽ partiũ.nec multipli/ tac
pusgnat ſimplicitati. qꝛ vnitas addit ſupꝛa vnitatem citatẽ actionũ ſiue foꝛmarũ. In ſolo aũt deo eſt pᷣua . uun⸗
QAnunecgam aũt eſt pluralitas.in qᷓ tantũ in pluribꝰeſt tio compoſitionis et differentie ſiue multiꝑlicitatis nurſmot
quantũ in vno.et bec eſt in diuinis.qꝛ tantũ de eẽet ideo ſimplicitas in ſolo deo e eſfentialiter Indeno unſnp
Ron in vno. er hecen uinis. qꝛ tantũ de eẽ. et idco ſimplicitas in ſolo deo ẽ eſſentialiter. Andeno 45 ga
di mitate. 2 virtute eſt in vna pſona quantũ in pluri· tandum ꝙ multiplex eſt compoſitio. Ana cõpoſitõ W
bus .ct iſta pluralitas nibil addit ad vnitatẽ. et ideo eſt ex ꝑtibus ceſſentialibꝰ et bec eſt in omnibꝰ ꝑ ſe en ſttn⸗
. nnadfno poni compoſitionem.nec pᷣuat ſimplici - tibus. Alia eſt ex ꝑtibus integrantibꝰ.et hec Ai or⸗ liigen
lenr. Ag ülud q obĩ ꝙ in patre differt ꝓprietas bus coꝛpoꝛibus. Lercia eſt ex partibꝰ diſſimilibꝰſi N
1 2 Dom. ep Wꝛletas diſfert a weiclate e ꝛpoꝛibus.Cercia eſt ex partib diſſimilibꝰſiue Naſune
E Petrekihoreret mnbat n e rate tl. repugnaneipus. æbe en in omnipaueis vviucuti. eglhec
Alaiter. Aut re pectu ſubiccti. ut repectu ſui. aut re bys. Ande in ommi ubſtantia p ſe cute. que dietrer M

è

inhami
tcniſatd
mimred
tmin

Schenee

Sundt
ggin
1Zfti
igiudci;
Kaida
jnniige
inggniir
wisiun
ſrouiatl

9

creatura. eſt compoſitio. Quia oĩs creatura. aut eſt

coꝛpoꝛalis.aut ſpñalis.aut cõpoſita ex vtroq;.Sili

54 eſt ↄſiderare triplicẽ dr̃iam in creaturis. Pꝛima eſt

ſhᷣe virtutis ⁊ opationis.ſiue ſbe ⁊ accidẽtis. Scda
eſt dr̃ia ſuppoſiti ⁊ cẽntie. Cercia ẽ dria entis ⁊ eſſe
Pꝛima dꝛia ẽ rei put ẽ agens. Scda put ẽ ens in ge
nere.Tercia put e ens in ſe. Pꝛia dꝛia ẽ in oĩ ſubie
cto.qm̃ cẽ ſubiectũ hʒ eẽ mixtũ.iõ nõ agit ex ſe toto.

iõ differt in eo q̊ͥ agit.⁊ ꝙ agit. ⁊ actio ſiue ſubiectũ

eſt ꝓpꝛietas. Scda dria ẽ in oiĩ indiuiduo.qꝛ om̃e in
giut un bʒ eẽ limitatũ.⁊ iõ in aliqͥ ↄuenit.in aliquo
differt cuʒ alio.et iõ in oĩ indiu iquo differt eẽntia et
ſuppoſituzʒ. multiplicatur em̃ eſſentia in ſuppoſitis.
Differẽtia tercia ẽ in oi creato et cõcreato. qꝛ omne
qd eſt pᷣter deum accipit eẽ aliunde.ſiue pꝛincipiũ ſit
ſiue pꝛincipiatũ.iõ nihil eſt ſun eẽ. ſicut lux nõ ẽ ſuũ
lucere.Si g dicat᷑ ſimplicitas per pꝛiuationẽ ↄpoſi

tionis ſic ꝓpꝛiũ eſt ſolius dei in rõne ſbe.quia nulla

alia ẽ ſubſtatia que nõ hʒ cõpoſitionẽ ex ponibili et
actuali ſaltẽ. Si autẽ ſimplicitas dicat pꝛiuationem
eẽntialis diſferentie ⁊ dependentie.ita ꝙ in eſſ. entia
nulla ſit diuerſitas nec dependentia.eſt ꝓpꝛiũ dei in
racione entis.qꝛ nullum aliud ens eſt in quo nõ ca/

dat aliqua diuerſitas vel dependentia.Concedendũ

§ eſt ꝙ ſimplicitas eſt dei ꝓꝛium vt viſuʒ eſt. creatu⸗
re aũt compoſite ſunt nec vere ſimplices.qꝛ babent

eſie mixtũ ex actu ⁊ potentia.qꝛ habent eẽ limitatũ.

Zita in genere ⁊ ſpecie ꝑ additionem ↄtractũ.quia

§F§F.

56

57

habent eſſe aliunde datũ.qꝛ babent eſſe pꝰ deũ vnũ.

a quo deficiunt.⁊ ita cadũt in compoſitionẽ. Aliter

poteſt dici ⁊ verius ꝙ ſimplex dicit᷑ ꝑ pꝛiuationẽ cõ/
oſitionis. Et notandũ ꝙ compoſitio dẽ dupliciter.
Ano mõ alicuiꝰ ex aliquibus.Alio mõ qua aliqͥd di
citur componi alij. Si ſimplicitas pꝛiuet compoſi/
tionem ex alijs.ſic cõuenit etiam creatis.vtpote pꝛi/
mis que nõ componuntur ex alijs. Si autem pꝛiuet
compoſitionem cum alijs.⁊ ex alijs.ſic ſolius eſt dei
Omnis enim creatura aut eſt ens per ſe ⁊ in ſe.et ita
compoſita ex alijs.aut eſt ens cuz alio ⁊ in alio.et ita
alij compoſita.Et iterũ eſſe creatũ.aut eſt pꝛincipiũ.
ct ita componibile alij.aut pꝛincipiatũ ⁊ ſic compoſi
tum ex alijs.et ſic accipit᷑ ſimplicitas put eſt rei pꝛi
ctas ꝑ pꝛiuationẽ vicʒ vtriuſq; embaſidie: ſ
illud ergo qd obr̃ ꝙ ab vno nõ eſt niſi vnũ ⁊c.Ddm
ꝙ ſimplex nõ eſt conditio generalis entis ſicut vnũ.
am ſimplicitas dicit modũ vnitatis nobiliſſimũ.

quem deus nulli cõicat creature.qꝛ creatura nõ põt

recipe.cũ eſſe eiꝰſit limitatũ.ſit mixtũ.ſic etiã eẽ depẽ
dens ⁊ aliunde datum. ¶ Ad iliud quod obẽ de ſim/
plicitate puncti.⁊ entis.⁊ pᷣncipij.Dd.q ibi eſt ſim/
plicitas ꝑ pꝛiuationẽ co mpoſitionis ex alijs.nõ aũt
ut ſimplicitas dicit indifferentiam oimodã. In oi⸗
us em̃ vt dictum eſt cadit aliqua differentia ? depẽ
dentia.qᷓ;uis em̃ non ſint compoſita.tñ eoꝛũ cẽ depẽ
det a compoſito ſine compoſitione. Ande bene con/

cedendum eſt illud quod vltimo dicebat᷑. ꝙ illud de

rogat ſimplicitati rei.ꝙ ſit alteri componibilis inq;/⸗
tum ſimplicitas pꝛiuat mi ultiplicitatem ⁊ differenti⸗
am in re ſimplici.qᷓ;uis nõ deroget inqᷓ;tũ pꝛiuet cõ/

Poſitionem ex alijs. Ois em̃ dependentia facit ipᷣm
“D 33 dependet a ſumma ſimplicitate ⁊ differentia rece

ibus ſunt. ſiue vni pꝛinci

cre. Solus añt deus eſt independens. Omnia gut
alia ſunt dependentia ſine compatõne ad pꝛincipia

7„

pium componẽs cõ⸗

plicet᷑ ad aliud.ſiue eſe dependens co tmpꝑatione ad

deum ſiue ab ipᷣo deo. Mibil ant quod dependetẽ ſua

depẽdentia ideo nihil tale eſt ſumme ſimplex. qꝛ om
ne ſimpliciſſimũ eſt abſolutiſſimum c.

9„..

. 8 „. „Y
¶ Atrum aia ronalis ſit in toto coꝛpoꝛe ita q in quali
bet parte. Et ꝙ ſic videt᷑. Aug.dicit.ꝙ ſicut deꝰeſt in

maioꝛi mundo.ſic aia in minoꝛi.ſed deus ſicẽ in ma/

ioꝛi mundo ꝙ in qualibet parte totꝰ.ergo anima ſic

eſt in minoꝛi.ſ.in coꝛpoꝛe. ¶ Item quod dat eſſe to
ti ⁊ pꝑtibus vnit᷑ toti et ꝑtibus ſᷣm eẽntiam.quia foꝛ/
maꝑ ſui eẽntiam dat ec. ⁊ hoc non niſi ei cui eẽntiali
ter vnitur.ſʒ anima dat eẽ toti coꝛpoꝛi.⁊ omnib?pti/

bus. ergo ⁊c. ¶ Item in oculo eſt videre.ſentire.⁊ vi

uere. Quero ergo vtrum ſint hec vnus actus vel dif

ferentes. Non vnus.hoc conſtat.qꝛ pꝛiuato viſu ad

huc ſentit ꝑ tactum.pꝛiuato ſenſu adhuc viuit. ſicut
in palitico. cum ergo viuere ſit a ſubſtantia. videre a
potentia.in oculo eſt anima ſm ſubſtantiam. eadem

aane poteſt ꝓbari.et in omnibus partibus eſe.
Item anima oꝑatur in toto coꝛpoꝛe.ergo in toto

coꝛpoꝛe eſt ꝑ potentiam.ſed potentia anime ſimplex

eſt. g ſi potentia vna eſt in manu ⁊ pede.idem ẽ in di

uerſis ꝑtibus.ſed nõ eſt ſimplicioꝛ potentia qᷓ; ſubſtã

tia. &τ. (htem anima cſt in coꝛpoꝛe. aut in quali/

bet parte. aut in vna determinate. aut in puncto. Si
in qualibet parte. habeo ꝓpoſitum. Si in vna. cum il

la habeat plures ꝑtes.⁊ anima ſit ſimplex.erit ĩ plu
ribus ꝑtibus.ergo non eſt incõueniens aiam cẽ iplu
ribus partibus.Sed qua ratione cſt in ptibꝰpartis.
eadem ratione eſt in ꝑtibus totius. Si eſt in puncto
coꝛpoꝛis.g cum punctus nõ habeat ꝓpoꝛcionẽ ad to
tum coꝛpus.aia eſt impꝛoposcionabilis toti coꝛpi.
non põt eſſe ꝑfectio.cum ꝓpoꝛcio ſit ꝑfectionis ad pꝑ⸗

fectibile. Similiter punctus eſt ſubſtantia poſita ſi⸗

ue habens poſitionem.ergo anima habet ſitũ in cor
poꝛe.ſeq nulla foꝛma ſitualis eſt motoꝛ ſufficiens. er
go ⁊c. ¶ Sed contra. Foꝛma que eſt in toto et in p/

tibus vna. denominat partes ⁊ totum ratione conſi

mili. Ande quelihet pars ignis eſt ignis. ſi aia ẽ in
qualibet ꝑte.quelibet ꝑs animalis dicit᷑ aial. cñ que
libet pars eſt ſubſtantia animata ſenſibilis. EGlen
exiſtentia anime rõnalis non dependet ab aliqͥ par-

te coꝛpis.cum ſit fixa in ſe. ergo non eſt in qualibet.
tẽ opatio eiꝰ nõ dependet ab aliqua pte coꝛpis.

nec alicui cõicat᷑. g in nila pꝑte ßis .nec inq;tu pfe
ctio.nec inq;tum motoꝛ. EUnde pb̊s dicit qꝙ aia nulli

us coꝛpis eſt accus.i.nulliꝰ ptis coꝛpis.ſj in quo eſt.ẽ
ſicut actus. ¶ Item coꝛpus oꝛganicũ eſt diuerſaruʒ

rationum in partibus ⁊ toto.ergo babet diuerſam ꝑ

fectionem.ergo cum aia pficiat totum qdtum ad een
tiam. perficit ꝑtes qtum ad potentiam.ergo aia ra⸗
tionalis non eſt in partibus.niſi ſolum q;tum ad ra/

tionem potentie.⁊ hoc etiã dicit phᷣs.ſicut anima ad
coꝛpus.ſic partes aie ad ꝑtes coꝛpis. m li an
ma eſt tota in qualibet ꝑte coꝛꝑis. tota eſt in manu
ſed qñ giano . guet illo mot
ergo mota manu mouet᷑ anima.et ſimiliter manu qͥ
eſcente quieſcit.g& cum manus vna poſſit moueri al⸗

tem ſi ani
totũ eſt in aliquo. mouet᷑ illo moto.

tera exiſtente in quiete.aĩa vna et eadẽ numcro ſiłqͥ⸗

eſcit 7 mouet bᷣm idem. Item ſi anima eſt in pla .
ribus tota.qua ratione in tribus.ea ratione in pluri
bus.⁊ ita in infinitis.et q;eumcunq; cxtendat᷑ coꝛpꝰ
ergo gnimg natg eſt eſſe vbic. et ita Naekec D

Niber

non ſit limitata ſed immenſa. Item ſi tota anima

eſt in manu ſicut in alijs ꝑtibus. ergo cum vita ſit ab

58

anima.non magis recipit motum ⁊ ſenſum manus
a coꝛde ꝙᷓ; ecõuerſo. Hoc autem eſt ↄtra omnes phi⸗
loſophos:⁊ ſequit᷑ ex boc tale incoueniẽs.ꝙ ſicut le
ſo coꝛde perit vita.ita leſa manu. ¶ E.aliqui dicũt

ꝙ aia ᷣm eſſentiam.eſt in aliqua ꝑte determinate. ʒ
potentiam vᷣo eſt ⁊ ſtuit in toto coꝛpe.ſicut aranea ẽ

in tela. Ande dixerũt ꝙ eſt in coꝛde:qꝛ coꝛ eſt domici
lium vite.⁊ eius inbabitatoꝛ eſt auima.Et ad hoc po
nendum mouit eos expimentum cum defectu ratio
nis.Expimentum.qꝛ viſibiliter apparet q leſo coꝛde
ſepatur aia.⁊ ab ipſa influit ſenſus et motus.⁊ ẽ mł/
brum nobile exiſtens in medio.ſicut centrum coꝛpo

ris. Defectus rationis.qꝛ non potuerunt intelligere

quomodo aliquid limitatũ ſit vnum⁊ idem totuz in
pluribus.⁊ qꝛ fides nõ cogit credere.⁊ rõ non intelli

git. idco dicunt nõ eſſe ponendũ.ꝙ ſit in toto ratõne
S

59

cuiuſlibet partis. ¶ Sed alioꝝ opinio eſt vt Augu.
ꝙ aia in qualibet ꝑte coꝛpis ſit tota.⁊ ad hoc ponen

dum mouet expimentum.exemplum.⁊ rationale ar

gumentum. Expimentum.qꝛ aĩa in ꝑtibus diſtanti/

bus a coꝛde ita cito ſentit ſicut ⁊ in ꝓpinquis. Item

a: ſimul quaſi in ictu oculi ſentit leſionẽ in partibus
diſtantibus.⁊ cum aia ſeꝑat᷑.doloꝛ eſt in ſingulis ꝑ/
tibus et reſolutio.Exemplũ ſimiliter mouct. ſicut di
cit Aug. Nidemus em̃ ꝙ in aiali ꝑfecte ſano eſt vna
ſanitas in ſingulis ptibus.nec maioꝛ in maioꝛi: nec
minoꝛ in minoꝛi. Si ergo hoc eſt i foꝛma coꝛꝑali.q̃n/
tomagis in ſpirituali. Mouct rationis argumentũ.
qꝛ aia eſt foꝛma.ſimplex.et motoꝛ ſufficiẽs.Quia foꝛ
maa totalis coꝛpis eſt in toto. Quia vᷣo ſimplex.nõ eſt
Fm partem ⁊ partem ſui.Quia motoꝛ ſufficicns.idðo

nõ habet ſitũ. et ideo nec eſt in Paeè? gec in parte de
terminata. Et qꝛ magis ratõnali da
tur ſupꝛa rõnem.qᷓ; que fundat᷑ ſupꝛa defectus ratõ/

60

dam qᷓ̃ pficit ⁊ exten

7

8 eſt opinio q;ᷓ fundla

nis.⁊ qꝛ Aug.hoc dicit.bhanc appꝛobo tanq; melio/
rem. ¶ Ad üllud ergo quod obꝛ drorrariti onna q̊ ẽ
in toto ⁊c̃.ddm.q; leroſt genus foꝛme. Eſt em̃ qᷓ;
it᷑ ⁊ dependet.⁊ bec qꝛ totũ ꝑfi

cit eſt in toto. Quia vo extendit᷑.ꝑfectioneʒ totiꝰ cõi

cat ꝑtibus.Quia vᷣo dependet.nec agit ꝑ ſe.oꝑatio.

nem totiꝰcõicat ꝑtibus.vt pʒ in foꝛma ignis.qꝛ que/

libet ꝑs ignis eſt ignis.⁊ q̃libet calefacit.Eſt alia foꝛ
ma qᷓ pficit et dependct. ſᷣ̊ nõ extendit᷑.ct talis foꝛma
qꝛ totum pficit eſt in toto ⁊ qualibet parte. Quia vᷣo
non extendit᷑.ideo actum totius nõ attribuit ꝑtibꝰ.
Quia vo dependet.oꝑationẽ totius coicat partibꝰ.

⁊ talis eſt anima.vegetabilis ⁊ ſenſibilis.qꝛ nulla ꝑs
aialis eſt aial.tñ quelibet pars animalis viuit ⁊ ſen/

tit. Eſt iteruʒ foꝛma queſtotũ pficit.tñ nec extendit᷑.

61 aliud de foꝛma.qꝛ foꝛma ꝗᷓ eſt in ꝑtibus hõ denoĩat
ſimul totũ ⁊ ꝑtes.niſi ſit foꝛuia dependẽs ⁊ extẽſa.et

nec dependet qtũ ad opationeʒ.⁊ talis qꝛ pfectio ẽ.
eſt in toto et partibus.Quia vᷣo nõ extendit᷑.ꝑfecti/
onem totius nõ cõmunicat partibus. Quia non de⸗
pendet. ideo nec oꝑationem coicat.⁊ talis eſt aia rõ/
nalis. Quia nulla pars hoĩs eſt bomo. ⁊ nulla ꝑs ho
minis intelligit. tamẽ et ſi nõ cõmunicet actum totiꝰ
vt toti.cõicat vt partibus.qꝛ quelibet ꝑs homis.vi/
uificat᷑ a ꝑfectione hois.⁊ ideo ꝑfectio hois eſt in q̃
libet parte.et ſic pʒ reſponſio ad illud. nullius coꝛ
pis eſt actus.qꝛ nulli cõicat ꝓpꝛiã oꝑationẽ nec pꝑfe/
ctionẽ totius.cũ oẽs ꝑtes pficit in toto. ¶ Siliter ad

loquor bic de foꝛma ſbali tñ nõ de ccidentali. Ad 62
iłlud quod obẽ ꝙ nõ ſunt eiuſdẽ rõnis totum ⁊ ꝑtes
dm. ꝙ in ꝑtibus eſt ↄſiderare oꝛgani rõnẽ ⁊ cõple/
xionem. Kone complexionis ſunt vnifoꝛmes toti.
⁊ ſunt diſpoſite ad idem genꝰ vite ⁊ ꝑficiunt᷑ abvno
Nõne oꝛganiʒationis ſunt diuerſe ⁊ pficiunt᷑ a po/
tentijs. illud q obẽ.q mouet᷑ mota manu ⁊c

DHm. ꝙ pfectio pᷣt ſupꝛa totũ ꝑfectibile.⁊ q;tum ad ? ʒ

ſbᷣam.⁊ q́;tũ ad potẽtiã.⁊ cũ aia ſit ꝑfectio totiꝰ coꝛ/
poꝛis.ſuꝑ totũ põt.⁊ ideo nullo minoꝛi ꝙᷓ ſit totũ coꝛ
pus diffinit eiꝰ ſubſtãtia nec potentia.diffinit᷑ at coꝛ
poꝛe ſuo quod pꝑficit.⁊ ideo coꝛpe moto mouet᷑ ꝑ cõ
ſequens.ꝑtibus aũt nõ diffinit᷑.qꝛ ſunt minoꝛes to/
to.⁊ ita eſt in vna ꝙ nõ eſt extra aliã. Etiam iõ.qꝛ in
nulla pte eſt diffinitiue.nõ mouet᷑ ad motũ alicuius
ptis.ſicut nec deus mouet᷑ ad motũ alicuiꝰcreature.
⁊ boc pʒ ſequens.qꝛ totũ coꝛpꝰ ↄpat᷑ ipi aie tanqᷓ;
vnus locus.⁊ iõ in pluribꝰptibꝰnõ eſt niſi inq;tuʒ in
vno loco. Vñ ſi ſepent᷑ nõ erit in illis. Nec ſeqͥt᷑ ex h̊
ꝙ ſit infinita.qꝛ oim natura ↄſtãtiũ terminus eſt. et
rõ magnitudinis ⁊ augmenti.⁊ ita coꝛpꝰ humanũñ
poteſt cogitari tãamagnũ coꝛpus ꝙ nõ poſſit viuifica
ri ab i Ad illud q ð obr̃ vltimo ꝙ tunc vna ꝑs 64
nõ recipit ab alia.dᷣm.q ſicut deus in maioꝛe mun/
do immcediate ẽ in oĩ creatura ip̃am ↄtinẽs.tñ pꝑ oꝛdi
nem vniuerſi influit aliqͥd vna creatura in alia.ſic in
telligendũ.ꝙ aia ꝑ ſui pñtiã eſt in qualibet ꝑte ime/
diate.quã ↄtinet ⁊ ↄᷣuat.nõ tñ oino.ſᷣ influit in oẽs
ptes ꝑ vnã.⁊ iõ ceſſante illa ꝑte ⁊ eiꝰinfluentia. perit

oꝛdo coꝛpoꝛis eſſentialis.⁊ ita aia ſeꝑat᷑.

MWueſtio.iiij. Tẽ vltimg. b

¶ Htrũ deus ſit in aliqᷓ derminato genere. Et ꝙ ſit oſtẽ

dit᷑ hoc mõ.Oð diſtinguit᷑ ab alijs entibꝰ eſt aliqua
natura determinata.ſᷣ de eſt hmõi.qꝛ diſtinguitura

creaturis oĩbꝰ.qꝛ nullũ creatũ eſt deus. ẽ natura de

terminata.ſᷣ qð eſt natura det᷑miata ẽ i genere deter
minato. ⁊c. ¶ Itẽ qð hʒ ſuꝑius vniuocũ ⁊ eẽntia⸗
le. hʒ eẽ in genere determiato.vᷣ de? hʒ ſuꝑiꝰſe vt ſub/
ſtantiã q̃ dẽ de deo ⁊ creaturis.⁊ eẽntialiter ⁊ vniuo/⸗
ce.qꝛ ᷣm iſtã rõnẽ q̃ eſt res ꝑ ſe exñs. ⁊c. tez
ſit in qͥlibet genere.vr.Quia oẽ qdð ẽ cõpletiõis i crea
tura attribuẽdũ ẽ deo.ſ̊ oẽ pᷣdicamentũ hʒ aliqͥd cõ/
pletionis. res oim pᷣdicamentoꝝ ſunt in deo. ſ qͥc-
quid eſt in deo eſt deus ⁊ ecõuerſo. deus eſſentialit᷑
ſubijcit᷑ rei ois pᷣdicamẽti. eſt in qͥlibet. ¶ Itẽ ſum
mo bono nihil deficit de bonitate. g8R ſummo enti ni/
hil de entitate.& in deo eſt ois entitas ⁊ ois differẽtia
entitatis.ᷓ cum dꝛñtie entiũ ſint.x.pᷣdicamẽta.om̃ia
ſunt in deo. ¶ Contra. aug.in li. de tri.v. Deus eſt bo
nus ſine qᷓlitate.magnus ſine qntitate.̊ͤ magnitudo
dei nõ eſt in genere quantitatis.nec bonitas in gene/
re qualitatis. nec ſuba in gñe ſbᷣe. in nullo genere.
Itẽ vr̃ ꝙ nõ eſt in genere determinato.qꝛ oẽ qd ẽ
in genere detminato bʒ eſſe finitũ ⁊ limitatũ.deꝰ aũt
eſt infinitus.g ⁊c. Ehem ꝙ nõ in quolibet genere.
vidr̃. Quia qdð bʒ in ſe res pluriũ generũ eſt ↄpoſitũ.
deus aũt eſt ſimpliciſſimꝰ.ꝭ̊ ⁊c.¶ R.dð. ꝙ nõ ↄue/
nit deo eẽ in vno genere derminato.qꝛ oẽ tale bʒ eſſe
limitatũ ⁊ artatũ.⁊ cõpoſitũ in plibꝰgeneribꝰnõ põt

eẽ. Aut em̃ aliqͥd eſt in pluribꝰ ꝓpter naturaꝝ ⁊ ꝗpꝛi ᷓ

etatũ diuerſitatẽ. vt albũ inq;tũ dicit ſubiectũ aliqdB
ſiue rẽ albam. ẽ in genere ſbe. b inqtum dicit foꝛmã
q̃ eſt albedo eſt in pᷣdicamẽto qlitat. Aut ꝗpter gene
ralitatẽ ſicut ynũ ⁊ ens.Et ꝗpter naturaꝝ muſtipli⸗

Orcadr
1 ubis
Amanti
fücantated
n Goeriue
cPobzauatnoꝛ
dicincti 1coet
Göbocinqu
Qubootno
m athollco⸗
mnlit con ob
Ntes Ip
verhapnins N
diecrerigeant.
flnſa erpie⸗
Naſentingumſu
lianſoluttobie

M—

Dektiefli

nnne.

Al⸗

nnn ſtihiig
ta diſniie
notd nalci)
Einming
Anarilan
Nüainenn.
iii
Möcknſinzn
s eraigh
Kümnnsct
mapdhaunni,
mgunug
sumdenn
en Mnici)enl
rnnntüſen
icinintets
aiſi.
n
wor tdl
Aorbcki
wäigntrpin
nirriigr
1s nidhei tain
wigleſ⸗
mcti liſtd
vr irn n
fwegei
iibe (inn
e iͤm il
ts tnbniltl
rmir Douc
tr hmmnt
nmnun
hezinwe
⸗ gigt

plicitatẽ nõ põt deus eſſe in pluribꝰ.qꝛ omne tale cõ
poſitũ eſt ⁊ multifoꝛme.deus aũt ſimplex. Mõ ꝓpter
generalitatẽ.qꝛ ens tale nihil ẽ hñs diſtinctuʒ a rebꝰ

creatis.deꝰ aũt eſt habẽs in ſe ens diſtinctũ a rebus.

et babens eſſe ſimnpler ⁊ infinitũ.et iõ nec in vno ge/
nere nec in plurib
66 diſtinguit᷑ ab alijs eſt natura diſtincta ⁊c. dᷣm. ꝙ ve
rũ eſt ſi diſtinguat᷑ ꝑ aliqͥd qdð ipᷣm ↄtrabat ⁊ artet.ſi
cut ꝑ dꝛñtiam cdẽtẽ in genere.deus aũt nõ ſic diſtin
guit᷑ p ſeipᷣo. illud qð obꝛ.ꝙ deus hʒ ſuꝑiꝰ vni
uocũ. Om.qꝙ deo nõ ẽ ſuꝑius.qꝛ eo nõ ẽ ſimplicius
nec vniuocũ.qꝛ ſbe rõ nõ ↄuenit vnifoꝛmit᷑ creature

67

eſſe põt.¶¶ Ad illud g qd obr.q

1
.
—— 2 —

—

⁊ creatoꝛi.Deꝰ em̃ ẽ ens ꝑ ſe.qꝛ nullo egẽs.creatura
eſt ens ꝑ ſe.qꝛ nõ ẽ ĩ alio vt ĩ ſubiecto.eget tñ alio ad
ſui ↄſeruationẽ.¶ ¶ Ad illð qdð obr.ꝙ oẽ qð ẽ ꝑfectio 68
nis et bonitatis ponẽdũ eſt in deo. Dm. ꝙ boc põt
eſſe duplicit᷑.vel ꝑ diuerſitatẽ.⁊ hoc facit cẽ in diuer⸗
ſis generibus. vcſ m oimodã vnitatẽ. ⁊ hoc facit eẽ 6
extra oẽ genꝰ. ¶ Ad illud qdð obr vltio.q deo nibil 9
deficit de bonitate.dm.qꝙ deus nõ dẽ nõ deficiens a
bonitate ꝓpter h̊ ꝙ oĩs dꝛñtia boni pꝑticularis ſit in
deo differẽtiam. ̊ qꝛ eſt in eo ꝑ eqͥualẽtiã.qꝛ em̃ eſt
ſummũ bonũ.cõplectit᷑ in ſe bonũ om̃e.ſic intelligẽ/
gũ eſt de entitate.et ſic pʒ illud.

Diſtinctio.ix.de ꝓpetatibꝰ⁊ ↄditiõibꝰpꝑſe onalibus trinitatis ⁊ vnitatis.
Anc ad diſtinctionẽ ꝑſonarũ accedamꝰ⁊c. Supꝛa egit mę de ꝓpꝛietatibꝰ q̃ reſpiciũt eẽntiã. h̊ agit
n de his que reſpiciũt ꝑſonas.Et hec ꝑs hʒ duas ꝑtes.Quia.n.diſtinctio pſonarũ attẽdit᷑ ᷣm duplicẽ

——

eceeemanationẽ.ſ.generatiõis ⁊ ꝓceſſionis.iõ pᷣmo agit de generatõc.ſcdo vᷣo de ꝓceſſiõe.j.di.x. Mũc pꝰ

filij eternitatẽ de ſpũſancto ⁊c.

i eernitate de ſpuͦſancto ꝛc. ¶ Itẽ ᷣma ꝑs hʒ duas ptes. In pᷣma oñdit qͥd de gen eratione filij eſt ſentiẽ⸗
dũ.Scdo ex incidenti qͥ ſermone eſt ipᷣa exmenda.ibi.Hic q̃ri põt cũ generatio filij a pr̃e ⁊c.

Pꝛima iterũ

ꝑs bʒ quatuoꝛ partes.pᷣmo ꝓponit veritatẽ ꝗᷓ ẽ a catholic retineda.ſ.q generãs ⁊ genitꝰ ſunt ꝑ generationẽz
diſtincti ⁊ coetni.ita ꝙ generatio eſt diſtinctiua ⁊ eterna. In ſcda ð hoc opponit ꝑ oppoſitõnẽ hereticoꝝ.ibi.
Sʒ ð hoc inquit bereticus. In tercia det᷑minat ↄtra arguẽdo ꝑ rõnes catholicoꝝ doctoꝝ. aug.⁊ ambꝛo.ibi.

E

QAui h dicit nõ intelligit etiã natũ eẽ ⁊c. In q̃rta ⁊ vltima rñdet cõpeſcẽdo inqᷣſitõnẽ ſuꝑfluã bereticoꝛũ ⁊ eti
am catholicoꝝ ſuꝑboꝝ.ibi. Sʒ queris a me inqͥt Ambꝛo. vbi oñdit ꝙ inſcrutabile ẽ ſaccm generatõis.i Si
milit᷑ ſcdᷣa ꝑs huiꝰdiſtinctionis in q̃ mgr̃ determinat ermone generatõis et᷑nitas ↄgruẽtiꝰ expmat᷑.hʒ qtu

oꝛ ꝑtes. In pᷣma ponit doctoꝝ apparẽetẽ ↄtrouerſiã.

— -⸗

q̊ qͥdã dicũt eã debere expᷣmi ꝑ vba pᷣteriti tꝑis.alij ꝑ

*

verba pñtis. In ſcda pᷣdictã cõtrouerſiã reducit ad cõcoꝛdãtiã.ibi.Sed ne tanti autoꝛes in re tãta ſibi cõtra
dicere videant᷑. In tercia ꝑ verba byla.ↄfirmat rñſionẽ ſuã ne videat᷑ dictis Oꝛige.inniti.ibi. Hyla. qʒ dicit
filiũ naſci ex pꝛe ⁊c. In quarta cõcludit ſummatim qͥd doᷣm ſiue quõ loquendũ.⁊ quõ ctiã de generatiõe eter
na ſentiendum ſit.ibi. Dicamꝰergo filiũ natũ de patrc.vbi cõfirmat veritatẽ per autoꝛitatẽ hylarij.per quaʒ

etiam ſoluit obiectionem herctici.

cti et co eterni.

diſt. IX.

libro de fide ad petrum. patrem ⁊ filium

. N a & mõ eſt aliud pat
¶ Æ generans ⁊ genitꝰ ſunt ꝑ generationẽ diſtin⸗ 2 falſuz qð dẽ. qꝛ be
H 99 — ne ſeqt᷑ petr? eſt albꝰ
Vnc ad diſtinctõnem ꝑſonarum acceda n5 Srce Ninl .
mus. Teneamus ergo vt docet Auge. in albũ. pari rne quia

Set ſpiritumſanctũ.vnũ eſſe deum natura
liter. nec tamen ipᷣm patrem eſſe qui filius eſt.nec fi
lium eſſe ipᷣm qui pater eſt.nec ſpiritũſanctũ eẽ iſßm
qquui pater eſt aut filius.vna em̃ ẽ eẽntia patris ⁊ filij.
a ⁊ ſpũſſancti.In qua non eſt aliud pater. aliud fili⸗
aliud ſpũſſanctus.qᷓ;uis ꝑſonaliter alius ſit pater.

alius filiꝰ alius ſpũſſanctus.

idẽ ſignificãt alius et
aliud.ſeqͥt᷑ eſt alius.S
eſt aliud ens.Si tu di

cas ꝙ nõ eſt ſile de h̊
noie alius.⁊ de ̊ no/

mine ens. Contra.be

ne ſequitur eſt aliꝰ ho

mo. S ẽ aliud gial. g̊a
ſidmili illud ſequitur.

De eknite filij cu ¶ Benitus eſt em a patre filius.et ideo aliꝰ.nec ta⸗ Ry. dom. q, qꝛ in deo 1
patre. b mẽ afñ fuit pr q; flius. Coerne.n.ſibi ſt tres pſone. eſt ſingularis alietas.
¶ Mú.Ppoſitio contra iam dicta ꝑ argumentationem ? alietas ſuppoſiti cẽ
hereticoꝛũ arrianoul. b— oimoca pnitate natu
Ambꝛo. re ideo ſingulari mõ

Bed contra hoc inqᷣt hereticus. vt refert ambꝛo. in

li.de tri. Omne qð natũ ẽ.pncipiũ habet.⁊ iõ qꝛ fi⸗

opoꝛtet expᷣmi.⁊ quo
niã maſculinũ genus

lius natꝰeſt.pᷣncipiũ habet.⁊ eẽ cepit.qð hereticoꝛũ impoꝛtat quandã di⸗
oꝛe ſic dictũ eſt. Hã ipſe arriꝰ.vt memit aug.in.vj. ſtinctionẽ vel diſcreti
li.de trini.dixiſſe fert᷑.Si filius eſt.natus eſt.ſi natꝰ nzfeg acen eſc,
eſt. erat quando non erat filius. ſtinctionẽ reſpicit na⸗

turã. iõ ali?ꝰ impoꝛtat
alietatẽ in pſona.aliꝰ

lietatem in natura.⁊ in diuinis n ide ſignifcant. Doſet etis dici p in crezturis aliud ſomſene ais
iſte eſt alidab illo. ⁊ aliud cũ dico ẽ aliud. ⁊ vnũ ſequit᷑ ad aliud. nõ ſici diuis.⁊ nõ ẽ ſile de albo. qꝛ albũ impo

nit᷑ a foꝛma ſpali que eſt albeldo. b

Coerne em ſunt ſibi tres perſone. Vr̃ h̊ falſũ.q; ſi coecne et etne.

Etres eterni. qd ẽotra ſimboli. vbi di.n tres etni Et iten ↄtra rõnem. qꝛ nuerus plis multiplicat foꝛmam.
Ande non vere vl res ſynt dij. N/ dom. ꝙ nomẽ ſignificans ſbaʒ in dininis rerent᷑ pm triplicẽ modũ. Que

merum a ſubſtãtiuis

Eidem q; arrianice queſtioni Ambꝛo.in hũc mo

damn em̃ ſignificãt ib⸗ onſo aug. ⁊ Ambꝛo. ad girianam arsume ”M
ſtatiã et per modum ĩonem. LE55e
ſbe vename ſubſtan⸗ (Aui hoc dicit non intelligit etiã natũ eſſe deo.ſen · Aug.
tiuum. vt veus. ⁊ ta⸗ viternumq; eſſe.vt ſit coeternus patri filus. Sic d —
le nullo mõ plurifiea. ſolendoꝛ qui gignit᷑ ab igne atq; diffundit᷑.coeuus Pꝛima rõ ʒ bere⸗
tur nec dicit᷑ pluralit hlene IN l ticos.
ſiue ſit ſubſtantiuũ ſi / eſt illi ⁊ eſſet coeternus.ſi ignis eſſet eternus. Aug. ſeda ratio
ue ſubſtantiuatũ. 5 Item ſi dei filius inquit aug. virtus ⁊ ſapiẽtia dei c bereticos.
nomen eternus ſic ac eſt.nec vnq; fuit deus ſine virtute et ſapientia.cQùort
cipit᷑ ĩ ſimbolo.Que nus eſt deo patri filius.dicit aũt aplłs chꝛiſtum eſſe
dan ſigriegt lubſtar. dei virtutem ⁊ dei ſapientiam. Aut ergo nõ fuit qñ j. Cox.j.
tcnric hane noia adie n fuit filius. aut aliqũ deus non habuit virtttenm
ctiua adiectiue tenta. et ſapientiam. quod demẽtis eſt dicere. Conſtat em̃
⁊ talia que trabũt nu qꝛ ſemꝑ habuit ſapiam.ſemꝑ &̊ habuit filii’.

f¶ Ambꝛo. j. ratõ

dicunt᷑ pluraliter. ?ẽ 5 dum reſpondet.Ego inquam filium eſſe natum cõ⸗ ↄtra bereticum.
ere taliũ ſunt vᷣba an oſt ini piorati .
in Mlia ſt no fiteoꝛ. quod reliquũ eſt impietatis. hoꝛreſco. Scri
nhnag impoꝛtant b ptum eit enim in veteri teſtamento. vt vel vnũ plu „
ſtantiã in adiacentia ribus dicam. Ante me non fuit allus deus.et p»me ☚ + 5-*°
connotando intra re non erit. Quis ergo hoc dicit. pater an filiꝰ? Si fili
lationez mutuã. qlia us. ante me inquit nõ fuit alius deꝰ. Si pater. poſt

ſunt coeterni. ⁊ talia
ex duplici cauſa pñt

me inquit non erit.hic pꝛioꝛẽ.⁊ ille poſterioꝛẽ nõ hʒ
¶ *IvIℳnuicem em in ſe. et pater in filio.⁊ filius in pa⸗

g AUimbꝛoſij. ij.

di iunaleder tRvri tre cognoſcitur. Cum em patrem dixeris. eius etiazʒ no otr bereti⸗
ue modi ſignificandi. filium deſignaſti.quia nemo ipſe pater eſt ſibi. Cuʒ
tum rone connotatio filium nominas.etiam patrem fateris.qꝛ nemo ipſe
nis. et ſic patet ꝙ nul ſibi filius eſt. Itaq; nec filius ſine patre.nec pat᷑ po⸗
ia et deradictio⸗ Ob⸗ teſt eſſe ſine fiio. Semꝑ & pf.ſꝑ ⁊ filius.
Aüriftcar oꝛinaz. Di ¶ Item dic inquam mihi heretice.Fuit ne.quando ¶ Ambꝛo. inuectõ
cendũ ꝙ boc nõ ẽ ve oipotens deus pater non erat.⁊ deus erat: Nam ſi bereticum.
rum in adiectiuis. pater eſſe cepit. deus ergo pꝛimo erat.⁊ poſtea pa⸗

5§

6

7

c¶ Qui boc dicit nõ

int lligit. etiamnatũ

ter factus eſt. Quomodo ergo immutabilis deꝰ ẽ⸗
Si em̃ ante deus.poſtea pater fuit.vtiq; generatio

eſſe ⁊c. HNic ponit ma . A une
Biſter quatuos ratoeo nis acceſſione mutatus eſt. ſed auertat deus hanc
demonſtrantes filiuu, amentram. “”M

coeternuʒ patri.⁊ ita
argumẽtum arrij nõ

valere. Filius eſt natus.ergo non eſt eternus. d
pta eſt a ſimili.⁊ eſt talis. Splendoꝛ eſt eiuſdem durati

*
4
₰

S t ſplendoꝛ. Hic innuitur prima ratio que ſum/
nis cum igne.ſiue cqualis.et tamẽ eſt generatus ab

igne.ergo multo foꝛtius eſt filius ſic ſplendoꝛ patris.et q;uis ab ipſo generet᷑ erit ei coeternus. ergo conclu/
ſio dicte rationis eſt falſa.et illa conſequentia interimenda.ſi natus eſt.erat quando non erat. ¶ Scd cõtra.
Si emanatio pꝛocedens a deo eſt ei coeterna.ſicut emanatio ꝓcedens a creatura eſt ei coequeua.ergo cum
res exierunt a deo.videtur ꝙ ab eterno.Rꝰ.ddm.qꝙ egreſſus ſplendoꝛis a luce vel igne eſt egreſſus connatu
ralis.et talis eſt egreſſio filij a atre. non añt egreſſus creature a creatoꝛc.imo eſt voluntariꝰ.⁊ argumentum
eſt bonum in ppoſito. e ¶ Vrem ſi dei filius. inquit Aug. Hec eſt ſcdᷣa ratõ aug.filius dei eſt virtus ⁊ ſa
pientia.g ſi non eſt eternꝰ.aliquando fuit deus ſine virtute ⁊ ſapientia.ſed hoc eſt impoſſibile.ergo ⁊c. Sed
contra hanc rationem ſic obijcitur. Si enim ſequit᷑.ſi pr̃ nõ habet ſapiam genitã nõ eſt ſapiẽs.vr ꝙ ſit ſapiẽs
ſapientia genita.qð expꝛeſſe negat Augꝰ.in.vj.de trinitate.Rꝰ.aug.iſtam rationem redarguit.in.vj.de trini
tate.oſtendens illam pꝛocedere ex malo intellectu verbi. attamen.qꝛ magiſter adducit eã põt dici.ꝙ rõ valʒ.
nõ quia pater ſit ſapiens filio qui eſt ſapientia genita.ſed qꝛ eadem eſt ſapiẽtia genita ⁊ ingenita. ⁊ ita ſi vna
incipit ⁊ ali. f ¶Eidẽ q́ʒ arrianice queſtioni.Hec eſt tercia ratio quã adducit.⁊ eſt Ambro.ſumpta ab
autoꝛitate Eſa.Ante me non eſt deus.⁊ poſt me nõ erit.g nec pater ante filiũ.nec filiꝰpoſt patrem. Sed con
tra. In diuinis ꝑſonis eſt oꝛdo.ſed oꝛdo nõ eſt niſi pᷣoꝛis ad oſteriꝰ. g ⁊c.R.ddᷣ.ꝙ ſicut infra patebit.nõ eſt
ibi oꝛdo duratiòis.q̃ alter eſt alto pᷣus.ſᷣ oꝛdo oꝛiginis qͥ alt᷑ ex alto. —– ſe ⁊ pꝛ in filio.⁊ filiꝰ i.
pẽe cogſcit᷑. H ẽ q̃rta rõ ⁊ ẽ talis.Relatiua ſił ſt natura.ᷣ pꝛ ⁊ filiꝰſũt relatiua. ſił.ſi pꝛ ẽ ecnꝰ. filiꝰcoet᷑nus.
Pꝛobatio ꝙ pꝛ eternꝰ.qꝛ ſi pꝛius fuit deꝰ⁊ poſtea pr᷑. mutatꝰẽ.Sʒ ʒ iſtã rõnẽ pᷣt argui ꝑi rone.pus fuit deꝰ
⁊ poſtea dũs.g mutatꝰeſt.R.aliqͥ volunt dicere.ꝙ iſta rõ valet.qꝛ generatio eſt de ſba gnantis.⁊ iõ ſi incipit

giare ſᷣa mutat᷑.ſᷣ h̊ nõ vr.qꝛ gñatio in diuinis non dicit motũ.Alij dicunt.ꝙ quia genitus eſt conſubſtanti

alis gignenti. ſi mutatur genitus ⁊ gignens.ſed genitus mutatur.ſi de nouo generatur.ergo et generans per
conſequens. Alius moqus dicendi eſt.ꝙ paternitas verã dicit habitudinem in pꝛe nõ ſic crcatio vel dñatio.

Aaipt
ſu

H

P.hee
dnd
Mopin

cſſoin
con
mſt

mnus

3.

fwoſen
har

ban

n.

voget⸗
o ℳℳW
1eg
ſusco
gffim,

Philip.iiij.

no licet ſuꝑna myſter lee , ne
cet diſcutere quõ natus ſit.illð mihi negarenõ licʒ.

Sed queris a me inquit Ambꝛoſius.quomodo
ſiſilius ſit. non pꝛioꝛem habeat patrem: quero item

—

te. quando vel quamodo ſilium putes eſſe ge⸗

neratũ: mihi em impo ibile ẽ generationis ſcire ſe⸗
cretũ. Albens deficit. vox ſilet.nõ mea tm̃ ꝛ ange

loꝛũ.ſupꝛa ptãtes. ⁊ ſupꝛa angelos.⁊ ſupꝛa chern /
bin.⁊ ſupꝛa ſeraphin. ⁊ ſupꝛa omnẽ ſenſuz eſt. quia

chꝛiſti ſupꝛa oẽm ſenſũ eſt.quõ nõ eſt ſupᷣ oẽm ſenſũ

tanta generatio: Tu g oꝛi manuʒ admoue. ſcrutari
ſteria.licet ſcire ꝙ natus ſit. nõ li⸗

Hoc querere metus eſt. Ineffabilis em̃ eſt illa gene⸗

ratio. Unde Eſa. Generationẽ eiꝰqͥs enarrabit.

AQuidaã tñ de ingenio ſuo pſumentes dicũt illam
generationẽ poſſe intelligi ⁊ alia hmõi.inherẽtes il

li auẽti hiero.ſuꝑ eccleſiaſten. In ſacris ſcripturis

äyt ibi. generationem eius q enarꝛabit? Sed h̊B nõ

vel explicari poſſit a quoq; moꝛtaliũ.ſᷣ qꝛ de ea ali⸗ nis mutat vt iſte qcũ
q modo dicat᷑.non ẽ
magnũ ꝑiculũ.qꝛ non

Pe. Gregoꝛij ex qᷓ
SaKeforiſeoel .

unt᷑ opinioncs. 3

Mic queri poteſt cũ generatio ſilij a patre:nec pᷣnci „

dixit hiero. iõ ꝓ generatio filij eterna plene intelligi

quid intelligi vel dici põt. Quidã tñ hoc accipiunt
dictum de tempali chꝛiſti generatione.
trũ generatiõis eternitas debeat expᷣmi p ver

b pꝛeſentis tꝑis.ſemꝑ gignit᷑.vel ꝑ verbum futuni mse i
tempoꝛis ſemper genitꝰeſt filius.et eſt in hac expꝛeſ ns.

ſione aparens doctoꝝ cõtrouerſia.

piñ hebeat hee mderterna en-vean deheat dici ſi
lius ſp gignit᷑ vel ſemꝑ genitus eſt. vel ſemꝑ gigne
tur: De hoc Grego. ſuꝑ Yob ait. Dñs deus ieſus ĩ

co ꝙ virtus ⁊ ſapia dei eſt. de patre ante tꝑa natꝰẽ.

vel potius.qꝛ nec cepit naſci nec deſijt. Dicamꝰ ve⸗

rius ſemꝑ natus.non aũt poſſumus dicere ſꝑ naſci

tur.ne impfectus eſſe videat᷑. At vᷣo vt eternꝰ deſi⸗

gnani valeat ⁊ pfectet ſꝑ dicamꝰ? natus.quatenꝰ⁊

natus ad ꝑfectõnẽ ꝑtineat.⁊ ſꝑ ad eternitatẽ.qᷓuis

per hocipſum qð perfectü dicimꝰ. multum ab illius

venitatis expſſone deuiam. Quia q factu nõ eſt.

Az panneipale moſitutn eſt ̈tum ad partem iſtax de necemtate locutionis)ſient vn
doata eſt voluntas libera. ſicoſcientia ſecreta. Unde ſicut nõ põt aliquis volũtatem al

„

Ambꝛoſij reſponſio qua compeſcit ſupfluã inqſt

(ES nno qua cE igeo pateritas ve
tionẽ hereticoꝝ ⁊ etiã ſuꝑboꝝ catholicoꝝ.⁊ ð ineffa mis mutat.nõ. co⸗
Rulz e in vel Liſs .. is modo. „ minatio. Sed nulla
bili ⁊ nõ intelligibili generatonis modo. „ dictaruz rationũ dat
vigoꝛem buic rationi
contra hercticos. qa
hereticus diccbat. &

nus patri. ac per hoc

nec conſubſtantialis.

nec idem in ſubſtãtia

ſcriptũ eſt.pax chriſti ſupꝛa oẽm ſenſũ eſt. Etſi pax Prparboc msdo .

na eſt contra heretici⸗

lſcta eius ſuppoſitio
e. qꝛ heret
bat patrem ⁊ filiũ dik

hercticus dice

ferẽtes ĩ ſba ⁊ nã ſicut

in gnatiõe carnali. ꝑi
rõne contra euz dicit

b

ratlonẽ. 4
nõ babent. Si dicas
bñt voces ſpiritua
les nõ pꝛolatas. ſicut

Ambꝛ. cũ ita ſit pꝛ
iſte mutet᷑ acceſſione

ſte uris generstionis qͥ gene-
d ſepiſſime nõ ꝓ impoſſibili.ſᷣ ꝓ difficili ponitur. ninis ſuniliter pat ge
nerat aliũ in ſba. ergo

rat aliũ in ſuba.⁊ ĩ di

acceffione generatio/

oia argumenta q̃ fiüt

ad veritatẽ ſunt neceſ

ornlet nõ mea 8
tm̃ ſed ⁊ angcloꝝ. ·
male dicere angcloꝝ.

. .

qꝛ: vox non eſt niſi ba

bentiũ drKana ⸗ reſpt
ed angeli

dicit Hamaſce.ꝙ tr

dant ſibi intelligenti ⸗

as ſuas ſine voce ꝓla

ſitas vocis ſpiritual⸗

et quis modus loquẽ
di.et quis modus au

diendi. .· bꝛeuiter ̊

dicendũ eſt (qꝛ boc

icuiq; nature rationali

terius in aliud vertere

ſen Gu mn ingucere niſ ipſa ſe inclinct pacter ſolum deum in cuius manu ſunt coꝛda bominũ. ita nemo o.
teſt conceptiones alterius cognoſcere ſed ſolum conſoerepꝛeter deum. niſi ipſa intelligentia expꝛimat. ⁊ iba

expꝛeſſio locutio nuncupatur.

Ratio autem huius

ctum. q;eum ad affectum. et modus loquendi ſimilis eſt modo addiſcendi. Sicut enim nos per ſenium ad

Qiſcimus. ita ꝙ ſpecies per n ſen tellectum mnus. quia verb Hr
nis interne vnitur vod in excogitatione.et poſtmodum voci ſenſibili in pronunciatione. 2 ex boæſit epred.
ſio in actu. Angelus aũt vnica vi

ad ipſum cognoſ.

.
. .—.

„
*

wlitanie poſſet

abſcõgere ais 2 aufenci in ſercucct. (

le ipm cognoſait. ſicoꝛdinando ſpeciem innatam ad aliuim augelum cognoſctẽ conc⸗
Fecliochtoradſgck eikgeſtnr conuerſione reapit.et ſic vnus loquit᷑.alter audit. Simileẽ ted

interioꝛem ſenſum perucnit ad intellectum.ſic exprimimus.quia verbũ cogitatio

G
.

rtute facit. ꝗqd nos pluribus. AUnde aug. ſicut ter applicationem ſpẽi innaae

õ

Liber TI
Breci ratio bec ett¶noõ põt dici ꝓpꝛie pfectũ ſ balbutiẽdo vt poſſum⸗
vt des etem pfect? excelſa dci reſonem. Et dſis noſtre infirmitat ver Hatt. v.
valeat deſignari. SS bis cõdeſcẽdẽs.Eſtote inqᷣt pfecti. ſic hr veſter celle P. „t?
Eb int arpaße ſiis pfectus eſt. Sup illu locũ etiã p;. Ego bodie ug Ser
am bʒ Garnirateca die genui te. de hac generatiõe filij ita lodt auguſ. ? g.
veni vi ẽ de deo q; fu· Quãq; ꝑ h ꝙ dicit hodie.poſſit etiã ĩtelligi dies il⸗
it aut erit ſicut expo le qͥ xps m hoĩem natC. tn qꝛ hodie pntia ſignifi⸗
nit aug. ſicut babitu, cat.atq; in eternitate.neq; pteritũ qᷣcq; eſt. quaſi eẽ
eſt in ceceei di he velientt. nech futuru qſl nodu ſit. pns tm̃. qꝛ cdd
in d ia tpa non. eternũ eſt ſꝑ ẽ.diuiniꝰiñ accipit de ſempitna gene/
Py. dom. ꝙ ſicut S. to ratiõe ſapie dei. Ecce his vᷣbis oñdit aug. ꝙ gene/⸗ —
9 ccũ eſt ꝙ vba diuerſo ratio filij ſp eſt. nec pᷣterijt.nec futura eſt. qꝛ erna eſt.
rũ tom dicta de do ñ Igeo dixit genui. ne nouu putaret᷑.ſ.ne videret᷑ in
ezt aieſs Bale⸗ cepiſſe. Hodie dixit. ne pꝛeterita generatio videret᷑
ah es ſineen Ex his verbis pphᷣe vt ait Johᷣ. Cryſ.nihil aliul

itio vt pfitũ. ſine ink manifeſtat. niſi qꝛ ex ipᷣa eẽntia pfis ſe genit⸗ ẽ filiꝰ —— obe⸗
mallo pfo nne ter —· Miꝛigenes vdo ſup hiere.diẽ. ꝙ filiꝰ ſp generat a pfe Oeige diel aſtii .
mino vt futurũ. ⁊ qa his verbis. Saluatoꝛ noſter eſt ſapia dei.ſapĩa vᷣo lxxiij. q. de ſpo
oia iſta eque vere re eſt ſplendoꝛ eterne lucis.ſaluatoꝛ &̊ noſter ſplendoꝛ natd diſſerel
piunt᷑ in des diaeh eſt claritatis. Splendoꝛ aũt nõ ſemel naſcit᷑ ⁊ deſt⸗ I ait. Melioꝛ Y.
e melei er:nerge nit. 5Hquories. oꝛtü fuerit lumẽ ex qͥ ſplendoꝛ oꝛit to 3 Srerd. 8 u
n generatise ytuͦ ad tiens ont ctia ſpledo⸗ claritatis. Sic & ſaluator ſo eur. aꝛcj ſp naſcit.
initiũ.pauci vel nulli naſcit᷑. Vñ ait in li. Sap. Ante oms colles generat nodu ẽ natꝰ. ⁊ nũ⸗

qᷓ;tum ad interuallu, me.nõ vt quidã male legũt.generauit. Hhis verbis qᷓ natꝰ. aut natus
vei terminuz. iõ ſacri apte oſtendit Oꝛig. ſane dici poſſe ⁊ debẽè. filius ſy enrit ſi ſo naſcit. ali
werozel oꝛa bẽtico naſcit᷑. Qð videt᷑ ↄtariũ illi verbo grego. pꝛemiſ⸗ ud em̃ ẽ naſci. aliðᷣ
rit oan ſo. ſ. non poſſumus diccre ſemp naſececk. narn vaer B n5
ſign f cat vt pteritum Reſpondende exponit pmiſſa ̈ba gregoꝛij · pßdi matze Filiauͤt ea Nilenge
ita nucß baͤbereͤn⸗ ctam ↄtrouerſiã ad cõcoꝛdi reducẽs. aꝓz nat deſt ſp fili⸗ Wiit.
cipiũ cxpſſerunt. Alia Sed ne tanti autoꝛes ſibi Zdicè in re tanta videãf. us. Semg igit᷑ na
rò ẽ. qꝛ nos generatio illa verba Greg. benigne interpᷣtemur. Dñs inquit tus eſt.
one dat mngnutugtt ieeſus ante tẽpoꝛa natus ẽ de patre. vk potiꝰ. qꝛ nec
aneſda nre ieme cepit naſci. nec deſijt. vicam venoſb nar Si qus
eſt. 2 qꝛ videmꝰ ĩ hac veriꝰ ðꝛ B. ſ. ꝙ filiꝰ ſp natꝰẽ. q illð. ſ. ꝙ de pfe añ tpa
generatiõe. quia geni nat? S. Illud em̃ ſincera ⁊ catholica fides tenet ac
tus dũ gñat᷑ eſt imr pidcat. vt iſtud. QAuare ergo ait dicamꝰ verius.cũ
ne eire poſſ, vtrũq; pariter ſit verũ.niſi qꝛ volebat intelligi hoc
alis g eif cetee ad maioꝛẽ euidentiã et expꝛeſſionem veritatis dici
dici ſp genitus. Dom q̃ illud.His etem verbis oĩs calumniandi verſuti
S hräcrpeerrrfr. Paad maio fickei erplanatön⸗
cq̃ vere ac ꝓpꝛic dĩ vnũ.ſicut reliquũ. Oð vo dicit Oreg. dicit q;tů ad maioꝛẽ fidei explanatõnẽ ne erꝛoꝛ hẽat
locũ.⁊ ſic expoit mgr. Mag ↄuenit dicẽ ſp genitzc t Mec ẽ ſile de H̊ vᷣbo ẽ ⁊ fuit.qꝛ G̊ vᷣbũ ẽ ſigficat
z in

p modũ ent.⁊ iõ ẽ.dũ ẽ.pfectũ s h̊ vbũ gñari penes H̊ inferioꝛa p modũ fieri.⁊ qꝛ in plibop vbũ ẽ ꝙ aliqᷣd dũ
ſit nõ bʒ eſſe pfectũ.iõ nõ ẽ ſilc ßm rõnẽ intelligẽtie. k Ego bodie genui te. Quia b̊ pt intelligi de die q ex
mfe natꝰẽ.iõ h̊ nihil vr̃ valere.qꝛ hm bãc gñationẽ nõ hũit prẽz ſ tm̃ matrẽ.Rꝰ.dð. Verbũ iluchintelligsan 3
eſt calit. Scm.n. gñationẽ ex mic dꝛ genuiſſe. qꝛ fecit gĩari. Silis expõ ſuꝑ illud Mat.iiij. Potẽs ẽ de lapi · lang
dibꝰillis ſuſcitare filios abꝛae.glo. In huiꝰ teſtimoniũ rei. ve? de ſara genuit filiũ. i. fecit gñnan.. I ¶ Splẽdoꝛ
aũt nõ ſeł. Coñ.ſi ſile rectũ ẽ.vr̃ q filiꝰ nõ ſel naſcat᷑. S qr. qre mag gnatio filij aſſitat ſplẽdoꝛi ꝙᷓ alijs rebus
1 maxie cũ nõ gñet᷑ a luce ſi plẽdoꝛ. niſi ad pñtiã coꝛpis obiecti. Pꝛetca filiꝰdĩ lux.nõ & ſplẽdo: luci.R.dðᷣm.ꝙ
gatio filij hʒ in ſe ꝑfectã ↄfoꝛmitatẽ.ooet᷑nitatẽ.⁊ eq̃litatẽ.⁊ qꝛ in creatura vna ſil H̊ nõ poſſumꝰ inuenire.iõ
capimꝰex mult. iõ mltas iſti aſſifſamꝰ. Mtũ g ad ↄfoꝛmitatẽ. ſilis ẽ gñatiõi vᷣbi qð pler pitte repñtat il
lũ a qͥẽ. tũ ad coet᷑nitatẽ.ſilis ẽ egreſſui ſplendon a luce in q̊ ẽ coet᷑nitas.ꝗpt᷑ luc actual ate. Mtñ ad cqli

10

7

tatẽ ſilis ẽ giatõi viuẽt ex viuẽte qᷓ ̃at ſibi cqle oĩo.⁊ ſic diuerſimode ↄꝑat᷑ a ſctis. Cõpat ᷣoꝛ ge.ad
12 ſple4 nSe ad iteratõi anitathne.s qtũ ad pᷣuatõz intmiſſiõis ſiue intpolatõis.E⸗ 10 q diſfete ſpſedoꝛ
radiꝰ ⁊ lumẽ.cũ oĩa di it influẽtiã a lũinoſo.qꝛ radiꝰdicit emiſſionẽ ſʒ diametralẽ diſtariã. lumẽ ſᷣm Circüfe⸗ Kes
rẽtiam. vtriq; tñ in pfundũ trãſferẽt. ſplẽdoꝛ dgereercene ad orpaezi nanens terſum ⁊ limitatũ. ß tũ̃ wain
h oꝛigẽ. notat ſplendoꝛẽ lumẽ pgrediẽs a luce.¶A ulud g ad obꝛ. ꝙ ili dd. ux bz iſe naz manife igag
ſtãdi. ⁊ ita reſplcit cogtiões. ⁊ appꝛopat᷑ filio. Hʒ i ſe vi mltiplicãdi ſiue gñane ſplẽdoꝛc.⁊ ita appꝛopat᷑ pii. WG

h,,

dit ii
langaß
d d
1. Man
chms
ziomd
rgähe,
uint rni
muns
mignk1
ctai
iepb
iftͤck
bnpchehin
Sei
uͤck

hereticis obſtruit aditus. quibꝰxpi m deitatez ge⸗

neratio. ſine ininio v ſine fine eſſeac pfecta monſtra
tur. Hõ aũt adeo aperte manifeſtatur veritas cum

Dicit᷑.filius ante tꝑa genitus eſt de patre. vel filius

ſemꝑ naſcit de patre. Et ideo dicit Greg. ꝙ nõ poſ

ſumus dicere ſꝑ naſci᷑. Hõ inquã ita ↄuenieter.nõ
ita ↄgrue ad explanationeʒ veritatis. põt tñ dici ſi

ſane intelligat.ſemꝑ em̃ naſcit᷑ filiꝰ de patre.vt ait

Oꝛigenes.non ꝙ quotidie iteretur illa generatio.

ſed quia ſemper eſt.ſemper ergo naſcitur. ideſt ns/

tiuitas eius ſempiterna ef.
Reſponſionẽ ſuã ꝙ filius ſemꝑ generat᷑ confir/

e dictis hylarij ne videat᷑ dictj oꝛige.inniti. c7c.
ex Nasy Sr. in 35 n ¶ Ovs añt ex viuo.

(WMylarius q; dicit filium naſci ex patre in lib.vij.de

Joh. vj.

oh. v.
tẽ in eodẽ.

Attẽde totñ qd in
beo. viuit.

hrlanus,

trini.his verbis Viuens deus ⁊ nature eterne viuẽ
tis ptãs eſt. et qð cũ ſacrõ ſcientie ſue ex eo naſcit
nõ potuit aliud eẽ qᷓ; viuẽs. Nã cũ ait. Sicut miſit

me viuens pater.⁊ ego viuo ꝓpter patrem. docuit
vitã in ſe ꝑ viuentẽ patrẽ ineſſe. Ecce hic habes qa

filius naſcit᷑ ex patre. Itẽ in eodẽ.cũ dicit chꝛiſtus.
Sicut pater habet vitã in ſe.ſic ⁊ filio dedit vitam
habere in ſemetipᷣo.oĩa viua ſua ex viuẽte teſtatꝰẽ.
MQõð aũt ex viuo viuũ natũ eſt:hʒ natiuitatis ꝑf⸗
ctũ ſine nouitate nature. Non em̃ nouũ eſt qð ex vi
uo generat᷑ in viuũ.qꝛ nec ex nihilo eſt.⁊ vita q̃ na

⁊ pfecte natiuitatis ſacr̃m.vt ⁊ in viuẽte viuat ⁊ in

ſe habeat vitã viuẽtẽ. Ecce ⁊ hic habes.qꝛ genera⸗

tur ex viuo viuẽs filius.Itẽ in eodẽ. In deo totuʒ

quod eſt viuit.deus em̃ vita eſt.⁊ ex vita nõ põt q c
qᷓ; eẽ niſi viuum. Meq; ex deriuatione ſᷣ ex virtute
natiuitas eſt.ac ſi dum totum quod eſt viuit.⁊ du
totũ qð ex eo naſcit᷑ virtus eſt.habet natiuitatẽ fili
us.nõ demutationẽ.⁊ hic dicit qꝛ naſcit᷑. Itẽ in.viij
li.de trini.Dhonat pater filio tantũ eẽ quatũ eſt ipe.
cui ĩnaſcibilitatis eſſe imaginẽ ſacr̃o natiuitatis im

pertit.quein ex ſe in ſua foꝛma generat.hic dicit qꝛ

generat pater flinm.
ꝛeuiter docet quõ de hac generatione dicendũ

ſeu loquẽdum ſit. h

—— . —

¶ Dicamus ergo filiũ natũ de patre ante tpꝑa.⁊ ſemꝑ
naſci de patre.ſᷣ cõgruẽtiꝰ ſemꝑ natũ.⁊ eundẽ fate

amur ab eterno eẽ ⁊ patri coeternũ.i.autoꝛi. Pr̃ em̃

generatiõe autoꝛ filij ẽ.vt in ſequẽti oñdet᷑. vt g̊O p
eſt etnus.ita ⁊ filius eternꝰ ẽ.ſᷣ pater ſine autoꝛe.ſi/
lius vᷣo non.qꝛ pat᷑ innaſcibilis.filius natus.Et vt
git hyla.in.xij.li.de trini.Aliud eſt ſine autoꝛe ſꝑ eẽ
excnũ.aliud pfi.i.autoꝛi eẽ cocternũ ꝰ Vbi aũt pr au
toꝛ eſt ibi ⁊ natiuitas eſt.qꝛ ſicut natiuitas ab auto⸗

re eſt.ita ⁊ ab etno autoꝛe etna eſt natiuitas Oẽ ãt

dgs ſꝑ ẽ:etiã etnũ eſt.ſ tñ nõ oẽ qð eternũ ẽ.etiã in /

. —
„
„ 2
8 .
6
8 5 2 . S
△
. £

ʒʒ —

—

E qð cũ ſacfo.
ue ex co naſcit᷑.
Vf ſ̃ᷣm ̊ ꝙ pꝛ ſᷣm ſa⸗
cramẽtũ ſcie giat fili 2
uz. g ſcia ẽ rõ giandi.
Re·. d. ꝙ bila. vocat
B ſacr̃ᷣm ſacrũ ſecretũ
dicit aũt filiũ naſci cũ
ſacfo ſcie. qꝛ filij gene
ratio nõ tm̃ ſac̃.ſᷣ etiã
ſecreta eſt. nõ inituy
ðo ſecreta ſᷣ qꝛ nos cã
nõ cõpᷣbẽdimꝰ.ipᷣe ãt
ꝑfecte nouit eã.iõ di
cit cũ ſacco c.

ſeie

Vr hB falſum. qꝛ puer

naſcit᷑ de pꝛe ⁊ mr̃e vi

uẽtibꝰ. ⁊ tñ vtrũq; hʒ

ſ.impfectionẽ ⁊ noni

tatẽ. R.rõ hyla.ſicut
ram ſcqntẽ. itel !*½
igeda ẽ de viuo ꝑ cẽn

tiã. Abi.n.ẽ viues ꝑer

eẽntiã.nõ fit ex nõ vi

uo viucns.ſicut fit in

viuẽte ꝑ ꝑticipation?
vbi nõ generat᷑ viuũn
ex viuo niſi per non

tiuitatẽ ſumit ex vita.neceſſe eſt ꝑ nature vnitatem xiuũ.vtʒ.qꝛ bõ nõ ge⸗

nerat᷑ cx hoie niſi me
diãte ſemie. o ce
qʒ deriuatiõe. ſ̊ ex vir
tute natiuitas eſt. Nr
maledicere.qꝛ ſʒ dio.

liñ 7 ſpũſſcũs vt fong

⁊òilli vt riuuli.ſᷣ riuus

eſt a fonte ꝑ deriuati

onẽ.Rꝰ. dom.q; nati g/
uitas qᷓ ẽ deriuatio/! 5
nẽ attẽdit᷑ qᷓtũ ad ᷑ᷣni
mutationẽ aliquã cir

ca ill ꝗd trãſinutat.

Z ita dicit paſſionem

Indã. ac ꝑ ̊ infirmi-

tatẽ. ſed viuens qd
vitae actꝰ pur. et ita

vita pura.in q̃ nõ ẽ in
firmitas ſ̃ᷣ pura actu/
alitas. et iõ vult hyla.
dicere. ꝙ pr̃ generãs
eſt tota vita.⁊ è gene
rat nõ eſt ꝑ paſſioneʒ

vel demutationẽ q̃ at

tendit᷑ in deriuatõe. 5.

oimodãvirtutẽ.̊ fi
ius genitꝰ eſt virtus

nõ ꝑ mutatiõcʒ natꝰ

coꝛ eſt ibi ⁊ natiuitas .S

et. Aidet g impꝛopꝛie dicat. qꝛ autoꝛitas dicit cauſalitatẽ ſed becnõ recipit in diuinis. c Om q anton·

tas dicit quandã pꝛincipalitatem ſiue auẽtem in pſona que nihil habet ab alio.ſed ab,
sn prect tnaſcbbilitns vnde no dit cnuſ litatem. H vuation’ pꝛincipij8

ue nihil habet ab alio.ſed ab

ſa omnes gautg

mo pncipalitate.

Qnod abeterno. natuz eſt. qꝛ quod abeterno naſcit᷑ habet eternum q eie
enn. eſſe qð natũ eſt. Qð aũt nõ natũ eſt. id cũ etnitate gtnſe
argumentu. Si fillus nõ natũ eſt.qð vo ex eterno natũ eſt.id ſi non eter · na
egenerer ſnens nü natũ ẽ.iã nõ erit ⁊ pater autoꝛ etnus.Siqͥd g ei errncl
tio eius nõ — dqd abeterno patre natus eſt ex eternitate defuerit.id mute
2ſi boc pater nõ gene ipᷣm nõ eſt autoꝛi ambiguum defuiſſe. Quia ſi gi⸗ wi un
rat ab eterno. pater gnenti eſt infinitũ gignere.⁊ naſcenti etiã infinituzʒ wiptal
nõ eſt etnus. dero naſci eſt. medium quod inter natiuitatem dei filij mſin
Gaecemieatili. 7 generatõneʒ dei patris. nec ſenſus admittit.qꝛ et nuſcci
„ iſta ratio 8 vide- in generatiõe natiuitas ẽ. ⁊ in natiuitate generatio eligten
tur valere. qꝛ ſimili᷑ eſt.qꝛ ſine vtroq; neutꝝ eſt. vtrunq; ergo ſine inter uſſrcki
ego arguã ex ꝑte craa uallo ſui eſt. ſelint
toꝛis ⁊ creature. ᷣ cre ¶ Sed indet hereticus. Omne qð natũ eſt nõ ſꝑ fuit. Obiectio beretici ſnie e
atura nõ eſt cterna. qꝛ in id natũ eſt vt eſſet. NMemo ambigit qͥn ea d in HRe- Lylarij. i
n ren AKatet rebus humanis nata ſunt aliqñ nõ fuerint. Sʒ ali⸗ 1 —
17 toꝛeternus. By. dm udeſt ex eo naſci qð ſe nõ fuit.aliud ex eo natũ eſſe ſedrſc
q; non eit ſimile ſiut qð ſp eſt. Ibi nec ſꝑ fuit qͥ vr ẽ.nec ſꝑ pater E.⁊ qQ nõ è (nhl
patct er ſequenti eiuſ ſꝑ pat eſt.nõ ſꝑ genuit.vbi aut ſemꝑ pr E. ſemp filiꝰ ðD misbeheik
quod byla. ſupponit. eſt. ¶¶ ſi ſy deo patri ꝓpꝛiũ eſt ꝙ ſemp eſt pater. Quid ſie pꝛiu pa mlnͤr
cy eiſe patren ſit po necelie ? fllo ſo ppꝛium eiſe ſp eſt flius. Quõ er trier filio. mn
aie Paum ieher go cadet in intelligetia noſtra vt nõ fuerit ſp. cui AKk
per ↄueniat. aut alit pꝛium eſt ſemꝑ eſſe qð natũ eſt. Matũ &̊ͤ vnigenituy ? comt
res nõ bʒ eſſe pfectũ. deum cõfitemur.ſᷣ natũ ante tꝑa.nec ante eſſe q; na truſo
ſequit᷑ de necemtate. tũ.nec ante natũ q; eſſe.qꝛ naſci qð erat.iam nõ na ttmn
zt Hngeſ etern?. ſci eſt. ſed ſeipᷣm demutare nalesda⸗ nos huma r. tniam
aut pr̃ ab eterno non nũ ſenſum ⁊ intelligẽtiã excedit mũdi. Nõ hoc c⸗/ n
habet eſſe ꝑfectũ. cro itr ratig Din DeE ſe fideli llogitübbtt⸗
are vo 2ſi ſoli? vei ſit bit ratio humane intelligẽtie. ſed pꝛudentie ſidelis muſtnſu
tñ rõne connotati ba pꝛofeſſio eſt. ea funni
bet imperfectionẽ cos⸗ . e . ü tun
iunctam. m quã nõ tm̃ impoſſibile ſed etiã nõ intelligibile eſt aliquid ab eterno creari. ed ſeip̃ᷣm de⸗ ulihlct⸗
mutare naſcendo. Contra. qꝛ ᷣm hoc cũ filius dei pᷣus eſſet.et poſtea ex virgine natus. ſic ergo eſſet mutatꝰ. Aggheſwben
18 * dom. ꝙ ipe byla. intelligit vm eandẽ naturã pᷣm quã pꝛius erat. ſi em̃ ᷣm eandẽ naturã pꝛius erat et poſt Cnisaint
natus eſt. neceſſe eſt ꝙ ᷣm illam naturã mutatus ſit.ſed ſi ſm aliã naturã.opoꝛtet mutationeʒ fieri in illa AItſgtaii
natura. ſed nõ in pſona. cum illa natura non dicat aliquid in pſona. ſed magis aliquid cum perſona. VUnde Fnaturil
nulla fit mutatio in ills natura. ⸗— iſancn
e S intelligentiã eoꝝ que dicit magiſter de gene ra eſt ſumme bona ⁊ actualiſſima.8 ſumme poteſt ? iuiſſne
tntione eterna. in pñ̃ti diſt. quatuoꝛ pꝛincipali · vult ſe cõmunicare. ſed pᷣma ⁊ ſumma ratio comuni mltihoni
Iter qucrunt᷑. Pꝛimo querit᷑.vtrum in diuinis ſit pp candi eſt in generatione. ergo neceſſe eſt in diuis po rideob
nenda generatio. Sco dato ꝙ ſit. vtrũ generatõ in nere generationem. Contra. Generatio in crcatu gt hinncti.
. diuinis ſit ponenda perſonarũ diſtinctiua. Lercio ᷓ ris.aut eſt ꝑfectionis aut impfectionis. Si ꝑfectio/ ius
rit. vtrim illa generatio ſit eterna. Quarto ⁊ vltio nie evnc bo arn ſuont eie nalen incoꝛpoꝛales ſitbe
querit᷑ vtrũ illa generatio ſit terminata. ſint nobiliſſime. debet in eis generatio eſſe. ergo cum icnduna⸗
ò Auemnol. a non ſit in eis nõ eſt nobilitatis. ſed quod nõ eſt nobi natiſ
Oꝛ generatio ſit in diuinis. oſtẽdit᷑ pꝛimo a minoꝛi. litatis nõ eſt in deo. ac. ¶ Item vbi eſt generatto nſichi
MWultofoꝛtius debet eſſe generatio in eo qui genera ibi eſt variatio.generatio em eſt ſpẽs motus.et inter mitlth
tionẽ alijs tribuit.qᷓ; in his que recipiũt.ſeq genera⸗ omnes ſpecies motus maioꝛ eſtvariatõ in motu ym ſfſpiistſde
tio eſt in creaturis. et in deo qui tribuit. Et boc eſt ſubſtantiam. quia eſt entis in potentia. minor in mo inaßn
dicitur in Eſa. vl. Si ego qui generationem aliſs tu p̃m locum. ergo cum in deo non ſit variatio. nec ai
tribno ſterilis ero. dicit dminus: quaſi dicat nõ. Itẽ aliqua ſpecies motus.etiam illa que minima eſt. t ict
oſtenditur illud idem a poſterioꝛi. Der pꝛius em̃ eſt locimutatio. nec generatio. (gec; vbi eſt genera Eitobeh
paternitas in deo ꝙᷓ in creatura.ſed paternitas ⁊ ge tio ibi eſt coꝛruptio. AUnde pb̈s. ꝓpter longe ſtare tteto
neratio vere eſt in creatura.& et in deo. Oꝛ prius ſit a pꝛincipio.reliquo modo compleuit eſe deus. cõti/ iie
ibi dicit apoſtolus Ephe.iij. Ex quo omnis paterni nuam etiam bis facien⸗ generationem. et huiuſmo/ (ti
tas in celo ⁊ in terra nominat᷑. Itẽ oſtendit᷑ hivdßm di ſignũ eſt ꝙ ſola coꝛruptibilia generant ⁊ generan ſin
a ſi mili. Quia oẽ quod pꝑfectionis eſt attribuendu, tur in creaturis. ſed in deo nulla cadit coꝛruptio. er/ gukn
eſt deo in quo eſt ſumma omnis ꝑfectionis.ſed gene go nec generatio. Itez vbi eſt generatio ibi nutri ſcſtin
ratio eſt pfectionis in creatura. vt vult ppᷣs.qꝛ perfe tio. AUnde ad tot et plures ſe extendit vis nutritiua ſti
ctum eſt quod poteſt generare quale ipm eſt.ergoꝛ qᷓ; generatiua. ſed in deo non eſt vis nutritiua. ͤ nec
¶ Itẽ illud idẽ oſtenqit illa ratione. Oiuina natu/ generatius. nec nutritio nec generqtio. gigtio no e

Di. IX

19 eſt in diuinis. ¶ N. dom. qꝙ, gencratio ponẽda eſtin Queſtioj. b
dininis eſſe.huiꝰratio potẽetiſſima eſt vt cedo.quia ¶ Utrũ generatio in diuinis ſit ꝑpſonaꝝ diſtinctiua.xt

Aicoien ivo ſilem in natura pducere triplr eſt. Aut ꝑ impſ uerſitas ſuſtinet᷑ a ſuppoſito.vel in ſuꝑpoſito cõpo/
Ehe⸗ i ſionẽ ſue ſilitudinis in alio.et ſic generat᷑ caracter a ſito ⁊ multiplici.qᷓ; ſuᷣa ſimplici⁊ vnifoꝛmi.ſed rela
N ſigillo.lumẽ a lumioſo. ſpẽs ab obiecto. Alio modo tiua oppoſita nõ ſtant ſimul in eodẽ indiuiduo crea
p eductõeʒ ſpecici ↄſilis ab alio.⁊ ſic generat᷑ elemẽ to. & nec in ſimplici ypoſtaſi. Pꝛobatio medie. GPñ
tum ab demẽto. Tercio mõ ꝑ ꝓductòeʒ ſilis de ſimi ſequit᷑.ſoꝛtes eſt pater platonis. nõ eſt filius eius.
li.ſiue de ſcipo.⁊ ſic generat᷑ animatũ ab aiato.⁊ iſte vel eſt diſtinctus ab eo.g multofoꝛtius in diuinis.
terciꝰ modus eſt ꝑfectioꝛ. vñ nõ reperit᷑ niſi in ſõᷣſta ¶ Contra. Pater generado filium dat ei totum qʒ
Qu i 21 tijs habẽtibus foꝛmam nobilem que eſt vita. Et iſte habet.ſed hʒ eſſentiã ⁊ pſonã. dat ei eſſentiã ⁊ ꝑſo
naſe⸗ modus generatõis eſt õm naſcentiam. ⁊ eſt in doo naʒ. ſicut filius nõ diſtinguit a patre eſſentiatr. ita
j creaturis.ſ differenter. qꝛ pducere alium ex ſeipo pt nec pſonalr vt vr. ¶ Item pr̃ coicat filio eẽntiã ſuã
eſſe dupliciter. vel ex ſe toto.vel ex ꝑte ſui. Ex ſe to pter ſummã ſuã ſimplicitatẽ.ᷣ eq̃ ſimplex ẽ ꝑſona
to nõ põt ꝓducere niſi ille cuiꝰcſſentia põt eſſe i plu· ⁊ eẽntia. q̃ rone coicat eẽntiã.coicat ⁊ ꝑſon.(¶ Gtẽ
ribus vna ⁊ tota. Mam ſi nõ põt eſſe in pluribꝰ vna in pf̃e idẽ ẽ natura ⁊ ꝑſona.g impoſſibile ẽ ꝙ coicet
Ctota.ſi generãs dat totaʒ ſuã ſubam generato.tũc vnũ quin coicct alis.ergo ſi dat naturã.⁊ ꝑſonam.
ſuba tota tranſit in generatũ.⁊ generãs ꝑdit ſußam ¶ Item vr̃ ꝙ relatio nõ diſtinguat aliq̃ rone.qꝛvnꝰ
totam generãdo.qð eſſe nõ põt.ideo adbuc neceſſe ⁊ idẽ pnctꝰẽ pᷣncipiũ ⁊ finis reſpectu diuerſaꝝ linea-
eſt ꝙ talem habeat ſubaʒ q̃ vna ⁊ tota ſit in plurib?ꝰ rum. ſi iſte relationes nõ ſunt diſtinctiuc.vr ſilr ꝙ
talis añt ſubſtãtia nõ eſt niſi ſubſtãtia babens ſum ꝑ/ nec pr̃nitas ⁊ filiatio. Si dicas ꝙ nõ om̃s relatvðònes
mam ſimplicitatẽ. bec aũt eſt ſola diuia eſſentia.in qᷓ diſtinguũt ſ̃ ſolũ mutue.vt pᷣncipiũ ⁊ pꝛicipiatuʒ.fi
ꝓpter ſummã ſimplicitatẽ ſuppoſitũ nõ addit ad e nis ⁊ finitũ.Contra.pꝛ ⁊ filiꝰſe hñt vt intelligẽs ⁊ in
. ſentiam. vñ nec ipᷣm coartat. nec limitat.nec foꝛmazx tellectũ.vt dicit Anſel.ſ idẽ nõ põt eſſe intelligẽs et
ſSklind multiplicat. ⁊ ideo in eo põt eſſe generatio.coĩcans intellectũ.. ¶ Itẽ maioꝛ eſt repugnãtia in cõtrarijs
icbcſeme candẽ ſubam totã.⁊ talis generatio eſt oimode ꝑfe- Sin relatiuis. ̊ albedoꝛjnigredo ꝗᷓ ſunt otraria nõ
finipetegt ctõnis ⁊ in ſolo deo reperit᷑.rõne iam dicta. Alio mõ faciüt diſtinctõeʒ circa petꝝ.qꝛica põt mõ eſſe albꝰ.
õ ↄtingit aliquem ex ſe pducere q;tum ad ꝑtem ſui.ſic mõ niger. multofoꝛtiꝰvnꝰin diuinis.mõ erit pater
n en pf naturalis generat filiuʒ.ꝑtem ſube tranſmittẽdo mõ filiꝰ. Itẽ querit᷑ qᷓre potiꝰrelatões faciũt diſti/
7 deſcindendo. ⁊ hec generatio neceſſario ẽ cũ tranſ/ cctionẽ ꝑſone ꝙᷓ eſfentie.cum eq̃ bñ poſſint eſſe plłes
lsſunneott miſſione.qꝛ ei ꝑs deciſa nõ hʒ actũ totiꝰ.neceſſe ẽ eſſentie vel nature in vna ꝑſona ſicut ecõouerſo.
mmurtvdui p mutationẽ acquirat. ſᷣ qd acquirit qd nõ babʒ va· ¶ ME. dᷣm.ꝙ generatio in diuinis ſicut oñſum ẽ fa
ſechin duis, riatur.ideo hec generatio eſt mutatio.⁊ hʒ variatio cit realem diſtinctõeʒ int᷑ generantẽ ⁊ generatuʒ.nõ
nrrocett nem Kiunar . etiã cum coꝛruptõne adnexa. Quia ratõnalem vel intellectualẽ ſolũ. ſicut dixit ſabelli?ꝰ.
S em̃ aliqua ps generãtis deperdit᷑ generãs eſt a auo ⁊ realem q;tum ad ꝑſonã.non qᷓ;tum ad eſſentiã.ſi⸗
rihon põt ficri ablatio. ⁊ ita coꝛruptõ.Eſt etiã cum ↄſerua cut dixit arꝛiꝰ.Qð ſic pʒ.Generatio in creaturis vdi
ocktghan tione adiuncta. qꝛ em̃ fit deꝑditio.neceſſe eſt ꝙ ꝑ nu cit emanatõeʒ ꝑ modu actõis ſiue mutativis.in deo ? 2
rttͤctin trimentũ fiat reſtauratio. ⁊ ideo generatio in ccaatu emanatioõem ꝑ modũ relatiõis inq;tum talis ema/
ſickcut ra ⁊ pfectõnis ⁊ imꝑfectõnis eſt. Perfectõnis a pte natio dicit diſtinctõem in ꝑſona. Ratõne emanatio
R virtutis p tis. imꝑfectõnis a ꝑte ſubiecti diui nis eſt diſtinctio.qꝛ ſicut dicit Anel. Mec intellectꝰ
ritönnnſr ſibilis. ⁊ ideo eſt in ſolis aĩatis q̃ habẽt foꝛmam ꝑfe capit.nec natura ꝑmittit.illũ q eſt ab alio.eſſe illum
mununun ctionis.ipᷣm ſq; coꝛpus ⁊ aiam defectibile ⁊ reſtaura aqᷓ eſt. ̃m ꝙ poſitiue dr aliqs eẽ ab alio. HNã pr̃ pꝛi
—R bile. Generatio ðo in diuinis eſt oimode perfectõis. uatiue dr ee a ſe.i.nõ ab alio.inq;tum talis emana⸗
gnait ꝛ em̃ nõ eſt ex pte.ideo eſt.quia habet actu ſpẽm. tio ponit diſtinctõeʒ in ꝑſona. Generatio em̃ ẽ pdu/
Gon Et ideo nec ibi eſt in natura impfectio.nec variatᷣ. ctio ↄueniẽtis ĩ natura. Rõne nature nõ põt ee diſti ?
G . quia nihil nonũ acquirit᷑. Nec coꝛruptio.quia nibil ctio. vel erit rõne ſuppoſiti.vel ꝓpꝛietatis. Si ꝓpꝛie
Ugimut adimit᷑. Nec nutritio.qꝛ nihil reſtituit᷑. ⁊ ex boc pa/ ctatis.aut abſolute.aut reſpectiue.Mõ abſolute.qᷣa
iiſi tet ſolo obiectoꝝ.quia generatio de toto eſt tante ꝑ. tiũc eſſet d ſtinctio ĩ natura. Nec reſpectiue.vtputa
n mnen fectõnis ꝙ nõ põt efſe in creatura aliqᷓ. generatio vo relatiõis.quia ĩ relatõe ſᷣm ſe nõ eſt motꝰ ĩ creaturis
n to6 ex pte tantã habet imꝑfectionẽ adiunctã.vt nõ poſ · nec oꝛigo ĩ diuis.vñ filiatio nõ generat᷑ niſi ĩ alio.er/
c ſit eſſe cirea ſubam inuariabilem ⁊ incoꝛruptibilem go neceſſe eſt ꝙ ſit diſtinctio ĩ ſuppoſito.Similit ra/
roe ⁊ ſimplicem.nõ ſolum in natura increata verumeti tione relatõnis eſt diſtinctio.qꝛ nihil ad ſe refert᷑ nec
kn un am in natura qeata. Alie rationes ꝓbant de genera oꝛdinat᷑. Ratõne vᷣo talis relatõnis eſt diſtinctio ꝑ/
Uuetti 3 tione que cſt ex parte.?v Tc. fſonalis. qꝛ generare ⁊ generari.cum dicãt relatiõem
oge J modũ actdis z paſhonis Acit caiſuppoſito e

om̃is natura eſt coicabilis.⁊ quia in deo ꝓpter ſui no
bilitatem eſt aptitudo actui ↄiuncta.ĩmo ipᷣe actus.
opoꝛtet ꝙ natura ſit pluribꝰcoicata.ſᷣ̊ nõ pñt eẽ plu
res ab vna natura.quin vnus ſit ab alio.vcl ambo a
tercio.g“ cum añ diuinas ꝑſonas nihil ſit.opoꝛtet ꝙ
vna ſit ab alia.⁊ qm̃ ſunt ↄfoꝛmes in natura.⁊ gene
ratio eſt emanatio ᷣm ↄfoꝛmitatẽ natuꝛe.ideo credo

neceſſe eſt in diuinis ponere generatõeʒ. AUt autẽ

intelligat᷑ ꝑ quẽ modũ.notandu ꝙ generare de ſuiꝓ

0 . ia rone. eſt ſilem ſibi in ſuba ⁊ natura ꝓducere. Si

ꝙ ſit oſtẽditur boc mõ.Augꝰ.dicit circa pꝛincipiũ de
tri. Nulla res eſt q̃ ſeipſam gignat vt ſit. ſi &̊ gignit.
aliam gignit.ſᷣ inter aliã rem ⁊ aliam eſt diſtinctio.g
⁊c. 8S em generatio eſt emanatio.ſed vbi eſt ema-
natio ibi eſt multiplicatio ſiue plurificatio.vbi autẽ
multiplicatio.ibi ⁊ diſtinctio.ꝭ vbi generatio.ibi ne
ceſſario eſt diſtinctio. ¶ Item generatio in diuinis
eſt relatio.ſed relatio impoꝛtat reſpectũ ⁊ oꝛdinem.
ſed vbi reſpectus ⁊ oꝛdo.ibi ſuppoſitoꝝ ⁊ relatoꝛuʒ
ſiue oꝛdinatoꝝ diſtinctio.⁊ ſic ⁊c. tem minoꝛ di

2 —
— —

ſpectu ſuppoſiti. ⁊ ideo quia relatio ẽ inter extrema.
notat diſtinctionẽ. patet ꝙ diſtinctio eſt ibi ſuppoſi
toꝛum. His viſis patet facile ſoluere ad obiecta.
24 D F§ obiccit᷑ pꝛ coicat fil o totũ qdð bʒ.vx

generatoncz 1 gencrationis diſtinctez. Zoſa eninn

.

ratõ coicandi dat intelligere diſtinctionẽ.quia nullꝰ

coicat ſibi ſed alij.⁊ ideo id in qͥ diſtinguit nõ coicat.
25 Ad illud qð obijeit ꝙꝙ eque ſimplex eſt ꝑſona vt
eſſentia. Ddm.qꝙ ſimplicitas eſſentie eſt ꝙ ſit in plu/
ribus.ſ ſimplicitas ſuppoſiti eſt ꝙ; nõ ſit in pluribꝰ.
Mam ſuppoſitum ſiue indiuiduuzʒ quantũ eſt de ſe
26 dicit᷑ eſſe ꝙ eſt in vno ſolo.ideo nõ eſt ſimile. Ad

illud qð obijcit᷑ ꝙ idem eſt eſſentia ⁊ pſona.dm.q;

qᷓ;uis ſint idem.nõ tamẽ ſunt ad idem.quia ꝑſona ẽ
ad aliũ.iõ generat᷑ ⁊ refert᷑.eẽntia vo nõ.ideo eẽntia
coicat᷑.⁊ pſona diſtinguit᷑. Sicut q;uis idem ſit in
patre eſſentia ⁊ ꝑſona. tamẽ pſona generat. eſſentia
27. nõ. ſic ecõuerſo.eſſentia coicat᷑.⁊ pſona nõ.¶¶ Ad il⸗
lud qð obijcit᷑ de pꝛincipio ⁊ fine in pũcto. patet re⸗
ſponſio.quia ille nõ ſunt mutue relatõnes.qd ꝓpꝛie
requirit᷑ ad diſtinctionẽ.vñ nõ valet. Qð obijcit de
28 intelligẽte ⁊ intellecto.dico ꝙ non eſt ibi relatio ᷣm
eſſe.ſed pᷣm dici.ad hoc aũt ꝙ; relatio diſtinguat.op/
tet ꝙ ſint relatões mutue.quia aliter nõ diſtinguũt.
opoꝛtet etiam ꝙ dicũt relationẽ m eſſe. illud
29. q8 obijcit᷑ de albedine nigredine. Oum .a

Pnulla ẽ
oppoſitio foꝛmaꝝ niſi ↄſiderent᷑ reſpectu eiuſdẽ tẽ/
poꝛis.⁊ impoſſibile eſt ꝙ idem ſubiectuʒ eodem tꝑe
ſit album 2 nian hatone añt in diuinis ſil ſunt.
30 Ad illud qð vltimo querit᷑. quare magis relatio/
hes faciũt diſtinctõez in ꝑſonis ꝙᷓ in eſſentia patz ex
ilam dictis rñſio. Põt etiam alia ratio reddi.qꝛ plu/
Halitas naturaꝝ impedit ſimplicitatem pſone.vᷣ nõ
ſic ecõuerſo.qð patet ſic. Plures nature ſunt in vna
pſona.aut & ꝑ gratiam.aut ꝑ naturam. Si ꝑ gratiã
vnionis.ſic quia natura vnica ↄſequit᷑ vnitatem ꝑ/
Tone non impedit. Sed ſi naturaliter. vt in petro eſt
pluralitas eſſentiaꝝ ſiue naturarũ.tũc cum intelle/
xctus nature pcedit ꝑſonam.⁊ nõ natura ex ꝑſonis.ſᷣ

ꝑſona ex natura.ſic neceſſe eſt pſonam eſſe compoſi· cq;tum ad durationẽ habet pꝛincipiũ.qꝛ vtrunq
bet ab alio. Si aũt pꝛincipin dicat᷑ initiuzʒ.ſic dico q

cam. et inde eſt ꝙ in diuinis magis eſt vnitas natu/
re cumn pluralitate ꝑſonaꝝ q; ecouero.
Aueſtio ig. TCcC⁊C-⁊K⸗ =
Atruʒ diuina generatio ſit eterna. ſic oñdit᷑ hoc
modo. In creaturis oꝑans naturaliter opat᷑ qᷓ; citi
us põt.⁊ de pꝑerfectione agentis eſt ꝙ citiſime poſſit
opꝑari.g cuʒ ꝓductio filij a pf̃e ſit ꝑ naturã ⁊ ſummã
potentiꝗ.q; cito fuit pr.genuit. fuit ab eterno.ergo
⁊c. Item de pfectione generatiõis eſt. vt qd gene/
rat᷑ equet᷑ generanti.g cum diuina generatio ſit ꝑfe/
ctiſſima.filius erit pr̃i ꝑ omia equalis.ſ pr eſt infini
tus duratõne. ⁊ filius.¶ Item intelligere ſe coet᷑⸗
num eſt mẽt/ diuine. Nunq; em̃ eſt ponere ꝙ de non
intelligente.ſit deꝰfactus intelligens.ſedverbum eſt

coeternũ menti intelligenti.ex hoc em̃ ꝙ mens ſe in

telligit verbũ gignit. Si ꝓpꝛijſſime filiꝰ eſt verbuz.
eſt coeternũ patri. ⁊ boc eſt qad dicit beatꝰ Joh. In
feincipio erat verbũ. ¶ Item idem oñdit᷑ ꝑ lnpoſ⸗
ibile. om̃e q cepit eſſe eſt mutatũ ᷣm ſubam. ſᷣ om

ne qð incipit generari incipit eſſe. ᷓ omne qð incipit
Faeran en mutatũ ſᷣm ſuham.ſᷣ̊ generatio eſt de ſb⸗
ſtantia g en erantis.ꝙ vbi incipit eſſe generatio.ſuba
generantis mutat.s ſuba dei patris ym eſſe eſt imu⸗
tabilis ergo generatio nõ incipit in diuinis.¶ Con⸗

Epter

cipium nõò aufert rationẽ eterni. ſcᷣm vo ſic. ¶ Ad
illud qð obijcit᷑ vltimo quare pater coicat filio carẽ

A1

tra ſicut ſe babet comiptio ad nõ eſſe et pte finie ſi

generatio ex ꝑte pꝛincipij.ſed om̃e qdð coꝛrumpit᷑ de⸗
ſinit eſſe. ̊ om̃e qð generat᷑ incipit eſſe.ſᷣ nullum ta⸗
le eſt eternũ. ⁊c. ¶ Item quicqd ꝓducit diuina eſ-
ſentia eſt ipſi poſterius tꝑe ſiue duratõne. pari ra-
tione quicqd ꝓdui diuina ꝑſona.cum eſſentia ⁊2
ſona ſint idem. Item in deo idem eſt ſuum eſte. ct
ſua duratio.ſed filiꝰbabet pꝛincipiũ eſfendi.ẽᷓ babet
pꝛincipiũ durationis.ſᷣ qd babet pꝛincipiũ eſſendii-
cipit eſſe. ergo ⁊c. ¶ Item pater caꝛet pꝛincipio ⁊ ca
ret initio.ergo ꝗ ratione coicat filio nõ babere initi

unm. eadem ratõne coicat ei nõ habere pꝛincipiũ.aut
ſi nõ hoc.nec illud. E.dm.qꝙ generatio filij ẽ cc/ʒ1

na. tum ratione generatis. tum ratione geniti. Rati⸗
one generantis ꝗꝓpter ſummã ⁊ ꝑfectam fecunditatẽ
Patõne genitiꝓpter ſummã et ꝑfectam equalitatẽ.
quaꝝ vtraq; ↄditio tollit ne filius ſit poſterius pr̃e.
ſicut viſum eſt in opponẽdo. Alia ratio eſt ꝓpter ſũ/
mam in vtroq; actualitatem.in qua nõ diſtat actus
a potentia. nec poſſe antecedit eſſe.¶ Ad illud qd 32
obijcit᷑ ꝙ coꝛruptio ponit terminũ finalem. dom. q;
coꝛruptio ſemꝑ dicit variationẽ ⁊ mutatõnez. ct ita
ↄuerſionem entis in nõ eſſe.⁊ ideo ponit terminum
finalem. Sed generatio aliqñ dicit mutatõneʒ vt in
creaturis. ⁊ ſic ponit terminum initialem. p in diui/
nis nõ dicit mutationẽ ex nõ ente.ſᷣ emanationẽ ab
ente. ¶Ad illud qdð obijcit᷑. ꝙ eſſentia nibil pducit 3

niſi ex tꝑe. Dm.qꝙ ſicnt ꝑſona pducit aliam perſo/

nam. ſic eſſentia aliam eſſentiam. Aliam aũt creatu⸗
ram.eſſentia ex ſeipſa nõ ꝓducit.cum ipſa ſit immu⸗
tabilis. Mec ex alia.quia ſimiliter eſſet querere.vnd
ꝓducit illam aliam.⁊ ſic neceſſe eſt in ꝓductõne pꝛi⸗
ma creature ꝙ; ꝓducat ex nihilo.⁊ om̃e ſic ꝓductum
babet eſſe pꝰnõ eſſe.⁊ ita initiũ. Perſona aũt nõ de

X

nihilo ꝓducit ꝑſonaʒ. ⁊ ideo nõ facit de nõ ente ens.

⁊ ideo nullũ ponit initiũ talis ꝓductio.¶ Ad aliud ᷣꝗ

qð obijcit ꝙ filiꝰhabeat pꝛincipiũ eſſendi. Ddm.qꝙ

pꝛincipiñ dẽ duplex. ſc oꝛiginale ⁊ initiale. Scom ꝙ
pꝛincipiũ dr̃ oꝛiginaliter.ſic filiꝰtam q́;tum ad ec. qᷓ
q́ᷓ;tum ad durationẽ habet pꝛincipiũ.qꝛ vtrunq; ba/

nec babet pꝛincipiũ eſſendi.nec ange an ſch z
1C.

tiam initij nõ pꝛincipij.patet iam rñſio.qꝛ tempoꝛa/

le ⁊ eternũ differũt de neceſſitate ꝑ eſſentiã.pꝛincipi/
unm ⁊ pꝛincipiatũ nõ ſic.ideo nõ eſt ſimile de hoc ⁊ il-
lo.qꝛ ergo qð habet initiũ eſt tꝑale.qð caret eſt eter-

4

num.ideo cum pater ⁊ filiꝰſint vniꝰ eſſentie.ptʒ ⁊c.

Rurſum cũ habere pꝛincipiũ ⁊ nõ habere dicãt dif⸗
ferentiã ꝑſone.⁊ hec eſt inter patrẽ ⁊ filiũ. ideo ſicut
pgter nõ coicat filio ꝑſonam ſ tm̃ naturã ſiue eſſen/

coicauit nõ habere pꝛincipiũ.
Queſtio.iiij.?⁊ vltima „
¶ AUtrum generatio filij ſit terminata. Et ꝙ ſic videt᷑.
Aug.in li. lxxxiij.qqui ſemꝑ naſcit᷑ nunqᷓ eſt natus.
ac ꝑ hoc nunq; eſt filiꝰ. Mullꝰ ꝑ generatõeʒ dicen/
dus eſt filius quouſq; generatio ſit terminata.ᷣ ver

tiam. ſic municauit ei non habere initium.ſed non

bum pfis recte dr̃ ꝑfectus filius. generatio eiꝰ eſt
kerminata. ¶

Item ratõne oñdit᷑ ſic. Pꝛoducitmi/

nat᷑ ad pductum eſſe.ergo generari ad generatũ eẽ.

filius dei eſt generatus T natus.ergo eius pductio
ſiue generatio eſt terminata. ¶ Item nobilius ẽ eẽ

gunckf
tuc
inflown
tinugene
(CLontr.

ſteriugen
icomut

niorntta
tale
erntioe
mnant
ſfinitas
ſnitapy⸗
ctona1
nac
dago
uncta
ſatpian
Smar

catl

gletnt
Nattam⸗
nun⸗
Ptinoze
iſfeni
iſaei
ſhrinpib
Sfinitet
oinoapun
ſtſuntme
buschis⸗
babente⸗
piopua

0

iſguln
tres In⸗
cuna
tonen⸗
woſum
ftuſna
Ablona
Atmco
—

fonisa

Va

gentne
Gra mritzt
mntennn
Warinnanit
gennn ſe
S
m Anügen
aan ittnn

nitrdſegenne

dinttirſegten
i nän
inrſer
Getinndn
nn äundl
hügm
kintngſe
rarmd Pri
lanſeteſ
Ntcraiatflas
nfiſogn
Ndcſorig
SckGnledien
Niecant⸗
niſcſaef⸗

6 generat᷑.

generatum q; generari.qꝛ generaꝛi eſt via ad genera
tum eſſc.⁊ nõ ecõuerſo.ſᷣ qð nobiliꝰ eſt deo eſt attri/

buencũ g magis debet ei attribui generatum eſſe q
generari. generatio filij dicit᷑ in terminatione.
Item generatõne qᷓ ſemꝑ eſt in generãdo.ſemper

ctum eſt. ̃m id qð eſt ꝓductũ. g opoꝛtet vel ꝙ itere/
tur. vel qd ſuccedat generatũ in tali generatõne. ſed
in filio dei nec eſt ſucceſſio nec ibi iteratio.̊ nec con/
tinua generatio. & filij dei generatio eſt terminata.
¶ Contra. Dama. deus infinite ⁊ ſine tꝑe ens.infi/
nite ⁊ inquieſcibiliter generat.g generatõ nunq; ter
minak, Tiöeen ratione vr hoc idem poſſe monſtra
ri. eternum nõ hʒ ſe aliter nũc ꝙᷓ pꝛius. ſed ſemꝑ oio
vnifoꝛmiter. ſi ſemꝑ pr̃ a pꝛincipio generat adbuc
generat. alioquin aliter ſe baberet nũc ꝙᷓ pꝛius.⁊ ita
generatio eterna mutaret᷑. ¶ Item ſimplex ⁊ infini
tum caret om̃i termino.ſᷣ generatio filij eſt ſimplex⁊
infinita. generatio filij caꝛet om̃i termino. Oꝛ ſit in
finita pʒ.qꝛ filius eſt infinitꝰ.⁊ iterũ ipſa generatio ẽ
eterna.⁊ eternũ eſt duratõne infinitũ. (Brem perfe
ctioꝛ eſt potentia ſemꝑ actui ↄiuncta qᷓ; que nõ ſem-
per. ꝑfectioꝛ eſt fecũditas ſemꝑ actui generatõnis

ↄiuncta.maxime cum fecunditas generãdi nõ ꝑdit᷑

ſed ꝑficiat᷑.ſi ergo in deo eſt fecũditas ꝑfecta.ſemper

☛

S generat. nõ generat alium niſi filiũ.g filius ſemꝑ
R. ad pᷣdictoꝛũ intelligentiã notanduʒ.
ꝙ quedam ſunt in quibꝰidem eſt eſſe ⁊ factum eſſe.
differt tamẽ fieri ⁊ eſſe.vt ſunt illa quoꝝ eſſe eſt per/
manẽs nec dependet oio a pꝛincipio ꝓducente. et
ꝓximo ꝓducente in facto eſſe.imo babent ratõnem

ſubſiſtendi aliquam intra ſe. ſiue ꝑ pꝛincipia pꝛopa

ſui ſubiecti. vt ſubſtantia ⁊ accidẽtia innata. Quedã
ſunt in quibus differt eſſe et factum eſſe.idem tamẽ

eſt fieri ⁊ eſſe.vt ſunt ſucceſſiua.quoꝝ eſſe dependet

oino a pꝛincipio ꝓducente cxñte in ſua actualitate.
vt ſunt motus ⁊ mutatõnes. Quedam ſunt in qui/
bus eſt idem fieri.⁊ eſſe.⁊ factum eſſe.vt ſunt illa q̃
babent eſſc ꝑmanens.⁊ totaliter dependẽt a pꝛinc i/
pio ꝓducente cxñte in ſua actualitate.ꝑ eundẽ mo/

iquid vel aliquis pducit᷑. Sᷣ nõ ꝓducit᷑ id q ꝓdu/

að vltimo obijcit in generatõne que ſempꝑ eſt in ge

ſua oꝛigine ↄtinuatur in eſſe.

——

dum ꝑ quem ſunt in pꝛincipio.nõ tm̃ in ſe ſed etiam
reſpectu pducti.ita ꝙ ↄſimilis modꝰ actualitatis at

tendatur q́;tum ad vtrũq;.⁊ talia ſunt influentie ſi -

ue coꝛpales ſiue ſpũales.vñ Aag. vj.ſuꝑ Gcñ.ad li

teram dicit.q lumen ſemꝑ naſcit᷑. ⁊ dum naſcit᷑ eſt.

vñ aer ſemꝑ eſt illuminatus ⁊ ſemꝑ illuminat᷑. Si/
militer oino dm de lumine ſpũali qð eſt gratia. Si
igit᷑ filius dei hʒ effe pmanẽtiſſimũ ⁊ eſſe ↄiunctiſſi /

mum pꝛincipio pductiuo vt in ſui actualitate exiſtẽ
ti. quia ipſe eſt filius ⁊ purus actus.oino idem eſt in
ipſo naſci ⁊ natum eſſe.⁊ ideo ſemꝑ naſcitur.⁊ ſemꝑ
eſt natus.⁊ ſemp eſt.⁊ nunqᷓ; deſinit nec ceſſat gene

rari. nec pater generare. Cum g querit᷑an generatio 37
filij ſit terminata.diſtinguendum eſt terminatuʒ.qa

minata.quia ꝑfecta.cum ſimul ĩimo idem ſit genera
ri ⁊ generatum cſſe. Si vo excludat duratõnem.fal/

aut excdudit impfectiõem.⁊ ſic generatio filij eſt ter/

ſa eſt. quia ſemꝑ durat. Cõcedo ergo ꝙ generatio fi /

lij eſt interminata ratõne deſitionis.quia nunq;ᷓ deſi

nit generart ſeue bant rationes ad ſecundam par
tem adducte. ¶

Ad illud q obijcitur in contrariũ.
ꝙ qui ſemꝑ naſcitur nunqᷓᷓ eſt natus.Odm.qꝙ vcruʒ

natur ad pductum cſſe.⁊ ſimiliter nobilius eſt gene

ratuʒ eſſe qᷓ; generari.Dm.qꝙ omnia iſta tm̃ ibi ha

bent locum vbi viffert generari et generatũ eſſe. In

38

eſt in illa generatõne in qua differt naſci ⁊ natum eſ-
ſe.ſed non talis eſt generatio diuina. attamen qꝛ ge/
neratio diuina intelligitur ꝑ generationem creataʒ.
in creaturis de ꝑfecto nato nõ dicitur naſci ſed na-
tum ceſtfe. ideo vult Augꝰ. ꝙ melius dicitur filius na-
tus eſſe.quia intelligibilius eſt.nõ quia ei nõ conue/
niat naſci.Ad illud qð obijcitur.q pꝛoduci termi

59

.

illud 40

nerando ⁊c̃. Soluendũ eſt ꝑ interemptõnecʒ.nõ eſmñn

eſt verum ꝙ; generacio ſemꝑ ens.ſemꝑ de nouo ali -
quid ꝓducat. quia radius ſempꝑ oꝛitur a ſole. nec ta-
ꝑ eius ꝓductio iteratur. nec ſuccedit.ſed /⸗

¶ Diſtinctio. x. de eterna ꝓceſſone ſpũſſancti qtum ad pſonã que pcedit.

N tione filij. hbic autem agit de pꝛoceſſione ſpirituſſancti.Et quia gemina eſt ꝓceſſio ſpirituſſancti.et᷑
na. ⁊ temꝑalis. pꝛimo agit de pceſſione eterna.ſco de temꝑali.j.di.xiiij. Dꝛcterea diligẽter annotã

um eſt. ꝙ gemina eſt pceſſio ſpuſſancti ⁊c.Et qm̃ ꝓceſſio ſpirituſſancti plicſt poteſt compaꝛa

7

7

( Anc poſt filij eternitatem de ſpũſancto quantum deo onaute 1c. Supꝛa egit magiſter de genera⸗

ri. ſq; ad pſonam ad quam eſt. ⁊ ad pꝛincipium a quo eſt. ⁊ ad generatõnem a qua differt. ideo hec pars habʒ
tres. In quarum pꝛima magiſter agit de pceſſione ſpirituſſancti q;tum ad ꝑſonam que pꝛocedit. In ſecũda
qᷓ;tum ad pꝛincipium a quo.j.diſ.xj.Hic dðm eſt ſpiritumſinctum ⁊c. In tercia vᷣo agit de ſeipſa ꝑ compa:ꝛa

tionem ad generatõnem a qua diſtinguit᷑ infra di.xiij. Doſt bec ↄſiderandum eſt quantum a talibus quales

nos ſumus. ¶ Item pꝛima ꝑs que ↄtinet pᷣſentem diſtinctõnem habʒ quatuoꝛ partes. In pꝛima dicit ꝙ ſpi/

ritufranctus pccdit vt amoꝛ ſiue charitas vel dilectio.⁊ hoc ꝓbat autoꝛitate Aug. In ſecũda vᷣo.qꝛ boc erat

dubium. ꝙ ſpirituſſanctus erat charitas.mouet queſtõnem ⁊ ſoluit.ibi.Et iõ querenduʒ vtrum deus pater.

utionis aſſignat ratõnem.oſtendẽs ꝙ ſpũſſanctus ꝓpꝛie dicatur

boc ibi. Nic notandum eſt ꝙ ſi icut ſpũſſanctus in trinitate.

In tercio do ſolonem ꝑ autoꝛitatem afirmat. tum qtum ad diſtinctonem que eſt ꝑ ↄmunem acceptõnem 7
ꝛiam. tum ctiam q;tum ad veritatem.ibi. Pluribus exemplis doceri ⁊c. In quarta vo ⁊ vltima pᷣdicte ſo/
charitas.cum charitas ſit nomẽ pmune.et

2 Sesnancan 1 Probatautoritate Aug. 9 ſpaffancus pcedar Oj. N. hi
5 eernieate, veſaſſe dnn.nſfſ,.
daecrs differant. N tum deo donante videre ↄcedit᷑ diſſerraͤ noniͦ
ſic vr ꝑ yſido. dicentẽ. Nmus. Spũſſanctus amoꝛ eſt ſiue chaꝛi⸗ Ain ”M nat
Amaoꝛ en rnaliña r —– a ſiuc dilectio pfis ⁊ filij. vñ Auguſ.in ugs
Ppo S Soae lij ſoliꝰ.b amboꝝ.⁊ ideo cõem ꝗᷣ inuicè ſe diligũt po
Mihi vident᷑ theolo ter 7 filius nobis inſinuat charitatem. Spaſfanctus p/
gi cõmune qͥd dicere Johãanes aũt in epła canonica ait. De charitas ẽ. Seetns iy⸗
vilectõnis et amoꝛis non dixit ſpũſſanct“ charitas ẽ. Qõ ſi dixiſſet. ab⸗ et tamen tninitas
ngie ibigereben⸗ ſolutioꝛ eſt ſermo 2n 6ͤpua pars qõͤnis deciſa. qa Rdilctio. 5
nd vneeren rhin di; tdeus charitas eſt. incert eſt. ſpaſo.
leuih lonis qſi nos . trum da Paterſ charitas on ſlius⸗an palx
oſſimꝰqᷓ̃tuoꝛ per bis anctus. an ipſa trinitas. sSr. “ .
uo,2 nnigniſtcane. Et ideo querendũ eſt. vtrũ de pf ſit charitas anſf. AQueſtioo.
un en care. jius. an ſpũſſanct.an de ipſa trinitas.qꝛ ⁊ ipſa nd
1 K§ Almul vo vernt ires dij. vn'dereſt. Ad qð aug. in eo. lib. ita dicit. muſio
dilcctio diat iapao⸗ Meſcio cur ſicut iapiar pater dr ⁊ filiꝰ? ſpũſſanct.
ypꝛie qᷓ eſt ex volunta⸗ ⁊ ſimul om̃s.nõ tres. b vna ſapientia. no ita 2 cha/
te oꝛdinata. ſed amoꝛ ritas dicat᷑ pater ⁊ filiꝰ ⁊ ſpũſſanctꝰ.⁊ ſimul Annes
eſt affectio libidino · vna charitas. Hon ideo tñ quiſq; nos incõuenient
ſa. b hec diſtinctio eſt eſtimet charitatẽ apellare ſpmſctm̃. a: de pat er
Aaoeß orrrs deus filius põt charitas nũcupari. ſicut Ppꝛie v¹er „
,—Hõõ bum dei. etiã ſapia dei dr cũ ⁊ pr ⁊.ſ.ſ.ſit ſapia.
—— o qſi Si g ꝓpꝛie aliquis hoꝝ triũ charitas nũcupari de/ Sbuſſanctus pꝛ o
e; Hoero. Symon bet. quis aptius q; ſpdlſſanct“. vt ſc, in illa ſimma paie dicſtur chan /

Pſtea dixit amas me Hſ ſuba ipſa ſit charitas.⁊ charitas ipſa ſit ſbᷣſtã
zitap eode accpiun tas nrhain ſiue in filio. ſiue in ſpũſancto. ?2 tame
ur. hanc differenti · cia ſiue in pfe.ſiue in nuem rcebi Se
r ſepdrmal Dyo. ſpũſſanctꝰ ꝓpꝛie charitas nücupat᷑. Ecce his vbis haid
Porch nbilommns apte dicit Aug. ꝙ in trinitate charitas aligi vefrrt
Aliqua dria aſſignari. ad ſubam.q; cis eſt triũ pſonax. ⁊ tota in ſingulis.
Quis em̃ ð̊ vna ⁊ ea aliqñ ſpãliter ad ꝑſonam ſpũᷣſſancti.ſicut ſapia dei
aen boninr vic eſke⸗. allan P ſubſtantia diuina. aliqñ ꝓ filio accipit᷑. ꝛ5
e eene in multis fieri repenitrr. ⸗
o agem iude lurbus em vendlio voen .”ùc
niin viletio vo vi cabula. 7 yniuerſaliter poni. Fvnc duibuſaan Xwẽw
tra hoc adit electio. Pug adhiberi. ſicut legis noie aliqũ ſimul oia veten
Nem. vñ vilectio ex vdi ris inſtrumẽti ſignificant eloquia. aliqñ aũt ꝓprie llun
Ae ecflo. ucen vocat᷑ lex q̃ data ẽ ꝑ moyſen. ¶ulta alia ſu ehar pini
Buccres exempla. ß in re apta vitanda eſt longitudo ſermnoo ßen
Utas autvltra illa al nis. Sicut vnic dei verbum ꝓpꝛie voon oie uanm
dit magna aphꝛecia⸗ ſapſe. cum ſit vniuerſaliter ⁊ ſpũſſanctꝰ? pater ipla
iancz. Carũ en dict ahia. Ia ſi ũſſanct' ppꝛio vocabulo charitas nux-⸗ äe
illud qd magni pꝛecij ſabla. Ia ſni pf: filin⸗ vniuerſaliter chartititias. u
un nens Upat cuni t n ſilius vniuerlaliter
in eplis ſuis vocati cc ebii e ee ni, ſcit. dubitat de hac voce ſpꝛie. MWAa
q eit ac Hit maie. 2 eouenie aue Pue chi fabir ad ſitũ qꝛ mag vult inqrere ꝓpꝛietatẽ.ſ.i.ñ appꝛo ſumnt
Rei Eripnale &i pac qi appopaccoe n q v in lii pſa cHanitas peg ee vrp nch e amoꝛ g⸗ us
* irtect e ſe⸗ Wrmrge pragen . mit⸗ Sc cheritas vicnt amnor gtuitũ dz g appꝛopꝛiani pri. Man
8 vuöcoln Gantnac ni 82 ſtirne o.na ogrue p̃t appꝛopari manẽte vnitate voc vel ſigficatois.
Ber ic oàQlzcudo,in be ſiitudio na acrueßt voclꝛ ſisficatõis. ⁊ tñ ẽ de ſe coe. ⁊ tale ẽb
Põt ſilr aliqð nomẽ ſil dic ꝑ pꝛiecat 1 eentig manẽte vnitate

gitegn
mu nnen

— —

.
6

ir u ſtun
ppu uloin
rncniſti
ſNchn
intce

—
— ð —

gu lia ralt patr. De h̊ hiero.ſuꝑ.xiiij.psõ.ait.
Spũſſanctꝰnec pr eſt nec filiꝰ.ſᷣ dilectio quã habet
pr in filiũ.⁊ filiꝰin patrẽ.Aug.q; in.vj.li.de trinit᷑.
ait. In om̃ibꝰeq̃lis eſt patri filiꝰ.⁊ eſt vniꝰeiuſdẽq;
ſubſtantie.Quapꝛopter etiam ſpũſſanctus in eadẽ
vnitate ſubſtantie ⁊ equalitate conſiſtit.

Filius ꝓpꝛie diei ¶ Sed dei vbum. i. vnigenitꝰ dei filiꝰ aꝑte dictus eſt noimẽ charitas. Ali
ſopientia dei ſapia.oꝛe apli dicentis xpᷣm dei virtutẽ ⁊ dei ſa / võt dici ꝙ charitas ẽ
„ pientia. Spũuũs aũt ſanctꝰ vbi ſit dictꝰcharitas.iue. ſ ack. Ei Debbi; 3
oh:iͤg. c nim. ſi diligẽter ꝗohanis apli eloquiũ ſcerutemur. dit q eſtapner paten
ſtmonin quent er A cum dixiſſet. Diligamninuicem. qꝛ ex deo eſt dile ſiſtudinẽ ad ſapic
inuenit vbi dicẽ cctio.adiunxit.Et om̃is qui diligit.ex deo nateſt. tiaʒ.⁊ pꝛꝰoñdit ꝙ ve
eſte charitas quia dilectio deeſt. Hic manifeſtauit ſe dixiſſe eaʒ re ⁊ ꝓpꝛie infra ea. diſ.
dilectõnem eſſe deũ quã dixit ex deo.Deus g̊ ex ðo Mũcvo qð incepimꝰ
eſt dilectio. quia ⁊ filiꝰex deo patre natꝰẽ. et ſpiri onale . .Eᷓ 4 bac
tuſſanct'ex deo pfe natus eſt. ? ſpſſſſanctꝰex do pa tas ſit pnu ſoln tn
tre ꝓcedu.quẽ potiꝰeoꝝ hic debeamꝰacciꝑe dictuʒ appꝛopꝛiatũ. Sʒ tam̃
eſſe dilectõnem.merito querit᷑: Pater em̃ ſolus ita eæx alijs pbis Aug.hr
deus eſtvt nõ ſit ex deo.⁊ ideo dilectio q̃ ita deꝰeſt. ꝙcharitas nõ ſolum
vt ex deo ſit.nõ ipſe pf eſt ſᷣ aut filiꝰ.aut ſpũſſanctꝰ. (ſt appꝛopꝛiatũ ſ eti⸗
Sʒ in ↄſequentibꝰcũi dei dilectonem cõmemoꝛaſſet er aii. n aſfe
Joh.qᷓ dilexit nos.⁊ hinc hoꝛtatꝰeẽt.vt nos inuicẽ cit᷑q ites onee
diligamꝰ.atq; ita de in nobis maneat.qꝛ vtiq; di⸗ pꝛiat᷑ pꝛi.ddᷣm. ꝙ cha ⁊?c
lectionẽ deũ dixerat.ſtatim volẽs de hac re aꝑtius iitas bʒ duplicẽ ↄꝑa/
aliqͥd eloqͥ. inquit. In H̊ͥ cognoſcimꝰ. qꝛ in ißo ma⸗ tõnẽ ad vtutes aliaſ.
nemꝰ.⁊ ipſe in nobis.qꝛ de ſuo ſpũ dedit nob.Spi⸗ Lormmar en ve mie
ritus itaq; ſanctꝰ de q;ͥ dedit nobis. facit nos in deo vt enlmn e en⸗
manere.⁊ ipᷣm in nobis.hoc aũt facit dilectio. Ipſe apls colłiij. Charitaſ
eſt & deꝰdilectio.DPeus &̊ ſpũſſanctꝰq ꝓcedit ex ðͤ₰.ℳ 1 vinculũ pfectiöis.
ſigniſicat᷑ vbi legitur.deus dilectio eſt.⁊ dilectõ ex roõne pꝛimi appropꝛi-
deo ẽ. Ecce his vᷣbis aꝑte dicit Augꝰ.ſpm̃ſctm̃ eſſe atur pꝛi.rõne ſcdi.ſ.ſ.
charitatẽ pf̃is ⁊ filij.⁊ intantũ qᷓ; ſermonẽ ꝓduxit. Aa ihuc obicir.
vt videat᷑ dixiſſe ſpmſctm̃ nõ ſolũ eſſe dilectõcʒ pa tum no diecit areta⸗
tris ⁊ filij q̃ ſeinuicẽ ⁊ nos diligũt. ſᷣ etiã q̃ diligimꝰ tem amoꝛis ſiue amã
deũ. Sʒz vtrũ ipſe ſit charitas q̃ nos diligimꝰdeuʒ. di.ſ ꝓpꝛietatẽ perſone
in ſequenti explicabituur. 3 ñHdt 2n recipit.
Hũc xo qð incepimꝰ oñdere curemꝰ.ſcʒ ſpm̃ſcti
Hiero. dilectionẽ eẽ ſiue amoꝛẽ patris ⁊ filij.qͥ ſqʒ pater di/⸗

e¶ Spuſfanet? eſt dilectio qᷓ pater a fllixſeinuicẽ ⁊ nos diligũt. Querit᷑ vtrũ pẽ ⁊ filius diligãt nos ſpũſan/

cto. Atruʒ em̃ ſe diligant ſpn.querit᷑ diſtin.xxxij.vbi iſtã queſtionem ſpãliter mouet.ſ pꝛima vẽ oino falſa ⁊

impꝑꝛopꝛia. Cum em̃ dicit᷑ pater ⁊ filiꝰdiligũt nos.⁊c.oſtat verbum diligendi tenet᷑ eſſentialr. ſi diligant.

ſ.l. ſunt ſpũſſã. Et iteꝝ dicit Aug.ꝙ boc nullo modo cõcedit᷑ pr̃ diligit ſe.ſ.ſ.qꝛ diligere tenet᷑ eentialiter.er/
go ſimiliter in ꝓpoſito.Reꝰ.q; quidam dicunt ꝙ ablatiuus ille exponit᷑ per hanc pᷣpoſitõnẽ per cũ accuſatio.i.
p ſpm̃ſanctum.⁊ regula eſt ꝙ hec ppoſitio ꝑ cum verbis tranſitiuis dicit ſubauctem.cum abſolutis autẽ au/

toꝛitatem. AUñ cum diligere ſit tranſitiuum.ſenſus eſt ꝙ pater ⁊ filius diligunt nos per ſpm̃ſanctum.q̃ſi dice

ret.pater oꝑatur per filiũ. Sed bec expoſitio nõ videtur ↄueniens.quia ſimiliter poteſt dici pater et filiꝰpu/
niunt ſiue odiũt nos.i.ſ.qd noõ liquando tenei
tialiter. vt cum dicit᷑ pater 1Elnhs diligũt ſe.Aliquãdo pure notionaliter.vt cum dicit᷑. pater ⁊ filius diligut
ſe ſpirituſancto.ſicut patebit.Aliquãdo partim eſſentialiter partim notionaliter.ſicut cum dicitur. diligunt
nos.ſ.ſ.⁊ hoc patet.quia idem eſt patrem ⁊ filium diligere nos.ſ.ſ.ſcilicet ſpmſanctum nobis mittere ſiue in-
ſpirare. Mittere ſiue inſpirare aut impoꝛtat actũ notionalẽ ⁊ cẽntialẽ.q; ſenſus eſt ꝙ ſpm̃ pꝓducunt et do⸗

num eius nobis cõferunt.vnde dicit ſimul.ſ.ſ.pductõnem ⁊ gratie collatõnem.⁊ quis reſpectu actus eſſen

tialis no recipiat᷑ babituco ablatiui recipit᷑ tamen ratone notionis. ſicut ⁊ bic pĩ dicit ſeſuo verbo. dicit eti-
am creaturas verbo.ſimili modo iutelligendũ ẽ in poſito. b zʒ

D

vult dicerec Aug. Pꝛopterea notandum ꝙ diligere aliquando tenet᷑ pure eẽn 7

8 b¶Siue eñ ſit vni · (PSiue em̃ ſit vnitas ambop. ſiue ſanctitas. ſie dd —
tas. Querit qͥd dica⸗ charitas.manifeſtũ eſt ꝙ nõ aliquis duoꝝ ẽ qͥvter / Quid ſit ſpiritnat

tur ꝑ hoc nomen vni q; ↄiungit᷑.qͥ genitꝰa gignẽte diligat᷑ genitoꝛemq ſanctus. ce
tas. Aut vmitae dici ſuu diligat. ſintq; no pticipatõne. eſſentia ſua⸗ne ſitra
aut notionalem. aut ꝙ; dono ſuꝑioꝛis alicuiꝰ.ſed ꝓpꝛio ſuo ſernãtesvni . atin
pſonalem. Hon eẽn/ tatem ſpũs in vinculo pacis. Ecce hic habes ſſſf:.· anndif
tialem. quia tũc non ſctm̃ eſſe qͥ filiꝰdiligit᷑ a pr̃e.⁊ pf a filio.et qͥ illi duoX nnalun
eſſet amboꝛum. ßie- ſeruãt vnitatẽ pacis. Spũs g̊ ſanctꝰ.vt ait Augꝰ*ꝰ. hun
umn. Mon gatton ⸗ in eodeʒ. cõe eſt aliquid pfis ⁊ filij quicqᷣd illud eſt. Oſtnae⸗
gis ſpiratio. Mon ꝑ, At ipſa ↄmunio ↄſubᷣalis ⁊ coeterna ẽ.q ſi amicies (autri
ſonalem.quia pater? ↄueniẽter dici põt dicat᷑.Kᷣ aptiꝰ dr charitas.⁊ h ldd· utlach
filius nõ ſunt vnum ſuba:qꝛ deꝰſuba eſt.⁊ deus charitas eſt. Tria ̊ ſür . hjon⸗
in pſona. Item que· 2zZnõ ampliꝰ.vnꝰdiligens cũ qui de illo ẽ.⁊ vnꝰdili mmnn
ntun he venin⸗ gens eũ de q eſt. ⁊ ipſa dilectio. Que ſi nihil ẽ.quõ
9 kas. charitas. R. d. Deus dilectio eſt: Si non eſt ſubſtantia.qͥmõ deus uuson
ꝙ vnitas pſonalit᷑ te⸗ ſubſtantia eſt. 11 (berult
netur. Sed attenden Q Ratõneʒ pᷣdicte rñſionis aſſignat.oñdens ꝙ ſpi G Perine
dum ꝙ vnitas aliq̊ꝝ xrituſſanctus ꝓpꝛie dicat᷑ charitas qᷓ;uis chaꝛitas ſit nunſe
dicit dupliciter. Aut nomen omune. —d» . min
J3 Eige nt vun. Mhic notandũ eſt ꝙ ſicut ſpũſſanctꝰin trinitate ſpi uch
eſt vnitas pſonalis. liter dicit᷑ charitas.q̃ eſt patris ⁊ filij vnio.ita ⁊ no irron
Aut qua aliqui ſunt men tenet ꝓpꝛie qð patri et filio coĩter qdᷣdamodo tuenſun
vniti. ⁊ ſic pater ⁊ fli ↄgruit. Vñ aug.in.xv.li.de tri.Si charitas inquit teplon,
us vnica pſona vni/ qᷓ pater diligit filiũ.⁊ patrẽ diligit filiꝰ ineffabilẽ cõ muunn
Pre ſicut perſona munionẽ demõſtrat amboꝝ.qͥd ↄueniẽtius q; vt iI ier
puſſancti q̃ eſt amor le ppꝛie dicat᷑ charitas.qͥ ſpũs eſt cõi bobus. Mötona
2 vinculum nectens. le ꝓpꝛie dicat᷑ charitas.q ſpũs eſt cõis ambobus. cöͤten
Ad illud quod queri· Hoc em̃ ſaniꝰcredit᷑ ⁊ intelligit᷑ vt nõ ſolũ ſpũſſan⸗ tmn
tur quõ differunt illa ctus charitas ſit in illa trinitate. Sʒ nõ fruſtra pꝛo⸗ tönene
10 tria.dðm. ꝙ vnũ ad/ pꝛie charitas nũcupat᷑ ꝓpter illa qᷓ dicta ſunt.ſieut ca
en Bnadltcrf. ; nõ ſolug in ina igirere⸗ vel pũs vd nck⸗ qar?x aure
de ito“ pgter ſpũs.⁊ filiꝰſpũs.⁊ pfr̃ ſanctꝰ.⁊ filiꝰſanctus.⁊ ZRHM
nots ane tameipſen huſtra of ſpſſanct“ Auiiem eſt cois ?''e m
vis vnitiua. Sancti⸗ ambobid vocat᷑ ipſe ꝓpꝛie qð ambo cõiter. Alio⸗ wtöͤcti
tas dicit cõditionem quin ſi in illa trinitate ſolꝰſpũſſanctꝰẽ charitas. ꝓ⸗ Fun
amoꝛis caſti ↄtra libi fecto ⁊ filiꝰnõ ſoliꝰpf̃is.ſed etiã ſpũſſcti filiꝰinueni⸗ ſmniinn
dinoſum qui nõ ẽ pu tur. Ait em̃ aplus de deo pfe.Tranſtulit nos in re Gal.j. erſinet
rus Caritas vieit ognum filij charitatis ſue. ſi 8 no eſt in iſta trinitate litin
cipui. idco chani, charitas dei niſi ſpũſſanctus. filiꝰeſt etiam ſpũſſan (ſun
teoas vicit᷑. qꝛ eſt amoꝛ cti. Sed quia hoc abſurdiſſimum eſt. reſtat vt non tatciti
ineſtimabiliter babẽſ ſolus ibi ſit charitas ſpirituſſanctꝰ.ſed ꝓpter iſta Gd uuli eh
charũ amatum. quib'ſatis diſſerui ꝓpꝛie ſic voct. haponit
e¶ Sintqʒ non pꝑtticc · hmnigpn
patõne. videt᷑ no be- =ðU hunfunn.
ne dicere. quia ſerun⸗ dſertn⸗
re vnitatem ſpiritus “ Mhennor
eſt pducere.ſ. pm hoc pater ⁊ filius.ſ.ſ.ſua eſſentia pducũt.⁊ ita videt᷑ eſſentialiter ſpirare. Itenn videtur riminn
11 etiam falſum ꝙ dicit᷑ nõ pticipatõne.quia pater ⁊ filius ꝑticipatõne ſpiratõnis ſeruant vnitatem.Rꝰ. dom nnn
y Aug.vult oſtendere duplicem modum vnitatis eſſe inter patrem ⁊ filium.qui eſt inter membꝛa xpi. ſclicꝰ Uttb
nature ⁊ voluntatis ſed differẽter. quia in nobis eſt vnitas nature ꝑ ꝑticipatõnem vniꝰ omunis eff⸗ entie. ſev d i
nõ ſumus ipſa eſſentia. Pater em̃ ⁊ filius nõ ꝑticipant eſſentiam.q.diuerſum.ſmo ſunt ipſa eſſentia. ſimiliter te 4
in nohis eſt ↄfoꝛmitas voluntatis ꝑ donum dei d. vnit nos.ſed pater ⁊ filius vniuntur nõ tono accepto ab zwigfte
alio.ſed ſpiritu ꝓpꝛio.⁊ ſic patet reſponnio. ngan
f Qui em̃ ↄmunis eſt ambobus.Contra. ſᷣm hoc pari ratõne.ſ.ſ.dicit᷑ deus pꝛic. cum deus ſit cõe ambo⸗ enn
12 bus. R. dm. ꝙ equiuocatio eſt in cõitatate. NHam aug. nõ vocat ↄmune qð eſi in plunibus ⁊ de pluribꝰ.ſex fton
qða pluribus.⁊ ita ↄmunc dicit᷑ magis a ↄmunione q a cõitate.vt fiat vis in verbo.ſicut fit inter vnioneʒ tidgil
vnitatem.Et qm̃ chaꝛitas nõ tm̃ dicit coitatem.quia in pluribus.ſed coionem ꝑ vnitateʒ diſtinctop. idee ⸗ tunc

uis dicat᷑ eſſentialiter. poteſt tamen nihilominus dici ꝑſonaliter.

Di. *X

D euidentiam eoꝛum que dicunt᷑ de ſpiritu eſt ratio pꝛia huius manatonie. Ad illud quo d
ſancto in hac ꝑte duo pꝛincipaliter querun/

erun / obijcitur in contrariũ. ꝙ creature emanant per mo- I1 4
Pꝛimo qucrit᷑ de modo ꝓcedendi ipſiꝰ dũ liberalitatꝭ. DOSm.qꝙ per moduʒ liberalitat/ ema⸗
ſpiritꝰ. Scgo de ꝓpꝛictate ipſius. Circa pꝛamum que nare eſt dupliciter. Aut ſicut volitum. Aut ſicut ra⸗
runt᷑ tria. Pꝛimũ eſt vtrum in diuinis ſit neceſſe po tio volendi. Siuce ſicut datũ ſiue ſicut ratõ donandi.
nere pſonam pcedentem ꝑ modum liberalitat᷑. Sc/ Pana mocko emanãt creature que ſunt extra.ſecũ/
cundũ vtrum ſit neceſſe ponere ꝑſonam ꝓcedentez do modo emanat tercia in trinitate perſona. Quia

pmodum amoꝛis.TLercium ſi ſit neceſſe ponere r ratio volendi ⁊ donandi eſt intrinſeca ꝑfetiſſime vo/l 5
ſonam ꝓccdere luntati. ¶ Ad illud quod obijcit᷑.ꝙ voluntas nõ eſt
pꝛincipium aſſimilans nec neceſſario emanãs. dð.
ꝙꝙ voluntas ſiue liberalitas.duplicit᷑ eſt pꝛincipium.
Ano modo diſtinctum in natura. et ſic nõ aſſimilat
in ſubſtantia. Alio modo cõmunicante natura.⁊ ſic
in ſubſtantia aſſimilat. quoniã ergo pſona ſic pꝛoce
dit pꝑ modum liberalitatis vt ↄmunicet᷑ natura.ido
ſimilis eſt in ſubſtantia q́;uis ipſe modus pcedendi

modũ mutue charitatis.
‚R(NMAueſtio. j. 4a
¶ ꝛ ſit neceſſe ponere pſonam pcedentem ꝑ moduʒ
liberalitatis. oſtendit᷑ hoc modo.pfectioꝛ eſt dilectõ
mutua qꝙᷓ reflexa. ⁊ ꝑfectioꝛ adhuc mutua ↄmunica
ta qᷓ; non coicata.quia talis ſcʒ non coicata.vidctur
ſapere amoꝛeʒ libidinoſum. ſi in deo eſt ſumma di/
lectio.⁊ ſumma delectatio.⁊ ſumma beatitudo.non

eſt ibi ꝑſona que mutuo nõ amet᷑.nec cui amoꝛ mu⸗
tuus non coicetur.ſed coicatio amoꝛis mutui eſt pꝑer
liberalitatem. Sg c.
plex inuenit᷑ modus ꝓducendi nobilis. ſcʒ ꝑ modũ
nature.⁊ ꝑ modum voluntatis.pꝛimo modo cma/
nat filius a patre.ſcdo modo donum a datoꝛe. Sed

omne qð nobilitatis eſt in creatura eſt attribuendũ

deo. ergo ⁊c. ¶ Item in deo eſt ponere naturaʒ ⁊ vo
luntatem.⁊ ſicut naturã ꝑficit fecunditas.ita volun

tatem ſumma liberalitas.ſed natura ꝑfecta fccundi

tate ꝑſona ꝓducit aliam ꝑſonam.ergo pari ratione
voluntate ꝓfecta liberalitate ꝓducit aliam ꝑſonazʒ.
⁊ ſic ⁊c. Item om̃es creature a deo pcedunt ꝑ co/

gnitõnem aut voluntatem.ſed ante creaturaꝝ pꝛo/
ductõnein ponerce fuit in diuinis emanationẽ verbi
ab eterno in quo pater om̃ia fienda diſpoſuit.ẽ̊ paꝛi

ratõne neceſſe fuit emanare ꝑſonam in qua omnia
vellet ⁊ donaret. ſed talis ꝓcedit ꝑx modum liberali/
tatis.ergo ⁊c. ¶ Contra.nõ eſt ſimilis modus ꝓdu/

cendi in creaturis reſpectu dei ⁊ in pſonis. Nam cre

ature ſunt extrinſecus.pſone vo in eſſentia vnũ.ſed
cxitus creaturaꝝ a deo eſt ꝑ modum liberalitatis.er
nõ eſt ponere perſonã boc modo ꝓcedere.
¶ tem exiens ꝑ modum voluntatis ab aliquo nõ
aſſimilatur in ſubſtantia ꝓducenti.nec equatur.nec
neceſſario ꝓducit᷑.ſed ꝑſona ſi pcedit in diuinis.eſt
in ſubſtantia ſimilis ⁊ in poteſtate equalis.nec po/
tens ſe aliter babere. ⁊c. Item in bis inferioꝛibꝰ
nõ tm̃ ſunt iſta pꝛincipia nobilia.ſcilʒ natura ⁊ volũ
tas.verũetiam ratio ſiue operãs per artem.jᷓ ſi po/
nunt᷑ due ꝑſone bis duobus modis ꝓcedentes.de/

bet poni tercia que tercio modo ꝓcedat.ſed illa non

ponit᷑.ergo nec pꝑ modum voluntatis ponit᷑ aliqua
pari ratõne. Item quanto pluribus ↄmunicatur
dilectio.tanto ꝑfectioꝛ.quia om̃e bonum in ↄmune
deductum pulcrius eluceſcit. ̈ non ſolum eſt pone/

Item in his inferioꝛibus du/

non ſit ꝑ modum ſimilis.⁊ ſic patet illud. Ad ill
quod obijcit᷑ quare non ꝓcedit aliqua ꝑſona ꝑ mo/
dum ratõnis.ↄdm.qꝙ omis modus ꝓducendi nobi/
lis ad iſtos reducit᷑ duos.quia omne agens aut agit
naturaliter. aut per voluntatem. Agens em̃ per vio

lentiam aut ꝑ foꝛtunam eſt agens impfectum. ⁊ mo

dus. ꝓducendi minus nobilis. Uñ ratio non diſtin

guitur ↄtra naturam ⁊ voluutatem qᷓ;'tuʒ ad modiʒ

agendi.⁊ ideo non eſt peſona tali modo ꝓcedens.
Sed tamen hoc nõ videtur plene ſoluere.quia nos
diſtinguimꝰin bis creaturis egreſſuʒ per modum li/
beralitatis.ab egreſſu per noch
dðm.qꝙ ꝓceſſus per modum liberalitatis eſt duplici
ter.aut ſicut ratio liberalitatis ſiue ipſa liberalitas.
aut ſicut liberaliter facium.Similiter et in aꝛte.aut
ſicut ipſa ars ſiue ratio artiſicicndi.aut ſicut artiſici
um.⁊ pꝛimo modo poteſt cadere in diuina perſona.
ſecũdo modo nõ.⁊ pꝛimo modo ꝓcedit filius qui eſt
verbum ⁊ ars plena omnium rationũ viuentium.
iſte modus emanãdi nõ diſtinguit᷑ a modo emanã/
di per modũ nature.quia emanat vt oino ſimilis et
per modũ ſimilitudinis ꝑfecte.Alius aũt modꝰ non
põt eſſe.quia duas pſonas neceſic eſt ↄmunicare in
eadem natura.⁊ quia neceſſe eſt ꝙ om̃is modꝰ ema⸗
nandi qui eſt in diuinis.fit ꝑ modũ nature pꝛincip-ʒ
liter. vel illa vmunicante.vñ cum ꝓceſſus ꝑ moduʒ
voluntatis poſſet eſſe intrinſecus.ſic ꝓcedit amoꝛ
ab amante. Per modũ vo artis ſemꝑ eſt extrinſecꝰ.
inq;tum hmõi.ideo impoſſibile eſt ꝙ cadat in deo re
ſpectu pſone.ſed cadit iolum reſpectu creatune.
d illud qð vltimo obijcit᷑.ſi eſt ponere terciã ꝑ/
ſonam ob coicatõnem. pari rõne ⁊ quartam. dᷣm.

Nꝙq om̃is ratio ⁊ natura ↄcoꝛdat ꝙ non fiat ꝑ plures.

qð põt ſufficientiſſime fieri per vnũ.alioquin eſʒ ibi
ſuperfluum. Si ergo mutua dilectio non poteſt eſſe
minus qᷓ; ad vnum.⁊coicatio illius mutue nõ minꝰ

um artis. Pꝛopterea 1 &

“ re terciam pſonam cui amoꝛ ſcde ↄmunicet᷑.ſed eti· ꝙᷓ ad vnũ.⁊ ĩ vno eſt mutua dilectio.⁊ in altero mu/
i am quartam cui amoꝛ ↄmunicet᷑ tercie.⁊ ſic infini tue dilectõnis coĩcatio ꝑfectiſſime.cum vtrunqʒ ac⸗
GG tum.ſed boc eſt impoffibile in diuinis.vt oſtenſum cipiat totum infinite. patet ꝙ non eſt vltra pcedere.
nn eſt ꝑſona ꝓcedens ꝑ modum liberalitatis. ¶ E“. ſonarum pluralitatem. aufert infinitatem. et ponit
c 1 dom. ꝙ ſicut pbatum eſt in diuinis eſt ponere terci trinitatem. Dueſtioeo. b
S am pꝑſonam ꝓcedentem per modum liberalitatis qᷓ ¶ AUtrum in diuinis ſit neceſſe ponere perſonam pꝛo/
en dicitur donum.Et ratio huius eſt ꝑfectio dilectiõis. cedentem per modum amoꝛis ſiue charitatis.Et q;
mi ꝑfectio emanatõnis. ⁊ ꝑfectio voluntatis.qua exiſtẽ ſit videtur. Mon eſt enim perfecta cognitio ſine di⸗/
enſun, te liberaliſſima. nõ põt non ꝓducere perſonam.ſicut lectõne. ergo nec ꝑfectum verbum ſine amoꝛe. nec
an atura exñte fecũdiſſima.ñ pᷣt ñ ꝓducere ꝑſonã. ⁊ xpfecta emanatio verbi ſineemanatione amoꝛis.er/

h 4

nis.ergo ⁊c. Item amo⸗ in au
na tonant᷑. Miil em̃ ꝓpꝛie donatur niſi ex amoꝛe. ſi

tum. ⁊ hoc eſt incõueniens.ergo ⁊cc.

—

go neceſte eſt ponere emanatõnem ꝑ tmodum amo/
B ſtem amoꝛ eſt donum in quo alia do-

. —

ergo ꝑſona ꝓcedit ꝑ modum liberalitatis.cum ipſa

ꝓcedat nõ ꝑ aliud ſed ꝑ ſe.ergo ꝑ modum amoꝛs ſi

ue charitatis. ¶ Item omnis ⁊ ſumma pfectio plu
ralitatis eſt in vnitate. ⁊ diſtinctionis in vnione.ſᷣ
inter omnes vniones que ſunt inter viſtantes.ſum/
ma ⁊ iocundiſſima eſt vnio charitatis. ſi ergo eſt ibi
diſtinctõ. eſt vnio.⁊ ſi vnio.eſt charitatis emanatio.
ſtem ſpũſſanctus in nobis exiſtens ⁊ habitãs fa
cit nos ſimiles illi ſumme trinitati.ſicut dicit domi⸗
nus Joh. xvij. vt ſint vnum ſicut ⁊ nos.ſed ſpũſſan/
ctus in nobis exiſtens pducit pꝛimo amoꝛem chari⸗
tatis. Roma. v. Charitas dei diffuſa eſt in coꝛdibus
noſtris ⁊c̃.Sᷓ neceſſe eſt in illa ſumma trinitate repe/
riri ꝑ pꝛius emanatõ em charitatis. ed contra.
ꝑſone diuine ſunt ypoſtaſes pfecte.vt pater ⁊ filius.
nullus autem amoꝛ dicit ypoſtaſim ſed eius ꝓpꝛieta/
tem ſiue habitum. nulla pſona in diuinis pꝛocedit
ꝑ modum amoꝛis. ¶ Item amoꝛ eſt eius in quo re

quieſcit affectus. ergo ſemꝑ accipit᷑ vt in alium ten/

dens.ſed omnis pſona eſt in ſe perfecte ens ⁊ diſtin⸗
cta. ergo nulla ꝑſona ꝓcedit ꝑ modum amoꝛis.
¶ Mem nõ ob aliud ponit᷑ in diuinis emanatio pꝑer

modũ amoꝛis. niſi qꝛ pateꝛ amat filium. cum ergo fi.
lius amet ſpm̃ſctm̃.paꝛi ratõne erit ponere vlterioꝛẽ

pꝑſonam emanantẽ p modum amoꝛs. ſic in infini/
. entens. E tem cum in
natura intellectuali ex ꝑte motiue potentie ſit acci/

pere iraſcibilem qᷓ reſpicit bonoꝛem.ſic ↄcupiſcibilis
amoꝛẽ. Queſtio eſt quare in diuinis nõ accipit pꝑſo⸗
na m actum iraſcibilis. ſicut ſᷣm actũ ↄcupiſcibilis.

¶ ¶ Item cum ſint alie affectõnes in aĩa. vt gaudiuʒ.
ſpes.⁊ bmõi.quare ſolũ ꝑ modũ amoꝛis ꝓcedit per
ſona in diuinis. Si tu dicas ꝙ amoꝛ nõ tenet ratio/
nem affectõnis.tũc obijcio.quia ſicut amoꝛ diuinus
nõ eſt affectio.ita nec gaudiũ. ¶ Item cum ſint alij
habitus in aia impoꝛtantes ↄplementũ. cuiuſmodi
ſunt ſcq; dona ſpũſſancti.vt intelligentia ⁊ ſapientia.
quare magis pcedit ꝑſona per modũ amoꝛis qᷓ; per

modũ alterius habitus.ꝙ ſi nõ alius.nec iſte dʒ po/

18

ni. vt vr. ¶ K. dom. ꝙ ſicut ꝓbatuʒ eſt ſupꝛa.neceſ
ſe eſt aliquã perſonã in diuinis pcedere ꝑ moduʒ li/
beralitatis.⁊ illam dicimꝰſpm̃ſctm̃.bhãc autẽ neceſſe
eſt ꝓcedere per modũ amoꝛis.qꝛ ſi ponat᷑ in diuinis
emanatio ꝑ modũ voluntatis.neceſſe eſt q int om/
nes ſit pꝛima ⁊ nobiliſſima.emanatio aũt ꝑ moduʒ
amoꝛis eſt hmõi.qð patet ſi reſpiciamus in anima.
Affectio em̃ amoꝛis eſt pꝛima inter om̃es affectiões
⁊ radix omniũ aliaꝝ ſicut dicit Aug.in pluribus lo/

cis.max.in.xiiij.de trinitate.Et iſta affectio nobiliſſi
ma eſt inter om̃es.qm̃ plus tenet de ratõne liberali/
tatis. Vñ hoc eſt dnum in quo om̃ia alia dona do/
nant᷑.⁊ in quo ↄſiſtunt om̃s delicie ſubſtãtie intelle/
ctualis.vñ nihil in creaturis eſt conſiderare ſic delici
oſum ſicut amoꝛẽ mutuũ.⁊ ſine amoꝛe nulle ſunt de
licie. ꝓpter hoc dicit phᷣs ꝙ amicicia. aut eſt beatitu/

do.aut nõ ſine beatitudine. Si ergo emanatio eſt

modum liberalitatis in diuinis.neceſſe fuit eſſe pꝛi-
narn ⁊ ſummã.⁊ ſic neceſſe fuit eſſe per modũ amo/
tum nõ ſubam. ddm.qꝙ eſt loqui de amoꝛe roõne eius

illud ergo qd obijcit. ꝙ amoꝛ noiat babi/

1.
qð nominat.⁊ ſic nõ dicit ſubam.vel ratõne eiꝰcirca
qð ponit᷑.⁊ quia ponit᷑ in deo in quo nullum eſt ac/
cidens.ſed totum deo ſuba eſt.ideo nõ dicit habituʒ
vel ꝓpꝛietatem ſeo magis ſubam.⁊ cum dicat egreſ⸗
ſum dicit Pacar im ſiue pſonam. Similr dom. ẽ de
Bbo illð qd obijcit᷑ ꝙ amoꝛ chaꝛitatis ſemper
in alium tendit/⁊ ita ꝓcedit in alium. ⁊ nõ ſtat in ſe.

Ddm.ꝙ. ꝓcedere in alium eſt dupłr.aut quia aliud

reſpicit vt obiectum.aut quia in aliud tendit ⁊ reci-
pitur. Pꝛimo mõ bene cõuenit ꝑſone in diuinis. qͥa
bene ↄuenit habere reſpectum ad aliam perſonam.
vñ ſpũſſanctꝰeſt amoꝛ quo pater amat filiũ. Si aũt
dicat tendere ſcdᷣo mõ ſic nõ babet locum in ꝓpoſi⸗
to.quia qñ ego amo aliũ.amoꝛ nõ exit a me.ita vt re
cipiat᷑ in alio.ſed tm̃ a voluntate pcedit.⁊ qꝛ eſt acci
dens ideo non recedit.ſed in voluntate ſubſiſtit. In
diuinis vo quia ypoſtaſis eſt ideo in ſe ſubſiſtit

9

¶ Ad illud qdð obijcit᷑.ꝙ ſimiliter filius amans ſpm̃ 20
ſanctũ ꝓduceret aliam pſonã.dm.qꝙ boc nõ tm̃m fa⸗

cit ꝙ pater ⁊ filiꝰ pꝓducant aliam ꝑſonam q̃ ẽ amoꝛ.
uia ſe amant.ſed etiam qꝛ in eis voluntas eſt fecũ/
iſſima. Ratio huiꝰ? dicet᷑.j.⁊ illa nõ eſt in ſpũſſancto
Mihilominus tñ põt dici ꝙ ſtatus ſit in pꝛimo amo
re. Mam pꝛimo amoꝛe ꝓducto cum ille ſeipſo amet
alium ⁊ amet᷑.nõ opoꝛtet illum amoꝛem ꝓduci ſiue
aliam ꝑſonam p modum amoꝛis. ¶ Ad ülud quod

querit᷑ quare nõ eſt emanatio qᷓ;tum ad actũ iraſci/⁊ꝛ

bilis. Quidam reſpondent ꝙ hec vis nõ habet locũ
in ſuba ure⸗ ſpũali.tamen ſuppoſito ꝙ ſit in ſubſtã/
tia intellectuali.adhuc actus eiꝰnõ ↄpetit pductõni
pſone.tum qꝛ naturalr ſequit᷑ actũ ↄcupiſcibilis.ira

qꝛ actus eiꝰↄſiſtit aut reſpectu ſuꝑioꝛis.⁊ hoc nõ pᷣt
eſſe vbi nibil ẽ ſuperiꝰ.aut reſpectu inferioꝛis.⁊ boc
ſimpliciter nõ.qꝛ nulla ẽ inferioꝛitas in reſpectu pa/
tris.nõ ſiliter pot eſſe in deo.qꝛ ſic ẽ cũ quadã diſcon
ueniẽtia.in victoꝛioſa repulſione. In ꝑſonis ãt diui
nis ſummã vnionẽ ⁊ ↄueniẽtiam eẽ neceſſe eſt. Et ſi
tu obijcias ꝙ nõ ois actus iraſcibilis ẽ reſpectu diſ⸗
cõueniẽtis.qð pʒ in ſez qꝛ in btis hẽbit iraſcibilis
actũ. DZm. cq vel oſiſtit reſpectu diſcõueniẽtis vin/
cendi.vel reſpectu ardui aggrediẽdi.⁊ ita vł gradũ
vel diſcõueniẽtiã dicit.ſed neutrũ põt eẽ in diuis ꝑ/
ſonis.¶ Ad illud qð obijcit᷑ de alijs affectib? habi⸗

—

em̃ eſt vindex leſe ↄcupie.vt dicit Dam̃.tum ctiam

tibꝰiam pʒ rãſio.q;ꝛ amoꝛ eſt affectꝰ intimꝰ.⁊ pᷣmus ?

⁊ nobiliſſimꝰ.qꝛ oꝛigo oim alioꝝ.ideo ↄplectit᷑ in ſe
totã nobilitatẽ emanatõis ꝑ modũ liberalitat ideo
nulla pſona debuit emanare ꝑ modũ alteriꝰ babitꝰ.
cum talis modꝰnõ ſit pꝛincipalis..
Atrum ſit neceſſe ponere terciam ꝑſonam ꝓceden⸗
temiper modom mutue charitatis. Et ꝙ ſit vꝛ Joh.
xvij. At ſint vnum ſicut ⁊ nos:vominus oꝛat ⁊ petit
diſcipulis vnitatem nõ nature ſed dilectõnis ꝑ ↄfoꝛ-
mitatẽ ad illã ſummã vnitatẽ.ſᷣ mẽbꝛa xpᷣi vniũtut
amoꝛẽ mutuũ.ꝭ in diuinisẽ exẽplar buiꝰ.ſic ⁊c.
Item hiero.ſupꝑ xv.xiiij. Spũſſanctꝰ ẽ amoꝛ queʒ
3 pf in filiũ ⁊ fili?xin patrẽ. eſt amoꝛ mutuus.
Frem roͤneoñdi bocipᷣm.qꝛ ꝑfectioꝛ ẽ dlorsg
eſt mutua.quia ſi nõ ẽ mutua.ex altera parte dlaudi
cat.ſ in illa dilectõne ẽ ſuma ꝑfectio et nulla claudi⸗
catio. ergo ⁊c. ¶ Item qui nõ amat viciſſim amateʒ
ſe recte ⁊ liberaliter.aut ẽ iniquꝰ.aut ingratus.cum

neeeſe
nne

ten
Abitut
Htune
Alurt
masl
nicns n
amno:
tmo
ſtipſed
Konm
troz
ſteame
diätin
gan
itid
,ponen
3 Cſt
ſo
hum⸗
anttti.
aunh in
nunitt
iftean
bert d
iiie
enum

loſt

motn
ine⸗
(chen
iigs

undi,

umrli
dde wig
unerm
octttgin
nniii,
iccitidi
infisme,

õ
tawtiſli
mochigaſein
ii ee
Ntndime
iheutti
ngliüfii
diene en
niiminiitt
thisiſhen
Funhilt⸗
en i
Vohei tuii
mi ü

Alsfi
n un in

iin e
inan
D
mthun,

2 5 Uerſi. nõ ſic eſt in deo. bijcif. ꝙ nõ
amoꝛ purus.dm.ꝙ ex vtraq; partce liberalis eſt. et

oꝛiginis circa pſonagsg.

„’,,c2

ergo in diuinis nulla ſit iniquitas. nlla ingꝛatitudo.
neceſſe eſt ibi eſe amoꝛem mutuuʒ. ¶ Contra. ſi eſt
amoꝛ mutuus.& filij in patrem. ⁊ pris in filium.er/

ater aliquid recipit a filio qd abſurdum ef.

¶ Item qui amat amãtem facit qd debʒ.quia R̊ eſt

debitum qð rependẽduʒ eſt. ſi eſt in diuinis amoꝛ
mutuus. ergo eſt debitus. nõ eſt liberaliſſimus.qd
abſurdum eſt. ¶ Itẽ nullus amoꝛ mutuus cſt amoꝛ
vnicus. hecꝑ ſe nota cſt. ergo ſi.i.ſ.eſt amoꝛmutuꝰ.
vnicus nõ eſt amoꝛ. ¶ Itcz ſi amoꝛ eſt mutuꝰ. ergo

eſt amoꝛ patris ad filium. ſed iſte vt dicit Richarð.
eſt amoꝛ gratuitꝰ. g ſimiliter erit filij ad patrẽ. et ille
vt ipſe dicit eſt amoꝛ debitus.ꝗ ſi tercia ꝑpſona pꝛoce
dit ꝑ modum amoꝛis gratuiti ⁊ debiti. eſt amoꝛ ex
vtroq; ꝑmixtus. nõ eſt amoꝛ purus. Et iterum. cũ
iſte amoꝛ ſit filius.vr ꝙ filius ſit ſpũſſanctꝰ. quia vt
dicit in filio eſt amoꝛ ex vtroq; ꝑmixtus. ¶
ꝙ cum amoꝛ pfectõnem delectatõnis ⁊ vnionis ⁊ re
ctitudinis babeat ex mutualitate.aut nõ cſt ꝑſonaʒ

23 bonere in diuinis ꝓcedere ꝑ modũ amoꝛis:. aut ſi p

cedit. ꝓcedit ꝑę modũ mutue charitat.

dilld er
go qð obijcit᷑ in cõtrarium. ꝙ tũc filius aliquig dat
patri.Ddm.qꝙ ex hoc ꝙ amans ꝑ amoꝛem tendit in

amatũ.nihil dat ei.alioquin nos daremꝰaliquid deo

cum ipᷣm amamus..(¶ Ad illud qð obijcit᷑. amoꝛ
mutu? eſt debitus.ddm.ꝙ debitus eſt. quia rectꝰ.ſed

tamẽ amoꝛ nõ ↄſiderat debitum. Vñ quãtumcũq;

debeat᷑. dum tamẽ debitum nõ attendat᷑.nõ minuit᷑

24 Ntio liberalitatis. ĩmo oſtendit᷑ ratio rectitudinis.

illud qð obijcit᷑.ſi mutuus nõ vnicus.Dum.
ꝙ verum eſt in amantibus. quoꝛuʒ affectus ſunt di/
Ad illud qð obijcit᷑.ꝙ nõ ẽ

ideo oĩno purus.Et 4 dicit ꝙꝙ eſt amoꝛ debitus ⁊ F-
tuitus.dm.ꝙ iſte ↄditõnes nõ dicũt modum amã

di circa amoꝛem. ſed dicunt modum emanandi ſiue

Ecũcdo pꝛincipalr querit᷑ de ſca pte.ſcʒ de pꝛi
Qetate.i.ſ.⁊ circa hoc querunt᷑ tria.pꝛimo queri/
tur vtrum amoꝛ ſiue charitas ſit ꝓpꝛium ſ.ſ. Secun/

W do vtrum ſpũſſanctus ſit pꝛie netus. Tercio vtruzʒ

uſſanctus ꝓpꝛie ſit ſpis. ¶ Queſtio. j. c

chanitas ſit pꝛium ſpũſſancti ſic oſtendit Augꝰ.

xv.de tri. Sicut in illa trinitate.nõ ſolus.ſ.i.eſt ſpũus.

ramipie dicit᷑ ſpũſſ anctꝰ. ita qᷓ;uis pater ſit chari/
tag. ? filius charitas.tñ ꝓpꝛie charitas dicit illa pſo⸗
na ſicut ꝓpꝛie dicit᷑ ſpũſſanctꝰ. ¶ Item boc idẽ oſtẽ/
ditur ꝑ eundẽ ſuꝑ canonicã Job. vbi intendit pꝛie⸗

tatem. liſ.. inuenire. ⁊ ad boc pducit lermons , hut⸗
ſanctdeſt chanitas. ¶ Item ratõne oſtendit᷑ illʒ idẽ.

illug eſt. pꝛie ꝓpꝛium pſone.qd dicit modũ ema

nandi ipſius.ſed amoꝛ eſt hmõi vt ꝓbatum eſt. ergo

⁊c.· Item ſicut verbum ſe habet ad filium.ita amoꝛ
ad ſpm̃ſanctum.ſedq verbum eſt Apꝛium filij. ergo et

amoꝛ ꝓpꝛium.ſ.ſ.¶ Contra.Aug.in.xv.li.x tri. Da⸗/
ter eſt charitas.⁊ filius eſt charitas.et ſpũfſanctꝰ eſt

erer vna charitas.g charitas nõ dꝛ p/
pꝛie de.ſ.ſ. ¶ Itez amoꝛ nõ esdlie aliter qᷓ; amãdo.
G cuʒ amoꝛ de neceſſitate inſit amãti.⁊ pater ⁊ filius
amando ꝓducant.ſ.ſ.impoſſibile videt᷑ ꝙ ei cõueni⸗
at ꝓpꝛie.
nor⸗ pꝛie. ſiue nõ ꝓcedit ꝑ modum amoꝛis. JIte?
icut ſe i

ſed ſapia nõ ſilij puum. imo appꝛopꝛiatu ſolum,

Aut ergo ſpũſſanctꝰnõ eſt ꝑſona. aut nõ eſt
habet ſapia ad filium. ita amoꝛ ad ſpm̃ſcim‚ũ.

ergo ⁊ amo: ſimiliter.ſ.ſ. ac. ¶ Item omne ill qd
dicit᷑ ꝓpꝛie impoꝛtat aliquã relatònem. ſi amoꝛ ꝓp/-
pꝛie dicit᷑.impoꝛtat relatõez. Si ad amantẽ. amas
nõ eſt amoꝛ. Similiter ſi ad amatuz. tũc ergo.ſ.ſ.aut

amaret.aut nõ amaret᷑.hoc aũt eſt impoſſibile.

pater ⁊ filius ↄcoꝛdant in ſpirando ſpm̃ſanctum
que ↄcoꝛdia amoꝛ ſiue dilectio eſt. Perſonaliter vo.
quia ille q ꝓducit᷑ ꝑ modum pfecte liberalitatis nõ
põt eſſe niſi amoꝛ ſiue dilectio. vñ eſrentialiter dictũ

¶ HK. dom. ꝙ dilectio in diuinis põt accipi accipi 2 6
tur neceſſario eſſentialiter. notionaliter. ⁊ pſonalit᷑.
Eſſ entialiter.qꝛ quilibet diligit ſe. Motionaliter vᷣo.

dicit ↄplacentiam. notionaliter vᷣo ↄcoꝛdiam inſpi-
rando. ꝑſonaliter po pceſſum in illa ↄcoꝛdia. Huiꝰ

aũt exemplũ poteſt poni in amoꝛe creato quo ſpon/
ſus ⁊ ſponſa ie diligut. Nam diligũt ſe amoꝛe ſocia⸗
li ad ↄuiuendũ.diligũt ſe vlterius amoꝛe⸗ iugali ad

pꝓlem ꝓcreandam. ⁊ illa ſi pduceret ex ſola ↄcoꝛdie

voluntate amoꝛ eſſet. nũc vo eſt amatus niſi dicat

amoꝛ p emphaticum loquendi modum. In diuinis

„

ypoſtaſis.

ypoſtaſis.qꝛ cum diſtinguat᷑ a ꝓducente ⁊ nõ poſſʒ

vo vere zahie amoꝛ eſt habens ratõnem amoꝛis et
is. Amoꝛis ꝓpter hoc. qꝛ ex bonitate liberaliſ
ſima pꝛimo pꝛocedit ꝑ modum pfecte liberalitatis.

diſtingui eſſentialiter. diſtinguit᷑ pſonaliter. non ſic

autem eſt in amoꝛe creato.¶ Ex patet illud quod

obijcit᷑ pꝛimo ⁊ ſcdo.cum dicit᷑ ꝙ eſt ꝛietas aman
tium ſiue producentium. quia accipit notionaliter.
Mam ꝓut ab eis ꝓcedit nõ poteſt eſſe pꝛietas.ſed

pſona diſtincta. vñ nõ oino eſt ſimilis pceſſus amo⸗/
ris qeati ⁊ amoꝛis increati.quia hic eſt ꝓpꝛietas. ibi
xpoſtaſis ⁊ ſuba.ſAd
Sm.qꝙ nõ eſt ſimile.qꝛ ſapia nõ dicit reſpectuz ad

alium. ⁊ ideo ſemꝑ de ſe dr̃ ad ſe. et eſt eſſentiale niſi
appꝛopꝛiet᷑.ſᷣ amoꝛ reſpectum dicit ad eos qͥ amoꝛe

nectunt᷑. vñ ſicut verbũ eſt ꝓpꝛiũ filij ⁊ nõ appꝛopꝛia
tur.qꝛ ↄnotat reſpectũ ad dicẽteʒ.ſic ẽt amoꝛ ſiue ca⸗
ritas nõ tm̃ eſt appꝛopꝛiatũ.verũetiã pꝛiũ.ſ.ſ. Et ſi⸗
cut ꝓcedit eapi⸗ ꝑ modum vbi.ita.ſ.ſ.ꝑ modum
e t,oihien ſe.ſ.. ſit ſapiens ſapia ge
⁊ fili diligũt ſe.ſ.ſ.nõ aũt ꝙ pꝛ ſit ſapiens ſapia ge
“ ld ülud 35 vltimo obijcit᷑. caai dicit *
ſpectũ. dom.ꝙ a
net᷑ notionalr ſicut pᷣtactũ ẽ̊. Ano em̃ mõ diligere ſe

ſicut meliꝰpatebit.j.qꝙ; h admittit᷑

illud qdð obijcit᷑ de ſapientia.

amãtes ſᷣm hoc ꝙ eſt amãtes te⸗28

idem ẽ ꝙ cõcoꝛdit᷑ ſpirare.̊ mõ ſpũs nõ eſt amans.

qꝛ nõ ſpirat.ipſe aũt obijcit de eẽntiali. quia nõ dicit
cgreſſum ab amãte.ſ ſolũ dicit ↄplacentiã volunta⸗
tis qᷓ quilibet amat D mafd.
4 eſtio. iij.

boꝝ. Et ꝙ ſic vr hoc mõ.Aug.vij.de trini.nõ eſt ali

quis duoꝝ qͥ vterq; ↄiũgit᷑.vᷣ ↄiũgit nexu. g nexꝰnõ
eſt aliqs duoꝝ. eſt tercia ꝑſona ꝓpꝛie. ceomo?

in creaturis eſt nexus. ſicut pbatuʒ eſt. ſ.f eſt amoꝛ
fectiſſimꝰ.ergo ⁊c. Oꝛ aũt amoꝛ ſit nexꝰ pʒ ꝑ Oyo.

moꝛẽ ſiue diuinũ ſiue intellectualem vnitiuã dici·
mus virtuteʒz. ¶ Item ſpuͦſſanct)m grecos pcedit
apfe ſolum. ſ̃m latinos q pfe ⁊ filio. Sʒ qcũq;
rum modoꝝ pcedit vniunt᷑ in ſpũ pr̃ ⁊ filiꝰ ſ illein

H vniũtur eſt nexus nbor ergo lleſt nerus.
Item aut ſpũs pfis eſt ſpuũs filij. aut nõ. Si nö. F
cũ nemo ſciat q̃ᷓ ſunt in boie niſi ſpũs eiꝰ q̃ẽ in illo ſa⸗

cut dicit apls.pꝛ nõ nouitvolũtatẽ filij.nec fii

—

ergo ſiiqẽ eſt ſps ambop. in ſpuͦyniunt: (Coera.

iſto⸗

. .

●
—

nõ eſt nerus iſi ſepatoꝛum. Que em̃ nõ ſegata ſůt.

ℳ

no indigent aliquo ↄnectente.ſed pater nõ eſt ſepa-
tus a filio nec ecõuerſo. quia filius in patre ⁊ pr 1fi/
lio. & c. Itẽ nex?ẽ i qᷓͥ duo aliq ↄueniũt. ᷣ pꝛ ⁊ filiꝰ

nõ ↄueniũt in pſona. nulla pſona ẽ nex? pꝛis filij.
e Item necti dicunt illa que ↄueniũt in aliquo in

quo vniunt᷑.Si ergo filius ⁊. ſ.ſ. oꝛiginaliter cõueni/
unt in patre. ergo pater eſt nexus ſilij ⁊. ſ..non ergo
ſ.ſ.eſt nexus. ¶ Itẽ nexus dꝛ aut qꝛ nectit᷑. aut quia
nectit. Si ergo. .ſ.ẽ nexus. aut & qꝛ nectit᷑.aut qͥa ne
ctit. Non qꝛ nectit᷑. qꝛ tũc ſimiliter alia pſona eſt ne
xus.ſimiliter pater eſſet nexus. Si q; nectit patrem
2 filium. dat aliquid patri ⁊ filio.ſed hoc eſt incon/
29 ueniens. ergo ⁊c. ¶ RE dom. ꝙ nexus ꝗpꝛie dicit de
ſ. ſ ſiue vnitas amboꝝ. Ratio aũt huiꝰdeſt. quia pr̃ et

—

filiꝰ coicant in ſpũ.⁊ ideo amboꝝ eſt vnitas.Et rur-
ſum ille ſpũs eſt amoꝛ.⁊ ideo coicant in eo vt in vno
amoꝛce.⁊ quia amoꝛ ꝓpꝛijſſime nexus eſt. ideo. . ſ. P/
ptꝛie nexus eſt.qꝛ amoꝛ mutuus eſt amoꝛvnicus ⁊ ſb
50⁰ kanaſcus A illud qd obijcit᷑ incõtrarium.qꝙ
nõ eſt nexus n

tripliciter. Scom diſtantiã. 2 ſic dicit᷑ ſepatio local.

Et vſᷣm differentiã. ⁊ ſic dicit᷑ ſeꝑatio ſubſtãtialis. Et

ßm differentiã pꝛietatis relatiue. ⁊ ſic nõ dicit᷑ ſepa
ratio ꝓpꝛie.ſed diſtinctio. In quolibet iſtoꝝ modoꝝ
ↄtingit eſſe nexum.qꝛ ergo pater⸗ filius ſunt diſtin⸗
3l cti.⁊ ideo recte dicunt᷑ ↄnecti.
tur. ꝙ nexus eſt in quo aliqui duo ↄueniũt. dom. qꝙ
eſt ↄuenientia eſſentialis. ⁊ ↄuenientia oꝛiginalis.⁊
nexus vtroq; modo põt dici eſſe. q;uis pater ⁊ fili
us nõ coicant foꝛmaliter in pſona vna. tñ oꝛiginali⸗
ter ↄueniũt.quia vna ꝑſona oꝛitur ab vtroq; vno et
32 codem modo. ¶Ad ulud qð obijcit. ꝙ filius ⁊. l.ſ.

—

ↄueniũt in patre.dðm.qꝙ cõuenientia oꝛiginis dicit

dupliciter. aut quia oꝛiunt᷑ ab vno.aut quia ab eis

oꝛitur vnus.Si quia ab vno.ſi ic non dicit᷑ nexus.qꝛ
nexus eſt vnio ↄſequens viſtinctõneʒ. ſed vnitas in

oꝛigine antecedit diſtinctiõez. Si vᷣo quia vniꝰoꝛigo

ſit. cum ibi ſit diſtinctio ⁊ ↄns vnio. ꝛijſſime eſt ne
xus.⁊ ſic eſt in patre ⁊ filio cſpectu.ſ.ſ. Aliter tñ po/
teſt dici ꝙ nõ eſt ſimile. qꝛ filius ⁊.ſ.ſ.nõ eodes mod
pvgducunt᷑ a patre.ſed pater ⁊ filius eodeʒ moddo ſpi⸗
rant. ſ.ſ. ⁊ iterum patris ⁊ filij ↄuenientia eſt in. ſ. . vt
in amoꝛe cuiꝰ eſt nectere.ſic nõ ↄueniũt filius ⁊.ſ.ſ.ĩ
55 Patre illud qd obijcit᷑ ꝙ nexus dicit᷑.aut quia
nectit ⁊c.
actiua ſignificant paſſionem.vt verba ad ſenſum ꝑ/
tinentia. vt video. audio. ⁊ ſimilia. Quedam in voce

—

actiua ſignificant actõnem. vt facio ⁊ pcutio. ſimili⸗/
ter in paſſua.Dðm igit᷑ ꝙ boc qð eſt nectere cũ ne
ab vtroq; ꝓcedit.recte in voce

ctere dicat᷑ ſpũs.quia ab vtroq
actiua paſſionem ſi ignificat. ⁊ in paſſiua actõnem.et
gis recipiat. è
Aueſtio.iij.⁊ vltia e?
¶ Atrum ſpuũfſ anctus ꝓpꝛie ſit ſpũs. Et ꝙ ſic videtur

hoc modo.quia pſona ſpñſſancti iſto nomie ꝗꝓpꝛijſſi/

ideo no ſignificat ꝙ aliquid det patri ⁊ filio.s̊ ꝙè ma /

me deſignat᷑ ꝙ dicit᷑.ſ.ſ.ſed hoc nomẽ ſanctus nõ co

artat hoc ꝙ eſt ſpũs cũ ſit eque cõe.ergo ſpũs ppri⸗
dicit᷑ illa pſona. He ſpũs dicit᷑ qd ſpirat᷑.S qð
ſpiratur nõ generat᷑ nec ecòuerſo. ergo cuũ ſpirari nõ

ↄueniat patri nec filio.ergo ↄuenit.ſ.ſ.¶ ¶ Item boꝛ

mines ↄcoꝛdes in vno malo dicunt᷑ ↄſpiratoꝛes.nõ
quia idem cogitent.ſed qꝛ idem malũ appetũt.et ad

at trinitati. Si a ſpiratione.
dictũ conuenit toti triuitti. quia tota trinitas dicii᷑
inſpirare. ergo actiue dictum. nõ dicit᷑ relatiue. ergo
nec paſſiue.¶ ¶ Itẽ m qð dicit᷑ a ſpiratõne. videt ꝙ

iſi ſeꝑatoꝛum. dom. ꝙ ſepatio dicitur

Ac üllud qð obijci⸗/

tur ſpũs flatus ſicut acci

Hm. ꝙ quedam ſunt verba que in voe

idem malum vnus omniũ eſt colligatus affectus er
ho cum ſpiratio a ſpiratõne veniat. nõ dicit ſpirark
niſi amoꝛ ergo nec.ſ.ſ.dicit᷑ niſi amoꝛ.S ⁊cc. . n/

tra.ſ.ſ.eſt deus.⁊ eos qui adoꝛant eum in ſpũ ⁊ veri

tate opoꝛtet adoꝛaꝛe Joh.iiij. ̊ tota trinitas ẽ ado/

randa. tota trinitas ſpũs.hoc idem dicit Augu.

¶ Item rone oſtendit᷑ hoc idem ſic. Spiritus diui /
dit᷑ ↄtra coꝛpus. qdð nõ eſt coꝛpus eſt ſpũs.ergo eſt
nomẽ abſolutum nõ relatiuum. ergo ⁊c. ¶ Itẽ ſpi /
ritus dicit᷑ aut a ſpũalitate. aut a ſpiratõne. Si a ſbi

ritualitate.ſic diuidit᷑ ↄtra oPeen ⁊ ↄſtat qd ↄueni
ontra. ſpirare actiue

magis ꝓpꝛie ↄueniat filio.⁊ hoc patet ꝑ autoꝛitatem

Job. xxxij. Inſpiratio om̃ipotentis dat intcllectuʒ.
ſed hoc appꝛopꝛiat᷑ filio.ergo c. ren ſpiratio ẽ
actus naturalis. ſed ſolus filius ꝓcedit ꝑ modũ na/

ture. ergo ſolus filius ſpirat᷑. ¶R. dm. ꝙ bocno/ z4

men ſpñs reperit᷑ in coꝛpibus.in ſubſtantijs ratöna
libus.⁊ in deo. ⁊ licet in deo ſit ppꝛijſſime. quia pꝛo/
prꝛijſſime eſt in eo ſpũalitas ⁊ ſpiratio.tamẽ ratio co

antia coꝛpali. In ſi uba aũt coꝛpali ſpũs dicitur du/ 3 5
pliciter. aut a ſpnalitate ↄtra coꝛpulentiã. et ſic dicit

aſeen cliccgl tanqᷓ a poſterioꝛi incipit a ſub⸗

abſolute. ⁊ vocat᷑ ſpũs coꝛpus ſubtile.ſicut accipit i
li. de differentia ſpus ⁊ aie.Aut a ſpiratoͤne. ⁊ ſic dici ⸗

7

Pit Cnis. Job i, Spiritus

vbi vult ſpirat ⁊c. ⁊ in tõ. Ignis grando ſpirit?c.

Scdm modũ hũc duplicem accipit᷑ in ſuba ſpiritua
li ſiue ratõnali. aut a ſpũalitate ↄtra coꝛpoꝛeitatem.

2 ſic ſuba ratõnalis vel eiꝰpotentia interioꝛ dict᷑ ſſi
ritus Ecces.iij. Quis nouit ſi ſpũs filioꝛuʒ ⁊c. Aut a
ſpiratõne. ⁊ ſic affectus vel amoꝛ dicit᷑ ſpũs. Et ratõ
buiꝰeſt. quia actus ſpiratõnis in coꝛꝑe eſt actus int/
nus.actus cõtinuus.actus viuificus.⁊ habet oꝛigi/
nem a caloꝛe.qꝛ ergo egreſſus amoꝛis vt amoꝛvenit
ab intrinſeco. ⁊ amoꝛ eſt actus viuificus.q;ꝛ amoꝛẽ
vita. ⁊ itrum amoꝛ eſt actus ↄtinuus.qꝛ ↄtinue &-
bet reddi amoꝛ. ⁊ tũc eſt ꝑfectus qñ bomo ſicamat.
Rurſſus eſt caloꝛ ſpũalis.ideo ſolus amoꝛ dicit᷑ ſpũ⸗
allter ſprrari. ⁊ ſic accipit᷑.j.ad The. v. At integer
ſpus ꝛc. Scom bũc duplicem modũ accipit᷑ in diui/

nis. Mã vᷣm ꝙ ſp̃ dr a ſpũalitate ſic ↄuenit toti tni⸗

tati. Maʒ tota fnitas caret coꝛpoꝛeitate ⁊ malitate.
⁊ ſic ẽ nomẽ abſolutũ Jo.iij. Sxẽ Edeꝰ. Scom auteʒ

7

ꝙ dẽ a ſpiratðe ſic dueit illi ſoli pſone que peedit vt .
amoꝛ ronce iã dicta. Spirare em̃i ſpualib? ſolius

amoꝛis. ⁊ qñ amoꝛ pt ſpirari recte ⁊ oꝛdinate.⁊ ſicẽ
purꝰ.vel indirecte imũde.⁊ ſic ẽ libidinoſus.iõ pſo
na illa qᷓ ẽ amoꝛ nõ tm̃ dr ſpũs.b. ſ.l. no ſic filiꝰ dꝛ ſan
ctus.q; gñatio mot? nãlis. circa quẽ nõ attẽdit ſan
ctitas vel puritas.ſicut attẽdit᷑ circa amoꝛẽ voltat
d il qd obr. ꝙ ſpirare toti?knitat. vom. ſpi

re dr duplir. Ano mõ ẽ ſpirare idẽ qð ſpm̃ pduce⸗/

2

re?⁊ ſic nõ ↄueit toti fnitati.Alio mõ ẽ ſpirare idẽ qð

inſpirare. ⁊ illa ↄueit toti tnitati.q; inſpirare dicit ecc
fectũ ſt q ẽ a tota fnitate. vꝛ ei inſpirani i panio
ſpñalr imittit᷑ ſiue affectio ſiue ontio Ach liuch
qdð obir. ꝙ motꝰẽ nãlis.dd. ꝙ ſicẽi coꝛpalibꝰ?qᷓ inſpi/

t pe nature indigẽtid. uõ ſici ſpſialib ſſtacſ.

ſprrat er liberalitate voluntat. vnq rone puiOont
tranſferunt᷑.ſed ratõne aliaꝝ ꝓPꝛietatum.

=☛
—
=
—

— –

–☛

li
ſon

Ii
buß,

cut

¶ Diſtinctio. de etema peeſſione ſpũſſancti q́um ad puncipiũ aqͥ peedit.

Ic dicendum eſt ſpm̃ſanctum a patre eſſe ⁊ filio. Supꝛa egit magiſter de pꝛoceſſione ſpirituſſan/
cti in comꝑatione ad ipſum pcedentem. Hec eſt ſecunda pars in qua agitur de eadem in compa-
Altione ad pꝛincipium a quo.Et diuidit᷑ bec bars in duas. In pꝛima oſtendit ſpũſſanctus ꝓce
sckſign aß e⁊ filio. In ſecunda determinat qualiter pcedit ab eis.j. diſtin. xij. Ytem querit᷑ cum ſpirituſſanctꝰ
cgt G ꝓcedat a patre ⁊ filio.¶ Pꝛima pars habet quatuoꝛ. In pꝛima oſtendit magiſter p multas auctoꝛitates ꝙ
uihtin Cdit a patre ⁊ filio. In ſecũda vo ecõtra.p rationes gꝛecoꝛũ oſtendit ꝙ a ſolo patre.ibi. Greci tamẽ dicũt
* ſpm̃ſanctum tm̃ pꝛocederea patre. In tercia auctoʒitates ⁊ ratones grecoꝛum ſoluit ⁊ determinat.ibi.os
ar r autem illa verba ita determinamus. In quarta oñdit pfeſſionem fidei grecoꝝ.implicite ↄuenire cñᷣ noſtra.
R ibi. Scienquʒ tamen ꝙ grect oftent.
heir
Nenngrn

2 .) . .

Di. XI. ¶ O ſpũſſanctus ꝓcedit a patre ⁊ filio ꝓbat muli
SAe autoztattbus. 4
ZS dicendũ eſt ſpm̃ſctm̃ a pf̃e eſſe ⁊ filio.
T?ꝓpcedere a patre ⁊ filio.qð multi hereti⸗
ci negauerunt.&α aũt de vtroq; ꝓcedat

a Ihn pꝛincipalib⸗

gus iülluf

Gal iiij.
Ro. viij.
J oh. xv.
Math. x.

hꝛobat᷑. Ditit ei apls. AHlſit deus ſpm filij ſui
da vfa. Ecce hic dicit᷑ ſpũs ſilij. Et alibi. Qui autẽ
ſpm xp̃i nõ hʒ.hic nõ eſt eiꝰ. Ipe etiã filiꝰde ſpiritu

—

—w—
„

nultis diuinoꝝ eloquioꝝ teſtimonijs cõ
bat᷑. Dicit eĩ apłs.Miſit deus ſpm̃ filij ſui ĩ coꝛ⸗

ſancio dicit in euãgelio. Quẽ ego mittam vobis a

prfe. Pfis auũt ſpũs dictus eſt vbi legit᷑. Si ſpiritus
eiꝰqͥ ſuſcitauit xpᷣm a moꝛtuis habitat in vobis.Et

ipſe xpc dicit. Mon em̃ vos eſtis qui loquimini.ſed

ocilijs. Queritur que
ſunt illa quatuoꝛ pn/
cipalia ocilia.⁊ dom.
ꝓꝙ fuerñt quatuoꝛ co⸗/
cllia apoſtoloꝝ in ec/
cleſia pꝛimitiua.vt di
cit quedam glo.ſuper
actus. Pꝛimũ fuit ad
electionem Mathie.
Actu. x. Scom ad dele

ſpũs patris veſtri qui loquit᷑.Et in alio loco.Quẽ
mittet pf̃ in noĩe meo.Et alibi ipſe filius de ſpũſan
CLo ait.a pfe ꝓcedit. his ⁊ alijs auctoꝛitatibꝰ pluri⸗
bus oſtendit᷑. ꝙ ſpũſſanctus a pfe ⁊ filio ꝓcedit.

ctioncʒ. vij.dyacono/
rum.Actuũ.vij.Ter-
iun bur a non im⸗
onenda legalia gen-
nbus Act. xv. Quar⸗/
tum ad tolerandũ le-
galia ad tempꝰ Actu

eno.
ererumn
k (Greci contendũt ſpiritumſanctũ pcederea ſo⸗
Gisneten ¶ Breci tamẽ dicũt ſpm̃ſctm̃ ꝓcedere tm̃ a patre ⁊ nõ Ben Col
SS a filio. Qð ideo dicũt.qꝛ veritas in euãgelio fildem apud gꝛecos ſimiliteꝛ
= integram ↄtinente.de ꝓceſſione ſpũs loquens ſolũ fuerunt quatuoꝛ ſcili
– Katem amemoꝛat dicens. Sps quia patre pꝛoce cet Micenuz. Epheſi⸗
lbibe Scos cuſa an dit.Et etia ideo.qꝛ in pꝛincipalibus ↄcilijs q̃ apucd hnente et
i in Eeceos celebꝛata ſunt.ita ſimbola eoꝝ ſubiunctis ana/ num. pouea/
duII thematidus ſancita ſunt. vt nulli de trinitatis ſfile b ¶Qui aliud doeu-
2 Aliud docere vel aliter p̃dicare q; ibi cõtinetur.lice⸗ erit vel aliter pꝛedica
cgen Att. In quibus quidem ſimbolis cum ſpirituſſanctꝰ uerit ⁊c. exponit iſta
He DSdnrmemoꝛer ꝓcedere a patre et nona filio.quicunq; etka Cceroriw⸗
en HWr induiunt a ſilio eum ꝓcedere addunt. anathema in muorit. vet contratio⸗
Lurꝛunt. vnde et nos arguunt anathematis reos. tuniſta expoſitio pꝛo-
Adunt etiam ad aſſertonem ſue opinionis ⁊ in te⸗ babilis. eo ꝙ ipſe qus
H ſtimonium noſtre damnatiõis de ſimbolo fidei.qõ contradicit articulis
——FEFm traditõnem pᷣdictoꝛum concilioꝝ.leo tercius ro. excomunicatus eſt ip
me anſerſpin in tabula argentea poſt altare beati

JZoh.xv.

Pꝛima cauſa

. ſo iure. ergo nõ opoꝛ⸗
cautella oꝛthodoxe. In quo quidem ſimbo⸗ detur æpro dinan
lo in ꝓceſſione ſpiritus.ſolus ↄmemoꝛat᷑ pater his tulerunt ſententiam.

— ver bis. t in ſpmſanctum dñm ⁊ viuiſicatoꝛem ex ¶ Pꝛererea vnd venib
1 nib pfe ꝓcedentẽ. cũ pfe ⁊ filio coadoꝛãdũ ⁊ glificãdũ iſta expoſitio ꝓ deo.

d ⁊c᷑. Illud ẽ ſimbolii qð in miſſa cantat edtũ in ni MNare non dixerunt.

neno ocilioin ſine uius ſubiunct en. Aui aliuc i cnnadie,

;
—

epidie Anſel Ois docuerit. vel aliter dicauerit. anathema ſit. Ideo⸗
ſicut dicit Anſel. Ois docuerit. vel aliter pdicauerit.anathema ſit 2
renõ ↄtradiat ꝓpter ſanctũ a filio/ dd lor no vnic Hοο οα11ι =“
Riz Ertlistgi: nooigioick dapatefioch Pcrdit, ltenm gian
hahrhie nis eſt additum ſcilicz filioq;. .
Fe . Eleadetis ꝛecoꝝ auẽtes ⁊ rõnes ſoluit ⁊ detmiat. Cc 1
oa. imere excoi⸗ (Mos auũt illa vᷣba ita detrminamꝰ. Qui aliud docu ghe
cationbereticop dͦs erit. vł aliter pᷣdicauerit. vel ↄtrarium docuerit. velil “S
ſancti patres in cõcntraꝛio modo pᷣdicauerit anathema ſit. Aliud er
lijs oꝛdinabant que poſuit ꝓ oppoſito. qualiter ⁊ aplus in epła as Gal. Gal. j.
ſunis erant. et vter Si quis aliud euangeliʒz auerit. i. ↄtrarium anathe
tenꝛem eſ dict ma ſit. Non dicit. ſi quis addiderit. Mã ſi illud di⸗
ncecyuis intellexerüt ceret. ſibi ſi vt ait Aug. pᷣiudicaret ꝗᷓ cupiebat ve⸗
Fain we ces mregd Aas qbꝰ ſcribebat. ſicut ad Theſ. vt ſup⸗
peſcerent oꝛa pꝛeſum pleret qᷓ illoꝝ fidei deerant. Sʒ qui ſupplet qò m /½
ptuoſoꝝ ne adinueni nus erat addit. non qð inerat tollit. Qui autẽ p̃ter: Mationemn geco
tent noultates in fi· reditur fidei regulam. nõ incedit in via. recedit tum ſoluit.
da e nwelirv . dvia. Ad illud auũt qð de euangelio oponũt reſpõ 2’
ſentetia no ſe extedlit demus ita.quia cũ dicat in eo veritas ſpmſanctum
niſi ad otradicentes. a patre ꝓcedere.nõ addit ſolo.⁊ ideo etiq a ſe ꝓce⸗
quia no fuit eoꝛus in⸗ qere nõ negat.ſ ideo patrẽ tm noĩat. quia ad eũ ſo
tentio parl udẽdi vi/ . le 4 referꝛe etiã qð ipſiꝰẽ. qꝛ ab illo habʒ. . D
aaean ma⸗ ABrecos in ſenſu nobiſcum ↄuenire ⁊ ſi verbis diffe N
wanams Tam pbarmurieae dnſen efe flhudg ſen
Seentnekar pn⸗ Sakendarame P diat. Spm filij. Et veritas in Bal. iii. 2En
S . e „ C 2 2 2 1. — % 6 4 liij ““
bene moti fuiſſent. et cuangelio⸗ſpm veritatis. Sed. cũ nõ ſit aliud ſpm̃ Zoh. iij. 8 ne
ſentẽtia eoꝛum meri ſanctũ eſſe pfis ⁊ filij. qᷓ eſſe a pre vel filio. etiam. in nS
to abolecda cſſet. hoc in eandẽ nobiſcũ fidei ſniam ↄuenire vidẽtur. in
64 SZogann Sleke n etia quidã eoꝝ catholici doctoꝛes iutelligẽtes .
dvicere cappa ſoꝛt q̊. vnã eandẽq; foꝛe ſniam pᷣdictoꝝ verboꝝ quib dici en
aappa facta a ſoꝛte. rur ſpuſſanctus pcedere a filio ⁊ eſſe filij.ꝓfeſſi ſunt Athahaſiitgr: nti
ſimiliter videt᷑ in po ſpm̃ſanctũ etiã pcedere a filio. VUñ athanaſiꝰĩ ſim⸗ ianue ina⸗
poſito. Aut ſi nö. qaue pmienem enag ccaee al e n. . ð D
ritur ratio. R.dm. bolo fidei. Spũſſanctꝰa pfe ⁊ filio.nõ fact nec cre ale
4 g genitiuus eᷓuis de atus nec genitꝰ.ſed ꝓcedens.Ecce ſpm̃ſanctũ aꝛte ß .
nomietur ab habitu⸗odixit ꝓcedere a pfe ⁊ filio.Didimetiã eoꝝ maxim Didimus
dine pꝛincipij tamen poctoꝛ in li.de ſpũſancto.ſpm̃ſanctũ a filio ꝓcedeꝛe man
aliam habitudin? im dicit. Saluatoꝛ inquit q eſt veritas . Hon em̃ loãt thin
porat e voſſafſis: a ſemetipᷣo.hoc eſt nõ ſine me.⁊ ſine meo ⁊ pfis ar⸗ dð ocn
“ e inenone⸗⸗ bitrio.qꝛ inſeꝑabilis eſt a me ⁊ a pfis voluntare.qꝛ af
babitudo niſi oꝛgis. ex ſe nõ eſt. ſed ex patre et me eſt. Hoc em̃ ipſum ꝙ nti
ratione materie ĩ di / ſubſiſtit ⁊ loquit᷑.a patre et a me illi eſt.Item ſpiri⸗ nin
uinis determinat᷑ aald . mini
babitudinem pꝛinci·· V linn
Ei adie ee ia ”́G 2? ſinnr
eſt dee bt n. . Deeterea alia eſt ratio. quia ſpiritus m ep eſt nomen abſolutum ſicut boc no⸗ Men
uaſirle goenitaſ t9d etnrdeurt ab tDeid ener gilccreſpineus l)a eli reg oos
archnlaturie riei bm g dicit᷑ a ſpiratõne. ? ſic eſt nomen ngarane⸗ oꝛiginem. ſicut ſeqᷣtur fin? pꝛis.er- D
. 1 1 — * ii j. i. —„ 5 . . — .
6 Sſnſſetrfren c inferioꝛ filio. Si tu dicas ꝙ arbitrium dicat voluntatem. il eſt.
euun im boe ey pintuſſan tus ſie nfer elie irn docneichr ſime arbienio ſpinteuſtancti, a pater ſimiiter.
ſimler diat pue dam 1 ſpirituſfanctus eſt gaena iio oↄſubſtatialis.ita ꝙ a patre ſio vcedicogerd⸗ len
tio. ergo ſpintuſſanct? omuuis eſt patri ⁊ fllio. ?⁊ ſimiliter eque babet eſſea patre ⁊ filio.ita nõ eſ vicerc &æ 1

habeat locutõnem ꝓpꝛiam.nec ꝙ babeat locutõnem a ſe. ⁊ hec duo voluit exdudere dominus cum dixit. non

wunſat.

6*

Joh. cryſo.

tuſſanctus qui eſt ſpũᷣs veritatis.ſpũſq; ſapiẽtie nõ
poteſt audire a filio loquẽte que neſcit.cũ hocipſuzʒ
ſit quod ꝓfert᷑ a filio.i.ꝓcedens deꝰ de deo. Spũs
veritatis ꝓcedens a veritate. cõſolatoꝛ manans ex
olſolatiõc. Item Cirillus epᷣs in eplła Neſtoꝛio dire⸗/
ccta ait. Spũs intelligit᷑ ꝑ ſe ̃ᷣm ꝓ ſpũs eſt ⁊ nõ filiꝰ
ſeeg tamen non eſt alienus ab eo. Spũs enim veri⸗
tatis nominat᷑ ⁊ ꝓfluit ab eo ſicut ex deo patre. OÿO
hannes ch; criſo. in omelia quada de expoſitiõe ſin
boli ſic ait. Iſte eſt ſpũs ꝓcedens de patre ⁊ filio. q ſed ſolum autoꝛitateʒ
diuidit dona ꝓpꝛia ꝓut vult. Idem in alia omelia
Credendũ eſt ſpirituſanctũ patris eſſe ⁊ filij. Iſtuʒ
ſpmſanctum.dicimus patri ⁊ filio coequalem ⁊ pꝛo
cedentẽ de pfe ⁊ filio. oc credite.ne colloquia ma

ee .
„

Cirillus.

WRr

loquit᷑ a ſemetipſo.vt
excludat᷑ ratio ꝓpꝛij. ·
ratio pꝛimi pꝛincipij.
et hoc exponens didi
mus contra ꝓpꝛiũ di -
cit. Mon ſine me. Cõ⸗
tra rationeʒ pꝛimi pᷣn
cipij dicit.ſine meo et
patris arbitrio. et ar/
bitriũ nõ impoꝛtat do
miniũ ſiue cauſalitatẽ

in patre ⁊ filio reſpe
ctu ſpũs vel eius oꝑa

tionis.

la coꝛumpant bonos moꝛes.Ecce a doctoꝛibꝰgre,
coꝛum aperte habemus teſtimonia.quibus ſpũſſan
ctus a patre ⁊ filio ꝓcedere oſtendit᷑. Omnis ergo

Dintelligentiaz buius partis duo pꝛincipa

ec guerunk. Ponino querit᷑ de pꝛoceſſione
ancti q;tum ad pꝛincipiuzʒ.et qr̃. vtrum

ſpüſſanct? pcedat a patre ⁊ filio. Scoo. vtv pcedat

.

aA pfe ? filio i

⸗ aſemñ Perdiet patre.
grecos

inq;tum ſunt vnũ aut inqᷓtũ ſt dꝛñtes.

¶UR6£ ſolum a patre ꝓcedat ꝓbant greci rõne ⁊ auẽte.

MRatione ſic. Emanatio ſpuſſancti eſt ꝓceſſio.ſ pceſ
ſio eſt motus ab vno in aliũ.ergo ſi recte pceſſio eſt
in diuinis.ſpũſſ.eterna pceffione ꝓcedit ab vno in
aliũ. Si ergo ꝓcedit a filio. aut pcedit in patrẽ. aut ĩ
aliam ꝑſonã.nõ in patrẽ.qꝛ pater nihil accipit a filio
nec in aliam perſonam.cũ nõ ſit dare quartã. non
ꝓcedit a filio. Se alia rõne ſic. qꝛ ſpuff. ꝓcedit per
modũ ſpiratõis
demꝰ in creaturis. qꝙ exitus locutionis nõ pᷣcedit ſpi
rationem. nec egreſſus ſpũ̃s eſt a verbo.ꝗ nec in di/
uinis.ſ.ſ.a filio. em ſpũſſanctꝰ vt oẽs dicũt pꝓce
dit ꝑ moqũ nexus.ſed nexus tenet rõnẽ medlij. ſʒ ſi p
ceqeret a filio.teneret rationem tercij ⁊ ertremi non
medij. nõ pcedit a patre ⁊ filio.ſed a patre in filiũ.
Itẽ ſpũſſanctus pcedit a patre. aut ſufficient᷑ aut
non. Si nõ ſufficienter ⁊ plene. ergo pater impfectꝰ
in ſpirando. Si ſufficienter.ᷓ ſupfluum eſt fieri per

6 qð poteſt fieri ꝑ vnũ ſufficienter. ſi a filio pcc
it. cũ

eſt ſupfluitas.qdð abſurdũ eſt. ¶ Item bocipᷣm nitũt
geci oñdere ꝑ auẽtez.ſed nõ pñt ꝑ ſacre ſcripture in
troductionẽ. ideo arguũt ꝑ pꝛiuationẽ in euãgelijs.⁊
maxime in euangelijs iohis.⁊ eplis.vbi integre tra⸗
dit᷑ noſtra fides.ſ in nullo dicit᷑ ꝙ ſpũſſactꝰ pcedat
niſi a patre tm̃. Joh. xv. Spũum veritatis q̃ͥ a pꝛe p/
cedit. aut euangelia inſi bſigenter fidenm docẽt. aut
Itẽ in qᷓtuoꝛ ↄcilijs apð
8 celebꝛatis. vbi fides a patribus ſufficienter ẽ
explicata dicit᷑ꝙ ſpũſſ. pcedat a patre ⁊ nihil dr de

ſilio & ſi deus illis ſufficienter fidẽ reuelauit. ̊ c.
Item hunc erroꝛẽ imitari nitunt᷑ ꝑ doctoꝛes. q̃

nõ ſolum apud eos.ſ etiaʒ apud nos celebꝛes ſunt.

et pꝛimo p Orego. naʒanzenũ.qͥ dicit theologꝰ. Fi
lius ⁊ ſpſſanctus gemin patris radi vſq; aq nos

icut vᷣbũ ꝑ modũ locutõis.ᷣ ita vi

cedat plene a patre.in illa ſumma trinitate

lingua ↄfiteat᷑ ſpm̃ſanctũ ꝓcederea patre ? flbio.

miſerunt claritatem ſuam. ereũt a prevt duo radij
Et dyoni.etiam dicit in li.de di.no.Ex immateriali 2

impartibili bono coꝛdialia croꝛta ſunt lumina. loqͥ/
tur de patre.gᷓ exeũt vt lumina.ſed talia ſic ſe habent
ꝙ vnũ nõ eſt ab altero.g ⁊c. ¶ Itẽ dam̃.expꝛeſnus.
Spm̃ſanctũ ex patre dicimus.⁊ ſpũm patris nomia
mus.ſpm̃ vo ſanctũ ex filio non dicimus. ⁊ tñ ſpũm
filij nominamꝰ. ¶Itẽ ſi latini boc cognouerunt. tñ
greci nõ cognouerunt.aut fuit boc ſcripture autoꝛi
tate. aut pᷣdicatõe.aut rõne. aut reuelatiõc. Scpᷣture
autoꝛitate nõ.qꝛ eandẽ ꝑ oia ſcripturaʒ habent greci
Similiter nec predicatione.qꝛ idẽ doctoꝛ grecoꝝ qͥ ẽ
et latinoꝝ.q eis fidem pfecte tradidit.ſ. paulꝰ apis.
Si ratione.ſed rõne nõ ſufficit aliqͥd afſrmare in biſ
q̃ ſunt fidei. Ande dyo.⁊ dam̃.dicunt ꝙ nihil eſt di⸗
cendũ nec cogitãdũ de illa ſumma trinitate. pꝛeter id
quod nos ſacra eloquia docuerunt. Et biero. Mibil
credat᷑ mihi niſi ↄfirmauero ꝑ nouũ ⁊ vetus teſtm̃.
Si reuelatiõe.querit᷑ cui fuerit reuclatũ.⁊ cũ deꝰve⸗
lit omnes hoies ſaluos fieri.quare hoc nõ reuelauit
grecis: Et iterũ quõ ↄſtat q boc fuerit a deo. Con
trarium arguit᷑ rone oſtenſiua ſic. Spũfſanctus pm
omnes fideles ꝓcedit vt donũ.ſicut ex multis locis
ſcripture ꝓbat᷑.⁊ iterũ omnes tam greci qᷓ; latini di-
cunt ſpũmſ.a filio nobis donari.g omnes cõcedunt
Pcedere ab vtroq;.cum nõ detur niſi a quo ꝓcedit.
¶ Gtem ſpũſſanctus pᷣm omnes et ſicut ſupꝛa oſten
ſum eſt ꝓcedit vt amoꝛ.ſed amare non tm̃ eſt patris
ſed etiam filij.vnde et ꝑ omnia amat filius ſicut⁊ pa
ter. ergo ſi a patre amante amoꝛ pꝛocedit. eadem ra-
tione a filio. Yem ſpirituſſanctus m omnes p⸗
cedit vt nexus.ſed perfectioꝛ nexus eſt qui ab extre
mo vtroq; ꝓcedit.q; qui ab altero.ergo ſi ſpũſſanctꝰ
nexus pfectiſſimus. nõ ſolum a patre pcedit ſ eti
am a filio. ¶ Item hoc idem oſtendit᷑ ratione ducẽ
te ad impoſſibile ſic. Omnis diſtinctio pſonarũ in di
uinis attẽdit᷑ m relationẽ ⁊ oꝛiginẽ. ſi ſpũſfanctꝰ
nõ ꝓcedit a filio nec ecõuerſo.nulla eſt ibi oꝛigo. er-

s mqioꝛ germaniras eſt inter duos.qñ vnus ꝓ

— —

ab alt. bec eſi per ſe nota:ergo ſi ſpũſſanctus hoꝑi ſpnalius plienientius commpauerit. i ex rone ſug

eſt a filio nec econuerſo.nec eſt pfecta vnio. nec ſůè/

ma nec pfecta beatitudo. Itẽ pfectioꝛ eſt expſſto
qñ generans cõmunicat genito non tin ſubſtantiã ß
etiam actum q nature geniti nõ repugnat.ſ actꝰ ſbi

rangdi nõ repugnat filio.qꝛ nullũ ex boc inconuenies
fequit᷑ ſi ſpiret. ſi pater hunc actum ei nõ cõmuni/

cat.filius non eſt ꝑfecta imago. ¶ Itez hocipᷣm onññn
dit᷑ auctibꝰ.Et pꝛimo auẽte apli Gala.iiij. Miſit de
us ſpm̃ filij ſui ⁊c.ergo cum pater nõ mittat ſpuũz ni /

fi filij idem eſt ſpũs patris ⁊ filij.ſed eius eſt ſpũs a ꝗᷓ rticuli ꝓfeſſiõe. Pꝛ
eccleſia latinoꝝ ex triplici cauſa.vicʒ ex fidei verita/

ꝓcedit. ergo ſpũs ꝓcedit a pꝛe ⁊ filio.Si dicas ꝙ nõ

equit᷑.qꝛ nõ dicit᷑ filij.qꝛ Peedlit filio.ſed qꝛ eſt in fi

lio.ergo eadẽ rone cum filius ſit in ſpũſ.põt dici filiꝰ
ſ. ſ. Item Jobannis. xv. Quem ego mittam vob

ſpũm veritatis.Ex hoc arguit᷑ ſic. Hullus mittit ali

um niſi babeat auctem ſupꝛa illum.nullus aũt habz
autoꝛitatem ſupꝛa aliũ niſi aliquid tribuat ei.ſᷣ nul /

la pſona tribuit niſi ab ipſa Gecdat e pꝛimo ſpuũſſ.

io mittit ex tpe. ⁊ ex tẽ

ꝓcedit a filio. Si dicas ꝙ; a

poꝛe ꝓcedit. Contra. Filius nõ ideo habet auẽtem

qꝛ mittit.ſed ideo mittit.qꝛ habet auẽtem. ergo ante
babet auctem q́; mittat tꝑaliter. ergo anteq; mittat
tpaliter. neceſte eſt ſpm̃ſ.ꝓcedere a filio.gᷓ ⁊c. ¶ Itẽ
Joh. xvſ. Ille me clarificabit.qꝛ de meo accipiet.Ex
quo arguit᷑ ſic. Quiſqᷓs eſt omne quod habet.eſt om
ne quod accipit.ſed ſpũſſanctꝰ cũ ſit deꝰ ſumme ſim
plex. eſt omne quod babet. omne quod accipit. ſi
accipit aliquid ab aliquo accipit eẽ.ſed a qͥ̊ accipit eẽ
ab illo pcedit.& ſi aliqd accipit a filio ꝓcedit a filio.
Si dicas q acape üllud é toalit. Tüc obijci ex hoc.
qꝛ oẽ quod tpꝑaliter accipit aliquid ab aliqͥ mutat᷑ c.
Rʒ.dð.ꝙ ſicut oñſũ eſt auctibꝰ⁊ rõnibꝰ fidei.veri
tas eſt ꝙ ſpuſſanctus ꝓcedit a patre ⁊ filio. Ad in/
telligentiam aũt cõtrouerſie latinoꝝ ⁊ grecoꝝ ⁊ oꝛi/
6 Len eins narman eſt ꝙ circa pceſſionẽ ſpuſſancti
filio eſt duo ↄſiderare.ſ. articuli cognitionẽ. ⁊ eiuſ
dem cogniti ꝓfeſſionẽ. In pꝛimo tota eſt differentia
Zn ſcdo ↄtrouerſia.Cognitio aũt huius articuli fun
damentũ habet a ſcriptura. ꝓfectum vel incremẽtũ
a rõne.ſed ↄſeruationem a reuelatione. In ſcriptu/
re auete greci et latini ↄueniunt.que dicit ſpũmſan/
ctum eſſe filij ⁊ mitti a filio.ſed in rõne ⁊ reuelatione
differunt. In rõne quidẽ intelligendi. Maʒ cum ſcri
ptura dicat.ſpm̃ſ.pꝛocedere.greci ad intelligendum
vſi ſũt alio mõ ſilitudine ꝓceſſionis. alio mõ latini.
Mam cñ ꝓceſſio dicat᷑ in creaturis motꝰ localis ab
1vjvno in alin.⁊ dicat᷑ motus cauſalisvnius ex alio.gꝛe
¶Ilintellexerunt ꝓceſſionem pꝛimo modo ab vno in
aliñ.latini vo ſcdo mõ.⁊ in boc melius intellexerunt
latini qᷓ greci.qꝛ compauerunt ꝓceſſionẽ eternaʒ ꝓ
ceſſioni magis ſpũali.⁊ ideo magis ſimili ↄꝑauerũt.
⁊ ſic mælius.Similit᷑ ſcriptura dicit fpũmi.p ſpirati⸗
onem peedere. Sed cum duplex ſit ſpiratõ. ſ. flatus
S exterioꝛis.et amoꝛis interioꝛis.greci comꝑant ſpm̃
ſpirationi fiatus exterioꝛis.ſed latini ſpirationi inte/
rioꝛis amoꝛis.⁊ ideo latini melius.qꝛ ſpũalioꝛi ⁊ ſi/
milioꝛi ſimilitudini aptauerunt. Similiter cum ſcri/
ptura dicat. ſ.ſ. ꝓcedere vt nexũ ⁊ cõionẽ. Et duplex
9 aſr eſſe nexus.vel ſicut mediũ iungens alteri.vel
ſi

cut extremũ in quo ↄiungunt᷑.greci compauerunt

pꝛimo modo latini ſeo modo. et iqeo ſpualioꝛi ⁊ ſi
miliori. q; ille nexus magis habet ſimilitudinẽ pſo/
nc qꝛ ergo differentigm babuemnt in ralie. v laeini

ſunt eleuati.⁊ ꝑ hoc ad intelligentiã ſcripture diſpo/
ſiti. et ideo manifeſta reuelatione edocti ſunt de bar.
pceſſione. Gꝛeci vo qꝛ ſilitudines differẽtes ⁊ minꝰ
Apꝛias aptabant. ideo ſunt ſua rõne depſſi. ⁊ nõ valẽ

7 —. „. 2 .

eterno ꝓcedere. artauerunt ſcripturam ad intelligẽ
dum de pꝛoceſſione tempoꝛali. ⁊ ideo ſibi viam reue
lationis dauſerunt. Hec eſt ergo ratõ diuerſitatis in
buius articuli cognitione. Controuerſia vᷣo venit ex
huiꝰ articuli ꝓfeſſiõe. Pꝛofeſſio vo articuli venit ab ſo

te.ex ꝑiculi neceſſitate.ex ecclie autoꝛitate. Fides di
ctabat boc.et ꝑiculi neceſſitas iminebat.ne foꝛte ali/
qui boc negarent.in quod ꝑiculuʒ inciderunt greci.
⁊ eccleſie autoꝛitas aderat.⁊ iõ ſine moꝛa expꝛimi de
bebat. Megatio vo huius articuli venit ex triplici cã I
ſcʒ ex ignoꝛantia.ex ſuꝑbia.et pertinacia.Ex ignoꝛaã/
tia.qꝛ nec ſcripturam intellexerunt.nec habuerũt cõ

gruam rõnem.nec apertam reuelationem. Ex ſu
bia.quia cum reputarent ſe ſciolos.⁊ vocati nõ
runt.noluerunt ꝓfiteri qð nõ erat ꝑ eos inuentum.
Ex ꝑtinacia ne còuincerent᷑ ⁊ irrationabiliter moue
ri viderent᷑.inuenerũt ꝓ ſe ratõnes contra veritatẽ.
et ideo ſuam ſententiam defendere auſi ſunt.⁊ auẽti
ecclie romane obuiare.⁊ ideo facti ſunt beretici.q̃a
negant fidei veritatẽ.Et ſciſmatici.qꝛ receſſerunt ab
ecdeſie vnitate.Sed qꝛ mos eſt hereticoꝝ ⁊ ſciſmati
coꝝ cum ſe non poſſunt rõnibus cõmunire aduerſã
partem accuſare.ideo nos accuſant ⁊ redarguũt tan
q́; curioſos ⁊ tanq;ᷓ excõicatos ⁊ ſciſmaticos.Curio/
ſos.quia ſine buiꝰ articuli ꝓfeſſione ſalus erat.qua/
re ergo intromiſerũt ſe latini boc ꝑquirere qd nõ fu/
it neceſſarium.ſed ad hoc patet reſponſio.qꝛ opoꝛtu
nũ fuit ꝓpter ꝑiculum quod ipſi inciderunt.Simili/
ter dicunt nos excõmunicatos.qꝛ ſimbola coꝛrum/
pimus in quibus ꝑ ſanctos patres ſub excõmũicati
onis pena boc erat ꝓhibitũ.Et ad boc patet reſpon
ſio ꝑ pꝛedicta. quia nõ coꝛrumpimus ſed ꝑficimus.
nec ſententia lata eſt ↄtra pficientes.ſed contra coꝛ/
rumpentes. Ael poteſt dici ſicut dicit Anſel.ꝙ nouũ
edidimus.quod quidẽ facere potuimus.qꝛ romana
eccleſia plenitudinem poteſtatis a petro aploꝝ pꝛin
cipe acceperat.in quã nulla patꝝ ſnia nec inteꝛdictũ
ponere.nec artare potuit.nec ei pᷣiudicare.nec ligare

eam ad aliquid. Similiter dicũt nos ſciſmaticos.qꝛ
a nobis incipit diuiſio.Cum em̃ hoc Nllemꝰaſſerere.
noluimus eos vocare.Et ad hoc reſpõderi poteſt
latinis. q; eos vocare nõ fuit opoꝛtunũ.qꝛ ecclcſia ſi/
ne eis hoc poterat.⁊ quia erat laboꝛioſum ꝗꝓpter di/
ſtantiam. erat infructuoſum ꝓpter inſipientiam. qa
ſã non erat in grecis ſapientia tanta ſicut fuerat.im/
mo ad latinos tranſierat. Erat nibilomin? piculoſũ.
quia quod ꝓ certo habendum erat. piculum erat dua
cere in dubium. et ſic patet ꝙ friuole ſunt eoꝝ accu/
ſationes. Ad rationes autẽ intellectis que dicta ſũt
facile eſt reſpondere.Ad illud erge quod obijcit᷑.

ꝙ ꝓceſſio eſt ab vno in alium. dom. ꝙ verum eſt de

„

pꝛoceſſione locali.ſed non eſt verun de ꝓceſſiõe cau

ſali. ſicut infra melius patebit. cum pꝛocedere in aliũ
eſt dupliciter. aut quia in alium tendit ſicut obiectũ.
et ſic ſpũſſanctus eſt amoꝛ quo filius amat patrem
ſieut econuerſo. Si autem dicat ſic rerel ali⸗⸗
queim vt ab eo recipigt . omnino ſtult eſ int lec /

.„—.. .
— 5

Mim

S lu

ſſ
ia
kpr
tun
17 er
nnt
fn
eno
ſnn
eeen
bannis
it os
N
ntec
iturd
nain
dic
lakin
Flen
ho lati
Nanti
kenin
laltopy
albe

.
16
nk
ſo
Auuſo
Mope
auſmni

S 4 W 4
2s.
öze

———= H . = M Wers kes. 7 in tuth vnu. vi
Etoßi eleere gmor aufeſt i oileka ae Pern caur inctum diffn nees 2 g in tuun,
AYAYætlef vlccrc, amoꝛ de aee areere. ave E i nacfione 1. Hjuliuetu
. . ſiſtan in filio. ſicut riuus oꝛi ob L atione capit. ſ. &Ee patris ⁊ filij jm ꝙ alt. 8. 8Deemer
enan WYpcedit verbum. dᷣm. ꝙ verut ile. (Ad uls oſtendit ſic. vnitas effectus eſt ſubiecti. ergo cũ
N 0 2 n de intenoꝛi. et ideo icxus nõ babet fationez Eynitas actus ab vnitate p c⁊ filio. ergo ꝑ vnum
M 98 ieeneneing Ech aligat volucune de⸗ vna ſit pſ⸗ 539 iacvrte bt nru oni⸗
rnaſa⸗ mecdij. ſed rationem tercij. q;ch j. 2 voluerũt iſti ſu nerum pꝛoducitur et per [Piem quod eſt a duobꝰ
Kifnn cere ꝙ locum ten ean itinoꝝ. 2 diſtinguut rant incptum ſunt vnum. a quolibet aut ab
Dnüdnte ſtinere opinionem grecoꝛum zlaeinon. ſic pcedit inqᷓ;tum duo · aut eſt inſuffigenter a quolibet *
eſnz duplicem modum pcedendi.ſin aliuz. et ſilio. er altero ſuperſflue. ſeq ſpuͦſſanctus a nulla pſona eſ
e 15 nar. H. — Heedene edit a patre et filio. e PeH trum ↄuenit nature ꝑ
W 15 a patre. vel ab alio et ſic ꝛocedit baber ct intellectẽ ſufficienter cc ſupꝑflue.qꝛ neutrum zinc;tum duo
anitiin iſſtu eſt eyt flandum bodic. quia nõ habert intelle fecte. S 2c n quod eſt a dnobꝰ inqtum d
W ſiſtug eſt exuflar ino codem mõ pꝛocedit ab vtro ae. Aorem laliter eſt ab illis. quia a duo
umfi⸗ ſanum. immo omnino codem mo pꝛocee rempluz compoſitum. ſi ſubſtantiali er eſt ab illis. qui ill
ininen Em onm ig cſt. ſicut ponit᷑ cxemplu, inq edit vnum. ct ita opoꝛtet q i.
emmarnfe qgq. tamen vtriu q; nexus eſt. ſicut pon flama. bus inqptum duo Pcee Ereie poſitus.
Re A B e cederet vna flama. ñ p⸗ ſed. ſ. ſ. nõ eſt compoſi u.
iutng S duobus lignis ex quibus pꝛocederet vj s vnñ habeat dit erentiam. ſed.ſ.ſ.nõ eſt cot ſnii⸗
iennn 16 lkug rvoe ab altero ꝛincipia ergo c. ¶ Item nibil x uo. niſi alter ſit ſicut prin⸗
ean gillug quodol eſſent diuerſa pꝛinapia o/ uantum duo. niſi alter ſit icut prin⸗
WNNrg . Im. iſtud verum eẽt neſſent din Ange ſicut ñ bus in nat ra quantum duo. n ipium paſſiuum. ſi⸗
RK qd no eſt v. nſia patebit Ende ſicuteñ bus actiuum. alter ſicut pꝛincipium paſſiuun 4
H ſ.ſ. qð nõ eſt verum. ſicut i rreat afilius ſimiliter. Cpium actiuum.a⸗ e d hoc non eſt in di
4 llVoA. ter creat ⁊ filius ſimilite lter vt pa alter vt mater. ſed 0c non eſt⸗
mrehbri valet hoc argumentuz. pat lo. ergo filius ſuperſſu ue alter vt haler. alter vt mater ſe duobus ita q;
unndi eango. ergo filius ſuper inis. 5 c. ontra. qui pꝛocedit a duobus it
RKrr” et pater eſt ſumciens in creando do. ſimiliter uinis.g KEontta. alio. pꝛocedit inq;tum ſũt
en ie e ium in creando. ſimilit 1o pꝛincipalius q; ab alio. 0ccdit inqptum
staſi tit. quia ne v um gꝛincip lud quod obijci‚. ab vno p En incipaliter pꝛocedit a patre.
ealci ſolnenu ito. ¶Ad ülud quod obici ſed ſpuſſanctus pꝛincipaliter pꝛoccdit a p-
Sareen 17 ſoluendum eſt in gpo ſi verba non repe- duo. 9 puſſer in ſequenti diſt. ergo æc.
non repi ſenptura. Odm ꝙ ſi verba nea ſicut dicit Aug. ⁊ habet᷑ in equenti diſt. ergo ſti
renpüne non repit in ſe ſicut in obijciendo mon/ Alit Aug. hal bus inq;tum ſunt diſtin
Michlte amen ſenſus. ſicut in bijci⸗ 3 ¶Item qui pꝛocedit a duo 8 inct r. oln
insnn nant repit᷑ tam nentum non valet. nõ re Eſytem qt us inq;;tũ ſunt duo.ſed nexus nõ
Merniint ſtratum R. Tat ngo non eſt verum. quia ſcriptu/ õ pꝛocedit vt nexus pꝛoce-
“ pitur in ſceniptura. ergo non eſt verum. quia ſer i e niſi diſtinctoꝝ. ergo qui p 13 differentib
ofn in tii hitur in ſenptura. engo pter inſinuandam bumi eſt niſi 18 vt a diſtinctis. ita vt a differentibus.
nragn ſe⸗ . lens nos crudire ad . m ab vnitat ſubiecti eſt vnitas actus. 7
6 em. nde dominus volene eee . WVtem ab vnitatet go ſpirant duplici ſpiratione.
ctennin litatem. vnde omi⸗ ſun eſt patn actribuit. ſicut 9.. (Itema it duo. ergo ſpirant duplici ſpiration
Simete: litatem. omne quod vn en Patti tribuit. lliter di ter ꝛ filius ſunt duo. ergo ſpir⸗ it duo. ergo ꝛc
”õ litat is vij Poz , rina non eſt mea. Similiter 1ergo ſpiratur ſiſ. b eis incytuz ſunt duo. ergo
bannis. vij. Mea toctrina no it loquens de ſpuſan- er o ſpiratur. .ſ. ab eis crru⸗ num. aut ine⸗
talmnmnzi cit Jobß. xvj. Qui a patre pcedit loquens de dnlan em ſi ſpirant ſſeinc;tum ſunt vnum. e
* cit Joh̃. xvj. Qui a pat git. omnia que pater h mea Item ſi ſpirant. ſ. ſtantia. aut in notione. aut in
dsthmlt cto. tamen iple ſubiun. t. ommnia que pater bʒ mea / tx in ſubſtantia. aut in notion SI
ole ſunt. cc ideg alnn,, Etũ nõ valet. aillud qò obij Dbpfana inqtum ſunt vnum in ſub antig. ergo ci
4 unt. et idco argum in ocilijs illis ſunt om⸗ pſona. Si inq n ſunt vn itia. ſ. ſ. pꝛoccclit a
iwegingu itur de concilij dm. ꝙ nec in ↄcilijs i. lunt on irituſſanctus ſit idem in ſubſtantia. ſ. Pꝛocee.
atur de concilijs. don etiam ommia fſpinituſſanctus ſit idem in notione. hoc nihil eſt. qa
uige nia inſtituta que ſpectant ad moꝛes. nec eti⸗ 1 can / ſe. Si inqtum ſunt idem in notione. hoc nihil eſt.
12 alance. 1 . „. 2 bolo qð can/ le. α — ssä ſi — iratores ſed econuerſo
1giin dicta que ad fidem ptinent. ſicut in ſimbole S nun. non ieo ſpirant quia ſunt piratores ſed econuert
f in mif niil ſ d os. Sʒ nun · non ie e vnum in pſona. quia in perſona
w tat in mifla nihil dr de deſcenſu ad inferos. Sʒ 2 ſi NMec inq; tum ſi vnum in pſona. quia i ꝛ0ccdit a 2
reſt latuit ſanctos patres p ſio ſpuͦſſancti a fil ſicut non vniunt᷑. Re. d m. &ꝙ ſpuſſanctus p oluntach
r Mlatuit õ nõ latuit. ſicut non evnũ in fecũditate wlunta
Grherth nõ latuit quare nõ dixcrut Crodo nõ latuit. ſic Hatre a filio inq̃tuz ſunt vnñ intas. qꝛ pater 1 fili-
lgen Dans t er adducit autoꝛtta patre af n Patre ſilio voluntas.q;ꝛ pater
umng antiquos eeamen han n. e eſſum. quia nõ Eina aüt eſt in patre et nlio vo in eis volutatis fe⸗
„.A . E 4 um. quia no e SrE ſi er o eſt in eis volutatis E
nseN tem in litera.ſed tamen non fuit expꝛeſſum. c lebat. us ſunt vna ſubſtantia. ergo eſt in cis luntatis alt
e . 3 negabat nec negari volebat. cundita w eſt fecunditas in cis. Doluntati
ſorntNN cat opus. Mullus eniz negabat licita fidei noſre cunditas. vna ſect lis r, bnn o⸗
èèſr ni⸗ c er icita fidei noſtre ſecunditas eſt in patre 2 filio qa vterq; deus impꝛo
umg hi Sced beretici multa gue erant implicita fic ſic patz fecunditas eſt in hatre filio. qꝛ vterq; de Kunee
e t. pe lerunt explicare. ⁊ ſic pa j. rafibilſ tem ſuperius dictum fuit de umen
dobijcit᷑ de autoꝛitate d arum. et infra melius patebit um abet inna
rhuin 18 illud. A illud quo⸗ omni oda ſimilituto.ſᷣ ma “ ſonarum idem ein tre q mitas. ? pᷣmuz
auk et Grego. vvni cy no el e iſſimlnend in boc Zb ilitate. enn en — rato
züN Brtengit aut d litatis in patre ⁊ in c pꝛincipium. ſicut ic eim rati Duoniam ergo pat
“ ad plenitudiuem fontalita boerm re ⸗ pꝛincipiandi ſiue fecunditatis. ceſnone generatio
ntie diuiſione perſongrum. emanantium jen eſt offuno⸗) lioꝛ eſt in omni emanatiõe. ſ. pe
Amtien . e in creatura. non tamen eſt ommſimo- pri
nmign ptione influentie in creatura.non t .
“ anr ſimſlicude ;rum ad moan
rihnn 19 illud. dillud quod obijcit de
l 2 eſt in iſta parte ei aſſenti

. 8

anwongter cts 1 pamepint Qur vo filius W———
um. ſigut enim intelleri onis ernfrneznis ageicrakätnen ſt inſpira.
ipſe fuit in tempoꝛe quando oita contentio. vnde bilis. bine eſt eſt pᷣnapiũ ſpirandin

nerandi.
itent E Pulg. mogo ſe habet. neutro mõ ẽ pᷣ
non eſt in boc ſuſtinenqus. mpllater fuit grecus
ieee Tamẽ ipſe caute loquit᷑ A ene

feri
ta filio. ſed dicit non dicima filio. q? greci no pfite eeceve fünt u (.pcevit ab eis initum ſunt
RK diera ve emen negabant. ſee mam vementiam vnu. bi teſt dia duplicter. aut te⸗
ic t dicta pꝛogenies adid ad paternam dem mn dim. ꝙ pꝛincipalit᷑ poteſt dici duplic ter.
it ig t dicit ꝙ nõ pꝛocedit a o niſi tempoꝛaliter. ide ſecundarij et ſicimpoꝛta aine Hoꝛis 2 po
n ta ttnentont eni eſſnle òð
* ecdeſia. ¶Queſtio. i. pit hic. Zlio modo vt pꝛi filin. vñ vna creatura p⸗
Hanctns eganr den wlio in ein itatem. ſicut pr di opari , fſin:.vñ vna creacura
Atruz ſpuſſanctus podat parre ſut ritatem. ” i 2
e, (NNQtruz ſpoſſanctus pceot a parr a ſlio iuchtu ſſe¶ iitatem. licut pf dꝛ opari

* .

.

M S .
— . .
= ⸗ .

Liber

ducẽ a patrep filiũ. inqtum ſunt vnum. et ſic intel⸗
gendum eſt in ꝓpoſito. Ad illud quod obijcit ꝙ;
nexus pꝓcedit a pluribus ⁊c̃.dᷣm ꝙ ratio nexus in/

cipit a diſtinctione ⁊ tendit ſiue pꝓcedit in vnitatem

õ
— — .
X. — —

aꝛp eandẽ virtutẽ ſpirant.iõ dctus nõ numerat indd ſut
lis.iõ ſpirant vna ſpiratiõe qᷓ;uis ſint duo.Ad il/ꝛ4 ſonpee
iud quod quenit᷑ vltimo aut inqtum vnũ in ſubſtõ. *l
em tia ac. Dm. ꝙ in ꝙ̃tum vnũ in fecũditate volũtatis
. Ande vltima a cõpleriua rõ eſt vnitas. Licet ne? pPut illa voluntas tracta eſt ad notionẽ ꝑ fecundita⸗
ſit ouom 2 a duobꝰ. ſi eſt pfectꝰ nexus. eſt ab eis inc; tem Srundicae eſt ratione pꝛimitatis. ꝗᷓ pꝛimitas
ctum ſunt vnũ. nõ inq;tũ ſunt plures. ¶ Ad ütud as ſignificatur p hoc ꝙ eſt impꝛoceſſibilis. Et boc eſt
obr. ꝙ ab vnitate ſubiecti eſt vnitas actus ⁊2 plura⸗ qð dicit Anſel. ꝙ pater ⁊ fillus ſpirant ſm qꝙ vter;
litate pluralitas. doᷣm ꝙ iſtud nõ bʒ inſtãtiã bᷣm mo/ eſt idem deus.nõ yᷣm ꝙ deus ſimplicit. m ꝙ de in
22¾¼ q loquendi:qꝛ ſi duo ſunt termini copulati. act? nu vtroq;.hoc eſt cõſiderare voluntatẽ in pſonis. Si er
meratus dʒ eis reddi.ſᷣ ſᷣm rem diſtinguendũ eſt. aꝛ go queras vtrũ inqtum vnu in ſubſtantia.aut noti/
ſubiectũ dicit᷑ dupliciter. aut ꝑ ſe et pꝛimo.aut nõ p/ one.aut pſona. dom ꝙ reſpondcri pot duplicit ßm
mo.et illud verum eſt de ſubiecto per ſe et pꝛimo.nõ duas opiniones pus poſitas de potẽtia generandi.
xe alio.et ſic accipi endo pr ⁊ filius nõ ſunt vnũ pꝛin vij. diſ. qꝛ quidã dicũt ꝙ potẽtia generãdi nõ differt
cipiũ ſeu pꝛimũ ſubicctũ ſpirationis.qꝛ non ſpirant a generatione ſiue paternitate niſi modo loquẽdi. t
hv̈m ꝙ pater ⁊ filius. B vᷣm ꝙ in eis eſt vna fecunditaſ ita dicit notionẽ.ſ.pſonalez ꝓprietatem. vt generat?
voluntatis. ⁊ ita inqtum vnum. Ael aliter dom. ꝙ licʒ alio mõ. Similiter iſti dicũt ꝙ fecũditas volũta,
23 eſt loqui de actu. vt eſt actus vel oꝛigo. ⁊ de actu vxt ſiue vis ſpiratiua. dicit eandẽ notionẽ quã ſpiratio.
3 cſtaccidens. Si loqnamur de actu vt eſt accidẽs. de licet alio mõ.q; vis ſpiratiua dicit vt in rõne aptitu
dinis. ſed ſpiratio in ratione actus. ⁊ ita ᷣm hos in/

neccſſtate numcrat᷑ ad numcꝝ ſubiecti. qꝛ nõ ẽ vnñũ qᷣ tio in actus. Tita b
accidens in duobꝰſubiectis. Si aũt loquamur de a⸗ tum ſunt vnũ notione.Alij dicũt ꝙ ſicut potentia
AQu vt eſt actus.ſic compat᷑ ad ſubiectũ vt ad pꝛinci· generandi dicit naturã in ꝑſona.ita eſſentiã ꝑſonali
dil et ſic nõ numerat᷑ ad numerũ ſubiccti jm ꝙ ſub ter. ſic vis ſpiratiua voluntatẽ dicit.vt wlũtas eſt in
ectũ. 5 bᷣm ꝙ pꝛincipiñ. Quoniã ergo in diuinis ſpi / perſonis in quibus eſt fecunda.et ita pat a filius ſpi
„ . rant inq;tum vnũ in eſſentia ſiue natura ſiue volun-
tate. vt dicat᷑ ꝓpꝛius voluntate cõſiderata in ꝑſonis.

ratio nõ eſt accidens ſed ꝓductio vel relatio. iõ ſea⸗
pꝛincipiũ.quare pater et „ conae
Quelibet illarũ poſitionũ mibi vr ſatis pꝓbabilis.
liter a patre ⁊ filio pꝛocedit.

tur vnitatem ſubieci vt eſt pꝛ quare pater
filius uis due ſint ꝑſone. tñ ſunt pꝛincipiũ vnum.

(Di

tio. xij. de eterna ꝓceſſione.ſ.ſ.qua raps
Wem queni᷑ cũ ſpſſanctus pcedat a patre ⁊ filio. Hec eſt ſea pꝑs in qua magiſter determiat ꝗlitet
püuũſſ peedit a patre ⁊ filio. Et bec ꝑs bo quatuoꝛ pꝑtes.ſᷣm quatuoꝛ qᷓ &tminat. In pᷣma qrit vtrum
päſfanct? pus pcedat a pre. determinat ꝙ nõ. In ſcda querit. vtrũ pꝛincipaliꝰ ⁊ pleniꝰ.ibi. Nun
tractandũu c. Lercio vtrũ. PPꝛie a patre pcedat.ibi. Ex eodẽ ſenſu dᷣ etiã ꝓpꝛie ꝓcedere a patre.Quarto deter

E

minat. vtrũ ſpuſſanct? ꝓpꝛie ꝓcedat a patre p filiũ. ibi. Foꝛte etiã iuxta hanc intelligentiã. vbi ↄfirmat auto⸗

ritate hyla.ꝙ ſpũſſanctus mittit apatreꝑ filium ⁊ pꝛocedit.

a ¶ Aut a nato iam fi⸗

lio.aut c. VUf iſtud ar

gumétũ nccriñ. qꝛ cu⸗
iuſlibet Zdictiõis.ne⸗/

ccſfariũ ẽ alterã ꝑtem

cẽ verã. natũ ⁊ñ na
tũ opponunt vdicto⸗/
Zrem dare Ec nee⸗
filio.

giſter 2 Aug. rnñdeant
interimendo vtrand;
partẽ vident᷑ male re
B ſpõdere.Rꝰ. Hdm. ꝙ
bereticus in ſua qõne

eſſec alteraʒ

9—

t. aut nato ia

—

aut nõ nato.cũ &̊ ma/

io. qð nitit᷑ hereticus oñdere ita dicxs. Si
pceſſit vtiq; ſpũſſcũs a pr̃e.pceſſit vtiq; aut a na-⸗
to iã filio.aut nõ nato filio. Si vo iã nato filio p%hdꝝũ
ceſſit.ante natus eſt filius qᷓ; ꝓceſſerit.ſ.ſ. Pꝛeceſſſſtitt·
gO natiuitas filij ꝓceſſionẽ ſpũſſancti. Si aut ꝓceſſii· 2ð
a pfe nõ genito filio.añ ꝓceſſit q; filiꝰ genitꝰ fuerit.
Wis 2 vmõi qnibus magis laboꝛioſis q; fructu
oſis rñdet aug.in.xv.li.de trini.dicẽs. In illa ſum/
ma trinitate qᷓ deus eſt.inrualla tꝑm nulla ſunt ꝑ q
poſſet oñdi aut ſaltem reqͥri.vtꝝ pꝛius de patre na⸗

(WVtr ſpüſſactpeylmagi pcedat apfe ; a flio.„
ITem qr cũ ſpũſſcũs ꝓcedat a patre ⁊ a filio . XII .
,vytrũ pus vł magis ꝓceſſerit a patre qᷓ; a ſi: Sec àa.

parteʒ queſtionis

Argumentatio b
oract.

ragadpin?
ſcʒ an pꝛius a pf6

hlanus

qucrebat de oꝛdie ge tus ſit filius.⁊ poſtea de ambobus ꝓceſſit ſpũſſcTũxs 5
naruionte flijad v. HNundd & poſſumqrere vrrũ ia pceſſerat deparre Pn
& oaline bm voratio ll. qñ natus eſt filius. an nodũ ꝓceſſerat. illo na⸗ afie
na atps no m rönẽ t0 de vtroc; ꝓceſſit.Nõ pñ̃t ꝓꝛſus ibi iſta qᷓri. vbi tht
iintelligendi. qᷓrebat nihil ex tꝑe inchoat᷑. vt ex ↄſequẽti ꝑficiat᷑ ĩ tpe. iẽGä tte
use gnt-Lat Re intelligat me tꝑe eeſſone bagoncnide vtro naren
cuͦſo 2 vtrücß falſũ qʒ. Ecce his verbis abſoluta eſt queſtio illa qᷓ qjre⸗ znce
i mnmmtnes bak vtrü pus ꝓceſſerit.l.l. a patre ᷓ a fllio. d e
. barcteiſincintrogt⸗ ¶AVty.lſ.ſ.pleniꝰvł mag ꝓcedat a pfe q;a filio. Y mlin
tionẽ m ſenſum in Nunc tractãdũ eſt qð ſco querebat᷑.ſ.an plenius Queſtio. nce
tam ponit.ſimplict?vel magis pꝛocedat, ſſia patre q; a ſlio. Add qdi / Emn

S

S .

=

E

ſe
tanp
ad
Miken
ſritü
Vnimlei⸗
Namta;
gfätn
4 wengiſer
NRrtr

=
==
=
2£ ——
— — ——=

Lng tiſeie

Kzägian

edanünet

treciitinn
ndfine⸗

2
a. Ama
ik
crigmind

rinn

—
—

—2—

—

Re. ad ſcdat ꝑt?ʒ.

ſcs an pleniꝰ ꝗa pa
tepce/

„

—

cimus. qꝛ ſicut nõ ante pcedita patre q; a fllio. itañ
plenius vl magis ꝓcedit a patre q; a filio. Aug.tñ
in.xv.li.de tri.dicit ꝙ.ſ.ſ.pꝛincipaliter pcedit de pa

tre.(¶ Mõ fruſtra inqt in hac trinitate nõ dicit᷑ buʒ

Dei niſi filius.nec donũ dei niſi ſpũſſanctus.nec de

q̊ genitũ ẽ verbũ.⁊ de qͥ̊ ꝓcedit.ſ.ſ.pncipalit᷑ niſi de

us pr᷑.Ecce audiſtis qꝛ.ſ.ſ.pncipalit ꝓcedit a patre

ß ne te h̊ turbaret.ipᷣe otinuo ex qͥ ſenſu dixerit.ape⸗
nit dicẽs. ꝗo addidit pᷣncipalit᷑.qꝛ ⁊ de filio.ſ.ſ. ꝓce

dẽ reꝑit᷑.ſᷣ h q; illi pr dedit nõ iã exñti ⁊ nõdũ habẽ

ti. Sedꝰqᷣcqd vnigenito vᷣbo dedit. gignẽdo dedit

Sic g euz genuit.vt eẽ de illo donũ cõe ꝓcederet.⁊

C

ſ.ſ.ſpũs eẽt amboꝝ.E cce expoſuit ipemet quõ ſpᷣs
vᷣncipalit ꝓcedat a pfe.nõ qꝛ pus vel magi ꝓcedat

apfe qᷓ; a filio.v qꝛ cũ pꝛocedat 4 filio.hocipᷣm habz

filius a paerte.
trũ.ſ.ſ.pꝛopᷣe pꝛocedat a pattte. c

¶ Ex eodẽ ſenſu etiã ðꝛ ꝓcedẽ pꝛope de pfe. Vñ hie⸗
ro.ĩ expõne caholice fidei niceniq; ſimboli ait. Cre

dim? ĩ.ſ.ſ.q de pf̃e pꝛocedit pꝛopᷣe.Itẽ ſpmſctm̃ ve
rũ deũ inuenimꝰin ſepᷣtura.⁊ de patre eẽ ꝓpe. et ita
de pfe filiꝰ.⁊.ſ.ſ.pꝛope ⁊ vere de pfe pꝛocedit.Ecce

apte dic. ſ. ſ. ꝓpꝛie eẽ de patre.⁊ ꝓpꝛie ꝓcedẽ de pfe.
qð nõ ẽ ita intelligẽdũ tqqᷓ; pus vel pleniꝰa patre ꝓ
cedat qᷓ; a filio.ſᷣ qꝛ hoc habet pater a ſe.nõ ab alio.

vt de ipſo ſit ⁊ ꝓcedat ſpũſſanctus.filiꝰ aũt nõ a ſe.

H
4 — 2„ 22 — . . 4 * . „
one etiã iux hac intelligẽtiã ðꝛ.ſ.ſ.mitti ꝑ filiuʒ.x
a patre eẽ ꝑ filiũ. Vñ Hyla.ad deũ patrẽ de.ſ.ſ.⁊ fi
lio loquẽs in. xij.li.de tri.ait.In.ſ.ſ.tuo ex te pꝛofe⸗

a patre hoc habet.vt de ipſo ſit ⁊ ꝓcedat.ſ.ſ.
Erru. ſ. ꝓpꝛie pꝛocedat a patre ꝑ filiſ. dD

cco. 7 ei miſſo. Itẽ añ tpa vnigenitꝰtuꝰ ex te nat
manet. ita ꝙ ex te p euũ.ſ.ſ.tuus eſt. qdð ⁊ ſi ſenſu nõ
ꝓcipiã.tñ teneo ĩ ↄſcia. In ſpũalibꝰem̃ rebꝰtuis he⸗

bes ſũ.Itẽ ĩ eodẽ.Cõſᷣua hac oꝛo fidei mee fligionẽ

vt qð in regeneratõis mee ſim bolo ꝓfeſſus ſũ ſp ob

tuũ qᷣ ex te ꝑ vnigenitũ tuũ ẽ ꝓm èar. Ecce apte dic
ſ.ſ.a patre ꝑ filiũ ⁊ mitti.⁊ eſſe.qð nõ ẽ intelligẽdũ.

AIlſlia patre ꝑ filiũ minoꝛẽ mittat᷑ vel ſit.ſᷣ qꝛ ex pr̃e⁊

nẽ verũ ẽ dicere ; v

M g̊ dẽ.quicqͥd pᷣdica

patebit. c

filio ẽ ⁊ mittit᷑ ab vtroq;.ſᷣ hipᷣm habet filiꝰ a patre.

vt ab ipo ⁊ ſit ⁊ mittat᷑.i.ſ.hoc g̊ voluit ſigniſicare
pylari diſtinctionẽ faciẽs ĩ locutiõe.vt oñdet ĩ pfe
elſſe auẽtẽ. Inde eſt etiꝗ ꝙ veritas oñdẽs patrẽ eſſe

Sanchn

eã inter

imẽédo. Ad illud qs

obẽ. ꝙ diuiſio beretici
eſt ꝑ õdictoꝛia.dom.

cipalẽ.ſᷣ ipᷣe fert nega

tionẽ ad ↄpõnem nõ

ncipalẽ ſᷣ intellectã

in hoc qð ẽ nato. ⁊ iõ⸗

cã falſitatis ſp rema/
net. hec.n.ẽ falſa.ſ.ſ.ꝓ

cedit nato filis.qꝛ no

tat᷑ ꝙ natitas filij pᷣce

dat pccſſiõcz.ſ.ſ.Hec

itcru eſt falſa. ꝓceſſit
nõ nato filio.qꝛ nota/
tur ꝙ natiuitas filij ñ
fucrit ſil chᷣ pceſſione
l.ſ.ſed hec eſt vcra.ſ.ſ.
nõ ꝓceſſit nato pꝰ fi
lio.qꝛ ſimł fuit natiui

tas filij ⁊ pceſſio.ſ.ſ.

b Quicqͥd vnigeni

to verbo dedit ⁊cc. Vi ⁊

det᷑ maledicc.qꝛ ſi hoc
ßz dedlit ei ſpirationez
dedit gignẽdo. g ſpi
ratio eſt genita. vᷣ qͥc/
q̃ͥd dĩ in diuinis ↄcre

te.dẽ abſtracte. ̊ nõ

ↄuertit᷑ ̊ ſi ſpiratio ẽ

genita. ſpiratio eſt ge
neratio. quod ẽ cõtra
omnes. Be. dom. cp
defectus eſt in vtrod,q;
argumẽto. nã illudũn
valet. dedit generäclo
ſpirationẽ. genera-
uit ſpirationẽ. ſicut ñ
ſequit᷑ generando de

dit filio eẽntiã.̊ eẽn/

tia eſt genita. Aliqᷓ.n.
p generationẽ dicunt

dari qᷓ nõ dicũt᷑ gene⸗

rari. Et iteꝝ alia ratõ
nõ valet. Spiratio ẽ
genita. ſpiratio ẽ ge
neratio. Sicut em̃ in/
fra patebit.de duabuſ
na p̃dicat᷑ de altera denoiatiue nõ in abſtractione.⁊ iõ nõ valet illa rõ.ĩmo cſt ibi accidẽs
Renoiatine.: abſtracte. verũ eſt de eſſentia. ß nõ eſt verũ de ꝓpꝛietate pſonc.⁊ B infra
us in. 1l.ſ. qᷓ de pꝛe ⁊c. Aidet᷑ falſum dicere.qꝛ ꝓpꝛiũ eſt qd ↄuenit vni ſoli. ſi de pr̃e pce

ꝙ falſuz eſt. qꝛ ꝓpõ cõ

B

3 dit ꝓpꝛie.nõ de filio. Si tu dicas ꝙ nõ dicit᷑ ꝓpꝛie ↄtra cõitatẽ.ſᷣ ↄtra impꝛopꝛietatẽ.ergo vr ünpꝛope pp
cedat a filio.Rꝰ.dm. ꝙ pꝛie nõ dicit ꝓprietatẽ ſiue ſolitudinẽ.ſed ſonat in autoꝛitatẽ ſicut pꝛincipaliter.ſi
cuit em̃ pat᷑ pꝛincipir dꝛ ſpirare.qꝛ nõ hʒ ab alioita etiã ꝓpꝛie.qꝛ bac ↄditionẽ nõ habere ab alio nulli cõicat.
ita vr dicere magiſter. Poe tñ dici ꝙ vno mõ ꝓpriũ dr ↄtra cõitate. Alio modo ↄtra impꝛopetatẽ.Lercio

2 mõ accipit᷑ ꝑ appꝛopꝛiationẽ. ⁊ ſic accipit᷑ hic. Oꝛ uis em̃ ſpiratio eque vere ⁊ pꝛie ↄueniat patri ⁊ filio. tamẽ?
filius appꝛopriat eam patri ꝓpter autoꝛitat. dP en cũ.ſ.ſ.tuus eſt. ANidet᷑ hyla.hic referens vba ad xeui
maale dicere dicẽdo ꝑ eni.qʒꝛ vt dicit pꝛiſcianus.ꝑ cũ verbis tranſitiuis ſignificat ſubautoꝛitatẽ. vᷣ cũ abſolutis
. auctẽ. vt pʒ cũ dꝛ. Ego ſũ ſapiẽs ꝑ deũ.in deo notat᷑ auctas.cuʒ ꝗ̊ dẽ ꝙ. ſſ.eſt a pr̃e ꝑ filiũ.in filio notat᷑ auẽtas
n HG.dm.qꝙ aliqui voluerũt dicere.ꝙ bec eſt impꝛopꝛia.Spirituſſanctus eſt a patre ꝑ ſung c Grenita den

ü

Mc
——— —— 9

Liber 1

t reſolui in baſie.ſpi autoꝛẽ ꝓceſſiõis ꝗᷓ ꝓcedit ſpʒ a filio.dixit in euĩẽge⸗ SðYZMUN n⸗
rituſſanctus ſpiratur lio. De patre ꝓcedit. cũ de patre ⁊ filio pꝛocedatièèꝭ nn
a patre ꝑ ſilin.⁊ ↄſen· rituſſanctꝰ.Vñ aug.in.xij.li.de trini.qrit. ſi de xpfe Aueſtio cur flituus tergi
tiñt roni pdicte. ſ c; filio ꝓcedit.ſ.ſ.cur filiꝰ dixit. de pr̃e ꝓcedit: Cur dirit ſom̃ſanctum D
iſta ſit vera. creatura ni let ad eũ referꝛe.etiã qð ipius eſt. de A patre pꝛocedere
pꝛocedit a patreꝑ fli putas niſi qꝛ ſolet ad eũ referꝛe.eti qð ipius eſt. de emn abymd 5 mſhl
um. et bec ſimilit erit qͥ ⁊ ipſe eſt ſicut ait. Ma doctrina nõ eſt mea. ſ eiꝰ cecat. qp aſim
vel ꝓcedit. nõ video q miſit me.Si g hic intelligit᷑ eiꝰ doctria quã tñ n5 gean 1
rõneʒ quare ſimiliter dixit ſuã. v patris.quantomagis illic intelligendꝰ ẽ iui
aa zede Mle. non ſpũſſanctꝰde ipo ꝓcedere vbi ſic ait.de patre pꝛoce .
5 bperea ſt oom. & , it. vt nõ diceret. de me nõ ꝓcedit. A quo aũt habʒ iif
uis pcedere nõ ſit er filius vt ſit deus.Eſt em̃ deus de deo. ab illo vtiq; tufe
bñ tranſitiuũ qtũ ad habet vt etiã de illo ꝓcedat ſpũſſanctꝰ. Et iõ ſpũſ⸗ gdan
mod ſignificandi.a: ſanctus vt etiã de filio ꝓcedat ſicut ꝓcedit de patre ſuchl
nõ aſtnut eñ accuſa ab illo hʒ patre. Quapꝛopt qpt intelligẽ in eo gd uut
o ann vtent nno ait fillus. Sicut hz pat vitam in ſemetipo. nõ ſine mi
cedit a patre ꝑ filum Vita exiſtẽti iam filio vitã prẽm dediſſe. ita eũ ſine udiu
iudicandũ eſt ſicut de tpe genuiſſe.vt vita quã pater filio gignẽdo dedit btlche
verbo tranſitiuo.⁊ i? coeterna ſit vite patris qͥ dedit. Intelligat etiaz ſicẽ Z
dicit ſubautoꝛitatem. habet pat in ſeipſo. vt de illo ꝓcedat ſpuſſanctꝰ ſic ſng
Degiſſe filio. vt etiam de iſto ꝓcedat idem ſpũſſan⸗ aui hi⸗
ctus ⁊ vtrunq; ſine tempoꝛe. Ita ergo dictũ eſt ſpm ren
ſanctũ de patre pꝛocedere.vt intelligat᷑ ꝙꝓ etiam ꝓ . e
cedit de filio.de patre eſſe ⁊ filio.Si em̃ quicqͥd ha ndns
nſſanct? bet de patre habet filius. de patre habet vtiq; vt et Ctgtas
PBekchrenhoeeref ſiio de illo pꝛocedat ſpũſſanctus.ſed nulla ibi tpa cogi⸗ l
Ag intelligentia huix tantur que habeant prius et poſterius.quia ibi om ncſnit
Lis euon jrunt ve ninonulla ſunt. hheſ ſd
pceſſione ſpuiſſancti. . ” lpeeiſhzef
in compatõe ad vtrũ “ G ldcated
roauene h ͤin
ſpũſſanctus pᷣus ꝓcedat a patre q; a filio.Secundo em̃ pꝛius duratione. pꝛius cauſalitate. pꝛi⸗ oꝛigine. Abocet
8äyrntrũ pleniꝰa pr̃e qᷓ; a filio. ercio vtrũ ꝓcedat a pfe pꝛius auẽte.Et pᷣmis duobus modis pꝛiꝰ nullo mõ ickindeck
mediante filio. Quarto ⁊vltimo vtꝝ ꝓceſſio filij pᷣoꝛ cadit in deo.qꝛ priꝰduratione ↄtrariuʒ eſt eternitati. ctäprnch
ſit ſᷣm oꝛdinem intelligendi ꝓceſſione ſpuſſancti vel pꝛius cauſalitate contrariũ eſt eẽntie vnitati. Sed p⸗ ſnedctſ,
cconuerſo. ¶Queſtio. ſ. S 9 us oꝛigine quo alter ex altero.et pꝛiꝰ autoꝛitate qͥ al italtot
ꝛ pꝛius eſt a pre qᷓ; filio ſic oſtendit᷑. Cauſa pᷣma ẽ̃ ter accipit ab altero cadit ibi. Sed pꝛius oꝛigine ca/ 6
in qua eſt ſtatꝰ. ⁊ pꝛincipiũ pꝛimũ in quo eſt ſtatuſ. it reſpectu ꝓducentis ⁊ ꝓducti.cũ alter oꝛit ex altlte (chihif
ſ ſtat? eſt in patre. pat᷑ eſt pꝛicipiũ pꝛimũ.ſed pᷣmũ ro.cũ vo vnũ oꝛi᷑ a duobꝰ nõ cadit ibi pus oꝛigine. glenle,
ſupponit pꝛius.ergo pꝛiꝰ ꝓcedit a pre q;ᷓ filio.¶ Itẽ qꝛ tunc ambo ſunt vnũ oꝛiginale pꝛincipin.tñ cadit Opfnct
cã pꝛima eſt qᷓ agit alia nõ ſuppoſita.ergo ſi pat᷑ pꝛ- ibi pꝛius auẽte.qꝛ q;uis pr̃ ⁊ filiꝰſint vnũ in ꝓducen chionr
qucit nõ ꝑ ſuppõnẽ alteriꝰpᷣnci Z linsn ſuppònẽ. do.tñ hoc accipit filiꝰa pre.⸗/Si qr̃ vtꝑ ꝑ pꝛ?ꝰ p/ Ntgin
pus ꝓducit pr ꝙᷓ filiꝰ.¶¶ Itẽ q habet aliqͥs ex ſe.ꝑ cedat.ſ.ſ.a pr̃e ꝙᷓ a filio. Si intelligat᷑ duratiõe falſũ hrinneie
pꝛius hʒ q; quod babet ex alio.ſed ꝓducere.ſ.ſ.habʒ eſt.ſiliter ſi pꝛiꝰcalitate.ſicut ꝓbant pꝛie rõnes adhᷣ gtelutzt
pater a ſe ⁊ filius a patre. ergo ꝑ pꝛius habet pat᷑ q́ inducte. Si aũt pᷣus autoꝛitate vt pꝛiꝰ idẽ ſit q pꝛin ſöheſta
lius. ¶ Contra. vbi nõ eſt ponere poſteriꝰ. nec p?. cipium. veritatẽ babet. d illucd qdð pꝛimo obijcit „ iinti
qꝛ pꝛius reſpectu poſterioꝛis dr.ſed in trinitate nõ ẽ prf eſt pꝛimũ pꝛincipium et cauſa.dom ꝙ ille rati/? uueſt
ponere poſterius.ergo nec pꝛiꝰ.Si ergo.pceſſio.ſ.. ones habent veritatẽ vbi eſt luralitas cãꝝ vel pꝛin Entdſant⸗
patre et filio eſt eterna.ptʒ ⁊c.¶ Item vbi eſt pone/ cipioꝝ.ſed reſpectu.ſ.ſ.nec eſt pluralitas cauſaꝝ nec rtflag
re pꝛius ⁊ poſteriꝰ.eſt ponere diuerſitatẽ pᷣncipioꝝ. Pancoe d 2 illud qꝗð obĩ ꝙ paꝛi? hʒ qð hʒ ex ſe. Mſnini
ſed pater ⁊ filiꝰ ꝓducũt.ſ.ſ.inq;tũ vnũ vt S̊ð mõſtra ddm.qꝙ ſi intelligat pꝛiꝰ.i.pꝛincipaliꝰverũ eſt. ſi autẽ⸗ ii uigt
tũ eſt. ergo nõ eſt ibi rõ poꝛis. ¶ Itẽ ſi ꝑ pꝛiꝰ ꝓcedit alio mõ falſũ.qꝛ vnũ ⁊ idẽ pᷣt haberi a plunibꝰpſonis riinet⸗

n hatre g, lio aut a filio nõ pccdit. aut bis pcedit. ita qꝙ ab vna ꝑ aliq. nec talis ẽ pꝛioꝛitas aliq trußat “ð??

ſed ꝓcedit a filio ⁊ non ꝓcedit bis.ergo ⁊c. tẽ cõo ctorũ modoꝝ. (Queſtioij. b 4
tingit intelligere pꝛius.nõ intellecto Pra.ags Etu plenius pcedat a pr̃e a filio. Et ſie Vf. q: ꝓ nnlnnh
pter vnũquodq; ⁊ illud magis. cũ filiꝰſpiret ꝑx pa/ teithu

ſiꝑ pꝛius ꝓcedit a patre. ergo ↄtingit intelligere qð pa/
pꝓcedit nLointenerto filio. S cõtra. Spũſſan / cré.qꝛ bʒ a patre.ergo pr̃ magis irat. ¶ Itẽ ois . uun
ctus eſt amoꝛ vniens. ⁊ amoꝛ nectens.ſed nõ eſt acci cã pꝛima pꝛisinfluit q ſcda. ſʒ pr̃ eſt pꝛimũ pꝛincipi/ß iz .
pere mutuũ amoꝛẽ ad minus q; inter duos.&̊ nec.ſ. ſpirãdi.ergo pꝛiꝰinfluit qᷓ; filiꝰ. S pleniꝰ ꝓcedit ncbi .
ſ.eſſe niſi a duobus.ergo nec ꝑ pꝛius pcedit ab vno aliqͥda q pcedit ꝓpꝛie ⁊ pꝛincipalit᷑.qᷓ a q̃ nec pꝛinc/ D
6 & ab alio. ¶N. doᷣm. ꝙ pꝛius dicit᷑ multiplicit. Orf paliter nec pꝛie.ſcq.ſſ. pcedit pre ꝓpꝛie 2 pupex aing

—

=

E

endtss
dtr
e
Sõ
Sgeunhiit
atſormnite
Ai
banthun
uentw ig

S

gariidefin
imminaſ⸗

Gen et

iptmii

toꝛitatẽ Perad
¶ GB'. vom. c.ſ.ſ. dꝛ pcedere a pr̃e pꝛincipalit ⁊ ſe

cãꝝ nec pꝛincipioꝝ.iõ non bʒ h̊ locũ.

t

palit.ſiqut dicit᷑ in litera. ⁊ aug. dicit. S c. Itẽ ple
nius ꝓcedit aliqs ab eo a qͥ bʒ qͥcqͥd bʒ. ſcllicet ſub/
ſtantiam ⁊ ꝓpꝛietatem.qᷓ a quo non hzʒ. ſʒ. . .. hʒ a pa

tre ⁊ ꝙ ſit ⁊ ꝓcedat a pꝛe.a filio aũt non bʒ r
Con

dat a patre.qꝛ tũcfiliꝰdaret aliqd patri. ̊ ⁊c.

ſ plenius a pr̃e. pfectius.& a filio nõ pcedit ꝑfe

ime. g in trinitate eſt aliqͥd impfectiõis. Itẽ ſi
pleniꝰa Potre,
vbi ẽ ponere plꝰ⁊ min
l.ſ.eſt diuerſitas. E/
q̃ ꝑfecte dat aliqͥd ali
ue auẽctẽ.ſi Sar

a filio.plꝰaccipit a pr̃e qᷓ; a filio.ſed
ibi eſt diuerſitas. ᷓ in ꝑſona

i dat ei vim ⁊ iuriſditionẽ ſi/
ater filio poſſe ſpirare. g dat ei au
eꝗᷓ pꝛinciplr ꝓcedit a filio vt a pꝛe

„

Pꝛincipali

nec pfectiꝰ.qꝛ pleniꝰponit gradum pꝑfectionis. ponit
etiã ↄpoſitionẽ ſbᷣſtantie in ꝓducto.quoꝝ neutrum
eſt in diuinis. Ande ſi ponat᷑ hec. ꝙ illud qð ꝓpcedit
ab ian leni cedit aut pꝛincipaliꝰ ſimplicit᷑.eſt
neganda.

ocũ vbi pluralitas cãꝝ ẽ. ̊ aũt nõ eſt pluralitas nec

obf.ꝙ nõ hʒ.ſ.ſ.a filio ꝓcedat a patre. DOdm.ad h̊

ꝙ nõ habere a ſe vel ab alio non ponit gradũ pleni-

tudinis. Ande q́;uis filius diuinitatẽ hẽat a pre. tñ
eſt pfectus deus vt pr.⁊ iõ non ſequit᷑ ꝙ pleniꝰa pa

rẽ.hʒ em̃.ſ.i.a filio ꝓpꝛietatẽ.licet nõ babeat ſᷣm oẽm

10 reſpectũ.bʒz em̃ pceſſionẽ a filio ̊ nõ vt a pꝛe. ¶¶ Ad

illud quod obĩ pater dat filio autoꝛitatẽ. d. q; dã
do auctẽ ſuꝑ.ſ.ſ.nihilominꝰex ipſo bʒ autoꝛitatẽ. q̃a

in eo eſt tm̃ autoꝛitas nõ ſubautoꝛitas.pᷣncipalitas
aũt autoꝛitas dicat᷑ in diunis.
Queſtio.iij.

— . e
¶ Rari ſpũñſſanctus ꝓcedat a patre mediante filio. et

AYſic videt᷑ ꝑ hyla.xij.de tri.qͥ loquens ad patrẽ ait.

Spiſanctũ qͥ ex teꝑ eũ eſt ꝓmerear. Sſpuſſanctus
eſt a patre ꝑ filium. ergo mediãte filio.¶ Itẽ Rich.

dicit ꝙ in diuinis eſt ꝓceſſio imediata tim̃.et media

ta ⁊ immediata. Mecdiata tm̃ eſſe non poteſt.⁊ dicit
qꝙ; mediata ⁊ imediata eſt pceſſio.ſ.ſ.ex patre.̈ cum
mediante filio.¶ Item ſimilis ẽ pceſſus in illa trini
tate ꝓceſſu imaginis create.ſed amoꝛ pcedit a men/⸗
te mediante intelligentia.S. ſ.ſ.pcedit a patre medi
ante filio.Si dicas ꝙ nõ eſt ſilitudo qᷓ;tum ad hoc.g

deſtruit᷑ ratio imaginis. qꝛ imago debʒ repᷣſentare oꝛ

dinẽ ⁊ oꝛiginẽ pſonaꝝ nõ tm̃ numerũ in pſonis.qꝛ H
etiã eſt in veſtigio. ren ſi ſol? filius ſpirat ita ꝙ; ñ
pater.tunc pater diceret᷑ſpirare.ſed mediãte filio ita
q eſſet ꝓceſſio mediata tm̃.gᷓ cum ſpiratio cõueniat
patri ꝑ ſe.⁊ ↄueniat ei ꝑ hoc ꝙ eſt pꝛincipiũ filij ſpi⸗
rantis.ergo ↄuenit ei.⁊ mediate ⁊ immediate.ſed ſi
boc.ſ.ſ.ꝓcedit a patre mediante filio. KContra. no
bilius eſt immediatũ pꝛincipiũ qᷓ; mediatũ.ſed om̃e
nobilius eſt deo tribuendũ.ergo ſi pater eſt nobiliſſi

„

mũ pꝛincipiũ.ſ.ſ.ergo tm̃ imediate nõ mediate ꝓdu

ait ipᷣm. Di tu dicas ꝙỹ ꝓqucit ſimul megſiate 2 ime· ¶ Queiſtaꝝ dunʒ emanacionũſ.generationis 2 pceſ

alit. qrꝛ auctas eſt in pꝛe. Per ſe. qꝛ nõ tĩ me
diante filio ſ etiã imediatc.nõ tñ pleniꝰ pcedit a pfe

d ullud g quod obr̃ de cauſa prima. et
Apter qð ⁊c. Dm ꝙ ſicut dictũ eſt pꝛiꝰ illud ſolũ bʒ

¶ Ad illud qq

nec diuerſitatẽ. Pꝛia med

tercio.

eo nibil poſſit. (¶ A.

ꝛideo nõ diminuit eaamm.

. 5èð
—

diaté. ¶Contra. mediatũ 2 immediatũ ſunt oppoſi

ta. oppoſi
eiuſqẽ. ͤ impoſſibile eſt ꝙ ſimul ꝓducit mediate et
immediate. ¶ Itẽ ſicut ſe babet ꝑ ſe ad ꝑ accidens.
ita mediatũ a
P ſe. eſt eã p accidens.ergo nulliꝰcuiꝰeſt pꝛincipiñ int

mediatũ eſt pꝛincipiũ mediatũ. ¶ J

immediatiꝰ pducit qᷓ; pducat pat᷑. non ergo vnifoꝛ

ta nõ funt ſimul vera de eodẽ ⁊ reſpectu

immediatũ.ſᷣ deus nullius cuiꝰeſt cq

iatu tẽ magis eſt in
mediatũ. quod nullo mõ recipit mediũ ꝙᷓ qd recipit
ibi ſitas. g in ꝑſ mediñ.ſed filius nullũ mediũ recipit inſpirãdo.ergo
tẽ vr ꝙ nec pꝛincipaliꝰa pꝛe.qiꝛ

miter oino ꝓducũt pater ⁊ filius ſpm̃ſanctũ.// KRo. 12

tre. ſed immediata inq̃tũ ipie ſpũſſanctus ab o s

tre ſpirat᷑. Et huiꝰexẽplũ ponit᷑ in cxitu abel de a

dom . ꝙ ſicut vult Rich. pductio.ſſ. eſt mediata ſiꝰ
t immediata. Mediata inq;ᷓtũ eſt a filio ⁊ filiꝰ a pa

Abel imediate exit de ada.qꝛ ipᷣe ex lũbis ſuis genuit
ei.nihilominus exijt mediate.qꝛ exijt ab eua que ſu

6

ma germanitas. l.ccñ barre. Siliter ſi oino immedi/
ata. vt eſſet a pr̃e tm̃.nõ eſſet ſumma germanitas cũ
filio. et ſic peedendum ꝙ mediãte fiio. Ad illud
qdð obijcit᷑ in ↄtrariũ ꝙ nobilius eſt immediatũ pᷣn⸗

mediatio ꝗᷓ excludit ĩmediationẽ tĩ.vt qñ effectꝰvl-

2

timꝰ nõ cõtinuat᷑ influentie cauſe prioꝛis.ſ̊ ꝑ mediũ

quik ̈p oino ꝓducit᷑ pᷣoꝛi nõ cooꝑante. ⁊ hec dicit oꝛdinẽ et
tre ꝓcedat.qꝛ pꝛincipaliꝰ. Od obijcit᷑ plenius bʒ. qd
vſenei r pꝛietaie Kuderi pᷣt interimẽdo mino-

diuerſitatẽ agentiũ ⁊ ſepationẽ. Alio mõ dicit᷑ medi

atio ꝓut dicit oꝛdinẽ caꝝ ad inuicẽ.nõ ſ
agendo.ſed ſolũ diuerſitatẽ agentiũ ⁊ oꝛdinẽ. Ter⸗

cio mõ ꝓut dicit oꝛdinẽ ñ tñ ſepationẽ vᷣtutũ agẽtiũ.

iatio nõ cadit i deo.qꝛ deꝰẽ

. —

hil exit a deo mediate ti
reſpectu effectꝰ ꝓducti a cᷓ creata.qꝛ ibi eſt oꝛdo cã-

creatura n liqnid: aus influẽtia remota.⁊ ido ni
1

it ab ndam ſiue de adã deducta. ⁊ bunc modũ opo
tuit eſſe in deo ꝓpter ſummã germanitatẽ. Si em tmm
mediata eſſet ꝓceſſio.ſ.ſ.vt tm̃ eẽt a filio.nõ eſſet ſũõ/

Apiũ. dm. ꝙ mecdiato eſt trib?modis. quedã em̃ eſt 1 3

tẽ ſup. ſ. ſ. nihil ſo bʒ au cꝗ ſimpliciter pᷣma cuiꝰ influentia eſt tanta ꝙÿ nulla
ex hoc debet filius eã referꝛe ad patrẽ.qꝛ bʒ a patre.
11 et inde eſt ꝙ in filio eſt autoritas ⁊ ſubauctas. n

HHõ . EnO n. Scda mediatio cadit ĩi doe
etiã pꝛincipaliter ꝓducit.ſ.ſ.ſed pater pꝛincipaliꝰ.qꝛ

rũ.⁊ diuerſitas virtutũ.ſ tñ non eſt ſepatio.qꝛ de?xin/

time agit.qꝛ ꝑ ſeipᷣm agit. nibilominꝰ p virtutẽ crea

t qᷓ ab ipſo eſt. Tercia mediatio cadit in hatise di

uina in qꝗᷓ ſunt agentes pſone.in qbꝰattẽdi

oꝛdo. qꝛ

vna hz ab alia ꝙꝙ agat. ſed tñ nec eſt ibi virtutů diuer

7

ſitas.nec ſeꝑatio vel di

qꝛ ſit mediñ diſtãtie vel differẽtie. qꝛ ꝙ filiꝰ pꝛodu⸗

cat hoc bʒ a pre.ita ꝙ eſt ibi quidã oꝛdo.Et ſic patet
nõ poſſit cadere mediũ niñ filius.ſ.ſ. ꝓcedit a patre

8.n diſtantia aliqᷓimo vna vtute e
eꝗ intime agunt.⁊ ſic p̃ mediate filio ꝓducit.ſ.ſ.nõ

ſunt oppoſita. verũ eſt em nõ pᷣmo mõ. ſʒ ſce vei

18.

accidens.g nec mediate.dm. ꝙ p accidẽs aliqd cre

are derogat veritati cauſe ſi upme. Ylliꝰ? em̃ dicit᷑ ali-
quid cã eſſe ꝑ accidens cuiꝰeſt cã ꝑ aliquid aliud qd
nõ eſt ab ipo ſed aliunde.ſi ergo deus alicꝰ eſſet cau-

ſip accñs.nõ eſſet cã vliſſima ⁊ pꝛima.et ita nec no/
biliſſima.ſ̊ mediatõ nõ repugnat nobilitati cauſe ſu

eſt immediati ꝛcauſa. Ddm. q
mediatio que pᷣdicta eſt nõ repugnat imn

„

1

144

pꝛeme. Ercare em̃ aliud ꝑ ſe. ⁊ ꝑ id quod ab ipſo eſt.
nõ dicit indignitatẽ. imo dignitatẽ. qꝛ dignitas eſt nẽõöõ
tm̃ pꝑ ſe aliqͥd poſſe.ſᷣ oſ alij cõicaꝛe.ita tñ ꝙ ille ſie
q illud quod vltio obijcit᷑ ꝙ filiꝰs
oꝛ cauſa.Ddm.qꝙ non valet. quia iſaa

q illud quod obr ꝙ deus nulli? eſt c per I 4

= 2 . 5 3 õ 7 5
4.

Aiber 1

⸗ R—— . ,—.. — — .. “ .
ſonis. ſit pꝛioꝛ m võnẽ intdligendi. qy generato aliquid cõius tanto pꝛi?eſt m rõnẽ intelligendi.ſed
ſtoſtca ſie In imagine ctn ſic eſt. ꝙ vᷣm oꝛdi·Ccois ſpiratio eſt cõioꝛ qᷓ; generatio.qꝛ ↄuenit patri et
nem intelligẽdi pꝛioꝛ ẽ emanatio noticie a mente q; filio. generatio ſoli pri. So⸗ eſtỹ m rõnẽ intelligẽ/
amoꝛis ſicut vult aug.qꝛ incognita noõ poſſumꝰ? dili gi generatio ꝙ; ſpiratio. . . vm. ꝙ qᷣcq̃d ſit de oꝛ I 5
gere. ſicut dicit aug. in. x. tri. ſi oꝛdo attẽdit ĩ ima dine reali de ꝗ infra dicet. ᷣm rõnẽ intelligendi pꝛio
gine bm ↄfoꝛmitatẽ ad trinitatẽ increata. Ebm rõey eſt emanatio verbi. tñ q⸗ verbũ ẽ.ſ. gꝛincipiũ. tu etiã
intelligẽdi poꝛ eſt ꝓceſſus verbi qᷓ; amoꝛis in diuis. qꝛ verbũ ꝓcedit ꝑ modũ nature.S.ſ.ſ.p modũ libera
maxime cũ ꝑ imaginẽ creatam intelligamꝰ trinitatẽ lis volũta tũñ etiã q; intelligim emanatões in pſois

increatã. Itẽ ſicut vult phᷣs.voluntas eſt. cui? pn p emanatoes reptas in imagine. In imagine aut cõ
cipiũ ẽ in ipo cognoſcẽte ſinglaria.̊ volũtas vt vo/ ſtat. ꝙ cognitio ⁊ intelligentia pᷣcedit amoꝛẽ ⁊ volun
luntas pᷣſupponit cognitioneʒ. ᷓ emanationẽ verbi. tatẽ.no tñ volo dicere ꝙ in diuinis ſit emanatio na- Potc

emanatio amoꝛis. ¶(Itẽ oẽ pꝛincipiũ ᷣm ronẽ intel tura poſterioꝛ emanatione. ſicut repimus in imagie
ligendi pᷣus eſt qᷓ; pꝛincipiatũ.ſ filius ẽ pᷣncipiũ.ſ. ſ. E creata. 4 Ad illð qð obꝛ in öriuʒ ꝙ appetit? pcedit
m rationẽ intelligendi. opoꝛtet pᷣintelligere filiũ ᷓ ꝑtum mẽtis. DHom: ꝙ ille apetit? hy m ſtatũ duplici i
ſ. ſ.̈ ⁊ generationẽ que eſt emanatio filij pᷣus qᷓ; pceſ ter oſiderari Ano mõ im rõnẽ inhiantis ante habi⸗
ſionẽ que eſt. l. . Ree in omni agẽte ꝑ modũ natu/ tam cognitionem. Alio modo ᷣm rationẽ cõplecten
rc 2 voluntatis.pductio ꝑ modum nature intellig· tis.et boc eſt poſt habitã cognitõnẽ. ⁊ vm pᷣmũ ſtatũ
tur ante ꝓductionẽ voluntatis. cũ pater ſit natu/ eſt imꝑfectiõis.q;tũ vo ad ſcᷣm eſt pfectiois.⁊ iõ qꝛ
ra intellectualis pducens filiũ ↄnaturalẽ ⁊ modu qð pfectionis eſt in deo ponimꝰ.nõ qð eſt impfectio
nature. .ſ.ſ.p modũ volũtatis. vt õ. tactũ „Sema nis.ideo appetitus ſcdo mõ aſſimilat᷑.i.ſ.⁊ bic tenet
natio filij poꝛ eſt vm rõnẽ intelligẽdi emanatõne.i. ſ. rõnẽ tercij. Et ꝙ pᷣmus ſit impfectiõis. pʒ qꝛ ẽigno/
¶ Contra. aug.ix.de tri.ptum mentis pᷣcedit appeti bilitantis 2 deſiderantis ſciam acquirere. qdð no ↄue
tus.· q̃̊ id qd noſſe volumus qᷓ̃rendo naſcit᷑ ꝓles ipſa nit deo.¶ Ad illud að obꝛ. ꝙ intentio erigit ad co/ 17
noticia. ante eſt in imagine creata appetit! qᷓ ſit p gnitionẽ. Ztm. qꝙ verũ ẽ ad cognitionẽ acquirendã.

les noticia.g ante amoꝛ qꝙᷓ verbũ. ⁊ pceſſio añ ge- ſegd noticia ꝓut eſt in acqrẽdo nõ bʒ plenitudinẽ cn Cinei

nerationẽ. Itẽ nullus videns rẽ cognoſcit iß5am.,. illo verbo. vt vult aug.in. xiij.⁊.xv.de tri.Ad illud 18
niſi intentio volũtatis applicet vim cognoſcẽtẽ ipſi qð obꝛ. ꝙ eque imediate ꝓcedit.i. ſ. vom. q verũ eſt.
cognoſcibili. vt pʒ de hole eũte ꝑ viã.qͥ cũ iuit et alißß tñ ſpũſſ. it ꝓcedit imediate.q etiã mediaãte filio. ? H
bi cogitauit.pfecte neſcit quo trãſierit. ſicut dicit au/ itac illa rone opoꝛtet Hintelligi emanationem filij.
guſ.in. ix. de tri. Svolũtas pcedit ipſam cognitionem ¶ Ad illud qdð obꝛ.ꝙ quãto aliqd cõiꝰtãto pᷣus.dð.

7

F amoꝛ Rerigeanme pari rõne in deo. ſaltemn verũ eſt in abſolut ſ̃ nõ tenet in reſpectiuis.vt i ge

vm intellectũ.¶ Itẽ ſicut vult pbs pᷣmũ ⁊ imedia/ neratione ⁊ creatiõe. Poteſt tñ dici ꝙ iſtud intelligi utn
tũ eſt idẽ. Ande ipᷣe in li.poſterioꝝ diffiniẽs poſitio tur de eo quod eſt cõe cõitate pᷣdicatiõis.ſed cõis ſpi 4
nẽ imediatã dicit. q imediata ꝓpoſitio eſt illa qͥ n ratio eſt cois cõitate nõ tm̃ pꝛedicationis.qꝛ dĩ de paꝛ wk
gltera pꝛioꝛ.ſ eque immediate ſ.. pcedit a patre vt tre⁊ filio. etiã cuiuſdã ↄcoꝛdie ⁊ ↄnexiõis.⁊ tale cõ
filius. eqᷓ pᷣmo.g nec ᷣm rẽ.nec vᷣm rõnẽ intelligen mũůe bm rõnẽ ↄcoꝛdie ⁊ amicicie pᷣſupponit ocoꝛdaã⸗
di. gen eratio filij pcedit ꝓceſſionẽ.ſ.ſ. WVtẽ quanto tes ⁊ cõncxos nõ pꝛeit. et ſic patet llndnld.
Diſtinctio.xiij.de eterna ꝓceſſione.ſ.ſ.q;tũ ad geneationẽ a qua diſtinguuk.
Stſt bec ↄſiderandũ ⁊c. Supꝛa egit magiſter de pceſſione cõpꝑationẽ ad illũ ad quẽ. ⁊ a q eſt. hic ter
io loco agit de ipſa m comꝑationẽ ⁊ generationcaq differt. Et hͥ ꝑs bz duas ꝑtes. In pᷣma mgf qᷓ

C it 1 determinat vtrũ. ſ. ſ. debeat dici genitꝰ. Ju ſcda vtrũ debeat dici ingenit?. ibi. Müc ↄſiderandũ ẽ
cũ.(.ſ. nõ ſit ge. ¶ Itẽ pꝛima ps bʒ ꝗtuoꝛ. In pᷣma oñ dit ꝙ. ſ. ſ.nõ debcat dici natꝰ. vel genitꝰ. vel filius. In ſe
cuũda oñdit ꝙ cũ.ſ.ſ.no dicat᷑ genitꝰ.cur filiꝰq dꝛ genit⸗ etiã dicit pcedere.ibi.Cũ aũt. ſ. . nõ dicat᷑ genit?.⁊ r
eſt ꝙ alit᷑ vꝛ filius pcedere ꝙ. ſ. l. In tercia vᷣo tentat aſſignare vꝛñtiã int enerationẽ ⁊ ꝓceſſionẽ.ibi. Int ge⸗
nerationẽ vo filij pceſſionẽ ⁊c. In qrta vo ⁊ vltima oñdit hũanã inſufficientiã ad illã dꝛñtiaʒ indagandã

—2 —

7

ibi. Quid aũt inter naſci ⁊ pcedere interſit. ¶Sillter ſcda ꝑs in qua mgr q̃rit ⁊ determiat. vtr. . ſ. debeat di⸗
ci ingenit?. hʒ quatuoꝛ ptes. In pᷣma oñdit mgr ⁊ pbat aucte aug. p. ſ. . nõ dʒ dici ingenitꝰ. In ſcda vo oñdit
Zriũ aucte hiero.ꝙ dʒ dici ingem

inctionẽ. ibi. Se

to. ⁊ ponitibi. Hiero.tñ i reguł diſtinctõnũ ⁊c. In tercia vᷣo pᷣdictã ↄtrouer/
ſiaã determinat pꝑ diſt Avtiſta que videt᷑ repugnãtiam. In qrta auẽte Hiero.ↄfirmat ſuã ſo/⸗
lutõné. ibi. O StbiidDGDGb·eee ..
rony. ita gecepit ꝛ. ¶ QAuare ſpüũſſanctꝰ cũ ſit de ſubſtantia patris nnö „
. dicat᷑ natꝰ. vl genitꝰ. vł filiꝰ.ᷣ tm̃ ꝓcedens. 9 Ddiſ. 31
Oſt hec ↄſiderandũ eſt quãtũ a talibꝰ qua eei eeſe⸗
””ñ ) les nos ſumus intelligi põt.cũ.ſ.ſ. ꝓcedot&
a(Si ſpuſſanct? fili 5ð pfe.⁊ ſit de ſba patris.cur nõ dicat᷑ eẽ na.·
1 us diceret. amtonvti dus b potius ꝓcedere.⁊ cur non dicat᷑ filiꝰ? Quare
q fili? diceret. Tide⸗ aut ſpũſſanctꝰ nõ dicat᷑ vl ſit natꝰ ⁊ iõ nõ ſit flliuuiuluges Rgr
ereſt ang n ad. Aug. oñdit in. xv. li. de trini.ita dicẽs. Si ſpuſſan⸗ a Aug. uſiuh
robegn niot ene (tus fillus diceret, ambor vtiq; filiꝰdiceret. qu ab Auncig,
generationi in creati ſurdiſſimũ eſt. Filiꝰ quippe nullus eſt duoꝝ niſi po. periii
ris.que eſt ex duobus tris⁊ mfis. Abſit aüt vt inter deũ prem ⁊ deü filua“ itſil
Be. dm q quis ſili⸗ tale aliqd ſuſpicemur. Abſurdiſſime Sg filiꝰ dicerek DRI 3 *M

R

il
ceni⸗

Wrrds gig
ngi
grnan
uullfti
gaiari
tidigine⸗
ricrisle
rien
Gi.

Funainitt

Men

lirigi
8

wuinſti ,
benem.

..

—
=

— —— —

önei,

naſcibilitas.

ambo genuiſſent. qð abhoꝛet oim ſanoꝝ ſenſus. noõ

nõ tñ dicat᷑ genitꝰ vel filius.

. — »

—„ 1

Lieir genitus etiam dici᷑ pcederr.

auit ſpuiſſanet⸗ nõ dicat genit tm̃ ꝓeedes.

Sicut ipſe in euangelio Johᷣ, ait. Ego ex deo pꝛo/
ceſſi vel exiui.⁊ veni in mundũ.nõ g tm̃ ſpũſſanct⸗
ꝓcedit a pfe.ſᷣ etiã filiꝰ. Ad qð dicimus ꝙ cũ vt

b pcedat a patre. diſſir tũ. Ma ſpuſſctũs vt ait aug.
in. v. li.de trini. ꝓcedit a patre.nõ quõ natꝰ.ſᷣ quõ

datus vel donũ, filiꝰaũt ꝓceſſit naſcẽdo.exiit vt ge
nitus. Ac ꝑ hocillud eluceſcit vt põt. ſ.cur. ſ.ſ. enaʒ
non ſit filius. cũ ⁊ ipſe a pf̃e excat. Ideo.i.nõ dr fil.
vrn dei gram in adoptionẽ nalcerer ſieut nos.
¶ Xentat aſſignare differentiã inter generationem
ſilij ⁊ ꝓceſſionem ſpũſſancie.
nter genera

Qõ maximini. onẽ vo ſi
hic viuim diſtinguere nõ ſumſicimꝰ. Uñ aug. Aa
txruinmino pᷣmiſſam qoõnẽ refricanti.ſ.querẽti cur ſpũi/⸗
ſanctus nõ diceret filius.cũ de pr̃is eſſet ſuba. re/
ſpongens ſic ait. Queris a me ſi de ſuba pr̃is eſt fi⸗
᷑lius. de ſuba pfis eſt etiꝗ ſpũſſanctꝰ. cur vnus fili
N' Aug. ᷓ pat᷑ eſt ſit ⁊ alius nõ ſit filius.E cce rũdeo.ſiue capias ſiue

ille genitus ẽ. iſte ꝓcedẽes.iõ ille filius eſt pr̃is de q
genit⸗. Aſte aüt ſpuͦs eſt vtriuſq; qm̃ de vtroq; ꝓ⸗
ccegit. iõ cũ de illo loqueret᷑ ait. De patre pcedit.

Am pat᷑ pceſſionis eius autoꝛ eſt ꝗͥ talẽ filiſ genuit
⁊ gignẽdo ei dedit. vt eiz de ipo ꝓeederet ſpiiſſcũs
NMNã niſi ꝓcedẽet etiã de ipo.nõ diceret diſcipulis.ac

cipite ſym̃ſem̃.eũq; inſuffſlando daret. vt a ſe q; ꝓ⸗
cedere ſigniſicans. aꝑte oñderet flando.qð ſpirãdo
da bat occulte. Quia &⅝ ſi naſceret᷑.nõ tm̃ de p̃e nec
tm̃ de filio.ſᷣ de ambobꝰ vtiq; naſceret᷑. ſine dubio

nhniiius dicet amboꝝ. Ac ꝑ hoc qꝛ filiꝰ amboꝝ nullo

ciꝰ cc.videt᷑ male di⸗
cere.qꝛ aut hoc qð eſt
autoꝛ dicit eẽntiã aut
notionẽ. Mõ eẽntiaʒ.
qꝛ tunc diccret᷑ de.ſiſ.
Si notionẽ.qᷓro qua
Mõ inaſcibilitatẽ. ·
illa dicit reſpectuz ac

m eſſet.nõ opoꝛtuit naſci e de ambobꝰ. Amboꝝ
eſt & ſpuſſanctus ꝓcedendo de ambobus.
EOſtendit hũana inſufficientiã qᷓ int illa duo ꝓce

Auid aüu int naſci ⁊ ꝓcede intſit de illa excellẽtiſſi

nmna nãꝗ loqns explicare qs pᷣt. Hõ oẽ qd̊ ꝓcedit na⸗
— ſcit uis 0. ce
pes eſt homo eſt.

ð”U „.
. )

dnẽ. qꝛ nibil Ect vatñ vt vñ. Itẽ dr. vtrũ pat
cut z virit byla di ir ſenſus bl.genito⸗ i⸗

Fe dici autoꝛ generatiõis. Et ꝙ nõ vr.qꝛ pi. ꝛ filt
enitoꝛ filij. tũc idẽ ect vicere ẽ autoꝛ generatiõis qʒ genitoꝛ. Re.dᷣm. q ait
toꝛ dicit in pre talẽ plenitudinẽ.ꝛ ipe nõ eſt ab alio.s alij ab ipſo. ⁊ inde dicit vt credo eandẽ notionẽ quã di
ait innaſcibik. viffereti mõ. Nuia inaſcibit dicit puationẽ poꝛis. autor vicit fecunditatõr plenitudine reſp-
ctu ꝓcedetiũ ab ipo.quã bʒ nõ aliũde.⁊ iõ dẽ autoꝛ ab auẽte. Auẽtas ãt ẽ ĩ pꝛe.qꝛ qd bʒ.ab alioñ bʒ.⁊ B ẽ q ẽ

innaſcibil. ⁊ ita g edi ut Hift
alio mõ. Ex hoc patet ꝙ vun

ebalio vñ autot wie diat p aincipſ alten o ab glie,

anmbop. ipkis ? fllj. Ambonem fili dicerek ſi eum
ab vtroq; eſt genitus. ̊ ꝓcedit ab vtroq; amboꝝn

Cũ ſpũſſanctus nõ dicat᷑ genitꝰ. cur nlius 4 dici

ri ſolet. cur filius nõ dr̃ tm̃ genitꝰ. ⁊ ꝓcedens?e

R—444=
12 ꝓceſſionẽ ſpũſſacti dũ

nõ capias.de pr̃eẽ filius.de patre ẽ ſpũſſanctus.S

1a naſci. Sicut no ome qð bi
Guis bipes ſit omnis qͥ homo eſt.

autoꝛ oim pſonaꝝ ꝗᷓ ſt ab ipo.Ex his pʒ tñ.· Oico ei ꝙ vicit eãdẽ noti
abnle⸗ autoꝛ ſpirationis uis ſpiret.quia nõ

oꝛ ſit ctu gg dualita⸗
tẽ ꝓducẽtin.nõ tñ q́;
tiiad modi poucdi
hiis. his vbis oſdit cur ſpuſſanctcũ ſit de patre Pooneret Eabetd ⸗
paſtiuũ.q;tũ aũt ad h̊
no pot ee ſlicudo.

b. (Mã ſpũſſanctus
cc. Ar male dicere.
qꝛ cũ ñ ſit datꝰ niſi æ
tpe. vr ꝙ ñ ꝓcedit n
ſi ex tꝑe.Re. ſicut ra
patebit. ſi intelligit G

ꝓceſſiõe tꝑali. datus

dicit actuʒ. Si ant de

eterna. dat? dicit apti
tudinẽ. Añ aug. ridʒ

maximino pᷣmiſſã d

nem refricãti ſic. Spi

DRZ rituſſ.eſt de?. nõ eſt D

deus naſcendo. nõö
deus naturalit᷑. ad,
optiue. et ꝙ hoc argu
mentũ ſit bonũ.vꝛ.qᷣ

qʒð ineſt alicui natuuz

te. qu ñ ieſt a natius
tate nõ ineſt natural
ter. cũ. .ſ. nõ ꝓcedat

deũ a natiuitate.g nõ

eſt deꝰ naturalit᷑.⁊ eſt

v aug ad e ꝙ arga
niſi in ge agenerant HD
in alijs nõ.

qꝛ adã erat bõ nã ſi·
cut vnuſqᷣſq; noſtru?Zz
tñ ipe hñit ꝑ ceatiõs“5
qð nos habem? p ge-.·

cCcicat natur̃ ſud ſ. ſ.
ſpiratonẽ.ſicit fuii

p generationõ.
2Bar pecmonis

ꝓceſſionẽ. Itẽ nõ ge
nerationẽ. nec ſpirati

iöes qus in
babet a ſe ſeaö

[Piſtinguere iter
uüla eeraner iſtã

Xib er

toc ſcio. ndiſtinguere aüut inter illam enerations:
hãc ꝓceſſionẽ neſcio.nõ valeo.nõ ſufficio. ac ꝑ hoc

Pccſſionẽ neſcio. Ar

aalis ignoꝛãtia eb pec-

catũ.qꝛ diſtinetio ꝑſo

nan de neceſſitate ẽ fi
dei ⁊ ſalutis. qͥ igrat

.

eęa q;ᷓ ſt de ncc̃itate fi-

dei dã abilit ignoꝛat
S5 26 (K. dom ꝙ vu⸗

5 plex ſeire. ſ. ſi . 2 ſi⸗

Rrckt. Scite ſi eſt.

modo certitudinalit᷑
credere diſtinctionezʒ
te neceſſitate ſalut?ẽ.
large ſüpto ſcire. Sci

re aũt ſicuti eſt.nõ ꝑti
net ad ſtatũ meriti ſʒ
pꝛemij.et de bac ſcien
tia loqᷣt̊ mgr̃ ⁊ aug.
Et nota. ꝙ tnia dicit.
Meſcio.qᷓ;tũ ad habi
tũ ſcie. Mõ valco.qᷓ;/
tñ ad igeniũ. Mõ ſuf/
ficio. qtuʒ ad vtrũqʒ.
Igco obꝛ de h qð di/

cit. appellat᷑ ingenitꝰ
nõ quidẽ in ſcripturꝭ

in cõſuetudine di
ſputantiũ. Cõtra. dyo
niſius. Mõ ẽ audẽdũ

aliqͥd dicere de illa ſu

perſᷣali⁊ ſancta trini

tatc.pᷣter ea qᷓ diuini/
tus nobis ex ſaci clo/

Auijs claruerũt. ma

le fecerũt qͥ nomen hᷣ

inuenerũt. R. q;uis

ſſtudvbũ nõ dicat᷑.dẽ
thm:fmñ vᷣbũ ciꝰintellectꝰ.⁊
. vbũ nõ eſt ꝓphatũ

nec erroꝛi piũctu. cuʒ

intellect? vbi ex ſcptu

S fas illud teo attri-
buere.vt ipᷣaʒ trinita⸗-
tẽ ↄferẽdo aꝑtiꝰpoſſi
nnus imerlligene.

eſt patris pꝛopꝛium. ingenitů dicit nõ genitũ.⁊ ſᷣm hoc de ſpaͤſancrof 0
B. dom. ꝙ licet ma- teſt dici.cũ ſpũſſanctꝰ nõ ſit genitus.
giter vicat intellecrn ¶( HBeterminationẽ ſua ziirmat auee hiero. oſdes
Bageninz ent 2 ra ſenſu dixerit ſpmſanctu ingenitaů.
pꝛiuat eẽ ab alio. nec is quibus in eodem tractatu vtit ſaciens a diui/ “
hoc ſuſnicit ad hoc vt
t notio. niſi etiam Sienuene niatch 3 ſtab po an ſicut obicgum nnon sbal io aen nongt

veran conuenit eſſentic.

ra ⁊ fide hẽat᷑.nõ fuit

3 alireraug. Hoc
nõ videt᷑ wrũ.quia h̊
nac wrb cõue/
nit eſſentie. ergo non

Miero.tñ in regulis diinitionũ ztra hereti

acceptiones dicit eos locutos g
¶ Sed vt iſtam q̃ vr repugnãtiã de medio abigam⸗
Dicimus ꝓꝙ hiero. aliter accepit nomen ingeniti. et
aliter aug. Accepit em̃ Aug.ingenitũ qui vel qð de

qꝛ 7 a ⁊ iſta eſt ineffabilis. Sicut ꝓpheta de filio
loquens ait. Generationem eius ꝗͥs enarrabit. Ita
de ſpũſancto veriſſime dici᷑. ꝓceſſionem eius quis
enarrabit. Satis ſit &̊ nobis.qꝛ nõ eſt a ſeipᷣo ſilius.

ſed ab illo de q̊ͥ natus eſt.nõ eſt a ſeipo ſpuũſſanctus

ſed ab illo de à ꝓcedit. Et qꝛ de ——— ſicut
iam oſtendimus. de ſpũſancto
nec tñ ipſe filius ſit qm ꝓcedendo nõ naſcendo legi

uõ ipſe de deo ſit.

tur eſſe de deo.iam ſuperius quantum viſum eſt di

ſputauimus. 1
¶ Pꝛobat ꝙ ſpuſſancx'n debet dici ingenitus au
toꝛitate aug.
iuc cõſiderãdũ eſt cũ a ſpüſſanct⸗no ſit genit⸗. vty
debeat dici ingenitꝰ*: Ad quod dicim. ſ. ſ. nec geni /
tũ nec ingenitũ debere dici. VUñ aug.ad oꝛoſiũ ait.
Spmſctm̃ nec genitũ nec igenitũ fides certa decela⸗

rat.Quia ſi dixerimꝰingenitũ.duos patres videbi

mur affirmare.Si aũt genitũ.duos credẽ filios cul
pamur. Sicut em̃ ſolus ſilius dicit᷑ genitꝰ.ita ⁊ ſolꝰ
pater dicit᷑ ingenitꝰ.eo ꝙ ab alio nõ ſit. Vñ aug.in
xv.li.de tri. Pater inqͥt ſolus nõ eſt de alio.ideo ſo

lus appellat᷑ ingenitus.nõ qͥdem in ſcripturis.ſᷣ in
ↄſuetudine diſputantiũ ⁊ de re tanta ſermonẽ qua⸗

lẽ valuerint ꝓferẽtiũ. Filiꝰaũt de pfe natꝰ eſt. et ſpi
rituſſctũs de patre pᷣncipaliter.⁊ cõiter de vtroq; ·
cedit. Ideoq; cũ ſpmſctm̃ genitũ nõ dicamꝰ. dicrnrre

tñ ingenitũ nõ audemus.ne in hoc vocabulo vl du

os pfes in illa trinitate.vel duos qͥ nõ ſunt de alio

qſpiã ſuſpicet᷑. Ecce his verbis aperte oſtendit ſpi⸗

ritumſanctum nec genitũ nec ingenitũ debere dici.
¶Pꝛobat autoꝛitate hiero.dici ſpũmſcim̃ ingenn⸗

tum qad videt᷑ pꝛedictis aduerſari.

ico⸗ diẽ
ſpũmſanctũ ingenitũ eẽ his vbis. Spüũſſanct p⸗

ick' pat
nõ eſt ſed ingenitꝰatq; infectꝰ. Pat᷑ nõ eſt.qꝛ patris
eſt ⁊ in patre eſt.ꝓceſſionẽ habet ex patre ⁊ nõ natit
uitatẽ. Filiꝰ aũt nõ ẽ qꝛ genitꝰ nõ ẽ. Ecce his vᷣbis

dr. ſ. l.eẽ ingenitꝰ.qð vr aduſari pᷣmiſſis vbis aug.
Determinatio pᷣdicte ↄtrouerſie 6 em dius

glio nõ eſt.⁊ ſᷣm hoc de ſolo patre dicit᷑.

„ „
*

ſ

Aug.

. 4

vittut⸗
Mienumner
nin lſa
rtotus,
econ.
aftusctp⸗
ſotigent
cegtama
ſtosmok
Pradicu
Neratone
One
nenahe
ſutal
mins. G
etidra
Plinltagt
icinecti
ineg
ſu

bec mots· ſionẽ. ¶ e quod eſt, aut ingenitũ eſt: aut geni
daligent. tũ.aut factũ.Eſt ergo quod nec natũ eſt nec factũ.
—f ſet eſt quod natum eſt ? factũ nõ eſt.⁊ eſt qð nec na
ti eſt nec factum eſt. ⁊ eſt quod factũ ẽ.et natum nõ

eſt. 7 eſt quod factum eſt ⁊ natum eſt ⁊ renatum eſt.
Ceſt quod factum eſt ⁊ natũ eſt ⁊ renatum non eſt.
MMunc pꝛepoſitoꝝ ſingulis rebus ſubſiſtentiam de⸗
ſtinemus. Quod ergo nec natũ nec factũ eſt. pater
eſt.nõ em̃ ab aliquo eſt. Quod aũt natũ eſt ⁊ factũ
noõ eſt. filius eſt. qui a patre genitꝰeſt nõ factus. ð̊
iterum nec factum nec naiũ eſt. ſpũſſanctus eſt. qui
Apatre ꝓcedit. Quod etiã factum eſt ? natũ nõ eſt.
celũ ⁊ terra ceteraq; inſenſibilia ſunt. Quod aüt fa
ctum ⁊ natum ⁊ renatum eſt. homo eſt. Quod vo
fſactũ eſt ⁊ natũ eſt.⁊ renatum nõ eſt. aialia ſunt.Ec
ce his verbis oſtendit hiero. ſe ingenitũ acciꝑe nõ
genitum. Aliter em̃ nõ eſſet pᷣmiſſa diuiſo vera. ſcili
cet omne quod eſt.aut ingenitum eſt. aut genitũ E.
aut factum. atq; in diuiſionis huiꝰ ꝓſecutione.in aſ
nignatione ingeniti vbiq; ponit nõ natum.

7
2 3 — —.
6 —E
S 4

E

„

f Et eſt qð natã eſt

2⁊ factum noò eſt. Obij

.

cit arrius. p. xij. ſunt

modi generatiois.qn
quolibet dato ſeqtit
Afilius nõ tm̃ natꝰ.

ſe etia factus eſt. et
ſputans ↄtra victoꝛi-

anũ. Pꝛimus modufſ
eſt. p defluxum linee g
puncto. Secundꝰ eſt

lenes emiſſionẽ radij
a ſole.vł ab alio lumi

noſo coꝛpoꝛe. Terci?ꝰ
eſt penes ſigillationẽ?

caracteris ſicut ſigu⸗
ra fit in cera a ſigilo.

Quart?ẽ penes imiſ ⸗
ſionẽ. vt qñ a deo da
bona volſſtas Ouin⸗ 2
tus eſt penes exitũ ꝓ
pꝛietatis vel acciden
tis a pꝛincipijs ſubie-
cti. que ſunt materia

⁊ foꝛma. Sextus ẽ pe⸗

nes intẽtiõis ſiue ſpẽi abſtractionẽ. ſicut ſpẽs reꝝ generat᷑ in aia. Septimꝰ⸗ penes excitationẽ. ſicut liberũ ar HW
bitrium excitatum a gratia. pꝛocedit in bona opæra. Octauus eſt penes tranſfigu rationem. ſicut ex ere fit ſta
tua.vel ſicut in figura inciſionis. Nonus eſt penes pꝛoductionem.ſicut a pꝛimo mouente immobili pꝛoduci

tur motus. Decimus eſt penes exit

um ſpecierum de gencre ꝑ differentias diuidentes genus ⁊ conſtituentes x

ſpeciem. Andecimus eſt penes ydeationem ſicut archa exterioꝛ ab archa que eſt in mente artificis. Huode
citmus eſt penes naſcentiam. vt homo generat᷑ ab homine. Quocunq; aũt pꝛedictoꝝ modoꝝ generet᷑ filius.

nõ tm̃ genitus. ſed etiam factus eſt. Ad hoc eſt reſponſio. quia aut arrius accipit generationes cõmuniter acd
ccatam ⁊ diuinam.aut ſpecialiter in creatura. Si communiter tunc dico. ꝙ inſufficienter diuidit. quiavltra

iſtos modos eſt generatio filij a patre ᷣm modum ſi ingularem que eſt de tota ſubſtantia generantis. ſicut ſu

pra dictum fuit. ix.diſt. vbi quia nõ poteſt eſſe mutatio.nullo mo
nerationem vt eſt in creaturi

vilnſto la 0 voteſt eſſe factio. Si autem diuidat ge N
3. OIm. ꝙ diuiſio illa inſufficiens eſt adbuc. quia omittit generatõnem equiuo

cam.que eſt ſᷣm putrefactionem.ſed eſto qꝙ compꝛehendat eam ſub gencratione que eſt pm naſcentiam. ta-

men adhuc nõ valet ad ꝓpoſitum.ꝙ ſi nõ generatur ſicut creatura dicitur generari.nullo modo generatur.

cyuis enim creatura ſit deo ſimilis. tamen plus eſtdiſſimilis q; ſimilis. ſicut dicit Aug.
larius. Similiter cum omnis compatio inferioꝛum plus habeatur hominibus vtili

„

xv. de trinitate. ct Hyy

%

8 qᷓ deo apta. ? ideo be

retici crraucrunt qui credebant omnino eſt. ein deo ſicut videbant in creatura.et hoc bene tangit in glo. ſup

pꝛimũ ad hebꝛe. vbi dicit᷑. Mon poſſi unt tempoꝛalia compꝑari eternis. integra collati

one. ſed aliqua tenui ſii-

tiudine.et ideo ſicut ſupra oſtenſum cſt. m diuerſas conditiones.diuerie generationes illam repꝛeſentant.

a ſole. ſiue de luce. Ratione equalitatis.generationi viuentis de viuente.

a N tuoꝛ querunt᷑. Pꝛimo querit᷑.vtrum in diu ceſſiõis iſta duo reqrũt᷑.ꝙ ſit

—

—„

NRatione enim cõfoꝛmitatis eſt ſilis generationi verbi a mente. Ratiõe coeuitatis.ſilis generationi ſplendon

tẽ ad cõpletã rõnẽ pp/

luerunt. Hꝛim um in ſiois recjrut.qꝙ ſit ab alio ⁊i aliũ tẽdat.Sö
nunis ſit ponere ꝓceſſionem. Scdo vtrũ ꝓceſ amoꝛ q eſt. l.ſ.nõ pcedit a pꝛe inq;tũ amat ſe. nec a fi
. ſpirituſſancti ſit generatio. Tercio vtrum pceſ- lio inqtũ amat ſe. b inq;tũ vndamat alteꝝ. qꝛ nexꝰ?7ů.

ſio ſpirituſſancti realiter differat a generatione. S.ſ.ſ. amoꝛ qͥ amqs tẽdit i aliũ.⁊ iſta duo coplectũt
uarto verum ſpirituſſanctus debeat dici ingenit? ronẽ pceſſiõis pfecte peeſſio in diuis. ¶ Eoñ. ꝓ
aut non. Queſtio.e.]). ceſſio de rõne ſui nois dicit elõgationeʒz ⁊ receſſionẽ.
Mꝛ pecſſio it ponẽda in diuinis. oſtendit᷑ pꝛio auto Vñ ꝓceſſio q̃ſi pcul ceſſio.ſicut pᷣceſſio dicit ant

lcit anteceſ

ritate Yoh xv. vbi vicit ſaluatoꝛ. Mittaz vobis ſpi ſione. Sʒ ſicut i diuinis nõ añceſſio pt ſumã ſimul

ritũ veritatis q a patre pꝛocedit. Si ergo veritas nõ tatẽ.itꝗ nõ ẽ elõgatõ ꝓpt ſumã
dicit niſi verum.et verba dei nõ loquit᷑ niſi rie ve nõ ſonit nomẽ pᷣcefſiois.ita ñ
r. ergo ꝓpꝛie eſt pꝛoceſſio in diuinis. Vtanin di⸗ nisitei creatun pceſſio ⁊
uinis veriſſime eſt oꝛigo. ergo ⁊ pꝛoductio.ſed omni tũ. ?1 a indigẽtiã ⁊ ipfecti

vnitateé. ſicut i diuſs
dʒ poni nomẽ pceſſio

de rone ſui genen dicit mo
onẽ.ß nullũ tale nomẽ dz

abn n geeſſte e gn diupdn cücferi ad win nec peeſſto: tite creitb dielt ile
ctio paſſiua eſt pceſſio.ergo ꝗ pꝛimo ad vltimũ i di· dꝛiã ꝓceſſõis ⁊ dꝛiaʒ addẽtẽ nobilitatẽ.qꝛ diẽ egreſ-

„

uinis vere ⁊ ꝓpꝛie pꝓceſſio Itẽ amoꝛ nf. ⁊ amor ſü rei a creatoꝛe.qᷓ ẽ cã nobili

hima. s creats paſſiua

⁊ab alio.⁊ exitꝰ eiꝰab alio vere ⁊ ꝓpꝛie expᷣmit᷑ vᷣbo nillo mõ repit i diuis.nlla.n. pſona dẽ creari pi fröe

hn amoꝛ di

ab alie it ſicut vomẽ amon ei ↄktit ipꝛijſſime Vleʒ ſocalis 2

uind.cq .ſ. ſ. vere ⁊ ꝗpꝛie amo: nec pceſſio. tẽ Pceſſio ĩ creatun nõ dĩ niſi du r. 7
lis. Localis ꝗᷓ eſt in motu pgreſſuo.

Liber

Cauſalis que eſt effectus a cauſa. ſed localis non po

teſt tranſferri ad diuina. qꝛ nulla mutatio bm locuz.
nec in generali. nec in ſpeciali.cadit in g. ber⸗
cum talis fit ab vno in aliũ opoꝛtẽt ponere ſpſſ.
eternaliter nõ ꝓcederet a patre ⁊ filio. non Kinuent
tur ꝓceſſio localis. ſ̊ bec nobilioꝛ eſt q; cauſalis.quia
iſta entis cõpleti.⁊ a pꝛincipio intrinſeco. ergo ꝑ lo

cum a maioꝛi. nec cauſalis inuenit᷑ iĩ veo. ⁊ ita nullꝰ

modus pceſſionis reperi᷑.¶ E. Dom. poꝛceſſio
in creaturis dicit reſpectum ad pꝛincipium a quo.

vt radiꝰ dicit᷑ ꝓcedere a ſole.ſiue flos ab arboꝛe. ⁊

dicit motum boc accidit ei. Et ſimiliter ratione no/
minis dicit reſpectum ad terminũ ad quem.cet ꝙ di⸗
cit ůongationem hoc accidit ei. Quoniã & in diuiniſ
vterq; reſpectus reꝑit᷑. Nam perſona pcedẽs reſpe
ctum habet ad pꝛincipiũ a quo.amoꝛ pꝓcedens reſpe
ctum babet ad amatũ. amoꝛ.ſ.ille qͥ eſt nexus ⁊ cha/
ritas.ideo vere ⁊ ꝓpꝛie ⁊ perfecte ratio ꝓceſſionis in
uenit᷑ in diuinis.vnde ↄcedẽde ſũt rõnes ad B addn
cte. A illud ergo qd obĩ in ↄtrarium ꝙ ꝓceſſio
dicit elongationem. dom. ꝙ hoc verũ eſt in creaturl.
in quibus ꝑ appꝛopꝛiationem ad terminũ ad quem
fit elongatio a termino a quo. ꝓpter ſui finitateð. et
circumſcriptionem ⁊ diſtantiam.et ſic nõ eſt in deo.
¶ Ad ülud quod obr. ꝙ dicit motũ in creatur. dd.
9 ꝙ nõ tranſfert᷑ rõne motus.ſed ratione duplicis re/⸗

ſpectus. qͥ Fuig nopon et eſſe in creaturis ſine motu

vter impfectionẽ. nibilominus tñ eſt in creatoꝛe
Taia illud quod obr̃ de creatione.dicendũ.q crea/
o tio de pꝛincipali impoſitione dicit exitum dc nihilo.
zideo nullo mõ ſignificatuʒ eius poteſt in deo ſalua
ri. nec ꝓpꝛie nec tranſumptiue.non ſic autes eſt de ge

neratione ? ꝓceſſione. ¶ Ad illud quod obꝛ. ꝙ nec

11 cauſalis nec localis. dem. q immo ad modũ cauſal.

Et cauſalis vno mõ ↄuenictiam habet cũ locali.naʒ
cauſalis pceſſio vno modo terminat in pcedente.?

ita ꝙ nibil vltra reſpicit.vt cum dicit᷑. filius ꝓcedit a

patre. Alio modo ꝓut effectus reſpicit aliquẽ vt ter
minũ.⁊ ſic ꝓcedit amoꝛ ab amante in amatu. ⁊ aliq̃ᷓ

7

modo ↄuenit cum ꝓceſſione locali.quia reſpicit ter/

7

minũ ad quẽ. Aliquo modo differt.qꝛ nõ reſpicit tãa⸗

i in illo recipiat᷑ſed tanꝙ obiectum.et qm̃ reſpect?

2 emanatio vere repiunt᷑ in diuinis.binc eſt ꝙ illa e⸗-

manatio dicit᷑ ad ſimilitudinẽ emanatiõis cauſalis.

ſilitudo localis ꝓceſſionis ibi nõ cadit.niſi longin-
12 que.⁊ idco greci decepti ſunt. Et ad illud ꝙ ꝓceſſio
localis eſt perfectioꝛ.ddðm.q; pꝛoceſſio localis ſemꝑ
babet imperfectionem ↄiunctam ratione nomis.no

ſic oꝛiginalis.⁊ veruʒ eſt ꝙ perfectioꝛ eſt inter motꝰ.

ꝓceſſio in diuinis nõ dicit motũ.ſ oꝛiginẽ ſine mo
iamud
ue

Aueſtio. ij. b
¶ Atrum peeſſio ſpũſ ſit generatio. Et ꝙ nõ vñ aug.

de trini. xv. Sicut filio pꝛeſtat eẽntiã ſine vllo initio

tẽpoꝛis et ſine vlla mutatione generatio. ſic ſpuiſan/
cto ꝓceſſio. ergo ſi nõ eſt i
perſonis ⁊c. Ite bocipᷣm vr ratione.q; generatõ ẽ
emanatio m modũ fecunditatis nature. ſicut õ.
batũ eſt. ſ. ſ. pcedit ꝑę modum liberalitatis ⁊ amoꝛis.
ergo nõ gencrat᷑. generatio non eſt pceſſio. ¶ Itẽ
nihil vnu exit a duobus ſilibus per viã gen eratiõis.
niſi alter ſit vt pater. alter vt mr alter vt pꝛincipium
actiuum.alter vt pᷣncipiũ paſſiuũ. ß.i.ſ. Pcedit a du/
obus ſilibus. ſi per viam generqtionis. alter ei vt

cadit in deo.⁊ pᷣtereg.

ſinõ eſt idem as pſtat cẽntia duabꝰ

pater. alter vt mater.quod omnino abſurdum eſt.
Item filius eſt ſua generatio.et ſpũſt.eſt ſua pcet·
ſio. ergo ſi ꝓcedere eſſet generari. ſpuſſanct)eff. Se
ſed ſpuſſanct? pꝛocedit a filio et dicit᷑ ſpũs filij.ſicut
filius dicit᷑ patris.ergo ſi filius nõ eſt pater. nec ſpi/

rituſfanctus cſt filius.ergo nec ꝓceſſio eſt generatõ.

Kantratnnn Cncegmea generatio eſt motus
ad ſubſtantiam. Ande generatio eſt ſubſtantie ꝓdu
ctio. ſed pceſſio ſpũſſ. eſt ſubſtantie ſm ypoſtaſim
ductio.ergo eſt generatio. ¶ Item generare ſic diſft⸗ 15
nit᷑ a dam̃. Generare eſt ſibi ſiklem in ſubſtantia pdu
cere. ſed ſpiratione vel ꝓceſſione ꝓducit᷑ ſpus ſimi⸗
lis in natura.ergo ⁊ ꝓceſſio eſt gencratio.¶ Otẽ acti
ones ⁊ mutationes denominant᷑ a termino.ergo qᷓ;
cunq; ↄueniunt in eo quod hr̃ per emanationẽ.ↄue
niunt in modo emanandi. ſed filius ⁊ ſpũſſanctꝰ cõ/
ueniunt in ſubſtantia quam habent per cmanatõcʒ.
S ↄueniunt in emanatiõe.ergo ſi modus emanandi
ſilij eſt generatio. et ſpuſſancti ſimiliter. ¶ Item ꝓp⸗
ductio eſt ſuperius ad generationem.ſed quecũq; ꝓ
ducunt᷑ pcedunt.ergo ꝓceſſio eſt ſuperius ad gene/
rationem.ergo generatio eſt ꝓceſſio.ergo pari ratõ
ne ꝓceſſio eſt generatio. Si dicas ꝙ ꝓceſſio appro/
pꝛiat᷑ ſpũiſancto. quero rationem.et vr̃ ꝙ magis de/
beat appꝛoptꝛiari filio.qꝛ ſi ratio ecdendi ßm ratio/

nem intelligendi per pꝛiꝰ eſt in filio. ergo pceſſio ma

gis debet c appꝛopꝛiari.Iem i generans eſt ſi
rans. genitus eſt ſpiratus et cconuerſo. ßͦ ſpiratio
paſſiua eſt pceſſio. ⁊c. ¶ R. dm. ꝙ ſicut ſpũſſan

ctus nõ eſt filius.ita nec ꝓceſſio ſpũſſancti eſt gene⸗

ratio. ¶ Ad illud ergo qð obr in ↄtrariũ.ꝙ genera/ldA

tio eſt pductio ſi ubſtantie. dom. ꝙ; eſt ꝓducereſbam
ſimilem ᷣm voluntatem. et eſt ꝓducere ſbam ſimilẽ
pꝛeter naturã.⁊ eſt ꝓducere ſubſtantiam ſimilẽ per
modũ nature. Iſti tres modi diſtinguunt᷑.⁊ diuerſi
⁊ ſepabiles ſunt quantũ eſt de ſe.qð patct.qꝛ in ꝓdu

ctione adam fuit ſubſtantie ꝓductio. et tamen nõ fu

it generatio.deus em̃ nõ generauit adaʒ ſed creauit.
In ꝓductione eue de adam. fuit ſimilis ſubſtãtic p
ductio.non tñ generatio. qꝛ adã nõ genuit euas. Sz
in pductione abel. fuit ſõe ꝓductio ſm viam natu-
re.et ideo fuit ibi generatio ſm rezs. ergo iſti tres mo

di diſtingunt᷑ in deo. Zamen in actione creature nõ

diſtinguunt᷑ qꝛ crcatura nõ poteſt ſubſtantiã ꝓdu⸗

cere niſi ſimilem. et hoc pervirtutem naturalẽ. Et rõ
buius eſt imperfectio potentie. ⁊ limitatio in creatu

ra. ſed in deo eſt ſumma potentia. et idco in eiꝰ ope-
ratione iſti trés modi bũt diſtinctionẽ. Jðo q;uis in
ſſtis inferioꝛibus gẽa materie ſit completa rõ geneꝛa
tionis. ꝓductio ſt ſtantie ſilis. elp uctio ſubſtan⸗
tie. nõ tñ in diuinis.ĩmo opoꝛtet a. di per modum fe
cunditatis nature. Et qꝛ iſta an lrig delrtel du
ctione ſpũffancti.pʒ ꝙ nõ ſequit᷑. Ad illudq obĩ
ꝙ ſimilem hʒ vtiq; emanationẽ. d. ꝙ differt emana
tio in his inferioꝛibꝰ.⁊ i deo.q; in his inferioꝛibꝰ ter
minat᷑ ad eentiam vel ſubſtantiam. multiplicat᷑.S
in diuinis termiat᷑ ad ypoſtaſes. quoniam ergo ypo
ſtaſis ad quam terminatur pꝛoceſſo eſt amoꝛ. ypo/
ſtaſis ad quam terminatur generatio eſt imago. 73/
moꝛis ⁊ nexus eſt ſpirari.n generari. ccõuerſo ima⸗
ginis generari. nõ ſpirari.cũ nõ ſit ↄſimilis ratio pꝛo
pꝛia ypoſtaſum m ſe. nec erit conſimilis emanatio.

rct. Ad iüllud qad obi pceſſio eſt coe generacioi!

15

ipſe E ſubſtantiam ppꝛie tenning

et
wobiel⸗
ant ſie⸗
cturncet
nisſuen
i
nul
huigton
ſecipel
D
Puntsli
Centorsne
Ntnls
golvbtnot
un
omanaro
atioſon
eſau⸗
ltioe
peeſio
lſ⸗
ſiſna
fonis
Ammuni⸗
Nanusct
ifibui⸗

Sut iitl

dcdco
ucier
1Gaghe
neigeohe
gawnicaßt
ſgnikg

W
(oneftn.

widet
Pponere
telegoci

gone⸗
liiſ
eneratic

1duobdeg
fnniaver
Wuntas.

ckenur

Hoptno
dunpo

imngnee
ſigunt
erloeh⸗
tſchklte
nbcpone
ltdifer
Ptrzgen
Poſnns
tunn
ſpißr
focken
ſcunait
Untntis

mmmiitmnnnge
rammn,
ſatilistiii;
ndangan
en
Winmniti,
ſchgaſnapent
Irsg nn
nnaf
mipent
a dnutdfi

nack Aumrint
Critinn
jcetr,,
nitfri
ei
DG
imumai

PHõm ip eſt cõe giationi 1 pꝛoceſſioni ſpꝛie diete.7

17

nos bic loqͥmur de ꝓceſſione ꝓut tm̃ ſpuiſancto cõ

—

uenit. ſic aũt nõ eſt cõis.nec hoc mõ pᷣdicat᷑ nec ſbij/

citur.nec ẽ intelligẽda ibi cõitas rei.ſj ſolũ ꝓpoꝛtio/
nis ſiue modi loquẽdi.Oꝛ g q̃rit᷑.qre mag ſpũiſctõ
appꝛopꝛiat᷑.Quidã voluerũt dicere ꝙ ſicut nomen
ꝓPꝛiñ cõe eſt diffinitioni ⁊ ꝓpꝛie paſſioni.tñ qꝛ diffi/
nitio addit ð nomẽ ꝓpꝛij.pꝛia paſſio ñi.õ diffinitio

habet nomẽ. ꝓpꝛia paſſio nõ.ſed nomẽ cõe retinuit.

ſic et in ꝓpoſito. Sʒ hoc ẽ abſurdũ dicere.ꝙ ſpũs nõ

hõ ꝓpꝛiũ ⁊ ſingularẽ modũ cmanãdi ſicut filiꝰ. JZo

volunt alij ꝙ addit aliũ modũ.ſed qꝛ ille modus in

creaturis nõ eſt. qꝛ aut raro aut nunqꝙ; ꝓcedit aliqua
ypoſtaſis alit᷑ qᷓ; ꝑ generationez.ideo ſacri dctoꝛes

nolunt nomẽ ꝓpꝛin vel nouũ fingere.ſed magis cõe
appꝛopꝛiare.Sed illud adhuc nõ videt᷑ eꝝ.qꝛ ſicut
emanatio filij recte expꝛimit᷑ vᷣbo generãdi.ita ema
natio ſpũs verbo ſpirandi.Et ꝓpter hoc aliter dᷣm.
qʒꝛ ſicut pꝛ dᷣ ingenitus.qꝛ ab eo remouet᷑ ois gene/
ratio.qꝛ nec gencrat᷑.nec eſt a generato.ſilłr ecõuerſo
ꝓceſſio ꝓpꝛie de eo dẽ.in q̊ eſt oio rõ ꝓcedendi.⁊ tal
eſt. ſ.qꝛ ꝓccdit.⁊ eſt a ꝓcedente.nõ ſic aũt filiꝰ.idðo
ſpũiſancto attribuit᷑.Alit᷑ pᷣt dici.ꝙ cõpleta rõ pꝛo/
ceſſionis ↄſiſtit in ↄopatione ad pꝛincipium a q̊ͥ ⁊ ad

terminũ ad quẽ. ⁊ qꝛ ſpũs in ſua emanatione quia

13

¶ AUtrum peceſſio ſpũſſancti realiter differat a genera

SS

nexus eſt.vtrũq; reſpicit.filius alteꝝ.ideo cõpletiſſi
ma rõ huiꝰnois repit᷑ in ſpũſancto.qᷓ;uis aliq̃ moto
repiat᷑ in filio.⁊ ideo ſpuiſancto appꝛopꝛiat᷑.
illud qð obijcit᷑ vltimo.ꝙ generãs eſt ſpirans.dom
ꝙ illa pdicatio nõ ẽ foꝛmalis.ſed ſolũ rõe ſuppoſiti.
⁊ qꝛ vna pſona ſiue vnũ ſuppoſitũ pᷣt generare ⁊ ſpi

rarc.idco hec ẽ vera generãs ẽ ſpirans.ſʒ nulla ꝑpſo⸗

na vnica pᷣt ſimul pluribꝰ modis emanare.ido non
ſequit᷑ ꝙ genitus ſit ſpiratus.
W Aueſtio. iij. c
tione filij.an ſolũ ᷣm rõnẽ intelligendi. Et ꝙ realit
videt᷑. Perſone differũt ſᷣm ſuas emanatõnes.cum

pſone realit differãt.nõ tm̃ intellectualiter.qꝛ oĩ in/

tellecto circũſcripto adhuc remanct trinitas. ema
aane ſunt ꝓceſſio ⁊ generatio.differunt realr

Itẽ q ſunt a diuerſis pꝛincipijs. realit᷑ differunt.
ßͦ generatio eſt ab vno in diuinis.pccſſio ſpũſſancti
a duobꝰ.qꝛ a patre ⁊ filio. realiter differũt. ¶ Itẽ

2

ſm rẽ ⁊ veritatẽ aliquoꝝ eſt pꝛincipiũ diuina ſba vt
voluntas.quoꝝ nõ eſt pꝛincipiũ vt natura. ſicut pʒ
qꝛ creature ſunt a deo agente ꝑ moduʒ voluntatis.
nõ ꝑ modũ nature.ſi & ꝓceſſio eſt voluntatis ꝑ mo
dum voluntatis.generatio ꝑ modũ nature vt natu
re.ꝓceſſio ⁊ generatio realiter differunt.¶ Iteʒz in
imagine creata egreſſus verbi.⁊ egreſſus amoꝛis di
ſtinguunt᷑.qꝛ differunt realit᷑. hoc em̃ pfectionis eſt
qꝛ ex hoc faciunt imaginis trinitatẽ.ſ̊ ſᷣm ꝙ differũt
eſſentialiter. hoc ẽ impfectionis.ſed om̃e qð ꝑfectio

nis eſt ponendũ eſt in diuinis.g ꝓceſſio ⁊ gencratio

realit᷑ differunt.qᷓ;uis nõ eſſentialit᷑.¶ Cõtra. pater

ſpirat ⁊ generat.Aut q̊ inq;tũ vnus.aut inqtũ plu-

res vel plura.Si inq;tũ plures vel plura.ſic pꝛ eſt cõ

poſitus.Si inq;tũ vnus.ſed qꝛ pꝛ ⁊ flliꝰ ſpirant inq
tum vnũ.nõ ſunt due ſpirationes.ſed vna.g ſimiliẽ
ſi pꝛ ſpirat ⁊ generat inq;tum vnũ.ſpiratio ⁊ genera
tio eſt vna ꝓductio. ¶ Itẽ ßᷣm oẽs ven ẽ.qꝙ pꝛ rõne
fecunditatis nature generat. rõne fecunditatis vo/
luntatis ſpirat.ſed in deo iqẽ eſt voluntas ⁊ natura.

abinuicẽc.g̊ nec gñatio ⁊ creatio.
ratio et ſpiratio ſiue ꝓceſſio differunt.nõ tm̃ pᷣm ra
tionẽ dicẽdi.ſᷣ etiã ſm dꝛiam oꝛiginis ⁊ habitudinis
qꝗ⁊ diuerſus ẽ modus ſe hñdi.⁊ differẽs modus oꝛi/⸗
ginis.talis autẽ dꝛia vnitati eẽntie nõ repugnat:Si

ergo ꝛc. ¶ Itez emanationes pꝛʒis penes terininos

diſtinguunt᷑.ſ pẽ oio idẽ ⁊ totũ qd dat filio ꝑ gnatio
ne.dat ſpũiſctõ ꝑ ꝓceſſioneʒ. g ſpiratio ⁊ generatio

ſunt oĩio vna emanatio.¶ Itẽ
poſſibile.Si differunt.aut ſeipᷣis.aut alijs. Mon ſe/

ipis.qꝛ emanatõnes nec ſunt a ſe nec ad ſe. ſi vnũ⸗

qdq; diſtinguit᷑ ꝑ illud qdð ẽ.vel a qͥ. emanatões hu/
iuſmodi ſeipis nõ diſtinguunt᷑. Si alijs.aut eẽntia.
aut notione.aut ꝑſona. Mõ eſſentia ↄſtat.qꝛ illa nõ

diſtinguit᷑.nec diſtinguit. Mõ pſona.qꝛ eius ẽ diſtin
gui.nõ diſtinguere. ſi differũt. hoc erit alijs notio/

nibus. 7 ſikr erit querere de illis alijs.⁊ ſic in infinitũ.
tẽ ſi differunt.Aut dꝛia ſbᷣali.aut accidẽta⸗

& ⁊cc̃.

tẽ hocipᷣm oñdit᷑ ꝑ im/

li. Mõ ſbᷣali.qꝛ talis dꝛia nõ ẽ in diuinis. Nõ accidẽ/

tali. qꝛ in deo nõ ẽ accidẽs.g̊ ⁊c. ¶ Itẽ plus differt fi

lius a creatura q; a ſpũſctõ. plus differt generatio

a creatione q; pceſſione. Sʒ gñatio nõ diſtinguit᷑ a

creationc.g nec a ꝓceſſione. Pꝛobatio medie.crea/
tio ẽ diuina cẽntia.ſed ꝑſona ⁊ eẽntia nõ diſtinguũt
nien gene

auteʒ q̃rat᷑ rõ dꝛie hbaꝝ emanationũ.ddm.q; pꝛia rõ
differendi nõ pᷣt aſſignari a ꝑteterminoꝝ.Termini
em̃ ſunt ꝑſone qᷓ nõ impoꝛtat rõnẽ differendi actiue

ſed paſſiue. Si & perſone differunt.q̃re ⁊ in quibus

differat ſi oſtendere voluerimus neceſſe ẽ redire ad

emanationes ⁊ relationes.qᷓ ſunt gñatio ⁊ ꝓceſſio.

⁊ita in hac aſſignatõe erit circulus.Silr ex ꝑte pꝛin

cipioꝝ. Si em̃ dicat᷑ ꝙ differant he due emanatio/

nes m fecunditatẽ duplicem. nature ⁊ voluntatis.
quero.quõ differat fecunditas a fecunditate. Si di⸗
cas.ꝙ fecunditas nature ẽ in ſolo patre.voluntatis
in pꝛe ⁊ filio. hoc vlterioꝛẽ hʒ queſtionez. vñ xeniat
bec differentia. ⁊ opoꝛtet ad hoc venire ꝙ fecundi
tas natureẽ in vno.qꝛ imago ꝓcedens ꝑ illã nata ẽ

eſſe ſolũ ab vno.fecunditas voluntatis in duobus.
qꝛ nexus ſiue ꝓceſſio ꝑ modũ nexus ẽ in duobus.⁊
ita redit dꝛia in pꝛimũ.⁊ ẽ ibi rõ circularis. ptʒ ſᷣm
hoc.qꝙ baꝝ emanationũ dꝛia pꝛima.nec ẽ ſummẽda
a ꝑte termini.nec a ꝑte pꝛincipij. Et iõ notandũ q;
eſt loqͥ de hmõi emanatõnibꝰq;tũ ad eẽ.⁊ q;tum ad

diſtingui. Si qtũ ad eẽ.ſic hñt rõnẽ eſſendi a ſuis p-
fectis pꝛincipijs ⁊ fecũdis. Quia em̃ i deo ẽ pfectiſfi

ma natura.⁊ natura vera.iõ ꝑfecta ⁊ vera fecũditas
in ypoſtaſi q̃ h rõnẽ pꝛincipij.Et qꝛ vera ⁊ perfecta
et ꝓpꝛia ẽ fecunditas nature.iõ verã ⁊ ꝓpꝛia hʒ ema

R

9

nationẽ.et hec ẽ gñatio.ſilr intelligendũ eſt de ſpira

in deo. eſt vera fecunditas nature et voluntatis. Si
autẽ loqᷓmur ꝙtũ ad differre.dvᷣm. ꝙ ſeipſis differt
ſicut oñſum cſt.qꝛ ois diſtinctio in diuinis.venit a

modis oꝛiginis et relatõis. VUñ ſicut due dꝛie ſe eipᷣis

differunt. vt rõnale ⁊ irrõnale.ſilr in diuinis be due
emanationes. Et tunc dẽie differentiaꝝ innoteſcũt

tione q;tũ ad voluntatẽ. Vñ rõ qᷓre hmõi vere ſunt

nobis per alias differẽtias qᷓ ab illis oꝛiunt᷑. Sic et
in diuinis.quia em̃ ſeipſis diſtinguunt᷑ gñatio ⁊ ſpi ?ꝰ

ratio.ad eas conſequit᷑ ᷣm rationẽ intelligendi di’᷑

ferentia duplex. Ana quia generatio eſt ab vno.ſed
ſpiratio a duobꝰ. Quia em̃ generatio eſt emanatio
per modum perfecte aſſimilationis. ideo ad vnum

pꝛincipiũ reſpicit. Quia vro ſpiratio ẽ emanatio p
paincipii repicit. Quia Kro ansnatior

modũ conexionis.ideo eſt a duobꝰ. Alia differentia

eſt in ↄpatione ad nos.Quia em̃.ſſ.ſpirat᷑ vt nectẽs
Ain diten tendens.ideo ſpũſſanctꝰvt donabilis.
Filius vo generat᷑.⁊ gencratio nõ reſpicit terciũ.ꝑ
bas differẽtias neceſſario elicit᷑ haꝝ emanationum
cõcomitantia. Quia ſpiratio vat pᷣintelligere gene/
rationẽ.nõ em̃ nectunt᷑ niſi diſtincti ⁊ ſilłes.⁊ ita illi
quoꝝ vnus ẽ ab alio ꝑ generationẽ. Silr generatio
dat ↄñter intelligere ſpirationẽ. Neceſſe eſt em̃ di/
ſtinctos ⁊ oio ſiles.ꝑ delitioſum amoꝛẽ ↄiungi.Cõ/
cedende g ſunt rões ꝓbantes ꝙ differũt ſicut ẽ ma/
nifeſtatũ in rõnibꝰ.ſʒ ille rões ñ ſunt ſumpte a pᷣoꝛi
Aliqui tñ voluerũt affignare alias differetias.⁊ qui
dem ꝑ vim ſpiratiuã ⁊ generatiuã dicunt differre.vᷣ
bec differẽtia dedarat ignotũ ꝑ ignotius.Alij etiam
dixerunt ꝙ filius ꝓcedit ꝑ modũ eſſe.ſſ.ꝑ modũ be
ne eſſe.ſed hec verba non ſunt ſana nec tali materie
21 couenientia. ¶Ad illud qd pꝛimo obẽ. vtrũ pater
ſpiret inqtũ vnus ⁊c.dom ꝙ nec inq;tuʒ vnus.nec
inqtũ plures.ſed inq;tũ alio ⁊ alio mõ ſe hñs.quia
alio mõ ſe hʒ ad filiũ.alio mõ ad ſpm̃ſctm̃. Iſte aũt
alius ⁊ alius modus ſe habendi nõ repugnat vnita
ti ſvᷣe vel ꝑſone.ſed pꝛ ⁊ filius ſpirant in eo ꝙ vnum
vno mõ ſe hñs. Inde ẽ ꝙ duplex ẽ ꝓceſſio filij et.ſſ.
a patrc.ſed vna eſt ſpiratio ſiue ꝓceſſio ſpũſſancti a
22 patre ⁊ filio. ¶ Ad illud qd obꝛ.ꝙ natura ⁊ volun/

tas in deo ſunt idẽ. Odm ꝙ et ſi natura ⁊ voluntas

in deo cõſiderata abſolute.ſint idẽ. tñ aliqͥd reſpicit
voluntas vt voluntas in rõne pꝛincipij.qð nõ reſpi

cit natura vt natura. Et inde eſt. ꝙ ſicut nõ ſequit᷑.

ereatura eſt a deo pꝑ modũ voluntatis.ꝙ ideo ⁊ per
modũ nature.Silr qꝛ natura et voluntas ↄpantur
ad bas emanationes ſub rõne pꝛincipij.ivo nihil ꝓ
bibet has emanationes differre. q;uis idem ſint in
23 ſba. natura a voluntas. ¶Ad illud qð obẽ ꝙ ema/
nationes differũt penes terminos.ddm ꝙ in his in/
ferioꝛibus eſt veꝝ.vbi emanatio dicit ens in poten/
tia. ⁊ ita impfectũ.nõ aũt eſt veꝝ in deo.qꝛ ibi nõ di/
eunt ens in potentia.nec imꝑfectionem. Uñ in diui
nis ſunt ratio diſtinguendi.Lñ ſi velimus dicere q;
differunt penes terminũ.nõ accipiemus terminum
ſba vel eſſentia. ſʒ ypoſtaſi vt pꝛius babitum eſt.
24 . dillud qð querit᷑.vtrũ ſeipſis vel alijs.pʒ ꝙ ſe⸗
ipſis.Et ad id qd obꝛ ꝙ nõ hñt eſſe a ſe.g nec diſtin/
gui.dm ꝙ illud nõ tenct in eſſe oꝛiginali.qᷓ;uis em̃
aà genere.differẽtie habeant oꝛtũ.tñ nõ diſtinguunt
25 a genere ſed a ſeipſis. S illud qð obijcitur. quõ
differunt. aut ſubſtantiali aut accidentali differẽtia.
dðm qꝙ inſufficienter diuidit.quia in diuinis eſt re/
lationũ differentia vt dicit Aug.in.v.li.de trini.que

nec accidentalis nec ſubſtãtialis eſt.ſed magis dici-

26 tur oꝛiginalis. ¶¶ Ad illud qð obijcit᷑ de creatione.
dom ꝙ rõne connotati.magis differt creatio.ſed ra
tione pꝛincipalis ſignificati.non tãtũ differũt. quia
iſt. xiiij. De tempoꝛali

le oñdit.qy.

— —

ali. Et qm in hac ꝓceſſione ẽ tria cõ
ꝛ⁊ modus ᷣm quẽ.⁊ ꝓpꝛietas ꝑ qua aptus natꝰẽ ꝓcedere.ideo hec ꝑs hʒ tres ꝑtes. n q̃ru pᷣma agit
mꝗar de ꝓceſſione tpali ꝑ ↄpationẽ ad pncipiũ a q̃̊. In ſcda agit de ipᷣa in ↄpatõe ad modũ ᷣm quẽ.
Müc de ſpnſctõ vic endũ ẽ ⁊c. In tcia ꝑ ↄpationẽ ad ꝓpꝛietatẽ ꝑ qu natus ẽ tꝑaliter ꝓcedere.
tag. . diſt. xviij. in pncipio. Hic qrit᷑ cũ.ſſ.ꝑ quẽ diuidũt᷑ dona. Pꝛima ꝑs iteꝝ bʒ duas. In pᷣma
tpalit᷑ mittat᷑ ſiue pcedat a pꝛe ⁊ filio. Scdo q̃rit᷑ vtꝝ mittat᷑ ſiue ꝓcedat a ſe.j.di.xv.in pᷣn

.

nõ tãtũ differt eẽntia a pſona qᷓntũ ꝑſona a ꝑſona.
Ande pᷣdicatur eſſentialiter de ꝑſona.nec facit aliq̊
modo aliquẽ numerũ.perſona &̊ diſtinguit᷑ ab alia
ꝑſona.⁊ ideo non valet argumentũ.
. ueſtio. iiij. d
¶ Suppoſita differentia generationis et pceſſionis.
Querit᷑ bic quarto.vtꝝ ſpũſſanctꝰ ſit ingenitus.et
ꝙ ſic videt᷑ aucte Hiero.quã męjr̃ ponit in lr̃a. Itẽ
bᷣ ipᷣm oñdit᷑ rõe Hiero.qꝛ õe qdð eſt.aut ẽ ingenitũ.
aut genitũ.aut factuʒ.ſed.ſſ.nõ eſt genitꝰ.aut factꝰ.
S eſt ingenitus. ¶ Itẽ negatio pꝛiuatiua cũ cõſtan/
tia ſubiecti cquipollet pꝛiuatiuo termino. Vñ non
par circa numen.idẽ ẽ qd impar.⁊ ſic cũ ſpũſſanctꝰ
genit? nõ ſit. eſt ingenitꝰ. EPgr⸗ plus diſtat a rõne
generationis.ſi.qᷓ; pꝛ.qꝛ pater gencrat quis non ge
neret᷑.ſpũs vero ſanctꝰ.nec generat nec generat᷑
eque vere pꝛiuat᷑ generatio a ſpũſancto vt a patre.
ſicut K dẽ ingenit?. ſic ⁊ ſpũſſãctꝰ. ¶ Cõtra. Aug.
ad oꝛoſium dicit.ꝙ ſolus pꝛ eſt ingenitus.&̊ ſᷣm hoc
nõ ↄuenit ſpũiſancto. ¶ Itẽ ingenitꝰ aut dicit᷑ ßᷣm
ſbam.aut ſᷣm relationẽ.Si ſᷣm relatõnẽ. eſt notio
Sſpũſſanctus hʒ duas notiones.⁊ ita eſſent ſex.qð
eſt ↄtra cõem opinionẽ.Si ſᷣm ſbam.ẽ pari rõne di
ceret᷑ de filio.cũ illud qð vᷣm ſbᷣam dẽ ↄueniat tribus
Itẽ cũ diuina eſſentia nõ ſit genita.nec ſpũſſan/
ctus ſit genitus.nec pꝛ ſit genitꝰ.nec etiã aliqð iſtoꝝ
ſit factũ. rõ ingeniti ßf Biero. obus ↄuenit. que⸗
ritur quõ differunt.¶ E“ dᷣm.qꝙ aliqui voluerit
diſtinguere de hoc noie ingenitũ.qð põt ſcribi ꝑ vnũ
n.⁊ ſic t̃ valet qᷓ;tũ increatũ.vel ꝑ duo n.⁊ ſic oppo
nitur ei qð eſt genitũ ꝓpꝛie dictũ.Sed bec diſtinctio
⁊ ſi valeat apud grecos.non tñ valet apud latinos.
quia ingenitũ ꝑ duo n.eſt wx nõ ſignificatiua apud
nos. Dama.autẽ aſſignat hanc differentiã i lingua
ſua.quia grecus crat. Pꝛetcrea nõ valet ad ꝓpoſitũ
quia nihil querit᷑ hic de ingenito ꝓut tm̃ valet q̃ntũ
non genitũ ſiue innaſcibile. Et ꝓpterea aliter dᷣmẽ ?7
⁊ bꝛeuiter.qꝙ ingenitum vno modo pure accipit᷑ pi
uatiue.ſcʒ pꝛo eo qð non generat᷑.⁊ hoc modo dꝛ de
ſpũſancto ⁊ de eſſentia.Alio modo ꝓut ingenitum
tĩ valet q;tum nõ ens ab alio ⁊ a quo alij.⁊ hc mõ
dicit notionẽ ſolius patris.quia dicit ꝓpꝛietatẽ ⁊ di
itatẽ in patre.Et ᷣm pmũ ſenſum loquit᷑ Hiero.
m aliuʒ loquit᷑ Aug. VUnde autẽ babeat oꝛtum iſti
ſenſus.⁊ qᷓre innaſcibilis ſit notio ⁊ ñ impꝛoceſſibił
infra dicet᷑. Ex his patet ſolutio cõtrarietatis.patẽt
etiã obiecta. ¶ O g obijcit᷑. negatio cũ cõſtantia 28
ſubiecti.cquipollet termino pꝛiuatiuo. vepꝝ eſt. ſi ſit
vere pꝛiuatiuũ.ſed illa rõ ↄcludit ſolum de hoc noie
ſm qð pꝛiuat.non ᷣm qð aliquid ponit. ſeld illud ⁊29
qdð obꝛ.aut pꝛiuat eſſentiã.aut relationẽ.ddᷣm q; ᷣm
qð dicit᷑ de eſſentia ſolũ pᷣuatiue ſiue negatiue tene/
tur.⁊ ideo non pꝛedicat aliquid.ſicut quando dicit
eſſentia non generat. Cetera alia manifeſta ſunt ⁊c.

Di peeſſione ſpũſſancti quantũ ad pꝛincipium a auuo.
Reterea diligent notandũ c.ex ßenine ẽ ꝓceſſio.ſſ.erminata ꝑte ꝗᷓ eſt de eghiane etna. bic inci/
, vit ſcᷣa ꝑs q ẽ de ꝓceſſione tꝑali ſcherare. 4

—

3 pncipiñ a q̊ ꝓcedit ſſ.

j. diſ. xxj.
eſt donũ

ic ↄſiderãdũ e cu. ſſ. det᷑ hoibꝰc. ¶ Pꝛia ps eader bz duas ptes. In pᷣma Gonege tpalr a pꝛe

⁊ filio.In ſcda qri᷑ vtx.ſſ.det᷑ a ſctis boibꝰ.ibi

☚

ic qrit᷑ vtꝝ ⁊ ſcti vini dent vł pñt ⁊c.

1pꝛiq iteꝝ ꝑte tris

Gotfnt
lidet⸗
ſatipe
zinaptt
4 ſͤfen
zmi;
nöckden

Re
ne
Mmiiiſt
ummin
rrti⸗
aninetn
onegni
ziſc Gn
Nenane uziß
nncnii te⸗
imnbnni
nömii
dtgigi
iigini
tnini
6nmi
wtoun

en

.
Auda
ſ
keuinen
t non tinmh
1 eee
S
. S

R

K 4 S

2
“

facit hm tres htes. Gnpꝛima oñdit q; gemina eſt pceſſio ſpũſſcti. In ſcda ꝙ vtrach Pceſſio ẽ a pre⁊ filio.
ibi. De tꝑali aũt ꝓceſſione beda in omel.⁊c. In tercia quia ſpũſſancti tempoꝛalis ꝓceſſio eiug eſt donatio.
oñdit ipe ꝙ ſ.ſ.in ꝗꝓpꝛia pſona tonet᷑nõ tm̃ in effectu.ibi. Sunt autẽ aliq q dicunt ſpm̃ſctm̃.¶ Silx ſca s
qᷓ̃ incipit ibi.Hic q̃rit᷑.vtꝝ ⁊ ſcti viri dent vł ⁊c.in q oñſo ꝙ ſpũſſanctꝰ ꝓcedat tpalit᷑ ſiue donet᷑ a pr̃e ⁊ filio.

ꝗrit mgr.vtꝝ donet᷑ ab aliq̃ ſctõ viro.Et hec ꝑs hʒ tres ꝑtes.ſᷣm tria qᷓ oñdit. Pꝛimo nãq; declarat et ꝓbat

ꝙ ſpũffanctꝰnõ det᷑ ab aliq̃ ſctõ viro. Sco vo oñdit aucte Aug.ꝙ nõ pᷣt dari.ibi.Et q plus ẽ nõ poſſe etiaʒ
dari ⁊c. In tercia opponit ad ↄtrariũ.qꝛ vr̃ datus a paulo.ibi.Sed huic vr̃ ↄtrariũ qð apls ⁊c.vbi ſoluit
nõ eſt datus ab 6 Kedab eius miniſterio. ,
a Pꝛeterea diligen

Di xuy. ¶ &Æ gemina ẽ ꝓceſſio ſpũſſancti.etna ⁊ tpalis. a ter. In pte iſta ſunt

Reterea diligent notandũ ẽ.ꝙ gemina eſt ———
/ ꝓceſſio ſpũſſancti.eterna videlicet q ineffa ptis. q; non vr ꝙ bic
“”ò bilis ẽ.q̃ᷓ a patre ⁊ filio eternalr ⁊ ſine tꝑe ꝓ ðeberet agere de pꝛo⸗
b’ cceſſit.?7 tꝑalis qᷓ a patre ⁊ filio ad ſanctificandã cre ceſſione tpali.qꝛ i bac
R]Ragtturã ꝓcedit. Et ſicut ab eterno cõiter ac ſimul ꝓce pte agit de his ꝗᷓ eter/
dit a patre ⁊ filio.ita et in tꝑe cõiter et ſit ab vtroq; lde ecneuinc,
pcedit ad creaturã nõ diuiſim a patre in fili. afm cho kln e rr,
lio ad creaturã. VUñ Aug.in.xv.li.de tri.ait. Spiri pꝛalis ĩ alio ⁊ alio li⸗
tuſſanctꝰnõ de patre ꝓcedit in filiũ.⁊ de filio ꝓce / bꝛo determinet. quia
dit ad ſanctificandã reareni; ſimul de vrroc p⸗ cternn in peino: ſed
cedit.qᷓ;uis hoc filio pater dederit.vt ſicut de ſe.ita cpalis in tercio.qre ñ
etig dello pꝛocedat. ſimnnilr ie ſc⸗
¶ Ee vtraq; ꝓceſſio eſt a patre ⁊ filio. b ceign ꝙ; pceſſio tpa/
BSDe tpꝑali aũt ꝓceſſione Beda in omeł dñice pꝛime lis ⁊ eterna ab eodes
poſt aſcenſionẽ ita loquit᷑.Cũ gr̃a ſpũſſancti datur pncipio ſunt. ſicut di
hoibus. ꝓfecto mittit᷑ ſpũs a patre.mittit᷑ ⁊ a filio. cit mgfr̃.⁊ iteꝝ eſt ibi
qꝛ et eius miſſio ẽ ia ꝓceſſio.his verbis aꝑte oſtẽ Jaarnado molus p. .
dit donationẽ gratie ſpuſſancti dici ꝓceſſioneʒ vel erndfarl 6
miſſionẽ eiuſdẽ. Sed cum donatio v el datio nõ ſit darationẽ alreriusr
niſi tꝑalis.cõſtat ꝙ et hec ꝓceſſio ſiue miſſio tpꝑalis ideo incidẽtaliter po⸗
eſt. Hanc q tꝑalẽ ſpũſſancti ꝓceſſionẽ Aug.in.xv. nitur bic tractatꝰꝭ p
li.de tri.inſinuat dicẽs ſpm̃ſctm̃ ꝓceſſiſſe a xpᷣo.qũ ceſſione tꝑali ad ma/
poſt reſurrectionẽ inſufflauit in diſcipulos his ver nifeſtationẽ pccſſio⸗

Joh. xx. bies. Eũ reſurrexiſſet xpᷣus a moꝛtuis.⁊ apparuiſſet iis eterne. Sʒ ſic nõ

diſcipul.inſufflauit ⁊ ait.Accipite ſpmſctm̃.vt etiã Saler eone hli

c cũũ de ſe ꝓcedere oñderet.⁊ ipe eſt virtus q̃ de illo pncipio.imo a matre

Luce. vj. exibat.vt legit᷑ in euãgelio.⁊ ſanabat oẽs.⁊ vt oſtẽ tm̃.⁊ reſpicit duaſna

deret hãc ꝓceſſionẽ ſpũſſaneti nõ eẽ aliud qᷓ; dona⸗ turas.ſq; diuinã ⁊ bu

d tionẽ vel dationẽ ipᷣius ſpũſſancti.addit.ꝰpoſt re manã.iõ debuit de ea
ectionẽ dñis ih̊s bi t ſpm̃ſctĩ in ra terminari oſt diui
ſurrectionẽ dñs ihs bis dedit ſi pm̃ſctm. ſemel in tra ni be dagie in pmo.
⁊ poſt humanã natu
ram de q̃ in ſc8o.

b ¶ Et tpalis q̃ a prc ⁊ filio ad ſctificandã creaturã pꝓcedit.vr dicere falſum.qꝛ ꝓceſſio tpalis è cius miſſio.
Hi ſpuſſanctꝰẽ miſſus i colũba ⁊ in linguis igneis q̃s nõ ſctificauit.Si tu dicas ꝙ nõ eſt miſſus ad linguas.ſᷣ
in linguis miſſus ad aplos q́s ſctificauit.Cõtra.miſſus ẽ in colũba ſuꝑ xpᷣm.nec ſctificauit colũbã nec xpᷣm.
Re Pt ad h̊ dici ꝙ męr nõ gnalit᷑ diffinit hic ꝓceſſionẽ tꝑalẽ.ſʒ ſpãlit᷑ put ẽ idẽ qð miſſio iuiſibilis in qᷓ da᷑
ſpũſſanctꝰ⁊ ſctificat᷑ creatura. Ael pᷣt dici qꝙ generalit᷑ accipit ſctificationẽ. Sctificare em̃ triplicit᷑ accipitur. i
Ano mõ ſᷣm ꝙ ẽ de nõ ſctõ ſctm̃ facere.Scdo mõ iã ſctm̃ iĩ ſctitate ↄfirmare.Tercio mõ iã ſctm̃ ⁊ cõfirmatũ
ſic accipit mgr. c ¶ Et ipᷣeẽ virtus ꝗᷓ de illo exibat. Ar̃ hoc de ſr ũſctõ male dicere. Quia aut vᷣtus accipit
Pe aut anpꝛopare dino mõ nõ ↄſtat.ñ ſco mõ vr. Quia.j.Coꝝ.j.dicimꝰ xpᷣm dei vᷣtutẽ ⁊ dei ſapiam ⁊c.
d hoc pᷣt dici ꝙ ſpũiictõ nõ appꝛopat᷑ vtus ſimplicit᷑.ſʒ vtus ſanatiua.⁊ BG qꝛ gra ſanitatũ ẽ donũ ſpũſſcti. ⁊
⁊ gra eius ẽ ipᷣius aie medicina.ſj̊ filio appꝛopꝛiat᷑ vᷣtus opandi.qꝛ oia ꝑ ipᷣm facta ſunt. Alit᷑ pᷣt dici vxᷣtus ʒ
vłhʒ ↄpationẽ ad illud qdð ẽ.⁊ ſic tenet rõnẽ pᷣncipij.vel ad id cuiꝰẽ.⁊ ſic tenet rõnẽ ↄplemẽti.vel ad vtrũq;.
⁊ ſic tenet rõnẽ medij.Sicut &̊ ex ipo appꝛobꝛia Gri ipm filio.in ipo ſpũiſctõ.ita vtus inqtũ tenet röncz
pꝛincipij appꝛopꝛiat᷑ pr̃i.inqtũ tenet ronẽ medij filio.inq;tũ

manifeſtare. ⁊ m A iſtoꝝ triũ modoꝝ reperit᷑ ſctificatio in oĩ ſpũſſancti miſſione rõe termini ad quẽ. ct

fi. in; io. inqtũ rõnẽ ↄpletõis ſpũiſctõ.qꝛ ↄpletio ẽ in bonitate
⁊ delectatoe ſpnᷣſſancti.ſʒ .j.melius dicet᷑. dð ¶ Poſt reſurrectionẽ dñs ihs bis dedit ſpm̃ſcti. Vr em̃ 4

ter dederit. Qꝛ pᷣmo dedit eis anꝓaſſionẽ. cũ deqit eis ptãtẽ eijciẽdi demonia.⁊ curare languoꝛes. Matht.

)

nem. Jobh.xx. Accipi

te ſpm̃ſanctuz. Item
poſt aſcenſionẽ. Act.
ij. ᷓ inſufficient enu/

merat Aug. Re'. ad p̈ᷣ⸗

§ ei?

ſens. dom ꝙ pñt nu/

merari dationes ſpi/

rituſſancti.ctum ad
actũ ⁊ effectum. ⁊ ſic
numerat Raba. 7 fu⸗
erunt tres.qꝛ ter de/
dit.⁊ qꝛ ad tria dedit.
Pꝛimo ad miraculo
rum opꝑpationẽ.Scdo
ad pctõꝝ abſolutio/
nem. Tercio ad infi/
deliũ conuerſionem.
Pnt etiã alio mõ nu
merari.qᷓ;'tũ ad locuʒ

2 ſignatuz. ſic dedit

bis. ſcʒ in terra ⁊ i cœ
lo. Itẽ in terra ad cõ/

mendandũ pᷣceptum

dilectõnis ad ꝓximũ.
in celo ad cõmendan
dũ affectũ dilectõnis

ad deũ.⁊ ſic pʒ cõtro

uerſ

mus.Querit᷑ ꝗͥᷣ tro
dictũ eſt. Et vr ꝙ co/
ueniat magis filio. qꝛ
Ecci.xv.dr.Aq̃ ſapie
ſalutarl.Et Pꝛouer.
ix. Venite bibite vi/⸗
num. ⁊ hoc dicit ipſa
ſapia ſcʒ dei filiꝰ. Sre
PRe'. dᷣm. ꝙ ſpũſſan⸗

ctus dẽ potus inq;tũ

6

ſecularis ſitis reſtrin-
git ardoꝛẽ. Hic autẽ
pbrohriat ſpuiſctõ.
Auia ſicut dicit Oꝛe
go. guſtato ſpũ. deſi/
pit ois caro. Inq;tũ
autẽ ꝑ potũ ẽ delega⸗
tio nutrimẽti ad ſin/
gula mẽbꝛa.ſic appꝛo
pꝛiatur filio.cuiꝰẽ ſa/

pientia et pꝛudentia

appꝛopatũ.q̃ qdãmõ
bñt vim regitiuã ⁊ oꝛ
dinatiuã paſtus oibꝰ
virib? anime. B
f¶ Cbaritas dei dif⸗
ſa ẽ in coꝛdibꝰuf̃is.
Vr impꝛopꝛie dictũ.

ꝗqꝛ qð diffuſum eſt di⸗

ſperſum ẽ. ⁊ virtus di
perſa minoꝛ eſt. ſi G

charitas potens ẽ.nõ

dmdz dici diffuſa. Pe“.

dom.ꝙ infu ndi ⁊ dif

Liber Y.

ppter dilectionẽ pximi. ? iterũ de celo ꝓpter dile /

ni ſpiñ potaui

7

ln⸗ noſtris.q̃ diligimꝰdeũ ⁊ ꝓximũ.
eſt deus detur ⁊ mittat᷑ hoibus. c
¶ Sunt aũt aliqui qͥ dicunt ſpm̃ſctm̃ ipᷣm deũ nõ da/⸗
ri.ſᷣ dona eius q̃ nõ ſunt ipe ſpũs.⁊ vt aiũt.ſpũſſan⸗
ctus dr dari cũ gra eins qᷓ tñ nõ eſt ipᷣe.dat᷑ hoibus.
⁊ hoc dicũt Bedã ſenſiſſe in ſupꝑioꝛibus vᷣbis.qbus
dicit ſpm̃ſctm̃ ꝓcedere cũ ipſiꝰ gr̃a dat᷑ hoibꝰ. tãqᷓ;
nõ ipſemet detur.ſᷣ gr̃a eius. Sʒ ꝙ ipe ſpũſſanctꝰqͥ
deꝰ ẽ.⁊ tcia ĩ trinitate ꝑſona det᷑.aꝑte dicit Aug.in

xv. li. de trini.ita dicẽs.Eundẽ ſpm̃ſctm̃ datũ cũ in
ſufflaſſet ieſus.de q̊ mox ait. Ite ⁊ baptiʒate omßes

gentes in noie pr̃is ⁊ filij ⁊ ſpũſſancti.ambigere nõ
debem?. Zpe eſt g qͥ etiã de celo datus ẽ die penthe

coſtes. Quõ g& deus nõ eſt qͥ dat ſpm̃ſctm̃.ĩmo q̃n/

tus eſt deus qᷣ dat deuʒ. Ecce his verbis apte dicit
ſpm̃ſanctũ ipᷣm ſqʒ deũ dari hoĩbus a pf̃e ⁊ filio.Et

ꝙ ipe ſpũſſanctꝰqͥ deus ẽ.ac tercia ĩ trinitate ꝑſona

nobis det᷑.nfr̃iſq; infundat᷑ atq; illabat᷑ mẽtibꝰapꝑte
oñdit Amb.in.j.li.de ſpũſancto dicẽs.Licet multi
dicant᷑ ſpũs.qꝛ legit᷑. qui facit angelos ſuos ſpũs.
vnus ẽ tñ dei ſpũs. Ihm g̊ vnũ ſpm̃.⁊ apli ⁊ ꝓphe
te ſunt ↄſecuti.ſicut etiã vas electõis dicit.qꝛ vnũ
ſpm̃ potauimꝰ.q̃ſi eũ qͥ nõ qat ſcindi.ſᷣ ifundat᷑ aĩis
⁊ ſenſibꝰillabat᷑.vt ſecular ſitis reſtringat ardo.ẽ.
q ſpũſſanctꝰnõ eſt de ſbᷣa reꝝ coꝛporaliũ.nec de ſbᷣa
inuiſibiliũ creaturaꝝ.his vbis aꝑte dicit ſpm̃ſctm̃
ipᷣm qͥ creatura nõ eſt.infundi mẽtibus nr̃is. Idem
in eodẽ. Ois creatura mutabilis ẽ.ſᷣ nõ mutabilis
ſpũſſanctꝰ. Quid aũt dicè dubitẽ.qꝛ datus ẽ ⁊ ſpi⸗
rituſſanctꝰ. cũ ſcriptũ ſit. Charitas dei diffuſa ẽ in
coꝛdibꝰnfis ꝑ ſpmſctm̃ qͥ datus ẽ nobis.Qui cũ ſit
inacceſſibilis natura.receptibilis tñ ꝓpter bonitatẽ
ſuã nobis eſt cõplens vᷣtute oĩa.ſᷣ qui ſolis ꝑticipet
iuſtis.ſimplex ſba.opulens vᷣtutibꝰ.vnicuiq; pñs.

diuidẽs de ſuo ſingulis ⁊ vbiq; totus. Incircũſcri⸗

ptus &D ⁊ infinitus ſpũſſanctus.qͥ diſcipuloꝝ ſenſus
ſeꝑatoꝝ infudit quẽ nihil pᷣt fallere.Angeli ad pau⸗

cos mittebant᷑.ſpũſſanctꝰaũt populis infrundebat᷑.

Quis g dubitet.qͥn diuinũ ſit qð infundit᷑ ſim plu
ribus nec vf. VUnꝰeſt ſpũſſanctꝰqͥ datus ẽ oĩbꝰ.licʒ
ſeꝑatis aplłis.Et hic aꝑte dicit Ambᷣ.ꝙ ſpũſſanctꝰ
qᷣ eſt ſa ſimplex.cũ ſit vnꝰdat᷑ pluribꝰ. Alia q;ᷓ au⸗
toꝛitate G idẽ aſtruit᷑.ſcʒ ꝙ ſpũſſanctꝰ qͥ eſt eqlis ſi⸗
lio hoĩbꝰdet᷑. Ait em Aug.de vbis apli ſic. Chari⸗
tas dei diffuſa ẽ in coꝛdibꝰ nr̃is ꝑ ſpmſctm̃ qͥ datus
eſt nobis.a qͥ dat᷑:ab illo qͥ dedit dona hoĩbus.que

dona:ſpm̃ſctm̃.qͥ tale dat donũ q̃lis ẽ ip̃e.aagna

eſt miſcðia eius.donũ dat ſibi eq̃ie.qꝛ donũ eiꝰſpiri

tuſſanctꝰẽ. Pꝛemiſſis ⁊ alijs pluribꝰauẽtibꝰaperte

mõſtrat᷑ ꝙ ſpũſſanctꝰ eq̃lis pri ⁊ filio nobis datur.
nec iðo tũ minoꝛ ẽ pfe ⁊ filio. Vñ Aug.in.iiij.li.de

trini.ait. Non ideo inquit minoꝛẽ ſpiritũſanctum.

ctionẽ dei.quia ꝑ ipᷣm donum diffundit᷑ charitas in

nõ ſolũ dona ſpũſſancti. etiã ſpũſſanctus j

ioe ſpũſfanctꝰ
q̃ deus ẽ det ⁊ mit
titur.
Aug.
AMath. xxviij.
vi
Amö.
ps. ciij.
Romayv—.non.
e
ſord

epteficn
Aopon

/
———.,e²n

— * G — .. — —

—,,P—/ãß Fͤ⏑el

—

—
—

quia ⁊ eü pater miſit ſilius arbitrandũ eſt.

viri ſancti ⁊ eccleſie pᷣlati dent vel dare poſ⸗
ſint ſpm̃ſanctũ.⁊ ꝙ nõ dent hic oñdit. dD

—rõñõõ

Hic querit᷑ vtrũ ⁊ ſancti viri dent vel poſſint dare

Aglijs ſpm̃ſctm̃: Quẽ ſi alijs dant.cũ eius donatio
ſup̃ ſit dicta ꝓceſſio. videt᷑ ab eis ꝓcedere ſpũſſan
ctus vel mitti. Sʒ creatoꝛ a creatura nõ mittit᷑ vel
ꝓcedit.reſtat & vt ſpm̃ſanctũ ipſi nõ dent nec poſ/⸗
ſint dare. Vñ Aug.in.xv.li.de tri.Non aliqͥs diſci
puloꝝ xpᷣi dedit ſpmſctm.Oꝛabant quippe.vt veni

ret in eos qbus manũ imponebãt.nõ ipſi eũ dabãt

Auẽ moꝛẽ in ſuis pᷣpoſitis etiã nũc ſeruat eccleſia.

deniq; ⁊ ſymon magus offerens aplis pecuniaʒ nõ
ait. date mihi ⁊ hac ptãtem vt dem ſpm̃ſctm.ſᷣ cui
cunq; inqᷣt impoſuero manus.accipiat ſpmſanctũ.
Quia nec ſcriptura ſuꝑius dixerat. Vidẽs aũt ſy⸗

Di. XIII.

D funci ꝓpꝛie dicit᷑ bu

moꝛis.ipſa autẽ cha/⸗
ritas humoꝛi compa
ratur. qͥa ſicut arboꝛ
fomentũ.⁊ vitã.⁊ vi -

riditatẽ habet ab bu⸗
moꝛe.ſic tota ſpũalis

machina ab amoꝛe.
Iſte aũt amoꝛ infun/
ditur inq;ẽtũ intra re

cipitur. Diffundit᷑ w

ro.inqtuʒ ex intimis
ꝓcedens dilatat affe

ctum ad dilectionem

multoꝝ.⁊ mouet oẽs
anime vires ad bo/
nas opationes. Ope
ratur em̃ magna ſi ẽ.
ſi vo operari renuit

R☚*

—

ð

—

☛ ⏑

Act. viij. mon qꝛ apli darent ſpm̃ſctm̃. Sʒ dixerat. Videns amoꝛ non eſt. Sicut
auit ſymon qꝛ ꝑ impoſitionẽ manuũ aploꝝ daretur dicit Gꝛeg. Et ido do
ſpũſſanctꝰ. Ecce his verbis oñdit Aug. nec aplos minus dicit Job. vj.
nec alios eccleſie pᷣlatos dediſſe vel dare ſpmſctm. ſlumina de vntre ei⸗
NAM nõ poteſt dari ſpũſſanctus docet. e L anll:. Q⸗ vietr
¶ Et qð plus eſt nõ poſſe etiã dari dicit in eodẽ li.ſbᷣ⸗ gver eſt in his qᷓ ba
dens. De xpo ſcriptũ eſt ꝙ acceꝑit a pre ꝓmiſſio⸗ bent oꝛtum ab oꝛigi⸗
nẽ ſpũſſcti ⁊ effuderit.in qͥ vtraq; natura moõſtrata ne deficiendi. Sicut ẽ
eeſt humana.ſ.⁊ diuina.Accepit qᷣve vt hõ.effudit in puteis in q̃dbus nõ
vt deus. Hos aũt acciꝑe qͥdẽ hoc donũ poſſumus viuit aqua. Sed cha⸗
ꝓ modulo nr̃o.effundere vo ſuper alios non vtiq; eeteereiginern
poſſumꝰ.ſᷣ vt hoc fiat.deuʒ ſuꝑ eos a quo id efficit uius.
inuocamus. his verbis expᷣſſe dicit nos ſpm̃ſcnn –C
nõ poſſe ſuꝑ alios effundere.i.alijs daurer.
4 ponit in contrarum. f
Gal.ii. (Sed huic vf̃ cõtrariũ.qð aplus ad Gał.de ſe lo/
AAuens ait. Qui tribuit nobis ſpm̃ opat᷑ vᷣtutes in
Determinatio. nobis. Ecce euidẽter dicit ſe tribuiſſe ſpm̃.¶¶ Sed
.. intelligendũ ẽ hoc dixiſſe apim.nõ qꝛ hr̃et ptãẽtem

⁊ autoꝛitatẽ dandi ſpm̃ſctm.ſᷣ qꝛ miniſteriũ habue⸗
rit in qͥ dabat᷑ a deo ſpũſſanctꝰ. Vt em̃ ait aug.ſup
eundẽ locũ exponẽs illud apli verbũ. Ab aplo pꝛe
dicata ẽ eis fides.in q̃ pᷣdicatõe aduentũ ⁊ pñtiam
ſpũſſcti ſenſerãt.ſicut illo tꝑe in nouitate inuitatio⸗
nis ad fidẽ etiã ſenſibilibꝰ miraculis pñtia ſpũſſcti
apparebat.vt in actibꝰaploꝝ legit᷑. Aꝑte hic oñdit
quõ illis ſpmſctm̃ aplus tribuerit. Hon vtiq; ißm
mittẽdo in eos.ſᷣ pdicãdo eis fidẽ xpᷣi.quã illis reci
pientibꝰꝙ ſpũſſanctꝰin eis eſſet aliqbus ſignis viſiß
bilibus monſtrabat᷑. NHNon g̊ homies quantũcunq
ſancti dare poſſunt ſpmſanctull.

. D intelligentiã eoꝝ qᷓ dicunt᷑ in pñti diſtlin· (Queſtio.ſ. M
ctione duo pꝛincipalie irunt penmo qritur d ar poumn e ⸗ tꝑalis.vr̃ per Bedã q dicit
pꝓceſſione tꝑali ſpũſſancti. ſcdᷣo de eiꝰ no/ in omel. hr in lra.ſpũſſancti miſſio ẽ eiꝰ pc io ſecd
tione. Quantũ ad pꝛimũ qrunt᷑ duo. Atꝝ ſit pone. miſſio ẽ tpalis. eſt ponere peeſſionz ſpuſſancti t⸗
re pceſſionem tpalem ſpuſſancti. Scdo vtx pceſſio poꝛalẽ.¶ Icẽ ocipᷣm oñdit᷑ rne ſie. Dꝛocedere eſit·
Ealis ponat in numen cum etemg. 2 yno in alin. cu 5 ſpuͦſſanctſit a deo. t ſiti creatu
iae

ra. deo peedit in ereaturã. boc autẽ non eſt ante

creatura ſit. boc ẽ ex tpe. ⁊c. Ite conũ ſiue datũ
a dante ꝓcedit in accipientẽ eñ ed ſpũſſanctus
ex tꝑe dat᷑. ex tꝑe ꝓcedit a dante in recipientẽ.ꝭẽ
tonere pceſſionẽ tꝑalẽ. ¶ Contra. ſpũſſancti ꝓceſſio
idẽ eſt qd eius ſpiratio.ſed non vr eius ſpiratio ali
tgalis. S nec ꝓceſſio. ¶ Item ſicut ꝓceſſio ſe bʒ ad
ſpm̃ſctĩ ſic generatio ad filium.⁊ quẽadmodũ ſpiri
tuſſanctꝰ? mittit᷑ in mentẽ. ita filiꝰ.⁊ vtrũq; ex tꝑe.ſʒ
generatio filij rõne talis miſſionis nullo mõ dꝛ tꝑał.
G nec ꝓceſſio ſpnũſſancti.¶ Item ꝓceſſio ſpũſſancti
nõ dẽ tꝑalis niſi m ꝙ ẽ ꝓceſſio ab aliqͥ in aliqͥd.vt/
ote in creaturã.ſed ꝓceſſio ab aliqͥ in aliqͥd.non eſt
7 niſi duplr.aut ᷣm ꝓceſſum ab agente in ſuſcipiens.
aut m ꝓceſſum a loco in locum. Sʒ pꝛimo mõ nõ
eſt tꝑalis ꝓceſſio. ꝛ ſpũſſanctꝰeſt pſona in ſe fixa et
ſtans.̊ no ꝓducit᷑ in ſuſcipiente. Scdo mõ non.qꝛ

qð tali mõ ꝓcedit.a pᷣncipio recedit.⁊ ad terminuʒ

accedit.boc aũt nõ ↄuenit ſpũiſctõ.. Itẽ oẽ qð tꝑa
liter ꝓcedit ab alio bʒ initiũ eſſendi ex tpe.ſi ſpiri
tuſſanctꝰtꝑaliter ꝓcedit.ꝗ̊ eſſe incipit. Itẽ ꝓceſſio
tcxalis.aut dẽ tpalis rõe ſpũſicti· aut gre. Mõ ratioe
ſpũſſancti.qꝛ pꝑerſona eterna ẽ. Silr videt᷑ ꝙ nec rõe
gre.qꝛ Aug.dicit.iiij.d tri.ſᷣm ꝙ aliqͥd eternũ mẽte
capimꝰ.nõ ſumus in hoc mundo.& ſi gra eleuat ad
capiendũ eternuz. eſſe eius ⁊ pceſſio nõ eſt tꝑalis.S
nec ꝓceſſio ſ.ſ.rõe gre. ¶ Itè in pceſſione f.ſ.in crea
turã ẽ ꝓceſſio dwoni icreati qd ẽ ſ.ſ.⁊ doni creati qð ẽ
ga.ſʒ donũ icreatũ ẽ nobiliꝰ.gᷓ cñ a nobilioꝛi debeat
fieri denoiatio. ꝓceſſio.ſ.ſ.in creaturã debet Beii
⸗ increata. ſed ois talis ẽ eterna.nõ tꝑalis. ⁊c.
dom.ꝙ ꝓceſſio ᷣm ꝙ cõit᷑ accipit᷑ de filio ⁊ de
ſpuſancto dẽ emanatio ab boc ſcʒ a pꝛe. Scom ꝙ dẽ
de ſpũᷣſctò. dẽ pceſſio ab vno in aliũ.ſed ꝓcedere ab

vno in aliũ eſt duptr. aut ſicut in obiectũ in qð pꝛo/

tenditur. aut ſicut in ſuſceptiuũ in q̃ recipit᷑.⁊ pᷣmuſ

quidẽ modus ẽ in ꝓceſſione eterna.qꝛ em̃.ſ.ſ.pꝛoce

dit vt amoꝛ mutuus.ideo ꝓcedit a duobꝰ.ita ꝙ ab

vno in aliũ. Spũs em̃ ſanctꝰvt dicit Hiero.⁊ Aug.

amoꝛ eſt.q̊ pĩ amat filiũ ⁊ filius amat patrẽ. Scos
modus in illa eſſe nõ potuit. qᷓuis ita intellexerũt.ꝙ
in filio recipit᷑ ſpũſſanctꝰ et a pie ꝓducit᷑.ſed ꝑenes
hm modũ.cũ receptio ſpũſſancti ſit ꝑ influentiꝗ bo⸗
ni gratuiti qʒð ex tꝑe eſt. attendit᷑ ꝓceſſio tꝑalis ſᷣm
qð.ſ.ſ.d ꝓcedere ab aliq̃ in aliquẽ.nõ tm̃ ficut i ob/
iectum. ſ ſicut in habitaculũ. ⁊ ſic ↄcedendũ ẽ ꝙ eſt

pꝓceſſio tpalis.i.ſ.nõ rõne eius a qͥ ſed rõne eius in
q8 ꝓcedit. ¶ Ad illud g q̊d obijci᷑ de ſpiratione et

generatione. ia pʒ rmſio.q; neutrũ hoꝝ noim reſpe⸗
10 ctum dicit in terminũ in quẽ fit gcel 4 Adillud
qͥd obijcit᷑ꝙ ꝓceſſio ſpũſſancti nõ gt eſſe ab ali

——

iͦ vt
in receptiuuʒ.ddm.qꝙ veꝝ eſt rõnei e b alii tũ

rõe cõnotati.q̃d eſt gra in q̃ datur.ſ.ſ.ſuccipit᷑.quia
1 gra eſt in alli Acut in ſuſceptiuo.¶ Ad illyd. quod
obijcit᷑.qd tpalit᷑ ꝓcedit icpit eẽ.dðm.ꝙ hͥ ẽ duplx.
ꝗqꝛ bec derminatio tꝑalit᷑ pᷣt poni circa actũ ꝓcedẽdi
ꝑ ↄpꝑationẽ ad pꝛincipiñ a q̊.vel in ↄꝑatione ad ter/

minũ in quẽ. Pꝛimo mõ vera ẽ ꝓpoſitio.ſed ſic non

ꝓf ſpũs ꝓcederetꝑaliter. eo ꝙ ex tꝑe ꝓducat᷑.Alio
mMÿ per coparationẽ ad terminũ in quẽ.ſic nõ hʒ ve/
rnitatẽ.ſi ꝓcedit in hoc ex tꝑe ꝙ babeat initiũ. ſolũ
w.incipiat eſſe in boe⸗ aal
non ꝓccdit tpaliter. qꝛ eleuat ad eternũ. doᷣm ꝙ tẽ/
12 wꝛale vr triplr. Uno mõ vr̃ tpale q̊d hʒ initiũ 2 ya⸗

¶ ANtrum pceſſio tꝑalis ponat in numeꝝ cum eterna

Ad illud qð obijcit᷑. ꝙ grfa

— —

—

riation? a aetum in te/tboc mõ dr tpale qd ſubia
cct tẽpoꝛi ⁊ eſt coꝛruptibile ⁊ variabile. Scdo modo

dr tꝑale qð bʒ initiũ in tꝑe eſſendi.ſed nõ variatio/
nem. vt aia. Tercio mõ dr tpale qͥd bʒ initiũ in tꝑe

mõ dr tꝑalis ꝓceſſio.vel gratie donatio. Põt tñ dici
ꝙ gr̃a hʒ eſſe tꝑale.rõe eiꝰin qͥ eſt ſcʒ li.ar.qd mutat᷑

⁊ variat᷑.⁊ verbũ Aug.q̃d dicit ꝙ nõ ſumꝰin h̊ mun
qo. eſt intelligendum itum ad cõfoꝛmitatẽ. ¶ Ad
illud qd obijcit. ꝙ denoĩatio debet eẽ a dignioꝛ. di⸗

cendũ.qꝙ totũ copulatũ.q; deſtruit᷑ deſtructione cu/
iuſlibet partis.bʒ denoiationẽ a parte impꝑerfectioꝛi
Vñ ſi vna ꝑs copulationis ẽ falſa totũ copulatũ dr
falſum.Si vna ↄtingens.totũ iudicat᷑ vnnges.Si
vna tẽpoꝛalis ⁊ totũ tꝑale.Quia ꝓceſſio tpalis in
dudit emanationẽ eternã ꝑſone.⁊ emanationẽ gr̃e

g tꝑalis eſt.ideo dr̃ tꝑalis.⁊ nõ eterna. Et qͥd dicit

ꝙ denoiĩatio debet fieri a dignioꝛi.dm ꝙ nõ eſt en.

niſi in eo in quo illud quod minus dignum eſt con/
foꝛmatur digni

oꝛi.
¶ Queſtio. ij. b

⁊ ꝙ ſic videt᷑ per hoc ꝙ dicit mgr. gemina eſt pꝛo⸗
ceſſio ſ.ſ.eterna ⁊ tꝑalis. ¶ Itẽ rõe videt᷑ ſilr.qꝛ plꝰ
diſtat tpale ab eterno.qᷓ; eternũ ab Acno ulnd con
ſtat. ſod ꝓceſſio eterna facit numeꝝ cum eterna.qͥæ
pceſſio filij. ? pceſſio ſ.ſ.ſuns due. ⁊c. Itẽ qᷓcunq;
bñt oꝛdinẽ.hñt numeꝝ ⁊ diſtinctiouẽ.ſ pceſſio efnæ
⁊ tꝑał hñt oꝛdinẽ.qꝛ ecna añ tꝑalẽ.̊ hñt diſtinctõʒ.
faciunt numeꝝ. ꝓceſſio tepoꝛalis ⁊ eterna ſunt

vue. Contra.numerata ꝓceſſione numerat᷑ pce-

dens.qꝛ vnum ⁊ idẽ non ꝓcedit bis. ſi ſunt due ꝓ
ceſſiones.ſunt duo ꝓcedęetes.ꝗ ſ.ſ.ſunt duo.ſed boc
eſt falſum. qꝛ vnus eſt ſpnſſanctus pcedens.ergo et
pꝛimuz. ¶ Itẽ pꝛoceſſio tpalis ⁊ cterua ſi differunt
aut hoc ẽ ex h̊ ꝙ ſunt diuerſe emanatões.aut qꝛ di⸗
uerſus modus emanandi. Non qꝛ diuerſe emana/
tiones.qꝛ tunc eſſent diuerſi emanãtes. Mec qꝛ di-
uerſus modus.qꝛ pr ⁊ filius ſemꝑ vno mò ſpirant.

Oſpnũ̃f anct ſemꝑ vno mõ ꝓcedit. c. ¶ Item bõ
pictus ⁊ bõ verus nõ ſunt duo hoies.nõ em̃ nume/

rant᷑ niſi vniuoca.⁊ q̊d dr̃ d duobꝰpᷣm vnã naturã.

ſed actũ extra tp̃s ⁊ ſupꝛa tpᷣs eleuatnʒ. ⁊ hoc tercio

13

ſed tẽpoꝛale ⁊ eternũ minꝰ cõicant.qᷓ; hõ pictꝰ et hxõ

vcrus.̊ pꝛoceſſio tꝑalis ⁊ eterna nõ ẽ dicẽda gemi⸗

na. ¶ Itẽ pꝛoceſſio tpalis nõ addit ſuper eternã ni⸗

ſi reſpectum vel effectũ in creatura.̊ reſpectꝰvel eſfe

ctus cauſe additꝰ.ipᷣam nõ numerat. Eñ ſol lucens
⁊ ſol illuſtrãs ſiue illuminãs.nõ ſunt duo.ſilr deus
ens.⁊ deus creans.g nec pꝛoceſſio eterna.nec tẽpo⸗
ralis erit dupłr. ¶ K' ad pᷣdictoꝝ intelligentiã ẽ no
cãdum.qꝙ pꝛoceſſio dr geminari.aut rõne pꝛoceden
tium.vtputa eũ pꝛoceduut duo filij.aut rõne modi.

vt amoꝛ ⁊ verbu dupli pꝛocedunt.vl rõne modi di
cendi vt dicat᷑ pꝛoceſſio gemina.i.duplłr dicta. Sed

14

attendendũ ẽ ꝙ modus dicẽdi eſt triplex.ſc vniuo

cus.equocus.⁊ analogus.Cum eſt modꝰequocus.
ibi ẽ geminatio circa dici.⁊ nõ circa ecẽ. VUñ hõ

⁊ hõ verus.duplr or̃ hõ. ſ nõ eſt duplex h vel dico

hoies. Cum ẽ modꝰ dicẽdi vniuocꝰ.ẽ geminatio cir
ca eẽ ⁊ nõ circa dicere. VUñ hᷣ verus in ſoꝛte ⁊ plats

ne numerat᷑.qꝛ ſunt duo boies.ſj nõ multiplicit᷑ di

Abi ẽ modus dicẽdi anologus.qꝛ partẽ tenet de na
tura vniuoci.partẽ de natura cqͥuoci.ibi ẽ numera/

tio in eſſendo ⁊ dicẽdo.ᷣm hunc moqum ddm. x½

17 Pe

ock doht

waſof
Cona o
hmo
ſboe n
gboefti
tſiardl.
goetſion
penccrd
.s ſuafte
nehlithl
Tenl
ninache
ſichrne
(Aa

ſhaen

nl
gunep fm
ciülucidi

ilunn

o preid
gj me
tbi,
On

itue
WS
N
neen

0. Persz;

nintie
eiiggtgi
ehan
nd
abicni⸗
eckug
W Nſen
ienmng,
denEf
unnfütt
Wdende,

nendten
Rientifig,
Hed;
astane
imi,
stdinin
nmndts N
Nugnt
oif
boicz an
ana oida
unan. De
nͦireN
Sl
ooguni
i
wliuſun
nimmtnad
4 “
dn
tnigti⸗
gnite,
kut⸗
4 9
ynin
atie
ene
lnhn

18

.

poceſſio ßm qᷓ dicta eſt de coceſfionẽ tempoꝛali

eterna.nõ eſt vniuoce nec equoce.ſᷣ analogice. quia

vnꝰ modus daudit᷑ in alio. Pꝛocedere em ab hoc
in hoc vt in obiectũ eſt eternũ. Sed pꝛocedere ab Rᷣ
in boc vt in habit aculũ ẽ tẽpoꝛale.Om̃ ǵ analoguzʒ

eſt ſicut dictum ẽ. ⁊ ſic ideo eſt ibi duplex dici.⁊ vna

pꝛoceſſio dr̃ dupł C ita per ↄñs dupir eẽ.vt nõ incõ
uenieter dicat᷑ pꝛoceſſio ſpnſſancti eẽ duplex.

ullud g qͥd obijci᷑ in ↄtrariũ. ꝙ multiplicata pceſſio
ocedẽs.ddm ꝙ veꝝ eſt. ſi accipia?t

ne. multiplicat᷑ pꝛ eſt. ſi accipi
multiplicatione ſᷣm vnũ modũ dicendi. Vñ ſi ge

mina eſſet pꝛoceſſio. ̃m ꝙ pꝛoceſſio dr exitꝰ ab aliq̃

vtiq; duo cẽnt ꝓcedẽtes.nunc nõ ſic.ſ̊ gemina.Oꝛ

vno mõ eſt ab aliquo in aliquẽ vt in obiectum. Alio

modo ab aliquo in aliquem vt in habitaculum.
Ad illud qͥd obijcit ſcdᷣo.aut ẽ duplex pccſſio.q;
duplex emanatio. vel duplex modus. dm. ꝙ non
ſufficient᷑ diuidit. debet em̃ terciũ mẽbꝝ addere.ſcʒ.
aut qꝛ duplex modus dicẽdi nõ cqᷣuocus. Et ꝑ hoc
pʒ ſequẽs de hoie picto 2 vero.qꝛ ibi nõ eſt analogia
F equocatio pura. ¶ Ad illud qd obijcit᷑ vltimo. ꝙ

reſpectus additꝰ nõ numerat ⁊c. dm. ꝙ reſpectus

additus ſubiccto.nõ numerat ſubiectũ. VUñ non dr
ſpũſſanctꝰduplr᷑.qꝛ ſpirat᷑ ⁊ inſpirat᷑ ſʒ qñ reſpectꝰ
addit᷑ ſignificationi termini.tunc neceſſe eſt aliter ⁊
alit᷑ illum dici.⁊ ſi ſit reſpectꝰ nõ diſtrabens.ita qpñ

Rciat oio diuerſaʒ ſignificationẽ.ſed ad illã oꝛdina

tus facit analogiã in tercio. ⁊ numeꝝ ſᷣm dici.⁊ etiã
numeꝝ m eẽ. Vñ ſi h̊ nomẽ illumiatio ſignificaret
actũ lucẽdi abſolutũ.⁊ actũ lucẽdi ↄpatũ.ſol duplix
dicẽt᷑ illumiare.⁊ eſſʒ illumiatio ſol gemiaſj tñ ma⸗

gis ꝓpꝛie ibi cẽt gemiatio in dicẽdo qᷓ; in eẽ᷑ndo. ñ

mgrf magis ꝗꝓpaie loq̃ret᷑ ſi diceret pceſſio ſpũffancti

dicit᷑ dupli

₰

lit ibi ꝓpꝛie geminatio.
Onſequenter eſt ſcdo loco queſti

datione ſpũſſancti. ⁊ circa hoc qrunt᷑ duo.
Pꝛimo qritur vtꝝ õ Apꝛia pſona
poibus. An tm̃ dicat ideo dari.qꝛ datur eiꝰeffectus
Secundo vtrum ſpũſſanctꝰ detur ab aliquo ſancto
Niro. AQueſtio.ſſ. fc.

ꝛ detur in ꝓpꝛia perſona ſic oñditur ad Ro. v. cha

ritas dei diffu.c.in coꝛ.n.per ſpm̃ſctm̃ qͥ datusẽ no

bis.ſed nihil diſfunit charitatẽ niſi ſpus increatus
Sc. ¶ Itẽ Aug. dicit. v. de tri ꝙ ſpuſfanct? ẽ tonũ

⁊ eo dĩ donum.qꝛ datur.ẽ ſi pſonalit᷑ eſt donũ. perſo
naliter dat. ¶ Itẽ poeitn ondit᷑ rõe.ſpũfſanct? eſt
aimnoꝛ.⁊ pᷣmus amoꝛ. ſed amoꝛ eſt dnum pᷣmũ. in q
alia oĩa cona donãt᷑. ſi nõ eſt poſterius ſine pꝛioꝛi.

—

nõ eſt ponere wona ſpnffancti dari qͥn detur ꝓpꝛie ſpi

nitituſſanctus. Itẽ ſpũffanctꝰ datur ad vniendum et

rxis miſtici ſunt mẽbꝛa inuicẽ vnit

colligendũ mẽbꝛa coꝛpoꝛis miſtici.ſed mẽbꝛa coꝛpo
. ſicut ip̃e dñs pe
tit. Joh. xvij.vt ſint conſummati in vnũ.ſ⸗ perfecta
vnio nõ ẽ niſi in vno ſumplici. g mẽbꝛa vniunt᷑ ꝑ ali
quod q̃d ẽ vnum ⁊ idẽ in oibus.boc autẽ nõ pᷣt eſfe
Vnum creatũ.ſed increatum. neceſſeẽ cum dono
creato dari increatum.¶¶ Contra. Gꝛatia eſt ars re⸗
cte viuendi.⁊ ga ẽ wonum ſufficiẽter dirigens aiam

in finẽ.g vr ꝙ aliud donũ ꝙᷓ donũ grẽ create non ſit

gie oportunum. & ſi nõ eſt in oꝑibus dei conendum

er gn liaia anaißcak per i in eo
qdnõ cſſet pꝛius. cum dare ſit facere ꝙ aliquid ſit

ſuperſluum.patet ꝙ nõ ẽ neceſſe dani ſpm̃ſanctum.
tiã nihil ẽ in eo

citer. S cum dicit e eſt gemina. quia n5

ꝛincipalis

⁊⁊ receptiuũ.aliquid tm̃ r

- .- — —.

in iſto quod nõ erat pꝛus.nõ datur niſi gratia. Si
dicas.qꝙ ſpũſſanctus eſt in eo vt ſanctus. pꝛius erat
vt ſpiritus.& nibil aliud eſt qᷓ ſj m̃ſanctum facientẽ
gratiã ſanctificantẽ in boc· Itẽ qd dat᷑ poſt dona
tionẽ.eſt in poteſtate accipiẽtis. ſed ſpirituſſ. anctus
ſuh nulla pot redigi poteſtate.ergo non poteſt dari.
Itẽ qd dat᷑ alicui differẽti per eſſentiã. aut de no
ucreatur.aut multiplicat᷑.aut eiꝰ poſſeffio trãffer⸗
tur. vt patet cum do alieui ha. e Dons ſpiiſß anm
cti non creatur.nec multiplicatur.nec poſſeſtio eius
tranffert. quia deus ſemꝑ babet ſpm̃ſcrm̃. S ſpũũſſan
ctus nõ datur. R“ dom. ꝙ dare eſt ad aliquid ba-
bendum vel po idendum. habere autẽ aliquid. vet᷑
poſſidere eſt cum aliqͥd eſt in facultate habentis vel
poſſidentis.Eſſe autẽ in facultate babẽtis vel poſſi
dentis. eſt eſſe pᷣſto ad fruendum vel vtendum. Per
fecta autẽ poſſeſſio eſt. cum bõ habet illudᷣ q̊ poſſet
vti ⁊ quo poſſet frui.ſed recte fui nõ eſt niſi deo.⁊ re
ete vti non cõuenit niſi ꝑ gratiaʒ gratum facientẽ. S
ꝑfecta poſſeſſio eſt in q̃ deus babet᷑ ⁊ eius gratia. ſy
ꝓfectum donum eſt ad perfectã poſſeſſionẽ.ᷓ nõ eſt
donum optimuʒ ⁊ donum ꝑfectum.niſi detur donuʒ
increatum qd eſt ſpiritufranctꝰ ? tonum creatuz q8ð
eſt gra. Concedendumẽ g vtrumq; dari.¶ Ad ills
Cad obijc᷑ de gra ꝙ eſt ars bene viuendi pʒ rñſio.
Fuis em̃ ſit ars q̃ vtimur.non tñ eſt poſſeſſio q̃ frni
mur vt obiccto.⁊ ideo nõ eſt pfectuʒ donũ ſine illo.
Zaillud qͥd obijcit niu lns eſt in iſto pꝛius.
dm ꝙ dari non oꝛdinat᷑ ad eſſe.ſed ad habere.licʒ
em̃ ſpu‚ſſanctus eſſet pꝛius in ꝑccatoꝛe.non tñ ha⸗
bebatur ab eo.qꝛ pctoꝛ nõ habebat facultatẽ fruen⸗
di ipo. ¶ Av illud qd obijcit᷑ ; datũ eſt in poteſtatr
accipientis. dᷣm.qꝙ aliqͥd dat᷑ alicui.vt finiẽs.ſicut
hmiñ merenti.Aliqͥd vt ꝑficiens.vt gr̃a ↄſentienti.
Aliqᷣd vt ſubſeruiẽs.vt equus militi. Oꝛ autẽ dr q
datũ ẽ in ptãte accipiẽtis.veꝝ ẽ de datõne tercio mo
dicta.nõ pᷣmo ⁊ ſcdo.qꝛ illi ſunt modi bñdi in qͥbus
bñs habet᷑. Añ hõ hbr̃ a gra ⁊ hr a dono q̃ frui᷑ Ex G̊

Farer vltimũ ꝙ illud ven ẽ de eo qd dat᷑ vt poſſeſſio
limitata. Sʒ de eo qd dat᷑ vt finiẽs.nõ.qꝛ tale ſimul

p̃t dari multis ⁊ haberi a multis.qꝛ ad idẽ tendunt.

⁊ideo cum dat᷑ non tranffer.
—Mueſtio.iÿj. .

¶ Armum ſpiſſ anctus detur ab aliqᷓ viro ſancto. et q;

ſee pbarur boc mo. Spfßſrmf van non eit aliuc ch⸗
gratia gratufacientẽ dan. Sʒ oñdit᷑ ꝙ gratiã gratu.⸗

facientẽ ab hoie dari ſiue infundi eſt poſſibile 2 con
ueniens/ veruʒ. Et ꝙ ſit pomibile vi

OQuia maioꝛis vtutis ẽ pducere foꝛmã ſbᷣalem qᷓ; ac
cidentalẽ.⁊ gratia eſt foꝛma accidentalis.cum ergo

cxreatnra habeat virtuteʒ ꝓducendi foꝛmã ſbalem.

mu ltofoꝛtius videt᷑ de gratia q̃ eſt foꝛma accidenta
lis. ¶ Item bocipᷣm videt᷑ poſſe oſtendi a ſili. quia
grã eſt lumen ſpnale.ſed ita videmꝰ in lumine conꝛ
poꝛali ꝙ aliqͥd eſt luminis datiuũ.⁊ aliquid datiuũ
tiuũ. ſi lumẽ ſpũale ẽ

eque potẽs.pari rõne videt᷑ de ipo.Sʒ datiuũ cũ ſit

d.nõ pᷣt eẽ reœptiuum. qꝛ nihil recipit ab aliq̊ͥ.

eſt regiri in creatura.qdð recipiat lumẽ ſpirituale.qd
eſt gratia. 2 det ipm. ſic de alijs. ¶ Ite duo ſunt qᷓ
faciunt creatura habere poſt. e ꝓducendi ſibi ſimile.

ſcʒ coꝛruptibilitas ob quam indiget conſeruari ab
alio.⁊ perfectio in natura. ob qua poteſt in acum x

kectum qui eſt ꝓqucere ſibi ſimile. Perfecte eninꝰ
AK 4

Liber

dicit vnũquodq; q̊d põt generare tale qle ip̃m eſt.
Si autẽ gratia eſt foꝛma que citiſſime coꝛrumpitur
2 foꝛma magne perfectionis.g debet hre virtutem
ꝓducendi ſibi ſimile. ſed nõ in ſubiecto in qͥ eſt. in
EDI Itẽ qd põt ꝑfecte expellere contrariũ.poteſt
perfecte generare habitum contrariũ. quia contra⸗/
rium non expellitur pfecte niſi per contrarium. ſed
gratia põt pfecte expellere culpꝗ.g grã in hoie põt ex
ſe gñare gratiã.ſᷣ nõ in habẽte.g in alio. Oñcdit᷑ aũt
ꝙ ſit ↄgruũ ꝙ grã ꝓcedat ab vno hoie in aliũ.Et ſic
oñditur. Rõ ſuꝑbiendi.fuit rõ amittẽdi gram. g ab
oppoſitis humiliatio ẽ rõ recupandi. Sʒ ſi grã dat
ab hoie.plus humiliat᷑ h.iᷓ ſi tĩ a deo.qꝛ ſi dat᷑ ab
hoie.humiliat᷑ hõ ſub deo ⁊ ſub hoie. Non autẽ ſi a
ſolo deo dat᷑ humiliat᷑ ſub vtroq;.g vr ꝙ ille modꝰ
ↄueniat magis.¶ Itẽ ſi in actu ſtelc eſt puni/
tio)ſubijcit᷑ aia peccatrix creature coꝛpoꝛali vt oꝛdi
netur in vniuerſo.g in actu mie dʒ ſubici alicui crea
ture vt reoꝛdinet᷑.ꝗ ſicut ab aliqᷓ creatura recipit pe
nã.ſic vr ↄgruũ ꝙ recipiat ⁊ gratiã. ¶ Itẽ ꝑfectum
agens.nõ tm̃ dat ſuſcipiẽti foꝛmã.ſʒ etiã dat poten⸗
tiã ↄſimilẽ.⁊ hoc ẽ in manifeſtationẽ ſue potentie.
ſi deus eſt agens nobiliſſimũ.⁊ qͥ maxime dʒ lauda/⸗/
ri in ſua actione.ↄgruũ eſt.vt nõ tm̃ det foꝛmã gr̃e.ſᷣ
etiã potentiã dandi.¶ ¶ Itẽ ſicut a deo eſt eẽ.ita ⁊ be
ne eẽ.ſʒ in nullo derogat᷑ deo cũ dat potentiã creatu
re dandi eẽ.̊ in nullo derogat᷑ cũ dat potentiã dãdi
bene eẽ. et eẽ gratuitum. Oñdit᷑ autẽ ꝙ ſit verum
qꝛ Johᷣ.xx. dixit dñs. Accipite ſpm̃ſctm̃.q̃n remiſe-
ritis pctã.re.e.⁊c.¶ Itẽ Act.viij.dẽ ꝙ ꝑ ipoſitionẽ
manuũ aploꝝ.dabat᷑ ſpũſſanctꝰ nõ ꝑ impoſitioneʒ
manuũ alioꝝ.vt dicit glo.ibidẽ de philippo diſcipu/
lo. aliqᷓ virtus erat in apłis q̃ nõ erat in alijs.ſed ꝑ

illa dabat᷑ ſ. ſ. ð ab hoie dabat᷑ ſ. ſ. ¶ Econuerſo oſtẽ
ditur ꝙ donũ ſ.ſ.dari ab hoie ſit falſũ.ſit incõgruũ.

ſit etiã impoſſibile.Ox ſit falſum vr ꝑ Aug.v.de tri.
Mon aliqͥs diſcipuloꝝ dabat ſpiſctm̃.ſʒ oꝛabãt vt

eniret in hoiem. Item cug dat vel vonat aliqᷓ.hʒ

poſſe aliqð actiuũ ſupꝛa illud.ſs ſupꝛa donũ ſpũſſcti

nullus ho hʒ poſſc. &vτ£. Ité ꝙ ſit incõueniẽs vr.

qꝛ ſi aia ab alio qᷓ; a deo gratificat᷑.alius qᷓ; deus ca/
dit mediũ inter aiam ⁊ deũ. Sed qñcunq; aliqͥd ca/
dit int᷑ animã ⁊ deũ.aia hoĩs eſt puerſa.o̊ ſᷣm hoc dũ
daret᷑ aie gra.puerteret᷑. Item gra põt ſupꝑ li.ar.& ſi
poſſet hõ dare gratiã.hõ hr̃et poſſe ſuꝑ alterius ar⸗/

bitriũ.ſed arbitriũ qʒ eſt alij ſubiectũ nõ eſt libeꝝ.S
talis donatio tollit ar.libertatẽ. Itẽ maxima eſt glo

ria de impij iuſtiſicatõne. ſᷣ maxia glia dei.nõ dʒ alij
cõicari. ſi cõicat᷑.diuiue glie derogat᷑.ſʒ ſi aliꝰqᷓ; de
dat gratiã.alius qᷓ; dediuſtificat.g talis donatio mi/

nuit dei gloꝛiã. Item iuſtũ eſt in eo ſperare qͥ pᷣt da/

re meritũ ſalutis.ſj ſi hõ poſſet dare grãm.poſſet da
re meritũ ſalutis. iuſtũ eſſet ſperare in hoie.ſed hõ
eſt vanitas.g̊ tonatio talis daret fiduciã vanitatis.

bis qᷓtuoꝛ medijs pʒ ꝙ donatio ſpũſſancti ab
bhoie tollit oꝛdinẽ aie ad deũ.tollit ar. libtatẽ. minuit
gloꝛiã dei.⁊ inducit in vanã ↄfidentiã q̃ oia ſunt in.

ↄueniẽtia.¶ Vñit᷑ etiã ꝙ ipoſſibile ſit dari talẽ po

tentiã creature.Quia ſicut dicit Aug. Magis eſt de

impio facere pi.qᷓ; creare celũ ⁊c᷑.ſʒ potentia crean
di nõ potuit a creatura recipi. nec potentia dandi
gratia. ¶ Item ꝓductio gre ꝑ pñtia agentis ab aĩa

ſuſcipit᷑.ſed ſolus deus pᷣt aie illabi.g ſolus deus pt

gratiã infundere in animã. Btẽ gra eſt foꝛma ſim

— 4

* 8282 J 0£
— —
plex. ⁊ deifoꝛmis. ⁊ ſpũᷣalis.nõ hñs oꝛtũ a pꝛincipijsʒ
ſubiecti.gᷣ cũ aia rõnal rõe deifoꝛmitat ⁊ ſpũalitat
nõ põt eẽ niſi ĩ deo. ptʒ Fhecgfa q̃ eque ſpnalis imo
ſpualioꝛ eſt ipa r Iteʒz grã imediate vnit deo. S
non põt eſſe a deo niſi imediate.̊ nullo oan5
creatura nõ pᷣt ꝓducere gratiã. ¶ R. dom. ꝙ ſicut
iſte vltime rõnes oñdunt gratiã ſiue ſpm̃ſctm̃ dari
ab homie.ſicut a pꝛincipio effectiuo ſiue ꝓductiuo.
oĩo eſt falſum ⁊ impoſſibile. Lñ ꝓpter intelligentiã 2 2
obiectoꝝ in contrariũ eſt notandũ.ꝙ gratiã dari ab
aliqᷓ eſt tripłr. vel ſicut a pᷣparante ſiue miniſtrante
ſacra. Ael ſicut ab annunciante ſalutaria documen
ta.vel ſicut ab impetrante ꝑ oꝛationem ſiue ꝑ bona
opera. Ael ſicut a ꝓducente.pᷣmo mõ datur gratia
a bonis ⁊ a malis.ſcdᷣo mõ tm̃ a bonis.tercio mõ tm̃
a deo. ⁊ ꝑ hec manifeſta eſt rñſio ad duo vltimo que
ꝓbant ſpm̃ſctiñ dari. qꝛ ibi datio nihil aliud eſt q; pᷣ
paratio. a illud & qd obꝛ pꝛimo.ꝙ agens crea/25
tum poſſit in foꝛmã ſpᷣalem. dico q; nõ ppt in omnẽ
ſbᷣalem. vtputa in eã q̃ eſt deifoꝛmis ſicut eſt aia ra-
tionalis.Et qꝛ gratia ẽ deifoꝛmis ſicut eſt aia růõna⸗
lis.ideo nõ põt ab agente tali ꝓduci. Si aũt de alijs
foꝛmis naturalibꝰ arguat.nõ ẽ locꝰ a minoꝛi.¶Ad 24
illud qd obijcit᷑ de lumine coꝛpoꝛali.dm ꝙ non eſt
ſimilc. Lumen em̃ coꝛpoꝛale diffundit᷑ ꝑ mediũ dif/
ferens.⁊ ꝑ idẽ mediũ põt iteꝝ generari ꝑ qͥd defert᷑.
gratia autẽ nõ eſt ꝑ dilatationẽ vel delationez.ſed pꝑ
illapſum agentis ⁊ ꝑ oiodã indiſtantiã.Ad illu
qð obꝛ.qꝙ creatura coꝛruptibilis debet hẽe potentiã
generandi.dZm.q veꝝ cſt de illa q̃ coꝛruptibilis eſt
de ſe. ſed grã de ſe nunqᷓ; coꝛrumpit᷑ vel ſeneſcit. Ael
dic ꝙ illa nõ eſt tota cauſa.maxime in his q̃ non di-
cunt ſᷣam ↄpletã ſed mag diſpoſitionẽ.¶¶ A illð 2
qd obꝛ.qꝙ gratia põt expellere culpã.ddm.qꝙ expelle
re culpã eſt duplicit.vel effectiue.vel foꝛmalit᷑.Oð
põt expellere effectiue.pᷣt efficere gratiã.ſed nõ opoꝛ
tet ꝙ illud qdð foꝛmalit᷑.qꝛ illud ſeipᷣo expellit.qm̃ g
gratia expellit foꝛmaliter ⁊ ſeipſa.ideo nõ ſequit᷑
offit generare illã gratia. illud qd obꝛ. ꝙ in
iuſtificatione debet peccatoꝛ humiliari.dm.qꝙ veꝝn
eſt.qꝛ humiliari debet ⁊ ſub hoie.⁊ etiã ſub viſibili /
bus ſignis.tñ aliter qᷓ; ſub deo.qꝛ alius honoꝛ debek
deo q hoi.⁊ ideo qꝛ ſub deo humiliat᷑ vt ſub pᷣncipio
ſalutis.⁊ a quo ſaluat᷑.nõ debet ſub creatura humi
liari.vt a q̃ ſalꝰ detur ei.ſʒ vt a q̃ ſalus miniſtrat᷑ Et
ſic pʒ etiã ſequẽs de humiliatione in pena.nõ em̃ eſt
ſimile de humiliatione illa.qꝛ ibi aia puerſa manẽs
in ſua ꝑuerſitate.rõne illiꝰſubijcit᷑ inferioꝛi ꝑ natuꝝ⸗
ram.vel qꝛ hʒ reliqͥas ꝑuerſitatis.ſʒ in gr̃e donatiõe
aia puerſa a ꝑuerſitate mutat᷑ ⁊ ad deũ imediate oꝛ
dinat᷑.¶ Ac illud qð obijcit᷑. qꝙ agens perfectũ dat.
potentiã agendi ſimile.ddm.qꝙ veꝝ eſt.ſi patiens cõ

uenlienter poſſet ſuſcipere.ſed ſicut oſtẽſum ẽ ex ꝑte

bois nõ eſt poſſibile vt talis potentia ab eo recipia
tur. ꝓpter talis foꝛme nobilitatẽ que nõ pᷣt eſſe niſia
nobiliſſimo agente.¶¶ Ad illud qð obꝛ.ꝙ dare po/
tentiam ad bene eſſe nõ derogat deo.dicendũ. q; oꝛ
do eſt in eſſentijs.quia alique creature ſunt ita nobi
les.ꝙ nõ dcet eas niſi a nobiliſſimo agente pduci.
vt ſunt ille q̃ ſunt ad imaginẽ.qm̃ ergo gratia eſt de

nobiliſſimis. patet ꝙ nõ põt ꝓduci ab bomine.ſicut

nec eſſe anime. Que vltimo obijciuntur ſoluta ſunt

ſupꝛa per diſtinctionem dationis ᷣm naturam tri
meimbzen. “ “

ßßfet

hetautehi
ginpoſt
aihͤlna
Autetufen
ſnerſi
cnaboe

QActo⸗
N..

Ay:

1

ieneßi
elon
een
amet
Kreſfic
nur
ewiig
drün
Numſienn
rfinmden
unmnſaſ,
Dmnödee
Wilecinmiſe
crahiog
gaſbaunn
iſsnen
toneiſcunt
tiiigunin

höck innee

niuriin
Gianefini
tmuhi
=
miw ⸗
umnſin
n

mneee

△ Ve

Di. xv. Atrum tempoꝛali pꝛoceſſione ſpũſſanctus pꝛocedat a ſeiſſſo.
4 Ic ↄſiderandũ eſt cũ ſpũſſanct? detur hoibus a pr̃e ⁊ filio. Supꝛa egit mgr̃ de pcefnione tꝑali ißfius

ſpũſſancti ſm ꝙ ẽa patre ⁊ filio.Hic ſcᷣo oñdit ꝙ tꝑaliter ꝓcedit a ſeipſo.⁊ boc intẽdit in tota iſta
— vſq;ʒ ibi. HNic q̃rit᷑ vtrũ ſemel tm̃ ſit miſſus filiꝰ.vbi incipit agere de modo ꝓceſſionis ſeu miſſio 5
nis filij ꝗᷓ eſt viſibilis ⁊ inuiſibilis.Et boc qͥdãmodo incidẽtalit᷑.cũ iſta miſſio ⁊ filio ↄueniat ⁊ ſpũiſctõ.Ha/
bet autẽ hec ꝑs qᷓtuoꝛ ꝑtes. In pꝛima oñdit ꝙ ſpũſſanctꝰtꝑaliter a ſe mittit᷑.dat᷑.⁊ ꝓcedit.⁊ hoc deducendo
ad impoſſibile.qꝛ alit᷑ nõ eſſent indiuiſa oꝑa trinitatis. In ſcdᷣa oñdit a minoꝛi ꝑ aucteʒ.q; pꝛ miſit filiũ vna
cñ ſpũſancto.ita ꝙ ſpũſſanctꝰmiſit filiũ.in quẽ nullo mõ hʒ auctẽ. multofoꝛtiꝰ mittit ſ· e. ⁊ hoc facit ibi. Me
autẽ mireris.ꝙ ſpũffanctꝰv mitti vel pcedere a ſc. In tercia vᷣo ꝑte oñdit hoc a ſimili.ſi em̃ filiꝰmiſit ſe. parè
rõne ⁊ ſpũſſanctꝰ ſe.⁊ boc facit ibi.Deinde oñdit datũ etiã a ſcipo eẽ. In q̃rta vo ⁊ vltima opponit ↄtra pꝛc
dicta. ⁊ boc ibi.Sʒ ad hoc opponit᷑ ſi filiꝰ a ſeipo ⁊c.vbi etiã ſoluit ⁊ bꝛeuit epilogat pᷣdeterminata.

a ¶¶ Gonat᷑ itaq; ſpi·
rituſſanctus non tmũn
a patre ⁊ filio.ſed eti⸗
am a ſeipſo. Nidetux
dicere falſum. quia

IS UQUhAE1ſpüſſanctus a ſeipſo tẽpoꝛaliter mittitur da⸗
Dl. VN tur et ꝓpcedit ̃Ma9ͤͤ4b9.. S
M Ic ↄſiderandũ eſt.cũ ſpũſſanctꝰ det᷑ hoĩb⸗
pre ⁊ filio qð eſt ipᷣm tꝑaliter ꝓcedere ab
a

„

Mytroq; vel mitti. vtrũ etiã a ſeipſo det᷑ Si ſupꝛa fecit argumen/
QAueſtio. da a le.⁊ ꝓcedit vel mittit᷑ a ſe. Ad qð dicimus.qꝛ tum ꝙ nõ potcſt dari
R... ſpüſſanct“? deus ẽ. donũ ſiue datum. ⁊ ivðᷣo dat et a ſanctis viris. qꝛ nõ
dat. Dat qͥdẽ inq;tũ deus.⁊ dat᷑ inq;tũ donũ.Cuʒ pt ab ipſis ꝓcedere

autẽ donatio ſiue datio ſpũſſancti ſit oꝑatio dei.et znon ta ſeip̃o ꝓce

zis ſit 2 indiui o rriii ere. pari rõne non
cõis ſit ?⁊ indiuiſa opatio triũ pſonaꝝ. Donat᷑ ita⸗ pot darla ſege di .

Auge, b G ſpũſſanctꝰnon tm a pre ⁊ filio.ſ etiã a ſeivo. EUñ dum. ꝙ magr argue⸗
Aug'. Aug.in.xv.li.de trini.dicit ꝙ ſeim dat. Sicut in bat de pꝛoceſſione tẽ⸗
quit coꝛpus carnis nihil ẽ aliud q; caro.ſic donum poꝛali.et de hac bene

cõcedit ipᷣe.ꝙ ꝓcedit
a ſe. eo ꝙ ꝓpꝛie pote⸗
ſtatis eſt vt ſpiret in
en m in quẽ vult. ſed
ſancti viri nõ habent
poſſe in e‚. b Si⸗
cut inquit coꝛpꝰ car/
nis. nihil aliud ẽ q; ca
ro.ſic dnum ſpũſſan
cti nibil aliud ẽ qᷓ; ſpi
rituſfanctus. Nidet
ſi ſimilitudo bona eſt
vt omne qð eſt dnũ
ſpũſſancti ſit ſpũſſan/

ſpirituſſancti nihil eſt aliud qᷓ; ſpirituſſanctus. In/
tantũ ̊ donũ dei ẽ.inq;tũ dat᷑ eis qbus dat᷑. Apð
ſe aũt deus eſt ⁊ nemini dat᷑.qꝛ deus erat pfi ⁊ filio
coeternus anteq; cuiq; daret᷑.nec qꝛ illi dant ⁊ ipſe
dat. ideo minoꝛ eſt illis. Ita em̃ dat᷑ ſicut dei donũ.
yvt etiã feipᷣm det ſicut deus.Hõ em̃ dici põt nõ eſſe
ſue ptãtis.de quo dictũ eſt. Spũs vbi vult ſpirat.
Ecce aperte dicit ꝙ ſpũſſanctus ſeipᷣim dat. Si eniʒ
ſpũſſanctꝰſeipᷣm dare nõ põt.⁊ eũ pr̃ dare poteſt et
fiilius. poteſt itaq; pater aliquid ⁊ filius.qð nõ põt
c ſpũſſanctus.Item. Si pf̃ ⁊ filius dant ſpm̃ſanctũ
nec ipſe dat aliquid. ergo pater oꝑatur et filius.qð

d nõ opatur ſpũſſanctus. dat & ſpuſſanctꝰſeipm. Si el. Sec onere,⸗
aut ſeipm dat. tunc a ſeipſo ꝓcedit ⁊ mittit᷑. Quod en ti Be. dicendũ. q 2

.—Kr donũ cũ dicit relatio⸗
. neʒ ac ꝑ ̊ quo.damo
do diſtinctionẽ põt illã impoꝛtare tripliciter. aut pm modũ intelligendi. aut ̃ᷣm modũ cſfendi.aut ſm eſt. en/
tiã. Pꝛimo mõ idẽ ẽ dans ⁊ datũ.ſicut idẽ intelligẽs ⁊ intellectũ.⁊ꝛ differẽs rõne modi dicẽdi. qꝛ dat᷑ idẽ a ſe.
⁊ ſic intelligit Aug.Alio mõ pᷣm modũ eẽndi.ſiue ſ· ebñdi.q aliꝰẽ ⁊ aliꝰin pſonis.⁊ ſic dicit relationem ꝑſone
ad ꝑſonã. Tercio mõ ĩipoꝛtat diſtinctionẽ ᷣm eẽntiã. ⁊ reſpectũ creature ad eſſentiã increatã.⁊ B mõ amoꝛ dẽ
nũ ſpũſſcti.s h̊ infra meliꝰpatebit. c Si pꝛ ⁊ filiꝰdant.Oꝛ iſta rõ vt gᷓ dictũ eſt nõ valet. Pꝛ põᷣt gůare
ſiliũ.⁊ filiꝰnõ põt.ᷓ pꝛ pᷣt aliqͥd qͥd filiꝰnõ õt. pari rõne ũ ſpnũſſanctꝰdicit ꝑſonã vt filiꝰnõ valet. Si tu di
cas ꝙ nõ ẽ ſile ꝓpt᷑ actũ dandi.qͥ eſt opatio in ratura. Tontra ſicutdieit mgjr in lr̃a.ſpũſſancti donatio ẽ
eiꝰ ꝓceſſio. illud argumentũ nõ valet.ſpũſſanctꝰ pcedit ⁊ pꝛ nõ.g aliq̃d facit San. anctꝰ qͥd nõ pꝛ.& ſil nec
in ꝓpoſito.Si tu dicas m ꝙ nõ ẽ ſile de actiua ⁊ paſſiua. Cõtra.inflexio nois ꝑ caſus nõ variat ſigniſicatõcʒ.
Sſiur vꝛ.ꝙ nec ibi ſit variatio ꝑ actiuũ ⁊ paſſiuũ.Et ſi tu dicas ꝙ nõ ẽ ſile.oñdit᷑ ꝙ ſic.qꝛ oĩis actiua infert paſ
ſiuq.& vr ꝙ ſi in voce actiua tenet᷑ eẽntialit᷑.ꝙ ſilłj in paſſiua.Rꝰ.dm.qꝙ ſicut pᷣdeterminatũ ẽ rões mgfr̃i bo⸗
ne ſunt. qꝛ ipᷣe accipit dare.ſᷣm ꝙ dicit effectũ in creatura.⁊ ᷣm ̊ cõeẽ tribꝰ ꝑſonis nccio.̊ in actiua ſigni
ſicatõe. Dare em̃ ſpm̃ſctm̃ alicui.ẽ facere ꝙ inbitet ĩ eo. ⁊ iõ nõ ẽ ſile de potẽtia generãdi. A ills qd obz. 3

q̃q mgf dicit ꝙ wnatio idẽ ẽ qdð ꝓceſſio.ddᷣm ꝙ loq̃t de donatõe paſſiua.ᷣm qͥd artat᷑ ad ſpmſcti argumẽ &

tũ ſuũ bonũ c.qꝛ ab eodẽ pᷣncipio ẽ actio ⁊ paſſio:g ſi donatio actiua ẽ a pꝛe.ſur ⁊ donatio paſſiua.ſiłr ſi dona

tio actiua ẽa ſ.ſ.⁊ paſſiua.Ad illð q̊d obꝛ.ꝙ i actiua tenet᷑ eẽntialit᷑.g ⁊i paſſua.Sił pᷣt dici ꝙ pꝛ ꝓcedat.
dom. q argumetũ iſtud nõ valct.qꝛ ſpirare ĩ wce actia ↄuenit duobꝰ.i vocc paſſua ↄuenit vni ſoli. Sic mit
tere pᷣt ↄuenire tribꝰ.pcedẽ vo ſiuc mitti duobꝰ tm̃̊5. dð ¶ Si ãt ſeipᷣm dat tũc ⁊ a ſeipᷣo ꝓcedit. Ur falſuni. S

ꝓcecjereẽ ꝓquci. ſi ſ.ł pccqit a ſe. pqucit a ſe. Si tu dicas ꝙ no dẽ ſine determinatoe viqelicet tꝑaliccr.

Contra. tpaliterẽ de vtic; veꝝn E. Nã ꝓceſſio tꝑalis ſt pũſſancti vł miſſio.
terminatio nõ dimi ißpius ẽ donatio et ißa dei oꝑatio. Pꝛocedit &̊ ſpiri⸗

nuens. ſequi᷑ d ne tuſſanctus tꝑaliter a ſe. ⁊ mittit᷑ a ſe.qꝛ datut aſe. Poh
dita ſe ꝙ pcedat a ſe Oñdit ꝑ auẽtẽ a minoꝛi ꝙ- ſpũſſanctꝰ dr̃ mitti k ohe

aſe' ec pcegere a ſe. qꝛ etiã filius dicit᷑ mittiaſe. b
F a. dcho oe Ae ꝙ ſpũſſanctꝰdr̃ mitti vł ꝓcedéaſe e
ppationis ad tminũ Mã ⁊ de filio dicit aug.in. i. li. de tri. ꝙ nõ tm̃ a Hfe
in q ſuſcipit creatu / milſſus ẽ.ſ etiã a ſeipoꝛ a ſpũſancto.qrens quõ ſiltti“
a eefca e Vl ſpͦſſacta ſit miſſus. cñ vterqg ſit vbich tac; de⸗
tle nde of tpalie. MHaz vterq; inqt Aug. legit miſſus. De ſvuctõ ei ¶Zoß. xiii.
⁊ qm ille effectꝰ tpalł. legit᷑. Quẽ mittit pr̃ in noie meo.Et iterũ.Si abie. JYoh.xvj.
eſt a ſpuſctõ. iõ ⁊ p to mittã eũ ad vos.Et filiꝰde ſe dicit. Exiui a patre Joh. xvj.
ceſſio.licet nõ ita 2 veni in mũdũ.Et apls dicit. Miſit deꝰ filiũ ſuũ. Bal.iiij.
piic ſicut de pre. Et ñ In ꝓpha aut ſcptũ ẽ ex ꝑſona dei.Celũ ⁊ terrã ego Fere. xxiij.
valet de Sõ impleo. itaq; vbiq; deus ẽ. vbiq; & eſt filius.vbiq;
r gecne acpnapis etiã eſt ſpũſſanctus. Illuc g̊ miſſus eſt filius ⁊ ſpiri⸗
a . non conotat effe tuſſanctus vbi erant “
ctum. Ande ſicut nõ ( Quocirca qrendũ eſt quõ intelligat᷑ miſſio filij vel Quo intelligenda
valet. pcedit tpaliter ſpũſſancti.Pr̃ em ſolus inqt Aug.in eodẽ.nuſ. q; le ſit miſſio vtriuſq;.

aumẽ S. pceſſio rue ¶ Me aüt mir

5 pducit᷑ tpalit᷑.ſicx gitur miſſus.ſ filiꝰ?⁊ ſpũſſanctꝰ. Et de filio pᷣmo vi⸗⸗ ⸗
in ſtaee ens deamus qu miſſus eũ apls dicat. Miſit de filiuʒ BGal.iiij.
ti c. Af ꝙ, male pꝛo⸗/ filiũ qͥ factũ ex muliè. ꝓinde mitti a patre ſine ſpũ/⸗

bet miſſionẽ ſpũſan/ ſancto nõ potuit.qꝛ pat intelligit᷑ miſiſſe eũ cũ fecit

cti pꝑmiſſione; filij. q ex femina.qð vtiq; nõ fecit ſine ſpũſancto. Eccehic ʒ hp⸗
miſfo victt ſubauctẽ dicit filiũ miſſum a patre ⁊ ſpũſancto.Et ꝙ a ſpiri⸗ Ra Pnſanckaſt
nniſ splie tuſancto filiꝰfit miſſus.vt ait Aug.in eodẽ.auẽtibꝰ it iitzsſt⸗
ei ins de (oͤlirmat. ipe xp vicit ꝑ Eſa. Müc miſit me vñs et Jia xviij. mac.
iGne millionls aͤ v ſpũuũs eius. de hoc Amb. in li. ij, de ſpuſancto ita ait.
potius deberet pce Quis ẽ ꝗᷣ dicit. Me miſit dñs ⁊ ſpũs eius. niſi qui
dere cõtrario. Item venita pfe vt ſaluos facet peccatoꝛes.i.xpᷣs.& ⁊ pr
no vialt mnaeſt⸗ . migmiit 7 alatho. Zaetcode. varne Ea patre.
tionem. ſ miſſio full. vt Eſa. dicit. Puer natus ẽ nobis.⁊ filiꝰ dat⸗ Eno⸗ ſa.ir
anfetatae rn bis. datus ẽ audeo dicc ⁊ a ſpũi.qꝛ et a ſpũ miſſus ẽ. Imix.
maniteſtioꝛ eſt miſſio Dicit em̃ filiꝰ dei. Spũs vñi ſuꝑ me. ꝓpt qð vnxit ¶Iſa.lxj.
ſpuſſancti. S vr̃ ꝙ ꝓ me.euãgelizare pauperibꝰ miſit me.pᷣdicare capti⸗
bet ignotũ p ignot?. uis remiſſionẽ ⁊c. Qð cuʒ de libꝛo Eſa.legeret.ait
JZuxta hoc qri᷑ de in euãgelio.hHodie ↄpleta ẽ hec ſcriptura in auribꝰ“ Luce.iiij. Rſr
iruttveſrehnnens veſtris. vt de ſe dictuzʒ eſſe ſignaret. Bene aũt dixit . fei
Pe. odin. q imgr pꝛo⸗ ſuꝑ me. ꝛ qſi filius hois ?⁊ vnctꝰ“e? miſſus ad pᷣdi / es
bar miſſionẽ ſpuſſan. candũ. M ym diuinitatẽ. no ſuꝑ xp̃m ẽ ſpũͦs ſed iinn un
ci ꝑ miſſionẽ filij. da xpo. Ecce his v̈bis oñdit Amb.filium eẽ miſſumlmꝰ· n
magis expᷣſſas habet datũ nobis.nõ tin a patre.ᷣ etiã a ſpũſanco. ccſ
uces. ihatteßt 2 hendit a ſimii ipmmſctm̃⸗ mitti ſeu ꝓcedere aſe. 1
Dteic s Sandde Aatinsmuſnseſtet Peſſt ſee icgg
6 bene pcedit. In miſ⸗ ¶ Deinde oñdit eẽ datũ etiã a ſeipᷣo.ita dicẽs in codẽ H 2
ſione em̃ pſoneẽ dus li.Cũ nõ diffinitũ fuerit ꝑ ꝓphetã a q̊ datus ẽ fili. 7 /, ner
ↄſiderare ſcð emana oñdit᷑ datus grã trinitatis. vt etiã ipe filius dederit fhte
tionẽ röne cuiꝰẽ ſub ⸗ Ecce hic dicit ꝙ filius ſe dedit.qꝛ trinitas eũ dedit. Din
zuroꝛitas mn enſſſo er Si aũt filius a ſe datus ẽ.a ſe &̊ miſſus ẽ.⁊ a ſe pꝛoꝛ: n
uenit ſpmmetin mit · celſſit. Et hoc vtich ver eſt ocedi opoꝛtet. ei eius Te e u
ti.r qtum ad hoc ar · mMiſſio ſit diuina oꝑatio. ¶ aũt a ſe mittat Ang. O filiꝰ ſit miſſus uuua
gae igf a bmnil g aſtruit in li. ij. de trini.dicens. Yoꝛte aliqs cogat vt aſe. S A
ſi filius mittit a ſpir· dicamus etiã a ſeipſo miſſum eẽ filiũ.qꝛ et marie cõ ſe
tuſancto ⁊ 9ſe mlto/ ceptus ⁊ ꝑtus oꝑatio trinitatis ẽ. Sʒ inqᷣt aliquiss iu

öinelint

nſortu .

liüi.

ſtnnifizn⸗
thgani⸗
Arij

it.
lt.

11

leii⸗

geii⸗

quõ pater eũ miſit.ſi ipſeſe miſit: Cui rideo q ens
vt dicat.quõ eũ pater ſanctiñcauit.ſi ⁊ ipe ſe ſancti⸗
ficauit. Utrũ q; em̃ dñs ait.Quẽ pater inquit ſan/

Fob. x.
Zoh. xvlij.

ctificauit ⁊ miſit in hunc mundũ.Et alibi.Ego pꝛo
eis ſanctiſico meipᷣm. Itẽ quero quõ pater eum tra
didit.ſi ipſe ſe tradidit.vtrũq; em̃ legi᷑. Credo ꝙ
rñdebit ſi pꝛobe ſapit.qꝛ vna voluntas eſt patris ⁊

filij ⁊ inſepabilis oꝑatio.Sic igit᷑ intelligat illẽ in⸗

carnationẽ ⁊ ex virgine natiuitatẽ.in q̃ filius intel-⸗

ligitur miſſus.vna eademqʒ oꝑatione patris et filij

inſeꝑabiliter eẽ factã.nõ inde ſeparato ſpũſancto.

8 patre ⁊ filio miſſus eſt idẽ filius.quia a patre et

Eplogus.

natio.i. ꝙ factus eſt hõ.p qð vifbilis apparuit. qö

Joh. viij.
Solutio.

verbo eius factum eſt vt mitteret᷑.i.incarnarus ho
minibus appareret. Mon em̃ miſſus ẽ mutando lo
cum.aqꝛ in mundo erat.Quapꝛopter ⁊ pater inuiſi

ilis. vna cũ filio ſecũ inuiſibili.eundẽ ſiliũ viſibilẽ
faciendo miſiſſe eũ dictus ẽ.qͥ ſi ita viſibilis fieret.

vt cũ patre inuiſibilis eſſe deſiſteret.i.ſi ſbᷣa inuiſibi
lis verbi in creaturã viſibilẽ mutata ⁊ trãſiens ver
teretur. ita miſſus a patre intelligeret᷑ filius.vt tm̃
miſſus nõ etiã mittens cũ patre inueniret᷑. Cũ vero
ſic eſt accepta foꝛma ſerui.vt maneret incõmutabił
foꝛma dei.manifeſtũ ẽ ꝙ a pfe ⁊ filio nõ apparẽtib⸗
factũ ſit qð apparet ĩ filio.i.ab inuiſibili pr̃e cũ iui⸗

ſibili filio.idẽ ipᷣe filius viſibil mitteret᷑. Ex pᷣdictis
aperte monſtrat᷑ ꝙ filius miſſus eſt a patre.⁊ a ſpi⸗

rituſancto.⁊ a ſeipſo.⁊ que ſit ipſa miſſio ſqʒ incar/⸗

eſt opus cõmune patris ⁊ filij ? ſpũſſanctti.
¶ Owonit contra pᷣdicta eo ꝙ filius dicit a meipᷣo
non veni. 9

¶ Sed ad hoc oponit᷑.Si filius a ſeipſo miſſus eſt.

curg& ait. a meipſo nõ veni. Ad hoc Aug. rũdet in
ij.li.de tri.dicens.hoc dictũ eſſe ᷣm foꝛmã ſerui.ſᷣm

quã nõ fecit vt mitteret᷑.i.nõ eſt oꝑatus incarnatio

nem.łᷣ ſᷣm foꝛmã dei.

foꝛtius et ſpũſanctꝰ.

Eſt autem conſidera
re manifeſtationem.
⁊ ratione huius con/

uenit filio magis.qͥa

magis euidenter ap/

paruit mundo.⁊ qᷓtũ

nd boc arguit magi/
ſter a minoꝛi. ⁊ ita ꝑ/
optime pꝛocedit. Ad
ſpuſſanctus manife/

hoc non eſt pter de⸗

fectum euidetie aper⸗

te miſſionis filij. ſech

Apter cecitatẽ aperte

videntiũ.quã remo/
uet ſpũſſancti gratia.

Ano em̃ modo ma-⸗
gis cõpetit filio. Alio

modo ſpũᷣiſancto. ᷣm

duas pꝛedictas con⸗
ditiones.

f¶ Satis oſtendit ꝛc.· Scom boc videt᷑ ꝙ cũ ſpũfſanctus nõ ſit factus ex mulicre. videtur ꝙ; n5 ſit miſſus.

Pꝛeterea ſi filius ẽ fa

ctus ex mulierc. eſt factus.Contra in ſimbolo nõ factus.e. Iſta nõ

miſſionis.ſed ſolũ miſſionis viſibilis ipᷣius filij.⁊ iʒo nõ valet de ſpũſancto.Ad illud qd obijcit

cõmunis rõö

dooõöm ꝗꝙ illud nõ eſt intelligendũ pᷣm humanã naturã. ideo opoꝛtet addere determinationẽ. vt dicat᷑ factus

ex muliere vel ſm humauam naturã.quia ſimplii Apter erroꝛem arrij vitandum non

cccleſiaſticum.

A runtur. P

₰

boc oſtendit᷑ per teſti

intelligentiã huius partis quatuoꝛ que⸗
tur. Pꝛimo queritur. Atrum miſſio ſit
iin diuinis. Scdo dato qð ſit. Atrum miſſio
it ex tempoꝛe vel eterna. Tercio queritur cuius ſit
uarto cuius ſit miſſio vt mittẽtis.
2 miſſio ſit in diuinis oſtenditur pꝛimo ſcriptu/
ram veteris teſtamenti. Sap.ix. Mitt
⁊ loquit᷑ de ſapientia.que
pturam noui teſtamenti.ad Gał.iiij. Cum venit ple
nitudo tꝑis miſit deus filiũ ſuum. ⁊ poſt. qm̃ eſtis fi
lij dei. miſit deus ſi piritũ filij ſui in coꝛdla vꝛa. ¶¶ Itẽ
cit per teſtimoniũ veritatis Joh.xvj. Cũ
gutem abiero mittã vobis ſpiritũ veritatis. (tez

ratione videtur iſtud id
in aera. ſe ſpuſſanctus
turã.g ab eis mittit᷑.

qñcunq; datur ſpnſſanctus

tio. ergo ⁊c̃.

recipit eam eloquium

idetur eʒ. quia mittere nõ eſt aliud
q ex ſe aliquẽ ꝓducere in aliũ.ſicut ſol radiũ mittit
patre ⁊ filio ꝓcedit i qea⸗
eis mittitk. Itẽ qñcunq; datur aliquid
vt abſenti.cõuenienter dẽ mitti.ſed tota trinitas eſt
abſens peccatoꝛibug tuʒ ad gratiq inbabitantẽ S—
qntũ ad gratiã inhabi⸗

ix. Mitte illa de celis. tantẽ.non incongrue dꝛ mitti. ſi pan eſt in diuinis
di filius. Item ꝑ ſcri/ boc modo vt dictũ ẽ.g ⁊ miſſio. Cõtra. vbicũq; ẽ

miſſio ibi eſt ſeparatio. Uñ Hicero. ſup Eʒech. Og
cõiunctũ eſt ⁊ in vno coꝛpoꝛe co
fed qð extra eſt. Unde nõ mitti manus ſed iaculũ
Sed in diuinig eſt oimoda indiuiſio ⁊ nulla ſ. epara
tẽ vbicunq; ẽ minio ẽ mii ad mit⸗

ulatu. mitti nõ põt

nõ ẽ fact? 8

è ́õ
——— .

tentẽ ſubiectio. qd patet. dñs em mittit ſeruũ ꝛ non

9

la ſubiectio. ibi nõ ẽ miſſio. Itẽ vbicũgʒ ẽ miſſio
ibi eſt mutatio.qꝛ nõ dicit᷑ aliqͥd mitti.vbi ẽ. in di⸗
uinis. nulla oio cadit mutatio.g ⁊c.¶ Item miſſio
paſſiue dicta inqᷓtũ talis eſt opus miniſterij. ſed in
nobiliſſima natura inqtũ talis nõ cadit miniſteriũ.
S cc. Ro dom. ꝙ miſſio ẽ in diuinis.ſicut oñdunt
pᷣdicte auẽtes ⁊ rõnes.⁊ trãffert᷑ a creaturis ad deũ.
Scom autẽ qꝙ miſſio in his inferioꝛibꝰcõſt iderat᷑ bʒ

reſpectũ ad tria. ſc ad pꝛincipiũ.⁊ ad terminũ.⁊ ad

–

miſſum.Ad pꝛincipiuz ſiue ad mittentẽ ſub triplici

mittente. ꝓpter diſtantiã termini ad mittentẽ. vt ppꝓ

10

pabitudine comꝑari couenit. At ad dantẽ eſſe.⁊ ſic
mittit᷑ radius a ſole. At ad dantẽ virtutẽ.⁊ ſic mitti
tur iaculũ a piectoꝛe. At ad dantẽ iuriſditionẽ ſiue
auẽctẽ.⁊ ſic mittit᷑ nuncius a pᷣceptoꝛe. Scoᷣm omnẽ
banc ↄpationẽ eſt in diuinis miſſio.q: ſpũs mittitur
a patre ⁊ filio tanqᷓ; bñs eſſe ⁊ virtutẽ ⁊ auctẽ in opꝑe
rando ab eis.⁊ ideo miſſio ſᷣm bunc reſpectũ ẽ com/
pletiſſime in diuinis. Mõ em̃ ẽ ponere ꝙ vna ꝑſona
recipiat auctẽ. niſi a q̊ recipit vᷣtutẽ. nec vᷣtutẽ niſi a
reripigt eẽ. Silr ad terminũ ſub triplici habitudlie
cõpat᷑. Mittit᷑ em aliqͥd alicui.vbi videlicet qͥetat᷑.
vt lapis mittit᷑ deoꝛſuʒ. Mittit᷑ etiã alicui vt a qͥ hba
beat᷑ſicut aliqͥs mittit alicui dvnũ. Mittit᷑ etiaʒ vt
ad aliqͥd ſcʒ ꝙ oꝑet᷑. Scoᷣm hanc triplicẽ ↄꝑationẽ
eſt miſio in diuinis. Mittit᷑ em̃ filiꝰ vel ſſ.vt alicui
ad inhabitandũ.vt alicui ad poſſidendũ vt donum.
vt ad aliqͥd ſcʒ ad effectũ cõparanduʒ. ⁊ ideo miſſio
ꝑ ↄpationẽ ad terminũ reperit᷑ cõpletiſſime in diui/
nis. multomagis ꝙᷓ in creaturis. Si autẽ loqmur de
miſſione in ↄpatione ad miſſum.ſic in his inferioꝛi/

bus ponit triplicẽ cõditionẽ imꝑfectionis.ſcʒ ſepara

tionẽ. ſubiectionẽ. ⁊ mutationẽ.qᷓ quidẽ non ſunt in

diuinis.eſt tñ aliqͥd pꝑfectionis ibi iſtis coꝛreſrõdẽs.

rõ huiꝰpʒ ſic. In iſtis inferioꝛibꝰ ſepatur miſſus a

cũ mitto aliquẽ romã.q; roma diſtat a me. ſi ille de
bet eſſe rome opoꝛtet ꝙ ſeparetur a me. In diuinis

vero qꝛ deus mittẽs ẽ vbiq;. nulla ẽ diſtantia. ⁊ ideo
nulla eſt ſeparatio.loco tñ hmõi eſt miſſi a mittente

egreſſio ſiue emanatio. ⁊ ſic patet rũſio ad illud qð
obijcit̃ de cõditione ſeꝑationis. Silr in his inferioꝛi
bus ẽ in miſſo ſubiectio ꝓpter differentiã mittentis
ad miſſum.qꝛ em̃ miſſus recipit a mittẽte.vl eẽ.vel
ptutẽ. vel opationẽ. ⁊ eſt ſepatus ab co in ſba.qꝛ ſbᷣa
oĩno eadẽ nõ ꝑticipat᷑ a pluribꝰ. neceſſe ẽ ꝙ aliã vir
tutẽ recipiat ab co.⁊ aliã iuriſditionẽ illa inferioꝛeʒ.
in diuinis nõ eſt ſbalis differentia.⁊ ideo oia ſunt
eq̃lis nobilitatis in mittente ⁊ miſſo.ſᷣ tñ loco huiꝰ
eſt ſubauẽtis emanatio.⁊ ſic ptʒ ſcda obiectio. Sil
in bis inferioꝛibꝰẽ in miſſo mutatio.ꝓpter diſtantiã
miſſi a termino.qꝛ em̃ nõ eſt in termino ad quẽ mit/

titur. ideo opoꝛtet ꝙ mutet locum.⁊ ꝙ ſit in eo mu⸗
tatio.qꝛ vero in diuinis miſſus nulli loco abeſt.non
opoꝛtet ꝙ perſonalit᷑ accedat.⁊ ideo nõ eſt ibi muta
tio. Sed tñ loco eius ẽ alicuiꝰeffectus de nouo pꝛo/
ductio.⁊ ſic pʒ tercia obiectio. Muis em̃ in diuinis
nõ ſit ſeparatio.ſubiectio. ⁊ mutatio.tñ loco boꝝ eſt
emanatio.ſubauctis oꝛigo.⁊ noui effectus ꝓductio

Ad illud qð vltimo obijcitur germer ad mini
ſterium. dicendum ꝙ hoc verume

creaturis ⁊c.

qð mittit qᷓ; habet ille ad quẽ mittit.

Nerum hoc verum eſt vbi miſſio dicit
ſubiectionem. ſeq boc nõ eſt in diuina natura ſed in

l.

Queſtio. ij. b

ſeruus dñm. Sʒ in diuinis ẽ oimoda eqlitas. nul/ Atrum miſſio in diuinis ſit ex tpe tm̃.an etiam ab

eterno.Et ꝙ ab eterno oñditur auẽte ⁊ rõne.Auto/

ritate ſic. Gꝛego.eo mittit᷑ filius qͥ generat᷑.ſed gene

rat᷑ ab eterno. mittitur ab eterno.ꝗ̊ miſſio in diui⸗

nis eſt ab eterno. ¶ Gtẽ Beda in omel. Spũſſancti

miſſio cſt ꝓceſſio.ſʒ ꝓcedit ab eterno.& mittitur ab
eterno. ¶ Item ratione ſic. Miſſio ſiue actiue ſiue

paſſiue dicta. eſt deus/ſed oĩs actio qᷓ actiue ⁊ paſſi-

ueẽ deus eſt ab eterno. c. ¶tẽ ois actio qᷓ babet
deũ vt terminũ. ⁊ vt pꝛincipiũ.eſt ab eterno.vt pʒ cũñ
dicit deus intelligit. deus generat. ſed miſſio ẽ bmõi
qꝛ deus mittit deum. miſſio eſt eterna.Si dicas q;

miſſio requirit duplicẽ terminũ.ſcʒ eum q mittitur.

⁊ eũ ad quẽ mittit᷑.⁊ ille ad quẽ fit miſſio.eſt tpalis.

Contra.deus põt eſſe qͥ mittit.deus qui mittit᷑. ergo

pari röone deus ad quẽ mittit᷑.⁊ videt᷑ ꝙ iſte cõpara-
tiones pꝛincipij ⁊ termini maxime deo conueniant.
Deus em̃ eſt alpha ⁊ o.pꝛincipium ⁊ finis.g̊ magis

Iteʒ quicqͥd eſt deus eſt eternũ.miſſio eſt deus.g
eterna. ſed pᷣmiſſe ſunt verc. et dlno. eoi
tra Joh. xvj. Si nõ abiero paraclitus nõ vcniet ad
vos.cũ autẽ abiero mittã vobis eũ.Cũ ſpũfſanctꝰ

3 . dicit deus ad quẽ mittit᷑ q; deus qui mittitur.

tt miti⸗ mitti.ſed qð eſt eternum.nõ pᷣt pnrr
tge uſa mẽte kercipit. (Ite oĩs miſſio eſt ad
qui

tẽ Aug.iiij.de tri. Mittit᷑ filius vel ſſ. cuam

poſterius mittente.ſed vbi cadit poſterius.ne-

ceſfario interuenit ratio pꝛincipij et tꝑis. c. pᷣma

ppoſitio ꝑ ſe eſt vera.qꝛ mittens per pꝛius bʒ ipſum
t ez omnis
miſſio.vel eſt rõne mutationis.vel rõne oꝑationis.
ſed in diuinis nõ eſt mutatio.& ad hoc ꝙ miſſio ſit.
neceſſe ẽ ꝙ interueniat operatio.⁊ ſi operatio.⁊ eſfe
ctus.⁊ ſi effectus.⁊ tẽpus. omnis miſſio eſt ex tem
oꝛe. ¶ R. dom ad pdicta ꝙ miſſio in diuinis nul/it
o modo dẽ niſi ex tpe.Et ratio huiꝰeſt.quia dicit cõ
parationẽ.non tm̃ ad pꝛincipiũ.nec tm̃ ad miſſum.

ſed etiã ad terminũ. terminꝰille de necefſitate crreꝛ

tus eſt.qꝛ miſſio in deo cũ nõ dicat mutationẽ.dicit
aliquã circa terminũ operatõnẽ.⁊ ita aliquẽ effecũ.
⁊ quia omne qð recipit effectũ eſt creatuʒ ⁊ tpale.iõ
miſſio de neceſſitate eſt tꝑalis.
cit Gꝛego.eo mittitur filius quo generatur.ddm.qꝙ

ipſe loquitur pꝛeſuppoſita manifeſtatione in crea/
turis.pater em̃ manifeſtat᷑ in creatura.ſed non mit⸗

titur.ſed filius mittitur.Et Oꝛego.reddit rationeʒ.

7

quia nulla alia cauſa eſt niſi ꝙ ille generat᷑ille non

id eſt pater. ¶Ad illud qð obiſcit᷑ de Beda. domcq 13

Beda loquit᷑ de ꝓceſſione ſpũſſcti ꝓut eſt in creatu
ra.⁊ ita ſemꝑ eſt tꝑalis vt miſſio. S
obijcit᷑.ꝙ omne qð actiue et paſſiue in deo ponitur
eternũ eſt. dom.ꝙ veꝝ eſt niſi habeat vlterioꝛẽ reſte
ctum ad creaturã.ſed miſſio pᷣter reſpectũ qͥ eſt mit
tentis ad miſſum. impoꝛtat aliquẽ effectũ in creatu/

ra. Ad uülud qð obijcit᷑ ꝙ miſſus actiuc ⁊ paſſiue i 5

eſt deus. dm ꝙꝙ eſt quedã actio q̃ ſolũ reſpicit paſ-
ſum. vt percutio te.quedã qᷓ paſſum.⁊ aliũ terminũ
vt doceo te grãmaticã. ſimilit ⁊ mitto te ad illuz. Et
qð obijcitur vruʒ eſt in actione ⁊ paſſione que nibil
aliud reſpiciunt niſi pꝛincipiũ ⁊ obiectũ.ſed non in
alijs que requirunt alium terminũ.⁊ ideo bʒ inſtan

tiam in ꝓpoſito. Similiter ſoluendũ eſt ad ſequens
ven eñ ſi actio illa omnino terwinaret᷑ in dum.

d üllud qò di/ 12

d illud quod 14 1o luded

ſnrabl
urdp
Paiog
wint.
Mmm
ſeg
mtone⸗
(gentpri
rſiu
nuſſont
lan

ledon
eunu
ſothnile
Gemii

Nitg
rtfic
angr
menin
londe,⸗
tmnen
inn
imn
äpemng
ſemnge
igancei
1adgitti
man ſa
ienlinſ
Wrgii
dblifin
init En

.
4

—

S=

toctc

„ 7 6

auk
Gitita,
s 4

Tmitti. Si eſt inequalis.g

18 na immiſſibilis. nõ niſi pater. ergo xc.¶Re⸗.
AY miſſſio ſicut patet ex ratõne aug.⁊ melius.j.pate/

Sed qð obijcit ꝙ; miſno reſpicit deũ vt terminuz ad

quem.dm.qꝙ ſi terminꝰ ad quẽ eſt miſſio eẽt ſolum
in rõne finientis.ſic veꝝ eſſet. nũc aũt non eſt ſic. ſed
1 magis in ratõne ſuſcipientis.
vðm. ꝙ ibi .
naturale.ſtatua eſt es. ⁊c.quia qd erat materie at/

. d vltimũ obiectũ
eſt paloꝰ accidentis.ſicut hic.omne es eſt

tribuit᷑ ſtatue ratõne artificij. Similiter bic qd erat
diuinc eſſentie attribuit᷑ miſſioni rõne ↄnotati.
Aueſtio. iij. c

uerit᷑ cuius ſit miſſio vt miſſi. ct vẽ ꝙ ſit totiꝰtri/
nitatis. Aug.iiij.de tri. Mittit᷑ filius.cum ex tempo⸗/
re cuiuſq́; mente ꝑcipit᷑.ſed tota trinitas ex tempo/
re mente gaie⸗ tota triuitas mittit᷑.S̊ pater.

1¶ Item mitti pſionam. eſt ipſam de nouo venire ad

babitandum. ſed tota trinitas de nouo venit ad ba/
bitandum in pcccatoꝛc. cum gratia dat᷑ ei. c. mioꝛ
patet Job.xiiij. Ad eum veniemus ⁊c̃. ¶ Item miſ⸗
ſio ↄnotat cffectum in creatura. ſed ita eſt. ꝙ omne
ↄnotans effectum dicit᷑ eſſentialiter. ergo miſſio paſ
ſiue dicta dicit᷑ eſſentialiter.ſed qꝗð eſſentialiter dici/
tur ↄuenit toti trinitati.g ⁊c. Item qñ aliqͥd mit/
titur mittit cuʒ eo eẽ qð ei inſeꝑabiliter eſt ↄiunctũ.
ſed patcr eſt inſeꝑpabiliter ↄiunctus filio.g̊ qñ mitti/
tur filius.mittitur ⁊ pater. ¶ Item mittere et mitti
aut ſunt equalis nobilitatis.aut nõ. Si equalis.cr/
go qua ratone dicit᷑ mittere de patre.eadem ratione
u tens eſt maioꝛ miſſo.
& filius eſt inequalis patri. Contra.Aug.iiij.ð tri.
Pater nuſq legit᷑ miſſus.ſed nõ debemus aliqð aſ-/
lerere de deo qd nõ habemus ex ſcriptura. ergo mit⸗
ti nõ ↄuenit toti trinitati. ¶ Item Aug. dicit ꝙ pa⸗
ter abſurdiſſime dicit᷑ miſſus.ſᷣ ſermones veri nonꝝ

ſunt abſurdiſſimi. ſed potiꝰfalſi.&̊ mitti nõ vere dici⸗

tur de patre. ¶ Item aug. dicit ꝙ mitti eſt cognoſci
ab alio.ſed pater nõ cognoſcit᷑ eẽ ab alio.g̊ᷓ pat᷑ non
mittit᷑. ¶ Item om̃e mobile reducit᷑ ad immobile.
FS miſſibile ad immiſſibile.g in diuinis eſt ali del⸗
Te m.

Nee⸗ſeng duo habet ex ſuo intellectu.ſcd emanatõeʒ
maniteſtatõcʒ ꝑ efſtectũ.Quia ergo impoꝛtat ema/
nationẽ.paſſiue miſſio dicta.hinc eſt ꝙ cum pr̃ oino
careat pꝛincipio.ꝙ de ipſo nullo modo põt dici miſ/
ſio paſnua.vñ nõ inuenit᷑.⁊ ſi inueniret᷑ eẽt tãqᷓ; fal/

9 ſa ⁊ velut impꝛopꝛia exponenda. illud q

obijcit᷑j. ct. ij. ꝙ miſſio eſt ꝑceptio ab intellectu. vel
inhabitatio de nouo.dm.q; nõ dicit totam rõnem
miſſionis.ſed ſolũ a ꝑte termini in quẽ.vñ debet ad/

di cum illis emanatio ab alio.⁊ tũc nõ valet. ¶ A
0 illud qð tercio obijcit᷑ ꝙ ↄnotat effectũ.qᷓ eſt eẽntia

le.dm.qꝙ nomẽ ↄnotãs effectũ.aut dicit ſolũ reſpe
ctum ad effectũ.⁊ tũc eſt pure eẽntiale vt creare.aut
dicit etiã cum hoc reſpectũ ad ꝑſonam.⁊ ſic põt eſſę
notõnale.ſicut creaꝛe ꝑ filiũ.ſolius eſt pꝛis.ſic ẽ de B
qð ẽ mitti.Quia nõ dicit tm̃ ↄꝑatõeʒ miſſi ad ſuſci/
pientem effectũ.ſed etiã ad pꝛincipiũ. Sigficat eniʒ

21 ip̃m cẽ ab alio ⁊ in aliũ.⁊ ſic pʒ.¶ Ad illud qð obij/
lt᷑.ꝙ inſeꝑabilia ſimul mittunt᷑.dm.qꝙ illud eſt ve

rum deilla miſſionc q̃ eſt ꝑ ſeparatõʒ.ſed de illa miſ/
ſione ꝗᷓ eſt pex diſti
tant᷑ neceſſario illi qͥ diſtinguunt᷑.ſicut nec ĩ alia miſ

¶ Altimo querit᷑ cuiꝰ ſit miſſio vt mittentis.

diuinã naturã.

auẽtem in ipᷣm. nõ mittit.

ipe ſit miſſus inchtum wni.
quoꝝ fuit poſitio.ꝙ mittere ⁊

nu

per diſtinctionem nõ eſt dicere. ꝙ ſic mit

ſone illa que ſepant. ⁊ qm pater diſtinguit᷑ a filio.?
mifſio in diuinis dicit diſtinctiõcʒ. ideo nõ opoꝛtz æ

XVv.

cum mittat᷑ filiꝰ mittat᷑ pater. Agd illud qð obijci 22

tur vltimo.qꝙ equalis nobilitatis eſt mitti vt mitte/
re.dm.ꝙ mitti nõ remouet᷑ a pre qꝛ dicit ignobili
tatẽ. ꝭ quia dicit emanatiõʒ ⁊ ſubauctem qᷓ q;uis nõ
ſit ignobilitatis.tñ nõ ↄuenit patri.
Oueſtio ih. „d
Et ꝙ ſit

totiꝰtrinitatis oñdit᷑ ſic. Miſſio idem eſt qd temꝑa⸗

lis donatio.ſᷣ tꝑaliter dare ↄuenit toti trinitati.quia

tota trinitas dat ſpm̃ſctm̃ vt dicit augu. ⁊c.¶ Item
aug.iiij.de tri. Mitti a patre filiꝰſine ſpũſancto non
potuit. miſſio filij ↄuenit ſpũiſancto.ergo eadẽ fa⸗/
tione miſſio ſui. Si dicas ſicut dicũt quidã ꝙ illð in/
telligit de miſſione m bumanaʒ naturã.q̃ miſſus ẽ
ad pᷣdicandũ.ſᷣm illud Eſai.lxj.Ad annũciãdũ man
ſuetis miſit me.nõ aũt de miffione ᷣm diuinã natu/
ram.Contra.miſſio ᷣm diuinã naturaʒ.eſt miſſio in
mentẽ vel in carnẽ.ſ̊ aug.intelligit de miſſione i car/
nem.vñ ſtatim ſubdit᷑.qꝛ pater intelligit᷑ euʒ miſiſſe
cum fecit ex femia. g cõſtat ꝙ loquit᷑ de miſſione ſᷣm
1 tem męꝗr facit tale argumentuʒz.
Si pr pᷣt dare vel mittere ſpm̃ſctm̃.⁊ hoc nõ facit.ſ.ſ.
aliquid facit pr̃ qd nõ facit ſpũſſanctꝰ.gᷓ diuiſa ſunt

oꝑa trinitatis. ¶ Contra.datũ dicit᷑ relatiue ad dã/
tem.ſicut dicit aug.xv.de tri.gS.ſ.ſ.nõ dat᷑ niſi ab his
ad q̊s relatiue dr̃.ſ̊ nõ dicit᷑ relatiue ad ſe.g non dat
ſe. S nec mittit ſe. ¶ Item ſicut pr̃ eſt pꝛima perſona
in trinitate.ante quã nõ eſt alia.ita.ſ.ſ.ptꝰquẽ nõ eſt
alia. Sed pꝛ qꝛ nõ habet ꝑſonã ex qua ſit.nullo mo/
do dr̃ miſſus.g cũ.ſ.ſ.nõ habeat pſonã ex ſe emanã/
tem. nullo modo dr mittere. en vbicũq; ẽ miſ/
ſio paſſiua.ibi eſt ſubauẽtas reſpectu alicuius pꝛinci

pij in miſſo.ſicut dr̃ ab augꝰ.⁊ mgr̃o. vbi eſt miſſio

actiua ibi notat᷑ auctas reſpectu ꝑſonc.ſ ſpũſſanctꝰ
nõ habet auctem reſpectu ſui.nec alteriꝰpſone. ac.
tem vbicũq; eſt miſſio ibi vere notat᷑ diſtinctio.
ſicut in creaturis ſeꝑpatio.ſed ꝑſona.ſ.ſ.nõ diſtinguit
a ſc.ergo a ſe nõ mittit᷑.nec filiũ mittit.cũ nõ babeat

tem om̃is actus ᷣm

quem ꝑſona reflectit᷑ ſupꝛa ſe.eſt eẽntialis.⁊ eẽntia/

liter dictus.ſi ergo filiꝰmittit ſe.vel.ſ.ſ.ſe: ergo mitte

re vel mitti eẽntialiter dr.iᷣ om̃is talis actus dicit᷑ ð
tribus.ergo pꝛ mittit ſe. ¶ E.dm.ꝙ in hac qõne.
ſapientes opinant᷑ ↄtrarie ſapientibꝰ. Nam magr̃ di

cit expᷣſſe ⁊ nitit᷑ ꝓbare auẽte ⁊ rõne.q;.ſ.ſ.mittat ſe

dat ſe.nec opoꝛtet ſᷣm ipᷣm.ꝙ inter mittentẽ ⁊ miſ/
ſum cadat ꝑſonalis diſtinctio. ſᷣ ſolũ q;tum ad ratio
nem intelligendi.vt ipᷣe ſit mittẽs inq;'tum deꝰ.⁊ idẽ
Alioꝝ mgroꝝ ⁊ anti
. mitti de ronc ſui nois
ungoꝛtgt ſubauctem.⁊ auẽtem.⁊ diſtinctõcʒ.⁊ ido
lo modo põt dici ꝙ vna ꝑſona mittat ſe.vel mit/
tatur a ſe.vñ locutõnes iſte ſunt impꝛopꝛie ⁊ expo/
nende que hoc dicere vident᷑.⁊ poſitõnem ſuaʒ con/
firmant ꝑ Aug.qui dicit ꝙ pater nullo modo mitti/
tur.nec legitur miſſus.hoc nõ eſt ob aliud. niſi quia
hoc qð eſt miſſus.impoꝛtat ſubautoꝛitateʒ.ergo per
oppoſitum.mittere impoꝛtat autoꝛitatem.⁊ vna ꝑp/

ſona nõ babet autoꝛitatem ſupꝛa ſe. Et reſpondent

ratõnibus magiſtri.ꝙ nõ eſt ſimile de boc qð eſt da/

le oino.⁊ nullam ↄnotat diſtinctonein. 2 ſiccoccdi

25

re.⁊ de hoc qò eſt mittere. Quia dare vno modo eſt 24
ex liberalitate ſiue amoꝛe ↄmunicare. ⁊ ſic eſt eẽntia

„
● 5 1 —

tmtr. ꝙ tota trinitas dat ſeipſam. ? pater ſimilr. Alio

25

modo eſt dare alicui donũ coicare.nõ tm̃ ex liberali/
tate.ſed ctiã ex aucte.⁊ ſic dare dicit notionẽ.ſiue te⸗
net᷑ notionaliter. ⁊ hoc mõ nõ valent ille rationes.ſi
pater dat ſpm̃ſanctum.⁊ ſpũſſanctus nõ dat ſe. ali
quid facit pater qd nõ ſpũſſanctus.quia dicit notio⸗/
nem. ⁊ in boc ſenſu equipollet ei qdð eſt mittere.ſimi/
liter donatio paſſiua ei qð eſt pcedere.¶¶ Similit᷑ ad
ſimile qð inducit męr de filio.dicũt ꝙ nõ eſt ſimile.
quia in filio duplex eſt natura.ſcʒ diuina⁊ humana.
⁊ q́tum ad humanaʒ põt mitti ⁊ mittit᷑ a tota trini/
tate.qꝛ minoꝛ eſt deo.⁊ inferioꝛ.⁊ nõ tm̃ ſubauctẽ ba
bet. ſed etiã ſcruitutem.quia eſt ſeruus dei quis per

9 9 —

vnionem ſit deus. Oꝛtum ad diuinã aũt. mittitur a
ſolo patre.quia a ſolo patre ꝓducit᷑.Quia g̊ ſpirituſ
ſanctus ꝓducit᷑ ⁊ a patre ⁊ a filio.⁊ nõ a ſeipſo.binc

eſt ꝙ nõ mittit᷑ niſi a patre ⁊ a filio.⁊ ꝓpter hoc ratio

nes magiſtri nõ valent.quia om̃s auctes que dicunt

filium mitti a ſpũſſancto vel a ſe.m humanã natu/
ram intelligunt᷑.Sed licet hec poſitio ratõnabiliter
videat᷑ ⁊ facilioꝛ ad ſuſtinendũ.tñ quia nõ debemus
autoꝛitates ſanctoꝝ ad noſtrã trahere ratõnem.ſed
magis ecõuerſo.ratõnem noſtrã autoꝛibus ſancto/
rum ſubijcere vbi nõ ↄtinent expꝛeſſam abſurdita/
tem.Et ſancti dicũt.⁊ magiſter dicit.⁊ maxime aug.
qui plus ſuꝑ hac materia locutus eſt. filium mitti a

ſpũᷣſãcto.⁊ a ſe.qð nõ pñt exponere ᷣm humanã na

turam. Ideo alia poſitio.tum ob rcucrentiã ſancto-

rum.tum ob reucrentiã magiſtri.videt᷑ magis cẽ te/
nenda. F Z ud em̃ verbũ aug. qð dicit. ꝙ filius eſt
miſſus in carnem a ſpũſancto.ſᷣm humanã naturaʒ

nullo modo põt intelligi.vt videt᷑.quia miſſio h̊ fu/

it ad humanitatis ſiue carnis aſſumptõeʒ. ̊ ſᷣm ra/
tionem intelligendi.pᷣcedit humanã natura.vt iam

vnitam.& ſi filius hoc modo dicit᷑ miſſus.opoꝛtʒ q;

attribuat᷑ diuine naturc.⁊ ita ratõne diuine nature
miſſus eſt a ſpũſancto.multofoꝛtius ergo a ſe.ac per
hoc ⁊ ſpnᷣſſanctus a ſe.Et ꝓpterea ad intelligentiam
obicctoꝝ in contrarium notandũ eſt. ꝙ miſſio de ſe
duo impoꝛtat.ſcʒ emanatõncʒ ⁊ manifeſtatõnem.⁊
pꝛincipaliter de ratione ſue ſignificatõnis impoꝛtat
manifeſtatõnem. Et hoc patct ꝑ aug. in.iiij.de trini.
qui dicit.ꝙ mitti eſt cognoſci eſſe ab alio.⁊ habetur

in pñti diſtin. quia tunc filius mittit᷑.cum ex tꝑe cu/

iuſqᷓ; mente ꝑcipit᷑.Quia ergo pꝛincipaliter impoꝛ/

tat manifeſtatõez ⁊ ↄnotat in miſſo emanatõeʒ. ido
manifeſtatio ſumit᷑ ꝑ hoc qð eſt mittere ꝑ modum

actõnis.⁊ ꝑ boc qð eſt mitti ꝑ moduʒ paſfionis.ſed

natiuus reſ

emanatio vtrobiq; vnifoꝛmiter. VUñ ſenſus ẽ.pater

mittit filium.i.declarat ſiue manifeſtat filij emanatõ
nem.ſiue filium emanare. In paſſiua vᷣo ſenſus eſt.

filius ſiue ſpũſfanctus mittit᷑.i.manifeſtatur ab alio
emanare.Et qm̃ ablatiuus reſpectu paſſiui.⁊ nomi/

lij. ſcdo circa miſſionẽ.ſ.i.j.in pꝛincipio.xvj.di. MNũc de.ſ.ſ.videndũ eſt ⁊c. 8 bz qtuoꝛ ptes.
ma (pᷣmiſſa qõne voñndit auẽte Aug.ꝙ filiꝰdPuobꝰmodis miſſus ẽ.ſcʒ viſibiliter ⁊ inuiſibiliter.ibi.Ad qdð dic
mus. In ſcda aſſignat duplicẽ driaʒ iſtoꝝ duoꝝ modo
Aliã.ibi. Pꝛeterea notandũ. In tercia vo mouet dub n bi.
cur pꝛ nõ dð miſſus. In qrta vo remoucet ſiue tocet erꝛoꝛẽ cauere.pcedẽtẽ ex illiꝰdubij ſolone.ibi. Jõq; das

cctu actiui.impoꝛtant ratõnem pꝛinci .—
De miſſfione filij ⁊.ſ.ſ.q;tũ ad modũ qui duplex ẽ.viſibilis ſcʒ ⁊ inuiſibilis.
Mic q̃rit᷑ vtꝝ ſełtĩ miſſꝰ ſit filiꝰ. Sup egit mgf̃ de miſnõc qᷓ
duplex ẽ. ſcʒ viſibił et inuiſibil.Et qm iſti modi ↄueniũt miſſts

feſtatio ⁊ emanatio.ideo illa eſt ꝓpꝛijffima.qñ abla⸗
tiuus vel nominatiuꝰimpoꝛtat habitudinem pꝛinci

pij reſpectu vtriuſq;.vt cum dicit᷑. pater mittit filiñ.
⁊ filius mittit᷑ a patre.quia filius emanat a patrc.et᷑

manifeſtat᷑ a patre.Quia vo pꝛincipale ſignificatuʒ
boꝝ verboꝝ eſt manifeſtatio.nõ emanatio.qm̃ no⸗
minatiuꝰvel ablatiuus eſt pꝛincipiũ manifeſtatõis.
qᷓuis nõ emanatõnis. ꝓpꝛia eſt.ſed minus pᷣdicta.⁊
in hoc ſenſu ↄcedunt᷑ iſte. Filius mittit ſe.⁊ ſpiritui
ſanctus mittit ſe. Quia vᷣo tam mittere qᷓ; mitti im-/

poꝛtãt emanatõnem circa miſſum.⁊ ꝑſona pr̃is nõ

emanat ab aliquo.ſimiliter nec trinitas.ideo ꝑſona
patris nuſq legit᷑ miſſa nec ipſa trinitas.Ex boc pa

tet. ꝙ hec eſt ſimpliciter oino impꝛopꝛia. pater mit

tit ſe.ſiue ipſa trinitas.qꝛ recedit᷑ a ꝓpꝛictate ꝑſonaꝝ

mittit filiuʒ.cum a nullius ꝓpꝛietate recedat᷑.
illud qð obijcit᷑ in cõtrarium de dato ꝙ dicit᷑ relati⸗
ue.dm. ꝙ verum eſt ſm ꝙ dare dicit ꝑ quandã au
toꝛitatẽ coicare.hoc mõ nõ accipit męr.ſed inq;tum
dare idem eſt qð liberaliter ⁊ volũtarie coicare.

⁊ trinitat᷑. Illa vo eſt ſimpliciter ⁊ oino ꝓpꝛia. Pat᷑ 28

illud qð obijcit᷑. ꝙ pater nõ mittit᷑. quia non ?29

ab alio.dOm.qꝙ nõ eſt ſimile.qꝛ tam mittere qᷓ; mit
ti.impoꝛtant emanatiõeʒ in miſſo.vt pʒ exponenti.
ſenſus em̃ ẽ. G̊ ꝑſona mittit illã.i.manifeſtat eiꝰema/
natiõeʒ. ⁊ H mittit᷑ ab illa.i.eiꝰ emanatio manifeſtat

Ab illa.̊ h emanatio nõ ſꝑ imꝑtat reſpectũ ois ꝑſo/

ne mittẽtis.qꝛ ab aliqͥ põt eſſe manifeſtatio miſſiõis
a q tñ nõ eſt ipᷣa emanatio.⁊ iõ ſic nõ ponit᷑ pductio
in mittẽte.ſicut emanatio ĩ miſſo.⁊ iõ nõ ſequit᷑.ꝙ ſi

pater nõ mittit᷑ ꝙ. ſ.ſ.nõ mittat᷑.¶ Acd illud qdð obr

vbi eſt miſſio paſſiua.ibi eſt ſubauctas.dm.qꝙ veꝝ
eſt.nõ rõne q̃ paſſiuuʒ.ſᷣ ea rõne.q̃ tam paſſiuum qᷓ
actiuũ notat emanatõeʒ ĩ miſſo.ſicut patuit in expoo
ſitõne.Et qꝛ emanatio nõ ſꝑ eſt reſpectu mittentis.
ideo nõ õʒ ꝙ ſp impoꝛtet᷑ auẽtas in mittẽte.ſ rõ iſta

val eret bñ.ſi ita eẽt.vt pᷣnci enec eiꝰ qð eſt
miſſio.eẽt emanatio ſiue ꝓductio. Ið qð ob
qꝙ mittere impoꝛtat diſtinctõez. dom. ꝙ mittere vno

mõ impoꝛtat dr̃iam ſubalem.vt cũ impoꝛtat dñiuʒ.
vt cũ dr.deus mittit angelũ.Alio mõ diſtinctiões p⸗
ſonalẽ.vt cũ impoꝛtat auẽtem in mittẽte.⁊ ſbᷣauẽteʒ
in miſſo reſpectu mittẽtis.vt cũ dr pr̃ mittit filium.

Tercio mõ impoꝛtat diſtinctõeʒ ſolũ.qtum ad mo⸗

dum intelligẽdi.Sicut cũ dr̃.voluntas eſt inſtrm̃ ſe

ipᷣm mouẽs.qꝛ idem eſt mouẽs.⁊ motũ. Silr cũ dr.

Spũſſanctꝰmittit ſe.idem ẽ mittẽs ⁊ miſſum.rõne
drñs. Mittens inquã.ſᷣm ꝙ deꝰ.ß miſſum. vᷣm ꝙ do

num ſicut pᷣdictũ eſt. Acdillð qð obr vltimo dere 33

flexione actꝰ. dm. ꝙ ven eſt qͥ ad pᷣncpale ſignifica
tũ.ſᷣ nõ oꝑtet q;tum ad ↄnotatum.⁊ roõne pᷣncipalis
ſignificati eſt reflexio ꝑſone mittentis ſupꝛa ſe.vt di⸗
cat᷑.mittens eſt miſſus. “

tũ ad pᷣncipiũ.h̊ agit de miſſiõe q;tũ ad modũqᷣ

i filij ſon p affigt eos circa miſſionẽ fi/

ꝛima ꝑs bʒ qᷓ̃tuoꝛ ꝑtes. In p/

v.vnãꝗ ibi. Ecce diſtincti ſunt duo modi miſſiõis ſi
iũ qͥddaʒ.qdð bʒ oꝛtũ ex pᷣdeterminãtis.ibi.Hic queri

uert qdaã herctici. Ex ̊ em̃ qdð direrat pꝛem nõ mitti poſſet qͥs crederei dinis nõ eẽ eqitatẽ. Ad hoc rdene
mar dicit ꝙ boc nõ eſt ꝓpter inequalitatẽ. pter pꝛincipij auẽtem ſiue ↄnotationem.,g 5

pij.⁊ ſignificatio hui⸗ꝰverbi mittere ⁊ mitti eſt mani

Ad illð qd obr 70

ug
W⸗
Sapi

Ap.

fiusnintſeh
muts Lon

Wrceele e

.
83 “
gdndcn
P. 4
„e enge „e,
Mre N

* N
. aT
enurit
2 7
Kübmaem
„ 41
,
„ .
.. . 1 . 1 ½
Masunnirt:

.* 76E

3
3

.
74
Aonoinvt⸗

„

omn

wunrpct
1Ae .N,

Rsnent

ofmn

a (

Aug.

ZJZoh. xvj.
S apie. ix.

c
Aug“. d

us a.ſſEt qp ſic videk. qꝛ ſtatus

minẽ duxit ad

qꝛ ſcribit᷑. Joh.vij. Spũs non

tus. qꝛ nõ ita abũdãter. ⁊c.¶ Item maioꝛ cognitio ⁊ dilectio eſt toe leg gre qᷓ; tpe legis ſcripte.S .

tionalis.

Altrum ſemel tm̃ miſſus ſit filiꝰ.an ſepe. e
ic queri᷑ vtrum ſemel tm̃ miſſus ſit filiꝰ.an ſepe
mittat᷑. Si em̃ miſſio filij iius tm̃ incarnatio ẽ.cuʒ
ſemel tm̃ incarnatus ſit.⁊ ſemel tm̃ videtur miſſus.
At ſi ſepe mittit᷑.eſt ⁊ alia eius miſſio qᷓ; incarnatõ.
Sed q eſt illa: Nunqᷣd eterna genitura miſſio eius
dicenda eſt.an etiã alia miſſio querenda eſf.
Oſtendit auẽte Auguſ.ꝙ filius duobus modis
miſſus eſt. ſcʒ viſibiliter? inuiſibilr: f

lam eternã geniturã q̃ ineffabilis eſt.pᷣm quã etiam
miſſus poſſet dici.vt videt᷑ quibuſdaã.ſᷣ meliꝰac ve
rius ſᷣm eã dicit᷑ genitꝰ. Pꝛeter eaʒ ꝗᷣ duobꝰ modis
dicik mitti. ſcʒ. vel cũ viſibiliter mũdo apparuit car
ne indutus.vel cum ſe in animas pias ſic tranſfert.
vt ab eis ꝑcipiat᷑ ac cognoſcat᷑.hhos duos miſſiõis
nodos aꝑte Aug. diſtinguit in. iiij. li.de tri.dicẽs.
Mon eoipᷣo ꝙ de patre natus eſt miſſus dicit᷑ filiꝰ.
ſed vel eo ꝙ aparuit huic mũdo.verbũ caro factũ.
vñ dicit.A patre exiui.⁊ veni in mundũ. Vel eo ꝙ

ex tꝑe cuiuſdã mente ꝑcipit᷑.ſicut dictũ eſt de ſapiẽ

tia.Emitte illã de celis ſanctis tuis.⁊ a ſede magni
tudinis tue.vt mecũ ſit⁊ mecũ laboꝛet.i.doceat me
laboꝛare.⁊ tũc vnicuiq; mittit᷑ cum a quoq; cogno⸗
ſcit᷑ atq; ꝑcipit᷑.quantũ cognoſci ⁊ ꝑcipi põt.ꝓ ca⸗
ptu vel ꝓfieient in deũ.vel ꝑfecte in deo anime ra⸗

ignat duplicẽ driam iſtoꝝ modoꝝ. ſcz ꝙ bᷣm

alt. rum ſemel. ſm alterũ ſepe ſit miſſus.⁊ ſ̃m alteꝝ

vt ſit hõ ⁊ ᷣm alterũ vt ſit cũ hoĩe.

¶ Ecce diſtincti ſunt duo modi miſſionis filij.? ſm al
terum ſemel tm̃ miſſus eſt dei filius.ſᷣm alterum ſe/
pe miſſus eſt.⁊ mittit᷑ quotidie. NHam ſ̃m alteꝝ miſ⸗

ſus eſt vt ſit homo.qð ſemel tm̃ factum eſt. Scom
alteruʒ vᷣo mittit᷑ vt ſit cum hoĩe.quõ quotidie mit
titur ad ſanctos.⁊ miſſus eſt etiam ante incarnatõ⸗
nem.⁊ ad om̃s ſanctos qͥ ante fuerũt.ꝰ⁊ etiã ad an⸗
gelos. vñ Aug.de filio.i.de ſapia patris loquens
in.iiij.li.de trini.ait.Aliter mittit᷑ ſapia vt ſit cũ ho
mine.aliter miſſa eſt vt ſit hõ. In aias em̃ ſanctas

ſe tranſfert.⁊ amicos dei ⁊ ꝓphetas ↄſtituit.ſiẽ im 2

fectõez. H euangeliuʒ dicit. eſtote pfecti Math.v. ⁊c. Item de ſpũſancto vf boc ſpecialiter.
ñ erat datꝰ.qꝛ ibs nondũ erat gloꝛificatꝰ.boc nõ dr ꝙ; nullo mõ añ fuerit da

In pte iſa ſunt dubi

p dubitat᷑ de ſitu. c. j.

mãr nõ debeat H po/
nere tractatũ de miſ⸗

ſione filij.qꝛ miſſio fi/

lij eſt incarnatio. de
eiꝰincarnatõne agit᷑ i
tercio.g ibi deberet a⸗
gere de miſſione non
h. F'.ꝙ mor inciden-
ter itroducit hũc tra⸗
ctatũ de miſſione filij

ter explicatõeʒ miſ

ſionis. ſ.ſ. Poſtet ta
mẽ dici ꝙ mor h̊ agit
de miſſione filij in mẽ
tem pᷣncipalr. ð miſ
ſione filij in carnem
p accñs. vt diſtiguat
à miſſione filij in mẽ/

tem. De illa aut miſſi

one q̃ eſt in carnẽ ſpã
liter ⁊ pᷣncipalr agit i
tercio.⁊ ido aliter ibi

b ¶ Mon eoipo ꝙ de
pꝛe natus ẽ miſſus dẽ
filiꝰ. Aidet᷑ dicere fal
ſum ⁊ ↄtra Greg.qui

dicit. eo mittit᷑ filiꝰ q̃
nerek: Peꝰ. dom. qp

ug. loquit᷑ cũ pᷣciſio
ne.vt intelligat᷑ in eo

ipſo tm̃. Greg. aũt cũ
p̃ſuppoſitõe manife/⸗
ſtatonis. Ael alit᷑.au

.

guſti. loquit᷑ de gene/

ratõne et᷑na. Greg.

tpali.vnde nulla ẽ oiĩ

¶ Minus eſt etiam
ante incarnatõneʒ et

ad oẽs ſanctos.Que

a Mic quent vtruů.

35

„

rit᷑ vtrũ pꝰincarnatõ/
nem pleni ſit dat? fili
ꝑfectõnis. Lex em ne-

Ry.ddm.q pleniꝰdari poteſt duplrr intelligi. Aut intenſiue. aut extenſiue. Si extenſiue.ſ. ic pluribꝰdat?eſt. ſ. ſ.

tꝑe leg gre.qꝛ in omnẽ ter.

exi. ſo.eoꝝ ⁊c.nõ tiñ ad vnã gentẽ. Si intenſiue.̊ ẽ duplr.aut qtũ ad gñalẽ ſtatũ.

aut ꝙᷓtum aq ſpales pſonas. tum ad gen eralẽ ſtatũ in no.te.q‚tum ad fpãles pſonas in ve.teſ.⁊ ſic ſe bñt
vt excedẽtia ⁊ exceſſa. Quia in ve.te. fuernt aliqͥ viri euãgelici.⁊ ſic ꝓcedũt rõnes ad vtrãq; ꝑtem. In ve.teſ.

fuerũt aliqͥ abundan

tes in ſapia. vt ſalo

de vt abꝛabã. Alid in deuotõne vt dauid. Aliqͥ in miraculoꝝ ope vt belyas. d 13 an
ſalſum.Quia angelꝰ v nunciꝰſeu miſſus.ſ ad miſſum nõ eſt miſſio. ⁊c. Si tu dicas ꝙ alio mõ mittit᷑. Con
tra.q ſp eſt pñs.nõ indiget miſſione.ſ ange otẽplat᷑ deñ vt pñtez. ⁊c. Rꝰ.dᷣm. ꝙ miſſio ſapie ſiue filij ẽ

ad creatura illuſtrandã.ſicut miſſio.ſ.ſ.a

mõ. Aliq in patia vt iob. Aliqͥ in manſuetudie vt moyſes. Aliqͥ in fi⸗
etiã ad angelos. videt᷑

creatura ſctificandã. Et qm angli nec ex ſe fuerũt ſapientes. nec ex

ſe fuerũt ſcti ideo optuit ꝙ a pncipio mitteret᷑ eis ſapia.ꝗᷓ ẽ filiꝰ⁊.ſ... Tiñ aug loquit᷑ p ſtatu gloꝛiſicatõis. P/

₰

pꝛie aũt nõ di

cit mittinñc nſſi dicgt large

mitti ag manifeſtatõnem alicuidocculti.

z8 cutones ↄſiles. O

2. .

e¶ Imaz anos m e;

mẽte aliqͥd efne capi-

mus.nõ in h̊ mdo ſu/
mus. Elidet᷑ falſuʒ di
cerc. Quia aut dicit
hm aiam. aut vᷣm car⸗
nẽ. Mõ ſᷣm carnem Hh
ↄſtat. ſᷣm aiam.g vi
det᷑ ꝙ aia qñ deũ cog
ſcit ſit in celo.ſiue ex-
tra mũduʒ. Itez h vꝛ
rõnc.qꝛ cape eternuʒ
eſt magiſ capi.g ſi qd
capit᷑ a capiente loca
tur.g aia locat᷑ i cter/
nitatc.g er tᷣs. Pꝛe/
terca qð cognoſcit et
amat.aut trahit᷑ a co
gnoſcẽte ⁊ amãtc.aut
ccõucrſo.ſᷣ duz deum
amamus ⁊ cognoſci/
mꝰ.nõ trabimꝰ deum
ad nos.ſ̊ nos ad deũ.
ſicut dẽ in.iiij.de diui.
noibꝰ. Ryꝰ. dðm.ꝙ lo/
cus hʒ naturã ↄtinẽi᷑
⁊ quietant᷑.Eſſe gᷣi h
mũdo eſt dupir. Aut
qtum ad veritateʒ ⁊
ↄtinẽtiã.aut qᷓ;̃tuð ad
quictẽ. Aug.ant loq̃t
nõ pꝛimo mõ.ꝙ aia ⁊
coꝛpꝰvere egrediatur
bhũc mm dũ mẽte ca
pit deů. intelligit qᷓ;
tum ad quictẽ. Quia
affect? aic nõ reqͥeſcit

in tpaliboß etnis bꝰ

ſupfeꝛt᷑. ⁊ qtum ad h̊
intelligit᷑ dyo.⁊ intel/
ligit᷑ ſcda rõ. ꝙ; ama/
tũ trahit nõ localiter
mutãdo.ſᷣ ſibi confoꝛ
mãaãdo.qꝛ amãs tranſ

foꝛmat᷑ in amatuʒz. et

cogſcens ↄfoꝛmat᷑ co
37 f¶Pf em̃ ẽ ⁊c pꝛici/
piu totiꝰdiuinitat᷑.vł
ſi meliꝰdr deitatis.vr
male diccre.qꝛ aut H̊
eſt ꝑ generatõem.aut
pꝑ ſpiratõcʒ. Sʒ ſi hoc
pr̃ generat vel ſpi/
rat deitatẽ.qð ẽ cõtra
marm ſuß diſt. v. vbi
diet. ꝙ eſſentia nec
generat.nec generat᷑.
Pꝛeterea q̃rit᷑.quaꝛe
dicit.vlł ſi meliꝰdꝛ deita

vt ĩ ꝑſonis.tñ qꝛ nõ P

ſoliꝰdei ꝓpꝛiũ.ideco

cit. vi ſi ſmeli? dꝛ deitaſj. Re*. dd. ꝙ aug. nõ ſimpli dicit.
i ſunpliciſſimo nõ cadit aliqᷓ tocalitag niſi erreſnoie totalitaj a
t trabi ad ꝑſonas.cũ ſit nomẽ abſtractũ.pᷣ
quenit᷑ quare dr. deitat meliꝰ. dom.qꝙ diuinũ pᷣt dici de creatur.ſm ꝙ dr
deitas mag ꝗꝓpꝛie dicit foꝛmã dei q diuinitas iõ meliꝰdi deitat qᷓ diuinitatis.

plet etiã ſanctos angelos. Sʒ cum venit plenitudo
tpis miſſa eſt nõ vt impleret angelos.nec vt eẽt an
gelus.nec vt eſſet cum hoibꝰ.vel in hoibꝰvt antea

in patribus erat ⁊ in ꝓphetis.ſed vt ipᷣm verbũ ſie
ret caro.id eſt homo. .

¶ Scõm alterũ modũ dicit᷑ filius miſſus in mũdũ

ſᷣm alterumnon.

¶ Pꝛeterea notandũ eſt.ꝙ cũ his duobꝰ modis mit/⸗
tat filiꝰ.ſᷣm alterum dicit᷑ miſſus in mundũ.ſm al⸗
terum vonõ.Eo em̃ mõ miſſus dicit᷑ in munduʒ q

viſibilis mũdo aparuit. Vñ augꝰ.in eodem li.ait.

Cuʒ ex tꝑe cuiuſq; mente ꝑcipit᷑.mitti quidẽ dicit᷑.
ſed nõ in hunc mundũ. MNon.n. ſenſibilr apparet.i.
coꝛpoꝛeis ſenſibꝰpᷣſto eſt. Nam ⁊ nos ſᷣm ꝙ mente

aliquid eterne capimus.nõ in hoc mũdo ſumus.⁊
omniũ iuſtoꝝ ſpũs etiã in carne viuentiuʒ inq;dtum

diuina ſapiũt nõ ſunt in hoc mundo.Ex pᷣdictis li⸗

quet.ꝙ pᷣter ineffabilẽ geniturã duobꝰmodis mitti

ic querit᷑ cur pr nõ dicit᷑ miſſus.cũ ex tpe a quoqᷓ
cogſcit᷑ ſicut filiꝰ: Ad qð dicimꝰ.qꝛ in eo ẽ pꝛincipij

ter em̃ ẽ(vt ait Aug.in codẽ li.)pꝛincipiũ totiꝰdiui
nitatis.vel ſi meliꝰdieit᷑ deitat .qꝛ pꝛincipiũ eſt filij

tur filiꝰ.ſcʒ cum viſibiliter aparuit.vel inuiſibiliteꝛ
pcipit᷑ mente. èèMv
(Babiu oꝛtum ex pᷣmiſſis. Cur ſcʒ pat᷑ nõ dicit᷑ mi
8. cũ ab aliqͥ cognoſcit᷑ vt fili.· i
AQueſtio.

auẽtas.q̃ nõ hʒ de qͥ ſit.a qͥ filiꝰẽ ⁊ ſpũſſanctꝰ. Pa⸗ Aug.

⁊ ſpũſſcti.Nam vt ait Augꝰ.in eodeʒ.Si voluiſſet

etia deꝰ pr̃ ꝑ ſubiectã creaturaʒ viſibilłr appareret.

abſurdiſſime tñ aut a filio quẽ genuit.aut a ſpũſctõ
qᷣ de illo ꝓcedit.miſſus dicere᷑. Cõgruẽter aũt ille

miſſus dr qᷣ in carne apparuit.miſiſſe aũt ille quiin

ea non apparuit.

¶ Docet cauè erꝛoꝛeʒ qͥ poſſet oꝛiri ex ſolutõne pᷣdicti

dubi oezin eſilllanetusno ſünr mmonesyfc⸗

q;uis miſſi dican᷑.

¶ Gdeoq; putauerũt qdã heretici.cũ pnõ ſit miſſus

Hp filiꝰ⁊.ſ.ſ.patrẽ eẽ maioꝛẽ̃.ac filiũ minoꝛẽ eẽ.⁊.ſ.ſ.
atq; patrẽ q̃ſi maioꝛẽ miſiſſe vtrunq; qſi minoꝛem.

¶ Qõð aug.impꝛobat in.iiij.li.de tri.illis ↄtradicens

Nõ iõ inqͥt arbitrandũ ẽ minoꝛẽ eẽ filiũ ꝙ miſſus ẽ

Aug.

a pfe.nec iõ minoꝛẽ.ſ.ſ.ꝙ⁊ pater eũ miſit ⁊ ſiliꝰ. Söi·

parilitatẽ.vel diſſilitudinẽ ſube in ſcriptun b poſi⸗

uc eĩ ꝓpt viſibilẽ creaturã.ſiue potiꝰ ꝓpter pncipij)
auẽtem vel ↄmẽdatõeʒ.nõ ꝓpter ineqlitatẽ. vłim/

ta intelligunt. Hõ & i dicit par miſiſſe flliũ vr.ſ. ſ.

wYlille eẽt maioꝛ ⁊ illi mioꝛes.ſᷣ maxie ꝓpter auẽtem

pꝛincipij ↄmẽdãdã.⁊ qꝛ in viſibili creatura nõ ſicẽ il

le appuit.Ecce oſtenſum eſt que ſit miſſio filij ⁊ qui
bus modis mittaturr.

4

ſit ͤneipiũ viuitai cũ hac detmiate toti Et an
F. ꝑpſonaꝝ plalitatẽ.iõ deitas ſiue diuitas.ſta
p̃dictꝰſenno exponẽdꝰ ẽ ſicut ð exponit mar lo

–
*
—
4 „*

den

priad
toſclc
6

isſanc
unodicn
töneofe
mineſe
mittit t
nsſehn
fam no⸗
1, Adboed
Uiſibilte
co. Ie
tinlancd
ſpuf
lagege
dug .
ducidp⸗

tria querunt᷑ de miſſione filij inuiſibili.qꝛ de
iſibili aget in tercio. Et quia miſſio inuiſi/
bilis filij. ſimilis eſt miſſioni inuiſibili.ſ.ſ.ideo ſimul
uerit᷑ de vtraq;. Pꝛimo querit᷑ vtruʒ hec miſſio ſit
m dona gfre gratufacientis. vel gre gratis vate. Se-⸗
cundo querit᷑.vtrũ ᷣm eadẽ dona gre.dicat᷑ mitti fi
lius ⁊.ſ.ſ.Cercio vtrũ vtraq; miſſio ſit ̃ᷣm eadcʒ do-
na gre augmentata.
¶ O bec miſſio ſit ſm dona gre gratis date.oñdit᷑ ſic.
NRab. dicit de ſpuũſancto.qꝙ ter datꝰeſt ſpũſſanctꝰ.⁊ p
mo dicit ipᷣm eſſe datũ ad miraculoꝝ oꝑatõnem.cõ⸗/
ſtat autẽ.q; miraculoꝝ oꝑatio eſt gra gratis data.S
⁊c. ean dat᷑ donũ ꝓphetie. vñ.j. Re.

4 xij.Factꝰeſt ſpũs dñi ſuꝑ ſaul ⁊ ꝓhabat.ſᷣ bonuʒ p/

phetie dat᷑ frequẽter bis qͥ nõ hñt gr̃am gratũfaciẽ/
. tem. ſicut pʒ de ſaul ꝑ textum.g ⁊c. ¶ Item ꝙ filius
mittat᷑ ̃m dona gre grat date.vr. Lũc em̃ filiꝰdicit
. mitti.qñ fit reuelatio occultoꝝ.ſᷣ reuelatõ occultoꝝ
2

põt fieri ſine dono gr̃e gratumfacient. g ⁊c. ¶ Item

Aug. dicit ⁊ hr in pñti di.ꝙ tũc ſapia mittit᷑.cũ a cu/

iuſq; mente ꝑcipit᷑.ſiue cum alicui innoteſcit.ſi ergo
cipit᷑ ⁊ innoteſcit ꝑ dona gre grat᷑ date.vt ꝑ fidẽ in
4 oꝛmẽ.ꝙ vr in illis dari.ergo ⁊c. ¶ Contra. Aug.di/
cit ꝙ tũc dat᷑.ſ.ſ.alicui.cum ſic dat᷑ vt eum faciat dei
⁊. ꝓximi dilectoꝛẽc.hoc ẽ dicere.qñ dat᷑ homibꝰ chari⸗
tas.ſed charitas nõ eſt niſi gre gratũfacieni. c.e..
¶ Nem hocipᷣm vj de filio. qꝛ dicit᷑ Sap.vij. In ani

— —

dei nõ dicunt᷑ ſine grẽ̃a arlaciente apor. eʒ
ratõne oñdit᷑.tunc dat᷑ vel mittit᷑.ſ.ſ.qñ habitat i ho-

te. ⁊c. ¶ Item cũ mittit᷑ filiꝰvel.ſ.ſ.ad aliquẽ.non
mittit᷑ vt ſit vbi pꝛiꝰnõ erat.ſᷣ vt ſit in eo aliter q; pꝛi

J0 am. nõ eſt niſi ꝑx grẽam gratũfacientẽ. ergo W.
ad hoc diſtinguũt aliqͥ.ꝙ ſpm̃ſctm̃ dari vel mitti in/
uiſibiliter põt eſſe.vel inq;tum ſpoõ.vel inq;ẽtum ſan/
ctus. Inq;tum ſpõ dat᷑ ꝑ donuʒ gr̃e grat date. Inqᷓ;⸗
tum ſanctificãs.dat᷑ ꝑ dona gre gratũfacient.Silit᷑
ſapia vel filiꝰpõt mitti.vel. put faciẽs ſaꝑe.⁊ ſic ꝑ do/
na gre grat date.vel ꝓut ſapia dicta ceſt a ſapoꝛe.⁊ ſic
ꝑ dona gre gratũfacientis.Sʒ iſtud nõ vr ſoluere.q:
dantẽ oppoſitũ iſtius ſolonis.eſt poſſibile adbuc ſol

uere.⁊ querere de ſpũ ⁊ vᷣbo quõ dicat᷑ dari et nõ in

40 babitaꝛe. ¶ Pꝛopter B aliter doᷣm tam de filio qᷓ; de
ſpuᷣſancto.qꝙ dari vel mitti eſt dupłr. vel ſimpłr. vcl
ad hoc.Lũc dat᷑ ſimpliciter qñ ſimpłr habet᷑.videli
cet nõ tm̃ ad vſum.ſed ad fructũ.boc autè ẽ ſolũ per
dona gr̃e gratumfacient᷑.⁊ ideo in illa ſoluʒ dat᷑ ſim-
pliciter vel filiꝰvel.ſ.ſ.Alio mõ dẽ dari ad hoc.qñ nõ
ad fructũ ſed ad auxiliũ ſiue ad aliquẽ vſum aliq̃ do⸗
na donant᷑.⁊ hoc fit.cũ dant᷑ aliq̃ dona gr̃e grat᷑ da/
te. in quibꝰ manifeſtat᷑ filiꝰvel.ſ.ſ.et ſic ꝓcedut rõnes

£

W———————

Ipſe em̃ coiter loquit᷑ de miſſione.Añ dicit ſpũſſan/
ctus ter dat᷑.Aug.aũt loquit᷑ de datõne vel miſſione
45 eſt ad habitandũ.vel ſimpir habendũ.. Ad illud
qð obijcit᷑ de ꝓphetia.dm. ꝙ vno mõ dat᷑ in ea.ſ.ſ.
ſunplr. ꝓut ipſa dicit cognitões ſᷣm idoneitatẽ ſuſci/

atio.⁊ ſic nõ dat᷑ in ea ſpũs ſimpłr ſiue nõ mittit᷑ ni

Dinte ligentiã eoꝝ que dicunt᷑ in parte iſta

⁊ aliud donum. ¶

ad aliud ſpũſſanctꝰ. pꝛopꝛig
filio. ⁊.ſ.ſ.ſed aliud in creatura.ergo cum filius dica/
m 5ncrag trãſfert. ⁊ amicos dei ↄſtituit.vᷣ amici

minc.ſed nõ dr̃ habitare in hoie.ſine gra gratũfaci

us.ſed nouꝰmodus eſſendi.addẽs ſupꝛa ceẽ ꝑ natu/

ad pumã partẽ. Mam ſic intelligendũ ẽ vᷣbũ. Rab.

ientis ⁊ ᷣm pietatẽ exequeni.Alio mõ put eſt reue
ſiad hoc. Añ nõ dicitin li. Rxg.ꝙ ſpũſſanct?ſit miſ

xv.

ſus ad ſaul. vel factus in ſaul.ſed ſuꝑ ſaul. 6
lud qdð obijtit᷑.ꝙ mittit᷑ filiꝰcum fit reuelatio o
toꝝ.dm.qꝙ hoc nõ eſt in quacũq; reuelatione.nam

Adü 42
occul

aliqᷓ fit reuelatio.nõ ꝑ miſſionẽ filij.ſed ꝑ miſſionem

angeli. Multa em̃ reuelant᷑ angelis.ſed intelligitur
e illa reuelatõne in q̃ eſt anime illuſtratio ꝑ gram.
⁊ ſi ꝑ gratis datã.nõ ſimpłr mittit᷑& ſi ꝑ gratufaciẽ/
tem tunc ſimpir mittit᷑ ⁊ habet᷑.¶

mo obijcit᷑.ꝙ tũc mittit᷑ qᷓ ꝑcipit.dm.qꝙ non ſuffi

cit cognoſcere filiũ ꝙ ſit ab alio.immo opoꝛtet ꝙ co⸗

gnoſcat ꝙ ſit in ipſo vt in ſuo habitaculo. Hoc autẽ

Ad illud qad vlti/ 43

dico.nõ cognitõe neceſſitatis.ſed ↄiecture.nec de co.

gnitõne actuali.ſed de habituali.
ueſtio. ij.

nõ videt᷑ hoc mõ. Miſſio ſpũſſancti eſt eiꝰ donatio.

donatio. ergo ᷣm aliud donũ.

¶ Ntrum ſm eadẽ dona gfe dicat᷑ mitti filiꝰ2.ſ. . Et q

em hocipᷣm vide⸗-

⁊ ſilr filij.ſed alia eſt miſſio igen ancti. ergo alia

tur ꝑ ſimile.qꝛ ſicut ſe habet miſſio viſibilis filij. ad

miſſionẽ viſibilẽ.ſ.ſ.ita etiam ⁊ inũiſibilis.ſed miſſio

viſibilis filij ⁊ ſpũſſancti eſt p̃m alium ⁊ alium effe/

ctum.⁊ ſignum in creatura.ergo inuiſibilis pm alid

em miſſio eſtad cognoſcenduʒ
emanatõnem ⁊ diſcernendũ. ſi ergo filius diſcernit

ab effectu in quo mittit᷑.⁊.ſ.ſ..⁊ hmõi ſunt dona gra
tie. ergo q́;ẽtum ad aliud donum mittit᷑ filius. qtum

nõ eſt idẽ appꝛopꝛiatũ

tur mitti in cffectu ſibi appꝛopꝛiato.i alio effectu vel

ono mittit᷑ filius qᷓ; ſpnſianctus.¶ ontra.omnis

noꝝ diſtributio.tam gr̃e gratis date.qᷓ; ge gratůò

facientis.attribuit᷑ ſpniſancto.maxime dona gratie
gratumfacientis. Sicut patet.j.Coꝝ.xij.ergo cũ.ſ.ſ.
mittat᷑ in donis ſibi appꝛopꝛiatis.in omnibus donis
mittit᷑.ergo in eiſdem in quibꝰfilius. Item filius
mittit᷑ cum ſapientia dat᷑.⁊ ſimiliter ſpuſſanctus.qꝛ
pᷣcipuũ donum.ſ.ſ.eſt ſapia.ergo ⁊c̃. 14 St em qñcun/
qʒ dat᷑ cognitio dicit᷑ mitti filius.ſed in hoc dono da

tur vel mittit᷑.ſ.ſ. JYoh.xvj.Cum venerit ille docebit

vos om. ve.ergo ⁊c. r qñcunq;ʒ charitas dat᷑.

mittit᷑.ſ. . ſed in boc dono dat᷑ filius. Sapᷣ.vij. In ai
mas ſanctas ſe tranſfert.⁊ amicos dei ↄſtituit.⁊ au/

guſti. in. iiij. de trini.exponit illud de miſſione filij.er/
go ⁊c.¶ E&. dom. ꝙ in miſſione inuiſibili eſt dnoꝛũ
collo.in quibꝰ eſt manifeſtatio ⁊ inhabitatio.Et ſᷣm
boc iutelligendũ eſt.ꝙ eſt loqui de donis dei.qᷓtũ ad

radicem.vel q;tum ad habitum.vel q;tum ad actuʒ

ↄſequentem.Loquẽdo aũt q;tum ad radicem. ſſic qꝛ

vna eſt gra gratumfaciens.ꝑ quã inbabitat filius ee
ſ. ſ.que eſt radix tnoꝝ gratuitoꝛuʒ. ſic dant᷑ vł mit

tunt᷑ eodem dono. Loquendo aũt q;tum ad habitũ.
ſic diſtinguendũ.quia quidam habitus ſunt pure af
fectiui.quidam pure cognitiui.quidaʒ medij. In ha

bitibus pure affectiuis datur ſiue mittit᷑ ſpũſſanctꝰ.

quia ci appꝛopꝛiat᷑. In habitibus pure cognitiuis.

nec filius nec ſpũſſanctus ꝓpꝛie ſicut dictum eſt mit
titur. In habitibꝰ autem partim cognitiuis.partim
affectiuis ᷣm ꝙ diuerſa in ſe ↄtinent.⁊ filius mittit᷑.
⁊ ſpũſſanctus. Mam cognitiui ducunt in manifeſta/

tionem verbi.affectiui in manifeſtationem amoꝛis.

Si aũt loquamur q;tum ad actus cõſequentes.qui

ſunt illuminatio intellectus. ⁊ affectus inflamatio.

ſic vocando donum.in alijs ⁊ alijs donis mittuntur.

ſed quoniam iſta ↄiuncta ſunt.ideo miſſio ſis ⁊. ſ. ſ.

.

ſnuiſibiles ſunt indiuiſe. et ᷣm hoc peedũt rationes

ad oppoſitas ptes. Lñ illud qd adducit ꝓ ſimili in

2

miſſioõe ſenſibili. nequaqᷓ eſt ſile. qꝛ nõ eſt tanta vnio
⁊ ↄnexio in ſignis cxterioꝛibus.quanta eſt in babiti⸗
bus interioꝛibus.

Queſtio. iij.

¶ Atrum miſſio filij ⁊ ſpũſſancti ſit ̃m eadẽ dona gr̃e

augmentata. Et ꝙ ſit.v excmplo. auẽcte.et ratione.
Exemplo ſic. Conſtat in die penthecoſtes aplis eſſe

ſ.miſſum.nõ tm̃ viſibiliter. S etiã inuiſibiliter. quia

miſſio viſibilis ſine inuiſibili non ↄfert.ſᷣ ipſi pꝛiꝰba/
bebant graʒ.ᷣ cc. ¶ Item G̊ v? aucte rabani. In ba
ptiſmo dat᷑. ſ.ſ.ad habitatõez deo ↄſecrandas.ſcd in
ↄfirmatõne cum omi plenitudine ſanctitatis venit i

hominẽ.ꝗ dat᷑ in ↄfirmatõne poſt baptiſmum.g ⁊c.
Utem augmentnz ge. eſt ꝑ gratie additõnem.ſed

vbi eſt gratie additio.ibi grc donatio.ſed ſpũſſanctꝰ

mittit᷑ vel dat. cum dat᷑ cgĩa vt dicit Becda. ergo ĩ

.

augmento gfe dat vel mittit. ſ. ſ. ¶ Ytem nõ minus

——

donum eſt charitatem cõſeruare qᷓ; inchoare. ergo ſi
mittit᷑ filius vel.ſ.ſ.cum gra inchoat᷑.multofoꝛtiꝰcũ
ↄſeruat᷑.ſed ↄſeruat᷑ p augmentũ.ergo mittit᷑ in au/
ginento.¶ ontra.ſpũſſanctꝰnõ mittit᷑ in bomineʒ
vt de nouo ſit in eo.ſed vt aliter ſit in ipſo.ſed in eo ĩ
quo auget᷑ gratia nõ eſt aliter vt pꝛius. ad illud nõ
mittit᷑. ¶ Item ſi mittit᷑ in augmento gratic.aut er/
go quia de nouo mittit᷑aut quia abundantiꝰmittit᷑.
nõ quia de nouo.ergo qꝛ abundantiꝰ. ¶ Sed cõtra.
mitti eſt pcedere.g̊ abundantiꝰmitti.eſt abundanti/
us ꝓccderc.ſed ſcmꝑ equaliter ꝓcedit. ⁊c. ¶ Item

ſi mittit᷑ in gratic augmento.cum ergo gratia in no/
bis quotidie augeat᷑.etiaʒ homie neſciente.videt᷑ qꝙ

di. ⁊ alio mõ vtendi.⁊ ideo nouo modo.
qʒ obijcit᷑.ſi abundantiꝰmittit᷑ abundantiꝰ pcedit. ?-7
Hdm.qꝙ mitti abundantiꝰvel ꝓcedere eſt duplicGi.

ſpũſranctus vel filius mittat᷑ boie nelciente. ch zti

dic mittat᷑ homini.qð nõ eſt dðm. ¶ Item cõuenit
gr̃am charitatis in aliq̃ ꝑ negligentiã remitti. ſi.ſ.ſ.
mittit᷑ in augmento.⁊ recedit in remiſſione.ergo qñ
aliquis peccat venialiter ꝑdit ſpm̃ſctm̃ qð falſumẽ.
¶ R.ad hoc dicunt aliqui.q gram augeri eſt dupli

citer.ſc ꝑceptibiliter ⁊ impceptibiliter. Si ꝑceptibi/dAS

liter. tũc dicũt in tali augmento dari vel mitti filium
⁊ ſpm̃ſctm̃.Si aũt imꝑceptibiliter.tũc dicũt ipᷣm nõ
mitti.Et ratio huiꝰeſt.qꝛ tũc dicit᷑ dari vel mitti.cuʒ
mente pꝑcipit᷑. Sed aliter põt dici.q augmentũ gra/
tie eſt dupłr. aut ſᷣm ꝓfectũ in gra pꝛiꝰhabita.aut eiꝰ
vſu.aut ꝑ colłocʒ noui vſus.vel etiam doni gratuiti.

citur mitti.ſ.ſ.Si aũt ꝑ colloneʒ noui doni.ſicut fuit
aplis in die penthecoſtes.vel noui vſus. ſicut eſtiĩ cõ
firmatõne.tũc põt dici mitti vel dari.ſ.ſ.qꝛ aliqͥ mo/
do eſt ibi de nouo.qᷓ;dtum ad illud donum.vel vſum
doni. ⁊ qꝛ abundantiꝰeſt. illud qð obijcitur.q;
nõ eſt ibi alio modo eſſendi.dm. ꝙ et ſi hoc non ſit
alio modo eſſendi. eſt tñ ꝑfectioꝛi modo hahitan

vel ab hoc.vel in hoc.pꝛimo modo vnifoꝛmiter eſt
illð qð obᷣr. ꝙ qͥtidie auge/
tur. dm. ꝙ quotidie auget᷑ qᷓtum ad feruoꝛem.ſed
nõ qᷓ;ẽtum ad nouoꝝ donoꝝ vel vſuum collos.
d illð qð obr. ꝙ gra remiſſa dʒ recedere.ddᷣm.ꝙ
ſicut.j.patebit. gra auget᷑ q;tum ad ſbaʒ. nõ remit
tit᷑ niſi ſolũ q;tũ ad feruoꝛc.ſpm̃ aũt ſctm̃ mitti nõ dꝛ
in augmẽto feruoꝛis.ſᷣ ſolũ ſube charitatis.

¶ Diſtinctio. xvj. De tpꝑali ꝓceſſione vel miſſione ſt püſſancti itum ad modũ ſm quem.

VUnc de ſpũſancto videndũ eſt p̃ter illam ineffabilem 2c. Supꝛa egit magiſter de tempali pceſſio⸗ 6

ais eſt.ſcʒ viſibilis ⁊ inuiſibilis.ſicu

4.)) ne.ſ. ſ. qua pcedit vel mittit᷑ a ſeipſo. bic agit de eadem qtum ad modũ.Et qim̃ miſſio.ſ.¶ duobꝰ mo
llis eſt. ſcʒ viſibilis ⁊ inuiſibilis t miſſio filij. ideo bec pars habet duas ꝑtes. In pꝛima agit ma

giſter de miſſione. ſ. ſ.viſibili. In ſcda agit de inuiſibili.

filius dicat᷑ minoꝛ patre ⁊c̃.

⁊ hoc.j.di.xvij. Jam nũc accedamus ad aſſi

miſſionẽ ſpũfſancti. Prima iterum pars habet duas. In pꝛima mgfr explicat miſſionem ſpũſſancti viſibilez.

1

gnandum

ꝛima ps habet duas. In pꝛima magiſter aſſignat duplicem modum miſſio⸗

In ſcda ad maioꝛẽ a em moucet ⁊ determinat dubitatõez quandã.ibi.Sed pꝛius querendũ eſt cuʒ

nis ſpũſſancti. m duplicem modũ miſfionis filij. Scdᷣo vᷣo ꝓſequit᷑ de altera. ſc miſſione viſt ibili. ibi. Et pꝛi⸗
mo agamus de illo mõ miſſionis qui fit viſibiliter ⁊c. vbi dicit q; miſſio eſt viſibilis apparitio facta in extenio

—

ri ſigno.ꝑ qð monſtrat᷑ miſſio interioꝛ.¶ Simi

liter ſcda ꝑs in qua mgr̃ mouet dubitatões que habet otum

ex ↄpatõne miſfionis filij ⁊ ſpũſtancti (cum em̃ ſpũſſanctus mittat᷑ vifibiliter ſicut ⁊ filius.queſtio eſt quare

nõ dicit᷑ minoꝛ patre vt filius)habet tres ꝑtes. In pꝛima opponit ⁊ determi

„

miſſione minoꝛ. ſicut filius.quia ſpũſſanctꝰnon eſt vnitus.Scdo occaſione buiꝰadiungit quoddã verũ huic
anncxũ.ſcʒ q filiꝰrõne miſſionis dicit᷑ minoꝛ ſeipſo.ibi. Notanduʒ aũt ꝙ filius ſᷣm ꝙ bomo factheſt. Lercio
modo cet ſane intelligere quoddã verbũ dubiũ.qd eſt pñti ↄſideratõni piunctũ qd dicit bylariꝰ.ſo ꝗ pat
ſm diuinitatẽ eſt maioꝛ filio.ſilius ᷣm diuinitatem non eſt minoꝛ.ibi.Hylarius aũt dicere vr ꝙ pʒ ſit c.

biliter 2 inuiſibiliter.

di XVI.

((De miſſione ſpuſſancti fit duobus modis.viſi

Vnc de ſpũſancto videndũ eſt pᷣter illaz
ineffabilẽ ⁊ eternã ꝓceſſionẽ qua ꝓcedit
a pf̃e ⁊ filio ⁊ nõ a ſeipᷣo.q̃ ſit eiꝰ tꝑalis p
ceſſio q̃ dicit᷑ miſſio ſiue datio? Ad qð di

cimus.qꝛ ſicut filiꝰduobꝰ modis dr̃ mitti.vno quo

viſibilr apparuit. altero q inuiſibiliter caſtis menti⸗
bus pcipit᷑. Ita ⁊.ſ.ſ.a pfe et filio ac a ſeio duobꝰ
modis ꝓcedere ſiue mitti ſiue dari dici᷑.vno viſibbo

Si ſolũ p ꝓfectum ſicut oñdunt vltime rõnes.nõ di

46

48

nat ꝙ ſpũſſanct? nõ debet dici ex

ie

Wtodnit,

, z. RR
Adäiſte⸗

nendrn

r

4
*

V z 9pHÿ
2 . .

ſhee
ronſ ENR

„ „ 4 1
Eweee idlie
t GNNNRS

—. 14
* 8*
NXhCER

nin

. „ „ſE
l
Ceänille

mniſoneid
64 riien
V 7
Ken,
. 46 7
HüſnciN
17
nge ,
SSl
a NA NA
itnaef

i

miti d

1 nntee
Amo Mre:

Aug.

Re'.

liter. altero inuiſibilr. DPateſt em̃ viſibilis creature

demõſtratõne.ſicut in die penthecoſtes alijſq; vici

bus. et dat᷑ qtidie inuiſibiliter illabendo mentibus
fid elum.

¶e illo modo miſſionis ſpũſſancti qui fit viſibi⸗

ſpẽ.De h̊ Aug.in.ij.li.de tri.ita ait. In ꝓmptu ẽ in

telligẽ de ſpũſctõ.cur miſſus ⁊ ipᷣe dicat᷑. Facta ẽ ei
quedã creature ſpẽs ex tꝑe in q̃ viſibilr oñderet᷑.ſ.
ſ.ſiue cũ in ipᷣm dñm coꝛꝑali ſpẽ colũbe deſcẽdit.ſi⸗
ue cũ in die penthecoſtes factꝰ eſt ſubito de celo ſo⸗

nus qᷓſi ferꝛet᷑ flatꝰvehemẽs.⁊ viſe ſunt illis lingue

diuiſe ſiẽ ignis.qͥ ⁊ inſedit ſuꝑ vnũquẽq; eoꝝ.hec
oꝑatio viſibilr expᷣſſa.⁊ oculis oblata moꝛtalibus.
miſſio.ſ.ſ.dicta c᷑.nõ vt appareèt eis ipᷣa ſuba.q̃ ⁊ iße

inuiſibilis ⁊ incõmutabilis ẽ.ſic̃ pr ⁊ filiꝰ.ſᷣ vt exte⸗
rioꝛibꝰviſis.coꝛda hoĩm ↄmota a tꝑali manifeſtati
one veniẽtis.ad occultã eternitatẽ ſꝑ pñtis ↄuerte
rent᷑.Ecce his vᷣbis aꝑit Aug.illũ modũ miſſionis
qͥ viſibilr exhibet᷑.cũ tñ ipſe ſpũs in ſui natura non
videat᷑.qͥ nec in illis creaturſmag erat qᷓ; in alijs.ſᷣ
ad aliud. In illis em̃ erat vt ꝑ eas ad hoĩes veniẽs
oñderet᷑ eẽ in illis ad qͥs ille creature veniebãt.Nõ

em̃.ſ.ſ.tꝑali motu tũc venit vel in hoĩes deſcendit.

ſ ꝑ tꝑalem motũ creaturc.ſignificata ẽ ſpũalis ⁊ in
uiſibil ſpũſſcti infuſio.Etvt aꝑtiꝰdicã.ꝑ illũ modũ

miſſionis ſpũs ſcti coꝛꝑalr exhibitũ.mõſtrata ẽ ſpi

ritualis ⁊ interioꝛ miſſio ſanctiſpũs ſiue donatõ de

qua agendum elt.

¶ Dubitatõ ex pᷣdict oꝛta.qꝛ cũ filioſit miĩoꝛ pfe m

foꝛmã creatã in q̃ apꝑuit.cur nõ ⁊.ſ.ſ.ſirr. c

militer mioꝛ pr̃e cũ in foꝛma creata apꝑuit: Nã de

filio ꝙ mioꝛ ſit pf̃e ſᷣm foꝛmã qᷓ miſſus appuit.apte
oñdit Aug.in.iiij.li.de tri.dicẽs.Miſit deꝰfiliũ ſu⸗

um factũ ex muliere.factũ ſub lege.vſq; adeo puũ
vt factũ.eo itaq; miſſuʒ.qͥ factũ. Fateamur g̊ factũ

miĩoꝛeʒ.⁊ intantũ mioꝛẽ inq;dtum factũ.⁊ intantum

factũ inq́;tum miſſuſ.Ecce habes.qꝛ filiꝰinq;tuʒ eſt
miſſus.i.factꝰmioꝛ ẽ pr̃e.Cur g̊.ſ.ſ.nõ dicit᷑ pr̃e mi⸗
noꝛ.cũ ⁊ ipᷣe creaturã aſſumpſerit i q̃ apꝑuit.QAuia
aliter ſpũs aſſumpſit creaturã in q̃ apꝑuit.aliter fi/
lius. Mã filiꝰaccepit ꝑ vnionẽ.ſpũso nõ. Filiꝰem̃
accepit hoĩem ita vt fieret hõ. Spũsꝰo ſanctꝰnon

ita accepit colũbã vt fieret colũba.De h̊ Aug.in.ij.

li. de tri. ita ait. Jdo nuſq; ſcptũ eſt ꝙ deꝰ pf maioꝛ
ſit. ſ.ſ.vel.ſ.ſ.mioꝛ pfe.qꝛ nõ ſic eſt aſſumpta creatu
ra in q̊ apparẽt.ſ.ſ.ſicut aſſumptꝰeſt filiꝰ hoĩs. in q̃

forma ipſiꝰdei verbi ꝑſona pᷣſentaret᷑.nõ vt habẽt

verbũ dei vt alij ſcti ſapientes.łᷣ ꝙ ipᷣm vᷣbuʒ erat.
Aliud eſt em̃ vbum in carne. aliud vbũ caro.id eſt
aliud ẽ vbũ in hoie.aliud xbũ hõ.Caro ei ꝓ hoie

Et pꝛimo agamus de illo miſſionis mõ qͥ fit viſibili

a ¶ Mam de fllio c.
Contra hoc ꝙ filiꝰ in
iᷓptum miſſus.factus

mioꝛ ſit.ſic obijcitur.
Ois actꝰ ſᷣm queʒ ali
quẽ ↄtingit fieri mio/
rem eſt indignitatis.
Si ergo filius ratiõe

miſſionis eſt minoꝛa/
tu s.ergo miſſio perti

net ad dei indignita/

tem. Item quando/

cũq; aliquis de equa/
li fit minoꝛ.mutatur.

mõ eſt minoꝛ.ergo ⁊c

Pe. dᷣm.ꝙ quedã di

ſec filius ante miſſio
1. ſj Ffli 121. mneunm erat equalis. et
Sz pꝛiꝰquerendũ eſt.cũ filiꝰdicat᷑ mioꝛ pr̃e m miſ
ſionẽ q̃ in foꝛma creata apꝑuit.cur ⁊.ſ.ſ.nõ dicat᷑ ſi

1

cunt᷑ de filio dei per eſ
ſentiam. quedam per

vnioneʒ que tanta fu

it. vt faceret hominẽ

deum. ⁊ deum homi⸗

nem. Eſſentialiter lo/
quendo. nullo modo

filius dei eſt minoꝛ. H
hoc dictum eſt ꝑ vni /
onem.quia om̃ia que

dicuntur de homine
poſſunt dici ð filio di
⁊ ita patet ꝙ nulla ex
hoc eſt indiguitas.nlł-

la mutabilitas in eiꝰ

pſõa. ⁊ ſic ſoluit vtrũ

q; obiectum.qꝛ vtra-

qʒ ratio ꝓcedit intel⸗
lecto ꝙ vᷣm eandem
naturam fieret mi/

noꝛ. ̃m quaʒ erat eꝗd
lis. ⁊ ita deſineret eſſe

equalis. Nunc autez

ſimul eſt minoꝛ ⁊ eq/

tis.
14

b ¶ Etiã ſeipſo mioꝛ
2 dicit᷑ ⁊c. Uidet᷑ ma/
le dicere.qꝛ maioꝛ di/
uerſitas impoꝛtat᷑ ꝑ
boc qð eſt maioꝛ⁊ mi
noꝛ. qꝙᷓ ꝑ hoc qʒð eſt ali
us ⁊ aliꝰ.qꝛ pꝛima nõ
cadit in diuina natu⸗
ra.ſca ſic. Si ergo H
eſt vera filiꝰeſt minoꝛ
ſe. ergo ⁊ HG. filiꝰ ẽ ali/
us⁊ alius.⁊ ita due ꝑ
ſone. qd nõ ↄceditur.
Be. dm.qꝙ veruz eſt

ꝙ maioꝛem diuerſita

tem dicũt maioꝛ ⁊ mi
noꝛ.qꝛ diuerſitatẽ vir

tutis ⁊ naturaꝝ.ſᷣ ad

diuerſitatẽ nature. q;;
uis ſit maioꝛ. nõ ſeqͥt
diuerſitas in ꝑſona.

qꝛ plures nature pñt

eſſe in vna ꝑſona.qm̃

ergo in xpᷣo cadit di/

uerſitas naturaruʒ.⁊
ita virtutũ.nõ aũt per
ſonaruʒ. ideo drĩ ma/
ioꝛ ⁊ minoꝛ ratõne di
uerſaꝝ virtutũ.nõ au
tem aliꝰ⁊ aliꝰ.cũ non
habeat diuerſas ꝑſo/⸗
c Winoꝛatus pau
lominꝰ ab anglis.Vi⸗

det᷑ eẽ falſum. Quia

ſupꝑ illud Heb.ij. eum
qui modico ab angel
minoꝛatꝰ ẽ dicit gloſ.
Matura bũane mẽt
jlem xp̃s aſſt umpfſit.
q̊ niło pctõ potuit de⸗
pꝛauari.ſuꝑ om̃s ma/
ioꝛ eſt. IYtem btã vᷣgo
q̃ eſt pure creatura.ẽ
ſuꝑ om̃s anglos exal
tata. & ⁊c. R.dm. ꝙ;
ẽ loqͥ de xpᷣo in ↄꝑpatõ

ne ad anglłos q́;tũ ad

qtuoꝛ.ſc; q;tũ ad gra
tiã. ⁊ qtũ ad nãz mẽ/
tis.⁊ q;ẽtũ ad naturaʒ
coꝛꝑis.⁊ qᷓ;tuʒ ad ſta/
tũ paſſibilitat. Mtuʒ
ad graʒ ẽ ſimpir ma/
ioꝛ. Mtũ ad naturaʒ

—

poſita eſt in eo ꝙ ait. vbum caro factũ eſt. Mõ & ſic
aſſumpta eſt creatura in qᷓ apparuit. ſ. ſ. ſicut aſſum⸗
pta ẽ caro illa ⁊ hũana foꝛma ex vgine Maria.nõ
em̃ columbã vel illũ flatũ vel illũ ignẽ beatiſicauit.
ſibiq; in vnitatẽ ꝑſone ↄiunxit ineternum. Ex pᷣdi⸗
ctis aꝑte oſtenſum eſt ᷣm quid filiꝰdicat᷑ minoꝛ pa⸗
tre. ⁊ quare filiꝰdicat᷑ minoꝛ patre ⁊ nõ. ſ.e..
elm g factus eſt: nõ mõ patre ſᷣ ⁊ ſpũ⸗
ſancto ⁊ etiã ſeipo minoꝛet. d
Motandũ aut ꝙ filiꝰ ᷣm ꝙ hõ factꝰeſt.nõ tm̃ patre
ß ſpũſancto ⁊petiã ſeipo minoꝛ dici᷑. Et ꝙ etiam ſe b
ipſo minoꝛ dicat᷑ ſm foꝛmã ſerui. Aug. oñdit.j.lib. Aug.
de trinit. dicens. Erꝛauerunt hoies ea q̃ de xpᷣo ᷣm
hoĩem dicta ſunt ad eius ſubam que ſempiterna eſt

tranſferẽtes.ſicut illud qð ipſe dñs ait. pater maioꝛ Joh. xiiij.
me eſt. qd ꝓpter foꝛmã ſerui verutas dicit 'm quem
modũ etiã ſeipo minoꝛ ẽ filiꝰ. Quõ em̃ nõ etiam ſe⸗
ipo minoꝛ factꝰeſt qui ſeipᷣm exinaniuit foꝛmã ſerui

m en exinaniuitn Phil. ijſ.
accipiens: Mõ em̃ ſic accepit foꝛma ſerui vt amitte⸗
ret foꝛmã dei in qᷓ erat equalis patri. In foꝛma gů di
vuigenir vetie equalis ẽ patri. In foꝛma ſerui eti
am ſeipo minoꝛ eſt.nõ eꝛgo immerito ſcriptuꝛa dicit
vtrũq;.ſ.⁊ equalem patri filium:⁊ patrẽ maioꝛẽ fi⸗
lio. Illud em ꝓpter dei foꝛmã.hoc aũt ꝓpter foꝛmã
ſerui intelligit. De hoc eodeʒ in.ij.li.de trini. Aug.
ait. Dei filius ẽ equalis patri ſᷣm dei foꝛmaʒ in qua
eſt. ⁊ minoꝛ patre ſᷣm foꝛmaʒ ſerui quã accepit.in q̃
nõ mõ patre. etiã.ſ.ſ.nec hoc tm̃.ſ etiã ſeipo mĩoꝛ
inuent?eſt. Pꝛopter qð vt idẽ in li.ↄtra maximinũ
ait.nõ tm̃ patre.ſᷣ etiam ſeipᷣo ⁊.ſ.ſ.minoꝛ fact⸗ eſt.
⁊ etiam. minoꝛatꝰpaulominus ab angelis. Eſt er⸗: c
go dei filiꝰ. vt iße ait in. j. li. de tri. Deo patri nat⸗
ra equalis.habitu minoꝛ.i.in foꝛma ſerui quã acce
pit. is auẽtibꝰ oñdit᷑ apte fili ꝰſᷣm foꝛmã erui mi⸗
noꝛ patre.⁊ ſeipᷣo.⁊ ſpirituſancto.

*

Socet ſane intelligere verbum dubium Hyla⸗
um Marig⸗

Mylarius aũt dicere videt᷑.ꝙ pr̃ ſit maio: filio⸗nce d
tñ filiꝰminoꝛ pf̃e. Pater em̃ dicit maioꝛ. ꝓpter au⸗
toꝛitatẽ. qꝛ in eo eſt auẽtas generatõnis. ſᷣm quam
dicit. pr̃ maioꝛ me ẽ.Et apls. Donauit ei nomẽ qð
ẽ ſuꝑ oẽ nomẽ.Cuʒ & ait.pf maioꝛ me eſt. h eſt ac ſi
diceret. donauit mihi nomen. Si ergo inquit hyla⸗

rius in. ix.li.de trinitate. DPonãtis autoꝛitate pater
maioꝛ eſt.nunqͥd ꝑ doni ↄfeſſionẽ filiꝰ minoꝛ eſt.

Phil ij.

e en narrten anor qr ſicut dicit go. WMinor angdis fuit conen mre Oitum ad natus oꝛie.
mimo⸗ fuit. Ottum aũt ad naturã paffibilitat. fuit minoꝛ ⁊ modico mioꝛat.qꝛ ſtat paſſibilitat in ſtatuð glie
A noris paulopoſt ↄuertendꝰerat. d¶ AVidet᷑ ꝙ pf̃ ſit maioꝛ filio. Contra ſi ven eſt qð dicit. cñ idẽ ſit in
o. ſapia. potẽtia. bonitas. ⁊ magnitudo.ꝭ ſi maioꝛ ẽ.⁊ ẽ potentioꝛ. ⁊ ſapiẽtioꝛ.⁊ melioꝛ. Pꝛeterea in deo non

eſt magnitudo molis.ſ virtutis. ſi p̃ eſt maioꝛ.ẽ potẽti 2. q ſtare nõ põt. Item maioꝛ aut dicit eſſentiam.
aut notionẽ. Mõ eentij. qꝛ centia ſ̃ unt eqᷓles. Si notõeʒ.qᷓro quã. Si tu dicl.ꝙ pr̃nitatẽ. Contra.ↄpatio ßm
mai? aut in nõ attẽdit᷑ niſi in ↄpꝑticipatibꝰ. Añ nõ di cignꝰẽ albioꝛ coꝛuo. ̈ ſliꝰ nõ ẽ ↄpꝑticipãs pfeʒ. ac.
Item qrit᷑ qre nõ dꝛ maioꝛ.ſ.ſ.R.ddm.q in prĩeẽ auẽtas reſpectu filij ⁊.ſ.l. in filio reſpectu.ſ.ſ.⁊ iõ ĩ pꝛe ma-

Enoton
ſingaute

do
*“l
ciln
on
ſonn

tßt
en⸗

Joh. x.

S „
* . . .
———————— l .

R

eAAaioꝛ itaq; donãs eſt.ſᷣ minoꝛ iaʒ nõ eſt.cui vnũ
eſſe donat᷑. Ait em̃.Ego ⁊ pater vnũ ſumꝰ.Si non
hoc donat᷑ ieſu vt ↄfitendꝰſit in gloꝛia dei patri.mi
noꝛ patre eſt. Si aũt in ea glia dei donat᷑ eſſe q̃ pa/
ter eſt.habes ⁊ in donantis auẽte qꝛ maioꝛ eſt. ?⁊ in
donantis ↄfeſſione qꝛ vnum ſunt. Maioꝛ itaq; pa
ter filio eſt.⁊ plane maioꝛ.Cui tm̃ donat eſſe.quan
tus eſt ipſe.cui innaſcibilitatis eſſe imaginem ſacco
natiuitatis impartit.quam ex ſe in foꝛma ſua gene
rat.Audiſti lectoꝛ qᷣd ſuꝑ h̊ dicat hylariꝰ.cuiꝰ ↄba

vbicũ q; occurꝛerint diligẽter nota.pieq; intellige.

ioꝛ autoꝛitas.et mai⸗

oꝛ fecunditas. ⁊ quia
nullum nomẽ ita cöo⸗
pectit ad expꝛim ẽduʒ

autoꝛitatem.ſicut hoc

nomen magnꝰ. ideo
dicit hylariꝰ. ꝙ; pr̃ eſt
maioꝛ filio. ex hboc pa
tent obiecta.qꝛ maioꝛ
nõ dicit eſſentiã.ſicut
potentia ⁊ ſapientia.
ſed dicit notõnez. Si
queras.quã.dico.diR
altt notõez ↄmuniter.

(α

ußß

pꝛincipij. ſicut ſubautoꝛitas in ratione emanantis.⁊ binc eſt ꝙ pater dicit maioꝛ filio.quia ⁊ ſi vterq; babe
at notionem in ratione pꝛincipij.pater tñ in ratione pꝛincipij tm̃.⁊ ideo plus habet de ratione autoꝛitat!.ſpi⸗

ſed tamen in ratione

„

ritus autẽ ſanctus nullius ꝑſone eſt pꝛincipin.⁊ ideo nõ ↄparatur eis ᷣm autoꝛitatem.

e¶ Waioꝛ itaqʒ donãs eſt.ſed minoꝛ ⁊c᷑. Nidet᷑ dicere falſum.quia quocũq; modo accipiat᷑ maioꝛ.dicit᷑ rela

tiue ad minoꝛẽ. ergo ſi eſt ponere patrem maioꝛem.eſt ponere filiñ minoꝛem. Item pater dicit᷑ maioꝛ.qꝛ ba/

bet autoꝛitatẽ ſupꝛa filiũ.ergo cum filius babeat ſubautoꝛitatẽ reſpectu patris.debet dici minoꝛ.Re.dm.
nibil impedit.quare filiꝰnon dicat᷑ minoꝛ patre ratione ſubautoꝛitatis.ſicut pater maioꝛ. niſi quia noia indi /
Eitatis in deo nõ debent ad vſum trabhi. Ael qꝛ ſancti doctoꝛes quantũ poſſunt.ſe elongant ab bereticoꝛum

lacia.ideo cum Hyla.dixiſſet patrem maioꝛc.noluit ꝙ; filius diceret᷑ minoꝛ.ne videret᷑ illa maioꝛitas.non

2-

tm̃ autoꝛitatis.ſed etiã inequalitatis.⁊ q́;uis byla.diceret in patre autoꝛitatem.nõ tamen legit᷑ in ſilio dixiſſ·

ſuhautoꝛitatem.ſed illud verbum a magiſtris eſt additum in ↄſuetudine diſputantium.

miſſione viſibili. pꝛimo quid ſit. ſecundo ad
auid ſit vtilis. tercõ queritur. quibus modis

ſtendit᷑ pꝛimo ꝙ viſibilis miſſio non eſt aliud qᷓ;
apparitio extcrioꝛ.Auguſtinꝰvicit.ꝙ tũc ſpũſfanctꝰ
vel filius mittit. cum ex temꝑe cuiuſq; mente perci⸗
pitur.ergo tũc viſibiliter mittitur.cum viſibiliter ꝑ/
cipitur.ſed viſibiliter ꝑcipitur. cum haler in crea⸗
tura viſibili.ergo viſibilis miſſio nõ eſt
paritio. ¶ Item hocipᷣm videt᷑ per ſimile. quia mit⸗
ti inuiſibiliter nõ eſt aliud qꝙᷓ; ꝑ effectum inuiſibilem
inuiſibiliter manifeſtari. ergo mitti viſibiliter nõ eſt
aliud qᷓ; per creaturam viſibiliter manifeſtari.G̊ au/
tem non eſt aliud qᷓ; viſibiliter apparere.ergo ⁊c.
Nteʒ hoc iterũ videtur exemplo.qꝛ ſpirituſſanctꝰ
in columbe ſpecie dicit᷑ miſſus ad filium. ſicut dicit
Augꝰ.⁊ babetur in litera.ſed tũc non fuit facta aliq̃

tonatio filio.quia plenus fuit ſemꝑ ſpirituſancto.

ſolum exterioꝛ apparitio.ergo ꝛc. contra. ꝙ
miſſionis viſibilis nõ ſit tota ratio ipſa apparitio vi

ſibilis. videt᷑. quia pater in ſubiecta creatura appaꝛu

it. ⁊ tamen nõ dicitur viſibiliter miſſus.ergo pꝛiꝰ eſt
miſſio q́; apparitio. Maioꝛ patet.quia Auguſtinus
dicit.vij.de trinitate. Cemerarium eſt dicere patreʒ
erien patribus.ꝑ aliquas viſibiles foꝛmas nun⸗
appaꝛuiſſe. ¶ Item filius ⁊ ſpirituſſanctus in ve

teri teſtamento multotiens apparuerũt viſibiliter.

aliud q; ap/

⁊ tñ tempoꝛe illo neuter viſibiliter dicitur miſus ſi
cut dicit Auguſtinꝰ.iiij.de trinitate. vbi banc queſti/
onem mouet ⁊c. ¶ Item omne qð viſibiliter appa-
ret eſt coꝛpoꝛalc.cum ſenſu ꝑcipiatur.ſed deus cim

ſit ſimplex.eſt oino incoꝛpoꝛalis.ſi ergo ad deũ non

ſpectat viſibiliter apparere.ergo ſi viſibiliter mittit.
miſſio viſibilis nõ eſt apparitio. Si dicas ꝙ non ap/

paret in ſe.ſed in effectu. Contra.ſic apparet in om/

7

ni creatura.⁊ vbiq;.⁊ ſemper.ergo ſᷣm hoc viſibiliter
mittit᷑ in omni creatura ſemꝑ ⁊ vbiq;.qð ſtultuʒ eſt

dicere. ¶ Item vbi eſt miſſio ibi eſt manifeſtatio p⸗

ſone vt dicit Auguſti.ſed ꝑ ſolam apparitionẽ nun-
ꝙᷓ eſt manifeſtatio niſi aſſit reuelatio.ergo de ratvöne
miſſionis viſibilis non tm̃ eſt apparitio ſed etiaʒ re
gvelatio.ergo apparitio non eſt tota ratio.
dom a miſſio viſibilis pᷣſupponit miſſionem &
tanqᷓ; ſuperius.⁊ ſuꝑaddit differentiam que eſt viſi
bile. Miſſio autem ↄmuniter vt dictum fuit ſupꝛa i
pᷣcedenti diſtinctõne.pᷣſupponit circa miſſum ema/
natõnem.⁊ ſuꝑaddit manifeſtatõnez;.⁊ quoniã ma/
nifeſtatio emanatõnis ᷣm quam attenditur miſſio.
non fit niſi per eum quem ſpirituſſanctus inbabitat
per effectum gratie inhabitantis. binc eſt ꝙ miſſio de
ratione generali dicit manifeſtatůnem emanatõnis

⁊ inhabitatõnis.Hec auteʒ differentia viſibilis ſuꝑ-

adueniens miſſioni.cõtrabit ipſam ꝙᷓtum ad pꝛinci
pale ſignificatum qd eſt manifeſtatio.ideo dicit ma⸗
nifeſtatõnem cum apꝑitione.ſiue apꝑitõeʒ manife-
ſtantem ꝑſone emanantis inhabitationem.vel ꝑſo⸗

ne inbabitantis emanationẽ. Vñ gcedo ꝙ viſibilis

miſſio eſt apparitio. ſed bec nõ eſt tota ratio. ſed ap⸗

paritio in qᷓ manifeſtat diuina ꝑſona.nõ tm̃ vt ope/
rqs. ſed etiam vt inhabitans. nec tm̃ vt inhabitãs.S
ctiã vt emanãs. ꝗᷓſi ab alio veniẽs. Per pᷣmũ exclu/
dit appitõeʒ di in libʒ creatura.ꝑ ſcom appitõez i

ve.te. ꝑ terciũ apparitionẽ patris.qa pater non ap.
paruit vt emanans ſiue ab alio veniens. filiꝰ vᷣo vel

ſ.iſ.in ve.te. nõ apꝑuit vt inbhabitãs.v vt ſe inbitatu/
rum pᷣmonſtrans.vñ angelus appebat in illis crea/
turis in ꝑſona dei.Et hoc ꝓbat Aug. in.iij.de trinit.
dicens. CEonſtat firmitate autoꝛitat ⁊ pꝛobabilitate

ratõnis.cuʒ antiquis patribus dicit᷑ deus apꝑuiſſe.

voces illas ab angelis eſſe factas.Et adducit auto/
ritates apoſtoli ad Gal.iij. lex oꝛdinata ꝑ angelos.

Et ad Hebꝛe.ij.ſi em̃ qui ꝑ angelos dictus eſt ſermo

Tc. Mec tamẽ dico ꝙ iſta ſit ratio quare nõ eſt miſ/
ſus.qͥa appitio ficbat miniſterio angelico.qꝛ ſicut di
cit Aug.iiij. de tri. ꝓbabile eſt. ꝙ illa colũba in ꝗq ap/
paruit ſpũſſanctꝰ ym miſteriũ angeli moueret᷑. nð
idem in.iiij. de trinit.in fine dicit.ſuꝑ boc aliquid in/
uenire difficile eſt. et temere affirmare non expedit.
Qusõ tũ iſta ſinc ratõnali ſiue intellectuali creatura

potuerũt fieri.nõ video. Et ita patet q; nõ quelibet

appitio eſt miſſio. patet etiã reſponſio ad duas rati/
ones pꝛimas. ¶ Ad illud ꝗ obijcit᷑ tercio. ꝙ nõ ſit
appitio.quia
dupliciter. vel in ſe. ⁊ ſic ↄuenit coꝛꝑali.vel in alio.⁊
boc dupliciter. vel ſicut cauſa in effectu. vel ſicut ſi/
gnatum in ſigno.⁊ hoc tercio modo.miſſio eſt appa
8 ritio. ⁊ m hunc modum nõ ↄuenit om̃i creature.
illud qd vltimo obijcit᷑. apparitõ nõ eſt ma
nifeſtatio.dᷣm. q cum dicit᷑ miſſio non eſt manife/
ſtatio.nõ intelligitur actu.ſed habitu.quia aliqd fit
vel oſtendit᷑ in ͥ poteſt ꝑſone emanatio manifeſta/

ri. ⁊ boc quidem de ſe impoꝛtat apꝑitio. ¶ Ad illud

ꝰ quod obijcit᷑ in cõtrariuʒ ꝙ pᷣciſe fit apꝑitio. Dom.
wꝙ nõ accipit totam rationẽ miſſionis.quia mitti nõ
eſt tm̃ mente pꝑcipi.ſed mente ꝑcipi.vt ab alio ema/
nans. ⁊ in aliquo inhabitãs ¶ Siliter ad illud. mit/
ti inuiſibiliter. eſt manifeſtari ꝑ cffectum nuiſe
ddm.q manifeſtari nõ dicit totam rationem.¶A
illud qd obijcit᷑.ꝙ in miſſionc ſpũſſancti in ſpecie co
lumbe.nõ fuit niſi apparitio. dᷣm. ꝙ q;uis ibi nõ fu
crit donatio ſpuũſſancti.fuit tũ manifeſtatio pꝛius da
ti.⁊ tũc inhabitantis in xpᷣo.⁊ quieſcentis.⁊ ab alio

10

pꝓcedentis.⁊ ita tota ⁊ ꝑfecta ratio miſſionis.ſed ex

hoc nõ ſequit᷑.ꝙ qualiſcũqʒ apparitio ſit miſſio viſi⸗
bilis. om̃is tñ viſibilis miſſio eſt apꝑitio ⁊c.

¶ Queſtio.ij. SSMð
Ad quid ſit vtilis miſſio viſibilis.⁊ ↄſtat ꝙ ad effici-
endum nihil ↄfert.quia exterioꝛ apꝑitio.nihil interi
us opat᷑.Oꝛ etiam nõ ſit vtilis ad innoteſcendũ oñ/
dit᷑ ſic. Aut eſt ad manifeſtandum ꝑſone alicꝰema/
nationem.aut inhabitationẽ. Mon inhabitationeʒ.
quia nemo ſcit vtrum odio vel amoꝛe dignus ſit. et
ita nemo vtrum deus in eo habitet cognoſcit. Et ite
rum. qvtilitas eſt.eſto ꝙ ſciat deum adueniſſe.tamẽ
cũ igꝛct ꝑmanſurũ.nulla videt᷑. Si ad manifeſtãdũ
alicpſone emanationem.S cũ illa noticia om̃i tem/
poꝛe ſit neceſſaria.ſcʒ tpe legis ſcripte ⁊ nüc. vẽ ꝙ et
tũc ⁊ nũc deberet eẽ miſſio viſibilis. Querit᷑ ̊ quare
ſolum tꝑe eccleſie pꝛimitiue. em q;tumcunq;
apꝑeat in creatura.nõ innoteſcit niſi rcuelatio aſſit.

tur ꝙ exterioꝛ apꝑitio oio ſuꝑfluat.

§ eſt inuiſibilis.dom.qꝙ apparere ẽ

ſ cñ adeſſet reuelatio. neutꝝ ẽ ad cognitiões verioꝛẽ

⁊ certioꝛẽ.qᷓ; qᷓ eſt a ſenſu.ſi g̊ bñs cognitõeʒ certam.
nõ indiget occupari circa cognitõeʒ imꝑfectã.̊ vide
r ꝙ ej app ran pbaur
etiã ꝙ impediat ſic. Affectꝰ circa bona viſibilia occu
patus.minꝰſurgit ad bona iuiſibilia. ſitr intellectꝰ.
Sſi dʒ ad ꝑceptoeʒ inuiſibiliũ eleuari.non dʒ ei fieri
oñſio viſibiliũ.ꝙ ſi fiat.vr̃ potiꝰimpediri qᷓ; iuuari.
tem ſi miſſio eſt ad innoteſcenduʒ. cũ triplex ſit
in nob vis cognitiua.ſcʒ; ſenſus exterioꝛ.⁊ imagina⸗

tio. 2 intellect?.⁊ ſᷣm hanc triplicem vim.triplex aſſi
gnet᷑ viſio ꝓpbetalis.pari ratõne vr ꝙ triplex miſſio

deberet diſtingui.·¶ Pꝛeterea. cũ miſſio ſit ad mani-
feſtationẽ inbabitatõnis.⁊ filius inhabitet ſicut ſpi/
rituſſanctꝰ.quare non eſt miſſio viſibilis ad manife

ſtandũ illam. ¶¶ Sed ↄtra ꝙ ſitvtilis ad innoteſcen⸗

7

dum vr̃.qꝛ cognitio noſtra lncigt⸗ aſenſu. ſi debe⸗
mus eleuari ad ꝑceptionẽ intelligibiliũ. ↄgruum et

perutile eſt ꝙ aliquo mõ pꝛeuia ſit excitatio in ſen/

ſuꝑ ſignum. Et. boc eſt qd dicit Oꝛeg dum viſibiliter
deum cognoſcim? ꝑ hũc in inuiſibiliũ 27.6 Item ſi⸗
cut miracula oſtendũt diuinã potentiã. ita ſigna di/

uinã pᷣſentiam. vtile fuit ⁊ ꝑneceſſariũ fidẽ noſtrã
manuduci ꝑ miracula ad cognitõnem diuine poten

tie. pari rone ꝑ aliqᷓ ſigna viſibilia ad cognitoeʒ di/

—

uine pntle. tẽ miſſio ẽ ad redimendũ hoicz ꝑdi/

tum. hõ eſt pditꝰpᷣm naturã viſibilẽ ⁊ inuiſibileʒ. S
miſſio pᷣm vtrãq; ẽ vtilis. Itẽ familiariꝰ offert ſuã
pñtiam.qͥ ſe offert ᷣm ſenſum ⁊ intellectum qᷓ; qͥ m
alterũ tm̃.ſᷣ hoc maxie expediebat homini auerſo vt
ↄuerteret᷑ ad deũ.g 2 5 P. dom. ꝙ miſſio filij viſi⸗
bilis ꝓpꝛiã ⁊ maximã babuit vtilitatẽ. ſicut patcbit ĩ
iij. Sed nũc de ſpũſancto.dm.qꝙ eiꝰ miſſio viſibilis
vtilis ẽ ad manifeſtandũ ⁊ emanatõez ⁊ inhabitati/

—

1

onem.ſᷣ̊ nõ qualẽcũqʒ inhabitationẽ.nec in om̃i gne

pſone. Pꝛopterea intelligendum. ꝙ eſt inhabitatio
duplex. ſcz ſᷣm ſctificatiõis ſufficientiã.⁊ ᷣm plenitu l⁊
dinis redundãtiã. Illa q̃ eſt ſᷣm ſctificatõis ſufficien
tiã.inteꝛiꝰviſibiliter latet. Que vo ᷣm redundantiã.
exteriꝰapꝑet.⁊ ideo talis inbabitatio in ſigno viſibi/
li ⁊ exterioꝛi manifeſtari dʒ.ſicut factũ eſt in apoſto/
lis. Siliter intelligendũ.qꝙ duplex eſt genꝰ credenti/
um.Quidã em̃ volũt ſigna.vtputa ſenſibiles. Qui⸗
dam intelligẽtiã querentes.vtputa iã ꝓfecti. Querẽ
tes ſigna. vt per bec manuducant᷑ ad intelligibilia.
Ante tales vtilis eſt miſſio viſibilis ad manifeſtan/
lum inhabitationem plenitudinis redundantis.et
hoc ꝑſonis manuducendis per ſenſum. Ex boc patz
pꝛimum. quare ſc; non fuit miſſio viſibilis temꝑe le
gis ſcriptẽ.quia non erat miſſio in plenitudine quo
aduſqʒ; venit plenitudo tꝑis. ¶ Piʒ etiã quare mo/
do nõ dat᷑ ſiue mittit᷑ viſibiłr.qꝛ iam manuducti ſu/
mus ad fidẽ. vñ ſicut ceſſauerũt miracula.ita exteri
oꝛa ſigna. ¶¶ Oð dr ꝙ nemo ſcit vtrũ odio vł amo/ 14
re dignus ſit. verum eſt. niſi deus dignet᷑ oſtẽdere.et
tũc oſtendebat.⁊ hoc ꝑutile erat ad fidem roboꝛan/
dam. ⁊ deuotõem excitandã. Ac illud qꝗð obijci᷑.
ꝙ neceſſaria eſt aliqᷓ reuelatõ.dðʒ.ꝙ verũ eſt. nec tñ
ſuꝑfluit appitio.q; excitat intellectum ad inqͥſtõeʒ.
⁊ ſic crache⸗ 5

—

☚

5

oppat ad reuelatõeʒ. ⁊ p?reuelatõeʒ ex.
citat ad dilectõcʒ. reuelatio aũt ⁊ ſi ſit interioꝛ cogni
tio.tñ adhucẽ viatoꝛl.⁊ iõ nõ euacuat cognitõeʒ ap
paritõis. Ad ill qð obrr. ꝙ viſibilia impediũt af/16

fectum. dom. ꝙ viſibilia pñt duplr cõſiderari.vel vt

twb
nn
n
gppar
nain
9d
hmm
ſt⸗a
hetſcl
Gddrt
Seite
ng
Atinſ
uhfna
lis S
ckvick
ſnagir

19 W

flĩ
Ra;
fun
at
bost
blla
nuani

i
ſncti
ftuſn
btet

E
MIr

DM
en
.
Manſe
gcheh
ſtnine⸗
ſeiet

ti
ſülne⸗

nil
ffinr
n umngt
nqiu
häͤmt
Nmnr ting
mrmnnge
Nrorhng
Unſoſtunn

ibtigſag.

idisn
ſsnkinate
Ntnſai fid
HM
ſtgungic
Gagzdun tihin

iſe

i dſ
kaſniſün

laubegi⸗
zünclcnnzn
Cohmini
Goni tenti
un kitte

crä:tfne
iGfntttntn
rtonta
Nicictunt
leckegal
nuügfnd
„U

s ien

ſnin
irbun⸗
nnch/
autt

gitigen

17

18

19

——,

res abſolute. vel vt ſigna ? nutus vucentia in aliud.

Pꝛimo modo ſi ament᷑ vel ſi cõſiderent᷑ retardant
intellectum ⁊ affectum.ſcdo modo iuuant.⸗⁊ ſic ẽ in
apparitõne viſibili.quia ibi ↄſiderat᷑ creatura vt ſi⸗
um faciens aliud in intellectum venirc. Ad il⸗

ud qð obijcit᷑.quare nõ eſt triplex genus miſſionis.

hm triplex genus cognitõnis. DBm.qꝙ et ſi cognitio
ſit de ratõne miſſionis.nõ tamẽ quecũq; vel cuiufli/
bet.ſed inhabitãtis.Et qꝛ duplex eſt modus inbabi/
tandi vt pᷣhabitum eſt ideo tm̃ eſt duplex modꝰmit
tendi.licct plures ſint modi cognoſcẽdi. AVel aliter.
ddm.qꝙ deus in via nõ cognoſcit᷑.niſi aut in cffectu.
aut in ſigno.Si in effectu.cũ effectus ille ſit gra gra/
tumfaciẽs.q̃ in ſola cadit mentc.ſic eſt miſſio inuiſi/
bilis. Si n
eſt viſibilis.
imagines in interioꝛi ſenſu expꝛimunt᷑.deus aũt noõ
eſt talis.ideo de eo nõ eſt ponere hmõi cognitioneʒz.

d illud qð vltimo qucrit᷑.quare non fuit miſſio

viſibilis ad manifeſtandã inhabitatõeʒ filij. doᷣm.
filiũ inhabitare eſt du
gaʒ ſanctificatõnis. Pꝛimo modo non fuit neceſſa/
ria manifeſtatio.ſiueviſibilis miſſio.quia pleniſime

erat in hoie ſibi vnito.in qͥ oꝑabat᷑ oꝑa viſibilia.i q̃

bus manifeſtabat᷑.⁊ ideo nõ opoꝛtebat alia ſigna vi
ſibilia adbiberi. Scdo vᷣo modo nõ habuit miſtionẽ
manifeſtãtem inhabitatõez talem.quia ſanctificatõ
appꝛopꝛiat᷑ ſpũiſancto.vñ ſufficiebat eſſe miſſoncʒ

viſibilem.ad manifeſtãdum ipſius inbabitatõcz cui

ſanctificatio appꝛopꝛiat᷑. cum inhabitatio filij ⁊ ſpi/

rituſſancti ſint indiuiſe. manifeſtato ꝙ in hoic inba

bitet. l.ſ. ſuicienter oñdit᷑ ꝙ ⁊ filiꝰ⁊c.
Aueſtio. iij.

c
¶ Quibus mocls fit miſſio viſibilis. Et accipiunt᷑ di⸗

uerſi modi ex ſcripturis. Filius em̃ viſibiliter appa/
ruit in qeatura ratõnali.vt in hoĩe.ſpũs vᷣo ſanctus

in irratõnali.vtputa in colũba.igne.⁊ flatu. Querit
de viuerſitate hoꝝ modoꝝ apparendi.⁊ videt qꝓÿnñ
fuerũt ↄueniẽtes hoc modo. Spũſſanctꝰeſt eq̃ nobi
lis ꝑſona vt filius.ergo in eque nobili creatura debʒ
manifeſtari vt filius.

eſt minoꝛ patre.ĩmo factus minoꝛ angelis. multo⸗/

foꝛtius.ſ.ſ.ex apparitõne in igne nõ tiñ minoꝛ deo. DS
hoie etiã.ᷣ hoc nullo modo cõgruit.ergo nõ cõgruit

——

ſpuiſancto appere in creatura irꝛõnali. Si tu dicas
ꝙ filiꝰapparuit in hoie aſſumpto ⁊ vnito. ſpũs autẽ

ſanetus nõ eſt colũbe vnitus vel igni. Contra.vnio

nihil aufert diuinitati.g pter vnionem nõ debet di⸗

ci minoꝛ. Si ergo dicit᷑ minoꝛ. boc eſt ꝓpter appariti

onem.ergo ⁊c. ¶ Item videt᷑ ſpuſſanctꝰ fuit vni⸗
tus.qꝛ.ſ...appebat in illa columba ⁊ nõ in alia.⁊ rur

ſus a

pebat ipſe ibi non alia ꝑſona.ergo alio modo

erat in illa q; pater ⁊ filius.⁊ aliter in illa qᷓ in alia.ſᷣ

aliter nõ potuit eſſe in illa qᷓ; alia ꝑſo

ſtantiam.nec qtum ad oꝑatõeʒ.qꝛ eadem eſt ſubſtã
tia ⁊ oꝑatio in trinitate.ergo q;tum ad vnionẽ.ergo
⁊T.ẽ Si tu dicas.ꝙ apparuit ſicut in ſigno.tũc quero.

aut illud ſignũ fuit a natura.aut ab inſtitutõne. Si a

natura. tũc pari ratõne ⁊ om̃is alia columba. Si ab
inſtitutõne.querit᷑ quis inſtituit. ¶ Item filiꝰ appa⸗

ruit viſibiliter vno mõ tm̃.⁊ in vna creatura. querik
quare nõ ſilr ſpũnſſanctꝰ. ⁊ vr ꝙ ita deberet eſſe. quia

.

Ga cl ſignum ſit qð offert ſe ſenſui. ſic
uia vo imaginaria eſt eaꝝ rerũ.quan

. aut ꝑ gram vnionis.aut p

fecte vnibile niſi beati r.
tionalis. ideo filius in ſola ſubſtãtia ratõnali appa⸗
ruit. Quia vo vſui ſignificatõis pure.ↄuenit creatu/
ra irꝛatõnalis magis qᷓ; rationalis. ne foꝛte credere-

anif⸗ filius. ¶ Item ſi fllius pter aſum⸗
ptionẽ bumanitatis ſiue apparitõem in foꝛma ſerui

na qᷓ;tum ad ſböb

cut in ſilio nulla cadit varietas. imo oĩmoda vni ⸗

e

–ẽ

foꝛtmitas. ita ⁊in ſpirituſancto. ergo debuit appare

.

re t̃ in vna ſpẽ.

tem filiꝰtm̃ ſemel apparuit vi /

ſibiliter, qꝛ tm ſemel eſt incarnatꝰ nõ amplius.Que/
rit ergo vñ hoc eſt ꝙ. ſ...ꝓluries apꝑuit. vtputa.nõ

tm̃ ſemel in igne.ſ etiazʒ in ſpecie columbe. Si dicas

ꝙ illa in quibꝰ.ſ.ſ.apꝑuit.ſtatim eſſe deſierũt ptꝰap/

paritõem.⁊ ideo opoꝛtuit rurſum alia fieri.tũc ergo

videt᷑.ꝙ nec illa columba fuerit vera.nec ignis.cum

tam columba qᷓ; ignis habeat virtutez pꝑmanẽdi.⁊ ſi
hoc in illa apparitõne nõ fuit.tũc ergo nõ fueruũt ve-
ra.ſed falſa.⁊ nõ fuerũt apparitões.ſed pᷣſtigia ⁊ illix

ſiones.ſicut ſunt fantaſmata demonum ⁊ alioꝝ ma⸗
goꝛum. Altimo querit᷑ quare tot modis appuit ſpi⸗

rituſſanctus et quare in alia ſpẽ in capite q́; i mem

bꝛis.vt in xpᷣo ⁊ aplis. ¶ E'. dom. ꝙ finis imponit
neceſſitatem his que ſunt ad finem. ideo modus ap
pa-

parendi ſumendus eſt iuxta finem oꝑatiõis.Ap

rmuit aũt filius ĩ carne.vt eſſet mediatoꝛ. ſpiritꝰ vo ſã⸗

ctus vt doctoꝛ Joh.xvj. Cũ venerit.do.vo.o.ve.Ad
mediatõnem aũt neceſſaria eſt extremoꝝ ſepatoꝛuzʒ
ↄcurſio/⁊ in vnum vnio.ſicut patet. et ideo filius in
creatura apparuit vt vnitus.Ad eruditõeʒ ãt igno
rantium interuenit ſignum.ideo.ſ.ſ.apparuit in cre⸗
atura vt ſignatum in ſi — ergo nihil ẽ deo per⸗
cabile. hoc ſolũ ẽ ſbᷣſtatia ra

tuir vnita. nõ tm̃ ſignificãs. ideo.ſ.ſ.apꝑuit in creatu
ra irꝛatõnali.que aliqͥ modo haberet rationeʒ ſigni-

ficandi ⁊ gipenn d.ſcnt flatus ſignificat ſpiratoezʒ.
ectiõeʒ. Rurſus qm̃ ad ꝑfectam media-

ignis vᷣo dilec medi
tioneʒ requiri ꝙ mediatoꝛ ſit vnus.⁊ q; vnio ſit in/

ſepabilis. filij apparitio ſingularis fuit et indiuiſibi-
lis. Sed ecõtra qꝛ nõ pt.ſ.ſ.pꝑfecte ſignificari in vno

ſigno. ideo opoꝛtuit per plura. ideo filius vno mo⸗
do apparuit.ſed.ſ.ſ.pluribus. His viſis facile eſt re

20

ſpondere ad obiecta. ¶ Mam ad illud qd pᷣmo obij ?

citur ꝙ eque nobilis eſt ꝑſona ſpũſſancti.doim. ꝙ ni
hil facit ibi nobilitas apparẽtis.ſed finis apparitio/

nis.quia illevt mediatoꝛ iſte vt eruditoꝛ ſiue doctoꝛ.

ideo Sin⸗ vt in boic aſſumpto.ſ.i.vt in creatura ⁊ ſi
gno.i Ad illud quod obijcit᷑.ꝙ.i.ſ.dehet dici mioꝛ
ſicut ⁊ filius.dðᷣm.qꝙ minoꝛitas illa nõ dicit᷑ de filio
ratõ ne diuinitatis.ſed ratõe vnionis ⁊ coionis yde/
omatum.quia filius factus eſt homo paſſibilis.ſed

ſpũſſanctꝰnõ eſt factꝰ columba. Ad illud qd obij/⁊ 3

cit᷑ ꝙ eſt vnitꝰ colũbe.ddðm.qꝙ eſt vnio ſᷣm ventateʒ.
⁊ eſt vnio ſᷣm intentõeʒ.pꝛimo modo vniũtur illa q̃

vniũtur in natura vel ꝑſona.ſcdo mo do vniũtur ſi/⸗

ificatum ⁊ ſignum. ⁊ boc modo vnita eſt perſona
ſ. illis foꝛmis in quibus appuit. ¶ Si autẽ querat᷑

vñ veniebat talis vnio.dᷣm.qꝙ diſpoſitiue a ꝓpꝛieta ⁊ 4

tibus creaturc in quibus nata crat ꝑſona.ſ.ſ.declaꝛa

ri. ſicut flatus ſpm̃.ignis amoꝛem columba donum
Apter fecũditatẽ. Sed ↄpletiue veniebãt hec a diui⸗

na oꝛdinatõe que oꝛdinauit creaturas ad boc nõ in/
ſtituẽdo ſed ſimul foꝛmãdo ⁊ inſtituẽdo.⁊ ad hoc ſo
lum foꝛmabat.quia tam columba qꝙᷓ ignis ſił cũ ap/
paritionc etiam incepit ⁊ deſijt· Ex boc ptzʒ ꝙ. ſ. ſ.
nõ tm̃ ſemel apꝑuit.ſed pluries.filius autẽ nõ.quia
columba ⁊ ignis ſtatim pꝰapparitõem eſſe deſierũt.

. — . 7 2

nõ autem homo. ¶Ex boc pʒ etiã ꝙ ſi colũba illa ⁊ 2 ö

ignis eſſent verum coꝛpus.tamen nec columba fuit

.

re. I.

Iii. 1 di. XVI

vera columba. quia ſtatim deſijt. ſed ſimilitudo colũ do per redemptõnem. ⁊ ita fuit in xpᷣo.⁊ bec eſt per⸗
be. Similiter nec ignis verus ignis.quia nõ combu- fecta gratia per omnẽ modum. Ideo in xpᷣo appaꝛu
rebat. MNec tamen ibi erat aliqua illuſio. qꝛ non erat it in columba. qꝛ erat pꝛeciũ redemptõnis pꝛimoge/

.—

ibi aliqua falſitas in ſi ignificando. Offerebat᷑ enim nitoꝝ. ⁊ erat animal integrum ⁊ pfectum. Põt etiã

ſenſui ad ſignificandũ qð vere ibi erat. ⁊ qꝛ magl at · eſſe per vite influentiã q;tum ad ſenſum et motum.

tendebat᷑ ratõ ſignificandi q; exiſtendi.ideo tamdiu ⁊ boc mecdiantibꝰſacramentis. ⁊ hec plenitudo ẽ in
durauit. diu ſignificare potuit. vel officium ſigni ſacerdotibus. ⁊ ideo datus eſt eis ſpũſſanctus i ſpc/

impleuit. Et quia eadeʒ vi foꝛmata eſt columba. mo ce flatus Joh.xx. Inſufflauit in eos dicens.Accipi
ta. ⁊ ↄſeruata. ſtatim vt vis illa deſijt moueꝛe. colum te ſpm̃ſanctum quoꝝ remilſ. pcccata. ⁊c. Poteſt ctia

ba ⁊ ignis deſijt eſſe. Agd illud qð vltimo queritur tercio modo eſſe per cognitõnis adminiſtrationem.

26 quare tot modis apparuit.ſ. ſ. dᷣm. ꝙ apparitio.ſ.ſ. ſiue doctrinam. ⁊ bec plenitudo eſt in apoſtolis ⁊ do⸗

fuit ad manifeſtandã plenitudinez redundantie vt ctoꝛibus.⁊ iõ ſpũſſanctꝰ apparuit ĩ eis linguis igne⸗
ꝛius babitũ eſt. ⁊ qm redundantia põt eſſe triblex. is. Ex his patet reſponſio ⁊ ſufficientia modoꝝ ap/
ideo tribus modis apꝑuit. Põt em̃ eſſe hec plenitu/ parendi et obiectoꝛum.

¶ Diſtinctio.xvij. De inuiſibili ſpũſſancti miſſione.
Am nũc accedamus ad aſſignandam miſſionem ſpũſſancti qua viſibiliter ⁊c. erminata parte in
gqjua magiſter egit de pꝛoceſſione ſpũſſancti viſibili. in hbac parte agit de inuiſibili. Et diuiditur hec

pars in duas. In pꝛima determi

In ſecũda vᷣo.quia ſua opinio habuit multos impugnatoꝛes.ponit opinionis ſue defenſionem.ibi.Hic que/
ritur ſi charitas ſpũſſancti ẽ. Pꝛima iteruʒ pars habet duas. In pꝛima miſſionem ſpũſſancti inuiſibilem no/
tificat. In ſecũda ↄfirmat. ibi. Me autem in re tanta aliquid de noſtro ⁊c. IJtem pꝛima pars in qua notificat
habet vuas.in quarum pꝛima pᷣdicit ſuam intentõem. ibi. Jam nũc accedamus ad aſſignandã. In ſecunda
ſuppoſito ꝙ ſpirituſſ⸗ anctus ſit amoꝛ quo diligimus deu ⁊. pximum. oſtendit ipᷣm inuiſibiliter mitti.quando
in nobis efficit bũc effectum. ⁊ hoc facit ibi. Hoc autem intelligibilius ⁊c. 1 Sin iliter ſeda pars in qua po/
ſitõnem ſuam ↄfirmat habet quatuoꝛ partes. In pꝛima oſtendit. ꝙ amoꝛ quo diligim? deuz. eſt ſimilit amoꝛ
quo diligimus pximũ. In ſecuda vo oſtendit.qꝙ amoꝛ ille pꝛie eſt ſpirituſſanctus.ibi. Cum autem fraterna
dDilectio ſit deus ⁊c. In tercia oſtendit.ꝙ ſi Ha anctus eſt cparitas. nõ cauſal:ter. ſed eſſentialiter ⁊ foꝛmaliter
loquendo.ibi. Sed ne foꝛte aliquis dicat illud dictum. Quarto ⁊ vltimo oſtendit tanq; manifeſtatum iam q;
ſpuᷣſſanctus. tũc mittit inuiſibiliter. quando nos facit dei et. pximi dilectoꝛes.ibi.Ex pᷣdictis clarcſcit ꝙ ſpi⸗
rituſſanctus charitas. ”ül

a ( Quiproximũ di⸗

Demiſſonclpirkruſfonct quaimuiſtbiiter mi, di Ppij

utur m ſuam opinionem. “
ligit. ↄſequens eſt t Am nũc accedamꝰad aſſignandã miſſio
ipam vilecronez dil · nenm ſpuͦſſancti qua inuiſibiliter mittitur
gat. Aidet iſta conſe⸗ in coꝛda fideliuʒ. Nam ipſe ſpũſſanctus
quẽtia nõ valere. ⸗

uldene eſt. ac tercia in trinitate ꝑſona

enſum eſt. a patre ⁊ filio ac ſeio tempa

uis em̃ poſſibile ſit dſi vt ſu .
lectionẽ diligi. nõ ta⸗ t ſupꝛa oſt

4

men eſt neceſſe ꝙ ali liter ꝓcedit.i.mittit ac donat᷑ fidelibus. ſed que ſit

quis diligat eaz. mul⸗ iſta miſſio ſiue donatio. vel quõ fiat ↄſiderandũ ẽ.
ta em̃ frequẽter ama ( Buppoſito ꝙ ſpũſſanctꝰ ſit amoꝛ quo diligimus
munolenirab oe deum ⁊ ꝓximuʒ. oſtendit ipᷣm inuiſibiliter mitti qñ
e⸗ —— in nobis efficit hũc effectu. „ —
Entck dſſecksen. eHoc aüt vt intelligibiliꝰdoceri. ac pleni pſpici va/
quens eſt vt deũ dili⸗ leat pᷣmittendũ eſt quoddam ad hoc valde neceſſa

₰☛= „

gat. Quia aut intelli/ riũ. Dictũ quideʒ eſt ſupᷣ.⁊ ſacris auẽtibꝰoñſi um. ꝙ

git increata. aut re ſ.ſ. amoꝛ eſt patris ⁊ filij qͥ ſeinuicem amantet nos. Sointuſſatnotu ₰ 4

1

nec dilecio. nec pia hoc Aug · in. viij .li· de trini · ait.

ata. Si de geata ni⸗ His aũt addendũ eſt. ꝙ ipſe idem. ſ. l. eſt amoꝛ ſiue quid ſit
arA d lige uich charitas. q nos diligimdeũ ⁊ ꝓximuʒ. q cpariags
Si de increata. tüc in ( ita eſt in nobis vt nos faciat diligere deu pri
R enir mum. tüc.l.l.vicik mitti vel dari nobis er d d
oꝛi ſnia. q; dilectio q pam dilectõezʒ q̃ diligit ꝓximũ. in eoipſo deũ dili
diligim?ꝰ pximũ eſt di git. qꝛ ipſa dilectio dereſt. i. ſpũſſanctus.
lectio crcata, Re. döZ. Autoꝛitatibꝰfirmat ꝙ amoꝛ q diligim⸗ deü. eſt
Everac aſeaventia ſimuliter amos quo diligimus prin , ⸗
ona eit in Phoſito: ife autẽ in re tanta aliquid de nĩo influere videa⸗,
mur. ſacris auetibus qð dictũ eſt coꝛroboꝛem. De

„
„

in quo nõ eſt qͥetatõ.

1

nat magiſter ſpuſſãcti inuiſibilem miſſonem ᷣm ſuam opinion.

ghica
rqti

fen.
biat⸗
Flum
cto
datn
ey

Fol

N

Toninum
MCdnn
fnüm gut
ormdis
naiuidien
innin g
sne⸗
Cnumnftn
uitgtir
asntanf

dim

git. cõſequens eſt vt ipam pᷣcipue dilectionem dili⸗
gat. Deus aũt dilectio ẽ.cõſequens g eſt vt pᷣcipue
deũ diligat. Itẽ in eodẽ.deꝰ dilectio ẽ. vt ait Joh.
apls. Vt qͥd g imus ⁊ currimus in ſublimia celoꝛũ

2 ima terraꝝ.qrentes eũ qui eſt apud nos.ſi nos eẽ

ſ. Joh. iſj.
AKug'.
i. Joh. ij.

quia certitudo cognitionis eſt ᷣm pſentiã. aliquid autẽ p̃ſe ens eſt dupliciter. aut q̃tu

apud eũ velimꝰ. Nemo dicat.nõ noui qͥd diligam.
diligat fratrẽ ⁊ diligat eandẽ dilectiõeʒ.Mag em̃
nouit dilectõez q diligit. qᷓ; frẽʒ quẽ diligitꝰ E cce iã
potes notioꝛẽ deũ hr̃e qᷓ; fratrẽ. Plane notioꝛeʒ.qꝛ
pñtioꝛẽ.qꝛ ĩterioꝛẽ.qꝛ certioꝛẽ. Amplectè dilectõnẽ

deũi.⁊ dilectione amplectere deũ.ipa ẽ dilectio que

oẽs bonos angelos.⁊ oẽs dei ſeruos cõſociat vin⸗
culo ſanctitatis. Quato g ſanioꝛes ſumus a tumo⸗

re ſuꝑbie. tanto ſumꝰ dilectione plenioꝛes.et qͥ niſi

deo plenus ẽ q plenus ẽ dilectione.HHis verbis ſa/⸗
tis oñdit Augꝰ.ꝙ dilectio ipa q̃ diligimꝰ deum vel
ꝓximũ deus ẽ.Sʒ adhuc aꝑtius in eodẽ li.ſubdit
dicẽs. dilectionẽ quã cõmendat Joh̊.apls attenda
mus. Qui diligit inquit fratrẽ in lumine manet.et
ſcandalũ in eo nõ eſt. Manifeſtũ eſt ꝙ iuſticie ꝑfe⸗
ctionẽ in fratris dilectõne poſuerit. HNam in qͥ ſcan⸗
dalum nõ eſt.vtiq; ꝑfectus ẽ.Et tamen videt᷑ dile⸗

ctionẽ dei tacuiſſe.qð nũq; faceret niſi qꝛ in ipa fra⸗
terna dilectione vult intelligi deũ. Aꝑtiſſime em̃ in

eaædẽ epla paulopoſt ait. Ita dilectiſſimi diligam⸗

inuicẽ.qꝛ dilectio ex deo c.⁊ oĩs ꝗͥ diligit ex deo na
tus ẽ.⁊ cognouit deũ.Qui nõ diligit nõ cognouit
deũ.qꝛ deus dilectio ẽ. Iſta cõtextio ſatis aꝑte de⸗
clarat eandẽ ipᷣam fraterna dilectionẽ. Ha fraterna
dilectio ẽ q̃ diligimꝰ inuicẽ.nõ ſolũ ex deo.ſᷣ etiam
deũ eẽ tãta auẽte pᷣdicari ſcʒ Joh.Cũ & de dilectio
ne diligimꝰ fratrẽ.de deo diligimus fratrẽ.nec fieri
pt vt eandẽ dilectionẽ nõ pᷣcipue diligam⸗ q̃ fratrẽ
diligimꝰ.qm̃ deus dilectio ẽ.Itẽ qͥ nõ diligit frẽm
nõ eſt in dilectione.⁊ q nõ eſt in dilectione.nõ eſt in
deo.quia deus dilectio eſt. Ecce aꝑte dicit fraternã
dilectionẽ deum eſſe. . „ .
ſtendit ꝙ amoꝛ ille qͥ diligimus deũ ⁊ ꝓximũ
nõ eſt pr̃ vel filius.bᷣ ſpũſſanctꝰtmů̃. dqN

¶Cũ autẽ fraterna dilectio ſit deus.nec pr eſt.nec fi⸗

lius.ſᷣ tm ſpũſſanctus.qui ꝓpꝛie in trinitate dile⸗
ctio vel charitas dr̃. VUnde Augꝰ.in.xv.li.de trini.

ex ꝓnitate coꝛru⸗
ptionis.cui ratio ob⸗
ſiſtit. Quidã vero eſt
amoꝛ qͥ eſt cum dele⸗
ctatione.oplacentia.

centia. vtputa ille qui

⁊ quietationc.et in ta

li amoꝛe nõ eſt tm̃ ac-
ceptio rei amate.imo
etiã ipius amoꝛis. et
talis amoꝛ eſt chari⸗
tas.⁊ ideo ſequit᷑.qui
amat ꝓximum. amat
dilectionẽ.i.acceptat
Sed qm̃ bene ſequit
qui acceptat aliqͥd ex
ſe.multomagis acce/⸗
ptat illud in q̃ͥ inueni
tur ratio dilectionis.
ſs dilectio eoipᷣo q̊ di⸗
lectio. acceptat᷑ ma/

ioꝛ dilectio mag.Cũ

dilectio nr̃a ſit dile⸗
ctio exemplata.⁊ dile
ctio diuina ſit exem/
plar ois recte dilectõ
nis.⁊ in illa ẽ pꝛima⁊

ſumma rõ om̃is acce-

ptionis. hinc ẽ quod
ſeqtur.ꝙ qͥ diligit di⸗
lectionẽ. diligit deum
Ande Aug.arguit ex
bac ſuppoſitione.ꝙ
pᷣma rõ acceptionis
in dilectione exẽplan

te nõ exemplata. 2 ex

hoc patet ſcda.
b Ecce iã potes no
tioꝛẽ deum habere qᷓ;
fratrẽ. VUidet᷑ hoc fal
ſum.qꝛ.j. LChimo.vj.
dicit de deo. ꝙ lucem
habitat inacceſſibilẽ.
Pꝛeterea de frẽ no/
uit qͥd eſt. de deo ero
nõ nouit qͥd eſt.ſed ſi
eſt. ipe vᷣo loquit᷑ qᷓtũ

ad cognitioneʒ ſi eſt.

Re. dom. ꝙ aliqd
magis certitudinalit᷑
cognoſci eſt duplicit

m ad rõnẽ cognoſcendi

aut qtũ ad ſiam cognoſcibilis.Oꝛtũ ad ſam d eſt pñtioꝛ cuilibet rei.q aliqᷓ alia res.qᷓtuʒ autẽ ad růonem
noſcẽdi. ̊ eſt dupłr. Aut a ꝑte cognoſcibil:ſicut ſol ẽ pñs ceco.⁊ tñ cecus ẽ abſens lumini.ſic deꝰ pñtioꝛ

t. Si añt a pte cognoſcẽtis.ſic pñtioꝛ eſt frat.qꝛ pñs eſt ocuł carmneis.qᷣꝝ cognitio viget ſm ſtatũ pñtem
pt dici.ꝙ pñtius eſt aliqͥd dupir in rõne cognoſcibil.xel m effectũ. xl m ſe. Scom ſe notioꝛ eſt frat.
Hm effectũ notioꝛ ẽ deus.Quia effectꝰdiuinꝰqͥ ẽ dilectio intrat ibam animꝗ.⁊ ei ẽ pñs.et magis cognoſcit qᷓ

frat᷑. c ¶ Qui diligit inq̃t frẽm in lumine manet. Aidet᷑ hᷣ verbũ. j. Joh.ij. poſitũ ipꝛopꝛie dictũ.qꝛ lumẽ re
V ſicut caloꝛ affectionẽ.g magis deberet dicere manet in caloꝛe.qᷓ; manet in lumine.R.dᷣm

ſpicit cognitionẽ.

ꝙ luminis ẽ manifeſtare. Manifeſtare aũt aliqd alicui ẽ dupir. aut ſicut viã cognoſcendoꝝ. aut ſicut viam 4
nplicis. Scom ẽ ꝑ gram. Uñ. j. Joß. ij.

gẽdoꝝ. Pꝛimũ ẽꝑ ſciaʒ. 1 3 illud lumẽ opponit᷑ tenebꝛa ignoꝛãtie ſi S
eake l ean Sutes. –– lumineæ.⁊ de his tenebꝛis loquitur

vnctio docebit vos de oibus.⁊ ↄtra illud ẽ tenebꝛa malicie ſiue pcti.⁊ de B

/7

beatꝰ Jobᷣ.qð pʒ in textu.Et ecẽi.xj. Erroꝛ et tenebꝛe pctõꝛibꝰcõcreata ſunt.⁊ qm charitas ſemp eſt cũ gra.
alie virtutes non ideo dicit.Qui amat manet in lumine per appꝛopꝛiationem.

m1

5§5d Si i vonis dei ni
bil eſt maius charita

.

rioꝛẽ qᷓ babilitat ᷓ cõ

parata ad charitatẽ
minꝰ bona eſt. ̊ put

claudit charitatẽ ma
ius bonũ eſt rõnc ei?ꝰ

qð pꝛeſupponit.⁊ ita

3 ꝙ charitas pꝛeciſe

.
—

Liber

J.
d Si in donis dei nihil ẽ maius charitate.⁊ nullũòẽ d
maius donũ dei q; ſpũſſanctꝰ.qͥd cõſequẽtius ẽ G

quõ ſpũſſanctus mittat᷑ ſiue detur nobis.Lunc em̃
mitti vel dari dr.cũ ita in nobis ẽ.vt faciat nos dili
gere deũ ⁊ ꝓximũ.ꝑ qð manemꝰin deo.⁊ deꝰ inno
bis. Vñ Aug.hüc miſſionis modũ inſinuãs in.xv.

li.de tri.ait.Deus ſpũſſanctꝰ q ꝓcedit ex dco.cum

te ⁊c. Videtur dicere ¶vt iße ſit charitas q̃ dr ⁊ deus ⁊ ex deo. Ita em ait 4
ſcafme Joh. DNilectio ex deo c.Et paulopoſt. De dilectio j. Job.iiij. 4
frer oia dona. vel ſi eſt. Abi manifeſtat eam ſe dilectionẽ dixiſſe deum
igẽ eſt charitas et ſa quã dixit ex deo. deus g ex deo ẽ dilectio. Itẽ in eo So
pientia. charitas nõ dem JYoh. volens de hac re aptius loqͥ. In hͥ inqt j. Job.iiij. D
renet fatiugane cognoſcimꝰ.qꝛ in ipſo manemꝰ. ⁊ ipſe in nobis.da
Pnd. e ait de ſpũ ſuo dedit nobis. Spũs itaq; ſanctꝰde qͥ de,/
o int wona we. git nobis. facit nos in deo mancre. d ihm in nobis. o⸗
nullũ maius ẽ qᷓ. ſ. hoc aũt facit dilectio. Ipe eſt 8O de dilectio. Ipe igi⸗ urt
5 ſpũfſanctꝰ eſt hari tur ſignificat᷑ vbi legit᷑ deus dilectio ẽ. Ex his aſpa
tas. Aut ergo loqͥt᷑ d ret ꝓ ſpũſſanctus charitas eeffft. 4
charitate c naet ¶ν ſpuſſanctus eſt charitas.nõ cauſalit᷑.ſᷣ eſſen⸗
ertat Sate tialiter ? foꝛmaliterloquendo e.
idẽ. Si de creata. tũe Sed ne foꝛte aliqͥs dicat illud eẽ dictũ ꝑ expᷣſſionẽ
nulla videt pſcquen⸗ cauſe de charitss E.ſcʒ ꝙ charitas ſit ex deo.et nõ
tia. qꝛ non valet. ꝙ; ſi ſit iße deus. ſicut df. Deus nf̃a patiẽtia ẽ ⁊ ſpes.nõ
creata ẽ charitas ma wipſe ſit iſta. quia iſta ex deo ſunt. occurrit Aug.
ioꝛ int wona erenta oſidens hocnõ eſſe dictũ ꝑ cauſam. ſicut illa in.xv.
ſe ga baicts e li. de tri. ita dicẽs. HMon dictuni ſumꝰ charitatẽ non
ritas Aug. pᷣt intelli· ꝓpterea eẽ dictg deũ. ꝙ ipſa charitas ſit vlla ſba q
gi de chanitate creata dei digna ſit noie.ſᷣ ꝙ donũ ſit dei ſicut dictũ ẽ deo. .
⁊ increata.? ꝓxtraq Tu es patiẽtia mea. MNõ vtiq; iðo dictũ ẽ.tu es pa ę põ.lxx.
bʒ veritatẽ. Si de in / tientia mea. ꝙ dei ſba eſt nfa patientia.ſᷣ qꝛ ab ipſo
caiz cer ra eſ Side nobis ẽ. Vñ alibi. Ab ipo ẽ patiẽtia mea. hunc em põ.lxj.
etnain b inſe ſenſum facile refellit ſeripturau ißa locutio. Tale de
deroͤne bonitatis. ſi⸗ em. Tu es patia mea. qle eſt. Dñe ſpes mea.⁊ deus is
ue de ißa bonitate. ; meus. mia mea. æ multa ſimilia. Mõ eſt autẽ dictũ. H
aliqᷣ;d tonuz loquẽdo Dñe charitas mea.aut tu es charitas mea.aut deꝰ
aie. Qucda em charuas mea, Sʒ ita dictü ẽ. deus charitas ẽ. ſicut
na ſunt aue unt ine dictü ẽ. deus ſpũs ẽ.hocq nõ diſcemit. intellectũ a
certum eſt ꝙ minoꝛa dño. nõ expoſitionẽ q̃rat a nobis. Non aꝑtiꝰ qcq;
ſunt. Qucdã p̃ſupto poſſumus dicere. deus g charitas et.
nunt charitatez ſicut Oſtendit tanqᷓ; manifeſtum ꝙ ſpũſſanctus tunc
donũ ſapie. Charitas mittit inuiſibiliter quando nos facit dei et pꝛoximi
em̃ eſt ꝗᷓ dat ſenſum dlilectoꝛes.
guſtui t pd ed ( Ex pᷣdictis clareſcit ꝙ ſpũſſanctꝰ charitas eſt q di⸗
ſupaddit qᷓndã vlte- ligimus deũ ⁊ ꝓximũ. vñ facilius ẽ nobis oñdere

oquendo eſt excellen
tiffimũ donũ. ſapientia vero pſupponendo ſiue implicando donum charitatis dicitur excellentiſſimum. Ad
illud qͥd obijcit᷑ de ↄſequentia.dðm.ꝙ vtroq; modo bona eſt. Si em̃ intelligat᷑ de charitate increata.ſic ipſa
eſt donũ pꝛimũ ⁊ pcipuũ.⁊ ſpũſſanctꝰeſt bmoi.opoꝛtet ꝙ ipa ſit ſpnſſanctus.qꝛ q̃d ꝑ ſuꝑabundantiã dĩ vni
ſoli cõucnit. Si ant de charitate creata. tunc ↄñtia Aug.intelligenda ẽ a ꝑte noĩs ſic. Si charitas creata eſt
maximũ int᷑ ona creata.⁊ ſ.ſ.maximũ ẽ dono S melius noĩat᷑ noĩe doni excellẽtiſſimi qᷓ; alio.ↄñs ẽ vt ..ſ.
ſit charitas.ᷣ nõ crcata.imo illa q̃ deus ẽ. e Mon vtiq; iõ dictũ ẽ ⁊c.ꝙ dei ſba ẽ nr̃a patia. Videt᷑ male di
cere.qꝛ charitas qᷓ nos diligim?deũ. nõ ẽ ipſe deus. niſi intelligamꝰ ᷣ diligimꝰ exemplarit vel cauſalit. cum
ſimile ſit de patia. videt᷑ ꝙ aug. male deſtruit illud ſile. Itẽ cũ deus faciat nos diligẽtes.ſicut patientes.qre

6 nõ dĩ de charitas nr̃a.ſicut patia nra.Reꝰ.dm. ꝙ deẽ charitas ⁊ eſſentialit᷑ ⁊ cauſalit᷑ Eſſentialiter. qꝛ in ſe
amoꝛ ẽ Cauſalit. q; in nobis amoꝛẽ emfcit. Sy deus nõ ẽ patia eſſentialr.ſed ſolũ cauſalr. ⁊ io ſenpturms iſtũ

Koma. v.

Quõ ſpũſſanctus
tur/hie notatur.

—

Pꝛedicte autoꝛi⸗
tatis colligit ſum/

ꝓximi faciat amato

ſtantiã ſuã.ꝰ⁊ tradiderit coꝛpus ſuũ ita vt ardeat.

nõ ei ꝓdeſt. Quantũ ̊ bonũ ẽ.ſine qͥ ad eternã vi⸗/
tam neminẽ tanta bona ꝑducũt. Ipſa vo dilectio
vel charitas.nã vniꝰrei nomẽ eſt.vtrũq; ꝑducit ad
regnũ.dilectio g q̃ ex deo ẽ.et deꝰ ꝓpꝛie ſpũſſanctꝰ

eſt.ꝑ quẽ diffundit᷑ in coꝛdibꝰnoſtris deꝰcharitas.
per quã nos tota inhabitat trinitas. Quocirca re⸗

ctiſſime ſpũſſanctꝰ cuʒ ſit deꝰ.vocat᷑ etiã donũ dei.
Qõ donũ ꝓpꝛie qᷣd niſi charitas intelligenduʒ eſt
qᷓ ꝑducit ad deũ.⁊ ſine q̃ dlibet aliud dei donũ nõ
yducit ad deũ. ¶ Ecce hic aꝑitur qͥd ſup dictũ erat
ſcʒ ꝙ charitas ſit ſpũſſanctꝰ⁊ donum excellẽtius.⁊
quõ hoc donũ.i.ſpũſſanctꝰdet᷑ nobis ſcʒ cũ ita imp

titur alicui.i.ita hʒ eſſe in aliqͥ.vt eũ faciat dei ⁊ ꝓxi

mi amato:ẽ. Qð cũ facit.tũc aut dari dr̃ ſiue mitti

datus fuerit homini.accendit eũ ad diligendũ deũ
⁊ ꝓximũ.⁊ ipᷣe dilectio ẽ. Non em̃ hʒ hõ vnde dili⸗
gat deũ niſi ex deo. Ecce quõ dat᷑ vel mittit᷑ nobis
ſpũſſanctꝰſᷣm ꝙ dr̃ datũ ſiue donũ. Qð donũ com
mendat Aug.explanãs exꝑtius quõ det᷑ in eodem
li. Dilectio inqᷣt dei diffuſa ẽ in coꝛdibꝰ nr̃is. vt ait
apls ꝑ ſpm̃ſctm̃ qͥ datus ẽ nobis. Nullũ eſt iſto do⸗
no dei excellẽtius Solũ em̃ eſt qð diuidit int filios
regni et filios ꝑditiõis. Dant᷑ ⁊ alia ꝑ ſym̃ munera
Hſß ſine charitate nihil ꝓſunt. win 8 tm̃ impartia⸗
tur cuiq; ſpbũſſanctꝰ.vt eũ dei
rem. a ſiniſtra nõ tranffert᷑ ad dexterã. Meq; ſpiri
tuſſanctꝰ ꝓpꝛie dr̃ donũ niſi ꝓpter dilectionẽ.quã
q nõ habuerit.⁊ ſi loq̃tur oĩbus linguis.⁊ habuerit
pꝓphetiã.⁊ oẽm ſciam.⁊ oẽm fidẽ.⁊ diſtribuerit ſub

diuerſum modũ in/
nuens dicit deum eẽ
patientiã noſtram. et
deum eſſe charitatem
ſine additõne. Ratio 7
autẽ buius eſt. ꝙ qui⸗

gam babitus dicunt
incomplctionẽ. ſicut

patientia. ſpes 2 bu⸗
iuſmodi. qui non ca/
dunt in deo per eſſen

tiam ſed per cauſam.
quia hmoi ſunt a deo

QAuicz autẽ ſunt ba,
bitus dicentes com/
plementů. ⁊ huiuſmo
i ſunt ĩ deo eſſentia/

liter.ſicut charitas.et

ſapientia. ⁊ huiuſmno-
di. Motandũ autẽ q;
Aug?. vult dicere q;

deus eſt charitas eẽn

tialiter. ſʒ ipᷣe nõ vult

dicere ꝙ ſit charitas

noſtra eſſentialitcr. S

cauſaliter ⁊ exempla/
riter. Muis em̃ om̃s
virtutes habeant ex/
emplar cognoſcitiuũ
in deo. ⁊ om̃s habent

cxemplar vᷣm ſimili -

tudinẽ longinquã.tñ̃
quedã virtutes non

bhabẽt ſibi coꝛreſpon

dens i deo per omnia

ſicut patientia. qᷓ duo

dicit. ſcʒ paſſionem.?⁊

alicui.⁊ tũc ille dr ꝓpꝛie habere ſpm̃ſctm.

H M fſfſfſfuperferri paſſionibꝰ
tumad pꝛimä no
habet in deo coꝛreſpondens.ſed qᷓtũ ad ſcᷣm ſolũ.Charitas autẽ babet amo:ẽ ſibi in deo ꝑ omnia coꝛreſpõ
dentẽ.⁊ amoꝛẽ nõ tm̃ eſſentialẽ.ſed etiã ꝑſonalẽ.⁊ ideo dicũt auctes ꝙ ſpũfſanctꝰeſt charitas q diligimꝰ? deũ.
⁊ ablatiuus q̃ dicit habitudinẽ nõ tm̃ cauſe efficientis ſed etiã foꝛmalis.nõ ꝑficientis ſed exemplantis. —
Soluũ eſt qð diuidit inter filios regni et filios ꝑditõnis.Aidet᷑ hoc male diccre de dono charitatis. Quia 8
Qut loquit᷑ de diuiſione q;tũ ad cognitionẽ. aut q;tũ ad veritatẽ.Si qᷓ;'tũ ad veritatẽ.hoc falſum ẽ.quia non
l; in charitate ſed etiã in fide gratuita et ſpe differunt. Si q;tum ad cognitionẽ. tunc minime diuidit.quia

neſcitur qͥs hoc donũ habeat.Rꝰ dm.ꝙ oĩa dona virtutũ “ unt eſſe iufoꝛmia pᷣter charitatẽ. ⁊ qm̃ poſſũt
eſſe infoꝛmia.poſſunt eſſe in iuſtis ⁊ peccatoꝛibꝰ.⁊ ideo in illis nũqᷓ; ſeꝑant᷑ abinuicẽ. ſed charitas nunqᷓ; pᷣt
eſſe infoꝛmis.nec eſſe cũ peccato.qꝛ actus eius ẽ diligere ꝓpter ſe ⁊ ſuper oia.qui remouet᷑ ꝑ umne peccatũ.
⁊ ideo dicit Augꝰ.ꝙ; ſola charitas diſtinguit.loquẽdo de diſtinctionc in vniuerſali. Oꝛ obijcit᷑ de fide gratui⸗
ta ſiue foꝛmata. cõcedo ꝙ diſtinguit.ſed tñ hoc nõ habet qꝛ fides.ſed qꝛ gratuita.⁊ ita ex hoc ꝙ charitati con
, iuncta. ⁊ ſic pʒ illud. g ¶ Et tradiderit coꝛpus ſuũ ita vt ar. ⁊c. Aidet᷑ male dicere.quia dñs dicit Johß. xv.
V Maioꝛem hac dilectionẽ nemo hʒ vt anima ſuã ponat pꝓ ouibꝰſuis ⁊c. ſi bocẽ maximũ opus charitatis.
impoſſibile ẽ qð fiat ſine charitate.Re.aliqͥ dicunt ꝙ aplis dicit ꝑx impoſſibile.poſito em̃ ad boc ꝙ aliqs ha/
bens penꝗ.pateret ſine charitate. ꝓ xpo. adhuc nõ ꝓdeſſet ſibi.Credo tñ ꝙ er induſtria naturaliũ ⁊ aliq̃ gra

end tia gratis data poſſent ſuſtinere ꝓ ſide xpi moꝛtẽ eti ſine charitate.ſicut hereticus ſuſtinet p erroꝛ quod
d dicit dñs.ꝙ illud ẽ ſumme charitatis.boc dicit q;tũ ad ſignũ ⁊ exterioꝛẽ oſtenſionẽ.ſigna tñ ſunt fallibilia.et
nn ideo nõ neceſſario opoꝛtet ꝙ ſi aliquis moꝛtẽ ſnſtinet ꝓ xpᷣo ſiue ꝓ eius fide ꝙ habeat charitatem. credo ta
nnt 8 men.ꝙ ſi aliquis ꝓ xpᷣo ſuſtineret moꝛtẽ.qui nõ magnũ baberet obicẽ.qd diſponeret ſe ad gratie ſu ſceptio⸗
n nem. ita ꝙ daretur ſibi charitas.
f 6 D intelligentiã hui? ꝑtis qᷓtuoꝛ qᷓrunt᷑. Pꝛi Secundo dato ꝙ ſit creata charitas.querit᷑. truʒ
uin, mo ⁊ pꝛincipaliter ꝓpter poſitionẽ magiſtri illa charitas ſit diligenda ex charitate.Tercio.vtrũ
D IQuerit᷑. Atrum pᷣter donũ charitatis increa charitas certitudinaliter poſſit cognoſci ab baben/
nian, te ſit ponere donũ charitatis create. Et hoc eſt que te charitatem. Quarto ſi poſſit cognoſci ab aliquo
nn rere. Atꝝ charitas ꝗᷓ diligimus deũ ſit ſpuũſſanctus. non habente. U
V MM M — i 2

Dueſtio.. a .
Oꝛ nõ ſit ponere aliã charitatẽ a creata (ſuppoſita
ꝓbatione ꝑ auẽtes multas qᷓs adducit męfr̃ in lr̃a)
pꝓbakt᷑ rõnibus.⁊ pꝛimo rõnibus ſumptis ab eẽntia
charitatis q̃ eſt bonitas hoc mõ. Mullũ accidens eſt
melius ſbhᷣa rõnali.ſᷣ charitas ẽ melioꝛ aia rõnali.qͥa
eã facit melioꝛẽ. non eſt accidens.j eſt ſubſtantia.
Sev ↄſtat ꝙ nõ irrõnalis. rõnalis.&̊ aia.vel

„

lus.vel deus.ſed nõ aia vel angelus.ꝭ̊ deus. Itẽ

nulla bonitas creata eqͥualet beatitudini. ſed chari-
tas eqͥualet beatitudini.quia ꝑ charitatẽ meret᷑ bõ

⁊ efficitur dignus vita eterna ſiue beatitudine.ergo

charitas nõ eſt bonitas creata. cc. ¶ Itẽ om̃e bo/
num creatũ eſt bonũ per participationẽ. Sed om̃e
bonũ alio bono bonũ.põt intelligwi non bonum.⁊ ſic
caderet in ipo malũ ꝑ diminutionẽ ſpeciei.modi.et
oꝛdinis. ſi charitas eſt bona creata bonitate.pᷣt &
mala. vel ſaltim intelligi mala.vel etiã fieri ifoꝛmis.
qð falſum eſt. ¶ Itẽ hocipᷣm oſtendit᷑ rõnibus ſum
ptis a virtute ſic. Quanto aliqͥd virtuoſius.tanto
pautioꝛibus medijs indiget. ſi aliqͥd eſt potentiſſi
mum.nulla alia virtute a ſe indiget. ſi ſpſſanctus
eſt potentie infinite. ⁊ ipſe eſt charitas.̊ ſeipſo non
alio inflamat affectũ ad amoꝛẽc.non eſt ergo ponere
charitatẽ creatam neceſſario qᷓ ſit babitus.¶ Item
plus diſtat virtus naturalis a deo qᷓ; voluntas. ſed

deus dirigit virtutẽ naturalẽ non alio qᷓ ſit ipe.ergo

ibi nõ cadit mediũ.nec in voluntate cadet.ergo ⁊c.

Itẽ vbi mouet virtus motoꝛis pꝛimi ſemꝑ pᷣſens

⁊ nõ potens errare.ſuꝑſluit aliã virtutẽ ſupaddere.
vtputa ſi manus eſſet ſemꝑ coniuncta temoni.non
opoꝛteret ibi eſſe aliã vᷣtutẽ.⁊ ſpũſſanctꝰ eſt dirigẽs
2Z adiuuans ipſam voluntatẽ. ⁊ eſt coiunctus ſemꝑ
2 nõ potens crrare. ſuperfluit aliã charitatẽ pone/
re.ſed omne ſuperfluũ reſecandũ.g ⁊c. ¶

charitatis eſt animã recreare.ſed nõ minoꝛis virtu-
tis eſt recreare qᷓ; creare. ſi creare ſolũ eſt ab increa
to. qd eſt infinite potentie. et recreare.ſed h̊ ꝓpꝛiũ
eſt charitatis. eſt incrcata. Itẽ aliquis act? cha/
ritatis eſt vnirc.ſed nulla creatura ꝑ vanitatez vnit᷑
veritati. ſed ois creatura vanitas. & nulla creatura

eſt mediũ vniendi deo.ſi ; charitas eſt mediũ vnien

di.ergo nõ eſt vanitas nec creatura. ¶ Item actus

charitatis eſt vnũquodq;ʒ oꝛdinate diligere. ſi oꝛdi
nate diligere eſt diligere vnũquodq;ʒ ſᷣm ꝙ ſibi con/
uenit.cum bonũ increatũ ſit melius creato in infini

tum. ipᷣm magis in infinitũ diligibile. ſi charitas
facit deum diligere vt diligendus eſt. cbaritas facit

deum in infinitũ diligere.ſed qdð exit in actum infini
contra.
charitas eſt pꝛincipiũ refoꝛmandi animã ꝙtum ad
potentiã voluntatis.ſed aia q;'tum ad alias poten/

tum. eſt infinitũ ⁊ increatũ.ergo ⁊æc. ¶ Sed

tias.ſcʒ iraſcibilẽ et rõnalẽ.refoꝛmat᷑ ꝑ vᷣtutes crea/
tas.g̊ pari rõne ⁊ cõcupiſcibilis.ſed eius refoꝛmatio
eſt charitas.̊ ⁊c.¶ Itẽ vbi eſt refoꝛmatio.ibi eſt cõ
foꝛmatio.⁊ infoꝛmatio.⁊ vbi ẽ infoꝛmatio.ibi eſt ali
quid infoꝛmãs.qð ſe hʒ ꝑ modũ foꝛme.ſᷣ ois foꝛma
rei create ẽ creata.deus em̃ nullius ẽ foꝛma pficiẽs.
de ſctõ victo. Scio aia mea.qꝙ amoꝛ eſt vita tua.ſed
oĩs vita exiſtens ꝑ ꝑticipationẽ in aliqͥ eſt ab aliquo

F ⁊c̃. Her charitas ẽ pꝛincipiũ vniẽdi. Vñ Hugo
i

infoꝛmãte.ex q̊ ⁊ viuificabili fiat vnũ.ſᷣ̊ ex deo ⁊ aia

nõpht fieri vnũ. neceſſe ẽ ponere in aia aliquã cha/

aliqð ſeꝑabi

uidit oꝑa trinitatis.
creatũ errat. charita

tẽ ratio⸗
nibus ſumptis ab actu oſtendit᷑ illud idẽ.qꝛ actus

“

ritatẽ crcatã q̃ viuificet. ¶ Itẽ õe qð eſt in aliquo
poſſſibili ad moꝛtẽ.eſt in illo ꝑ aliqͥd ſeꝑabile. dite

gre eſt in aia poſ ibili ad moꝛiendũ moꝛte culpe. 5
qð ſeꝑabile. hoc aũt nõ ẽ deus.qꝛ ipoſſibile
pᷣſentiã ſeꝑari ab aliqͥ.ẽ eſt aliqͥd creatũ. ¶ Itẽ eha
ritas ẽ pꝛincipiũ gratificandi.ᷣ gratificatio eſt id in
3 diſtinguit᷑ bonꝰ a malo.iuſtꝰab ipio.nõ tm̃ in actu
etiã in qete.vt puulus ⁊ adultus.g̊ cum diſtinctio
nõ ſit boni a malo ꝑ bonitatẽ increatã.qꝛ illa oibus
eſt cõis.charitas nõ dicit qͥd cõe.Et iteꝝ cũ diſtictio
qeſcentiũ nõ fit ꝑ actũ vel ꝑ vſum.ſᷣ habitũ.patet
charitas dicit habitũ creatũ. ie⸗ charitas ẽ pꝛin/
cipiũ merendi.ſᷣ nõ qꝛ bona facimꝰ.ido boni ſumꝰ.

sͤ magis ecõuerſo. ᷓ charitas pᷣus facit bonũ.qᷓ; eli⸗

ciat actũ.ſʒ cũ aliqͥs de nõ bono fit bonꝰ. neceſſe eſt
aliq̃d poni in ipo de nouo.⁊ B nõ pt eſſe actꝰ.gᷓ babi
tus. ¶ Itẽ de? alio mõ coopat᷑ in oꝑatione merito/
ria qᷓ; nali.qꝛ ſi nõ alio mõ.tũc redit erroꝛ pelagij qʒ
ex naturalibꝰpoſſet hõ mereri.ſi &̊ alio mõ.cũ ꝑ vir⸗
tutẽ increatã oĩ nature coopet᷑.neceſſe eſt ꝙ in oꝑa-
tione creata meritoꝛia cooperet᷑ mediante alia vᷣtu/
te. ſed hec non põt eſſe niſi creata.ꝭ̊ ⁊c. ¶ Itẽ videt
ꝙ mgf errauit.qꝛ qui diuidit oꝑa trinitatis hereti-
cus eſt. ſed mgr̃ poſuit ꝙ charitas q̃ nos diligimus
deã ſit ſpũſſanctꝰ ꝓpꝛie.g ponit ꝙ nr̃m diligere(qð
eſt effectus in creatura )ſit ſolius ſpũſſancti.⁊ ita di
ſtẽ qͥ dicit qͥd ceatũ. eſſe in-
q diligimꝰ deũ ⁊ pximũ ( vt
cõiter tenet᷑)eſt qͥd creatũ.ſed męr̃ dixit bãc eſſe.ſſ.
FGerrauit. ¶ E'. ad pᷣdictoꝝ intelligentiã eſt notan-
dum.qꝙ circa hoc eſt ⁊ fuit ab antiqͥ duplex opinio:

Quoꝛunclã em̃ vt mgr̃i ⁊ ſeq̃cium ſuoꝝ ẽ opinio.ꝙ ls

ſpũſſanctus eſt eſſentialit᷑ charitas.qᷓ pꝛ ⁊ filius dili
funt nos.⁊ etiã q̃ nos diligimus deũ.Et quidã vo⸗

uerunt dicere.ꝙ intellectus huiꝰ poſitionis põt de

monſtrari ꝑ ſimilitudinẽ. Dicunt em̃.ꝙ ſicut lux tri
pliciter pᷣt ↄſiderari.ſcʒ in ſe.⁊ in trãſparenti.⁊ in ex

tremitate ꝑſpicui terminati. pᷣmo mõ ẽ lux.ſcdᷣo mõ

p̃t ↄſiderari in ſe.⁊ ſic ẽ amoꝛ pꝛis ⁊ filij. Põt rurſũ
ↄſiderari vt in humana aia inhabitãs.⁊ ſic ſpũſſan/
ctus dẽ gra. Põt etiã ↄſiderari vt vnitꝰvoluntati.⁊
ſic ẽ charitas q̃ nos diligimus deũ. Añ dicunt qꝙ ſl.
eſt nr̃a charitas.nõ ꝑ appꝛopꝛiationẽ ſᷣ ꝑ vnionem.

lumen. tercio mõ ypoſtaſis coloꝛis. Ita Peruns

OQnẽadmodũ em̃ ſolus filius ẽ hõ vel incarnatus.⁊?⁊

tñ tota trinitas ẽ incarnationẽ oꝑata. ſʒ tñ ſolus fi⸗
lius vnitꝰ.ſic qᷓuis tota trininitas faciat vnionẽ.ſſ.
cũ voluntatc.ſolus tñ ſpũſſanctꝰ vnit᷑ voluntati.et
ideo ſolus ẽ charitas.Rõ aũt mouens ad ponendũ
hoc ẽ auctas apli.ij.Coꝝ.vj.qͥ adberet deo.vn? ſpũs

eſt. Et etiã mouet eos ſimilitudo. Dicũt em̃ ꝙ; ſicut

filius pcedit per modũ nature.⁊ ita nature vnit᷑.ſic
ſpũſſanctꝰp modũ voluntatis.⁊ ideo voluntati vni
bilis ⁊ vnitus.⁊ qꝛ voluntas vertibilis c.nõ ſic natu
ra.ideo.ſſ.vnit᷑ ſepabilit᷑.ſed filius inſeꝑpabilit᷑.⁊ ivo

longe inferioꝛi mõ qᷓᷓ filius.⁊ qͥbus ſic vnit᷑.ſeipo fa

cit diligere. Sed hec poſitio nõ pᷣt ſtare.qꝛ.ſſ.nõ eſt

vnibilis.⁊ pᷣterea ſi eſſet vnibilis.aut ꝑ naturã.aut

8 etig. s ꝑ naturã. ꝑ gratiã.g a huc opoꝛtet
ebabitũ gr̃e diſponentẽ animã ad ſuſceptionẽ ta
lis vnionis.⁊ ita redit ↄtrariũ. Jo nõ credo q; ma
giſter hoc mõ fuerit buiꝰopinionis. ¶ Et ꝓpter boc
aliter dᷣm. ꝙ iſtud qͥ diligimus deũ. triplicit᷑ eſt acci

xere. Nut quo diligimus cgfectiue. ⁊ ſic charitas ſiue

–—

n tf
Kcherde
Mwone nt,

loriagt
eſecheb
Utnntlper
hüſnmnn
mitguit
dhag
ſoorigifl
iCeiit⸗
oſtonsg
ngſorun
SS
ninlan

anmng
ßͤſe
gor inn
iinun

12 neceſſe ẽ ꝙ ſit foꝛmalis ꝑfectio.

„S
Di.
amoꝛ eſt trinitatis ⁊ ſpſᷣf ancti appꝛopꝛiate. Aut q
diligimus exemplariter.⁊ ſic fl.eſt vnio pꝛis ⁊ filij.⁊
nexus amboꝝ eſt vnitas.Ad cuiꝰ imitationẽ chari/
tas nos nectit.ſᷣm ꝙ dicit dñs Joh̊.xvij.vt ſint vnũ
ſicut ⁊ nos vnũ ſumꝰ. Aut q̊ diligimus foꝛmaliter.

⁊ ſic ᷣm opinionẽ mgfi eſt ai affectio. Sʒ in his oĩ/

bus veꝝ dixit. nec errauit ſᷣ defccit.qꝛ pᷣter hoc ẽ po/
nere charitatẽ ᷣm cõem opinionẽ.q̃ eſt habitꝰ qea/
tus animã infoꝛmãs.Et rõ huiꝰſumit᷑ a ꝑte eſſentie
eius.virtutis.et oꝑationis.A parte eẽntie.qꝛ chari⸗
tas ẽ bonitas creature rõnalis.ipᷣam ꝑficiens.⁊ di/
ſtinguens. et oꝛdinãs.et diſpon

d illud & quod
obijcit᷑ pumo ꝙ charitas eſt melioꝛ aia rõnali.dðm
qꝙ nõ eſt ibi ↄꝑatio.quia ibi vnũ ꝓpter alteꝝ:ibi tm̃
vnũ.vñ hñs charitatẽ bonus ẽ ꝓpter charitatẽ. Ael
nõ cadit ibi ↄꝑatio.qꝛ nõ vnifoꝛmit᷑ dꝛ bonũ. MNam
ſba rõnalis dꝛ bona.qꝛ oꝛdinabilis in finẽ.charitas
bona.qꝛ oꝛdinãs.¶Ad illud qð obijcit᷑ ꝙ eqͥualet
beatitudini.ddᷣm qꝙ eqͥualet ᷣm diuinã cſtimationẽ
q̃ opus charitat eſtimat dignũ vita eterna ſine tan
ta remuneratõe. iluck. qð obꝛ.ꝙ ſi ẽ bonũ per
pticipationẽ.tunc eius bonitas ẽ ꝑmutabilis in in/

15 foꝛmitatẽ.dm ꝙ aliqͥd dẽ bonũ per ꝑticipationem

ſir ↄfoꝛmari.neceſſe eſt ꝙ ab illa ſumma charitate

14

15

16 illud

dupłr. Aut qꝛ participans ⁊ oꝛdinatũ.Aut qꝛ parti
cipatio et oꝛdinatio. Pꝛimo mõ eſt bonũ hñs cbari
tatẽ. Scdo mõ charitas.et ido pᷣt nõ eẽ.qꝛ nõ ẽ ipſa
eſſentia bonitatis ſᷣ participatio.tñ nõ pᷣt nõ eſſe bo
na vel oꝛdinata.qꝛ.eſt ipᷣe oꝛdo amoꝛis. AUñ ſoluen/

dum ad illud per diſtinctionẽ.et in hoc patẽt rõnes

ſumpte ab eſſentia.A parte etiã virtutis neceſſe eſt
ponere charitatẽ habitũ creatũ. Mã charitas q̃ dili⸗

gimus deũ eſt virtus.nõ tm̃ q̃ deus cooperat᷑ nobis

H etiã q̃ nr̃a voluntas cooperat᷑ deo. Adiutoꝛes em̃
dei ſumꝰ.⁊ quia cũ cooperamur deo. neceſſe eſt nos

relinqᷓtur in nobis aliqͥd exemplatuʒ in nr̃o affectu.
per qd moueat illi ↄfoꝛmit᷑. Aoluntas em̃ libera eſt
⁊ nata moucri ad oppoſita.⁊ ideo ponit᷑ virtus cha
ritatis create in nobis.non ꝓpter defectũ a parte dei
nobiſcũ oꝑantis.ſᷣ voluntatis nr̃e ſibi cooperantis.
Ad illud q̊d obẽ. ꝙ virtus potentiſſima nõ indi/

t virtuce media.vcꝝ eſt. ſed charitas nõ eſt ppter

lius ltutig haigenti⸗ ſʒ potius voluntatis ſuſci
pientis.q̃ indiget aliq̃̊ habitu diſponẽte. Ad illud
qð obꝛ.q deus cooperat᷑ nature ſine virtute creata
dom ꝙ deus regit naturam ſicut inſtituit.⁊ natura
vnifoꝛmiter currit.⁊ ideo nõ indiget aliqͥ regulante.
Mon ſicẽ de voluntate q̃ mouet᷑ diffoꝛmiter.⁊ ideo
indiget aliquo habitu regulante ⁊ donete ipſam.
Ael dᷣm.ꝙ aliud eſt de natura ⁊ voluntate. Quia
natura nõ hbʒ moueri niſi iuxta ſe vel infra.ſʒ wlun/
tas ſupꝛa.⁊ ido indiget aliquo eleuante ipᷣaʒ.
3 obꝛ.ꝙ virtus pꝛimi motoꝛis eſt pñs.dm.

nõ ſufficit pᷣſentia.ſed neceſſe eſt ꝙ recipiens in/
uentiã habeat habilitatẽ ⁊ ↄfoꝛmitatẽ.⁊ hoc ẽ per
virtutẽ creatã.A parte etiã oꝑationis ponit᷑ neceſſi
tas.qꝛ refoꝛmatio vel recreatio.vnio et dilectio.nõ
tm̃ ſunt ab aliq̃ vt ab efficiente.ſed etiã ab infoꝛman
te. Infoꝛmãs autẽ charitas creata eſt.⁊ ex H patert
obiecta ex parte actus ſiue oꝑationis. Mã qͥd obijci
tur.ꝙ creatio ẽ ab increato.veꝝ eſt per modũ effici/
entis ſicut et recreatio.ſed refoꝛmatio vlterius relin
quit foꝛmꝗ.⁊ ideo neceſſe ẽ ponere habitũ infoꝛman

d vitã eternã.

dom q gra pᷣt ↄſiderari ſᷣm ꝙ ex nihilo.⁊ ſicẽ vani⸗
tas et ſic nõ vnit. Ael ſᷣm q̊d eſt influentia pᷣm diui⸗

nam pũtiam.⁊ ſic hʒ veritatis expᷣſſam ſilitudinẽ. ?

tali mõ vnit.(¶ ¶ Ad illud qͥd obꝛ.ꝙ charitas facit di 1 D
ligere deũ qtum ẽ diligẽdus ⁊c̃.dm q boc pᷣt intel
ligi duplr. Vel qtuʒ deus deberet diligi in ſe ⁊ ſic eſt
falſum.qꝛ cũ ſit bonũ infinitũ deberet in infinitũ di⸗
ligi.⁊ tali mõ deus ſolus ſeipᷣm diligit. Ael inqtum
t diligẽdus ab hoc.⁊ ſic veꝝ ẽ.⁊ tunc diligit in infi
nitum.nõ ſimplr.ſed ᷣm eſtimationẽ habẽtis chari⸗

tatẽ.Lãtũ em̃ diligit charitas deũ pluſq; bonũ crca
tum. ꝙ ſi bonũ creatum in infinitum multiplicaret
adbuc magis diligeret deũ. ¶Oꝛ autẽ obꝛ in contra
rium ↄcedendũ eſt. pᷣter duo vltima qᷓ oñdunt ma/

giſtrum crraſſe. autẽ obꝛ.qꝛ diuidit opera tri/ 1 9

nitatis. doᷣm ꝙ falſum ẽ.ꝗqꝛ ꝙ ſpuᷣſſanctꝰſit charitas
q̃ diligimus deũ.aut dictũ eſt per appꝛopꝛiationem.,

Aut per vnionẽ.aut certe per exemplaritatẽ.⁊ ſic in/

telligunt᷑ oẽs auẽtes qᷓs mgr̃ adducit ꝓ ſe.foꝛmalit᷑
autẽ loquẽdo nõ intelligunt᷑ vere.nec credo ꝙ mgr
intellexerit ſic. ⁊ per hoc ptʒ illud ꝙ mgr̃ nõ dicit
creatum ſit increatũ.ſed ꝙ ſufficiat donũ increatum
ſine creato.⁊ in hoc nõ fuit erroꝛ ſᷣ defectus mſß.
((AQueſtio. ij. H
¶ Ecrũ charitas ſit amabilis ex charitate.⁊ ꝙ ſic oſtẽ=⸗

₰

itur hoc mõ. Aug.viij.de trini. Nemo dicat.nõ no-

ui qͥd diligã.diligat fratrẽ.⁊ diligit ip̃am dilectionẽ

dilectio ẽ diligenda. ⁊c. ¶ Itẽ bocipᷣm videt᷑ ra

tione.qꝛ nõ eſt ꝑfecta cognitio niſi illa q̃ quis nouit

ſe noſſe.ſiue nouit ipᷣam noticiã.g̊ nec ꝑfectꝰ amoꝛ

niſi ille quo qͥs amat ſe amare ſiue amoꝛẽ. ſed chari⸗

tas ẽ perfectus amoꝛ. ⁊c. ¶¶ Yẽ aliqᷓs diligit pxi/
mum et recte.qꝛ videt eũ hẽe Paritaceſt ed gpter qch

vnumquodq;ʒ ⁊ illud magis. g magis debet diligere
ontra Aug. in li.de do⸗

charitatẽ ſiue dilectionẽ.
ctrina xpᷣiana.dicit tm̃ q̃tuoꝛ diligenda ex charitate
ſo deũ.ſeipᷣm. ꝓximũ.⁊ coꝛpus ꝓximi.ſed charitas
ſiue dilectio nõ ẽ aliq̃d boꝝ. nõ ẽ diligẽda ex chari-
tate. ¶ Item duplex eſt dilectio. ſcilicet. cõcupiſcen⸗
tie. ⁊ a micitie.ſi ergo charitas ſiue dilectio diligitur.
aut ergo dilectione cõcupiſcentie.aut amicitie.Nõ
amicitie conſtat.quia amicicia eſt inter ſiles ⁊ amoꝛ
quo aliquis optat alij bonum. charitati autẽ nemo
optat bonum. Item nec cõcupiſcentie.quia concu⸗
piſcentia eſt rei non babite.ergo cũ ex charitate ne-
mo diligat niſi hbabens charitateʒ. ergo ex charitate
non poteſt qͥs ↄcupiſcere charitatez. Si tu dicas gÿ.*%
cõcupiſcit augmentũ charitatis.hoc nõ ſoluit.quia
ego nõ quero niſi vtrum charitas habita pᷣm ꝙ ba/⸗
tem ſicut ſe habet fides ad

bita eſt poſſit amari.
credere.⁊ ſpes ad actum ſperandi ita dilectio ſiue
charitas ad actum diligendi. ſed nullus babens fi-
dem. credit fideʒ vel in fidẽ.quia ſicut dicit Auguſti.
nus. Credens ſcit ſe credere.⁊ videt ſe credere. co
dqulitas autẽ eſt de non viſis.ſimiliter autem nullus
ſperat ſpem ipᷣam ſed babet. ergo a ſimili nec diligit
charitatẽ. vel ſi non eſt ſimile. querit᷑ quare nõ. Itẽ
ſi diligens diligit dilectionẽ. aut eadem aut alia. Si
alia. tunc pari ratione ⁊ aliã dilectionẽ diligit alia.
ſic erit abire in infinitũ. Si ergo ſtare eſt 2 non con⸗
uenit abire in infinitũ. ſi diligit diligit eadem. Secc
ſi hoc.contra. Hulla foꝛma ſpecialis ſuper ſeipſamn
reflectitur niſi de pꝛimis intentionibꝰ, ſicut vnitas.

= 8 4 H 2 l
WWWWWWWr

En. a illud qd obz ꝙ vanitas nõ vnit veritati 17

.
4
—

Liber

veritas.bonitas. Ande nullo modo dicitur albedo
alba. ergo nec dilectio dilecta. et ſic ⁊c. ¶ R. di⸗
cendum.qꝙ accipiendo dilectionem ᷣm ꝙ deus dile⸗

ctio eſt. conſtat vtiq; ꝙ ex charitate eſt diligenda.ſᷣ

accipiendo dilectionẽ ſm ꝙ eſt habitus gratuitus.
ſic vtiq; diligenda eſt ſed no ſi iher omnia. ¶ Ad in/
telligẽtiã autẽ obiectoꝝ notãdũ.ꝙ triplex eſt amoꝛ
ſcilicet. Amicitie. quo aliquis alicui optat bonum.
Concupiſcentie.quo aliquis ſibi deſiderat aliquid.
Et complacentie.quo aliquis requieſcit et delectat
in re deſtcerata cum pᷣſens eſt. Dico ergo ꝙ chari⸗
tas amoꝛe amicicie nullo modo eſt amabilis.quia
non eſt beatificabilis.Amoꝛe concupiſcentie ẽ ama
bilis ex charitate.ſᷣm ꝙ diligens deſiderat amplius
diligere. Amoꝛe complacentie.ſcʒ quo diligens ac/
ceptat ipſam dilcctionem qua deum diligit.hoc mo⸗/
do charitas diligenda eſt ſᷣm ꝙ iã habetur. eo ꝙ ipᷣa
eſt bonũ valde acceptabile.His viſis patet reſpon/
ſio ad duo pofna. Ham ratio illa ex autoꝛitate Au/
guſtini de doctrina xpᷣiana.currit ſolum q;tum ad di
lectionem amicicie.quia Auguſtinꝰ loquit᷑ de ama/
bili cui aliquis optat bonum. ¶ Quod ſcdo querit
ſimiliter patet. Muis enim charitatis habite vᷣme
babita.nõ ſit concupiſcentia.nibilominus tamẽ e
complacentia. Poſſet tamen dici ꝙ ſpiritualis dile
ctio ⁊ poſſeſſio excitat ad deſiderandũ dum reficit.⁊

reficit dum excitat.ideo ſimul manent concupiſcen

21

22

23

tia ⁊ complacentia. ¶ Ad illud quod obijcit᷑ tercio
de fide ⁊ ſpe.dicendum.qꝙ non eſt ſimile.Actus em̃
fidei de ſe dicit imperfectionẽ.ſimiliter ⁊ ſpei.Aliter
eĩ eſt rei non viſe.aliter rei nõ habite.⁊ ideo ſi talis
actus reflecteretur.diminueret de ratione habitus.
Ande qui credit credulitatẽ.non habʒ eam.⁊ ſpem

ſimiliter. ⁊ ideo he virtutes euacuantur in patria.ſᷣ

dilectio eſt actus completionis ⁊ perfectionis ſicut
ſcientia.vnde ſicut perfecte ſcit.qui ſcit ſe ſcire. ita
perfecte diligit qui amat dilectionẽ.Ad illud qð

obijcitur.aut eadem aut alia ⁊c.dicendum q cadeʒ

qᷓ;tum ad habitum.ſed alia q;tum ad actum. Et q;
obijcitur ꝙ ſpecialia nõ reflectuntur. Dicendũñ.q re
flectio in foꝛma.aliquando venit ex natura.⁊ ſic eſt
in Eneralibo alian venit rõne eiꝰ in quo cſt. ⁊ ſic eſt
in foꝛmis que ſunt in potentijs natis ſupꝛa ſe con/
uerti.⁊ inq;tum ſupꝛa ſe conuertunt᷑.⁊ quoniã or
tentia cognitiua ſeipſam cognoſcit.⁊ voluntas e in

ſtrumentum ſeipſam mouens.ideo per ſcientiã ſcit

aliquis.⁊ ſcientia mouit.⁊ per charitateʒ ſe ⁊ ipſam
diligit. ¶ Et ſi queritur ratio quare potentia intelle
ctiua nata eſt ſupꝛa ſe redire ⁊ voluntas.alibi dicit᷑.
ſed hoc modo tĩ ſufficiat.quia ſunt ſimplices potẽ
tie.⁊ in ſubſtantia ſimplici fundate.⁊ oꝛgano nõ al/
ligate. ⁊ ideo patet ꝙ non eſt ſimile illud qð obijci
conſucuit in ſenſibus. alia eſt potentia que videt.⁊
alia qua videt ſe videre.ꝙ ſiir debeat cẽ in intelletu.
Queſtio. ijj.

¶ Utrum charitas ſit certitudinaliter cognoſcibilis

ab habente. Et ꝙ ſic videtur autoꝛitate Auguſtini
in. viij.de trini.et habetur in litera.Qui fratrem dili
git.magis nouit dilectionẽ qua diligit qᷓ; fratrẽ quẽ
diligit. ſed fratrẽ nouit certitudinaliter. ergo et cha⸗
ritatem. ¶ Item. j. Joh. ij. Qui diligit fratrẽ ſuum.
in lumine manct. ergo ſi charitas eſt lumen. cñ nihil
certius videatur ꝙᷓ lumen. ergo c. ¶ Item. j. Jo⸗
bannis.ij. Anctio doccbit vos de omnibus. non in⸗

quam de omnibus cognoſcibilibus. ſed de ommnib3

neceſſarijs ad ſalutem.ergo maxime nos docet vn⸗
ctio ſpirituſſancti.¶ Itẽ quanto aliquid anime eſt

pᷣſentius.tanto certius videtur et cognoſcit᷑ſ chari
tas anime eſt pᷣſentiſſima.quia eſt in ipſa anima. er

g0 ⁊cc. Item habens fidem.certus cſt ſe babere fidẽ

nihil em̃ certius eſt homini ſua fide. vt dicit Augꝰ.
ergo pari ratione babens charitatem.ſcit ſe babere
charitatẽ. ¶ Contra Eccs.ix. Nemo ſcit vtrũ odio
vel amoꝛe dignus ſit. ergo cũ babens charitatem ſit
dignus amoꝛe. neſcit ſe dignum. ergo ⁊c. ¶ Item. j.
Coꝝ.iiij.nihil mihi conſcius ſum.ſed non in boc iu-
ſtificatus ſum.ergo videtur ꝙ homo nõ babens re⸗
moꝛſum.poſſit no eſſe iuſtificatus.ergo non babere
charitatẽ.ſed nullum ſignũ euidentius eſt charita⸗
tis.qᷓ; carentia omnis remoꝛſus.ergo ſi illud eſt fal⸗
libile. cetera ſunt fallibilia. ¶ Item charitas eſt dili
gere deum ꝓpter ſe et ſuper omnia.infra quod nibil
cque.vel ſupꝛa.vel contra.ſed nemo ſcit vtrum pꝛe
omnibus diligat deũ. ergo nemo ſcit vtrum babeat
certitudinaliter charitatẽ. ¶ Itẽ babens charitatẽ
eſt deo acceptus.ct cõſtat nobis et omnibus. ꝙ iſta
ſunt conuertibilia. ſed nemo ſcit vtrum deo ſit acce⸗
ptus niſi per reuelationez. ergo nemo ſcit ſe babere
charitatẽ niſi per reuelationẽ. ¶ Item dicit apoſto
lus ꝙ neſciebat vtrũ haberet culpã cum dicit. ſᷣ nõ
in hoc iuſtificatus ſum.ergo ab appoſitis neſciebat
ſe habere gratiã.ergo cũ charitas nõ ſit ſine gratia.

ergo ⁊c. R'.dicendũ.qꝙ charitatẽ cognoſci ceſſen/⁊4

tialiter eſt dupliciter. Ael in vniuerſali quid ſit.⁊ q̃⸗
lis eſſe debeat. et ſic vtiq; ſo Noſci poteſt. Alio mo/
do eſt cognoſci charitatẽ in ſpeciali ſiue in hoc.⁊ hoc

modo nec de ſc. nec de alio.q;diu bomo viuit.poteſt
certitudinaliter ſcire. e alio nõ. quia nõ nouit que
ſunt in bomine.niſi ꝑ ſigna que fallibilia ſunt. Deſe ⁊

nõ.⁊ huiuſmodi põt eſſe quadruplex ratio. Ana et
pᷣcipua eſt diuine acceptatõis implicatio.quia cha⸗
ritas iuncta eſt gratie gratũfacienti. que ideo dicit
gratũfaciens.quia reddit hominẽ deo acceptũ.et iõ
charitas ſic vocat᷑.non tm̃ quia habet charũ amatũ
ſed quia etiaʒ facit bominẽ deo charũ.ct quia neſci-
mus dei acceptationẽ certitudinalit᷑ niſi ꝑ rcuclatio
nem.ideo neſcimus nos habere charitatẽ.niſi ꝑ re-
uelationẽ doceamur. Secunda ratio eſt ſimilitudo
ipius ad dilectionẽ acquiſitã. Poteſt em̃ continge/
re aliquem inflamari ad amandũ deũ ꝑ aſſuefactio/
nem qui coꝛruet ꝑ aliquod peccatũ ſpuale.⁊ tamen

ſemper afficict᷑. ſicut expꝛeſſe patet ꝑ beatũ bernar.

in li.de amoꝛc dei.vbi rephendit ſuꝑbitates de deuo
tione.Tercia rõ eſt noſtri oculi lippitudo.quia oci
lus noſter eſt ſicut oculus noctue ad manifeſtiſſima
nature ſicut dicit ppiloſophus. AUnde ſicut oculus
lippus neſcit diſtinguere inter lumen diei et lumen
flame vel lune.ita oculus noſter ſpũalis inter lumẽ
gratie gratis date et gratũfacientis.Quarta ratio ẽ
diuinoꝝ iudicioꝛum diſpenſatio. Deus em̃ daudit
oculos ſeruoꝝ ſuoꝝ.quantũ ad ea ee ſpectant ad
eoꝝ dignitatẽ.⁊ de quibus poſſunt eſteni. Eñ gra⸗
tia contraria eſt ſuperbis. Superbia cm̃ aperit ocu
los ad videndum pꝛogatiuas.et claudit ad viden/
qũ indigentias et defectus. Juxta illud Apocał.iij.
Dicis.qꝛ diues ſum.⁊ locupletatꝰ ⁊ nulliꝰindigeo.
⁊ neſcis quia pauper es et cccus ⁊c. Sed ecõtra vir
ſanctus dicit ie nibil ce. quis clqandit oculos ſuos

. S S 2

rymndt
nanoltttte
Fenens
Uhäannitß
S
lüͤſtirgt
miamch
gtligitt
Napotet A
uſücidrit
bonorurzt

gninie
Abiard

watua
ictd it
S
niwunitl
riatid
Utniignn
artuiniſe
ockſnnn
Ceckci nß⸗
ini itn/
nihinttin
ngfri

26 ſancti dicunt 2 ponunt.

¶ Aerũ charitas Eenci a nõ bñte. q; nõ vi
etur. qꝛ om̃e qd co noſcit᷑.aut ↄgnoſcit᷑ ꝑ eſfentiã.

ee queritur ſi charitas ſpuſ. nctus eſt cuz ipſa augeat᷑ ⁊c. Supꝛa egit mgñ

Di.
æus ad bolha. ⁊ aperit ad videnda tala Et bee eſ

ratio quane bomo nõ cognoſcit charitatẽ. que q;uis
ſe nõ ſufficiat.tamẽ cñ alijs bona eſt. Credo tamẽ

etiã habente reſpectu ſui. tñ põt per ſigna ꝓbabilia
vani ſiue mundani.⁊ ꝑ multa alia ſigna ꝓbabilia. ꝗᷓ
2 dillud g qð obijcik in bᷣ
ↄtrariũ.qꝙ certioꝛ eſt dilectio q́; frater.dm.q; chari
las non tm̃ dicit dilectionem. ſed vltra boc addit ſcʒ

V gratuita eſt. Et q́;tum ad habitũ dilectionis.certi Itẽ ſi charitas ↄgnoſcit᷑ ab

4 habẽte. aut hoc eſt
tudinaliter eſt cognoſcibilis. ᷓtum vero ad illud qd bario e hſlicudine. Der eentiã nõ. coſtat. S ⸗
. batio ꝙ ꝑ ſilitudinẽ. qꝛ nibil cognoſcit intellectus.
niſi ab illo infoꝛmet. charitas babitus ẽ affectus.
lis. n cognoſcit᷑ a nobis.quia oculus ni lippus bm eſſentiã illã non egredit᷑. ſi vnit᷑ intellectui ?
en. (4 jci illi infoꝛmat. hocẽ ꝑ ſimilitudinẽ ⁊ hec ſimilitudo
tẽ.ergo ⁊c. ¶ Item
ugo. dicit. ix. de trini.ꝙ ad hoc ꝙ intellectus intelli
eſt neceſſariũ ad ſalutẽ.ſed ſolũ habere. Ad illud S d eſt i

tjd eſt in memoꝛia neceſſe eſt aciẽ intellectus in⸗
qð obijcitur de pᷣſentia charitatis.dm. ꝙ ꝙᷓuis ſůᷣa foꝛmari.oᷓ multofoꝛtius ad hoc ꝙ intelligat qðẽ in

voluntate.ergo ſi intelligit charitatẽ infoꝛmatur in⸗
atens in tellectus aliquo nõ. ſi. ubſtantia charitatis. ergo ſimi
ud qð obijcit᷑ de fide.

dicit gratuitũ.nõ. ¶ Ad illud qð obijcit ꝙ charitas
eſtlumen. dom. ꝙ q;uis de ſe charitas ſit cognoſcibi
illud qð obijcit᷑ ꝙ vnctio docct nos de om li at.he
nibus neceſſarijs ad ſalutẽ. dom. ꝙ ven eſt modo poõt haberi a nõ habente charita
quo neceſſaria ſunt.ſed ſcire ſe habere charitatẽ nõ

habitus ſit pᷣſens.tñ conditio qᷓ concomitat᷑ babitũ
ſcʒ diuina acceptatio non gipiin. imo latens in dei elleci 10
itione ? iudicio. ¶ Ad il it de nde. litudinc. ergo gdpaius,
dom qꝙnon eſt ſimile.quia fides dicit hahitũ purũ. cione experientie nõ cogno
uon ſupaddendo acceptionẽ. ſicut charitas. ⁊ iõ ptʒ bentc. co
,non eſt ſimnlel. .
Queſtio. iiij. dD

gut pꝑ ſimilitudinẽc. 5 , eſſentiã. qꝛ nõ eſt eẽntialit ſic cognoſcunt᷑ ab hoie. dicunt᷑ ab
in aia peccatrice. Si cognoſcit᷑ hocẽ ꝑ ſimilitudi ⸗ veritate
nem. Sed ↄtra.ij. Coꝝ.xij. dicit glo. Terciũ genꝰ? vvy dit. vt in
ſionis qͥ dilectio intellectiua oↄſpicit᷑.eas res cõtinet
q̃ nõ habent ſui ſimiles imagines.q̃ nõ ſunt c. g ſi
militudo chanitatis nõ eſt aliud q; charitas. g ſi ca/
ret qᷣs Kangeurd N ilitudine eius, ⁊ ita nũqᷓ

eterna. aut quia veritas cognitionẽ infun/
illud ps. ſignatũ eſt ſuꝑ nos lumen ⁊c. Charitasg au

ergo opoꝛtet ꝙ pꝑ innatã co noſcat᷑. Spẽs aũt inna

cognoſcit charitatẽ. ¶ Itẽ ſi nõ habens charitatem
cognoſcit eã. Aut ꝙ , ſpeci innatã ſeu lucẽ Apꝛiam.
aut ꝑ acquiſitã.aut ꝑ effectũ. Non innatã.qꝛ crea .
ta eſt ſicut tabula raſa. Non ꝑ ſpeci acquiſita. quia ſicut verbi Fa.aie a oditione ſua datũ ẽ lumé quod-
ois ſpecies acquiſita acquirit mediante ſenſu 2 ima daã directiun ⁊ quedã directio naturalis.data ẽ etiã
ginatione. ſed ſpẽs chanitatis non cadit in ſenſu nec ci affectio vol untatis. cognoſcit S& aia quid ſit recti/
in imaginatione. Itez non o effectũ quia nemo co⸗ tudo. 2 qd affectio. ⁊ ita qd rectitudo affectöis. cũ
gSnoſcit per effectũ aliquid niſi ſciat ꝙ ſit cauſa illius charitas ſit hoc. cognoſcit cbaritatẽ per quandaã ve⸗
effectus. Añ nullus cognoſcit ꝑ eclipſim interpoſi ⸗ ritatẽ.que tñ veritas eſt ſimilitudo charitatis. ⁊ tũc
tioneʒ terre niſi ſciat ꝙ interpoſitio eſt illius cauſa.
is per effectũ cognoſcit opoꝛtet ꝙ ſciat pꝛius.qſm̃ ctu. habet tñ rationẽ veritatis put eſt in aia. Ande
illius eſt cauſa charitas.⁊ ita pcognoſcit charitatem q; Aug.dicit. ꝙ hmõi habitus cognoſcunt in ißa ve
nõ ergo per effectũ. Si tu dicas qdð cognoſcit in illa ritate.⁊ ꝑ ſimilitudines que ſunt iqẽ qͥd ipſe.non di
veritate eterna Aut hoc crit effectiue.aut foꝛmalit᷑. cit boc quia nõ
Si effectiue.ſic omnia cognoſcunt᷑ in ea que omnia .

aut ita ſilitudo ꝙ; etiã quedãa veritas in ſeipſa. Pꝛia
ſpẽs eſt ſicut pictura. ab hac creata eſt aia nuda.

fuit aliqua ſpẽs in intellectu cogno⸗

ſcentis.ſed qꝛ in aia non eſt pura ſpecies.ſed writas⸗
tſcire qᷓ̃cunq; ſciunt᷑. Si autẽ foꝛmaliter ſiue ex· quedã ab ipſa veritate impꝛeſſa. ⁊ ſic patet reſpon⸗
emplaniter. ego videt ꝙ vel impꝛimit aliquã ſpemn do adobiccca. . repon⸗
H omtr defenſionem ſue opinionis.

1 t ingr de miſnone ſpuſfancti inuiſibi⸗
iſm opinionẽ ſuam. Hic ſcdo ponit opinionis ſi ue defenſionẽ. ⁊ hoc facit rũdendo obiectionibus que pñt
ſuam opinionẽ impꝛobare. Et qm ſua poſitio impꝛobari poteſt. atione.⁊ autoꝛitate.⁊ vtroq; modo.iqeo
babet bec pars tres partes. In pꝛima parte ꝑ rationẽ impugnat ⁊ impꝛobat hoc qðᷣ dixerat. ꝙ ſpuffanctus
eſt charitas qua diligimus deũ et pximũ. Scdo Vero ꝑ autoꝛitatẽ. ibi. Supꝛadictũ eſt ꝙ ſpuũſfanct⸗ Tercio
autoꝛitates rõnes.ibi.Alias quoq; inducunt ⁊c. ¶U¶ Pꝛima ratio ↄtra magiſtrũ ſumpta eſt ex boc ꝙ cha⸗
itas augeat᷑. ¶ Secunda ratio vtra ipᷣm ſumpta eſt ex hoc ꝙ charitas eſt a ſpiritu ſancto ſicut dicit Aug?.
Tercia rõ ſumpta eſt ab hoc q; charitas eſt animi affectio. ⁊ hoc quidẽ roni ⁊ autoꝛitati cõſonat. In quæ
lcet autẽ iſtay partiũ mgf pꝛimo opponic: ſedo determinat. ⁊ partos manifeſte ſunt.

..

P. dicendũ. cogni/2
cit᷑ charitas niſi ab ha/
gnitöne vero ſpeculationis certũẽ ↄgnoſci
charitatẽ etiã a nõ habente. Mous autẽ huius co
gnitionis nõ poteſt eſſe Pcharitatis eſrentiã.nec per
ſimilitudinẽ a ſenſibus acquiſitã. g neceſſe eſt ꝙ ſit
p ſimilitudinẽ infuſam vel innatã. vtraq; autẽ que
. Aug. cognoſci in

betis.aut quia a ↄditione impꝛimit. m
tem nõ cognoſcit᷑ a peccatoꝛibꝰ per ſpẽm infuſam.

Scda ſpẽs eſt impꝛeſſio aliqᷓ ſumme writat in aia.

recte hʒ rõnem ſimilitudinis. dũ nec Riaue ab intelle

in intellectu. vel neceſte eſt ꝙ ipſa veritas vel exem⸗
plar conſpiciat. quoꝝ alten eſt ſi upꝛa impꝛobatum.
edo ta Sed cõtra. ꝑeccatoꝛes deſiderãt charitatẽ.ᷣ nullꝰ
illa eſt pᷣcipua que pꝛimo dicta eſt. ꝛuis em̃ cha de iderat qd nõ cogno ſcit. qꝛ incognita non poſſunt
ritas nõ poſſit certitudinaliter cognoſci eſſe in alis diligi. ſi icut dicit Aug. ipſi cognoſcunt charitatem.
. te aliquis hñs charitatẽ põt habere cognitionen
cognoſci.maxime ꝑ moꝛtificatõnẽ ↄcupie.⁊ amoꝛis de illa. ſeg om̃e qð cadit in intellectu apphendente.
pot in memoꝛia con ſeruari.ponat᷑ gͤ ꝙ impꝛimatur
c cognitio memoꝛie.⸗ demuʒ cadit a charitate.
ↄſtat ꝙ lapſus a charitate memoꝛiã eius retinuit.S
adhuc cognoſcit eã.ꝙ charitas pᷣt cognoſci a ñ hñte.

28

ta pot eſſe duptr. aut filitudo tm̃ ficut ſpẽs lapidis. 9

TLNiber A.

Opponit per rõnes ð opinionẽ ſuã qua dixit ſpm̃ſanctũ eſſe charitatẽ
qua diligimus deum 7 pxrimum. ”
¶ic querit ſi charitas ſpũſſanctꝰẽ.cũ ipa augeat᷑ ⁊ minuat᷑ in hoĩe.et ma⸗
gis = minus ꝑ diuerſa tꝑa habeat᷑. vtrũ ↄcedendũ ſit ꝙ ſpũſſanct? augea/⸗ —.
Sien in hoĩe au Obiectionis pue

tur vel minuat᷑ in homine. ? magis ⁊ minus habeat. Obiee 2”
idet᷑. VUidet᷑ ꝭ 9 v pꝛima lumpta At

getur. ⁊ magis vel minꝰ datur? habetur. mutabil eſſe

vel ſpuſſanctꝰnõ ſit charitas. vel charitas nõ augeat᷑ vel minuat᷑ in hoie. aac canians ß
Itẽ charitas ⁊ nõ habenti datur vt habeat. ⁊ habenti vt plenius habeat. Obiectionis pꝛire
Si ergo ſpũſſanctus charitas eſt. ⁊ nõ habenti datur vt habeat. ⁊ haben⸗ rõ ſcda. i
ti vt plenius habeat.quõ datur nõ habenti. cũ ipſe vt deus ſit vbiqßʒ. et in nins
omnibus creaturis totus. Et quomodo plenius datur vel habet ſine ſui i
mutatione. D S H Iſſin
¶ His ita reſpondemus dicentes.ꝙ ſpũſſanctus ſiue charitas penitus ſmu⸗ Re ad pumã obie i

tabilis eſt. nec in ſe augetur vel minuit᷑. nec in ſe recipit magis vel minus ctionis pꝛie ronẽ.
ſed in homine.vel potius homini augetur ⁊ minuitur ⁊ magis vel minus .

datur vel habet᷑. Sicut deus dicik magnificari ⁊ exaltari in nobis.qui taa
men in ſe nec magniſicat nec exaltatur. VUnde ꝓpheta.Accedat homo ad põ.lxiiſ.

coꝛ altum ⁊ exaltahitur deus. Suꝑ quẽ locũ ait autoꝛitas. Dcus nõ in ſe. “ 9h
b in coꝛde hominis grandeſcit. Sic & ſpũſſanctus homini datur. et datus ””MU autt
amplius datur.i. augetur. magis T minus habet᷑⁊ tamen immutabilis o

exiſtit.
Eunch vbiq; ſit ⁊ in omni creatura totus.ſunt tamẽ multi qui eum nõ ha⸗ Rey ad ſcᷣam obie
ent. Non em̃ om̃s ſpm̃ſanctũ habent in qᷣbus eſt.alioquin ⁊ irrõnabiles ctionis pue rone. .
creature haberẽt ſpmſanctũ qð fidei pietas nõ admittit. —M ecen
Vt autẽ certius fiat qð diximus autoꝛitate cõfirmamꝰ.Q ſpũſſanctꝰ ma Atrãq; rñſionen Auznn
gis ac minus ꝑcipiat᷑.⁊ homini augeat᷑.⁊ non habenti detur. ⁊ habenti vt confirmat, auto Qè
plus habeat᷑. Aug.oñdit ſuꝑ Joh.dicẽs. Sine ſpũſãcto ↄſtat nos xpmñ tace.
diligẽ. ⁊ eiꝰ mãdata ſuare nõ poſſe ⁊ id nos poſſe atq; agẽ tãto minꝰ q̃nto
illũ ꝑcipimꝰminꝰ.Tãto vo ãplius qnto illũ pcipimꝰãplius. Jõq; nõ ſolũ

n,

nõ hñti.verũetiã habenti nõ incaſſum ꝓmittit᷑.nõ hñti quidẽ vt habeat.

hñti autẽ vt amplihabeat᷑. Mã ſi ab alio minꝰ.⁊ ab alio ampliꝰ ſ habeẽ. . ſon
ſanctehelxſeus ſancto helye non diceret. Spũs qeſt in te duplo ſit in me. liij. Reguͦ .iſ
30 a bo autẽ qui elt Xpo autẽ qui eſt dei filius nõ ad menſuram datus ꝰss
diſlius no ad men/ eſt lpuͦs. Mech em ſine gratia ſpũſſancti eſt media/
ſuram datus et htoꝛ dei ⁊ hominũ homo xp̃s. em eſt vnigenitus
ſum. quia omne fini ⸗ del filius equalis patri.nõ eſt gratie ſed nature.eQ
tum babet menſurã. autẽ in vnitatẽ perſone vnigeniti aſſumptus ẽ ho⸗ ? Pader
ergo ſi ro datus eſt mo. gratie eſt nõ nature.Ceteris autẽ ad menſuraʒ Aute
ſpus non ad menſu/ datur. et datus additur. donec vnicuiq; pꝛo modo J
anAonat Ei ſue pfectionis pꝛopꝛia menſura com pleat᷑.Ecce ex⸗ Wit
contra boc ẽ ꝙꝙ om̃ia pꝛeſſe habes ꝓꝙ ſpuſſanctus magis et minus datur at
creata ſunt finite c⸗ Vel accipitur. homini datus augetur. ⁊ habenti ⁊
pacitatis. Rꝰ. hoc. ſ. nõ habenti datur.quia ſpirituſſanctus eſt charitas „
meliꝰ patebit. modo que non habenti datur. ⁊ in habente augetur ⁊ pꝛo 11 ve
tm̃ ſufficiat ꝙ boc el ficit. Inmo vt verius ⁊ magis pꝛopꝛie loquar. ho⸗ nd
A üf a ara⸗ mo in ea pficit. deficit aliqn. v tunc ipſa dicit pꝛo⸗
oia que dei ſunt. ſint ficere vel deſicere. que tamen nec ꝓficit nec deſicit Augy.·
illius bois. vel pter in ſe. quia deus eſt. Uñ Aug. in omel.ix. ſuxꝑ epiſto g. Dp
gratiam capitis quia lam Joh. ait. Pꝛobet ſe quiſq; quantũ in ilio pꝛofe· 22
in xpo eſt gra ad oẽs cerit charitas. vel potius quantũ ipſe in charitate ſc
26 s aeta:ſienel pꝛofecerit. Ham ſi charitas deus eſt. nec deſicit nec En
Aitlin emmnatioſ Pficit. Sic ergo in te pficere dicitur charitas. quaas aAi
Huat finitatẽ. puat lu in en pficis.Ecce quomodo intelligendũ ſit. cũ lcs
det miatõz ad aliquẽ? dicitur ſpũſſanctus augenim nobis.quia nos in eo az
actũ ſiue ſpaãle bonũ. ſcz ꝓficimus.ſic ⁊ alia huiuſmodgxi. W

ꝗèsä
—
-

enthi

ini

egar

ſc

fnig

neſt

Kedd
cchnoiii

igün
acn
.

Auẽtes qᷓ vident
ꝓ eis facere.

Obiectionis ſede

auẽtas p ma ſum/
pta ex verbis Au/

guſtini. ꝙꝙ chatitaſ

eſt a ſpu ſancto.

auẽtas ſcda Auj.

j. Joh. liij.

Ze ad autoꝛitatez

Aug. pꝛimã.

Roms. v.

Re ad antoꝛitatez
Aug. ſecundam.

Obiectionis ſcde

nuctas fcia Aug.

Pęꝰ ad terciã auto

Odpponit autoꝛita
te⁊ rõne j eandẽ
ſuã opinionẽ.
Rõ ꝓbans ↄꝛiũ̃.
Obiectõis fcie au
toꝛitas ſumpta ex
v̈bis Aug. ꝙ cha⸗
Iitas ẽ qai affectio.

H H r„„

res facit.

— =

¶ Opponit per autoꝛitates contra opinionẽ ſuam iam dictcẽ. h

¶ Supꝛa dictum eſt ꝙſi pirituſſanctus charitas eſt patris et filij qua ſeinui⸗
cenm diligunt et nos. et ipſe idem eſt charitas que diffunditur in coꝛdibus

noſtris.ad diligendum deum et ꝓximum. loꝛum alterum omnes catho

lici cõcedunt ſq; ꝙ ſpirituſſanctus ſit charitas patris ⁊ filij. O autem ipfe
idem ſit charitas qua diligimus deum ⁊z ꝓximum a pleriſq; negatur.Di⸗
cunt em̃. Si ſpũſſanctꝰcharitas ẽ patris ⁊ filij.⁊ noſtra. eadẽ g charitas =

q̃ deus diligit nos.⁊ q̃ nos diligimus eũ.hoc aũt ſanctoꝝ auẽtes negare
vident. Dicit em Aug.in li.de ſpũ ⁊ lr̃a. Vñ ẽ dilectio niſi vnde ⁊ ipſa fi⸗
des.i.a ſpũſancto.HNõ eſſet em̃ in nobis niſi diffunderet᷑ in coꝛdibꝰpꝑ ſpm̃.

Charitas aũt dei dicta eſt diffundi in coꝛdibꝰnfr̃is.nõ q̃ nos ipe diligit. vᷣ q̃

nos ſacit dilectoꝛes ſuos. Sicut iuſticia dei dr. qᷓ nos iuſti eiꝰ munere effi⸗
cimur.⁊ dñi ſalus q̃ nos ſaluat.⁊ fides xpi q nos ſideles facit. Ihis verbis
videt᷑ monſtrari diſtinctio int charitatẽ q̃ nos deus diligit.⁊ q̃ nos diligi⸗

mus. Et ſicut iuſticia nr̃a dicit᷑ dei. nõ ꝙ ipſe ſit ea iuſtꝰ.ẽ̊ qꝛ ea nos iuſtos
facit. Similit ⁊ fides ⁊ ſalus.ſic videt᷑ dicta dei charitas q̃ eſt in nobis.nõ
Obiectionis ſcoe

ꝓv ipſe ea dilißaret. ꝗꝛ ea nos diligere facit. De hoc etiã idẽ Aug.in li.xv.

lexit nos.⁊ miſit ſiliũ ſuũ liberatoꝛẽ ꝓ peccatis nr̃is.Ecce ⁊ hic videt᷑ ma⸗
nifeſte diuidere dilectionẽ q̃ nos diligimꝰdeũ ab ea q̃ ipſe diligit nos. Si

ergo inquiũt ſpũſſanctꝰ dilectio eſt q̃ de⸗ diligit. ⁊ q̃ nos diligimꝰ.duplex

dilectio eſt. ĩmo duo diuerſa eſt qð abſurdũ ⁊ a veritate longe eſt. Non ẽ

ergo dilectio qᷓ diligimus. q̃ deus tm̃ diligit nos. ¶ lhis rũdemus pꝛedi
cctarũ autoꝛitatũ vba determinãtes hoc mò. Charitas dei dicta Ediffundi
in coꝛdibꝰnf̃is.nõ q̃ ipſe nos diligit. ᷣ q̃ nos diligere facit ⁊c. is verbis

nõ diuidit᷑.nec diuiſa oñdit᷑ charitas q̃ deus nos diligit ab ea q̃ nos dili⸗

gimus. potius cũ ſit vna ⁊ cadẽ charitas.⁊ dicat᷑ ipſa dei charitas. ? di⸗
uerſis de cauſis ⁊ rõnibus dei charitas appellari in ſcriptura oñditur. Di

citur em̃ dei charitas.vel qꝛ deus ea diligit nos. vel qꝛ nos ea ſui dilecto/
¶Cum g ab apoſtolo dicit᷑ charitas dei diffundi in coꝛdibus no
ſtris.nõ eſt dicta charitas dei qua diligit nos.ſᷣ qua facit nos diligere.id

eſt non ibi appellatur charitas dei eo deus nos ea diligit. ſed eo ꝙ nos
ea ſui dilectoꝛes facit.Et ꝙ ea ratione poſſit dici charitas dei.quia nos ea
diligere facit. ex ſimili genere locutionis oſtendit. ſicut dicitur iuſticia dei
qua nos iuſtificat.⁊ domini ſalus qua nos ſaluat. ⁊ fides xpᷣi qua nos fi⸗

deles facit. ¶ Similiter ⁊ aliã exponimus autoꝛitatẽ vbi ait dilectionem

dei cõmemoꝛari. nõ qua nos eum. ſed qua ipſe dilexit nos.acſi diceret. cö⸗
memoꝛat dilection? dei. nõ ſm ꝙ ea nos diligimus deũ.ſᷣ ſᷣm ꝙ ie ea dili
git nos. ¶ Sed aliud eſt inquiunt qð magis vꝛget. Dixit em ſupꝛa Au⸗

guſtinus ꝙ dilectio eſt a ſpũſancto.a quo fides. Sicut ergo fides non eſt
ſpũſſanctus a quo eſt.ita nec charitas.QAuomodo ergo ſpũſſanctus eſt ſi
ab ipſo eſt. Nam ſi ab ipſo eſt.⁊ ipſe eſt.ergo ſpũſſanctus a ſe ipſo eſt.
Ad quod dicimus. Spũſſanetus quidẽ a ſeipſo nõ eſt.ſed tamẽa ſeipᷣo

Seh.

—

de trini. ait. Cũ Yoh̊.cõmemoꝛaſſet dei dilectionẽ.nõ q̃ nos eũ.ᷣ q̃ ipſe di

datur nobis. vt ſupꝛa dictũ eſt. dat em ſeipſum nobis ſ pũſſanctus. Et ex
hoc ſenſu dictũ eſt.ꝙ charitas ab ipſo eſt in nobis.⸗ tamẽ ipſa ſpũſſanctꝰ

eſt. Fides autẽ eſt a ſpũſancto ⁊ nõ eſt ſpũſſanctus.quia donũ vel datum

ſolũmodo eſt.nõ deus dans. i ¶ Alias quoq; inducunt ratões ad idẽ

oſtendendũ.ſcʒ ꝙ charitas non ſit ſpũſſanctus.quia charitas affectio mẽ⸗

tis eſt ?ẽ motus animi.ſpũſſanctus vero non eſt affectio animi vel motus

mentis.quia ſpũſſanctꝰ immutabilis eſt ⁊ increatus. Non eſt g charitas.

¶Æautẽ charitas ſit affectio animi motus mẽtis. autoꝛitatibus cõſir⸗

mant. Dicit em Auguſtinus in.iij.li.de doctrina xp̃ᷣiana. Charitatẽ voco

motũ animi ad fruendũ deo ꝓpter ipᷣm.⁊ ſe ac ꝓximo ꝓpter deuz. Igem
in li.de moꝛibus eccleſie catholice.tractans illud verbum apli. Hecmoꝛs

b ¶EWaritas dei in nec vita poterit nos ſeparea chanitate dei. Chari⸗ b
quit dicta ẽ vᷣtus c. tas dei inqͥt dicta eſt virtus q̃ animi nfr̃i rectiſſinmga

Aidet male iene ꝗ aßfectio eſt q oungit nos deo eũ diligim. Ecce
quia nullus babitus Dis verbis expꝛimit᷑.ꝙ charitas ẽ affectio ⁊ motus
eſt affectio charitas animi. ac ꝑ hoc nõ videtur eſſe ſpũſſanctus.
eſt virtus ⁊ ita babi/ Ad qð dicimꝰhoc ita dictum eſſe ſicut dr̃.Deus eſt Rey ad obiectõnes
tus.ergo non eſt afe· ſpes nr̃a ⁊ patia nr̃a.qꝛ facit nos ſperare ⁊ pati. Ita tercie auctis.
31 cio denduun. charitas djr̃ eſſe motſiue affectio animi.q; per eam Sunt
glicirer. Aino modo Mouet ⁊ afficit᷑ anim ad diligendũ deũ. Non aute ſtitin
Ipa vis affectia. Alio Mireris ſi charitas cũ ſit ſpũſſanct dicat᷑ñ mottmlen mucnn
modo dicit affectio. tis. cũ etiã in li. Sap.dicat᷑ de ſpũ ſapie. qͥ attingit Sapᷣ.viij. ſtandin
paſſio vis affectiueyt a fine vſq; ad finẽ. q eſt actus mobilis.certꝰ, inconn,: bnttet
Fcadolorrbie qͥnatus. Qðò nõ ideo dr̃ ꝙ ſapia ſit mobile aliguucd miihe
iſmodi· Cercnο vel actus aliqs.5 qꝛ ſui imobilitate oĩa attin git.-n906 HW
e affectiue. Auatto locali motu. vt vbiq; ſꝑ ſit. ⁊ nuſq; incluſa teneek uoltn
modo vicit hbabitus ſic & charitas dicit᷑ motus animi.nõ ꝙ ipa ſit mot⸗ muat
affectiuus. ſicut inte. vel affectio. vl virtus animi.ſᷣ qꝛ ꝑ eã qſi eſſj vᷣtus. Minel
lectus vno modo di/ afficit᷑ mens ⁊ mouet᷑. Sʒ ſi charitas ſpũſſanctꝰ eſt Obiectioo. AGut
Atud abitne Paimid g opat in ſingulis ꝓut vult.cũ ꝑ eũ mens hoĩs aßk·· Pnen
llectuse⸗ hod ſiciat᷑ ⁊ moueat᷑ ad credendũ vel ſperandũ ⁊ hmõi . . . un
accipitur cum dicit. ſicut ad diligendũ.quare nõ ſic dicit᷑ charitas mo/⸗ Laidn
charitas ẽ affectio tus vel affectio mẽtis ad credendũ vel ſperandum m
12 ſimilit accipit Ber ſicut ad diligẽdũ: Ad qð ſane dici pᷣt.qꝛ alios actꝰ c S. immitn
nardꝰ. cũ dicit ꝙ vir atq; motus virtutũ oꝑatur charitas.i.ſpũſſancttus·
ms eſt affectio osdimediantib'vtunib⸗qrũ actus ſunt. vtpote actu ſi⸗ Piin
nata. gei. i. credere fide media. ? actũ ſpei.i.ſperare me/ futl
dia ſpe. Per fidẽ em̃ ⁊ ſpem pᷣdictos oꝑatur actus. ſmefiͤn
diligendi vo actũ ꝑ ſe tm̃.ſine alicuiꝰvtutis medio nchntt
opatur.i.diligere.Alit᷑ & hunc actũ oꝑatur q; alios amniin
vtutü actus. Ideoq; differẽter de ⁊ de alijs loqᷣt KWDW”
ſcriptura.q̃ iſtũ ſpãliter charitati tribuit.Eſt cha Iſec
ritas vere ſpũſſanctꝰ. VUñ Aug.pᷣmiſſum vᷣbũ aßpſi· ufn
tractans in eodẽ li. charitatẽ dicit eẽ bonũ.quo nil uteautb
meliꝰẽ.⁊ ꝑ h̊ ipam eẽ deũ ſignifiat dicẽs.Si nulla npilie
res ab ei charitate nos ſepat. qd eſſe no ſolũ meli⸗ nc
ß etiã certius h̊ bono pᷣt: Ecce dicit quia charitate u n
nihil melius eſt. Charitas ſpuſſanctus eſt quieet iunhla
deus ⁊ donüũ dei ſiue datũ.qui diuidit ſingulis fflle Conzan
licbus dona. nec ipſe diuidit᷑ . ſ indiuiſus ſingulis d ench
datur. Ende Auguſtinus vbi Joh. dicit. Monnladd— hingeit
mmenſuram xpo dari ſpiritũ ait. Ceteris vero diuu men
Qditur. non quidẽ iple ſpũs.s dona eus. Cme
c (Alios actus ⁊c Contra.d hoc ꝙ dicit ꝙ charitas intus opatur alios actus at motus mediantiby alijs nne
2 pitucb Atdlek viccreorntiludlag niad Sal v Sides d ileetonom ogaur Argom ⸗Fuisilöfoſ i
adinuatt ufhn
neeackenz, 8 s airlact go valet. qꝛ mgr petit p: ncipiñ in ſoluẽdo. ſupponit em̃ inrio ſcha
neoꝑpoſti eus pbit cicm r non eſaatin nobi opa alin veun ne babit megie u ieeon. ſn
Poiaobus Aiccht Situvtcszc enilectogrpofuGicnEHGn trde dtes r
ad auctes. d py ſi aer an l Rvterloc li opinio nõ ica ꝓbabilis.nec ;tũ ad rones vec tn niru
riduiz umeri x: oi oñs dixit moyſi. Auferã de ſpu tuo ac. It.]. Johin. De ſpũ ſuo veclt nob ien Naetan
33 neſee dget vel totu dedit vel diuiſtt in otes. ſe⸗ vom ſpuͦſſanct eſt in ſemetio ſmper 1d0 ſecſenn
eſt. ꝙ pl enfed Eh in ARectibeg multiplex.⁊ ideo qtũ ad effectũ diuidit᷑.quia nõ dat᷑ ſingulis ad oia. ⁊ binc Plenfin
bis geo dlar ted no ic; as . er ciceo deit dufera da ſpirſtu euo. mnig non ad omnia datur no⸗ hüeſp
16.40 begtus Johannes. de ſpiritu ſuo dedit nobiois.

tenn
we
et Se
Nn⸗
nd
g.
nor
naet Ne
1bm
no
mdunm
bsace t
naus

d k .

me ne
nias
ne
rötlis
Eiza
ſig
1con
hanne
ſguick
lsſoe
nguls
gona
nodun⸗

—

2
. 6

1 —

1

34

ODintelligentiaʒ buius partis eſt queſtio de
augmento charitatis.⁊ circa hoc queruntur
Atuoꝛ. Pꝛimo querit᷑. Atrũ charitas poſſit
ſu

ad terminũ ſiue ad ſtatum.
Dueſtio. j. e

*

Otum ad pꝛimũ oſtendit᷑ ꝙ charitas poſſit augeri

m ſubſtantiã ꝑ Aug.ad bonifaciũ.Charitas mere
tur augeri.vt aucta mereat᷑ perfici. ¶ Item bocipᷣm

videtur rõne.charitas vie ᷣm ſubſtantiã minoꝛ eſt

a charitate patrie.ſed a charitate vie.ad charitatem
patrie cõuenit deuenire.ipᷣa ſaluata in eſſe.qi chari

tas vie nunqᷓ; excidit.ſed motus a minoꝛi ad maius

re ſalua ẽ augmentũ.ergo conuenit charitatem au/
gmentari. ¶ Item conſtat. ꝙ diuerſis maioꝛa ⁊ mi⸗
noꝛa pᷣmia dabunt᷑. Ande apoſtolꝰ.j.Coꝝ.xv. Alia
claritas ſolis.alia claritas lune ⁊c.⁊ conſtat ꝙ vni⁊
eidem ſᷣm diuerſos ſtatus.debetur diuerſum pᷣmiũ
ſcʒ maius ⁊ minus.ſed magnitudo pᷣmij ſubſtantia

lis reſpondet quantitati charitatis.non ſᷣm feruoꝛẽ.

ſed ᷣm ſubſtantiaʒ. ergo ſi contingit maius pᷣmium
glicui deberi.ergo ⁊ charitatẽ ſubſtantialiter augeri.

¶ Item contingit charitatẽ melioꝛari.cum non ſit

ſummũ bonum..ſed charitas eſt bona ſubſtantialit᷑.

ergo contingit charitatẽ ſᷣm ſuam ſubſtantiam fieri

melioꝛẽ. Sed vt dicit Augꝰ. in.vij.de trini.viij.ca.

In ſpũalibus idẽ eſt maius ⁊ melius.ergo cũ chari

tas ſit quid ſpirituale.ꝑoſſibile eſt vm ſubſtantiam
ip̃am effici maioꝛẽ. ¶

cum maioꝛitas effectus veniat a magnitudine vir/
tutis.poſſibile eſt charitatẽ maioꝛẽ effici m virtu/⸗
tem. Lũc quero.aut charitas eſt ſua virtus.aut nõ

Si ſic.ergo augmentata virtute.neceſſe eſt augeri

eſſentiam charitatis.Si non.tunc quero de illa vir/
tute.aut habet eſſentiã.aut nõ. Si ſic.ſimiliter que/
ro de illa. ergo vel erit abire in infinituʒ.vel neceſſe
eſt poni ꝙ aliquid augeatur m ſubſtantiã.ſed qua
ratione alia virtus.⁊ charitas. ¶ Sed contra. chari
tas eſt foꝛma.ſed omnis foꝛma conſiſtit in eſſentia

inuariabili.ergo ⁊ charitas.ſʒ nihil inuariabile pᷣm

eſſentiaz. augetur ſᷣm eſſentiam. ergo nec charitas.

¶ Item vbi augmentũ.ibi maius ⁊ minus.ſed vbi
eſt ſimplicitas. ibi nõ eſt maius ⁊ minus.ſi ergo cha
ritas eſt foꝛma ſimplex ⁊ nõ extenſa.in charitate nõ

erit augmentũ.¶ Item augmentũ in coꝛpoꝛalibus
eſt ̃m accidens.non ̃m ſubſtantiã. ergo pari rõne
⁊ in ſpũalibus. ergo ſi charitas augetur.hoc eſt hm

accidens non ſᷣm ſubſtantiã. ¶ Item qð augetur
mutatur.et quod auget᷑ ſᷣm ſubſtantiaʒ mutat᷑ ſᷣm

ſubſtantiã.ſed quod ſubſtantialiter mutat᷑ eſt aliun.
nunc qᷓ; pꝛius. ergo qð auget᷑ ſ̃m ſubſtantiã nõ ma
net.ſi ergo charitas nunqꝙᷓ excidit niſi per pctm̃.ſed

ſemper manet. ergo non augetur. ¶ R' dicendum.

q; pᷣm cõmunẽ opinionẽ verũ eſt charitatẽ ſubſtan/

tialiter augeri.¶ Ad intelligentiã autẽ obiectoꝛum

diſtinguũt quidẽ augmentũ m duplicẽ differentiã
Augmentũ em̃ eſt qñ minoꝛi ſuccedit maius.h̊ ant

põt eſſe dupłtr.vel ita.q illud idẽ qd pꝛius fuit minꝰ

poſtea fiat maius.ſicut hõ dꝛ augeri.vel aliqᷣd aliud
qqntũ.⁊ hc mõ charitas nõ auget᷑ vyt dicũt. Nel ið8o.

bſtantiã. Secundo querit᷑ de modo au
gmenti ipᷣius charitatis. Tercio querit᷑ de oppoſito
augmenti ipᷣius ſcʒ de diminutione.vtrum charitas
poſſit diminui. Quarto de augmẽto charitatis q'tũ

tem conſtat ꝙ in vno ⁊ eo-
em charitas poteſt in maioꝛẽ effectum ⁊ actũ.ergo

ᷓ̃ minoꝛi ſuccedat maius.nõ idẽ in ſtiumnero.ſj comn

ſismile in foꝛma. ſicut dies dicunt᷑ augeri.non qꝛ idẽ
dies.pᷣmo fit minoꝛ ⁊ poſtea maioꝛ.ſed quia minoꝛi
ſuccedit maioꝛ. ſic dicunt augeri charitatẽ.ac ꝑ boc
poſſe euadere oppoſitiões.Sðʒ poſitio iſta (vt ſupꝛa
ꝓbatũ eſt) nõ pot ſtare. Oſtenſum eſt em̃ ꝙ charita
te manente eadẽ.otingit circa eandẽ fieri crementũ
et ꝑfectionẽ. Et ideo aliter dᷣm.qꝙ augmentũ ſequi
tur quantitatez;. Quantitas autẽ dẽ dupłr.ſcʒ ꝓpꝛie 3 5
⁊ metaphoꝛice. Pꝛopꝛie dẽ quantitas molis.⁊ bec ẽ
in coꝛpoꝛalibus. Metaphoꝛice quatitas virtutis.⁊
hec in ſpalibus. Sic ⁊ augmentũ dicit᷑ dupliciter.
Apꝛie ſcʒ ſᷣm magnitudinẽ molis.⁊ metaphoꝛice ᷣm
quãtitatẽ virtutis. cũ ergo in charitate ſit quãtitas
virtutis ⁊ nõ in ſummo.ↄſtans eſt charitatẽ augeri
poſſe. Rurſus cũ vᷣtus ſit idẽ qͥd ſᷣa charitatis.⁊ ſit
quatitas virtutis.hinc ẽ ꝙ de neceſſitate ſequit᷑ cha
ritatẽ augeri pᷣm ſbam.cũ em̃ ſit vᷣtus eius ſbᷣa.nõ ẽ
alia a virtute. ¶Ad illud qͥd obꝛ in contrariuʒ. ꝓ
eẽntia foꝛme ẽ inuariabilis.dm.qꝙ veꝝ ẽ de foꝛma
vniuerſali.ſi aũt dicat᷑ de foꝛma ſingulari.veꝝ eſt in
ſe ↄſiderata.ſᷣ nõ ꝓut in alio.Ad illud qͥd obꝛ.ꝙ ʒ c
ſimplicitas nõ admittit magnitudinẽ.dðm.qꝙ veẽc
ꝙ nõ admittit magnitudinẽ molis. admittit tũ ma
gnitudinẽ virtutis. ¶ Ad illud qͥd obꝛ.q in coꝛpo⸗
ralibus ẽ motus augmẽeti ſᷣm accidẽs.pʒ rñſio. Nã
quãtitas molis ẽ accidẽs eſſentialr differẽs a q̃nto.
nõ aũt ſic eſt in quantis quantitate virtutis. immo
quantitas virtutis eſſentialis eſt vt in opponendo
ꝓbatum eſt. ¶ Poteſt tñ dici. ꝙ cñ dicit ꝙ motus 32
in coꝛpoꝛalibus eſt motus ᷣm accidens.duplr põt
accipi hoc q̊d eſt ſcdᷣm. Aut ꝙ dicat habitudinẽ ter/
mini ꝑ ſe.ſiue termini foꝛmalis.⁊ ſic vtiq; terminus
augmenti eſt quantitas ꝑfecta.Aut ita ꝙ dicat ter
minum ꝑ accidens.⁊ hoc modo augmentũ reſpicit
ſubſtantiã.qd patet. Cum em̃ additur quãtitas ma
ioꝛ minoꝛi.niſi fiat ꝑ rarefactionẽ.vel ꝑer ꝓtenſionẽ
opoꝛtet ꝙ addat᷑ ſubſtãtia in q̃ ſit illa quantitas.⁊
ita augmentũ plus habet de ſubſtãtia.⁊ ita ꝑx conſe-
quens ad ſbᷣam terminat᷑.etiã in coꝛpoꝛalibꝰ.Et per
boc patet q̊q obijcit᷑.q̃d mutat᷑ ᷣm ſbam cſt aliud ?æ
aliug.veꝝ eſt ſi dicat terminũ foꝛmalẽ.ſed nõ ſic di /
cit.¶Ad illud qͥd obijcitur.qd augmentat᷑ ̃ᷣm ſub/⸗ ʒ8
ſtantiã. ⁊ mutatur ſᷣm ſubſtantiã.ddm.qꝛ rei nõ tn
eſt eſſe ſubſtãtiale.ſed etiã ꝑfectuʒ eſſe.mutari g hm
ſbᷣam.hoc põᷣt eſſe dupłr.vwil reſpectu eſſe ſimpliciter
et ſic mutatũ eſt aliud ct aliud.vel reſpectu eſſe per
fecti.quia cum de imperfecto fit perfectum. non eſt
aliud ſed idem.Et hinc eſt ꝙ charitas qᷓ;uis ſbaliter
augcatur.nõ eſt alia.ſed eadẽ ſᷣm ſubſtantiã.vñ nõ
valet obiectio. ,
᷑([(MAueſtio. ij. f W
¶ e modo augmenti ipſius charitatis. Et ꝙ augnẽ
tum eiꝰ ſit aliunde oñdit᷑ per Aug.qui dicit.ꝙ chari
tas meretur augeri.ſed ꝙ aliquis meretur. habʒ ab
alio ᷓᷓ a ſe.ergo ſi charitas meretur augmentũ.ba/
bet ipᷣm aliunde.¶ Itẽ ꝙ augmentet᷑ ꝑ appoſitio
nem. videt᷑ per rationẽ Aug.Augmentũ em̃ eſt pꝛe ʒ ꝗ
cexiſtentis quantitatis additamentũ.ergo vbi eſt u
gmentũ.ibi eſt appoſitio alicuius eiuſdẽ generis.et
vbi appoſitio.ibi additio.ergo ⁊c.¶ Itẽ boc vide=t
poſſe oſtendi ꝑ ſimile.ꝙ charitas eſt in aia.ſicut lux-
in acre.ſed lux in aere auget᷑ ꝑ additioncm noui lu-
minis.vt patet ſi vni candele illuminãte ſuxerucnit

tris ſpuᷣalis.qᷓ; ignis materialis.ſed ignis e au/

40 QAucto. nullo mõ pᷣt per additionẽ augeri.

ALiber

a ergo ⁊ ĩ charitate erit ſimiliter reſpectu anime.
S videt᷑ per pꝛincipiũ augmẽti.quia ex eiſdẽ

vnnquodq;.⁊ nutrit᷑ ⁊ augetur.ergo ꝑ conſimilem

*

modũ babet charitas augeri. generari. ⁊ cõſeruari.
ſev generat᷑ in nobis ꝑ diuinã influentiã. ergo ⁊ per
candẽ maioꝛẽ augetur. ſed vbi maioꝛ influetia. ali-
quid plus influit ꝙᷓ pꝛius.⁊ vbi hoc.ibi eſt additio.
ergo ⁊c. ¶ Contra. maioꝛis virtutis eſt caloꝛ amo/

teʒ ꝙ
nõ per appoſitionẽ.videtur.quia ſi ſimplex ſimplici
addatur nihil maius efficitur.nec mole nec virtute.
vt ſi punctus puucto. nec ſi charitas addatur cha
ritati.erit maioꝛ. Aen i additur aliquid. cũ addi-
tionem ſeqᷓtur cõpoſitio.⁊ ad maioꝛẽ comꝑoſitionẽ
virtutis diminutio.ergo quanto maioꝛ fit additio.
tanto efficitur charitas impotentioꝛ.⁊ quãto impo
tentioꝛ tanto minoꝛ.ergo cuʒ augmentũ charitatis
ſit ice virtutem.charitas nõ augetur ꝑ addi

7

getur. ergo charitas en ignis ſpnalis.

tionẽ. ¶ Itẽ ſi aliquid addatur pꝛioꝛi charitati.aut
additũ eſt charitas.aut nõ. Si non.ergo non auget
charitatẽ. Si vero eſt charitas.ſed charitas non eſt
materialis reſpectu charitatis.ergo cuʒ ex aliquibꝰ
duobꝰñ fiat vnñ.niſi vnũ ſit materiale reſpectu alte
rius.ex chaꝛitate pᷣexiſtente ⁊ ſuꝑaddita nõ fit vnũ.
ſed ad augmentũ neceſſe eſt fieri vnũ ex et
pᷣdictoꝝ intelligentia notandũ.qꝙ circa hoc fuit du/
plex opinio. VUna eſt ꝙ augmentũ charitatis eſt per
tepurationem ſiue ꝑ imꝑmixtionẽ cum contrario.
Contrariũ autẽ amoꝛis xpi eſt amoꝛ cõcupiſcentie.
vnge qntomagis in nobis extinguit᷑ concupiſcẽtia.
tantomagis depurat᷑ charitas.⁊ ctomagis depura
tur tantomagis aſſimilat᷑ deo.⁊ accedit ad terminũ
⁊ qᷓntomagis accedit.tantomagis augetur. ⁊ iſti pᷣ
ſuerunt charitatẽ per ſe poſſe augeri per aſſuefactio
nem in bono.⁊ debilitationem ↄcupiſcentie. Ratio
autẽ que iſtos mouit.fuit autoꝛitas phᷣi qͥ dicit foꝛ/
mas intendi per acceſſum ad terminũ ⁊ imꝑmixtio
nem cũ cõtrario.Fuit etiã cũ hoc autoꝛitas Aug.qᷓ
dicit in li.lxxxiij.q.q; ſicut minuit᷑ cõcupiſcentia. ſic
creſcit charitas.⁊ tale augmentũ per maioꝛẽ depu/⸗
rationem ſimplici nõ repugnat. Sedo iſta poſitio nõ
eſt conueniens. quia conſtans eſt charitatẽ maioꝛẽ
et minoꝛẽ eſſe omni ſublata concupiſcentia. ſicut in
pꝛimo hoiĩie.⁊ etiã in angelis.g cũ omnino ſit ibi im/
pꝓmixta in quolibet angelo.⁊ etiã in ſtatu innocẽtie
eſſet in ſummo.qꝙ ſtultũ eſt dicere. Ande non eſt di
cendum qtũ ad remiſſionẽ ↄcupiſcentie augeri ſᷣm
ſbᷣam. concedendũ eſt tñ q́;dtum ad remiſſionẽ cõcu/
piſcentie. intendi per feruoꝛẽ.⁊ hoc modo intelligit
Augꝰ.⁊ hoc modo loqͥtur etiã phᷣus de foꝛmis.qtũ
ad intenſionẽ non q́;dtum ad augmentum.Alia poſi
tio eſt ꝙ charitas augetur ꝑ appoſitionẽ.⁊ huius ſi
mile habet᷑ in lumine.qð expᷣſſe charitati aſſimilat᷑.
Ande ſicut maius lumen additum minoꝛi.ipᷣm au/⸗/
get. ſic charitas ſupaddita auget minoꝛẽ.⁊ hec poſi
tio ponit charitatẽ nõ augeri virtute ꝓpꝛia ſed diui
na. Idẽ em̃ eſt pꝛincipiũ agendi ⁊ generandi. VUnde
ſicut a ſolo deo habet oꝛtũ.ita ⁊ angmentũ. Ex hoc
patet illud qd obijcit᷑ ꝑ ſimile in igne. Ignis em̃ ha/⸗
bet poteſtatẽ ſe faciẽdi in alio ⁊ augendi.nõ ſic cha/
ritas· Ad illud qð obijcit᷑ ſcdo.ꝙ charitas ſit ſim

4¹1 plex. din. ꝙ q́;uis charitas ſit ſimplex.quia nõ ba/

ad

bet partes quãtitatiuas quãtitate molis. habet tñ
quantitate virtutis.⁊ qtũ ad illã poteſt augeri. Si
obijciat᷑ de puncto ꝙ hbʒ quãtitatẽ virtutis ⁊ tamen
non auget᷑.ddm.qꝙ ad hoc ꝙ aliquid ſit natũ augeri 42

per appoſitionẽ conſimilis ugtatarla dub ſunt ne⸗

ceſſaria.ſcʒ quãtitas ⁊ vnibilitas. Anibilitas autẽ
venit ex imperfectione. perfecto em̃ inqtum bmi
non eſt poſſibilis additio.idᷣo puncto nõ pᷣt fieriad
ditio.licʒ g̊ punctus habeat quãtitatẽ virtutis.non
tñ habet fateglate eſt quoddã perfectuʒ in ſuo
genere. ¶ Aliter pᷣt dici ꝙ punctus ẽ ſimpliciſſim 43
in genere quanti molis. ⁊ ideo eſt infinituz virtute.
charitas autẽ nulla eſt ſimpliciſſima in genere qᷓnti
virtualis niſi diuina.⁊ ideo illa ẽ infinita. ⁊ qm illa
non pᷣt augeri ꝑ additionẽ.ita nec virtus puncti.Et
ſi obicias mihi.qꝙ virtus puncti eſt creata. non eſt
infinita. dom. ꝙ quia punctus eſt ſimpliciſimuʒ in
SS nõ ſimpliciter.ideo nõ habet virtutẽ ſimplr.
eo in genere reſpectu lineauꝝ. Pꝛeterea.punct?non
eſt omnino actus.ſed terminus reſpectu lineaꝝꝑido
nõ habet potentia actiuã infinitã.ſed paſſiuã.quia
non ꝓpꝛie dr̃ punctus poſſe lineas pducere.ſed po⸗
teſt ſtatui terminus linee.⁊ hoc nõ eſt incõueniens
ponere in creatura.ido virtus puncti nõ eſt augmẽ
tabilis vt virtus charitatis. (2 illud qd obiſcit. 4
ꝙ quãto aliquid eſt magis compoſitũ.tanto ẽ impo
tentius.dZm.qꝙ illud generaliter intellectũ eſt faliũ⸗
Apter hoc diſtinguendũ.ꝙ ſunt partes materiales.
⁊ ſunt partes foꝛmales ꝗᷓ dant actuʒ ⁊ virtutẽ toti.
Simplex igit᷑ magis pᷣt dici per pꝛiuationẽ partiuʒ
materialiũ.⁊ tũc habet ꝓpoſitio veritatẽ.quia taleæx
partes potius dant pati ꝙᷓ agere. Ande qto aliqᷣd
magis elongat᷑ a materia.tanto ẽ potẽtius. Si aũt
dicat᷑ magis ſimplex.quia pautioꝛes bʒ partes foꝛ/⸗
males.ſiue actiuas.falſum ẽ.quia tunc ignis minoꝛ
potentioꝛ eſſet q; maioꝛ. Sirupus cõpoſitus ex pau
cis virtuoſioꝛ eſſet ꝙᷓ ille qͥ conſtat ex multis.quoꝝ
vtrũq; falſum eſt.⁊ ideo pᷣdicta ꝓpoſitio eſt ſimiliter
falſa.qm̃ tã charitas pᷣexiſtens q; adueniens vtraq;
habet rationẽ actiui.¶ Põt tñ et aliter rũñden ᷣm
veritatẽ.ꝙ charitas augmentata nõ eſt magis com
poſita. immo magis ſimplex. ⁊ boc ſic patet.quia cõ
trario mõ eſt in quanto molis.⁊ quãto virtutis. In
quanto molis ſimpliciſſimũ eſt minimũ vt punctꝰ.
⁊ ideo in hoc genere quanti.acceſſus ad ſimplicita-

tem eſt ꝑ diminutionẽ. receſſus eſt econtrario ꝑ ad/

7 „ — „ —

ditionẽ.in quãto vero virtutis ſimpliciſſimũ ẽ maxi
mum. ⁊ ideo acceſſus ad ſimplicitatẽ eſt ꝑ additio/
nem. ⁊ hinc eſt ꝙ charitas augmentata eſt purioꝛ et
ſimplicioꝛ ⁊ deo ſimilioꝛ. Nec videat᷑ hoc inconue/
niens.quia addere puritatẽ.et ſimplicitatẽ.et ſpiri/
tualitatẽ alicui.nõ facit neceſſum a ſimplictate ſeo
magis acceſſum. ¶ Ad illud qð obijcit. vtrũ ex cis
fiat vnũ. Dicunt quidã.ꝙ ſicut diuerſa lumina ſunt
in aere diſtincta et inconfuſa. attamẽ vnũ maius lu
men reddunt Pprace ncurſum in vnũ ſuſceptibile.
Sic in lumine ſpũali.qd ẽ gratia vel charitas ddðin.
ꝙ diſtincta ſunt eſſentialiter. tamen vnũ maius eff⸗
ciunt in mouendo virtutẽ li.ar. Sed tñ illud non
ſimile.quia diſtinctio luminariũ in aere venit a pte
oꝛiginũ diuerſaꝝ. r qñ plura ſunt lucera ii
ſic eſt in gratia. Et ideo doim.ꝙ ex eis fit vnũ.¶¶ Ad ꝗ⸗
illud qd obijcit᷑. ꝙ ſe non babet in rõne materialis.
dm. qꝙ; augmẽtationẽ dupliciter cõtingit fieri. Aut

*

l

ritu
tune
Ctinaan
nugt
hlictel
tuncang
hlaud
hnüo
mtuic
totat
lollul
Miibllst⸗
d
nſen

Eric⸗
fäfuiop
tecu
ſipns
(glani
Poti
coa
nali.
Nen
heri
hülige
ſiubea
ue
ſtaten⸗
Nenitte
lentcha
Wpblit
ſvidchnb
nises
Ptons
uad
kuramm
cleaic

ſta.
nuu
Malin

Nariſe
Ctamen
cgore
ſnio
kopesi
nunczdi
fntng
odi
nllen
Nuerſon
Nuitche
lihc
goin
aplltis
ttino⸗

nni N
lliche

peniaſe
aerg
Ryeni

6
n „* ne 1
1 * W
S
wmnſtrn

göe
Sn
ninnnt;
iceie
nii Gif
mutmdiin
ngrehte.
egt

.„ ſen .
S

. e
eS 1e VA
n ſei 3
47 4 4
dinhiant

1RAE
Y
G NSe
4 7
fun

Oere,,

„„

ge „

4

—

—

per virtutem ipſius augmẽtabilis.vt patet in anima
tunc augmẽtabile habet ſe in ratione foꝛmalis ⁊
actiui.augmentans in rõne materialis ⁊ paſſiui.Cõ
tingit ⁊ augmẽtũ fieri ꝑ virtutem extrinſecam.poſſi

bilitate ſola et vnibilitate exiſtente in augmẽtabili.?

tunc augmẽtabile qꝛ imꝑfectum.ſe habet in ratione
paſſiui.augmentãs qꝛ ꝑficiens in rõne foꝛmalis ⁊ cõ
pletiui.qꝛ dat quantitatẽ ꝑfectã. M ergo obijcit᷑.qꝙ
vnũ nõ eſt in potentia ad aliud.dm.qꝙ nõ eſt in po/
tentia ad cõuerſionem.ſed eſt in potentia ad vnionẽ
et potentia iſta eſt in charitate ratione ſue imꝑfectio
nis.quia enim imꝑfecta eſt.ideo poſſibilis ꝑfici.⁊ iõ
vnibilis rei ꝑficienti.vnde non habet poſſibilitatem
ad illud quod addit᷑ inq;tum charitas.ſed inqtum
impꝑfecta. et ſic patet illud.
ueſtio.iij. ggvGs
trũ charitas poſſit diminui.Et ꝙ ſic videt᷑ ꝑ natu
rã ſui oppoſiti ſic. Sicut dicit Aug. AUenenũ charita
tis ẽ cupiditas.vnde ⁊ dicit ꝙ vbi magna cupiditas
ibi ꝑua charitas.Et in li.ↄfeſſionũ. Minus te amat
qui aliquid tecũ amat.quod nõ ꝓpter te amat. Si er
go ↄtingit cupiditatẽ nõ tm̃ remitti.ᷣ etiã augeꝛi.per
cõtrariũ ↄtingit charitatẽ diminui. tẽ veniale ẽ
malũ.ſ̊ ñ ẽ malũ.niſi qð adimit aliqͥd ð bhono.& veni
ale adimit aliqͥd.Sʒ nalis babilitas ẽ multomaioꝛis
inherẽtie qᷓ; charitas.g̊ cũ veniale adimat ð bonitate
nãali.gᷓ et de charitate.g ⁊c. ¶ N
ſui ſubiecti. Quia ſicut hoĩiem ↄtingit ꝓficere.ita re/

—

trocedere.ſed ꝑ pꝛofectum li.ar.otingit in nobis cha

ritatem augeri.dum aſcendit᷑ ad ꝑfectioneʒ.ergo cũ
ↄueniat eiſdem gradibus redire ad imꝑfectioneʒ.cõ
uenit charitatẽ diminui.¶ Gtem omne illud qð ſui
dehabilitationc in termino eſt cauſa coꝛruptionis.ꝑ
ſui dehabilitationẽ citra terminũ eſt cauſa diminuti/
onis.ſed li.ar.dehabilitatũ ꝑ auerſionẽ eſt cã coꝛru/

ptionis charitatis.ergo dehabilitatio eius ſub deo ẽ
tem hocipᷣm oſtendit᷑ ꝑ na

cauſa diminutionis.
turam ipſius charitatis ſic.Oppoſita nata ſunt fieri
circa idem. ſed augmentum ⁊ diminutio ſunt oppo/
ſita.ergo ſi ↄuenit charitatẽ augeri.conuenit ⁊ dimi/
X em qð p̃t ſaluari in eſſe ſine ↄiunctione ſui
ad aliquid.poteſt illud ab illo poſt viunctionem ſe/
pari.ſed charitas ante additionẽ habet eſſe ſine ad/
ditamento.ergo põt ſepari.⁊ ſi hoc.ergo ⁊ diminui.
ergoc. Kontra charitas eſt foꝛma ſimplex ⁊ vni/
foꝛmis ꝑ totũ.ergo quod adimit de charitate.q̃ ra-/
tione adimit vnaʒ partem.adimit ⁊ totũ.et ſi hoc.g
nunq; diminuit᷑. Ean magnitudo charitatis. ẽ
ſm magnitudinẽ diuine influẽtie.ergo diminutõ eiꝰ

eſt ꝑ diminutionem influentie.ſed deus nõ ſubtrabit
influentiam ſuam niſi offenſus.⁊ nõ offendit᷑ niſi ꝑ
auerſionem ab ipſo ⁊ contemptum.ergo non dimi/

nuit᷑ charitas niſi ꝑ pctiñ moꝛtale.ſed hoc nõ eſt ali⸗
ud qᷓ; charitatem tolli.ergo ⁊c̃.
quod diminuit alterũ.eſt illi oppoſitũ.ſed veniale vlł
cupiditas.ſiue ↄcupia citra deum. nõ opponit᷑ cha⸗

ritati.ĩmo eſt omnino illi incõtingens.ergo nõ dimi/

nuit᷑. Itẽ quod diminuit alterũ.habet poſſe ſuper
illud.ſed veniale nõ habet poſſe ſupꝛa charitateʒ.qͥa
Aesz ouigi charitas deũ qᷓ; cupiditas.t.m.a.an.Sc.
Item bhocipᷣm oſtendit᷑ ꝑ impoſſibile hboc mõ.Si
veniale diminuit charitatẽ. ergo aliqͥd diminuit ab
ipſa. ergo ſi charitas nõ eſt infinite magnitudinis. er
go veniale aliquotiens iteratũ totã adimit charita-⸗

ẽhipᷣm oñdit᷑ ꝑ nãaʒ

tem omne illud

lein quod falſum eſt. ¶ Item ſi diminuit charitatez
hm ſubſtantiam.ergo tninuit pꝛemiũ ſubſtantiale ei
debitum.ſed pᷣmiũ ſubſtantiale eſt bonum eternum.

ergo veniale aliquid aufert de bono eterno.ſᷣ̊ ablatio

boni eterni vł ſimplr vel ᷣm ꝑtẽ eſt pena eterna.gᷓ ve

niale meret᷑ penam eternam.quod eſt ↄtra cõmunẽ
one ergo veniale nõ minuit vnũ.nec aliud.
M.. dm.qꝙ; circa hoc duplex opinio eſt. fundata
ſuꝑ duplicem opinionem pᷣcedentem de modo aug⸗
mentandi charitatẽ.Quidã em̃ dicunt charitatẽ au
geri per imꝑmixtionẽ.⁊ cũ impermixtio maioꝛ ſit ᷣm
maioꝛẽ liberi ar. habilitationẽ. ⁊ ᷣm cõcupiſcẽtie di/
minutionem.eEt econtrario.permixtio per dehabilita
tionem li.arbi.⁊ augmentationẽ concupiſcentie.di/⸗
cunt per conſequens eã diminui.ſᷣm ꝙ auget᷑ cupidi
tas vel concupiſcẽtia. ⁊ dehabilitat᷑ li.ar. et boc eſt ꝑ
veniale pctm̃.ſed qm̃ veniale pctm̃ manens veniale
nunq; totiens iterat᷑. cõcupiſcentiaʒ augeat.ita q;
aliquid diligat ſupꝛa deum. ideo charitas per venia⸗
lia poteſt diminui.ſed non tolli.tollit᷑ aũt per moꝛta⸗

47

le quod auget cõcupiſcentiã ſupꝛa den. Sed bec opi

nio vt ſupra ꝓbatum eſt.nõ habet ſtabile fundamẽ-
tum.qm̃ ſubſtantiale augmẽtum charitatis non ve/
nit a li.ar.nec concupiſcentia.ideo nec diminutio.et
ꝓter hoc ponit᷑ alia opinio ꝓbabilioꝛ. ꝙ charitas ñ
minuit᷑ ſubſtantialiter. et hec opinio fundat᷑ ſuper
hoc.ꝙ augmentũ charitatis fieri habet ſuper additi
onem vel incrementum maioꝛis influentie.quo ſup
poſito dm.qꝙ charitas ſᷣm ſubſtantiã non minuit᷑
auget᷑.Et ratio huius ſumit᷑ a parte oppoſiti.ſiue a-/
gentis. Ma charitas nõ habet oppoſitũ niſi moꝛtale
teccatũ.ꝑ illud auũt non minuit᷑.ſed tollit᷑.cõcupiſcẽ-

tia aũt ſiue cupiditas ⁊ veniale ꝑeccatũ.opponuntur

charitati ᷣm feruoꝛeʒ ſolum.quia ſimul ſtant ⁊ ſub/

ſtantialiter ſunt ſeſe contingentia. Et ideo ſoluendũn
ad duo pᷣma.ꝙ illud aug. cupiditate ⁊ minoꝛi amo

re.ſimiliter ad illud de venialis diminutione. locum
habet ſolum q;tum ad feruoꝛem charitatis.⁊ ſic pa-
tent duo pꝛima. Sumit᷑ ⁊ ratio quare charitas non

minuit᷑ a ꝑte ip̃ᷣius ſubiecti quod eſt li.ar.pᷣm cõuer/

ſionem ad deum.li.aũt ar. ad augmentum charitai

ſc diſponit per habilitatem. ſimiliter ad diminutio/

nem ꝑ dehabilitatem citra moꝛtale.ſed bec diſpoſitõ
eſt de cõgruo non de condigno.et qm̃ deus pꝛonioꝛẽ
ad miſerandum qᷓ; ad ↄpdemnandũ.⁊ ad donandum
qᷓ; ad abſtrabendũ.hinc eſt ꝙ charitatẽ tribuit cum
ſe li. ar. diſponit de congruo.ſed nõ abſtrahit.niſi qñ
neceſſario ſe diſponit ad abſtractionem vel ſubtra/
ctionẽ gratie.hoc aũt ſolum eſt ꝑ auerſionẽ.⁊ tũc to/
tum tollit.Et hinc eſt ꝙ charitas nunqᷓ; minuit᷑.ſed
auget᷑.quia ſolum de congruo poteſt ſe pꝛepare ſub/
iectum ad diminutionem. ¶ Ad illud quod obijcit᷑.

ꝙ ſicut homo ꝓficit.ita deſcendit frequenter. Dm.

ꝙ non ſic diminuit᷑ ꝑ deſcenſum ſubſtantialiter cha/
ritas.ſicut auget᷑ ꝑ aſcenſum. Oꝛ autem obijcit ꝙ li.
ar.poteſt totũ pꝛiuare per dehabilitationem ⁊c̃.ddᷣ.
ꝙ iſtud falſum eſt.qꝛ foꝛma ſubſtantialis omnino pᷣ
uatur per diſpoſitionem ad oppoſitũ in termino.nõ
tñ minuit᷑ ꝑ diſpoſitionem citra terminũ. Pꝛeterea
illud habet locũ qñ diſpoſitio in termino ⁊ citra ter-/
minũ ſunt eiuſdẽ generis.nõ ſic aũt eſt in ꝓpoſito.qꝛ
vna eſt moꝛtale pctm̃ alia veniale.Sumitur etiã ra-

tio quare non poteſt minui a parte nature ſue.ipſa

em̃ eſt influentia ſm diuinam acceptationem. ſed ꝙ
ſed⸗

Liber

deus geeéptet. hoc eſt ab ip̃o. ⁊ ita ꝙ magis ⁊ magis
acceptet.⁊ ita de ſua natura poteſt augeri.qꝙ autẽ mi
nutim acceptet. hoc nõ eſt ex ſe.ergo opoꝛtet ꝙ veni
at a nobis.ergo charitas de ſe habet augeri.minui xe
ro non habet niſi a nobis vt g oſtẽſum eſt.ꝑ nos aũt
non poteſt minui. et ideo charitati debet᷑ augmẽtuz
naturaliter. ¶ Av illud quod obijcit᷑. ꝙ oppoſita
8 „ c. —, 2„
4¶8 nata ſunt ⁊c. doᷣm ꝙ verum eſt niſi alterũ inſit ꝑ na/
turam. ¶ Ad illud quod obijcit᷑ poteſt eſſe ſine addi
tione.ergo ſepari.dðm.qꝙ iſtud verum eſt ſi eſſet ali/
quid ſcꝑans.ſed nihil eſt quod ſeꝑat.
¶ Queſtio.iiij. et vltima. h

Peauchnene charitatis q;tum ad terminũ.vtrum
abeat ſtatum vel terminũ vltra quẽ nõ poſſit auge
ri.Et ꝙ ſic oſtendit᷑ hoc modo.Om̃e quod eſt in ali/
quo nõ excedit capacitatem eius in quo eſt. ſed cha/
ritas eſt in anima.ergo non excedit aie capacitatem
Sed capacitas anime eſt finita.qꝛ omnis potẽtia fi/

nita habet capacitatẽ finitã.ergo ⁊ charitas. ¶ Itez

augmentum charitatis attendit᷑ ᷣm quantitatẽ vir/
tutis.ſed quantitas virtutis ſilis eſt quantitati mol.
⁊ pfectioꝛ.Sed in quantitate molis in augmẽtando
eſt ſtatus.vnde ph̊s.oim natura ↄſtantiũ terminus
eſt.⁊ ratio magnitudinis ⁊ augmẽti.ergo ſimiliter ẽ
in quantitate virtutis. ¶ Itẽ augmentum charitat
attendit᷑ pꝑ aſcenſionem ad qualitatem pfectam. er/
go quod ſp auget᷑ nunq;ᷓ venit ad ꝑfectuz. Perfectũ
aũt eſt cui nõ eſt poſſibilis additio.ſed charitateʒ cũ
ſit opus dei nõ ↄuenit pꝑfici.dei em̃ ꝑfecta ſunt oꝑa.g̊
⁊c. ¶ Itẽ augmentũ charitatis attendit᷑ ᷣm appꝛo/
ximationem ad finem. nam quanto charitas maioꝛ.
tanto fini ꝓximioꝛ.g̊ nunq; puenit ad finẽ.aut ſi ſic.
neceſſe eſt ſtare.qꝛ als eſſʒ fruſtra. ⁊c. ¶ Contra. qꝙ
nõ ſit ſtatus oſtendit᷑ a ꝑte virtutis augmentantis.
Tantum em̃ extendit᷑ augmentũ.quantũ virtus au
gmẽtatiua.ſed virtus augmentans charitatem.ẽ vir
tus diuina que nõ habet terminũ ⁊ ſtatum. ergo ⁊c.
em hocipᷣmvidet᷑ a parte ſuſcipiẽtis. Sicut em̃
ſe habet tranſparens ad lumẽ coꝛꝑale.ſic capacitas
anime ad lumen gratie ſiue charitatis. Sed aer nun
qꝙᷓ; tantũ recipit de lumine.quin adhuc poſſit plus re
cipere.g ⁊c.
ginẽtabilis.qð eſt charitas.qꝛ ipᷣa ẽ eq̃ in actu v am
pliꝰſicut ignis malis.ſᷣ ignis malis rõne ſue actuali/
tatis auget᷑ in infinituz.ſi aſſit cõbuſtibile.ſicut dicit
ph̊s.̊ ſiliter charitas de ſe.
tur a parte obiecti charitatis.quod eſt ſummũ bonũ
nõ habens menſurã.g ſi menſura charitatis debʒ at
tendi ꝑ magnitudineʒ obiecti.⁊ illud caret mõ ⁊ mẽ-
ſura.& ⁊ charitas.ct ſi boc.g non habet ſtatum nec
terminũ.¶ E.. doᷣm.qꝙ ſtatus eſt in augmẽto chari/
tatis. pᷣm oinnẽ modum.vſᷣm quẽ ↄuenit eſſe ſtatum
4A9 ⁊ perfectionẽ in motu augmenti. ¶ Augmẽtũ em̃( ſi⸗/
cut patet in coꝛpalibꝰ)habet ſtatum a tribus.videli
cet.a virtute agente.⁊ potentia ſuſcipiẽte.⁊ foꝛma ꝑ/
ficiente.ſicut eſt in hominc.cuius augmentũ ſtat qũ
virtus caloꝛis ⁊ carnis ſᷣm ſpẽm non põt ampliꝰc/
uertere q́; deꝑdat᷑.qñ potẽtia humidi radicalis non
poteſt plus extendi.quando coꝛpus ꝑfectũ eſt ſᷣm ꝙ
S50 congruit ꝑfectioni anime. Sic dᷣm.ꝙ charitas ſtat
a ꝑte virtutis agentis.ſed hmõi ſtatus poteſt eẽ du/
pliciter. Ham illa virtus. aut eſt opans naturaliter.
aut a ꝓpoſito. Si naturaliter. tunc ſtat quando non
poteſt amplius.Si a ꝗꝓpoſito.tunc ſtat quando non

Item boc videt᷑ oſtẽdi poſſe a ꝑte au

tem hocipᷣm oſtendi

—

D

tum. cum deuentũ eſt ad menſuram quã menſus eſt
deus homini vm diſtributionem ſue ſapientie.⁊ io
licet virtus augmentans ſit infinita. tñ opat᷑ pm di⸗
ſpoſitionem ſapiẽtie limitantis effectus varios pᷣm
ꝙ placet ſibi. Hon em̃ opat ſm omnimodam poſſi⸗
bilitatem. Stat etiam a ꝑte ſuſcipientis.qꝛ ſicut dici 51
tur Math. xxv. Dedit vnicuiq; ſᷣm ꝓpꝛiam virtutẽ.
Et huiuſmodi ſtatus poteſt intelligi tripliciter. Aut
m actum.cum amplius nõ ꝓcedit.et ſic ſtat in vir.
perfectis qui nõ aſſurgunt ad maioꝛa. Aut pᷣm apti
tudinem. ct ſic ſtat in beatis qui ampliꝰ nõ poſſunt
ſe diſponere.⁊ tantũ habent quantũ ſe diſpoſuerunt
vnge ſtatus eſt in eis.Aut ᷣm poſſibilitatem ſuſcipi
entis.⁊ ſic ſtatum habent in chꝛiſto. et credo etiaʒ q;
in beata virgine.⁊ aliqui dicunt ꝙ in angelis.vtruʒ
in aliquibus alijs neſcio. Scio tamen de chꝛiſto. qa
tantum habet de gloꝛia quantum poteſt recipe crea
tura vnica. ⁊ credo hocipᷣum de matre dulciſſima.
Stat etiam a parte augmentabilis cum peruenit ad S2
quantitatem perfectam. Sed notandum ꝙ quanti/ S3
tas virtutis pꝑerfecta eſt dupliciter. Ael ſimplicit. vl
in genere. Simpliciter pꝑerfecta eſt in ſummo ⁊ ſim/
pliciſſimo vt in deo. In gencre vᷣo omnibus qui per/
tingunt ad actũ completum.ad quem ſunt. et hoc eſt
diligere denm erx toto coꝛde.et ex tota anima.⁊ ex to
ta ruſf ſane modo non eſt ſtatus.ſed ſecundo
ſolum. ¶ Ad illud quod obijcitur pꝛimo de infinita
te virtutis agentis. Odm. ꝙ illa ratio teneret. ſi vir/

diſponit amplius.⁊ boc mõ ſtat charitatis auginen⸗

tus charitatez augmentãs ageret naturaliter. et om

impetum.ſiue m totum ſuum poſſe.nunc autẽ agit
ſapienter. ⁊ ita ponit vnicuiq; limitem e⸗ in ſe non
limitata. ¶ Ad illud quod obijcit᷑ per ſimile in aere

ꝙ ſuſcipientis potentia eſt ad infinitum. Ddm.qꝙ lu

men augeri in aere hoc eſt dupliciter. Ael per ipius 55

clarificationem.vel per luminũ aggregationem. Pꝛi
mo modo credo ꝙ ſtatum habeat.adeo enim poſſet
aer illuminari.ꝙ ſi etiam ſuperueniret aliud lumen.
non magis clareſceret.Alio modo poteſt augeri lu/
men in aere ꝑ luminum aggregationes. ſic quia lu/
mina diuerſarum luminariũ ſunt in eodem puncto
geris.non ſe anguſtant nec ſe expellunt. ſicut multe
ſpecies in vno medio.⁊ ita nũq; ſunt tot ſpecies. qͥn
plures poſſunt ceſſe.ſimiliter de luminibus. Sʒ tunc
non eſt ſimile de charitate. quoniam ſicut pꝛius ta/
ctum eſt.in vna anima tm̃ eſt vna charitas.nõ ſic eſt
de lumine quod egreditur a diuerſis luminaribus.
¶ Ad illud quod obijcit᷑ a ꝑe augmentabilis.ꝙ ig⸗
nis in infinitum eſt augmẽtabilis. Ddm.qꝙ caloꝛ po
teſt augeri dupliciter. Ael intenſiue.⁊ ſic ſtatum ha/
bet ⁊ ſummũ.Ael extenſiue.⁊ vt ſic in pluribus.⁊ ſic
nõ habet ſtatum a ꝑte ſua.ſed a parte combuſtibilis
quod finitum eſt. Similiter dico ꝙ charitas põt au/
geri intenſiue.vt magis diligat.⁊ ſic habet ſtatum.ſi
cut ignis. Alio modo extenſiue.vt a parte dilectoꝛũ.
⁊ ſic non habet ſtatum ex parte ſua.qꝛ nunq; tot dili
git. qn adhuc nata ſit diligere plures. ¶ Ad illud qð
obijcit᷑ a parte obiecti charitatis. Odm.ꝙ obicctuzʒ 57
nibil ad boc facit.quia obiectum ſemꝑ eſt idem. non
mutatum. et eſt infinitum.et ideo nunq ei charitas
commenſurat᷑.nec ad eius menſuraʒ recipit augme
tum nec detrimentum.

uitpl
ſnqua
gliad
ai
dick
ahii
ſaatibi
gonesr
Nermi
hoeſ⸗
Ho.⸗gen
flias
eſt
dicts

4

datiy

giſa
gei

ſocian
Hülme

g.

rice /
te

mien

r 14 ene , 1
0 e 7
Wree
46 RK
Wumige
60 W tegle. 4
4 neeenet.
/
n oereee
Neeee
* * 1
eſee
V
„„
mecne ee
L4
Ee e
1
eet e eee

4 17
Aeneeee AAe
. KRop A
.
rrtke N
e
WV
NN
2228
4 4
Nr * Wee
n H
4

„ . .
edente,
o 0NRRN

—. 7n
mieNN.
e Noter
2 NeaeN
cni riees⸗
,a. et
neoe;
gninſere
1
Neeaugra,
. 8 . 1
1. 49
DDa„Gebt
eC, NdN/N

M

AR
.

ei tꝑ

Diſt. xviij.de tpali ꝓceſſione ſpũſſancti q;;tũ ad ꝓpꝛietatẽ ꝑ quã natus eſt tpalit᷑ pcedere.
Ic querit᷑ cum ſpuſſanctus ꝑ quem diuidunt᷑ dona ipſe ſit donũ ⁊c. Hec eſt tercia pars huius partis
. in qua magiſter agit de ꝓceſſione ſpũſſancti tꝑali. Determinato em̃ pꝛincipio a qͥ ſpũſſanctꝰ ꝓcedit.
determinato etiam moch⸗ ſm quem ꝓcedit. determinat hic magiſter ꝓpꝛietatem ſᷣm quam conuenit
aliter pcedere et bec Apꝛietas eſt dnum. et de hac in tota pᷣſenti diſt. intendit agere. Diuidit᷑ aũt hec ꝑs
in quatuoꝛ partes.ſm quatuoꝛ qõnes quas mouet. In pꝛima querit ⁊ determinat vtrũ.ſ.ſ.ſit Onum in quo
alia dona donant᷑. In ſcda querit vtrũ.ſ.ſ.ſj it eadẽ rénc datum ⁊ donũ.ibi. Pꝛeterea diligenter ↄſiderandum
eſt. cũ ſpũſſanct? dicat᷑ donũ ⁊ datũ. In tercia querit᷑.cũ nõ ſe olũ ſpũſſanctꝰ.ſed etiã filius ſit datus. quare nõ
dicit filius noſter ſicut ſpũs noſter.ibi. Hic querit᷑ vtrũ ⁊ filius cũ ſit nobis datꝰ⁊c. In q̃rta ⁊ vltima querit
cũ ſpũſſanctus ſit donũ relatiue.quõ poſſit a ſe dari.ſi em̃ a ſe donat᷑. vr ſpũſſanctus ad ſe relatiue dici. hoc
facit ibi. Poſt hoc querit᷑ vtrũ.ſ.ſ.ad ſeipᷣm referat᷑ Ceteris ꝑtibus indiuiſis remanentibꝰ.qꝛ ſpaliter pſeqͥt
qõnes pꝛedictas. Mecdia ſiue ſcda pars que eſt de dꝛntia doni vel dati bʒ quatuoꝛ partes. In pꝛima querit 2
determinat ꝙ nõ eadẽ rone.ſ.ſ.dicit᷑ donũ ⁊ datũ.qꝛ donũ eſt ab eterno.ſᷣ datũ ex tempoꝛe. In ſecun la vo 3
hoc ſcʒ ꝙ ſpuſſanctꝰ ſit donũ eternaliter. obijcit.ibi. Sed querit᷑ cui donabilis. vtruʒ patri vel filio. In tercia
vo.qꝛ in ſolutione dixerat qͥddã dubium.iõ incidenter mouet ⁊ determinat illud ibi.Hic oꝛit᷑ queſtio vtrum
filius naſcendo ⁊c. In quarta vᷣo ⁊ vltima redit ad pꝛimã ſolutionẽ.oñdens.ꝙ ſpũſſ. anctus eternaliter onũ
eſt. qꝛ eo ipo eſt donũ quo ꝓcedit a patre ⁊ filio.⁊ temꝑaliter eſt datum vel donatum.et boc facit ibi.Ex pᷣ/
dictis patet ꝙ ſpirituſſanctus ⁊c. JMMU äl

d 1 Ic querit᷑ cum ſpũſſanctꝰꝑ quem diuidunt᷑ dona ipſe ſit donũ. vtrũ
R. ovonu qð eſt ſpũſſanctꝰ ſingulis ꝓpꝛia diuidũt᷑.⁊ ipᷣm coĩter om̃s bo
habentoia. hiilla.alij alia. ;uis ipᷣm donũ a qͥ cuiq; ꝓpꝛia diuidũt omnes

cõcedendũ ſit ꝙ ꝑ donũ diuidant᷑ ac dent᷑ dona?Ad qð dicimꝰ. qa ꝑ
Aug. ni habent. Uñ aug. in. xv. li. de tri. ait. Per donũ qð eſt ſpũſſanct⸗ in cõe om
è nibꝰmẽbꝛis xpᷣi.multa dona q ſũt qbuſq; ꝓpꝛia diuidũt᷑. Nõ em̃ ſinguli qᷣq;
habeant.i.ſpmſanctum. Apte dicit ꝑ donũ dong donaa.ͤ
Utrum eadẽ ratione ſpũſſanctus dicat᷑ donũ ⁊ datũ ſiue donatůu. b

¶ Preterea diligenter cõſiderandũ eſt cũ ſpirituſſanctus dicat᷑ donũ ?⁊ datum

amarsa trů eadé rone vtrũq; nomẽ ei ↄueniat.qd vtiq; videri potet.
Hõ aparẽs. Cũ em̃ idem ſit ſpũmſanctũ dari.⁊ ſpũmſanctũ donari.ex eadeʒ roõne videt᷑
ffſpüſſcüs dici datuü et donũ. hoc etiã videt᷑ aug. ſignificare ĩ.xv.li.de tri.cũ
ait. Spũſſanctꝰintantũ donũ dei eſt. inquantũ dat᷑ eis qᷣb⸗ dat᷑. apud ſe aũt
deus eſt ⁊ ſi nemini dat᷑.Ecce apꝑte dicit ſpmſanctũ donũ appellari.qꝛ datur.
Spũſanct? d¶ Si aüt exco imm appellat donũ.q; dat᷑.no ab eterno fuit donũ. quia non da
datu vkwnat niſi ex tpe. Rid quod dicimus. qꝛ ſpũ'ſſanctus ? donũ dici ? datuz ſiuc do
t natum.ſᷣ datum ſiue donatũ ex eo tm̃ dicit᷑.qꝛ dat᷑ ſiue donat᷑.quod habʒ tmj̃
Spũſi..vi toni ex tꝑe. ¶ Donũ vo dicit nõ ex eo tm̃ ꝙ donet᷑ſed ex ꝓpꝛietate quam habuit
Ab eterno. vnde ⁊ ab eterno fuit donũ. Sempiterne em̃ donũ fuit.nõ qꝛ dare
tur.ſed qꝛ ꝓceſſit a patre ⁊ filio. AUnde aug.in.iiij.li.de tri.ait. Sicut natum
Aug .quid ſit fi eſſe eſt filio a patre eſſe.ita ſpũiſancto donum dei eſſe:eſt a patre procedere =

ſbianent. A lilio. ic apte oſtedit ſpuũͦſſanctus eo donũ eſt ꝙ ꝓcedit a panc ⁊ a fllio.
puilancto. 1HI .

ſicut filius eo eſta patre ꝙ natus eſt ab eo. Nõ em̃ idem eſt filio eſſe a patre?⸗
ſpũiſancto.i.non ea ꝓpꝛietate filius dicit᷑ eſſe a patre qua ſpũſſanctus. Naʒ
filius dicit eſſe a patre.qꝛ genitꝰeſt ab eo. Spũſſanctꝰ vo dicit᷑ eẽ a patre et a
filio.qꝛ ſpũſſanctus eſt donũ pr̃is ⁊ filij.i.q;ꝛ ꝓcedit ab vtroq;. Eo em̃ dicit
ſpũs ꝗ donü.æ eo dvonũ quo ꝓcedes. Añ aug. in. v.llde tri.ait. Spuſſanct⸗
Aug. q non eſt trinitas ſᷣ in trinitate intelligit᷑.in eo ꝙ ꝓpꝛie dicit᷑ ſpũſſanctꝰ rela⸗-
tiue dicit. cũ ⁊ ad patrẽ ⁊ ad fili refert.qꝛ ſpuſſancꝰ···
⁊ pris ⁊ fili ſpũs c᷑.ſᷣ ipa relatio nõ apꝑet in hocnoie Relatio nõ appa
ſpũs.apparet aut cũ dr donũ dei.QDonũ eſt em patris t in hoc noie ſpuis.

erfii hmapre pcedit za flio Ecce bis Pbis agreob⸗ ie d,
dit eade relatione dici ſomſcm̃ ⁊ donũ.donũ aũt qꝛ; p reæfert ad ſprrant er⸗
cedit a pr̃e ⁊ filio. Pꝛopetas g̊ qua ðꝛ ſpũſſanctꝰvl do go apparet in eo relia
nũ pꝓceſſio ipa eſt.de qᷓ poſt pleniꝰagemꝰ cũ alijs.Cuʒ tio, Ite videt ꝙ mag
S ab eterno ꝓceſſerit ab vtroq;.⁊ ab eterno donũ fuit. ꝛ ppareat qᷓ in noie
Nõ ꝭ̊ ſpũſſanctus eo tm̃ dicit᷑ donũ.qꝛ donat᷑ nam et donũ. qꝛ relatiua di⸗

ante fuit donũ q;; donaret, Vnde Aug.in/y/li, de tri⸗ Ra gr. an e
G n 2

9
Eo dicit᷑.ſ. ſ. q̃
donuz. et eo do
nũ q̊ ꝓcedẽs.

i ſpũs babet eẽ a ſpi ⸗

rante.donũ vᷣo ñ opor
tet ꝙ hẽat eſſe a dona

te.g̊ non vr̃ in boc timn

appere relatio. Reꝰ. di
cendũ ꝙ tam donũ ꝙᷓ

ſpus dr relatiue. b tñ
relatio mag apparet

in hoc noie donũ ᷓ in

boc noie ſpũs.qꝛ do/
nũ ſp dicit reſpectum
ad dantẽ.ſpũs aũt nõ

imo põt accipi abſo/

2

lute. Ael alit dom. ꝙ

aug. nõ dicit ꝙ relat ö

nõ appareat in hᷣ no/
mie ſps ſᷣ ꝙ nõ appa

reat in hboc nomie.ſ.ſ.

Muis em̃ dicat᷑eẽ ſpi
ritus ſpiratoꝛis.nõ ta
men dicit᷑ eẽ ſpũſſan⸗

ctus ſpiratoꝛis. Ad il

lud qð obꝛ ꝙſpiritus
mag dicit habitudi⸗
nẽ reſpicienteʒ eſſe q;
donũ. dom eꝙ verũ ẽi

bis qͥbus accidit do/

nũ. ſed in. ſ. ſ. qꝛ iõ eſt
qꝛ donũ.nõ bʒ locum
iſta ere.
b Filius naſcendo

accepit c. vt ſit ipa ſöõ

ſtãtia. Uidet᷑ male di

cere.qꝛ in omni eo qð

ineſt filio pꝑ natiuitatẽ

diſtingu it filius a pa/
tre.qꝛ natiuitas ẽ ꝓpꝛi

etas diſtinctiua. ergo

ſi filiꝰnaſcẽdo accepit

vt ſit eſſentia vel ſub⸗

ſtãtia. & pat᷑ in ſubſtã⸗
tia diſtinguit᷑ a filio.
Itẽ qð fuiꝰ naſcendo
accepit. ſiue qdð filius
eſt naſcendo eſt natũ.
Sſba eſt nata.ſi filius
naſcẽdo eſt ſubſtãtia.
Omne em̃ qð naſcen
do accepit a natiuita/
te habet oꝛtũ. Re. vʒ.
ꝙ aliqui diſtinxerunt
iſtã locutionẽ.filiꝰ na

ſcendo eſt diuina ſbõa
ſiue deus. Quia gerũ

diũ põt dici ↄcomitã/

tiã.⁊ ſic ſimpliciteꝛ eſt

vera.vel cauſam.⁊ ſic
multiplex. qꝛ cũ dico
filius eſt deus ſiue di
uina ſubſtãtia.tria di
co.ſ.ſubiectũ.compo/
ſitõnẽ.⁊ pᷣdicatũ. Po
teſt gᷓ boc gerũdiũ na
ſcendo dicere cauſali

Sempꝑ ſpũſſctũs ꝓcedit.⁊ nõ ex tꝑe ſ ab eternitate ꝓ

cedit. Sʒ qꝛ ſic ꝓcedebat vt eẽt donabile.iã donũ erat

añqᷓ; eẽt cui donaret᷑.Alit em̃ intelligit᷑ cũ ðꝛ donũ.ali
ter cũ d̃ donatũ.Nã donũ pᷣt eẽ etiã anteq; de᷑.dona

tũ aũt niſi datũ fuerit.nullo mõ dici põt. Sempitne g
ſpũs ẽ donũ.tꝑaliter aũt donatũ.his verbis aꝑte oñ

dit᷑ ꝙ ſic ſpũſſanctus ab eterno ꝓcedit ita ab erno do⸗

nũ eſt.non quia donaret᷑ a patre filio.vel a filio patri.
g ab eterno ꝓceſſit donablis.
Obiectio ð hoc ꝙ ſpũſſcũs ſit donũ eternalit. e

Seld querit᷑ cui donabił vtꝝ patri ⁊ filio.an tm̃ nobᷣ

nõdũ eramꝰ: Si aũt nõ erat donabilis pf̃i ⁊ filio ſᷣ tm̃

nobis.⁊ ex eo donũ erat.qꝛ ſic donabił ꝓcedebat.vide

tur ꝙ filiꝰſp eadẽ rõne donũ fuerit.qꝛ ab etno ꝓceſſit a

pr̃e donabił nobis in tꝑe.Hã ⁊ de filio legit᷑ ꝙ datꝰeſt

nobis.Ad qð dicimꝰ.qꝛ ſpũſſcũs nobis tm̃ nõ pfi vel
filio donabilis ꝓceſſit.ſic̃ ⁊ nobis tm̃ datꝰeſt.Et filius
vere datus eſt nobis.⁊ ab et᷑no ꝓceſſit a pre.nõ vt do⸗
nabilis tm̃.ſᷣ vt genitꝰqͥ ⁊ donari poſſit: Pꝛoceſſit ̊
vt genitꝰ⁊ donabilis.ſᷣ ſpũſſcũs nõ ꝓcedit vt genitꝰ ſᷣ

tm̃ vt donũ.donũ aũt ſꝑ fuit.nõ ſolũ qꝛ donabilis.ſed

qꝛ ab vtroq; ꝓceſſit.et qꝛ donabilł fuit. Vñ aug.in.v.

li.de tri.ait. Eoipᷣo ꝙ daturꝰ erat eũ deꝰ.iaʒ donũ erat

etiã añqᷓ; daret᷑.Et iõ donabilis eſt.ſᷣ alit᷑ donabilis qᷓ

filiꝰ. Na ⁊ alit᷑ datꝰ⁊ alit᷑ ꝓceſſit q; filiꝰ. Filij em ꝓceſ⸗

ſio genitura eſt vel natiuitas.Spũſſcti xo ꝓceſſio na
tiuitas nõ eſt.vtraq; vo ineffabilis eſt. Et notãdũ

ꝙ ſic bfiliꝰ naſcẽdo accepit nõ tm̃ vt filiꝰ ſit.ſᷣ oĩno vt
ſit. ⁊ vt ipᷣa ſuba ſit.ita ⁊ ſpũſſanctꝰa pf̃e ⁊ filio ꝓcedẽ⸗

do accepit.nõ tm̃ vt ſpũſſanctꝰſit vel donũ.ſᷣ etiaʒ vt
om̃ino ſit.⁊ vt ſuba ſit.qð vtiqʒ nõ accepit ex eo qͥ da⸗
tur. Mã cũ nõ det᷑ niſi ex tꝑe.ſi hoc habẽèt ex eo ꝙ dat

accepiſſet g̊ ex tꝑe vt eẽt. Vñ aug.in.v.li.de tri. Filiꝰ

nõ tm̃ hoc hʒ naſcẽdo vt ſit filiꝰ ̊ oino vt ſit. Querit᷑
e ſpũſſanctꝰeo ꝙ dat᷑.habeat nõ tm̃ vt donũ ſit
oino vt ſit? Qð ſi nõ eſt niſi qꝛ dat᷑.i.ſi nõ hʒ eẽ:niſi
eo ꝙ dat᷑. Sicut filiꝰnaſcẽdo habʒ nõ tm̃ᷣ vt ſit filiꝰ.qð
relatiue dr̃.ſᷣ oĩno vt ſit ipᷣa ſuba.quõ iã ſpũſſcũs erat

ipᷣa ſubſtãtia.cũ nõ pᷣus daret᷑ q; eẽt cui daret᷑. Non &ᷣ
eo ꝙ dat᷑ ꝓcedẽdo hʒ vt ſit donũ.⁊ vt ſit eẽntia. ſic
filiꝰnõ eo ꝙ datꝰeſt ſ̊ naſcẽdo accepit.nõ tm̃ vt ſit fili⸗
us.pſᷣ vt ſit eẽntia. Vñ aug.in.xv.li.de tri.ait. Sicut

filio pꝛeſtat eſſentiã ſine initio tẽꝑis.ſine mutabilitate
nature de patre generatio.ita ſpũiſancto pᷣſtat eẽntiaʒ

ſine vllo initio tẽꝑis.ſine vlla mutabilitate nature de

vtroq; pꝛoceſſio. „„ ”
¶ OZubitatõ ex vᷣbis · 5· ꝓximi s oꝛta vicʒ ꝙ filiꝰnõ tm̃

ſit filiꝰnatiuitate ſᷣ etiã eẽntia a ſili ⁊.ſ.ſ. ꝓceſſiõe. D
nic oꝛi᷑ queſtio. Si filius naſcẽdo hʒ. nõ tm̃ vt ſit f/
lius.ſᷣ̊ vt ſit eẽntia.⁊ ſpũſſanctus ꝓcedẽdo.non tm̃ vt

ſit donũ.bᷣ vt ſit eſſentia. et filius natiuitate eſſentia
eſt.⁊ ſpũſſanctꝰ ꝓceſſiõe eſt eẽntia.cũ alibi dicat᷑ ꝙ nec

par eo pf eſt qͥ deus.nec filiꝰeo filiꝰ qͥ deus.nec ſpũſſã

ctus eo donũ qͥ deus. Quia vt ait aug.i.vij.li.de tri.
his nominibꝰrelatiua eoꝝ oñdũt᷑.nõ eẽntia.vnde pꝰ

Aug P ſemt

pꝓcedit ſpnſian

Jlaie ix.
S.

Oꝛ filiꝰ pceſſit
vt genitꝰ ⁊ do⸗
nabilis. ſ. ſ. vo
vt donũ ⸗ cona
tũ. ⁊ qꝛe ꝓcedit
ab vtrocq;.et qꝛ
donabilis eſt.

Sicut filius
naſcẽdo ac/
b cepit nõ tm̃
ſed etiã eẽntia.
ita⁊ ſpũſſanctꝰ
ꝓcedẽdo acce/
pit nõ tm̃ vt eſ⸗
ſet donũ ſʒ etiã
vt eẽt eſentis.

1

u

O
noſte
tufal

☛ Ee

0
4
Me
n

ct
ſs N.
nde
n abe
n⸗ ſorn
en in
Konm 8
i
ℳ.
Mu
en
Wüſt
ani
16
zan
nz
nſe
ffi⸗

plenius agemus. Ad quod breuiter rĩũdentes dicim.
c qꝗa: nec filius natiuitate eẽntia e. p tm̃ filiꝰ. Hec ſpũſſan
ctus ꝓceſſioe eentia eſt.ſᷣ donũ tm̃. 2 tñ vterq;. ⁊ ille
naſcendo ⁊ iſte pcedẽdo accepit vt eſſet eſſentia. Nõ
eni vt ait hyla.in.v.li.de tri.p defectionẽ.aut ꝓtenſi/
onẽ. aut deriuationẽ ex deo deus.ſ ex virtute nature
in naturam eandẽ natiu tate ſubſiſtit filius. ⁊ ex virtu

lilarius

te nature in naturam eandem ꝓceſſione ſubſiſtit ſpiri
Erponit verba tuſſanctus. Auod ita intelligi poteſt.Ex patre qͥẽ
baan. vittus in genita. natura qua bz. eande filius natiuita
te.i.naſcendo.⁊ ſpũſſanctꝰ ꝓceſſione.i.pcedendo ha⸗
bet. Vnde ipſe idẽ aptiꝰeloquẽs.quo d dixerat aperit
dicẽs. Matiuitas inqt dei nõ põt nõ eã de qua pfecta
eſt tenere naturam. Hõ em̃ aliud qᷓ; deus ſubſi ſtit. qd
nõ aliunde q de deo ſubſiſtit.Ecce his verbis apit qͥ⸗
modo intelligendũ ſitillud. de patre generato pꝛeſtat
eſſentiam ſilio.et de vtroq; ꝓceſſio pꝛeſtat eſſentiã ſpi

rituiſancto. Mon qꝛ ille eſſentia ſit filius.et iſte eſſentia

ſit ſpuſſanctus.imo ꝓpꝛietate pſonali.ſed qꝛ ⁊ ille na⸗
ſcendo.⁊ iſte ꝓcedendo eẽntiam habet eandẽ ⁊ totaʒ
que in patreefft. Er sz
Medit ad pꝛima ſolutionẽ. oſtendens ꝙ ſpũſſanct
ceſſionis. ed
¶Ex pdictis patet ꝙ ſpũſſanctus ſempiterne donũ eſt.
⁊ tpaliter datum vel donatum. Ex quo apparet illa di

ſtinctio gemine ꝓceſſionis de qua egimus. Nã ſᷣm
alterã ꝓceſſionẽ ðꝛ donatũ vel datũ.ſᷣm alterã vo di⸗/
cit᷑ donũ. Et m hoc ꝙ ſempirne donũ eſt refert ad
patrẽ ⁊ filiũ.m hoc vo ꝙ dr̃ datũ vel donatũ.⁊ ad eũ
qͥ dedit refert᷑.⁊ ad eos quibus dat᷑. et eius djr eſſe qui
dat. ⁊ illoꝝ quibus dat᷑. Unde aug.in.v.li.de tri.ait.
Aug. Qð datũ eſt. ⁊ ad eum q dedit refert᷑.⁊ ad eos quibꝰ
Pe alice -r p; dedit. Itaq; ſpũſſanctꝰnõ tm̃ pfis ⁊ filij q deder̃t. ſed
e altecdi exia nr dicit qͥ accepimus. Spiis 5 ? deir eſt qͥ dedit. et
turalis. uoſter qui accipim ille ſpũ's noſter qͥ ſumus. qꝛ ipe eſt
ſpüs hois q in ipo eſt.qᷓuis ⁊ illũ ſpm̃ q hois dr̃ vtiq;
e accepimꝰ.ſ̃ aliter iſte.alit᷑ ille nr̃ dicit᷑. Aliud eſt enim
qð accepimꝰ vt eſſemꝰ.aliud qð accepimꝰvt ſ- ancti eſ⸗
ſemus.Q aũt ſpũſſanctꝰnoſter dicat᷑.ſcriptura oñdit
Scriptũ eſt em de iohanne ꝓ in ſpũ helye veniret. Ec

Numerixſ. cæ dicte eſt helye ſpus quẽ accepit Helyas.ſ.ſpũſſctũs

tatein reſpecku ſubie⸗

cti. vel reſpectu cõpo⸗
dicati. Gi reſgcetu b.

filiꝰnaſcẽdo.vel q́ na⸗
deus. ſic eſt vera. Si
ſic eſt ſenſus. Fili? eſt
deus naſcendo.i.hoc
pᷣdicatũ ↄuenit ſubie-
cto ꝑ natiuitatẽ.⁊ ſic
adhuc eſt vera locutõ
Si fſpectu pᷣdicati.ſic
eſt ſenſus. filiꝰẽ deꝰ ſi ⸗
ue ſba diuia naſcẽdo.
ita ꝙ naſci ſiue natiui
tas ſit pꝛincipiuʒ ſiue
oꝛigo deitatis.⁊ in hoc
ſenſu ẽ falſa. Mgr tñ
iſtã locutionẽ nõ diſti
guit ſᷣ ſimplicit᷑ cõce⸗
dit. ⁊ ſatis ꝓbabiliK᷑.
qm̃ pᷣdicta diſtinctio
nõ vr habere radiccʒ.
Cũ ei gerũdiuũ natũ
ſit derminare cõpoſi⸗
tionẽ.qꝛ oĩno nihil eſt

dicere hõ naſcendo 2

hmõi. ⁊ cũ cõpoſitõ p
dicati ſiuc eẽntie. ſiue
oĩm que attribuũt᷑ fi/
lio. ↄueniãt ſubiecto
p natiuitatẽ.iõ hʒ ve/
ritatẽ. Nec valent ob
iectiones in ↄꝛiuʒ ad

ducte. qꝛ natiuitas ñ

diſtinguit illud qd p
nati kare habet᷑ ſiue
qð eſt in naſcẽte. ſᷣ eũ
ſolũ q̃ naſcit᷑.⁊ iõ non

ſeqt᷑ ꝙ ſba ſit diſticta.

nec ꝙ ipſa naſcat᷑.qᷓ;
uis pꝑ generationẽ ba
beat. .
c Nec ſili natiuita
te eſſentia eſt. Nidet

in òè«ùꝗVM ” he falſum dicere. qꝛ cum
i naſcedo ſit eentia gi rone vf ꝙ natiuitate ⁊ hoc vĩ pauetẽ hyla.in Ia. e dm q abiq; dubio iſia eſi diſtin. 4
guenda. Fili? natitate eſt diuia eẽntia.qꝛ ablatiuꝰpot ↄſtrui in rõne foꝛme. vel in rõne pꝛincipij.Si in ratõne
ing, foꝛme.ſic eſt falſa.qꝛ natiuitas nõ ẽ cã foꝛmalis reſpectu pᷣdicati eẽntialis.Si in rõne pꝛincipij. ſic hʒz veritaté
qꝛ oia q ↄueniunt filio ↄueniunt ei ꝑ natiuitatis oꝛiginẽ. Sed męr qꝛ accipit gerundin in rone pꝛincipij. id0
cũ gerunio ſimplicitet geedit. Er aꝛ aeeit vit ablatiuñ in foꝛme. iõ cũ ablatiuo ſimplieit negat. magis. n.
ui ſudicat m vſum loquedi ; m virtutẽ ymonis. d IIIjõ em̃ ⁊c. defectionẽ aut ptẽſionẽ aut deriuati S
,„ onẽ. Querit᷑ quõ differt illa tria. Reꝰ.quidã dicunt ſic. ꝙ ꝑ defectionẽ ꝓducit „ de materia p foꝛme pᷣexi/
8 entis coꝛruptionẽ. ſicut ex grano frumenti berba. Per Ptenſionẽ ꝓducit᷑ gliq ꝑ pᷣerũtis foꝛme pmanẽtiõ
Nirß unductionẽ foame artificialis. ſicut vas fit de argento. er deriuationẽ. q pducit p perñtis foꝛme pmanẽ
amn tia ſola locali mutatione. vt riuu er fonte. ⁊ lac? ep riuo. Alit᷑ põt dici ꝙ materiale pꝛincipiũ ex res eſt. aut ẽ
ſo⸗ materiale ⁊ tranſiẽs foꝛmaliter. ⁊ ſic eſt defectio. Aut eſt materiale ⁊ pmanẽs.⁊ ſic eſt ptenſio. Aut materi⸗
1 gle 7 pmanes 2 agẽs. 2 ſiceſt deriuatio. boꝝ exempla ſunt manifeſta. e ¶¶Aliud eſt em̃ qð accepimꝰ vt eſ 6
emus ⁊c Qidet male dicere. qꝛ ſicut ſine ſpiritu dei nõ poſſum? ſancti eſſe. ita nec eſſe. vr ꝙ ſpũ. ſ.nõ tm̃ ac
, cepim?vt eemus ſancti. ſed etia vt eſſemꝰ. Re. pot ad hoc dici.ꝙ hoc dictũ eſt ꝑ appꝛopꝛiationẽ. us em̃ a
le⸗

. 2

—

cpũaneto babeamus Et moyſi ait dominus. Tollam de ſpiritu tuo. ⁊ da/ 1 Müeri. xj. hugi
cé ⁊ ſanctũ eẽ. appꝛo po eis.i.dabo illis de ſpũſancto quem iam dedi tibi. at c
pꝛiate tñ habem?ſan · Ecce et hic dictus eſt ſpũs moyſi.patet igit᷑ qꝛ ſpũſſa/⸗ ſungt
itn i⸗ no R cc ſ. ctus noſter dicit᷑ ſpũs.ſed qꝛ nobis datus.⁊ datꝰ vti⸗ couse
munek ge ucte⸗ Alit q; ad hoc vt ſancti eſſemus. Spũs vo creatus ad hoc LL. 1. ſonn
ter teñ põt dici qꝙ ſiut eſt datus vt eſſenunuiuiuus. guraii
dare oꝛdinat᷑ ad habẽ ¶ An filius cum ſit nobis dat poſſet dici noſter vt ſpi ncgl⸗
duʒ.ita ⁊ acciꝑe.⁊ qa rxituſſanctus dicit᷑ noſtſer. f tuͤ
nullns z.. auentu ¶llhic querit᷑ vtrũ ⁊ filius cum ſit nobis datus dicat?᷑ ⸗ inii
Kapoes fui. 1 ois poſſit dici noſter? Ad qð dicimꝰ. qꝛ filiꝰdicit᷑ noſter pa gianen
talis eſt ſanctꝰ. iõ.ſ.ſ. nis.nr̃ redemptoꝛ ⁊ hmõi.ſᷣ nõ dicit᷑ noſter filius. qꝛ fi nfutau
nõ dẽ pꝛie loquendo lius dicit᷑ tm̃ relatiue ad eum qͥ genuit.Et iõ nĩ filiꝰnõ rant.
dari nec accipi niſi ſãa põt dici. ſᷣ patris tm̃. In eo aũt ꝙ dicit᷑ datus.⁊ ad eũ ꝛ nõ dict ſſ. nſiine
cig ſznccis. q dedit ⁊ ad eos quibus datꝰeſt refert᷑.vt ſpũſſanctꝰq noſter ſpirit⸗ niSiant
KTolla re ſp tuo. etia cũ in ſcriptura vt ſupꝛa dictũ ẽ dicat᷑ ſpũs noſter. noſter. Grirn
HNoc nõ põt dici qᷓ;tuʒ etia cu in criptura v P lpus noſter. * ſevcbbtin
ad ſham. & qtũ ad ef· vel ſpũs tuus.vłillius.vt de moyſe ⁊ helya dictũ eſt. tct Cin
fectũ ſiue grãm. vß nuſq; tñ in ſcriptura occurrit ita dici.ſpũſſanciꝰnr.vel uſtngnin
ꝙ; gra tranſferat᷑ ab tuus.vel illius.ſᷣ ſpũs noſter.vel tuus.vel illiꝰ.QAuia teaaili
vyno in aliũ. Si tu di / ſpũſſanctus eo dr̃ qͥ donũ.⁊ vtrũq; relatiue dr̃ ad pa/⸗ ſhattoit
cas boc ec dictũ ꝑ ctrẽ ⁊ ad filiũ.⁊ hoc ſempitna relatiõe.Si tñ aliqñ dici floghnt
foꝛmitatẽ. Obꝛ ꝙ, pa/ ln — 5 „. taualt
ri roõe poſſs dici ꝙ tol tur donũ nr̃jm. accipit᷑ donũ ꝓ donato vel dato. Cum eſetn
leret ſpũ alioꝝ 1 da So donũ accipit᷑ eo mõ q̊ ſpũſſanctꝰ donuʒ pfr̃is ⁊ filij Para
ret moyli.R. doᷣm 82. nõ hoiĩs.ita ⁊ filiꝰſub hac apꝑellatione nõ põt did Kklunck
illud intelligiẽ de ſpi nx. vt dicat᷑ filiꝰnoſter.ſic nec ðꝛ ſpũſſanctꝰnf.⁊ tñ de fi Pünce
qtu ad effectũ.⁊ H̊ p/ lio dicit᷑ panis nr̃.⁊ de ſpũ ſpũs noſter. Ille nr̃ panis. ulgn
poſitio de ſpoꝛtat con qꝛ nos reficit nobis datꝰ. Iſte nr̃ ſpũs.qꝛ nobis inſpi- ummuin
foꝛmitatẽ ſil ⁊ partia/ fe 2 fllio. in nobis ſpirar ſiẽ vult. Eñ Ar iekem⸗
litatẽ. H nõ q;tũ ad / tat ur a pre 7 filio.⁊ in nobis ſpirat ſic vult. An Aug. Aug ua
tẽ ↄferentẽ vel ↄtin? in.v. li. de tri. ait. Qð de pfe natũ eſt. ad prẽm ſolũ re immusn
tẽ ᷣm veritatez. ſᷣm fert᷑ cũ dr filiꝰ.Et iõ filius patris eſt ⁊ nõ noſter. Dici Rihong
Apoꝛtionẽ. qm̃ effectꝰ mꝰ tñ ⁊ panẽ nr̃m da nobis.ſic̃ dicimꝰ ſpũm nrm. cnsczc
ſiunlraius abudla⸗ An ſpuͦſſanctus ad ſe relatiue dicat. 8 W
uit i movſe q; in aliss. ¶cNʒᷣ . ſiſſ. aad ſoim̃ raf pienta int
viwagalt ner gemwe Hoſt hec quent.· vrx ſpaſſanct ad ſeißm deſcrat Hor ſuine
vigeret bie. 20: tollã em̃ videt᷑ ex pdictis poſſe ꝓbari. Si em̃ qð dat. refert ergi
tũ ad ſollicitudinẽ. ad eũ qᷣ dat. ⁊ ad eũ cui dat᷑.⁊ ſpũſſanct/ dat᷑ a ſeibo. He¶ az ſoluit lAilut
q; dũ dona. ſ.ſ.alijs ſt vt pᷣdictũ eſt. refert᷑ ad ſeipᷣm.hHuiꝰ qõnis detminu⸗ inffra diſ. xxx. in cfinn
dinniczta ſollicitudo tionẽ in poſteꝝ differimꝰ. donec tractem?de Hisatel⸗ ine. a
moyſi ẽ diminuta. e t& Ni . ſ qhopgrii: ſj atiner . UNcl rtf
n lio,eliciu dis eſt tiue dicunt᷑ de deo ex tgeĩ 4b datü ? donatũ ↄtinent n
alijs comiſa c. — , ſiptoſ
S ppoſito ex pcedentibus ꝙ; ſpũſſanctus ſit ſanctus eſt pꝛimũ donũ.ſed omne poſteriad pꝛi? re ncn
wnum. ⁊ qꝙ tonet᷑.ad intelligentiã buiꝰpar/ duci᷑.gꝗ omne donũ reducit᷑ ad donũ qð eſt. ſ. ſ. in (önedonan
tig ſex querunt᷑. Pꝛimo qr̃ vtrũ ſpũſſanctus omnibus donis ro donationis eſt p.ſ.. S ⁊c. It ſoghoefti
ſit donũ qͥ oia alia dona donant᷑. Scdo vtrũ ſpũſſan ome donũ inqtuʒ donu ex amoꝛe dat. alioquin non 1nco Zl
ctus ſit donuz vel ab eterno vel ex tꝑe.Tercio qr qd hbabet rõnem doni.ß.ſ. . eſt amoꝛ atris 2 filij. vt di / onnetie
ↄuenientiꝰdicat᷑ de ſpũſancto.donum.ſ.an datum.,. ct aug.⁊ habitũ eſt ſupꝛa. S ⁊c. ¶ Contra. Iſidoꝛus fetn
Auarto vtrũ dona ſpꝛie ↄueniãt ſpũiſancto.Quin / Multis indignis ſpũſancto da dona. l. . ergo cõ⸗ Tnonock
to vtrũ donũ ſit ꝓpꝛietas ſpũſſcti diſtinctiua. Sexto tingit alia vona donari ſine hoc. nõ eſt donum in qꝗ inin
yyrtyn rõne donabilitatis dicat᷑.ſ.ſ.noſter. oĩa alia donant᷑.¶ Item aliqua ſunt dona q appꝛo/ nncgnin
2=ð a pꝛiant᷑ filio. vtputa ſunt illa que dant᷑ ad illuſtratio/ W=
¶ Pꝛ ſpirituffanctus ſit donum quo om̃ia alia dnan / nem intellectus.& ſi loquamura pꝛietate. talia do. W
tur. oſtendit᷑ autoꝛitate ⁊ ratiõe ſic Apls.j.Coꝝ.xij. na vonant in filio ſiue ꝑ filiu nõ vono quod eſt. ſc. alc
Diuiſiones grãꝝ ſunt.idẽ autẽ ſpũs diuidit ſingulis Item filiꝰdatus eſt nobis Eſa.ix. Paruulꝰꝗnatus Grf
ꝓut vult ⁊ loquit᷑ de donis nõ tm̃ gratie gratũfaciẽ- nobis. filius datus eſt nobis. & ſi dat p. ſ.ſ. viget Kiane
tis. ſed etiam que ſunt gratis date. & ſi ꝑ ſpm̃ſanctũ ¶. ſ.. aliquã autoꝛitatẽ vel inſluentiam babeat in ſi⸗ Nkurfne
dant᷑ vtraq;.cum nõ ſit alia dꝛñtia donoꝝ.ipᷣe eſt d lium. hoc aũt eſt n omnia alia dona dona⸗ vegfe
num in q oia alia donant᷑. ¶ Itẽ aug. xv. de trini. per turꝑ ſürnſanckun. Item hoc oſtendit p imwſſt ſbſfnide
donum qð eſt. ſ. ſ cõe oib? membꝛis chꝛiſti pꝛia qui/ bilc. eſto ꝙ intelligat᷑ ꝑ impoſſibile ſpumſanctü non miͤßi
buſq; dona dei dant. ¶ Itẽ roõne oſtendit᷑ ſic. Spũſ/ eſſe.adbuc pater ⁊ filiꝰ intelligunt vt liberales. alio⸗ ig

2
Dit.
n ineſt eis liberalitas a ſpſancto quod falſum eſt.

N ſi ſpũſſanct?eſt dnum in quo alia donant᷑.etgo doni
ee eſt donuʒ. ⁊ donationis eſt donatio.⁊ ſi hoc.motꝰ eſt

motus. ⁊ relationis relatio.⁊ hoc bʒ ph̊s ꝓ inconue

endens nõ poſſit alteruũ determi/
ni D nare erit ibi pceſſus in infinitu. ¶ Re. dom ey cum
dicit A.tſeit⸗ donũ in q̊ͥ omnia alia donant᷑.ablati/
uus iſte põt accipi dupliciter.vel ita ꝙ dicat cõcomi/

nec eſt dvonũ niſi ex tpe.

tantiam. vel ſic ꝙ dicat cauſalitatẽ. Si dicat ↄcomi⸗
In tantiam. ſic intelligendo vlr falſum eſt. qꝛ eſt ſenſus
gi der cum omnibꝰ donis. Quedam em̃ ſunt dona qᷓ
ſemp ſunt cum.ſſ.ſ.vt charitas ⁊ ſapia. Quedã ꝗᷓ nũ⸗
u ie· G ſunt cum. I. . vt timoꝛ ſcruilis. Qucdã qᷓ aliq ſüt
N De cum ſpũſancto. aliquando ſine. vt fides. phetia. et
i uf⸗ hmõi. Si aũt ꝑticulariter intelligat᷑ de donis gratu/
in. W facientibus.ſic vera eſt ⁊ nõ babet inſtantiam. Poöt
dich iten ablatiuus impoꝛtare cauſalitatem. et boc tripli
M.N citer. AUel ita ꝙ dicat ſimpliciter cauſalitatem.et in h
Qui diſtinguit᷑ nec a patre nec a filio.qꝛ oia dona ſũt a pa
33 tre ⁊ a filio ⁊ a ſpnſancto. Vel ita vt dicat calitatẽ et
u ſubautoꝛitatem. ⁊ in hoc diſtinguit᷑ a patre ſed nõ a
Nid filio.qꝛ pater ⁊ ꝑ filium ⁊ ꝑ.ſ.ſ.donat. Ael ita vt di/
Ecat cauſalitatẽ ⁊ ſubautoꝛitatẽ et exẽplaritateʒ.et ſic
föti Apꝛie ſpirituiſancto ↄuenit. Ipſe enim ꝓcedit ꝑ mo
cdũñ pꝛimi toni.ita ꝙ omnis donatio recta ⁊ gratuita
Mn poſt illam eſt ⁊ ab illa accipit rõnẽ donatiõis.Cõce/
aüxi dendum eſt ergo ꝙ ſpũſſanctus eſt donum qͥ oia do
fen na.ſ. gratuita donant᷑ ꝑ cõcomitantiã. et oia dei do
den 2 na donant᷑ ꝑ exemplaritatis cauſam. ¶ Ad illud qð
* ob jcit pᷣmo de Iſido.iam ptz rñſio.qꝙ ipᷣe loquit de
in . donis gratie gratis date.non gratumfacient.¶ Ad
nbür illud quod obijcit᷑ ſcᷣo.ꝙ quedã dona appꝛopꝛiant᷑
. Da filio. Odm ꝙ de donis eſt loqui dupliciter.aut ratio
. ne eius qð ſubeſt. aut ſub rõne donatiõis. Ratõe vo
4 eiquod ſubeſt. aliqua dona appꝛopꝛiant᷑ filio.vt ſa
pientia ⁊ intelligentia.aliqua ſpũiſancto vt charitas
Aatione vᷣo donationis.oia appꝛopant᷑.ſ.ſ.rõne iã
Achi dicta. q; p ipᷣm tanq; p pꝛimũ donũ donant᷑ alia.
en Ad illud quod obr ꝙ filiꝰeſt datet nõ a ſpirituſã
u ri cto.rñdeni poteſt. ꝙ filius eſt datus ſm bumanã na⸗
. turam. ct hoc fuit ꝑ amoꝛcẽ̃ Joh.iij. Sic deus dilcxit
sijn mungñ vt filiũ ſun ꝛc. ¶ Ad illud qð obf. q; ſpuſan⸗
M 11 cto circumſcripto. adhuc manet ratio doni. Dðm ꝙ
circũſcripto. i.ſ. eſt intelligere in deo donoꝝ cauſalita
Aianmeppi, tem ⁊ ſubauẽtem. ſcd non exemplaritatẽ donatiõis
– 1 ſub rõne donationis.qꝛ non intelligit᷑ pcem us amo
S ris. et hoc vltimo modo dicit᷑ ꝓpꝛie ↄuenire ſpũiſan
ansckli 12 cto. ¶ Ad illud quod obꝛ. ꝙ tunc eſt donũ doni. dð.
amex ꝙ motus nõ eſt motus vt termini.ſiliter nec relatio/
4mag nis relatio. tamen vt pꝛincipij. et motus eſt motus.
, q; motus eſt pꝛincipiũ motꝰ. relatio relatiõis. ⁊ ſic
nmmind, dicit᷑ donũ doni. ⁊ qꝛ in creado ſtat᷑ in pᷣmo.cũ ſit pᷣÿ⸗
ſrnii mum donũ.non eſt abire in infinitũ. Pꝛeterea donũ
nü, in diuini ram ypoſtaſim dicit.
S .. Aueio. ) s
nni e ¶ Atrum. ſ. . t donũ ab eterno. vcl er tpe. Et extẽ⸗
imignde poꝛe vf. Aug. xv. de tri. eo donũ eſt quo dat qbꝰ dat᷑.
eu . ſed dat᷑ ex tpe. cc. ¶ Item. v. de tri. eo donũ dicitk
be inn , datur? ipᷣm erat deus.ſed ↄſtat q; daturus erat ex te
cn poꝛe. ſi donñ eſt eternum. tꝑale eſt cã eterni. ¶ Ztẽ
Eortoné Honum em not,, vicit compacionen ad
1 rdih⸗ dantẽ. etiã ad eũ cui dat᷑.g poſito dono.ponit᷑ dãs

⁊ recipiẽs.qꝛ relatio ponit extrema. ſ recipiens ẽ cre

ſum eſt. atura. 5 ac. ¶ Y wonũ addit ſupꝛa datũ qꝛ tonũ eſt
ergo ſi intelligũt liberales. ergo 1 donatoꝛes.¶ Itez

datio irredibilis.g ſi ſpnſſanctꝰ nõ ẽ datꝰ niſi ex tpe.
Itẽ ſicut filij eſt generari.
ita doni eſt vonari. nõ eſt filiꝰ anteqᷓ; generet. ergo
nec donũ anteq; donet᷑.ſᷣ donat᷑ tm̃ ex tpe.ᷓ ꝛn7.
¶ Contra. Aug. v. de trini. qꝛ ſpũs ꝓcedebat vt eſtet
vnabilis.iam donũ erat.ſed pcedere vt donabile.Rᷣ
eſt eternũ. et donũ ab eterno. ¶ Itẽ idẽ expꝛeſniꝰ.
ſpũſſanctus ſempiterne tonũ eſt. tempꝑaliter vᷣo dat
¶ Item hocipᷣm videt᷑ rõne.qꝛ vbi eſt amoꝛ gratui⸗
tus.ibi eſt gratia doni.ſed ab eterno eſt in deo nere
amoꝛem gratuitũ.ergo ⁊ donũ. ¶ Item vbi eſt perfe
cta rõ liberalitatis ibi eſt dnũ. Sed in diuinis ab et
no eſt ꝑfecta ratio liberalitatis. c. ¶ Item ſicut ſe
habet ratio verbi ad rerum pductionem. ſic ſe babs
ratio doni ad gratiarum diſiributionẽ. ſed ante rerũ
ꝓductionem in Bnciio fuit verbũ. ante grãꝝ col/
lationẽ in pꝛincipio fuit donũ.iſſ.dd. q; cũ vonũ
dicat reſpectũ ad euʒ cui dat boc põt eſſe tripliciter.
vel ᷣm actũ.vel pᷣm habitudinẽ.vel pᷣm aptitudineʒ.
Si ᷣm actũ.hoc modo dicit᷑ donum qꝛ dat᷑. Si vᷣm
habitudinem.hoc mõ dicit᷑ donũ qꝛ donandũ aliqñ.
Di ſᷣm aptitudinẽ.hoc mõ dẽ donũ qꝛ donabile. Se
cũdũ pᷣmã acceptionẽ dẽ tpaliter.ſed pᷣm ſcdazʒ ⁊ ter
ciã dicit᷑ eternaliter. ⁊ in his tribus ſ. enſibus accipit

3

Aug. ¶ Concedendũ eſt ;̊ q; m aliquã acceptioneʒ
donum dei dicit᷑ eternaliter. ſicut ꝓbant rõnes indu
cte ad ſcdam partem. ¶Ad illud vo quod obẽ in cõ
trariũ.dm ꝙ; ꝓcedit de dono vt dicit actũ donatio⸗
nis.ct ſic ex tꝑe dicit᷑ vñ nõ valet obiectõ. Ao illð
qð ſcdo obijcit᷑ ꝙ eo dꝛ donuz q̊ daturꝰ c.dðð.q; ſᷣm

iſtam acceptionẽ dẽ eternaliter. qꝛ nõ dicit reſ ectuz
ad creaturã ſᷣm actum ſ̃ ſjm habitũ.ſicut 7 ckeſtina
tio. Oꝛ g obꝛ ꝙ tunc tpale eſt cã eterni.dm qp illud
participiũ daturũ.duo im poꝛtat.ſ.oꝛdinationem ad
dandum. ⁊ actũ oꝛdinationis.⁊ oꝛdinatio eſt eterna
licet actus ſit tpalis.⁊ tũc ablatiuus nõ dicit cauſali
tatẽ rõne actus. rõne oꝛdinatiõis. Doſſet tñ dici q
dicit cãm ↄſequẽtie nõ ↄſequẽtis. Aqd illud qð obẽ 5
ꝙ dicit relationẽ ad extrema. dm. ꝙ relatio actua/
lis ponit vtrũq; extremũ in actu. non aũt relatio ha-
bitu. ſicut ptz. ꝙ deus eternaliter dicit exemplar cre
ature tpalte/Ad ulud qð obꝛẽ ꝙ donũ addit ſupꝛa 16
datũ.dð.qꝙ donũ in qͥbuſdã ↄſequit᷑ rõnẽ dati. vtpu
ta ſunt illa.qᷓ de ſe nõ dicunt liberalitatẽ.niſi ꝓut ad-
dit᷑ eis rõ cõicatiõis.vt liber.cultellꝰ: hmõi In ali⸗
quo datũ ↄſequit᷑ rõnẽ doni.vtputa ĩ eo qd er ſe im-
poꝛtat liberalitatẽ. etiã ſi nunqᷓ; de᷑ donũ.vt ẽ amoꝛ.
⁊ ſic ↄuenit H illud qd obꝛ ꝙ ſicut f „
lij eſt generariac.dᷣm qꝙ; falſum eſt.qꝛ generari dicit
emanationẽ filij.ꝗᷓ ̃m rõnẽ intelligendi pᷣcedit filiũ.
Vnñ impoſſibile eſt qꝙ ſit niſi generet᷑. Donari aũt nõ
ſolũ dicit doni emanationẽ ſ ampliꝰdicit eiꝰcõicatio
nẽ.et hoc ↄſcquit᷑ eẽ doni.⁊ iõ nõ dĩ donũ ex tꝑe. qᷓ;

—☛

4

uis donet᷑ ex tpeo.
Atrum ↄuenientius dicat᷑ de ſpũſancto donũ q; da⸗
tum. Et ꝙ tã ↄuenient᷑ dicat᷑ donũ vt datũ videt᷑.qꝛ

Jaco.j.Omne datũ optimũ ⁊ omne donuʒ pfectuz
eſurſuz eſt. ergo a ſpn‚ſancto ſunt data ſicut ⁊ dona.
8D ſicut ad ipᷣm trãſfert᷑ rõ doni.ita ⁊ dati.¶ tẽ mo⸗
bilis et moti eſt eadẽ rõ.̊ ſir dati ⁊ donabilis.ẽ ſi do
nũ dicit᷑ in ratione tonahilis. datum vo in rõne actu
alitatis dati.ergo eadẽ eſt rõ doni ⁊ dati.ergo ⁊c.
n 4

18

Tiber

Item in quolibet genere pfectioꝛ eſt actus ꝙ; po/

tentia. cũ datũ dicat in actu.donũ in potetia. pfecti
us expmit᷑ aliqd cum dicit᷑ datũ q; donñ. p qð
ris eſt ꝑfectiõis. magis ꝓpꝛie ↄuenit deo. ac.
qñ aliqua duo dicũt de aliqᷓ qꝝ vnũ eſt rõ dicẽdi⸗
rũ de eodẽ illud ↄuenientiꝰdicit᷑ qdð eſt rõ dicẽdi.ſed
datũ ⁊ donũ dẽ de.ſ. .c vt vult aug. eo donũ dẽꝛ. qꝛ da
tur. g̈ magis ꝓpꝛie dẽ datũ. rba datf ↄuenit. ſ. ſ.
ſolũ ex tꝑe ſᷣ donũ eternaliter. ᷓ magis ꝓpꝛie dicit᷑ do
nũ. ¶ tẽ ſi nunq; actu varet᷑.donũ eẽt. ⁊ ſpũs eſſet.
g vr ꝙ, magis pꝛie ↄueuit ei donũ. ¶ Itẽ glo. ſuꝑ il

lud Jaco.ſ.Omne datũ optimũ ⁊c.dicit ꝙ datũ di/

cit᷑ quo ad naturalia. vonũ quo ad gratuita. Si ergo

gratuita aptius appꝛopant᷑.ſ.ſ.qui ſanctificat qᷓ; na/

turalia. & melius in diuinis dẽ de.ſ.ſ. donũ qᷓ; datuʒ.

¶ Gtem donuʒ eſt datio irredibilis.ſᷣ qͥcqͥd deus dat

irredibiliter dat.qꝛ cũ det nihil põt recipe.& in diuis
datũ/rõnẽ habet doni ⁊ induit eius rõnẽ. ↄuenien/
tius ibi dĩ donũ qᷓ; datũ. Rꝰ.ddm ꝙ q;uis in diui/

nis vtrũq; dicat᷑ ⁊ datũ ⁊ donum.tñ ↄueniẽtiꝰ dꝛ d/

num. Et huiꝰ? duplex eſt rõ. Ana qͥdẽ eſt.qꝛ datuʒ cũ
ſit participium.vel nomẽ verbale.ↄcernit tpᷣs.donũ
aũt a tꝑe ſubtrabit.⁊iõ qꝛ oia dona ſupꝛa tpᷣs ſũt.cõ

uenientiꝰdꝛ in diuinis tonũ qᷓ; datũ.Alia rõ eſt.qꝛ do
nũ ſupꝛa ratõnẽ dati addit ↄditionem liberalitatis
pꝛium eſt. ſ.ſ. cuiꝰ ꝓpꝛium eſt ꝓcedere ſᷣm rõnẽ libera
litatis.et ita ᷣm rõnẽ doni vel donabilis.⁊ boc moto
donum vel datum equiualent. Oifferunt tñ.qꝛ datũ

ſiue irredibilitatis.qᷓ eſt ↄditio magne nobilitatis.et
ideo maxime competit diuinis.⁊ hec eſt rõ.qre donũ
appꝛopat᷑ gtuitis donis nõ tm̃ ipᷣi.ſ.ſ.q eſt pᷣncipiuʒ

gratuitoꝝ donoꝝ.⁊ ex hoc pʒ rñſio ad illud de auẽte
gaco. ¶Ad illud ꝗ obẽ ꝙ mobilis ⁊ moti eadẽ
19 eſt rö. dm ꝙ non eſt ſie de mobili ⁊ moto.⁊ dono et

be. Jaco.

tonato. Quia motũ ceſſe.addit ſupꝛa mobile motuʒ.

⁊ dicit totũ qd dicit mobile.Sʒ datũ nõ dicit totum

dqs dicit vonũ quãtũ eſt de generali intellectu nomis

20

21

¶ AVerũ tonũ ꝗpꝛie ↄueniat ſpũiſancto.Et ꝙ ſic videk.
Aug. v. de trini. ſicut in trinitate nõ eſt verbũ niſi fili

„£

niſi appꝛopet᷑. Donũ ẽ em̃ datio irredibił.⁊ B meliꝰ

patebit in. iiij. pbleumate. Ad illud qd obẽ ꝙ actꝰ
eſt ꝑfectio potẽtie.dð.qꝙ aliq̃d eſt in potẽtia ad actũ

dupliciter. Aut ꝓpter imꝑfectionẽ agentis. Aut p/
pter defcctũ ſuſcipiẽtis. Si ſit pptẽtia pꝛimo mõ tũc
actus eſt ꝑfectio potẽtie.Si aũt ſcᷣo mõ.nõ eſt ꝑfe-
ctio. AVñ ſi dicat᷑ ꝙ ſol actu lucens põt domũ illũina-
re q̃ nõ eſt aꝑta.⁊ domũ apꝑtã illumiat.nulla oĩo ma/
ioꝛ notat᷑ ꝑfectio qᷓ; ante.Sic intelligẽdũ eſt de dona

bilitate ⁊ actuali donatiõe.(¶ Ad illud qd obr̃ datũ

eſt rõ dandi donũ.qꝛ iõ donũ qꝛ dat᷑.dm ꝙ nõ ẽ to

ta rõ ſicut dicit᷑ in lra.ſᷣ ſolũ in cõpatiõe ad eũ cui da

tur. Ael põt dici qᷓtum a parte ni i intellectus.iõ do/
nũ dicit᷑.q; dat᷑ ſed tñ a ꝑte rei eſt ecõuerſo.qꝛ iõ da

ueſtio.iiiſj.

tur quia don

us.ita nec donũ niſi.ſ. ſ. ¶ Ytẽ tonũ dicit emanatõeʒ
modũ liberalitatis. hoc aũt eſt ꝓpꝛiũ ſoliꝰ. ſ.ſ. S 2c.
ſtẽ donũ dei dẽ relatiue ad donatẽ.ſ̊ donãs nõ tmj̃

pr̃ imo etiã filius.qꝛ vterq; eſt mittens.ᷣ donũ dẽ

relatiue ad patrẽ ⁊ filiũ.⁊ ſi hoc.diſtinguit᷑ ab vtro⸗
Coö⸗
tra. Donũ dẽ in habitu.ſᷣ datũ dr in actu. datũ ad/

q;.g nec pater nec fili?. ſolũ.ſ.ſ.dꝛ ꝓpꝛie donũ.

1 4 4 4

dit ſupꝛa donũ. cui ↄuenit eſſe ꝛatũ ⁊ rõ doni. Sed
datũ ↄueit trinitati.qꝛ tota trinitas dat ſe.ꝭ̊ ⁊ donũ.
Itẽ conũ dicit reſpectũ

nõ ergo —
ad dante. ⁊ ad eſi cui dat᷑.ſi eſt.

reſpecti ad danté aut fecip te. in

pter reſpectuz

ad recipientẽ.q ſimiliter filius datꝰ eſt nobis.⁊ ma,
gis etia datus qᷓ; ſpuũs. Si vᷣo ad dantẽ. Contra. filiꝰ
dẽ ꝓcedere a dante.ſ.a patre.ẽ vr̃ ſm coem rõneʒ fi⸗
lio ↄuenire.Si dicas ꝙ filius nõ ꝓcedit ꝑ modũ do
nabilis.neq; quõ datꝰeſt. ſᷣ quõ natꝰ.Contra.filiꝰſic
ab eterno ꝓcedit.vt tꝑaliter eſſʒ miſſibilis.qꝛ eo mit
tit᷑ filiꝰ q̊ generat᷑.ſᷣ miſſio nõ eſt aliud q; donatio.

fillus pcaiſit ve onabilix ſ Rtei arus ſ flis

tꝑpe.aut erat ad hoc habilis ab eterno.aut nõ. Si ſic
ergo ꝓceſſit vt donabilis. Si non. aliqͥd ↄuenit ex
tꝑe filio ꝗd repugnat eterne emanationi.qð eſt incõ
enueg⸗ zedregula eſt ꝙ omne nomẽ dicẽs reſpe⸗
ctũ vel 24 creaturas eſt cõe tribꝰ.ſᷣ donũ eſt

num dicit᷑ in diuinis ꝓpꝛie ſiue ꝑſonaliter.nõ eſſenti
aliter. ſicut verbum ꝓpꝛie dicit᷑ de filio. Datũ autem

poteſt accipi ⁊ eſſentialiter ⁊ ꝑſonaliter. ſiue ꝓpꝛieet

cõiter.tota em̃ trinitas dat ſe.⁊ tñ pr ⁊ filius ꝓpꝛic

dant ſpũmſanctum. Pꝛopter boc notandum.qꝙ da/
tum de ſui ratione.ideʒ eſt qd cõicatum. Poteſt igit᷑ 2

hoc qʒ eſt datum dici cõicatũ ex liberalitate.⁊⁊ ſic eſt

commune toti trinitati. Ael ex liberalitate ⁊ autoꝛi/

tate. ⁊ ſic ↄuenit.ſ.ſ.et filio.q habent ſubauẽtem re
ſpectu patris. Ael poteſt dici datum ex liberalitate?-
auẽte.nõ tĩ cõicatum.ſᷣ etiã ꝓductum.⁊ hoc mõ ꝓ

dum eſt ꝙ donum ꝗpꝛie dr in diuinis de.ſ. ſ.
lud qð obẽ ꝙ datũ addit ſupꝛa donuʒ.dm q; ᷣm cõ

dicit cõicationẽ in actu ſᷣ donũ in habitu.Et . D
munẽ acceptionẽ dati ⁊ doni.aliquid dicit dnum vl

tra qᷓ; datum. ⁊ datumvltra qᷓ; donuʒ. Donum vltra

qᷓ; datum. impoꝛtat emanationẽ ꝑ modum liberali
tatis. Datum vo vltra q; donum impoꝛtat actuʒ cõi
cationis:qꝛ donum dicit habitum. et iõ qꝛ illud qdʒ
addit donum ſuꝑꝛa datum eſt ꝑſonale.iõ donũ ẽ p/
pꝛie ꝑſone.ſ.ſ. Ad illud qð querit᷑ rõne cuiꝰ reſpe/25
ctus dicat᷑ donũ ꝓpꝛie.iã pʒ rñſio.qꝛ rõne reſpectèad
dantẽ.nõ inquã rone reſpectus ſimplicitcr. ſᷣ ratöòne
talis reſpectus.qꝛ emanat ꝑ modũ donabilis.qð eſt

Apꝛium.ſ.ſ. Oꝛ g obẽ ꝙ emanat ꝑ modum donabilis

filius.dð.ꝙ falſum eſt. Ouis em̃ donabilitas ſiue li/

beralitas coicet᷑ filij generationi. non tamen ceſt rõö

emanandi.qꝛ cõicat᷑ eternaliter. iõ dat᷑ tꝑaliter. ſ q;
nõ eſt rõ emanandi.iõ nõ emanauit filiꝰ vt donũ ſed

ſolus ſpirituſſanctus.¶ Acd illud qð vltimo obẽ de 26

reſpectu ad creaturã.dðm ꝙ hoc intelligit᷑ de illo no
mine qð impoꝛtat ſolum reſpectum ad creaturã.nõ
ſone ad ꝑſonã.donum aũt vtrunq; impoꝛtat.iõ nõ

abet beu locum.

ueſtio. v. eEg

¶ Atrum tonabilitas ſiue donuʒ ſit ſpꝛictas diſtincti

ua.ſ.ſ. Et ꝙ ſic vr. Dicit em̃ aug.v.de tri.eo eſt vnũ
quo ſpiritus.ſed ſpiritꝰeſt ꝓpꝛietas diſtinctiua.ergo
et donũ. ¶ Item aug.xv.de trini.aſſignans dꝛñũtiam
ceſſionis filij ⁊.ſ.ſ.hanc ponit.qꝙ ille ꝓcedit ꝑ mo/
um dati. ſed iſte ꝑ modũ toni.gᷓ ſi bec dꝛñtia atten/
dit᷑ penes ꝓprietates diſtinctiuas.vt pʒ.qꝛ natiuitas
eſt pꝛietas filij.ergo ⁊ donabilitas ſiue donuʒ ẽ ꝓpꝛi
etas.ſ.ſ. ¶ Nẽ hocipᷣm vr rõne.qꝛ ois ꝓpꝛietas ſᷣm
quã pſona biffert ab oibꝰalijs.ẽ ꝑſone pꝛietas diſti/
ctiua.ſᷣ donũ ineſt ſoli pſone.ſ.i.⁊ ſp. eſt ꝓpꝛietas eꝰ

ꝑſonalis.¶ Itẽ ꝓprietates in diuinis ſt relatiões: ß

.dom ꝙ ſicut pʒ ex verbis aug. So 22

dil-/24

4

ditt
cuc
pnuche
nf
rscſt
Parien
ſdins
eu⸗

piite N
len.
muͤht
ugenen
ſodicbact
tcban
Pensd
Edate
toditi
uſſcte
nochin
wotiode
Oden
Notte
1iconue
lic
Qona
ohctun
Gteſea
ſanei
Uamnoi
ſatos:
ſillk
mau
hieial
Nberhee
ſemut
lrfetpe
ſenhlter
hunſtqrd⸗
uliisiſ
thimoſin
Metteleq
kͤlihtsref
inun
henſcore
Uugzehor
ſohctarci
oſülben
itth
ccdobi⸗
wnüdi
Ntoniag
ic neſſ
actiip
ingogebi

tlingi⸗
iconhtn
lipintn
gegkuns
eſe
Peugfi

„

dfere

XVIII
rna l. ad patrem ⁊ filium. magis apparet in boc nomine tionẽ. ꝑ tñ different eam nominãt. Hã ſpũs dicit eã
diöa, donum q; in hboc nomine ſpiritus.ergo vtraq; eſt per pꝛincipaliter ꝑ comꝑationem ad vnũ ꝓducentem qᷓ
ari dnal. Coners iei dicens reſpectum ad creatu eſt vis ſpiratiua. Amoꝛ pꝛincipaliter q;tũ ad moduz
uiün ras eſt ꝓpꝛietas diſtinctiua pſone. qꝛ omni reſpectu emanandi.qꝛ vt nexus. Donũ vo qtu ad reſpectuz
ſctiniſ ad creaturam circumſcripto. tenet diſtinctio pſona oſequentẽ Et ſimiliter emanatõnẽ vbi otingit tripli 32
Aimid lis.ſed tonũ dicit reſpectum ad eum cui dat᷑ ⁊c. citer ſignificari.ſ.pꝑ hoc nomen filius.imago. ⁊ vbũ.
anngiz Di dicas. ꝙ non eſt ꝗpꝛietas ſm compationẽ quuam Quia a vi nature filius. Quia modum expꝛeſſuz.
Smlin babet ad creaturas.ſed ad dantem. ꝑi ratiõe.ſ.ſ. erit imago. Quia aliis expꝛeffiuum i5 verbũ. Similiter.
anki Apꝛictas viſtinctiua cum non dicat reſpectũ ad mit / a vi ſpiratiua.ſpns. Quia ꝑ modũ nexꝰ.amoꝛ. Quia
Lornemtidi, tentem. ¶ Item omnis ꝓpꝛietas diſtinctiua dicit᷑ ab nos natus cõnectere. donum. et ſic patet ꝙ vna eſt
cköeniſ actu nõ ab habitu. Ende pater dr qꝛ generat. fiius notio. aliter ⁊ al iter nominata m rones conſequen⸗
DR D quia generat᷑.ſpũs vo ſanctus qꝛ ſpirat᷑. ſed donum tes.ideo nõ eſt ibi ſinonimia. r
kiuegſnlin nõ dr ab actu donandi.ſed ab habitu. alioqn nõ die ueſtio.vyv. f
tdaidfn ret᷑ ab eterno.ergo ⁊c. ¶ Item nullius alteriꝰ pſone ¶ Atrũ rõne wonabilitatis dicat̃ ſpũs noſter: Et ſic
igenini ꝛietas diſtinctiua. accpit᷑ in relatione ad creaturã videt᷑. Quia noſter dicit poſſeſſonẽ nos nõ habu⸗
krifine vel dicit reſpectum.ſed donũ dicit hoc.⁊ nõ ꝓpꝛie imus aliquid diuinũ niſi largitionẽ donationez.
nenn tas diſtinctiua. ¶ Item ſi donũ eſt pꝛietas diſtincti cũ ſpuſſanctus dicat quig diuinum. qd dicit no⸗
igöam ua. ſ.ſ. et eius notio. tunc ergo.ſ.ſ.amoꝛ nõ eſt ꝓpꝛie ſter. hoc eſt Ntione wonabilitatis. ¶ Item boc etiaz
S tas.quia ſi ſpũs ⁊ amoꝛ eſt ꝓpꝛietas.ergo ſunt ſeptẽ viget᷑.qꝛ etiã dicit ſpũs noſter. nõ a it dicit filius wel
giirin notiones.quod eſt ↄtra communẽ opinionẽ omniũ. pater noſter. ꝓpter aliquam pꝛietatẽ que eſt in ſpi
ini Si dicas.qꝙ eadẽ impoꝛtant᷑ ꝑ hec tria noia.̊ vidẽt rituſancto. ⁊ nõ in atre ⁊ filio. ſed hec no eſt niſi wo⸗
— nomina ſinonima vt marcꝰ? tuliꝰ.qð ẽ eque magnuʒ nabilitas. c. ¶ Beem anteq ſpũſſanctꝰ habitet in
ſainng, 27 inconueniens. ergo ⁊c. ¶ Eo. dð.ꝙ ad boc dixerunt nobis. nõ dicit noſter. ſed inhabitat ꝑ wonationẽ. er⸗
zazundt Aliqui.qꝙ donũ dupliciter eſt in diuinis conſiderare. go dꝛ noſter roõne vnabilitatis. ¶ Contra. ſi rõne wo
. znnnu AVno modo ꝓut dicit reſpectum ſolum ad donato/ nabilitatis. S cũñ donabilitas ſit pꝛietas pſonalis nõ
awen rem.et hoc mõ dicit aug.ꝙ eo dicit vnn quo pꝛoce/ eſſentiał.vr ſolũ dici de pſona ſſancti.hoc aũt fal/-
tuan Aaia dit.⁊ ſic dicunt ꝙ donũ eſt ꝓpꝛietas diſtinctiua ſpiri ſum. qꝛ dicit᷑ deus noſter. ¶ Ntẽ ſi rõne donabilita
nni tuſſancti.Alio modo dicit᷑ donuʒ ꝓut dicit reſpectiũ ergo ↄſtat ꝙ non ꝑ comꝑationẽ ad dantẽ. ſed ad eũ
RR ad eum cui dat᷑.⁊ ſic nõ dicit ſpeletaren diſtinctiuu cui dat᷑.ſed filius datus eſt nobis etiã magis qᷓ ſan⸗
nſguannſ ſß oſequens ad ꝓpꝛictatem diſtinctiuam¶ Sed illud ctuſſpũᷣs. ⁊c. ¶ Item ſi rõne donabilitatis. 5 v eg
an nõ videt᷑ poſſe ſtare. nam donũ ſp aliquam cõpatio/ uenienter dici vonũ noſtrũ. ¶ Itẽ ſi rone tonabilita
linnn nem dicit ad eum cui dat᷑ Intellecto em̃ ꝙ no ſit d tis,cñ donabilis ſit nobis magis inqtum ſanctus.

„ 4

nabilis alicui.impoſſibile eſt intelligere ꝙ ſit donuʒz.

incytum ſpus. meli? dʒ dici.ſ. ſ.nr. qu tñ nõ dici᷑f.·

28 Et pter hoc eſt aliter dicendum ſicut pꝛius tactum

m Querit᷑ generaliter de qby poſſet dici n. Re.. dd. 3 3
eſt. ꝙ donũ pᷣter reſpectum quẽ impoꝛtat ad dantes

ꝙ meũñ ⁊ nr̃Dm dupliciter pñt attribui alicui.vel me/

e

mnchguini impoꝛtat reſpectum ad eum cui dat᷑. Sed hoc poteſt diante cõpoſitione.vel immediate. Si mediante cõ⸗
trini eſſe tripliciter. Ael m actũ vt qꝛ datus. Ael ᷣm hapoſitione. ſic de ſe ponũt ꝓpꝛiã habitudinẽ circa fmi⸗-
i ingi bitum vt qꝛ dandum. Vel ſᷣm aptitudinem. vt quia nũ.ſ.habitudinẽ poſt. eſſionis. vt cñ dr. hoc eſt meuz.
hefnenn donabilis.⁊ iſte reſpectus adeo ↄiunctus eſt pꝛimo. ⁊ hoc mõ.qꝛ ois qͥ bʒ ſpm̃ dei.hʒ deũ ⁊ oia qᷓ ſunt dei.
nr,Müdat vt pꝛimus ſine hoc non poſſit eſſe. nec intelligi.imo boc mõ meũ ⁊ noſtꝝ vlł tuũ põt dici de oĩ ꝗq; in deo ẽ
nmtottene de ncẽtate ſeqͥt᷑.ſi pcedit ꝑ moũ doni. ꝙ; ſit dnabil. cõiter.ſed magis Pꝛie de filio. qꝛ datus eſt nobis per
siiis et iõ ſeq̃ns reſpectꝰnõ aufert pᷣmo qjn ſit Pꝛietas di incarnatione maxime aũt de. ſ.ſ. q eſt pignus eterne
n.,N ſinctiun. dd. ẽ ꝓpᷣetas diſtinctiua rõne pᷣmi re- bhereditatis. VUñ ↄcedendũ ꝙ rõne dnabilitatis põt
muire. ins ſpectꝰ.ſcdᷣo reſpectu nõ repugnte.ſed ↄſonãte. Ex h int alias pſonas rõ poſſidẽdi appꝛopari.ſ.ſ. Põt eti⸗
zanmnmutitt patet reſponſio ad pꝛimũ.qꝛ ille reſpectus talis eſt am B qð eſt nr̃m attribui alicui imediate.⁊ ſic nõ di⸗

– nõ põt circũſcribi ᷣm aptitudinẽ ob emanationẽ per cit habitudinẽ.ſᷣ tm̃ rõnẽ habitudinis impoꝛtate per

1weketnn modũ liberalitatis. ⁊ patet qꝙ; nõ eſt ſimile de miſſiöe terminũ cui vnit᷑.ſic.n. nullivnit᷑ niſi qð impoꝛtat re
cheeni 2 de dicit reſpectũ ᷣm actũ.nõ ᷣm aptitudinẽ ¶ Ad il ſpectũ explicite.vt pr̃ nr.vel meꝰ. vel implicite vt liᷣ
inmm lud qdð obꝛ ꝙ ꝓpꝛietas diſtinctiua dz dicere actũ.dů. meus.i.poſſeſſio mea. ¶Gcom boc notadũ. nõ dꝛ
q; donũ dicit duplicẽ reſpectũ.⁊ rõne buiꝰdicit com ꝑ½ meus vl noſter de aliqᷣ; niſi m illud nomẽ ᷣm qð dĩ 3 4
ꝑpationẽ ad duplicẽ actũ.Rone pꝛimi reſpectus dicit HB eẽ huiꝰ. hoc aũt eſſe buiꝰ.pᷣt dici ßm triplicẽ habitu
4aut actũ ꝓceſſionis.rõne ſcdi dicit actũ cicationis. Dꝛi dinẽ. Aut infoꝛmationis vt albedo petri. ⁊ bac habi
ngen 4 mũ actũ impoꝛtat in actu.ſcdᷣm in habitu. ⁊ ratioe pᷣ tudinẽ impoꝛtãt noia q̃ ſignificãt in abſtractiõe. ⁊ qꝛ
tu mi eſt ꝓpꝛietas diſtinctiua nõ ratione ſcdi.¶ Ad il - nihil diuinũ compꝑat᷑ ad nos ſᷣm habitudinẽ ifoꝛma-
AENNNe— 5 *
Re

nigtil 50 lud quod obẽ ꝙ i alia ꝑſona hoc nõ eſt. rñdẽt qͥdã tionis.iõ nõ põt dici de nomibus abſtractiuis noſter

nan t ſpũſſanctus eſt tercia pſona.ideo nobis ßm rationẽ iõ nõ dẽ deitas nr̃a.nec eternitas nr̃a. dõt etiã ſcoo
a f intelligendi immediatioꝛ. ⁊ ideo ꝓpꝛietas eiꝰ ſumi dici boc eſſe huiꝰ ſᷣm habitudinẽ cauſalitatis.⁊ hanc
n in compatione ad nos.nõ ſic in alijs. Aliter põt ſol ⸗ habitudinẽ impoꝛtant noia qᷓ dicũt actũ.vt creatoꝛ.
iinguſe tebit. Aala quod obꝛ de pluralitate notionuʒ. etia tercio mõ.boc eſſe hui? ßm habitudinem coꝛre⸗
SS 31 Dum ꝙ; ſpũs. amoꝛ. 2 donũ. eandẽ ꝓpꝛietatem dicũt lationis.et hanc habitudinem impoꝛtãt nomina re
Ani rone differentem. Eandẽ inq;ᷓ notionẽ dicunt. qꝛ di / latiua. Sed bec ſunt dupliciter.quia q̃da dicũt reſre

nat pſonarũ equalitatẽ.qꝗ

ctum pſone ad perſonam. Quedam aũt reſpecttum

ad creaturam.e his

ſonam. nõ dicit men
nos. vt dñs. magiſter. noſter. E &*
nabilitas qtum ad illum modũ dicendi noſtrũ.nihil
facit ſicut ꝓbant rõnes ſcdᷣo inducte.bᷣ hoc facit re

ptinent a

ſpectus. qꝛ ſ ſs dictereſhecth ad ill
⁊ hoc ſumus nos.ideo dicit ſpno noſter. Sinder
us.· quia imponit᷑ ab actu quem bʒ circa nos. vt dicit
dam̃.ideo dicit᷑ deꝰ noſter. Eſt ergo regula.qꝙ debis
dicit᷑ noſter. qᷓ dicũt reſpectũ ad nos ſᷣm babitudinẽ
cauſalitatis vel coꝛrelationis.⁊ ſic patẽt oĩa obiecta.

que dicunt reſpectum ad per ⸗
el noſter. De bis aũt que ad
recte dr noſter. Doᷣm & ꝙ do

0 Diſt. xix. de ppꝛietatibꝰ ↄditiõibꝰqͥdã mõ cẽntialibꝰ ⁊ qdã mõ pſonalibꝰ trinitat? vnitat.
Anc poſtq;ᷓ coeternitatẽ triũ ꝑſonaꝝ ⁊c. Terminatis duabꝰ? partibus in qͥbus magiſter egit de bis qᷓ
eſſentie vnitatem ⁊ ꝑ

ſohanm pluralitat ſigilatim bic incipit tercia pars in dua detenni
ſil recipit pluralitatẽ ⁊ vnitatẽ. Et hec ꝑs bʒ tres ptes pᷣncipales. In pᷣma

—

ꝓponit in quibus oſiſtit equalitas.J n ſcda ꝓbat ſt paliter. ibi. Munc igit᷑ ſupeſt oñdere ⁊c. In tercia.qꝛ in ꝓ
bando ꝓpõnes dubias dixerat.in quibꝰdictio exduſiua generat ambiguitatẽ.iõ detminat qualiter dictõnes

excluſiue accipiunt᷑ in
lis in qua ꝓponit ea in

nitate. magnitudine.⁊ poteſtate. In ſco
q; enumerent᷑ iſta quaſi diuerſa ⁊c.

diuinis.infra di.xxj. 8O oꝛigine ex pꝛedic Ama pꝑs pꝛincipa/
quibꝰequalitas ↄſiſtit.hð duas ptes. In nna parre wponit oſiſtit in his tribus. eter
a ne crederent᷑ hec tria diueria. oñdit ꝙ bec ſunt idem in deo. ibi. Cñ
ilr ſcda pars pꝛincipalis in qua ꝓbat equalitatem diuidit᷑ in duas.

rxxj.Nic oꝛit᷑ q trabens oꝛiginẽ ex pꝛedictis.¶

Suppoſito em̃ ꝙ in diuinis ſit equalitas q;tuzʒ ad eternitatẽ.oñdit pᷣmo equalitatẽ q́;tum ad magnitudinẽ.
ſcdo q;'tum ad poteſtatem.infra di.xx. Huc oſtẽdere reſtat quõ aliqua ⁊c. Prima iteꝝ ꝑs habet duas. In p

ma ꝓbat equalitatem

Sedꝗ iam nunc ad ꝓpoſitum redcamus. Pꝛima ps in ꝗ̊ᷣ

magnitudinis ꝑ eſſentie vnitatẽ. Scoo ꝓbat equalitatẽ excludendo inequalitatẽ ibi.
ꝓbat ꝑſonarũ equalitatẽ q;tũ ad magnitudinẽ ba

——

bet duas. In pꝛima pbat p eẽntie indiuiſionẽ ſiue vnitate. In ſcda ꝑ illam eandẽ. oñdit eſſe in ꝑſonis circõ/

Mane poſti In

pte iſta ſunt dubitati/

ones circa lrãm. ⁊ pꝛi
mo dubitat᷑ ð ſitu bu /⸗
ius ptis.cũ em̃ vnitaf
in ſbᷣſtãtia faciat id⸗e-
ptitatez. vnitas in qᷓn

titate equalitatẽ.vni/
tas in qualitate ſimili

tuginez. pari rone vi⸗
get᷑ ꝙ deberet detmi ⸗

nare de idemptitate ⁊

ſimilitudie. qꝛ ſi de hiſ
non determinat. vß

nec de equalitate de/

beret facere ſpeciale,y
tractatũ. R. dom q
oſtẽſa pfecta equalita
te. oſtẽdit᷑ ꝙ oimoda
ſit in natura idempti/
tas ⁊ ſimilitudo.⁊ iõ
determinata equalita
te.nõ eſt opoꝛtunũ de
alijs determinare. ſed

magis de equalitate

determinat. ſpter be⸗
rreſes extirpandas. ar

rianoꝝ maxime. qͥ po

—

ſuerunt inequalitateʒ
in diuinis. ⁊ iõ diffici/
lioꝛ ⁊ vtilioꝛ circa hoc
verſat᷑ diſputatio.

inceſſionem. ibi. Et inde eſt ꝙ pater dicit᷑ eſſ⸗ c in filio.

aenundine. poteſtate. ℳ„92
Ainc poſtq; coeternitatem trium pſonaꝝ pꝛo
n modulo facultatis noſtre inſinuauimus.ia de
aearundẽ eq̃litate aliqͥd eloqͥ ſuꝑeſt. Fides em
catholica ſicut coeternas.ita ⁊ coequales tres ꝑſonas
aſſerit.Equalis eſt em in omnibus patri filius.? pawiim·
2 filio ſpũſſanctus. Ouia vt ait aug.ĩ li.de fide ad pe⸗ Aug.
trum. bꝛeuiter apiens quõ intelligat᷑ equalitas.docet
ullus hoꝛum aliũ aut pᷣcedit eternitate. aut excedit
magnitudine. aut ſuꝑat poteſtate. Quia nec filio nec
ſpũſancto q́;tum ad nature diuine vnitatem ptinet.
qut anterio? aut maioꝛ eſt pater filio.nec filius ſpũſann⸗-
cto. Eternum quippe ⁊ ſine initio eſt.qꝛ filius de natu /

De equalitate triũ pſonarũ que conſiſtit in eternita “ XIX .

ra patris extitit. ⁊ eternũ ac ſine initio ẽ. ꝙ ſpũſſanct⸗
de natura patris filijq; ꝓcedit. Ob hoc S tres vnũ re⸗

cte credimus ⁊ dicimus deuʒ. qꝛ vna pꝛſus eternitas.
vna immenſitas. vna naturaliter eſt triũ ꝑſonaꝝ diui
nitas. Ecce bꝛeuiter aſſignauit Aug.in quo trium ꝑpſo
nay ↄſſiſtat equalitas.ſ.qꝛ alia aliã nõ excellit.aut eter
nitate. aut magnitudine.aut poteſtate. .
¶Neternitas ⁊ magnitudo ⁊ poteſtas in deo ſunt

vnum licet ponantur quaſi diuerſa.

4 E unq; enumerentiſta quaſi diuſa. in deo tñ vnũ : idẽ
ſunt. i.eſſentia diuina ſimplex ⁊ incõmutabilis. Unð

aug. in. vij.li. de tri. Nõ alio magn. alio de⸗ eſt. ß eo
magnꝰqͥ deꝰ.qꝛ nõ ẽ illi aliud magnũ eẽ. aliud deũ eẽ.

a ¶ Coetnitatẽ triũ pſonaꝝ. Ar̃ male dicere ꝙ coeq̃litas ↄſiſtat in etnitate. qꝛ iße diuidit coeternitatẽ eql/
tate. ſi ab ea diſtinguit᷑ qᷓtũ ad eternitatẽ no attendit᷑ equalitas.R. dᷣm ꝙ eqlitas ꝑfecta in ena

ſiſtit. ⁊ mgr cõdiuidit eq̃litatẽ ðᷣ eterni

7

tatẽ q;tũ ad alia duo mẽbꝛa.ſ.magnitudinẽ ⁊ potẽtiã. b. Mon alio

magnꝰ ⁊c.· vidr pari rõne.cũ alio ſit deꝰ.alio pf̃. ꝙ alio ſit deꝰ.alio magnꝰ. Si dicas ꝙ quãatitas trãſit in ſbaʒ.
relatio nõ.Obr ꝙ illud nõ ſoluit.Aug.em̃ loqͥt᷑ de foꝛmali pᷣdicatõe.⁊ ↄſtat q foꝛmalit᷑ loqᷓndo ꝙ; ſicut iſta ẽ

2 falſa. de? magnodeitate. vl de?ẽ magn?magtudie. ſic ⁊ iſta. pꝛ ẽ magnꝰ.Re. dom q q;uis ſm ronẽ loquẽdivxx

7 *

intelligendi a ꝑte nr̃a. magnitudo in diuis dicat᷑ ꝑ modũ ꝗntitat.⁊ deitas p modu ſbe. tñ a pte rei nulla ẽ oi.
no dꝛia. Mihil. n. de magtudie vẽ. qd ñ dicat᷑ de ſba. In reloe ãt pꝛnitat ñ ẽ ita. Aliqᷣd.n.pᷣdicat᷑ de pꝛnitate q8

iinn
MU

andt
fone
1.
üſar
A
M/GJ

Eadeʒ quippe eius magnitudo eſt que virtus.⁊ ede

Oꝛ magnitu eẽentia que magnitudo. Pater g ⁊ filius ſił vna eẽntia
eſt dei eẽntia. ⁊ vna magnitudo. ita ec et potẽtia dei eẽntia diuĩa E.
AAinnde Aug.in.vij.li.ofeſſionũ. Volũtas ⁊ potentia
vvo. e dei deus ipſe eſt. Eternitas q; dei eſſentia diuina eſt.
Aug po⸗ e Qð aug.oñdit ſuꝑ illü locũ ps. In generatione ⁊ ge
deus eſt. d nerationem anni tui. Eſt generatio generationũ que
nõ tranſit collecta de oĩbus generationibꝰ.i.ſancti.in
illa erunt anni dei qui nõ tranſeunt. i. eternitas dei. nõ
et᷑nitas dei eni aliud ſunt anni dei.aliud ipſe.ſ anni dei eternitas
dei eſt. Eternitas vo ipᷣa dei ſuba eſt nihil habens mu

deus eſt. r. Hil r
tabile.Incõcuſſe ergo teneamus ꝙ vnũ ⁊ idem eſt.ſ.

eſſentia diuina.dei eternitas. potentia. magnitudo.et
tñ ↄſueuit ſcriptura hec ⁊ his ſilia quaſi diſtincte po⸗

nere. In his ergo verbis triũ ꝑſonarũ equalitatẽ bꝛe/

uiter complexus eſt aug.qꝛ alius aliuʒ nec eternitate.

nec magnitudine.nec potentia ſuꝑat.QO aũt eternita

te aliqua triũ ꝑſonaꝝ aliam nõ excedat ſupꝛa oſtenſũ

eſt. vbi coeternitas triũ ꝑſonarũ inſinuata eſt. .
¶ UVna ꝑpſona nõ eſt maioꝛ alia. nec maius aliquid
due q; vna.nec tres vel due q́; nna. c
Munc igit᷑ ſugeſt oſtẽdere ꝙ magnitudine vel potẽtia
aliꝰ aliũ nõ excedat.et pᷣus de magnitudine videam⸗.
¶ Pꝛobat equalitatẽ magnitudinis ꝑ eſſentie vni⸗
tatem. 2555„m
¶ Scienduʒ eſt g. qꝛ pater nõ eſt maioꝛ filio.nec pat vel
filius maioꝛ ſpũſancto.nec maius aliqd due pſone ſi⸗

mul ſunt q; vna.nec tres ſimul maiꝰ aliqͥd q́; due.nec
maioꝛ eſt eſſentia in tribus q; in duabus.nec in duab?

qᷓ; in vna.qꝛ tota eſt in ſingulis. Vnde ) oh. dam̃. ait.

Conſitemur deitatis naturã omnem pfecte eſſe in ſin /
gula ſuaꝝ ypoſtaſeon.i.ꝑſonaꝝ. oẽm in patre. omnẽ?

in filio.omnẽ in ſpũſancto. IJdeoq; pfectꝰdeus pf. ꝑfe
ctus deꝰfilius.ꝑfectus deus ſpũſſanctus.
. ¶ Per eſſentie indiuiſionem ſiue vnitatem. ꝓbat eqli
tatem magnitudinis ꝑ circũinceſſionẽ.ſ.quomõ dicit᷑
eſſe deus pater in filio ⁊ filius in patre.⁊ ſpũſſanctꝰ in
ytroq;.⁊ ſingulus in ſinguis.

„

l e
E? EEt inde eſt ꝙ pater dicit eſſe in filio.⁊ filiꝰin patre. et
ſpũſſanctꝰin vtroq;.⁊ ſingulus in ſingulis. Vñ augꝰ.

in li. de fide ad petrũ. Pꝛopt vnitatẽ naturalẽ.totꝰpp
in filio ⁊ ſpũſancto eſt. totꝰcq; ſpũſſanctꝰin pfe ⁊ filio ẽ

Nullꝰhoꝝ extra quẽlibet ipᷣoꝝ eſt ꝓpter diuine natu⸗

re vnitatẽ.Ecce hic aperit aliquatenus( Mõ enim ple⸗

ſum dicere ⁊ innuere

nõ põt dici de eẽntia.
ſicut diſtinguere di⸗
ſtinguin.
c generatione ⁊ ʒ
generatõnẽ anni tui.
Videt᷑ male dicere.qꝛ
in er᷑nitate niła cadit
variatio.g cũ annꝰva
riationẽ habeat. ñ dʒ
tranſtferꝛi ibi. Itẽ in il
ꝗ eternitate eſt oimo
da ſimplicitas ⁊ imꝑ/
tialitas. ; n debẽt pl
dici annos. R. dm.
ꝙ iuxta modũ nr̃e in⸗
firmitatis.⁊ intelligi -
mus diuinã trinitatẽ
vł et᷑nitatẽ.⁊ noiamꝰ.
qm̃ annꝰ dicit ↄpletã
tpis reuolutionẽ hm
decurſum ſolis in ʒZ3o⸗
diaco.⁊ regreſſum ad
idẽ punctũ:⁊ diuia et᷑
nitas eſt pfecta ⁊ du/
ratiões ceteras circũ/
plectens.iõ ad ipßam
tranſtulit ſcpᷣtura no/
men anni. Rurſus qꝛ

intminata. ? a ꝑte añ

⁊ a ꝑte pꝰ.iõ nõ annũ
dicit.q.terminũ habe
at.nec gencrationem
ſingulariter. ᷣ plurali
ter annos.⁊ generati
oncs ſimiliter. Rõne
& erfectõnis ⁊ intmi
natõnis tranſfert᷑.nõ
ratione variatonis.

d¶ Eñ generatio ge⸗
nerationũ. Nidet᷑ fal

RAR

q in generatione ſan/⸗

ccoꝝ ſint anni dei et⸗

nitas. Quia duratio
ſanctoꝝ eſt finita a pꝑ-
te ante. ſed eternitas
dei eſt infinita a parte
ante ⁊ poſt. ergo ſan/
cti nõ ſunt in illa. Itẽ
quo mõ eſſendi in.eſt
generatio ſanctoꝝ in

llllla. Sicut mẽſura. ñ.
NAꝛ dei eternitas ſolius

dei eſt menſura. Si ſicut cauſa in effectu. ſed boc modo eſt in ceteris creaturis. Re. dm.illud verbũ nõ eſt di

„

ctum per commenſurationem. neq; per equali

tatem. ſed ꝑ concomitantiam ⁊ confoꝛmitatẽ.Quia enim ge⸗/

neratio ſanctoꝝ a parte poſt durat in infinitum. et durat etiam ſine variatione.ideo illam ſi ummam eternita

tem ineternum comitatur.et ei expꝛeſſe cõfoꝛmat᷑. et ideo ſic exponit illud I beatus aug. In generatione 2
generatione anni tui.ſiue in generatione interminata. qᷓ̃ eſt generatio ſancti:ſiue ſancti ſunt illa gencratio. 2

q; imꝑpetuũ durat.et qꝛ ex multis generatiõibus ſunt collecti. e ¶ Pater dĩ eſſe in filio ⁊ fl. ⁊c. Contra. qꝛ g

ſi quicqd eſt in deo. deꝰeſt Apter ſummaʒ ſimplicitatẽ. & qcqͥd eſt in filio eſt filius. ergo ſi pater eſt in filio.pa/
ter eſt filius. Reꝰ. doᷣm. qꝙ non eſt ſimile. Quia cum dicit᷑ aliquid eſſe in deo.bec pᷣpoſitio in.aut dicit diſtinctio⸗ G
nem eſſentialem. ⁊ ſic nõ quicquid eſt in deo eſt deus. quia nos in deo viuimus. monemur ⁊ ſumꝰ. Aut nullã
dicit diſtinctionẽ niſi ym modum intelligendi. boc ponit oĩmodã idẽptitatẽ. ⁊ i ſeqt᷑ ſit de?.qð ẽ in deo.

Liber

Sev cum dicik de ter ne põt tantũ ab homine reſerari archanũ )ex qua intel
ſona. bec ppoſitio in. ligentia dicat᷑ ſingula pſonaꝝ tota eẽ in alijs. VUñ etii Hhylarius.
dicit diſtinctionẽ ꝑlo Hylarius iſta vlterius pquirens in li. iiij. de tri. ait. Al M
nalcz⸗ va Ron de fert pleriſq; obſcuritatem ᷣmo dñi cũ dicit. Ego in pa JYob. xvij.
Pts beit ſimlle. tre ⁊ pater in me eſt. nec imerito. Natura em intelligẽ
Fec exẽplũ aliad tie humane rõnẽ dicti huiꝰnõ capit nec exẽpluʒ aglicd f
rebꝰ diuinis ⁊c. Nide rebus diuinis comꝑatio humana pᷣſtabit. Sʒ qd non g
tur falſum. qꝛ imago intelligibile eſt homini. deo poſſibile eſt. Cognoſcẽldũ
expſſa ſimtudo. x itaq; atq; intelligendũ eſt quid ſit illud.Ego in patre
igium eſt in oĩ crea⸗ etrpaterm me eſt. Si tñ cõphendere hoccita vt ẽ) vale⸗
tura.ergo vr̃ ꝙ exem/ — r
plum ſit in omnibus. bimus. vt quod natura reꝝ pati non poſſe eſtimat᷑.id “ „
7 R. dom . ꝙ eſt erendiuine veritatis ratio ↄſequat᷑. Patrẽ ergo in filio. ezPe Abo⸗
plum erpꝛimens pfe/ filiũ in patre eſſe. plenitudo in vtroq; diuinitatis pfe⸗
afa dſinilte oino ee cra eſt. a plenitudo diuinitatis in filio. quod in patre
nln aſo etce clt. poc vin nlio eſt. quod in ingenito eſt. hoc in geni /
re cre to. alter ab altcro. ? vterq; vnũ. Js.ſ. qui eſt nihil ha/

tere creature plus ha *L Viæ 6
bent diſſimilitudinis bens quod non ſit etiã in eo a ͥ eſt.nõ duo vnus.vᷣ ali
ᷓ ſimilitudinis. Et ẽ us in alio.q: nõ aliud in vtroq;.vt vnũ ſint in fide no
remplũ aliqᷓ mõ ma ſtra vtq; nõ vnus.nec eundẽ vtrũq;. nec aliud cõfite⸗
nnncene. lis mul⸗ mur. qꝛ deum ex deo natum. nec eundẽ natiuitas. nec
ta ſunt : ex mult col · aliud eſſe pmittit. Eandẽ ergo in vtroq;. ⁊ virtutis ſi⸗

ligit᷑ vnũ.nec tñ oĩno deien „. 4 .
git vnu. nec tn omo militudinẽ. ⁊ deitatis plenitudinẽ confitemur.qꝛ veri

pfectũ. Wr. ? v.
g ¶ Dð no intelligibi tas dicit. Ego in batre ⁊ pater in me eſt. Oia eni filius
le eſt boi ⁊c. Aidr fal · accepit a patre.ꝰ Nam ſi ꝑtem eiuſdem qᷣ genuit acce⸗ h en
ſuz; qꝛ aia noſtra qdᷓ pit. neuter ergo pfect eſt. deeſt eni ei vnge deceſit. nec Tn
mõ oia. et intellect? plenitudo in eo erit qͥ ex poꝛtione cõſtiterit. Neur er⸗ 1
noſter non tot intelli⸗ tudinéẽ ſi õõl Ger⸗
git n plura poſſit in/ go pfectus eſt. ſi plenitudin? uam ⁊ qͥ genuit amittit. ceie
telligere. Pe. dð. ꝙ, eſt nec qui natus eſt ↄſequit᷑. Fateamur ergo ꝙ pater eſt
8 loq de intellectu com in filio. ? filius in patre.x deus in deo. vt idẽ Hylari⸗ NMyla. bec 1 2
p̃bendente. ⁊ ſic nõ ẽ ait in. vij.li. de trini. Nõ ꝑ duplicem ↄuenientiũ gene Verba di⸗
pos cem de rũ ↄiunctionẽ.nec ꝑ inſitiuã capacioꝛis ſube naturaʒ. ncder al ond
nliqjd dei eſt cobenſi ſed ꝑ nature vnitam ſilitudinẽ. xꝑ natiulitatẽ viuentis Dtuan
bile nobis. qꝛ oino in/ 4 almn
finitꝰ. Et eſt loqͥ de in .. . “?
te lectu apᷣbendente. ⁊ hoc dupliciter. Aut in ratione poſſibilitatis ⁊ ſuſcipientis.? ſic omne qð põt fier. cx (e⸗
teſt intelligere. qꝛ poſſibile eſt ad intelligendũ. Aut in ratione agentis. et qꝛ nõ habet lumen tante potentie æ in ſind
poſſit ſuper omnia. ſ. pꝛeſentia ⁊ futura.qꝛ multa ſunt ↄtra eius iudiciũ.ſic nõ eſt omniin. · cqnalc⸗
5Uam ſi ptem eiuſdẽ qui genuit cc· Aidet᷑ nõ ſequi boc. qꝛ bomo pfect? generat filiũ ꝑfectũ. et tñ nõ dat isthul
y ei niſi partẽ. R. dom. ꝙ eſt perfectio ſimplex. EEci in genere. Perfectio in genere bene compatit᷑ ſecum usg
dationem ⁊ receptionẽ partis.qꝛ in vante ſupp et ꝑ reſtaurationẽ. in accipiente p augmentũ ⁊ additionem cty
Sed perfectio ſimpliciter.nõ patit᷑ ſecũ reſtaurationẽ. nec additionẽ.et qm in xo pfectio eſt ſimpliciter ideo ſſibi
ſi daret partem. in dante remaneret defectus.ſimiliter ⁊ in accipiente. 1 ſon per duplicẽ ↄuenientin c oſecd
Coñ. Aut tangit modos eẽndi.aut generandi.Mõ eſſendi.qꝛ multo plures ſunt qᷓ; iſti. Mõ generadi. ⁊ ita in G
vtroq; modo eſt inſufficiens. Re. Aliqui dicunt ꝙ Hyla. aſſignat hos modos generatiois. ſunt in creatun. un
vt excludat eos a filio. Sj nõ afnignat niſi duos modos.qꝛ non loquit᷑ niſi de generatione viui. viuens aũt ge I
nerabile. diuidit᷑ in vegetabile ⁊ ſenſibile. ⁊ ᷣm illud duplex genꝰ. duplex eſt modus generandi. quem tangit Auin
bylarius. Nam aialia generant᷑ ꝑ oiunctionẽ maris ⁊ femine. plante ꝑ inſertũ. et pꝛimũ tangit cum dicik. leal⸗
Mon ꝑ duplicẽ ↄuenientiũ enerationẽ.qꝛ maſculus ⁊ femina ſunt duplicis generis qtum ad ſexũ.et tame b⸗
conuenientes ſunt q;tum ad foꝛmam ⁊ materiam. Scoᷣm modum tangit cum dicit. Nec per inſitiuaʒ natu toti⸗
ram.capacioꝛis ſubſtantie naturam. ſicut ſurculus inſert arboꝛi.ſ. ed ꝑ nature vnita ſimilitudinem. i. ſimilit·u ditin
/ 10 dine omnino in natura differente. Aliter poteſt vici. ꝙ Hyla. nõ loquit de modo generandi.ſed loquit quo. Fen
mogdo pater ſit in filio. ct exdudit modum eſſendi in. quo creatura dicit᷑ eſſe in crcatura ßm modum vſitatũ ſaef
ꝗ ad quem modũ ↄcurrit duplex conditio creaturaꝝ. Pꝛima eſt quo ad naturam duus ſitas. Scda eſt conti⸗ i
nentis capacitas. et has exdudit ab illo modo exiſtendi qui eſt in diuinis per illa duo que dicit. ꝗꝙ filius eſtin inti
patre. non per ↄiunctionem duoꝝ generũ. nech her inſitiuam capacitatis ſubſtantie naturam. or o 1
nin

teram bylarij. quoniã immediate ſi ubiungit in oꝛiginali. et magiſter obmittit. Quia inquit Hyla. n
neceſſitatem. exterioꝛa fieri bis quibus ↄtinent᷑ interioꝛa nõ poſſunt. Ault ꝙ illucd eſt impoſſibile in creatu⸗ ſbi
coꝛpalibus ꝙ mutuo ſint in ſeipſis. ſicut pater eſt in filio. Quia pter coꝛpoꝛalem neceſſitatẽ ⁊ imperfectone · aib

=.
E

.

ne

i⸗

N
1†
e
o⸗
e de⸗
eeſ
4
„e

aN

—

nn.
unc
e
iee

. 8

„* 44½
“
”lf
cbNN
9
4 e
1. 25 6
eNAeDW
eNN
ℳ „MNN 4
1 U
e,

W

́””ͦ””ñ

—

„

A erx viuente natura dũ res non differt dum naturã dei
n degenerat natiuitas. dum nõ aliud aliqd ex deo q́;
deus naſcit᷑.dum nihil in his nouũ eſt. nihil alienũ.ni
hil ſeꝑabile. Ecce his verbis ꝓut humana ꝑmittit in⸗
firmitas. apit᷑ ex qͥ ſenſu xpᷣs dixerit ſe eſſe in pre.?⁊ pa-
trem in ſe. Ex eodem etia ſenſu intelligit᷑.ſ.ſ.in vtroq;
2 ſingula pfonan in ſingulis. qꝛ ſc in ſinglis eſt eade,z R 4
plenitudo diuinitatis. ⁊ ynita ſi ilitudo nature. qꝛ non
eſt maioꝛ diuina natura in aliq̃ haꝝ ꝑſonaꝝ.ſᷣ vnius ⁊
1ingifferentnature ſunt he tres ꝑſone. IJdeoq; altera ĩ
gltera eſſe dicit᷑.vt pᷣdictũ eſt. Vñ ambꝛo.pᷣdictoꝝ ver
boꝝ ſententiã nobis aꝑiens ſuꝑ eplam.ij.ad Coxꝝ.ait.
Per hoc intelligit᷑ pater eſſe in filio ⁊ filius in patre.qꝛ
vyna eſt eoꝝ ſuba. Ibi em eſt vnitas vbi nulla diuerſi⸗
tas. Ecce tribꝰilluſtriũ viroꝝ teſtimonijs.ſcʒ Auguſt.
Hylarij. Ambꝛo. in idem ↄcurꝛentibꝰ. reuelatõne ſpi⸗
rituſſancti in eis loquẽtis.pie credere volentibꝰoſten⸗
ditur (tñ quaſi ꝑ ſpeculũ ⁊ in enigmate) qualiter acci⸗
piendum ſit cum dicitur pater in filio eſſe. vel filius in
patre. vel ſpirituſſanctus in vtroq;. HD

Ambꝛo.

interioꝛa nõ pñt fieri
exterioꝛa his quibus
continent᷑.vt ſi aqᷓ eſt
in vaſe. dum eſt intus
nõ põt ficri extra.⁊ ita
nõ ↄtinet᷑ vas vt vas
ſit in aqgqau.
um naturã dei
nõ degenerat natiui/
tas. Querit᷑ qͥd ̊ ſit
dicere.qꝛ nõ tm̃ i deo
ſed in creaturis pluri
bus non degenerat.

re eſt extra genꝰgene⸗
rantis esirc.Exire au
tem extra genꝰ? gene-
rantis boc c.aut q;tũ
ad foꝛmã cõeʒ ⁊ natu
raʒ.⁊ ſic ẽ degeneratõ
in eqͥuocis.ſicut equꝰ
ex aſina generat bur⸗/
donem. et aſinꝰ ex eqᷓ
mulũ. vñ mulus dege
nerat. Alio mõ dege⸗
nerare eſt ꝓpꝛietates

generantis relinquere. retenta natura. ſicut filius qui generat᷑ ex patre nobili ⁊ pulcro.eſt ruſticus ⁊ turpis.

Zercio eſt degenerare.naturã generantis relinq̃re.nõ ꝑ
natiuitas creata degenerat.qꝛ in omi creatura gencrans

diſſimilitudinẽ ſed ꝑ diuerſitatẽ. ⁊ boc modo om̃is
eſt aliud a generante.⁊ in ſola diuina generatõne de⸗

generatio nõ eſt.qꝛ nihil naſcit᷑ nouũ.nihil addit alienum. ⁊ ideo generãs a generante in ſuba nõ ſeꝑatur. et

ideo ſola illa generatio eſt nobiliſſima ⁊c̃.

*

¶ ſit ibi equalitas oſtendit᷑ pꝛimo ꝑ illud qð dicit᷑
in ſimbolo.Lote tres ꝑſone coeterne ſibi ſunt ⁊ co/
equales. ¶ ren hocipᷣm oſtendit᷑ ratõne ſic. Om/
udo reducit᷑ ad vnitatem. om̃is inequa
litas ad equalitatẽ. ſed vnitas a qᷓ eſt om̃is multitu
do.eſt vnitas increata. g ⁊ eqᷓlitas ad quã reducitur

ez
oſ̃e qð ꝑfectõnis eſt tranſferendũ eſt ad n
tem

tuoꝛ. Pꝛimo querit᷑vtrũ in diuinis ſit pone
qualitatem. Scdo dato ꝙ; ſit. vtrũ ſit ibi
umma equalitas. Lercio. vtrum in diuinis ſit eq̃ti/
ione. Quarto. vtrum ſit ibi equalitas

tas cum ↄuerſione
cum circuminceſſione.
ueſtio pꝛima.

nis multit

om̃is ineq̃litas.eſt eqlitas increata.ergo ⁊c. ¶

eq̃litas eſt perfectõnis in creatura.ergo ⁊c./
vnum in ſuba facit ydemptitatẽ.vnũ in quantitate

eq̃litatem. vnũ in qualitate facit ſimilitudinẽ. ſed in

diuinis nõ tm̃ eſt vnitas in ſuba.ſed etiã in quãtita/

te. alio quin nõ eſſct ibi ꝑfecra vnitag. ergo no tmñ eſt
ibi ydemptitas ſube.sᷣ ⁊ eq̃litas.¶ Contra. vbi eqli⸗
tas ibi diuiſibilitas.qꝛ ſimplex ſimplici non equat᷑. S

—R E /

H igniens Ponde diuiſibilitatẽ. nec eq̃litatẽ.

em vbi eqᷓlitas.ibi quãtitas.qꝛ ꝓpꝛium eſt quã

titatis. m eã equale vel ineqᷓle dici.ſed in diuinis ñ
eſt ponere qutitatẽ.qꝛ vᷣm Aug. Oeꝰ magnꝰ ſine qn
titate. ⁊c. ¶¶ Item vbi eq̃litas ibi finitas.qꝛ ibi eſt
omenſuratio.ᷓ menſura ⁊ finitas.ſed in diuinis eſt

infinitas. &. ¶Itez vbi eq̃litas ibi diuerſitas.qm̃

nihil eſt ſibi eqle.s in diuinis ẽ oimoda vnitas. nõ

F
.

*

— intelligentiam hui? partis querunt᷑ qua/

Pe. dom. ꝙ degenera 11

m & dr in ſimbolo. Et dicit aug. ¶ Ad b̊ intelligen 12

dum notandum. ꝙ ele ⁊ ineq̃le eſt ꝓpꝛia paſſio ↄns
quantitatẽ. Quantitas aũt dẽ duplr. ꝗꝓpꝛie ſcʒ quan-

titas molis.⁊ tranſlatiue quantitas virtut.et qꝛ illa

eſt ꝓpꝛia paſſio quãtitat᷑. eqlitas ↄſequit᷑ vtrãq; qᷓn/

titatẽ.ergo vbi ẽ ponere quãtitatẽ virtut.ibi eſt po/
nere eq̃litatẽ vel ineqᷓlitatẽ. Hec aũt quãtitas vtuij

ponit᷑ in ſpnũalibus.⁊ ſumme reꝑit᷑ in diuinis.q;ꝛ hec

quantitas nõ repugnat ſimplicitati.ſed ↄſonat.ſili᷑

nec eqᷓlitas ↄſequẽs iſtã quantitatẽ.Et qꝛ altera ꝑs
ↄtradictõnis ↄpletioꝛ attribuenda eſt deo.⁊ equali/
tas preit inequalitatem.ideo ponẽda eſt equalitas ĩ
diuinis.⁊ ↄcedende ſunt ratõnes ad hoc. ¶ Ad illð
ergo quod obijcit᷑ in contrariuõʒ.ꝙ vbi equalitas ibi

diuiſibilitas. dom ꝙ verum eſt de ael are que cs⸗

ſequitur quantitatem molis. ¶ Acd illud qð ſecun-⸗

Y7

3

do obijcit᷑.vbi cequalitas ibi quantitas.dom ꝙ; verũ 1 4

eſt. vel m genus.vel m ſpeciem.⁊ quis nomẽ quã

titatis non tranſferat tranſfert᷑ tamen nomen ſpeci
ei.vt magnitudo.¶¶ Ad illud quod obijcit᷑ vbi equa

litas ibi finitas.dᷣm ꝙ equalitas in creaturis duo I 5

impoꝛtat. ſcʒ ↄterminatõnem. ⁊ exceſſus pꝛiuatõeʒ.
Pꝛimum eſt incompletionis ratione limitatõnis.
Scum pfectõnis.ideo tranſfert᷑ ratõnc ſecundi.non
pꝛimi. Doſſet tamen dici. ꝙ infinitum qð eſt incom-

pꝛehenſibile m veritatem. ab infinito eſt ↄpꝛchen/

⁊ ex hocnõ ſequit᷑.eſt ↄmenſurabile infinito.ergo fi⸗

7

4

.

ſibile.⁊ ideo ↄmenſurabile infinito.⁊ eſt ibi finitum.

citer. lud auoc obic vbi equalitas ibi di/l ẽ
uerſitas. dom ꝙ eſt diuerſitas ſuppoſitoꝝ.⁊ diuerſi/

tas foꝛme.Ad equalitatem ⁊ ſimilitudines requiri᷑
diuerſitas ſuppoſitoꝝ.nõ autem foꝛme diuerſitas.ſᷣ
vnitas.Oꝛ autẽ ↄſequitur in inferioꝛibus ad diuerſi
tatem ſuppoſitoꝝ. numeratio foꝛme vel quantitat.
boc eſt impfectõnis.⁊ ideo totũ qð ẽ pfectõnis trãſ/
fertur in deũ. Hõ tamen eſt in ſuppoſitis ꝓpꝛie loq̃n
do diuerſitas.ſed diſtinctio.
Queſtio.ij.

¶ ¶trum in diuinis ſit ſumma cequalitas.Et ꝙ ſic vi /

detur hoc mõ.ſicut dicit᷑ ab Aug. in li.de fide ad pe/

trum. Mon dicit᷑ aliqͥs maioꝛ alio.niſi aut precedit

etate.aut qꝛ excedit magnitudine.aut quia ſuperat

poteſtatc.ſed nihil hoꝝ ẽ in diuinis vt ꝓbat Aug.et

magiſter. ergo nihil eſt ibi inequalitatis. ergo eſt ibi
ſumma eqlitas. Item nõ poteſt maioꝛ eq̃litas exco/

gitari.q; vbi vnum equat᷑ vni.et vnum pluribus.et

vnum omnibꝰ. Sed in diuinis tantꝰeſt filius.quan
tus eſt pater. ⁊ tantus filiꝰquantꝰpater ⁊ ſpũſſanctꝰ
⁊ tantus ctiam filiꝰquantꝰom̃es tres.ergo cc.

em ſtat? non eſt
niſi in ſummo.ſed ſtatꝰeſt in illꝗ eq̃litate ꝑ reductio/
nem omniũ ad ipſam. ⁊c. ¶ Contra. Aug.in libro
lxxxiij.q.ſi om̃ia eſſent eq̃lia.non eſſent om̃ia. om̃i/
mocda cq̃litas tollit perfectõnem in diuinis.Si & ni/
hil eſt ponendũ in deo qd repugnet ꝑfectõni in diui
nis.nõ eſt ibi dcimoda eqlitas. ¶ Item maioꝛ ẽ eq/
litas qᷓ attendit᷑ ſ̃ᷣm quantitatẽ ptinuam ⁊ diſcretã.
q; ᷣm ↄtinuaʒ tm̃.ſed in diuinis non eſt eq̃litas ᷣm
quantitatem diſcretam. q̃a ibi eſt trinitas.⁊ ita im/
parilitas. in diuinis nõ eſt oimoda equalitas.
Bran haloreſthli⸗ q̃ attendit᷑ m potentiaʒ
⁊ ſapientiã ⁊ bonitatẽ.qᷓ; q̃ Sᷣm ſapientiã ⁊ potentiã
tm̃.ſed in diuinis nõ eſt cq̃litas pᷣm bonitatem.ergo
nõ eſt ibi ſumma eqᷓlitas. Pꝛobatio minoꝛis.bonuʒ

tas.ſed boc eſt in diuinis.g ⁊c. E

eſt diffuſiuũ ſui. ſed magis diffundit ſe filiꝰ q; ſpũſſů⸗

ctus.quia ꝓducit ſibi equalẽ.⁊ etiam pater qᷓ; filius.
S ⁊c̃.Querit᷑ ergo.q̃re Aug.nõ oſtendit equalitateʒ
in ſapientia ⁊ bonitate.⁊ iterũ quare nõ ex parte lo/
ci.ſicut magnitudinis.⁊ etiam aliaꝝ differentiarum
quantitatis.qð cum nõ faciat.nõ videt᷑ aſſignare oĩ
modam cqualitatẽ.ſed ſolum in ꝑtem.aut ſi oimo/
17 dam oſtendit.inſufficiẽter ꝓcedit. ¶ Reꝰ.dom ꝙ i vi⸗
uinis eſt ſumma eqlitas.⁊ ſumma etiam aſſignatur
ab Aug.qm̃ ſufficieter oſtendit᷑ remotio omnis ine/
qualitatis ꝑ illa tria qᷓ ſunt eternitas. ⁊ magnitudo.
⁊ potentia.Hoꝝ triũ diſtinctio ⁊ ſufficientia ab ali/
quibus accipit᷑ ſic. Quia cm̃ in diuinis nõ eſt exten⸗
ſio molis/ nec aggregatio multitudinis.ideo non eſt
ibi quãtitas ↄtinua intrinſeca.nec diſcreta.ſed loco
ceius eſt quãtitas virtutis qᷓ tangit᷑ ꝑ hoc membꝛum
qð eſt potentia.Quia vᷣo deus ſuo ambitu ↄplectit᷑
omnẽ duratõnem. ideo eſt ibi quãtitas eternitatis
coꝛrñdens temꝑi. Quia vo ambitu ſue immenſitaqᷣ
ꝓplectit᷑ locum omnẽ ⁊ locatum. ideęo eſt ibi quanti
tas magnitudinis coꝛrñdens loco.Et ſie patet cũ
nõ ſit aliam quantitatẽ accipe ibi.ꝙ ſufficienter in il

lis oſtendit᷑ equalitas ⁊ ↄſiſtit. Sʒ bec diſtinctio nõ ¶
eſt vueniens.tum quia non eſt in deo niſi quantitas
virtutis.⁊ ita nõ deberet ibi eſe niſi vnum membꝝʒ. aem. r,
gnitugo in diuinis nõ tin attendit Ftuz ac ambituũ

nec debet illa viſtingui otra alias.tum etiam.qꝛ ma⸗

—
I
—— D

localitatis. ſed ctiam q́;tum ad intenſionẽ bonitatx.
Vñ dicit᷑ in.vj.li.de trini.ꝙ in ſpnalibus idem ẽ ma⸗
ius ⁊ melius.⁊ ꝓpter hoc quantitas virtutis nõ tm̃
attendit᷑ in oꝑatõc.ſed etiã vt re ↄſiderata in oimo/
da abſolutõne. Ideo poſſumꝰaliter hoꝛuʒ trium di
ſtinctõneʒ ⁊ ſufficientiaʒ aſſignare.in om̃i em̃ quod
eſt ↄuenit hanc tnplicem ↄſideratõnem bĩe.Poteſt 8
em̃ aliquid ↄſiderari in ↄꝑatõne ad ſuam oꝛiginem!
ſiue a pꝑte ante.⁊ ſic vnum maius eſt altero.qſ oꝛigo
eius eſt pꝛioꝛ. Et ↄtra hoc eſt equalitas eternitatis.
Poteſt iterũ ↄſiderari in ſc.⁊ ſic dicit᷑ vnum alter
maius.quia maioꝛis extenſionis.vel quia maioꝛva⸗
loꝛis. Contra hanc eſt in deo equalitas magnitudi/
nis.vt hec equalitas nõ tm̃ dicat᷑ ꝑ ↄꝑatòonem ad lo

calitatem. ſed etiã ad ſapientiã ⁊ bonitatẽ.⁊ ad om̃e

qð8 facit alterũ altero dici maius.qꝛ melius. VUñ au⸗
guſti. ⁊ magiſter in hac diſtinctione ꝓbant equalita-⸗
tem magnitudinis.ꝑ eq̃litatem virtutis ſiue in vir⸗

tiam filiꝰ? quan tutc. Põt etiã tercio ↄſideraꝛi ꝑ ↄpatõeʒ ad effectũ.
¶ Nom vnitas in quãtitate(ſicut dictũ eſt)facit eqᷓ
litatem. ergo vbi ſumma vnitas.ibi ſumma cquali /

⁊ ſic dicit᷑ maius.q; potentiꝰ.Et ↄtra hoc eſt equali⸗
tas potentie. Qm̃ ergo ratio equalitatis nõ ↄtingit

pluribꝰ modis ↄſiderari.ſi equalitas eſt in iſtis.ſum⸗

ma eſt. ⁊ cum oſtendit᷑ in iſtis.ſumma oñdit᷑.⁊ perfe
cta inductiõe pcedit᷑.⁊ ſic patet qð vltimo q̃rebat᷑.
Ad ulud qð obijcit᷑ pꝛimo.q cq̃litas repugnat ꝑ
fectõni.doᷣm ꝙ verum eſt ꝑfectõni vniuerſi.q aggre
gata eſt ex diuerſitate nõ ſic eſt in deo. ¶ Ad illð ad
obijcit᷑.ꝙ maioꝛ eſt eq̃litas ᷣm vtranq; quãtitatem
⁊c̃.ddm ꝙ ſumma eqlitas nõ eſt in quatitate conti⸗
nua nec diſcreta.qͥa ibi vnũ nõ equat᷑ pluribꝰ.ſᷣ hec
eſt ꝑfectiſſima eqᷓlitas.iõ ſolũ ſᷣm quãtitatem virtu
tis attendit᷑. ¶ Adillud qdð obijcit᷑ de bonitate.qa g
diffuſiuũ ⁊c. dᷣm ꝙ emanatõ pꝑſone nõ attendit᷑ jᷣm
ratõem bonitatis eſſentie.ſed magis fecũditatis ꝑer
ſone. vel in ꝑſona. ⁊ ideo nõ ſequit᷑.ꝙ ſi.i..ſ.nõ pdu/
cit. ꝙ pter hoc habeat minꝰ? de bonitate. Añ notan/ 20
dum.ꝙ duplex eſt diſffuſio.ſcʒ intra vel extra.Difſu-
ſio intra ẽ qñ ꝑſona ꝓcedit a ꝑſona vnitate nae.et h
nõ eſt ꝓpꝛie diffuſio.⁊ hec nõ ↄſequit᷑ bonũ quia bo/
num. ſed bonũ in ypoſtaſi.qᷓ aliaʒ ꝓducere nata eſt.
⁊ ideo ſᷣm hãc diffuſionẽ nõ dicit᷑ vna pſona altera
melioꝛ. Eſt alia diffuſio extra.q attendit᷑ in ꝓductio
ne effectus.⁊ ſᷣm hanc ratõeʒ attendit᷑ diffuſio ꝓpꝛie
⁊ rõ boni.⁊ qꝛ in bac vna ꝑſona alterꝗ nõ excedit.qꝛ
indiuiſa ſunt opera trinitat.ideo hac nõ eſt vna me
¶ ANtrum in diuinis ſit eqlitas enm ↄᷣnerſione Et ꝙñ
videt᷑ hoc mõ. Criß.ſaup illud Heb.j. Qui cũ ſit ſplẽ

doꝛ ⁊c. Filiꝰeſt cq̃lis patri.nõ pater filio. ¶ Itẽ by⸗
la. JImago ſi ꝑfecte implet illð cuiꝰc. ipᷣa coeqt ei.i

illud ſue imagini. ¶ Item augꝰ. in. .li. de toct. xxDii.
In patre vnitas.in filio eqlitas. videt᷑ ꝙ pꝛ nõ ſit
æqlis filio. vt filiꝰpatri.¶ Item vyoni. In cauſis et

cauſatis nõ recipimꝰrecipꝛocatõeʒ.ſed pr̃ cſt pꝛinci-

hium filij c. ¶ Contra. Oine felatiuum edupan.

tie denomiat extremum vᷣm modũ ↄſimilẽ ſed equa⸗
litas eit rclatio cauipautic rga ſinilie recipꝛocatõ.
Item vnum in quãtitate acit equalitatem. . iſt
cut filius eſt vnũ cum patre. ita pater vnũ cuʒ fllioa
S̈tum ad ſubſtãtiam ⁊ quãtitatem.ergo ſicut filius

tio. Gtem eqlitas mutua ⁊ recpꝛocqmaioꝛ eſtG

entu
ſoſbi
ckini
amat
1lti
traalten
fftent
ſttr
Mnnam⸗
ihgn
niſe
wckne
lfta

i

nn
ddnm
naſicheg
Dnandi
Aſinn el
mge
Ng n
pee
dn
chsr
ephngui⸗
44 . . 4
wiänun,
Anrn
i Mia
r
*E
nmui e
mdt ainin
twitice
71
narid

2 1 ꝙ pater eſt eqlis filio.⁊ filius patri.

Di.

nõ recipꝛoca.ergo ſi in diuinis eſt ſumma eq̃litas.pʒ
⁊c. ¶ Item oſe quantũ ↄꝑatũ quãto.aut eſt maiꝰ
aut minꝰ.aut eq̃le.ſed pr̃ eſt quãtus virtute.⁊ ſimili
ter filius.aut & pr̃ eſt maioꝛ virtute filio.aut minoꝛ.
aut eqlis.⸗ R. dom qꝙ equalitas eſt ibi nõ tin q di
ia ſod etiã qͥa equalitas de ſui ratõc dicit recipꝛo/-
cationẽ inq;tum equalitas.⁊ ſm hoc credendum eſt
Et ad intelli⸗
entiam obicctoꝝ notandũ.ꝙ duplr eſt loqui de
itate. Aut put dicit reſpectũ cquipantie.aut. put v-
tra reipectũ ↄcernit actũ cocq̃tionis. Inq;tum dicit

—

reſpectũ equiꝑantie. ſicut oñdunt ratõnes. neceſſe ẽ

ꝙ ſit ibi recipꝛocatio.ſed inqtuʒ vlteriꝰ ↄcernit actũ

coeqᷓtionis. ſic dicit ratõez imitatis.⁊ ſic nõ ↄuenit
patri reſpectu filij.qͥa impoꝛtat auctem in pre. Undð
nõ dicit᷑ pꝛ cocqri filio.qꝛ filium nõ imitat᷑nec perfe
cte. nec impfecte. Et ſic eſt ſimile.ſi dicat᷑ hoc cum il/

22 lo. Põt em̃ duptr intelligi. Aut put dicit duoꝝ ↄiun

ctionem.⁊ ſic de neceſſitate attendit᷑ õm ↄuerſionẽ.
ſi em̃ iſte vadit cum illo.neceſſe eſt etiam q veruʒ ſit
ecõuerſo. Alio mõ boc cum illo dicit aſſociatõnem.
⁊ita quandã ſubauẽtem in aſſocietate.⁊ ſic dicit᷑ q
miles vadit cum rege.nõ cconuerſo.ſimiliter intelli⸗
gendum eſt in eqlitate. Et ex bis patent auctes ſan⸗
ctoꝛum.q̃ loquunt᷑ de eq̃litate modo. pᷣter illaʒ
dyo.ad quã rndendum ꝙ nõ habet locum in ꝓpoſi/
to.quia dyo.loquit᷑ ꝓpꝛie de cauſa.ſᷣm q; cauſa dicit

illud ad cuiꝰeſſe ſequit᷑ aliud.⁊ ita differt ꝑ eſſentiaꝰ

n5 effectu. ⁊ boc modo nõ cadit in deo reſpectu per-/

„

Itrum in diuinis ſit ẽlitas cuʒ circuminceſſione.
Et qꝙ ſic.oñdit᷑ pꝛimo aucte dñi Joh̊.xvij. Ego ĩ pa/
tre. pater in me eſt. ¶ Item aug. de fide ad petruz.
ꝓter vnitatem nature. totus pater eſt in filio ⁊ ſpi/
ntuſſanctus. eem hocipᷣm ondit᷑ ratõnc.quia in

quocug; eſt ſubſtatia vel cſſentia patris. eſt pater. b
ſuba pris eſt in filio. pater eſt in filio.eadem ratio

nee
ſeente.vel pꝑ veritatẽ.vel ꝑ ſimilitudinẽ. Sʒ pater co
nolat filiuz egtum ad ypoſtaſim ⁊ ꝓpꝛietatem. ergo
ilideſt in patré. aut 6 q;tum ad veritatez. aut etum
ad ſimilitudinẽ veritatis. Mon q;tum ad ſimilitudi
nem.qꝛ tũc eſſet filiꝰin patre ſicut creatura. qtuimn

8

ad veritatẽ. eadem ratõne pr̃ in filio.g circuminceſ
ſio eſt ibi. ¶ Item om̃e qð eſt ↄꝑatum ad alterum.

aut eſt in illo.aut extra illuʒ.Si ergo filiꝰↄpatur ad
patrẽ. aut eſt in illo.aut extra. Si in eo.ceadẽ ratione
⁊ pater in eo. Si extra eum.s illa quoꝝ vnum eſt ex
tra alterũ.differunt ꝑ ſubam. pater ⁊ filiꝰſubaliter
differũt. Item maioꝛ eſt ↄuenientia in diuinis qᷓ
ſit gencnis ad ſpecies.vel totiꝰad ꝑtes.ſed ꝓpter ↄue
nientiam generis ad ſpẽs.genꝰeſt in ſpẽbus.⁊ econ/
uerſo.gᷓ multofoꝛtiꝰin diuis.pater eſt in filio ⁊ econ/
uerſo. ¶ Contra. ſi pater eſt in filio.⁊ ecouerſo.S pa/
ter eſt in patre. Sicut em̃ ſequit᷑ in pᷣdicando.qꝙ qͥc-
quid pᷣdicat᷑ in plus.vel eque de aliquo.pᷣdicatur de
om̃i co ꝙ eſt ſub Bis eluſteerſ aliqᷣd eſt in aliqͥ. ne/
ceſſc eſt ꝙ in eodẽ ſit omeqð
tre.om̃e qʒ eſt in filio eſt in patre.ſed pꝛ eſt in filio.
pater eſt in pĩe. ¶ Item qñcunq; duo ſimplicia ciuſ
dem genens ſimul ſunt.ita ꝙ vnum eſt in altero.nõ
diſtinguunt᷑ ab inuicem. ſicut punctꝰ eſt in pun /to.
Si g pater ⁊ fili ſunt oino ſimplices.ſi pater eſti ſi-

filiin patre. Item ome cognitũ eſt ĩ cogn

in eo. ſi fili?ꝰ eſt i paꝛ

WM

lio.⁊ filiꝰin pr̃e.nõ videt᷑ ꝙ diſtinguant᷑. ¶ Item ſi
due eẽntie diuine eſſent.impoſſibile eẽt ꝙ vna eẽt in
alia. q̃a vna non poſſit illabi alij.qm̃ vtraq; eet eque
ſpũalis.⁊ ſumme ſpũalis. ſi due ꝑſone ſint eque et
ſumme ſpũales.impoſſibile eſt ꝙ vna ſit in altera.
ita videt᷑ ꝙ deus nõ poſſit eſſe in creatura quin ei il/
labatur. Si pꝑſona eſt in ꝑpſona.vr oĩno ei illabi.
(Item qᷓro quid ſignificet hoc qð eſt eẽ in pꝛe.vtꝰꝝ
dicat᷑ m ſubam. aut pᷣm relatõeʒ.Si ᷣm relatiõem.
hoc eſt ↄtra ,Aug.qͥ dicit in lr̃a.ꝙ ꝓpter vnitateʒ na/
ture tot pfr eſt in filio ⁊ ſpũſancto. Si ᷣm ſubſtãtiã.
H q̃ ᷣm ſbam dicunt᷑ↄueniũt tribꝰ. H̊ ẽ eẽ in pꝛc.
duenit filio.⁊ ſpniſancto.⁊ patri.g pater eſt iĩ patre.
qd nõ ↄcedit᷑¶ Item cum dicit᷑ pater ẽĩ filio ⁊ fili/
us in patre. aut impoꝛrat᷑ eadem habitudo.aut alte
ra. Si eadem.cum filius ſit in patre vt in pꝛincipio.
tũc ſimiliter pꝛ eẽt in filio vt in pꝛincipio.qðd ſimpli/
citer eſt abſurdum. Si impoꝛtat᷑ altera babitudo.&g
ſicut non eſt circũinceſſio.cum dicit᷑ genꝰeſt in ſpẽ.⁊
ſpẽs in genere. ſimiliter nec in ꝓpoſito eẽt circumin/
ceſſio. iem filiꝰeſt de patre ⁊ apud patrẽ.⁊ nõ cõ
uertit᷑. ergo pari rõne videt᷑ ꝙ nõ ↄuertat᷑ ꝙ ſi pꝛ eſt

in filio.ꝙ filius ſit in patre. ¶ Item. ix.modi eẽndi

ſunt in creaturis. Pꝛimo modo ſicut ꝑs in toto. Se

9

cũdo modo ſicut totũ in ꝑtibus.Lercio modo ſicut
ſpẽs in genere. Quarto mõ ſicut genꝰ in ſpẽbꝰ.Qui/
to modo ſicut foꝛma in materia. Sexto modo ſicut
rectũ ſiue motum in regente. Septimo modo ſicut
res in ſuo fine. Octauo mõ ſicut ↄtentũ in ↄtinẽte.⁊
nonum addit Boetius.ſcʒ ſicut accidẽs in ſubiecto.

Queritur quo iſtoꝝ ſit pater in filio.⁊ ecõuerſo.⁊
cum nullo illoꝝ ſit dare.vi ꝙ nullo modo ſit.¶ E'.

dðm quia ſicut auctes ꝓbant ⁊ ratõnes. in diuis eſt
ſumma ⁊ pfecta circuminceſſio. Et hic notat᷑ circũ/
inceſſio.qua dicit᷑ ꝙ vnꝰeſt in alio ⁊ ccõuerſo.⁊ ho⸗

Apꝛie ⁊ pfecte in ſolo deo eſt.qꝛ circũinceſſio in eſſen

do ponit diſtinctõeʒ ſil ⁊ vnitatez. Et qm̃ in ſolo deo
eſt vnitas cum diſtinctõne. ita ꝙ diſtinctio eſt incõ/
fuſa.⁊ vnitas indiſtincta.binc eſt ꝙ in ſolo deo ẽ cir⸗
cuminceſſio pfecta. Et pʒ ratio buiꝰ.qꝛ ratõ circum/
inceſſionis eſt pfecta vnitas eẽntie cum diſtinctõne
inceſſio talis pᷣm qð dicit Hyla. ⁊ magiſter inducit iĩ
lr̃a.Ad illud qd obijcit᷑.ꝙ pater ẽ filio ⁊ filiꝰin
patre. pateꝛ ẽ in ſe.dicũt quidaʒ.ꝙ aꝛgumẽtum nõ
valet.qꝛ mutat᷑ habitudo eius qd eſt in.Quia ĩ vno
dicit babitudinẽ pꝛicipiati ad pꝛincipium.i alia au/
tem habitudinẽ pꝛincipij ad pꝛincipiatuʒ. Lñ illud
nõ opoꝛtet dicere.quia ſicut iam patebit.in.nõ dicit
diuerſam babitudinẽ. nec tamẽ ſequit᷑ immo eſt ac-
cidens ibi eo ꝙ notat diſtinctiõem. ſicut accidẽs eſt

pꝓſonaꝝ. ⁊ qm̃ boc eſt ꝓpꝛium ſolius dei.iõ et circum/

bic. petrus eſt ſimilis paulo.⁊ paulus petro. petrꝰ
eſt ſimilis petro. ita ⁊ in ꝓpoſito intelligẽdum. Ad

illud qd obijcit᷑.ſimplicia ſimul exiſtẽtia ↄfundũtur
in vnum. dom ꝙ illud verum eſt. añ ſimplicia babẽt
diſtingui penes illud in ꝗᷓ ſunt. ſicut ckus e vni⸗

tas. ab eo in qᷓ eſt. Sed qn ſeipſis diſtinguunt ꝛi ſe

iſs ſubſtantiatificant᷑.tũc q́;uis ſint ſimul.nõ con-

ndunt.⁊ tales Snr Poſtd es diuine. Et hui?ſimi⸗
oſſi

le(ꝙᷓuis pfecte nõ poſſit in creatura inueniri) tamẽ

Dyo poni ompli in lumimib⸗ multa ſunt ico⸗

dem aere incofuſa. ⁊ huiꝰ ſignum eſt. qꝛ qñ lumina/
re aufert. ſecum trahit lumen ſuũ.nibil de alijs con/
uellens. ⁊ ratio huiꝰ eſt. qꝛ lumina in gac nõ diſtin⸗

. „
. „

. —
—

26 guunt᷑ penes id in uo.Ad illud að obijcit᷑.ꝙ eſ. fiue oſubalitatis. Añ ſi dicat pater eſt ſimilia fllio.?
e Taen⸗ . eſt in en⸗ dneia niſi p illapſum ⁊c ddᷣm ꝙ; nj ecõuerſo. nõ dicit alia habitudo.ſic in poſito.quia
eſt ſimile. q; vbi eſt eſſentiaꝝ diuerſitas.ſi vna ẽ ĩ a/ ſignificat hoc qð eſt eſſe in patre. idem qð eſſe patrẽ
tera. opoꝛtet ꝙ vna ſit aliquo modo materialis al - ↄſubalem. Et vnifoꝛmiter accipit̃ ↄſubſtantialis. cõ
teri. ſed qñ ꝑſone differũt ſalua eſſentie vnitate. vna dicitur de patre ⁊ filio.⁊ hoc atet. quia ſi nõ diceret
eſt in alia.qꝛ eſſentia vniꝰ.eſt eſſentia alteriꝰ.⁊ ita ſi · pↄſimilem babitudinẽ.non ſet circuminceſſio.ſicut
cut idem nõ illabit᷑ ſibi. ita nullꝰpõt eſſe ibi illapſus. nec eſt qñ dicit᷑ creatura eſſe in deo. ⁊ deus eſſe in cre
27 ¶ Aad ülud qð qrit᷑.q̃d ſignificet h̊ qð eſt eſſe in pꝛe. eure quia alia impoꝛtat᷑ habitudo in vtro.
dᷣm ꝙ ſicut ſcti innuñt. ſicut eqle vicit reſpectũ ym ¶ ¶ Ad illud qð querit de hoc ꝙ eſt ap. vc. dom q/
vnitatẽ qntitat.⁊ ſile ᷣm vnitatẽ q̃litat.ſilłr hic qd ẽ dam pᷣpoſitõnes impoꝛtant babitudinẽ repuguan⸗ 9
eſſe in patre.ſᷣm vnitatẽ ſube.vnde ſicut eqle ſimul tie.vt contra.Quedam diſtantie. vt hoc qdð eſt ad et
impoꝛtat ſubam cum relatõne.ſicut patebit.j. ⁊ hoc ꝓpter. Quedam cauſe vt de.et ex. Quedam ↄuenien
qð eſt in. et ſicut qð eſt equalis patri. artat᷑ ad ſtan / tie. vt in et cum. Pꝛime ⁊ ſce nuillo modo recipiun⸗ dor
gqui ꝓ alijs ꝑſonis.ita ⁊ in ꝓpoſito intelligendum.,. tur.ſed tercie ⁊ quarte.ſic ⁊ tercie nõ conuerſim. ſed us
28 ad illud q qucrit᷑. vtruz impoꝛtet eadem babi- quarte ↄuerſim. quia pↄnenientia eſt relatio equipa us
tudo. dm ſine pᷣiudicio. ꝙ ſic quantũ eſt de ratione rantie.¶Ad vltimũ ſoluendum iy iſte eſt ſingnlari ep
nominis. Sicut em̃ cum dicit᷑ pater eſt ſimilis filio modus eſſendi in.qui nõ cõtinet᷑ inter illos. nec põt d
ecõuerſo.nõ impoꝛtat᷑ alia et alia babitudo.ita neci xreperiri ꝓpꝛie in creaturis. M
hoc qð cſt in. quia impoꝛtat relatõnem vdemptitai — . .
—–—= (Wobat equalitatem excludendo ↄmunem rõnem inequalitatis.
¶ Sed iam nũc ad ꝓpoſitum redeamus. Supꝛa oſtendit magiſter diuinas ꝑſonas equari qᷓ;tum ad eternitat?
2 masgnitudinẽ.ꝑ hoc ꝙ vna eſſentia eſt in ſingulis tota. Hic oſtendit ꝙ eſt ſumma in eis equalitas.⁊ boc fa
att excdludendo ab eis ↄmunem ratõnem inequalitatis. Et diuidit᷑ hec pars in tres ꝑtes. In pꝛima oſtendit
Vnõ cadit ibi ratio totiꝰ⁊ integri. In ſcda oſtendit An cadit ibi ratio generis.ſpeciei. Findiulcul ibi loie, .
adiſcienquz eſt. ꝙ tanta eſt equalitas ⁊c. In tercia oſtendit ꝙ nõ cadit ibi ratio numeri.ibi. Oꝛ añt Jobãänes
icit ⁊c.¶ Pꝛima iterũ pars in duas. In pꝛima qꝛ fecerat digreſſionem ↄtinuat dicta dicendis. In ſecunda
vo oſtendit ꝙ ibi nõ cadit ratio totius ⁊ ꝑtis.ibi. Nec eſt aliqua trium ꝑſonarum. Item ſcda pars in qua
oſtendit ꝙ in diuinis no cadit ratio vniuerſalis. ſiue generis ⁊ ſpeciei.habet duas ꝑtes. In pꝛima oſtẽdit ;
nõ eſt accipe genus in diuinis.nec ſpeciem.nec indiuiduum. In ſca vxo dtra hoc opponit aucte Dama. ibi.
His aũt vident᷑ aduerſari quedam. Pꝛima babet duas.pꝛimo oſtendit nõ eſt ibi natura genenis.vel ſpeci
ei.vel indiuidui.Scðo ꝙ nõ eſt ibi ratio materialis pꝛincipij.ibi. Notandũ etiã ꝙ eſſentia diuina nõ eſt ma/
ena⸗ Sucternoin qua obijcit cõtra hoc. habet dnas. In pꝛima oſtendit p cadit ibi ratio vniuerſalis ⁊ indi⸗
uidui. ratõne Daſ. In ſeda ſoluit. Dꝛimũ facit ibi. His aũt vident᷑ aduerſari ⁊c. Scᷣm ibi. Hec auteʒ que
bic dicunt᷑ licet in ſingulis ſermonibus ⁊c. ¶ Item ꝑs tercia in qua oſtendit ꝙ in diuinis nõ cadit ratio nu/
meri habet quatuoꝛ pticulas. In pꝛima pᷣmiſſo e in equalitate ꝑſonaꝝ nõ cadit ratio numeri.oñdit quibDñss
mocis differre uumero nõ ↄueniat pſonis ⁊ quibus modis ↄueniat. Scdo ꝙ in diuinis ꝑſonis tanta eſt ma

gnitugo in vna pſona quanta in tribus.ibi. Scienduʒ eſt ergo. In tercia oñdit p deus no põt dici trip ſi⸗

tnini

ue multiplex. ibi. Pꝛeterea cum deus dicat᷑ trinus. In quarta oñdit differentiã inter plur litatem. que eſtinn
trinitate.⁊ pluralitatem que eſt in creaturis coꝛpalibus.ibi. In rebus coꝛpoꝛeis nõ tĩ ⁊c. Et notandũ ꝙ t⸗
ta ſumma ⁊ fundamentũ totius diſtinctõnis in boc verbo ↄſiſtit.ꝙ diuina effentia eſt magnitudo vna non
mMultiplicata. ⁊ tota nõ diuiſa eſt in qualibet pſonarum.ideo neceſſe eſt ꝙ pſone ſint oino equales magnitu
dine. Hec poteſt ibi cadere ratio totius vniuerſalis.qꝛ illud multiplicat᷑ in ꝑtibus. Mec totius integri.quis
illud diuidit᷑ in ꝑtes. Mec eſt totũ in qualibet ꝑte.⁊ ita nec ratio materialis pꝛincipij.nec ratio numeir.
Continuat dicta dicendisvt oſtendat ꝙ magnitndincaliug alium non MU n
¶ Sed iam nüc ad ppoſitũ redeamꝰ.ceptoq; inſiſtamꝰ oſtendẽtes ꝙ magnniu. e
tudine nulla triũ ꝑſonaꝝ aliam ſuꝑat.qꝛ nulla maioꝛ alijs.nec maiꝰaliquid . iche⸗
ſunt due q; vna.nec tres q; due.nec maioꝛ deus qᷓ; ſinguli hoꝝ.qꝛ ſingulus D
neypiectus eſt. nec eſt quo creſcat illa ꝑfectti. S
VIl equalitate pſonaꝝ nõ cadit ratio toti'et ꝑwrtis.C ð
¶ Mec eſt aliqua triũ ꝑſonaꝝ ꝑs dei vel diuine eſſentie.qꝛ ſingula hax vers rpbn
⁊ plenꝰdeꝰẽ.⁊ tota ⁊ plena diuina eſſentia eſt.⁊ ides nulla iſtaꝝ in trinittt “ r
pars eſt. Vñ Aug.in li.ij.ↄtra maximinũ hereticũ ſicait. Putas deum pa / MDU; “
trem cum filio ⁊ ſpũſancto vnum deũ eſſe nõ poſſe.times em̃ ne pater ſis
vmus dei qui cõſtet ex tribꝰ. Moli hoc timere. Nulla em̃ fit ꝑtiuʒ i deitaais
vnitate diuiſo.vnus eſt deus pater⁊ filiꝰ⁊ ſpũſſanctꝰ.i.ipſa rrinitas. vnus
eſt deus. Ergo inquis. Deus pater eſt ꝑs dei.ablſil..

¶Tres em pſone ſunt. pater t fllius ⁊ ſpũſſanctus.? hi tres.qꝛ vniꝰ ſubſtãẽ Onaretresplo.
tie ſunt. vnu ſunt. z ſumme vnü ſunt. vbi nulla naturarũ. nulla eſt diuenſ⸗ ne dicamur. vin
tas voluntatũ.Si em̃ uatura vnũ eſſent.⁊ ↄſenſione nõ eſſent.non ſumme me vnum

.

Sle

Vance
iai
Wsze
amin
de
mnpeit
rit
isi
it
int
tiſt
bi
ean
o

4

Argumentatõ
Aug.ↄtra here
ticos qua oſtẽ/
dit patrẽ ⁊ fili/
um.⁊ ſpm̃ſctm̃

nõ eſſe partes i
trinitatte.

Probat cpÿ di⸗
uina cſſentia ñ
dicit᷑ de ꝑſonis

vt gen? de ſpe⸗

2 „

ciebus.

Pꝛobat ꝙ nõ
dicit᷑ vt ſpecies
de indiuiduis

vnũ eſſent. Si vo natura diſpares eẽnt.nõ ſũme vnũ eẽnt.hi & tres.qꝛ vnũ
ſunt. ꝓpter ineffabilẽ ↄiunctõnem deitat qᷓ ineffabiliter copulant᷑ vnꝰ deẽ.
Pars ergo trinitatis eſſe nõ põt quicumq; vnꝰeſt in tribus. In trinitate & qᷓ
deus eſt. ⁊ pater deus eſt.⁊ filius deus eſt.⁊ ſpũſſanctꝰ deꝰeſt.⁊ ſimul hi tres
vnus deus. Mec huiꝰtrinitatis tercia ꝑs eſt vnus.nec maius aliquid duo qᷓ;

— —

vnus eſt ibi.nec maiꝰaliquid ſunt om̃s q; ſinguli.qꝛ ſpũalis non coꝛꝑalis eſt

magnitudo.Qui põt caꝑe capiat.qui aũt nõ põt.cre⸗

dat.⁊ oꝛet vt qð credit intelligat. Verũ ẽ em̃ qð ꝑ pꝛo

phetam dicit᷑. Hiſi crediderit nõ intelligetis.hhis ver
bis apte oñdit indifferentẽ magnitudinẽ triũ ꝑſonaꝝ.
Item in eodẽ.Tu nempe dixiſti vnuʒ deũ nõ ex ꝑtibꝰ
eſſe ↄpoſituʒ.⁊ hoc de pr̃e tm̃ vis intelligi.Ille inquis
virt? eſt ingenita ſimplex. et tñ in hac ſimplici virtute
multa videris ↄmemoꝛare cũ dicis.deus deũ genuit.
bonus bonũ genuit.ſapiens ſapientẽ.clemẽs clemen⸗
tem.potens potentẽ. Nunqͥd ̊ bonitas.⁊ ſapia.⁊ cle
mentia.⁊ potẽtia.pꝑtes ſunt vniꝰvirtutis quã ſimplicẽ
eſſe dixiſti? Si dixeris ꝑtes ſunt.Simplex g virtꝰex ꝑ
tibus ↄſt at.Et ſimplex iſta vᷣtus te diffiniẽte vnꝰẽ de
us. deũ ex ꝑtibus ↄpoſitũ eſſe dicis. Mõ dico inqᷣs.
nõ ſunt ꝑtes.Si g in vna ꝑſona pris et illa inuenis q̃

plura vident᷑.⁊ ꝑtes nõ inueneri.qꝛ vnavtus ſimplex
eſt.Quãtomagis pr ⁊ filiꝰ⁊.ſ.ſ.⁊/ ꝓpter indiuiduã dei
tatem vnꝰdeus.⁊ ꝓpter vniuſcuiuſq; ꝓpᷣetatẽ tres ꝑp-
ſone ſunt.⁊ ꝓpter ſinguloꝝ ꝑfectõeʒ ꝑtes vniꝰdei non

ſũt.Virtꝰeſt pr᷑.vtus eſt filiꝰ.vtus eſt ſpũſſanctꝰ.hoc

verũ dicis. Sʒ ꝙ virtutẽ de virtute genitã. ⁊ virtuteʒ
de vᷣtute ꝓcedentẽ.nõ vis eandẽ hf̃e naturaʒ.hoc fal⸗

ſum dicis.hoc ↄtra fidem rectã ⁊ catholicã dicis.his

Dret vt qdð credit.
intelligat. videt᷑ im/
20 pꝛie oua nul⸗/
us orat qð nõ deſide
rat.qd non cognoſcit
vel intelligit. Itẽ nul
lus aſſentit rei quam

mente nõ intuet᷑ ſlue

ↄcipit.ꝙ nullꝰaſſentit
rei quã nõ intelligit.
qꝛ intelligere eſt men

te intueri.R.ddðm ꝙ 30
intelligere dupkxr dici⸗

tur. vno mõ idem eſt
qd cognoſcere aliqͥ̃d
quod ꝑ nomen dicit᷑.
Alio mõ idem eſt qð

rõne appꝛehendere.

dꝛimo mõ antecedit
idez qᷓ eſt ex auditu.
ſcdo mõ ↄſequit᷑.qͥa

nulla ratio bumana

ſufficit ad manifeſtã⸗

da credibilia niſi itel-
lectus fide illuſtretur

verbis aꝑte docet᷑.ꝙ tres ꝑſone ille non ſunt ꝑtes dei

noie eſſentie nõ ſignificari genus.nec noie ꝑſone ſpẽm.

2⁊ captiuet.

vel diuine eẽntie. Nullaq; illax trinitat ꝑs dicẽda eſt. nec vna maioꝛ aljs.
¶ In equalitate ꝑſonaꝝ nõ cadit ratio generis.ſpeciei.vel indiuidui. h

haic adijciendũ eſt ꝙ tanta eſt equalitas triũ ꝑſonarum atq; indifferens ma⸗/

gnitudo.ꝙ cum dicamꝰ vnã eſſe eſſentiã vel ſubſtantiã.neq; vt genꝰde ſpeci
ebus.neq; yt ſpẽm de indiuiduis pᷣdicamꝰ. MNon em̃ eſſentia diuina genꝰeſt.
⁊ tres ꝑſone ſpẽs.vel eſſentia ſpẽs.⁊ tres ꝑſone indiuidua.Qð Aug.ratõni
bus ꝓbabilibus atq; irꝛefragabilibꝰ aꝑte demonſtrat in li.vij.de tri.dicens.
Si eſſentia genꝰeſt.ſpecies aũt ꝑſona.vt nonnulli ſentiunt.opoꝛtet apellari
tres ſubſtãtias. vt appellant᷑ tres ꝑſone. Sicut cũ ſit aĩal genꝰ et equus ſpẽs.
appellant᷑ tres equi idemq; tria aialia. Hon em̃ ibi ſpẽs pluraliter dicit᷑.et ge⸗

nus ſingulaꝛiter. vt ſi diceret᷑. tres equi ſunt vnũ aial.s ſic tres equi ſpli no⸗
mine. ita tria aĩalia noie generali dicunt᷑. Cum & tres ꝑſonas vnaʒ fateamur

eſſe eſſentiã.nõ tres eſſentias.cum tres equi.tria aĩalia dicant᷑ nõ vnũ.patet

*

Si vo dicüt noie ꝑſone nõ ſpecieʒ ſignificari ſed aliquid ſingulare atq; in
qiuiduum. ? noie eſſentie ſpeciẽ intelligi.vt ꝑſona non dicat᷑ ſicut homo.ſed
quõ dicit᷑ hichomo.velut abꝛaham.yſaac.iacob.vel quis aliꝰqui etiaʒ digi⸗
to pᷣſens demonſtrari poſſit. Sic q; ilos eadem ratio ↄfutabit.Sicut em di⸗
cunt᷑.abꝛaham.yſaac.iacob.tria indiuidua.ita tres homies ⁊ tria animalia.
Cur g pater ⁊ filius ⁊ ſpũſſanctꝰ.ſcʒ ſi ̃̃fn genus ⁊ ſpecieʒ ⁊ indiuiduum iſta
diſſerimus.nõ ita dicunt᷑ tres eſſeniie.vt tres ꝑſone.
Alio quoq; modo idem ꝓbat Aug.ſcʒ ꝙ eſſentia diuina nõ eſt genus.nec
pſone ſpecies. vel eſſentia nõ eſt ſpecies. nec pſone indiuidua. Vna inquit ef
ſentia nõ habet ſpecies.ſicut vnũ aial nõ habet ſpecies.pater ergo ⁊ filius et
nin

*

. .

Ipüuũſſanct nõ ſunt tres ſpẽs vnieſſentie.Diuina & eſſentia gen non eſt. nec
ſpẽs eſt eſſentia diuina.⁊ ꝑſone indiuidua.ſic homo ſpẽs eſt. indiuidua autẽ
abꝛahã. yſaac.⁊ iacob. Si em̃ eſſentia ſpẽs eſt vt homo.ſicut nõ dicit᷑ vn hõ
eſſe abꝛahã. vſaac.⁊ iacob.ita nõ dicet᷑ vna eſſentia eſſe tres ꝑſone. Non ita⸗
; 'm genus ⁊ ſpecies iſta dicimꝰ.
¶ In eqlitate ꝑſonaꝝ nõ cadit rõ materialis pꝛincipij. S
otandũ etiã ꝙ eſſentia diuina nõ eſt materia triũ ꝑſonaꝝ. vt Aug.in eodẽ
li.docet.tanqᷓ; m ↄmunẽ eandemq; materiã tres ꝑſone dicant᷑ eſſe vna eẽn⸗

tia.ſicut ex eodem auro ſi fierent tres ſtatue.diceremus tres ſtatuas vnũ au

rum. Mon aũt ſic trinitatẽ.id eſt tres ꝑſonas dicimꝰvnam eſſentiam ⁊ deum
vnum.tanq; ex vna materia tria quedã ſubſiſtant. In ſtatuis em equalibus
plus auri eſt tres ſimul qᷓ; ſingule.⁊ minꝰauri eſt vna qᷓ; due.In illa vo eſſen
tia trinitatis nullo modo ita eſt. Non & ᷣm materialeʒ cãm tres ꝑſonas vnã
dicimeſſe ſhᷣam vel eſſentiã.ſic tres ſtatue dicunt᷑ vnũ aurũ.
¶ His q; addendũ eſt ꝙ tres ꝑſonas nõ ita dicimꝰeſſe vnã eſſentiã.vt Aug.
in eodem ait.vel vniꝰeſſentie.ſicut dicimꝰaliquos tres homĩes eiuſdem ſexꝰ

⁊ eiuſdem temꝑatõnis coꝛpoꝛis.eiuſdemq; animi. vnam eſſe naturã vel vni

us nature. Nam in his rebꝰnõ tm̃ eſt vn ꝰhomo quantũ tres homies ſimul.⁊
plus aliquid ſunt homies duo q; vnꝰ homo. ſicut in ſtatuis eſſe diximus.at

in deo nò eſt ita. Non em̃ maioꝛ eſſentia eſt pater et filiꝰ ſimul qᷓ; ſolus pater.

vel ſolus ſilius.ſed tres ſimul ille ꝑſone equales ſunt ſingulis.Ex pᷣmiſſis pʒ
ꝙ tres ꝑſone dicunt᷑ diuina eſſentia.nec ſᷣm materialeʒ cauſam vt tres ſtatue

vnũ aurũ.nec ſᷣm ↄplexionis ſimilitudinẽ vt tres homines vniꝰ nature.nec

vt genus pꝛedicat᷑ de ſpeciebꝰvel vt ſpecies de indiuiduis.i.ↄtinens de con⸗
tentis.maius de maioꝛibus.
¶ Oponit autoꝛitate Dam̃.ꝙ in equalitate ꝑſonaꝝ ſit ratõ generis. ſpeciei.
indiuidui.⁊ numeir. X
¶His aũt vident᷑ aduerſari que qͥdam ſacre ſcripture tractatoꝛes catholici in

ſuis ſcriptis tradiderũt. In quibꝰſignificare vident᷑ ꝙ eſſentia diuina ſit qd⸗

dam ↄmune ⁊ vniuerſale velut ſpẽs.tres vᷣo ꝑſone ſint tria ꝑticularia.tria in-
diuidua nũero dr̃ia. VUñ Joh.dam̃.inter doctoꝛes grecoꝝ maximꝰ. in li.quẽ
de trinitate ſcripſit.quẽ ⁊ papa Eugeniꝰtranſferꝛi fecit.ait.Cõia ⁊ vniuerſa⸗
lia pᷣdicant᷑ de ſubiectis ſibijpᷣis ꝑticularibꝰ.Cõe g̊ ſuba eſt.ꝑticulare vᷣo vpo

ſtaſis.i.pſona. Particulare aũt dicit᷑ nõ qð ꝑtem nature hʒ.ſ ꝑticulare nüe⸗
ro.vt anthoniꝰ.i.indiuiduũ. Nũero em̃ ⁊ nõ natura differꝛe vident᷑ ypoſta⸗

ſes. Item in eodẽ.Suba ſignificat cõem ⁊ circũplexiuã ſpẽm homoydeon.i.
ſimiiũ ſpẽ.ypoſtaſeon.i.pſonaꝝ.vtputa dehõ. poſtaſis ãt indiuiduũ de⸗

monſtrat.ſcq; pr̃em ⁊ filiũ ⁊ ſpmſctm̃.petrum.paulũ.et hmõi.Ecce aꝑte dicit
ſubam eẽ vniuerſale. poſtaſim vo ꝑticulare.⁊ ꝙ deeſt ſpẽs vt hõ.⁊ ꝙ pat᷑

⁊ filiꝰ: ſpũſſanctꝰſunt indiuidua.ſicut petrꝰ⁊ paulꝰ.eo ꝙ nũero differũt q pᷣ⸗

miſſe ſnie Aug.penitꝰↄtradicere vident᷑. Quid g dicemꝰad helhoc vtiq; di

cere poſſumꝰatq; debemꝰ.ꝙ ea q̃ Aug.tradidit ſuꝑius.ſine omni heſitatiõe
tenenda ſunt.

¶ Mñdet ꝙ ſane intelligi pñt q̃ Johãnes dam̃.dicit.⁊ quõ oſtendit.

Mec aut que hic dicunt᷑.licet in ſermonis ſuꝑficie aliqd a fide alienũ reſona⸗

re videant᷑.ſane tñ intelligi queũt.piũq; lectoꝛẽ atq; intellectoꝛẽ plurimũ eſ⸗
flagitant. In quoꝝ explanatõne mallẽ ſilens alios audire.qᷓ; loquẽdo mali⸗

uolis detrahẽdi occaſionẽ pᷣſtare. Videt᷑ tñ mihi ita poſſe accipi.cũ ait. Sbᷣa
eſt cõe.⁊ ypoſtaſis ẽ ꝑticulare. Hõ ita hec accepit cũ de deo dicant᷑ vt accipi
unt᷑ in phica diſciplina. Sʒ ꝑ ſilitudinẽ eoꝝ q̃ a phis dicunt᷑ locutꝰẽ.vt ſicut
ibi cõe vel vniuerſale dicit᷑ qð pᷣdicat᷑ de pluribꝰ.pticulare vo vel indiuiduũ
qð de vno ſolo.ita hic eẽntia diuia dicta ẽ vniuerſale.qꝛ de oibꝰpſonis ſimł.

T de ſinglis ſepatim dicit᷑. Rarticulare vo ſingla quelibet ꝑſonaꝝ·q; nec de

Mon dicuntur
tres ꝑſone vns

eſſ. entia. ſicut
tres hoies vna
natura vel vni

us nature.

Aaba Augul.
tenenda diat

Soluit qb ime
diate opponit.

Ex auo intelle ½

ctu dixẽit ſb⸗
ſtãtia dei ſit ſpe⸗
cies vel vniuer
ſale 2 bſone in⸗

diuidue-

Ab
ſhe
Pdt

fh

6 Me⸗
n

ℳ

XXK

alijs coĩter.nec de aliq̃ aliaꝝ ſingulariter pᷣdicat᷑. Pꝛopt ſilitudinẽ & pᷣdicati⸗
onis ſubam dei dixit vniuerſale.et ꝑſonas ꝑticularia vel indiuidua. Pꝛopt
hoc ideʒ etiã eandẽ diuinã eſſentiã dixit eſſe ſpẽm cõem. ⁊ circũplectiuã ſiliũ
ſpẽ ꝑſonaꝝ.Quia ſicut hec ſpẽs hõ de ſuis pᷣdicat᷑ indiuiduis.velut de Pe⸗
tro ⁊ paulo ⁊ alijs.nec iſta ſpẽ differũt:ſᷣ cõueniũt. Ita deꝰ de tribꝰ pᷣdicat᷑ ꝑ⸗
ſonis.q̃ in diuitate ñ differũt.ſᷣ ꝑ oĩa ↄueniũt.hhanc &̊ ſilitudinẽ int res ſem⸗
piternas ⁊ res tꝑales ꝑpendẽs iohes.vniuerſalitati ⁊ ꝑticularitati noĩa.que

rebus temꝑalibꝰ ꝓpꝛie ↄueniũt ad res eternas trãſtulit.Aug.vo maioꝛeʒ vi⸗

dens diſſimilitudinẽ qᷓ; ſimilitudinẽ inter res pᷣdictas. ab excellentia trinita⸗

tis pꝛedicta nomia remouit. ”
equalitate ꝑſonaꝝ nõ cadit ratio nũeri.et quomodo intelligat᷑ dictuʒ

Joh. dam̃.

m

aüt iohãnes dicit ypoſtaſes differꝛe nũero nõ natura. In eo ꝙ nõ dif⸗

ferꝛe natura.ait.veriſſime ⁊ ſine ſcrupulo loquit᷑. vo dicit differꝛe numero

cauendum eſt quomodo intelligatur. Diuerſis enim modis dicunt᷑ aliqua

differꝛe numero.

¶ Quibus mogdis aliq̃ dicant᷑ differꝛe numero.⁊ ſ̃m quem modum cõuenit

Ricunt ẽ aliq̃ differꝛe numero. q ita differũt vt hoc nõ ſit illud.nec aliqᷣd
qð illud eſt.vel in ipſo eſt.qualiter differũt ſocrates ⁊ plato ⁊ hmõi.q̃ apud
phos dicunt᷑ indiuidua vel ꝑticularia. Juxta quẽ modũ non pñt dici tres p⸗

b ſone differꝛe nũero. Dicunt᷑ q; aliq̃ differꝛe nũero.q̃i b¶ Aliqᷓ differꝛe nu
enũeratõne ſiue ↄputatõe nõ ſibi adiũgunt᷑.ſᷣ a ſe * 6S ſenene⸗ z1
ceʒ diſcernũt᷑.vt cũ de aliqbꝰrebꝰloq̃ntes dicimꝰvna. ratõne ſiue ↄputatõe
due.tres.⁊ ſᷣm hũc modũ foꝛte dixit Joh̊.ypoſtaſes.i. nõ ſibi adiunguntur.
tres ꝑſonas differꝛe nüero. Poſſumꝰeĩ dice.pf̃ ẽ vnꝰ. Foh male dicere. aꝛ
⁊ pf ⁊ filiꝰſt duo.⁊ pf̃ ⁊ filiꝰ et ſpũſſanctſt tres.Et it. ſi Gndet alegiitch ie.
lhec ꝑſona ẽ vna.⁊ h̊ͥ ⁊ illa ſunt due.⁊ h ⁊ illa ⁊ alia ſt nibil. Slaltquid
tres. Cõueniẽtiꝰtñ tres ille ꝑſone ꝓpꝛietatibꝰ tm̃ diſti: rũdet. ergo nõ diſfert
gui dicunt᷑.de q̃ꝝ diſtinctiõe ſᷣm ꝓpꝛietates in ſequẽti a pꝛecedenti differen⸗
tractabit᷑. Mũc vo ad inceptũ redeamꝰq̃ dicta ſunt re tia.Si nihil reſpodet.
petentes.vt ſepiꝰvſando familiariꝰinnoteſcat. ne nolße unaer
¶ ÿ vna pſona nõ eſt maioꝛ alia. nec tres ſimul vna vanum fundata eſt.
⁊ hoc ratõne oñdit catholiaa. . ackenunuet
¶ Sciendũ eſt g tantã equalitatẽ eſſe in trinitate. vt ait mus vnun duo tres.
Augꝰ. in. viij.li.de tri.vt nõ ſolũ pater nõ ſit maioꝛ q; aliqͥd reſpondet. Sʒ
filiꝰ:ſ nec pr ⁊ filiꝰſimul maius aliqͥd ſint qᷓ; ſpũſſãctꝰ. illud non eſt diuerſi⸗
aut quelibʒ pſona minus aliqᷣd ſit q; ipſa trinitas. “ tas numeralis. ſed di
Ali ũia ſit. aliquo mõ(ſi feri poteſt) demõſtrandũ eñ. tαnonalis en
AQAQuanti s ipſe creatos adiuuat attendamus. Inquit cſſeumneruo mee vin
Aug. Aug.in eodem.Quõ in hac trinitate due vel tres ꝑ. ferentia ſᷣm numerũ.
„ è “ aunt maius aliqd qᷓ; vna eaꝝ. niſi addat᷑ p̃̃m nume
Subtilifima ¶ Quod ibi magnũ dicit. aliunde magnum non eſt. q; ruʒ ꝑſonaꝝ q dicit di
ratõne pꝛobat eo quo vere eſt.quia ibi magnitudo ipſa veritas eſt. -? Rnern⸗ in ypoſtaſi⸗
qd vixit. yenttas eſſentia. Mõ ergo ibi maius eſt qð verius non nis dieant terſ pcod.⸗
at. Mon autez venius eſt pater ? ſilius ſimul. q; pater tñ nõ cſt ibi ternanis.
ſolus vel filius. Hon ergo maius aliqͥd vtrunq; ſim ſectrinitas.
6ᷓ ſinguli eoꝝ. Et quia eque vere eſt etiam ſpũſſunctus.ideo pater ⁊ filius ſi
mul nõ ſunt aliquid maius q; ipſe. quia nec veriꝰſunt. Iteʒ in eẽntia veritatj
HNoooc eſt verũ eẽ qð eſt eſſe.⁊ hoc eſt eſſe qð eſt magnum eſſe. Hoc eſt ergo ma⸗
Zeez aliter ils gnuz eſſe quod eſt eſſe. Qð igit᷑ ibi eque verũ eſt.⁊ eque magnũ ẽ. Qð gᷣ ibi
pbat. plus veritatis nõ hʒ.nõ hʒ plus magnitudis. Plus aũt veritatjnõ hʒ.qð ve

nnõ eſt. Hon eſt aũt veriꝰ vna ꝑſona qᷓ alia.vel due q;; vna. vel tres ſimul

04

32 el Eum de dicat tti ᷓ; ſingula. Non & plusveritatis habet vnd qᷓ; alia.vł
nus. nõ tñ dz dici tr· due q; vna. vel tres ſimul q; ſingula.Sic ̊ ⁊ ipſa tri⸗
plex. Aidetur dice nitas nõ eſt maiꝰ aliqͥd qᷓ; vnaqueq; ibi ꝑſona. ſᷣ tam

donoꝝ vel dictoꝝ. ef⸗

3

re ↄtra illud qðᷣ dicik

Sap̃.vij. O ſpũs ſa/

piẽtie eſt multiplex.gS

duplex. vel qdruplex.
c. Item yſid. dicit
q; trinitas eſt multi/
plex ⁊ nũerabil. Iteʒ
rõne videt᷑.qꝛ pann
vnus in ſuba duplica
tus duplex dr. tripli/
catꝰtriplex.g ſi vna ẽ
ſuba in trib? ypoſtaſi/

bus. videt᷑ triplicari i
eis ⁊ triplex dici.Re.
dom ꝙ diſtinctio per⸗

ſonaꝝ nõ põt ſignifi/

cari ꝑ additõeʒ termi

ni nuerabilis ad hoc

nomẽ deꝰ.niſi h?nois

trinꝰ.qdð ſpeãliter ad

H inuentũ eſt. vt ſigni
ficet pluralitatẽ ĩ ſup

poſitis cũ vnitate foꝛ

me. Quia b nomẽ
triplex dicit diſtictio⸗

nem ſimplr in termio

Oe

cui addit᷑.vel q;tũ ad
foꝛaʒ.vel q;tũ ad ꝑtiũ
multiplicatõeʒ. ⁊ qꝛ i
deo nõ cadit multipli
catio.nec qᷓ;tũ ad foꝛ⸗
mam.nec q;ẽtum adp
tes.ideo nullo mõ pᷣt
dici triplex. Oꝛ ergo
obijcitur ꝙ dẽ multi⸗
plex. dom ꝙ iſtud eſt
dictũ cauſaliter. quia
multoꝝ.⁊ qꝛ varioꝛũ

magnũ q; ſingula. Non em̃ ibi maioꝛ eſt q̃ verioꝛ non
eſt. vbi ipſa veritas eſt magnitudo.Ecce mõ ↄuenien⸗
ti ⁊ rõne catholica oſtenſuʒ eſt.quõ indifferens ſit ma⸗
gnitudo triũ ꝑſonaꝝ.quia nec vna maioꝛ eſt alia.nec
due vna.nec tres ſimul maius aliquid q; ſingula.

3 (Æ deus noͤ eſt dicendtriplex vel multiplex ſed tri

nus. p—
Pꝛeterea cũ deus dicat᷑ trinꝰ.nõ tñ debet dici triplex. c
Ibi em̃ non eſt triplicitas.vbi ſumma eſt vnitas.⁊ in⸗
Adiſfferens equalitas. Vñ Auguſt. in li.vj. de trini.ait.
Mon qm̃ deus trinitas eſt.ideo triplex putandus eſt.
alioquin minoꝛ eſſet pater ſolꝰ.vel filius ſolꝰ.qᷓ; ſimul
pater ⁊ filius. Cum itaq; tantꝰeſt pater ſolus.vel ſolꝰ
filius.vel ſolus ſpũſſanctꝰ.quantꝰeſt ſimul pater ⁊ fi ⸗
lius⁊ ſpũſſanctꝰ.nullo modo triplex dicendꝰeſt deus.
Mon em pater cuʒ filio ⁊ ſpirituſancto maioꝛ deus eſt
q́; ſinguli eoꝝ.qꝛ nõ eſt quo creſcat illa ꝑfectio. Perfe⸗
ccus aũt eſt ⁊ pater ⁊ filiꝰ: ſpũſſanctus.⁊ ꝑfectus dici
tur deꝰſingulus eoꝛũ.Et ideo trinitas potiꝰqᷓ; triplex

Aug.

dic debbe.
E pluralitas nõ eſt ita in rebus coꝛpoꝛeis vt ĩ tri⸗

In rebus em̃ coꝛpoꝛeis nõ tantũ eſtvna quantũ tres dð
ſimul.⁊ plus ſunt due q; vna res.In trinitate vo ſum⸗
ma tantũ eſt vna ꝑſona quantũ tres ſimul.⁊ tantum
ſunt due.quantũ vna.et in ſe infinite ſunt.qꝛ nõ eſt fi⸗
nis magnitudinis eaꝝ.Ac ꝑ hoc aperit᷑ qð ſuperiꝰ di/⸗
ctum eſt.quõ ſingula ſunt in ſingulis.⁊ omia in ſingu
lis.⁊ ſingula in omibus.⁊ om̃ia in omibus.⁊ vnuz in
om̃ibus eſt.⁊ vnũ omia.Ecce iam oſtendimꝰſufficien
ter. qualiter in trinitate aliqua ꝑſona aliam non ſuꝑet
magnitudiiin.

=

fectiuũ eſt pᷣncipiũ in qᷣbus ẽ vera diuerſitas. nõ ſic ĩpſonis. Et qdð dicit yſis.impꝛopᷣe dictũ eſt ⁊ exponẽdũ ẽ.

Ad illuq qdð idem pannꝰdẽ multiplex.dðm
um nec foꝛme. igeo non põt dici triplex. d
plus ſunt due qᷓ; vna. Nidet᷑ em̃ inſtãtia.qꝛ ig

rũ eſt. ̊ tñ m alias HHH qꝛ in deo nõ eſt alietas ꝑti
4 n rebꝰem̃ coꝛpoꝛeis. AHidet᷑ male dicere ꝙ in rebꝰ coꝛpoꝛeis

7

is cñ ferꝛo nõ eſt maiꝰ qᷓ; fern ꝑ ſe.ſiue lux cũ aere.Si dicas ꝙ

—

nõ ſunt coꝛpa. obijcit᷑ ꝙ coꝛpꝰgloꝛificatũ ſil eſt cũ nõ gloꝛificato.⁊ tantũ locũ occupat nõ gloꝛificatũ ꝑ ſe quã

tum cũ gloꝛioſo.&̊ nõ ſunt mai

.qꝛ coꝛpꝰmaiꝰmaioꝛẽ occupat locũ.R.dðᷣm ꝙ; Aug.loquit᷑ de reb coꝛpoꝛeis

7„

quaꝝ ꝗᷓlibet ẽ coꝛpꝰ.ſ̊ ignis in ferꝛo.lux in aere.nõ eſt coꝛpꝰ.ſj ꝓpꝛietas rgi reteres notandũ ꝙ; Aug.nõ

accipit ibi maiꝰextenſiue. ſᷣ accipit plꝰ ꝙᷓtũ ad veritatẽ exñtie vel eſſentie.cum em̃ non ſit ſumma venitas
qualibet re. plus eſt de veritate exiſtentie in duabus rebꝰqᷓ in vna.quis nõ ſit ibi plus de latitudine diſtatie.

₰

diuis ſit dr̃ia

ibi totalitas.ſ non eſt

totalitas.¶ Iteʒ hocipᷣm oſtendit᷑ ratõne.quia vbi

ſiue extenſiue magnitudinis.vel capacitatis ↄtentiue ꝛẽ7.

tettrũ ſit ponere totũ vle. Cercio vtrũ in diui
nis pſonis ſit Painclbiß materiale. Quarto vtruʒ in
m numew. AQuchio.. e
¶ Oꝛ ſt poncre totalitatem integritatis.videt᷑ x Au⸗
guſti. pꝛimo. ⁊ babet᷑ in litera. Lota trinitas eſt ĩ ſin/
gulis pſonis.ergo aut eſt ibi implicatio falſi. aut eſt

m em̃ non ſit ſumma veritas in

Dintelligẽtiã huiꝰ ꝑtis q̃tuoꝛ q̃runt᷑. Pꝛio quãtitas.ibi totalitas ⁊ integritas. Sʒ in r ig eſt
vtruʒz in diuis ſit ponere totũ inteãle. Scoo quãtitas vᷣtu. ſaltẽ m illaʒ ⁊ integritas. Item

vbi plalitas.ibi integritas.qꝛ ois pluralitas conſtat

go in deo eſt integritas. Si dicas ꝙ illa pluralitas ñ
integratur.quia nihil plus eſt in tribꝰ ꝙ in vno.eꝛgo

⁊ eque plene credit.qui credit vnũ ſolu eſſe ſuppoſi/
tum.ſicut qui credit tres eſſe ꝑſonas. Sʒ hoc alſuz

ibi implicatio falſi. ergo eſt ibi cut qui cedit tres eſt. oc falſuz
eſt. ergo ⁊c. ¶ Item ſi aliquid eſt equale alicui. codẽ

ex vnitatibus.ſed in deo eſt pluralitas.qꝛ trinitas.er

ſi tãtũ eſt in tribus quantũ eſt in vna. tantũ credit

At
ais⸗
zns.
6fe
s
i
e
Nitiof
ͤn
wwän
ftne⸗
oe
Pult
ſbrn
loc

n

du

ngutcha⸗
ginn,⸗
rni

54 bile.⁊ ita nec totũ.

e

* 8
4

addito adhuc erit eqle. ergo ſi aliquid ẽ totñ ad ali
huc erit totũ.ſᷣ̊ tres eſt totũ ad

quid.eodẽ addito 2
vnũñ. ergo tres ꝑſone ad vnã ꝑſonam. ¶ Item om̃e
qð pᷣdicat de aliquibꝰſimul.⁊ de nullo ꝑ ſe.eſt totum
integrũ ad illa.iſtud ↄſtat ⁊ nõ hʒ inſtantias.ſᷣ trini/
tas pᷣqiœt᷑ de tribꝰ ꝑſonis ſimul ⁊ de nulla ꝑ ſe.ergo
⁊c. ¶ Item om̃e qd remouet᷑ ab aliq differt ab illo.
genere.vel ſpẽ.vel numero.vel eſt totũ ad illud.ſᷣ tri
nitas remouet᷑ a patre.qꝛ pater non eſt trinitas.nec
differt
bꝛo.in li.de trini. In diuinis nullam ponimus tota⸗
litatem.qꝛ nõ eſt ibi quantitas nec numerꝰ. ¶ Itez

—

ratõne videt᷑.qꝛ om̃e integrũ eſt ↄpoſitum ex parti ·
bus.ſed deus eſt ſumme ſimplex.ergo in do nulla eſt
totalitas nec integritas.ergo ⁊c. ¶ Item omnis ps

ſub ratõne ꝑtis habet eſſe impfectum reſpectu toti/

n89.q ex aliquibꝰoĩno ꝑfectis nõ reſultat tercium.er

go cum in diuinis nihil imꝑfectõnis ſit ppynendum.
nõ eſt ibi ꝑs. a relatiuis nec totum. ¶ Item omne
cotũ eſt maius ſua ꝑte. ſ vbi infinitas ibi nõ eſt ma/
ius ⁊ minꝰ.ergo nec totalitas.ſed in diuinis ẽ infini⸗
tas. ergo. ¶ Item om̃e totum eſt reſolubile. vcel õm
rem.vel ſm intellectũ.⁊ om̃e reſolubile eſt coꝛrupti/
bile. cum in deo ſit nihil coꝛruptibile. nõ erit reſolu
NR.totũ ſiue totalitas vno mõ
dicit᷑ abſolute.⁊ ſic totũ ideʒ eſt qð ꝑfectũ. Alio mõ
dicit᷑ totũ ꝑ ↄpationẽ ad ꝑtem.⁊ ſic dr̃ totum qð bʒ

ptem ⁊ ꝑtem ſiue ꝑtes. Pꝛimo mõ bñ eſt ponere to/

„

talitatẽ in deo.ſcdo nõ. Hec etiã ꝑtialitatẽ. Mõ tota

lictatcʒ. quia aufert ſimplicitatem. Hon ptialitatem.
. ua tollit

ollit pe ffa Htuin gme tollit cqlitatem
ummã. ¶ Ad ülud q obijcit de Aug. qui dicit ꝗ

55 tota trinitas ⁊c. dm ꝙ totũ accipit p ꝑfecto.vel to
tum ibi accipit᷑ pꝛiuatine.qꝛ pꝛiuat hoc qð eſt eẽ par
tem ex ꝑtem. Uñ tantũ valet tota eſſentia. quantuʒ
valet nò bñs partẽ

tra vel intra.¶/A d ſe
aundo obijcit. ꝙ eſt ibi quãtitas virtut. dom q; quã⸗

itas virtutis ſtat cij ſumma ſimplicitate. iõ abſtra⸗

bit a totalitate ⁊ integritate. OQAd illud qð obijcit᷑.
ꝙ vbi ꝑluralitas. ibi ⁊ẽ. dom q pluralitas in creatu⸗
ns duo dictt. dicit em aliquoꝝ diſtinctões. ⁊ ex ipſis
vniꝰ multiplicatõnis oↄſtitutõez. Pꝛimum quidẽ re⸗
perit᷑ in diuinis.qꝛ ibi eſt diſtinctõ vere. Scom non.
qꝛ vbi ↄſtitutio ẽ ibi ↄſtituentia minꝰ hñt qᷓ; totũ q8

pſtitunt. ⁊ ita eſſentiali differũt ab inuicem. In diui

nis aũt nõ ſic. qꝛ cum pꝛ hẽat totã eſſentiã nõ ꝑtem.
nõ põt min ?habere.nec eſſentialr differꝛe.et iõ dʒᷣm

ꝙ in diuinis repenit᷑ pluralitas rõne diſtinctõis. Sʒ

pluralitas erat totũ rõne ↄſtitutõnis.? boc nõ eſt

2 „ „

in diuinis.ideo nõ ſequit᷑ ꝙ ſit ibi totalitas.eſi tñ na

ture vnitas.⁊ ꝑſonaꝝ pluralitas.⁊ tantũ eſt in vni⸗
tate.quantũ in pluralitate.ſᷣ nõ tot modis. Sʒ qꝛ fi⸗
des nõ tantũ eſt reſpectu eſſentie vel magnitudinis.
h etiã modi eſſendi.patet qdð obijcit᷑.q no tm̃ credit
qui credit vnã pſonaʒ. quantũ qͥ credit plures.Ex hᷣ

patent ſequentia.qꝛ vnũ eſt ꝑs triũ ſᷣm ꝙ dicit vnita

tem. ⁊ tria trinitatẽ. Sj cum addit᷑ boc nomẽ perſo/
na. diſtrabit᷑ ⁊ nõ manet illa rõ vnitatis.idco nec ra-
tio ꝑcialitatis.¶¶ Ad illud qað obijcit᷑.ꝙ om̃e qð pꝛe

37 dicat᷑ ſimul 2 ve nullo ⁊c.Et ad ſequẽs.oẽ qdð remo⸗

uetur ⁊c. dᷣm ꝙ hoc nõ ſolũ ↄuenit totalitati reſpe⸗
Kccu ꝑtis. etiã pluralitati reſpectu vnitatis.que qᷓ;
uis nõ teneat ratõeʒ ꝑi ꝓpter diminutiõeʒ ⁊ imperfe

ccionẽ. tenet tñ rõnem vnitatis ꝓpter pꝛincipiũ ⁊ vdi

leꝛc.vel ſpẽ.vel numero.& ⁊c.¶ Cõtra.am

Ad illud qð ſe-

XINX

ſtinctionẽ. vñ &; totũ remoueat᷑ a ꝑtibus ⁊ nõ diffe⸗
rat.hoc nõ eſt rone ↄſtitutõnis pꝛincipaliter.ſed rati
once diſtinctiõis.⁊ qm̃ in diuina pluralitate quis nõ

ſit vni? maioꝛis ↄſtitutio.qꝛ tñ eſt ibi diſtinccio. ideo

ſic remouet᷑⁊ ſic pᷣdicat᷑ ſicut totũ in creaturis.

„

¶ AUtrum in diuinis ſit ponere totuʒ vniuerſale. Et ꝙ
ſic videt᷑

ꝑ Dam̃.qui dicit.ꝙ in diuinis cõmune eſt.
vt ſubſtantia. Particulare. vt anthonius F ſi eſt ibi

cõmune et pticulare. ergo vniuerſale.quia ꝑticulari

non reſpondet aliud ↄmune qᷓ vniuerſale. ¶ Item
Hoein videt᷑ ꝑ diſtinctonem vniuerſalis ⁊ pticula/
ris. Aniuerſale em̃ eſt qdð pᷣdicatur de pluribus. par/
ticulare de vno ſolo.ſed has rationes eſt inuenire in
ditinis. ergo ⁊c. ¶ Item om̃e qð eſt in plus ⁊ ẽ vni/
uocum. eſt vniuerſale ad illa reſpectu quoꝛum eſt in
plus.ſed eſſentia ſiue ſubſtãtia eſt in plus qᷓ; ꝑſona.

⁊ in plus vniuocum.qd dicit vnam naturã reꝑtam

in illis im ydemptitatem. ergo ⁊c.¶ Item in diui⸗
nis eſt coĩcabile ⁊ incõmunicabile. aut ergo eodem.
aut alio ⁊ alio. NHon eodem.qꝛ illud nõ eſt intelligi⸗
bile ꝙ ex esdem veniat ↄmunitas Apꝛietas.conue
nientia ⁊ differentia perſonalis. ꝙ alio ⁊ alio. ergo ſi
alio eſt coiĩcabile.alio incõmunicabile.g cum cõmu/
nicabile ſit ratõne eius quo eſt.incoicabile rõne eius
q8 A u eſt ⁊ qd eſt in diuinis ſunt ꝑ differenti-/
am.ſed vbi hec ſunt ꝑ diſferentiaʒ ibi vniuerſale
⁊ ꝑticulare.ergo ⁊c. ¶ Gtem quanto aliquid ſimpli⸗
cius tanto vniuerſaliꝰ.ſed diuina eſſentia eſt ſimpli

ciſſima. ibi eſt maxima ratio vniuerſalis.Con/

tra. Boeti? dicit.ꝙ nec eſt vniuerſale nec particula/

rc. ¶ Item hocipᷣm videt᷑ rõne.qꝛ vbicunq; eſt vni

nerſale ibi eſt vna foꝛma multiplicabilis vel multi/
plicata. in cuiꝰrei ſignum. om̃e qð ſignificat vniuer/
vel natura multiplicabilis.nec multiplicata.nec re
cipit ſignũvniuerſale.vt dicat᷑ oĩs de?. ⁊c.
vbi eſt ꝑticulare.ibi eſt foꝛma vel natura.vt h ⁊ nũc.
ͤ diuina natura ſiue in ſe ſiue in ypoſtaſibꝰnõ eſt hic
⁊ nũc.ſed ſemg ⁊ vbiq;. nec in ſe nec in vpoſtaſibꝰẽ
ibi ꝑticulare. Item vbi eſt pticulare ⁊ vniuerſale.
vniuerſale eſt ſimpliciꝰ ꝑticulari. ergo cuʒ in deo nõ
ſit ſimplicioꝛ eſſentia q́; ꝑſona.quia in pſona nulluʒ
eſt acedens.nullum pꝛincipium cõſtitutiuum.ergo
⁊c̃. ¶ Item om̃is natura in qua eſt vniuerſale par
ticulare eſt in genere determinato.⁊ om̃is talis eſt li
mitata. cum diuina natura ſit infinita. patet ⁊c̃.
R'. Ad pᷣ̃dictoꝝ intelligentiã eſt notandũ.qꝙ cum
ſides nr̃a ponat trinitatẽ ⁊ vnitatẽ in diuinis.neceſ⸗
ſe ponit ↄuenientiã⁊ diſtinctõcʒ. ⁊ qꝛ ↄuenientia nõ
eſt niſi in cdicabili a pluribus ⁊ ↄmuni.diſtinctõ au/
tem nõ eſt niſi in ꝓpꝛio ⁊ incõmunicabili.neceſſario ĩ
diuinis ponit᷑ ratio coĩs ⁊ ꝓpꝛij.coicabilis ⁊ incoĩca/
bilis. Sʒ cũ in deo ⁊ in creaturis ſit diſtinctio ſi uppo

ſali põt addi om̃i vniuerſali.ſ ĩ deo nõ eſt vna foꝛma

ſitoꝝ. aliter eſt in deo ꝙᷓ; in ceaturis. Diſtinctio eni,ʒ

ſuppoſitoꝝ maioꝛ eſt ꝙᷓ diſtinctio accidẽtalis. Ande
uis innoteſcat g accidentia. tñ nõ fit ꝑ accidentia.
Accidentebus circũſcriptis. adbuc eſt intelligere

ſuppoſita differꝛe.⁊ cum non fiat ꝑ accidentia conſe

quentia.opoꝛtet ꝙ fiat ab oꝛigine vel oꝛiginali hain⸗
õ diſfert ab altero
quia emanat ab eo (Idem em̃ a ſe emanare nõ po
teſt) talis diſtinctio ſuppoſitoꝛum eſt in deo.ſed boc
nõ poteſt eſſe in ceatura. ſcʒ diſtinttio ſolũ per oꝛi⸗

38

Ti.
ginem. nam nulla creatura põt alteri totam fuam eſ
ſentiaz dare. Si ergo dat ptem. neceſſe eſt ꝙ alia dif⸗
ferentia ſit ibi qᷓ oꝛginis. ideo eſt differẽtia ab oꝛi/
ginali pꝛincipio. Hec aute no eſt foꝛma in ſe. quia di⸗
cit qd coĩcabile. Hec materia in ſe. quia dicit qd in/
diſtinctum. & boc facit foꝛma vt adueniẽs materie.
QAuia em̃ adueniẽs materie accipit ꝑtem no mate/
riam. hinc eſt ꝙ ipam diſtinguit. ⁊ ißam diſtinguen/
do trabit in pꝑtem limitat᷑.⁊ ſic hic⁊ nũc. et vnum
numero ⁊ ꝑticulare. Qm̃ ergo in diuis non eſt addi/
tio ad materiam. nec tractio ad ꝑtem. ideo nõ cadit
in diuinis vniuerſale vel ꝑticulare.ſicut oſtendũt ra
39 tiones ad hoc inducte in opponẽdo. Ad illud er/

go qð pꝛimo obijcit᷑ de Dam̃.dum q; impꝛopꝛie dici
40 tur ꝑticulare ꝓ incoicabili.¶ Ad illud qð obijcitur.
qꝙ; vniuerſale eſt qð pᷣdicatu plurius vdz:giſte
eſt ratio coicabilis. vniuerſalis aũt nõ eſt niſi m q;
realiter intelligit᷑ multiplicatuz i illis. Similiter ſol/
uẽdum de pticulari. Ad illud qð obijcit᷑.quod eſt
in plus ⁊ eſt vniuocũ ⁊c.ddᷣm q vniuerſale eſt i plus
ita ꝙ ſundlieingan minꝰ? pꝑ additõnem ad illud.no
aũt ſic in deo. ¶ Ad illud qð qᷓritur vtrũ eodem coĩ/
cabile c incoicabile.dᷣm ꝙ alio ⁊ alio.quia ſicut di-
cit Augꝰ. alio eſt deus. ⁊ alio pater.ſed nõ alio ⁊ alio
m rem.ſed ᷣm ratõem.qꝛ deitate eſt deus.paterni/
tate pater. ⁊ paternitas nõ eſt aliud re ab eſſentia./
niã pr̃nitas eſt eſſentia. Eſt tamẽ aliud ratiõe.Et dqᷣa
ablatiuus dicit ratõem.ideo nõ eodem ẽ deꝰ qͥ pater.
Et ſi obijcias.aut tũc illi ratoni rñdet aliquid in re.
aut nibil. dm ꝙ ratio illa ꝑ ↄꝑatiõem ad eſſentiam
nõ eſt niſi modus.ſed ꝑ ↄpatõem ad aliã gſona⸗ eſt
res.⁊ hoc patet.qm̃ babere eſſentiam ab alio et non
habere nõ dicit rem aliam ſed ſolum modum. Habe
re aũt ab alio. ⁊ nõ babere ab alio dicit realem diffe-
rentiã. qꝛ nulla res eſt a ſe ⁊ ab alio. ¶ Ad illud qð
43 vltimo obijcit᷑ de ſimplici. doᷣm ꝙ eſt ſimplex poſſi⸗
bile ad additõem. ⁊ tali modo vniuerſale ẽ ſimplex.
Alio modo ſimplex qꝛ pꝛiuat ↄpoſitões ⁊ additõeʒ.
⁊ hec repugnãtia nõ ↄſonat vniuerſalitati.⁊ tali mõ
diuina eſſentia eſt ſimplex.qᷓ nullo modo trahibilis
eſt in partẽ ꝑ additõeʒ ſicut trabit᷑ vniuerſale. ⁊ ivo
nõ eſt vniuerſale. ¶ Queſtio.iij. g .
¶ trum in diuis pſonis ſit ponere pꝛincipiũ materi⸗
Aalec. Et ꝙ ſic oñdit᷑ hoc modo. Qnñcunq; aliquis vel
aliqͥd eſt de aliq̃ ita ꝙ ipᷣm eſt diſtinctiuuz. ⁊ illud de
quo eſt indiſtinctiun.eſt ð illo tanq; de materiali pᷣn
cipio.ſed ꝑſona filij eſt de ſuba pr̃is.⁊ perſona diſtin/
uit᷑. ſuba dicit qͥd indiſtinctiuũ. & eſt ſicut materia⸗
epꝛincipiũ. ¶ Item ſicut efficiẽs ⁊ finis ſunt cauſe
coꝛrelarie.ita foꝛma ⁊ materia. Foꝛma em̃ dicit᷑ re/
ſpectu materie. ſed in deo eſt ponere cauſam foꝛma⸗
lem.ipᷣe em̃ eſt foꝛma vt dicit Boetius. in deo ẽ po
nere materiã. ¶ Item videt᷑ ꝙ cã matcrialis mag?
cõpetat deo q; a quod cãrum genꝰ.qꝛ materia i his
inferioꝛibꝰdat exiſtentiã ⁊ pmanentiaʒ ꝓpter ſui in
coꝛruptõnem. Añ fundamẽtum eſt exñtie creature.
cum g deus ſiue deum eſſe habeat eriſtentiã ſiue per.
manentiã pꝑ fundamẽtum incoꝛruptibile. videtur ꝙ
deo maxime cõpetat rõ materialis pꝛincipij. ⁊c.
Item in rebus creatis finitas a foꝛma venit. in⸗
finitas a materia. ſed om̃e qd eſt in deo eſt infinituz.
ergo cum deo maxime aueniat paſſio. maxime cõſe⸗
quẽs pꝛincipium materialę maxime opetit ⁊ ibſuʒ.

41

4²

Item qᷓuis in deo ſit ſumma oĩmoda ſimplid

tas.tñ nos ponimus in deo qð eſt ⁊ quo eſt vere.ſed
tñ ꝑ indifferentiã. ̊ pari rõne videt᷑ ꝙ in deo poſſet

poni materia foꝛma.tñ ꝑ indifferẽtiam. 6 tem
om̃is diſtinctio eſt a foꝛma. circumſcripta om̃i foꝛ
ma creata materia nõ diſtinguit᷑. nõ eſt ali a deo.

crgo eſt deus.quia om̃e qð eſt ⁊ nõ diſtinguit᷑ a deo.
eſt deus. videt᷑ ergo ꝙ materiale pꝛincipiu ſit ipᷣe de⸗
us.⁊ ita ↄpetere diuinis ꝑpſonis. Cõtra. Boetius
in libꝛo de tri. Foꝛma ſine materia nõ põt eſſe ſubie/
ctum.⁊ loquit᷑ qe deo.ergo in deo nõ erit rõ pꝛincipij
materialis. ¶¶ Item materia inter om̃ia entia ẽ im/
perfectiſſimum. AUñ ⁊ Augꝰ. dicit in li.cõfeſſ.ꝙ pꝛo/
e nibil eſt. ſed deus eſt oino ꝑfectiſſimuzʒ. ergo oino
in eo nibil inuenit᷑ imꝑfectõnis.ergo nec qð eſt ma/
terie. ¶ Item materia eſt pꝛincipium patiẽdi.vnde
pati eſt a materia. VUñ om̃e in quo eſt materia.ẽ na
tum pati et recipere.ſed nibil tale eſt om̃ipotẽs. In
boc enim ꝙ pati põt.deficit a poſſe.ergo in om̃ipotẽ
te nullo modo eſt male pꝛincipium. ¶ Item ſi ma⸗
teria in deo eſt. aut reſpectu ſui.aut alioꝝ. Si reſpe/
ctu alioꝛum.cum ergo materia ſit ens in potẽtia ad
alia.nec diſtinguat᷑ ab alijs rebus ſed ꝑ eas ꝑficiat᷑.

ſtingucret᷑ qd abſurdum eſt. Si aũt materia ſiti deo
reſpectu ſui.aut pure ẽ materia.aut ad aliud. Si pu
re materia.ergo nõ eſt ens.⁊ pꝛeterea nibil eſt mate
ria ſuipſius.ergo opoꝛtet ꝙ ſit ibi aliqͥd cum mate⸗
ria.⁊ ſi hoc.ergo eſt compoſitum⁊ mixtum.ergo nec
deus habet eſſe ſimplex.ac per hoc nec eſſe pꝛimum.
⁊ ita non eſt deus. R. dom ꝙ in deo nullo modo

tũc deus recipet ↄplementũ a creatura.nec ab ea di⸗

nec pꝛopꝛie nec tranſſumptiue recipitur materiale 9
pꝛincipium. Et ratio hui?eſt. quoniaʒ materia dictt
pꝛincipium paſſiuum.⁊ ita incompletum. ⁊ quoniã
a diuino eſſe.om̃is incompletio ⁊ om̃is paſſio peni/⸗
tus remouenda eſt. ideo nullo modo genus materi⸗
alis pꝛincipij in deo eſſe ponit᷑. ¶ Ac illud ergo qð
obijcit᷑.ꝙ ꝑſona eſt de ſubſtatia. et ipſa eſt diſtincta.
⁊ ſubſtãtia nõ.ddm ꝙ hic eſt defectus qtuʒ ad vtrã
qʒ cõditionem. Mam pꝛimo hec nõ recipit᷑ ꝙ perſo/
na ſit de ſubſtãtia. ſicut vult Augꝰ.quia nõ dicimus
tres pſonas ex eadeʒ eſſentia.licet bec ↄmuniter re/
cipiatur. qꝙ filius eſt de ſubſtãtia patris.vbi nõ mate
ria ſed oꝛiginis ↄſubalitas deſignat᷑.ſicut ſupꝛa oſte⸗
ſum eſt di.v. Alia eſt cõditio que deficit.nam mate/
ria eſt indiſtincta ⁊ paſſibilis ad diſtinctõnem ꝑ foꝛ
mam. ſed ſubſtantia vel eſſentia. nullo modo diſtin/
guit᷑ nec per ſe nec ꝑ accidens.⁊ ita pʒ ꝙ nõ cõuenit
ei ratio materie. Acd illud quod obijcit. q cals
ad finem refert᷑ ꝛ foꝛma ad materiam. dom ꝙ nulli⸗ 4
us cauſe babitudo cadit i deũ reſpectu ſui.ſed reſpe-
ctu creaturarum. ⁊ aliarũ cauſaꝝ habitudines iĩ eo
recipiunt᷑ circumſcripta dependetia. ꝓpter boc ꝙ ſo⸗
nant in ꝑfectõnem ſed materia ſonat oino in impfe
ctionem· Et qð obijcit᷑ ꝙ foꝛma dicit ad mater /
am. dom eꝙ eſt foꝛma ↄſtitutiua. ⁊ foꝛma exemplaſ. 45
2 foꝛma ↄſtitutiua dicit᷑ ad materiã. ⁊ bec nõ caditi
deo. ſed ſoꝛma exemplaris. ſicut ſi dicat̃ ꝙ deus eſt
foꝛa in ſe. boc eſt dictu. qꝛ eſt act purꝰnõ dependens
a poſſibili. Mec tñ ſileẽ de coꝛtñdẽtia foꝛme ⁊ mat·
rie. s efficientis et finis. Efficiens enim ⁊ finis poſ/
ſunt incidere in idem numero. ſed foꝛma ⁊ matenia
nunc. Foama vo tantũ ↄſtitutius incidit c effici

6 wolal
ucki
ſtkdamel
ccſeed
Chteepr⸗
chianud
gſetinb

nu

Gbonnen⸗
eco
Niltpo

R
iiheſinn
eonb

Napeei⸗
ſotſtu⸗
maua
W
femmaen⸗
ſigdi
clig
kincun
gft
ſroſa

nnmnd
G
eoncnn.
Nuintgho
ſeninerer
ſesraec⸗
etgovere⸗
( ſo⸗
Calinpin
ſentet/
frmueun
ſnneſgi⸗
—æ
gebopet
tductitan
Apordin
facvrarun.
Ccter diu

Opzun
glſcoan⸗
lecfic

D

ſchi⸗

Nlnigate
lnnnte
uſltnl
ſhi
Ulrdin
lnco

cn
gnd
Wekuis
Anit
nhite
Gni
güait
wori
Ecfugt⸗
rimnge
waämt
ͤi
uih
une
ſtdäne
mmngt
i

eaeeger

: ſie

ni
;
luhen,
ee

.
„ e

4 plaris in ideʒ numero.

48 lo recipit. ideo nõ cadit in co materia.
obijcitur ð infinitate.dðm ꝙ eſt infinitas ex defectu
pfectõnis.⁊ hec ↄpetit materic.ſed nõ deo.Et eſt in/

te ⁊ fine in idem ſpecie nõ numero.foꝛma vᷣo exem/
d illud qð obijcit᷑. ꝙ ma
teria eſt fundamentũ exiſtentie. dom ꝙ modus illiꝰ
fundamenti in deo nõ ↄpctit.quia eſſe fundamentũ
eſt eſſe qdð recipit aliũde ſcʒ a foꝛma.deusg aũt a nul/

finitas ex pꝛiuatõne limitatõnis.et hec deo ⁊ foꝛme

49 liberꝛime nõ materie ↄpetit.⁊ ita patet illud.¶ A

illud qd obijcit᷑ quarc materia ⁊ foꝛma nõ ponũtur

indiſfercntiam. dom ꝙ iſta duo quo eſt ⁊ qd eſt.de
ratõne ſua nullam impoꝛtant imꝑfectõnem.ſcd ra-

tione eius qdð differũt. Añ ſublata eoꝝ differẽtia ma
net ↄpletio.⁊ tũc in diuinis recipiunt᷑. Sed materia
nõ tm̃ quia differt a foꝛma dicit incõpletõnem.ᷣ cti/

am quia materia eſt.⁊ ideo nullo modo ponitur in

deo. Ad illud qð vltimo obijcit᷑. ꝙ circũſcripta oĩ

50 foꝛma. materia non diſtinguit᷑. doðᷣm qꝙ iſta ꝓpoſitio.

om̃is diſtinctio eſt a foꝛma.nõ habet veritatem niſi
intelligat᷑ de diſtinctõne ꝑfecta.OQð em̃ habet eſſe di
ſtinctum habet eſſe ↄpletum. diſtinctõne aũt quali/
cunq; falſum cſt. Materia em̃ differt a foꝛma.⁊ con
ſtat ꝙ ſeipſa diſtat ab ea.ſic poteſt dici et in ꝓppoſito.
ꝙ materia differt a deo ſcipſa.tñ ex parte ſua.qꝛ non
eſt ꝑfecta nõ cadit ꝑfecta diſtinctio.ſed ex parte dei.
quia ꝑfectiſſimus cſt. perfecta cadit diſtinctio.cauſa
ecm̃ diſtinguit᷑ a cauſato.ens actu ab ente in poten/

tia.⁊ iſte ſunt pꝛime differentie ⁊ ſumme.

9442

Aueſtio. iiij. . , b
¶ Atrum in diuinis ſit ponere diſterentiam ᷣm nume
rum.Et ꝙ ſic videt᷑ Damaſc.in pꝛimo libꝛo. In nu⸗

mero non natura differunt vpoſtaſes. ⁊ loquitur de

ats Woganbus en om̃ia que cõtingit vo
ſt differꝛe numero. ſed ypoſta⸗

re numerari.neceſie nꝛe nu ta.
ſes vere contingit numerari.vt dicantur due ⁊ tres.
ergo vere cadit in eis differentia ſᷣm numerum.

¶ Item om̃ia que differunt re. aut differunt gene⸗
re.aut ſpecie.aut numero.aut nullo modo diſferũt.

Sced impium eſt dicere ꝙ ypoſtaſes nullo modo dif

ferunt.ergo ſaltem numero differũt.¶ Itez vnitas
hm mate iam ſiue numerum non reſpicit vnitatem
foꝛme ſed ſuppoſiti. ⁊ boc patet. Hoc enim album et
bic ſedens demouſtrato petro eſt vnum numcro. er/

go ab oppoſitis.diuerſitas ſᷣm numerum non rxeſpi⸗

cit diuerſitatem nature ſed ſuppoſitoꝛum.ſed in deo
eſt pluralitas ſuppoſitoꝛum. quis nõ ſit diuerſitas

naturarum. ergo ⁊c. ¶ Item idem ⁊ oiuerſinn ſuffi⸗

lio.aut eſt idem num

tiusi lib.de trini.cap.v. Mulla eſt in deo di
nulla ex diuerſitate pluralitas.nulla ex accidentibꝰ
multitudo.ergo nec differentia ſm numerum.
¶ INtem diuerſitas hm num

ero aut diuerſus.Si idẽ.ſᷣ qus
dochq; aliqua duo ſunt cadem numero. vnum vere
pᷣdicatur de altero.ergo poſſum dicere. pater eſt fili ·
us. qð eſt cõtra fidem: Si diuerſus numero erge in
diuinis cadit diuerſitas ſm numerum. Sed cotra.
Ambꝛo.ſupꝛa.ij. epiſtolã ad Coꝛinth.⁊ magiſter re
atat litera ibi vere vnitas. vbi nulla diuerſitas. er
go nõ eſt ibi diuerſitas ſm numerum. ¶ Item boe⸗
iuerſitas.

te taterie. Añ dicit ppiloſophꝰ.ꝙ oĩno materia nuun

merabiliter eſt.ſed in diuinis nõ cadit materia alijq.

ergo nec diuerſitas m numerũ.¶¶ Item quecunq/
differunt numero. numerant om̃ia que ſunt in ſeip-

ſis. ſalteʒ omia que ſunt ibi ex parte pꝛincipij foꝛma⸗
lis.hoc patet.quia em̃ petrus ⁊ paulus ſunt duo.iõ
duo homines.duo aĩialia.duo alba. ⁊ ſic de ſingulis.

ergo ſi pater ⁊ filius ſunt numero differentes.g ba⸗

bent duas naturas.⁊ duas eſſentias.ergo ſunt du-
dij. qd eſt cõtra catholicam fidem.¶ Item quecũqs
differũt numcro ſunt ſepaꝛabilia imagine vel intel-
lectu.ſᷣ pater ⁊ filius nullo modo ſunt ſeꝑabiles.nec
re.nec modo.nec intellecu in diuinis.quia vna per⸗
ſona eſt in alia ⁊ ecõuerſo.ergo nec diſtcrunt nume-
ro. ¶ Item qð nõ eſt multiplicabile nec multiplica⸗
tum.eſt vnũ numero.ſed diuina natura nõ eſt mul/
tiplicabilis.nec multiplicata.ergo eſt vnum.ſed que
cunq; vnum ſunt numero nõ poſſunt differꝛe nume
ro.ergo ſi eſſentia vel natura diuina ceteras comple

ctitur ꝑſonas.impoſſibile eſt ꝙ ꝑſone numcro diffe⸗
rant. 1

dm qꝙ in diuinis nõ eſt ponere differen
tiam ᷣm numeruʒ. Et huiꝰratio ſumi poteſt ⁊ a po/
ſterioꝛi ⁊ a pꝛioꝛi.A poſterioꝛi.quoniã om̃ia que dif⸗
ferũt numero. ↄſequitur iſta paſſio que eſt numerꝰ.

numerus autẽ eſt aggregatio multitudinis in q̃ plꝰ

eſt in toto qᷓ; in ſingulis ꝑtium. Hec autem aggrega

tio eſt ex his ſolum q̃ habẽt vnitatez limitatam. que

plus eſt cum alio qᷓ; ꝑ ſcipſam. Limitatio autẽ venit

additõnem.additio at pducit ad compoſitõneniꝛ

eñ materia q̃ facit eẽ hic⁊ nũc.⁊ tantũ ⁊ plus.⁊ ita m

eſt diuerſitas ᷣm numerũ niſi in bis in quibus ẽ di-

ſtinctio p additõnem. ⁊ compoſitõnem. ⁊ materiaʒ.
ſ h diſtinctõ nõ cadit in deo.ideo nec diuerſitas ſᷣm

numerũ.Alia ratio eſt a pꝛioꝛi.qꝛ in quolibet qd in

telligimus vt ↄpletuʒ.intelligimꝰſub iſta duplici cõ
ditione.ſcʒ ꝑ modũ qui eſt.⁊ ꝙ eſt.⁊ vnitas quidem
ſiue ydemptitas ſᷣm ſpẽm vel genus eſt veniens a p
te eiꝰqð eſt quo ſᷣm diuerſos ſtatus.ſiue ↄpletonem

maioꝛẽ ⁊ minoꝛẽ. AUnitas vᷣo vel diuerſitas ᷣm nüe⸗

rum venit a ꝑte ipſius qð eſt ᷣm eſſc.ſiue ꝓut eſt in
ſuppoſito indiuiduo.ſc aũt iſta duo ↄiuncta ſunt in

ofnibꝰ.qꝙ numerato ipᷣo qð eſt.neceſie eſt nücrari ip

ſum quo eſt. cum ergo in omibus que differũt nũc⸗
ro numeretur ipᷣm qð eſt. neceſſe eſt ꝙ in illis multi⸗
plicet᷑ ĩm quo eſt.qꝛ ad diuerſitatem ᷣm numeruʒ.

coõcurꝛit diuerſitas ipſiꝰ qð eſt.⁊ quo eſt.⁊ qͥ eſt.i.na⸗

ture ⁊ ſuppoſiti ſiue ypoſtaſeon.płᷣ pꝛincipaliter ipſiꝰ

in dqdðò eſt. cum && in diuis quo eſt ſine eſſentia ꝓpter ſum
cienter diuidunt ens ergo om̃e quod eſt ad alterum
compatum. aut eſt ideʒ ſpecie aut diuerſum.aut idẽ
numero aut diuerſum. Si ergo pater comꝑatur fi ·

mann ſumplicitte nullo mh ſitmuitiplicabilis ideo

e eſt ſir remaneat indiſtinctum.

; cadat ibi diuerſitas m nume

rum. nectamen eſt vnũ numero. qꝛ ipſum quod eſt

vnũ numero in creaturis nõ eſt dicibile de pluribus

ſed in diuinis ipſum qʒ eſt. qᷓuis ſit vnum.tñ de plu
ribus dicibile. Et ratio buiꝰeſt.qꝛ idem eſt ibi quo ẽ
2 dqð eſt quantũ ex parte rei.⁊ ideo ſicut quo eſt.ẽ cõ
municabile pluribꝰ. q́;uis nõ młtiplicabile ita ißßn
eſt/ Ei poſſum icere ꝙ plalitas pſona mcddi

um tenet inter idem numero ⁊ diuerſum. Muis em̃

ipm. qd eſt.nõ numeret᷑.nũerat᷑ tñ ipſe qui eſt. nd
ſunt ibi plures qui. Et hoc vult dicere dam̃. cũ dicit
nũero nõ natura differũt vpoſtaſes. Der hac ei ad,
gitõnem nõ natura ipe ocraxit vꝛam 'm numerum

5J2 niſi numero ypoſtaſum ⁊ ꝓpꝛietate.

t a ſpꝛia ratõne.vt ipſe dicit pꝛimo li. ca.

ſiue diſtinxi

xj. Opoꝛtet ſcire ꝙ aliud eſt differꝛc re. aliud ratõne.

9

In ofnibus creaturis. ypoſtaſum diuiſio PeRd
tur. coitas vo rõne. In ſumma vo ⁊ in ſuꝑ tia
li trinitate eſt ecõuerſo. Añ cum diuerſitas ᷣm nũe/

rum faciat ſiue notet diuerſitatem in re ⁊ natura. ꝓ
pꝛie loquendo.niſi nomẽ diucrſitatis diſtrabat vbᷣm
numerũ ad diſtinctõez ſuppoſitoꝝ.
wſit ibi diuerſitas ſm numerũ pſonaꝝ ſiue ypoſta/
ſum. et h̊ vult dicere Dam̃. qñ dicit ꝙ ypoſtaſes dif⸗
ferũt numero. nõ inquã numero q dicit diuerſitatẽ
in re ⁊ natura.ſed qͥ dicat differentiã in ꝓpꝛietatibus
⁊ relatõne.natura ſemꝑ manente vnica et indiuiſa.
S1I Ex hoc pʒ illud Dam̃. ⸗
q; numero differunt ea qᷓ numerant᷑.ddm.ꝙ verum
eſt. qꝛ eo modo differunt qͥ modo numerant᷑.ſᷣ̊ non

numerant᷑ niſi qtum

—

obijcit᷑. que differũt ⁊c.· Diſtinguendũ eſt in h no⸗
mine re.qꝛ põt dicere naturã ſiue eſſentiã. ⁊ põt dice

nam falſum eſt. ⁊ nõ habet locum illa diuiſio.
illud qd obijcit᷑.ꝙ vnitas numero.reſpicit ydempti

ſtantia

eſt. tũc veritatẽ habet.ſi aũt dicat᷑ ipſe qͥ eſt.ſiue ꝑſo/
nõ eſt ↄcedendũ na. nõ habet veritatẽ. niſi in his in quibꝰdiffert qᷣ eſt.
⁊ ꝙ eſt. vñ ꝓpꝛie loquendo.diuerſitas ſm numerum
¶ Ad illud qð idem ⁊ diuerſum ſufficienter diuidũt
cns. idem numero vel diuerſum. dðᷣm. q illud ve/
rum eſt in ente qdð natum eſt numerari ſicut ens cre
atum.ſed in ente increato hoc deficit. Vñ hylan? de
trini. Deum ex deo natũ.nec eundem natiuitas.nec
alium eſſe natura ꝑmittit. ⁊ ita ſicut dictuʒ eſt. tenet
medium inter idem ⁊ diuerſum numero.

dillud qd ſcdᷣo obijcitur

ad ꝑſonas.⁊ ita non differunt
¶Ad illud qð

Hiſtinctio. xx. de triũ ꝑſonaꝝ equalitate q́;tum ad poteſtatem.

.

=

n AUnc oſtendere reſtat quomõ aliqua haꝝ ꝑſonaꝝ ⁊cc. Supꝛa oñdit męjr̃ equalitatem ſonaruz i⸗
tum ad magnitudinẽ.hic oſtendit q;tum ad potentiã ⁊ virtutẽ. Et habet hec ꝑs tres ꝑtes. In pꝛi

ma ꝓponit qð intendit ſcʒ ꝙ alia pſona nõ excedit aliã potentia.
habet ac. In tercia dubium ſiue obiectõeʒ in contrarin ſoluit. ibi. Sed foꝛte eoipſo maioꝛ eſt ⁊c.

7

a. In ſcda pbat.ibi. Mihil inquit paree minus
ꝛima 2

—

vltima parte manentibꝰ indiuiſis.media diuidit in tres. ᷣm tres pbatõnes ſiuc ratõnes.quarum pꝛima ſum
pta eſt ab autoꝛitate dñi. Joh.xvj. Om̃ia qᷓ habet pater mea ſunt.ſcda ſumpta eſt ꝑ deductiõem ad impoſſ/

bile.qꝛ ſi nõ genuit eqᷓlem.aut
⁊ bec ponit᷑ ibi. Item alio modo pbat filium eqᷓlem patri. Lercia ratio eſt oſtenſiua ſumpta ꝑ ſimile in gene⸗
ratõne creata. ⁊ ponit᷑ ibi. Moc aut ꝑ ſimilitudinem bumanam. è
a (Dia ꝗᷓ bʒ p? mea

ſunt ⁊c. Ex lr̃a foꝛma

tur pᷣma rõ.qꝙ aliq̃ ꝑ/
ſonan nõ excellit aliã

potẽtia.tali mõ. Dia
q̃ bʒ pꝛ.filiꝰhʒ.ꝗ quã/
tam potẽtiã bʒ pr.pʒ

filiꝰ. Iſtud argumen-

tũ novꝛ valere.qꝛ mu

tat qͥd in quatũ.naʒ

ia diſtribuit p ſuba.

quantũ ãt dicit quãti

tatẽ. R. dvm q; qỹuiſ
talis modꝰ arguendi

nõ valeret. ſi differꝛet

quãtitas ⁊ ſuba. tam̃
vbi idẽ eſt oimodã bʒ

neceſſitatẽ. ⁊ qꝛ boci
viuinis. iõ argumẽtũ

vꝓvpßpdictũ aꝛgumentũ
i1m qualibet mataria
bonũ. Hie em̃ nõ vici ę
tur aliqs ſolũ ſalia. ⸗
Sctiãqpꝛietates. ſe⸗
quit᷑ cu oĩa diſtribu /
at.p oib? babit qꝙ; ba⸗ p
beat ⁊ etiã ꝓpꝛietateſ.
Scñ nullaz potentiaʒ

hHeẽéat vnꝰ? quã nõ habe

2

At alter. ergo nibil po
teſt vn⸗ 5 ac

Alter ergo ſi vn om̃i/

otuit ⁊ noluit.⁊ ita fuit inuidus. Aut voluit ⁊ nõ potuit. et ita fuit impotẽs.

„

VUnc oñdere reſtat quõ aliq haꝝ pſonarum
aliã nõ excellat potentia. vt ſicut vna etin⸗
A äifferes eſt magnitudo triũ. ita vna ⁊ indi ·
ferẽs monſtret᷑ potentia triũ. Scienduʒ eſt S. qꝛ nõ eſt
potentioꝛ pfr̃ filio.nec ſiliꝰvel pr̃ ſpũſctõ. Nec maioꝛem
potentiam hñt duo vel tres ſil q;; ſingulus eoꝝ. q; nec
plus põt pater ſil ⁊ filiꝰ qᷓ ſolus ſpũſſãctꝰ. Nec hi tres

ſił plus pnᷣt qᷓ;ᷓ ſingulus eoꝝ. qꝛ oipotentiã quã hʒ pat.

2 filiꝰaccepit naſcendo.⁊ ſpũſſanctus ꝓcedendo. Að .

NRlia ꝑſona nõ excedit alis potennnia. ad

Aug. rõnibꝰ? auẽtibꝰ ꝓbabilr aſtruit in li. ↄtra maxi.
dqᷓ̃ dicebat patrẽ melioꝛẽ ac potentioꝛẽ filllo
3 Arame ratio qua ꝓbat᷑ ꝙ nõ põt minꝰ filius q pat.·
ſumpta ex auẽte dñi. Joh.xypy. b—
( Mihil inquit patre minꝰhʒ ille q dicit. Omia q hʒ pa 2
tter mea ſunt. HNHam ſi minꝰhʒ in ptate alidd q; pat. nO
ſunt eioĩa ꝗ; bʒ pater. eiſunt oĩa qͥ bʒ pf. tant hHxʒ½
ptatem filius quantꝗ pater. Equalis & eſt patri. HI

u aur hoc de potentia ſapis.ꝙ potens ſit filius.b po

tentioꝛ pater. vt ſᷣm doctrinã veſtrã potens potentem

otuerit generare vel gigné. ⁊ nõ ompᷣs om̃ipotenteʒ3ʒ.

babet pater omipotentiã qu nõ hʒ fllius.? ſi hoc ẽ. Ilatio ſallier

rfalſum eſt qð ait filius. oiĩa q habet pater mea ſunt. Pac opinione
Sed inquis.patera nemine potentia accepi

Apatre. fatemur ? nos filiuʒ accepiſſe potentiã ab illo beretiuus

boteno Lalter 1un patet e bic non eſt fiura dictnis. q: oid diſtribuit p teb oim genep. b NMon em̃

ſequit᷑ ip̃m qð eſt. ⁊ ideo in diuinis nõ habet locum.

re pſonã. Si dicat eſſentiã ⁊ naturã verũ eſt. Si pN0o
d.

53

tatem ſuppoſiti.dðm.qꝙ ſi ſuppoſituʒ dicat᷑ iſimn qd

1

54

humngniet
mm

jmünſe
ia
mtiſ
üsa
iitn
uinit

—

en
nan
en
nn
446

R =

umpſece. ſiboc eſt impofſibile pater c,

8 .,ðð

de quo natus eſt potens.patri vᷣo potentiã nullus de⸗

gait.qꝛ nullus eũ genuit. GSignendo em̃ dedit pat potẽ
tin filio. Sicut oia q; habet in ſubſtantia ſua. gignen⸗

Aueſtio dug. vtrum ei tantã.quanta ipſi eſt potentia ater filio de /

artat hereticů.

quõ oĩa

eſt ergo pater potentioꝛ filio.

impoſſibile. .„ ⸗.
(Niem alio mõ ꝓbat filiũ equalẽ patri ↄtr.
uiititta dicens. LTu dicis ꝙ pater genuit filium minoꝛem ſe
ipſo. in quo ⁊ patri derogas.qui ſi filiũ vnicũ minoꝛẽ

SZi dicis. q: nõ voluit. eũ inuidũ eẽ dixiſti. Si aũt nõ

r filiũ.aut nõ potuerit aut noluerit. Si nõ potuit.ĩſir
mus. Si noluit.inuidus inuenit᷑. Sed vtrũq; hoc fal⸗
ſum eſt. patri g filius verus equalis eſt. Genuit g pat

phlenũ deũ ⁊ equale ſibi genuit flll. Dl
Lercia ratio ad idem ꝓbandũ a ſimili in generatio

Hoc aũt ꝑ ſilitudinem humanam ita eẽ demoſ

ſet. QAuis g audeat dicere. ꝙ hoc oĩpotens nõ potuit.

Agdo etiã. Si poſſet homo maioꝛẽ melioꝛemq; ſeivo
gilgſeret filiũ. Sed maiꝰvel melius deo qcqᷓ; eſſe non ſi

poteſt. deus cur nõ equalem yt ais filiuz genuit. cui
nec anni neceſſarij fueruntꝑ s adimplet᷑ equalitas.
nec omnipotentia defuit.an foꝛte noluit:g quod abſit

inuidit. Sed nõ inuidit.equalem ergo genuit fllium.

Credamus ergo ſiliũ ei eſie equaleam.
VObiectionem heretici ponit ⁊ ſoluu. e

¶ Sed foꝛte dices eoipo pf eſt maioꝛ filio qꝛ de nullo ge

it“.genuit tñ eqlẽ. Ad qð cito rñdebo.iĩmo io nõ ẽ pf

Aem ſibi dene entem in natura quod tunc non valeret. Sed ſuppoſito ꝙ deus

erſo in natura. tamen equani connaturali pertea

.

derit an minoꝛ:c:? Si tantã.nõ ſolũ potentẽ ſᷣ etiã om̃i
potentẽ genuiſſe oĩpotens intelligit. Si vo minoꝛeʒ.
haber pater filij ſunt? Si patris oĩpotẽtia fi
Iij no eſt. nõ oia ꝓculdubio q hʒ pater filij ſunt. at oĩa
ſilij ſunt. omnipotentia ergo patris etiam eſt filij. Nõ

Secuncla ratio ad idem ꝓbandum ex deductione

C .
maximinũ

genuit. aut nõ potuit. aut nõ voluit gignere equalem.

Dpotuit. ybi eſt oipotẽtia dei pmtis? Pꝛoꝛſus ad hũc
Articulum res colligit.vt deꝰ pater equalẽ ſibi gigne⸗

„.ſibi equalem filiũ. ⁊ ab vtroq; ꝓcedit vtriq; equałſpi⸗
ug. rituſſanctus.Si em̃ foꝛmã ſuã vt ait Aug.ↄtra eunde
DPater in vnico filio plenam gignere potuit. nec tñ ple/
nam genuit. biinoꝛe. cogimini parrẽ inuiduʒ dicere.

dO quiens. Homo pater ſi potuiſſet. equalẽ filiſ genuiſ⸗

maioꝛ filio.qꝛ eqlẽ genuit. Oꝛiginis em̃ qõ eſt iſta. qs

is eẽ ei qᷓ dedit. Nidr
dicere falſum. qꝛ ſi h̊.
cñ ois ceatura ſit ac⸗
cipiens.nulla cſſet in

ęqualis deo. ſ hoc fal

ſuz. 5 ⁊ pꝛimũ. Reꝰ.d
ꝙ aug.non loquit᷑ ge

nergliter ⁊ de qlibz ac

cipiente ſiue dve qlibet
mõ. ß de co q accipit
oia. et talis accipiens
nõ pᷣt eẽ inequalis.

lõ wtuit. vbi eſt z
5 Potetia d patrl⸗
Exr lra foꝛmat ſeun⸗
da rõ ad ideʒ tali mõ.

Si pat nõ potuit gig
nere filiũ equalẽ. g pi

nõ eſt oipotes. Nidet᷑
male argucre. qꝛ ſi
milit᷑ poſſet argui de
filio ⁊. ſ. ſ. ſi nõ potuit
filiũ cqlẽ pducere. S
⁊· Gad hoc. non
cõpetit gencratio niſi
ypoſtaſi pris ſicut ali
bi tactũ eſt. iõ nõ val,y
nec eſt ſile. Itẽ dubi
tat᷑ de alia ꝑte rõnis.
qꝛ illud argumẽtũ nõ
vf valere. potuit pdu

ccre cq̃lẽ.2 nõ pduxit
ſiue genuit. innidus
fuit. qꝛ ſilr põt argui.

potut iſtaz creatura
cere melioꝛẽ ⁊ nõ fe

„

cas ꝙ iuidia ſo oſide

rat parẽ vel ſupioꝛez3z.
icut dicit Kegſußi⸗
lud Job. Paruulune

occigit inicſia. obijce
cunc. qꝛ ſi filiũ genuiſ ⸗
ſet minoꝛẽ. nõ habuiſ

ſet ibi locũ iuidia. ᷓ vi
der ꝙ iſta ſolo nõ ſol
uit. Itẽ in creatum nö
valet. iſte artifex potu

r 2 n fecit. fuit in⸗

uicdlia artiñis pduNl---. inn deo. Re“. vom nn-⸗
bulin mtifegg hducentis no attedikin pdductionereiinclis vel minobone vbires Eiſt aend crigitta ?
lis cac an necno ↄacludit᷑.ꝙ aut ducẽs nõ potuit. aut inuidit. Si potuit ⁊ nõ ꝓduxit.qꝛ nõ fecit vt debu
ſt. et qm̃ fili eoipᷣo flize natheſt p ecte imitari.ſi nõ genuit filiũ in ꝑfecta imitatiõe. ↄcdudit᷑
impotens fuit. aut inuidit. ⁊ iõ pʒ ꝙ; nõ eſt ſil⸗ creatura ⁊ creatoꝛe. archa ⁊ artifuce. d mo pate
ſi potuiſſet ꝛc. Ex lr̃a foꝛmat᷑ tercia rõ ad idẽ tali mõ. Hõ pater ſi potuiſſet cq̃lẽ filiũ genuifſet. ⁊ deꝰ. Cont.
illud argumẽtũ nõ valet. Hõ hʒ aliũ hoſem ſibi equalẽ. vel bẽe põt. ̊ teꝰſifr qſñ deus de ſua nobilitate
baber nullus põt ei eq̃ri. ⁊ ita vr̃ rõ augꝰ.nõ valere. Re.·dicendum q ſi

omo

obilitate hoc

equalitas poneret de neceſſitate in

ece . runc non valeret ꝙ deus generet filium connatn·
. E neceſſitate ſequit᷑ ꝙ ſi bomo equalem genuitq; deus multo foꝛtius. O= ctionis
ſit equari diu

sis eſt. aliouin diui

is enim impfectionis

ns naturs eſſet in aliauo.

P aut ꝓduces

DMHů querunt᷑ vuo. Pꝛimo querit᷑ vtrũ in diuis ſit o

tus ſit. Contra. Ai-

mogco ꝓut vicit deno

Aiber

E aalitate 40
tem qualis aut quan

anele iet uenen j alter Poꝛ eet altero.
dit᷑ ſimilitudo nõ eq/ Gormo —
litas. qꝛ ꝓpꝛiũ eſt uus ctus ab vtroq; ꝓcedit.

litatis m eam ſimile
vcd diſſimile dici. Re.

nile vic. He: dicik. Ecce eqlitas trin
vm ꝙ de qualitate ? dicit. Ecce eqlitast

6*

dickne. Ad oꝛiginẽ ꝑtinet qõ qᷓ qf. ꝗs de q ſit. ad eqdaua
litatẽ vo illa qua qnt᷑.qlis aut qs ſit. Nec cũ ðꝛfiliuas
a pfe genitꝰ. oñdit᷑ ineqlitas ſube.ſᷣ oꝛdo nature.non

quo alter eſt ex altero. Non er:··

9

go m hoc ꝙ pater genuit. filiꝰ geniteeſt. vel ſpuſſan
1s ab vtt dit. equalitas vel ineqlitas ibi exi⸗
ſtit. qꝛ nõ ſᷣm hoc alia ꝑſona alij equalis vel inequalis

itatis.⁊ vna eadẽq; ſᷣa.q̃ntuʒ

bꝛeuiter potuimꝰ demoõſtrata ẽ ĩ ſupꝑioꝛibꝰ.qliter.ſ.ali

loqui duplicit. Uno qua triũ ꝑſonarũ quãlibet aliã.nec eternitate.nec ma

minans. Alio mõ p/
ut dicit᷑ diſpoſitio no

ſecquenti vt viſum eſt.

*

Scdo vtrũ in diuinis ſit ponere oꝛdinẽ.
nere adequatõnẽ ꝙtũ ad extẽſionẽ poſſibiliũ.Sc
vtrũ ſit ibi equatio qᷓtũ ad intenſionẽ potentie.
Qucſtio... 4

N ſit ibi ponere adequationẽ potentie qtũ ad nñe⸗
rũ poſſibiliũ oſtendit᷑ ſic. Quecunq; habent eande,-

naturam.habẽt eãdẽ potẽtiam naturalẽ.ſᷣ quecũq;
babent oino eandẽ potentiã. quicqͥd põt vnũ.⁊ alte/
rum.ſ pater ⁊ filiꝰ 2.ſ.ſ.pabent eandẽ potentiã.ergo
⁊c̃. ¶ Itẽ quecũq; hñt oino eandè oꝑationẽ.nihil pᷣt
vnũ opari ſinc altero.ſed pat᷑ ⁊ filius habent eandẽ
opꝑationẽ. nibil põt pater ſine filio. Yoh. vj. Que/
cunq; pater facit.hec oia ſilr filius facit.

finita.qꝛ nõ põt tot quin plura.g pater nõ põt plura
ĩ filiꝰ.pari roõne nec ꝙᷓ.i.. ¶ Cotra. Quanto ꝓdu/
cta ſunt magis diſtantia. tanto potentia ꝓduces eſt
latioꝛ ſiue amplioꝛ.ſed potentia patris ſe extẽdit ad
creatũ ⁊ increatũ.potentia filij ad creatum tm̃.⁊ ma
gis diſtat crcatũ ⁊ inc catũñ qꝙᷓ; creata ſolum. ergo c.
VWem filius dei ⁊ crcatura ſunt aliue⁊ uckquia

crcatura eſt quid creatũ.ſed filius eſt eẽntia icreata.
filius ⁊ creatura ſunt aliud ⁊ aliud.ergo plura. er/

go potentia q̃ pot in filiũ ⁊ creaturã.ꝑotẽtioꝛ eſt qᷓ; q̃

poteſt in crcaturã tm̃.ſiue potẽs eſt in plura.ſᷣ poten

tia pꝛis eſt talis.ergo ⁊c. tantũ vel eque ma⸗/
gnum vel maius cſt ꝓducere ꝑſonã cqualẽ ſicut cre

aturã.ſed pr̃ põt ſine filio ꝓducere ꝑſonã.ergo ⁊ pp

ducere creaturã.ergo vfr̃ potentia in patre ſc extẽ/
dat ad plura. ¶

⁊ ſione poſſibilin eſt maioꝛ.. R

ad potẽtiã eẽntialẽ.ↄcedendũ eſt ſine calunia ꝙ pꝛ ⁊
filius equaliter ſint potentes ẽtũ ad extenſionẽ poſ

DOintelligentiam coꝝ qᷓ dicunt᷑ in pñti diſt.
duo pꝛincipaliter querunt᷑. Pꝛimo qr̃ vtru-
iuinis ſit ponere potẽtie adequationem

tẽ nul /
lus põt plura oĩpotente.ſed verbũ dei eſt oipotens.
ſicut dicik Sap̃. xviij. Om̃ipotẽs ᷣmo tuꝰ vne.a
ioꝛ ptʒ.qꝛ qͥ omne dicit nihil cxcipit. ¶ Itẽ in infini /
tis nõ eſt ponerc aliqua eſſc plura.ſed filius ponit in

la tẽ qᷓuis.ſ.i.et filiꝰnõ ſint aliqͥd plꝰ
tñ plures ſunt qᷓ; filius ſolus.ergo cũ in pr̃e potẽtia
poſſit in ꝓductionẽ vtriuſq;. in filio in alteram tm̃.
in plura poteſt potentia in patre ꝙᷓᷓ in filio.ergo extẽ·
e poſſibiliũ⸗ .dom ꝙ loquendo 8
potẽtia eẽntiali q̃ eſt reſpectu actus cẽntialis ſiue ꝓ
ductionis. ad nihil ſe extendit in pꝛe.ad qd parit nõ
extẽdat ſei filio.⁊ iõ qꝛ equalitas pſonaꝝ ↄſiſtit eẽtũ

gnitudine. nec potentia excellat.

bilitatis. et m banc attendit maioꝛ et minor nobilitas. ⁊ ita nobilioꝛ res dicit᷑. Et quia in ſpiritualibus ideʒ
maius ⁊ melius.idco queſtio de qualitate ſpectat ad equalitatẽ. non ex ꝓpꝛia ratione nominis. ſed ex con

ſibiliũ¶Ad llud ergo agoba in trai. latioꝛ ẽ
potẽtia qᷓ põt in magis diſtantia. Odm ꝙ iſtud verũ
eſt de potẽtia eodẽ modo dicta.⁊ qtũ ad cõſilem mo
dum ꝓducendi.ſ patrẽ poſſe ꝓducere qͥd creatuʒ.ẽ
. Aatstie eẽntialis ⁊ oꝑis creatõis.prẽʒ vo poſſe ꝓducc
filium. eſt p aiere in pſona ⁊ gencratõis. iõ illa rõ
nõ valet. ¶Ad illud qð obẽ ꝙ creatura a filius ſunt 9
plura.ddm ꝙ verũ eſt ꝙ ſunt plura.⁊ tñ nõ plura ꝓ
ducta. ꝙuis em̃ filius ſit aliud ꝙᷓ creatura.tñ non eſt
aliud ꝓductuʒ. filius em̃ eſt eẽntia ⁊ natura.ſᷣ tamẽ
nõ eẽntia vel natura ꝓducta. qꝛ ꝓducere filiũ nõ eſt
Banese aliquid ᷣ aliquẽ. ⁊ iõ nõ ſequit᷑ ꝙ ꝓducere
filiũ ⁊ creaturã ſit poſſe ꝓduccre plura qᷓ poſſe pdu
cerc alterũ. ¶Ad ulud qð obẽ ꝙ ꝓducit ꝑſonã ſine 10
flio. Odm ꝙ nõ eſt ſimile. qꝛ cum ꝓducere creaturꝭ
ſit ꝓducere eẽntiã.tã ꝓductio ꝙᷓᷓ potẽtia eſt eẽntiał.
⁊ qꝛ eẽntia eſt indiuidua in patre ⁊ filio.iõ ⁊ potetia
⁊ actio.pinde ⁊ illa pductio.qꝛ vero ꝓduccre ſiliuʒ
eſt pꝓducere pſonã iõ ꝓductio illa ⁊ potẽtia dicit qᷣd
pſonale. ⁊ qm̃ pꝛ ⁊ filius nõ ↄueniũt in ꝑſona ſ in eſ·
ſentia. pʒ ⁊c.¶ Ad illud qd obꝛ ꝙ filiꝰ?.ſ..ſunt plu. 11
res ⁊c. dm qꝙ; berũ eſt ꝙ põt eti in plures.ſed ̈tũ
ad hoc non attendit᷑ equalitas vel inequalitas vt vi
¶ Atrũ in diuinis ſit equalitas q;tũ ad intẽſionẽ potẽ
de Erc ſe 6ndu hoc mõ. Mibil eſt xotentl ſua i
tutc. Sed xp̃s eſt dei virtus.ergo pat nõ eſt potenti/
oꝛ filio.ſinter pi rõne nec filius ſpũſancto. ecſ⸗
ceque nobilis. eque nobilis ⁊ excellens cſt po entia.
ſba cq̃ nobilis eſt in filio vt in patre. ergo ⁊ potentia
c nobilis. ergo nibil potẽtiꝰ pot pat q fili. Mte
ea potẽtia qᷓ s põt ſupꝛa infinitã ⁊ ſummã diſtuti
nibil eſt potentius. potentia verbi põt ſuꝑ infinitã
⁊ ſummã diſtantiã qᷓ eſt inter ens ⁊ no ens.q pꝑ pm
oia facta ſunt. ergo ⁊c. ¶ Itẽ ea potentia cui mil pot
reſiſtere. nec aliquid põt eã retardare. nibil eſt poten
tius. ſed potentiã fili nibil põt retardare. nec alid
põt ei reſiſtere.qꝛ ſubito facit ⁊ libcre.ptʒ. qꝛ dixit et
facta ſunt. ⁊c. sSera Pormerzer potetia in
co ſaan t agere. qᷓ in eo qͥ agere ⁊ pati ſ̃ in patre
eſt ſolum agere. in filio agere 2 pati. c. ¶¶ Ie wo⸗
tentiꝰ aliquid pot qð eſt ᷣmũ pᷣncipiũ q; qð nõ pꝛi-
mũ.qꝛ oĩs cã pꝛimaria plꝰ influit ꝙ ſcda. ſed pater
Kick gn eg eeaaheree
llius. Item potenti/ põt ᷣ bʒ potenti s ſe .

tᷣ
nag
Alle⸗
1 entij⸗
Ciguun⸗
tytlick
onſnll
Chrrnin
Nicont
unon
angt.
lentatii
ſGcten
Knnoo

Di. XX

ab alio. Qui cm̃ aliquid a ſe habet multo melius bꝗ Sc. Itẽ oꝛdo ↄtrariat᷑ ſimultati. vbi eſt oꝛdo ñ
betqꝙᷓ ſi ab alio recipiat. ꝙᷓ cum filius babeat poſſe a eſt oĩmoda ſimulias. vbi nõ eſt oimoda ſimſtas.ñ
4 patre.pater aũt ꝑ ſe ⁊ a ſe.ᷓ ⁊cẽ. Item plus põt ali eſt pfecta equalitas.ergo ch in diuinis ſit oimoda et
e quis.q põt ⁊ p ſe ⁊ ꝑ aliũ.q;ᷓ qui tm̃ pꝑ ſe.ſed ater o pfecta equalitas. nullus eſt ibi oꝛdo.i¶ Itẽ ſi oꝛdo E

teſt opari filium. ſpũſſanctus nõ poteſt ꝑ filiũ. nec in diuinis. aut eſt qᷣd eſſentiale. aut notionale. Hon
12 etiam ipef ius ꝓpꝛie loquẽdo. ergo ⁊c̃. . vom. eſſentiale.qꝛ vbi oꝛdo ibi diſtinctõ.in diuinis aut nõ

ſ potẽtia in patre ⁊ filio eſt eque intenſa. 2 in vtro⸗ eſt diſtinctio m eſſentiã. g Xc. Mec qð notionale. q-
1 qʒ ſumma eſt ⁊ eque nobilis. qꝛ in vtroq; vna ꝑ na niã idẽ eſt oꝛdo 7 Apꝛietas.ſed oꝛdo nullius pſone ẽ
turam nõ degenerãs.ſimiliter et in ſpirituſancto eſt. Apꝛietas. c. Itẽ vbi eſt oꝛdo ibi eſt dependẽtia
⁊ boc loquendo de filio pᷣm diuinã naturam ᷣm quã ⁊ indinatio.nihil em̃ oꝛdinat᷑ ad aliquid niſi ad ill&
A 13 equalis eſt patri. ¶ Ad illud ergo quod obꝛẽ ꝙ flius bhabeat inclinationẽ in diuinis aũt nulla eſt depẽdẽ⸗
en poteſt pati.dom q; iſtud nõ eſt pᷣm potentiam diui- tia. g ibi nullꝰ oino oꝛdo. ¶ Itẽ oꝛdo pᷣſupponit nu-
nam. ſm infirmitatem humanã. ⁊ m illam infenr · merũ.ſ in diuinis nõ cadit differẽti

a hm numerũ vt

oꝛ eſt patre ⁊ minus potens.ſᷣm aũt diuinaz nõ pör oñſum eſt ſupꝛa. necoꝛdo. R dom triplex eſt 1 9
14 pati.ſicut nec patcer. Ad illud quod ſecũdo obijci oꝛdo.ſ.ſᷣm potentiq. ̃m anteceſſionẽ.⁊ p̃m oꝛiginem

1
igng, paimmn pꝛincipiũ magis poteſt. Odm qꝙ pꝛimum Sꝛdo vᷣm potentiã dr̃ aliquoꝝ quoꝝ vnũ eſt ſuperi⸗
ð pxincipin. aut ſolũ dicit oꝛcdinẽ. aut ſubſtantialẽ diffe us. aliud inferius. Et hoc põt eẽ dupliciter. vel in lo⸗
rentiam. Si ſolum oꝛdinẽ.cũ vnũ ⁊ idẽ ſit vtrobiq;. co. vel in dignitate. ⁊ hic

oꝛdo non cadit in diuinis ſi
Peizriin nõ eſt potẽtius bic qᷓ; ibi. Si aũt differentiã ſubſtan ⸗ cut oſtendit pꝛima ratio ſumpta ab Euſcbio. ⁊ ſcda
n et. tialem cũ oꝛdine.ſic verũ eſt ꝙ potentiꝰ eſt pꝛimũ qᷓ ſumpta ab aug. ſicut patet. O do vo pᷣm anteceſſio⸗
ii ſcm.aqꝛ ſcm addit aliquid ſupꝛa pꝛimũ. quod du, nem dicit eſſe eoꝝ ꝝ vnũ pꝛius eſt. alterũ vo poſte⸗
ilanie facit magis compoſitum. m 8 reddit limitatuʒ. et rius.Et hoc dicit dupliciter. Aut qꝛ antecedit dura/⸗
RK 15 ita minus potens. Ad illud qð obijcit tercio.iam tione ſiue tpe. aut pꝛius naturali intelligetia ſiue co⸗
ſairuii ſolutum cſt. qꝛ haber ab alio hoc eſt aut differẽte ſb gnitione. hic oꝛdo nõ eſt in diuinis ſicut pꝓbat ratõ
— ſtantialiter. aut ꝑſonaliter. Si ſubſtãtialiter. ſic verũ tercia. qꝛ bic oꝛdo tollit equalitatẽ ſimultatẽ Irum
B eeſt. qꝛ cum babeat ab alio ꝑ eſſentiam. nõ hʒ eſſentia vtrũq; pfecte eſt in diuinis. Oꝛdo aũt ᷣm oꝛiginem
Lininen liter ꝑticipatione. ſed qũ babet ab alio ꝑſonaliter. ſiue m emanationẽ eſt ꝓducẽtis ad ꝓductuʒz. ? iſte
tinmi eodem tñ eſſentialiter. tunc habet eque nobiliter. qꝛ oꝛdo eſt in diuinis. qꝛ ibi eſt oꝛdo pꝛincipij 2 pꝛincipi
e toraliter ⁊ eſſentialiter. Unde Johᷣ. vj. Sicut p ba⸗ ati. ſiue pducentis ⁊ ꝓducti ⁊ bunc oꝛ. inẽ eſſe i di⸗
16 bet vitã ĩ ſemetipſo.ſic dedit fiſio ⁊. ¶ Adil ud qd uinis ꝓbant rõnes pᷣme. . dillud qð obẽ quarto 20
K obꝛ quarto ꝙ pater poteſt ꝑ ſe. et ꝑ aliũ.doᷣm ꝙ poſ⸗ ꝙ; oꝛdo nõ eſt qͥd notionale nec ꝑſonalc. dom ꝙ eſt
garnaſ⸗ ſeꝑ aliũ eſt dupliciter. Aut p aliquam cauſam inferi notionale.ſed notionẽ otingit dupliciter ſignificare.
Pean erß oꝛem ſimul agentẽ. Aut p aliam ꝑſonaʒ. Pꝛimo mo Aut ſub ꝓpꝛia ratione.vt cũ dici generatio. Aut ſbᷣ
kane⸗ do potentius eſt poſſe ꝑ ſe ⁊ ꝑ aliũ qᷓ; ꝑ ſe tm̃.qꝛ poſ/ cõi ratione. commũitate inquã rõnis.vt cũ dicit or⸗
c⸗ ſe ꝑ aliũ dicit dñium ⁊ ita poteſtatẽ. ̊ poſſe ꝑ aliuʒ ꝑ do.notio. ꝓpꝛietas.ſicut indiuiduũ eſt cõis intentio.
zuwr pſonã conſubſtantialem nõ dicit vminiũ ſed tm̃ au ⁊ ſub hac communitate nõ diſtinguit. tñ in ſuis infe
n toꝛitatem. Autoꝛitas aũt nõ dicit maioꝛitatẽ ſᷣ ſolu, rioꝛibus diſtinctionẽ ſupponit.Ad illud q obẽ?. 21
r dicit oꝛiginẽ. ſicut poſſe ab alio ⁊ nõ ab alio nõ dicit vbi ẽ ordo ibi depẽdẽtia. d. oꝛto ĩpoꝛtat bitudinẽ.
iminhr minoꝛitatẽ in potentia.ſed ſolum ſubautoꝛitatem et et oꝛ hitudo in creaturis rõne impfectõis dicit depẽ
igi oꝛiginem.⁊ ſic intelligendũ eſt in ꝓpoſito de poſſe er dẽtiã iõ i crcatun ipoꝛtat depẽdẽtiã. in diuis ãt ſolũ
ecäig⸗ aliu. ⁊ nõ poſſe ꝑ alium. “ ponit cõpationẽ ⁊ cõnexionẽ. ⁊ nullã depẽdẽtiã ⁊ in
lasürr. . nſequenter eſt queſtio ſecundo loco de ſe⸗ clinationẽ. ¶Ad ill qð vltimo obẽ ꝙ oꝛdo pᷣſup/
ccundo articulo.vtruʒ in diuinis ſit oꝛdo. Et ponit numeꝝ.d. ꝙ ſicut in diuinis numerꝰ diſtra-/ 22.
Airca hoc qrunt᷑ duo. Pꝛimo querit᷑ vtrum hita rõne numeri. qꝛ ibi eſt diſtinctio ypoſtaſum tm̃.
“ in diuinit ſit oꝛdo ponendus. Secundo vtruʒz in di ita oꝛdo a rõne oꝛdinis ſimplr. qꝛ q;uis ſit ibi oꝛdo. ñ
gienn uinis ſit oꝛdo nature. tñ eſt ibi anteceſſio. ſolu ouginis cmanatio. Acl ali
Baprit „. Dueſtio.ſ. „ c ter dʒ. ꝙ nõ ſp pᷣſupponit di tinctionẽ m numeruz.
utiür ¶ Oꝛ in diuinis ſit oꝛdo. oñdit᷑ pꝛimo aus. ad maxi. niſi intelliga de oꝛdine locali ſiue ̃m poſitionẽ. Mã
alost ybi dicit. cũ dẽ filiꝰ a pꝛe.nõ ſignificat᷑ incqualitas ſbᷣ oꝛdo ſm naturã ⁊ ßm naturalẽ intelligentiã attendi
ummteß, ſtantie. oꝛdo nature. Itẽ hoc vr aucte ecdeſie.q; tur inter ſuperiꝰ⁊ inferiꝰ.inter que nõ cadit numer?.
anſe cccdleſia noiationẽ trinitatis expꝛimit oꝛdinate. Dici et ita patet illud- .,
i tur em̃ in noie patris ⁊ filij ⁊..ſ. ⁊ hic oꝛdo nũq; mu⸗ AQueſtio ij. d
n e 17 tat᷑. &. eem oꝛdo dicit rõnem cõ leti eſſe 2 bo ¶ Herã in diuinis ſit oꝛdo nature.Et ꝙ ſic vr p aug. qᷓ
ni. eſſe em vt dicit Boetius ẽ quod vꝛcine retinet ſer dicit in l̃a. ꝙ cum dicit filius a patre. nõ dicit᷑ ineqᷓ
l uatq; naturam. ſimiliter ⁊ bonũ.ſed in diuinis eſt ꝑlitas ſubſtantie ſed oꝛdo nature. Item vbi eſt na⸗
anmig, fectiſſime ratio boni et eſſe. ibi eſt ratio oꝛdinis. turalis oꝛigo.ibi eſt naturalis oꝛdo.ſed in diuinis eſt
e Item vbicunq; ſunt plura inter quos nõ eſt oꝛdo naturalis oꝛigo. et naturalis oꝛdo.g eſt ibi oꝛdo na
en n unt inoꝛdinati. ſed in diuiuis pſonis eſt pluralitas. ture. ¶ EGtẽ vbi eſt ca ⁊ effectus.ibi eſt pꝛiꝰ et poſteri
uinnie ſi nõ ibi oꝛdo. eſt inoꝛdinatio ⁊ ↄfuſio.ſed inoꝛi us.ſed vbicunq; hoc ibi eſt oꝛdo nature. g cũ in diui
=WGD qinatio ⁊ cofuſio repugnat diuinis. eſt ibi oꝛco. nies oↄtingat repire cauſam et effectum. ſicut dicit Cri
. “ (Co tra. Euſebiꝰ. in diuinis eſt numerus ßͤ non oꝛ ſoſt. ſup p̈ncipiũ ad hebꝛe. et dam̃.j.li.ca.viij. Pater
u 4 18 do. Itẽ hocipᷣm vꝛ ex roneoꝛdinis. Aug. de tri. di eſt cauſa filij. patet *. Contra. Cuiuſcunq; eſt oꝛ⸗
ni cit. Oꝛdo eſt partiũ diſpariũ ſua vnicuiq; tribuens do ipᷣm oꝛdinat᷑. ſi in diuinis eſt oꝛdo nature.natu
Gig, locz diſpoſitio.ſed in diuinis. nõ eſt diſtinctio locoꝛ. ra oꝛginat ſeg qð oꝛqinat᷑ diſtinguit z numeratur.

4 p 2

tur. ſed boc falſum. ⁊c.

—— NEEES

₰

Si boe. ergo in diuinis eeg diſtinguik nutnera

7 „ * 2*

in diuinis idẽ eſt na/

tura ⁊ eſſentia.qꝛ naturan men eſt eẽntiale.ſʒ in di⸗

uinis nullo mõ ponit᷑ oꝛdo eſſentie. nec nature.

9

Item vbi eſt oꝛdo natureibi eſt pꝛius ⁊ oſterius

pnm naturã. ſi in diuinis eſt oꝛdo nature. ibi eſt pᷣ/⸗
us ⁊ poſterius.ſed hoc nullo modo recipit᷑.g necoꝛ

do nature. Oꝛ aũñt in diuinis nõ ſit pꝛius ⁊ poſterius
oñdit᷑ ſic. Relatiua ſunt ſimul natura. &O pater filiꝰ

Hſm ꝙ pater et filius ſimul ſunt natura.ꝗ relationes
in diuinis nõ ſunt aduenientes.nec tm̃ ſunt rõ refe/

rendi ſed etiã exiſtendi. ergo pater ⁊ filius m ſuas

vypoſtaſes ſimul ſunt natura. nõ eſt ibi oꝛdo nature

¶ Itei in cauſis creatis videmus gragus, ⸗ quan
to ſubſtãtia creata citius põt velocioꝑat᷑. AUnde ꝗᷓ;

dam opꝑant᷑ in tꝑe. quedã repente. quedã ſubito. Et

—

illa cauſa que oꝑat᷑ ſubito.aliqñ nõ pᷣcedit tꝑe ſʒ na/

25

24 Kn

vna p

„

tura. Si ᷓ deus pducit filium m omnẽ nobilitate

2⁊ virtutẽ ſue potentie.⁊ virtus ſue potentie infinite
maioꝛ eſt qᷓ finite.nõ tin ſimul duratione. ſ etiam

ſimul natura ꝓducit. & nõ eſt ibi oꝛdo nature. ¶ Itẽ

videm? in comnoſchleb quedã babent ſui gni
tionem inueſtigando ⁊ poſteriꝰtꝑe.⁊ loquoꝛ de actu

ali nõ de habituali vt anima bumana. ? quedã ſimul
duratione vt angele ſi dei cognitio. ⁊ dictio ſiue lo
cutio nõ eſt acci
qᷓ oĩs creatura.habet verbũ as non tm̃ ſil

ens ſed multo nobilius ⁊ virtuoſiꝰ

duratione ſz etiã natura. c. ¶ W. voᷣm q; oꝛdo di

cit᷑ eſſe alicuiꝰduplicit᷑. Aut ſicut oꝛdinati.aut ſicut

rõnis oꝛdinandi. Oꝛdo in diuinis ſicut oꝛdinati dici
tur pſone pꝛis ⁊ filij ⁊.ſ.ſ. Sicut rõnis oꝛdinancdi.vr

— — „ 4

nãe. Natura em̃ dicit vim pductiuã ſᷣm ꝙ dicit phs

ꝙ eſt vis inſita rebus ex ſimilibus ſilia ꝓcreans. In
y

2

7

diuinis aũt eſt oꝛdo ᷣm ꝓductioneʒ.i. dicit᷑ ibi oꝛdo

7

ure. i. naturalis oꝛiginis. Añ genitiuꝰille nõ con/

. „

9 —— 7

batione dubias rõnes di

Muerit quomodo poſſit dici.tantus eſt ſolus pater quantus pater ⁊ fili⸗

⁊· cum ſint inſepabiles.

pſone.¶¶ Ad quod ita reſpondet Aug.in eodẽ. Solũ deũ patrẽ dicimꝰ. non ie“.
qꝛ ſepat᷑ a filio vel a ſpũſancto.ſᷣ hoc dicentes ſignificamꝰ. qꝛ illi ſimul cum

xerat ꝓpter dictiones excluſiuas.mouct i

9
Ic oꝛit᷑ queſtio trahens oꝛiginẽ ex pꝛedictis. Dictum eſt eni ſupꝛa ꝓ
z tantus eſt ſolus pater. vel ſolus filius.vel ſolus ſpũſſanctus.quantꝰ
mul illi tres.⁊ ꝙ due vel tres ꝑſone ſimul non ſint maius aliquid qᷓ;
aſola. Ideo querit aug.in.vj.li.de tri.quõ hec ſane dici poſſint.cũ
nec pater ſit ſolus.nec filius nec ſpũſſanctus.bᷣ
patre.⁊ pater cũ filio.et ſpũſſanctus cũ vtroq;.

.
‚

—

ſtruit ſubiectiue ſicut cñ dẽ albedo. p. s er vi dela xx
tiõis eſſentie.vt cũ dẽ. albedo daritatis.Et iõ reſolui

tur in duos. vt ſit ſenſus. oꝛdo nature.i. naturał ou-
ginis.ex hoc ptʒ pꝛimũ qdð obr̃.qꝛ obijcit ac ſi dicere
tur oꝛdo eſſe nature vt rei oꝛdinate. Patet etiã ſcom

ꝙ eſſentia dẽ in abſolutione oĩmoda. nõ vt alterius

pꝛincipiũ.natura vᷣo dicit vt alterius pꝛincipiũ.iõ di

cit cõꝑationẽ ad ꝓductionẽ ſiue emanationem natu
ralẽ. Añ vlterius attendẽdũ ꝙ oꝛdo pᷣm naturalem ⁊ 5

oꝛiginẽ in his inferioꝛibus duo dicit.ſ. emanationeʒ

⁊ anteceſſionẽ.⁊ rõ buiꝰeſt.qꝛ emanatio in his infe

rioꝛibus ponit diuerſitatẽ ſubſtantialẽ. vnde omne
quod emanat in his inferioꝛibꝰeſt eſectꝰ.⁊ q ꝓdu/

cit eſt cauſa.⁊ iõ dicit᷑ cauſa ad cuiꝰeſſe ſequit᷑ aliud. 2

et qꝛ aliud in natura.iõ poſterius in natura. In di/

uinis aũt eſt emanatõ ad quam nõ conſequit᷑ eſſen-

„

tic diuerſitas vel nature.ideo nec pꝛius nec poſteri /

us natura ſed ſimul natura. ⁊ iõ in diuinis nõ accipi
tur rõ cauſe vel effectus ᷣm latinos ̊ nomen pꝛinci
pij.q;uis greci extenſo noie vtant᷑ noie cauſe. ꝓ noie
pꝛincipij.⁊ iõ in diuinis eſt oꝛdo nature.nõ quo alt

ſit poſterioꝛ altero.ſ qͥ alter ex altero.et boc eſt qð di

cit aug.in la.et ex boc patet qdð ſcdᷣo obꝛ. Ouis em̃

in creaturis oꝛdo poſterioꝛitatẽ ponat. nõ tñ in deo.
7 Juis nõ ſit ibi poſteritas.nõ ſeqtur qn bene ſit ibi
oꝛdo.Ex his patẽt obiecta ad vtrãq; ꝑtem. Cõcedẽ/

dũ ergo ꝙ aliquo mõ repit᷑ in diuinis oꝛdo nature ſi

cut ondũt pᷣme rõnes. Lercia tñ rõ deficit. q nomẽ
cauſe nõ repit᷑ in diuinis ſm latinos ꝓpꝛie. Oð obꝛ

ad oppoſitũ patet.q; ordo nõ eſt nature vt rei ordi / 1

nate. Patet etiã qð obꝛ de diuina eſſentia. qꝛ eſt no/
men abſolutũ nec impoꝛtat rõnem oꝛiginis. Altimũ
patet. qꝛ nõ eſt ibi oꝛdo nature.quo alter poꝛ altero.
ſed quo alter ex altero. ZMU!

Diſt. xxj. Qualiter dictiones excluſiiue accipiant᷑ in diuniiis.
Ic oꝛit᷑ queſtio trabens originẽ ex pꝛedictis. Supꝛa ꝓbauit magiſter equalitatẽ ꝑſonarũ.hic qꝛ in

7

llas dubitatiões ⁊ ſoluit. Et habet

bec pars tres partes m tria dubia que ꝓpo nit. Pꝛimo em̃ querit de bac ratõne tant? eſt ſolus pater
quantus pater ⁊ filius. Secundo ꝓponit hanc ſiue querit de hac. ſolus pater eſt deus.et hoc facit ibi. Poſt H
querit᷑.vtrũ ſicut dicit᷑ ſolus pater ⁊c. Tercio queritur de hac.trinitas eſt ſolus deus.⁊ hoc facit ibi. Sed iteꝝ
querit᷑ quõ ipᷣam trinitatẽ. Et in qualibet iſtaꝝ ꝑtiũ.pᷣmo mouet᷑ dubitatio.ſcdo ſoluit̃᷑.

ſemp ⁊ inſeꝑabiliter.⁊ filiꝰ cũ
Inſeꝑabiles eni ſunt he tres Aug.

eo nõ ſunt pater. Solus enĩ pater pater eſt.qð nõ dicit᷑ qꝛ ipᷣe ſit ſolus.i.ſine
filio vel ſpũſancto.ſᷣ per hoc filius vel ſpũſſctũs a paternitatis conſoꝛtio exx
cludunt᷑. Ita ⁊ cũ dicit᷑ ſolus filius.filius eſt.vel ſolus ſi pũſſanctus.ſpũſſan /
ctus eſt.nõ diuidit᷑ filius a patre.vel ſi pũſſanctus ab vtroq;.ſᷣ a ↄſoꝛtio filias
lis ꝓpꝛietatis excludunt᷑ pater ⁊ ſpũſſanctus.⁊ a conſoꝛtio pꝛoceſſibilis po
prietatis.pater ⁊ filius.Cum ergo dicit᷑.tantus eſt ſolus pater.quantſimul
illi tres. p hoc ꝙ dicit᷑ ſolus.nõ ſeꝑatur pater ab alijs.ſ hic eſt ſenſus. Soluſ
pater.i.pater qui ita pater eſt.ꝙ nec ſilius nec ſpirituſſanctus tantus eſt ⁊c̃.

— — — .
S S- V

di.xx).

cp
ſta

. S .
. 1 . . . .
DZ ,—ð A
— „. „ .

Sinmiliter intellige euz dicit. ſolus eſt ſlius. vel ſolus e HBec trinicae ſim
iil ſpuſſanctus. Solus ergo pater dicit vt ait aug. in A ei Aſe ſolns
A “ elt ſipullanctus. Solt . z niſſj deus. Contra. Uidet
re cocæé?.qꝛ nõ niſi ipᷣe ibi pater eſt. ⁊ ſolus fili⸗ qꝛ no niſi bc wlle negare iſta
hut — ipdſe ib ieſt. r ſolus ſpuͤſſanctus a: nõ niſi ipe ibi ſi bater eſ ſolus des. ſz
Ga nd ’InunIuſanctuset. „ʒ viget bec eẽ veraꝑ
¶ Vtrum poſſit dici.ſolus pater eſt deus. ſolus fili ꝰ?ẽ poſition qr pacer aſt
R deus. vel ſolus ſpũſſanctus eſt deus. vel pater eſt ſoo Rekelc6ae Hien
Naln MM uoeus vel ſilius eſt ſolus deus rvel ſhiruu ſancaus —— quo⸗ t
WDM . t ſolus deus. bb95— de tota trinitate. non
RHRlLZ Dubitatio.ij ¶ Roſt hoc quenit᷑ vtp ſicut dicit. ſolus pater eſt pater. pot eſſe niſi pᷣdicatux
ie vvveel ſolus filius eſt filiꝰ.ita poſſit dici.ſolus pater ẽ de/⸗ eſſentiale.qꝛ aliter nõ

afit us. vel ſolus filius eſt deus. ita ⁊ de ſpũſancto. Aut pf diceret de tota trinita
ſ Pe, eſt ſolus deus. filius eſt ſolus deus:? Ad qð dicimꝰ. qꝛ teet eſſentiale pꝛedi⸗

a pater et filiꝰ ⁊ ſpũſſanctus dicit᷑ etiaʒ vnus deus.et er aſne mailen.
i trinitas ſimul ꝓpꝛie dicit᷑ eſſe ſolus deus. ſicut ſolꝰ?ſa / ergo pater eſt ſolꝰ e⸗
— ans ſolus potens. Sed no vider debere didla noß zoh errry-lse
Wrl vrer bis noſtris vtentibus.niſi vbi ſermo autoꝛitatib⸗ ſe addit adprer icatũ
A occurrit.ſolus pater eſt deus.v el pater eſt ſolus de⸗ ita ꝙ non intelligit a
en.. . ug. Aus. ita de ſilio ⁊ ſpͦſancto dicimus. Vnde aug. in li. ee ſrelect innꝛopa
ai De nõ dicit ſo pij. de trini.ait. Qm̃ oſtendimꝰquõ poſſet dici. ſolꝰpa turde rnlnerhen ſi
uuühhls pater de? ẽ. ter vel ſolus filius.ↄſideranda eſt illa ſnia qua didit᷑. ue de patre. Hec vult
nMnM eſſe ſolu patrẽ deũ verũ ſolũ. ſ patrẽ ⁊ filiũ ⁊ ſpm̃ dicere aug. ꝙ ſolꝰ de
n ſauanctũ. Ecce habes. qꝛ nõ ſolus pater dicendus eſt ee p̃dicet᷑ de tota trinita
W yrerus den. Iem in eodẽ. Si qs introgat. pater ſolus teita non we patre.
sd ytrum ſit de: Quõ reſpondebimnõ eſſe. niſi foꝛte di Seoin ilis ne
””MƷMẽ camꝰ.ita eſſe qͥdẽ patrẽ deũ.ſ nõ eũ eẽ ſolũ deuʒ. Eſſe gloꝛia oſilibus. ſol?
õ uuaut ſolũ deũ dicam patrẽ ⁊ filiũ ⁊ ſpm̃ſanctũ.Ecceet S

EeII EdLeò?nõ accipit pvnica
n hic habes. qꝛ pr nõ debet dici ſolus deus. atq; hoc ſo⸗ pſona erclndgo ali⸗
wnge. lũ in pꝑte ſubiecti tm̃ accipere qdaʒ volũt.in ꝑte vo p⸗ as ꝑſonas.ſed ꝓ tota
dicati ſic cõcedũt. ꝙ pat eſt ſolus deus. Sz ex verbis trinitate excudendo
aug.videt᷑ oſtendi.ꝙ ꝓpꝛie ſolꝰdeus dici debeat tora alias naturas. et ma

.

ee trinitas.Et hec trinitas vt ait aug.ↄtra maxi. intelligi Snavenereſbireae
u I.Thimo.vj tur cũ apls dicit. Beat⸗x ſolꝰpotẽs. ? ibi. Soli ſapKen boc. ſolus deus
utis Moma. xvj. ti deo.⁊ ibi. Inuiſibili ſoli deo. Nõ em̃ de ſolo pfe hec carer veechnund.
wte j. Thim̃.j. accipienda ſunt.vt ↄtendebat maximinus ⁊ alij here⸗ no ve patre. iõe vnlt
HE Thim. vj. tici. ß de trinitate. Sicut ⁊ illud. Solꝰ hʒ imoꝛtalitatẽ ¶ꝙ ſupponat ꝓ ipᷣa tn
e 'm recta fide ipᷣa trinitas eſt vnus ſolus de⸗. beat?*. raco⸗ Ppee no n
„ asirthlesacne drdodee gieae n ne hromenteun
W eeeee.e.eens ſit trinitas.hec ſit nobis ſolutio qoõnis. vt intelli tre· iõ aug concedit
Whe gamus ſolũ deũ ſapientẽ. ſolũ potentẽ patrẽ ⁊ filiuz ? G ſola trinitas ẽ ſolꝰ
ſpũmſanctũ.qui eſt vnus ⁊ ſolus deus. vVnus deus. nõ tamen
Auomodo dicit᷑ trinitas ſolus deus cuz ipſa ſit ců olꝰ pater. vnde ⁊ ma
Hnaunhitea „. „piritibus 1 animabus ſanciis. T* E= — pare
BHubita b Bech iteru querit᷑ quõ ipᷣam trinitatẽ dicimſolũ deũ. n5 ae vieſk er lug,
145. Be , cũ ſit cũ ſpiritibus et aiabus ſanctis? Ad quod rñdet manifeſtu eſt ſi inſpi⸗
AAaaug. in. vj. li de trini.ita dicens. Trinitatẽ dicimꝰ deũu ciat qualit ſolus debʒ.
ſou. uis ſp lir ſpininbus v animabus Hanch. ſo addi ad p̃dicatum.
lũ dicimus.qꝛ nõ aliud qᷓ; ia trinitas deus eſt. nõ ef
Ulil illa deus ſunt vcl aliqua alia. ipſa tninitas m5. Auomoo 6
nõ illi vel alia deus ett. mitaten vicinz ſo⸗

sl

lum deum cũ ſit cum
Z sl PPiritibus z animab? HZ
l “ üſfuanctis. Querit cum *
inſepabilis ſita reb alijs. intim? oibus. pter qͥd magis dicit eſſe cñ ſanctis iᷓ cñ alijs: R. dom ꝙ; qᷓuis de 2
us ſit cum dinnibus ⁊ in omnibus. ceñ ſpccialiter dicit õ gratie ubalrenes
auam ipſi ofoꝛmant ⁊ cini ct ſimdlis ei wernt Ande Pꝛoneriyiij Delicie mec eſſe cim filijo boim. dicit ſa

ſus homo. ſ dictio ex/
ceptiua nõ excipit m-
ſi cöõtentũ ſub termio
Ange nihil eſt dictuz
MNullus bomo currit

ter nõ ↄtineat᷑ in ſup/
poſitione huius nois
dicas ꝙ ampliatur ex

trem. niſi filius. Con/
tra. cũ nemo cõpona/
tur ex nõ ⁊ homo. er/

pienſt vei Aude d? Veruntamẽ vt ait Aug. ? ſi de ſolo patte pꝛedicta di⸗
minus vobiſcum dici

emo nouit pa

go nemo idẽ qd nul

niſi aſinus.cũ ergo pa

vſu diſtributio impoꝛ

. „
„.
* .
7. l
7„*
—
„ * KA. 4 .
. . . .

Keßdica der⸗

quia hi tres vnum ſunt. ſicut in Apocal. de ſilio legéf. Int non tſ er⸗
ꝙ habet nomen ſcriptum quod nemo ſcit niſi ipe.mõ
mo nouit patrem niſi filius.non inde ſeꝑatur pater ⁊
ſpũſſanctus.quia inſeꝑabiles ſunt. Aliquando etiam
nominat᷑ pater ⁊ filius.⁊ tacet᷑ ſpirituſſanctus vt veri
tas ad patrem loquens ait. Ut cognoſcant te ⁊ quem
miſiſti ieſum chꝛiſtum. eſſe vnum verũ deũ. Cur ergo
inquit aug.tacuit de ſpũſancto: qꝛ conſequens eſt vt
vbicunq; nominat᷑ vnus.ſicut pater ⁊ filius.tanta pa
ce vni adherens intelligat᷑ etiam ipſa pax.q;uis non „
commemoꝛet᷑. vno ergo iſtoꝝ nominato.etiã reliq in·
telligunt᷑.quod in pluribꝰſcripture locis occurꝛit.

uderet filius
ſpaſant,.

Aug.

tata p iſtum terminũ nemo vltra q;ᷓ ad boĩes. tũc ego quero ꝓ quo ſtat. aut ꝓ creato. aut p increato. Si pꝛo

creato. nulla eſt exceptio. qꝛ ſimpliciter vera. ⁊ pterea pater non eſt ibi contentum. Si ꝓ increato. ſimpliciter

cõmuniter ꝓ cõi cognoſcente ſiue babente vim cognitiuam.et diſtribuit nemo nõ ꝓ ſuppoſito tm̃ ſiue p per

beãt cõe.Et ſi babent cõe.aut hoc ꝙ

et totaliter eſt falſa. ̊ ꝑ exceptionẽ nõ põt veriñcari. Si tu dicas ꝙ pꝛo vtro quõ poteſt hoc eſſe.cũ nibil ba
nemo diſtribuit ꝓ eſſentijs.aut

onis. Si pꝛo eſſentijs.ergo nõ de

bet excipi pater. Si ꝓ ꝑſonis. dʒ excipi. ſ.ſ. ſicut ⁊ pater.alioqͥn locutio 2 falſa. Reꝰ.ddm ꝙ nemo diſtribuit

ſhona. ſed ꝓ natura. vnde pater nõ excipit᷑ qꝛ ꝑſona.ſed quia eiuſdem nature cum filio. et ideo implicatur in
illa exceptione filius et ſpũſſanctus.et ideo locutio babet veritates. AUcl dic ꝙ nemo diſtribuit ꝓ hominibꝰ.⁊

Oꝛ vere a0e

7

ꝗl. ſtio de dictionibus excdluſiuis.⁊ circa hoc pᷣn
alpaliter querenda ſunt duo. Pꝛimo querit
vtrum dictio excluſiua in diuinis vere addatur ter/
mino ſubſtantiali. Secundo vtrum vere addat᷑ ter⸗/

4/ 3 2 intelligentiam buius partis eſt bic que⸗

mino relatiuo. Et ꝗtum ad pꝛimum qucrunt᷑ duo.
Pꝛimo. vtrum dictio excluſiua vere addat᷑ termino
ſubſtantiali a parte ſubiecti. Secundo.ſi vere adda

tur a parte pꝛedici.
r. Aucſtio. .

ſeo ꝓpꝛium eſt quod ineſt ſoli. ⁊c. et quia conſtat ꝙ;

excluſio vere addit᷑ termino ſubſtantiali reſpectu p̃ᷣ/

dicati eſſentialis.vnde bene dicit᷑. ſolus deus creat.

querit᷑ vtrum vere addat᷑ ei reſpectu pꝛedicati pꝛo/

prꝛij. ſicut termini relatiui. vtrum.ſ.vere dicat᷑.ſolus

dLeus eſt pater. Et ꝙ ſic. videtur ꝑ ſuam expoſitioneʒ

que eſt. ſolus deus eſt pater.i.non alius qᷓ; deus ẽ pa

ter. ergo ſolus deus eſt pater. ⁊ ꝙ ſit iſta eius expoſi/

tio boc babet᷑ a communi vſu.et a philoſopho qui di

cit. ꝙ ſolus idem eſt quod nõ cum alio. ¶

ſolus deus eſt

ergo c. ¶ Item a quocunq; remouet᷑ hoc quod eſt

in plus. remouetur quov eſt in minus.ſed eſſe duum
eiſt in plus ẽ eſſe patrem. ergo a quocunq; remouet᷑
us.et pater. ſed quecunq; ſic ſe babent. ꝙ a quocũã
q; remouet᷑ vnum ⁊ alterum. vnuʒ pꝛeciſe pꝛedica
T: altero.nec habet inſtantiam.ergo pater pꝛeciſe P
dicatur de deo. ſed ſi preciſe:ergo cum excluſione.er

nr buic termino deus a ꝑte ſubiecti
oſtenditur hoc modo. Deus habet aliquid ꝓpꝛium.

tem hoc
vigdetur a conuertibili.quoniam iſte due conuertun
tur. Mibil pꝛeter petrum curit. ergo ſolus petr? cur
rit, ergo ⁊ iſte due. Mibil pꝛeter deum eſt pater. ergo
ater. Sed pꝛima eſt vera.quia hec eſt
falſa. Mibil eſt pater. ⁊ nõ habet inſtãtiã niſi in do.

tenet᷑ nõ exceptiue ſed aduerſ. atiue. ſicut dicit. ij. Lhimo.ij. ad nihil vtile eſt niſi ad ſubuerſionẽ andiẽtiũ.
go ⁊cc. ¶ Contra. Terminus accidentalis implicat

rem ſuam circa ſuum ſubiectum. vt patet cum dicit
homo albus currit.circa hunc terminũ bomo impli⸗/
catur albedo.ergo ſimiliter cum dicitur.ſolus deus

eſt pater.circa deum implicat᷑ ſolitudo. Sed bylariꝰ

dicit ꝙ deus nõ eſt ſolitarius confitendus.ergo ⁊cc.⁊

ratio iſta concludit ꝙ non poſſit vere addi. nec cum
pꝛedicato ꝓpꝛio.nec commui. ¶ Item oſtẽdit qnõ
poſſit vere addi reſpectu pꝛcdicati communis.vt cũ
dicat᷑.ſolus deus creat.boc em̃ nomen deus de ſeba⸗

bet ſuppoſitionem quaſi indefinitam reſpectu pſo/
narum.ergo reddit locutionem veram ꝓ aliquo.ſed

ꝓ quolibet eſt falſa. bec eſt enim falſa.ſolus pat
at. ergo cum omne pꝛedicatum eſſentiale conueniat

tribus. non ſolum vni. nullo modo poteſt addi di/
ctio exduſiua reſpectu talis pꝛedicati ſubiecto com/
tem ꝙ nõ reſpectu ꝓpꝛij videt᷑.quia ſi bex

eſt vera.ſolus deus eſt pater.ergo a ſimplici conuer/

ſa ⁊ bec ſolus pater eſt deus.ſed iſta eſt falſa. ergo c·
Si dicas ꝙ non conucrtitur ſimpliciter. Contra. ba.
bet intellectum vniuerſalis negatiue. ⁊ particularis

affirmatiue.⁊ vtraq; ↄuertitur ſimpliciter.exgo ⁊c.

¶ P. dom ꝙ bec dictio ſolus poteſt eſſe catbegore.

ma vcl ſincatbegoꝛema. Scum ꝙ eſt cathegoꝛema.
ſic eſt nomen adiectiuum abſolutum ponens reʒ ſu⸗

am circa ſuum ſubſtantiuum. ct res ſua eſt ſolitudo.

Ande tantum valet bic ſolus quantũ ſolitarius. et
qꝛ ſolitudo nullo modo recipitur in dininis q;tũ ad

ſubſtantiam. quia eſt in multis ꝑſonis.boc nomẽ ſo
lus non recipit᷑ in diuinis ſubſtantialibus. ſicut oſtẽ
dit pꝛima ratio. Si aũt accipiatur inqtum eſt ſinen⸗
chegoꝛema. ſic pꝛiuat afſociationem. ⁊ impoꝛtat ali⸗

Qquam negationem rſiccum aliuod pꝛcvicebſb
ntiale et ꝑſonale pꝛeciſe dicat de nomine fobſtan

cre⸗

osd
ſenfwt
fongen
nun
.
nmghe
guoch
orota
Cbwn
ic
eſeß
fundea
pnnep
fitnnt
Cbenden
flurhi
Aheſb
Dtranar
ſſtiten
teſubieer
Mveniet
Moydeu⸗
rept
lanznt
Gptur
dan
ſaitaick
Wegde.
foſodtci.
Win
ſtultere
gagiatt
ſolebon
hoſcirt
ſhefomnea
ſchin ⸗
fnanen

htet

fonatieh
egtton

lachte⸗

mopo

Ke

— =

— —
2

SHUHUð
=

—

ie
arthr N
ſ N
ee
4 WN
AN e 7
i”
Herzi⸗
*
A
4 4

RNNN
rarmorde
1* 7 444 2*
*

rer
N
—

NEER1

õ

7

2 un

1841
/*½

2 KZ. kelaee
in a
Wc
Gie
Gd
mienht
9 4
9 7

9,A

men adiectiuũ ⁊ nõ recipit᷑ in diuinis.Si ſi incathego

Gdo adqitr

Di

tiali ſiec vere dleit in diuinis ⁊ Feſpẽctu pꝛedieti ſub

ſtantialis.vt cuʒ dicitur ſolus deus creat.⁊ reſpectu

S perſonalis.vt cum dr̃ ſolus deus eſt pater. ¶Abil/
ud ergo quod obijcitur ꝙ ponit rem ſuam circa ſub

ſtantiuuz. doᷣm ep non eſt ſimile m ꝙ H nomen ſolꝰ
tenet᷑ ſincathegoꝛematice.qꝛ albus eſt diſpoſitio ſub
iecti abſoluta.vnde abſolute ponit rem ſuã circa ter

minũ.ſed ſolus ratione negatiõnis nõ abſolute.⁊ iõ

& non ponit ſolitudineʒ ſed pꝛeciſionem. Ad illud
quod obijcit᷑ ſco q terminus ſubſtãtialis debʒ red/
dere locutionem veram ꝓ aliqua ꝑſona.doᷣm ꝙ ter/
minus cui addit᷑ excluſio.reſpectum habet adpꝛe/
dicatũ.⁊ reſpectuʒ bhabet ad exduſionem.et licet re/
ſpectu pꝛedicati poſſit habere ſuppoſitionem perſo⸗/
nalem. vt cum dicat᷑.ſolus homo currit. tamen regu
la eſt apud ſophiſtas.ꝙ ꝑ comꝑationem ad dictionẽ
exduſiuã talis terminus habet ſuppoſitionem ſim/

plicem.vnde nullo modo licet deſcendere.et hoc eſt

quod dicitur in libꝛo de regulis fidei. dictio exclu⸗
ſina facit excluſionẽ qᷓ;tũ ad genus rei.nõ qᷓ;tum ad

rem gencris.qꝛ ratione foꝛme communis que eſt ge

nus rei.non ratione ſuppoſiti que eſt res generis.

7Ad illud quod obijcit᷑ vltimo ꝙ conuerſa eſt falſa

Dm q illa nõ eſt ſua conuerſa.qꝛ iſta ſolus deus ẽ
patcr.habet intellectum negatiue.huius.nullus aliꝰ
a deo eſt pater.et bec conuertitur ſimpliciter. ſed hec
non eſt ſus conuerſa. nullus alius a patre eſt deus.
ſed bec.nihil quod eſt pater cſt aliud a deo. idem emñ
quod ſubijciebatur in pꝛima debet pꝛedicari in ſecũ/
qa. et ſic pʒ illud. Queſtio.iij. b
Atrum dictio excluſiua vere poſſit addi termio ſba/ .
ia parte pꝛedicati. Et ꝙ ſic oſtẽdit᷑ hoc modo. Aug.
vij. & trini. Patrem dicimus eſſe deum. ſed non eſfe
ſolum deum. eſſc aũt ſolum deum dicimus patꝛem ⁊
filiũ ⁊ ſpnmſanctũ. Si tu dicas ꝙ li ſolum intelligit
a pꝑte ſubiecti. obẽ expꝛeſſius ꝑ boc quod dicit Augꝰ.
ↄtra maxi. Ipſa trinitas eſt vnus ſolus verus deus.
ↄſtat ꝙ in bac ſolus deus nõ põt eſſe diſi oſitio ex ꝑ/
te ſubiecti.qꝛ ſic eſſet ſermo incõgruus. ⁊c. Itez
boc videt᷑ ꝑ expoſitionem.trinitas eſt deus. et nõ ali
u deus. Otrinitag eſt ſolus deus. pᷣmiñ eſunt ve⸗
re. ergo ⁊ ↄcluſio. Itẽ ratione videt᷑ ꝑ ſimile qñ pᷣ
dicatuʒ nõ ineſt alij qᷓ; ſubiecto vere.bec dictio ſolus
accipitur ex parte ſubiccti. ergo quando ſubiectum
non ſubeſt alij ꝙ; pꝛedicato. vere accipitur e p/⸗
dicati. ſed iſtud ſubiectum trinitas. non ineſt alij qỹ
do. ergo ⁊c.¶ Contra. Hec dictio ſolus eſt diſpoſi⸗/
tio ſubiecti.ſicut hoc ſignum omnis.ſᷣ quando om̃is
adqdit᷑ ad pꝛedicatuʒ. locutio eſt falſa impꝛopꝛia.S
ſimiliter qũ hec dictio ſolus. Item bec dictio ſolꝰ

addita alieui termino excludit alium. vnde ſenſus ẽ.

ſolus homo.homo ⁊ nõ alius.ſed alius reſpicit ſup/
poſitũ.⁊ terminus ſubijcit᷑ rõne ſuppoſiti. et pᷣdicat
rõne foꝛme.ꝗ bec dictio ſolus de ſul rõne reſpicit ſub
iectum.g falſo ⁊ impꝛopꝛic addit᷑ pꝛedicato. ¶ Iteʒ
m ꝙ addit᷑ pᷣdicato.aut tenct᷑ cathegoꝛematice.aut
ꝛematice.tũc eſt no/

rematice. ſic impoꝛtat negationem implicitam. ſed
negatio antecedit quod negat.ergo neceſſe eſt ꝙ an/

negare. g c.

Pacdicici. Si aliu a pꝛeqicgto vt ſi

de trinitate.ꝙ trini

ſenſus. eſt ſolus deus. i. deus 2 non aliucl. kunc elt ibi⸗
ſuperſfluitas. quia foꝛma pꝛedicati exdudit aliam foꝛ
mam diſparatam quantum eſt de ſe. vnde ſequitur.
ſtaliud ab homine. ergo vide
tur ꝙ dictio excluſiua facit ſuꝑfluitatem ⁊ nugatio

iſte eſt bomo. ergo nõ eſt aliud ab ho

nem. non ergo tenet᷑ exeluſiue. ⁊ ita videtur ꝙ tenes

tur adiectiue ſolum. ⁊ impoꝛtet ſolitudinem cirsa
buc terminũ deꝰ. et ſic iſte ſunt falſe. Ro. ad bec w 8

luerunt aliqui dicere. ꝙ hec dictio ſolus pꝛie nõ de⸗
bet addi ad pꝛedicatum.ſed tſñ ad ſubiectum. ⁊ cum
addit᷑ pꝛedicato. impropꝛie ſunt locutiones. ⁊ tunc

ideʒ eſt dicere ſolus ⁊ tm̃.⁊ tñ ſi aliquis inſpiciat. nõ

„

tm̃ cum hac dictione ſolus. ſed cum bac dictionetm̃

videbit impꝛopꝛietatẽ ⁊ ſuꝑfluitatem. Quid em̃ ali·
ud eſt dicere trinitas eſt tm̃ deus.niſi.eſt deus non
aliud 5 deus. hoc impꝛopꝛie ſatis dictum eſt.qꝛ boc·
deus eſt. excludit᷑ ꝙ non ſit aliud a deo. ſicmjũ

ipſo q
deus eſt. ergo non eſt aliud a deo.⁊ nullus hereticus

vnq; dixit trinitatem eſſe deum. quin diceret aliud S
eſſe a deo.et ideo non videt magnum quid aug.dico
re ſi hoc voluit dicere. Pꝛopterea aliter dicẽduʒ eſt.
ꝙ bec dictio ſolus dupliciter põt addi termino ſub⸗
ſtantiali. aut ꝑ ſe. aut cum termino numerali ſiue ꝑ/
titiuo. Per ſe impꝛopꝛie addit᷑.⁊ ſi addat᷑ ᷣm vocez.
tamen ̃m intellcctum ſtat a parte ſubiecti. Jdez emſm
eſt dicere. homo albus eſt. ⁊ eſt albus bomo. vñ ſen

ſus eſt. non dicimus patrem eſſe ſolũ deum.i.nõ dici

mus ſolũ patrẽ eſſe deũ. Si aũt aliter ponatur. vide⸗
tur ſermo habere ſuꝑfluitatem = impꝛopꝛietatem.qꝛ
hoc exdudit qð excludebat᷑ ex natura it ius pᷣdicati
. ali cũ termi
no numerali.ſicut cũ termino vnus.⁊ tunc excludit
pluralitatem. et boc modo bene addit pꝛedicato. et
ſic accipit Aug.cõtra maxi.cum dicit. trinitas ẽ vnꝰ
ſolus verus deus.ita ꝙ; nõ plures.⁊ tũc eſt verus ſcer
mo ⁊ ꝓpꝛius.⁊ ↄtra bereticos.qͥ dicebant trinitaten:
plures eſſe deos.⁊ impoꝛtat᷑ ꝑ iſtũ terminũ ſolus p⸗
uatio multitudinis. ⁊ ita diſtinctio.⁊ magis ꝓpꝛie de

Aliter addit᷑ bec dictio ſolus termino

lus deus. Coõcedendũ ẽ g ꝙ ſolus õt addi ad p̃dic

—

tũ termini ſbᷣalis vere in diuinis. nõ ꝓpꝛie niſi cum
terminatione ⁊ adiũctiõe termi ꝑtitiui.¶/ Ad ili ⸗
qð obꝛ.ꝙ ſolus ẽ diſpoſitõ ſubiecti.ſicut boc ſignũ
ois.dð.qꝙ nõ eſt ita ꝓpꝛia diſpoſitio ſubiecti ſicut ko
ſignũ ois.qꝛ oĩs ipulei nhpont⸗s ꝓ qͥbꝰ ternmii

nus ſubijcit᷑ nõ ꝓ qͥbꝰpꝛedica

alté ſimul ſumptis.

Solus aũt nõ ſolũ dici᷑ rone ſuppoſiti.verũ ctiã rõö⸗
ne foꝛme.qꝛ excludit aliũ. ⁊ etiã pᷣt excludere aliud.?

p boc patet ſequẽs.qꝛ nõ ſeinꝑ excdudit alinñ maſculi
ne. ſed etiam poteſt exdudere aliud neutraliter. vel
etiam pluralitatem quando additur termino nume

rali vt viſum eſt. A illuea quo ar veruͦ teneatur

ſincatbegoꝛematice. vcl put eſt nomen impoꝛtãs foꝛ

deoregeie de duo in ſe. ſ.qintellectũ hui? nois

* C◻☚

mã denoiantẽ. vt iqẽ ſit ſolus qð ſolitariꝰ.dd. ꝙ ſin⸗

aliꝰ.reſpicit terminũ circa quẽ ponit ⁊ ſeqt actum.
OQxtũ ad intellectũ negatiõis pcedit.⁊ boc nõ eſt in

conueniens q;tum ad diueria pꝛecedere ⁊ ſcq̃. G̊ pts

ðs

p 4

tas ſit vnꝰ deus. ꝙᷓ de patre. cũ tm
poſſet dici de vtroq;.qꝛ pater eſt vnus deꝰ.⁊ nullꝰ vn
dixit patrẽ eſſe plures.ſ de trinitate ſiue de tribus
aliqui dixerunt. ⁊ idco ↄgrueutiꝰ dẽ trinitas ẽ vnꝰ fſo

ir⸗ t. ergo neceſſe et Ali2. 2 itellectũ negatiõis. Mtñ ad intellectũ hꝰ nois 10
tecedat compoſitiones quã negat. cñ dẽ pr eſt ſolꝰ
eus. nõ ſajt opoſitõeʒ. ergo videt᷑ ꝙ nõ poſit iöa,
Sn ego gni erchhdac gaan

Fm ꝙ hec dictio ſolus tenet᷑ ſincathegoꝛematice im/

. * .
13
.
— 2

. 3 „

ideo Conraduth ?nõ video alium a courado. Si.

i Naterimvcligendum en i Pollto, Aacas

querit᷑ quid excdudit cũ add dicato. d. ꝙ qñ ad/

Alit ſine determinatione. excludit aliã foꝛmaʒ. ⁊ tunc

rreuera eſt ibi ſupfluitas impꝛopꝛietas.tamen nibi/

lominus veritas.ſed quando addit᷑ cũ termino par

iuiiitiuo. tunc excludit pluralitatem. et tunc poteſt ſo

cutio babere veritatem. pater em̃ ⁊ filius ſunt vnus
deus 2 nõ plures.et ita vnus ſolus deus c.

=WG querunt᷑ duo. Pꝛimo queri

„

Snſequenter ſecundo loco eſt queſtio deſe⸗
cundo articulo queſtionis.ſ. vtrum dictio ex

Qduſiua poſſit addi termino relatiuo.circa
i t̃ vtrum dictio excluſiua
vere addat᷑ termino ꝑſonali reſpectu pꝛedicati ꝓpꝛij
Secundo vtrum vere addat᷑ termino perſonali re
pectu pꝛedicati cõmunis.vt vere dicatur. ſolus pa⸗-
. Queſtio...

¶ ꝛ reſpectu pꝛedicati pꝛij vere addat᷑ vt ſeʒ hec ſit
vera. ſolus pater eſt pater. videt᷑ ꝑ aug.vij.de trinita

te. In illla trinitate ſolus pater dicit pater.qꝛ nullꝰ
t

niſi ipſe eſt ibi pater. hoc videt᷑ ꝑ expoſitio/

nem. qꝛ pſona patris eſ pater.et nulla alia eſt pater.
ergo hec eſt vera. ſolus pater eſt ter ien nihil
eſt magis ꝓprium alicui qᷓ; quod eſt idem ſibi re ⁊ ra

. 5.

tionc. pꝛijſſime dicit᷑ de ſe. ſed quod ꝗꝓpꝛie cõuenit
Alicui. còuenit ſoli. ergo pater dicit᷑ de ſolo patre.
Eontra. ſolus vt vult phs idẽ eſt qð nõ cum alio.

ſed impoſſibile eſt patrẽ nõ eſſe cum alio.ergo ſemꝑ

AIqñ̃ addit᷑ buic termino pʒ vel alij termino ꝑſonali. ẽ
locutio falſa. ¶ Item ſolus excludit alium. ſed alio
eſt deus. alio eſt pater. ergo addita huic termino pa-

ter exdudit deum. ergo ſi hec eſt vera. ſolus pater eſt
pater. ⁊ hec ae nõ eſt pater. ꝙ ſi hec eſt fal

fa. ergo ⁊ pꝛima. ¶Itez ſolus indudit boc relatiuũ

alius. ſed alius ita éſt relatiuũ diuerſitatis. q nihilo/
minus implicat aliquam idemptitatem. AUnde ſeqᷣt᷑
ſſte vadit cum alio homine.ergo iſte eſt bomo. fi er·

go excludit alium ab boc quod eſt pater.aut aliũ pa.

trem. aut alium deum. ſed quocunq; modo dicaturẽ

„

locutio falſa.⁊ implicatio falſa. ⁊c. ¶ R. Dom

poꝛtat pᷣuationem aſſociationis. ⁊ locutio ſimiliter E
vera. excluſo illo ſenſu quo impoꝛtat ſolitudinez. qꝛ

ſic nõ accipit᷑ in diuinis ſicut ſupꝛa dictũ eſt. Scdm

ecrim ꝙ impoꝛtat pꝛiuationem aſſociationis vera eſt.

QAuia cum tripliciter poſſit eam impoꝛtare.in quoli⸗
bet ſenſu locutio eſt vera. Poren em̃ hbec dictio ſolꝰ

.

7

ter. Ael poteſt impoꝛtare pꝛiuationem aſſociatõnis

reſpectu pꝛedicati.et hoc dupliciter. vel in particibã

Qao. vt qꝛ alij nõ conueniat. et adbuc vera eſt. qꝛ boc
preedicatum quod eſt pater ſoli pſone patris conuę/

nit. illa em̃ ꝓpꝛietas patri conuenit. ita ꝙ nulli alij.

*

Ae poteſt impoꝛtare puationem aſſociatiõis in cõ⸗

participando.vt cum diert hetrus comedit ſolus.vł

vadit romam ſolus.nõ qꝛ

ius nõ vadit romam vel

nõ comedit.ſed q; nulllus comparticipat cum eo ;

14 Bauringicnt orntid verd⸗n illud ergo q obf

nuis pticipet. et ſiclocutio adbuc eſt vera. quia pſona
patris non participat vel commgticipat cuz alia in pꝓ

plicat foꝛmã aliqua

impoꝛtare pꝛiuationem aſfociatõnis reſpectu foꝛme
termini. vt dicat᷑ ſolus pater.i.ille qui eſt ſolus pat᷑.
ſic abſq; dubio veritatem habet. ſolus pater eſt pa

ðZZ ñ́ñð „ 9
ergo ⁊c̃. ¶ Item dictio excluſiua add
dit omne illud qdð ponit aſſociationem cum termio.
et hoc patet.qꝛ pꝛi

ſolus idem eſt quod n cum glio. Pom q nega⸗
illa non ſimpliciter excli ir alig in uſtendo n

excludit alium reſpectu foꝛme ſubiecti vel pꝛedicati
vt viſum eſt. ⁊ qᷓuis pater cuʒ alio exiſtat. ⁊ non poſ⸗
ſit ſine alio eſſe.qꝛ tñ ꝓpꝛietatem oeernitatiech lio

nõ cõicat.ideo babet ſimpliciter locutio veritatem.
Ag illud quod obijcit᷑ ꝙ alio eſt deus.alio eſt pa/l
ter.dm qꝙ ſicut dictum eſt ſupꝛa.alius dicit diuerſi

tatem ſm rationem dicendi vel intelligendi in verbo
Apoſito.ſed in expoſitione huiꝰ dietionis ſolus. dicit

diuerſitatẽ ſiue diſtinctionem in ſuppoſito.⁊ quia de
us in ſuppoſito non differt a patre imo ſupponit ꝓ
patre.ideo non ſequit᷑ ꝙ dictio excluſiua addita pa⸗
tri excludat deum. ¶ S illud qd obijcit᷑ ꝙ alius im 16
. or m m quam conueniat. dom q
iſtud nõ opoꝛtet ꝙ iſta ſit foꝛma ꝑ terminũ impoꝛta/
ta. vere enim dicit᷑ homo eſt aliud ab aſino.niſi qu⸗
do aduenit illi termino immediate.vt cum dicit᷑ ali/

us aſinus.includit᷑ conuenientia in natura cõmuni.

ſed cum dicit᷑ ſolus pater.nõ eſt dicere ꝙ pater ⁊ nõ

alius pater.ſed pater ⁊ non alius a patre.⁊ ideo nõ
impoꝛtat᷑ conuenientia in foꝛma ꝗꝓpꝛietatis paterni

tatis cum alietate.ſᷣ ſufficit ꝙ ſit alia ꝑſona.pater.n.
eſt alia ꝑſona. vel etiam alia eẽntia. ⁊ iſta excludit B
quod eſt ſ/ ns er ſe patetillud. ”MM
NQuſtio. ij. d
trum dictio excluſiua vere addatur termino per/

ſonali reſpectu pꝛedicati communis.vt vere dicatur

ſolus pater eſt deus. Et ꝙ ſic videt᷑ autoꝛitate ⁊ röe.
Autoꝛitate ſic.eccleſia cãtat.Tu ſolus altiſſimꝰ ieſu
chꝛiſte. Et illð.deo patri ſit gloꝛia.eiuſq; ſoli filio ⁊c.

2ſimiles multe inueniunt᷑.¶ Itez Matb. xj. Ne/

mo nouit filiũ niſi pꝛ.ſᷣ nemo niſi pf.et ſolꝰ pꝛ. ↄuer
tunt᷑. ſolus pater nouit.et hoc pᷣdicatũ eſt eſſentia-
le. ̊ ⁊c. ¶ Item ratione videt᷑.qꝛ dictõ excluſiua ad
dita alicui.nõ excludit niſi aliũ.ſed tres pſone nõ ha
bent alietatem reſpectu pᷣdicati ſubſtantialis. addi

ta vni. nõ excludit aliam reſpectu talis pꝛedicati. ſed

ſi nõ excludit.locutio eſt ea ⁊c. ¶ Itẽ dictio ex⸗
duſiua addita alicui nõ excdudit quod ẽ in eo vt ꝑs.
vt ſi dictio excluſiua addit᷑ petro.nõ excludit pedem
petri. Sᷓ cum maioꝛi idemptitate ſit filius in patreqᷓ
pes in petro.dictio excluſiua addita patri non exclu
dit filiu. Eontra ner pater ſolus. nec filius ſolus.
nec ſpũfſanctus ſolus deus eſt. 5 nõ vere addit᷑ reſpe
ctu termini cõis · ¶ Item omnis poſitio in qua pꝛe
dicatum cõmunius eſt ſu biecto.addita excuſiõe ad
ſubiectum eſt falſa.qꝛ nullum tale pꝛeciſe ↄuenit ſb/
iecto. talig eſt becx aſimiles ſolus parereſt deus.

*

ta alicui exdu

luat affociationem. ſed filius ponit

aſſociationẽ cum patre. vñ pater cũ filio ẽ pꝛ c alio.
Item dictio excluſiua exdudit omne aliud. ⁊ ma

xime oppoſitũ.ſ relatiua ſunt vna differẽtia oppoſi

tionis. ergo addita vni relatiuo excludit aliud. ergo
addita patri excludit filium. et ſi boc. omnes tales
ſunt falſe. Re. ꝙ hic eſt duplex poſitio. Quicdam 17
enim ſimpliciter et ſine diſtinctione concedunt bas
⁊ conſimiles. ſolus pater eſt deus. et poſitio eoꝛum
eſt. ꝙ dictio excluſiua addita vni relatiuoꝛum no ex-

cdudit reliquum. Et ratio huius poſitionis eſt. quia

non exdudit quod conſequitur ad terminum. et in-
telligitur in termino. vt addits homini non exydu⸗

As.

Adin
B

Mr.
Qnin

ncnmmerr

. „* .

7
ler
„ deeMert
nt. a
ieſdatn
ziniN

udu
us
Atfiör⸗

18 dudit filiũ.⁊ bec poſitio magis eſt pbabilis. Scdðᷣm

quantꝰeſt pater ⁊ filiꝰ.Si aũt faciat excluſionẽ reſpe

„

Aug.

— —— ——

ut animal.ſed vnum relatiuoꝝ intelligit᷑ in altero.
et cõſeqᷣtur alterũ.ergo addita vni nõ exdudit alteꝝ I
Et ſi opponat᷑ ꝙ ſolus excludit oppoſitũ.dicunt ꝙᷓ lud qð obr̃ ſcdo ꝙ ſolus pater eqpollet huic. nemo
relatiua et ſunt differentie oppoſitionis ⁊ cnris. Op niſi pater. dm. ꝙ falſum eſt. qꝛ nemo diſtribuit pꝛo
poſitionis pm ꝙ ad idẽ.et ſic addita vni excludũt ali natura nõ ꝓ ꝑſona.ſolus aũt addit᷑ termino ꝑſona⸗

—

ud. Ande ſequitur iſte eſt tm̃ pater.ergo nõ eſt filiꝰ. li.iõ excludit ꝑſonam.ideo ꝓpꝛie loquendo becẽ fal/
ad diuerſos comꝑant᷑ ſunt differentie enn ſa. Solus pater nouit filium.qᷓ;uis bec ſit vera. Ne/
mo nouit filium niſi pater.qꝛ ſenſus eſt. Nemo id ẽ
eirunenin ille qͥ eſt eiuſdem nature vt pater
d aliud quod obijcitur. ꝙ dictio excluſiua ex/ 2
quod nõ pᷣdicat᷑ nec ſubijcit᷑.ſed afſociat᷑.ſiue ſit ali/
ud in foꝛma.ſiue in ſuppoſito.et qm̃ pater cũ filio re

Scom
et ſic poſito vno ponit᷑ ⁊ reliquuʒ.⁊ vnũ nõ excludi
ab alio.qꝛ dictio exduſiua illud ſolũ aliud excludit.
qð nõ neceſſario ↄcomitat᷑. Sed hec poſitio nõ vide ⸗/
tur ↄueniens. Dictio em̃ excluſiua pᷣuat aſſociatõeʒ. cdludit alium. dom ꝙ excludit omne aliud vdl alium
ergo excludit omne illud quod ponit circa ipᷣaʒ aſſo/
ciationem. ⁊ iõ addita patri excludit filiũ. Et ꝓpter

tio vt artet excluſio. vt patet cũ dicit. Tu ſolus altii
ſimus Jeſu xpᷣe cũ.ſ.ſ.c. et ſic patet pꝛimũ. Ad il⸗

boc alia eſt opinio.q; dictio excluſiua addita patri ex ſetu pᷣdicati ſubſtantialis aſſociant᷑ ideo reſpectu

banc poſitionẽ ꝓcedẽdo.diſtinguẽde ſunt bmõi lo⸗
cutiones ſᷣm qꝙ diſtinguit aug. ⁊ magiſter tangit.qꝛ
ſolus põt facere excluſionẽ reſpectu cõpoſitiõis intel
lecte circa ſubicctũ.vel reſpectu cõpoſitõis pᷣncipalł.
Si pꝛio mõ tũc ẽ ſenſus.ſolꝰ pꝛẽ deꝰ.i.ille q ſolꝰ ẽ pꝛ
eſt deꝰ.et tunc remouet foꝛmã termini ſubiecti ab ali
is.nõ formaʒ pꝛedicati.et ſub hoc ſenſu vere ſũt om
nes.Et ſub hoc ſenſu accipit aug.ſolus.ſ.i.eſt tantus

Et ſi obijciat᷑ ꝙ addita diffinito nõ excludit difiniti
onẽ.⁊ antecedenti nõ excludit ↄſequens. Bꝛeuit᷑ di

oppoſita implicant᷑ in antecedentc.vnde hic impli/

ctu pꝛincipalis compoſitionis.locutio eſt falſa.⁊ om
nes falſe ſunt ꝓpꝛie loquendo.niſi addat᷑ determina

¶ Diſt. xxij. de trinitate ⁊ vnitate ſᷣm ꝙ credita ⁊ intellecta rõnabilit ⁊ catholice exᷣmit᷑.

„ .

ſimiles.

tholice credit᷑ ⁊ intelligit᷑.in hac ꝑte agit de ea ſim ꝙ credita ⁊ intellecta ꝑ catholicos ſᷣmones cxpꝛi⸗

dictis adijciendum eſt ꝙ cũ oia nomina ⁊c.¶ Pꝛima pars diuidit᷑ in duo. In pᷣma ꝑte ponit magiſter mul/
tiplices nominũ diuinoꝝ dꝛñtias. In ſcdᷣa omnes reducit ad duas.ſᷣm illud .

iꝰ excludunt᷑ inuicẽ. ⁊ qꝛ pars nõ aſſociat᷑ ideo nõ
excludit᷑ vñ idemptitas maioꝛ vel minoꝛ nihil facit
ad excluſionem.ſed rõ aſſociandi vel nõ aſſociandi.

cat᷑ ↄtradictio.tm̃ pater eſt. Huic aũt poſitioni ↄcoꝛ
dat aug.qui negat hanc.ſolus pater eſt deus.et con/

etij in libꝛo diuiſionum. O2

cendũ ꝙ ſi ↄſcquẽs ita ſequit᷑.ꝙ nõ ponat aſſociatio
nẽ. ⁊ diffinitio nõ claudat in ſe diuerſum.tũc non ex
cludit.Si vo aliter eſt. tunc excludit et ↄtradictoꝛie

Oſt pꝛedicta nobis diſſerendũ vr de noim diuerſitate. Supꝛa egit magiſter de ſacra trinitate ſm ꝙ ca

mit᷑. Ande ſicut ipᷣe męr dicit in ̃a.intendit hic agere de noim diuinoꝝ diuerſitate. Et bec pars ba
et duas partes. In pꝛima ꝑte determinat de noibus diuinis in Settrell ſcda in ſpãli.et hoc diſt. xxiij.pᷣ⸗

omnis diuiſio eſt bimembꝛis.vel ad bimembꝛẽ reducibilis.et hoc ibi.Sciendum eſt igit̃ illa que ꝓpꝛie ꝑti

nent. Item pꝛima diuidit᷑ in duas. In pᷣma ponit magiſter differentias noim diuinoꝝ vᷣm aug. ⁊ m amb: o

ſium. In ſcda ad maioꝛem explanationẽ ſupaddit alias tres differẽtias.ibi.His adijciẽceñ ẽqᷓ dã nomia eſſe

⁊c̃.¶ Similiter ſecunda pars in qua reducit hec membꝛa ad duo.babet duas partes. In pꝛima oſtendit

nomina in diuinis quedam dicunt relatiue.⁊ hec ꝑtinent ad perſonas.Quedam ad ſe.⁊ bec dicunt᷑ de om̃i-

bus ſimul. In ſcda oſtendit boc eſſe verũ.ibi. Oeꝰ em̃ nõ eſt magnus ea magnitudine.

et ambꝛoſium.

monſtrandum eſt quibus modis de ea aliquid dicat᷑. Illud ergo p⸗/

¶ Me nominũ differentia quibus vtimur loquẽtes de deo ſᷣm auguſtinſẽ

Oſt pꝛedicta nobis diſſerendum videt᷑ de nominũ diuerſitate. qui⸗
bus loquentes de vnitate ac trinitate ineffabili vtimur. Deinde de/

Apue teneamus. quedam eſſe nomina diſtincte ad ſingulas ꝑſonas pꝑtinen/
De di.no.ereo tia.vt ait Aug.in.ix.libꝛo de trinitate.que de ſingulis tm̃ dicunt᷑ perſonis.
differentie. Quedam xo vnitatem eſſentie ſignificantia ſunt.que et de ſingulis ſingula
uunm. 7 de omnibus communiter dicuntur. Alia vo ſunt que tranſiatiue c
M per ſimilitudinem de deo dicuntur. Vnde Ambꝛo.in.jij.libꝛo de trinitate ait.
Ambꝛo. Quo purius niteat fides. tripartita videtur deriuanda diſtinctio. Sunt em̃
De vi.no.tres nomina quedam que euidenter ꝓpꝛietatem perſonamq; deitatis oſtendunt

differentie.

q; indicia ſunt.generatio.filius.verbuʒ.et huiuſmodi. Vnitatis vo eterne.

Et ſunt quedam que pſpicuam diuine maieſtatis expꝛimunt vnitateʒ. Alia
vo ſunt que tranſlatiue et ꝑ ſimilitudinem de deo dicuntur. Pꝛopꝛietatis ita

ſapientia.virtus.veritas.et huiuſmodi.Similitudinis xo/ſplendoꝛchara⸗

cter,ſpeculum.et huiuſmodi.

1 a noe adeiendur

uedã etiã nomia
⁊c̃. Obijcit᷑.qꝛ aut di
uiſiones aug.⁊ ambꝛ.
ſunt ſufficientes. aut
nõ. Si ſic. ᷓ magiſter
ſuperflue addit. Si di
cant᷑ inſufficientes.ꝓ
incõuenienti eſt habẽ

vyvuſm. Re. dom ꝙ nec
pvinuiſio aug.nec amb.

eſt diminuta.nec ad/
ditõ magiſtri ſuꝑflua
Mam mẽbꝛa diuiſio/
nis mgr̃i. includunt᷑ ĩ

mẽbꝛis diuiſiõis am/
bꝛoſij.illa em̃ eſt ꝑ im
mediata.cuʒ.n. ſit tri
membꝛis.reducit᷑ ad

has diuiſiones.qꝛ om

pꝛiũ. aut tranſlatiuũ.

Si ꝓpꝛiuz. aut ſpectat

ad ſubſtatiã.aut ad ꝑ
ſonas. Ma aũt iſta

mẽbꝛa magis ſpecifi/
cat.qꝛ nomẽ aliqð pᷣt
ſpectare ad vnitatem
e.vł ab eterno.vł ex

tpe. Silr ad ꝑſonas.

vl ab et᷑no. vł ex tpe.

Et ad pſonas duplr.
vl diuiſim vt h nomẽ

pater. vel ſimul ⁊ con

iunctim vt hoc nomẽ

trinitas. ⁊ iſta ſũt ſex

mehꝛa. D
bᷣ uaſi collectiuũ.
Vfr male dicere ꝙ tri
nitas ẽ quaſi collecti/
uum.qꝛ vnitas colle-

ctiua vt dicit Bernb.
eſt minima vnitas.ſᷣ

vnitas trinitatis arcẽ
tenet inter omes vni/

tates.g ⁊c.Rꝰ. ꝙ hoc

cit in duobus a nomi ca ſicut nõ dicimus tres eſſentias.ſic nõ dicimus tres
ne ꝓpꝛio collectiu. magnitudines.ſed vnã eſſentiam.⁊ vnam magnitu⸗
Pꝛo qꝛ illa ꝗ nomen pinem. Sſ
collectiuũ colligit a .OI .
bent ſimpir diuerſitia 2
tem.⁊ ſcdo qꝛ habent vnitatẽ ſm qͥd.⁊ ecõtra eſt in noie trinitatis.tñ in boc eſt ſinitudo.qꝛ ſicut notmen oolte

nomen trinitas defi⸗

vtriuſq; douũ ſpñũſſanctus. Ea vᷣo que vnitatem eẽèen /
tie ſignificant.ad ſe dicunt᷑.⁊ ea qͥ ad ſe dicunt᷑.ſubſtã
tialiter vtiq; dicunt᷑.⁊ de oĩbꝰcoĩter.⁊ de ſingulis ſin⸗

¶ Pꝛemiſſis addit tres nominũ differentias quetpa-

liter deo ↄueniunt.⁊ relatiue dicunt᷑ ad creaturä. b

His adijciendũ eſt quedam etiã nomina eſſe vt aug.

ait in.v.li.de trini.que ex tꝑe deo ↄueniunt.⁊ relatiue

ad creaturã dicunt᷑. Quoꝝ quedã de oibꝰ dicunt᷑ ꝑſo

nisvt dñs. creatoꝛ.refugiũ.Quedã aũt nõ de omib⸗
vt donatus.datus.miſſus.
¶ Pꝛeterea eſt vnũ nomẽ qð de nulla ꝑſona ſingila⸗

ßbq ſi collectiuũ pluralitatẽ deſignat ꝑſonaꝝ.

Ein tetiã quedã noĩa que ex tꝑe deo ↄueniũt.nec
relatiu

loquentes de deo.de quibus ſingulis agendum eſt.
¶ Reducit omes nominũ diuinoꝝ dꝛñtias ad duas.
qꝛ quedã dicunt᷑ relatiue ⁊ hec ꝑtinent ad perſonas.
Quedam ad ſe.⁊ hec dicunt᷑ de oibꝰ ſimul. c

lent.relatiue adinuicem dicunt᷑.ſicut pater.⁊ filius.⁊

gilatim dicũt᷑ ꝑſonis.⁊ ſingulariter nõ pluraliter acci

piunt᷑ in ſumma.vt deus.bonus.potens.magnus.et

hmõi.Que aũt relatiue dicunt᷑.ſubſtantialr nõ dicũt

AUngde Aug.in.v.li.de tri.ait.Quicqͥd ad ſe dicit᷑.pᷣ⸗
ſtantiſſima illa ⁊ diuina ſublimitas ſubalit᷑ dicit᷑. Qð
dit ad aliquid dr.nõ ſubaliter dicit᷑ ſed relatiue. Lan
taq; eſt vis eiuſdẽ ſube in pf̃e ⁊ filio ⁊ ſpũſancto.vt qͥc

qͥd de ſingulis ad ſeipᷣos ðꝛ.nõ pluraliter in ſumma.ſᷣ
ſingulariter accipiat᷑. Dicimꝰem̃.pr̃ eſt deꝰ.⁊ filiꝰ ẽ de
us.⁊ ſpũſſanctꝰ eſt deus.qð ſᷣm ſubam dici nemo du/⸗
bitat.Mõ tñ dicimꝰ hanc trinitateʒ eſſe tres deos.ſed

vnũ deũ.Ita dr̃ pr̃ magnꝰ.filiꝰmagnꝰ.⁊ ſpũſſanctus
magnꝰ.nõ tres magni ̊ vnꝰmagnꝰ. Ita etiã oĩpotẽs

pr᷑.omps filiꝰ.ompᷣs ſpũſſanctꝰ. Mõ tñ tres oĩpotẽteſ
ſ vnꝰoipotẽs.Quia g̊ ad ſeipᷣm ðꝛ deꝰ.⁊ de ſinglis ꝑ
ſonis ſilr dicit᷑.et ſił de ipſa trinitate.nõ pluraliter ſed

tiue dicunt. vt humanatus.incarnatꝰ.⁊ hmõi.Ec
ce ſex noim differentias aſſignauimus.quibꝰ vtimur

Sciendũ eſt & ꝙ illa qᷓ ꝓpꝛie ad ſingulas ꝑſonas ꝑti /

ferẽtia.

Scda dfin.

Tercia dfia.

Aug.

ſingulariter dr. Et qm̃ nõ eſt aliud deo eſſe.⁊ aliwõ ma

gnũ eſſe.ſᷣ hoc idẽ eſt illi eſſe.qð eſt magnũ eſſe.ꝓpter⸗

ctiuũ ples ſil dicit ⁊ de nullo ꝑ ſe pᷣdicat᷑.ita nec hoc nomen trinitas pᷣdicat᷑ de aliqua ꝑſonarũ.⁊ tñ om̃es ſil
impoꝛtat.iõ męr̃ nõ dicit ꝙ ſit collectiuũ ſimpliciter.ſed quaſi. c eſt e illa qᷓ ꝓpꝛie ⁊c. Circa h

notandũ ꝙ ex verbis aug.que bic ponũt᷑ ⁊ in li.de trinitate.eliciunt᷑
ma eſt hec.omne nomen quod dici᷑ de deo.dẽ vl ſᷣm ſubſtantiam. vel pᷣm relationem.excepto boc nomie bo

u

edã regule de nominibꝰ diuinis. Pꝛi⸗

mo. Scðdᷣa eſt bec. omne nomen quod dicit᷑ de tribus pſonis.ita ꝙ de qualibet ſingulant᷑.dẽ ᷣm ſbam excepi

—-J— —

noib? pꝑtitiuis.

onẽ. Quinta ẽ H. Oẽ nomẽ qð
me miſſt us.qð dicit eẽ ab alio. (mo tñ tres oipotẽtes ⁊c.Contra.qꝛ cñ di
qꝗ poſſum dicere tres oipotẽtes. e.

ib? ptitiuis. Lercia eſt bec. oẽ nomẽ dictũ ſᷣm ſbaʒ.pᷣdicat᷑ de tribꝰpſonis ſilł ſumpt ſi excepto hoc
noie pſona. Quarta eſt bec.oẽ nomẽ dictũ de deo reſpectu creature indicat eẽntiã.excepi his q̃ ytinet advvi
d de deo extpe. ⁊ nõ dẽ ve pſonis ſmngulpdicat notionẽ vl qſi. dẽ ꝓpt hno
n ote ꝛn tres potẽtes. vr ꝙ
oſſum dicere tres oipotẽtes. Ge.d. ꝙ vbũ ſp adiectiue ⁊ in adiacẽtia ſignificat.⁊ iõ ſy trabit nũeꝝ a ſuppo
ſito. ſilr ꝑticipiũ manẽs ꝑticipin.qꝛ bʒ nãʒ vbi.ᷣ nomẽ qꝛ idjete ſigficat aliqñ ſbᷣſtãtius

— ₰ . —

larit᷑ excepto boc

i rõe

⁊ qñ nuerat᷑ tũc nu/

ee.
gͤugbe

ſnnn
Rnang
tügeſe
ttideon
lerinbis
oockp
Monon.
ntorq
nuhilaa

—
4
Sone
laufmnin
adſine
e aurtaen
honiindin
ltozen

go

ſti
muͤnkh;

MMV Drorgerenuchienon ergents g (Wenrdeusme, garar KeuenauE6*
2 Inus eſt ea magnitudine qua deus eſt. ſic dicendũ eſt ſtantiuũ a pte ſue fooꝛ
i⸗ Bebonitate ꝛ de oib m ſubam dieunt. d me c ï aibotes voͤt
E (Beus em nõ eſt magn es magnitudine q non eſt d eſ nometin. iGe non

Deus em no elt magn es magnitudine qᷓ non eſt qd eſ nomẽ t̃. ido non
H ipe vt quaſi ꝑticeps eius ſit.alioqn maioꝛ eſſet illa ma –☛ it. tres oipo.N
gnitudo q; deus.deo aũt nõ eſt aliqd maius.ea & ma teentes ſicut res poten
gnitudine magnꝰeſt ꝗᷓ ipᷣe eſt. Ideoq; nec tres magni tes.niſi oipotẽs ſit ad
udines dicim. ” vna magnitudinẽ. nec tres mags. ß5 iecctiuũ ꝛ adiectiue tẽ.
demaan? tü. Roõ añt quare oi
potens nõ pot eẽ prr
ticipiñ. eſt pter com
poſitionẽ quꝗ nõ adGd
mittit verbů. Partici /
piũ em̃ vt dicit ggaan
maticus trãſit in noo
men quatuoꝛ modis.
cõpoſitõe vt indoctꝰ.
compattone vt doctiꝛʒ
o:.ꝛ.pſtructiõe vt amal
illiꝰ. tpis amiſſiõe. vt·
amandus ſᷣm ꝙ ideez
ſignificat vel idem ſo
nat ꝙ amari dignus.

W ” vnſ magnũ.qꝛ nõ ꝑticipatoe magnitudis deꝰmagnꝰ
lnn eſt. ſeipo magno magneſt. qꝛ ipe eſt ſua magnitudo
H eſt.⁊ de oĩbus oinoq de deo pñt ꝓnunciari ſubſtanti⸗
aliter. quibus ad ſeipᷣm dicit᷑.nõ tranſilatiue ac ꝑ ſimili
tudinẽ. ᷣ ꝓpꝛie.ſi tñ de illo ꝓpꝛie aliquid oꝛe hoĩs di/
Q¶ poteſt. Ecce apte docuit ꝙ nomina vnitateʒ diuine
maleſtatis ſignificantia.⁊ ad ſe dicunt᷑ de deo.i.ſine re
latione.⁊ de oibus ꝑſonis cõiter.⁊ de ſingulis diuiſim
dDdicunt᷑. nec pluraliter ſed ſingulariter in ſumma acci/⸗
piunt᷑.Illa vo noĩa que ꝓpꝛie ad ſingulas ꝑtinent ꝑ⸗
ſonas:relatiue nõ ſubſtãtialiter dicunt᷑. & em̃ ꝓpꝛie
ſingula in trinitate ꝑſona dicit᷑.vt ait Aug.in eodem.
Aug. nullo modo ad ſeipᷣam.ſed ad aliam inuicẽ vel ad cre e¶Beus emñ nöéma
AAAturã dicit᷑. Et io relatiue.nõ ſuſtantialiter dicKi mani: gnus ea agnitudie
ſeſtum eeet. T.Quenkreiſatos .
aaug. Di deus eſt ꝑticd
8l gnitudo eſt maioꝛ qJ
., deus. Et videt᷑ iſta ro
non valere. Mon em̃ valet. Iſte eſt albedine albꝰꝑ ꝑticipationẽ. albedo eſt albioꝛ vel maioꝛ qᷓ ipſe.R.dð.
ꝙ rõ aug.bona eſt.⁊ fundat᷑ ſupꝛa ipſam nois expoſitionẽ.qꝛ ꝑticiparc eſt partem capere.et ſi partem capit.
Ego minus cſt qᷓ totũ. M ẽ obr de albedine.ddᷣm ꝙ eſt maius dupliciter.vel q;tuz ad eſſe.vel qtũ ad poſſe.
2 in ergo eſt ꝙ participatio ſubiecti attendit᷑ reſpectu foꝛme vniuerſalis.et q;uis ipᷣa ſit tota in ſubiecto q;
tũ ad eſſe.nõ tñ qtũ ad poſſe.qꝛ põt in alijs eſſe.deo tñ nihil põt eſſe maius nec qᷓtũ ad eſſe nec qtũ ad poſie
et ideo argumentũ Aug.bene tenet.ꝙ deus nihil poſſit ꝑticipare.Aliter põt dici ꝙ argumentũ aug.bene te
net in his foꝛmis.que nate ſunt aliqͥd denominare . eẽntiã.et in talibꝰ qð eſt ꝑ ꝑticipationeʒ.reducit᷑ ad illö
quod eſt ꝑ Mentiam.⁊ qñcunq; ſic eſt.illud quod eſt ens ꝑ eſſentiam.excellit illud quod habet ens ꝑ partic-
pationem. Si ergo magnitudo eſt magna ꝑ eſſentiaz. ⁊ deus ꝑ ꝑticipationẽ.neceſſario ſequit᷑ ꝙq magnituño
eſt maioꝛ qᷓ; deus.non ſic eſt de albedinc.qꝛ nõ eſt nata ſe dnominare.nec de aliq̊ ꝑ eſſentiã pꝛedican denoii
dicunt᷑.de nominibus diuinis quatuoꝛ que/

runtur. Primo queritur vtrũ desſit nomina nita. ergo cum nulla ſit ꝓpoꝛtio finiti ad infinitum.

llis. Secundo vtrum ſolo nomine vel pluribus de⸗

undo vtrum ſolo non bus de/ nulla ꝑ vocem erit expꝛeſſo. ergo nec nominatio.
beat nominari. Cercio ſuppoſito ꝙ plura ſint nomi ¶¶ Item omne nomen imponit᷑ a foꝛma aliqua.ſec
na diuina.queritur.vtrum omnia dicant̃᷑ tranſlati-

in deo nõ eſt ponere certam foꝛmam. AUnde Auguſ.

nac Aitur ſic. Nomen qpoꝛtionem ⁊ ſimilitudinem ali·
DO intelligentiam eorum que in hac parte di quam habet ad nominatum. vt vox ad ſignificatuzʒ.
ſed deus eſt infinitus omnino. vox autem omnis fi·

ue.aut etiam quedam dicantur ꝓpꝛie. Quarto vtrũ
nomina dicta de deo dicant᷑ jm ſubſtantiam.an etiã
aliquo alio moelgblo.

eſtio.f.

8 =ð
ie — (Pr deus ſit innominabilis oſtendit᷑ autoꝛitatibus ?
rationibus. Autoꝛitatibus ſic. Dyoniſius de diuinis
nominibus deum neqʒ dicere.neq; intelligere poſſi/
bile eſt. Et iterum. Dei neq; nomen eſt.neq; verbnz.
neq; ratio.neqʒ opinio.neq; fantaſia.ergo deus ẽ oi

—

no innominabilis. ¶ Item pbus in libꝛo de canſis.
Prima cauſa ſuperioꝛ eſt omni narratiõe.ſed quod
Rlleens omni narratione.eſt inenatrabile.et om
Rs tale innominabile. ergo »« Item racione oſtẽ/

Deus qui omnem foꝛmaʒ ſubterfugit.intellectui ꝑ/

uius eſſe nõ poteſt. ergo ⁊c. ¶ Item omne nomen ſi

ificat ſubſtantiam cum qualitate.ſed in deo ẽ ſub/

habet ſignificationem determinatã niſi ꝑ demonſtra

tionem vel relationem. Demonſtratio aũt fit medi/
antibus accidentibꝰ que poſſunt oculis ↄſpici.ᷣ hcc

nõ ſunt in deo.g̊ videt᷑ ꝙ dei neq; ſit nomen neq; p/

nomen. Contra in o. Dñs nomen eſt illi. Et iten.
O admirabile eſt nomẽ tun in vniuerſa tena. den
babet nomen. Jte Oyo. fecit libꝛu de viuis nobb?

ſtantia mera ſine quantitate ⁊ qualitate.ergo nõ coõo.·
uenit deum ſignificari ꝑę nomen. ¶ Item q nec de.
us ſit nominabilis ꝑ pꝛonomen. Pꝛonomen em̃ nõö

mam. dom q no n
lectui.cuiuſmodi eſt foꝛma cuius eſt imago in ſenſu.

Aut ergo deus eſt nominabtlis aut ſcientig ibi tradi
ta caſſa eſt ⁊ inutilis. Item ratione videt᷑.qꝛ om̃e

quod ſe expᷣmit verbo. pot ſe exprimere ſigno verbi.
led ſignũ verbi eſt vox. ergo cũ deus ſuo verbo exp⸗·
mat᷑ poteſt expꝛimi voce. ſed qdð põt vocè expmi.po

teſt noiari c. ¶ Ytem q ↄuenit intelligi puenit ſi
gnificari ſiue enunciari.ſed ↄtingit eu a no is cog-

ſci hoc certum eſt et ð pbatũ eſt. ac.

imo ipᷣe ſumme laudabilis.ergo ⁊ noiabilis.

8

dom ꝙ ſicut intelligere dicit dupliciter. ſic efabile æ
nominabile. AUno enim modo intelligere vicit᷑ p ꝑfe
ctam comp̃benſionem. Alio modo ꝑ ſemiplenam coo in plunibu⸗
uis ſit veritas vna.tñ articuli fidei ſunt multi.ſi g ſi⸗

itionẽ. Sic effabile dupliciter di. Ano modopꝑ/
kectaz expꝛeſſionẽ. Alio mõ ꝑ ſemiplenã narratiõeʒ.

ſic etiã nomiabile. Si dicat᷑ effabile ſiue noiabile ßm

—

ꝑfectioneʒ expᷣ

alio noie q;ᷓ ipſe ſit.nec alio verbo qᷓ ipe ſit.⁊ ſicut no
bis eſt incompꝛehenſibilis.ita ct ineffabilis. ita etiaʒ
et innominabilis.et p hunc modum loquit᷑ Dyoni.
⁊ pᷣs. Si vo dicat᷑ cfrabile ⁊ noiabile ᷣm qualẽcun/

.

qʒ nominationem.ſic quemadmodũ deus eſt nobis
cognoſcibilis.ita ⁊ effabilis ⁊ nominabilis.⁊ qui me ſignific talia ſunt ſyno
nimis non plꝰ dꝛ pluribus qᷓ; vno.g vfr ꝙꝙ oia alia ab

lius cognoſcit melius effat᷑. ⁊ melius nominat ⁊ ex⸗

pꝛeſſius. Ande expꝛeſſius nominat fidelis.⁊ ſcriptu

et boc modo ꝓcedunt rationes ⁊ autoꝛitates ad ſe-
cundam partem. Ad illud ergo quod ſecũdo obi

de dyo. et pho iã patet rñſio.ꝑ hoc ꝙ loquunt᷑ de no-
2 minatione in qua eſt ꝑfecta expᷣſſio. 2 ſllud q

7

obẽ ꝙ vox in hoie eſt poꝛcionabilis verbo interioꝛi
ſiue ſigniſicato.dᷣm ꝙ hoc intelligitur de nominati

one que totam rci ſignificationem includit. aliter nõ
babet veritatez. niſi intelligat᷑ eſſe poꝛcio ad rem ſpᷣ

ratione cognoſcibilis.⁊ ſic poteſt eſſ. chomnlalc⸗ .

uis enim deus ſit infinitus. tamen finite cognoſci
10 nobis. Ad illud quod obijcit᷑ , deus no babz foꝛ⸗
e dom ꝙꝙ nõ habet foꝛmam puiam noſtro intel/

babet tamen foꝛmam. quia ipſe eſt foꝛma que eſt ra-

tio cognoſcendi. quoniam et ſi nos non cognoſcimꝰ

in ſe. ipſe cognoſcit ſe in ſe. et nos eum in foꝛma crea-
ta. Ande a foꝛma creata nos nomia inponimꝰ? quãꝗ
intelligimus et videmus. (Eid illud quod obijcit᷑.
q; nomen ſignificat ſubſtantiam ⁊ qualitatem. dom
ꝙ ſubſtantia ⁊ qualitas non accipiunt᷑
muniter. pꝛout ſubſtancia dicit᷑ qd cognoſcit᷑.quali/
tas dẽ quo cognoſcit᷑et hoc ꝑ moduʒ quicetis.et hoc
dico ꝓpter verbum.⁊ participiũ.⁊ aduerbium.qdð eſt
diſpoſitõ verbi.et qm in creaturis vt plurimũ diffeꝛt
qð cognoſcit᷑ ⁊ q̊.iõ nomẽ in creaturis vt plurimum
Siteau et ratio cognoſcendi quantum eſt de ſe. ideo
ignificat nomen di
et ita ſaluat᷑ ibi ratio ſbe ⁊ qualitatis vt ↄgruit noi.
¶ Eitrum s babeat vnum ſolum nomen an plura.

Et ꝙ plura.videt᷑ autoꝛitate ſcripture que ipſum di /

uerſis nominibus appellat.Exo.iij. Nomen meum
magnum adonayx no indicaui eis. Exo. xv. OQmnipo
tens nomen eius.Et põ.Dominus nomen illi.Si er

go iſta ſunt diuerſa nomina. patet autoꝛitate ſcriptu 5
re ꝙ deus babet plura nomia. ¶ INwem vyo. in libꝛo

pbatũ eſt. ac. Gtẽ ad ↄue
nit laudare ↄuenit ⁊ noiare.ſed deũ ↄuenit lau zre.

pfectioney expᷣſionis. ſic vᷣm ꝙ ſicut deus ſibi ſoli E
intelligibilis. ſic ſibi ſoli eſt effabilis ⁊ nominabilis.6

pꝛie ſed co⸗

boc impoꝛtat ꝑ diuerſitatem. In deo vᷣo idem eſt co

uinum illa duo ꝑ differentiaʒ rei

cffectus.

de dininis no plura aſſignat nomina dei. et Ambro.
ſimiliter in libꝛo de ri etegiter ſete⸗ nbre.
ra. Item bocipᷣm ratione vr.qꝛ nullũ nomẽ ſuſſici
enter expꝛimit eſſe diuinũ.nec in ſe.nec in compatio⸗
ne ancllecd aect mois ꝑfectio ⁊ eſt. ⁊ intel
ligit᷑ eſſe in deo.et nullũ nomẽ expmit oĩs ↄditionis
pfectionẽ. cũ nõ kom̃e fieriꝑ vnũ.indigemus plu⸗
ribꝰ. ¶ Nem illud in quo res ↄueniunt ⁊ in q; diffe⸗
runt aut neceſſe eſt plunibus modis dicere. aut necei
ſe eſt vnũ equiuocari. Sed equiuocatio generat am⸗
biguitatem ⁊ tollenda eſt. cogruñ eſt diuerſis erp⸗
mere nominibus. cñ ꝙ in diuinis ſit cõe ⁊ ꝓpꝛiuʒ. 2
in pluribus.neceſſe eſt plura nomina eſſe. Itẽ qᷓ;/

des de deo multos articulos credit. ⁊ qd coꝛde credi
tur ad iuſticiam. opoꝛtet oꝛe ↄfiteri ad ſalutem. mul
tos poteſt ⁊ debet articulos oꝛe cõfiteri.ſed multi ar
ticuli vno nomine non expꝛeſſe ⁊ explicite expꝛimũ⸗
tur. ergo opoꝛtet babere plura nomina. (Cotra by⸗
la. nõ ſermoni res ſed rei ſermo eſt ſubiectus. cũ in
to ſit oimoda realis vnitas. carae Itẽ
oẽ qð eſt in deo eſt deꝰ. qʒ ſignificat aliqᷣd qð eſt in
deo ẽ de. de vnus ẽ.& oia diuia noia habẽt vnum
ſignificatũ.ᷣ oia talia ſunt ſynonima. noibꝰ aũt ſyno

vno nõ ſint necaria. ¶ Item multiplicatio diuinoꝝ
noim.aut vẽenit a ꝑte rei.aut a pte intellectuũ.aut a

pte effectuũ.Si a partc rei.tũc bonitas ⁊ veritas nõ

ſunt noia diuerſa.quia res omnino vna. Si a parte
effectuum.tunc ergo vnitas ⁊ eternitas non ſunt di/
uerſa.cum non connotent effectum. Si a parte in/
tellectuum ſolum. ergo videt᷑ ꝙ hmõi nomina caſſa
ſint ⁊ vana. cum nõ habeãt aliquid coꝛreſpondẽs in
fei Been in ſeriptura nomen dei ſingulariter po/
nit᷑ ſiue addit᷑ vni.vt cum dicit᷑. dominus nomen il/

filij 2 ſpuſſancti. ergo cum eadem ſit ratio rei ⁊ vni⸗

li. Siue pluribus. vt cum dicit᷑. In nomine patris K··

xci. ⁊ nominis ⁊ vnius nominis.ergo deus tĩ vnu,

babet nomen. ¶ W. doᷣm ꝙ in nomine tria ſunt. ſc
vox.⁊ ſignificatib.⁊ ratio innoteſcendi.Andeetno/

men multipliciter accipit᷑. Aliquando ꝓ voce ſigni⸗

ficante. vt cum dicit᷑ petrus eſt nomen apoſtoli.⁊ ſic

conſtat ꝙ in deo ſunt plura nomina. Aliquando no

dam modo eſt dicere. nomen vnũ.quodã modo plu

omnia vnũ. Si ꝑſonaliter.ſic plures.ct plura nomi/
na coꝛreſpondentia. Aliquando nomen accipit᷑ pꝛo
ipſo notamine ſiue ratione innoteſcendi. ⁊ ſic dicen⸗
um quodãmodo nomen vnũ. q̃dammodo plura.

.* 1

mDen accipitur pꝛo re ſignificata. vt cum dicit᷑ bonunzʒ
⁊ honeſtum ſunt idem nomine.et ſic in diuinis quo·.

ra. Si cnim res ſignificata dicatur eſſentialiter. ſi-

Si em̃ accipit᷑ rõ innoteſcẽdi ex parte dei.ſic innote/

ſcit per virtutem que vna ⁊ magna eſt.et ſic vnũ no/
men dei eſt. ⁊ magnum ſiue maximũ. Ande Hicre.x.

Wagnus in re ⁊ magnum nomen tuum.. qtuz ad

roõnem innoteſcendi ſiue virtutẽ ꝑ quam innoteſcit.
m ꝙ dicit᷑ in p. Motus in iudea deus.in iſrael ma

gnũ nomen eius. Si aũt accipiat᷑ ratio innoteſcẽdi

ratione effectuum ſiue creaturan. ſic diuerſa ſũt no⸗
mina. Ham deus innoteſcit nobis tempoꝛaliter.ſ
cauſalitatem. per ablationem.et per excellentiam.et

GFm hoc eſt multitudo nominum. Si enim nominet

cauſalitatem. multa ſunt noia. quia multos habet
iꝑ ablatönem. multa ſunt noia. qa multa

Cholateut
nliauii
1 ſbiitnte
ſen
gaine
dicr mon
ſoue
unenat
imanpnn
zifomu

7

nutti
udt
ſengtn
ktück taca
ſetöſton
ſophrader
ſonin d
vocsto.
Nictideone
wihinpuun
gſtante
aſune
inore
doofepc
nten
igonunn
ſicfſipien⸗

ieimmn
ckiont,
Mr. Jureg
chiedcint
Uutur cg
ingroßensre
ede)dichen
deglapot
1s Nn n.
ͤangtetiie
opuctare
gooiaturft

trſe⸗
factſimbol
olinnttriſtn
ctipuiſba
nfoitodat
npeſcäppe
nininchte
Cigſegost
ſchſbligin
Cöndbdea
Paternitasi
Gointemnst
Ulhoctprine
nlgpli Fn⸗
iin
neins ſor
Mnitag
tanitin⸗
natzugil
inr tranſinte
oppofi
ſtasmuli

nnti
ini

„

„ „ „
Piſnin

hainef
mmwign
tantinur
mnizmn
arantte)
wngn
winn.
mumind,
—RD
a nint
ndanle⸗
gdegnnh,
mimnn

i 0*

13

14

15

Diſt.

remouentur.ſcilicet oĩa creata.Si per excellentiazʒ.
multa.quia in multis.in oibus ſcilicet conditõöibus
nobilitatis excedit creaturas. Ex pᷣdictis patẽt ob
iecta. M em̃ obicit ꝙ ſcriptura nomẽ dei expᷣmit ſin
gulariter. Odm ꝙ ſcriptura vt plurimũ nomẽ dei
dicat magnũ.admirabile.ſãctũ.⁊ laudabile.⁊ ſic nõ

loquit᷑ de nomie ſᷣm ꝙ vox.ſᷣ ſᷣm ꝙ rõ innoteſcẽdi a

parte dei.et ſic vnũ.tamẽ nõ ſequit᷑.loquit᷑ ſingula-

riter.ergo vnũ ſolũ.quia frequẽter qð dr ſingularit

dicit᷑ et vniuerſaliter.vt patet in multis exeplis i le
ge cũ dicebat᷑.hõ de iſrael.vel hõ qui feccrit hoc vel

illud. intelligebat᷑ de quolibet hoic.Ad illð qd ob

ijcitur.ꝙ pluralitas a parte rei eſt.dðm ꝙ plitas a ꝑp

te rei eſt.vt accipiat᷑ res pꝛo pſona. Si aũt ꝓ nã.et
ſic ſi nõ ſit pluralitas i ſe.tamẽ inq;tũ innoteſcit. Et
ido plura noia
ſinonima.ddm qꝙ tũc ſũt ſinonima cũ dicũtur a ꝑte
vocis ſolũ.Hic aũt eſt differẽtia ſᷣm rõem innoteſcẽ

di.et ideo non ſinonima.Alia rõ dicta fuit ſupra di.

viij.in pꝛimo ꝓblcumate.¶ Ad illud qð obijcitur.
ꝙ ſi venit a parte intelligendi ſolũ.ergo talia nomi⸗
na ſunt vana.dom ꝙ non venit ab hoc ſoluzʒ. qm̃ illi

rõi innoteſcẽdi.reſpõdet pluralitas ĩ creaturis. ⁊ in

deo reſpõdet vera veritas cõplectẽs illã totã plura/
litatem. vnde quia intelligimus dei potentiã⁊ ſapiẽ
tiq ꝑ diuerſa.diuerſimode noiamus.⁊ qꝛ in deo ve⸗
ra eſt ſapientia et potentia.ideo non eſt ibi vanitas.
Ducſtio.iij. c

¶ Hcrũ oĩa nomia diuina dicãtur trãſlatiue.an etiam

16

quedã dicant᷑ ppꝛic.Et ꝙ oia dicãtur trãſlatiue.vi⸗
detur. In reglis fidci dicit᷑.oẽ ſimplex ꝓpꝛie ẽ ⁊ im
xꝛobꝛie diciur.ſᷣ qdð impꝛopꝛie dicit᷑. impꝛopꝛic noi
natur. ñ ergo deus ſit ſimplex. noiatur impꝛope.ᷣ
impꝛopetas reducitur ad ꝓpꝛietatẽ.crgo noia diuia
oc oeo dicñtur impꝛopc.de alijs ꝓpꝛic.ſed qð dicit

de aliquo e en e er rnl i de alio ppꝛie

ergo ⁊c. Itẽ vnũquodq; ſicut ↄtingit intelligere.
oõtingit et ſignificare.ſᷣ̊ nõ ↄtingit deũ intelligi niſi
P ꝓpꝛictates ⁊ ↄditõcs creaturaꝝ. nec noiare.ſed
qð noiatur ſ̃m alienas ppᷣetates ſemꝑ trãſlatie noi
naf᷑. S. ⁊c¶Itẽ nõ ẽ niſi duplex theologia ſcilicet mi
ſtica et ſimbolica ſecũdũ ꝙ vult dyoni. ſᷣ vtraq; deũ

nominat trãſlatiue. NMam miſtica ꝑ creaturas ſpũa-

les ct inuiſibiles.ſed ſimbolica p coꝛpales.ergo om⸗
nis noĩatio dei trãſlatiue ẽ.¶ Itẽ oẽ nomẽ diuinũ ẽ
impoſitũ ꝓpter nr̃am inſtructõem.ſᷣ ois noſira do/
ctrina incipit a ſenſu.ergo oẽ nomẽ dei accipitur ſe/
cũdũ aliquod ſenſibile.ſed in deo nulla eſt ꝓpꝛietas
ſenſibilis ſᷣm veritatẽ ſed ſolũ traſlatiue.ergo ⁊c.
Cõtra h̊ dicit apls Eph.iiij.loquẽs de deo qͥ omnis
paternitas in celo et in terra noiatur.ſed ſi paterni/
tas in terris noiatur a paternitate dei.ergo deus ꝓ/
pꝛius et pꝛincipalius dr̃ pater qᷓ; alia.nõ tranſſlati/
ue. Hocipᷣm dicit dyo.et dam̃. innitẽtes huic auto⸗/
ritati apli Inquit em̃ dam̃ Sciẽdũ ꝙ nõ eſt a nobis
trãſlatu ad beatã deitatẽ paternitatis ct filiatõis et
ꝓceſſionis nomẽ.ſicut ait diuinus apls.ex quo om/
nis paternitas.g ⁊c. Itẽ beatus Amb. dicit et ha
betur in litera.ꝙ triplex eſt noĩm diuinoꝛũ differen
cia.et vna ex illis ſunt noia tranſlatia.non g oia dicũ

tur tranſlatiue. ¶ Itẽ quedã dicũtur de deo que ba
bent oppoſitũ in om̃i creatura.vt eternitas et immẽ
ſitas.ſᷣ nullũ tranſlatiuũ attẽditur ſᷣm aliquã ſimili/
tudiem. ergo talia noia nõ ſunt trãſlatiua. ¶ Itẽ q̃/

d illð qð obijcit᷑.ꝙ noia talia ſũt

ꝰ omne nomen babet aliqu
cem vt audiatur.ſed non opotet ꝙ habeat ſenſibilẽ

ſcnſibile induit vocem ſenſibile m.

dai dicũtur de deo. quoꝛũ ſignificatũ ẽ ppꝛie in ſo⸗

lo deo.vt hoc nomẽ bonũ.et qͥ eſt.math.xix. Nemo

re eſt cuius cõpatione cetera nõ ſunt. B v.
luerunt quidaʒ dicere ꝙ q̃dam ſũt noia qᷓ deus ſibi
impoſuit.qᷓdam q̃ nos ei ipoſuimus. Si loquamur
de noibus qᷓ deus ſibi impoſuit.cũ ipᷣe ſe ꝓpꝛie intel
ligat.huiuſmodi noia ſunt ppꝛia. et talia dicũtur ecẽc.
bonũ. et qui eſt. Ande dyo.videtur velle ꝙ illud no/
men bonũ ſolũ ſit ꝓpꝛiũ et pꝛincipale.Dam̃.q; illud

bonus niſi ſolus deus. Et aug. dicit q; S de? vo⸗

nomen. qui cſt. ſolũ eſt ppꝛium ⁊ pꝛincipalc.⁊ vnus

attendit in nomine ꝑfectõeʒ.alter abſolutõcm.vter/
qʒ tamen ꝓpꝛietatem. Si aũt loquamur de noibus
que nos ci impoſuimus. ſic cũ nos nõ cognoſcamꝰ2
deum niſi per creaturas.non cũ noiamus niſi ꝑ no/
mina creaturarũ.ideo ſolum tranſlatiue.ſiue quia ꝓ

pꝛins ct pꝛius conueniũt creaturc.ſiue quia pꝛiꝰ im/

poſita ſunt creature. q́;uis non ꝓpꝛius conueniant

creaturc.et bec cſt tranſlatio quedam.qᷓ;uis ꝓpꝛie lo

quendo ſit tranſlatio. quãdo pꝛius conucniut hijs a

quibus trãſferũtur.vt ridere boibus ꝓpꝛius qᷓ; pꝛa/
tis. Sed hec poſitio nõ videtur ſtare.Cuʒz ci nos co
gnoſcamus deum tripliciter.ſcilicet. per eſtectum. ꝑ
excellẽtiam.et per ablatõem.conſtat ꝙ omnibꝰ hijs
modis contingit deum nominare. Si per cffectum.
nila eſt ibi tranſlatio Parifoꝛmiter ſi per excellenciã
Similiter ſi per ablatõcm. qm̃ tranſlatio atttẽditur
ſecũdum aliquam ſimilitudiem. Omnes cem̃ trãſfe-
rentes.ſecũdum aliquam ſimilitudiem tranſferunt.

Et ꝓptcrea aliter doᷣm.q quedam ſunt noia que ſi/ 18

gnificant rem.cuiusvcritas eſt in deo et oppoſitum
in creatura.vt immẽſus et cternus.⁊ talia nullo mõ
tranſferũtur.nec ſecũdum rem.nec ſecũdum impo/
ſitõem. Quedaʒ ſignificant rem cuius veritas eſt in
deo et ſimilitudo cius in creatura. vt potẽcia. ſapiẽ/
tia.et voluntas.ct talia nomina trãſferũtur a creatu
ris ad deum. non ſccũdum rem.ſed ſecũdum impo/
ſitõem.quia pꝛius impoſita ſunt creaturis qᷓ; deo.li
cet pꝛius ſint in deo Quedam ſũt nomina que ſigni
ficant rem cuius veritas eſt in creatura.et cõſimilis
ꝓpꝛietas in deo.vt lapis ⁊ leo.res em̃ ſignificata eſt
in crcatura.ſed ſimilitudo ꝓpꝛictatis vt ſtabilitas ⁊
foꝛtitudo eſt in dco.et iſta ſunt ꝓpꝛie trãſlatiua.Cõ/
cedẽdum ergo ꝙ in diuinis ſunt aliqua noĩa tranſla
tiua non omnia. ¶Ad illud ergo quod obijcitur ꝙ 19
ſimplex impꝛopꝛie dicitur.ddm.q dicere ibi non eſt
nominare ſed enũciare..quia in ſimplici non eſt cõ/
poſitio in eſſendo.ſed cõpoſitio eſt in enũciando. ct
ideo impꝛopꝛie non ſic in nominãdo.vł dic ꝙ nõ oẽ
dictuʒ impꝛopꝛic.cſt dictuʒ tranſlatiuc.Ad illud ⁊0
quod obijcitur ꝙ ſolũ per creaturas itelligitur dom

ꝓ qᷓuis intelligatur ſolũ per creaturas.non ta mẽ ſo
lum per ſimilitudiem. immo per negatõem et diſſi/

militudiem eſt cognoſcibilis.¶ Ad illud quod obij 21
citur ꝙ; ſimbolica et miſtica theologia nominãt deũ
tranſlatiue. dᷣm qꝙ q́uis miſtica nominet deuʒ trãſ
latiue q;tum ad ꝓpꝛietates cxcellentie. non tamen
ſolum ſic nominat.ſed ctiam ꝑ abnegatõem.⁊ ideo
non ſolũ trãſlatiue. Z
nis noſtra doctrina inci

a ſenſu. dom. ꝙ veruz eſt
iqu ꝛd ſenſibile ſccũdũ vo/

ſignificatöem. qua verbum intelligentie quor eſt in

q

*ad vo 17

illð quod obijcitur. ꝙ om 22

5 . . “ .
„Te 1. .
7 . ——

Queſtio.iiij. ⁊ vltina. cL fic noia dicta de do quedã dicũtur ꝑ modũ ſubſtã otiit
¶Mru ormd dicta de deo vici cur ſecũduz ſub tie vt deus. qued ꝑ modi quantitatis vt bonus. et ul
ſtanciam. Et ꝙ non:immo aliter. oſtẽditur autoꝛita ſic de alijs oibus.Lercio mõ dici diuerſimode ẽ ym meſn
te Augu. v. de trini. Illud pꝛccipue teneamus.qͥod diuerſũ modũ ſe habẽdi. qð quidẽ attẽditur qᷓtũ ad nuu
ad ſe dicit᷑ pᷣſtantiſſima illa et diuina ſublimitas ſb abſolutũ.et ad compatũ ſiue relatũ et bic quidẽ mo pmin
ſtancialiter dicitur. ad aũt dicitur ad aliudnõ ſub· dDus diuerſitatis minoꝛ eſt qʒ pꝛimus. et maioꝛ q; ſe nihe
ſtãcialiter ſed relatiue dicitur. Scd pater et filius di cũdus Minoꝛ qz pꝛimus.qꝛ ſecũduʒ pꝛimũ attedit niui
citur ad aliud. g ⁊c. ¶ Itẽ boetius in li.de tri. Oeus diucrſitas eſſẽtialis⁊ ↄpoſitio. Maioꝛ qᷓ; fecũdus. ukiu
eſt ſine quãtitate magnus.ſine qualitate bonus.ſel quia ſcᷣm illũ nulla omnino attẽdit᷑ i re diſtinctio. lunn
nõ eſt ſine relatõe relatus.ergo relatio vere et ppꝛic Scom aũt iſtum modũ attẽditur ĩ co vnitas et plu. nngni
manet in deo. ergo et modus dicẽdi relatiue.i It? ralitas.vnitas ſcdm abſolutũ.pluralitas ſchʒ reſpe⸗ N
hocipᷣmvidet᷑ rõec.quia in diuinitate ſũt aliqua noia ctũ. et ᷓtum ad hũc modum ſolũ ſũt duo modi dicẽ
lIcõmunicabilia. vt patet in oibus ꝑſonalibus.ſᷣ ſub i.ſcilicet ſcᷣm ſubſtãciã ad ſe.ð et ſcᷣm relatõemn. vt ”?VV

ſtãcia eſt cõmunicabilis cũ ſit vna in tribus.S talia illa que dicũt᷑ ad aliquid. OQꝛ vero nõ dicũt aliũ mo
noĩa nõ indicant ſubſtãtiam.ergo in diuinis eſt aliꝰ dum eſſẽdi ideo hec pꝛedicãtur de illis.ct ſũt vnum.
modus dicẽdi q́ᷓ; m ſubſtãtiam. ¶ Itẽ in diuinis ẽ Et qꝛ dicunt aliũ modum ſe babendi. ideo ſcm F
alio et alio mõ ſe habere.quia aliter ſe habet ad pa/ vnitas.ſccũdũ illa pluralitas.Ex hijs patẽt obiecta.
trem filius q;.ſſ.ſed nõ eſt aliud ⁊ alind eſſe ſiue ſlb ¶ Oꝛ em̃ obijcit᷑.ꝙ oẽ qð dicitur. dicit᷑ ſcdm ſubſta 24 DZ
ſiſtcre. ergo cũ hoc cõtingat intclligere. et intellecu, tiam vel ſcᷣm accidẽs.dicẽdum. in diuinis habet
dicere.neceſſe eſt ꝙ ſit ibi alius duswdi ⁊z intelli 1inſtantiam.vbi rclatio nõ eſt accidẽs.nec tamẽ die-
gendi qᷓ; ſcᷣm ſubſtãtiam.& & Kotra. oẽ q dicit. tur ſcᷣm ſubſtãciaʒ.¶Ad illud qð obijcitur ſco ꝙ 2
aut dicitur ſim ſubſtãcias.aut ſᷣm accidẽs.qꝛ ſubſtã oẽ qð dicitur in diuiuis eſt ens ꝑ. ſe. dom e verũ eſt,
tia et accidẽs ſufficiẽter diuidũt ens.ſed in diuis ni ſed tamẽ nõ ſequitur.dicit᷑vt ens P ſe. ergo ſcdm ſub
bil dicitur m accidẽs.ᷣ ſcᷣm ſubſtãtiam. ¶ Item ſtãtiam.qꝛ nõ dicitur nomẽ dici m ſubſtãtiã vt ſub
oẽ qð dicitur.aut dicitur ꝑ ſe.aut non ꝑ ſe.ſi ꝑ ſe tic ſtantia dicitur ꝑ ſe.ſed vt dicit᷑ ad ſe. ¶ Ad illud qð
Em ſubſtãtiam.ſi nõ ꝑ ſe.tũc ergo ꝑ aliud.et in alio. obijcitur qualis ſit hec diuerſitas.aut ſcdᷣm rem aut .
ſed oia que dicũtur de deo dicũtur ꝑ ſe. ergo oia di ſecũdum modũ intelligendi.dm. ſchm

. nr. urur! Hu onm moan mrelugenat. vdin modũ ſe
cũtur ſcm ſubſtãtiam. ¶ Itẽ dia m ſubſtãtiam. habẽdi. qui non tm̃ eſt in noſtro intellectu.ſed etiaʒ lemten
aut ſm relatõeʒ. aut dicit diuerſitatẽ a parte rei.aut in re. Ad illud quod obijcitur quarto. ꝙ noia relati 26 ſrfge
a parte modi intelligẽdi ſiue modi dicedi. Si a par ua reſpondẽtur ad interrogatõem facta de ſubſtan⸗
te rei.ergo in deo ẽ diuerſitas et cõpoſitio.Si a par cia.dicẽdum.ꝙ ſubſtãcia dicitur dupliciter. aut ens
te modi dicẽdi.tũc cũ dinerſus ſit modus dicẽdi. in per ſe.aut ad ſe. Si vt ens ꝑ ſe. tunc omnia et relati⸗
boc ꝙ eſt bonus.et in hoc ꝙ eſt magnus.et in hoc q ua et abſoluta dicunt in deo ſubſtãtiam.⁊ quia hoc
eſt deus.quia ſi querat᷑ quatus eſt deus:reſpondef modo ſubſtãtia reſpõdetur ad queſtionẽ factaʒ per
magnꝰ.nõ reſpõdetur bonus Similiter ſi queraX. quid.ideo omnia boer reſponderi.Si aũt dicatur
qualis eſt deus.reſpõdet᷑ bonus.nõ magnus.gᷓ non ſubſtatia vt ens abſolutum nõ compatum. ſic dict᷑
cm̃ eſſent duo modi.ſed etiã multo plures q; duo. ſcm ſubſtaãtiã quod dicit᷑ ad ſe.et ſic accipit Augu. toͤ
¶Ieẽ ano reſpõdetur ad queſtionẽ factaʒ p quid et ſic patcr et filius et relatiua m ſubſtãclam nõ di⸗ gigcs
dicitur m ſubſtãciam.ct quãtum ad rem. et qtum nnrur. ſa illud qd vltimo obijcitur ꝙ multa di⸗ abaga
ad modũ.ſed noia relatiua reſpõdentur ad queſtio/ Ncũtur de deo que non dicũtur ſcm ſubſttiam. nec *
nẽ factazʒ ꝑ quid de deo. ergo dicũtur ſm ſubſtãtiẽ. ßm relatõem. dm.ꝙ dici relatiue in diuinis poteſt KW’

Pꝛobatio moioꝛis. Aug.ili. de doctria xpᷣiana. Si eſſe dupliciter. Quedã em̃ nomina dicũtur relatiue 27
uerat᷑ quid eſt deus.cõucniẽter reſpõdetur pater? ex pꝛincipali noĩs intellectu. quedam ex conſequẽti.
ilius et. ſſ. Iẽ cũ quedã ſint in diuinis que nõ di Pꝛima differẽtia diuiditur in tres. Quia qdã ſigni⸗
cũtur ſm ſubſtãtiam.ſed nec ſcᷣm relatõcm. vt hoc ficant relatõem et dicũtur relatiue vt pater. queda⸗
nomẽ icarnatus. hoc nomẽ ingenitus. videt᷑ q iſta ſignificant relatõem vt paternitas que non dici ad Ug.
diuiſio non cõplectitur oia noia diuina. ¶ R'. ad p/ alterum. ſed eſt ip̃m quo alterum refertur. quedam
23 dictoꝝ intelligẽtiam eſt notãdum ꝙ eſt dici diuerſi ndicũtur relatiue quia pꝛiuant relatõeʒ.vt ingenitus
mode ſm triplicẽ differẽtiam. Ano mõ dici diuerſi - in ꝓceſñbilis. tamẽ iſta nõ eſt pꝛiuatio pura. vt infra
mode attẽditur ſᷣm diuerſum moduʒ eſſendi qui ctt videbit᷑. Que aũt impoꝛtant relatõem erx cõſequen/
ꝑ ſe et ꝑ accidẽs.et hoc quidã mõ non eſt dici diuer/ ti intellectu ſimiliter ſũt ſecũdum triplicem differen⸗
ſimodc in diuinis.qꝛ iſta diuerſitas modi.ponit di / ciam.Quedaʒ em̃ dicũtur dici relatiue.quia ponun
uerſitatẽ eſſẽtialem in re dicta. ct qᷓtu ad hoc vnus tur ꝓ relatiuis.vt cũ dicitur deus generat deum. id
ſolus modus dicẽdi eſt in deo. Naʒx oia que dicunt᷑ eſt pater filium. Quedaʒ dicũtur relatiue. quia clau
de deo. ſunt ipᷣe deus et eius ſubſtãtia.Alio mõ dici dunt in ſuo ſignificato interius relatõcm. vt cñ dicit
diuerſimode eſt ſecũdũ diuerſũ modũ intelligẽdi.qᷓ 2incarnatus.ſenſus em̃ eſt id ẽ camni vnitus.vnio em̃ RK
quidẽ attẽditur ſcᷣm aliã et aliam rõem ſiue modũ dicit relatiõem que ſingularem pſonam reſpicit ſiue U
cognoſcẽdi.et ſic nõ tm̃ ẽ dici diuerſimode in nomi- affumere carneʒ et buiuſmodi. Quedam dicũtur re
bus diuinis.immo omnimode. quia deus nõ tĩ co latiue.qꝛ claudũt relatõeʒ i ſuppoſit.vt ſilis⁊ eq̃lis.
gnoſcitur per diuerſa. immo ꝑ omnia reruʒ genera. non enim ſũt ſimiles. niſi qui referunt᷑ ꝛ diſtiguũt.
,Qiſtinctio. xxiij. de ſubſtãtialibus noĩbus diuinis in ſpeciali. 2
edictis adijtiẽdũ ẽ ꝙ cuʒ oia noia q̃ ſcᷣm ſubſtãciã ⁊c. Supꝛa egit magiſter de diuerſitate diuioꝝ
oim in generali.Hic incipit ſcda ꝑs in agit de eadẽ in ſpeciali.Et qm quedã ſũt noia ſubſtãtialia.
qucdã relatia ⁊ H otingit ↄſiderare abſolute. qq ſe. iõ bec ꝑs bʒ tres ꝑtes. In pꝛima agit de noibꝰ

bichne
dcenden
osemn
ſerheanhi
aniie
eieetis
Dunecthanen
Ni nii
u rucunn
winin
mumes u;

Lon wcon⸗
unrtctigt
rutſcatiti⸗
W

rum partiũ ſubdiuiſiones per ſe patent.

erceptõis ẽ ino

.

Bii. III.

uubſtatialibus. In ſeda de relatiuis. .di. xxvi. Me de ppꝛietatibꝰ perſonaruz quas frequẽter ⁊–. In tertia

de bijs relatiuis adinuicem.j.di.xxxiij.poſt ſupꝛadicta interius conſiderari.Et qm̃ inter noĩia ſubſtãtialia B
nomẽ ꝑſona excipit᷑ a generali regula.que eſt ꝙ ſubſtãtiale dicit᷑ de tribꝰſingulariter.ideo nomem iſtud pꝛi/
mo a generali regula excipit. oſtẽdens ꝙ debemꝰ dicere tres ꝑſonas.et hoc iĩ pꝛeſẽti diſtinctõe. Sco vero Z
terminat qͥd ſignificetur ꝑ hboc nomen tres.et ꝑ hoc nomẽ ꝑſonas.cum dicimus tres pſonas.j. diſt. pxima
libi. Hic diligẽter inquiri opoꝛtet. Pꝛima pars babet quatuoꝛ. In pꝛima magiſter na nom excipit a ge
nerali regula. In ſcda rõem buius exceptõis inueſtigat.ibi. Ido oꝛit᷑ hic queſtio difficilis.oſtẽdẽs ꝙ fuit in⸗
opia hũani eloquij. In tercia magiſter cõtra aſſignatõem opponit et determinat.ibi.Sed querit᷑ cum dica/
mus pfem et filiũ ⁊ ſſ. In quarta epilogat determinata vt addat.ibi. Jaʒ ſufficiẽter vt puto oſtenſũ cſt. Ha

Di. XXIII Excipit h̊ nomẽ ꝑſoa a generali regla q̃ eſt ꝙ ſhale dicit᷑ de tribꝰ ſingularit
NAuia cũ illð ſᷣm ſpam dicat᷑.tñ pliter nõ ſingulariter in ſũma accipit᷑. a
Redictis adijciẽdũ ẽ.ꝙ cũ oĩa noĩa que ſᷣm ſubſtãtiaʒ de deo dicũt
ſingulariter⁊ nõ pluraliter de oibus in ſũma dicãtur pſõis. vt ſupꝛa
Ooſuſtẽſũ ẽ. Eſt tamẽ vnũ nomẽ.ſcilicet ꝑſõa.qð pſᷣm ſubſtãtiã dicit᷑ ð ſin
gulis pſõis.⁊ pluraliter ⁊ nõ ſingulariter in ſũma aceipit᷑. hicimꝰ em̃ pf eſt
ꝑſõa.ſiliꝰ ẽ ꝑſona.ſpũſſãactꝰ ẽ ꝑſõa.et hoc ſᷣm ſubſtãtia dici᷑.Nec tñ dicit᷑.pt
et filiꝰ ⁊ ſpũſſãctꝰ ſũt vna ꝑſõa.ſᷣ tres ꝑſõe.hoc ̊ nomẽ excipit᷑ a pdicta re/⸗
gula noĩm que ſcðm ſubſtãtiã de deo dicũtur.qꝛ cũ hoc ad ſe dicat᷑.⁊ ſecun⸗
dũ ſubſtãtia.pluraliter tamẽ nõ ſingulariter in ſũma accipit᷑.
Autoꝛitas ꝙ ꝑſona ad ſe dicat᷑.⁊ ſcdᷣm ſubſtãtis. b J
¶ OÆαauũt ꝑſõa ſᷣm ſubſtãtiaʒ dicat᷑ Augu. oñdit in.vij.li.de trini.dicẽs.Nõ ẽ
aliud deo eſſe.aliud ꝑſona eẽ.ſᷣ oĩno idẽ.Itẽ in hac trinitate cũ dicimus ꝑſo
”ä nã pr̃is.nõ aliud dicimꝰ qᷓ; ſubſtãtiã pr̃is. Quocircavt ſubſtãtia pr̃is ipᷣe pr
O pat᷑ ẽ nõ eo cſt nõ quo pf eſt.ſ quo eſt. Ita ⁊ ꝑſona pfr̃is nõ aliud qᷓ; iße pf eſt.Ad ſe qͥpe
qẽ of b quo . dicit᷑ ꝑſona.nõ ad filiũ.vel ſpm̃ſãctũ.ſicut ad ſe deꝰ dicit᷑. ⁊ magnꝰ.⁊ bonꝰ.
et iuſtꝰ.⁊ huiuſmodi.Et quẽadmodũ hoc illi eſt eſſe.qð deũ eſſe.qð magnũ
eſſe.qð bonũ eſſe.ita hoc eſt illi eſſe qð ꝑſonã eſſe.Ecce expꝛeſſe habes ꝙ ꝑſo
na ᷣm ſubſtantia dicit.vt cũ dicit᷑.pater eſt ꝑſona.hic ſit ſenſus.pfr̃ ẽ diuina
eẽntia.Silr cũ dicit᷑ filiꝰ ꝑſõa.ſpũſſãctꝰ ẽ ꝑſona.id eſt eſſẽcia diuna.
¶ Exceptõis rõem inquirit. oſtendens cur pater et filius ⁊ ſpũſſanctus non

dicantur vna ꝑſona.ſic vna ſubſtãtia et vnus deus.

Aug.

NRatio iã dicte
pia hũani elo/ dicãtur hij tres vna ꝑſona ſicut vna eſſentia.⁊ vnus deus? Quaʒ queſtionẽ
quij. Augu. diligẽter tractat atq; cõgꝛue explicat ĩ.vij.li.de tri.ita dicẽs. Cur nõ
hec tria ſimul vnã ꝑſonã dicimus.ſicut vnã eſſenciã.⁊ vnuʒ deũ.ſed dicimꝰ
tres ꝑſonas.cũ tamen tres deos.aut tres eſſentias non dicamꝰ. Quia volu
mus vel vnũ aliqð vocabulũ ſeruare huic ſignificationi qua intelligit᷑ trini⸗
tas.ne oĩno taceremꝰ interrogãti.qͥd tres eſſẽt.cũ tres eſſe fateamur.Cuʒ er/
Augu. go querit᷑ qͥd tres.vt ait Augu.in.v.li.de tri.Aagna pꝛoꝛſus inopia hũa⸗
nũ laboꝛat eloquium. dictum eſt tamen tres perſone non vt illud diceretur. .
ſed ne taceret᷑ omnino. NHon em̃ rei ineffabilis eminẽtia hoc vocabulo expli⸗
cari valet. Ecce oſtendit qua neceſſitate dicat᷑ pluraliter ꝑſone.videlicet vt
hoc vno noiĩe querẽtibus de tribus reſpodeamus.
¶ MQua neceſſitate dictum ſit tres perſone a latinis.
eta grecis tres ypoſtaſes vel ſubſtätie. de a ¶ Anavſia. treſypo
AQua neceſſitate non ſolum latinus ſermo ſ᷑ etiam ſtales.videtur hoc eſ
gꝛecus eadem Eene ſuper hacre laboꝛãs. noim penu ſacnere ic ad vicit.

Unde Augu. quid a grecis vel latinis bone
neceſſitate de ineffabili trinitate dichumn ſit. aperiens oſtedie nbnec
in. vij. li. de tri. ait. loquẽdi cauſa de ineffabilibus. vt igit᷑ nõ dʒ dici. Pꝛete
a fari aliquo mõ poſſemus. dictum eſt a grecis.vna eſ reavidetur ꝙ nomen
ſentia. tres ſubſtantie.id eſtᷣ vna vſia.tres ypoſtaſes. vpoſtaſis nullo mo⸗/
Aliter em̃ greci accipiut ſubſtãtiam q; latini. Alatis no nebenr garipi el.
aüt dictum eſt vna eſſentia vel ſubſtatia. tres ꝑſone, evIia⸗quia Poe

tiꝰ. dicit ſuꝑ li pᷣdica⸗

—

. 2

¶ Edeo oꝛitur hic queſtio difficilis qdem.ſed non inutilis.qua querit᷑. Curno

— —
Le
.
2

* 0
K .

7 .

ltem in ⸗
intelligatur ſaltem
gi. Et vt intellig tria ſint.
„ . . lligi. Et 67 ereret᷑ qͥd —
B ſis g Stia ſolet intellig . vt cũ qu ſciat. Cuʒ
entor. & poſtaſis nbtzria alek inte cevlcuch Pinloifenmnlecten
marsfia hole ſed e n que tria eſſe fi et ſpmſanctum ſea ori
maſia cönoſtti. ſed alidd n dicit eſſe fi ſſe nec filiũ Cum iẽdũ
in diuinis n ſitu. vatrem non dicit eſſe sS ad inuem
ſgirur ⸗ Re. denu⸗ riavel qd t ec ja diuinitatis „
ero. n6 enele noefl turqd 3 uo ongiccnnur diumnt⸗ itatur de: b
biey Nonen ccwanag g ſuper dit? veriꝰenim cogitatur:
ſů eſſet ve inſucti (urr . tateʒ excedit itatur.
q:ꝛ: none enr ſonare ti eloq gilacut⸗ verius rsienicriur cer am̃ tres
et vi ſubſtãtia us J1. no mine tres ſig tus.ſcili t⸗
18 n8 Ba. 21 bem ñ uid hocn irituſſactus ehabeante
= er gblois. et (Pater ergo et ft⸗ er cui 7 acorumnng pater lbi
arer en tacere uid tres ici tres patres. qi jſit filius nec
iõ voleba accipereét ſunt. q im poſſunt die nec pater ibi ſitt ctus /
ne beretici alignadi Mon eni ctres filij. cum cti. quia ſpũſſanc ter eſt
acirdlud nomen pater eſt. ne ec tres ſpüſſancti. qn tur. nec patere
5 SE te i dici dicun
une at lug noiten ſpũſſanctus. ne ua ⁊ donũ de perſone eẽ dicun
Teagchte ro ills⸗ ia ſignificatõe q o tres? Si tre eſt. Certe enim
ð eic gnoperſong efli Tlpanan
9.80) c filius. is id quod erſona. ⁊ ſpũſſan
qð obici nomia aliter ne ömunc eſt e filius eſt p dicimus
Wfa aliter coõm perſong. 2 ea ergo
Ehir, big. aliter tur. ter eſt per 6e dicſtur. ꝓPpterea d pſona eſt.
accipiũt abeß pʒ per quia pater s perſõe dicũ ſt eis id quod ꝑ ſſita/
erhorica. P acci/ ctus.ideo tre uia cõmune eſt oteſt. qua necehla/
. A . 9 . 7 9 4 mn
HBoetiũ qᷓ hũs. ali erſonas 4 te intelligi p ſona ſecüdu
pit loqᷓnsvt p tres tis aper e.cum ꝑ d qðᷣ
pielocjnayt phne ali pꝛedictis a is tres ꝑſone. cõmune eſti q.
ter loquẽ 2natu⸗ . ſit a latin et tribus cõ “
vaapees e. Tiniam dicarur. Und⸗ ve on dicimus trrs de⸗
is et vna pſõa en bſtatiam nomen ꝑ dicimus tre
= b eriꝰ em̃ ESic anatian eſt bor⸗ minat quare non vt dicimus tres
de ; dr. vi itat de Opponi lium 2 ſpirituſ⸗ 4
ru nte gech hictum diramus Pareeglum en b/
nipib v ß cogitat pſon ueritur hic cun uia cõmune ſona.⁊ ſpũſ⸗
e ro n ſauer res pſonas. qui⸗ fillus eſt pſona. zl os
Btevid 22. 0 5 eſſe tr eſt pſona.⁊ er tres de
Areviet⸗ itat q; di. ſactum id ẽ qꝛ pr eſt ꝑſona nus ſimiliter tre⸗ t de
cͤy⸗ id ẽ q dicamus ſimili actus ſit
g verire dicmd ſona eſt. ſona. cur nõ die 8.? ſpũſſctu tẽ
Pr. lra in it plus ſanctus eſt pſo filius ſit deus. dicit. hoc autẽ
F ire 86.27 ptura contradi u. hac
rterven ee ſ ater üi denus⸗ d ſcriptura de Augu. ha
ſe extẽdit otin cogi cũ Quia ſcilicet illud i cõtradicit. An j. de tri. ita ⸗
mois Rzegobeo no, dicit. non tamẽ iffiniens in li. vij. tü eẽ tres
tatoiſ. A teeg s ni et ſi non ueſtiõem atq; d filiũ ⁊ ſpiritũſactü eẽ tiã
arol. v. B n iliũ ⁊ ur nõ etia
den es encoctan. mouensq icimus pfem ⁊ erſona eſt. c ſt p⸗
bil pᷣt veriꝰ ex t. Si ido di F eis id qð pei ſt. quia pater eſt p⸗
.·igit ꝛc. ẽ dupler res deos dicim?. 7 ſpũſſa .? filiꝰ de. ſp 5
Smo Augu. 5 ẽtlad tre filiꝰ eſt ꝑſona.⁊ ſpũ ter eſt de. ⁊ f ſuit hãc cii
iee opatõ ẽtle ſona. ia ergo pater j. Ecce ꝓpoſuit hac “
aiar Peei dicũtur. Quia cat tres dij. E n ideo nõ di
ad decti rſic no bo ſone d de. cur nõ die odeat ſubdẽs. ani Sednec
na Ner a ſe nap; rituſſact⸗⸗ tẽde qͥd reſpõdeat ittres deos. Se ideo c
vitatẽ. qꝛ vn itat. d ueſtionẽ. at ſcriptura nõ dicit tre orat. An idee
z tat. qGq¶e ſcripti memorat. & dice
dr. 2 nrrd l actrũ cut as alicui ſcrip adiue neceſſitate t. 6 cõtradicit.
rũ fier 7each. elo pſon loquẽdi diſputs ſed qꝛ ſcriptura nõ iptura di / Deut. vj.
cenl cogi no au ſicuit oueh tura dicit. ſed qꝛ ſ adiceret ſcript lutõ Deut. vj.
q̃ndi. ⁊ ſic hʒ pᷣm 1 6 qꝛ ſcripti tres deos. cõtr cce abſolut
qndi. tẽ. qm̃ deꝰ i re. no diceremꝰ tres 36 e vnus eſt. E B tres de⸗
do eepo iuint wer. Si aüt dicere el. deꝰ tuꝰdeꝰ vni ſonas q; tr
ſuo eẽ hʒ ſũm do nr̃a ens. Audi iſrael. tiꝰ dicamꝰ tres ꝑ ”MVMã itai interioꝛ &
aa eeraeo Pa i⸗ c ſtiõis. quare potiꝰ dic⸗ milek ſütno vero neller Katcenycong.
cũ ſit cregta ce ñ pt que is afſimilet᷑ ſũ eſt ſimilioꝛ. ſiccge ⁊c
taa ſma ra ſilß ne⸗ tate habet Et rurſus cuz 1e encge ſres pernſongs v
locutio. iceo minu magis habet de ver licuit loquẽgi diſt
actus loquẽdi xterioꝛ. ma vij, olin ie
353 oppoſitin pccaßt fin fus-

Di. XXIII.

(Ne
r os.qꝛ ſcilicet illud nõ cõtradici
Cur non diamnn⸗ Geraie⸗ ſcriptura. ſcript M
non dicimus tres eſſentias vt tres pe ſeriptura nõ cõtradi⸗
. ez ⸗ AAx õtradicit
wi ter annectit dlia ema gitaueſio quã Augu.cõſequen igitur licet dieere *
ni inectit dicẽs. Cur inqt ⁊ tres eſſẽtias nõ licet di filium ſpinſã⸗
r 21135 ſiml ſcriptura ſicut nõ dicit Kand, no licet o aum Befetſento
t ſi dicis icut nõ dicit. ita nõ cõtradicitꝰ etres ꝑſo
e nibtatig dirg Etia.qro.cur nõ ꝓpter eandẽ vni e on sis e
ne nomẽ eſſẽtie.ita v Plone: vt em eit cror. q iſta nõ fu⸗
rintnica eise varahnlut tcet ſt tota ratio dicti. ſec
ti reſtat. vt 03G/vzeic 3646 igk u mtgeihnt.
tan en vantece vocabenaaaueſanugſatagen Sariein ſut
bae bula aduerſus inſidias icut ipſe aperit in ſe⸗
Däů ber vocabula aduerſus inſidias vł erroꝛes quẽtibus qui 5 c5,
ereticoſ uch onarer hũana inopia loquẽdo peo ae unt o
nn, e d poieadsinecketattoindtisnede⸗ 129 non contraclccbat⸗
rri it dicere tres eſſẽtias ꝑ qualẽcũq; intelligẽtiã.timu⸗ Mam ſi ſcꝛiptura cõ⸗
kainn litate vlla diuerſitas. Ninnlignon in ula ſnna eaua frcierres a
NRurſũ nõ poterat dicere nõ eſſe ⁊ tio dictaret non eet
ara tria quedã.Qdð Jra, O re nõ eſſe ddm. ct ppter hoc nõ
i⸗ Quaſint ero⸗ dirit ſabelli in tereſn oſigeſt Hatikcfettes ne.
hin enesim qͥd tria diceret:⁊ dixit tres ꝑſona ir ias. qul re tres eſſẽ
rnen tres ſbas.ſecũdũ gꝛecos. res nlonas. xdn Nato nd
uch Sicut nos dicim tres pſõas ita g . l at. Quare auté
dicũt ypoſtaſ⸗ ꝑſõas ita gꝛeci tres ſbᷣas q̃s ratio magis cõſonat
ri dicũt ypoſtaſes.aliter accipiẽtes ſbſtãtiã q; qds tiĩboc noie perſona. qᷓ;
un ¶ em̃ ð pſonis m ni piẽtes ſpᷣſtãtiã q; nos. h 1 ie perſona. q;
ies ſubſtatias vnã eſſentiã.id Keree ini dicut ficat vtniuſh ex ver
Euhr vſiam. quẽadmodũ nos dici es ypoſtaſes vnã bis Augu. que magi/
mn dicũt tres ſbſtãtias tres uãq; ? illi ſi vellent ſicut ckum eſt ab eccleſia
pſõas tria ꝓſopa Ills⸗ ypoſtaſes.poſſẽt dicere tres tres gſoe. patet. qaꝛ tri
ntti ſe m lingue ſue cõ aſt maluerũt dicere.qꝛ foꝛtaſ⸗ t ratto Nair
t, Detennin ecouctndlae aptius diciur. Gee geneceſitaein⸗
ri eineriteer a epilogat vt addat. ꝙ in trinitate nõ müer Sda une
toltrs veti cſingularitas vl ſolitudo vnitas * ani⸗ tpenee
4 * Jam ſu ſice⸗ cw⸗ idebtgs. i. . nullo contradiccbat.
wat dicamꝰtres dionas. o oſtenſum eſt. qua neceſſitate bar Andem cõſona⸗
24 Senn,Mo fands-rnareeuumdlterrrs deco di rinnemrellicrdns
4 HHñõ ro obuiat ſcri s vl et plus intelligit quz
nn tero diuerſitatis intelligẽtia obuiat ſcriptura. in al⸗ do dicit ꝙ ſettpenna
ins Augu. diuerſitas.ſicut nec ſin ulatitas v n⸗ nulla penit?eſt non contradicitt.
“ ugu. tas ⁊ trinitas. Vnde Augu.i vel ſolitudo. ſed vni dybi nlla penit? ẽ
an s Ai rra Dſonas ve ſingularittas-Cotra.
nin telligi.ſed daloſrmeoin ns diuerſitatẽ voluit in / Apel e
a Inrofifaf or uit. ſoiij br nn⸗ idẽptitas. igit
. intelligat᷑. atẽ noluit. vt non ſolũ ibi v Truca S
iuthi⸗ Hylarius. co liganzec 5 dicitur vna eſſentia. ſedt ant rene Ralſonc e
lon Jopᷣ.xiij. an. Dominus ic ꝑſone.hyla.quoq; in lephoenn, in verho. Drnerſtan
Galer hocdicit/e icit Qui mevidet.videt et atrẽ ein ntrtzdie ptrunt an
in hoc dicit᷑. excludit᷑ ſingularitas. atq; vni patrẽ. Cu pncipia eentialia ſiue
W teligernig⸗ Nã ⁊ ſolitariũ ſenno iigt uficat ſaſuorß ub eanenigiee
Ma ferẽtẽ tamẽ naturã ꝓfeſſio doce ſignificat. ⁊ indif⸗ diuis q̃tũ Relr
retẽ tamẽ natura ꝓfeſſio docet.v ⁊ indif⸗ diuiĩs itũ ad ſſtatia
mn rãs.vnuʒ ſũt neq; vnꝰ Mar nn ſũt enĩ natꝰ ⁊ gene⸗ tia ido dicit ꝙ; niła di
ſingularis Betiſpar deemegne Deſte eſt. nec erſitas. Jdeo ñ ſeqt
n credere duos deos ĩ Itẽ in eodẽ Sicut in pfe ⁊ filio tontas. omnino ẽ
eüiodi os ĩpiũ eſt. ita pr̃em ⁊ filiũ ideptitas. niſi ad
SS degödlcate ſacrilegũ eſt. Mihil ĩ pis ſlii ſingularey determinatio aeet
ſe rſum. nihil alieni nibil ſeparable eſt, Debocennd Reparerilnd. ..
zWzWuWu

Ai. A i

2
’——
2 — —
—— — .
— .

Augu. in li.queſtionuʒ ve.ac noue legis. Vnus eſt deus ſed non ſingularis Augu. Getünt
Item Amb. in libꝛo de trini.ait. Quod vnius eſt ſubſtãtie ſeparari non po⸗ Amb:ꝛo. btu
teſt. ⁊ ſi nõ ſit ſingularitatis ſed vnitatis deus vnus cũ dicitur.nequaq; dei ſte
tatis trinitatem excludit. Et ideo non quod ſingularitatis.ſed quod vnitain e⸗
eſt pꝛedicatur. Ecce ex pꝛedictis oſtẽditur.quia nec ſingularis.nec diuerſuis. lanai
nec vnicus vel ſolitarius confitẽdus eſt deus.quia ſingularitas vel ſolitudo 7 onchn
ꝑſonarum pluralitatem excludit.⁊ diuerſitas vnitatem eſſentie tollit. Diuer an
ſitas inducit ſeparatõem diuinitatis. Singularitas adimit diſtinctõem tri⸗ M inre
nitatis. Ideo Ambꝛoſius in.j.libꝛo de trinitate ait.Mõ eſt diuerſa nec ſingla ſiil
ris equalitas. Nec iuxta ſabellianos patrẽ filiumq; confundens Hec iuxta mtch
arrianos patreʒ filiumq; ſecernens.pater enim et filius diſtinctiõem habent. Pus
ſeparatõem vero non habẽt. Item in eodem.ꝓf et filius diuinitate vnũ ſũt. Diuerſe diun mwl
nec eſt ibi ſubſtãtie differentia. nec vlla diuerſitas. Alioquin quomodo vnũ tur aliquãdo nheft.
deum dicimus.diuerſitas enim plures facit Conſtat ergo ex pꝛedictj.quia ĩ ſone id ẽ diſtin potnch
trinitate nulla eſt diuerſitas ſi tamen aliquãdo in ſcriptura inuenitur dictuz cte. alnttt
tres diuerſe perſone.⁊ Auunndgt dine as dicit diſtincas. min
(NA non debet dici deus multipler. k ſh
¶ Et ſicut in trinitate non eſt diuerſitas.ita nec multiplicitas.⁊ ideo non eſt di nuis
cendus deus multiplex. ſed trinus et ſimplex. Vnde Ambꝛoſiꝰ in pꝛimoli. n
de tri.ait. Eſt in patre ⁊ filio non diſcrepans ſed vna diuinitas.nec confuſũ ſen
quod vnũ eſt.nec multiplex eſſe poteſt quod indifferens eſt. M: ultiplexita⸗ lo ſinn
ᷓ deus non eſt. öa =ð an
NDi intelligentiam eoꝛum que dicuntur in ß̃ bẽtem naturã intellectualeʒ ab alijs diſtinctaz ſicut iſ
aſenti diſ. de bijs noibus ꝑſona.ſubſtantia.? ſupꝛa oſtẽſum eſt de pluralitate ꝑſonarũ. ⁊c. tẽ ſueres
aAſentia.duo pꝛincipaliter querũtur Pꝛimo pſona nominat mihi vltimũ in genere ronalis natu
queritur de tranſlatione iſtoꝛũ noim ad diuina. Se/ re.ſed rationalis ſiue intellectualis natura eſt nobi- 6punton
cCido de numeratõe coꝛũdeʒ in diuinis. Circa pᷣmũ lioꝛ inter creata.⁊ rurſus vltimũ in illa eſt cõpletiſſi ainii
3 quuerũtur tria. Pꝛimo vtruʒ ad diuia debuit tranſ · mũ.quia ei nulla poteſt fieri additio. ſi quod com Nusttiz
ferri nomen perſone.Seeundo vero vtrum nomen pletõis eſt ponẽdũ eſt in deo ꝓpꝛijſſime. patet ⁊c. Mlicſen.
ſubſantie Tais re un nomẽ eſſentie. Item pſona dicit dignitaté. AUnde in eccleſijs p/ zürgie
(QO eſtio.ſ. èJZM ſoe dicũtur habẽtes dignitatẽ aliquã notabilẽ. ergo iunſezn
¶ Ntrum debuerit tranſferri nomen perſone ad di / cũ dignitas pꝓprijſſime ſit in deo.nomẽ pſone ppri⸗ ſtinalie
uina. Et ꝙ nomen perſone non debeat dici in diui iſſime in deo ponẽdũ eſt. W'. dᷣm. ꝙ pſoa ð ſui ra 1
nis oſtenditur ſic. Augu.vij. de tri. habetur in lite tione dicit ſuppoſitũ diſtinctũ ꝓpꝛietate.ad dignita ie dg
ra. Dictum eſt tres perſone.non vt illud diceretur. tem ꝑtinens. ⁊ boc patcet in ſua ethimologia ⁊ in eq i
ſed ne taceretur. ergo videtur ꝙ ſolum ad fugam be pollẽéti ſuo. In ethimologia.quia ꝑſona dicit᷑ quaſi
reticoꝛum ⁊ non ſcᷣm veritatem ⁊ ꝓpꝛietateʒ dica per ſe vna.pꝑ ſe aũt vnũ.pprie dicitur vnum quodẽ uicl
tur perſona in diuinis. ¶ Item hocipm videtur ra omnino diſtinctũ ab alijs.⁊ in ſe indiſtinctũ. Rurſũ kn⸗
tione.quia ꝑſona nominat particulare.et nõ quod/ pſona dicitur a ꝑſonãdo quaſi per ſe reſonãdo.reſo digde
cũq; ſed rationalis nature.ſed a quocũq; remouef nare aũt dicitur quod in ſono pꝛecminet alijs. ⁊ i0 dch
ſuperius.⁊ inferius.ergo cum in diuinis nõ ſit dica perſona dicitur ſuppoſitũ diſtinctum habens digni⸗ rhte
rein lare ſi vpliciter nec erit dicere perſonam. tatem.⁊ ratione huius dignitatis cum deberet ꝑ na ki
* ¶ Item particulare rationalis creature eſt cõpoſi turam vocabuli dici ꝑſona penultima coꝛepta. dici nd
tiſſimum inter omnia creata. Nam compoſitum eſt tur perſona penultima ꝓducta. Similiter ratio bu⸗ bei
ex ſubſtãtia coꝛpoꝛali et ſpirituali.et rurſus coꝛ ꝛa ius ſignificatiõis accipitur ab equipollẽti in lingua getre
lis inter omnes videtur habere maioꝛem compoſi · geeca quod eſt pſopon. Apud gꝛccos pſopon dice⸗ aicoin
tõem. ergo cum perſona ſit nomen particularis.⁊ ̊ batur ſicut narrat Boetius bomo laruatus.qui ſuͤſ
ſumme compoſiti.et in diuinis eſt ſumma ſimplici · gquidem ſolebat fieri in tragedijs. ⁊ hoc ficbat pꝛo/ bbinmn⸗
tas. patet ꝙ in diuinis non opoꝛtet dici nomen per pter duo. Ana ratio erat ad diſtincte repꝛcſetandũ ſn
ſone. ¶ Item vocabula noſtra debẽt reſpõderi gc Eeum de quo fiebat ſermo. Alia ratio erat ad melius n on
cis vt vnitas fidei oſtendatur.ſed gꝛcci non vtutur perſonãdum vel reſonãdum. ⁊ iſta duo conucniũt cal
vocabulo ꝓſopon in diuinis.quod eſt idem qð per predictis duabus ꝓpꝛietatibus.⁊ ideo ab hoc noie ſoru
ſoa. cũ ipſi.ppꝛiꝰ habeãt vocabula qᷓ; noſ ⁊ ñ vtũt. pꝓſopon apud gꝛecos.tractum eſt hoc nomen pe:ſo tn
nec nos debemus vti. ¶dntra. Perſona dicitur na apud latinos.⁊ quia in eccleſijs maxime attendi fen
quaſi per ſe ſonans ſiue per ſe vna.ſed per ſe vnum tur diſtinctio dignitatum. tractum eſt pꝛimo ad ſig/ duiſon
Ppꝛijſſime recipitur in deo.ergo ⁊ ꝑſona ſcdᷣm ſuuʒ nificandum honoꝛem in cccleſijs. Deinde quia indi finen
nomen. ¶ Itẽ pſona dicit᷑ habens ſuã naturã intel uiduum rationalis nature diſtinctum eſt ab alijs. en
lectualem ab alijs diſtinctã.ſed in deo eſt ponercba bhoc pꝛopꝛietate dignitatis inter creaturas. binc eſt ſbſſte

anig⸗

4

MN N
in
nm
ini n

4
N

n 6

„

ACNi

ſtninmi

ee gen

Stuſinins
cnigoet
gitrsang
uinunt.

.

“
ntn
munen

10 ferẽtian. E⸗

ſunt vt nos coacti trãſferre.

Di.

c
—

erren um ſ a4 ſignificãdum ſuppoſitum rationa

lis nature. Deinde quia in deo eſt reperire ſuppo⸗
ſituʒ diſtinctũ ꝓpꝛietate nobiliſſima.ſpũſãcto dictã

te tranſlatũ eſt ad diuina.qꝛ ibi res nois ꝓpꝛijſſime

inuenit᷑. quis ipſũ nomẽ pꝛius alijs ſit impoſitum.
Wltjihun 1 ergo ꝙ in diuinis ꝓpꝛie ⁊ cõueni/
enter nomẽ ꝑſone accipit᷑.¶ Ad illud ergo qð obij
citur ꝙ dictum eſt nõ vt diceret. dom. ꝙ, Augu. lo⸗
quit᷑ de tpe illo in q̊ nomẽ ꝑſõe ſᷣm vſũ equiualebat
ſubſtãtie.⁊ ideo dictũ c.nõ vt diceret᷑ qd ꝑſõa ↄſue/
uerat ſignificare.ſed dictũ ẽ quaſi trãſlatũ ne tacere

tur. id eſt ne cõfeſſio fidei diminuta eſſe ꝓbaretur.

ã illud qð obijcit᷑ ꝙ ꝑſõa nominat particulare.

ddm.ꝙ particulare de rõe ſui noĩis impoꝛtat paꝛteʒ

⁊ imperfectõem.ſᷣ ꝑpſona de ratione ſui nominis im

llarc. Reneet in vants n e ſt peciei Ppꝛie Dr. 7
L ncde lucte pp⸗
ſona nomiat ↄpoſitiſſimũ.dom.qꝙ hoc accidt.quia
ſangaun röhalts nature create ẽ in genere.⁊ ideo
multis differẽtijs diſtat. cũ diſtinguat᷑ qualitate.ſed
in diuĩs eſt diſtinctio ſola oꝛigine. hꝛctcrea non el.
in gencre.⁊ ideo non opoꝛtet ꝙ ſit ibi aggꝛegatio di
illud qd obijcit᷑ ꝙ apð gꝛecoſñ vtũt

nomẽ generis impꝛopꝛie.

pollẽti ſcʒ ꝓſopõ.dm.ꝙ rõ vteẽdi apð latinos
upe ppckas d penutia e nõ babebãt quod
reſpõderẽt.⁊ ratio huius fuit.qꝛ ſubſtãtia ſᷣm coõmu
nẽ vſũ idẽ ſonat qd eſſetia.gꝛeci aſt habebãt ꝓpꝛiũ
vocabulũ ſcilicet ypoſtaſis quo vtũtur.⁊ ideo non

itrum nomen ſubſtãtie dici debeat in diuinis. vel

tiam ſubſiſtẽtie. Et ꝙꝙ ſic videtur. Augu. li. v. de tri.
Deus abſq; vlla dubitatõe ðr ſba. vel ſi melius ap/
pellat᷑ eſſẽtia. ¶ Itẽ tã Boetius q; Augu. de trini.
dicũt ꝙ alioꝝ noim genera. vt magnitudo.bonitas
⁊c tranſeant in ſubſtãtiam.ſi ergo ſubſtãtia non trã
ſeat in aliud.conſtat ſubſtãtie nomẽ ꝓpꝛie dici. naʒ
ſi nõ ꝓpꝛie. eque bene diceret̃ ꝙ ſba tranſeat in alia
ſicut ccõuerſo. ¶ GIjtẽ ratõ ſubſtatie ſm phᷣm ẽ ꝙ eſt
ens ꝑ ſe. ſolus deus ꝓpꝛijſſime ẽ per ſe. ¶ Itẽ ra/
tio ſubſtãtie ym Augu.ẽ dici ad ſe ⁊ abſolute.ſed ibi
eſt ꝓpꝛie dici ad 2. nulla eſt depẽdentia. ergo ſi
hoc ẽ in xeo. ⁊c. Contꝛa. Augu. vij. de trini. incõ
ueniẽs eſt dicere de deo qꝙ; ſubſtet bonitati ſue. ſed ſi
de bonitate. eadẽ rõe ⁊ de qualibet ꝓpꝛietate. ergo
ſimpliciter loquẽdo incõueniẽs eſt dicere ipſuʒ eſſe
ſubſtatiã. ¶ Itẽ Woeti in li. de trini. De nõ ẽ ſub
ſtãtia ſupꝛa oẽm ſubſtãtiꝗ. h nomẽ ſubſtãtia p⸗
pᷣeẽ ĩ creaturis ⁊ nõ i deo ¶ Itẽ hocipᷣm videt᷑ roe.
oõẽ qdð ſubſtat bʒ aliqͥd inberẽs.ſᷣ in deo nõ eſt inbe/

rẽs. ¶ Itcʒ oẽ qdð ſubſtat.aliquid illi cõponit᷑. ergo

11

vbi non eſt cõpoſitio ncc nomẽ cõpoſitiõis.ibi nec

. Eem ſubſtãtix᷑. cũ in diuis nõ ſit cõpoſitio.pʒ ⁊c.
Al

dom ꝙ nomẽ ſſtãtie a duplici ppᷣetate pᷣt di
ci. videlicet a ꝑ ſe ſtãdo.nõ ꝑ alið.ſi ſic. ppᷣe ẽ ĩ diui⸗
nis. ⁊ magis ꝓpꝛie ꝙᷓ in creaturis.Ael a ſubſtando
alij. vel alijs.Et hoc ẽ triplicit᷑.Ael alij inberenti.et

ſic falſe ⁊ impꝛope dicit᷑ in diuinis.qꝛ ꝓpꝛietates in

diuinis nõ ſut accidentes nec inherẽtes. Ael alij di⸗
ſtinguẽti. 2 ſic dicit᷑ in diuinis nõ oino impꝛope nec
oino ꝓpꝛie.qꝛ ꝓpꝛietas illa nõ inberct.⁊ iõ nõ facit
ſt ubilere ſiue ſubſtare quaſi ſub alio ſtare.ſed exiſte

re.quia ab alio eſſe.⁊ binc eſt ꝙ Rich.dicit i li. tri.

ſubſtat vt pe
reſpectu eſſẽtie.

ti ꝓbleumate.cx
dicendi.non ex
6 tæ nomẽ eſtẽtie dici debeat i diuis.
Augu. . vj. 8 trini.
ita vt foꝛte ſolũ d

dicen

nomẽ qͥ

XXIII

Aueſtio. iij.

—

ici de i
Itẽ inter

₰

tur rei quidditas noie abſolu

omnimoda abſolutio
intelligimus

nominatio dei eſt

lutũ nomẽ oino dʒ
differat nomẽ ſu
tia aut dicit cõmune. aut ſuppoſitũ. Si
ſuꝑfluit nomẽ ꝑſone. Si
eſſẽtie.S cũ debeamꝰ labia noſtra
quendo de deo. n

deo.

deñ niſi in

Item queritur
ſufficiẽtia ⁊ differẽtia i
ſiſtẽtia. ſubſtantia.⁊ p
pꝛedictoꝛum eſt notãd
ſiue vocabula reſpond
co que ſunt vſia.vſioſis.ypoſta
reſpondęeat eſſentie.v
ſiſtentie. pꝛoſopon perſone.
tia iſtoꝛum quatuoꝛ nominu

ſioſis ſu

poni in deo. ¶
bſtatie ⁊ nomẽ e

oꝝ q̃t

comune.

rſona.

eũ dici opoꝛteat ꝑ eſtẽtiã.
S.ẽ nomẽ qd ipᷣe
ſe noiat. ðs ꝓpe dr
pꝛopꝛie poteſt dici
dẽ eẽntia. ¶
ſolutiſfimũ. Einde eſte
& nomẽ eſſẽtie.
creaturis ⁊ ꝑ creaturas.ſed

„

rexiſtentia qᷓ; ſubſtantia. Vel quia
rficiẽti. ⁊ ſic dicitur res nature ſubſtare
Tiſte modus magis eſt ciꝛca noſtrũ
intelligere ꝙᷓ circa diuinũ eẽ.· ⁊ ſicut patebit in ſequẽ.
noſtro intellectu eueni
ppꝛietate diuini eſte.

ad intelligentiã
um. ꝙ iſta quatuoꝛ nomina
ẽt quatuoꝛ vocabulis in gꝛe⸗
ſis. ⁊ pꝛoſopõ.vt vſia
bſtantie. ypoſtaſis ſub
NRatio autem et ſufficiẽ
5 aliquando accipitux

ſic. In diuinis eſt accipere cõmunicabile ⁊ incom/

municabile.⁊ hoc ex

dicit deũ trinum ⁊ v

nũ.
deo ꝙ vere eſt per illud
rioꝛibus.maxime ſecun
pꝛecipuas cõditões.cu
inueniatur quod eſt 2
in concretiõe ⁊ in abſt

ractione.

veritate ⁊ neceſſitate fidei.que
⁊ cũ debeamꝰ intelligere in
quod videmus in hijs infe
dum notabiles ⁊= hrunasee
m in cõmuni in in
quo.ratione cuius ſignificat᷑
vt dicatur homo et

erioꝛibus

humanitas.ſic in diuinis intelligimus.qᷓ;uis nõ in/

telligamus in differentia
ctione ſigniſicatur per hoc nomen
tione per hoc nomen deus.⁊ ideo
men quo ſi
ſentia. ⁊ ip
bec duo nomina accipiũtur ex
in diuinis acci
eſt quid diſtin
dem dupliciter cõtin
inqtum diſtinguibil
ſiue ypoſtaſis. Ael i
mẽ perſone.Et licet
bile et diſt
eſt coniuncta.
gnificari. And
dum mogñ intelligendi ſicut
eſt et quis ẽ.ᷣ et qm ĩ deo idem
arte. et diſtinguibile et diſtin
Rucci accipiũt et ſubſtãtiam
militer et ypo ſtaſis noie vtu
gctu diſtincto. Unde diſtin

7

7

*

7

iuctum.

ctum.

gnificaremus ipſum q
ſum quod eſt et boc

illa duo.

ideo ⁊ in abſtra⸗/
deitas.⁊ in cõcre
impoſuimꝰ ei no
uo eſt. ⁊ hoc eſt eſ/
eſt ſubſtantia. et ita
parte cõmunis. Et ẽ
pere quod eſt incõmunicabile.et hoc
ſiue quis diſtinctꝰ. Et hoc qui⸗/
git intelligi ſiue ſignificari. Tel
e.et hoc per nomen ſubſiſtentie
nitum diſtinctum et boc ꝑ no
in deo nihil differant diſtingui⸗

quia potentia in eo ſemper actui

e differunt iſta

4

4

tamen contingit duplici nomine ſi/
quatoꝛ nomina ſecun
no eſt et quod ẽ.et q̃
equo ẽ ⁊ qdð ẽ ex vna
ctum ex alia ſᷣm rem.
et eſſẽtiã ꝓ eodem. ſi⸗
ntur gꝛeci ꝓ ſi nppo ito.
ctio ꝑ quo et qu

4

s ſibi ipoſuit. ſi ipᷣe ꝓppe
qui ẽ. ßᷣ de qcunq; ppᷣe dðr quiẽ.
po eſſentia.ergo ⁊ in diuinis
oĩia noia nomẽ eſſentie eſt ab
ntia ſecũdum Auicẽnam dici
to. cñ ergo in diuis ſit
5 tra. Mõ

ꝑ nr̃m intelligere. ergo nullũ ablo
Itẽ quero in quo
Etie. Mam ſubſtã
ſuppoſitũ. ꝙ
ſuꝑfluit nomen
circũcidere in lo/
equaq; debet poni hoc nomen in
tia huius de neceſſitate ?
1 noim. eſſẽtia. ſub⸗

ttaliſ mod?

diuis. Et y ſic videf.·
Eſſetia vere ac ppᷣe dicit᷑ ĩi diuus.

2

*

☛⬤ .
0

p diſtinguibile et diſtinctũ. in oibus diuinis non fa.

cit diuerſitatẽ niſi ſcm rõem itelligẽdi.uerũt etiã
alij volentes dicere ꝙ ſba ⁊ eſſẽtia accipiutur ex ꝑte
cõmunis.ſed differẽter.quia illud cõmune coõtingit
intelligi ſub duplici rõe. Ana eſt ꝙ oia indigent eo
vt ſint. Alia eſt ꝙ ipᷣm nõ eget alis. Pꝛuid⸗ mõ dicit
eſrentia a qua et per quã oia ſũt.Scðo mõ ſubſtan⸗

tia.qm̃ ꝑ ſe ſtat alijs circũſ. criptis Subſiſtẽtia vo ſi ½

ue yppſtaſis ⁊ pſona accipiũtur ex parte incõmuni

cabilis. et differũt. quis em̃ vtrũq; nomen dicat qd
diſtinctũ.tamẽ ypoſtaſiſ dicit ſuppoſitũ ſbᷣe diſtictũ.

ſed ꝑſona dicit diſtinctũ pprietate nobili. Fuerunt
alij qui voluerũt dicere ꝙ iſta quatoꝛ noia diſtiguñn-/

tur ꝑ cõmunicabile ⁊ incõmunicabile.ſᷣm quod po
teſt vnũqdðq;ʒ dupliciter ſignificari.ſcʒ vel in abſtra-

ctõe vel in cõcretõe. MNã eõmunicabile poteſt ſigni /
ficare in abſtractõe.xet ſic dicit᷑ eſſentia.vel in cõcre-

tõe ad ſuppoſitũ ⁊ ſic dicitur ſubſtãtia. Similiter i/

cõmunicabile poteſt ſignificari i abſtractõe.⁊ ſic di /
citur ſubſiſtentia ſiue ypoſtaſis.vel in concretiõe et
ſic dici᷑ perſona. Sed tamen oẽs iſti modi habent
calũniam. Pꝛimus quidem qui ſumit᷑ per diſtingui
bile et diſtinctũ.quia gꝛeci vtũtur vocabulo ypoſta/
ſis vbi nos vtimur ꝑſona.ct ita ꝓ ſuppoſito diſtin /

cto.et dam̃.dicit ꝙ ypoſtaſis ẽ ſubſtãtia cum ꝓpꝛie

tatibus.et ita ſignificat actu diſtinctũ Secũdus mo
dus ſimliter habet calũniam.quia eſſentia nõ vide/
tur aliquo modo ſignificari vt in ratõe cauſe reſpe/
ctu alioꝝ.cum ſit nomẽ abſolutiſſimũ. Lertius mo
dus habet calũniam.quia ſubſtãtia ſignificat᷑ in ab

ſtractõe ſicut eſſentia. ⁊ pꝛeterea eſt dubium vtrum
ſit intelligere ypoſtaſes in abſtractis ꝓpꝛietatibus.

et ideo ſi non eſt intelligere.quõ ↄtingit ſignificare:

Et ꝓpterea quartus modus dicẽdi eſt.ꝙ cuʒ fides

dicat deũ eſſe trinũ et vnum. inqᷓ;tum dicit vnuʒ nõ

poſſumus intelligere vnum quin intelligamꝰ qð eſt
⁊ quo eſt vnum.⁊ quo eſt vnum eſt id quo eſt. et qð
eſt vnum eſt illud quod eſt.pꝛimũ eſt eẽntia.ſecũdũ
ſub ſtãtia. Si intelligamus trinũ.neceſſe eſt ꝙ intel/
ligamus eum qui diſtinguitur.et quo diſtinguitur.

Quo diſtinguitur eſt ꝓpꝛietas.ille aũt qui diſtiguit᷑

ſemꝑ ſignificatur vt diſtinctus. Et hoc poteſt eẽ du/
pliciter. vel vt diſtinctus pꝛopꝛietate quacunq;.vel

vt diſtinctus pꝛopꝛietate nobili ſiue notabili.pꝛi⸗/⸗
mum ſignificatur nomine ſubſiſtentie. que dicitur
pꝛima ſubſtantia.⁊ non tm̃ conuenit indiuiduo bo

minis.ſed etiam aſini. Secundum ꝙ ſignificatur
per hoc nomẽ perſona quod impoꝛtat nobilem ꝓ/

pꝛietatem non conuenit niſi ſuppoſito rõnalis crea

ture.qꝛ gꝛeci vtũt᷑ ypoſtaſis noie ſicut nos nomie ꝑ
ſona vt dicit boetius ꝙ gꝛeci vtũtur nomine ypoſta

ſis ꝓ ſuppoſito rationalis creature.Hijs viſis patẽt

obiecta. aũt obijcitur ꝙ nõ debemus deũ no⸗
miare abſolute.dm. ꝙ q́;uis noĩnemꝰ deuʒ ꝑ crea/
turas.tamẽ etiam per creaturas cognoſcimꝰ eũ ha
bere eſſe abſolutũ. Alia pattt.
Onſequenter eſt queſtio ſcdᷣo de numerati/
E one noim pꝛedictoꝛuʒ. ⁊ ſuppoſito ꝙ nume

retur hoc nomen pſona.queritur vtrum in

diuinis numeret᷑ q̊ nomẽ ſubſtãtia. Secũdo queri/

tur ſi numeretur eſſentia. Tertio ſi hoc nomẽ deus
vtrũ ſcilicet catholice poſſimꝰ dicere plures deos.

¶ꝛ numeret hoc nomẽ ſubſtqtia. oſteit ſic loyia.

ſonantiã. Itẽ Anſel.
cũtur ſubſtatie. ¶ Itẽ boctius in li.de duabus na/

de ſinodis ſũt quidẽ ꝑ ſubſtãtiã tria. ſed vnũ per cõ
tẽ Anſel. in fine mono. Aptius tres di

turis et vna perſona criſti.dicimus vnã eſſentiaʒ et
tres ſubſtãtias. Itẽ hocipᷣm videt᷑ ratione.qꝛ ſub

ſtantia eſt mediũ inter eſſentiã et perſonã.ſed me

dium ſapit naturã extremoꝝ.ergo pari ratione.qua
dicit᷑ vna ſbſtãtia ab vnitate eſſetie.poterit dici plu
res a pluralitate ꝑſõarũ. ¶ Itẽ ois numerꝰ ad ſbſtã
tiam reducitur oꝛiginaliter. nũq; em̃̃ accidentia vel
ꝓpꝛietates numeratur niſi per ſubſtãtiam.ſed actꝰ
num erãt᷑ et pluralit᷑ dicũt᷑ i diuis.̊ neceſſe ẽ pone
re numeꝝ ſm ſbᷣaʒ O ãt plalit᷑ dicãt᷑ ꝑʒ.dicitur eni
ater et filius et ſpũſſãctus creant.¶ Itẽ idem ẽ re
tiuũ ſubſtãtie ſicut talis.et qualis qualitatis.ſed
hec eſt falſa pater eſt idem cum filio.quia dicit byla⸗
rius.ꝙ non poſſumus dicere deum endem.ergo ne/
ceſſe eſt ꝙ cadat diſtinctio in ſubſtãtia.ſi ergo pꝛop/
ter diſtinctõem perſonarũ dicamus plures pſonas.
ergo et plures ſubſtantias.¶Contra. Mibil magis
dicitur ſcom ſubſtãtiam qᷓ; boc nomẽ ſubſtatia.ſi S
noĩa ſubſtãtialia dicũtur de oibus ſingulariter.ſicut
patet ex regula Augu. ſupꝛa poſita. ⁊c. Itẽ inter
quecũq; cadit diſtinctio ſecũdum ſubſtãtia.cadit ve
ra diuerſitas.ſed inter patrem et filiũ non eſt confi/
tenda diuerſitas.ergo nec numerus ſecũdũ ſubſtan
tiam.ergo non eſt dicere plures ſubſtãtias. ¶ Iteʒ
Augu. dicit ꝙ idem eſt deo ſubſiſtere et eſſe. ergo cõ
vnum ſit eſſe. vnũ ſubſiſtere eſt. ergo ſicut ab vno eẽ
dicitur vna eſſentia vel ecõuerſo.ita et ab vno ſubſi
ſtere debet dici vna ſubſtãtia ſiue ſubſiſtẽtia. ¶ Itẽ
Hiero.ad damaſuz.papã. Quis vnq niſi oꝛe ſacri
lego tres ſubſtãtias pᷣdicaucrit. N. ddin. , t no 14
men ſubſtantie q;ᷓ ſubſiſtentie dupliciter accipituri
diuinis.quia quodlibet iſtoꝛum habet in ſe intelle/
ctum actus et ꝓpꝛietatis. poteſt ergo dici ſubſtãtia
quaſi ꝑ ſe ſtans ſiue ſub alio.ſiue ſub ꝓpꝛietate.pꝛi/
mo modo vna tãtum eſt ſiuc nõ numeratur.qꝛ vnũ
eſt ibi quod eſt. Alio modo ꝓut dicit reſpectũ ad p/
pꝛietatem.tũc numcratur ſiue plurificatur. Pꝛinio
modo tantũñ valet quãtum vſioſis.ſecũdo mõ tan/
tum valet q;tum ypoſtaſis.Omnino codẽ modo di
ſtinguitur ſubſiſtentia.et ſcᷣm alterũ intellectũ eqͥ/
pollet vſioſi.et ſcõᷣm alterũ ypoſtaſi. Et ſcm alteꝝ
plurificatur.ſcdᷣm alteꝝ vero minime.Et quia ſub/
ſtantia dicitur dupliciter et ſubſtẽtia. ideo venit di/
uerſitas modi loquendi inter doctoꝛes. Maʒ tulius
et Boetius dicunt ꝙ ſubſiſtentia equipollent vſio/
ſi.⁊ ideo dicit ipſe Boetius eam plurificari.⁊ ſecun
dum hũc modum loquit᷑ NHNͥyla. Augu.⁊ Boetius.
⁊c̃.Hiero.⁊ Augu. volunt ꝙ ſubſtãtia equipolleat
vſioſi.⁊ ideo dicũt eã non plurificari. et ſubſiſtentia
elal rꝛ dicunt cam plurificari Ex bijs patet
ad vtrãq; partẽ. Patcet etiã quare gꝛeci nõ tran/
ſtulerũt nomẽ ꝓſopon ſicut latini.qꝛ opoꝛtuit nos
tranſferre nomẽ ꝑſone ꝓpter ambiguitatem. et id9o
maluit eccdleſia etiam reſpondere tres perſonas qᷓ;
tres ſubſiſtentias ſiue ſubſtantias.Lamẽ ad argu/i5
mentum quod facit ꝙ ſubſtãtia tenet mediũ.dom.
qꝙ; ſubſtãtia ꝓut equipollet ypoſtaſi plus ſe tenet cñ
pſona.et ideo numeratur ſicut perſona ſiue plurifi
catur. ꝓut tamen equipollet vſioſi plus ſe tenet cuʒ
eſſentia. et ideo nõ numeratur nec plurificatur ſicut
nec eſſentia. Omnes aũt ille rationes pꝛecedẽtes et

/

ſglet.
ſaliſi
gtag⸗
tbezb⸗
Edebe
tttos
cpiurt
tſuen
piar
une
rote
ſtira
alſta
ſig
(ſenne
ghre
Gnor
ac—
rie
h
ſen
;
buo
1
e⸗
Mpan
aunog
ma
Alwia
Nchera
ſeneſene
c
Nacturte,
poon
ſſcnteſu
Cflivsf
an. Ge
tes Gin
Choplur
scſe
etrietbi
Glne
arͤdicn
fundict
ſantn
ſcken
Digti
haben⸗
mogo⸗⸗

Aak,

Nurg
heltezic
oiſtit⸗
Mtcee⸗

* .
ede 1.
Wahen
on iesr..,
. 77
aPan
4.. 7
ſn . „ .
.
3
2e
„ 42
net
4— e 6
. 17 e . 1
. .
act
4 ſte

82 . .
ſnrtii
„ .
ibten hhn
S
nglte
nri,
tb Re,

4

4 ,

odN—.,

4 4 4

NN
, EE 8
Rl

AN. e 8
rtii
ſ

M
wr

ſequẽtes locũtur de ſubſtantia put equipollet ypo/
ſtaſi ſiue ſuppoſito.et hoc mõ plurificatur. Ratioões
aũt ad oppoſitã partẽ currunt ſecũdũ aliam accep/
tõeʒ huius nominis ſubſtantia. Similiter iudicãdũ
eſt de hoc noie ſubſiſtẽtia. Scd qm̃ Augu.autoꝛitas
et mos vtentiuũ nomen illo (fubſtantia ſcilicet ac-
cipitur magis in illa acceptõe in qua dicit ip quod
ſtſine vſioſim ſiue ipʒ comune.ideo cõmuniter nõ
recipitur vt dicãtur tres ſubſtantie in diuinis.
— (Wueſtioh, e
¶Be numeratõe illius noĩs eſſentia. Et ꝙ non nume
retur.oſtenditur ſic.quia in diuinis eſt vnitas abſo/
lutiſſima que non multiplicatur.ergo cũ nullum no
men ſit adeo abſolutũ ſicut nomẽ eſfentie.ergo ꝑ il-
lud ſignificatur vnitas nõ multiplicata. ergo nomẽ
eſſentie nõ numeratur. et hoc eſt quod dicit Augu.
ꝙ rõ repugnat. ¶ Itẽ hocipᷣm videt᷑ a minoꝛi.Hoc
em̃ nomen deus eſt nomen eſſentie in cõparatione

ad ꝑſonam.ſed ſcᷣm ſcripturaʒ in lege ſcilicet deut᷑.

vi. Deus dicitur vnus.et non plures.et ſcdᷣm ſimbo
lum.non tres dij.ſed vnus eſt deus.ergo hoc nomẽ
eſſentia minus plurificatur.cum dicatur abſoluti/
us. ¶ Item natura diuina non multiplicatur in tri
bus. ſed hoc nomẽ eſſentia eſt nomẽ nature diuine
yt hoc nomen ſubſtantia.ergo nec eſſentia nec ſub/
ſtantia multiplicãtur ſub ꝓpꝛijs noibus.vt videtur

Contra.Aug.vj.de trini Cur hec tria non dicant

vna perſona.et loquitur de tribus pſonis.ſed tria in
neutro genere rehicit eſenea ppiie. cr go cũ dican.
tur tria. ergo tres eſſentie. ¶.
Augu.i co.li.dicit. Oꝛ pater et filius et ſſ.dicãt᷑ tres
ꝑſone.⁊ cõmune eſt cis hoc qdð eſt ꝑſona.ſed boc no
men eſſentia eſt cõmune. ergo poteſt dici tres eſſen/

tie. ¶ Item ibidem dicit. et habetur in litera.q ido
dicũtur tres ꝑſone.quia pater eſt vna ꝑſona.⁊ filius

vna pſona.et ſpũſſãctus vna perſo na. Similit tres
eſſentie ſunt.quia pater eſt eſſentia ⁊c. ¶ Item pat᷑

et filius ſunt entes plurcs.ergo plurcs bhabẽtes enti

tatem. Sequit᷑ em̃ ſunt plures dij.ergo plures dei/

tates. Similiter pater et filius ſunt.ergo plura eſſe.

ergo plures eſſentie. *. dm. ꝙ in omni ſᷣſtãtia
cuius eſt eſſe et operari neceſſario intelligimus na/
6 turã et babẽtem naturam.Cũ ergo boc ſit in deo. in⸗
telligimus in deo naturã et habẽtem naturã Et na
turã dicimus eſſẽtiam vel ſubſtãtiam. habẽtez natu
ram dicimus ꝑſonam.quõ ergo in creatura rationa
li contingit vnã perſonã habere plures naturas.ſci
licet coꝛpoꝛalem et ſpiritualem. ſic et a cõtrario ſẽſu
Otigit in deo ꝓpter ſũmã ſimplicitatẽ vnã naturam

haberi a pluribꝰ.quia cõtingit eã haberi alio ⁊ alio

modo.⁊ hoc non poteſt eſſe ab eodeʒ. Quia ergo ea
denmm eſt natura tm̃ habita et non numerata. ido tĩ
dicitur vna ſubſtãtia et eſſẽtia.quia vero plures ha/⸗

bentes.ideo plures perſone nulla omnino repugnã
12 tia exiſtẽte.¶ Ad illud ergo quod obicit᷑ de eſfentia

per hoc ꝙ Augu. dicit hec tria.dðᷣm q; minus expꝛeſ
ſe loquitur et impꝛopꝛie.et ideo verbuʒ eius eſt ex/
18 ponẽduʒ.¶ Ad illud quod obicitur ꝙ ideo tres.qꝛ
perſona eſt cõmune.et quelibet eſt perſona ⁊c.dᷣm

ꝙy non dicit totam rõem ſed partem q́;tum ad vbuʒ

exterius.ideo opoꝛtet ĩtelligere qdð ibi additur.quia
eſt cõmune qʒð diſtiguitur. Ande pater eſt perſona.

4

4

dicatur catholice patet ex mandatis

em ratione videtur. tres dij ſed vnus eſt deus.

ratione. quia hoc nomen deus dicit diuinam natu⸗/

catur.g nec hoc nomen deus.

19 et filius eſt ꝑſona. non eadẽ ſed alia et alia.¶ Ad xl
timũ qð obicitur,dᷣm.ꝙ ens gliquãdo dicitur bſtãa

tiue.et ſic non trabit numerum aliũde. Aliquãdo te
netur adiectiue et ſic trabit numeruz a ſuppoſito.et
ſic non numerat᷑ foꝛma. ct H̊ mõ ñ ſequit ꝙ ſint plu
res entitates.nec de hoc verbo ꝙ plura eſſe.
Er us d lt. ueſtio⸗tiij..
(W ruʒ catholice poſſumus diccre plures deos. 2 y
ſic oſteditur boc modo.lHoc nomen deus recipit di
ſtinctum terminum ratione ſuppoſitõis. vt cum di⸗
atur. veus generat deum. ergo cum eadeʒ diſtinctõ
unpoꝛtetur per hoc quod ẽ generat. et per boc qdð ẽ
tres. quia perſonalis. ergo bec pari ratione eſt catho
lica.tres dij ſunt.¶ Itez idẽ 8 deus qð habens dei

tatem.ſed plures ſunt habentes deitatem. hoc dicik

catholice.ergo ſimiliter plures dij ſunt. (ſ Reʒ hoc
nomen deus cyuis ſit ſubſtantiale. tamen impoſituz
tab operatõe. Sed contingit operatõem pluralit᷑
dici de perſonis. vt patet Geñ.j. YFaciamus hoiem.
⁊cc.ergo hoc nomen dij. tem ad numeratõcʒ ali
cuius verã non plura requirũtur vna multiplica
tio ſuppoſitoꝝ et foꝛme. ſed hec eſt in deo.quia tres
ſunt perſone diuine.perſona dicit ſi uppoſitum.diui⸗
ne dicit foꝛmam. ergo. ⁊c. Ytem cu omne genera⸗
le contingat ſpecificari. ⁊ perſona ſit nomen genera
le.videtur ꝙ poſit ſpecificari cum dicitur.tres per
ſone. vt dicatur adbuc ſpecialius.qui tres. ſed h̊ nõ
poteſt eſſe niſi addatur nomen comune ibus. nec
eſt aliud dare q́; hoc nomẽ deus. ⁊c orta no
icatur cut. vj. Au⸗
di iſrl. deus tuus deus vnus eſt. vnde in ſimbolo nõ
¶ ˙tem bocipᷣm videtur

ram.ſed diuina natura non numeraturſi iue ſpecifi/
tur.a us. ¶Ke. dom. ꝙ non eſt 20
dicere plures deos catholice.quia numerus plura/
lis ſignificat plurificatõcm termini ſecũdum ſuppo
ſitum et foꝛmam in nomine ſubſtãtiuo.cum plura/
le geminet ſuum ſingulare.et ideo cũ foꝛma impoꝛ/
tata per hoc nomen deus non ſit multiplicata. non
debet dici plures dij. ¶aid illud qd obicitur de? 2 z
generat.dm.ꝙ non eſt ſimile.quia gencrat ſimul i
poꝛtat diſtinctõem cũ conueniẽtia. ſed plures dcos
ſimpliciter impoꝛtat diſtinctõem qtum ad ſuppoſi

tum et foꝛmam. ¶ Ad illud quod obicitur. q; ideʒ ẽ 22
deus et habẽs deitatẽ. Re ꝙ iſta locutio caduplexr.

quia habens deitate; vno mõ poteſt dici neutralit᷑.
et ſic eſt vnuʒ ſolũ.et equipollet ei quod eſt deus.qð
quidem dicit quod eſt. Alio mõ maſculine. ꝛ ſic non
babet eqͥpollẽs.et ſic multiplicat᷑. Poteſt tamẽ ali/
ter dici. ꝙ deus non ſignificat habẽteʒ. fed ſignificat
deitatem in cpatõe ad babẽtem. et ideo non multi⸗
plicatur. ¶ Ad illud quod dicit᷑ de operatõe.dom. 25
ꝙ nomẽ vłpᷣt ſignificare oꝑatõem per modũ adiaca
tis. et ſic trahit nenc aliude.vel ꝑ modũ ſubſtanti
ui. et ſic nõ miſtiplicat᷑.et taliter ſignificat hboc nomẽ
= illud qð obicit᷑ ꝙ ibi eſt multiplicatio ſup 2 4

poſitoꝝ ⁊ foꝛme.ddᷣm ꝙ hoc nomẽ diuinũ eſt quaſi

poſſeſſiuum. vndeimponit᷑ a duplici foꝛma.ſcilicet

poſſeſſionis et poſſeſſoꝛis. Et foꝛma viuinitatis eſt
in ratione poſſeſſoꝛis.et foꝛma poſſeſſoꝛis exiſtente

E

indiuiſa. numerat᷑ foꝛma poſſeſſiõis vt oues ſocrati

cetet ſicĩ ꝓpoſito. Ande nõ numerat᷑ foꝛma babita

Ad illud qð obicit᷑ ꝙ generale cõtingit ſpecifica/ 2

ri. vᷣm. ꝙ pſona cũ nominat indiuiduũ intellectua
nature.duplr p̃t ſpecificari.ſcʒ ꝑ ꝓpꝛia ꝑſonarũ. ve·

res vè

èè õðõä * 3 2 * „

ℳ „
W . 4
— —————ð

cũᷣ dicitur tres ꝑſone.i.pꝛ ⁊ fi.⁊ ff.pt etiaz ſpecificari tura cõmuni.aut a ꝓpꝛietate pſone.Si eſt impoſitũ

der nature determiatõem. vt ſi dicatur. pſone diuine a natura cõmuni. cũ illa nõ multiplicet᷑.nõ potuit
vl mngeleec wel Pnane Et ſi tu queris quare no ſpe / vnũ nomẽ ſpecificari Si aũt eſt impoſitũ 2 5 Pete
cificat p vnũ nomẽ ſicut eſt in creaturis vbi tres pſo te pſone.tunc cũ illa nõ cõueniat tribus.nõ poteſt .
ne angelice dicũtur tres ãageli Reſpõderi pᷣt boc illud ſi pecificari. et ideo ecdeſia cõpulſa neceſſitate.
eſt pter inopiã hũani eloquij. qua laborat tã ligua rũdet nomẽ gencrale.ſiue quod ĩpoꝛtat coitatẽ nois
ꝛeca qᷓ; latina.ſ̊ magis latia. Ael poteſt dici ꝙ boc quod eſt cmune et multiplicabile. et ideo nõ ẽ qrr
non ꝑmittit natura ipſoꝝ noim. qi nome ſpeciale. da ſpecificatõ per aliud nomen niſi per nomen adie
a ſpeciali foꝛma imponit᷑ aut igit᷑ impoſitũ eſt a na cctiuũ.et per noia perſonarum. J

Diſtin.xxiiij. Quid ſignificet᷑ p nomẽ numerale cũ loquimur de diuinis.

. Ic diligẽter inquiri opoꝛtet.cũ in trinitate. Supꝛa excipit magiſter hoc nomen pſona a generali re⸗

gula noim ſubſtãtialiũ.oſtẽdens ꝙ dom eſt tres ſne no tres eſſ. entie. vel tres dij. vel tres ſubſtan⸗
I cie. Hic incipit ſca pars.in qua determinat qui ſignificet᷑ cuzʒ dicit᷑ tres ꝑſone.⁊ bec pars bʒ duas
partes. In pꝛima oſtẽdit quid ſignificet᷑ per nomen numerale.ſiue per dictõem numeralẽ. In ſcda quid ſi/
gnificet᷑ per hboc nomẽ perſona.j.di.xxv. conſi iderandum eſt. cũ hoc nomen pꝑſona vt pꝛedictũ eſt. ¶ Pꝛims
pars iteꝝ habet duas. In pꝛima querit et ſoluit generaliter. In ſcda ſolutõem ſuã adaptat noibꝰ diſtinctis
in ſpeciali.ibi. Cũ em̃ dicit᷑ vnus deus.Et hec pars babet quatuoꝛ partes. In pꝛima determinat quid ſigni⸗
ficct per vnus et plures. In ſcdᷣa qͥd ſignificet᷑ ꝑ duo et tres.ibi. Ita etiã cũ dicimus tres pſonas nomen ter

,

narij. Zertia quid ſignificet diſcretus et diſtinctus.ibi. Cuʒ aũt dicimꝰ dſtincte ſunt perſone.In quarta qd

7 .

ſignificent trinitas ct trinus.ibi.Cũ vero dicitur deus trinus.
¶ Querit et ſoluit generaliter quid ſignifice᷑ hijs noĩbus vnus vel vna. di. xxiinj
duo vel due.tres vel tria.trinꝰ vel trinitas.plures vel pluralitas.diſtinctio
vel diſtincte. cũ hüs vtimur de deo loquẽtes.
Ic diligẽter inquiri opoꝛtet. cũ in trinitate nõ ſit diuerſitas vel ſingu
ſaritas.nec multiplicitas vel ſolitudo.qͥd ſignificet᷑ hijs noibus.ſci⸗
cet vnus vel vna. duo vel due.tres vel tria. trinꝰ vel trinitas. plu⸗
pluralitas. diſtincte vel diſtinctio. cũ dici᷑ vnꝰ deus.due ꝑſone. vel
tres ꝑſone.plures ꝑſone diſtincte ſũt ꝑſone.vel cũ dicit᷑ diſtinctio ꝑſonaruzʒ.
pluralitas ꝑſonarũ.trinitas ꝑſõarũ et huiuſmodi.videmur em̃ hoc dicentes
numeroꝛũ quãtitates ⁊ rerũ multitudinẽ vel multiplicitatem in deo ponere.
Quid ergo iſta ibi ſigniſicẽt.ipᷣo de quo loquimur aꝑiẽte inſinuare curemꝰ.
¶ Si diligẽt pᷣmiſſis autoꝛitatũ verbis intẽdimꝰ.vt dictoꝛũ ĩtelligẽtiã capia
mus.magis videt᷑ hoꝛũ verboꝛũ vſus introductꝰrõe remouẽdi atq; excludẽ
di a ſimplicitate deitatis q̃ ibi nõ ſũt.q; ponẽdi aliſtuauuu.ͤ
¶ Solutõem ſuã adaptat noĩbꝰ diſtinctis in ſpeciali.determinãs qͥd ꝑ vnũ
et plures ſignificetur. b

¶ Cü em̃ dicitur vnꝰ deus. multitudo deoꝛũ excludit᷑. nec numeri quãtitas in

diuinitate ponit᷑ tanq; diceretur. deus eſt. nec multi ſũt vłplures dij. An/ge
Ambꝛo.i li.ð trini.ait.Cũ vnũ dicimus deũ.vnitas excludit numerũ deoꝛũ. Ambꝛo.

nec quãtitatem in deo ponit.quia nec numerus.nec quatitas ibi eſt.

¶Sinmiliter cuʒ dicit᷑.vnus eſt pater vel vnus ẽ filius ⁊ huiuſmodi.ratio di ¶ atid dicti chᷣ

cti hec eſt. ꝙ non ſũt multi patres.vel multi filij. ita et de ſimilibus. ¶ gtem dicit vndeſt pi

a ¶ Cñ vicimus plu cuz dicimus plures eſſe perſonas.ſingularitatem at⸗ vnus E filius.

atctealen volauch qᷓ; ſolitudinem excludimus.nec diuerſitatem nec mul⸗ 39
ne excludiimn. Moti⸗ tiplicitateʒ ibi ponimus.quaſi diceret᷑. Sine ſolitudie

dũ. cy in diuis recipi⸗ ac ſinglłaritate perſonas confitemur. Vnde hyla.i.iiij.

mo vynitatẽ nõ ſingu/ li. de trinitate ſic ait. Dixit deus. Faciamus hominem Holarius.

laritatẽ.nec ſolitudi/- ad ymaginem ⁊ ſimilitudiem nr̃aʒ.Quero nunc.an ſo Geñ . J.
nẽ.qꝛ ſiglaritas exllu lũ deuʒ ſibi locutũ exiſtimes.an hũc ſermonem eiusng
dr oſcal lcatn: ſolt⸗ telligas ad alteruʒ extitiſſe? Si ſolũ fuiſſe dicis.ipſius
c H vocè argueris dicentis.faciamꝰ æ nraʒ. Suſtulit enim
eſſetiã ĩ pluribo. iõ ̊ ſingularitatis ac ſolitudinis intelligentia pꝛofeſſio cõ⸗
uon recipimus. Sil-· ſoꝛtij.quia aliquod conſoꝛtium eſſe non poteſt ipſi ſoli
notãdũ ex ꝑte plitat;ꝭ tario. neq; ſolitudo ſolitarij recipit faciamus.nec ali⸗

ꝙ recipimꝰ iſta qua eno a ſe diceèt noſtram. Attẽde lectoꝛ hijs verbis ⁊ vide

tuoꝛ alietatẽ.płalita/ zni eee —nJ. E
tẽ diſcretionem. atq ole conſoꝛtij pluralitatem ſignificauit. Pꝛofeſſio g

olcen⸗
M

Mamn
cbie

,„

l

eeſt dicens. Faciamus ⁊ noſtrã.pluraliter enim vtrũ
è& dicitur. Sed hac pꝛofeſſione pluralitatis non di⸗

uerſitatẽ vel multitudinẽ poſuit.ſed ſolitudinem et

ſinglaritatẽ negauit. Sic ergo cũ dicimꝰ plures p⸗

ſonas.vel pluralitatẽ ꝑſonarũ.ſingularitatis et ſo⸗
litudinis intelligẽtiam excludimus.

2

¶ QAuid ꝑ ternariũ ſigniñcet᷑ cũ dicit tres ꝑpſõe. c

¶ Mta eti cũ dicimus tres pſonas. noie ternarij non

qustitatẽ numeri in deo ponimꝰ. vel aliquã diuer/⸗
ſitatẽ.ſᷣ ĩtelligẽtiã ñ ad aliũ niſi ad preʒ ⁊ filiũ ⁊ ſpm̃

ſactũ dirigẽdã ſigniſicamꝰ. vt ſit hniꝰdicti itelligẽ/
tia. Tres pſõe ſũt.vl tres ſũt.pf̃ et filiꝰ⁊ ſpũſſanctꝰ

—

conſoꝛtij eſt pꝛofeſſio pluralitatis. quam pꝛofeſſus

diſtinctöes. ̊ H qtuo:
m?.ſcilicet diuerſita/

tẽ.mitiplicitatẽ.diui

ſionẽ.et ſepatõeʒ. Rõö

autẽ buiꝰ ẽ qꝛ ſeꝑatio
ſupponit diuiſionez.
diuiſio mitiplicitatẽ.

multiplicitas diuerſi

tatẽ.diuerſitas auteʒ
ponit foꝛme vel natu
re diſtinctõez. Et qꝛ
diuinis ẽ nature om/
nimoda vnitas.ideo

cũ nõ recipiat᷑ diuer⸗/

S id ẽ nec tm̃ pr.nec tm̃ filiꝰ. nec tm̃ pater et filiꝰ.ĩ dei. ſitas.nec aliqd iſtoꝛũ
nzut uaoaoaö9a’õdwlte ſut. ſed etiã ſſ.⁊ nõ alius ab hijs. Sily nõ tãtuz qtuoꝛ Ecõtra diſcre⸗
enpahe Augu,. eſt ibi hec perſõa vel illa.vel hec ⁊ illa.ſed hec ⁊ illa ts pecſononie diſtn⸗
JJVU-Q et illa.⁊ nõ alia. Et hoc foꝛe ita intelligẽdũ Augu. ralitatem. luralras
ſatis oſtẽdit vbi dicit. ꝙ illo noĩe nõ diuerſitateʒ in: alietatẽ. Alictas autẽ
Un telligi voluit.ſed ſingularitatẽ nolut. n tm̃ attenditur q;/
“ ¶AQAuid ſignincet᷑ per duo cũ dicitur due pſone.vł tũ ad foꝛmã.ſed etiaʒ
pat er et filius duo ſ. quztu gaſ ppoſienz.
.1. Similiter cũ dicit.ouo ſũt. pater et filius. nõ dualit: ecplarce poſta⸗
Aus tatis quãtitatẽ ibi ponimus.ſed hoc ſignificamꝰ. dviuis recipiũtur. Di⸗
dul nõ eſt tm̃ pater. nec tm̃ filius.ſed pater et filiꝰ.et hic ſtinctio aũt noim pꝛe
nõ eſt ille. ita et de alijg huiuſmodi. Ita etiã cũ dici dictoꝝ hé. Mam de
en mus.pater et filius ſũt due ꝑſone.hoc ſignificamus pꝛimis qᷓ̃tuoꝛ alietas
dum nõ tm̃ pater ẽ pſona.nec tm̃ filiꝰ eſt ꝑſona.ſed pa ct plalitas ĩpoꝛtat di.
ienn ier eſt pſona. et filieſt pſona. et hec no eſt llila. titoem a gte rei ecl
n. Ex à ſẽſu dicit᷑ ĩ ꝑſõis diſtictio vł ꝑſõe diſticte. e ꝑ cõpatiõez ad nr̃am
n. Cũ aũt dicimꝰ diſticte ſũt ꝑſõe.vel diſtictio ẽ in per cognitõeʒ. alietas p
iagu is. cõfuſiõem atq; pꝑmixtõem excludimꝰ. et hanc modũ ſbe. plalitas ꝑ
* non eſſe illã ſignificamus Cũq; addimus. diſtincte mod quãtitatis. æp
ſũt pſõe ꝓpꝛietatibꝰ. ſiue differẽtes ꝓpꝛietatibꝰ.aliã uis nõ ſit ibivere quã
* eſſe hãc ꝑſonãꝗ.et aliã illã ſuis ꝓpꝛietatibꝰſignifica⸗ titas. Diſtictio ãt di
u sRE. I. s n Bitt, ſcretio d rñt.qꝛ diſcre
m?. Et cũ dicimꝰ alia ⁊ aliã.ñ d uerſitatẽ vĩ aliena tio dr ĩ cõpatõe ad vi
wi tõeʒ ibi ponimꝰ.ſᷣ cõfuſiõeʒ ſabellianã excludimꝰ. ſũ. ß diſtictõ ĩ ↄpatõe
ne Qusõ ibi accipiat diſcretio. . aaa tactu Alia at qtu-
ni. W(WMig etiã dicunt diſcrete pſõe. vl cũ dicit᷑ diſcretio in oꝛ dm̃t ſic. qꝛ diuerli /
H alois ec. eãdẽ intelligẽtiã facimꝰ. Eodeʒ em̃ mõ ibi ea eltci enian.
t Raieria 1 diſcre⸗ accipit᷑ diſtictio q̊ diſcretio. Et cõgꝛue dicit᷑ ibi eſſe wrg guaktitste. iaitio
d tioidem. diſcretio yl diſtictio. non diuerſitas. vl diuiſio. ſue ¶ Ftuz ad poſitoez ſiue
n 6 Ambꝛio,. ſeꝑatio. Vñ Amb. in.j.li.de trini. Non eſt iſe pater ad diſcõtinuatiõez.
ni Wqui fili“.ſz inter patrẽ et filiũ expᷣſſa diſtinctio eſf. ſchals tu ad vbi. vk
n⸗ Au irinus trinitas ibi accipiat. g attr diuerſitas eytũ ad
ui Cuů vero dicit᷑ deꝰ trinꝰ. vl cũ dicit᷑ trinitas.id ſigni Bpncipiũ ĩtniſcci. miti.
. O1 oü plicitaſ qtũ ad nume
in u ficari videt᷑ qð ſignificat᷑ cũ dicit᷑ tres ꝑſõe.vt ſicut rũ. diuiſio ad termim
in nõ ßt dici pater ẽ tres ꝑſõe.vel filius eſt tres pꝑſone. ſepatõvero attẽdit᷑ qᷓ;
Contrarietatẽ ap· ita nõ debet dici pater eſt trinitas.vl filiꝰẽ trinitas. tũ ad mediũ itericctũ
ul paretem pꝛcdicto. Hic nõ ẽ ptermitiẽdũ ꝙ cũ ſupꝛa dictũ ſit deũ nec ſingularẽ.nec multipliceʒ
pi⸗ rũ obijcit ⁊ ſoluit. eſſe cõfitẽduʒ.idq; ſanctoꝛũ auctoꝛitatibus ſit cõfirmatũ. In ↄtrariũ videt᷑
ann ſentire Iſido dicẽs.diſtinguẽdũ ẽ inter trinitatẽ et vnicatẽ. Eſt em vnitas
vo⸗ lflſinplex et ſingularis trinuas vero młtiplex?æ numerabit.qꝛ trinitas ẽ triuʒ .
ſii L Vrnitas.Ecce vnitatẽ dicit eẽ ſinglarẽ.⁊ trinitatẽ młtipliceʒ ⁊ numerabilem.
8 Segd ad hoc dicim ꝙ ſin gularem accepit ſicut ⁊ alij accipiũt vnüũ. multipli
eeem vero et numerabilem ſicut alij dicunt titdDuin.

—

34

vnũ.qm̃ foꝛma que dat ecẽ̃.dat eſſe diſtinctũ.ſi igitur

Oꝛ pꝛiuatiue dica us vĩ p eius rõem.
phũs dicit ꝙ vnũ ceſt qd nõ diuidit᷑.ſ iſta ratio data

ber

= intelligetiã eoꝝ que dicũtur in pᷣſenti vi.
. queſtio de terminis numeralibus qᷓliter

aaccipiãtur in diuinis. Et circa hoc pꝛincipa
liter tria querũtur. Dꝛimo querit᷑ de termino nume
rali et ptitiuo.ſicut eſt boc nomẽ vnus.Scdo de ter
mino ſimpliciter numerali. ſi icut eſt hoc nomẽ tres.
Tercio de noic ↄplectẽte vtrũq;.ſicut hoc nomẽ tri
nus. Et qᷓtũ ad pꝛimũ duo querũtur Pꝛimo querit᷑
vtrũ hboc nomẽ vnus dicat᷑ poſitiue vł pꝛiuatiue in
diuis. Scdo vt

ueſtio pꝛrima. a

us röcm. Mam

„

in oibus vꝛ ꝑ ei
eſt ꝑ pꝛiuatoem. igit᷑ vnũ dicit᷑ pꝛiuatiue.¶ Itẽ cõ⸗
mẽtatoꝛ dicit ſup methaphiſicã. ꝙ vnũ et multa op/
ponũtur ſicut pꝛiuatio et habitꝰ.q;ꝛ vnũ dicit pꝛiua/
tõem.multitudo dicit habitũ.ꝙ ſi verũ eſt.vnũ non

tm̃ in deo ſed ĩ oibꝰ dicit pꝛiuatõem. EGS hbocipßm
m

vr rõe.qꝛ vnũ opponitur ei quod eſt multa.aut er/
go cõtradictoꝛie.aut relatiue.aut cõtrarie.aut pꝛiua
tiu e. Mõ ↄtradictoꝛie. hoc pʒ. Item nec relatiue.qꝛ
relatiua ſunt ſimul. ⁊ vnũ depẽdet ab alio mutuo.S
vnũ nõ depẽdet a multis. Nec contrarie.q; vnũ cõ
trarioꝛũ nõ eſt alterius pꝛincipiũ. Sed vnũ eſt pꝛin
cipiũ multoꝛũ.igit᷑ per locũ a diuiſione. opponit᷑ pꝛi⸗

uatiuc. Sed cõſtat ꝙ multa dicit poſitõem. igit vnũ

nõ dicit niſi pꝛiuatõem Itez ꝙ in deo ſpecialiter di
eit̃ pꝛiu atiue.vr. quia vnũ qð dicitur poſitiue eſt pᷣn
cipiũ multitudinis et quãtitatis.ſed in deo nulla eſt

omnino quãtitas. igit᷑ necvnũ poſitiue dicit᷑. ¶ Itẽ

bocip̃m vf.qꝛ ſi deus ẽ poſitiue vnus.⁊ lapis ẽ vnꝰ.

vf igit᷑ ꝙ lapis et deꝰ ſũt duo.igit᷑ deus et creatura

oↄſtituũt numerũ et ſi . deus eſt pars numeri.qdð ſu
pꝛa vnpꝛobatũ eſt. Si dicis ꝙ nõ ſe equit᷑.qꝛ vnuʒ nõ
dicit vniuoce. Illud em̃ nihil eſt vt vr.qꝛ ſi aliquid
ponit. cum illud etiã poſſit ↄuenire creature.ad mi

nus analogice.⁊ ᷣm analogiazʒ attẽdat᷑ muneratõ.

vt cũ dicit᷑ hũanitas et albedo ſũt due eſſentie.ergo
boc nõ ſoluit. Cõtra.ab codẽ habet aliquid eſſe.⁊

ens nõ dicit᷑ pꝛiuatiue ſed poſitiue.pari rõe necvnũ
de aliquo dicitur pꝛiuatie.¶ Itẽ ad ſonat in cõple/
mẽtũ.ſonat in habitũ nõ pꝛiuatõcm.ſed vnũ ſonat ĩ

cõplemẽtuʒ. quia quãto aliquid ꝑfectius tanto ma/
gis iſgucr vnitatẽ.igitur vnũ non pꝛiuatiue di/

teʒ ſi vnũ ẽ pꝛiuatiuũ.ↄſtat ꝙ nõ niſi reſpe

ctu mititudis. Sed ↄtra. nlla pꝛiuatio antecedit ba

bitũ naturaliter.ſed vnũ naturaliter antecedit mul/

ta.igitur vnũ nõ eſt pꝛiuatio.i¶¶ Itẽ nlła pꝛiuatio cõ

tio.
nio fuit et mgfr̃i pꝛincipalitcr. ꝙ quicquid ſit in crea

ſtituit ſuũ habitũ.nec ſaluatur in illo.ſed vnũ ſaluat
in multis.et illa cõſtituit.igitur nõ opponit᷑ vt pᷣua/

igitur nõ accipit᷑ pꝛiuatiue ꝙ quoꝛũdã opi

turis de boc noie vnũ.in veo non dicitur poſitie ſed

pꝛiuatiue vt dicit in litera.et aſſumit autoꝛitateʒ ab

byla.q;uis hilarius nõ dicat expꝛeſſe.niſi ꝙ hoꝝ no
minũ vſus in deo inuẽtus eſt magis cauſa pꝛiuandi
qᷓ; aliquid ponẽdi.Et ratio ſua fuit.quia vnũ poſitie

dictũ eſt pꝛincipiũ quãtitatis et numeri.deus aũt in

ſe nõ habet quantitatẽ.nec in ſe eſt numerabilis.nec

aglij cõnumerabilis. Sed q;uis bec poſitio ꝓbabilis

habeatur. tamen cõmuniter nõ tenetur. Et ratio hbu
ius eſt.quia cuʒ vnũ multo cõpletius ſit in deo qᷓ; in

creaturis.multo foꝛmalius ibi dicit᷑ poſitiue.Et rur

Su ſm ſubſtãciãvl vᷣm relatõey.

ſus.cũ oĩs vnitas ad pᷣmãvnitatẽ reducat᷑ ⁊ nõ ẽ fe
ductio habitus ad pᷣuatõeʒ. neccſſe ẽ ꝙ vnũ i dco ali
qd ponat. Et ꝗꝓpterea dicedũ ꝙ ẽloqͥ de ̊ noĩe vn⸗
i tareSrr Ain ad rẽ itellecta. vel eỹtũ ad rõcz in⸗
telligẽdi Si em̃ loq̃mur qtũ ad rõcʒ itelligẽdi ſic di
co ꝙ dicitur pꝛiuatiue vnũ.et ratio eius pꝛcaſſignat᷑
per pꝛiuatõem diuiſionis ſiue multitudinis.et bocẽ
quiavnũ eſt pꝛimũ.⁊ pꝛima nõ habent intelligi a no

bis et notificari niſi per poſterioꝛa.et inde eſt. ꝙ pꝛi-/

uatiue dicitur vnũ.vnitas in ſubſtãcia.quãtitate. ct
qualitate. ⁊ quia habet aliquid pꝛius per qð poſſiti
telligi dicitur poſitiue.vt idẽptitas.cqualitas.ſimili⸗
tudo.cet eoꝛũ oppoſita pꝛiuatiue.Si aũt loquamur
qᷓ;tum ad rem intellecta.ſic vnũ habet reſpectum ad
materiã.et babet reſpcctũ ad foꝛmã. Rationc reſpe
ctus ad materiã cſt in ſe indiuiſũ.tamen potentia di
uiſibile.et quia potẽcia materialis ſe habet per mo/
dum pꝛiuatõis.ſimiliter ct vnũ.Ratione reſpectꝰad
foꝛmam que dat eſſe diſtinctum et limitatum.ſic di-

cit poſitõem. Om̃ igitur in deo cſt vnuʒ omnino ſe⸗
cũdum foꝛmam. in creaturis attẽditur.et ſecůdum

foꝛmam.et ſecũdum materiã.hinc eſt ꝙ ſoluʒ in deo
poſitiue.in creaturis vcro aliquãdo accipitur poſii
ue.aliquãdo uantcct ſöundhrom
obijcitur pꝛimo.qꝙ diffinitur ſiue noti
ue patet reſponſio.quia ſecũdum rõem ſui nominis
co ꝙ pꝛimũ.ſic debet notificarii Ad illð quod obij
citur ſecũdo qd opponitur vt pꝛiuatio.dðᷣm ꝙ vnũ
per reſpectũ ad numerum accipitur pꝛiuatiue. ct ſic
accipit cõmẽtatoꝛ. Per reſpcctũ ad foꝛmam. cõtra/
ric accipitur ſecũdum qꝙ multitudo foꝛmaliter acci/

pitur. Per reſpectũ ad actum cõſequẽteʒ quiẽ men
ſurare accipitur rolatiue. et ſecũdum genus relatio/

rum in quo vnũ non dependet ab altero.ſicut patet
in ſcientia et ſcibili.et ſic diuerſe ſuper hoc opinides
ſũtvere.¶ Ad illud quod obijcit᷑ ꝙ in deo nõ eſt n

multitudinis ſecũdum generalem nominis ratõeʒ.

H illa pꝛiuatio.et ſinominetenus ẽ pꝛiuatio.tamẽ re

aliter eſt poſitio.quia quãtomagis eſt pꝛiuatio diui/
ſionis in aliquo.tanto illud eſt cõpletius et perfecti
us. cum igitur in deo ſit perfectiſſima vnitas.ibi ac
cipitur ſecũduz omnimodã pꝛiuatõem multitudis.
boc aũt mõ dicit᷑ vnũ.qð nõ hʒ actu mlſtitudinẽ.nec
ẽ in potẽtia ad multitudiem. ncq; ꝑ diffinitõem.ne-
qʒ per aggꝛegatõcm. Hoc aũt vnũ eſt perfectiſſimũ
et ſummũ et infinitum. et illud non eſt in potẽtia ad
numerum. et hoc non eſt alij connumcrabile. et hoc
modo eſt i ſolo deo. Et ſic patet ꝙ dicitur deus vnꝰ
poſitiue. et quomodo differat vnitas eius a creatu⸗
ra. ¶ O igitur obijcitur ꝙ vnũ ẽ pꝛincipiũ multitu
dinis. Ddm. ꝙ verum eſt in vnitate creata. ſed non

eſt verum in vnitate perfecta et increata. Dico pꝛn

cipium intra ſe ſicut pars. Ande ſi dicatur de?2 cre⸗
atura ſunt duo.aut boc impꝛopꝛie dictuz eſt. et duo
cadit a rationc numeri ſecundum rem. Aut ſi dicat
numerũ. poc eſt ſolũ a parte intelligẽtis. qꝛ cũ intelli
git diuerſa ⁊ diſtincta. accipit ſub ratione numeri ſi
cut cum intelligit intellectus noſter cõcernit tepus.
eſtio.ij. b .
Ntrum vnus dicatur ſcoᷣm ſbam an ſecũdum rcla⸗
tõem. O ſecũdum ſbam vr.quia ens et vnũ conuer
tũtur ſicut vult ppbũs ⁊ Boe. ß ens dicit ſecũdũ ſub

ſtanciã igitur ⁊ vnũ. Ote h conccdit᷑p. ⁊ fa ſſ.ſut

Ad illud qd
icatur pꝛiuati

cipium mumerãdi cc. doᷣm.qꝙ vnum dicit pꝛiuatocʒ

ömap
Acketäi
le O
ſtw eſen
inun⸗
ſkegnin
Ulrdus;
huſngah
ſitlicſetti
RKH

nüas

Wüdiern
Minngt
Vizticng
chnuig

A . .

enns .
Amndhe
Afni⸗
(nriiine
ae
Leniſung
nc
ene
enwn
iniig
Wrait
„
driene
* 1
ℳ6%
n
, 1 ene
„αα²
pinim
. 4 4 4
„7, 7
. 6.
tiͦmnich

Mcmmn,
Frnuzt
in“

10

nus deus. ſed ſi ſunt vnus deus.cum deus nõ dimi
nuat de rõne vnius.gꝗ ſunt vnus. Secd nihil vicit᷑ in
ſumma de tribus ſingularit᷑ qð nõ dicat᷑ ſubſtãtialr.
igit᷑ ⁊c. Si dicat᷑ ꝙ qn adiectiue tenet᷑ tunc nõ dicit
ſubſtatialiter. Contra.eadem eſt ſignificatio termi/
niqñ tenet᷑ ſubſtãtiue. ⁊ q tenet᷑ adiectiue. Ité
cũ ſubſtantiuat᷑ in neutro genere dẽ ſubſtantialiter.
cũ igit᷑ eadẽ ſit ſigniſicatio termini in maſculino ⁊ in
neutro.cũ eadẽ ſit impoſitio.igit᷑ dĩ ſubſtantialiter
in maſculino. Pꝛeterea alia nomia in maſculino di
cunt᷑ ſubſtãtialiter.vt hoc nomẽ eternus.AUñ in ſim
bolo. Mon tres eterni.ᷣ vnus eternus.ſiir g̊ vnus.
Item cũ dicit᷑ pᷣ eſt vnus.aut tenet᷑ ſbaliter. aut
notionalit᷑. Si ſubſtãtialiter.habeo ꝓpoſitũ.Si no/

dici ſed duo. ¶ Itẽ notio ⁊ ꝓpꝛietas ſunt idẽ.igit᷑ cũ
ꝓꝛietas dicatur q; cõuenit vni ſoli.nulla notio pot
dici de tribus.ſed boc nomen vnus pᷣdicat᷑ de quali
bet ꝑſona.igit᷑ nõ dicit notionẽ. ¶ Contra.regula ẽ
ſuperius habita.di.xxij. Omne qð pᷣdicat ſſᷣam vel
eſſentiã. dicit᷑ de tribꝰ ſingulariter in ſumma. ſᷣ hoc·
nõ conuenit buic noi vnus.igit᷑ ⁊c. ¶ Itẽ nibil per
einens ad eſſentiã ſiue ſbam.multiplicat᷑ ſiue pluri-
ficatur.ſed boc qdð eſt vnus plurificat᷑.quia paterẽ
vnus.⁊ filius ẽ vnus.⁊ ſunt duo.quia vnus ⁊ vnꝰ.
ergo ⁊c. ¶ Itẽ idẽ eſt eſſe vnũ ⁊. e diſtinctũ. ſed cũ
de pater eſt diſtinctꝰ.hoc qdð eſt diſtinctus nõ dicit᷑
ſubſtantialiter. igit᷑ nec boc ek vuvr⸗ Rante⸗
ſpectu cuiuſcũq; termini ẽ dicere aliũ in diuinis.ille
terminus dicit relationẽ. vñ non dẽ alius deus.ſed
reſpectu eius ꝙ eſt vnus ẽ dicere aliũ. Mã pater eſt
vnus.⁊ filius eſt alius. ⁊c.¶¶ R.dm.q cũ rõ vni
tatis ſit rõ diſtinctionis cum indiuiſione.in diuinis
autẽ ponamus eſſentiã indiſtinctã ab alijs cẽntijs
ꝓſeipᷣam.⁊ pſonã diſtingui ab alijs ꝑ ꝓpꝛietatẽ.ne

ceſſceſt etiã in diuinis ponere.⁊ vnitate eſſentialem

13

⁊ pſonalẽ.Qm̃ igit᷑ ꝑſona non eſt aliud ab eſſentia.
vnitas eſſentie ⁊ pſone. non ſunt due vnitates m
remiſ vna rõne differens. Ideo vnitas de hac ⁊ illa
nõ dicit᷑ equiuoce.qm̃ nec illi nec iſti imponit᷑ ſxcia

11 liter. Quia g& ↄcretũ nõ accipit ſpecialẽ fignificatõnẽ

ababſtracto.hoc nomen vnus impoꝛtat in diuinis
vnitatẽ eſſentialẽ ⁊ pſonalẽ.⁊ cũ adiectiue tenet᷑.in/
differenter impoꝛtat vtrãq;.determinat᷑ aũt per ad/
iunctũ. cum em̃ addit᷑ termino eſſentiali impoꝛtat
ſtentialé cũ addit᷑ termino notionali. impoꝛtat p/
ſonalem. cũ ant ſubſtantiuat᷑ neceſſe eſt ꝙ ſcipo de/
erminet᷑. Et ideo cũ neutruʒ genꝰ impoꝛtct ꝙ dicit

ſub indiſtinctione. in neutro ↄuenient attributũ eſt

ſiue appꝛopꝛiatũ vnitati eẽntiali. In maſculino vo
qʒ impoꝛtat diſtinctionẽ ⁊ ſuppoſitũ certũ.⁊ quia di
cit rõnẽ ꝓducentis.appꝛopꝛiatũ eſt vnitati pſonali.
Et ideo pʒ ꝙ ſic nõ accipit᷑ vt ens.neq; vt conuerti
bilecum eo.ſed ſolum in neutro. Patet etiã ſcᷣm q;
ibi eſt fallacia figure dictionis.ex cõicatione iſtiꝰter⸗
mini vnus. Muis em non variet᷑ ſignificatio ꝑ ſub
ſtantiuationẽ.neq; ꝑ generis diuerſitatẽ.põt tñ nibi
lominus diuerſiſicari modus ſupponendi maxime
ſi vſus hoc facit.⁊ rõ ſit cõueniens vſui. Ac illud
quod obijcitur ꝙ eternus dicit᷑ eſſentialit. patet re⸗
ſponſio.q; eternitas d ſolũ eſſentialit᷑.ſed vnitas p
ſonaliter. Aliquitñ dicunt.qꝙ hoc eſt in boc nomine
vnus.q eſt nomẽ partitiuũ et habẽs in ſe articulũ.

¶ Ad illud qdð obijci᷑ aut pᷣdicat notionẽ c. dᷣm.

—

XAIIII.

pᷣ̃dicat notionẽ. ſed attendendũ.q; non qᷓ;cunq;.ſ

Daque facit eſſe vnũ.⁊ illa ẽ vna in qlibet ꝑio⸗/
paternitas. Et cõiter.vt ꝑ hoc nomẽ relatio.notio.

na. le illud qd obijcit᷑. notio dꝛ de vno.dpm. qꝙ ẽ
ſignincare notionẽ ſub rõne ꝓpꝛia.vt ꝑ hboc nomen

vnitas.⁊. ꝓpꝛietas.que idẽ dicunt ſub rõnibꝰ diuer/

te in ſe indiſtincta.⁊ ab alijs diſtincta.
Ecundo pꝛincipaliter querit᷑ de noibus pure
.mnumeralibꝰ.vt ſunt duo ⁊ tres ⁊c. Et circa hoc
ſimilit᷑ querunt᷑ duo. Pꝛimo vtrũ dicant᷑ poſitiue.

aut pꝛiuatiue. Sco vtꝝ dicant᷑ ſᷣm ſubſtantiã.aut

m relationem.

tionaliter. ſed pẽ hy duas notiones.igit᷑ non dʒ vnꝰ ( Oꝛ dicant᷑ pꝛiuatiue ſolũ. videt᷑ auẽte mgri qͥ dicit

ꝙ hoꝝ vſus magis eſt inductus cauſa pꝛiuandli qᷓ;
onen i er viqe ꝑ auẽtes alioꝝ firmani autoꝛitas
magiſtri.i
eſt vnũ.in qͥ nullus eſt numerus.ſed in diuinis vnũ
eſt veriſſime.igitur in diuinis nõ eſt numerus. ꝙ iſti
termini in diuinis aut falſo dicunt᷑ aut non pᷣdicant
numerũ.Sed nõ dicunt aliud q; numcrũ.ſi aliquid
ponunt.igit᷑ ⁊c.

eſt memeris.i.diuiſionis ſᷣm ethimologiã.ſed in deo
nõ cadit diuiſio.& nec numerꝰ.igitur idẽ qð pꝛius.
Icẽ dicit phᷣus ꝙ; numerus eſt multitudo menſis
rata per vnũ.ſed in deo nõ cadit menſuratio cũ ipſe
ſit immenſus.igitur ⁊c. ¶ Item videt᷑ hoc ꝑer ratio

ſis.ſenſus em̃ eſt ꝑſona vna.i.vnica ꝑſonali ꝓpꝛieta

Dicit em̃ boetius in li.de trini. IJllud vere

¶ Itẽ Iſido. dicit. Numerꝰvirtus

nem. A quocũq; remouet᷑ genus.⁊ ſpẽs.ſed genus

quantitatis remouet᷑ a deo.ergo ⁊c̃. tẽ in quo⸗/
uuch eſt genus. neceſſ eſt ponere aliquã ſpecicrũ.
igit᷑ ſi numerus eſt in deo. vel ibi eſt trinarius. vel bi
nanus.vel aliquis alioꝝ. Sed ſancti oẽs ſpecies ne
gant. igit᷑ ⁊ genꝰ.igitur idem qdð pꝛius..¶ Contra.ſi
tm̃ pꝛiuatiuce tres diceret᷑.quia nõ ſunt vnꝰvel duo.
tunc igit᷑ pari ratione poſſet dici chimẽ ſunt tres. q2

nõ ſunt vna vel due.ſed illud non dicitur.igitur .

¶ Itẽ ꝙ dicat numerũ videtur. Euſebius dicit. In

diuinis eſt numerus ſed nõ oꝛdo. Sed ſi eſt ibi nu

merus.tunc cõtingit illũ ſignificare.⁊ ſi hoc.ergo po
ſitiue tenent᷑ dictiones que illum ſignificant. Ite
Berñ.Si vna eſt eſſentia.⁊ tres pſone.quis nume⸗
rum neget.q.d.nullus.igit᷑ ⁊c.¶¶ Nẽ
ratione.quia diſcreta quantitas eſt

maioꝛis abſtra/

ctionis ꝙᷓ continua.igit᷑ diſcretio magis qᷓ; duratio.
Segd nomen dicens in diuinis durationẽ dicit poſi⸗

tine vt eternus.igit᷑ et nomen dicens diſcretionem.
¶tẽ in qcunqʒ eſt ponere ſpẽm poſitiue.eſt pone
re genus.ſed in deo eſt poncre trinitatẽ.igit plura

litatem.¶ E. ad pᷣdictoꝝ intelligentiã notandum.

ꝙ poſitio magiſtri fuit ꝙ bhmõi noia numeralia nõ

bocipᷣm videk

ponerent aliqͥd in diuinis ſed pꝛiuarent. ſicnt patet

in l̃a. Et ratio huiꝰ poſitionis fuit. qꝛ bmõi nomia
ſi aliquid ponunt.vtiq; numeꝝ ponunt. ſed numeꝝ
dicit nõ eſſe ponendũ in diuinis.⁊ ideo dicit ⁊ auto
ritas ſanctoꝝ cõfirmat. Cũ em̃ in diuinis nõ ſit diui
ſio et ſeparatio.nõ ſit etiã aggregatio.non ſit etiam
menſuratio.⁊ numerus ſeparationẽ impoꝛtat antæ

cedenter. æ aggregationẽ menſurationẽ conſequẽ.

ter. numerus in diuinis nõ eſt ponẽdus.ideo etiam
dictiones numerales in diuinis nõ dicunt aliquid.
ſed magis pꝛiuant.maioꝛẽ ſcʒ numeruʒ ⁊ minoꝛem.

.

ueniens ſi interius attendat᷑. Poſitio em̃ deſtruit ſe⸗
P

17 ſtantias.quoꝝ vtrũqʒ eſt contra fidẽ.

ipſam. Ponit em̃ & nomina deſignantia pluralita/
tem dicant᷑ pꝛiuatiue. Similiter et noia ſignificãtia
vnitatem. ⁊ ſi hoc. ſic inuicẽ opponunt᷑ vt vtrũq; ſit
pꝛiuatio alterius. erit ibi circulatio in notificando.
⁊ ſi vtrũq; alterius pꝛiuatio eſt. cũ pꝛiuatio nõ ſit pꝛi
uationis ſed babitus.vtrũq; aliquid ponit. et ita ſi
dicunt᷑ pꝛiuatiue. dicunt᷑ poſitiue. ⁊ ſic poſitio non
eſt cõueniens. Ratio ſümiliter poſitionis nõ eſt cõ/
uenienter affumpta. Mã numerus impoꝛtat diſtin/
ctionẽ.et ſuꝑ hoc ↄpoſitionẽ aggregationis.⁊ q;uis

in diuinis nõ ſit aggregatio.nibilominus eſt diſtin /B

ctio. ideo numerus nõ ſimpliciter remouendus eſt
a diuinis.ſed numerus talis.Et mgr̃ omnino remo
uet. ideo in poſitione ſua defecit. Et in illo aritculo
cõmuniter nõ tenet᷑ a magiſtris pariſieñ. Concedẽ
dum igit᷑ ꝙ bmõi noia vicnnr paſineſnen ꝓpbant
rõnes ad hoc inducte.⁊ concedendum ꝙ in diuinis
aliquo mõ eſt numerus. aliquo mõ non. Mam vᷣm
ꝙ dicit diſtinctionẽ perſonalẽ ſᷣm oꝛiginẽ. ſic doᷣm ẽ

numerũ eſſe in diuinis.ſᷣm auteʒ ꝙ aggregationen⸗

merus in diuinis.¶ Ex his patent obiecta. Mã ra/
tiones ad pꝛimã partẽ ꝓcedunt de numero ᷣm eam
acceptionẽ qua ſumit᷑ in iſtis inferioribus qtuʒ ad
cõditiones pᷣdictas.Vñ in ſenſu ſuo veꝝ cõdudunt
ꝙ ibi nõ eſt numerus.Similiter rõnes ad partẽ op
poſitã ꝓcedunt ſᷣm ꝙꝙ numerus diſtinctioneʒ certã
impoꝛtat. ⁊ hoc quideʒ eſt ponere in diuinis.et ideo
veꝝ concludunt in ſuo ſenfu. Unde in diuinis ne/
gandũ eſt eſſe numerũ ſimpliciter.ſed concedenduʒ
eſt numeꝝ eſſe ꝑpſonarũ. illud tamẽ qð obijei-
tur de quantitate cõtinua et ſpecie numeri.dicendũ
ꝙ nec quantitas continua eſt in deo. quia eternitas
non eſt quantitas.nec trinitas eſt ſpẽs numeri.
Atrũ pᷣdicta nomina dicant᷑ in diuinis ᷣm ſubſtan
tiam aut m relationẽ.Et ꝙ; m ſubſtantiã videtur.
AQAuia ſicut dicit Boetius ⁊ Augꝰ.Quãtitas in ſub
ſtantiã tranſit. ſed numerus quantitatem dicit.ergo
tranſit in ſubſtantiã.gꝙᷓ dictiones numerales ſᷣm ſub
ſtantiã dicunt. ¶ Item omne nomẽ qð dicit᷑ ad ſe.
dicit᷑ ſm ſubſtantiã.ſed duo ⁊ tres eſt nomen ꝗð dẽ
ad ſe.nõ ad aliud.̊ dicunt᷑ ſᷣm ſublantia gſ⸗ em
cuʒ dicit᷑ pater ⁊ filius ⁊ ſpũſſanctus funt hoc ꝙ eſt
tres.aut dicitur notionaliter.aut eſſentialiter. NMon
norionaliter. quia nulla ẽ notio qᷓ cõmuniter dicat
de tribus.igit᷑ dvᷣ eſſentialiter. ¶ Itẽ notiones ſunt
quinq;ʒ.ſed ſi termini numerales impoꝛtant plurali
tatem notionũ. igit᷑ erit numerus quinarius in di/
uinis.igit᷑ nõ tres ſed quinq; ſunt.ſed hoc eſt falſuʒ.
igit᷑ nõ dicunt᷑ notionaliter.ſed dicunt᷑ eſfentialiter
ſiue ſubſtantialiter. ¶ Contra. omne nomẽ ꝑtinens
ad ſubſtantiã nõ dicit᷑ pluraliter ſed ſingularitcr.ſ
tres tiñ dꝛ pluraliter.ergo nuilo mõ dicit᷑ ᷣm ſubſtã
tiam.& dicit᷑ ̃m relationẽ. ¶ Itẽ omne nomen ſub

⁊ diuiſionẽ ilE dicit.non eſt ponendus nu

ſtantiale pᷣdicatur de qualibet ꝑſona.ſed tres denu

la pſona pᷣdicatur.ergo ⁊c. ¶ Itẽ ſi hoc nomen tres
hm ſubſtantiã dicit᷑.ergo licet addere terminũ ſub/
ſtantialẽ.igit᷑ poſſumꝰ dicere tres deos vel tres ſub/
nti⸗ dðm. q;
aliqui voluerunt dicere ꝙ hmõi termini numerales
nibil aliud dicant in deo qᷓ; hoc nomen ꝑſone plura
liter. Unde ſi dicat᷑ ꝑſone ſunt tres.idẽ ſubijcitur ⁊
pᷣdicatur.⁊ ratio ⁊ modus intelligendi bic eſt. quia

.

ſi ponerent᷑ foꝛme eſſe ab eterno.ſicut impom? otᷣx⸗
toni ꝙ poſuit.tunc plures eſſent.et in aele⸗
numero.ſʒ numerꝰille.nec eſſet ꝓpꝛietas.nec paſfio
cõſequens.ſed ipſe foꝛme numerales.⁊ ꝑhuncmo/
dum dicere tres in diuinis nõ eſt dicere niſi tres pſe
nas. Sed illud nõ opoꝛtet dicere.qm̃ ſi idẽ eſſet om
nino.tunc videret᷑ eſſe nugatio ſi dicerent᷑ tres pſo⸗
ne vna ꝑpſona.et videret᷑ non plus dici cum dĩ tres
ſunt ꝑſone et pſone ſunt ꝑſone. ¶Et ꝓpter boc aliꝰ
modus dicendi eſt. ꝙ buiuſmodi termini numera⸗
les dicunt᷑ m relationeʒ.et impoꝛtant notiones.et
hoc patet. quia in diuinis impoꝛtãt diſtinctionem.
diſtinctio autẽ eſt a ꝓpꝛietatibus. Ande tres impoꝛ
tat ꝓpꝛietateʒ triũ perſonaꝝ in concretione. Notio
autẽ inq;tũ conuenit ſoli deo dicit᷑ eſſe ꝓpꝛietas.in⸗
qtum vero ab alio diſtinguit.dicit᷑ eſſe vnitas. Añ
dicunt᷑ ꝑſone tres tribus ꝓpꝛietatibus diſtincte. Et
ſi tu queris.quid dẽ qũ dẽ tres notiones.Dm ꝙ ſe⸗
ipſis diſtinguunt᷑ ꝓpꝛietates.ideo nõ dicit niſi notio
nes ipſas. ¶Al illud igit᷑ obijcitur ꝙ quantitas 18
tranſit in ſubſtantiã.dᷣm.qꝙ numerus in creatunis
eſt quantitas.ſed in deo dicit relationẽ.⁊ hoc patet
ſic.diſtinctio in creaturis eſt per alicuius ꝓpꝛietatis
vel qualitatis appoſitionẽ.⁊ita ꝑ additionẽ.vbi aũt
additio ibi limitatio.vbi limitatio ibi vnius ab alio
diuiſio.⁊ vbi hec ſunt ibi aggregatio diuerſoꝝ ⁊ mẽ
ſuratio.⁊ quia quãtitat eſt mẽſurare.ad diſtinctio/
nem in inferioꝛibus ſequit᷑ numerus.et eſt modus
eſſendi cõſequens materiã cũ foꝛma. In diuinis au
tem eſt diſtinctio ꝑ oꝛiginẽ nõ ꝑ additionẽ alicuius.
⁊ideo nulla additio.nulla limitatio.⁊ vbi hoc non
eſt.nec mẽſuratio.⁊ ideo nec quãtitas.Sed vbi oꝛi

go. ibi habitudo ⁊ relatio.⁊ ideo in diuinis numerꝰ

non dicit quantitatẽ ſed magis relationẽ. ſed qm̃ re
latio nõ tranſit in ſubſtantiã.igit᷑ nec termini nume
rales.¶ Ad illud qdð obijcitur ꝙ dicunt᷑ ad ſe. dicen
dum.qꝙ nomen dici ad aliud.põt eſſe duplict᷑. Ano
mõ intra vel extra. vel implicite vel explicite.Et illð
nomen ſubſtantialiter dicit᷑ qd non dꝛ ad aliud nec
intra nec extra.nec implicite nec explicite. Sed ter/
minus numeralis dicit relationeʒ ad aliquid intra.
quia impoꝛtat diſtinctionẽ numeratoꝝ.⁊ implicat
relationẽ. ¶ Ad illud qdð obijcitur nulla notio dicit᷑ 20
de tribus. Dom qꝙ ven eſt nulla notio determinata.
ſed ↄmune ad notiones ᷣm rationẽ dicit᷑ &᷑ tribus.
vt hboc nomẽ relatus. ⁊ boc nomen diſtinctus. ⁊ alia
nomina ↄſimilia.¶ Ad illud qd obijcitur ꝙ notio/ 21
nes ſunt quinq;. Odm qꝙ tres nõ quaſcunq; notio
nes impoꝛtat.ſed ſolũ ꝑſonales. Ala em̃ notio que
facit illã perſonã eſſe perſonã.et ab omnibus diſtin
ctam.illa dicit᷑ vnitas perſone intũ dat eſſe diſtin⸗
ctum.et illa notio eſt vna vnius. ſicut vna ẽ vnitas
vnius.⁊ ille ſunt tm̃ tres.et ideo cũ ſint tres vnita/
tes in tribus perſonis. binc eſt ꝙ perſone ſolũmodo
tres dicunk. r”Mẽ
Ercio pꝛincipaliter queritur de differentia no/
minum numeraliũ. ſicut eſt hoc nomen trinus
itas.Et circa hoc q̃runt᷑ duo. Pꝛimo vtrum
buiuſmodi noia impoꝛtant vnitatẽ. Secundo dato
ſic. qrit inſct illa vnitas quã impoꝛtant.
M ueſtio.ſ.

☛

9

Wꝛ impoꝛtent vnitatẽ. videt᷑ pꝛimo ꝑ ethimologi.·

trinitas em̃ dicit᷑ quaſi tn vnitas. ſimiliter tnin.
¶ Itẽ boc viget. qꝛ in diuinis reperit boc nomen

itssd
nenn
licinme
Uiinistee⸗
bochonet
ienti
Nitinue
ltn
lamn
6lunm anc
nlsionsn
Cetsich
rdictu
iins
Fingrius
necboen
Gn
Vnita
onnne
nnaſti

her bie
Nanſ
nen. totn
11 hu
fowcknn
ain futate
Gltnloil
ſtocino
1) ſantſin
nitaooolee
ſagutturpin
ſoͤckplr
talenotnen
cſencun
tenetpl
ſuneſaſa
onſuppol
Nble l
lunqſa
Uligsverdid
Ccit obintc
liceneßd

(Cinſmndt
fnto
ſeltoce
Cchrwonnn
Nſaitemni
4
cſencs

Phonnine
Morantont

2 XXV
i trinitas.ſed nõ boc nomen trinarius. Sed bec duo noſmen trinitas dicit eſſentialẽ vnitates.pari ratio/
SW eandem pluralitatẽ impoꝛtant.ergo hoc nomen tri ne et hoc nomen trinus.¶ Item nec boc nomẽ tri
K,MU/ð nitas.ſi recipiatur in diuinis.hoc nõ eſt rõne plura/ nitas nec hoc nomen trinus dicit᷑ de perſona.ergo
WlHũlZ litatis.ergo hoc nomen trinitas vltra pluralitatem nõ impoꝛtat vnitatẽ perſonalẽ. Non em̃ hec conce
Ner i aliqd impoꝛtat. ⁊ nõ niſi vnitatẽ.ergo ⁊c. ¶ Itez in itur.pſona eſt trina vel ꝑpſona eſt trinitas.¶ Con/
Wðqqñꝗ‧ diuinis recipit boc nomen trinus.ſed nõ recipitur tra. Huiuſmodi nomina ſimul impoꝛtant vnitateʒ
Nmn tzin boc nomen triplex.nõ em̃ dicit᷑ deus triplex ſicut di et pluralitatẽ.ſed ſola vnitas ꝑſone eſt plurificabi/
ſt 3 citur multipliciter in litera. ſed fides ↄmuniter dicit lis uon eſſentie. ergo impoꝛtant vnitatem perſone.
ſinitn deũ trinũ.igitur aliquid dicit vltra hoc 5* eſt tr·¶ Item vnitas eſfentic pᷣdicatur de patre.ſed neq;
ei 1 plex.ſed no pluralitatẽ.igitur vnitatẽ. Itẽ multi⸗ boc nomen trinus.neqʒ boc nomen trinitas pꝛedi/
Äů en pliciter dicit᷑ ſupꝛa di xxij. trinitas eſt nomen colle catur de patre.igitur ⁊c. ¶ Itẽ vnitas eſ. entie pꝛe/
Reise ctiuum.ſed nomen collectiuũ noꝝ tm̃ impoꝛtat plu icatur de cẽntia. ſed nequaq; dicit᷑ eſſentia diuina
ring A ralitatem. ſed etiã vnitatẽ. ergo ⁊c. ¶ Contra.ex tri qeſt trina. igitur nõ dicit vnitatẽ cſſentialẽ.¶ Querit᷑
riin „ bus pſonis nihil vnũ fit.ſed ex pluribus vnitatibus igitur qua vnitatẽ impoꝛtent.⁊ vtrum dicantur iſta
ni creatis aliquid fit ſiue reſultat. ergo numerus in cre nomina m ſubſtantiã an ſ̃m relationẽ. Et cum di/
ningmin aturis dictus potius debet impoꝛtare vnitatem q́; cantur de omnibus ſimul in ſingulari.videntur dici
rdesannn in diuinis.cum ergo dicit᷑ in creaturis binarius vel Fm ſubſtantiã. cũ iterum nõ dicant᷑ de aliquo ſigil/
Ennse trinarius.ita impoꝛtat numeꝝ ꝙ nec vnitates.ergo latim.nõ videntur dici ſjm ſubſtantiã.¶ RE. ad pꝛc
Prsthi nec hoc nomen trinitas debet in diuinis impoꝛtare dictoꝝ intelligentiaʒ.dm ꝙ ad hoc conſueuit dici
lutgftine ¶ Item ſi trinus et trinitas impoꝛtant pluralitatẽ ꝙ hoc nomen trinitas duplicẽ babet ethimologiã.
ngr et vnitatẽ.cum nullũ nomen ſit diſtinctũ ⁊ indiſtin· Ano modo trinitas dicit᷑ vnitas ter.⁊ ſicnomẽ nu 2 5
nttne ctum.nec habeat pluralitatẽ diſtinctionis ⁊ vnitatẽ incralc cadit in eo vt complementuʒz.⁊ ſic dicit᷑ ̃ᷣm
öckpan indiſtinctionis.de nullo noie in diuinis poterit dici. relationẽ.ſicut termini numerales.et vnitas quam
enite i ¶ Ntem ſi vnitatẽ impoꝛtat.ergo cum idem non de impoꝛtant eſt vnitas ꝑſonalis non eſſentialis.quia
S beat ſibi copulari.male ⁊ nugatoꝛie dicitur in bym/ illa plurif. cat᷑. Alia etbimologia eſt.trinitas eſt vni⸗
rbie no confeſſoꝛum in fine.qui ſupꝛa celi reſidens cacu/ tas trium.⁊ tunc vnitas nõ numerat᷑ ſed ſignificat
und men. totius mundi machinam gubernat trinus et vt cõmunicabilis a tribus.⁊ qm̃ hec vnitas eſt eſſen
Bimen * vnus. ¶ N.diccendum.qꝙ quia in diuinis ſingulari tialis.ideo impoꝛtat vnitatẽ eſſentialẽ.⁊ bec quidẽ
l modo eſt numerus ſcʒ ex diſtinctione ſuppoſitoꝛuʒ cethimologia abſq; dubio habet veritatẽ. Sed pᷣma
iin cum vnitate foꝛme. ſpcciali debuit expꝛimi nomine nõ videtur habere vcritatẽ. MHam cũ eandẽ ſignifi
Rnhintic qð ſimul dicit pluralitatẽ et vnitatem. quia ergo hu cationẽ habeat trinus ⁊ trinitas.ſi illa eſt ethbimolo
Am iuſmodi nomina impoꝛtant pluralitatẽ et vnitateʒ. gia trinitas ter.tũc trinus diccret᷑ vnus ter. HNoc au
nntimd 2 idco ſunt ſimilia nominibus collectiuis. Sed quia tem nõ poteſt dici de deo. videlicet ter vnus.cum ta
uuanchere vnitas collectiuoꝝ eſt vnitas aggregationis q̃ con / men dicat᷑ trinus. ꝓpter qð dicenduʒ. ꝙ buiuſmodi
inen ſequitur pluralitatẽ. hic autẽ eſt vnitas foꝛme que nomina impoꝛtant vnitatẽ foꝛmalẽ ſiue eſſentie cũ
trifen nõ eſt pluralitateʒ cõſequens.idco nõ eſt collectiuũ pluralitate ſuppoſitoꝝ.⁊ ideo habent quodãmodo
tale nomen.Et ideo dicit magiſter ꝙ eſt quaſi colle naturã termini ſubſtãtialis.in hoc ꝙ dicunt᷑ de tri
ndhad etiuum.Et per hoc patet pꝛimũ in contrariũ. Con/ bus ſingulariter.⁊ termini numeralis in hoc ꝙ di⸗
wimarſt⸗ cedendum ergo ꝙ impoꝛtat pluralitatez et vnitatẽ. cuntur de nullo per ſe.¶Ad illud qð obijcitur ꝙ ſo
wntn ¶Aã illud qð obꝛ nullũ nomẽ impoꝛtat ſimul vni/ la vnitas perſonc eſt plurificabilis.dðᷣm.qꝙ trinitas ?
miarg tatem et pluralitatẽ. Dicendũ ꝙ hoc veruʒ eſt rõòne nõ impoꝛtat pluralitatẽ circa vnitatem in recto.ſed
R foꝛme.ſed cũ ſit vnũ in foꝛma.poteſt habere plural i ſolum in bgub ſit trium vel in tribus.⁊ hoc eſt
imer tatem ſuppoſitoꝝ.⁊ hoc nõ eſt incõueniens vel im/ eſſentic. ¶ Aã illud qð obijcitur ꝙ vnitas eſſentie
Setri poſſibile.¶ Ad illud quod obijcit᷑ de nugatione di pᷣdicatur de patre.ddim ꝙ verũ eſt ſed nõ rõne hac.ꝰ⸗
twlun! cendum.qꝙ ſicut boc verbum cede habet intellectu, quia plures in ea cõueniunt.ſicut animal pᷣdicatur
gintnin buius verbi dandi et loci.ſed cum dicit᷑ cede loum de bomine nõ ea rõne qua diuerſa ſpecie in eo con/
W cadit ab intellectu.ſimiliter in ꝓpoſito.⁊ ſunilit᷑ in/ ucniunt.⁊ quia trinitas impoꝛtat illam vnitatẽ vt
iuczi⸗ telligendũ de re atiuis cũ dicit᷑ filij pater. in pluribus.ideo ⁊c. ¶ Ad illud qdð obijcit᷑ ꝙᷓ nõ di
*Rrl Aueſtio. ij. f citur eſſentia trina neq; trinitas trina. dm ꝙ hoc 28
lnis ¶ Cuiuſmodi ſit illa vnitas quã impoꝛtat hoc nomen nomen trinus impoꝛtat vnitatem vt in concretio/
gnu gen trinitas vel trinus.vtrũ videlicet ſuppoſiti vel eẽn / ne ⁊ ita inberentẽ pluribus.Et ideo de eo ſolo dicit
aai⸗ tie.Et ꝙ eſſentie videt᷑.quia hoc qð eſt trinitas di qꝙ; impoꝛtat vnitatẽ vt in concretionc vt hoc nomẽ
in citur omnibus ſimul in ſingulari. Sed hoc cõue/ deus.quod quidẽ ſupponit ꝑſonas.et quia tale eſt
mmg i nit ſolũ termino impoꝛtante vnitatẽ ſubſtantialeʒ. hoc nomen deus.ideo concedit᷑.deus eſt trinus.nec
mane ergo nn ulla vnieas eſt trium niſi eſſentia dcitas eſt trina.quia deitas nõ ſupponit perſonam.
rdſ vel eſſentialis.ſed trinitas eſt triũ vnitas.ergo hoc ſimilit᷑ nec hoc nomen trinitas.⁊ ſic patent obiecta.
etn, ¶ Dininctio.xxv.Quid ſignificet hoc nomen perſona.
—K NRceterea conſiderandũ ꝙ cum hoc nomen perſona.Supꝛa oſtendit magiſter quid ſignificat᷑ per ter
mih p minum numeralem cum dẽ tres perſonas.hic ſubdit quid ſignificetur per iſtum terminũ perſona.
Et diuiditur hec pars in duas. In pꝛima querit ⁊ opponit. In ſecũda ſoluit.ibi.quibuſdã vidctur
, 49 ÿ nomine perſone.Pꝛima pars habet tres partes. In pꝛima mouet dubitationem. In ſecunda opponit
l, per autoꝛitatẽ Auguſtini.oſtendens ꝙ dicit᷑ ̃m ſubſtantiã.ibi.ꝑſona cm̃ vt ſupꝛa ait Aug.Tercio opponit

–

3
. 9Te

a rationem. ibi. Aliter etiam videtur poſſe oſtendi ꝙ nomine perſone.vbi monſtrat illud idem. Simi⸗
i

ter ſecunda pars in qua ſoluit diuiditur in duas. In pꝛima ſoluit vᷣm benione alioꝝ qui dicũt ꝙ perſona

accipitur m eſſentiã.tamen rdatam ad ſuppoſitum. In ſecunda ſoluit

m opinionẽ ſuam per diſtinctionẽ

bi. ciendum eſt igitur ꝙ hoc nomen ꝑſona multiplicem intelligentiã facit. Et hec pars diuiditur iu du
Sin⸗ parte oſtenit quomodo accipitur hoc nomen ꝑſona in plurali. Secundo quomodo Nc
ſingulari.cum dicit᷑ alius eſt pater.alius eſt filius. IJbi nunc inſpiciamus vtrum ᷣm eandẽ rationẽ. Dꝛima
ars habet tres partes. In pꝛima ponit diſtinctionẽ ꝑ quã ſoluit. In ſecũda confirmat per autoꝛitatẽ Au⸗
guſtini. ibi. ⁊ hic ſenſus adiuuatur ex verbis. In tercia ad obiectionem reſpondet.ibi.Ad boc autẽ ꝙ illi di/
cunt. Similiter ſequens pars babet tres partes. In pꝛima determinat quomodo accipitur ꝑſona. cum dici
cur. alia eſt perſona patris. Secundo quomodo accipitur cum dicit. Alius eſt pater in perſona. Tercio boc

7 „7.

confirmat autoꝛitatibus.pꝛimũ facit ibi. Nunc inſpiciamus ⁊c. Scᷣm ibi.deinde queritur vtrũ ᷣm eandẽ

rationem/Tercium ibi.ꝙ autem ſᷣm ſubſtantiam dicatur.

Abouet dubitationem quid ſignificat᷑ cum dicit᷑ pluraliter tres perſone
yel due perſone. a ⸗
Reterea conſiderandum eſt ꝙ cum hoc nomen perſona(vt pꝛedi⸗
ctum eſt) ſᷣm ſubſtantiã dicatur.que ſit intelligentia dicti.cum plu
raliter pꝛofertur tres perſone vel due perſone.⁊ cum dicit᷑.Alia eſt
perſona patris.alia eſt perſona filij.alia eſt ꝓſona ſpũſſancti? Si em̃ in his
locutionibus perſone vocabulum eſſentie intelligentiã facit.plures eſſen⸗

tias confiteri videmur.⁊ ita plures deos.Si vero eſſentie ſigniſicationem
ibi non tenet. alia eſt huiꝰ nois ratio cum dicit᷑.pater eſt perſona. vel filiꝰ
eſt ꝑſona.⁊ alia cũ dicit᷑.pater ⁊ filiꝰ ⁊ ſpũſſanctus ſunt tres ꝑſone.et cum

dicit᷑. Alia eſt ꝑſona patris.alia filij.⁊ huiuſmodi.
¶ êpponit autem Auguſtinꝰoſtendens ꝙ ſᷣm ſubſtãtiã ſiue eſſentiã dici⸗
tur. Alia eſt perſona patris.alia filij.ſiue tres ꝑſone.vt cum dicit᷑ pater eſt
perſona.filius eſt perſona. b
Werſon⸗ em̃ vt ſupꝛa ait Aug.ad ſe dicit᷑.⁊ idẽ eſt deo eẽ perſonã qð eſſe.
leut idẽ eſt ei eſſe qd deum eſſe. Vnde manifeſte colligitur ꝙ eſſentiam di⸗
uinam pᷣdicamus dicentes.pater eſt perſona.filius eſt ꝓꝑſona.ſpũſſanctus

eſt ꝑſona.id eſt eſſentia diuina.⁊ omnino vnũ ⁊ idem ſignificatur nomine

perſone.i.diuina eſſentia.cum dicit᷑.pater eſt ꝑſona.et filius eſt ꝑſona.qð

ſignificatur nomine dei cum dicit᷑.pater eſt deus.filius eſt deus.Ita etiaʒ
icdem ſignificat᷑ cum dicit᷑.deus eſt deus.⁊ deus eſt pſona.Vtroq; em̃ no⸗/
mine eſſentia diuina intelligitur. quia vtrũq; ſ̃m ſubſtantiã dicit᷑. Cum oů

dicit᷑. Pater et filius et ſpũſſanctus ſunt tres ꝑſone.quid nomine perſone
ſignificamus:an eſſentiã:oc em̃ videt᷑ ſi ſupꝛa poſita verba Augꝰ.dili⸗
genter ſcrutemur. Supꝛa em̃ dixit ꝙ ideo tres perſonas dicimus. quia id
qð pſona eſt.cõmune eſt tribus.Et itẽ quia pater eſt ꝑſona.⁊ filius ẽ ꝑſo⸗
na.⁊ ſpũſſanctus eſt ꝑſona.ideo tres ꝑſone dicunt᷑. Videt᷑ ergo eandẽ te⸗
nere ſignificationẽ hoc nomen ꝑſona cum dicit᷑.tres ꝑſone.quã habet cuʒ
dicit᷑. Pater eſt ꝑſona. filius eſt ꝑſona.ſpũſſanctus eſt perſona. Quia vt
oſtendit Aug.hoc dicit᷑.i.tres ꝑſone ꝓpter illud.quia id qð ꝑſona eſt.cõ⸗
mune ẽ eis.Id ergo qð cõe eſt eis.i.patri.⁊ filio.⁊ ſpũiſancto.videt᷑ ſigni⸗
ficari nomine ꝑſone.cum dicit᷑ tres ꝑſone.

Opponit ꝑ rationẽ poſſe oſtendi.ꝙ ſᷣm ſubſtantiã ſiue eſſentiã dicatur.

etiam cum pluraliter ꝓfertur. c

¶ Uliter etiã videiur poſſe oſtendi.ꝙ ibi nomine ꝑſone ſignificetur eſſentia.

cum dicit᷑ tres ꝑſone. Vt em̃ ſupꝛa dixit Auguſtinus. Ea neceſſitate dici⸗
mus tres ꝑſonas.vt reſponderemus querentibus.quid tres vel quid tria
Cum ergo querit᷑ quid tres quid tria:cõuenienter reſpondet᷑ cum dicitur
tres ꝑſone.At cum querit᷑.quid tres vel quid tria.ꝑ quid de eſſentia que⸗
ritur. MNon em̃ inuenit᷑ quid illi tres ſint niſi eſſentia. Si g queſtioni recte
rñdemus.opoꝛtet vt reſpondẽdo eſſentiã ſignificemus.alioquin nõ oſten

*

diſ. xxv.
Inducit dubium
quualiter accipiat
oc nomen pſona
cũ pluralit᷑ dẽ tres
ꝑſone vel due pſo
ne. ⁊ alia eſt ꝑſona
patris ⁊ alia filij ⁊
alia ſpũſſancti.

Aug.

O. noiepſone id
ſignificat᷑ cũ dicit
pꝛ eſt ꝑſona.qð ſi⸗
gnificat᷑ noie dei.
cũ dẽ pꝛ eſt deus.

Opponit rnẽ.

dimus qͥ tres ſint. Si vo rũdentes eſſentiã ſignificamꝰ. ipſam eſſentiim

xſone noie intelligimus.cũ dici᷑ tres ꝑſone.

Opoponit ꝑ anẽtẽ

M⸗

Dl XXV.
ind Soluit im opinionẽ alioꝝ q putãt eẽntiã ſignifira a Tres gſone.i. ſb⸗
Ed inoie pſone cũ dicimus tres ęſonas. ſſtentn. onerari
R Auibuſdã videt noſe oſoneſigniſcf eentia cĩ oẽ dactvorriuein l.
SS res ꝑſone. pꝛoptea qꝛ Aug. dicit iõ dici tres pſonas. pſona xp̃i aſſignans
Wù qꝛz cõe ẽ eis id qð ẽ ꝑſona.yt ſit talis intelligẽtia.pr̃ et differentiã inter ſub⸗
d nd filiꝰ⁊.ſſ.ſunt tres ꝑſone.i.ſunt tres id hñtes cõe qð eſt ſiſtere 2 ſubſtare. Oꝛ g
M M piona.i. tres ſunt qͥꝝ qᷣq; ẽ pſona.i. eſſentia. Sʒ quö ſb liſttr iltind asindt
n luurxta hac itelligẽtiã dicet. alia ẽ ꝑſona pfris. alia filſſᷣ. at oeen
Et hoc etia ita voluit intelligẽ.ſcʒ aliꝰẽ pf.⁊ aliꝰ ẽ filiꝰ ſtat vero qdð ſubiectũ

id t cõe hũtes q ĩ pſona.Et hofirmat auete Aug. q mnint et wiger an⸗
Aug. i1n. vij.li.de tri. ait. Tres ꝑſonas eiuſdẽ eentie. vel tres ꝙ ſubſiſtere ſit idẽ qu
ꝑſonas vnã eẽntiã dicimꝰ.Tres aũt pſonas ex eadezʒ eæſſentia. nullo mo/

N eẽntia nõ dicimꝰ.q̃ſi aliud ibi ſit qð eẽntia ẽ.aliud qd do põt dici ꝙ ſint plu⸗

nnmi N Alona ẽ.lhac auete ⁊ pmiſſis conant aſſere ĩ pdictj lo⸗ res H .
nang e utionibenomẽ pſone eẽntid ſignificare. Sʒ qd rũde⸗ pit ibibocnoms ſyb⸗
1.As A bunt ad id qð ipᷣe Aug.in li.de fide ad petꝝ dicit. ſcʒ g ſiſtentia ᷣm marcum
itünds dn ali“ẽ pr in pſona ſiue ꝑſonalit.aliꝰpſonalit filiꝰ. alius tuliñ. ꝓut accipit ſi⸗
acn lonalit.ſſ. Quõ em̃ aliꝰpſonalit pr̃.aliꝰ ꝑſonalit filiꝰ gnificatiouẽ m actũ
—— gAli pſonalr.ſſ.ſi in eẽ ꝑſonã oino ↄueniunt.i.ſi ꝑpſona ſubſiſtendi ſiue per ſe

eſſentie tm̃ intelligẽtiã facit. Ideo nobis videt᷑ alit ꝭ ſtandi. ſic tñ̃ vna ẽ
RH eee er. 2 ſubſiſtentia. Sed nũc
poſſe E dici 2gruetius iuxta cathe olicoꝝ doctoꝝ auctes „N . coctoꝛes ſe cripture gc
¶ Soluit m opinionẽ ſuã diſtiguẽs ꝙ h nomẽ ꝑſona cipiunt pꝛout magis
.. tripli in trinitate accipit.? quõ accipit᷑ ĩ pſi. dictüũ. e impoꝛtat reſpectum
Enia- ¶ Sciendũ eſt igit᷑ ꝙ hoc nomẽ ꝑſona multiplicẽ intelli ad ꝓpꝛietatẽ cui ſub⸗
gentiã facit nõ vnã tm̃. Et vt hylarius ait in li. ilj. de ¶ eſt. et ſic plurificatur.

in igentis dictov or anet 5 Eda dicen Ratio autẽ huius eſt
trini. Intelligentia dictoꝝ ex cauſis ẽ aſſumẽda dicen eomanis vſ. Aui⸗

KNac

rigck e AAi. qꝛ no ſermonires. rei mo ſubiectus ẽ. diſcernen⸗ aounie⸗ ſubſtantiã
unmd à . tes ̊O dicedi cãs huiꝰnois ſcʒ ꝑſona. ſignificationẽ di⸗ ꝓ natura rei. ideo p
ſtin guimꝰdicẽtes. ꝙ G̊ nomẽ ſcʒ pſona ꝓpꝛie ſᷣm ſůam fſuppoſito magis vo⸗
r d'fi.⁊ eẽntia ſignificat. ſicut ſup oñdit Aug.cũ dr.deꝰẽ lucrunt accipcre ſub⸗
leug n Alona.pf eſt pſona. Quad iñ neceſſitate vt ſup dixit ſiſtentimh.
Juanz ſin MMWD Aug. tranſlatũ ẽ hoc nomẽ.vt pluralit diceret tresooo
eün ſone cũ quereret᷑.qͥd tres vel qͥd tria. vbi nõ ſignificot·
lnih iin eęlſentiã.i.naturã diuinã q̃ cois ẽ trib⸗ pſonis.łᷣ ſů=s.
tr val Yhoſaſes fin grecos: Gc'auippecvt ſuß digditt
ini Au. )alit accipiunt ſam.i.ypoſtaſim.alit nos. HBos
aun Snñm ſban dicimeentiã ſiue naturã, pſonas aũt dicimꝰ h, J Kres perſonas
in⸗ ſicut illi dicũt ſpas.i.ypoſtaſes. Si. nos ita accipim cſſe nam eſſentiam.
5 plſonas. vt illi accipiunt ſpas vel ypoſtaſes.et illi alit vel eiuſdẽ eſſentie. nõ
* accipiunt ypoſtaſes q; nos ſbam. alit᷑ g nos accipimꝰ2 randen ſenria. Si
Man pſonas q; ſam. Cũ g dicimꝰ tres pſonas.nõ ibi pſo/ ter gar ſe tiun da
u ne noie eentia ſignificamꝰ. Quid & dicimꝰ: DHicimus porer Rattae
i quia tres pſone ſi unt. i. tres ſubſiſtentie. ſ. qʒ tres entes rat ſpiritumſanctus.
greci dicunt tres ypoſtaſes. ergo videtur ꝙ; om̃s
́”UV«. onfirmat autoꝛitate Aug.ſolutionẽ ſuꝗ. f plone ſint de cadem
um Et hic ſenſus adiuuat᷑ ex verbis Aug.pmiſſis ſi inte⸗ ſubſtantia. Item qi
G rius intelligant᷑. Quia em̃ pf ẽ ꝑſona.i.eſſentia.? filiꝰ N..—
A “ eſt pfona.⁊ ſſ.pſona. Jõ dicũt᷑ tres pſone.i.tres ſubſi/ ereadem Men it
RRä ſtentie tres entes. Mõ em̃ pñt dici tres ſubſiſtentie vel cut conceditur iſta p⸗
wen entes.niſi ſingulus eoꝝ eſſet pſona.i.eẽntia. Quia g ſone ſunt eiuſqẽ eſſen
1d eeꝛs cõe eſt id qð ẽ pſona.i.eſſentia. ideo recte dicunk tic. Et vigetur ꝙ de⸗
s itres pſone. i. ſubſiſtetie. vel ſubſiſtetes. vt ſicut eſſen⸗ bezt ccedi Aulaer
8 ia qᷓ eis eſt cõis. vere ac ꝓpꝛie eſt. ita illi tres vere ac cdinetdrinene
2% b Ppꝛie ſubſiſtẽtie vel entes intelligant. Ideoq; Augꝰ. militer geniefundon.
iun cas dictoꝝ diſcernẽs dicit tres ꝑſonas eẽ vnã eẽntiã. ginem impoꝛtat. Si

r. 5

ſitiones.quia ſicut pᷣ/
poſitiones ſunt tran/
ſitiue.ita ⁊ obliqui ca

ſus ſunt tñſitiui. Pꝛe

terea hec recipitur.ꝑ/

ſone ſunt in eodẽ eẽn

tia. ⁊ tamen hoc ꝙ di

3 co in eſt pᷣpoſitio. R.

— —

vel eiuſdem eſſentie. nõ ex eadem eſſentia. ne aliud in⸗

telligat᷑ ibi eẽ ꝑſona.aliud eẽntia.Tres em̃ ꝑſone.i.ſſ

ſiſtentie. vna ſunt eẽntia ⁊ vniꝰeẽntie.Nõ aüt füt vna
pſona vel vniꝰpſone.licet ꝑſona ſm ſubſtantiam dica
tur aliquando. NHam ſi hoc diceretur. conſuſio ſieret in

perſonis.

¶Rbiectioni illoꝝ hic rũdet qua nituntur ꝓbare pſo
Obiectioni re/
ſpondet.

nas ſᷣm eſſentiã accipi.

—

dicenduz. ꝗ aliqauan Ad hoc ãt qð illi dicũt.cũ q̃rit᷑ qͥd tres vel qͥd tria.de

do aliquid compara⸗/⸗
tur ad aliud vt infoꝛ-
mãs ſiue denominas
⁊ tamen non ponitur

Vptoer hoc diuerſitas

iue diſtinctio vnius
ad alterum. ſic em̃ cõ

parat᷑ deitas ad deũ.

Alio modo compara
tur aliquid ad aliud
ſicut pꝛincipium ad
pꝛincipiatũ.⁊ tunc de
neccſſitate impoꝛtat᷑

4 diſtinctio. Quoniam

ergo hec pᷣpoſitio ex
impoꝛtat habitudinẽ

cauſe vel ſaltem pꝛin

cipij. ideo de necehi.
tate dicit diſtinctionẽ
inter extrema.ideo h

nõ poteſt eſſe vera ꝙ-
pſone ſunt ex eadem
eſſentia. Sed quia ge

nitiuus non tm̃ con/
ſtruitur in ratõne pᷣn
cipij. immo ex vi de/
clarationis eẽntie cũ
dicitur mulier egre/

gie foꝛme. vt dicit pꝛi

ſtianus. ideo cum ge⸗
nitiuo hec ẽ era tres

perſone ſunt eiuſdeʒ

eſſentie.

c Tres res. Accipit

hoc ab Auguſtino in

. li.de doctrina xpᷣia/
na. Et videtur male
dicere. dicendo tres
res.quia res ẽ nomẽ
abſolutum ⁊ genera/
le. ergo videtur ꝙ ſi
aliquid dicat in diui/

nis ꝙ dicat cſſentiaʒ

ſiue ſubſtantiazʒ.ergo
ſicut nullo modo ac/
cipitur tres eſſentie.
ita nullo modo de/
bet recipi tres res.Et

S ſi tu dicas tres entes

Hic non eſt ſimile. qꝛ
ens eſt participium.
ita trabit numerum

eſſentia querit᷑.qꝛ nõ inuenit᷑ qᷣd illi tres ſint niſi eſſen /
tia. p hoc volentes nos inducere. vt noĩe pſone eſſen⸗
tiam intelligamꝰ.cũ rñũdemꝰtres ꝑſonas.ita dicimus.

Indubitabilit᷑ veꝝ ẽ.qꝛ ñ iuenit᷑ vnũ aliqᷣd qð illi tres

ſint niſi eſſentia.vnũ em̃ ſunt illi tres.i.eẽntia diuina.

Vñ veritas ait.Ego ⁊ pr̃᷑ vnũ ſumus. Verũtamẽ cuʒ
querit᷑.qͥd tres vel qͥd tria.non de eẽntia querit᷑.nec

ibi quid ad eẽntiã refert᷑. Sed cũ fides catholica tres

eſſe ꝓfiteretur.ſicut Johes in epla canonica ait.Tres
ſunt qͥ teſtimoniuzʒ ꝑhibent in celo.q̃rebat᷑ qͥd illi tres

eſſent. i. an eſſent tres res.⁊ q̃ tres res.et quo noĩe ille
tres res ſignificarent᷑.⁊ ideo loquẽdi neceſſitate inuen

Joh. x.

j. Joh. v.

tum eſt hoc nomẽ ꝑſona ad rũdendũ.⁊ dictum eſt rrres

per/ſonr.
¶ MÆig tres res.⁊ qͥd vna res hic diciWV.§. h

7 7

Jon autẽ te moueat ꝙ diximꝰ tres res. MNõ em̃ hoc di

centes diuerſaruʒ reꝝ numeꝝ ponimꝰin trinitate.ſᷣ ita

tres res dicimꝰvt eaidẽ eſſe vnã q̃ndã ſummã rẽ cõſi ⸗

teamur. Vñ Aug.in. j. li.de doct.xpᷣia.ſic ait. Res qͥ/
bus fruendũ ẽ nos beatos faciũt. Res ̊ qᷣbus fruẽdũ
eſt. ſunt pr̃ et filius ⁊ ſpũſſanctꝰ.Eadẽq; trinitas.vna

quedã ſumma res eſt.cõiſq; fruentibꝰea.ſi tñ res ⁊ nõ

rerũ oĩm cauſa ſit. Nõ em facile põt inueniri nomẽ qd

tante excellẽtie cõueniat.niſi ꝙ melius dr̃ trinitas hec

Auge.

vnꝰ deus. Sicut g tres res dicunt᷑. et he ſunt vnares.
ita tres ſpᷣe dicunt᷑.⁊ he ſunt vna eẽntia.Ecce oſtenſu,ꝰ

eſt que ſit intelligẽtia huiꝰ nominis ꝑſona cũ dicimu
tres ꝑſonas.

¶ Oſtendit quomodo hoc nomen ꝑſona accipitur in

ſin gulari cum dicit᷑alia eſt ꝑſona patris.alia filij. alia
ſpuſſancti. i

Munc inſpiciamꝰvtrũ ſᷣm eandẽ rõnẽ et cãm dicatur.

alia eſt ꝑſona pr̃is.alia filij.alia ſpũſſancti. Qð vtiq

ſane intelligi pᷣt.vt ſit ſenſus talis.Alia ẽ ſubſiſtentia

vel ypoſtaſis patris.alia ſubſiſtẽtia filij.alia ſubſiſten

tia ſpũſſancti.Et alia ſubſiſtentia pater.alia filiꝰ.alia
ſ uſſe anctus.

6 hec intelligant᷑. Alius ẽ pater in ꝑſona. alius

filius.alius ſpũſſanctus. k

— .

¶ Deinde querit᷑ vtrũ ſᷣm eandẽ rõnẽ accipiat᷑ cũ dicit.
Alius ẽ pater in ꝑſona.aliꝰin ꝑſona filiꝰ.alius in ꝑſo⸗
na ſpũſſanctus. Siue alius ꝑſonalit᷑ pr.alius ꝑſonalit᷑

filiꝰ. alius ꝑſonalit ſpũſſanctꝰ? Ad qð dicimus.qꝛ etſi
poſſit eodẽ mõ accipi.cõgruẽtius tñ ex rõne dicti alia

variat᷑ intelligẽtia. vt hic ꝑſone noĩe ꝓpꝛietas ꝑſone
intelligat᷑.vt ſit ſenſus talis.Aliꝰẽ in ꝑſona vlł ꝑſona⸗

ri

bbeegze
htisaſen
ſ ſſt tn
42 Fa
mnigige
Neccun

Nathtti⸗

Quẽõ aecipitur

ꝓſona cuz dicit

alia eſt perſona

patris ⁊c̃.

Summã dicto

rum colligit.

Job. dam.

—

liter pater.i. ppꝛietate ſua pf alius ? q;ᷓ fili. ⁊ fliꝰpꝛo⸗

pꝛietate ſua aliꝰ q; pater. Paternali em ꝓpꝛietate di⸗/
ſtinguit᷑ ypoſtaſis pr̃is ab ypoſtaſi filij.⁊?⁊ ypoſtaſis fi/⸗
lij filiali ꝓpꝛietate diſcernit᷑ a patre.⁊ ſpũſſanctus ab
vtroq; ꝓceſſibili ꝓpꝛietate diſtinguit᷑. cetiã mo

do ſane põt accipi ꝑſona in pᷣmiſſis locutionibꝰcũ dici
tur. Alia ẽ ꝑſona patris.alia filij.i.alia eſt ꝓpꝛietas

pater eſt pater.alia qᷓ filius ẽ filius.alia q̃ ſpuũſſanctus
eſt ſpũſſanctꝰ. Ita etiaʒ noĩe ꝑſone quidã ꝓpꝛietates
intelligere volunt.cũ dicunt᷑ tres ꝑſone.ſᷣ melius ẽ vt
ſubſiſtentias vel ypoſtaſes intelligamꝰcũ dicimꝰ tres

pꝓſonas.¶ Ex pᷣdictis colligit᷑ ꝙ nomẽ pſone in trini/

tate triplicẽ tenet rõnẽ.Eſt em̃ vbi facit intelligentiaʒ
eſſentie.⁊ eſt vbi facit intelligentiã ypoſtaſis.⁊ eſt vbi
facit intelligentiã ꝓpꝛietaltliiliiiss.
¶Autoꝛitatibus ſanctoꝝ oñdit qð dixit.

¶ Bautẽ hᷣm ſbam dicat᷑.⁊ eſſentiã aliqñ ſignificet.ſupᷣ

ex dictis Aug. aperte onñdimꝰ. vο ꝓ ypoſtaſi atq;
ꝓpꝛietate accipiat᷑.ex auẽtibus ſctõꝝ oñdi opoꝛtet.ne
cõiecturis nr̃is aliquid auſi dicere videamur. De hoc
Hiero. in expoſitione fidei catholice ad alippium et
Aug.epos ita ait. Non ẽ ꝓꝛſus aliqs in trinitate gra
dus.nihilq; qð inferius ſuꝑiuſue dici poſſit.ſᷣ iota di⸗
uinitas ſui ꝑfectione eqlis eſt. vt exceptis vo cabulis
que ꝓpꝛictatem indicant ꝑſonarum.quicquid de vna

perſona dicit᷑.de tribꝰ poſſit digniſſime intelligi. Atqq

vt confutantes Arrium vnã eandemq; trinitatis dici
mus eſſe eſſentiã vel ſubſtantiã.⁊ deum vnũ in tribus
ꝑſonis fatemur. ita etiã impietatem ſabellij declinan⸗
tes.tres ꝑſonas expꝛeſſas ſub pꝛietate diſtinguim?.
nõ ipſum ſibi patrẽ.ipſum ſibi filium.ipſum ſibi ſpiri⸗
tumſanctum eſſe dicentes.ſed aliam patris.aliam filij
aliam ſpirituſſancti eſſe perſonã. Non em̃ nomina tan
tũmodo.ſed etiã nominũ ꝓpꝛietates.id eſt perſonas
vt greci expꝛimunt vpoſtaſes.id eſt ſubſiſtentias con⸗
ſitemur. HNec pater filij vel ſpirituſſancti ꝑſonam ali⸗
quando excludit. Nec filius vel ſpirituſſanctus patr
nomen ꝑſonamq; recipit.ſed pater ſemꝑ pater.et filiꝰ
ſemꝑ filius.⁊ ſpũſſanctus ſemꝑ ſpirituſſanctꝰ. Itaq;
ſubſtantia vnũ ſunt.ſed ꝑſonis ac nominibus diſtin/
guuntur. Ecce hic aperte dicit hHieronymus ꝓpꝛieta⸗/
tes eſſe ꝑſonas.⁊ ꝑſonas eſſe ſubſiſtentias. Vnde ma
nifeſtum fit quod diximus ſcʒ perſone nomine ſignifi⸗
cari et ypoſtaſim et pꝛopꝛietatem. Johannes etiam
dam̃ pſonas dicit eſſe ypoſtaſes.⁊ eas dicit entes ita
indens. In deitate vnã naturã confitemur ⁊ tres ypo
ſtaſes ſᷣm veritatem entes.id eſt perſonas.

—

tur ᷣm foꝛmam pꝛo/

pꝛie entitatis.tes au-

tem eſt nomẽ ſubſtan
tiuũ. Si tu dicas mi/
hi ꝙ res noiat foꝛmã
a parte aie. vel iſtud

nomen impoſitũ eſſ

a parte aie. hoc nibi?
quia illa ſunt no/

mina intentionum. ?

res diuidit᷑ cõtra in/

tentionẽ. R. dᷣm.ꝙ G

res põt ↄſiderari tri-
pliciter. Aut pᷣm ꝓpꝛie

tates qᷓs habet in p⸗

pꝛia natura. Aut!
modũ ꝑ quẽ fit apud
animã. Aut ſᷣm ꝓpꝛie
tatem cõem qᷓ ineſt ei
ab actibus aie.q ſunt
ſuhijcere et pᷣdicare.
cõponere ⁊ diuidere.
hm banc g triplicem

acceptionẽ contingit
rem tripłr nominari.

Vno mõ ꝑ nomẽ q
indicat exiſtentiam a

pte ſue nature. ſicut

dicit᷑ albũ et nigrũ et
bmõi. Alio mõ vᷣm ꝙ

aia accipit ꝑ modum

entis. boc mõ noiat
res. AUnde om̃e illud
res dẽ ꝙ aia cogitat
vt exiſtẽs in natura.
Alio modo contingit
noiare ꝑ intentiones

ſcdas.ſicut dicit᷑ ge⸗

nus. ſpecies. ſbiectũ.
pᷣdicatum.quoniã er⸗
go boc nomen res di
cit mediũ inter nomẽ
qð dᷣccit pure foꝛmaʒ
nature.⁊ nomẽ quod

dicit foꝛmã intentio/

nis.iclco nõ tm̃ eſſen-
tie cõuenit ſed etiam

perſonis. ⁊ ideo tres

res dicimꝰ tres perſo
nas.nõ ſic tres eſſen/
tias.⁊ huic ſignifica/
tioni alludit ipᷣm no/
men. Res em̃ dicit᷑ a
reoꝛ reris.quod dicit
actum a parte aie.Et
alio modo res venit

ab hoc qð eſt ratus. qd dicit ſtabilitatẽ a parte nature. ſic res dicit ſtabilitatẽ ſiue ratitudinẽ ex parte enti/

tatis. ⁊ ſic patent obiecta. quia vno mõ eſt nomẽ nature. alio mõ eſt nomẽ rõnis. v ¶¶ Mon ẽ pꝛoꝛſus ali⸗
l is in trinitate gradus. Nidet᷑ hic Hiero.dicere otra illud qd dicit Aug.ix.cõfeſ. Pꝛ ⁊ filiꝰ nõ differ̃t ſhᷣa.

cã ⁊ gradu. Itẽ in diuinis Va ier ibi eſt ſub. ̊ ſub dẽ relatiue ad ſuꝑius.igit᷑ ibi ẽ ſub ⁊ ſuꝑp.&̊ inferiꝰ ?⁊

ſuꝑius.igit᷑ gradus. Itẽ vbicunq; e
dicendum ſicut dicit glo.Exoð.xx. Hon aſcendas per gradus ad altare ⁊c.

auẽtas ⁊ ſubauẽtas ibi eſt gradus.ſed hec eſt in
Per grad

Fa tre ⁊ filio. ⁊c.Re.

aſcendit ad altare.q

dicit patrẽ maioꝛẽ filio.⁊ filiũ ſpũſctõ,.ſicut arrius dixit. Añ cũ gradꝰde rõne ſui nois tollat ꝑſonaꝝ eq̃litatẽ.

r 4

aliunde r no nutmeræ

7

üäT—

5 —

8 Jdeo bene dieit Hieronymus. M non eſt pꝛſus in diuinitate rius NMiblominus vonitr oꝛdo. Diffe⸗

nat in rationem pꝛincipij.⁊ hoc ponit oꝛdinem in cognoſcendo.

„ de comuni

runt em̃

dicit Auguſti
vero ſumitur pꝛ

adus ⁊ oꝛdo ſicut punctus ⁊ vnitas. Nam punctus eſt ſi ubſtantia poſt ita. i⸗
libus. Anitas vero eſt ſubſtantia nõ habens poſitionem. ideo eſt in ſpiritualibus. Sic gradus dicit
tionem vel loci vel dignitatis. Oꝛdo vero dicit habitudinẽ ad pꝛincipium ſine poſitione. Ad illud igitur q
ici uſtinus. Dicendum ꝙ impꝛopꝛie loquitur in vtroq; verbo.⁊ cauſa ſumitur ibi ꝓ pꝛincipio. grac?
ur pꝛo oꝛdine. Ad illud quod obijcitur de ſub. dicendum ꝙ ſub in diuinis non dicit ſubautoꝛita⸗

ſolũ eſt in coꝛpoꝛa
ſuppoſi

tem ſed ſolum habitudinẽ ſm rationẽ intelligendi. Ad illud quod obijcitur de autoritate. dicendum ꝙ ven
eſt ̃m ꝙ autoꝛitas ſonat in rationẽ dominij quod ponit gradum.ſed ſic nõ eſt in diuinis.ſed ſolum put ſo⸗/

Ointelligentiam buius partis duo pꝛinci⸗

— 7

runtur. Pꝛimo de g
quid ſit iᷣm diffinitionem.
eſtio.ſjſ. a

ꝛ pſona dine⸗ hſᷣm ſubſtantiã. videtur ex verbis

Auguſtini in. vij. de trinita. Idem eſt deo eſſe ⁊ ꝑpſo⸗
nam eſſe.Et iterum.cuʒ dicimus perſonam patris.

nõ aliud dicimus qᷓ; ſubſtantiam patris.ergo perſo
na dicit᷑ ᷣm ſubſtantiã.
no.quot ſunt ꝑſone tot ſunt ſubſtantie.igit᷑ nomen
per ſone dicit m ſubſtantiã. ¶ Ytem hugo de ſan
cCto victoꝛe in li. ſacramentis.in pꝛima parte libꝛi
tercij. Anum ſoluʒ nomen eſt ſubſtantiale quod de
ſingulis dicitur ſingulariter. In ſumma tamen nõ

tem Aubhel.in fine mo

dicit᷑ ſingulariter.ſed pluraliter ꝓnunciatur. vt per
. Igten hoc nomen pſona eſt nomen ſubſtantia
e.

Item Boetius in libꝛo de duabus naturis et

vna pſona xpᷣi.pſonam diffiniens dicit.ꝙ eſt ratio⸗
nalis nature ſubſtantia indiuidua.ſed ſi ſubſtantia.
pᷣdicatur in recto ⁊ nõ per accidens.ſed ſᷣm ſe.tunc

ergo perſona dicit ſubſtantiã m omnes doctoꝛes.

Ntem bhoc ipſum videtur ratione.⁊ hoc ꝑ diffini⸗
tionem. Boetius em̃ venando diffinitionem perſo
ne dicit ꝙ aut eſt ſubſtantia aut accidens.⁊ dicit
ns eſt accidens.ergo ſubſtantia. Si ergo perſona in

bis inferioꝛibus dicit ſubſtantiã ⁊ quid ꝑ ſe exiſtẽs.
ergo ⁊ in deo. ¶ Item hocipſum videtur ꝑ eius ab⸗
ſolutionem. quoniã omne nomen quod dicit᷑ ad ſe

dicit ſubſtantiã in diuinis.quia tale non ſᷣm relatio

nem dicitur. ſed hoc nomen perſona eſt huiuſmodi

vt patet. Et Auguſtinus dicit.vij.de trinitate.Ad ſe

quippe dicitur ꝑſona.vt bonus magnus ⁊c̃. Itẽ
hoc etiam videtur per ecdleſie reſponſionem. quia

omne nomen quod cõuenienter reſpondetur ad in
terrogationem factam ꝑ quid indicat ſubſtantiam.

ſed quia quid querit ſubſtantiam.ſed hoc nomẽ ꝑ/

ſona ab eccleſia hereticis reſponſum eſt querentibꝰ

quid tres ſicut dicit Auguſtinꝰ ⁊ magiſter.ergo in/
dicat ſubſtantiã. ¶ Item hocipᷣm videtur relatio/
nis abſtractione. Intelligamus ꝙ nulla relatio ſit ĩ
diuinis. ⁊ ꝙ in vna ſola ypoſtaſi ſit natura diuina.ſi
cut intelligunt gentiles.tunc contingit ꝙ adhuc eſt

intelligere naturã intellectualẽ ⁊ habentẽ illã. ergo

et pſonam ⁊ naturam.igitur ſi circumſcripta omni

relationc ſaluus eſt intellectus perſone.perſona nõ
dicitur m relationem. ⁊ dicit᷑ m relationẽ vel vᷣm

ſubſtantiam. ergo dicit᷑ m ſubſtantiam.¶ Contra
Boetius in lib.de trinitate in fi. Si perſone diuiſe

ſunt. neceſſe eſt vocabulum quod ex partibus tra/

bit oꝛiginem ad ſubſtantiam nõ pertinere. Si ergo

que trabunt oꝛiginẽ a partibus nõ ꝑtinent ad ſub/

paliter querũtur. Pꝛimo queritur de quid/
ditate huiꝰ nois gerſona. Secũdo queritur
tate eiuſdem. Mtum ad pꝛimũ duo que/
imo de ꝑpſoua ᷣm rem quid ſit. Secundo

ſtantiam. multofoꝛtius nec nomen perſone. Ande

Rich. de ſ. ancto victoꝛe dicit ꝙ pſona idẽ eſt qð ꝑ ſe
exiſtens.iuxta quendã ſingularis exiſtentie modum

nature rõnalis.ſed ſingularis modus exiſtentie eſt
relatio in diuinis ⁊c.
nomen qð recipit mult
ptinet ad relationẽ. quia m oẽs ſubſtãtia remanet

te rõne videtur. quia om̃e
udinẽ vel plurificationem

indiuiſa.Et boetius dicit ꝙ ſubſtantia cõtinet vni⸗/

tatem. relatio multiplicat trinitatẽ. ſi ergo nomen p

ſone eſt multiplicabile. patet ꝙ dicit᷑ pm relationeʒ.
em omne nomen de ſe impoꝛtans diſtinctionẽ

dicitur ſm relationẽ.ſed nomen pſone impoꝛtat di

ſtinctionẽ.quia pſona eſt ypoſtaſis ſpꝛietate diſtin⸗
cta.⁊ boetius dicit ꝙ eſt indiuidua.et indiuiduatio

nõ eſt aliud qꝙ; diſtinctio. ergo ⁊c. ¶ REe'dicendũ. ꝙ 9

aliqui voluerunt ſoluere diſtinguendo ſignificatio/

nem pſone vm diuerſitatẽ numeri. vt in ſingulari di
ccretur ſm ſubſtantiã. in plurali ᷣm relationẽ. Sed
hec ſolutio nõ valet.quia dicit᷑ in ſingulari. alia ꝑſo/

na patris.alia filij.qð dici nõ poſſet.ſi eſſet terminꝰ

ſubſtãtialis. cũ nõ ſit alia pſona ſubſtãtia patri.alia

filij. Alij voluerunt per diſtinctionẽ ſignificationis

ſoluere ſm diuerſa tꝑa. videlicet ꝙ ante reſponſio⸗

nem eccleſie diceret᷑ ſubſtãtialiter ⁊ m ſubſtantiã.

poſt rñũſionẽ diceret᷑ ſm relationẽ. Sed hec ſolutio

nõ valet.nec in ſe.nec ad ꝓpoſitũ. In ſe nõ valet.qͥa
eccleſia aliq̃ rõne rñdet magis illud nomen q; aliud
ſubſtantiale. ⁊ tunc nõ impoſuit ſignificationẽ.ergo
rñſio eccleſie nihil facit ad mutationẽ ſignificatõis.

Ad ꝓpoſitũ nõ valet.quia ſᷣm ſignificationẽ quã bʒ

poſt reſpõſionẽ eecleſie loquunt᷑ doctoꝛes.⁊ currũt
rõnes ad vtramq; partẽ. Et ꝓpterea eſt intelligen⸗

qum ꝙ pſona dicit᷑ rõnalis nature ſuppoſitũ ꝗpꝛie
tate diſtinctũ.ſᷣm oẽs qui intelligunt eius ſignifica

tionem ſpecialem.ſed ſuppoſituʒ rationalis nature
conſtat eſſe ſubſtantiã.ꝓpꝛietatem diſtinguentẽ con
ſtat eſſe relationẽ.ergo cũ perſona vtrũq; impoꝛtet
ſcʒ ſuppoſitũ et ꝓpꝛietatem.neceſſe eſt dici ſ̃ᷣm ſub/

ſtantiam ⁊ m relationẽ. Et cum dicat᷑ ſm ſubſtan
tiam ⁊ ſᷣm relationẽ.pꝛincipaliꝰ dicitur ſᷣm ſubſtan

tiam quantũ eſt de generali ⁊ pꝛimo nominis intel/

lectu. Perſona em̃ dicit ſuppoſitũ certuz ſubſtantie
ſiue in deo ſiue in creaturis.Et huic cõſonat modus

dicendi a parte nois.Sed quantum eſt de ſpeciali ⁊
vltimo nois intellectu.quia dicit ſuppoſitum diſtin

ctum ꝓpꝛietate q̃ eſt relatio.dicit᷑ in deo ſᷣm relatio/

nem.Et hinc eſt ꝙ ſancti ⁊ coctoꝛes dicunt nomen
ꝑſone ſm ſubſtantiã dici licet etiã ſm relationẽ d /
catur. Sed obijciet aliquis cũ iſti modi.dici ſm ſub
ſtantiam ⁊ dici ſᷣm relationez. diuidant nomẽ diui/

nũ vt videt᷑ ex oppoſito.aut nõ potuer̃t inuenini in
eodem. aut illud nomen implicat in ſe oppoſita.Et

pꝛopterea intelligendum ſicut dicit Rich. de ſancto
victoꝛe.dici ſᷣm ſubſtantiam eſt dupliciter. Aut in/io

Aspſon

Uultate

Keinde
aͤturbon
tanmvtl
Dicoge
tin. 1. .
uiu.
tenchbn
ſhltif
otniifn
aſto G
fſin.
nſpen
ſtediäf
ſto d
Pent.
e

hoep
Iſalan
ſenn
H20
rach
lawe
ſartloe⸗
iſat
ſorfen
dpen
Mdti
Pagucken
expon
gueſerin
1t̃em
poſttur
ſpüͤſana
ſceſut
kiucuſ⸗

Vonrq

tasno
gei
taſ
finn
Mlord
Mcrrer
nchee
tde

e

Utnclin

Metſdr
Pate
Wn
agen
biapt

(li.7
kuntin

Wh

.
1
me „ Mr
„ N
S
X

. 1

6 .

nen D
rmmini
ringimiſtn
nini
ktiu goniirr
iidtri
tniki
na
ainin
mbn
3 4 ErRNe,
ℳ

1 4 1

..

dicando ſubſtantiam ſᷣm naturã cõmunem. ſic di
citur homo ſm ſubſtantiam. Aut indicando ſubſtã
tiam vt ſuppoſitũ certum.vt quidã bomo. Pꝛimo
modo dicere eſt quid. ſcoo modo ẽ dicere aliquid.
Dico g̊ ꝙ nomẽ eſſentie vel ſubſtãtie dẽ ſm ſubſtan

tiain.qꝛ indicat naturã cõcm.ſ̊ pſona dẽ ſᷣm ſöůam.

quia indicat ſuppoſitũ certũ ⁊ diſtinctũ. Natura au
tem cõis nõ multiplicat᷑ nec refertur. ⁊ ido qdð dicit
ſubſtãtiã ᷣm naturã cõem. ita dẽ ad ſe.q; nullo mõ

Hõ⸗t dici ᷣm relationẽ.⁊ hoc quidẽ mõ diuidit᷑ ex op

poſito. Suppoſitũ autẽ ſiue ypoſtaſis natũ eſt plu/
rificari. ad aliud cõparari.⁊ ita referri.Et qd ſic dẽ

vm ſubſtantiã.nihil impedit rõne relationis ſupad

dite dici ᷣm relationem. ⁊ hoc vult vicere Rich.de
ſctõ victoꝛe. Patet & rñſio ad obiecta ſᷣm vtramq;
partem. Concedendũ eſt em̃ nomẽ ꝑſone ſ̃m ſbam
dici vt explicatũ eſt.ſicut dicunt ſcti.⁊ rõnes ꝓbant
Ita em̃ intelligunt dici m ſbam. Concedẽdũ ẽ ni/
hilominus dial m relationẽ.licet nõ ita pꝛincipalit᷑
ſicut ꝓbant rõnes ſequẽtes.qm̃ multitudo relatio⸗/
num plurificat ipſam pſons. (Ad ülud tñ qð obij
citur ꝙ rũdet᷑ ad interrogationẽ factã ꝑ quid.et ex

hoc poſſet cõcludi ꝙ nõ tm̃ dicit ſam vt ſuppoſitin

11 ſed etiã vt naturã cõem. Ddin ꝙ quid aliqũ querit

— .

eſſentiã ſuppoſito qͥd eſt q per nomen di. vt qͥd eſt
PW. ⁊ qd rnñdct ad banc qõnẽ indicat ſubſtantiã pu⸗
re et eſſentiã.⁊ qñ eſt queſtio de ſubſtãtia.Aliqñ ſup
ꝓoſita voce indeterminate querit qͥd ꝑ nomen dicit᷑
ſicut ſ. dicat᷑ bꝛunellus currit.⁊ querat᷑ qͥd bꝛunellꝰ.
vtrũ ſcʒ hõ vel aʒinus. Aliqñ ſuppoſita quidditate

⁊ ſignificatione querit de eo reſpectu cuiꝰdicitur no

men dependens.vt ſi dicat᷑ albi currunt.⁊ ſi querat

quid albi.põt rñdere homines vel aſini.et hoc mo⸗.

do queſierũt heretici qͥd tres.quia beatus Johᷣ.dixit
in canonica.v.Tres ſunt qui teſtimonium dant ⁊c.
queſierũt quid tres. cũ ſit adiectiuũ ſine ſubſtãtiuo.
⁊ tũc magis querit ſuppoſitũ qᷓ; eſſentiã.⁊ ideo ſup⸗
poſitum ẽ reſpõſum.⁊ ſic ꝑ hoc nomen ꝑſona. VUñ
ſpũſancto ſuggerente poptime ⁊ nobiliter ⁊ catho/
lice ſicut dicit Rich.rñdet eccleſia ⁊ valde bene.⁊ in
ſtinctu ſpũſſancti ſicut dicit Rich̊.magis rñũdit hoc

nomecn ꝙᷓ aliud. Sed tunc poſfet queri quare bere

.

ticus nõ queſiuit ꝑ hoc interrogatiuũ qui.⁊ videtur
ꝙ debuiſſet. Si eĩ querebat de ſuppoſito.ctqͥ que-/
rit de ſuppoſito.debuit querere qui tres. Et ad hoc
eſt rñſio.ꝙ qui querit de ſuppoſito certo ſiuc reali.⁊x

de illo nõ qᷓrebant.quia in eadẽ autoꝛitate ſubditur.

ctus pꝑſone poſſit abſtrahi ab hac ꝗꝓpꝛietate determi

pater.verbũ.⁊ ſpũſſanctus.ſed qrebant de ſuppoſi-

to reſpectu cuiꝰ hoc qʒ eſt tres ſignificat in adiacen
tia.⁊ ideo magis q̃ſierunt quid tres qᷓ; qui tres.Sic

Ad vltimũ argumentũ ꝙ nõ recte ꝓcedat pate/
bit melius.j.rñſio. Camen poteſt dici ꝙ etſi intelle/

nate.tñ de ſuo generali intellectu. clandit intellectũ
AWietatis. ⁊ quia in diuinis ꝓpꝛietas eſt relatio.ido
de generali intellectu claudit relationẽ. Ande ſicut

bpec pſona in viuinis que eſt pater.nõ poteſt abſtra/

Weboc nomilon⸗

hi a paternitate que eſt relatio pſonalis ſalua perſo
nalitate. ſic nec ꝑſona a relationis intellectu in ſpe⸗
ciali.⁊ ſic patet ꝙ non ſequitur ꝙ dicatur jm ſub/
ſtantiam. MM .
ꝛeſtio. ij.
na quid ſit

„ 4

õmuni vel pꝛo ypoſtaſi. ¶ It.

opoꝛtet vnico nomie rũdere.⁊ ipſi boc q̃rcbant.

dua non ponit ſed pꝛiuat.

ſtanciam. aut ſicut per rem ei
ue ſic ſiue ſic.eſt ibi additio. Mam diffinitiones acci
dentiũ ſicut dicit phs ſunt ex additamẽto. Silr ſi p

bm diffinitionem. et

dimt init catn Woctius ſic. Perſona eſt rõnalis natuũ
re indiuidua ſubſtantia. Sed q; iſta diffinitio ſit
conueniens diuine perſone oſtenditur per intentio
nem autoꝛis. quia boetius intendit agere de perſo/
na xpi. conſtat autem perſonam xpᷣi eſe increatam.
ergo intendit aſſignare ratõnẽ pſone diuine ſiue in/
create. . Itẽ ꝙ h ſit rõ in diuinis videt᷑. Nã in deo
vſtat wonendũ eſſe ſuppoſitũ incõicabile.⁊ B ſuppo
ſitũ e ſba diuina. ⁊ B etiã ẽ rönalis nature.⁊ nõ ↄue
nit ci niſi de qᷓ dicit᷑ gſona.igit᷑ eſt eiꝰ ratio vt videt᷑.
ontra. Omnis diffinitio dicit aggregationem.
m conſtet er pluribus.alioquin eſfet ibi nugatio.
In ſimplici autẽ nulla e aggregatio.igitur nulluʒ
implex eſt diffinibile. ſed ꝑſona in diuinis eſt omni
no ſimplex. ergo ⁊c. Si dicas pᷣm ꝙ aliqui ꝙ q́;uis
ſit ſimplex ᷣm rem. tamen nõ eſt ſimplex pᷣm ratio/
nem. ¶ Contra. Aut illi rationi reſpondet aliquid

in re. aut nibil. Si aliq̃d. ergo aliqua compoſitio eſt

in re. Si nihil.ergo ratio omnino vana c. ſed Apter
rati nvan non eſt aliquid diffiniendum. ergo æc.
¶ Iten ratione ſuarũ partium non videt᷑ conueni
re diuine ꝑſone. Nam rõnale eſt differentia anima⸗
lis.ergo cui nõ conuenit eſſe animal.non conuenit
natura rõnalis. Sed animal nõ conuenit deo cum
ſit ſpecies coꝛpoꝛis.ergo nec hbomo qd eſt rationale.
heem videt᷑ ꝙ ſubſtantia non dicatur in recto de
ꝑſona.quia multiplicato diffinito necefe eſt multi⸗
plicare diffinitionẽ ⁊ partes diffinitionis. ergo ſi ꝑ/

ſona eſt ſubſtãtia. cum ſint plures pj. onc. igitur plu⸗

res ſubſtantie.Si tu dicas ꝙ ſubſtantia ſtat ibi pꝛo
ypoſtaſi. Contra. ypoſtaſis dicitur ſubſtãtia indiui/

dua ſicut dicit boetius.ᷣ ergo ſicut eſt nugatio ſi dice
retur homo rõnalis.ſic ⁊ in pꝛedicta notificatione.

Querit᷑ ergo vtrum boc nomen ſubſtantia ſtat pꝛo

uni tem videt᷑ eſe nõ con
uertibilis. Nam anima bominis eſt nature rationa
lis ſubſtãtia indiuidua ergo ⁊c.¶ Altimo queritur
cum diuerſe ſint diffinitiones ſiue aſſignent e per⸗
ſona quomoo differant. ¶ Rdicendũ.ꝙ ſicut pa

tet ex intentione autoꝛis. hec diffinitio conuenit et

aſſignatur diuine pſonc. illud vero qð obijci/
tur qꝙ; ninpler nõ eſt diffinibile. dicunt aliqui ꝙ du/
pliciter eſt aliquid diffinibile. Ano moo in eeoer
. differentiã dicentẽ poſitionẽ.vt cum dicit homo
eſt animal rõnale moꝛtale. ⁊ hoc modo verum ẽ ꝙ
diffinitio dicit aggregationẽ compoſitionẽ.et hoc
modo ſolum aggregatum eſt diffinibile. Alio modo

contingit aliquid diffinire in obliquo ⁊ per differen

tiam dicentem pꝛiuationẽ. vt cuʒ dicit ſimietas eſt
curuitas naſi.⁊ tunc nõ ſignificat᷑ ſubſtantia rei ag
gregari ex diuerſis.quoniã qd ponituri obliquo nõ
intrat eſſenciam de neceſſitate. Alterius differentia
pꝛiuans nõ ponit aliquã compoſitionem ſiue ꝗ po

ſitionem. ⁊ talis eſt dicta ratio. Nam hoc quod eſt

rationalis cadit in obliquo.⁊ hec differentia indiui
. Sec hec reſponſio nõ
poteſt ſtare. Pꝛimum quides.quia quod diffinitur

7

per obliquum.aut diffinitur ſicut accidens per ſub⸗/

rem eiuſdẽ generis.tunc ergo intrat eſſentiam et nõ

dicit totam. cum ſit pars diffinitionis. ergo neceſſe
eſt illuq quoq apponitur aliquiq addere m rem.ct

15

6

ita ſi to ſiue in obliquo neceſre eſt diccre ag boetij qñ venatur diffinitionẽ perſone per pᷣdictam n
16 eecal prcrca vom aliter ꝙ bec ratio in diuiſionẽ ſubſtantie vt ibi patet. Ande boc nomen i⸗
tellecta de pſona creata. eſt notificatio dicens aggre indiuidua coartat illã indifferentiã illius nominis Na
gationem. In deo autẽ nõ dicit aggregationem bm ſubſtantia xt ſtet ꝓ ſubſtãtia pꝛima.⁊ ſic non eſt ibi uen⸗
rem. ſed m intelligendi rationẽ. que tamen non eſt nußsatio. nec ſubſtantie cõis indiuiduatio.Ad il/ꝛ1 ſbie
vana. eo ꝙ omnia que dicunt᷑ in ratione perſonc.in lud qð vltimo qucrit᷑ de aſſignationc diffinitionum mag
ueniuntur in deo. licet nõ per diuerſitatẽ.⁊ hoc qui/ dicendũ ꝙ ꝑſona diffinitur a boetio.ꝑſona eſt rõna ſfn
dem poteſt intelligi ſic. In creaturis ſpecificatio per lis creature indiuidua ſubſtantia. Rich. ſic. perſona ie
additionẽ complentẽ.eſt indiuiduatio per additio/ eſt intellectualis nature incõmunicabilis exiſtentia. 4 uſt
nem ſiue appoſitionẽ contrabentẽ. Et ideo cum di⸗/ Diffinit᷑ etiã alio modo ſic.ꝑſona eſt exiſtens per ſe
citur ſubſtantia indiuidua.indiuiduum realiter ad/ iuxta ſingularẽ quendã rõnalis exiſtentie modum. ſie
dit ſupꝛa ſubſtantiam. vnde ⁊ ſubſtantia indiuidua A magiſtro diffinitur ſic.ꝑſona eſt vpoſtaſis diſtin/ tiſen
ſupꝛa naturã.⁊ ideo neceſſe eſt eſſe compoſitã perſo cta ꝓpꝛietate ad nobilitatẽ ꝑtincnte.Et notanda eſt eamun
nam in creatura. Sed indiuiduatio vci diſtinctio ẽ differentia haꝝ diffinitionu.qꝛ Boetius ⁊ magiſtri 3Ctinin
in deo per ſolam oꝛiginẽ.Et quia perſona oꝛitur ſediffiniunt perſonã ſᷣm ꝙ cõmuniter dicitur in deo ⁊ Pppin
ipſa. ⁊ ideo nulla eſt ibi additio ſed plurificatio. ⁊ p in creatur.ſ. ed boetius magis ↄſiderat rationẽ rei. Pmtn
plurificationẽ diſtinctio ⁊ indiuiduatio.et ideo nec magiſtri wro addunt rationẽ tranſiationis. Diffini aunni
indiuidua addit ſupꝛa ſubſtantiã.nec ſubſtantia ſu tiones vero NRich.ſunt ꝑſone ꝓut eſt in diuinis pꝛc f
pꝛa naturã.ideo vere dicit᷑.⁊ vera eſt ratio intelligẽ/ cipuc.ſed vna eſt ꝓpꝛia aſſignatio.alia vero diffini/ chuat
di. ⁊ notificatio iſta cõuenit ꝑſone diuine.nec ſigni / tionis boetij expoſitio ſiue coꝛrectio. Poſſet tamen Gwngau
ficatur in ea aliqua compoſitio.vndc tenet ratione dici ꝙ oes idem dicunt.differunt tamẽ ᷣm modum io
cuiuſdã notificationis. ⁊ cadit a ratione diffinitõis. dicendi.quia diffinitio Boetij fuit data.et videbat᷑ Aitor
quia nec deus nec diuina perſona eſt diffinibilis. et impꝛopꝛietatẽ ſonare. ideo poſuit ich. aliã magis nto
12 tamen cognoſcibilis et notificabilis. ¶Ad illud qd p ꝗpꝛia verba. ſic vſq; ad quartã. J len
obijcitnr de differentijs poſitis ſiue de membꝛis.di/ Ecundo querit᷑ de ſecundo articulo ſcʒ de com Kortnt
cendum ꝙ rationale dicit᷑ vno modo qð habet po/ munitate huius nominis perſona.⁊ circa hoc iuots
tentiam diſcernendi bonũ a malo.verum a falſo. et uerunt᷑ duo. Pꝛimo querit᷑ vtrum hoc nomen ꝑer D
ſic deo ⁊ creature conuenit. Alio modo qd habet pp ſona ſit vere cõmune perſonis increatis. Secundo ſſtlcpe
tentiam diſcernendi ꝑ inquiſitionẽ.⁊ collationem ? vtru ſit cõe vniuocũ ꝑſonis creatis ⁊ increatis. lttuſfn
diſcurſum.⁊ hoc eſt ꝓpꝛium anime coniuncte cariii. ucſtio.ſ. c. .. lugu⸗
2 ſic differentia talis pꝛimo modo ponit᷑ in diffini · ¶ Mꝛ hoc nomẽ pſona ſit vere cõmune pſonis increa- bnin
18 tione. ſed ſcdo modo obijcit. Acd illud qð obijcif tis oſtendit᷑ ꝑ Aug.vij. de trini. Ideo inquit dicunt gbſevtt
ſubſtantia indiuidua dicit᷑ in recto. Dicendũ ꝙ nu/ tres perſone.quia cõmune eſt eis qʒ eſt perſona. ſed (pien
meratur ſicut perſona. quia ſicut dicit Anhel.plu/ conſtat qꝙ ad plurificationẽ non ſufficit cõmunitag W
res ſubſtantie ſunt indiuidue.ſicut plures perſone. nominis.ſolũ ergo vere eſt comune ſᷣm rem. Itẽ ſthn
19 ¶ Ad illud qð queritur.vtrum hoc nomen ſubſtan hocipſum videt᷑ ratione.quia omne nomen qð reci ſoſc
tia ſtet pꝛo cõmuni. aut pꝛo ypoſtaſi.conſucuit du / pit ſupꝛa ſe nomen diſtributiuũ eſt vere comune ad ſennab
pliciter reſponderi. Pꝛimo modo ꝙ ſubſtantia ſtet illa in que diſtribuit. ſed tale eſt hoc nomen pſona. lack
pꝛo cõmuni. ⁊ ſi tu obijcis ꝙ illa indiuiduat᷑.dicunt ergo eſt cõmune ad tres.¶ Itez omne qð ſm idem Dl
ꝙ differentia adueniens reſpicit ſubſtantiã ratione nomen ⁊ m eandẽ rationẽ dicit l hai
ſuppoſiti.⁊ non rõne foꝛme.vt patet cum dicit᷑ inkſi recomune ad illa.ſed ꝑſona eſt hmõi. ⁊cc. Item V
uiduum animal. Hec autẽ reſponſio non videt̃᷑ oon cũ dico pater eſt pſona. hoc nomẽ ꝑſona pᷣdicat᷑. aut ki
ueniens. quia hoc nomen ſubſtantia pᷣm ꝙ ſtat pꝛo ersgo tanq; ens de rone patris. aut tanq accidentale ti
cõmuni non ſupponit perſonam. vnde hec eſt falſꝗ. Conſtat ꝙ nõ tanqᷓᷓ accidentale. tanqꝙ ens de röne Piuni
cſſentia generat.ſimiliter hec.ſubſtãtia generat. Se patris.aut & dicit totu qdð eſt pꝛ.aut nõ. Si totũ.ſi⸗ ii
cundo mõ dicit᷑ ꝙ ibi ſubſtãtia tantũ valet quantũ ¶cut &̊ pater pdicat᷑ de ſolo patre.ita ⁊ ꝑſona. qð fal- nan
ypoſtaſis. nec eſt nugatio. Mam indiuiduatio atten ſum eſt. nõ dicit totũ. in plus eſt hoc ꝙ eſt ꝑſona Dõ
ditur in perſona q;tum ad triplicem incõmunitatẽ. öꝙ pater. ⁊ in plus ꝙ eſt de ratione patris.⁊ ſimiliter 67 ith
ſcʒ per pᷣdicationẽ ⁊ hec conuenit ycoſtaſi.Et ꝑ com de rõne filij. ů eſt vere nane Edunna Biiech uſ
poſitionẽ.quia nõ eſt altcri cõponibilis.Et ꝑ vnio ad aliqua.qð numerat᷑ in illis ẽ vere vniuerſale ad an
nem ꝓut aliquid vnit᷑ dignioꝛi. Et ita differentia in illa.maxime ſi nõ dicitur accidentaliter de illis. hoc *
diuidua dicit iſtas duas incõmunitates. Ande pa/ patet.quia Augꝰ. dicebat ſupꝛa diſt. xviij. ꝙ non ob ſ u
tet qꝙꝙ nõ eſt ibi nugatio. patet etiã quia diffinitio eſt aliud eſſentia nõ eſt vniuerſale niſi ꝙ non numerat fnnei
conuertibilis. Per iſtã duplicẽ incomunitatẽ exclu in ſingularibus.ſi ergo ꝑſona eſt cõmune ad tres.⁊ ud⸗
ditur anima hominis que eſt alteri componibilis.? vlterius numerat᷑ ſiue plurificat᷑ in illis.ergo ẽ vni- frnie
bumana natura in xpo que eſt vnita dignioꝛi. Sed uerſale.ergo in diuinis eſt ponere vniuerſale.quod ln⸗
tamen illud licet rõnabiliter ſit dictuʒ adhuc reſtat eſt contra pᷣdeterminata. ⁊ contra Augꝰ. Qui vult aam
ueſtio de ypoſtaſi.quia ypoſtaſis eſt ſõa indiui / ꝙ in diuinis nõ ſit vniuerſale nec ꝑticulare. ytezʒ Mtf
dua queritur ſimiliter quõ ibi accipiatur ſubſtãtia. nihil ẽ cõmune qð de ſua rõne ⁊ noie pꝛiuat cõmuni inti⸗
⁊ nõ põt accipi nec pꝛo cõmuni.nec pꝛo vpoſtaſi.et tatem.ſed ꝑſona dicit indiuiduum ſiue incõicabile n
ꝓpter hoc dicit᷑ tercio ꝙ boc nomen ſubſtantia ſtat de ratione ſui noĩs.ergo ⁊c. ¶ Itẽ omne qð dicitur nge
ibi m ꝙ hoc nomen ſubſtantia diuidit᷑ in piimaʒ Sm ſubſtantiã ⁊ eſt cõe.dẽ ſᷣm ſbam cõem. nihil qð nnig⸗

ſecundã.⁊ ita in quadã cõmunitate ad ſubſtantiam

vniuerſalẽ et particularẽ.⁊ illud colligunt ex verbis

dẽ m ſubſtantiã cõmunẽ plurificatur.ergo perſo/
na non plurificatur. Couſtat autem ꝙ pluniicatur.

erehi,
16 liene
Nedfininn
oncki
hlen
nchhisgin
nlat
bernn
hg
Wdaur
Nonmnnit
gij1
inarns d
sti
nnne snt
üchmim
Cbemoſe
Wenrd
ur nü
itu1 u
Gnntin
Mninin

„„
120

ccepta ab aia ſm ↄſimilẽ modum accipiendi. et ſic
hoc nomen indiuiduũ eſt cõe ſ̃m rõnẽ ad petrum ⁊

habet. roõne eius ꝙ ſubeſt

tñ dicit ſm ſbatn.ð no dielt quid eðe. ¶
cit qͥd cõmune.aut nois tm̃.aut nomis et rò

aut nois ⁊ rõnis et rei. Si tm̃ nomis.ergo eſt equi

uocatio. nõ eſt cõmune. Si tm̃ nois ⁊ ronis ita ꝙ;
nihil eſt cõmune in re. g eſt vanitas ſolũ. Si vᷣo no/⸗

minis ⁊ rõnis ⁊ rei.ſed cõitas realis vt vult Dam̃.
nõ eſt niſi cõitas ſubſtatie ⁊ nature.⁊ hec nullo mõ
plurificat boc nomen ꝑſona nullo mõ põt eſre cõ
22 mune.

V.ad pᷣdictoꝝ intelligentiã eſt notandũ
q ꝑſona abſq; dubio eſt cõis tribus ⁊ cſſentia cõis.
ſed tñ alius modus cõitatis eſt in effentia et ꝑſona.
et huiꝰſignum eſt ꝙ plurificat᷑ perſona nõ

.

et eſſentia.et in noĩe boc ſignificante. Communitas

eſt humanitas reſpectu petri ⁊ pauli.qꝛ vna natura
vniuerſalis reperit᷑ in vtriſq;. Cõitas vero ᷣm ſimi⸗

2

ↄſimili opatione.ſicut modus regendi cõmunis eſt
naute ad regenduʒ nauem.et doctoꝛis ad regendas
ſcholas. quia vterq; nõ debet eſſe ſoꝛte ſed arte peri·
tus.Et pꝛimus quidẽ modus attendit᷑ in effentia.

Scus vero attendit᷑ in perſona. Mã perſona dicit
gauaſi ꝓpꝛietate diſtincta. ⁊ ita dicit habitudinez ad
Paeraté que ↄſimilis eſt iu Aber perſonaꝝ. Mon
cm̃ dicit quantũ eſt de ſe vnã foꝛ en
obliquo.ſed fubſtãtia ſiue eſſentia dicit foꝛmã et na

turam abſolutã in qua cõicant.Alij dicũt tercio mõ

goutler eſt irag. rei ſcʒ ⁊ rõnis. Rei.ſicut vniuer
ale ad ſingularia. Rönis vero. ſicut aliqua intentio

ad paulũ. Dꝛimo mõ dicunt eſſentiaz eſſe cõmunẽ
Scdo mõ dicunt eſſe cõem perſonã.Quia boc dicit
ũt iſti modi dicendi ſi diligẽtius attendamus con.
uenientes ſunt ⁊ ſumpti ſunt ex ſiguificatione buiꝰ
nois qð eſt ꝑſona ſiue ex diſtinctione. Perſona em̃
diait incoicabile ᷣm rõnem. ⁊ boc dicit pꝛiuationeʒ
cõitatis ¶ Perſona vlterius quia incõicabilitatem

cit babitudinẽ ad ꝗꝓpꝛietate.ſicut ꝑx nomen ypoſtaß.
Rur ſus ex bis habet᷑.ꝙ pſona ponit circa ſuppoſi⸗
tum de quo dẽ intentionẽ ſubijciendi ⁊ nõ pᷣdicandi
de pluribus. et ita pʒ ꝙ de rõne ſui nomis impoꝛtat
babitudinis pꝛiuatõnẽ et intentionẽ rõnis. Et quia

coitas eius accipit᷑ ſm rationẽ nois ideo impoꝛtat

comunitatẽ ſᷣm pꝛiuationẽ ⁊ ꝓpoꝛtionẽ. ſiue analo⸗
magis accedit ad naturam rei. quia reuera pꝛiuatio
illa in pſona magis eſt poſitio q; pꝛiuatio.⁊ rurſus
nominis intentio fund
oncedende g ſunt rõnes ꝙ pſona dicit cõmune in

26 diuinis. Ac illud q obijcit plurificat iam pa

t refwnſio quia vniuerſale diat comunit ccz ym.

entia.
differentia autẽ cõitatũ different accipit᷑ a diuerſis.
25 Quidã em dicunt ꝙ dupii ↄtingit aliquid eſſe cõc.
ſcʒ.ᷣm poſitionẽ.et pᷣm pꝛiuationẽ. Scom poſitio⸗
nem dicunt aial eſſe cõe ad hominẽ ⁊ aſinũ. Scom
ꝛiuationẽ vᷣo vt nõ aial eſt cõmune ad lapidẽ ⁊ ad
fang dicunt ꝙ cõitas ᷣm poſitionẽ eſt in natura
vero ſ̃m pꝛiuationẽ eſt in perſona.quia dicit perſo⸗
na quaſi incõicabilis.i.ſm pꝛiuationem ↄmunitati.
24 ; dicunt ꝙ duplex eſt coõitas.quedã vᷣm vnita⸗
tem nature abſolute. quedã ſᷣm ſimilitudinẽ habi -
tudinis ↄpate. Cõitas ſᷣm vnitatẽ nature abſolute

ita

oꝛmã naturalẽ niſi in ſiſtit ĩ incõm

perſona in diuinis.qdð indiuiduũ in creaturis. Oẽs

ꝓꝛietati diſtinguenti.di -

amentũ ⁊ radicẽ habʒ in re.

tro ỹ eius alb cenaumn e Hor
perſona dictum de pel ſonis diuinis dicitur õm

oſitioneʒ. et Sm vnitatẽ nature.⁊ ſim tem non ſolũ
ſm rõnẽ. et qm̃ ꝑſona hoc mõ nõ impoꝛtat cõmu⸗
nitatem. ideo nõ eſt vniuerſale. Nibilominus tamẽ
ratio nõ valetquia vniuerſale nõ plurificatur. neq;

vere munerat᷑ ꝓpter verã ts ons peen qus con

trahitur ad indiuiduũ.⁊ hic pſona non addit ſi upꝛa
perſonã.qm̃ vt pᷣdictum eſt.nõ eſt diſtinctio in diui⸗
nis per additionẽ ſed ꝑ oꝛiginẽ.ideo ꝑſona nec vere
numerat᷑.nec trabitur in partẽ illo modo quo vni/

Dodm ꝙ illud qð pꝛiuat comunitatẽ nõ eſt cõmune
Ffm illã cõmunitatẽ quã pꝛiuat.ſed ꝑſona pꝛiuat cõ

munitatẽ rei.ſed nõ cõmunitatẽ rõnis.2 ßm illã nõ

eſt coõis. ſed ᷣm cõmunitatem rõnis.¶ Ad ülud q 28

obijcit ꝙ eſt cõmune et dẽ m ſbam coõmunẽ. vom.
ꝙ bic eſt accidẽs.ſicut bic.iſte eſt albus.⁊ iſte eſt mo

nachus.g eſt albus monachus.ergo aliã rationem

denominãdi impoꝛtat iſte terminꝰ albus in pᷣmiſſa
2 in cõcduſione.Sic recte dicendũ de ̊ termino cõ⸗
mune.quia pꝛimo ſm habitudineʒ.ſcdᷣo ᷣm nature
vnitateʒ accipitur.Oꝛ querit᷑ aut eſt cõitas rei. aut
nominis. aut rõnis.dm. ꝙ omnibꝰ his modis.ſed
comunitas realis duplex eſt ſicut viſum eſt. ſcʒ ßᷣm
natune vnitatẽ.⁊ ſm ſimilẽ babitudinẽ.⁊ pꝛimo mõ

loquit᷑ dam̃.⁊ ideo patent cetera.

ueſtio. iij. d

litudineʒ babitudinis relate eſt illa que attendit᷑ in ¶ Ocrũ boe nomen ꝑ ona ſit cõmune vniuocũ creat?

et increatis ꝑſonis. Oꝛ ſic. videt᷑.quia eadẽ eſt ratio
Lige

nomen pſonc ſᷣm quod dicit᷑ de his ⁊ de illis.
tẽ hoc videt᷑ quia cõmunitas pſone eſt cõmu⸗
g oſimilis habitudinis.ſed cõſimilis habitudo
que reperit᷑ in deo.reperit᷑ ⁊ in creatura.Ania ſicut
pater eſt ſuppoſitũ diuine nature.ita pctrus buma
ne. ergo ⁊c. Biscomplenemd rõnis ꝑſone con/⸗
nicabilitate.ſʒ incõmunitas cõmunis

eſt ꝑſonis diuinis ⁊ creatis.ergo ⁊c.¶ Contra. Deꝰ

et qeature ſumme diſtant.ergo nibil babent cõmu.

creatura nõ vniuocant᷑ in ſubſtantia.quia tunc deꝰ
eſſet in genere.ergo nec in pſona.¶ Itẽ que vniuo-
cantur in aliquo.equaliter ſunt in illo.ſʒ nihil ꝑtici-
pat equaliter creatura cuz deo. ergo hocipᷣm qð eſt
ꝑſona nõ dicit᷑ vniuoce de deo et creatura. ¶htem

querit᷑ ergo de quo ꝑ pꝛius dicat᷑ ꝑſona.et videt ꝙ&

per pꝛius ꝑſona dicat᷑ de creatura.quia inde tranſia

Contra. Matura intelllectua⸗

lis.et ſubſtantia. ⁊ diſtinctio eſt in deo per pꝛius qᷓ in

qturis. ⁊ nõ ſunt plura de rone perſone. ergo ⁊c.
Ge. dicenduz ꝙ hoc nomen pſona ſicut pꝛius vi/
ſum cſt nõ dicit niſi cõmunitatẽ habitudinis.ſuper

—

quã fundat᷑ cõmunitas rõnis.quoniã ergo conſimi

lis habitudo reperit᷑ in ꝑſonis creatis et increatis.

Hinc eſt ꝙ boc nomen pſona non dicitur equiuoce

ſed analogice.Sed attendendũ ꝙ cõmunitas habi

17

uerſale. ¶Ad illud qd obicit ꝙ paiuat comunitatẽ 2

ne. nibil vuiuocũ. ¶ Item pſona ẽ ſba. que vni⸗
uocantur in pſona vniuocant᷑ in ſõa. Sed creatoꝛ

tudinis poteſt eſſe per reſpectum ad res eiuſdẽ ge/ 3

tet 2 Po neris. ⁊ tunc eſt vniuocatio et analogia ſᷣjm equali⸗
gam et ronẽ. Lamẽ inter oẽs hos modos mediugsg

tatem.vt petrus eſt indiuiduũ et paulus.et equali/
ter conuenit eis ratio indiuidui. Poteſt etiam eſſe
per compoſitionem diuerſoꝛum generum. vt pe⸗
trus et albedo petri in hoc ꝙ eſt eſſe indiuiduum
vniuntur.et Ee onuent ratio indiuidui pe/
bedini. Sic dicendum ꝙ hoc nomen

29

gpationẽ reg eiuſdẽ naturc.iõ analogice et cqliter.

et ideo quodãmodo vniuocc.ſuũr cũ dicit᷑ de ꝑſonis

creatis. Cũ autẽ dꝛ de pſonis creatis ⁊ increatis.di

. cõpoſitionẽ reꝝ diuerſaꝝ naturaꝝ.⁊ idco ꝑ pꝛius

4

⁊ poſterius.Et ſic ꝑſona pꝛius dꝛ de ꝑſonis creatis

vᷣm nomẽ. ſᷣm rẽ nois ꝑ pꝛius dꝛ de pſonis increa/
tis. Et ꝙ querit᷑ vtrũ perſona ſit cõis perſonis crea/

tis ⁊ increatis.dᷣm.ꝙ ſi dicat᷑ cõmune vniuocum.

31 nõ. ⁊ rõnes ad hoc cõcedende ſunt. ¶M obijcit
Ww ꝰö cadẽ eſt rõ cc. dm. ꝙ nõ eſt eadẽ rõ niſi ̃m ana/
logi

Diſtinctio.xxvj.de his que ꝓpꝛie et etern

am. qꝛ longe nobilius ⁊ aliter eſt natura intelle/

4 ·

ctualis ⁊ ypoſta ſis ⁊ diſtinctio et ꝓpꝛietas in deo q;
in creaturis. ¶ Ad illud qd obijcit ꝙ eſt babitudo 32
ↄſimilis.dm ꝙ nõ eſt ſimilitudo equalitatis.⁊ pꝛe
terea talis ſimilitudo non facit vniuocationẽ ͥ ana
logiã ſolũ. / Ad illud qð obĩ de incõicabilitate. d.
qꝙ; nõ eſt pura pꝛiuatio.imo impoꝛtat diſtinctioneʒ.
⁊ cũ alia rõ diſtinguendi diſtans multũ ab illa ſitin
deo.⁊ hoc non tĩ ſᷣm rẽ.immo etiã vᷣm rõnẽ rectaa,zZ.

intellectus nõ attribuit deo modũ diſtinguendi qui

cõpetit cõpoſitis.ideo nec rõne vniuocũ eſt ſed ſolũ
liter dicuntur de deo ſᷣm relationẽ ſiue ꝓpꝛieta:⸗

tem perſonalem ſᷣm ꝙ ipſis ꝑſonis aſſignant᷑.

„ 9

deo vᷣm

Anc de prlceneitns pſonaꝝ quas frequẽter ⁊c. Supꝛa męr multipliciter egit de his que dicũtur de
n bam. hic ſcdo agit de his que dicunt᷑ de eodes ſᷣm relationẽ. Diuidit᷑ autẽ bec pars in duas
In pꝛima agit de bis qᷓ dicunt᷑ de deo ꝓpꝛie ⁊ eternaliter. In ſcda agit de his qᷓ dicuntur de deo ꝓpꝛie

⁊ tpꝑaliter.j.diſt.xxx.Sunt em̃ quedã que ex tꝑe. Pꝛima pꝑs iterũ diuidit᷑ in duas.qꝛ q̃dã ſunt ꝓpꝛietates ſiue

relationes ꝑſonales. ⁊ de bis agit pꝛimo. qucdã nõ pſonales. ⁊ de his agit ſ.
derari opoꝛtet ꝙ nõ tm̃ tres ⁊c᷑. Pꝛima ꝑs iterũ diuidit᷑ in duas. In pꝛima a

w in ipſis pſonis aſſignant᷑. In ſcda vo agi

vo circa aſſignationẽ mouct dubitationẽ.ibi. Hic querit᷑ quõ ꝓpꝛi dicat᷑ eſſe nato ⁊c. ¶

diſt. xxviij. Pꝛeterea conſi⸗
ouag. In pꝛima aſſignat ꝓpꝛietates pſonan m
t de ipſis ᷣm ꝙ eas cõtingit diuerſis nominibꝰexpꝛimi.j.di.xxvij.

Hic queri põt vtrũ ꝓpꝛietates ⁊c. Pꝛima ꝑs hʒ duas. Jn pꝛima mgr aſſignat ꝓpꝛietates eina kain ſcda

partes. In pꝛima determinat qbus aſſignent᷑ ꝓpꝛietates qꝛ ypoſtaſibus. In ſcdᷣa aſſignat qᷓ

ꝛima dottoo

ſint ille ꝓpꝛicta⸗

ces. ibi. Jam de ꝓpꝛietatibus pſonaꝝ videamꝰ.Lercio oñdit qͥd ſunt ille ꝓpꝛietates.qm ſunt relationes ſiue
dicte m relationẽ. nõ tñ m accidens.ibi.Quo circa ſciendũ eſt non om̃e ⁊c. ¶ Similit ſcdᷣa ꝑs in qᷓ mouet
dubitationes iuxta pᷣdictas aſſignationes hʒ duas. In pʒima mouet dubitationes cõtra aſſignationẽ ꝓpꝛie
tatis filij. In ſcda ↄtra aſſignationẽ ꝓpꝛictatis ſpũſſancti.ibi. Hic queri põt vtꝝ pater. Pꝛima pꝑs bʒ duas.
In pꝛima ꝓponit qpõnẽ.⁊ ſoluit auẽte Aug.⁊ hyla.In ſcdᷣa illã ſolutionẽ applicat etiã circꝗ ꝓpꝛietatẽ ſpiri/

.

*

it ibi. quidã tamen putant ſpiritũſanctum.

nales.quia ypoſtaſibus.
Oꝛ ꝓpuietates a/
ſignant ypoſtaſi/ (

g

in hoc tractatu cõmemoꝛauimus. aliqᷣd lo⸗
. qui nos opoꝛtet. Sed pꝛimũ audiamꝰquid
noĩe venenũ latere.ſᷣ hoc dicit ſᷣm ꝙ heretici eo vte
bant vt ſimplices ſeducerẽt ſcʒ ꝓ pſona et ꝓ eſſen/
tia.vt ſiue diceret᷑ vna tm̃ vpoſtaſis. ſiue tres.mi⸗

hoc nomẽ ita apud catholicos vulgatũ.nec ita eiꝰ
ſignificatio determinata vt mõ. Etiõ Hiero. dicit

Hiero.
òèòMã hoc noĩe nõ vtendũ foꝛe ſine diſtinctõe vel expoſi/⸗

tione.tũc ſcʒ qñ cũ hereticis cõtendebat᷑ ita ſcribẽs

83 de fide catholica ad vamaſum papa. Ab arriano⸗
rum ſſule ypoſtaſion nouellũ nomẽ a me hoie ro/
mano exigit᷑. Interrogamꝰ.qͥd tres ypoſtaſes ar⸗

peitrentur intelligi? Tres ꝑſonas ſubſiſtẽtes aiunt.

Rñdemus pos ita credere. Mõ ſufficit eis ſenſus.

Ipᷣm nomẽ efflagitãt.qꝛ neſcio qͥd veneni in ſilla ,/

bis latet.clamamus. Si quis tres ypoſtaſes.id ẽ
tres ſubſiſtentes ꝑſonas non confitet᷑. anathema
ſit. Si quis autẽ ypoſtaſim vſiam intelligens.non

— tribus pſonis vnã yvoſtaſim indicit.alienus a xpo
eceeſt. qui ſcʒ tres ypoſtaſes dicens ſub nomine pieta

tis tres naturas conatur aſſerere. Suſſiciat nobis

Vinc de ppretatibus pſonax qsfequent

de hoc noĩe ypoſtaſis Hiero.dicat.Ait em̃ ſub hoc

nus pitos ad incõueniens deducerent.cũ non erat

tuſſancti que eſt donũ.ibi. Ita etiã de ſpũſ. ancto dom eſt. Similit ſcdᷣa ꝑs bʒ duas partes. In pꝛima querit
⁊ ſoluit. In ſecunda quoꝛundã poſitionẽ impꝛobat. Dꝛimũ facit ibi.Hic queri põt vtrũ pater ⁊c. Scᷣm fa

A uaftenee
¶ Determinat quibus aſſignant᷑ ꝓpꝛietates perſo gellum nomena me
g,„ hoie romano exigit.

ſule ypoſtaſion no/

Obicitur. ſi eſt nouel

dicat. j. Thimo. vlti.

vocũ nouitates eſſe

vitandas.nullo mo⸗

do debuit concedere.
Pꝛeterea dam̃. dicit
ypoſtaſis eſt ſub/
antia cũ accidenti/
bus. ſʒ in dininis nõ
cadit accidens.igitur
nec nomen. ypoſtaß.

igitur ⁊c. R. vuᷣm. cy

nouitas vno mõ ſo⸗

nat in viciũ alio mo⸗
o nõ. qñ eſt talis ad/

4
„

iunctio ꝙ ſententiam

etiã facit que non bʒ

oꝛtũ ex veritate antiiä

tunc ẽ vere noudllũ.
⁊ ſic dicit apls eſſe fu
gicnduʒz. vnde addit

Apbanas. qtum ad
intellectũ ſanum non

erat nouũ. qtuz ad
intellectũ quẽ hercti/
ciſupponcbant. Qd
obijcit de autoꝛitate

alri

ltpri

mogllt

prüffignit

Nugſi
p

7

Mefatteß

hochänn

”

S
nt itigſt
onncs
Aumi
täſerlrn
Grgiit
1ſigitn
un pft
a iſß

Srunt
eiin,
Antnit
vrwN.
nmmag is
1 De
inmtn
ndsto
Hutanet
u
tuis cki⸗
hai it,
Nida

o e
e
un
uii
in
mn
umg
crunm
nital
“
lifein
n
SL

Aug.

9

AQuigd ſit ꝓpꝛiũ
patris.quid ſit
Pni filij. quid
it ꝓpꝛium ſpiri

Hic de nomini
bus relatiuis qᷓ
notant ipas re⸗
latönes.

¶ Dam de ꝓpꝛietati

§
Di.

dicere vnam ſubſtantiã ⁊ tres perſonas ꝑfectas equa⸗
les.taceamus tres vpoſtaſes ſi placet.HNomẽ hoc non
bone ſuſpitõnis eſt.cum in eodeʒ verbo ſenſus diſſen/⸗
tiunt. Aut ſi rectum putatis tres ypoſtaſes cũ interp⸗
tatõnibus ſuis debere nos dicere nõ negamus.Sʒ mi
hi credite.ꝰ venenum ſub melle latet. Tranſfigurat.n.
ſe angelus ſathane in angelum lucis.his verbis non

negat vtendum eſſe nomie ypoſtaſis.ſed hereticos eo

pꝛaue vſos oſtendit.ↄtra quos cautela opus erat di⸗
ſtinctõne ſignificatõnis. Alioqͥn ſibi ↄtradiceret.qͥ ſu⸗
pꝛa tres ypoſtaſes ↄfitet..
Engnat que ſint ille ꝓpꝛietates ꝑſonaꝝ ⁊ de nomĩ
bus eaꝝ relatiuis. b
ietatibꝰpſonaꝝ videamus. que etiã noti⸗
ones ſiue relatõnes in ſcriptura plerũq; dicunt᷑ in illa
ſancta trinitate.q̃ iðo a nobis repetũt᷑.vt coꝛdi nr̃o te
nacius infigãt᷑. Ait Aug.in li.de ſide ad petrũ. Aliõ
eſt genuiſſe q;; natũ eſſe.aliudq; eſt ꝓcedere qᷓ; genuiſ⸗
ſe vel natum eſſe. Vñ manifeſtuʒ eſt ꝙ alius eſt pater.
alius filiꝰ.alius ſpũſſanctus. Et eſt ꝓpꝛium ſoliꝰpa⸗
tris.nõ quia nõ eſt natus ipſe.ſed qꝛ vnum filium ge⸗
nuerit.ꝓpꝛiumq; ſoliꝰfilij.nõ quia ipſe nõ genuit.ſed
quia de patris eſſentia natus eſt. Pꝛopꝛiũ vo ſpũſſan
cti.nõ quia nec natus eſt ipſe nec genuit. ſed quia ſol⸗

de patre filioq; pꝛocedit.Ecce bꝛeuiter aſſignauit tres

ꝓpꝛietates triũ ꝑſonaꝝ.quarum vna nõ eſt alia. Hoc

em̃ ſignificauit cum dixit. aliud eſt genuiſſe q́; natum

eſſe. aliud q; ꝓcedere.i. alia ꝓpꝛietas ſiue notio eſt ge⸗
neratio.⁊ alia natiuitas.alia ꝓceſſio.que alijs nomini

bus dicunt᷑.paternitas.filiatio. Has ꝓpꝛietates deſi⸗
gnant nomia ꝑſonaꝝ.ſcqʒ pater et filius ⁊ ſpũſſanctꝰ.q̊

relatiua ſunt ⁊ ad ſeinuicẽ dicunt᷑.qꝛ notãt ralatões q
nõ ſunt deo accidẽtales.ſᷣ in ipᷣis ꝑſonis ab eterno ſũt

immutabiliter. vt nõ mõ appellatões relatiue ſ etiã re⸗

latiões ſiue notiões in reb ipſis ſcʒ ĩ ꝑſonis ſint.
Mſtendit quid ſunt ille ꝓpꝛietates.qm ſunt relatio
nes ſiue dicte ſᷣm relatõnem.nõ tñ ſᷣm accidẽs. c

¶ Quo circa ſciendũ ẽ.ñ oẽ qð dr de do dr̃ dici m ſbaʒ.
qꝛ q̃dã dicunt᷑ ᷣm relatiõeʒ q̃ nõ ẽ accñs.qꝛ nõ eſt mu⸗

tabilis. VUñ Augꝰ. in.v.li.de tri.ait. Mihil in deo ᷣm
accñs dr̃.qꝛ nihil ei accidit.nec tñ om̃e qð dr.ſᷣm ſbam
de deo dẽ. In rebꝰcreatis atq; mutabilibꝰ qð non ſᷣm
ſbᷣam dr.reſtat vt ſᷣm accñs dicat᷑.In deo aũt nihil qͥ
dem ſ̃m accñs dr̃.quia nihil ĩ eo mutabile ẽ aut amiſſi

bile. Mec tñ ome qð dr ſᷣm ſbᷣam dr. ODf em̃ ad aliqͥd ſi
cut pf ad filiũ.⁊ filiꝰad patrẽ.qð nõ eſt accũs.qꝛ et ille

ſp eſt pf.⁊ ille ſꝑ eſt filiꝰ.⁊ ita ſemꝑ.qꝛ ſemꝑ natꝰẽ filiꝰ.
nec cepit vnqᷓ; eẽ filiꝰ. n ſi aliqñ eẽ cepiſſet.aut aliqñ
deſineret eſſe filius.ſᷣm accidens diceret᷑. Et quia pa/
ter nõ dicit᷑ pater niſi ex eo e eſt ei filius.⁊ filius nõ di
citur filius niſi ex eo ꝙ habet patrem.nõ ᷣm ſubſtanti
am hec dicunt᷑.ſed adinuicem iſta dicunt᷑. neq; tamẽ
ſ̃m accidens.quia ⁊ ꝙ dicit᷑ pater.⁊ ꝙ dicitur filius.⁊
eternũ atq; incõmutabile eſt eis. Eece aperte his ver

XXVI

dam̃.dð ꝙ; nomẽ ypo

ſtaſis de ſe nõ impoꝛ⸗

tat reſpectuõ ad acci
dens.ſᷣ ſolũ ad ꝓpꝛie/
tatem diſtinguentez.

q̃ inquazʒ in creaturis

eſt accidẽs. Ideo di ⸗
cit ſubiectũ cũ accidẽ
tibus.nõ ſic auteʒ eſt
in deo.
b ¶ Aenenũ ſub mel ⁊
le latet ⁊c.Obijcit᷑.qꝛ
cũ hoc nõ dicat niſi ꝑ
erꝛoꝛẽ ↄuictus.videt᷑
qꝙ talia noia oino eſ/
ſent fugienda.Rꝰ.dðᷣ
ꝙ venenũ nõ latebat
ſub noie ſed ſub eoꝛũ
intentõne ſiue occaſi
one qͥ ex boc occaſio/
naliter volebãt indu/
cere i hereſim. Ałpo
teſt dici ꝙ venenũ la/
tebat nõ qᷓ;ẽtum ad ſi/
gnificatõez ſed ꝓpter
dubitatõez. ⁊ iðo nũc
cũ determinata eſt eiꝰ
ſignificatio.abſq; du⸗
bio eſt tenẽdum.
c¶ Aliud eſt genuiſ/ ʒ
ſe ꝙᷓ; natũ eſſe. Aidet᷑
male dicere. quia cuʒ
aliud dicat diuerſita⸗
tem in eſſentia. vᷣm H

vidr̃ ꝙ generatõ acti⸗

ua et natiuitas diffe/
rant pꝑ eſſentiã qdð eſt
ↄtra ſidẽ.Rꝰ.ddm q;
aliud non dicit ibi di⸗
uerſitatẽ a ꝑte rei ab/
ſolute. ̊ ꝑ ↄꝑpatõnem
ad dicentẽ ⁊ intelligẽ
tem.q.d.aliud ẽ intel

ligere ſiue dicere pꝛeʒ
generare et hꝰ?mõi. et

huic alietati nõ ſbeſt
diuerſitas cẽntie ſed
alietas ꝓpꝛietatis.
d Et eſt ꝓpꝛiuz ſoliꝰ 4
pꝛis. nõ qꝛ non ẽ natꝰ
ipſe. Uidet᷑ dicere co⸗
tra illud qdð dr̃.j.diſt.
xxviij.vbi dĩ ꝙ hᷣ ꝙ ẽ
ingenitꝰẽ ꝓpꝛiũ pr̃is.
ß ingenitũ nõ eſt alið
dicere q́; nõ genituʒ.

Pe'. ꝙ Aug. loquit᷑ de

boc ꝙ eſt nõ natꝰ m
ꝙ dicit purã negatio/
nem. ⁊ ſic nõ dicit ꝓp/⸗
pꝛietatẽ. Ingenit? em
ꝓut eſt ꝓprietas nõ ẽ
pura negatio.

e¶ Mibil in deo m 5

Li. 1

accidẽs dicit᷑.qꝛ nihil

—.—

bis oſtendit᷑ quedam dici de deo ſ̃m ſubſtantiaʒ. que⸗

eſt ĩ do mutabile aut dam ᷣm relatõem.nihil tñ ſᷣm accidẽs.oſtendit᷑ etiam
amiſſibile. Aidet᷑ iſta ꝓpꝛietas patris eſſe qð habet filium. ⁊ ꝓpꝛietas filij ꝙ
ratio nõ valere.qꝛ ali/

qua ſunt accidẽtia in
ſepabilia ⁊ talia nõ ſt᷑

habet pr̃em.Ideoq; cũ dixit eternũ ⁊ incommutabile

eẽ qð pr̃ dr.⁊ qð filiꝰdr̃.ita intelligi voluit.i. ꝓpꝛietas

amiſſibilia. Re. dom. q̃ pf ẽ pf.⁊ etas qᷓ filiꝰ ẽ filiꝰ.etna ẽ ⁊ incõmutabilis. ,
Sicut ipſe Rsdn . 7 t idvafen ⁊ fili-ſemꝑ filius. Vñ ⁊ hyla.pꝛo⸗ Hylarius
Om̃e accidẽs.aut eſt pꝛietates ꝓꝑſonarũ aſſignãs in.xij.li.de trini.ait. Si ſp
f un naeum mutabi patri ppꝛum eſt ſ⸗ emꝑ eſt pater. neceſſe eſt ſemꝑ ſi/
boreten ltu mae lio ppeium eſſe vr emneſt filius. Abi eniʒ ſemꝑ pater
põt circa ſubiectũ ſu/ 1. ſt. non ſe
um intẽdi vel remit eſt. ſemx filius eſt. qui nõ ſemꝑ patere hon ſemp u
ti. Et ipe non dicit ꝙ genuit. Item in eodem. Nato deo. mnanifeſtum eſt p/
ſit accides tm̃. qꝛ pot pꝛium elſe qð filius eſt. W ⸗ hr⸗
amitti. qꝛ potuit a ¶ Bouet dubitatiõeʒ ↄtra aſſignatõnem ꝓprietatis
tivel reccdere are filij. quare ſcʒ dicat eſſe ppꝛium vnigeniti ꝙ eſt filius
ti. vel reccdlere a re iã . iz homines ſint filij dei „ Z
exñte. vel ſaltẽ intẽdi dei. cum etiã homines ſint fili dei. 2 ſpi⸗
vel remitti ſiue varia ¶ Mic querit᷑ quõ dicat᷑ ꝓpꝛium eſſe nato deo ꝙ eſt dei fi
7 ri. Et ſi tu obijcias ꝓ lius vel genitus ex deo. cum enam homines filij dei di -ʒ—
accidẽtia nõ pñt vari cant᷑ ⁊ ſint:⸗ſᷣm illud. Filij excelſi om̃es. Et ad moyſen Ps.lxxxj.
ari m boetiu. verum de populo iſrael dominꝰait. ſilius meus pꝛimogeni⸗ Exo.iiij.
n glenatonoad tus iſrael. Sed magna eſt diſtantia. Homines emfi/ f
certũ eſt ꝙ in codẽ in lij dei ſunt factura.nõ natiuitatis ꝓpꝛietate. Deꝰaüt g
tendunt᷑ ⁊ remittun/ filius oꝛiginis ꝓpꝛietate filius eſt et veritate natiuita⸗
8 tur. Aliter põt diei ꝙ tis.nõ facturavel adoptõne.⁊ illi quidem ante ſunt qᷓ;
accidẽs põt ↄpari a filij dei ſunt. Fiunt em̃ filij.nõ naſcunt᷑ filij dei. Vnde
ſubiectũ pꝛimũ. et ad Hyla.ſolum deum natuʒ oꝛiginis ꝓpꝛietate dei filium ,
can ginum F oſtendens inter im ⁊ homſes filios dei euidentiſſime eylan⸗ auto
iectum pꝛimuz omne diſtinguit in. xij. lib. de trini. ita dicens. Vero deo pa⸗ tate mat ſo
accidẽs dr̃ adueniẽs. tri qui ex deo naſcit᷑ vere filius eſt. et nos quidem filij Apta diſtinctõ
qð eſt poſſibile ctim dei ſumus. ſed ꝑ facturã. YFuimus em̃ aliquaãdo filij ire ſnter deum fili⸗
abeſſe. uis nõ reſpe ſeg filij dei p adoptõneʒ effecti ſumus potius qᷓ; naſci⸗ um. ꝛ bominuz
cin ſubiccri qn ſbie. mur. Et quia om̃e qð fit.anteqᷓ; fiat nõ fuit. nos cuʒ fi: filios. quia ille
ag vicenchen alen lij no fuiſſemus. effcimur. Ante em filij no eram⸗. ſeo garus fiins i
id ſolũ eſt p naturam gratiã facti ſumus.non nati neq; generati.ſed acqui facti filij
immutabile qð ẽ oio ſiti.Acquiſiuit em̃ nos deus ſibi. ⁊ ꝑ hoc dicit nos ge⸗
ſimplex. Si igit᷑ dus nuiſſe.Genuiſſe em̃ deum filios.nunqᷓ; cum ꝓpꝛietat
eſt oino immutabiliſ. ſignificatõne cognoſcimus dici. Ex adoptõne em̃ ho⸗
igit̃ animo lenzie mo factus eſt filius dei. nõ ex generatone. neq; ei ꝓpri
acchs. gdc nmloi, etas eſt. ſed nucupatio. acꝑ id nõ vere filius eſt. quia
mutabili accñs ẽ p/ nec ꝓpꝛie natus dicit. nec ſemꝑ fuit filius. Vnigenit⸗
nere. Si igit᷑ pater eſt gautem deus nec fuit aliquãdo nõ filius. nec fuit aliqd
immutabilis et in eo anteq; filius.nec quicqᷓ; ipſe niſi filius. Atq; ita qͥ ſem⸗
eſt pinitas.igit᷑ nõ eſt .
accidens.

f Noies em̃ filij dei ſunt factura.Obr ꝙ ſᷣm illũ modũ dñdi.cũ aſinꝰ ſit factꝰ. videt᷑ poſſit dici dei fllius.
Et ſilr ꝙ archa qᷓ facta eſt ab artifice.poſſit dici filia artificis.quoꝝ neutrũ cõcedit᷑. Si tu dicas ꝙ optet ꝙ ſit
ad imaginẽ dei act?. Contra. dyabol ? ad imaginẽ dei factꝰ. igit dyabolꝰc filiꝰ dei. R. dom ꝙ B̊ ꝙ dico filius
9 duo dicit. ſcʒ oꝛtũ imitatõeʒ. dom igit ꝙ eſt imitatio p oimodam aſſimilatiõez. ⁊ ſic filius naturalis imitat
hatre. ⁊ qꝛ nõ hʒ ſocium imitãdo ſic ideo ſolus ipſe eſt filiꝰnaturalis.Et iterũ eſt imitatio expᷣſſa. ⁊ hec cõſiſtit
m imagine. 2 hec tenet adbuc ratõeʒ filij ⁊ facture. Et ita eſt iterũ imitatio longinqua.⁊ hbec tenet tm̃ ratõem
facture nõ filij. Sed attendendũ eſt ꝙ imitatio expᷣſſa vt ↄſiſtit in ſua ↄditõne.aut eſt inſignita vlterniꝰ ſua ꝑ/
fectõne ⁊ decoꝛe. aut eſt pꝛiuata honoꝛe ⁊ defoꝛmata a ſu⸗ oↄditõne. Pꝛimo modo dicit᷑ filius factura. Sec d.
modo filius factura ⁊ ado tõne. Tercio modo neutro m dicit᷑ filiniſi valde impꝛopꝛie ⁊ cum additõne di
ſtrahentc. quia womin? Yoh.viiſ vreie heccatoꝛes habere patrem dyabolum. pterea ꝙ a deo recedũt ⁊ imitã
10 tur cum. g Deus autem filius oꝛiginis. Ponit tres ꝓpꝛietates nominũ quibus deus filius.filiꝰdei eſt. ſc
oaꝛginem. veritatem. 7 natiuitatem. querit ergo de diſtinctõne illoꝛum nominũ. voᷣm ꝙ tria dicit ad excudẽ
gqum tres hereſes. Contra fotinum dicit oꝛigiue nõ agoptõne. quia fotinus diccbat xpᷣm eſſe fillum dei ado⸗

☛ .l — —

S
—
SSe

— –☛

li
di
v⸗ lpr.
f f
it
1*
6
ge
n
ne hie

in

Neacre
K uannſ
mahen
1. ſism
9 usſiun

Aug.

Deu. vj.

Hrlarius

Momo vo qui filius dei eſt factura.nõ tm̃ patris.ſed ⁊

—= ——— —

H
’—

per eſt filius.naſcibilitatis ꝓpꝛietate ac veritate filius ptiuuʒ. Contra ſabel⸗
eius eſt ſolius qui genuit.⁊ ille tm̃ qui genuit pater ip lium dicit veritate 5
ſius eſt. quia ſicut ule filius oꝛigine.ita ille pater gene⸗ cbabg icez eep.
ranoor. nno pater nucupaba⸗
Soluit dubitateʒ auẽte Aug. = Hoyla. ꝙ homo di⸗: tur poſtca flius Cb,/
cit᷑ filiꝰtrinitatis.⁊ trinitas põt dici pr̃ hoim. e tra. arꝛium dicit nati/

uitate non creatõne.
quia Arꝛius dicebat
eſſe dei filium creatu⸗
ram.

filij ⁊ ſpũſſancti filiꝰeſt.i.totius trinitatis.⁊ trinitas ip
ſa pater eius dici põt. Vñ Aug.in.v.li.de trini.dicit.
Non põt dici trinitas pater.niſi foꝛte trãſlatiue ad cre
aturam ꝓpter adoptõnem filioꝝ. Qð em̃ ſcriptuʒ eſt.
Audi iſrael dñs deus tuus deꝰ vnus eſt. Non vtiq; excepto filio aut ſpiritu /
ſancto oꝑtet intelligi.quẽ vnũ dñm deũ noſtrũ recte dicimꝰ.etiã pr̃em noſtrũ
ꝑ gram ſuã nos regenerantẽ.De h etiã hylariꝰin.vj.li.de tri.ait.Om̃ibus ꝑ
ſidem deus pater eſt.quibꝰeſt pater.ꝑ eam fidem ihm xpᷣm dei filium confue
mur.Ecce oſtenſum eſt quare ꝓpꝛium dicat᷑ eſſe dei nati ꝙ filius eſt.quia ſcʒ
ipſe ſolus natus ꝓpꝛie dicit᷑. Vñ hylariꝰin li.iij.de trini.ait.Dñs dicens cla⸗
rifica filiũ tuum.nõ ſolo noĩe ↄteſtatus eſt ſe eſſe filiũ.ſed ⁊ ꝓpꝛietate. Nos fi
lij dei ſumus.ſed nõ talis hic filius.hic em̃ verus ⁊ pꝛopꝛiꝰeſt filiꝰoꝛigine.nõ

adoptõne.veritate nõ nũcupatõne.natiuitate nõ creatone.
¶ Aplicat ſolutõnem pᷣcedentem ad ꝓpꝛietatem ſpũſſancti.que eſt donum.
quia ꝓpꝛietate eſt donum.vt filiꝰnatiuitate.⁊ vtroq; modo dicit᷑ relatiue et

p̃ᷣm eandem relatönen.

¶ Ita etiam de ſpũſancto dicendum eſt.qui ꝓpꝛie dicitk᷑ donum dei. cum tamẽ

⁊ alia plura ſint dona dei. Sed ſpũſſanctus ita ꝓpꝛietate imutabili et eterna
donum eſt. ſicut filius ꝓpꝛietate eſt filius.Eo eniʒ dicit᷑ donum quo ſpũſſan/
ctus.⁊ vtroq; vtiq; nomine relatiue dicit᷑. Eademq; relatõne dicit᷑ ſpũſſan⸗
ctus ⁊ donum. licet ipſa relatio nõ apareat in hoc nomie ſpũſſanctus. ſicutĩ

hoc nomine donũ. Vñ Aug.in.v.de trini.ait. Spũſſanctus qui non eſt tri⸗

nitas.ſed in trinitate intelligit.in eo ꝙ ꝓpꝛie dr̃ ſpirituſſanctus.relatiue dici⸗
tur.cum ⁊ ad pr̃em ⁊ ad filium refert᷑.qꝛ ſpũſſanctus et patris et filij ſpiritus

eſt. Sed ipſa relatio non aparet in hoc nomine. Apparet autẽ cum dicit᷑ do⸗

num dei.Donũ em̃ patris ⁊ filij.qꝛ et a patre ꝓcedit ⁊ a filio.g ſpũſſanctꝰin⸗
effabilis quedam patris filijq; ↄmunio eſt. Et ideo foꝛtaſſe ſic appellat᷑ vt iaʒ
diximus.nec iterare piget.quia patri ⁊ filio põt eadem appellatio conuenire.

Nam hoc ipſe ꝓpꝛie dicit᷑.qð ille ↄmuniter.Quia etiã pater ſpũs.⁊ filiꝰſpi⸗

ritus.⁊ pater ſanctꝰ.⁊ filiꝰſanctus. Vt ̊ ex nomie qð vtriq; ↄuenit vtriuſq;
ↄmunio ſignificet᷑. vocat᷑ donum amboꝝ ſpũſſanctus.Ecce habes quaꝛe ſpi

rituſſanctꝰ ꝓpꝛie dicat᷑ donũ.⁊ ꝙ relatiue dicit᷑ ſiue donũ.ſiue ſpũſſanctꝰ.Et

ꝙ nomen ſibi ꝓpꝛium tenet.qð cõiter patri ⁊ filio ↄuenit.ſed diuiſim. Et eſt

ſciendũ.quia cum pater vel filius dicit᷑ ſpũs ſiue ſanctus.neutrũ relatiue di⸗
cit᷑.ſed ſᷣm ſubſtantiam.

Mouet dubitatõeʒ ↄtra aſſignatõnem ꝓpꝛietatis ſpũſſancti. Vtrum pa⸗
ter.vel filius.vel trinitas ipſa poſſit dici ſpũſſanctꝰ.

(¶ Mic queri poteſt vtrum pater.vel filius.vel etiam ipſa trinitas poſſit dici ſpi

rituſſanctus.ſicut diſtinctim dicit᷑ ⁊ ſpũs ⁊ ſanctus.de hoc Augu.in.v.li.de

trini.ſic ait. Trinitas nullo modo põt dici filius.ſpiritus vᷣo ſanctus poteſt
quidem vniuerſaliter dici m id qð ſcriptum eſt.qm̃ deus ſpũs eſt. Itaq; pa
ter ⁊ filius ⁊ ſpũſſanctus.qm̃ vnus deus eſt.⁊ vtiq; deus ſanctus eſt.poteſt
appellari trinitas ⁊ ſpũſſanctus.Sed tamen tũc ſpũſſanctꝰrelatiue non dice⸗
tur. ſed m eſſentiam. quia /ꝓpꝛie ſpirituſſanctus qui non eſt trinitas.ſed ĩ tri⸗
nitate dicitur relatiue. ů
86 2

⸗5

b¶Sz eũ qui eſt itri
nitate relatiue dici. li⸗
cet nõ ci rñdeat viciſ-/

—

—

— „ “ —
Nepꝛobat quoꝛũdam poſitõeʒ qui putant ſpiritum
ſanctũ nõ dici relatiue ad patrẽ ⁊ filiũ.qꝛ ñ viciſſim re⸗
ſpondent ſibi vocabula ſed falſo. b.

ſuy wocahnun Lide⸗ Auidam tñ putant ſpmſanctũ vel donũ nõ dici rela⸗
pꝛium eſt rclatiuoꝛu, tiue ad patrẽ vel ad filiũ.Si em̃ inquiunt hec relatiue
dici ad ↄuertentiã.er ad ſe dicunt᷑.ſuis inuicem ſibi rñũdent vocabulis.vt ſi⸗
go ſi nõ dicunt᷑ ad cõ cut dicit᷑ pater filij pater.⁊ filiꝰpatris filiꝰ ita dicat᷑ pa
uartent nd dt eur ter ſpũſſancti vel doni pater. ſpũſſanctus vel donum
nur. rnanie bpatnis ſpũs vel donum. Seo no ita ẽ in omnibꝰrelati⸗
poſitũ eſt vtriq; errre uis. Non em̃ om̃ia que relatiue dicunt᷑.ſuis ad ſeinui⸗

mo.alioquin ſi deficit

ex vna ꝑte nõ dicituꝛ.
vt ſi dicat᷑ remus na/

uis. Similiter vult di

cere aug. ꝙ ſu iſtnoi⸗

bus pater ⁊ filiꝰnõ re

ferunt᷑ ad ſpmm̃ſctñ.

eiri vſitatũ võbulũ.

ſic donum. ſecundo dicit᷑ ab eterno. S

¶ Mlin diuinis ſit ponere pꝛopꝛietates pſonaꝛuʒ non esgem pion.
ſolũ vocaliter ſ etiã realiter ondit᷑ ſic. Hiero.dicit. ? neratõ ⁊ ſpiratio.ſicut hec eſt vera pater ſpirat ſ.ſ.et

Aillie nõ potuit. Nide/

¶ Auia h̊ potuitin

cem reſpondent vocabulis. Vñ Aug. hoꝝ elidẽs opi
nionem in. v. li. de trinit᷑.non te moueat inquit qm̃ di⸗
ximus ſpmſctm̃ nõ ipſam trinitatẽ.ſed eũ qui eſt ĩ ti⸗ h
nitate relatiue dici.licet nõ ei rñdeat viciſſim vocabu⸗
lum eiꝰad quẽ refert᷑. Dicimꝰem̃ ſpm̃ſanctũ pf̃is.ſᷣ nõ
viciſſim dicimꝰpatrẽ ſpũſſancti.ne filiꝰeiꝰ intelligatur

Sed tñ vbi deficiunt ¶ſpũſſanctus.Item dicimꝰſpm̃ſctm filij.ᷣ nõ dicimꝰfili
narnina decz fingerc⸗ unm ſpũſſancti.ne pater eius intelligat᷑ ſpũſſanctꝰ. In
eſt tacere fingere p multis em̃ relatiuis hoc ↄtingit.vt nõ inueniat᷑ voca⸗

bulum ꝗͥQ ſibi viciſſim rũdeant. Cum g dicimꝰ donũ pa
tris ⁊ filij.nõ quidẽ poſſumꝰdicere pr̃em doni aut fili⸗
um doni. Sed vt hec viciſſim rñũdeant.dicimꝰdonum
donatoꝛis.⁊ donatoꝛẽ doni. qꝛ hic potuit inueniri vſi i

ullie no hotuit. Niqe tatum vocabulũ.illic nõ potuit. donũ g̊ donatoꝛis.et
tur hoc falſum. qꝛ ita
bñ ſpirator dici᷑ ad
ſpiritum ſicut vona .
toꝛ ad donũ. R. vnuſ
mocdus dicendi eſt ꝙ

donatoꝛ doni cũ dicimꝰ. relatiue vtrũq; ad inuicẽ di⸗
cimus. donatoꝛ tamen nõ fuit deus niſi ex tꝑe.cũ ſpi⸗ k
rituſſanctus ſit donũ etiam ab eteno.

Aug.nõ loquit᷑ ſimpłr de hoc noie ſpũs.ſed de hoc toto ſpũfſanctus.Ael aliter. xc dicit quia ſpiratoꝛ tũc nõ
erat nomen vſitatũ vt wdnaoot.—e
k Donatoꝛ tũ non fuit deus niſi ex tpe. Obijcit᷑.quia ſᷣm hoc nec donum dicit᷑ niſi er temꝑe cum relatiua
ſint ſimul natura. Ad boc dᷣm ꝙ poteſt dici ab actu donandi vel ab babitu. pꝛimo modo dicit᷑ ſolũ ex tꝑe et

dato

quernit᷑ quis ſit actus ipſaꝝ. Quarto ⁊ vltimo queri
tur && nuinero ipſa.j,..

AQAuecſtio pꝛima

D intelligentiã eoꝝ que in iſta diſtin.dicun · differunt generatio et ꝓceſſio realiter.alioquin non
tur quatuoꝛ querunt᷑. Pꝛimovtrum in diui
nis ſit ponerc ꝓpꝛietates ꝑſonaꝝ. Secundo
ſic.Querit᷑ quid ſint ille ꝓpꝛietates. Lercio

differꝛent pſone.ergo generatio ⁊ ſpiratio differunt
realiter.ſed tam generatio qᷓ; ſpiratio eſt in vna ꝑſo/
na nõ multiplicata vt eſt in ꝑſona patris.oj cum per

go eſt ponere ꝓpꝛietates realiter in diuinis differen/
a tes.ſed nõ differentia eſſentiali.ſed nec ꝑſonali.cum

ſona ſit realiter vna.⁊ ꝓpꝛietates realiter plures.er

ſint in eadem ꝑſona.g notionali.ꝙ ſi no differũt ge-

habet᷑ in fine pᷣcedentis di.nõ tĩ nomia ſed etiã no⸗/
in li. de fi. ad petruũ. ꝓpꝛium eſt patris ꝙ; vnũ filiũ ge⸗
nuit. a ↄiugatis.generatio eſt ꝓpꝛietas patris.pᷣ cõ

minũ ꝓpꝛietates ↄfitemur.g ⁊c.¶ Item ug vieit ſct filius. cit
um ſpũ̃ſſancti.hoc ſupꝛa pꝛobatum eſt. ⁊ eſt ratio in

iũ ge⸗

hec. pater generat ſ.ſ.⁊ tũc ſequeret.ꝙ ſpuſſanctꝰeſ/
ten pater ⁊ filius ſunt vnum pꝛincipi

pꝓpmpto.qꝛ vnus oino eſt qui ſpirat᷑.⁊ hoc qð eſt vnũ

ſtat ꝙ generatio realiter eſt in deo. ⁊ cõſtat ꝙ ↄuenit dicit vnitatem nõ eſſentie nec pſone. ergo opoꝛtet ꝙ
ſoli patri. ſm rem eſt ꝓpꝛictas patris. ¶¶ Item pꝛo Apꝛietatis.⁊ ſi hoc.neceſſe eſt poni ꝓpꝛietates in di/
pʒꝛietatis eſt diſtinguere. & vbi eſt vera diſtinctio ibi uinis realiter.nõ nominaliter nec tm̃ in voce.

„

eſt vera pꝛopꝛietas. ſed in diuinis eſt vera diſtinctö. ¶ NHtem in patre eſt paternitas ⁊ innaſcibilitas.aut

Ande Dajm̃. Differentiam ypoſtaſeon.i. pſonarum ergo eadem Apꝛietas aut alia. Si cadem ꝓpꝛietas.
in tribus ꝓpꝛietatibꝰ.paternali.filiali.⁊ pceſſibili. co ergo ⁊ relatio eadem. ſed ſᷣm paternitatem refertur
gnoſcimus. Item bocipᷣm idet ratõne. ꝗꝛ ſicut ẽ acdfilium. ergo 1 m innaſcibilitatem. ſed boc eſt fal
aliꝰmodus q̃r ndi de eſſentia ⁊ ꝑſona.ita eſt alimo ſum.igitur alia. ⁊ ꝑſona eſt vna.ergo neceſſe eſt po/
us querendi de eſſentia⁊ ꝓpꝛietate.De eſſentia enim nere ꝓꝛietates in diuinis perſonis etiã realiter dif/
querit ꝑ quid.de ꝓpꝛietate ꝑ quõ ſe babet.& ſicut po⸗ ferentes. ¶ Contra. HMyla.de trini. pater ⁊ filiꝰ ⁊ ſpi/
nitur eſſentia in dinnse pſona ſᷣm veritatem. ita rituſſanctus ſolis differũt nominibus. igr ſi differũt

debet poni ꝓpꝛietas.¶ Item ſupꝛa pꝛobatum eſt ꝙ ſolis nominibus nõ ſunt ibi reales ꝓpꝛietates ſed vo

“
ſifrtr
Aincſon
bcobove
Pſchuscho
gonnſope
ſcreſanun
ſhtehna
pntaent⸗
ſetunnege
knten
aſte
tolatuc⸗
linisun
ſechehſtibt
Mlanustat
uoniopr
ſhonuari
enckiten
Nlengint
ſünagſuki
odſori

WNynerz
onocoſie
hoinans
ſangunbeu⸗
lhimmthf
ſunn
uifiin
chipneef
atuc
Keun
enupdh
Mentdspen
En tobetn
hnhe
Upfini
ſlleinn
uren
ffmnte
le
ſchte
unſafe
unſakt

1

S.

=.

ien mit
eRiſüg

aimiii
Nrtockun
nupmogenr
slinii
,n duinönin
CAnergoun
lgin
nhunfitl
gt ienn
Eiur funſun
i muim
l
ri

cales. ¶ Itemn Hamaſce. dicit in pꝛimo lib. Opoꝛtz
ſcire ꝙ aliud eſt diffcrꝛe re.aliud ratione.⁊ dicit ꝙ in
creaturis eſt diſferentia re.⁊ ↄuenientia ratõne. ſᷣ in
diuinis ecõtraꝛio.cun

tates. videt᷑ igit᷑ ꝙ ſint bi ſolum ᷣm modum loquẽ⸗
di vel intelligendi nõ a parte rei.

„5

go c. ¶ Item ita ſimple

*

ietates ꝑſone. ¶ Nem

no em rem. ſimiliter apꝛietates pſone. Iite
diuina cſſentia ꝗpter ſummam ſimplicitatein ſeipſa

ręfertur ad creaturam. æ ideo relatio eſſentialis ſolo
modo loquendi differt ab eſſentia. vt cum dicit do⸗

èM —

minus. oino em in ſubſtantiq tranſit. & pari ratione

ꝑſona ſeipſa refert᷑ ad pſonam. Item creatura ꝓ

pter eſſentialem ↄparatõnem ad ſuum pꝛincipium.
ſelpſa refert᷑ ad ſuum creatoꝛem. Alioquin in crea/
turam ⁊ creatoꝛeʒ caderet medium.·qð non efſet nec
creatura neq; creatoꝛ.g ſi multo eſſentialioꝛ eſt com

.

diuinis. Cum em̃ ſi

Duoniã ergo viderũt aliqui ſummam ſim plicitateʒ
in gſona. ſicut in eſſentia. poſuerunt ꝙ ſicut in eſſen
tia oino eſt idem quo eſt ⁊ qd eſt. ita in pſona omni/

₰

no idem qui diſtinguit᷑ ⁊ quo. ⁊ ita ſuppoſitam ⁊ p/

pꝛietas oino eſt idem. differens autem ſolo modo o
quendi.ſicut ſi dicat᷑ rogo te benignuʒ vel bepignita
tem tuam. Sʒ iſta poſitio nõ poteſt ſtare.om ſicut in
opponẽdo pbatuʒ eſt. in eadem pſona ſuit aeen⸗
tes vifferetes. no ſolum mõ loquendi ſee æ Tealiter.
Didemus ne modo vna pſon⸗s cõnarat᷑ ad
vnaʒ vt pater ad filium. ⁊ videmus vnan pſonam
vno modo ſine vna habitudine comari ad plures
vt ſpũſſanctus ad patrem 2 fili⸗. ⁊ iterũ vnam p/
ſonam pluribus modio compari ad plures vt filiuz

ad patrem ⁊ ſpm̃ſanctum. Similit᷑ videmus plures

ꝑſonas eodem modo comꝑari ad vnam.vt pater 2

ſilius ad ſpm̃ſanctũ. vnitas habitudinis nõ poteſt
accipia parte eſſentie. certum eſt.nec a parte pſone

ue teferk. nec er hafte pſonead quam refert. ſe-
c ſit alus modus dicendia paite rei ſumpt⸗.
ꝓꝛictates ꝑſonarum realiter differentes ad ſeinui/

cem. ⁊ p hoc etiam differentes a pſonis aliquo mo/
Spluriſtedts plu

res ponimꝰ pſonas.modi dicendi ei
naliter differũt nõ ſolum differentia ſumpta a parte
noſtra ſed etiam a pte rei. Sic ⁊ doᷣm de modo dicen
di pſonaliter ⁊ notionaliter. Et ideo diſtinguũt ma/
giſtri tres modos dicẽdi in
rei. ſc eſſentialem. pſonalem. ⁊ notionalem. Et dici/
tur coiter ꝙ tres ſint modi pꝛedicandi.ſcʒ in quid.in
quis.? in que.ſiue in quõ ſe babet.Et incidit in pec/
catum ſcʒ figuram dictõnis ex ↄmtõne boꝛũ mo⸗
doꝛum. ſicut in geaturis er mutatione pᷣdicamen⸗
toꝛum. Sicut igit in viui/s verg eſt eſtentis ⁊ vere

cedi in diuinis qui ſunt a parte

5

ergo ſit diſtinctio pm pꝛopꝛie

idino rei. ¶ Item hocipſum
videt᷑ ratõne.qꝛ in ſummo ſimplici nõ cadit differẽ/
tia aliqua. ſed diuina pſona eſt ſumme ſimplex. aut
igit ibi no eſt pꝛopꝛietas.aut ſolo modo loquedi.er/
6. Item eſt pſona ſicut eſſentia.
ietates eſſentie nõ differut niſi ſolo modo loquẽ

paratio pſone ad ꝑſonam. ergo ſeipſa refert. et ſi b.
igit videt᷑ ꝙ ipſa ꝓpꝛietas vel relatio nõ differat ni/
12 ſi ſolo modo loquedi a pſona. ¶e. doᷣm ꝙ omnes
catholici tractatoꝛes poſuerũt ꝓpꝛietates pionaꝝ in
tuims. Cum em ſint plures ꝑione ⁊ diſtinete. neceſ
ſe eſt ꝙꝙ ſit ibi diſtinguẽs.hoc autem ꝓpꝛietatem ap/
pellamus.ſed diuerſificati ſunt in modo poſitionis.

entialiter 21 pſo

tiam nõ cadit medium. quia ipſa

—

ſunt ꝑſone. ita ſunt ꝑſonarum ꝓpꝛietates. Ad ill
qð obijcit᷑ in cõtrariũ pꝛimo de byla.dm ꝙ ipſe nõ
accipit nomia ꝓ ipſis vocibus ſed ꝓ intellectibus ſi
ue ſignificatis impoꝛtatis ꝑ illa tria nomia. Impoꝛ⸗
tant em̃ ꝓpꝛietates. Nam ſolũ ibi nõ excludit ꝓpꝛie
catis veritatem.ſed excludit diuerſitatem foꝛme.vlł
ſubſtantie. vel nature. ¶ Ad illud qꝗð obijcit᷑ de Da/ 15
maſce.ꝙ differũt ſolum ratõne.ddm ꝙ differꝛe rati/
one eſt tripliciter. Ano modo a parte nr̃e appꝛeben
ſionis. ſicut differunt in deo bonitas ⁊ magnitudo.

Alio modo differꝛe ratõne eſt ſm differentiaʒ attri-

butõnis. quia aliquis modus ponit᷑ circa vnum vel
attribuit vni qui nõ attribuit᷑ alteri.⁊ ſic differũt ra
tioue.eſſentia.ꝑſona.⁊ notio. Tercio modo differꝛe

ratoõne eſt differꝛe m pluralitatem diſtinctõnis que

nõ inducit diuerſitatem in eſſentia vel in natura.ta
men tantam inducit differentiam ꝙ vnum nõ dicit
de altero. ⁊ ſic differt ratõne ꝑſona a ꝑſo na. et pꝛie⸗
tas a ꝓprietate. Et pꝛima quidem differentia ym ra/
tionem eſt minima. quia nibil reſpondet a paꝛte rei.
ſed vltime reſpondet. Mon vult Oama. igit᷑ diuide⸗
rerem ↄtra ratõnem. niſi jᷣm ꝙ res accipit᷑ ꝓ natu/
ra.nec etiam ſic oĩno diuidit.ſed quaſi a ꝑnincipali
nomiat. Ham in creaturis non ſolum eſt ↄmuni/
tas ritonalis. imo etiam naturalis. Mam petrus et
paulu nõ tm̃ in ratõne ↄueniunt.ſed etiam in natu
ra anuni. ¶Ac illud q obijcit᷑ ꝙ, h tollit ſummas
ſimpliutatem. dom ꝙ differentia ratõnis.quedam
fundai ſuꝑ quid abolutuzſ iue ſubſtantiale ſiue ac-
cidentale.quedam aũt ſupꝑ reſi pectum ſiue modum

ſe babeidi. Et pꝛima differentia oino repugnat ſim-

„ „ „

plicitaſ. ⁊ nõ poteſt eſſe in eo.ſcda vo nõ repugnat

Mam yridemus reſpectũ aliquem de nouo cſſe circa

QAliquid illo nullo mõ mutato. Aidemus ẽt aliquid
habere plures reſpectus.ipſo ſine ↄpoſitõne exiſten

te. Dòm igf ꝙ ꝓpꝛietates perſonales ſunt reſpectiue

nõabſolute.⁊ ideo poſſunt differꝛe ratõne reſpectu
un:quia pſona ſuppoſitum ſiue ypoſtaſim dicit.ſed
Mietas dicit habitudinẽ ad alterum. Ex boc patet
ſequens. Quia em̃ ꝓpꝛietates eſſentiales ſunt abſo⸗
lute.nõ poſſunt dicere realem differentiam niſi eẽn⸗

tialem habeant. ideo ſolo modo loquendi differũt.

Mon ſic ꝓpꝛietates pſonales. AVñ pꝛietates eſſenti⸗
gles oino cranſeunt in eſſentiam. ſed pſonales non.
d ill ud quod obijcitur. eſſe entia ſeipſa differt.
dom ꝙ eſſentia diuina non poteſt referꝛi niſi ad ali/
am effentiam. ad aliam autem nõ refertur. quonias
relatio dicit oꝛdinem ⁊ habitudinem. Sicut autem

vult philoſophus.deus non oꝛdinat᷑ ad res ſed res

ad ipſum.⁊ ideo ibi nõ eſt relatio niſi ſolo modo lo⸗

quendi.ſed cum pſona ad pſonam refertur. ibi vere
eſt oꝛdo oꝛiginis. eShaRudo ideo vera rela-
tio.⁊ ſic patet illud.. Ad illud quod obijcit᷑ q cre/
atura ſeipſa refertur.dᷣm ꝙ referi ſeipſo poteſt itel/
ligi tripliciter. Aut quia inter rei rſbecuin 2æ eſſen-⸗

am nõ cadit medium. qu ſentia eſſentiali⸗
ter dependet.⁊ ſic quidem reperitur in creaturis. ſic
em̃ refertur materia ad foꝛmꝗ ⁊ foꝛma ad materiaʒ.
Ande dicit pᷣus ꝙ materia bocipᷣm ꝙ eſt. ad alteꝝ
eſt. tamẽ nec matenia eſt ſuus reſpectꝰ.nec foꝛma eſt
ſuus reſpectus.quia nõ habet oimodam ſimplicita⸗

tem. Alio modo eſt referꝛe ſeipo.qꝛ inter id qd refer
tur 2 ſuñ corlatiuum no cadi

it Aliauochranz q&
E

n ſit alterum lor. liepater tefat ſeipſo adflis.
2 ecõuerſo. Nam pater eſt ſua paternitas.⁊ hoc pꝛo

pter ſummã ſimplicitatem. Lercio mogo refern ſe⸗

ipſo eſt. quia ipm qd refert᷑ nõ eſt niſi relatio ⁊ reſpe

ctus purus.⁊ hoc eſt impoſſibile eſſe neq; in deo ne/

Sin arua Quia ſicut dicit Augꝰ. Ome quod re

ertur eſt aliqͥd. excepto eo qd; relatiue dicitur. Alio/

quin relatonis eſtz relatio.⁊ ſic patet ꝙ om̃is ppꝛie/

tas relatiua ſiue ſit in So ſiue in creaturis neceſſaꝛio
diftert ab aliqᷓ modo ab eo cui?eſt pꝛietas.et magis
in creatura q́; in creatoꝛ:e. ⁊ intelligant᷑ omia bec ſi/

ut piius aſſignatieſt. qiñ omſereſpectiun ſindatur
ſuꝑ aliqð abſolutuum.

¶ Be. ꝓpꝛietatibꝰ quid ſint.Et ꝙ ſint relatoõnes videt·

l diele e tin Paumrſt v edene
filium. ſed filiatio eſt relatio.igit᷑ ac. ¶ Item Dam̃.
Dicamus diuinaz verbi ypoſtaſis naturam modo
⁊ habitudine a paternali ypoſtaſi differentẽ ſed mo
dus habitudinis eſt relatio. igit᷑ c. ¶¶ Item Wich

td ſancto Aicto.in lib. de trini.dicit. ꝙ pſone diſtin/

tra.

videt᷑ ratone.quia pꝛiuz eſt ð ↄuenit ſoliſed ſdihil
abſolutum eſt ↄomunicabile in diuinis et cou niens

guunk PMricrate ougiiis ſed orlos in vluinie no et
motus led habitudo. ergo 2 relatio. ¶ Ite bocipſu⸗

lens
ſoli.igit᷑ ommis pꝛictas pſonalis eſt relatio. Kon⸗
Sicue patefnitas eſt glatio ſi magnitaco
titas. bonitas qualitas. ſed magnitudo demno
gquãatitas. nec bonitas qualitag. igit᷑ nec paer

cſtrels tio. ſed penitas eſt paietas. igit 26. Bi di

no eſt ſimile. qꝛ alig tranſent in ſubſtantin relatio

no. trarium oſtendit puimo ſic. Sicut qun titas eſt
vnuſ genus diſtinctum a ſubſtantia. ita ⁊ tio.
quia in deo nõ cadit diuerſitas.ideo neceſſario genꝰ

gens nec viuerſitas gene

Item ſicut deus eſt ſug magnituto. ita deus iſua
patcrnitas. ſed qꝛ deus eſt ſua magnitudo. ideo euã
titas nõ differt a ſubſtatia. ſed in eam tranſit.erg
paternitas ſimiliter. ¶ Item videt᷑ ꝙ relatio magl
tranſit, quia inter omia genera accidentium relatio
impoꝛtat maioꝛem dependentiã.quia ad obiectum

⁊ ſubiectum.ſed deus oino eſt independens.igitur æ—

relatio minime manet in doo. Item inter omnia

genera entium relatio minus habet de entitate. ſicut

17

18

patet. quia aduenit et recedit ſine mutatone illi ad
ð refert᷑.ſed in ſummo ente non væbet noni niſi ad
multum babet de entitate. igit᷑ ⁊c. 4 P. vom q p
pꝛietates perſonales neceſe eſt eſſe relatõnes:et hoc

pꝛius. Sola autem relatio manet in diuinis. Ad

cuiꝰ intelligentiam notandũ ꝙ relatio in aliquibus

conuenit cum alijs pᷣdicamentis.in aliquibꝰ viffert.
Conuenit em̃ nbocgeſt pᷣdicamentũ ? genus en⸗/
tis. in hoc ꝙ eſt accidens.et diſcouenit in hocꝙ p/⸗
ter alia genera babet reſpectum no ſolum ad ſubie-
ctum ſed etiaz ad obiectũ m babitudinem ⁊ depen
dentiam. Mtum ad pꝛimas oditões impoſſibile eſt
relatõnem manere in diuinis ſicut alia genera. et H
pter ſummã ſimplicitatem. In deo em felatio non
eſt pdicnmentum nec accidens. ſed ſuba eſt. Mtum
vo ad pdlitõnes quas hʒ reſpectu obiecti.neceſſe eſt

duplici ratone. tum quna ſunt incoicabiles T ſoli cõ⸗
uenuũt.tum etiam qꝛ realiter differũt vt oſtenſum ẽ

4

.: iiͤ,

qdatnodo tmanere ⁊ boc ꝓpter veram diſtinctõemm ꝗ4ᷓ
eſt in diuinis.⁊ verã oꝛiginẽ ⁊ habitudinẽ.Et neceſ⸗
ſe eſt qammodo nõ manere.ſcʒ q;tum ad depend
tiam. ⁊ boc ꝓpteꝛ imechzah ſoliric zg etl diuinis.
Alia igit᷑ genera ſimpliciter tranſeũt. relatio qͥdã/
modo manet.⁊ qdamodo tranſit. Quia alia genera
reſpectũ ſolum ad ſubiectum dicũt.⁊ ᷣm illum tta/⸗
ſeunt. Sed relatio vltra dicit reſpectum ad obiectu.
⁊ m illum reſpectum dicit pluralitatem qᷓ vere ẽ in
diuinis.⁊ illa relatio manet. Patet etia quõ tranſit.
vicz q;tum ad ome qð dicit ↄpoſitoes. Eiñ nõ eſt ge
nus.neq; in genere.nec ẽ accidẽs.nec aliud.⁊ ſic pa/⸗
tent pꝛima tria obicta circa hoc.qꝛ vnũ ſumit᷑ a na/
tura generis. aliud a natura accidetis. tercin a pc·
catõe ydem ptitatis. Patet etiꝗ quõ manet ſcʒ qtuʒ

ad illud qd dicit diſtinctiõcʒ.nõ eptuũ ad illud qd di/
cit vependẽtiam ⁊ inclinatõem.quia ſic pꝛiust abſo/
lutõnis omnẽ pfectionẽ.⁊ ꝑ hoc pʒ quartũ argumn/⸗
tum qd obijcit de dependẽtia relatònis. Ad illud
qð obijcit᷑ q; minus bʒ de ente. dom ꝙ hoc eſt veri
cum differt eẽntialiter a ſuba. In deo nõ ſic eſt. poſ/

—M

ſet tñ pᷣter ratoez pᷣdictam bec ratio reddi ꝙ no tra/

ſit. qʒ em minimũ bʒ de ente.ideo minima vel nul5

m ſuam Apꝛietat lii

. L

facit Opoſitõeʒ⁊ tñ manet m ſuam pꝛietate. Alia.
vo q babẽt aliquid de ente ablolute ſacint opoſitio⸗
nemn. bincen relatio mdius val in ſum no ſun⸗/
Aueſtio. iij.

us qtum ad

Ppꝛietatibus lactum Eta
ctus hmi pꝛietatux ſit ypoſtaſes diſtinguer
nincti oKtegere At tdiſtin ueeaceh
etium in de trini· Suba otinet vnitatẽ. relatio in
tipliceat trnitatẽ. ſi multiplicat igit viſtinguit.
Item Rich. de ſcto Aicto. de trini. dicit
diſtinguit pꝛietate oꝛiginis. pꝛietas dicit oꝛiginẽ
ratione eit .. ſſ Jtez Bob adro ſone
diſtingand aut biſtinuuntur p alidd ablolutum.
aut reſpecium. Per abſolutum non. qꝛ ſicut vult
Aug/ quod ad xc dicit.de ſingulis dicit igi neceſſe
eſt ꝙ viſferat bai auod reſpectiuum. Item 4pꝛie⸗
tas pfis aut accidit ipn peſaſi.aut ẽ ſubalis ei. a?
ſi accidit. igit ſunt ibi accidẽtia.igit eſt ibi aliqͥ com/
poſitio. Si autẽ ↄſubalis ⁊ ↄnaturalis.igit᷑ cum nõ

ↄſequat᷑ cẽ ypoſtaſis.nõ tin eſt ratio innoteſcendi.ſ

etiã diſtinguẽdi. ¶ Item in ſummo ſimplici idez eſt
oino ratio eendi ⁊ cognoſcẽdi.ſᷣ pſona patris ẽ ſun
me ſimplexi
gui cognoſci

ien⸗ codẽ modo diſtinguit quo viſtin
Contra. om̃e reſpectiuum reduci᷑ ad abſolutum.

5ſquod reducit ad aliquid m rationeʒ intelligendi

ſequit᷑ illud.igit᷑ cum ꝓpꝛietates ſint reſtectiue. ro⸗ .—R

ad ypoſtales.

ſtaſes abſolute. ppꝛietates reducunt᷑ ad ypoſtales.
igit᷑ ypoſtaſes ſunt pꝛioꝛes. Sed qdð pꝛus eſt nõ di
ſtinguitur ab eo quod eſt poſteriu. qꝛ ab codem eſt
eſſe ⁊ eſſe diſtinctum. ergo c. ¶ Item om̃e quod di
ſtinguit aliquid dat ei tale Meanal ipſum eſt vl ha
bet. ſed ſpꝛietates babent de ſe ſoluz eſſe reſpertiun.
igitur ſi ypoſtaſes ꝑ pꝛietates diſtinguunt᷑ habent
ſolum eſe reſpectiuum.ſed boc eſt falſum . quia cunn
ſint ſuppoſita eſſentie. babent eſſe ſubſtantie bis u
tum. Item in viuinis vuis eſ plunſie ſinis 8
oꝛiginem.igitur ⁊ diſtinctiq Send oꝛigo dieit eman⸗
herhep autẽ g ſenõ emanat niſt

tionem. vel exitum. relatio

„„ 1¹1

nietas dicit oꝛiginẽ⸗

boc aũt eſt ꝑer pꝛietatẽ.igitur cc.

ſtughrclgn
prncind
oAgopred
wolcl ole
ſeteni
Pogulu⸗
gogte⸗
ſgedrt
mnenghe
nutgutn
fumnmge
W

le
i
Kaktlee
iſti
rckin
Nögkig
Siich
Kniiei⸗
Adurtfß
Guſezut
“
WNte
kr gus
Wnintn
un werd
n

*

aige

RK
Kg
nti.da
wrfgce

pꝛius alio cmnanante auis in ad aliquid non eſt mno

pater ⁊ filius ſint vna ypoſtaſis.i

20

Di.

tus. igitur paius oꝛitun ypoſtaſis ab ypoſtaſi ym ra/
tionem intelligendi. ꝙ ſit intelligere relatonem eſſc.
⁊ ſi boc relatio coſequit eſſe diſtinctum in ypoſtaſi/
vas bge ⁊c. ¶ Item oſne quod relatiue dicitur · eſt

—

E

aliquid excepto eo qd relatiue dicitur. ſicut ratio di/

ctat.2 Aug' v. ve trini. Scd pater ? fllius dicunt re
lgtiue igitur vten e eoꝛumn eſ aliquid ercepto eo q
relatiue diat. igitur abſtracta relatone cotingit ali⸗

*

luid intelligere. qnero igi᷑ quid ſit illud. aut eẽntia.
autypoltaſt i8. Si eſ entia. igit᷑ relatio eſt in eſſentia.
aut due. Mon vna. quia impoſſibil eſt intelligere ꝙæ
bat g ſint ar ur due. 1ſiboc.
patct ce.Item ſi abſtractis omibiis ꝓpꝛietatibus
duoꝛum indiuiduom ſcʒ Detri ⁊ Pa uli. ypoſtaſib
remanetibus.adhuc ↄtingit intelligere remanere di
ſtinctönem et par ratõne in ypoſt aſibus diuinis.
ꝙ; ſi verum eſt.tuc igit᷑ nõ ſunt ſoluni ratio viſtiguẽ/
di quo ad nos. ¶ E. doᷣm ꝙ cirea boc duplex opi/
nio fuit. Quidam ein dixerũt ꝙ abſtractis Ppꝛieta/
tibus impoſſibile eſt intelligere ypoſtaſes diſtictas.
quia buiuſmodi ꝓpꝛietates in diuinis nõ ſolum dãt
perſonis innoteſcere. immo dãt etiam eſe. vnð ipſis

abſtractis abſtrabit᷑ eſſe.⁊ eſſe diſtinecinm. Alioꝛum

m ipſos no eſt ratio viſtingu? di m rem. S

opinio fuit ꝙ ꝓpꝛictatibus abſtract. adhuc ẽ intel.
ligere diſtinctonem in ypoſtalibu. 2è .

cunt ꝙ abſtracta paternitae filiatõne. a chuc cõti⸗

git intlligere qui ab alio æa quo alius. Et ſi queras

quomõ diſtinguunt d cunt ꝙ ſeipis: ſicut pꝛincipia
generaliſſima ſeipſis diſtinguunt 2 viferüt. Eind

Uigimus ctiam ha
qi. oꝛi

bec eſt immediata ſubſtantia no eſt quantitas. Et ſi
reſpiciamus interius vtraq; opinio cotinet aliquid
ꝓbabilitatis. ⁊ boc patet ſic. In diumis em vypoſta/
ſibus intelligimus quginem ſiue emiana ronez intl⸗
habiti dinem m ratonem intelligen
go pꝛecedit im qui oꝛitur. ⁊ m rationem in/
elligencli oſeauitur i efert. poteſt igit p/
pꝛictas relatiua impoꝛtare ſolum habitudinem. ⁊ B

teliigencl oſequitur ipſum qui refen⸗

mogdo oſequitur ratõnem diſtinctonis.? eſt ratio in
noteſcengi viſtinctonem nõ diſtingu endi ſicut ſecu⸗/
da opinio dicit 2 ꝓpbant ratöõnes inducte ad ſecun/
dam partem de ipſa relatõne. Põt em̃ intelligi tunc
diſtinctio.quia intelligit᷑ qui ab alio.⁊ quo alius.po
teſt em̃ vtrunq; ꝓpꝛietas impoꝛtare.ſcʒ babitudinex
⁊oꝛiginem⁊ tũe nõ tm̃ eſt ratio innoteſcendi ſed eti
am diſtinguendi.circumſcripta em̃ oꝛigi
natõne.impoſtibile eſt in diuinis eſgere plurali⸗

XXVI

noteſcendi diſtinctõnem ſed etiam diſtinguenci.

ad abſolutum. dᷣm ꝙ reduci ad aliquid eſt duplici
ter. aut ſicut ad pꝛincipium.aut ſicut ad terminum.

Pꝛopꝛietas oꝛigis bis duobꝰ modis reducit᷑ ad ab⸗

ſolutũ.Ad vypoſtaſim pr̃is reducit᷑ innaſcibilitas ſi⸗
cut ad pꝛincipium.ad ypoſtaſim autẽ geniti ⁊ ſpira⸗
ti ſicut ad terminum.quoniam igit᷑ quod reducitur
ad aliquid ſicut ad pꝛincipium ipſum ↄſequit᷑.ideo
abſtracta oꝛigine ſolum intelligit᷑ deus innaſcibilis.
nõ ens ab alio.⁊ ita in vnitate ypoſtaſis.quia vᷣo qðᷣ
reducit᷑ ad aliud ſicut ad terminum intelligit᷑ pꝛece

dere. hinc eſt ꝙ abſtracta oꝛigine iam nõ eſt intellige

reypoſtaſim pcedentem. Ael illud intelligendũ vbi
reſpectiuum dicit dependentiam ratõne cuius defi⸗
cit a ſumma ſimplicitate.quod nõ eſt in deo. ¶ Aq

ſe reſpectiuum. dom q boc verum eſt de reſpectiuo
q8 dicit ſolum habitudinem. ſed nõ eſt verum de re
ſpectiuo qð dicit oꝛiginem. Ad illud quod obijci-
tur.ꝙ relatio nõ oꝛitur ꝑ ſe.dm ꝙ relatio eſt ꝓpꝛie
tis m ꝙ ipſa eſt. oꝛigo vo pꝛout eſt id quod oꝛitur.
⁊quia oꝛigo ꝓpꝛie nò oꝛitur.ſed eſt illucl quo oꝛiens
oꝛ.ita ꝙ nõ ↄſequit temge vel natura.ſed ſᷣm rati
oiem terissedeen iRnu neceſſario.vel pꝛece
dt. ideo patet illud.id illud quod obijcit᷑. ꝙ om
n. qð relatiue dici᷑ eſt aliquid excepto eo qð relati/
u: dicit᷑. dᷣm ꝙ illud nõ habet veritateʒ in ſummo

illud quod obijcit᷑ ꝙ eſſe reſpectiuum.ſolum dat eſ/⸗ 25

24

25

ſinplici. ſic viſterat eſſe ⁊ referi.q vnuz poſſit ab
atero ſeparari ſiue abſtrabi ſm rem.quia ibi vnum

ſint. nec intellectus noſter ſic abſtrahit vt intelligat
Hoſtaſes diſtinctas abſtractis pꝛietatibus ⁊ relati

oibus. Si em̃ ab ypoſtaſi patris abſtrabcret᷑ pꝛni-

t s vel econuerſo.ia nõ haberet alanic ſec e q8
1

ſy pꝛincipium intelligendi ipſam. ita ↄſidcrat᷑ ſub
ntone generati incompleta. Uñ ⁊ bene videntur
nihi dicere qui dicunt remanet intellectus huius

nominis res ᷣm e eſt genersle vocabulum. ⁊ ſic ptʒ

ꝙ abſtractis pꝛietatibno remanet diſtinctio necre

nec intellectu. ⁊ ideo vtroq; modo ſunt ratio diſtin/
guendi. Ad ulud qꝗð vltimo obijcit᷑.ꝙ petr?⁊ pau
lus diſtingui intelligut᷑ abſtractis ꝓpꝛictatibꝰ.ddᷣm

26

ꝙ nõ eſt ſimile. MHam diſtinctio eſt ibi a parte ꝓprie

materie.⁊ a parte ꝓpꝛie foꝛme.que innoteſcit ꝑ ꝓpꝛie⸗
tates acci
p oꝛiginem.ideo pʒ illud.
☛'Queſtio. i. 9
Se ꝓpꝛietatibus q;tum ad numerum. ⁊ videtur q;
int infinite.quia ꝓpꝛietates ſunt reſpectus ꝑ quos

identales. ſed in diuinis ſoluʒ eſt diſtinctio

tatem. Modo ſicut eſſentia cſt vna.ſic ⁊ intelligitu deus nobis innoteſcit.ſed illi ſunt infiniti. ſicut patx
ypoſtaſis vna. Et ſic ꝓcedit pꝛima opinio ⁊ ratůnes ex reſpectibus idealibus.ergo ⁊c.¶ Item pater ⁊ fi
in 21 ad pꝛimam partem. Sed notandum ꝙ cum ideʒ ſit lius adinuicem aſſimilant᷑ m om̃es ↄditiones eẽn⸗
Ni in diuinis oꝛiri ⁊ eſe.⁊ ad alterum ſe babere.tamen tiales.igit᷑ m om̃es cõꝑant᷑ ⁊ ᷣm om̃es innoteſcũt
bm ratõnem intelligendi ſunt oꝛdinata. vt pꝛmum nobis.ied ille ſunt in numero indefinito.ergo ꝛ7c.
ſit oꝛiri. deinde eſſe intelligatur in his que babent e· ¶ Item quanto aliqd eſt ſimpliciꝰ tanto plures hʒ
gii, ab alio. deinde ſe ad alterum babere.quia vᷣo idem reſpectꝰ. vt punct?q; linea. ⁊ linea q; ſupficies.öõ di /
lginhe ſunt in xeo.ideo eodeʒ nomine deſignant᷑. Añ gene uinũ eẽ eſt ſimpliciſſimũ.igit᷑ in eo ſunt infiniti reſe
S , ratio dicit oꝛiginem ⁊ babitudinem.Cñ pꝛie loqu? ctus.ſ om̃s ſunt rõ innoteſcendi.igit᷑ notiones ſunt
do generatio dicit oꝛiginem. ⁊ paternitas habitudi/ infinite. Sed ꝙ tres ſint tiñ vr ꝑ Oam̃. qͥ dicit ꝙ in
nem.quoniam igit᷑ ꝓpꝛietas diuina ſm communem diuinis oĩa ſunt vnũ pᷣter generatõeʒ in generatoem
vſum loquendi impoꝛtat babitudinem ⁊ oꝛiginem. ⁊ pceſſionem.ſ iſte no ſunt niſi tres ꝓpꝛictates.igit᷑
ideo tenendum ꝙ ꝓpꝛietates nõ ſolum ſunt ratio in,· ⁊c. ¶ Itez videt᷑ rõne.qꝛ pꝛietas ↄuertit᷑ cũ eo ciiꝰ
8 4

7 et drakrne iieneceeoenet

tres. igit᷑ c. ¶ Item fiat talis ratio. om̃is ꝑſona eſt

aliqua trium ꝓpꝛietatum. bec eſt vera. om̃is notio ẽ
pſona.ſed omis ꝓpꝛietas ſiue notio eſt aliqua trium.

igit᷑ ⁊c. Oꝛ aũt ſint plures tribꝰſic oñdit᷑. Notiones

ſiue pꝛietates ſunt relatõnes. In om̃i autem habi/
tudine ſunt due relatõnes m duo extrema.ſed i di-
uinis ſunt due oꝛigines.igit᷑ ſaltem quatuoꝛ relatio⸗
nes. Item ſprictas eſt que Zuenit vni ſoliſed in
igit᷑ eſt ꝓpꝛietas.⁊ non

naſcibilitas ↄuenit ſoli patri.

eſt aliqua illaꝝ quatuoꝛ relationum. igit᷑ ſunt quin/
q;. Querit᷑ ergo ſufficientia ⁊ numerus notionuʒ in
diuinis.⁊ penes quid accipiant᷑.⁊ vtrum ſit idẽ nu/
27 merus ꝗꝓpꝛietatum et relationũ.¶
vies ↄſueuit fieri inter iſta tria nomia. ꝓpꝛietas.rela⸗
tio.⁊ notio. Nam. ꝓpꝛietas dicit᷑ inq;tum ↄuenit ſo/⸗
li. Relatio inꝙtum dicit habitudinem ad alterum.

Motio inq;tum pꝛincipiũ cognoſcendi.Et quia om
nis ꝗpꝛietas eſt ratio cognoſcendi.ſimiliter ?⁊ mnis
relatio.ideo nomen notionis eſt in plus qᷓ iſta duo.

Auia quedam eſt ꝓpꝛietas relatio.vt pinitas.Que⸗

dam non. vt innaſcibilitas que nõ dicit reſpectũ ſed
pꝛiuat. Similiter quedam relatio eſt ꝓpꝛietas vt fili
atio.Quedam nõ.vt actiua ſpiratio.ideo quia plu⸗
ribus nõ vni ſoli ↄuenit.Et binc eſt ꝙ nomẽ ꝓpꝛie⸗

tatis ſiue relatòis hñt ſe vt excedẽtia et exceſſa. Ho⸗

men vo notonis eſt in plus. AUnde plures ſunt noti
ones ꝙᷓ ꝓpꝛietates.plures etiam ꝙᷓ relatõnes.Ss p⸗
pꝛietates ⁊ relatones mutuo ſe excedũt ⁊ equaliter.
ideo ſunt numero equales.no tamen opoꝛtet facere
vim. Nam om̃is relatio diſtinguit aliquo modo ab
alio. ⁊ ita eſt aliquo modo ꝓpꝛietas. Similiter omne
qd diſtinguit aliquo modo impoꝛtat relatiõem.igit᷑

ois relatio ꝓpꝛietas.⁊ ois ꝓpetas relatio. Sʒ ois no ſonalis facier am eſſe pſona 6n5
ſecquitur ſi ↄuertit᷑ ꝙ tot ſint 2 nõ plures. quoniam

tio eſt ꝓpꝛietas vel relatio igit᷑ om̃is notio eſt ꝓpꝛie⸗/

tas ⁊ ſimiliter relatio.Et ita extenſo nomie ſunt eq̃⸗/

lia. ideo idem eſti numerus. ⁊ eaο atio aſſignan-

di numerum in om̃ibus av nominibꝰ. Intelligen⸗
opiniones. Quidam dixerunt ꝙ infinite. quidam q/
onis fuit. quia diuerſimode notones ↄſiderauerunt
Qui bicerauerut illas in ↄparatõne ad eos quibꝰ
innoteſcũt dixerũt eas infinitas eſſe. q; per infinitas
compatõnes ⁊ ſimilitudines ⁊ reſpectꝰdeus nob in/
noteſcit. Qui vo conſiderauerũt in comꝑatione ad

ahula magis vſitata. .

*
*

ceſt pᷣmitten

lis aſſignẽt. vterq; tn ↄſuetis.quia vnꝰſcʒ Aug.p generare ⁊ generari.alter ſcʒ Nyla.ꝑ eſſe
um. ⁊ ideo magiſter Plno querit vtrum ſint eedem ꝓpꝛietates ab vtroq; aſſignate.Se
d quod ſine p̃iudicio alioꝛuʒ. Tercio ne credat aliquis ꝙ omnino ſint

.notandum ꝙ

Diſtinctio. xxvij. de ꝓpꝛietatibus pſona

ypoſtaſes que diſtinguunt᷑ vel innoteſcũt. dixerunt
tm̃ tres.quia tm̃ tres ſunt pſone.ideo ti tria ſunt pꝓ
pꝛia ꝑ que ſufficienter innoteſcunt. Qui vo ↄſidera

uerũt qtum ad ratõnes quibus innoteſcũt dixerũt

eſſe quinq;. Eadem em eſt ratio innoteſcẽdi ⁊ diſtin
guẽdi. Sed ratio diſtinguẽdi accipitura parte oꝛigi-
nis. aut igr poſitiue aut pꝛiuatiue. Si pꝛiuatiue. aut
pꝛiuat onginem p modum ꝓducentis.⁊ non dicit
nobilitatem. ſcz nõ ꝓducere.ideo non eſt notio. Aut
pꝛiuat oꝛiginem ꝑ modum ꝓducti.⁊ hoc vel ſpeciali
ter vel generaliter. Si ſpecialiter. nõ vicit nobilita⸗
tem. Si generalitar. ſicdicit nobilitatemm. ideo no.
tio eſt vna ſola ſcz inaſcibilitas. Si autem accipiat
a parte oꝛiginis poſitiue. cum duplex ſit oꝛigo. ⁊ ci
libet reſpondeat de neceſſitate duplex babitudo.de
neceſſitate erũt quatuoꝛ. generatio actiua ⁊ paſſiua.
⁊ ſpiratio actiua ⁊ paſſiua.⁊ in vniuerſo quiq;. Pꝛi/
ideo magis a veritate receiſt. Secũda magis de pꝛo
pinquo.ideo magis veritati appꝛopinquauit. Ler/

cia ſicut debuit.ideo veritatem dixit.poſuit. ⁊ inue

nit. Et bec poſitio quaz tenct munis opinio ina.
giſtroꝛum notoͤnes eſſ quinq;.: ratio hui pius vi⸗
ſa eſt. Ad illud igit᷑ qd obijcit᷑ de reſpectibꝰ⁊ com
paratõnibꝰinfinitis. dm qꝙ; nec ꝓpꝛietates nec rela/ꝛ9
ginis.qui tm̃ quinq; modis ſpectantibꝰad dignitatẽ
pot compari. ideo pater ilud. ( Eiciilluc a obiſet 30
tur. ꝙ tĩ tres 3 verbum Dam̃. vom ꝙ ſub generati
ane endit duas relatõues. ſimiliter ſub ꝓceſ/
ione.
ticum pſona. dom ꝙ verum elt de llla gue eſt Ppꝛic
tas ꝑſonalis faciens pſonam eſſe pſonam. tame nõ

vnum ⁊ idem põt habere plura ↄuertibilis.
Ag illud quod obijcit᷑ de ſilogiſmo illo.dom ꝙ in ʒ
ꝓceſſu illo eſt fallacia accidentis. ſicut hic. pater eſt
innaſcibilitas. ⁊ pater eſt paternitas. igit᷑ paternitas
eſt inaſcibilitas. quia qð attribuit ſubiecto ſiue ypo
ſtaſi. attribuitur babitudini. Poſſet tamen poni fi-
gura dictionis ex modi pᷣdicandi mutatõne.quia in

diuinis efſentia pᷣdicat᷑ vt quid.pſona vt quis. notõ

rum 'm ꝙ diuerſis nominibus expꝛimunt ꝑ vo
Ic queri poteſt vtrum ꝓpꝛietates. Supꝛa aſſignauit magiſter Apꝛietates pſonales. Haic agit ð ipis

Apꝛietatibus ᷣm ꝙ ꝑ diuerſa vocabula expꝛimuntur. Et quoniazʒ ↄtingit eas expꝛimi ꝑ vocabula
magis vſitata ⁊ minus vſitata.ideo hec pars habet duas partes 3

„

rem ⁊ eſſe fili⸗
o ſoluit oſtendẽs

G

re eedem ſunt.ſed differũt q;tum ad modum ſignificãdi.ſcʒ in ↄcretõne ⁊ in abſtractoͤne. ibi. Mec tñ videtur
nobis oino idem. Quarto vᷣo qꝛ dixerat ꝓpꝛietates ſignificari in ↄcretõne.queri poſſet reſpectu cui?.⁊ oñdit

reſpectu ypoſtaſum.ibi. Ile em pꝛietates ſingule ſingoalis.

.l . .
“eð“

Nͦ illud as obiſcit q paietas tebet ouer 51

itata. ic n pꝛima agit de expſſione pꝛ.
ictatum vocabula magis vſitata. In ſecũda ꝑ vocabula minus vſitata infra di.eadem. HMicn
idum. ¶ Pꝛima pars habet quatuoꝛ. Cum em̃ hylarius ⁊ Augꝰ. ꝓꝛietates alijs ⁊ alijs vocabu/

Giſteint⸗
höcie⸗
ſnbe

ſ
nſgigl
Klngnet
R
ir,
dnmneghii
ohh
dnchett
S

1ſen
,

ngieet
l
rüatn
en ene

s Ne

..
imlendeft
nnn
gi
kſtenn
ſetugaß
murti
NEN
.

S

——ð

—

S

O non vigen/
tur eſſe eedẽ p/
pꝛietates quas
ponit Hyla. et
Aug.

Quõ ſint intel⸗/
ligenda pᷣdicta

Di. XXVII

trum ſint eedem ꝓpꝛietates ab Aug.⁊ hyla. aſſignlaet. a
Ic queri põt.vtrũ ꝓpꝛietates quas Hyla.ſupᷣ aſſignauit.ſcʒ ꝙ pa⸗
ter ſempꝑ eſt pater. ⁊ filiꝰſemꝑ eſt filiꝰ.ſint ille eedem ꝓpꝛietates q s
Aug.ſuperius diſtinxit.dicens ꝓpꝛium eſſe patris ꝙ genuit filiũ.
et ꝓpꝛium filij ꝙ geniteſt a patre.⁊ ſpũſſancti ꝙ abvtroq; pcedit.
ac deinde. vtrum ⁊ iſte ſint ille que dicunt᷑ paternitas.filiatio.ꝓceſſio: Vide

tur ꝙ nõ ſint eedem ꝓpꝛietates quas ponit hylariꝰ.⁊ ille quas ponit Augu.
Si em̃ eedem ſunt:idem eſt g patri eſſe prem.⁊ genuiſſe filiũ.qð vtiq; qᷣdam
ↄcedunt.Si aũt hoe eſt:cui g ↄuenit vt ſit pater.ei ↄuenit genuiſſe filiũ. Na

tura & diuina ſi pater eſt genuit filium. Si vo nõ genuit.
audeat dicere.aut ꝙ ipa genuit filiũ.aut ꝙ ipᷣa pater nõ
ter eſt. nec filiũ genuit. non eſt & idem dicere aliqd eſſe patrem. et gignere ſili⸗

um.Et ita non videt᷑ vna eademq; eſſe ꝓpꝛietas.
Rñſio vbi oñdit eaſdem eſſe ꝓpꝛietates. b

d qð ſine pᷣiudicio alioꝝ dicimus.ꝙ eaſdem ꝓpꝛieta

tes notauit vterq;.licet diuerſis vbis. O em̃ hylariꝰ

it ita intelligi debet. Pꝛopꝛiũ pr̃is eſt ꝙ ſemꝑ pater
eſt. i. ꝓpꝛietas patris eſt qua ſemꝑ pater ẽ. Semꝑ vo
pater eſt.qꝛ ſemꝑ genuit filiũ. Ita et ꝓpꝛium filij eſt ꝙ

ſemꝑ filiꝰeſt.i.ꝓpꝛietas filij eſt qua ſemꝑ filiꝰeſt. Filiꝰ
vo ſempꝑ eſt.qꝛ ſemꝑ genitus eſt.Ergo ꝓpꝛietas q̃ pa⸗

ter pater eſt. eſt qꝛ ſemꝑ genuit. Et hec eadẽ dicit᷑ pa/

ternitas vel generatio. Et ꝓpꝛietas qua filiꝰſemꝑ Efi/
lius.qꝛ ſemꝑ genitꝰeſt a patre.⁊ hec eadem dicit᷑ filia⸗
tio vel genitura. vel natiuitas.vel oꝛigo.vel naſcibi⸗

litas. Sic et ꝓpꝛietas qua ſpũſſanctꝰ eſt ſpũſſanctꝰvel

donũ eſt.quia ꝓcedit ab vtroq;.⁊ hec eadem dicit᷑ p/

ceſſio. In pᷣmiſſis ergo locutõnibus eedem ſigniſicate

ſunt ꝓpꝛietates.

ſtendit ſunt eedeʒ re.ſed differũt q;tum ad mo

dum ſignificandi ſcʒ in ↄcretõne ⁊ abſtractione. c
Nec tñ videt᷑ nobis oĩno eſſe idem dicere aliquid eſſe
patrem ⁊ genuiſſe filium. vel aliquid eſſe filiũ ⁊ habe⸗
re pr̃em.vel eſſe ſpm̃ſctm̃ ⁊ ꝓcedere ab vtroq;.alioqͥn
pater nõ eſſet nomẽ ypoſtaſis.i.ꝑſone.ſᷣ ꝓpꝛietat tm̃.

ſimiliter filiꝰ: ſpũſſanctꝰ. ⁊ ita nõ ꝑ tria noĩia ſignifica
8

rẽt᷑ tres ꝑſone. deoq; dicimꝰ.qꝛ pfis nomẽ nõ tm̃ re⸗
latõnem notat ſed etia ypoſtaſim.i.ſubſiſtentiã ſigni⸗
ficat.ita ⁊ filiꝰ: ſpũſſanctꝰ.Relationuʒ vᷣo vocabula.

ſcʒ pr̃nitas.filiatio.ꝓceſſio.vel gignẽ vel gigni. vł ꝓp⸗
cedere.ipᷣas tm̃ relatões.nõ ypoſtaſes ſigniñcant ſiue

hfe filiũ ⁊ hr̃e pr̃em. vt vbi gr̃a.Cuʒ dicimꝰdeeſt pat

nomine patris ⁊ relatõneʒ notamus.⁊ diuinam vpo/

ſtaſim ſigniſicamus. vt ſit intelligentia talis. Deus

pater nõ eſt. Sʒ qs
ſit. Si autem ipᷣa pa⸗

a ¶ Pꝛopꝛium patri
eſt ꝙ ſemper eſt pat. 1
videt᷑ dicere falſum.

Oſmis eniʒ ꝓpꝛietas

differt ab eo cuius eſt

Apꝛietas vel re vel ra
tione.ſed pater ⁊ pa-
ter ↄueniunt re ⁊ rati
one ⁊ noie.ergo vnũ

nõ eſt ꝓpꝛietas alteri⸗

us. Re. om ꝙ in pa⸗
tre intelligimus et il/

lum qui eſt pater. ⁊ qᷓ

eſt pater. quando er-
go pater pᷣdicatur de
ſe.ratõne vnius ſubij

citur. ⁊ ratione alteri⸗

us pᷣdicatur. Simili/
ter qñ aſſignatur eſſe
patrem ꝓpꝛium pa/

tris. quia aſſignat᷑ vt
in ratõne attributi. iõ
ratõne ipſius ꝓpꝛieta

tis attribuit᷑ ipſi ypo/
ſtaſi. Unde dicit ꝙ eſ
ſe patrem eſt ꝓpꝛium
patris.nõ ꝙ pater ſit

pater.

b (E natiuitas vel oꝛigo. Nidet᷑ dicere ptra illud Poicuen eſt ſupꝛa di.iij.ca.de veſtigio. Et tractum ẽ ab 2

Aug. de vera religione.ſcʒ q, oꝛigo appꝛopꝛiat᷑ patri.
vel reſpectu creature. vel reſpectu pſone. Si reſpectu ere
pri. Si aut reſpectu perſone.
paſſiue.ſic filij ⁊.ſ.ſ.Et appꝛ

ddm ꝙ; oꝛigo ſp dicit᷑ relatio.põt ergo accipi oꝛigo
ature. ſic eſt reſpectu totius trinitatis ⁊ appꝛopꝛiat᷑
ſic põt accipi actiue vel paſſiue.Sic actiue.ſi ic eſt pꝛis ⁊ filij.v appꝛopꝛiat᷑ pri. Si
opꝛiat᷑ filio nõ ſᷣm ꝙ ſimplr dẽ.ſ̊ pm ꝙ oꝛigo dicit emanatõneʒ ꝑ modũ nae. Sic 3

em̃ cũ id ſit ꝓpꝛiũ filij.ſilr ⁊ oꝛgo ſᷣm ꝙ ſic accipit᷑.⁊ H̊ mõ accipit᷑ bic.⁊ iõ nõ eſt ↄtra illud. c ¶ Gignere. vel

gigni. vel ꝓcedere.
go hoc qð eſt

2

differenter i

Z

tione. 2 nõ tm̃ impoꝛtant relatõnes. etiã

mpoꝛtat᷑ cõcreti⸗

—

ſpᷣas tm̃ relatõnes nõ ypoſtaſes ſignificant. Aidet᷑ ̊ falſum.qꝛ relatões ſignificat in ↄcre/
ſuppoſitũ. Sʒ qñ tm̃ impoꝛtãt relatõnes ſignificãt abſtracte.ſi er-
ſt gignere nõ impoꝛtat relatõeʒ abſtracte ſ ↄcrete.videt᷑ ꝙ nõ tm̃ impoꝛtẽt relatoõnes. Ze. voᷣm q;
Aliter em̃ impoꝛtat᷑ ꝑ verbũ.Aliter ꝑ nomen adiectiuuʒ.Quia em̃ verbũ im/

—

poꝛtat actũ vt egredi⸗
entẽ.ideo in quadam
diſtantia.⁊ ideo ipoꝛ/
tat ſub quadã inclina
tione. ⁊ ꝓpter h qꝛ in
diſtatia impoꝛtat. no
claudit intra ſe ſuppo
ſitũ.ĩmo opꝑtet ꝙ ad/
dat᷑ er.niſi locũ exteri
oꝛis additõis ſupple/
at demonſtratio q̊
in actu ꝓpꝛie pꝛime et
ſcde ꝑſone.qm̃ ſemꝑ
ſunt pñtes ⁊ demon/
ſtratiue. et ideo q;uis
impoꝛtet in cõcretõe.
tamen non impoꝛtat
niſi relatõeʒ quantuʒ
eſt ð ſe.nõ ſuppoſitũ.
ſͦ nomẽ adiectiuũ idẽ
ſigficãs ſigficat vt p/⸗
pꝛietatẽ infoꝛmantẽ.
⁊ ideo in quadã vnio

ne ⁊ indiſtantia.et iõ

foꝛaʒ ſimul impoꝛtat

⁊ ſuppoſitũ.vt cũ di

cit᷑ albũ.niſi ſignifice/
tur in abſtractõne.vt
cum dr̃ albedo. Hoc
attendẽs migj̃ dicit ꝙ
paternitas ⁊ filiatio.
gignere ⁊ gigni dicũt
tantum relatõnes.
d ¶ Cum vo noia re/
lationũ ponimꝰ in p/
dicamentis.notõnes
ipſas tm̃ ſignificamꝰ
nõ ypoſtaſes.Contra
qꝛ ſi hoc veruʒ eſt.qñ

dicit᷑ eſſentia ẽ pꝛ.cuʒ

pater ponat᷑ in pꝛedi

camento.ſtat tm̃ ꝓ noto
ꝗ go ⁊c. R.ddᷣm qꝙ quedã ponunt᷑ in pᷣdicamẽto ꝑ naturã

vel diuina eſſentia eſt pater.i. ille qui genuit. i. ypoſta⸗
ſis q̃ hʒ filium. Similiter deꝰeſt filius.i. ypoſtaſis ge⸗
nita. vel habẽs patrem. Ita etiaʒ deus eſt ſpũſſanctꝰ.
id eſt ypoſtaſis ꝓcedẽs ab vtroq;.ſiue ille qui ꝓcedit.

d gum vo nomia relationum ponimꝰin pᷣdicamentis. d
notõnes ipſas tm̃ ſignificamus.nõ ypoſtaſes. Vt cu,ʒ Quid intelliga
dicimꝰ. deus genuit. i. habet filium. ⁊ deus genitus ẽ. tur omm dr deꝰ
id eſt habet patrem. Et tũc opoꝛtet intelligi in ſubieci denuteet dens

ypoſtaſes ti. non eſſentiam que illis ꝓpꝛietatibus de Senus cct⸗
terminantur. “ 8
Oſtendit ꝙ ꝓpꝛietates ſignificent in ↄcretõne reſpe
ctum ypoſtaſiũ. 5d —
Ille em ꝓpꝛietates ſingule ſingulis ꝓpꝛie ↄueniũt p⸗
ſonis. ⁊ ꝑ eas ꝑſone determinant᷑.⁊ a ſeinuicem diffe⸗
runt.ſed a ſe nõ ſecedũt. Vñ Joh̊.Dam̃.MNon differũt
ab inuicem ypoſtaſes ſᷣm ſubſtantiã.ſᷣ ſᷣm characteris
idiomata.i.determinatiuas ꝓpꝛietates Characteriſti ę
ca vo.i.determinatiua ſunt ypoſtaſeon. et nõ nature.
etem̃ ypoſtaſes determinãt. Item eſſe quidem intem⸗
poꝛaliter ⁊ eternaliter dicimꝰ diuinaʒ verbi vpoſtaſim
ſimplicẽ. om̃ia habentẽ q̃ hʒ pater.vt eius homouſiõ.
id eſt ↄſubalem.natiuitatis mõ ⁊ habitudine a pater⸗
nali ypoſtaſi differentẽ.nunqᷓ; vᷣo a paternali ypoſtaſi
ſecedentẽ. Idem aꝑtius expꝛimens ꝑſonales ꝓpꝛieta⸗

tes in eodẽ ait. differentiã ypoſtaſeon.i.pſonaꝝ in tri⸗ Nic diſtinguñ⸗
bus ꝓpꝛietatibꝰ.i.paternali ⁊ filiali ⁊ ꝓceſſibili recoz⸗tur ppꝛietas a⸗
ſcimus. Inſeceſſibiles aũt ipſas ypoſtaſes ⁊ indiſtabi perte

les inuicẽ ⁊ vnitas quidẽ incõfuſibilit.Tres eĩ ſunt et
ſi vnite. diuiſas aũt indiſtãter. Etem̃ ſingula ꝑfecta ẽ
ypoſtaſis ⁊ ꝓpꝛiam ꝓpꝛietatem.ſcʒ exñtie modũ pꝛopᷣ
um poſſidet.ſed vnite ſunt ſuba.⁊ nõ diſtant neq; ſe⸗
cedũt a paternali ypoſtaſi. Ecce hic habes diſtinctas
tres Alds ꝓpꝛietates.que ſupᷣ diuerſis ſigniſicate ſunt

— „

ne. idem eſt dicere eſfentia eſt pater.ac ſi diceret᷑ eſſentia generat. ſ hec eſt falſa. er⸗
ꝛiã ⁊ ſignificatõez. ⁊ talia ſunt q̃ impoꝛtãt ↄpoſi/

7

tionẽ. ſicut ba. ⁊ de talibꝰloquit᷑ mgr. Quedã ita ponunt᷑ in pᷣdicamẽto ꝙ ſunt nata ſubijci.vt hoc nomẽ pa

ter. ⁊ hoc nomẽ filiꝰ. ⁊ alia.qꝛ nõ ſolum nata ſunt pᷣdicari.verũetiam ſubijci.pñt in
ſis.vñ verbũ mgfi intelligẽdũ eſt cũ pᷣciſione.ſcʒ de illis q̃ ita nata ſũt pᷣdicari ꝙ no

„

Lorrate intellectũ ypoſta
ijci.⁊ ita nõ hʒ inſtãtiã.

—

e¶ Caracteriſtica vo.i.determinatiua ſunt ypoſtaſeon ⁊ nõ nature ⁊c. videt᷑ male dicere.q;ꝛ ꝓpꝛietates q̃ nõ
determinãt naturã. ſunt nõ naturales.quia omis ꝗpꝛietas naturalis eoipſo ꝙ naturalis eſt naturaʒ determi⸗/
nat. ſi ꝓpꝛietates in diuinis nõ determinant naturã.nõ ſunt naturales. pᷣter naturam. accidentales.Reꝰ.

S dom ꝙ ſicut oꝛdo nature dicit᷑ dupłr aut qͥ natura oꝛdinat᷑.aut in qͥ natura eſt ratio oꝛdinandi.ſic etiam dep

pꝛietatibus intelligendũ. ⁊ qm dicimꝰ ꝓpꝛietatem naturalem. nõ opoꝛtet ꝙ ꝓpꝛietas hẽat naturã vt ſubiectũ.
ſed ꝙ ſit ↄſonans nature ipſius ſubiectiſicut filius naturalis nõ dicit᷑ qꝛ ſit a natura vel eſſentia.ſed a pꝛe na

turaliter

—R—
. „₰ „
2 .

DOD intelligentiã huiꝰptis quatuoꝛ querunt᷑.
„ Pꝛimo querit᷑ vtrum eſſe patrem ⁊ genera/
re ſit vna notio. Scdo querit᷑ que illaruʒ ſit
alterius ratio. Lercio vtrum ꝓpꝛietates ↄtingat ab
ſtrabi. Quarto vtrum circa eas liceat contrarie opi-
.. eſtio pꝛima
¶ Ne ſit eadem notio oſtenditur ſic. Ana ſola pꝛopꝛi/
etas eſt ypoſtaſis que dat eſſe diſtinctum. Maʒ non
eſt in ratone accidentis ſed foꝛme.ſed illa eſt vna ſo

pducente.ſic ⁊ in ꝓpoſito eſt intelligendum.

ypoſtaſis patris diſtinguitur.ſimiliter ⁊ eſſe patrezʒ.
igitur ibi Dact l nori & tem patris ad filium
vna ſola relatio.qꝛ vna tm̃ oꝛigo ⁊ vnus modus
emanandi. Sed generare dicit relatõez pꝛis ad filiũ.
ſimiliter eſfe pꝛem.igit᷑ eadeʒ relatio vel notio.vel
ſi ſint diuerſe ꝓpꝛietates.tunc igitur notiones erunt

la vnius. ſed generarc eſt ger quam

re ſequit eſſe patreʒ.ita ſequit᷑ referꝛi ad patrem.di/

plures q; quinq;.imo infinite. Sicut em ad genera⸗

acrauae
nsllge

tebeecht⸗

ligte G
ſnenar
Curdate
ſtſelun⸗
Plocſe
ſtmi
„inigui
olieen⸗
6Algrbue
perian

ugno
fipuri
uHab

ninno e

tculte

☛

nna en
lrlediflnß
erueimg

yen Set

ſuhinen
ſtoinne
nta.no

ſunnhiti

hhh

ſdng

wanfß
Wop⸗
g

—— — —

e—ð —

„A.
e
7 M
e
2
—We
A W

täingui⸗
ianoßt⸗

ſtingui a patre ⁊c. que ſi ſint notiones alie. tunc igi⸗
tur infinitus eſt numerꝰnotionuʒ.hoc autem eſt in/

cõuenieng.⁊ ſequit᷑.ſi ille ppꝛietates ſint diuerſe. er⸗
gSo ⁊c̃. Kontrurſi i eadem ꝓpꝛietas eſt eſſe patrem
generare.igit᷑ oino idem impoꝛtat᷑ nomine patris
nomie genitoꝛis.igit᷑ ſicut quis eſt baptiʒzatus ſi ba/
ptiʒet᷑ in nomic patris.ita ſi in nomie genitoꝛig. ſed
hoc ↄmuniter negat᷑.ſ¶ Item pꝛietates ⁊ notõnes
ſunt viuerſe. ⁊ cognoſcunt᷑ eſſe diuerſc. quia 8 diuer
ſis pᷣdicant᷑.quia de vno pᷣdicat᷑ vna de quo nõ pᷣdi/
catur alia.ſed bec ↄceqdit᷑ eſſentia eſt pater. ⁊ hec ne/
gatur. eſſentia generat.igit᷑ c. Si dicas 'boc eſt p⸗
ter diuerſum moduz ſignificandi. Contra. Hoc ni⸗/
bil ẽ. quia tq eſſe prem qᷓ; generare vtrũq; in cõcreti
one dicit em diuerſe pbant᷑ eſſe ꝗꝓpꝛietates.qꝛ
vna de alia non pdicat᷑.vt paternitas et innaſcibili⸗
tas.ſed generare vt patebit.j.nõ dicit᷑ de paternita/
te. bec em̃ nõ admittit᷑paternitas gen ecrat.igit᷑ ſunt

6 diuerſe. ¶ E. dᷣm qꝙ oino ſunt eedem ꝓpꝛietates

vm rem. ⁊ buiꝰratio manifeſte apparet. i⸗ aʒ vna di
citur de altera nõ ſolum in cõcretone. vt pater gene/⸗
rat.ſed ⁊ in abſtractõne. vt paternitas eſt generatõ.
8 nõ eſſet ſi differꝛent. Cum aũt eadeʒ ſit Apꝛictas.

/

differenti tñ modo ſignificat᷑. et hoc q;tum ad tria.

„ Pꝛimũ quidem.qꝛ generatio Pꝛietatem pſone ge/⸗

99

4

neralius expꝛimit qᷓ; hoc ꝙ eſt pater. Nam ſicut di/
cit Aug. ⁊ habet᷑ in li.iij. di.v. Ad eſſe patrem ſequi
generare.ſed non ↄuertit᷑. Homo em̃ dicit enerare
pediculos.nõ tñ eſt pater eoꝝ. Alia ratio eſt.qͥa boc
ꝙẽ pꝛ ĩpoꝛtat intra ſe ypoſtaſim circa quã notat p⸗
pꝛietatẽ. Sed hoc verbum generat nõ impoꝛtat ypo
ſtaſim. immo eget ſibi apponi ab extra. ⁊ hãc ponit
magiſter in litera.Lercia ẽ.qꝛ cum ꝓpꝛietas duo im/
poꝛtet. ſcʒ emanatõeʒ ⁊ habitudinẽ.que qᷓuis idem
ſint re. differũt tñ ratõne intell igendi.quia hoc ꝙ eſt
generare impoꝛtat pductõnem.⸗ generatio emana⸗/
tionem. Sed hoc ꝙ eſt eſſe patreʒ ꝓpꝛie impoꝛtat ha
bitudin em. Ex his patẽt obiccta. ag nõ ſit ba⸗
ptiatus in nomie genitoꝛis hoc nõ eſt ꝓpter diuerſi
tatem rei.ſᷣ modi E vtrũq; ↄſiderat᷑ ibi.
ſicut patebit in quarto.¶Acd illud qð obijcit᷑. ꝙ nõ
pᷣdicat᷑. ddðᷣm ꝙ hoc eſt ipter diuerſum mocũ ſignifi⸗
candi. HNam boc ꝙ eſt generare. quia nõ habet ſup/
poſitum intra. ponit rem circa eſſentiã. ⁊ ideo ipſazʒ
ſignificat diſtingui. nõ aũt ſic hoc ꝙ eſt pater. cũ ha/⸗
kar ſuppoſitñ intra. ſenſus em̃ eſt. effentia eſi pater.
ic eſt ille qui generat. CAdq illud qd vltimo obijcit
4 vVna ñ pᷣdicat᷑ de altera. dð qꝙ eſt pᷣdicatio per mo⸗
gum enomiatönis. ? bec eſt ꝑ concretõnem. Et eſt
pᷣdicatio ꝑx modum ydemptitatis. ⁊ bec eſt ꝑ abſtra/⸗
ctonem. qm̃ generare ⁊ eſſe patrẽ eſt vna 2 eadem
Paictas. ideo nõ ſm moqũ denoiandi tm̃ ſed p ab/
racroncʒ pᷣdicat.vt paternitas eſt generatio.
Queſtio. ij. b
Au iſtarum ſit ratio intelligendi alteram. i. vtrum
ypoſtaſis patris ſiue pater iceo generet qꝛ pater eſt.
vel ideo ſit pater q; generat. Et ꝙꝙ ideo ſit pater q̃a
generat. Hoc videt᷑ auẽte magiſtri in litera. Semper
filius. quia ſemp eſt genitus ideo generatio paſſi
ua e ratio eſſendi filiũ. igit᷑ pari rõne generatõ acti/
na eſt ratio eſſendi patrem. ¶ Atem n ratõem in/
telligendi pꝛius eſt generari qᷓ; eſe. 2 pꝛius eſt eſſe q;
refeni igitur pꝛius eſt generari eſte filium igit᷑ pa⸗

XXVII

ri ratione hius eſt generari qᷓ de Paerer pm oꝛdi.
nem intelligendi. Si igitur pꝛius eſt ratio poſterio/
er nõ ecouerſo. igitur ac. ¶ Item ypoſtaſis pfis
eſt pater. aut ergo quia deus.aut quia deus generãſ.
on quia deus. qꝛ hari ratone ⁊ fllius. ᷓ quia dens
generans.igitur ⁊c.¶ Contra. Mon generat niſi p-
ſona diſtincta. quonia generare nõ cõuenit eſſentie.
ſed ꝑſone.ſed pſona patris non eſt diſtincta niſi per
paternitatem igitur non cõuenit generare illi ypo/
aſi niſi ꝑ paternitateʒ. igit᷑ ideo generat quia pater
tem in his que nõ acguiruns pactum pꝛius eſt
habitus qᷓ; actus ſᷣm ratõnem intelligendi. quia em̃
nõ ſumus boni ꝑ opus ſed magis ecõuerſo. pꝛiꝰ eti⸗
am ſumus boni qᷓ; opemur bona. ſed paternitas nõ
acquiritur in deo ꝑ gctum.ergo pꝛius oꝛdine intelli⸗
gendi intelligit᷑ eſe pater qᷓ; geneꝛet. Item pater.
generat. iſte eſt quidam actus diuinus qui ꝑ ſe ineſt
ſoli patri.quero ꝑ quid. Aut em̃ quia deus.aut quia
deus pater.aut quia innaſcibilis. Non quia deus. qꝛ

tũc etiam ineſſet filio. Mõ quia innaſcibilis.quia in/

2„

naſcibilis dicit natiuitatis pꝛiuatõneʒ nõ poſitõem.
igit a diuiſione quia deus pater. ¶ M. ad intelligen

tiam huiꝰnotandum ꝙ bic eſt duplex opinio. Qui/l0

dam dicunt q; cum ꝓpꝛietates relatiue ecõtrario ſint
in deo qᷓᷓ in creaturis.quia in creaturis vt aduenien
tes. in deo vt inſiſtentes. In creaturis em̃ actus ẽ re
latõnis ratio. Vñ in inferioꝛibus ido eſt pater.quia
generat. Sed in diuinis ecõtrario relatio eſt rõ actꝰ
Vñ ſimpliciter cõcedũt ꝙ; pater generat quia pater
negant cõuerſim. Sed quis illud poſſet aliq mo⸗

go capi ab intellectu ex parte patris.tamẽ ſi illud cõ

7

ſideremus in filio.oĩno nõ videt intelligibile qꝙ ido
ſit pater. quia filius generet᷑. Ham ↄmuniter dicit᷑ ⁊
ratio cõcoꝛdat ꝙ filiꝰ.⁊ ꝙ ſit.⁊ ꝙ filiꝰſit. hoc habz p

generatiõem.igitur generatio ſᷣm ratõnem intelligẽ

di pꝛecedit filiatiõem. ⁊ relatiua ſunt ſimul natura ĩ
intelligendo nõ tm̃ in eſſ endo.igitur generatio ẽ ra⸗
tio dicendi paternitatẽ in deo patre. Sicut em̃ ſe ha
bet generatio paſſiua ad fil iatõneʒ.ita actiua ad pa/
ternitatem. Et propterea eſt alia opinio. ꝙ ideo eſt
pater quia generat.⁊ ꝙ illud ſit bene dictuz patet p
differentiam aſſignatam inter generatõem ⁊ eſſe pa
trem. Mam ſ̃m ſpꝛiam ratõem generatio dicit noti
onem ſiue oꝛiginem. paternitas dicit habitudinem.
Conſtat autem ꝙ oꝛigo eſt ratio habitudinis.nõ ha
bitudo ratio oꝛiginis eſt. Et ideo generatio eſt ratio
aternitatis. nõ ecõuerſo. ideo ↄcedunt᷑ rõnes ad .
Ad illud igit᷑ qd obijcit in ↄtrariuz ꝙ nõ generat
niſi ꝑſona diſtincta. dm ꝙ ven ẽ ßm ratõeʒ intelli /
gendi. Meceſte ẽ ãt generatõeʒ eẽ ypoſtaſim ( m oꝛi
gineʒ intelligendi loquoꝛ) ſed nõ optet pᷣintelligere
eam actu diſtinctam.qꝛ ipſa diſtinguit p ꝓpꝛietatem
generatõis diſtinctõne completa. ſicut melius pate-
bit infra. tamẽ ſm ratõeʒ intelligẽdi ratio diſtinguẽ⸗
di inchoat᷑ inaſcibilitate. ideo generat. nõ vt pꝛiꝰ?di ⸗
ſtincta patnitate.ſed vt diſtincta quodammodo in⸗

naſcibilitate.¶ Ad illud quod obijcitur.ꝙ nõ acqui

ritur per actum. dom ꝙ in diuinis nulla pꝛopꝛietas ! ?

acquiritur.quia quelibet eſt em entia. tamen m rati⸗
onem intelligendi oꝛigo ſiue emanatio originis eſt
ratio relationis. ſicut in his inferioribus eſt ratio
ßm eſſe. AUnge ſicut actus generationis eſt eternus.
ſta et pꝛopꝛietas patenitatis eterna. Ande quãuis

j

E

nõ acquirat᷑ ꝑ actum.ineſt tñ ꝑ actũ. vñ illa gpoſitio
eſt falſa. et debet generaliter pponi in eis ſ̃ rc aue ibi
nõ inſunt per actuʒ ⁊c. ⁊ tũc minoꝛ eſt falſa. Poteſt
tamen dici ꝙ illud eſt verũ de actu quu elicit᷑ ex habi
tu. ſicut opus meritoꝛium ex gratia.ſed actus gene/
ratonis nõ elicit᷑ nec intelligitur elici ex paternitate.
ideo nõ opoꝛtet pᷣintelligere paternitatem ad hoc ꝙ
intelligat generare. ¶ Ad illud. aut generat quia de
us aut quia pater ⁊c. dᷣm ꝙ generat qꝛ deꝰ innaſci/
bilis T inſpirabilis quia in ꝓceſſibilis. Qd obijcitur
ꝙ innaſcibilitas dicit᷑ vm pꝛiuatõnem. dicunt aliqui
ꝙ pꝛiuatio nõ eſt ratio habitus ſcilicz pura. ſed pꝛi-
uatio aliqua cum habitu ſubſtrato eſt ratio. VUñ ſi⸗
cut aliquis homo liberalis iuitat ad comedendum.
quia ſolus. ſic pater generat ex liberalitate et ne ſit
ſolus. ideo cum ſemel generauit ⁊ ſ pirauit. nõ am/
lius generat. qꝛ iam nõ amplius eſt ſolus quis ſit
iberalis. Aliter tñ eſt dom ſicut dictum fuit ꝙ inna⸗/
ſcibilitas eſt pꝛiuatio que ſᷣm rem eſt ꝑfecta poſitio.
Innaſcibilis em̃ dicit᷑ pater q; nõ eſt ab alio. et non
eſſe ab alio eſt eſſe pꝛimũ.⁊ pꝛimitas eſt nobilis poſi

tio. Pꝛimũ em̃ ratõne pꝛimi adeo dicit nobilez poſi⸗

tionẽ ⁊ ↄditõnem vt videbit᷑.ꝙ ad poſitionez pꝛimi
ſcquit᷑ poſitio ſecũdi.Añ qꝛ pꝛimũ. ideo pꝛincipiuʒ.
quia pꝛincipiũ.ideo vel actu vdl habitu eſt pꝛincipia
tum. Om igit᷑ ratio pꝛimitatis in aliquo genere Era-
tio pꝛincipiati in illo.ideo qꝛ pater eſt pꝛimum reſpe
ctu emanatõnis.generatõnis.et pceſſionis.generat
⁊ ſpirat. Et qm̃ pꝛimũ in genere generatõis.quia in/
naſcibilis. pꝛimũ in genere ſi piratõis. q; deus impꝛo/
cemibilſs.ideo gencrat. qꝛ deus innaſ. cibilis. et vltra
nõ eſt ponere quare eſt innaſcibilis. Cum em̃ inaſci/
bilitas dicat pꝛimitateʒ. ⁊ ſtatꝰ ſit in pꝛimo.ideo ⁊c.
Et hoc eſt qdð dicit᷑.j.di.xxix.circa pꝛincipiuz. Pater
eſt pꝛincipiũ totius viuinitatis. qꝛ a nullo. et hoc eſt
qdʒ in pluribꝰlocis ſuꝑꝛa ſuppoſituz eſt. Oꝛ aũt mo/
uet ad hoc dᷣm. pꝛimũ eſt antiqua poſi itio magnoꝛũ

7

doctoꝝ qui dixerũt ꝙ in aſcibilitas in patre dicit fon⸗
talem plenitudinẽ. fontalis autẽ plenitudo ðſiſtit in
ꝓducendo. Sed ↄſtat ꝙ nõ ideo qꝛ creaturaʒ ꝓdu/
cit dicitur in eo fontalis plenitudo. quia boc ↄuenit
tribus.nec ideo qꝛ ꝓducit ſpm̃ſanctum.q; hoc cõue/
nit filio. igit᷑ fontalis plenitudo in patre. ponit gene
ratõnem in eodez. Si ergo inaſcibilitas eſt fontalis
plenitudo. pʒ ⁊c. Mouet etiã cois opinio qᷓ dicit in/
naſcibilitatẽ eſſe ꝓpꝛium patris. ſed nõ põt eſſe pꝛo-
ꝛium. et maxime qꝛ pꝛopꝛium impoꝛtat notionem
im ꝙ impoꝛtat puram pꝛiuatõnem. ſic enim cõue⸗/
nit eſfrentic ⁊ ſpũiſancto.igit᷑ aliquid ponit. Non ab
ſolutum oↄſtat.qꝛ ratõne illius nõ põt eſſe ꝓpꝛietas.ſᷣ
nõ põt ponere reſ⸗ pectiuũ poſitiuũ reſpectu ꝓducen
tis. igit᷑ de ratõne ſua ponit reſpectu pꝓducti.ſed ᷣm
ratõem intelligendi. Pꝛima ratio reſt piciendi aliquẽ
vt ꝓductum eſt generatio.ergo ad inaſcibilitatis po
ſitonem ſequit᷑ poſitio generatõnis. igit᷑ Tc. Mouet
etiam verbum bylarij. xij. de tri. vbi dicit ꝙ pater eſt

autoꝛ filij. Conſtat autẽ ꝙ ꝑ auẽtem intelligit nõ fa⸗/

ctoꝛem ſed genitoꝛẽ.eo ↄuenit patri eſſe genitoꝛez
quo ↄuenit ci eſſe autoꝛem. Autoꝛem autẽ ouenit ei
ꝑ id ꝙ dicit auẽtem eſſe in patre. Sed ſumma auto/
ritas eſt in patre. ↄuenit ypoſtaſi patris rõne ina-
ſcibilitatis generare.⁊ hoc vident᷑ keere verba HMy/
la.xij. de trini. ſi quis attendat. et ſ̃ imiliter in quarto.
Mouet etiã verbũ phᷣi qui dicit. ꝙ pꝛincipia quãto

in eis ſit ſtatus. habent pot

ſunt pꝛioꝛa tanto potentioꝛa.et &; cã pꝛima plus in/
fluit. ⁊ ꝙ que cſt ſie implr pꝛima. ſumme habet influe

reꝑ omnèe modũ. Si videm?ꝰ in oꝛdine cauſan in /
ter quas eſt oꝛdo eſſentialis ꝙ pꝛimita⸗ facit eẽ ſum

mam influentiã in cauſa. ⁊ maioꝛem influentias m
cſſentiam. pari ratone vbi eſt oꝛdo ꝑſonaꝝ pꝛimitas
in pꝛima ꝑſona.eſt ratio ꝓducendi alias. ⁊ qꝛ inna/
ſcibilis dicit pꝛimitatẽ.hinc eſt qꝙ dicit fontalem ple⸗
nitudinem reſpectu ꝓductõnis pſonalis. Et huiꝰſi⸗
gnum vicdemus ꝙ pꝛima in generibus ſunt pꝛinci/
pia alioꝝ. ⁊ que ſunt ſimplicia vt in pluribus. ita q;
tiã infinitã.ſicut pun/
ctus reſpectu lineaꝝ. vnitas reſpectu numeꝛoꝝ.ſic

etiam diuina eẽntia quia pꝛima reſpectu creaturaꝝ

vñ foꝛtaſſis quia diuina eſſentia eſt pꝛima. ideo ẽ oĩ
potentiſſima. Et quia om̃is eſſentia ſequit᷑ eſſentia⸗
triũ pſonaꝝ.impoſſibile eſt ꝙ vna ꝑſona ꝓducat ali

quid ſine altera. Muis aũt potentia ꝓducendi reſpe
ctu ꝑ

mille pſone pducerent᷑.neceſſe eſſet ꝙ omnes im

mediate pcederent a ꝑſona patris. Quia ſicut cau

ſa pꝛima neceſſario in om̃i ꝓductõne ſequẽti imme-
diate operat᷑. ſic ſuo modo in pſonis. Ad boc autez
mouet ratio.Sicut em̃

Sic etiã poſſibile eſt intelligi ypoſtaſim patris nul/

la alia ꝑſona intellecta.⁊ tũc quidem intelligeretur

nõ intellecta paternitate.⁊ certum eſt ꝙ poſſibile eſt
boc intelligi. poſſumus em̃ nõ intellecta ꝑſonarum
pluralitate intelligere diuinã naturã. ⁊ habentez il/
lam. ⁊ ꝙ illam nõ habeat ab alia.ita intelligunt gen⸗

tiles. igit᷑ ſic intelligendo ↄtingit de iſto dicere ⁊ itel ⸗

ligere J poſſit generare. Per quid g põt nihil inue/
nio in illa ypoſtaſi nõ ↄmune pᷣter innaſcibilitatem.
Si ergo generatio nõ põt ei ineſſe ꝑ illud qd
mune. ineſt ei ꝑ illud qð eſt
ſcibilitas. ergo ⁊c. Rurſus ſicut videmus plures ꝑ⸗
ſonas in vna natura.ſic plures ꝓpꝛietates in vna fer
ſona. ergo ſicut ad perfectõnem ↄpletiſſimam neceſ/
ſe eſt om̃es pſonas reduci ad vnam que ſit pꝛincipi⸗
um aliaꝝn.ſic om̃es ꝓpꝛietates ꝑſone reduci ad vnaz
que ſit ratio illap. Sed in patre eſt paternitas. ⁊ in/
naſcibilitas. ⁊ ſpiratio. ſed inaſe cibilitas nõ eſt redu/
cibilis ad alias.ergo neceſſe eſt q; alie reducant᷑ ad i
naſcibilitatem. que eſt (ſicut dixerũt)fontalis pleni⸗
tudo. Ampliꝰ paternitatis generatõnis ꝓpꝛietas

quantũ eſt de generali ſua ſ ignificatõne. ↄmunicabi

lis eſt. vt patet in creaturis. quia genitus generat. et

ſonaꝝ infinitarum nõ debuerit eſſe ſicut ſupra
monſtratum eſt. attamẽ ſi ꝑ impoſſibile poneretur

icut ofſibile eſt intelligi ypoſta /⸗
ſim patris ⁊ filij nõ intellecta ypoſtaſi ſpirituſſ. ancti.

eſt cõ/
ꝛium.hoc aũt eſt inna

filius vni? fit pater alterius. In diuinis aũt paterni

tas eſt incoĩcabilis. cum boc nõ ſit de ratõne pater.
nitatis inqtum paternitas.erit de ratõne alicuiꝰ qʒ
eſt incoicabile. hoc autem erit innaſcibilitas ſiue pꝛi
mitas. quia pꝛimũ nõ poteſt dare alij pꝛimitatem.
innaſcibilis nõ poteſt generare innaſcibiles. ergo yr
detur ꝙ in diuinis ypoſtaſis patris ideo generet dqa
innaſcibilis. Poſtremo cum icem ſit pꝛimũ et pꝛin⸗/
cipium ſicut patet ⁊ philoſoph? dicit. Aut ideo ẽ pꝛi
mum quia pꝛincipium.aut econuerſo. Conſtat ꝙ er
ↄuenit ratio pꝛincipij quia eſt pꝛimuð. ideo ꝑ ſe boc
habet. Et ↄſtat ꝙ ſtatus eſt in pꝛimo ꝛincipio. non
quia pꝛincipium. ſed quia pꝛimum.E
cõditio nobilitatis.ergo cum pater ſit totius deita

pꝛincipium. vt dicit Aug.B eſt qꝛ pꝛimũ. qin⸗

9
ℳ£ͤ

ſenn
e .
un pe
e
bickcung
tllbren
gten
rucit
lnitre
Ufnetoti
Catabtria
Notais a.
Nuuinignce
rnnnen⸗
antgobſt
halcerian
ublañ
alq⸗
ickebta
ahtemtt
iga
Krhau
nid
iuu
ogo ig
ſblagoin
cg⸗
Coflionor
ſchnonignt
choabſr
ſloilu
udooſen
niſpntfen
lipingr
Wenincti
Ronnüich
can
Eemann
Cnunchi

etp
Use
fipneno
nnt
Apch
R
nuet
Mlatdt
fignitf

hein

mde
eaſe,
Eſictcin
ninangf
ungunts
lstein,
Min g;
hen m
engten

eſe
Rtcelain
ſble oonorer
. 4 .
ecſckc ee
9 ee 4
4 KAeeN.
W. Wuſchce
7 „ .
Weie mee
7 „
P . NXN
ont. HS
“ 4 .
Nrerarwe
N 4
NINNN
de6 ak,
EEN
OKt N,
*“ n
41,4
e 4
Unckoridct
“
lies
Serere
tatnerd

„

Mühm

nutta
Neſinnr
naeſthun
eſckant⸗
rant

nitas. filiatio.

Di.

Nalcibilis. He' ſine pꝛeiudicio alioꝝ dictum eſt. vtra
e em̃ hari Sortanam magna eſt. neutra eſt con⸗
tem ne ida. Occ aut videt᷑ magis cadere in intellectu

q; puma.maxime ſi reſpiciat ipſiꝰpaternitatis ꝓpꝛia

acceptio.qus eſt vcre relatio.et ſimul natura cũ filia⸗

tione.nec põt abſtr abi a natura ⁊ ꝓpꝛietate relatõis.

vnde ita impoꝛtat habitucdinè ad fuiũ ſicut ⁊ genera

re.ideo ⁊ i a poſitio intelligibilioꝛ videt᷑.ergo meliꝰ
patcbit infra cũ aget de innaſcibilitate.

Aueſtio. iſi. c
¶ Derum ↄtingat ꝓpꝛictates abſtrabi. Et q nõ videt᷑.
aAꝛ omnis abſtractio ſupponit concretionẽ.ſed in cis

Kium rieceſ conerene in quibus eſt denominati/

catio. ergo ſi boc eſt in accidentibus tm̃. vi/
vbicunq; eſt ponere ꝓpꝛietatem abſtrabibilẽ.
ꝛietatem accidentalem. ſ ta

acke

ibi eſt etiam poncre

lis nullo modo ponit᷑ in diuinis.g̊ ⁊c. ¶ Itcz vbicũ/

q; eſt abſtractio. abſtractum eſt ſumplicius ↄcreto.Rᷣ

noõ habet inſtantiã.ſᷣ in diuinis nõ eſt maioꝛ ſimplici

tas ⁊ minoꝛ.cum omne quod eſt ibi ſit ſimpliciſſimũ

⁊ in fine totius ſimplicitatis eſt. ergo in diuinis non

cadit abſtractio. ¶ Item ois abſtractio aut cſt vni/
uerſalis a particulari. aut foꝛme a materia. Sed in
diuiuis nec eſt vniuerſale. nec ꝑticulaꝛe.nec foꝛma.
nec materia.g in diuinis nõ eſt abſtractio. Itèẽ qñ
cunq; abſtrabit᷑ aliquid ab aliquo.minus eſt qð re/
uanet ꝙ; ante abſtractionem crat. qꝛ vtrunq; aliqͥd
eſt. nihil cim̃ non abſtrahit᷑ ab aliquo.nec nibil a nibi
lo.ſed aliqͥd ab aliquo. ſi paternitas a pſona vłypo
ſtaſi eſt abſtrabibilis. ᷓ minus haberet de entitate qᷓ
cuů paternitate. Sed ↄtra. Paternitate abſtracta in/
telligit᷑ ypoſtaſis eſſe deus. ſi minus baberet de en
titate q; eum paternitate.intelligeret᷑ deus nõ habe/

re ſummũ eſe. nr eker dicit in la.pat᷑

io. ipᷣas tm̃ relationes ſignificãt.
aut ergo aliquid adbuc reſpondct in re.aut nihil.Si
nibil. ergo falſo et inaniter ſignificãt. Si aliquid. er/
So videt᷑ ꝙ abſtrabibiles a parte rei: Itẽ nõ intelle
cto filio non minus põt intelligi ypoſtaſis patris eẽ.
ſed non intellecto ſilio nõ poteſt intelligi paternitas.
ergo abſtracta ꝓpꝛictate adhuc poteſt intelligi ypo/
ſtaſis illa eſſe cuius erat ꝓpꝛietas. Sed qñcunqʒ ali/
qua duo ſic ſe habent ꝙ vnũ poteſt intelligi ſine alio.

vnũ poteſt abſtrabi ab altero.ergo vere poteſt intel
ligi ꝓpꝛietas abſtrabi ab ypoſtaſi.¶ Itẽ cum dico p⸗
ſonam.intelligo habentem naturam cum ꝓprietate

incommũicabili. ſed conſtat boc totum non ſimul in
telligi.ergo pꝛius vnũ.poſtea alterũ.ergo pᷣus intelli
go naturam.deinde habentem.⁊ tercio ꝓpꝛietatẽ in/

»

cõmunicabilcʒ. gÖ vnumquodqʒ ꝑ ſe eſt intelligibile.

ergo ⁊ ꝓpꝛietas ſine ſubiecto.ergo ab ipſo eſt abſtra/
bibilis. Si tu dicas mihi ꝙ a parte intellectus poteſt
abſtrabi nõ a parte rei. Contra. ſm boc ſi abſtractio
eſt a parte modi intaligendi. ergo notio ⁊ pſona nõ
differunt niſi ſolo modo loquẽdi.et hoc eſt ſupꝛa im

pꝛobatũ.¶ Itẽ relatio in diuinis eſt vera relatio.qiꝛ
vt dicit Boetius. Deus nõ eſt ſine relatione relatꝰ.

Sed vbi eſt vere quantitas ⁊ quantum.ibi vera ab/

ſtractio. non tm̃ a parte intellectus.ſed etiam a par-·

te rei. 5 etiã pari ratione vbi eſt vera relatõ ⁊ vere re
latus.ᷣibi eſt abſtractio. Itẽ quandocunq; aliq ꝓ/

pꝛietas habet diſtingui ab alia m rem.a qua nõ di/
ſtinguit ſm ſuppoſitum ibi eſt abſtractio non ſolum

lo modo eſt in deo. nec q;tum ad
tum ad ꝑſonam.ideo nullo modo eſt ibi abſtractõ a

Abſtractio ⁊ ſeꝑatio.vt intel

tem non babet. ea

tas diſſert ab innaſcibilitate. nõ aũt difert ab inna-
ſabili patre.ergo vere ⁊ ꝓpꝛie eſt abſtrabibilis ꝓpꝛie⸗

tas ſiue notio a pſona.no ſolum a parte noſtra ſ eti

am a parte rei. ¶Rx.d ꝙ abſtrahi aliqd ab aliqᷣ eſt
dupliciter. Ano mõ abſtractione q̃ babet totũ a na/

tura rei.⁊ ſic abſtrabit᷑ vniuerſale a particulari.⁊ foꝛ

ma a materia.qm̃ vtrobiq; eſt compoſitio ⁊ diuerſi/
tas. Alio mõ eſt abſtractò q̃ totũ bʒ ab intellectu no
ſtro. Intellectus em̃ noſter cum intelligit aliquid cõ
pletum. de neccſſitate dupliciter intelligit ſiue ſ̊ du/

plici rattoneſ modum ipſius quod eſt.et ipſius qͥ̊.
9

Semꝑ em̃ cũ aliquid intelligit.cõſiderat ipm intelli

gibile ꝑ aliquam rationem ꝑ quam etiã ipᷣm capit.⁊

ita intellectus noſter eſt reſolubilis in intellectu ipᷣiꝰ

quod eſt. ⁊ ipſiꝰqͥ.qꝛ compoſitio erat circa ipᷣm. Oĩ

igit᷑ realis abſtractio pᷣſupponit cõpoſitionẽ que nul
eſſentiam. nec qᷓ;
parte rei. Rurſus qm deũ intelligimus ſm poſſibili/
tatem intellectus noſtri. intellectus noſter intelligit

teum ꝑ modum ipſiꝰqð.et ipſiꝰ quo.⁊ intellectus no
ſter eſt reſolubilis.⁊ qꝛ reſolubilis ctiam cõpoſitus.

tum ad ipᷣm poteſt eſſe
igat ipſuz quo eſt. q; eſt

—-

q;uis res nõ ſit omnponea. G

14

non intellecto. et qm̃ĩ modus ſignificãdi ↄſequitur

modum intelligendi.iõ ↄtingit ſignificarc ipᷣm quo

in abſtractione.et hoc ex parte cõicabilis.vt cum di/
citur deus ⁊ deitas.et ex ꝑte incõicabilis.vt cum di/
cit᷑ paternitas. Concedo g ſicut manifeſtant —

rationes ꝙ nõ eſt ibi realis abſtractio. ¶ Ad ill qð

obijcit᷑ in ↄtrariũ de ſignificatione.ddm ꝙ aliqͥd rñ/

det a parte noſtri intellectus.nec opoꝛtet ꝙ reſpõde

at abſtractio. Sicut cm̃ intellectus noſter licet ſit cõ/

poſitus.vere intelligit ſimplex ꝑmodum compoſiti.

quia ponit illam cõpoſitionem circa ſe non circa reʒ

intellectam.ita eſt omnino intelligendũ de abſttacti⸗

one.⁊ ita patent duo ſequẽtia que ſunt ſumpta a rõ/

ne intelligendi. Ad illud quod obẽ qꝙ tunc differ̃t
ſolum modo loquendi.dᷣm ꝙ ſicut tactũ fuit in diſ.
pꝛecedenti. relatio ſ̃m comꝑationẽ ad ſubiectũ tran
ſit.ᷣm comꝑationem ad obiectum ſiue terminũ ma
net.qꝛ abſtractio eſt foꝛme a ſubiecto nõ a termino.
qꝛ paternitas abſtrabit a patre nõ a filio. et q;tuʒ ad
comꝑationem ad ſubiectum eſt oino idem. iõ nullo
modo eſt abſtrabibilis a parte rei. Nibilominꝰtamẽ

differꝛe poteſt aliquo modo ꝑ compationẽ ad obie-

ctum.que quidem differentia ſumit᷑ a parte rei.ſ ſi⸗
cut illa differentia nibil facit ad compoſitionem. ita
nihil facit ad abſtractionem.⁊ ſic patent duo ſequen
tia.qꝛ relatio manct ⁊ diſtinguit᷑ ab alia.ſed boc eſt
per comꝑationem ad obiectum.non ad rem.et hoc
eſt ſubiectum ⁊c̃. M
Queſtio.iiiſj.

d
¶ Utrum peccatum ſit ↄtrarie de notionibꝰ ſiue pꝛie
tatibus opinari. Et ꝙ non videtur.qm̃ ſancti ↄtrari

as opiniones habucrunt de ſcripturis.ct tamen non
peccauerunt ſed ſoluʒ erat eis pena. Ande Aug.fal/

ſa ꝓ veris appꝛobare nõ eſt natura hois inſtituti. ſᷣ

tẽ hbiero. Qð de ſcripturis verita
1facilitate ↄtemnit᷑ qua pbat᷑.
ſed notiones nõ babent veritatẽ a ſcripturis.ſed in-
uente ſunt a magiſtris.ergo licet multa ibi eadeʒ rõ⸗

pena damnati.

ne contemnere qua pꝛobare. Otem boc videt᷑ ati
onc.q; numerus notionum ⁊ buiuſmodi nõ ſunt de

4

+☛

5§

6

“èò?ð 4 . *
SZ
.P 5 .
„
*
. –—
2 - „ -
„ — —— 1 Li.
„. „ . 9 „
—

—

ulis que ſunt neceffaris ad ſalutez. ſed trarie opins

rnilicet in his que non ſpectant ad viaʒ ſalutis.⁊ hbo
ſine peccato. Item ſi eſt ibi peccatum. ergo aut fi

dei. aut moꝛum. Mon ſidei.quia non cſt contra arti/
culos. Mon moꝝ.qꝛ credere falſum non reſpicit mo
res.ergo nullum peccatũ.¶ ¶ Contra.de duobus con
trarie opinantibus circa notiones neceſſariũ eſt alte
rum dicere falſum circa diuina.ſed mendacium cir/
ca diuina eſt mendacium in chꝛiſtiana religione.⁊ B
eſt grauiſſimum pctm̃.ergo ⁊c̃. em vuobꝰ? con/
trarie opinantibus eirca notiones neceſſe eſt alterũ
decipi et errare. Sʒ erroꝛ circa diuina eſt piculoſiſſi
mus. Ande aug.j.de trini. Nec ꝑiculoſius alibi erra/
tur.nec fructuoſiꝰ aliquid inuenit᷑. Si ergo erꝛoꝛ cir
ca bumanitatem xp̃ᷣi ceſt peccatum.ergo ⁊ circa noti/
ones maleofonius ſſ den cum ꝓpꝛietates ſint ipe
deꝰ.qui dicit vel credit ꝓpꝛietates eẽ qð nõ ſunt.vł nõ
cẽ qð ſunt.dicit de deo qð nõ eſt. Sʒ q dicit deũ nõ eẽ
qð eſt vel econuerſo.errat erꝛoꝛe peccati.ᷣ cum alter
opinantiũ ſit hmõi.ergo ⁊c̃. ¶ Item ſicut dicit aug.
non ſolum ille meri qui dicit falſum. ſed etiaʒ qui
aſſerit dubium.ſed vterq; opinantium dicit quid du
bium.qꝛ nulla opinio duoꝛum eſt certa.ergo vterq;
mentitur.ſed qui mentit᷑ circa verum peccat moꝛta⸗
liter vel venialiter.ſed plus moꝛtalit᷑.ergo vtcrq; pec

17 catj ꝰ.dm ꝙ ↄtrarie opinari vł põt eſſe circa ca

que ſpectant ad doctrinam chꝛiſtiane raligionis.vel
circa ca que ſpectant ad doctrinam humane inquiſi
tionis:Circa ea que ſpectant ad doctrinam bumane
inquiſitionis licet cõtraria opinari ⁊ ↄtra aſſerere.qꝛ

illa nõ faciunt ad ſalutcm. Aſſercre aũt ↄtraria ĩ bis

que ſpectant ad voctrinam religionis diſtinguendũ.
Nam quedã ſunt de neceſſitate fidei.quedam de ne
ceſſitate ſcripture. quedam ſunt bis annexa. vt ſunt
ue faeiunt ad fidei explicationem et ſcripture expo
itionem. Circa ea que ſunt de neceſſitate fidei opina
ri ↄtraria ſimpliciter eſt peccatum in altero.ſ.qui fal
ſum opinat᷑.Et ſi ſit ſimplex opinio.eſt peccatũ erꝛo
nis.ſi aũt aſſertio ⁊ defenſio.non tm̃ crꝛoꝛ ſed bereſis
dicenda eſt. In his autcʒ que ſunt de certitudie ſcri
pture.ignoꝛãtes ſcripturas licet ↄtrarie opinari.nec

Pe ppetatibus ꝑſonaxꝝ ſᷣm diuerſis noĩibus

ta ſunt ꝑ fi

eſt de neceſſitate fidei vel moꝛum.

eſt culpa. vt ſi vnus ſumplex bomo credat q iacob ſe
ſt pater yſaac.alter nõ ſed econuerſo. Er ⸗
hic ſuſpicet᷑ vel opinet᷑ tñ non peccat. qꝛ ignoꝛat ſeri
pturam. Scienti aũt ſcripturam nõ licet. immo pec⸗
cat ſi ſimpliciter opinet᷑. Si aũt defendat. bereticus
eſt iudicadus. qm contradicit ſcripture ſaqe. In biſ
autẽ que ſunt annexa fidei vel ſcripture. aut vna opi
nio ſequit᷑ ad fidem ⁊ ſcipturam. ⁊ ad alteram ſej/
tur oßpoſitum. ⁊ tunc dicendum c ante ꝑcontatio⸗/
nem licet ↄtrarie opinari. ſed poſt ꝑcontationeʒ nõ
cce unnd peccatum eſt. ſicut in his que determina
t pꝑ fidem ⁊ ſcripturã.ſicut fuit de opinione po
retani circa ꝓpꝛietates. dicebat em̃ illas nõ eſſe deũ.

⁊ ad boc conſequit᷑ ↄtrariũ fidei. Cũ em̃ eccleſia ad

oꝛet ꝓpꝛietatem. tunc adoꝛaret nõ deũ.⁊ nõ deus eẽ
adoꝛandus. Unde poſtqᷓᷓ oſtenſum eſt ſibi iaconue⸗
niens. niſi retractaſſet erꝛorem. fuiſſet ab ecdeſia be
reticus iudicatꝰ.ᷣ hoc retractauit in concilio remen
ſi vt dicit Berñ. In bis que ſunt annexa fidei nec re
pugnant.qꝛ dubia ſunt.licet opinari.ſed nõ licʒ aſſe
rere dubium circa deum. qꝛ opinari eſt rationis con.
ferentis. ſed aſſerere dubium circa deum eſt roͤnis ſu
perbientis. Concedenduʒ ergo ꝙ vterq; opinans ſi
aſſerat peccat.non ꝓpter erroꝛem. ſed ꝓpter pꝛeſum⸗
ptionem. et ſic ↄcedendum ꝙ licet ibi contrariũ opi

nari. ¶ Ad illud quod obijcit᷑ ꝙ mendacium in chꝛi 18

—

ſtiana religione ⁊c. dom ꝙ nõ eſt mendaciũ. qꝛ neut
dicit ↄtra credulitatem in ana gigion qꝛ nõ

obijcit ꝙ erroꝛ ille eſt ꝑiculoſus.ddm ꝙ verũ eſt in⸗
Eptum cſt ↄtrarius fidei.ſed ſi eſt de hbis que non ſpe/
ctant ad fidem nõ eſt verũ. illud qd obijcitur 20
ꝙ peccat q dicit deũ non eſſe quod eſt ⁊c. d. q illud
verũ cſt ſi ſit determinatũ ꝑ fidem vel ſcripturam ali
ter no peccat niſi aſſerat vel defendat. ¶¶ vltimo 2
obijcit᷑ ↄcedenduʒ eſt. nam qͥ pꝛia autoꝛitate de deo
aſſerit vel affirmat.quod nec ſcriptura nec fides di⸗
cit. nec ad illa ſequit᷑.pꝛeſumptuoſus eſt iudicandꝰ.
etiam ſi verũ dicat. ⁊ ſi dubitet coꝛde.⁊ affirmet ox.

mendar eſt. i vtroq; mõ aſſent ſupbus eit.

expꝛimũt᷑ ꝑ vocabula minus vſitata.

c nõ eſt pꝛetermittendum ꝙ ſicut pater ⁊ filius ⁊c̃. Supꝛa egit magiſter de ꝓpꝛietatibus pſonalibus m

—

ꝙ expꝛimunt᷑ ꝑ noia magis vſitata. bic agit ſecundo de eiſdẽ put expꝛimunt᷑ ꝑ vocabula minus vſitata.Et

habet hec pars q

uatuoꝛ partes. In pꝛima magiſter aſſignat noim differentias ꝑ que ↄuenit ipſas ꝓpꝛietates

expꝛimi.autoꝛitatibus ↄfirmans noia illa eſſe Por. In ſecunda vo aſſignat quandam regulam in qua diſ⸗

unt᷑ ꝓpꝛia a communibus.ibi. Et bic eſt a

uertenda quedã generalis regula. In tercia opponit otra p⸗/⸗

dictam regulam ⁊ determinat.ibi.Hic querit᷑ cum dicit deus de deo. In quarta ex illa ſolutiõe elicit aliaʒ r⸗e⸗

gulam. ibi. Et eſt ſciendum fm nomina ſubſtantie.

Aſngnat nominum differentias ꝑ que auenit ip̃as pprietates expꝛimi au

toꝛitatibus ↄfirmans nomina illa eſſe ꝓpꝛia.

Mic non eſt pꝛetermittendum.ꝙ ſicut pater ⁊ filius ⁊ ſnũſſanctus nomia ꝑſo⸗.
narum ſunt.⁊ ꝓpꝛietates ꝑſonales deſignant.ita etiã ſunt ⁊ alia nomina per
ſonarum. i. que ipas ꝑſonas ſignificant.⁊ eaꝝ ꝓpꝛietates denotant.⁊ eaſdezʒ

quas et nomina pꝛedicta.vnde ? relatiue dicunt᷑.ſ.genitoꝛ.genitus.verbuʒ.
imago. nde aug.in. v. li. de trini.ait. Tidendũ eſt inquit hoc ſignificari cuz
dict genitus.qð ſignificat᷑ cũ dicit᷑ flius. Ideo em̃ ſilius.qꝛ genitus.et quia

Aug.

filius vtiq; genitus. Sicut aũt filius ad patrem.ſic genit⸗ NM
cut pate A s 80 patrem. ſic genitꝰad genitoꝛẽ reſer.
2 ſicut pater ad ſiliũ.ita genitoꝛ ad gemitũ. Idem in. vj.lib. de trini. Verbum

quidẽ ſolus filius accipit. non ſimul pat ⁊ ſili tanq; ambo

ſint vnu verbum.

☛

ulit⸗

Ad illud quod 19

. e⸗
Netoce
ſtmug⸗

ſiri

4

Mnſa⸗

Wivori
mnedai
Wuſti n
Nlns

Epilogat intel ⸗

vere
S 21

is quẽadmodum ⁊ fil ius. Idem in.vij.lib. de tri.
¶ Uerbũ vᷣm ꝙſapia eſt ⁊ eſſentia hoc eſt qð pater.ᷣm
ꝙ verbum non hoc eſt quod pater.quia verbum non
eſt pater.⁊ verbum relatiue dicit᷑ ſicut filius. Ideʒ in
eodẽ.Siẽ filius ad patrẽ refert᷑.ita et verbũ ad eũ cu
ius ẽ verbũ refert᷑ cũ dr̃ verbũ.Et ꝓpterea nõ eo ver
buũ quo ſapia dr̃.qꝛ verbũ nõ ad ſe dr̃. ſᷣ tm̃ relatiue di
cit᷑ ad eum cuiꝰeſt verbũ.ſicut filius ad patrem:eo qͥp
pe eſt filius qͥ verbũ. ⁊ eo eſt verbuʒ quo filius.ſapia
vo quo eſſentia.⁊ ideo qꝛ pater ⁊ filius ſunt vna eſſen
tia ⁊ vna ſapientia. Itẽ in eodẽ. MNon eſt pater ipᷣe ver
bum.ſicut nec filius nec imago.Quid aũt abſurdius
qᷓ; imagineʒ ad ſe dici. Idẽ in.v. Dicit᷑ relatiue filius.
relatiue etiã dici᷑ verbũ ⁊ imago.⁊ in oĩibus his voca
bulis ad patrem refert᷑.nihil aũt hoꝝ pater dicii.
Apte oſtenſum eſt ꝙ ſicut filius vel genitus relati/
lectũ pᷣdictoꝛn. ue dicit᷑ ad patrem.ita verbũ ⁊ imago. Et ꝙ eo dicit᷑
dbp verbũ ſiue imago à̊ filius.i.eadẽ ꝓpꝛietate ſiue noti⸗
one dicit᷑ verbũ ⁊ imago qua filius.ſed nõ eo quo ver
bum dicit᷑ ſapia vel eſſentia.qꝛ non notione.qua dici⸗
tur verbum dicit᷑ ſapia. HNam ſapia dicit᷑ ſᷣm eſſentiã.
non ̃m relatiornelm.
egula quõ ꝓpꝛia diſcernunt᷑ a cõbus. f
¶Et eſt hic aduertendũ quedam generalis regula eoꝝ
q̃ ad ſe ⁊ eoꝝ q̃ relatiue dicunt᷑ de patre ⁊ filio. Quic⸗
Augꝰ. vj. de tri. quid em̃ ad ſe dicunt᷑.vt ait aug.in.vj.li.de trini.non
ca. ij. dicit᷑ alter ſine altero.i.quicqͥd dicunt᷑ qð ſuba eoꝛum

*
22.

odo imago.nõ aũt pa⸗

De nomie er⸗ Oicitur qdamo

O nõ eo vᷣbuʒ
dicit᷑ q̊ ſapia.

. ſine filio.nec filius ſine patre.̊ ambo ſimul deus.ſᷣͥ nõ

Aqm ho ſimul pf.nõ ambo ſimul filiꝰ.vl vbũ.vlłimago.

NVpponit contra regulam. g
(Ilic querit᷑ cum dicit᷑.deus de deo. lumen de lumine.
7 hmôi. vtrũ dicant᷑ m ſubam: Ham ſ̃m relationem
vLonſtat iſta nõ dici. Si vo ſm ſubſtãtiã dicunt᷑ ſit am⸗
hbbeoo. ſ. pater ⁊ filius.pñt dici deus de deo.lumẽ de lumi
Ne. vbi nomia ne ᷣm pᷣdictam regulã.Ad qð dicimus.qꝛ licet deꝰſᷣm
ſubſtantie dich lubam dicat᷑.⁊ lumẽ.⁊ ſapientia.et hmõi.et nunqᷓ; re⸗

tun aliq; poni latiue accipiant᷑.aliqñ tamẽ ꝓ relatiuis.i.ꝓ ꝑſonis.ᷣ

nõ relatiue accipiunt᷑.vt cum dicit᷑.deus genuit deũ.
Allterũ ꝓ patre.alteꝝ ꝓ filio ponimꝰ. ſilłr cũ dicit᷑. de⸗
dee deo. lumen de lumine. In alijs q; locutionibꝰ ſepe
rrepiunt᷑ noia eſſentie ad ſignificationẽ ꝑſonaꝝ dedu/
ca. vt cum dĩ deus natus.deꝰmoꝛtuus.deus paſſus.

„ „

„

catio verboꝝ.aut aliqua differentia.R. dm qꝙ di

ul ambo imago. filius ſolus eſtimago

ooſtendat ambo ſimul dicunt᷑. Ergo nec pater eſt deus

guſt. cñ dicit km e verbũ non eſt boc quod pater. vt nõ neget᷑ vnitas in natura.ſed vt

——

a ¶ Scdm ſapiẽtia 22

eſt ⁊ eſſentia hocẽ qʒ
pater. ᷣm ꝙ verbũ nõ
hoc eſt qd pater. Con
tra.qꝛ aut hoc tenetur

liter. Si eſſentialiter.

cum patre. ſed etiã in

ſonaliter.tunc eſt fal/
ſum. ꝙ vᷣm ꝙ ſapia ſit

ter. Item cum hoc ſit

neutri generis videt᷑
ꝙ ſtet ꝓ eſſentia.⁊ ita
verbum ſemp eſt hoc.
qð pater.ſ.vnũ ꝑ eẽn
tiãꝗ vel ſubam. Reꝰ.di/
cendũ ꝙ hoc ſtat ibi ꝓ
ſignificato termini.vt
ſit ſenſus. Nerbũ ßᷣm
ꝙ ſapientia hoc ẽ q
pater.qꝛ ſᷣm ꝙ ſapien
tia aliquid ei attribui
tur qdð etiã patri.ſ.ſi/
gnificatum huiꝰ noĩis
ſapientia. Similit᷑ al⸗
tera eſt vera. filius ſʒ
q verbum nõ eſt hoc
qð pater.qꝛ aliq̃d at/
tribuit᷑ filio ſᷣm q ver
bũ qð nõ ↄuenit pfi.
Ande ſcom dicit ibi

habitudinẽ ſub rõnę
foꝛmali. ⁊ ꝓnomen B
impoꝛtat ⁊ demõſtrat
Apꝛiũ ſignificatũ tmi
ni. ⁊ iõ qꝛ ſapia ſignifi

cat eſſentiale.tenet in
pꝛima eſſentialiter.qꝛ

ſignificatũ verbi ẽ p/
ſonale.tenet᷑ in ſecun

da pſonaliter. Ael ali
ter poteſt dici ꝙ tene
tur eſſentialiter.⁊ ᷣm
q dicit habitudinem

p modũ foꝛmalis.vñ

ſicut alio ẽ deus. alio
eſt pater.qꝛ diuinita/
te eſt deus. paternita/
te pater.ita ꝙ nec pat᷑

nitate deus nec deita⸗/

te pater.ita accipit au
neget᷑ habitudo eiꝰ? q

ſem. qꝛ verbũ inc̃tum verbum n dicit vnitatẽ eſſentie. diſtinctionẽ ꝑſone econtra ſapientis.
iſpaicrate ſiue notione dicit᷑ verbũ ⁊ imago.qua filius. Contra:qꝛ ſi boc eſt verũ. ibi eſt ſynoni⸗
4 fferentia eſt. ⁊ vna differentia põt accipi ſic.

vt verbũ dicat᷑ quod pꝛocedit ab interioꝛibus.imago qdð imitat᷑ in exterioꝛibus.et filius cõplectit ytrũq;. et
ideo magis ⁊ coius dicit᷑ filius q;ᷓ aliqd alioꝝ. Ael alit oĩa hec tria impoꝛtant ſimilitudinẽ alteriꝰ.ſed filius
impoꝛtat illã ſilitudinẽ naturaliter emanantẽ.imago vt expᷣſſe imitantẽ.verbũ vt alijs expmentẽ quantũ eſt
de ſe ſiue natũ expꝛimere.iõ filius frequentius noiat᷑ illa pꝑſona ꝓpter hoc ꝙ ipᷣam cmanationẽ ⁊ habitudinẽ

ulam noĩe impoꝛtat pꝛio. Ael alit. Ymago impoꝛtat illa ſititudinẽ vt ↄfoꝛmẽ.verbũ impoꝛtat illam * men

1 F. /I l
talemm ſiue ſpualem. : vbi filius tm̃ ſigniſica᷑. Ita ⁊ de ſolo filio intelligiur e ne
fili ↄnaturalem. ⁊a ſi cum dicitur. deus de deo ⁊ hmõi.Vnde Aug:querẽs Aug.,. 1 rrbr
pater dinat S5ſeni quõ hmõi dicant᷑.in.vij.li.de tri.ait. Quomodo deꝰ mne
dine. cula eadẽ ꝓpꝛie de deo. lumen de lumine dicit᷑. Mõ em̃ ſimul ambode⸗ wand
tas eſt. nec tñ ſynon· us de deo. ſolus fili de deo.ſ.patre. Nec ambo ſink· nuten
mia. Et in ᷣma acce lumen de lumine.ſᷣ ſolus filius de lumine parrte. 1 nunnn
ptione preit intentio ¶Ex reſponſione iam dicta elicit aliã regulam. ꝙ u ige
vebicreen m⸗ ſm nomen ſubſtantie dicit᷑ illud de illo.non m nomliiia· nbe
tentio imaginis. Zf na ꝑſonarum. „. hhn n iuſ⸗
intentionis mod? me ¶ Et eſt ſciendum ßm nomina ſubſtantie tm̃ dicit᷑ i / d dh
dius ẽ ↄuenientioꝛ. lud de illo licet ibi illa nomina ſubſtantiam non ſigni⸗ nnnin
2a4 cIta ⁊ de ſolo flio ficent. m vo eadẽ nomina ꝑſonarũ. nunq; dici᷑ ilud mua
Sge aſuen de de illo. ſicut verbum de verbo. vel filius de filio. quia –
e deo. qꝛ ſpuſ hmõi nomina diuerſis ꝑſonis ↄuenire nõ pñt. &à s.snb!d 6m
cus deus eſt de do. Aug. licet obſcure in eodem libꝛo ita dicit. hoc ſolũůde 6vr
nõ ẽᷣ ſolus filius. Re. eis dici non poteſt illud ð illo qð ſimul ambo nõ ſunt. ſum
dʒᷣ. ꝙ iſta exduſio ar id eſtillo ſolo nomie nõ poſſumus vti ad oſtendendũ mnnmnt
tat ex mod loquẽdi. vnum de vno.quod ſimul ambobus non cõuenit. Si· —
quod batet non di cut verbũ de verbo dici nõ põt. q; nõ ſimul ambo ver Ma
loquens de patre 1ſi⸗ bum. nec imago de imagine. nec ſllius de ſilio. qnõſi amit
lio dicit nõ ambo de.e?ꝰ Mul ambo filius vel imago. Et ſicut nomina ſubſtan⸗ ungtei
de deo. v ſolus filius. tie aliquando intelligentiam ꝑſonarum diſtincte faci⸗/ ckilea
lta ꝙ ex ipſo modo lo unt.ita etiã interdũ totius triuitatis ſimul. Vnde au/ nm,
quẽdi ſolus artat᷑ ad guſt. in eodem libꝛo ait. In patris nomine ipſe pat᷑ ꝑ –
ſaendi cxcuſone ſe ꝓnunciatur. in dei vo nomine r ipſe pater ⁊ fllius r
25 54Sevim noia ſube . ſpirituſſanctus. vt cum dicitur. Nemo bonus niſi ſo . ie
tm̃ dicit᷑ illud de illo. us deus.qꝛ trinitas eſt vnus deus. êê Graci
re p nomina que non ſunt nomina ſubſtantie. Si tu dicas è intelligit m idem nomen. Obijcit ꝙꝙ bene (itkee
urkpcedens de pecdente.:pancimtutn vepinevio ine ſtrans iſenener twrR weit tent bg Rimn linni
Itẽ querit᷑ de hoc qdð ſtatim addit.ibi.licet illa noia ſbam nõ ſignificẽt.qꝛ ſi boc. ẽ ſignificãt relationẽ.ᷣ ̊ no nhu
men deus ſignificat relationẽ. Et iteꝝ ſi nõ ſignificant ſubſtantiam ſed relationẽ. pñt pꝓ eis poni nomia re nechi
leiva parer de patre. R. dᷣm ꝙ dici boc de hoc eſt dupliciter.ſ.ᷣm idẽ nomen. vel ᷣm aliud. Scom idem nt
nõ poteſt eſſe niſi ↄueniat duobus.et qꝛ nola duabus pſonis ↄuenientia fere omnia ſunt eſſentialia. iicet ali chch
qua ſint notionalia.iõ regula magiſtri vt in plurimũ veritatem habet. Lñ quidã libꝛi babent. maxime. in qͥ⸗ gaenn
bns t Goſa⸗ ſ cel abactio ꝛ msjr no intendit erdudereniſ noia qpꝛia que vicun de ſrinn
olo. Oz o n ſignificãt ſubam.ddm ꝙ ſignificationẽ accipi ppoſition I Aaau
non genſenr ruentn nõ ſupp aifat ain. dom g ioniſicationo accipit ꝓ ſuppoſitionca tantũ valʒ n
intelligentiaz coꝝ que dicunt᷑ de verbo in lij.g et verbũ. ¶ Item omne verbũ dicit reſpectum iſarnd
parte iſta quatuor querunt᷑. Pꝛimo de vrbi er erd Aſe⸗ redecrtnuin —— Aubr⸗
5 luignificatione. Scdo de connotatione.Cer/ onaliter dictum ſi dicat reſpectũ ad ꝑſonam. ſed di/ Nuchum
do & ipius a Du one. Quarto de tranſlatione. cens nõ põt eſſe niſi pſona.ergo ⁊c. Eontra. c di⸗ mhe
AAtrum ven ueſtio.oſ. e dQCccit eſſentialit᷑ oñdit ſic. ſicut dicit Aug ix. de tri.cr. tl
Strum verbum vdicat᷑ eſſentialiter vel notionaliter. verbum eſt cum amoꝛe noticia.ſed noticia eſt eſſenti z
Et ꝙ dicat᷑ notionaliter oſtẽdit᷑ pꝛimo autoꝛitate ca aliter dictum.ergo ⁊c. ¶ Itẽ verbum eſt quo res ma Einde
4 nonis beati Joh̊.elegantiſſiime expꝛimentis incar/ nifeſtat᷑ ⁊ expꝛimitur.ſᷣ manifeſtari eſt cuiuſlibet per nic
ʒ mmMnritionein vaij car factum eſt. ſed vnio nõ eſt fa ſone.et mamfeſtatio eſt equalis.ergoet verbum. Si tenmn
an nepſona filij. Sðverbum non expꝛimit niſi per tu dicas ꝙ non dicit᷑ manifeſtatõ ſimpliciter ſed ma hifnrl
In um ii 7 ꝓPꝛic. ergo vc. re aug.xv.d trinita. nifeſtatio alterius.obijcit᷑ tunc.qꝛ ſpnᷣfſanctus ẽ ma tugne
Sn atare nõ dicit verbu niſi filiꝰ.neq; donũ ni nifeſtatiuus filij Joh.xvj. Ale me clarificabit ꝛ. ſr
en uſſanctus. Item anſel. in mono. Apertiſſimũ ¶ ¶ Item bocipm oſtendit p compatõnẽ ad dicentẽ. l.
necenhe ille cuius eſt verbũ poteſt eſſe verbũ ſuuzZ3. qʒ verbum dicit᷑ reſpectu dicentis.ſed dicentes ſunt zui
Ro t poteſt eẽ ille cuius eſt verbũ.¶ Itẽ ra tres.ſicut dicit Anſel.in monol.Anuſq̃ſq; in trinitæ it⸗
ione videt aꝛ verbñ eſt quod emanat a mete p mo⸗ ee ſe dicit. verbi eſt trin ſed nipii eſt trin niſi eſenti tanr
Reeneuegcze, verbum de ſe dicit ↄceptum. ᷣ eẽ̃ ale.ergo ⁊c. ¶ Item ſicut dicit Anſel. in mono. Dice We
onale. 5 25 gengeum ſunt idem. ſed genitum eſt noti re nibil aliud eſt ꝙᷓ cogitando intueri. ſed boc eſt eẽn ſaggel
Item verbum dicit quod emanat per tiale.ergo ⁊ verbum. Si dicas ꝙ dicere ᷣm ꝙ eẽntia Flira

vicit Anſel. Pater ſe dicendo generat verbũ.f. ed oĩs

. SS .

eſt. iec ſiliter in ſpſancto. OM?uis em ſe intelligãt. ta

3 actus hin que gſona reſlectit᷑ ſupꝛa ſe eſt eẽntialis. men nõ ↄcipiunt pꝛolem.qꝛ nõ eſt in eis fecunditas
⁊ dicere ꝓut eſt eſſentiale reſpondet verbũ.ergo ⁊ꝛcc. ad generandũ.Si queras rationem huius. Augꝰ.te

em bocoſtendit᷑ ꝑę comꝑationem. Ad id qdð ꝑ

docet. xv. de trini. qꝛ nos nõ intelligimus niſi ꝑ intel

verbum dicit᷑ nihil medium inter creaturã ⁊ ceato- ligentiam.⁊ illa ſemꝑ eſt genita. In illa aũt trinitate
rem eſt notio vel notionale.qm̃ mediũ equaliter di beata. aliter eſt q; in imagine.qꝛ quelibet pſona intel
x„ ſtat ab extremis.ſed verbũ eſt mediũ.qm̃ oia ꝑ ver / ligit. Et ratio intelligere nõ dicit ibi rationẽ ↄcipien-
1 „ 26 bum facta ſunt. c. ¶ E. ad hoc dixerunt aliqui di.ac ꝑ hoc nõ complectit᷑ totam rõnem dicendi vel
S dicere tripliciter accipit᷑ in diuinis. Ano modo dice verbi in deo vt in nobis.¶ Ad illud qd obꝛ ꝙ actus 32
4. ne re eſt igem quod intelligere. Alio modo quod gene reflexus ſupꝛa ſe. dom ꝙ ſiue dicat᷑ apud ſe.ſiue exte
rare. Unde aug.exponit illud Genc.j.dixit. i.filium rius ad alterũ.vtroq; mõ implicat apud ſe actuʒ ab
genuit in quo omnia diſpoſuit. Lercio modo dicere ſolutum ⁊ reſpectiuum. Dicere em̃ apud ſe eſt co
ne idem eſt qdð creare.et verbũñ nõ reſpondet ei quod ẽ gitando ſiue intelligendo ſe cõceptum gignere.et ra⸗
4 dicere inqtum increatum.niſi 'm ꝙ dicere idem eſt tione pꝛimi eſt reflexio.ſed ratione ſecundi eſt relatõ
qð generare.⁊ ita ↄuenit ſoli patri.Sed iſtud nõ v· Sinmiliter dicere exterius eſt ſe vel ↄceptum declarã
u er intelligibile ꝙ ſit loqͥ ſine verbo.⁊ ꝙ aliqͥd ſit d/ do aliquid extra foꝛmare. AUnde dicere vtroq; motd
4 ecre cui non reſpondeat verbum.ſicut nec generare reſlectit᷑ ſupꝛa dicentem ⁊ dictum. Supꝛa dicenten
N ſine genito. nec noſci ſine noticia. et hoc etiaʒ ie moa ratione abſoluti.ſupꝛa dictum ratione comꝑati.⁊ ſic
n. dus loquendi ⁊ intelligendi abhoꝛret.qð dicit ⁊ lo, manifeſta eſt illa obiectio.qm dicere nõ tm̃ eſt abſo⸗
tur ſine omni verto. Ideo voluerunt aliqui dicere. lutum.⁊ ideo non tm̃ eẽntiale ſemp. d illud q 3
dicere accipit᷑ eſſentialiter ⁊ pſonaliter.qꝛ tres ſũt obijcit᷑ ꝙ verbũ eſt mediũ.dm qꝙ duplex eſt mediũ.
8— dicunt ſicut dicit anſel. ꝙ verbum dicit᷑ cẽntialiter ſcʒ eſſentie.⁊ intelligentie.⁊ verbũ nõ eſt medium in
e ⁊ perſonaliter.et ſᷣm iſtam viam ſoluere nitunt᷑ ob/⸗ eſſendo ſed extremũ.qm ipᷣm verbum fecit.ſed ſoluʒ
zü iecta ad vtranq; ꝑtem. Sed hoc eſt õ aug.et ↄtra an intelligẽdo.qꝛ pater ꝑ verbũ om̃ia fecit.et hoc infra
ſel. expꝛeſſe. Mam aug. dicit ꝙ verbũ eo ipſo ꝙ vbuʒ melius dicetur. èð
1 dẽ ad alterũ. Similiter anſcl.Aꝑtiſſimũ eſt ꝙ verbkn· Ducſko i . 1ðò—BVM
nõ eſt ille cuixeſt verbum. Et hoc patet etiam ꝑ auto ¶ De verbi eterni connotatione.⁊ eſt queſtio.vtrũ xer
/ ritates aug.quas magiſter adducit in lra.et anſelttin bum eternum cõnotet aliquid cx ꝑte creature. Et q;
27 monol. hoc expꝛeſſe negat. Pꝛopter hoc intelligẽdũ ſic videt᷑ pᷣmo autoꝛitate p. Dixit ⁊ facta ſunt. cuʒ
35 ꝙ; dicere eſt idem qð loqui.loqui aũt eſt duplicit᷑. vel dicere nõ ſit aliud qᷓ; verbũ ꝓferre.⁊ ad dicere ſequa

tur facere.⁊ ad facere ipᷣm factũ.g ad verbuʒ ſequit᷑
factum.ergo videt᷑ ꝙ verbũ cõnotct aliquid creatuʒ
Si tu dicas hoc eſſe dictũ de dicere ꝓut accipit᷑ eter
nalitcr. ⁊ reſpondet ei verbum creatu. Contra. Aug.
xj.cõfeſſ. Verbo tibi coeterno dicis quecunq;ʒ dicis.
⁊ ſic quicquid dicis nec aliter qᷓ; dicẽdo facis.

ad ſe vł apud ſe.vel ad alteꝝ.Loq ad ſe nihil aliud ẽ
6⸗ ꝙ aliqͥd mente ↄcipere. Mens aũt ocipit intelligen
do.⁊ intelligendo aliud ↄcipit ſimile alij.intelligẽdo
ſe cõcipit ſimile ſibi.qꝛ itelligẽtia aſſimilat᷑ intellecto
Mens igit᷑ dicendo ſe.apud ſe cõcipit ꝑx omnia ſimi
le ſibi.⁊ hoc eſt verbũ cõceptum. Alio modo dicere

vickce
Cit otl ad alteruʒ eſt ↄoceptum mentis expꝛimere.et huic di· tur ꝙ illud ſit intelligendũ de verbo eterno. Seien
ninäiffffr cere reſpondet verbũ pꝛolatuʒz. Ddm ergo ꝙ ſicut in aug.in li.lxxxiij.q.tractans illud euangelij. In pꝛinci
inuni ß nobis dupliciter accipit᷑ dicere.ita in deo. Mam di/ pio erat verbũ.dicit.melius in hoc loco verbum in/
esongni cere dei apud ſe.vel ad ſe.hoc eſt intelligendo conci terpꝛetamur. vt ſignet᷑ nõ tm̃ ad patrem reſpectus.ſᷣ
aud Sen pere.et hoc eſt generare ꝓlem ſimilem. ⁊ huic dicere etiam ad ea que facta ſunt operatiua potentia. ergo
tconuut reſpondet verbũ natũ.i.verbum cternũ.Alio modo verbum dicit reſpectum ad facta.ſed cõſtat de er
rnnuf dicere eſt extcrius ſe expꝛimere.et ſic idem eſt dicere bo eterno loquitur.ſ.quod erat in pꝛincipio. ¶ IJt- ,
pu gi ꝙ ſe ꝑ creaturam declarare. ⁊ huic dicere reſpondet ſuꝑ illud p. Semel locutus eſt deus.dicit aug.i.filiũ

genuit in quo omnia diſpoſuit. Si ergo verbum nõ

Km 2”8 verbum creatum. 2 verbũ tpale. Concedẽdũ ergo ꝙ gent . 0
tin impoꝛtat generationem. immo ctiã diſpoſitionẽ

wrbũ ſicut ⁊ dicere dupliciter accipit᷑.ſ.cternaliter ⁊

gböutſtn tꝑaliter. Et verbũ temꝑaliter eſt creatum.nec eſt d?ꝰ omniũ.ergo ad omnia dicit R—— tem an /
nünuiehi nec eſt in deo.ſed creatura reſpectu dei. erbum et ſel.in mono. Cum ſummus ſpũs ſeipſum dicit. diccit
d eent num eſt deus. ⁊ eſt illius ſolius cuius eſt cõcipi. ſitut omnia quc facta ſunt.ergo eodẽ verbo dicit ſe et cre
nns dicere eſt illius ſolius cuius eſt ↄcipere.iõ rõnes ꝓ aturas.ſed verbum dicit reſpectum ad illud quod ꝑ
Agtana bantes verbum dici notionaliter ſunt ſimpliciter c? verbum dicit᷑ ergo nõ tm̃ ad patrem ſed etiaʒ ad ea
dnmutht 29 cedende. Ad illud quod obijcit᷑ ꝙ verbũ eſt notio que facta ſunt dicit reſpectũ.ergo ⁊c. ¶ Contra. Oẽ
– ⁊ verbũ eſt manifeſtatiuum. dom ꝙ iſta non eſt tota quod connotat tempoꝛale dicit᷑ tempoꝛaliter.ſᷣ ver/
miwi ratio verbi.ſicut nec noſſe eſt tota ratio dicere ⁊ ma bum non dicitur tempoꝛaliter in diuinis.quia in pn
mnrrng nifeſtare. ſed neceſte eſt ꝙ cadat ibi cõceptũ.et qꝛ no cipio erat verbum.ergo verbũ non connotat tempo
ul ticia ↄcepta ⁊ manifeſtatio ꝑ conceptũ fit ꝑ ſolum fi rale.qꝛ omnis creatura vel creatum tempoꝛaliter in
Gammn liũñ uõ ſpumſanctũ.ideo patet illud quod obijcif. cipit. accipiendo large tempus. ergo verbuʒ nibil cõ
muini 30 ¶ Ad illud quod obijcit᷑ de verbo in comꝑatõne ad notat in comparatione ad creaturas. Si tu dicas ꝙ
ilt dicentẽ. vðm ꝙ dicere non dicit᷑ eſſentialiter niſi oym. connotat in habitu nõ in actu ſicut eterna diſpoſitio
hot dicit reſpectu verbi creati. ⁊ m ꝙ notat effectum ⁊ pꝛedeſtinatio.Contra.ſi nunqꝙᷓ aliquid fieret vel fi
uſgin⸗ tempoꝛalem. ſᷣm vo ꝙ dicit reſpectũ eternũ.ſic ſolus endum eſſet.adhbuc pater ſeipſum diceret. ergo ⁊ Nxr
tmini 31 Vnus eſt vicens. ¶ Qd ergo obꝛ ꝙ dicere nõ eſt alis bum mente conciꝑet. ergo verbum eſſet ſi nunqᷓ vl/
Tunn birale intuen. vom h verũ eſt vbi intuitus nõ la creatura eſſet futura vel pꝛeſens.ergo ⁊c. ¶ Item
dte me cocepto.vt in nobis et in patrc. ſed in filio m dicere verbum eſt neceſſarium.quoniam ſicut in pꝛe

5 “
* — „
—
.
—

. 1 . „ . „,.ÜO 5„N„ — — 1 . . 7 „ 4 -— d84 S ſoeen
cedenttib atunn fuit viſ. vj. pꝛoductio perſo cohnotat effectum ſed dicit reſpecti n. non ad craeaz ia
nect rgrraie ꝓductõ keewinterc. tur am iam exiſtentem vel etiam futuram tm̃. verum ie
vnde cum pꝛoducit eam poſſet non ꝓducere.ſi ergoa cliam poſſibilem fieri. ⁊ ſic patet r. onſio ad inſti/ vcic
ſimpliciter neceſſarium nõ claudit in ſe contingens. tiam quam induÄ in ↄtrarium. ? d illud qd obij ʒ54 nueſic
verbum non vdicit reſpectum aliquem ad creaturaz. citur ꝙ; pꝛoductio verbi eſt nece ania 2 eterna. ſ cr un
¶ Item creatoꝛ ⁊ creature ſumme ſunt diſtantia. er ature voluntaria. Dm ꝙ quis actualis pꝛoductio niſt
go in nullo cõicant. ſi ergo verbum patris eſt ynum creature ſit voluntaria. tamen potentia pꝛoducendi —
2⁊ ſumme vnũ.ergo illo verbo cum dicatur deus p᷑. ⁊ ſcientia eſt neceſſaria. Impoſſibile em eſt deum nõ –
impoſſibile eſt creaturam dici.ergo ſi creatura nõ di / poſſc. unkoſipile eß deum neſcire creaturas pdu/ ʒ“ nmnn,
attur illo verbo.nõ ergo dicit reſpectum ad creaturã cere.I d illud quod obijcit ꝙ non communicant 3 hiun
¶ Ntem ſi verbũ dicit reſpectum ad creaturam. er· in aliquo. Ddm ꝙ verum eſt de coõmunitate eſſentia ephfnt
go poterit dici verbuʒ creature.quod expꝛeſſe negat li ⁊ pꝛedicatione. ⁊ hoc modo non communicant in nn
nklin mono. verbum quo creaturam dicit nequa/ verbo.quia verbum eſt deus nõ creatura. nibilomi⸗ chn
i eſt verbum creature.Si tu dicas mibi ꝙ dicit re· nus tamen hm aliquam rationeʒ poſſunt babere re⸗ ſnoap
fſppectum ad dicentem pꝛincipaliter. vnde non poteſt ſpectum ad idem. Mibil em̃ impedit ꝙ; vnius et eiuſ ſorde
Dici niſi verbum patris.eadem rõne cum ſpiritus di em deus ſit pꝛincipiuz. creatura ſit effectus.⁊ ita unſgoon⸗
cat reſpectum ad creaturam. cum omneę nomen di/ eſt de verbo eterno quos dicit reſpectum ad patrem ntenenu
cens reſpectum ad creaturam ſit eſſentiale nõ perſo Va ꝛincipium.ad creaturam aũt vt ad effectum. mnmnet
nale. verbuʒ nullo modo dicit ꝑſonaliter. quod ẽ cõ5 IAd illud quod obijcitur ꝙ tunc poteſt dici verbũ 38 irhen
34 lra pꝛedeterminata. ¶ E'. dom ſicut dicit Auguſt. creature. Dom ꝙ ſicut patet ex ratiõe nominis. ver Gololun
LTiůc verbum dicit᷑ vel generat᷑quando mente ſimi bum dicit reſpectum vt ad ꝓducentem. quia dicitur nneit
litudo vel imago alicuiꝰ cognoſcibilis concipitur. et ¶ verbum dicentis.ſimiliter donum. ⁊ qꝛ pincipalis re itſtien
verbum illud reſpicit quod reſpicit ſimilitudo conce ſpectus impꝛtat᷑ ꝑ nomen.ſolum dicit reſpectu per figdet
pta.quoniam igitur mens noſtra nec ſimul nec vno ſone.ideo nec filius dicit yerbum creature. nec ſpini ſſiiapne⸗
⁊ codeʒ videt ſe ⁊ alia.ideo alio verbo dicit ſe.et alio tuſſ anctus donum creature. Et ſi tu obijcias de hoc fliusftf
alia. imo alijs. tot enim in eo ſunt verba quot intelle nominc ſpiritus.ddm pꝛout de ſpiritu helye dicitur. inimn
cta.ſummus aũt ſpũs in patre ſe ⁊ omnia vno aſpe- non accipit᷑ ſub actu perſonali.quia ſpirituſſanctus ſontanie
ctu ⁊ eodem cognoſcit.⁊ cũ intelligit ſe ⁊ alia.cogno⸗/ dicitur Pirtpalie⸗ filij tm̃. ⁊ accipit᷑ ab actu ſpi n ſa
ſcit ſe vt alioꝝ pꝛincipium.⁊ ergo in ipſo vis conce/ randi.De quo ohᷣ.iij. Spiritus vbi vult ſpirat. t cls nt
ptiua concipit ſimilitudinem omnia circumplecten / iſte eſt actus eſſentialis. vnde ſicut dicit᷑ deus helye. nc iain
tem ſub intuitu vno ſiue aſpectu.⁊ concipit ſiue ge · qꝛ fouct helyam. vel ab aliquo alio actu.ita dicit ſpi ⸗ ſamnlogck
nerat vnum verbum quod cſt ſimilitudo patris imi ritus belye. qꝛ ſpirat helye. ita etiam poſſet dici. ſpiri idetſe
tatiua. ⁊ ſimilitudo rerum exemplatiua. ⁊ ſimilitudo tuſſanctus helye. ſicut dicit Dañ. vlti. Suſcitauit de Rtta
oꝑatiua.⁊ ita tenet quaſi mediũ.⁊ dicitur pater ope us ſpirituʒ pueri iunioꝛis. Hec boc eſt contra magi - elleni
rari ꝑ verbum.⁊ vlterius ipſi verbo attribuitur ꝙ ſit ſtrum. qꝛ ipſe loquitur de ſpiritu put eſt nomen im/ gantti⸗
dei virtus ⁊ dei ſapientia. Et ita patet ꝙ verbũ diui · poſitum a ꝓpꝛietate ꝑpſonali. magis determinatum „ (Enbomce
num dicit reſpectum ad patrem dicentem ipſuz a ̃ eſt illud totale nomen. ꝙ ſtet ꝓ pſona qᷓ; boc nomen miannia
generat᷑ p omnia conſimilem. icit etiam reſpectuz ſpiritus ꝑ ſe.ideo frequentius inuenimus ſpiritũ di ⸗ enſtnne
ad creaturam ꝑ modum exemplanitatis diſpoſitiue ci alicuius hominis q; ſpiritumſanctum alicuiꝰ hbo⸗½ mtienge
⁊ virtutis oꝑatiue.et qꝛ iſta non dicunt reſpectuʒ in minis. attamen inuenitur alicubi.qꝛ ſicut dicit᷑ ſpiri vcug tn
actu ſed ſolum in babitu. dico ꝙ ſicut exemplar dicit tus helye. quia in eum ſpirat ⁊ inſpirat.ita ⁊ ſpinituſ unpian
reſpectum in habitu ⁊ potentia. ſiłr qꝛ multa ſcit de ſanctus helye qꝛ ei ſancta inſpirat. ⁊ ido foꝛtaſſis ibi tunien
⁊ poteſt que non facit.ſic et verbum eternũ. Ande ſi dictũ eſt ꝙ ſuſcitauit ſpm̃.qꝛ non fuit ad futura pꝛe⸗ –
cut ſupꝛa dictum eſt de dono.ita etiam nunc intelli / dic ndum ſed ad iniquum iudicium retractandum. dunann
gendum de verbo. Concedende igit᷑ ſunt rationes ꝓ illud quo obijcit᷑ ꝙ nomen dicens reſpectum 39 uſn
bantes ꝙ dicit reſpectum ſed nõ connotat effectum ad creaturam non eſt notionale. Dicendũ q; verum mntu
actualitcr. Ande pꝛima rõ que ꝓbat de effectu actu eſt ſi illuz pure dicat. ſed verbum non tm̃ ipſum di / zelen
ali ſoluenda eſt ſicut in opponendo tactum eſt.qꝛ ibi cit.nec pꝛincipaliter dicit.ſed pꝛincipaliter dicit re⸗ etcn
loquit᷑ de dicere ſᷣm ꝙ ei reſpondet verbum creatum ſpectum ad patrem. ſicut ⁊ de cno dictum eſt. Ma iitln
quod eſt quaſi verbum ꝓlatum.ſed tamen illud di/ gis autẽ filius ⁊ ſpirituſſanctus nominant nomini /½ ütig
cere eſt ꝑ verbum increatum. ſicut pater dicitur ope bus dicentibus reſpectum ad creaturam ꝙ pater. ne
rari ꝑ filium.ct hoc eſt quod dicit Aug. ꝙ eterno ver niam ſm rationem intelligendi ⁊ appꝛopꝛiandi qua atthen
bo dicis quecunq;ʒ dicis.et fit quicquid dici. Poteſt ſi medium ſunt inter nos ⁊ deum. ⁊ m ratiõem ap inmn
tamen dici ꝙ illud dicere eſt eternum.et tantum va/⸗ pꝛopꝛiandi ſunt reducentes ad deum. Ane m au.· annn
let quantum diſponere.ſed hic non dicit effectum. H ſuiſtiuu. pater eſt pꝛincipium ad quod reducimur. ſi —
reſpectum in habitu.et hoc conceſſum eſt ꝙ verbuz lius foꝛma quam ſequimur.⁊ ſpirituſſanctus gratia n .
dicit. Et iſte ſit intellectus aug patet per literas ſe· qua reconciliamur. vnde et ipſi magis ppꝛie nobis un
quentem.⁊ ſimul ⁊ ſempiterne dicis. NMec tamen ſi - dari dicunt ꝙ; pater . linner
mul ⁊ ſempiterna ſunt quecunq; facis.Ex hac auto.,. edcio.teif. G nni
itate patet veritas reſoonſionis ꝙ verbum dicit ha ¶ Oe compatione verbi ad ſapientiam. et cum flius –+
55 bitualem reſpectũ. Aaan auo obijcitur in cõo⸗ ſit verbum ⁊ ſapientia. quentur quod iſtoꝛum ſit bf ill
vveriNullum eternum cõnotat tempoꝛale. dy. us ſm rationem intelligendi. Et ſapientia pꝛiꝰ ſit lend
Everum eſt in actu. vnde verb ꝓpꝛie loquendo nõ videl ug e w enini ee ea⸗ Aobhm al hem⸗ tien

Dbſinthn
net
mczen
gemnitn
ucinn
rheſnnneng
e
enmngine
mihilnie
milſcha
wce ad
inthhistt
Z
ußinics
Spbinli
urdeig.
ionmnnif
an tnißs
hochemnng
nman
WöwrGtt
Nonöheuna
nann lat
gimnüft
rrintten
.tcei
üraam,
nCaEH

nontiſitß
ri
cnih
mimimnd
mnin

*

D ehoetis be vebunrn eutonern inteligegtad,

Hit ſupꝛa noticiam.ſed quod ſe habet per a
ad aliud.pᷣſupponit illud.ergo ⁊cc. ¶

dicit eẽntiale.ſed verbum perſonalc. ergoe

iale ſit cõmunius.⁊ eſſe coius ſᷣm rationem intelli⸗

gengi ſit pꝛius.ergo ⁊c. ¶ Item verbum dicit reſpe

ctum ad creaturas. ſapientia autem dicit quid abſo

7

lutum de ratione ſui nominis.ergo cum abſolutum

hm rationem intelligendi ſit pꝛius reſpectiuo.ergo ⁊
ontra. Ecci. j. Fons ſapi’
tie verbum dei in excelſis.fons dicit rationem pꝛin/

5

cipij.ergo verbum eſt pꝛincipium ſapiẽtie. ſed quod
eſt pꝛincipium eſt pꝛius ſm rationem intelligẽdi ne/

ceſſario.ergo verbum pꝛius ꝙᷓ; ſapientia. ¶ Etez ver

bum ſicut dicit aug. in li. xxxiij.queſtionũ dicit opati
uam potentiam.ſed potentia ſicut dicit Richar. pᷣm

ntionem intelligendi pꝛioꝛ eſt qᷓ; ſapientia. ergo ⁊c.

ccclit ſapientia in intelligendo. Juxta boc qucrit᷑ cᷓ

4 0 . . 2 7 2 7 „ 4
3. ditiones.ſ.intelligentis cognitõ. ſimilitudinis conce
ptio. et alicuius expꝛeſſio. Et hoc patet. Si cĩ con-

Item verbum dicit ſimilitucinem interius conce
ptam.ſapientia dicit habitum vel habilitatem ad co

gnoſcendum. Sed conceptio ſimilitudinis ⁊ ſpecie

rum pꝛecedit ipſam habilitatem. ergo et verbum pᷣ L

7

7

filius dicat᷑ verbum ⁊ ſapienti

ſit differentia iſtoꝛum nominum. Si enim nõ eſt dif⸗

ferentia niſi in voce.tunc vident᷑ eſe nomina ſynoni

ma. E.ddm ꝙ in intellectu verbi cadunt iſte cõ/

ſideremus generationem verbi ſm anſel. in ſuo mo/

no. qui dieit ſic. Cum cogito notum homineʒz abſen⸗
tem. foꝛmat acies cognitionis in ſe talem imaginem

nrtionalis cum cogitando ſe intelli

tudinem quaſi ſua impꝛeſſione foꝛmatam. que ima-/
go eius verbum eſt. Hoc itaq; modo quis negat fũ
mam ſapientiam cum ſe dicẽdo intelligit. gignere cõ
ſubſtantialem ſibi ſimilitudinem.id eſt verbum ſuũ7.

eius qualem illam per viſum oculoꝛum in memori⸗

am contraxi.que imago in cogitatoõne verbũ eſt eiuſ⸗
dem bhominis quẽ cogitando dico. Habet igi᷑ mẽs

nem ſuam ex ſe natam.i.cogitationem ſui ad ſui ſili

Aerbum aũt non eſt aliud qᷓ ſimilitudo expꝛeſſa et
expꝛeſſiua.concepta in ſpiritu intelligentis ßᷣm ꝙ ſe

vel aliuqꝗ intuet᷑. Ande patet ꝙ intellectus verbi y/

oM.

ſupponit intellectum noticie.⁊ generationis.⁊ ima⸗

ginis. Intellectum noticic.intuitu ſpiritus intelligẽ

9

1. Zntelecumn generationis.in conceptione interi

confoꝛmi.ct ſupaddit his omnibus intcllectum ex/
pꝛeſſionis.Quoniam igit᷑ intuitus intelligentis non
dicit reſpectum. ideo ipſa ſapientia ⁊ noticia non di⸗
cit pꝛopꝛiuʒ. Scdq qm̃ cõceptõ ⁊ ſimilitudo dicunt ꝓ

pꝛium.ideo neceſſe eſt tam nomen filij. q; imaginis.

ĩ̃ etiaʒ verbi ꝓpꝛie dici. Et rurſit us patet oꝛdo in dicẽ
do. ⁊ patet etiaʒ differentis modi dicendi ratio. Hã

ſapientia vel noticia dicit piꝛimũ in intelligendo. de-⸗

inde filius qui dicit iſam emanationem ſiue conce/
ptionem.dinde imago que dicit modum expꝛeſſum
emanandi.⁊ tercio inodo verbũ quod dicit bhec om/

nia. ⁊ ſupaddit rationem expꝛimendi 2 manifeſtan⸗

do em ꝙ m rationem intelligendi intellectus noti⸗
iset ſapientie eſt p:ſo:. ¶Iad ilud qauog obijcityr

dtac. Sverbum eſt fons
ditionẽ
Item noticio
1eſſen

etranſlation.

. a. ꝓpter quid ſapiẽtia
ſolũ ẽ app:opꝛiatũ nõ ꝓpꝛiũ.vbũ aũt ẽ gpꝛiũ. Et iteꝝ
cũ filius ſit filius.⁊ imago.et verbũ ipꝛie.querit que

git ſecum imagi ⸗

Mam verbũ interius n

de ſapientia creata. guode
tentiam opatiuam. dom ꝙ verbum et ſi habeat om⸗
nipotentiam ſicut pater. tamen ipſum verbum non
dicit potentiam opatiuam de ratiõe ſui nominis niſi
inqtum illa potentia eſt operatiua paterna diſpoſiti
one.ct qm̃ diſpoſitio eſt actus ſapientie.ideo ſapien
tia pꝛioꝛ in intlligendo eſt.
tur ꝙ ſimilitudo eſt pꝛioꝛ habllitate in intelligendo.

8

Sdm q iſtud verũ eſi in quibus eſt ſapientia ꝑ acqͥ
ſitionem. ſicut in nobis.ſed non ſic in deo. imo econ⸗
ucrſo.qꝛ ex intuitu mentis ſumme ſapientis oꝛit᷑ ver
bum qð dicit eſſe ſumma ſapientia. ita q, ſimilitudo
concepta nõ dat ſapientiam concipienti.imo magis

accipit. Qdð vltimo querit᷑ iam determinatum eſt.

Aueſtio. iiijj. 5
huius nominis verbũ ad diuia.Et
ꝙ; nullo modo debeat tranſferri videt᷑. Omnis trãf
latio eſt ᷣm ſimilitudinẽ. ſed nihil in crcatura vaniꝰ
eſt verbo. qꝛ ſtatim dum fit tranſit ⁊ nõ eſt. verbum
aut dñi manct ineternum. ⁊c.¶ ¶ Rem cñ ſit verbi
intelligibile ⁊ ſenſibile p̃m duplex dicere. querit᷑ qd
iſtoꝝ tranſfcrat᷑. Et ꝙ; nõ exterius vult aug. xv. de tri
nitate. Verbum exterius nõ eſt verbuz ſ. ed ſignũ ver
bi. ergo ſi verbum diuinũ eſt verum verbũ.ergoꝛc.
tein extcrius verbum exit a dicente.verbum ai

tem diuinũ ſ. emp eſt in dicente. qꝛ ego rpare. dicit

veritas Yoh. xiiij.crgo ⁊c. ¶ Item vid ꝙ nec ad ſi
militudinem intcrioꝛis cogitationis. qꝛ dicit aug. xx

D trinitate. Cogitatio eſt quid volubile. in deo autẽ
nihil eſt volubile. ꝛc. Eem cogitationes moꝛta/⸗

lium timide ſunt Sapie.ix. et incerte ꝓuidentie no/
ſtre. ſleg in verbo diuino nulla eſt falſitas.nulla dubi
etas.g& c. ¶ Item multa cogitamus que nobis diſ-⸗
Fr.5 verbum diuinũ eſt ꝑ omnia placens. &τςι⅛..
¶Btem multa cogitamus que nõ poſſumus.ſᷣ ver⸗
bum diuinũ eſt omnipotens. c. ¶ Contra. Inter
omnia creata imago eſt expꝛcffioꝛ.ergo inter omnes D
emanationes ea eſt expꝛeffioꝛ que eſt in imagine.ſed
cmanatio ſimilis verbo increato in imagine eſt ema
natio verbia mente. ergo expꝛeſſiua. ergo conueni⸗
enter tranſtert. Iẽ q; dicat ꝑ compꝑationẽ vᷣbi in
tellectus hoc videt᷑ ꝑ comꝑationẽ ad res extra. qmᷣʒ
eccleſiaſticus.ſᷣm aliam tranſlationem.lxx. Pꝛincipt

um omnis opis verbum. ꝑ dei filiuʒ oia ſunt facta.

tem ꝙ verbuʒ vocis ſit ſimile videt᷑. qꝛ ver
bum dicit᷑.qꝛ expꝛeſſiuũ manifeſtatiuuz. vnde nec

generationis. in concet teri patrem quis nouit niſi filius.⁊ cui voluerit filius re⸗
tellectum imaginis. in ſimilitudine per om‚ſia

uelare. Math. xj. hoc maxime eſt in verbo vocis.
1 ve enus non patet niſi ꝑ verbuʒ vocis.
yexbũ increatũ dꝛ ad ſimilitudinẽ exterioꝛis verbi.
Itẽ Baſilius. filio dei attribuit ſenſus. ſapia. vir·

tus. verbum. ⁊ lumen. Senſus quo cogitant᷑ om̃ia.
ſapia q oĩa diſponunt. vtus qᷓ fint. verbũ quo annũè/
ciant᷑. lumen quo clareſcunt. Si g verbũ dẽ rönc an⸗

nũciationis. et hoc ptinet ad verbũ vocis.patet ꝙ i
lud verbũ dꝛ ad ſimilitudinẽ vbi plati. i 20. vd. y 44
ſicut rõ patnitatis ꝑ pᷣus repit᷑ in deo qᷓ creaturis.tctg

men ipᷣm nomen ẽ tranſlatũ a nobis ad deũ.ſic ratio

—.

lucis.ſic ſapientie.⁊ hoꝛũ ſilium. ſic etiã ratõ verbi ?

aE! t ralene ſicgnificati p pꝛius ⁊ nobilius eſt in deo ꝙᷓ in homini
qi. Dis viſis facille eſt ad obiecta reſpondere. Conce bos:

bus vel in nobis.tamẽ nomen trãſlatum eſt nobis

ad deum. tranſflatio aũt fit ꝗpter duo. Ana ratõ eſt 45

Apter ſimilituginẽ expꝛeſſam. Alia ratio pꝛopter
niargoeig

Ad illud quod obr ꝙ dicit po ꝗ2

qüͦlud auoq obijci/ q

quidem eſt expꝛeſſa ſimilitudo verbi creati ad incre⸗

atum. ad quam inſinuandam viſtinguit beatus Au
46 guſt. in li. xx. de trini. verbum mt licem differen⸗

tiam. MNam vnũ eſt verbum ſenſibil e. aliud eſt vbujʒ
intelligibile. terciũ eſt verbum medium. Aerbuʒz ſen

ſibile attendit᷑ in ꝓlatione vocis.verbum intelligibi

le in cogitatione rei.verbũ medium in cogitatiõe w

cis. Et eſt oꝛdo.qꝛ pꝛimo cogitat aliquid bomo quid
ſit. ſecundo qualiter debeat cogitatu ꝓnunciare. ter/

cio ꝓnunciat. Sicut ergo ratio trinitatis repitur in
ſenſu. repitur in ratione conuerſa ad ſenſum. reꝑitur

in ratione ſm ſe.ſic ⁊ ratio verbi.Et quemadmoduʒ

7

trinitas in qua conſt iſtit expꝛeſſa ſimilitudo non ẽ in

ſenſu. nec in inferioꝛi parte rationis.ſed in ratiõe hm

ſe. ſic cum tripliciter dicatur verbum.in nullo conſi⸗
ſtit ſimilitudo aen a niſi in verbo intelligendi.⁊ B
eſt verbum quo

verbi ad illud aſſignat q;tum ad tria.ſ.qtuʒ ad ema

nationem ſiue oꝛiginem. q;tum ad diſpoſitiones. J.
ide

tum ad vnionẽ. NHam bec tria in filio dei eſt conſi

„ 4

rare. Oꝛiginẽ ᷣm quam dicit᷑ filius.diſpoſitionẽ eter

nam vᷣm quam dicit᷑ mundus architypus ⁊ ars ple/

na omniũ rationum viuentium.et vnionez vᷣm quã

dicit᷑ homo factus. Similitudo eſt in oꝛigine. Mam

ſicut filius p modum nature ꝓcedit ꝑ omnia patri ſi

Z

milis. ſic verbum intellectus a mente ꝓccdit ꝑ mo/

dum nature ꝑ omnia ei ſimile ⁊ equalc. vnde dicitur

mentis conceptus. Oꝛtum ad diſpoſitioneʒ eſt ſimi.
litudo.nam ſicut homo nihil oꝑat᷑ rationabiliter qu

7

non pꝛecogitet et mente concipiat. ſic deus pater in
verbo om̃ia diſpoſuit. Et ſicut diſpoſitio noſtra vlłpᷣ⸗

£*

det. Mtum vo ad vnionem cſt ſimilitudo. Mam ſi⸗

7

cut verbum mentis vnitur voci vt innoteſcat.⁊ tam̃

2

non tranſit in vocem ſcd manet integrũ in mente. ſic

7

p omnia in verbo eterno i ntelligendu eſt.ꝙ vnitum

eſt carni et nõ tranſit in carnes. ſed manet integrum
ꝗð apud patrem. hec igit᷑ eſt ſimilitudo. Sed tamẽ hec
ſinmilitudo nõ attendit᷑ in verbo mentis generaliter.

iſtinctio. xxviij.de bis que ꝓpꝛie ⁊ etermnaliter dicuntur de deo m relationem ſeu ppꝛietas

6 ꝑſonalem que eſt innaſcibilitas.

temn
P

7

Et diuidit᷑ hec pars in duas.qꝛ pꝛi

ſcibilitatis. In ſcda quia o .
tis ⁊ naſcibilis.infra diſ.eadem.Sci

a paternitate. ⁊ dictum ſᷣm relationẽ.

verbum quod ad nullam pertinet linguam. Un/
de dicit ꝙ qui boc poteſt videre.aliquo mogdo videt
4% illius verbi ſimilitudinem. Similitudinem aũt illiꝰ

conceptio poteſt eſſc etiam ſi non ſequat᷑ opu g. ſic et
diſpoſitio eterna ⁊ pꝛecognitio non ab operc depen⸗

et perſonales. hic incipit ſecunda pars in qu

. . endũ quoq; eſt ꝙ ſicut filius.
ꝛima oſtendit quid ſit ſignificatũ buius nois ingenitus in ſe. oſt

quenter que nolumus.et tunc ↄiuncta eſt diſplicen/
tia. Frequenter que non poſſumus. et tunc iuncta ẽ
impotentia. Diuinum aũñt verbuʒ eſt veriſſimũ. pla
militudo non conſiſtit in verbo noſtro. niſi ſit verbũ

bũ quod conſiſtit in cogitationc iuncta ſibi affectiua

7 opatiua. Unde Aug . trini. verbum eſt cm amo

xe noticia.⁊ ſi adda

virtus tunc eſt ratõ ꝑfecta.⁊ ſic

verbum eſt cum amoꝛe.⁊ virtute.⁊ noticia. Crãſter
tur igitur verbum a verbo interioꝛi ſᷣm pꝛedictas ſi

militudines ⁊ pꝛedeterminatas conditiones.et hec
eſt ratio ex parte rei. Ratio aũt ex parte noſtra eſt. qꝛ
diuina intelligimus ꝑ creata. cum audimus patrẽ
⁊ filium. cogitamus de patre carnali ⁊ filio vt ſuble/

uemur ad cogitandum generationem ſpũalem. ido
diuiniſſimus iohannes qui totus erat in cõtempla/

tione diuinitatis eleuatus verbi nomine vſus eſt di⸗

telligit. multũ ꝓficit in cognitõe filij dei. His viſis pa

bet boꝛum oppoſita.Concedo etiam ꝙ verbum in⸗

terius dubium. vel falſum. vel impotens. vcl diſphi /
cens.nõ habet expꝛeſſam ſimilitudinem. ſed verbux

quod habet oppoſitas conditiones. Ad illud as
obijcit᷑ ad oppoſitũ ꝙ verbum ecic 1
militudinem.concedendum eſt.

ſed nõ expꝛeſſam.iõ tranſlatio nõ eſt ſᷣm ipſum ſ̊ ſᷣm

centiſſimũ. omnipotentiſſimũ.ideo expꝛeſſa eius ſi -

cens. In pꝛincipio erat verbum. quod verbum qͥ in

intcrius qd eſt ſimilius.vt ptʒ. Mullũ aũt vrbũ põt
illi aſſimilari.nã illud ſolum habʒ cũ dicẽte idẽptita/
tẽ ſubalem. ſimultatem naturalem.q eſt ſimul na
tura ⁊ duratione.que conditiones vt dicit beatꝰ? au

Manm ſicut dicit idem aug frequenter cogitam? que
neſcimus. ſic rrbo noſtro ↄiuncta eſt fallacia. Yre

certe noticie.⁊ complacentie.⁊ potentie.⁊ hoc ẽ ver

tent obiecta. Concedo em̃ ꝙ verbũ exterius non ba
bet expꝛeſſam ſimilitudinem. tum quia vanum. tum
quia pꝛocedit exterius.tum etiam quia non eſt ver /
bum ſed verbi ſignum. verbum autem interius hbo,/

bile babet ſi
m. Oꝛ autẽ obꝛ de 49
verbo ſenſibili.ddᷣm ꝙ aliquam habet ſimilitudine,z

guſt. non inſunt noſtro verbo. ⁊ ideo quis ſit ſimili⸗
tudo.eſt tamen non nulla diſſimilitudo. et ideo po/

teſt recte dici tranſlatio. quia non cſt p ofmia ſimilis.

et ſic omnia patent.

eterea oſiderari opoꝛtet ꝙ nõ tm̃ ꝛc. Supꝛa egit magiſter de pꝛopꝛietatibus que ſunt perſonarunm

a agit de ꝓpꝛictatibus ſiue relationibus non perſonalib?

ectas non pſonalis eſt duplex.ſ. innaſcibilitas.⁊ coõmunis ſpiratio
que ſignificant᷑ p hoc nomen pꝛincipium.ideo pꝛimo agit de innaſcibilitate. ſcdo de communi ſpiratione.in/
fra diſt. xxix. Eſt pꝛcterea aliund nomen ⁊c. Pꝛima pars habet duas. In pꝛima determinat ee ꝓpꝛietate inna⸗
oſita circa oppoſita clarius eluceſcũt.tangit incidenter de ꝓpꝛietate naſcibilita/

ẽpꝛima ꝑs babʒ quatuoꝛ partes. In

genitus.⁊ in hoc nomine innaſcibilis. ibi. Jdeo ſolet queri vtrum ſicut ſolus ⁊c̃. Adiungẽs qᷓ ſit Apꝛietas 'm
quam pater dicit᷑ ingenitus.ibi. Si aũt vis ſcire. Cercio determinat buius nois vſum. oſtendens ꝙ qᷓuis noõ
habeat oꝛtuʒ ex ſcriptura.qꝙ tñ licet eo vti.qu Ambꝛo. videat᷑ dicere ↄtrariũ.hoc em̃ facit ad repꝛebenden

dũ hereticos. ⁊ hoc facit ibi. Illud etiam tacere nõ
ex pᷣdeterminatis habet oꝛtum.ibi.P

pc ꝛeterea queri ſolet ⁊c. ¶ Similiter ſccunda ꝑs in qua incidenter deter
minat de ꝓpꝛietate filij ſiue nati.habet duas ſᷣm duo que ibi tangit.Quia em̃ ſupꝛa dictum fuerat ꝙ ſapietia

2

opoꝛtet. In quarta vo determinat quoddã dubium qu?

—

diceret commune. ⁊ imago ꝓpꝛium.ideo qꝛ boc poſſet generare dubiũ.qꝛ inuenimꝰ ecõtrar io aliquãdo. ideo

pꝛimo oſtendit ꝙ ſapientia nata ꝓpꝛie dicitur de filio. Secunqo vo oſtendit ꝙ imago aliquando accipit een. „ r2

tialiter.ibi. Illud etiam ſcini opoꝛtett.

Ecdo determi ns ꝙ ſit ꝓpꝛiuz ꝑpſone patnis. vifferes
o determinat ſignificationẽ in eqnipollenti. ſicut in hoc nomie nõö

17

Mirio⸗
ſeſſinr⸗
garued
ettui⸗
togudk
Snthil
uin.

enptort

Ntuntini
(Eoenteusij

iſonithet

fi

rnncg
un neen
Mtfioe⸗
inenülcni

naledun
eſun heſte
chüngig
mnaafun
n utar
1 en ie
can ewn;

tudinn ns
ones Aul⸗
ſu
nrininn
hckfrginſt
Hinit c
magafun
sda
mckhcinins

3

àa di

De igenito pla
&ꝙ relatiue dici ⸗
tur.et alia ẽ no/
tio qua dicit᷑ in

tus. alia qᷓ dicatur.alia notio eſt qua itelligit᷑ genitoꝛ. alia qua J
ate. 5 geaaens⸗ Benteren dicit ad genitum.i.filium. Cũ
vo ingenitus dicit.non quid ſit.ſed quid non ſit oſt⸗
ditur. hoc exemplis planum faciendum eſt. * dici
tur ingenitus.p hoc oſtendit᷑ ꝙ non ſit filius.ſed geni
tus ⁊ ingenitus cõmode dicunt᷑.filius autem latine di
citur. Sed vt dicat᷑ infilius no

pater.
Exemplis vtit
ad ̊ oſtẽdẽdũ

O tantũ valet
nõ genitus qn/⸗
tũ igenitꝰ.⁊ tã/

uentem. Si pꝛimo modo.ſic non atio roeues
pꝛeter deitatem.et homo pꝛeter humanitatem. poteſt tamen intelligi effectus non i ntellecta cauſa. ⁊ inferius
nõ intellecto ſuꝑioꝛi.qꝛ poteſt quis appꝛehendere boiem nõ intellecto aliquo ſuꝑioꝝ.et ſicut dici pps
vnũ dicit quodamodo multa dicit.nõ ſimpliciter ſed q̃dammõ.qꝛ implicite. Alio modo ↄtingit aliqᷣ 8
gere pꝛeter alterũ intellectu reſoluente.⁊ iſte intellectus ↄſiderat ea que ſunt rei eſſentialia.ſic poteſt intelligi

Oſtendit qui d ſit ſignincatum huius nominis in⸗ 4 S fllium non ge
nitus in ſe dicens ꝙ ſit ꝓpꝛium pꝑſone patris. diffe⸗ nuſſtet
a varemitate, cbieti m relation. q
lNeterea conndgeran opo:tet ꝙ non tm̃ tres p⸗ da de ce.
p ) dicte pꝛopꝛietates ſiue notiones in plonis ſt. dat perſone ingenite
D verum etiam alie que alijs notantur nomini /
us. Nam etiã hoc nomen ingenitus relatiue dicik de detur ſequi ꝙ remota
patre tm̃.et aliam deſignat notionem qᷓ; pater vel ge/
nitoꝛ. Mon eſt em̃ idem Ae patrem ? engennn
nõ ea notione pater dicit᷑ qua ingenitus. Pater em̃ vt ⁊ ita 86 o I
pꝛedictum eſt dicit im ꝓpꝛietatem generationis. In⸗ Aaictas gſonal. Pet 1
Igegnitus aut ſm ꝓpꝛietatem innaſcibilitatis. differt e
So patera ſilio autoꝛitate generationis. differ tetis p⸗
Aug. pretate innaſcibilitatis.i.qꝛ ingenitus. Unde aug.di
iEEſtin guens inter ꝓpꝛietatem qua pater dicit᷑. illã qua
dicitur ingenitus.in.v.libꝛo de trini.ſic ait.Non eſt B
cere ingenitum ꝗð eſt patrem dicere. qꝛ et ſi filium
non genuiſſet.nihil pꝛohiberet dicere eum ingenitum
na aſſignatio.ſ. Et ſi gignat quiſq; filium.nõ ex eo ipſe eſt ingenitus.
quia geniti homines gignun di⸗
cit᷑ pater. quia ingenitꝰ. Ideoq; cũ de deo patre vrrũ

ſuetudo.nihil tamen intellectui demit᷑. ſi dicat᷑ nõ filiꝰ
quemadmodum etis ſi dicat᷑ non genitus. Pꝛo eo ꝙ
dicit ingenitus nihil aliud dicitur. Ideo non eſt in re
bus ↄſiderãdũ.qͥd vel ſinat vel nõ ſinat dici vſus ſer/
monis nfi. qͥs reꝝ ipaꝝ intellectꝰ eluceat. ¶ Nõ g iã
tm dicameĩgenitũ. etiã nõ genitũ.qð tãtũ valʒ. Nũ
tüe ñ fili. b qd g aliud dicimꝰ q; non filiũ?? Negatiua poꝛro ꝑti⸗

—

dicere eũ ingenitum.
Aiget᷑ jm hoc ꝙ aci

4

—

generare ⁊ ita eſſe po.
rem. Item ex hoc vi

paternitate adhbuc re
maneat ꝑſona patrt.
⁊Zita paternitas nõ =ẽ

dom eſt loqui ð in-
er⸗ tentione huiꝰ nomis
ingenitus ⁊ pꝛ vłſim /
plieiter.vel ꝓput ponũ
tur in perſona diuina
Si loquamur ſimpli
citer. ſic diuerſe ſũt in
tentiones. ⁊ vna pꝛet
aliam eſt intelligibi·
et ſeꝑabilis pᷣm ratio
nem. ſicut patet in ge
neratione hoĩm. Alio
mogo eſt loqui de bis
ꝓut ponunt᷑ circ g
onam diuinam. ⁊ ſie
dicunt aliam rõnẽ in·
noteſcendi.et ille due
hbm rem omnino ſune
inſeꝑabiles.tñ pᷣm in·
tellectum vna poteſt
accipi preter alteraʒ.
et ſic loquit᷑ aug. non
vꝓvꝓre ſeꝑari poſſit.ſecd
qᷓtum ad intellectuz

—

„

gnunt alios.Nõ ergo ideo di.

n admittit loquendi cõ

ſit intelligi aliquid pbp/
ter alterũ hoc põt eſſe
multipliciter. aut qti⸗
ad intellectum appe
bhengdentem. aut q́;dti
M a intellectum reſol-
poteſt intclligi aliquid ſine aliquo quod eſt ci ratio intelligendi. ſicut daus

–

tphs ꝙ qui
iqᷣd intelli

ſubiectuʒ ſine ꝓpꝛia paſſone.Et hoc poteſt eẽ dupliciter. aut intellectu reſoluente plene. aut intellectu defici

ente. Intellectu reſoluente

te ꝑfecte nõ põt intelligi aliqͥd pꝛimo ente nõ intellecto. Scom bunc triplicem intellectũ de comꝑatõne D .
tris ⁊ ingeniti ↄtingit loqͥ tripliciter.ſi em̃ loquamur de intellectu appᷣhendente.poſſibile eſt bec duo intelligi

altero no appꝛehenſo eo ꝙ aliud eſt ſignatũ vniꝰ.aliud alterius. Si loquamur de intellectu reſoluẽte. adpbuc

ad eſſe ingenitum

non ideo dicit᷑ p
.

gendi alter. imo vtruũq;. l. ingenit? 2 pater dicunt aliam rationẽ innoteſcendi. tñ
nit aliã neceſſa
nõ intellecta

ratione intelli

Aidet᷑ hoc falſum.qꝛ
Ne quolibet affirmati

7

ſemiplene põt intelligi aliqͥd eſſe nõ in tellecto pᷣmo ente. Intellectu aũt reſoluẽ⸗

7

ſemiplene reſoluit accipiendo intellectum huius nois ingenitus ſolũ pꝛiuatiue.ſicut accipiunt gẽtiles.ſic po
teſt intelligi vnũ ſine altero. Si loquamur de intellectu plene reſoluente.cũ ingenitus ᷣm ꝙ eſt ꝓpꝛietas pi⸗-
tris nõ dicat᷑ ſolum pꝛiuatiue.immo ponat reſpectũ poſitiuũ.de neceſſitate ponit paternitatẽ.⁊ ſic verum eſt
neceſſario ponat eẽ pater. cum ponat᷑ plenitudo fontalis p ip̃m tantũ. Oñ g vicit aug.
ater qaꝛ ingenitus. ipᷣe loquit᷑ de intellectu appᷣhendente.qꝛ vnñ eſt ꝓpꝛia rõ et pᷣma intel!
ma

iã relationẽ vna po

rio. Añ diſtinctio pſone patris quaſi inchoat᷑ in innaſcibilitate. ⁊ ↄſumat᷑ in pat᷑nitate.et i80%
aternitate põt intelligi ꝑſona illa cõplete diſtincta. iõ paternitas eſt notio pſonalis. qᷓuis in
gendi pꝛius cadat innaſcibilitas. b ¶ MHegatiua poꝛro pticula nõ id effcit vt qð ſine illa ac.
hõ dicit ſm ſubſtantiã.tñ albedo pot dici nõ hõ. qꝛ bõ ⁊ nõ hõ ↄdictoꝛie opponũt᷑. ?-

vel negatõ. albego eſt nõ homo. ⁊ albcajo eſt qualitas. ⁊c, Si tu dicas ꝗ aug. loqt·

noſtrum. Sed ꝙ poſ- 2⸗

m kacit negations culanon i efficit. vt quod ſine illa relatiue dici? eade UVm
hnere Au acobi. Ppolita ſubſtantialiter dicat. ſed id tm negat as ine
a woc ga en no AUla aiebat᷑. ſicut in alijs pdicamentis.cum dicimꝰ ho⸗
teſt facere negationes mo eſt. ſubſtantiam deſignamus. Qui ergo dicit⸗non. “

enegatione Homo eſt. nõ aliud genus pdicamenti enüůciat.ß tm il⸗
in genere cnob: ud negat. Sicut im ſubſta tia aio. hoͤ e. ſchm (baz
4 neriba poac.· vðm nego. cũ dico nõ homo eſt. Atſi tantuʒ valet qs dicit
ꝙ mododi m bam genit. quantũ valet qõ dicit filiꝰ. tãtundẽ & valet qö
arer termini negei diark no genitus. quantuͦ valer go vielt n dinee de
ter accipe. aut ỹtu ad latiue aur negamus dicendonoõ genit?. Ingenit poꝛ
ſignificatũ aut qtum ro quid eſt niſi nõ genitus. Non Srecedit᷑ a relatiuo p
ad ſuppoſitũ. Si qyti dicamẽto cum ingenuus dicik. Sicut em̃ genitus nõ
ad ſignificatũ.qi tic ad ſe dicit. v ꝙ ex genitoꝛe ſit. ita cũ dicit ingenitꝰ?. nõ
tmin? negatus trabit ad ſe dicit᷑.vᷣ ꝓ ex genitoꝛe nõ ſit oſtẽdit᷑. vtrũq; tamẽY·
ſignificatoez ab exrre relatiue dicitur. QAuod aũt relatiue ꝓnunciat᷑ nõ in /

4

Mota ch inge⸗
nitũ eſt nõ geni
ueriio.

mis.idẽ eſt modꝰ ddi
qᷓtũ ad ſignificatõeʒ ĩ
fmino negato ⁊ affir
mato. Vñ ſicut hõ dẽ
hm ſubam qtũ ad ſi/

nit duo extrema. S ſi
nõ genitus refert ad
genitoꝛc. neceſſe ẽ ad

boc ꝙ aliquis ſit inge

nitus ꝙ ſint duo. qrũ

vnus ſit non genitus

alter nõ genitor. Con

tra. eſto ꝑ impoſſibile

nullus eſſʒ niſi vnꝰ⸗
folus.ille vtich eſſet ñ
genitoꝛ. R. dom ꝙ re

ferri ad aliquem hoc

poteſt eſſe dupliciter.
aut m rationẽ exiſtẽ
di.aut ſᷣm ratõneʒ in
telligendi. Secunduʒ
rõnẽ exiſtendi qñ im/
poꝛtat᷑ habitudo rea/
lis. Scom rõnẽ intel⸗
ligeudi qñ pꝛiuat᷑ ha

bitudo realis.Ad hoe

em̃ ꝙ intelligat᷑ pua/
tio habitudinis.neceſ
ſe eſt intelligere babi⸗
tudinem. ⁊ ad hoc ꝙ;

bitudo intelligat ne⸗

ceſſe ẽ intelligi duo ex
trema vt affirmata. 2

dicat ſam. Auãuis g diuerſum ſit genitus ⁊ ingeni⸗
tus. tñ nõ indicat diuerſam ſubſtantiam. quia ſicut fi
lius ad patrem. ⁊ nõ filius ad non patrẽ refert᷑. ita ge⸗
nitus ad genitoꝛem. nõ genitus ad nõ genitoꝛẽ refe

gnificatione ita vn? rat. neceſſe eſt. Ecce euidenter oſtẽdit ꝙ genitus rela⸗

quidẽ dici ⁊ credi ſpũſſanct nõ eẽ genitꝰ vel nõ eẽ fili

us. ſed nõ debet dici eſſe nõ genitus vel nõ filiꝰ. Alijs

aũt videt᷑ ꝙ cũ ſpũſſanctus nõ poſſit dici ingenitꝰ. pt

R

tñ dici nõ genitus vel nõ filius. aũt aug.ſupꝛa ait.

rantũ valere cũ dicit᷑ ingenitus quantũ cum dr nõ ge

nitus vel nõ filius. ethimologiã nois oſtendendo eũ

hoc dixiſſe dicunt. nõ roõne pꝛedicationis.

Mu ſit ꝓpꝛietas ſᷣm quãẽ dr̃ pat ingenitus

nitus. Audi hylariũ ipam vocantem innaſcibilitateʒ

in. iiij. libꝛo de trini. ita aientem. Eſt vnus ab vno ſci /
licet ab ingenito genitus.ꝓpꝛietate vicʒ in vnoquoq;

7 oꝛiginis ⁊ innaſcibilitatis. Significata ergo in ſcri /

pturis pſonarum inteligentia ⁊ diſtinctio innaſcibil /

tatis. natiuitatiſq; (ſenſu)ſolitariꝰdeus nõ eſt opinan

dus. DHiſcretio ergo vel diſtinctio ꝑſonaꝝ in ſcriptun

poſita eſt. in nullo aũt nature diſtinctio.

¶Determinat vſum iſtius nominis ingenitus. qð qᷓ;
uis nõ habet oꝛtũ ex ſcriptura tñ licʒ eo vti.q;uis am⸗

⸗

bꝛoſius videat᷑ dicere ↄtrariũ..quia hoc fecit ad here⸗
ticoꝝ rephenſionem. d

Illud etiam taceri nõ opoꝛtet ꝙ arriani ex eo pꝛoba/

Si vis ſcire que ſit ppꝛietas ſᷣm quam dicit᷑ pat inge

re nitebant᷑ alterius ſubſtãtie eſſe patrem. alterius ſ /

aüt dẽ. boc eſt nõ bo. tur ingenitus. alia qua pat. atq; tantũ valet cuʒ dicik
ſubam remouco. Si ingenitus. qu antu no genitꝰvel nõ filuis. 1
ãt loquamur qtũ ad Auid ſignificet ingenitus in eqᷣpollenti.ſ.nõ geni⸗,.
ſuppoſitũ. tunc ꝓ alio tus ⁊ innaſcibilis. bb
ſpbonic tenni⸗ .Gaeo ſolet queri vtrũ ſicut ſolus pat᷑ dicit᷑ ingenitus.
r efeß ineclli ita iple ſolus debeat dici nõ genitus. vel nõ filius. vt Pei
git aug. c kin ge nec etiã ſpũͦſſanctus poſſet dici nõ filiꝰvel nõ genitus DD
nit? ad nõ genitoꝛẽ re QAuibuſdaʒ videt᷑ ꝙ pater ſolꝰ debeat dici nõ geni mnclni
ferat᷑. Aidr dicere fal tus vel nõ filiꝰ. Spũs vo ſanctꝰ ſicut nõ dr̃ ingenitꝰ. gͤmia
ſum. qꝛ ois relatõ po- ita inqunt nõ eſt dicẽdus nõ genitꝰ vel nõ filiꝰ. debet nad.

lium.: qꝛ ille ingenitus. et iſte genitus dicik cum diuer itaac boe vt intellig

ſum ſit eſſe ingenitü et eſſe genitum. Vnde Ambꝛoſiꝰ tur pꝛiuatio babitudi

9

eoꝛũ queſtioni reſpondens. dicit ſe in diuinis ſcriptu/ nis ſiue relationis.ne
ris hoc nomen ſcʒ ingenitus nõ legi ceſſe eſt intelligi duo

nii libeo de ſyintuſancto. Kum vudum audierint qui· eFmemanegera 5,

dam dicentibus nobis filium dei qui generatus eſt. pa non genitũ referrisd
tri q generauit inequalẽ eſſe non poſſe.q;uis ille gene⸗ non genitoꝛem. a⸗ n5ö5

is quidem illam queſtionẽ vocem ſibi arbitrant᷑ ac eius niſi p intellecti,z
ſus quidem illam queſtionẽ vocem ſibi arbitrant᷑ ac⸗ läoetriks tunetnH

*

ratus ſit.iſte generauit.qꝛ generatio eſt nature. aduer pd

cluſam. ſed in tergiuerſatione damnabili in eodẽ loco en icendi vieit
veſtigium vertunt. vt putent mutationem fieri queſti Gentclactone rnl

onis.mutatione ſᷣmonis dicẽtes. Quomodo poſſunt bomo dici m ſBam

elſſe ingenitus ⁊ genitus vniꝰ nature atq; ſube. Ergo 1
vyt reſpondeam mihi ꝓpoſite queſtioni. pᷣmo omniunz
in diuinis ſcripturis ingenitus nuſq; inuenio.nõ legi.nõ audiui. Cuius ergo

„

mutabilitatis ſunt hoĩes hmõi.vt nos dicant ea vſt urpare q̃ nõ ſunt ſcripta.
cum ea q̃ ſunt ſcripta dicamus.⁊ ipi obijciãt ꝙ ſcriptũ nõ ſit. Nonne ipſi ſibi

aduerſant᷑.⁊ autoꝛitatẽ calumnie ſue derogant. Attende lectoꝛ qm̃ hoc noĩe

¶ Sꝛeterea qri ſolet cũ ſup dict ſit. qꝛ aliud eſt dicere ingenitu. aliud patrem
Et ꝙ diuerſum ſit enitꝰ? ingenitꝰ.vtrũ ſimiliter diuerſum ſit eſſe patreme·

nichüͤn
mhes,
H
Pey. vbi dicit eẽ

diuerſuʒ eẽ pa/
trem ⁊ ce filiü
ſed nõ patrẽ eẽ
et filium eſſe.

X.
.
. . . .
.

ingenitus nolebat vti ambꝛoſie ppter hereticos. ita ⁊ nos ſubticere quedazʒ
opoꝛtet ꝓpter calumniantiũ inſidias.q catholicis ac pijs lectoꝛibꝰſecure ce
di pñ̃t. Sunt etem̃ quedã q̃ nõ tante ſunt religionis ? autoꝛitatis vt eis non

opoꝛteat ſꝑ ↄſitẽdo ac recipiẽdo inßuire. veꝝ ſilẽtio aliqñ pᷣteriri qunt.necil. HW

lius tñ ſunt ꝑuerſitatis.qͥn cũ opoꝛtunũ ſuerit.eis vti liberũ habeamꝰ.
eterminat dubium ortum ex pdictis an.ſ.diuerſum ſit eſſe patrem et et
Eüliun. e.. ent

eſſe filiũ.an idẽe¶¶ Ad qð dicimus. qꝛ ex eodem ſenſu quo dicit diuerſuz ge
mitus ⁊ ingenitus.⁊ qͥ dicit᷑ nõ eſſe idẽ dicere genitũ ⁊ ingenitũ.põt dici non

eſſe idem. ᷣ diuerſum eſſe patrẽ ⁊ eſſe filiũ.vel eſſe ſpũmſanctum. quia nõ eaa

notione pat᷑ eſt pat qua filius eſt filius. vel qua ſpũũſſanctus eſt ſpũſſanctus.
Ideoq; ex hoc ſenſu ꝑcepimus. ꝙ aliud eſt eſſe patrẽ.⁊. aliud eſt eſſe filũ. e
alia notio eſt qua patr eſt pat.alia qua filius eſt filius. Sed ſi trãſponas 7 di

cas.aliud eſt patrẽ eſſe.aliud filiũ eẽ.variat᷑ intelligentia. ⁊ ideo non conce/

dit᷑.Eſt em̃ ſẽſus talis ac ſi dicat᷑.aliud eſt quo pater. non quidẽ pater.ſed &

aliud quo filius eſt.non quidem filius.ſᷣ eſt. qd penitus falſum eſt. Eo enim

pater eſt quo pater deus eſt.i.p eſſentiã vel naturam.At filius eo deus eſt 4

pater eſt deus. Eo g filius eſt quo pater eſt. ⁊ ita idem eſt patrem eſſe 2 fili

eſſe. nõ eſt idem eſſe patrem et eſſe filiũ. Vñ aug.in. v. li.de trini.ait. Auã⸗

uis diuerſum ſit eſſe patreʒ ⁊ eſſe filium. nõ eſt tñ diuerſa ſuba. qꝛ nõ hoc m

ſubam dicit᷑. ̊ ſᷣm relatiuũ.qdð tñ relatiuũ nõ eſt accidens.qꝛ nõ eſt mutabile
Eece diuerſum eſſe dicit eſſe patrem ⁊ eſſe filiũ.quod iuxta rationem pᷣdictẽ

accipi opoꝛtet. qꝛ. ſ. alia notio eſt qua eſt pater. alia qua eſt filiꝰ. Hõ em̃ ſm.
eeelſentia pater dicit᷑ pr.vel filiꝰ filius.ſᷣ pᷣm relationem.

. tia genita vel nata ꝓpe dicit᷑ de filio. .
Eiendum quoq; eſt. e ſicut ſolus ſilius dicitur verbum vel imago. ita eti⸗

5⁷

n menter determunat de ppnerate nii ſue natn oſtendene ſopien

⁹

Am iße ſolus dicitur ſapientia nata vel genita. Et ideo queritur vtrum hoc
rreelatiue dicatur. ſi relatiue dicitur.an pᷣm eandem relationem qua dicitur

verbum ⁊ imago. De hoc augꝰ.in. vij.li.de tri.ita ait. Id dici accipiamꝰ cũ

dicitur verbum. ac ſ dicatut nata ſapientia. vt ſit flius ? imago. ? hec due.
Uluin dicunt.i. nata ſapientia. in vno eop. eo eſt nata. ⁊ verbu ⁊ imago ꝛSſft
lius intelligatur. Et in his omnibus noibus nõ oſtẽdit᷑ eſſentia. 2 relatuie
icunt. Aiin altero quod eſt ſapientia etism eſſentia demonſtet. qm̃ z ald

„ ee⸗
eſt loqui de noĩe ſapie

„ Kum vieik nata

ſapia. ibi ſapientia el⸗

ſentiam ſigniſicet. Cõ

tra. ergo m boc licæ-
bit loco ſapientie po/

nere eſſentiam. cuz fa
ciat eiꝰintelectuʒ.q
ſuz eſt. Re. voͤm q;
vrqᷓtum ad ſignifica
tum. vel ỹtuz ad p
poſituz. Mtum ad ſi-
gnificatum dicit eſſen

ſam Etn ſupponit ꝑ⸗/

onã. ⁊ ita adiectiuuʒ
reſpicit ipᷣm rõne ſup

poſiti. cum dicit᷑ ſapi

entia nata.nõ rõne ſi

grnikficati. nec ſequit ꝓ

pter boc ꝙ loco ſapiẽ
quia cum ſapiẽtia ſit
nominib⸗
poteſt ſupponere pꝛo

plſona et trahi ad ſu

poſitum. ſed eſſentia

ue intclligẽtiz facit ꝛ·
imaginatum. ſed non
vpgteſt eſſe idẽ imags
7 on
AA imago ſep dicit re-
ſpectum ad increatuʒ

õ

jmago aliqñ eẽn

vel ad qeatum. ct qñ

- Li.

ſe dicit. ſeia em eſt ſapiens. Et hoceſteiuseſſequed

tie poni poſſit cẽntia.
medujs.

ſape. vnde pater ⁊ filius ſil vna ſapia.qꝛ vna eſſemia
videt᷑ em̃ dicere ꝙ cũ dicit᷑ nata ſapia. ibi ſapiẽtig eſ⸗
ſentiã ſignificet. ? nata relationẽ notet. Qðs ſi ita c. co
gimur dicere eẽntiã diuinã eſſe natã. qð ſupionbꝰ re/

ta eſt. eadẽ notio intelligat.que notat᷑ cũ dicik. verbũ
et imago. In altero vo.ſ.ſapia.demoõſtrat᷑ eſſentia.i.
demonſtrat᷑ ꝙ filius ſit eẽntia.qꝛ Spi hm eſſentiã dẽ.
Et ideo cũ dr̃ nata ſapia.intelligat᷑ ꝙ ipe qᷣ nateſt. eſ
ſentia eſt. ibi tñ ſapia non ꝓ eſſentia.ᷣ ꝓ ypoſtaſi facit

intelligentiã. vt ſicut qñ dicit᷑ verbũ vel filius. intelli⸗

git᷑ ypoſtaſis cũ ſua ꝓpꝛietate. Itẽ cũ di nata ſapien⸗

tia. idẽ intelligit᷑.i.genita ypoſtaſis. Ideo vigilanter

ait idẽ eſſe intelligendũ cũ dr.verbũ.⁊ cuʒ dicit nata
ſapientia.i.eadẽ relatio.eadẽq; ypoſtaſis cui ineſt il /
la ꝓpꝛietas.Et ex hoc adiuuat᷑ illud qð ſupeniꝰ dixi⸗
mus. ſ. cum dicit᷑ pater vel filiꝰ vel ſn pũſſanctus.nõ tm̃
ille ppꝛietates ſignificant᷑.cũ dicit᷑ parnitas.ſiliatio.
ceſſio.ſ etiam ypoſtaſes cum ſuis ꝓpꝛietatibus.
¶ Æα imago aliquando dicit᷑ m eſſentiam ſeu eſſen/
tialiter.

¶ Sllud etiam ſciri opoꝛtet.qꝛ cũ ſup dictũ ſit imagine,ʒ

relatiue dici de filio. ſicut verbuʒ vel filius. interdũ tñ
repit᷑ m ſubam dici. VUnde aug.in li.de fide ad petyꝝ

dicit. ꝙ vng eſt ſancte trinitatis eſſentialiter diuinitas

⁊z imago.ad quã factus eſt homo. Hyla.etiã in.v. li.
de trini.ait.Homo fit ad cõmunẽ imaginem. Nomen
nõ diſcrepat. natura non differt. Una eſt em ad quaʒ
homo creatus eſt ſpecies. Ex his verbis oſtendit᷑. ꝙæ

iimago aliquando eſſentie intelligentiam facit. et tuc
dc ſe dicit᷑ nõ relatiue. JMB

*

Qualiter intel

d ligeẽda ſint

pꝛemiſſa verba

pugnat. ¶ Sed ad hoc dicimꝰ. ꝙ ĩ altero.i.in eo æna

Quẽõ dicat᷑ ſa⸗
pientia genita
vel nata. ct an

Sm relatönem.

„

dicit reſpectum ad increatum. dicitur perſonaliter ⁊ relatiue m rem. Quando aũt reſpectũ creaturce.eſſenti

o. j. a
¶ O boc nomen ingenitus dicat᷑ m relationem. oſtẽ
dit᷑ Dug gul diceer tri. ⁊ habetur in litera. Mõ
recedit᷑ a relatiuo pꝛedicamento cum ingenitus dia

notionem in patre.

tur. ergo dicitur m relationem. ¶ Item
20 itus ad genitoꝛem. ita ingenitꝰ di
cit᷑ ad non genitoꝛem.ſed quod vicitur ad aliud dici
tur relatiue ſiue ſm relationem. erg
ipſum videt᷑ ratione.quia omnęi

bꝛo.ſicut dicit᷑

trũ boc nomen i
lis dicatur ſᷣm ſubſtantiam.vel ſᷣm relationem. Se/
cundo ſuppoſito ꝙ; ſᷣm relationem dicatur.queritur
vtrũ dicat eandẽ relationem quam hoc nomẽ pater
Tercio queritur vtrum innaſcibilitas ſit ꝓpꝛietas ſi
ne relatio perſonalis atone acia Duaie ⁊ vlti/
mo queritur vtrum impꝛo

aliter dicit᷑ et ad ſe.nõ ꝙtum ad modum dicendi.ſed qꝛ toti trinitati conuenit.

intdligentiaz eop que dicunt in pꝛeſenti perſona a ꝑſona dicitur ſm relationem. boc patct.

diſtinctione quatuoꝛ querunt᷑. Pꝛimo queri m boc quod eſt ingenitus diſfert pater a filio.g ⁊cc.

„

ſed ingeni

ibilitas dicat aliquaʒ 4
ue. boc con

„

Item in eodez li tat diſtinctionem. t

generat. ſech ingenitus viet de

tus nihil ponit. ergo ⁊c̃.
ſi boc nomen aliquid ponit. aut ergo ſm ꝙ negati/
ue. aut pm ꝙ p: uatiue tenetur. Non ſᷣm ꝙ
Bi ergo ᷣm ꝙ pꝛiuatiue tenet᷑.
uatio tollit actum ⁊ ponit aptitudinem. ergo ᷣm
c Apt erari. ſed nõduz ge⸗
nitus. ſed boc nulli conuenit. ergo ⁊c. Ite
relatio in diuinis in concretione ſigniſicata impoꝛ/
t ideo nulla dicitur de eẽntia m
modum denominationis hec enim eſt falſa. eſſentia
cüit Kentia. nam diuia eſ

genitus ſue innaſcibi Item nulla negatio pꝛiuat modum ſigniſicandi
4 4 dicendi. ſed genitus m relationẽ dickt ero ad⸗
dita negationc adbuc dicet᷑.ergo ⁊c̃.
nis relatio in diuinis aliquid ponit.illud certuʒ eſt.
Pꝛobatio meclie.

ontra. om/

ti⸗
pꝛi/
H

tem om̃is

edicetur. genitus. go c. ¶ Iẽ negatõ

.

pcpe
a
urii
tonecttun

en
n thtn

uit

Pimüi

iͤh

ſcheendiet
(ſſchnni
hunng
Gloedlee
ccktg
Miin
Nintone
alterqub
lnocd
funmnegeto
Ouliina
ſconoͤcr
dit ohin

Egtonit
cnnio

s odc
ſchi

hnie

pitnin
ſgeluspein

inioppoſt

.

hxiactch
oͤgn
iun
umeg

ſpingrin
ſckgboen
ſnchüche
ſgnt
Mhillus

ſune
au
Mlaßen
ligi
kuünl
Eclhots

rſene
Phünne
togen
ſtabe
eperb

—

—

ESES.£

Di.

nes fe habent econtrario affirmationibus.ſed geni/
tus eſt in minus qꝙᷓ; relatus.⁊ generatio q; relatio.g
ingenitus eſt in plus qᷓ; nõ relatus.⁊ ingeneratio qᷓ
nõ relatio.ſ nõ relatus vel nõ relatio no dẽ ᷣm relꝗ
tionẽ.q; tunc oppoſita implicaret.S cũ in plus ſit hᷣ
quod eſt ingenitus.nõ eſt in genere relationis.g ⁊c.
Itẽ ois relatio i diuinis aut ẽ reſpectu pꝛincipij.
gut reſpectu pꝛincipiati.g ſi hoc qdð eſt ingenitus di
AKit relationẽ. aut reſpectu pꝛincipij.aut reſpectu pᷣn
cipiati. Sed non reipectu pꝛincipij.qꝛ tunc pꝛ babe
ret pꝛincipiñ qð eſt incõueniens.Si reſpectu pꝛinci
piati:tũc nõ eius ẽ negatio cuiꝰfuit affirmatio.nam
genitus vẽ reſpectu pꝛincipij.qꝛ ab aliq̊.g ſi ingeni/
tus nõ dẽ reſpectu pꝛincipij.tunc &̊ negatio nõ dicit
reſpectu eius reſpectu cuiꝰ fuit affirmatio. nec di/
cit relationẽ ad pꝛincipiatũ quia nõ ꝑmittit nomen.
S nec ad pꝛincipiũ qꝛ nõ ꝑmittit res. Ge dom cir
ca hoc diuerſe ſunt poſitiones.oẽs em̃ poſuerunt q
hoc qð eſt ingenitus dẽ ̃ᷣm relationẽ.ſed differenter
Quidã em̃ dixerũt qꝙ ingenitus ſolũ dicit relatõnis
pꝛiuationẽ.⁊ illud ſolũ ſufficit ad hoc ꝙ dicat᷑ notio
naliter.qm̃ pꝛiuatio põt eſſe pꝛincipiũ diſtinguẽdi et
innoteſcendi.ſicut ouis nõ ſignata a ſignata.Et ite-
rum negatio dicit nobilitatẽ ſicut nõ regi in rege.nõ

cauſari in cauſa.nõ ꝓduci in pꝛincipio. Sed iſta po

ſitio nõ põt ſtare.qꝛ pura negatio nec diſtinguit᷑.nec
dicit nobilitatẽ. nec diſtinguit. Non diſtinguit.nã
negatio relationis dẽ de eſſentia. Mon dicit nobili/
tatem.nã ois nobilitas ponit aliqͥd ꝑ modũ poſitio
nis. Mon diſtinguit.qꝛ nõ eſt relatio. Alij poſuerũt
ꝙ h qd ẽ ingenitus dꝛ ſᷣm relationẽ ⁊ poſitiue.qꝛ pꝛi
uando vnã ponit aliã.ſicut ineq̃le pꝛiuat equalitatẽ
⁊ ponit relationẽ illi oppoſitã.Silr ⁊ hoc qð ẽ diſſi/
mile.vñ ⁊ relationẽ impoꝛtat poſitiue.ſic hoc qdð eſt
ingenitus pꝛiuando relationẽ ad genitoꝛc.ponit re
lationẽ oppoſitã ad nõ genitoꝛẽ.⁊ hoc dicũt ſenſiſſe
Aug.qͥ dicit q; ſicut genitus ad genitoꝛẽ.ita nõ geni
tus ad nõ genitoꝛẽ dꝛ. Sed iſta poſitio nõ põt ſtare.
quia nõ genitus aut dẽ ad pꝛincipium. aut ad pꝛinci
— ad pꝛincipiatũ. reſpectu illiꝰ nõ põt dici
boc nomẽ ingenitus.cũ genitus dicatur in reſpectu
ad pꝛincipiũ.⁊ idẽ ſignificatũ ſit in hoc noie genitꝰ⁊
ingenitus.⁊ ingenitus differat ſola negatione. ne/
ceſſe eſt ꝙ boc nomẽ ingenitus dicat᷑ reſpectu pꝛin/
cipij. Si autẽ hoc eſt ven. ” m hoc poneret᷑ pꝛ hꝛe
pꝛincipiũ reſpectu cuiꝰdicat᷑.⁊ iteꝝ illud pꝛincipiũ
dDẽꝛ nõ genitoꝛ.ſ̊ nõ generare nõ dicit pꝛincipiũ ſᷣ pꝛi/
uationẽ illius. Lercius modus dicẽdi eſt ꝙ boc no⸗/
men ingenitus ſᷣm ꝙ aſſignatur notio patris.dẽ vᷣm
relationẽ ꝑtim pꝛiuatiue.ꝑtim poſitiue. Pꝛopt᷑ boc
notandũ ꝙ ſicut dicit Aug.idẽ eſt ingenitus et non

9 genitus. HNon genitus aũt triplłr põt accipi.ſicut nõ
albũ.qꝛ põt eſſe negatio in genere. vdl extra genus.

vel ꝑtim in genere ⁊ ꝑtim extra genus. Et ſᷣm ꝙ eſt
negatio extra genus ſic geueralit pꝛiuat ⁊ nõ ponit
I aliquã qualitatẽ. ſicut pot dici nõ albũ.qd nõ eſt in

genere coloꝛis vel q̃litatis. Scom ꝙ ẽ negatio in ge

nere.ſic pꝛiuat albedinẽ ⁊ ponit qualitatẽ cõtrariã.
vt non albũ.qꝛ caret albedine.ſᷣ tñ eſt nigrũ. Scom
ptim in genere ꝑtim extra genus.in genere ſcq; re
moto.⁊ extra genus ꝓximũ.ſic nõ albũ dicit᷑ qdð ca/
ret tã albedine ꝙᷓ coloꝛe.habet tñ q̃litatẽ nihilomi/
nus. Per bunc modũ intelligendũ eſt in ꝓpoſito.nã

Boc qd eſt ingenitũ impoꝛtat oꝛdinem in ratione ge

neris remoti.⁊ oꝛdinẽ ad pꝛincipi

eſſentia.

s emoti. 7 oꝛdinẽ ad pꝛincipiũ in rõne pximi
oꝛdinẽ talẽ ꝑ modũ nature in rõne cõpletiui. Si igi
tur ingenitus ſit negatio extra genus.ſic dĩ ingenitꝰ

ꝙ nõ generat᷑.nec ctiã bʒ oꝛdinẽ vel relationẽ.⁊ hoe

mo pure dicit pꝛiuationẽ.⁊ dẽ de eſſentia. nec dꝛ vᷣm
ſᷣam nec m relationẽ. eo ꝙ pᷣuatio ſolũ ẽ. Alio mõ
põt eſſe negatio in genere.⁊ tuc ingenitus dẽ ꝙ non
enerat᷑.hð tñ oꝛdinẽ ad pꝛincipiũ.⁊ hoc mõ dicit re
ationẽ ſubſtractã. tñ ex boc nõ dicit nobilitatem.
⁊ ſic cõuenit ſpniſancto.neæc tñ eſt notio. ercio mõ
põt eſſe negatio quodãmodo in genere.quodãmo⸗
do extra genus. ⁊ ſic d ingenitus ꝙ non generat᷑.bʒ
tñ oꝛdinẽ.ſᷣ nõ ad pꝛincipiũ.⁊ hoc mõ dicit pꝛiuatio
nem relationis reſpectu pꝛincipij. Si em̃ hʒ oꝛdinẽ

⁊ nõ ad pꝛincipiũ. ipᷣm eſt pꝛimũ ⁊ pꝛincipiũ.⁊ hoc
mõ dicit nobilitatẽ ſicut ⁊ pꝛincipiũ.⁊ decuit illã ꝑ
negationẽ ſignificari.qꝛ pꝛima cognoſcunt᷑ ꝑ nega/
tionẽ.⁊ boc mõ eſt notio.Sed qm̃ ingenitus de rõe
ſui nois nõ videt᷑ dicere niſi pꝛiuationẽ vel negatio⸗
nem generationis.pꝛopter hoc dᷣm eſt q̃rto modo
bhoc nomen ingenit? ᷣm ꝙ cõuenit patri ꝓpꝛie di/
cit relationẽ pꝛiuatiue.ſᷣ ex bocipᷣo ex ↄſequenti di
cit relationem poſitiue.Oð patet denfon generaſt
em̃ dicit᷑ qͥ ſimplir nõ generat᷑.⁊ ſic conuenit non tm̃
patri ſed eſſentie ⁊ ſſ.ſed vltra bunc intellectuʒ ꝓut

Apꝛie cõuenit patri addit.quia nõ generat᷑. nec ꝑ

generationẽ accipit᷑.⁊ ſic excludit᷑ eſſentia q̃ ꝑx gene
rationẽ accipit᷑.ſ̊ adhuc cõuenit ſpnñiſancto. Pꝛout
autẽ cõuenit ſoli patri ſic dꝛ ingenitus.qꝛ nõ genera
tur. nec ꝑ generationẽ accipit. nec generationẽ con⸗/
ſequit᷑. Der pꝛimuʒ membꝝ excludit᷑ filius.ꝑ ſcᷣm
eſſentia. ꝑ terciũ ſpũſſanctus.cuiꝰ ꝓceſſio pꝛeſuppo
nit generationẽ ᷣm oꝛdinẽ oꝛiginalẽ.quia ꝓcedit vt

nexus a patre ⁊ filio. Muis em̃ ĩ diuinis nõ ſit pᷣus
⁊ poſterius.tñ ſᷣm oꝛiginẽ ⁊ rõneʒ intelligendi pꝛioꝛ
eſt generatio filij q;; pceſſio fl. vt g̊ oſtẽſum fuit. ⁊ tñ
ſunt ſimul natura. ſic & large accepto verbo conſc-
quendi.cñ ibi ꝓpꝛie nõ ſit pᷣcedere et ſequi.triplr dẽ I0
aliquis eſſe ingenitus. aut qꝛ nõ ꝓducit᷑ ꝑ genera-
tionẽ.nec ꝑ generatõnẽ accipit᷑ ſiue habet᷑ aut quiꝗ
nec ꝓducit.nec accipit᷑.nec ↄſeqͥt᷑ hoc igit᷑ mõ inge⸗
nitus impoꝛtat nullo mõ eſſe ab alio. ⁊ ita pꝛimita/
tem.ac ꝑ hoc fontalẽ plenitudinẽ. ſicut oſtenſuz fuit

in pꝛincipio diſ.pᷣcedentis.⁊ ſicut pʒ ex pꝛincipio di.

ſequentis. vbi dẽ ꝙ pꝛ eſt pꝛincipin totiꝰ diuinitatis
qꝛ a nullo c.⁊ ita in pꝛincipali ſtellectu dicit relatio⸗

nem pꝛiuatiue.ex cõſequẽti poſitiue.⁊ ita nõ dicit ne
gationẽ ꝗᷓ nibil ponit.vñ concedende ſunt rõnes ad
hoc. Ad illud qð obꝛ ꝙ nibil ponit ᷣm ꝙ negati⸗

ue. dom ꝙ falſum c. qꝛ nõ ceſt negatio extra genus.ſi⸗
cut ſi dicat᷑ chimera e ingenita.imo ẽ negatio cũ con

ſtantia ſi nberet talſe egero in ſubiecto ſummaz
relinqͥt nobilitatẽ. Ad illð qð obꝛ ꝙ dẽ de eẽntia.

dðm ꝙ veʒ eſt. ̊ ſm ꝙ ſolũ dẽ pꝛiuatiue.⁊ ſic nõ eſt

Apꝛietas patris.ſm autẽ ꝙ ꝓpꝛietas patris nõ dẽ de
d illud qð obꝛ ꝙ negationes econtra/

rio ſe hñt affirmationibꝰ.ddm qꝙ illud nõ ſp eſt eꝝx

de negatione in genere ſ extra genus. Hon albũ eñ⸗
pꝓut eſt negatio in genere non dẽ ſuꝑius ad h̊ qd eſt

nõ qle.ſilr ingeniti ad hoc qð nõ eſt relatũ nõ eſt ſu
perius. illud ad obz vltimo ꝙ dicit relationẽ.
dom ꝙ m ꝙ impoꝛtat relationẽ pꝛiuatiue dẽ reſpe

ctu pꝛincipij. ⁊ ex hoc nõ ſequit᷑ ꝙ pꝛ habeat pꝛinci ⸗
piñ.imo ꝙ nõ habeat. qꝛ nõ vꝛ m poſitionẽ

ſed ym
H.

õõ

☚

15S tiones ſed vna tm̃.NR

16 fontalis plenitudinis.A
dicit reſpectũ ꝑſone ad ꝑſonã. dom ꝙ pꝛiuatiue ſiue

RRRRR

õ

remotionẽ Añ bene dicit Aug.ꝙ dicit᷑ ad non geni

toꝛem.qꝛ ingenitus ſignificat remotionẽ genitoꝛis.
Scdm vero ꝙ impoꝛtat relationẽ poſitiue ⁊ ex con
ſequenti.ſic reſpectu pꝛincipiati.⁊ ſic nõ ẽ incõueni/
ens ꝙ aliqd nomẽ pꝛiuatiuũ aliquid ex cõſequenti
impoꝛtet. qð nõ impoꝛtat affirmatiuũ ſibi oppoſitũ.

¶ Suppoſito ꝙ boc nomen ingenitus vicat᷑ m raaa ⸗

tionẽ. querit᷑ vtrũ impoꝛtet candẽ relationẽ quã Hᷣ
nomẽ pater.vtu ſq eadẽ relatio ſit innaſcibilitas ⁊
paternitas. ⁊ ꝙ nõ oñdit᷑ ſic. Aug.v.de trini.Aliud
eſt patrẽ eſſe dicere.⁊ aliud ingenitũ.ſed nõ ſᷣm eẽn/
tiam. ᷣm relationẽ. Itẽ hoc videt᷑ ꝑ rõnẽ.quia
poſſibile ẽ aliquẽ intelligi eſſe ingenitũ ⁊ nõ eẽ pꝛc
vt i adã.⁊ ecõuerſo vt in chaim. Si g vna relatio pᷣt
intelligi altera nõ intellecta ⁊ econuerſo.⁊ poni alte
ra nõ poſita.g ſunt diuerſe relationes.i tem rela

tiones diuerſificant᷑ penes terminos.qꝛ relatio m

ꝙ hmõi ad alteꝝ eſt.ſed ingenitꝰ dicit᷑ ꝑ pꝛiuationẽ
Fis ſcʒ patris.⁊ pꝛ ſᷣm poſitionẽ germinis vel fi⸗
lij. &O dicunt reſpectũ ſᷣm aliã ⁊ aliam partẽ.ergo ⁊c.
tẽ plus differt generatio ⁊ ingeneratio qᷓ; gene/
ratio ⁊ ſpiratio. Ma hic eſt oppoſitio ꝓpꝛia:ibi autẽ
ſolũ diſparatio.ſed alia relatio eſt generatio ⁊ ſpira⸗
tio.gᷓ ⁊ generatio ⁊ ingeneratio.ſed gencratio ⁊ pa/
ternitas eſt eadẽ vt ſupꝛa oñſum c. innaſcibilitas
⁊ paternitas nõ ſunt cedem relationes. ¶ Contra.
Omnis relatio in diuinis ẽ ꝑſone ad ꝑſonã.ſi ergo
ingenitus dicit relationẽ. aut & ad filin.aut ad ſpin/

ſanctũ.aut ad vtrũq;.qꝛ pꝛ nõ comparat᷑ vnica rela

tione ſed diuerſis ad filiũ ⁊ ſpm̃ſanctũ. Non ad ꝑſo

nam ſpũſſancti hoc cõſtat. ad filiuʒ.ſi &̊ relatio ad

ẽ relationes in diuinis ꝑſonis nõ accidunt ſed

ee paternitas.S innaſcibilitas eſt eadẽ relatio.

eſſe tribuunt ꝑpſonc.g ſi vnius pſone vnicũ eſt eſſe.
vnica eius erit relatio.ſed pꝛ eſt vna ꝑſona.⁊ conue
nit ei innaſcibilitas ⁊ paternitas.̊ ⁊c. ¶ Itẽ ſicut
ſe bʒ naſcibilitas in filio ad filiationẽ.ita innaſcibili
tas in patre ad paternitatẽ. ſed in filio eadẽ eſt rela
tio naſcibilitas ⁊ filiatio.g ⁊c. ¶ Itẽ phus.pꝛimũ ⁊
pꝛincipiũ idẽ dico.ſed innaſcibilis dicit illud qð di/
cit in rõne pꝛimi.pater in rõne pꝛincipij.g̊ dicũt ean
dem habitudinẽ ⁊ nõ relatione.g nõ ſunt due rela/
.d. ꝙ hoc qꝙ eſt innaſcibili
tas aliã rõnẽ impoꝛtat qᷓ; hoc ꝙ eſt pꝛ.ſiue q;tuʒ ad
pꝛincipalẽ nellegg ſie Ein ad ↄſequẽtẽ. Mtum
ad pꝛincipalẽ manifeſtũ eſt.qꝛ impoꝛtat reſpectum
dQd pꝛincipiũ ꝑ modũ pꝛiuationis.pꝛ autẽ impoꝛtat
reſpectũ ad pꝛincipiatũ ꝑ modũ poſitionis ⁊ genera
tionis.⁊ ita dicunt diuerſas habitudincs.q̃rũ vna ẽ
babitudo vera. altera pꝛiuatio habitudinis. Mtum
ad cõſequentẽ intellectũ ſimilit᷑ differũt.licet nõ tan
tum. Hã pater dicit rõnẽ pꝛincipij ſolũ reſpectu filij
⁊ꝑ modũ gñationis. ſed innaſcibilis vniuerſalẽ di/
cit pꝛincipalitatẽ ſiue fontalem plenitudinẽ in ꝓdu
cendo.nõ tĩ quãtũ ad generationẽ ſed etiã qᷓ;tũ ad
ſpirationẽ. nõ tm̃ reſpectu filij ſed etiã reſpectu ſpiri
tufſancti.Et hoc patet.quia innaſcibilis dicit᷑ eo ꝙ
no generat᷑ nec generationẽ conſequit᷑.ergo in no/
minc innaſcibilis aufert᷑ ratio naſcendi ⁊ ꝓducẽdi.
⁊ ſi hoc.ponit᷑ ratio omnimode pꝛincipalitatis.⁊ iõ
d illud g& q; obijcitur q;

negatiue nõ dicit reſpectum ad pſonã. Et ꝙ, diclt p

omnis relatio dicit reſpectuʒ ad ꝑſonã.intelligit᷑ d

illa que dicit poſitionẽ. Scom autẽ ꝙ accipit᷑ qᷓtuʒ
ad cõſequentẽ intellectum. dicit reſpectũ ad vtrãch
ꝑſonam. Qð obijcit᷑ ꝙ nõ eſt vna comunis relatio.
dom ꝙ verũ eſt q;ẽtum ad pꝛincipalem intellectum.

tamen bñ poteſt eſſe q;tum ad coſequentẽ.vt alias

nomen dicat plenitugine reſpectu vtriuſq;.

illud qdð obijcitur ꝙ relatio dat ꝑſone exiſtere.dicen

qum ꝙ nõ quecunq;.ſed que eſt relatio perſonalis.
Que autẽ ſit illa.j.patebit.¶ Ad illud qð obijcitur
ꝙ in filio idẽ eſt naſcibilitas ⁊ filiatio.ergo ⁊c.dicen
dum ꝙ nõ ſequit᷑.quia non opponunt᷑ eodẽ genere

17

18

oppoſitionis.quia paternitas et filiatio opponunt᷑

relatiue.non ſic naſcibilitas ⁊ innaſcibilitas. immo
magis contradictoꝛie vel contrarie. ¶ Ad illud qd
obijcitur ꝙ pꝛimũ et pꝛincipiũ eſt idem. dicendũ ꝙ;
pꝛimũ dicitur dupliciter. aut ꝑ pꝛiuationẽ pꝛioꝛis.⁊
ſic pꝛimũ et pꝛincipium idem ſunt in re nõ ratione.
Alio mocdo pꝛimũ dicitur reſpectu ſecundi. ⁊ ſic pꝛi

19

mum ⁊ pꝛincipium idem ſunt re ⁊ ratione.⁊ ſic non

ſignificat᷑ pꝛimũ ꝑ hoc nomẽ innaſcibilis. impoꝛtat
em̃ pꝛimitatẽ ꝑ pꝛiuationẽ pꝛioꝛis.vt patet ex ipſa

7

nominis impoſitine.
Dreho ij. —
¶ Atrum innaſcibilitas ſit ꝓpꝛietas ſiue relatio perſo

ne patris.an paternitas.Et ꝙ ſit paternitas videt᷑.
quia illa eſt ꝓpꝛictas ꝑſonalis ꝑ quã ꝑſona ab om/
nibus ſeparatur.ſed talis eſt hec relatio paternitas.
ergo ⁊c. ee illa eſt ꝓpꝛietas ꝑſonalis ꝑ quã pſo/
na ꝓpꝛijſſime nominat᷑ et expꝛimitur.ſed ꝑſona pa/

20

trig ꝓpꝛijſſime expꝛimitur ꝑ paternitatem. ergo ⁊7.
Itẽ ſicut filiatio ſe habet ad filium.ſic paternitas

ad patrẽ.ſed filiatio eſt ꝑſonalis relatio ꝑſone filij.
ergo ⁊ paternitas patris. Res illa eſt ꝓpꝛietas ꝑſo

ne que dicit᷑ ꝑ modum poſitionis et ꝓpꝛie habitudi

nis.ſed inter oẽs relationes que dicunt᷑ de patre ſo/
la paternitas eſt talis. ergo ⁊c. ¶ Cdntra. pꝛietas
ſiue relatio ꝑſonalis dat eſſe ꝑpſone.ſed paternitas
nõ dat eſſe ꝑſone patris.quia nihil habet eſſe ex boc

ꝙ alteri dat eſſe.ſed ꝑſona patris dicit᷑ pater qꝛ alte

ri dat eſſe. ergo ⁊c̃.

ſ⸗ c. tem non intellecta ꝓpꝛietate
pſonali impoſſibile

intelligere ꝑſonã. ſed nõ in/

tellecta paternitate eſt intelligere habentẽ diuinita⸗

tem ⁊ innaſcibilitatẽ.ergo cum innaſcibilis ſit ꝓpꝛie
tas ꝑſone patris.ergo ⁊c̃. Item ꝓpꝛietas ꝑſonalis
debet dicere totũ eſſe ꝑſone.ſed paternitas non no/
minat ꝑſonã patris ᷣm omnẽ plenitudinẽ fecundi/
tatis et innaſcibilitatis. ergo ⁊c. Dañf.in

diuinis omnia ſunt vnũ pᷣter generationẽ.ingenera

tionem. ⁊ ꝓceſſionem. Conſtat ꝙ; nõ nominat om/

nes ꝓpꝛietates.ergo ſolum ꝑſonales.ergo ingenera

tio eſt ꝓpꝛietas ꝑſonalis.⁊ non niſi patris.ergo ⁊c.
. dicendũ ꝙ ſicut dicit cõmunis opinio.et ba/

betur ex vbis magiſtri ⁊ ſanctoꝝ ſcʒ laylarij ⁊ Au/

guſtini.paternitas eſt notio perſonalis patris.Ad

boc em̃ ꝙ aliqua relatio ſit pſonalis opoꝛtet ꝙ; di/

cat illius ꝑſone pꝛimã et ꝓpꝛiam babitudinẽ.et per
modũ poſitionis ⁊ cõpletionis.ſed cõſtat ꝙ innaſci
bilitas q;tum ad pꝛimuʒ intellectum non dicit poſi/
tionem.qtum ad conſequentẽ intellectum non di/
cit ſpecialem relationẽ ſed fontalem plenitudinem.
ſimiliter ſpiratio non dicit ꝗpꝛiam relationẽ.⁊ ideo
neceſſe eſt ꝙ paternitas dicat.vñ ⁊ rationes ad boc

ð 2 —

ipncteh
amg n
ſöckntl
niſen
tinduun
gaſeon
ſpaun
S
mid
ertnon
unpn
uchisit
zütgunn
Notcunag
Piinuhet
pcnp
unpran
Menst
AKipnoken
Poobitn
oledec
thleun
alggurg⸗
ſekllunch
tolrn
dtt
lißfein
Ptees
(Hknsn
oedug
Maliont
ſnerſchr
toigomn
llts rg
Pperinnat
(ltaten,
ſſinlitery
Mlnocto⸗
Pplgterrn
hniͤͦ
tpnrinn
mirnoeeſt
ſeigdegn
chcchhis
lwtdi
impec
hüienngn
nanmzi
gſuant
gſo ein

—

pungigii⸗
hunnttöfne
Pntmät
Ektimmt

ini

Nnsſe

vij
Eſtoment
i rtn
becfunun
rteitd
gueemi
stlnierſti
Ninct nn
n:Kin
nanidnd
ne un
nbibecdich
nsuintt
Ninlme
Nrghnii⸗
rbibenin

nnnſchittt

22 inducte concedende ſunt.

23 UAdiliudq

24 vt ſupꝛa oſtenſum eſt non eſt ꝓpꝛictas.

—
.

citur ꝙ; ꝓpꝛietas dat eſſe perſone.dicendum ꝙ illud
nõ eſt intelligendũ de eſſe ſimpliciter.ſed de eſſe ꝑſo/
nali.ſiue de eſſe diſtincto.⁊ ipſa paternitatis autoꝛi
tas in diuinis nõ accidit illi ypoſtaſi.quia dicit illiꝰ
perſone complementũ ratione cuius eſt hoc. Muis

ergo pater non habeat ex hoc ꝙ dat alteri eſſe.tamẽ

m e Ptn ex hoc eſſe perſonam diſtinctã.

patris ⁊c. Dicendum q intellectu plene appꝛeben/
dente ⁊ rationabiliter ꝓcedente non eſt intelligere
perſonam patris ſine paternitate.quia ſi intelligat
innaſcibilis.ita ; non aſſit paternitas. innaſcibilis
dicit pꝛiuationẽ.nec aliquid dicit circa patrẽ.qð nõ
dicat etiam circa eſſentiam.⁊ ideo nõ intelligitur vt
Apꝛietas perſonalis.nec eſt alia.et ideo nõ intelligi/

tur perſona patris vt diſtincta ſiue ypoſtaſis illa.

Mam pꝛietas innaſcibilitatis vt ꝓpꝛietas includit
Apꝛietates ⁊ relationes reſpectu kane ai 3
Ad illu
quod obijcitur ꝙ ꝓpꝛietas perſonalis dicit totũ eſſe
perſone.dicendũ ꝙ ſi dicatur totum eſſe.i.ꝑfectum.
completum.⁊ ꝓpꝛium.ſic habet veritatẽ.ſi autẽ in/
telligatur qꝙ dicit totum eſſe.i.omnẽ babitudinem.
ſic falſum eſt.quia nõ debet dicere omnẽ.ſed neceſſe

eſt ꝙ dicat vna determinatã.aut nullam Ain G
25 te diceret. ⁊ ita non enit notio perſonalis.
quod obijcitur de dam̃.dicendũ q; nõ enumerat om

nes ꝓpꝛietates perſonales m ꝙ perſonales.ſed in/

tendit relationes ſub illis compᷣhbendere.⁊ ſub gene
ratione dnas pſonales compᷣbendit. ſub ꝓceſſione
duas.vnã perſonalẽ.aliã nõ ꝑpſonalẽ.ſed in genera⸗

tione dicit ſolum innaſcibilitatem. que ꝓpꝛietas eſt
licet non ꝑſonaliis.
Aueſtio. iiij. d ,
¶ Vtrum impꝛoceſſibilitas ſit notio patris ſicut inna

ſcibilitas. Et ꝙ ſic videtur.quia ſicut pater differt a
filio per innaſcibilitatem.ita a ſpn‚ſancto per impꝛo
ceſſibilitatem. ergo ſicut innaſcibilitas eſt notio pa/

tris. ſimiliter videt᷑ impꝛoceſſibilitas. ¶ BGtẽ ſicut

nobilitas eſt patris non generari.ita eſt non ſpirari.

ergo ſi ꝓpter rationẽ nobilitatis eſt patris nõ gene⸗
rari.ita eſt nõ ſpirari.ergo ſi ꝓpter rationẽ nobilita/
tis ponitur innaſcibilitas eius notio. ſimiliter debʒ
poni impꝛoceſſibilitas. ¶ Nẽ ſicut generare ↄuenit
patri ꝑ boe ; innaſcibilis.ita ⁊ ſpirare ꝑ hoc qð eſt
impꝛocefſibilis ſiue inſpirabilis.ergo ſicut inaſcibi⸗

litas notio ẽ. quia nõ tm̃ dicit pꝛiuationẽ ſed etiam

poſitionẽ.ita videt᷑ impꝛoceſſibilitas.Si tu dicas
ꝙ impꝛoceſſibilitas clauditur ſub innaſcibilitate.
obijcitur.quia filio cõucnit impꝛoceſſibilitas.et ta/

men nunqᷓ innaſcibilitas.ergo eſt alia notio ſaltem

in filio. ergo ſaltem in eo debet eſſe notio. Si tu di⸗

₰„

ibi. ergo ſi dicitur impꝛoceſſibilitas de filio. videtur
ſonare renobilitate⸗Juxta loc querit᷑.cum pater cõ
municet alicui nupꝛoce ſbilirztẽ ſiue inſpirabilita⸗
tem.qre non ſimili
¶ Eontra. ſi impꝛoceſſibilitas ẽ notio.ergo notões
plures ſunt qᷓ quinq; qð eſt contra cõmunẽ opinio

nem. ¶ Itẽ ſi impꝛoceſſibilitas eſt notio. Aut boc ẽ·

quia ſimpliciter pꝛiuat eſſe ab aliquo. aut quia po/

nit ſpirationem. Si pꝛimo modo.nõ differt ab inna

d illud ergo qð obij⸗

obijcitur ꝙ eſt intelligere perſonam

Ad ills

pꝛoceſſibilitas poſſit dicere nobili

numerũ cum alijs.⁊ ſic patent tri
impꝛocefſſibilitas diſtinguit ⁊ dicit nobilitatem.⁊ di
cit fecunditatem. quia rationes non valent. co ꝙ B
totum in alijs rationibus aſſi
contra alias non diſtinguit

cis ꝙ nõ dicit nobilitatẽ. Contra. omne quod dici
in diuinis.ad nobilitatẽ pertinet. alioquin nõ dicit᷑

ter cõmunicat in naſcibilitatem.

ſcibilitate. Si ſecundo modo. tunc nõ differt a ſpi⸗
ratione actiua.quia non ſpirat᷑ qui ſpirat.
ſi non ꝓcedere eſſet notio.eadem ratione nõ pꝛodu
cere.ſed hoc falſum.ergo ⁊c̃. Si dicatur ꝙ nõ eſt ſi
mile.quia non ꝓducere dicit nobilitatẽ. Contra.nõ
ꝓgducere perſonã dicit ſtatum emanationis.⁊ ſicut
ratio pꝛincipij ante qdð non eſt aliquid dicit nobilita

tem. ſimiliter ratio ſtatus vltra qð non eſt pcedere.

ergo nobilitatem dicit.ſi ergo nõ eſt aliud quare nõ

dicatur notionaliter. videtur q; non pꝛoducere ſit

notio vt non ſpirari. ¶ R. ad pꝛedictoꝛum intelli 26

gentiam eſt notandum. ꝙ nibil poteſt eſſe notio in

diuinis niſi dicat reſpectuʒ poſitiuum. vel ex pꝛimo

intellectu. vel ex conſequenti. Si cm̃ ſolum pꝛiuat

7

relationem. ita dicitur de eſſentia ſicut de perſona.

Vuge ſicut dicitur ꝙ pater non pducitur.nec ſpiri
tuſſanctus perſonam ꝓducit.ita etiam eſſ entia pꝛo
duci non dicitur. et ctiam perſonam non pducere.
⁊ ſicut non poteſt eſſe notio hoc quod eſt ingenitus

niſi ponat reſpectum poſitiuum ex conſequenti. et

hunc ponit ſicut viſum eſt. ſimiliter nec boc quod ẽ
inſpirabilis poteſt eſſe notio niſi ponat reſpectum
poſitiuum. hunc autem non ponit niſi ſecundum
ꝙ ponit pꝛimitatem reſpectu ſpirationis.ſicut inna
ſcibilitas reſpectu generationis.vt ſicut innaſcibi⸗

lis dicitur qui nec generatur nec generationẽ conſe

quitur.ita impꝛoceſſibilis qui nec pꝛocedit nec pꝛo/
ceſſionez conſequitur. Et quoniã omnis emanatio.
wl eſt generatio.vel ad generationem conſequitur.
quia generatio dicit pꝛimã emanationẽ. ideo inna/
ſcibilis pꝛiuat omnẽ emanationẽ.⁊ ideo dicit fonta
lem plenitudinẽ.nec tm̃ reſpectu generationis. ſed
etiam ſpirationis.⁊ ideo innaſcibilitas nec genera⸗

tieo eſt nec ſpiratio. Sʒ impꝛoceſſibilitas dicit᷑ quia
nec ſpiratur nec ſpirationẽ conſequit᷑.⁊ ſic nõ exclu

ditur filius ſiue generatus. Filius em̃ generatur.et

tamen non ſpiratur. nec ſpirationem conſequitur.

Impꝛoceſſibilis igitur non pꝛiuat niſi vnam ſolam
emanationem.⁊ ideo dicit ſolum partem iſtius fon
talis plenitudinis. ⁊ ideo impꝛoceſſibilitas non po⸗
teſt eſſe notio diſtincta in patre ab innaſcibilitate.
nec in filio a ſpiratione.nec impoꝛtat fontalem ple/
nitudinem ſed ſolum in ſpirando. Muis igitur im⸗
ib tdicer tatem.tamẽ quia
non diſtinguit ab alijs aſſignatis. iam non ponit in

*

pꝛima obiecta ꝙ

atis clauditur. ido

ritur quare non communicatur innaſcibilitas ſicut
impꝛoceſſibilitas.dicendũ ꝙ ſicut patet quia impꝛo
ceſſibilitas non claudit in ſuo intellectu non eſſe ab

alio. ſicut facit innaſcibilitas.ſed ſolum dicit non

ſpirari.pater autem nulli poteſt communicare q8
non ſit ab alio. poteſt tamen communicare alij
non ſpiretur.
ꝓducere non eſt notio.dicendũ ꝙ non eſt nobilita/
tis. ⁊ eſto ꝙ eſſet.quia illud non videt᷑ pꝛincipaliter

conſiderari in rõne ſui noĩs.dicendũ ꝙ illud eſt rõ.
quia nõ dicit reſpectuz; poſitiuũ quantũ eſt de rõne
ſui nois.⁊ ideo ſimpłr põt ↄuenire eſſentie.⁊ iʒo nõ

eſt notio. Mon ſic autem eſt de innaſcibilitate. vt in
pᷣcedentibus viſum eſt.
V 2

Item

Adillud quod que/ 2

dillud quod obijcitur quare non ,

Te

Viſt. xxix. De his que ꝓpꝛie et eternaliter dicunt᷑ de deo ſm relationẽ ſeu ꝓpꝛietatem non
płonalem que eſt cõmunis ſpiratio ſigniſicata per hoc nomen pꝛincipium. .
Stßterea aliud nomẽ multiplicẽ notans relationẽ. Supꝛa egit mꝗr̃ de ꝓpꝛietate nõ ꝑſonali q̃ eſt in
¶e naſcibilitas. Hic ſcdᷣo agit de ꝓpꝛietate ſiue notione nõ ꝑſonali qᷓ eſt cõis ſpiratio ſignificata ꝑ h̊ no⸗
en pꝛincipiũ. Et qm illud nomen nõ tm̃ notionalit᷑ accipit᷑.ĩmo etiã eſſentialiter. Ideo diſtinguit .—
pꝛimo buiꝰnois multiplicitatẽ.ſcdo manifeſtat buiꝰnois vnitatẽ ſᷣm ꝙ dẽ de patre ⁊ filio reſpectu ſpũſſacti. Po
oñdens ꝙ ſunt vnũ pꝛincipiũ ſpũſſcti. ⁊ boc ibi.deinde in eodẽ libꝛo cõtinue. ne ps bʒ duas. In pᷣma
diſtinguit buiꝰnois multiplicitatẽ. In ſca vᷣo mẽbꝛa ſue diſtinctõis Aplan oñdens ꝑ auẽtes ꝙ pᷣncipiuzʒ Abuß

bʒ oẽs illas acceptiones. ⁊ hoc ibi. Et pẽ ab eterno pꝛincipiũ ẽ filij. ¶ Silr ſcda ps in qᷓ agit de boc noĩe pain lyckti⸗
cipiũ ſpãliter put dẽ notionalit᷑ ⁊ eſſentialit᷑ hʒ duas. In pꝛima oñdit ꝙ pꝛ ⁊ filius ſunt vnũ pꝛincipium ibi. n
deinde in codẽ libꝛo. In ſcdᷣa q̃ vnitate ſunt vnũ.ſcʒ vnitate notionis.ibi. Anũ autẽ pꝛincipium ſunt ⁊c.vbi
oſtendit ꝙ eadẽ notione ſunt pꝛincipium.et ꝙ illa notio eſt ſpiratio. „— — er
hm tor us iuinit? (Diſtinguit multiplicẽ acceptionẽ huiꝰ noĩs pꝛinci⸗ di x ix .
ſtat ibi boc nomẽ pn- pium ſᷣm y dicit relanlue. a El. Xx
cipiũ. Hõ em̃ pᷣt ſtare St pterea aliud nomẽ multiplicẽ notans rela M
eſſentia. nec ꝓ per⸗ ¶tionẽ. ſcʒ pncipiũ. Dicit᷑ em̃ pncipiuʒ ſemꝑ ad

ona. qa vtrũq; diett Valiqd.⁊ dr pr̃ pncipiũ.⁊ filiꝰpncipiũ.⁊ ſpũſſan Md
— ſe abla⸗ ctus pncipii.̊ differẽter. Hã pr dr pncipiũ ad filiKus˖et
ernare g es ckln, ad ſpm̃ſctm. Vñ Aug.in.iiij.li.de triui.ait pr̃ eſt ůn⸗ ? Aug.

ꝛ2non eſt pĩ ſpᷣffan· cipium totius diuinitatis.vel ſi melius dr deitatis.qꝛ 1
us. Hee Pirario ipe eſt a nullo. Non em̃ hʒ de à ſit vel de q ꝓcedat.ſed Riin
nc.qꝛ ſpiratio non eſt ab eo ⁊ filius eſt genitus ⁊ ſpũſſanctus ꝓcedit.Non ſenani
reſpectu filij. Mec cõ. df pᷣncipiũ totius deitatis ꝙ vel ſui vel diuine eſſentie
munkcerpeenes pᷣncipiũ ſit. qꝛ pncipiũ ẽ ſilij ⁊ ſpũſſancti in bus ſin /
ge niſi eſentia ec gulis tota diuinitas ẽ. Filius ad ſpmſctm̃ dr pncipiũ.
ꝓ innaſcibilitate. qͥa Spũs xo ſanctꝰnõ dr pᷣncipium niſi ad crcaturas.ad
innaſcibilitas non di q́ᷓs pf̃ etiã dr̃ pᷣncipiũ ⁊ filiꝰ.⁊ trinitas ipa ſimul.⁊ ſin⸗
cit reſpectũ ad ꝑſonã gula ꝑſonaꝝ pᷣncipiũ dr̃ creaturaꝝ. pater pncipiu, b „e,.
ſed pꝛuationẽ reſpe eſt ſine pncipio. Filius pncipiũ de pᷣncipio. Spũſſan⸗ Quõ fili? et acd
ctus. om̃i modo eſft ctus pᷣncipiũ de vtrocq.i.de patre ⁊ filio. Ig dicat pnci⸗
ſus locutionis hic eet ¶ Wembꝛa diſtinctionis explanat oñdens ꝑ auẽtes (us ⁊ etiaʒ tri⸗
pꝛ eſt pꝛincipiũ toti?ꝰ ꝙ pncipiũ hʒ oẽs illas acceptiones. b nitas.
deitatis.i.oim pſona- ¶ Et pater ab eterno pᷣncipiũ eft filij.⁊ pr̃ ⁊ filiꝰ pᷣncipiũ
rum in deitate.⁊ ẽ da ſpũſſancti.qꝛ filius eſt a patre.⁊ ſpũſſanctꝰab vtroq;.
Erini Beremoda- Sypũs vo ſanctꝰnõ ab eter no pᷣncipiũ eſt. eſſe cepit.
net oia ſe ſ. ercepto. A nõ dr pncipiũ niſi ad creaturas.Cũ g creature eſſe
Si añt querat᷑ ꝓ quo “?M . ſtr igodi
ſtat hoc nomen pain⸗ 4 (ng
apium.dm ꝙ ſtat ꝓ paternitate ſimul ⁊ ſpiratione.quia ꝑ paternitatẽ eſt pꝛincipiũ filij. ſpirationẽ pꝛin/ Gupockt
cipium ſpũffancti.ꝑ vtrũq; pꝛincipiũ vtriuſq;.Qðd g obijcit᷑ nõ habent cõc.ddᷣm ꝙ nõ coueniũt in notiõe lterit
vnica ↄueniẽtia foꝛmali.tñ ↄueniũt cõueniẽtia oꝛiginali in ade ſng eruſcſe ꝑſone ꝓpꝛietate. Quia em̃ ꝑ⸗ fmg
ſona patris a nullo ẽ. vt dẽ in a.ido oĩ mõ ꝓductõis ꝓducit.⁊ ideo ẽ pꝛincipiũ totius deitatis. AVñ idẽ ipoꝛ Gätnge
tatur noiĩe pꝛincipij cũ dẽ pꝛincipiũ deitatis intellectu pꝛincipali.qd impoꝛtat᷑ noie innaſcibilitas qtũ ad in/ nnodn
tellectũ ↄſequentẽ. ⁊ ex hoc verbo ⁊ ex bac rõne verbi ↄfirmationẽ recipit iſta poſitio que dicit ꝙ innaſcibili Nben
tas dicit in patre plenitudinẽ fontalitatis ſiue fontalẽ plenitudinẽ licet ex cõſcquẽti intellectu. bꝗ¶ Pater 2 gapn
ergo pꝛincipiũ eſt ſine pꝛincipio ⁊c.Querit᷑ de hmõi locutionibꝰqᷓliter accipit᷑ ibi boc nomẽ pꝛincipiũ.cũ dẽ. onn
pꝛincipiũ ſine pꝛincipio.pꝛincipiũ de pꝛincipio.Aut em̃ accipit᷑ eẽntialit᷑.aut pſonalit᷑. NMõ ꝑſonalr vt videt᷑. rini
qꝛ ſr. dẽ eſſe pꝛincipiũ de pꝛincipio ⁊ pꝛincipium nõ cõuenit ei niſi tm̃ pluralit᷑. Pꝛeterea ſicut dicit męr̃ diſt. Wu
xxvij.nõ pᷣt dici hoc de illo niſi qᷓtũ ad noia ſubſtãtialia.ꝗ̊ pꝛincipiũ nõ pᷣt accipi notionalit᷑. Et iteꝝ ꝓ qͥ no- ſunft
tione acciperet᷑ cũ dẽ. filius pꝛincipiũ de pꝛincipio.qꝛ nõ ꝓ filiatione.qꝛ hoc ↄuenit ſpũiſctõ ſcʒ eſſe pꝛincipiũ
de pꝛincipio. Mò ꝓ cõi ſpiratione.qꝛ cõis ſpiratio cuenit patri.cui nõ ↄuenit eſſe pꝛincipiũ de pꝛincipio.Si lmdan
tu dicas ꝙ accipit᷑ eſſentialiter. Contra.eſſentia nõ eſt ꝑſone pꝛincipiũ nec dicit reſpectũ ad ꝑſonã. cũ pꝛin Cunzn
cipium dicat reſpectũ ad ꝑſonã.nõ pᷣt accipi eſſentialit.⁊ ita nullo mõ.Reꝰ.poſſet dici ꝙ boc nomen pꝛincipiũ imit
accipit᷑ in cõpatione ad creaturã.⁊ trabit᷑ ad pſonas ꝑ pᷣpoſitiones additas.ſicut cñ dẽ.deus de deo.⁊ denon Prones
de deo. ⁊ cõſimilia. ⁊ ſic ceſſant obiectiones.Aliter pᷣt dicd boc nomẽ pꝛincipiñ nõ eſt impoſitum ad ſignifi- olnte⸗
candũ reſpectũ eſſentialẽ vel pſonalẽ q;tũ eſt de ſe.ſᷣ indifferent᷑ ſe bʒ ad vtruũq;.⁊ eius acceptio determinak guſc

ꝑ adiunctũ.qñ dicit᷑ de patre ſtat ꝓ notionc paternitatis ⁊ ſpiratõis cõiter.⁊ artatur ꝑ pꝛietatẽ innaſcibi/ nnnn

Quõ accipien

ex R0.

Joh.vih.

Hic adiũgit de

=

c ceperunt ⁊ ſpũſſanctꝰeſſe cepit pꝛincipiũ eaꝝ. Ita etiã
pr ⁊ filius eſſe cepit cũ ſpũſancto vnũ pꝛincipium crea
turaꝝ.q; creature eẽ ceperũt a patre ⁊ filio ⁊ ſpũſctõ.
⁊ dicunt᷑ hi tres nõ tria ſᷣ vnũ pᷣncipiũ oim creaturaꝝ.
qꝛ vno eodẽq; mõ pᷣncipiũ reꝝ ſunt. Hon em̃ alit ſunt
res a patre ⁊ alit a filio ̊ penitꝰ eodẽ mõ. Ideo apls
intelligẽs hanc trinitatẽ eſſe vnũ pꝛincipiũ rerum ait.
Ex ipᷣo.ꝑ ipᷣm.⁊ in ipo ſt oĩa. Cũ vxo audiuimꝰ oia
eſſe ex deo vt ait Aug.de natura boni.oẽs vtiq; natu
ras intelligere debemꝰ.⁊ oia q̃ naturalia ſunt.MNõ em̃
ex ipo ſunt pctã.q naturã nõ ſeruãt ſ viciant.q̃ ex vo
tuntate peccantiũ naſcunt᷑. QOim & q naturaliter ſunt.
vnũ pᷣncipiũ eſt pater cũ filio ⁊ ſpũſctõ ⁊ hoc eſſe cepit
d 2 eterno autẽ pr pᷣncipiũ ẽ filij generatõe.⁊ pf et fi⸗
lius vnũ pᷣncipiũ ſpũſſcti. Vñ Augꝰ.in.v.li.de tri.ita
ait.Dicit᷑ relatiue pr᷑̃.idẽq; relatiue dr̃ pncipiũ.Sʒ pf
ad filiũ dicit᷑.pᷣncipiũ vo ad oĩa q̃ ab ipo ſunt.Et pꝛin
cipiũ dicit᷑ filiꝰ.Cũ em̃ diceret᷑ ei. Tu qͥs es?rñdit pn/⸗
cipiũ qͥ et loquoꝛ vobis. Sed nũqͥd pris pᷣncipiũ eſt⸗
imocreatoꝛẽ ſe voluit oñdere.cũ ſe dixit eſſe ucipiei.
ſicut ⁊ pr̃ pᷣncipiũ ẽ creature.qꝛ ab ipᷣo ſunt oia. ¶ Cũ
xo dicimus ⁊ patrẽ pᷣncipiũ.⁊ filiũ pncipiũ.nõ duo pn
cipia creature dicimus.qꝛ pr ⁊ filius ſimul ad creatu/⸗
ram vnũ pᷣncipiũ ẽ.ſicut vnus creatoꝛ.Si aũt quicqͥd
in ſe manet et gignit vel oꝑatur aliqͥd.pncipiũ ẽ eius
rei quã gignit.vel eiꝰquã oꝑatur.nõ poſſumus nega⸗
re etis ſpmſctm̃ recte dici pncipiũ.qꝛ nõ eũ ſepꝑamꝰ ab
appellatõe creatoꝛis.qꝛ ſcpᷣtũ ẽ de illo ꝙ oꝑet᷑.⁊ vtiq;
in ſe manẽs oꝑat᷑.õ em̃ in aliqᷣd eoꝝ q̃ oꝑat᷑ ipe mu⸗
tatur ⁊ vertit᷑. Vnũ g pᷣncipiũ ad creaturã cũ patre et

duʒz eſt oia eſſe

Aug.

ſpirituſacto
ipᷣe pncipiũ ſit.

,⸗ ᷑filio eſt ſpũſſanctꝰ.nõ duo vel tria pncipia. Ecce aꝑte

oñdit Aug.patrẽ et filiũ ⁊ ſymſctm̃ eſſe vnũ pᷣncipium
reꝝ creataꝝ.i.vno eodẽq; mõ eſſe pᷣncipiũ.⁊ illuʒ mo/
dum ſatis aꝑuit.qꝛ ſcʒ oꝑant᷑ oĩa.⁊ qꝛ ſimilit opꝑantur
hi tres.ideo vnũ pᷣncipiũ eſſe diurrnrnrr.

cepit p

nõ de pꝛincipio. Sil

in filio ſtat p cõomuni

ſpiratione cũ filiatio⸗
ne qᷓ impoꝛtat᷑ ꝑ hoc
ꝙ dicit᷑ de pꝛincipio.
De ſpũſancto vero di
cendũ ꝙ ſtat eſſentia
liter tm̃.⁊ artatur ad
pſonaʒ ꝑ hoc ꝙ dẽ de

Vtroch.

Ppit pꝛincipiũ earuz
ſcqʒ; creaturaꝝ. Aidet᷑
dicere cõtra illud qdᷣ
dictũ eſt ſupꝛa diſ.iij.
Ex ꝑpetuitate creatu
rarum intelligit᷑ con/
ditoꝛ eternus.ſi ergo
ſpũſſanctus eſt eter⸗
nus conditoꝛ. eter
naliter pꝛincipiũ. Itẽ
in ymno.Eterne rerũ

coõditoꝛ. Itẽ rõne vi/⸗
detur.qꝛ res ab eter

no fucrũt in deo.ᷣ nõ
niſi ſicut ĩ pꝛincipio.
ab cterno fuit pꝛin/

cipium. ¶ R'. dm. S

ꝙ noia que dicũt effe
ctum in creatura pñt
illũ dicere actu vel ba

bitu. Si actu. ex tem/
poꝛe dicunt᷑. Si habi

tu. pñt dici eternalit᷑.
Et qm pꝛincipiũ põt
ſonare in actu vel in
habitũ.ido nõ põt di
ci ſolũ tꝑaliter immo
etiã eternaliter.ſᷣ qm̃

vſus magis accipit B

nomẽ pꝛincipiũ ꝓut
dicit᷑ in actu qᷓ; in ba/

bitu. ideo dicit magiſter dicit᷑ thaliter. Oꝛ obijcitur dicitur conditoꝛ ctemus. dicendũ locutio dupler 4

eſt. Tum ex parte eius qð eſt conditoꝛ quia poteſt dicere actũ vel habitum. LTum er

arte eius ꝙ eſt eternꝰ

quia poteſt teneri adicctiue vel ſi ubſtantiue. Et ſi eternus tencatur ſubſtantiue.ſic nõ ponit eternitatẽ circa
conditionẽ ſed circa ſuppoſitũ.⁊ eſt locutio vera. Si adiectiue. ⁊ conditoꝛ tenet᷑ habitualiter. adhuc eſt locu

tio vera. Si actualiter tunc falſa. Senſus ſunt manifeſti. NHam vno modo ſenſus eſt. eternus conditoꝛ.id ẽ
conditoꝛ qui eſt eternus. Alio modo eternus conditoꝛ.i ab eterno potens condere in tempoꝛe. Et tercio mõ
eternus conditoꝛ. quia eternaliter condidit. Duobꝰpꝛimis ſenſibus eſt vera locutio.ſed tercio ſenſu ẽ falſa.

eterno autẽ pater pꝛincipiũ eſt filij. Obijcitur. pater a filius ⁊ ſpũſfanctus nõ ſunt pꝛincipiuʒ niſi ex

tꝑe.ergo ᷣm hoc cum eternum ſit ante tẽpoꝛale.ꝑ pꝛius dicit pꝛincipiũ notionaliter in diuinis q́; effentiali
Sed contra. omne eſſentialiter dictũ eſt cõmunius.⁊ quanto aliqd cõmunius tanto pꝛius.ergo pꝑ pꝛius de⸗
bet dici pꝛincpium eſſentialiter qᷓ; notionaliter.R.dicendum q; dupliciter eſt loqui de k
pium. aut reſpectu ſubiecti.ſic cum intellectus eſt. entie ſit ante intellectũ perſone.ſic pꝛincipiuʒ eſſ. entialiter

dictum m rationẽ intelligendi pꝛeit pꝛincipiũ notionaliter dictum ſicut opponit. Si autẽ reſpectu termini.
ꝛincipium eſſentialiter dictum reſpicit quod eſt diuerſum per eſſentiam ⁊ creatum.ſed pꝛincipiũ notio/

naliter dictum reſpicit perſonã conſubſtantialem 2 increatam ⁊ eternam. ⁊ ideo pꝛincipium notionaliter di
ctum dicitur eternaliter. ⁊ quantum ad hanc viam pꝛius dicitur in deo non ſolum ꝙᷓtum ad intellectum ſed

etiam q;ẽtum ad rem.⁊ ſic patet de qua acceptione boc nomen pꝛincipium dicit᷑ ꝑ pꝛius ſᷣm diuerſas compa

9*

rationes. e

reatoꝛem ſe voluit oſtendere. ANidetur falſum ꝙ cum filius ſe dixerit pꝛincipium creatoꝛeʒ

ſe voluit oſtendere.quia ipᷣe reſrondit ad queſtionẽ phariscoꝝ querentiũ.Cu quis es.ſed quis querit de per⸗
ſona. ſecd pꝛincipium ᷣm ꝙ ꝓ creatoꝛe acupitur tenetur eſſentialiter. ergo aut dominus nõ reſpondit conue-
menter.qut pꝛincipium nõ ſtat ꝓ creatoꝛe ibi. Si dicas ꝙ appꝛopꝛiatur filio.Contra.tam ratio creatõnis qᷓ;

vV 3

oc nomine pꝛinci/ 5

ratio pꝛincipij spp?ꝛ
pꝛiatur patri.ergo nõ
G filio.R.dicenduʒ. ꝙ;
pꝛincipiũ tenct᷑ eſſen
tialiter ſicut dicitur i
litera.ſed tractum eſt
ad pſonã filij. Sed ꝙ
obijcis ꝙ appꝛopꝛiat᷑
patri.dm ꝙ pꝛinci/
pium de rõne ſui no⸗/
minis nõ appꝛopꝛia/
tur filio niſi per addi
tionẽ.⁊ ſic in ꝓoſito.
qꝛ appꝛopꝛiat᷑ ꝑ actũ
verbi. NMon em̃ dixit
ſimplr ego pꝛincipiñ.
H ego pꝛincipiũ qui ?

f¶ Mã licet filius ſit
pꝛincipiũ ð pꝛincipio
nõ eſt tamẽ ↄcededũ
filius babeat pꝛin/
cipium. Contra. vide
tur debere cõcedi.qa
omne relatiuũ debet
habere coꝛrelatiuum
Iibi reſpõdens.ergo ſi
filius cũ dicit᷑ pꝛinci/
pium de pꝛincipio dẽ
relatiue.debʒ habere
coꝛrelatiuũ qð ẽ pꝛin
cipium. Re.dicendũ.
ꝙ bꝛe pꝛincipiũ dicit
duplr. Aut ſicut coꝛ/
relatiuñ. ſicut filiꝰ dẽ
bꝛe patrẽ.⁊ ſic filiꝰ hʒ
diſpoſitionẽ ſui. et ſic
dicit hꝛe pꝛincipium
qð incipit eſſe.⁊ ſic fi
lius nõ incipit eſſe.qꝛ
nõ incipit.ANel aliter.
eſt habere pꝛincipiuʒ
eſſendi aut durancli.
Pꝛimo modo filius
babet pꝛincipium. ſe⸗
cundo modo non.

Vnũ autẽ pᷣncipiũ ſunt pf et filius.nõ tm̃ creaturaꝝ.vt dictũ eſt ſup.ſᷣ etiim
ſpũſſancti. Ideo queri ſolet vtrũ eadẽ notione pater ſit pᷣncipiũ ſpũſſancti et
filius.an ſit alia notio qua pater dicat᷑ pncipium ſpũſſancti ⁊ alia qua filius.
Ad qðsð dicimus.cũ pater dicat᷑ pncipiũ ſpũſſancti et filius.qꝛ ſpũſſanctus
ꝓcedit vel dat᷑ ab vtroq;.nec alit᷑ ꝓcedit vel dat᷑ a patre qᷓ; a filio.ſane intel⸗
ligi põt patrẽ ⁊ filiũ eadẽ relatione vel notione pncipium dici ſpũſſancti. Si
vo querit᷑ que ſit illa notio quã ibi notat pᷣncipiũ.nomen eius nõ habemus.
ſed nõ eſt ipa paternitas vel filiatio.immo notio quedã que patris eſt ⁊ fili,j.

———

eius quã dat et que ꝓcedit ab ipo. Si ̊ qð datur vel

qð ꝓcedit.pncipiũ hʒ a quo dat᷑ vel ꝓcedit.fatendũ ẽ
patrẽ vel filiũ vnũ pᷣncipiũ eſſe ſpũſſancti.nõ duo pᷣn⸗
cipia. Sed ſicut pr̃ ⁊ filius ad creaturã relatiue vnus
creatoꝛ ⁊ vnus dñs dr̃.ſic relatiue ad ſomſctm̃ vnum
pncipiũ. Ad creaturã vo pf et filius et ſpũſſanctꝰ vnũ
pᷣncipiũ ſicut vnus creatoꝛ ⁊ vnus dñs.Ecce habes ꝓ
pf̃ pᷣncipiũ filij dr.quia genuit eũ. Qua & notione eſt
pf.ea pᷣncipiũ filij dr.i.generatione.ſᷣm quã etiã dieit᷑
autoꝛ filij. VUñ Hyla.in.iiij.li.de trini.ita ait.ipſo quo
pr̃ dicit᷑ eius quẽ genuit autoꝛ oñdit᷑.id nomen habẽs
qð neq; ex alio ꝓfectũ intelligat᷑.⁊ ex qͥ is qͥ genitꝰ eſt
ſubſtitiſſe doceat᷑. Mouit eccleſia vnũ innaſcibilẽ deũ.
Nouit vnigenitũ dei filiũ. Confitet᷑ patrẽ ab oꝛigine
libeꝝ.confitet᷑ ⁊ filij oꝛiginẽ ab initio.nõ ipᷣm ab initio
ß ab initiali.nõ ꝑ ſeipᷣm.ᷣ ab eo qͥ a nemine eſt natũ ab
et᷑no.natiuitatẽ ſcʒ ex pat᷑na ernitate ſumẽtẽ. Edita ẽ
hic fidei ꝓfeſſio.bᷣ ꝓfeſſionis rõ nõdũ expoſita ẽ.⁊ iõ
q̃renda.ſcʒ quõ intelligẽdũ ſit ꝙ ait filij oꝛiginẽ eẽ ab
initio ⁊ nõ ipᷣm eẽ ab initio.ſᷣ ab initiali.hoc vtiq; ſub
dens.determinauit quõ acceperit initiũ inqᷣens oꝛigi⸗
nem filij eſſe ab initio.Ac ſi diceret.Non ita intelligas

oꝛiginẽ filij eſſe ab initio qſi ipſe filius habeat initium.
ſed quia ipᷣe eſt ab initiali.i.a patre a quo ſunt omnia.

MNam licet filius ſit pᷣncipiũ de pᷣncipio.nõ eſt tũ con /
cedendũ ꝙ filius habeat pncipiũ.Cunq; filius ſit pᷣn⸗
cipium de pᷣncipio.⁊ pr̃ pᷣncipiũ nõ de pᷣneipio.non eſt
pncipiũ de pncipio.pncipiũ ſine pᷣncipio.ſicut filiꝰnõ
eſt pater. Heq; tamẽ duo pꝛincipia.ſᷣ vnũ.ſicut pater

⁊ filius nõ duo creatoꝛes.bᷣ vnus creatoꝛ.

¶ O pater ⁊ fllius ſunt vnſ pncipiuʒ ſpuſſancti vni⸗

tate notionis que eſt ſpiratiioo. d

quia ab eterno pater et filius vnũ pꝛincipium eſt ſpũſſancti.Donatoꝛ autem

vt pᷣdietum eſt dicitur pater vel filius ex tempoꝛe ſicut ſpirituſſanctus donũ

vel donatum.

¶ Se hoc noie pᷣncipiũ ꝓut dicit᷑ notionalit ⁊ eẽntial-
oñdens ꝙ pf et filiꝰſunt vnũ pᷣncipiũ ſpũſſcti.
¶ Oeinde in eodẽ libꝛo cõtinue oñdit quõ pr̃ dicat᷑ pᷣnci⸗
pium ad filiũ.⁊ ad ſpm̃ſanctũ ipᷣe filius.dicẽs ideo eẽ
patrẽ pncipiũ filij.qꝛ genuit eũ.et patrẽ et ſiliũ eẽ pᷣnci
pium ſpũſſancti.quia ſpũſſanctus ꝓcedit vel datur ab
vtroq;. Ait em̃ ita. Si gignens ad id qð gignit pᷣnci⸗
pium eſt.pater ad filiũ pncipiũ eſt.qꝛ genuit eũ. Utrũ
autẽ ⁊ ad ſpm̃ſanctũ pᷣncipiũ ſit pater.quia dictũ ẽ de
patre ꝓcedit.nõ ꝑua queſtio eſt. Qðò ſi ita eſt.nõ iam
pncipiuʒ eius tantũ erit rei quã gignit vel facit.ſed et

Er bis colligit

ſeſu illa dixerit

Auerit᷑ que ſit
notio qua pat
⁊ filius dẽ pꝛin⸗

untir
Migit
glnſ
torint
⸗

Obenene
ſeanſe⸗
Agnit
ſtekencr
ſe Neboe⸗
gtonist0
uins ere⸗
piecktte
ſutideng
ſbiedce
Nitchatin
Antopun
llomort
Nulomop

8

q pꝛ eo eſt pꝛin
cipiuʒz filij q̊ pꝛzꝛ
generatione. ſ.
guto: 1. fecpiurini
— Sdot reee
na 2 diel Murſuena
filin nõ eſſe ab intenſ
initio. b ab ini⸗ lugi
tiali. inns
Peugſtg
edodetid
tadobzao.
blitatis,
fültergen
utueg
eltupuinl
pungſne
f Pſueanan
a Auboca
Mbaheye
Umluunſi
ſüdsſane
crotat
ficisvetr
nhinn.
ſmaon
mang
Mkeſtto
linduato
ſahrpiant
ſtuctin
ſoihkron
nantffts
neſchne
WMkt⸗

Aperit ex quo

en
ne. ic⸗
no bſts
1 A

8 pium pſone. ¶

tundo q tu ad vnitaté, Et ctum ad pꝛimus duo

naliter ſiue notionaliter. Scdo dato ꝙ eſſentialiter

e vel equiuoce.

ecie en vtrum de illis duobus mo⸗

dis accipiat᷑ vn equiuo

M. boc nomen pꝛincipiũ accipiatur notionaliter vi
detur ſic.Aug.v.de trini. Pater ad filiũ pꝛincipium

eſt.qꝛ genuit eũ.g idẽ impoꝛtat᷑ noie pꝛincipij qð no

mine generationis.g̊ tenet᷑ ꝑſonaliter ſiue notiona/

liter. Ite hoc viget rõne. quia vbicunq; eſt rõ ema/
nationis ⁊ oꝛiginis ibi eſt vna rõ pꝛincipij. Sed in
diuinis vere ⁊ ꝓpꝛie eſt rõ emanationis.& ibi vere ⁊

ꝓpꝛie eſt ratio pꝛincipij. er Panein gina

ſunt idem. ̊ vbi cadit rõ pꝛincipij eſt dicere pꝛimũ.⸗
vbi ẽ dicere pᷣmũ ẽ dicere pus. qꝛ ſuplatiuus pᷣſuppo
nit cõꝑatiuũ. ⁊ vbi pꝛius ibi oſteriꝰ.g a pꝛimo vbi

eſt ratio pꝛincipij.ibi eſt rõ poſtcrioꝛis.ſed in diuinis

nullo mo recipit᷑ ꝙ vna perſona ſit gencihralta

nullo mõ ꝑſona eſt pꝛincipiũ ꝑſone.

nis ſunt ſine initio.& et ſine pꝛincipio.g pꝛincipium

naliter ſiue notionaliter. ¶ tẽ idẽ ẽ cauſa ⁊ pꝛinci/
Bnnre differens rõne.quia pꝛincipiũ dicit᷑ q;tũ ad
1

nõ dicit reſxectũ ꝑſone ad Esr nõ accipitur ꝑſo

eri. cauſa etũ ad eſſe.̊ ſi maioꝛis nobilitatis ẽ eſſe
qᷓ; fieri.ꝓpꝛius debet ibi accipi rõ cauſe qᷓ; pꝛincipij.ꝭ
nõ recipit᷑ ꝙ vna pſona ſit cauſa. ⁊ aliq ſit effectus.
nec debet ibi recipi intentio pꝛincipij. ¶ Itẽ deus
eſt alpha ⁊ o.pꝛincipium⁊ finis.⁊ vtrũq; eſt equalis

nobilitatis. Sed intentio finis ita dicit᷑ de deo eſſen

tialiter ꝙ nullo mõ pluraliter. deus eſt em̃ ita finis ¶ Ntrum boc nomen pꝛincipiũ cum

creature ꝙ nõ eſt finis ꝑſone. ergo fimiliter videtur

oꝛiginis venittatẽ. ⁊ non recipi nomina impoꝛtantia
imperfectionẽ vel diuerſitatẽ vel inequalitatẽ. Quo

niam ergo pꝛincipiñ ⁊ pꝛincipiatuʒ dicunt oꝛiginis

veritatem.ideo vtrũq; recipitur in diuinis.maxime

autẽ intentio pꝛincipij. Sed quoniã poſterius dicit
imperfectionẽ.eęt initiũ ſimiliter.quia dicit imperfe

ctam durationẽ ſcʒ inceptionẽ.⁊ intentio cauſe im/
poꝛtat diuerſitatẽ. quia cauſa eſt ad cuius eſſe ſequi
tur aliud.⁊ intentio finis inequalitatem.quia finis

melioꝛ eſt bis que ſunt ad fine.ideo nec intẽtio pꝛio
ris ⁊ poſterioꝛis.nec inicij ⁊ iniciati.nec cauſe ⁊ effe-

ctus. nec finis ⁊ eius qð eſt ad finẽ. recipitur in ꝑxnſo
na reſpectu pſone.ſed intentio ꝓdueentis ⁊ p ucti.

quia poſſibile eſt q; ꝓductus ſit ſumme perfectus et

equetur ꝓducenti.ideo recipitur in diuinis.ſimilit
pꝛincipium ſequitur

. ur pꝛius ⁊ ad pꝛius poſterius.di/
cendum ꝙ ſicut dici

ſm Hyla.pater maioꝛ eſt filio

ꝰ ⁊ intẽtio pꝛineipij.i n illud quod obijcitur ꝙ ad

2D euidentia eoꝝ que dicunt in p̈fenti diſt.
puo querunt᷑ de hoc noie pꝛincipiũ. Pꝛimo
gquerit᷑ de ipo q;tum ad multiplicitatẽ. Se/

runtur. Pꝛimo ſuppoſito ꝙ hboc nomen pꝛincipiuʒ
accipiat᷑ eſſentialiter. querit᷑ vtruʒ poſſit accipi ꝑſo/

eEl ckin aratu
ris idẽ eſt pꝛincipiũ ⁊ initiũ ſicut pʒ ꝑ phᷣm. vbi nõ5
recipitur initiũ.nec pꝛincipiũ.ſed oẽs ꝑſone in diui

ꝙ ita pꝛincipium creature ꝙ nullo modo ſit pꝛinci⸗
dicendũ ꝙ in diuinis eſt vera oꝛi
go ſiue emanatio.non tm̃ vera ſed etiã completiſti/
ma.Ad hoc autẽ ꝙ ſit ꝑfectiſſima neceſte eſt q ema
nans habeat cum ꝓducente equalitatẽ omnimodã
ac vnitatẽ in ſubſtantia. quia nihil poteſt equari deo
niſi deus. ſi ergo emanatio ⁊ oꝛigo debet expꝛimi cõ/
uenienter ⁊ catholice. debent recipi nomina dicẽtia

è

nec tatnẽ flius minoꝛ quia ſonat in imperfectione,
hoc quod eſt minoꝛ. ideo qᷓuis recipitur ꝙ pater ſit
pꝛioꝛ filio.quia ille eſt ab illo.nõ econuerſo. non ta⸗

men recipitur ꝙ iſte poſterioꝛ. Attamen nec rõ pꝛio/

ris omnino recipitur ꝓpꝛie. quia cum in diuinis ſit

oꝛdo ⁊ oꝛi u 0
nec eſt niſi ſolu ratione oꝛiginis. Quonia ergo pꝛin⸗

. „

go. ꝓpꝛius eſt oꝛigo. et minus ꝓpꝛie oꝛdo.

dinem.ideo ſimpliciter recipitur intentio pꝛincipij.

7

Intentio vero
natione. Intentio auteʒ pꝛincipij put pꝛiuat ante⸗

rius. ꝓpꝛijſſime recipitur in deo. maxime qtum ad
ꝑſonã patris.⁊ ideo nõ ſequitur q; ita ꝓpꝛie dicatur

Paus tantũ dicet reſpectũ ad poſterius.¶ Ad illð
quo⸗

obijcitur de initio. dicendũ q; initium vno mo

o vero pꝛioꝛis minus ꝗꝓpꝛie ⁊ cum determi

10

xo accipitur large ad pꝛincipium eſſendi ⁊ durandi.

Alio modo ꝓpꝛie ad pꝛincipiũ durandi. vt illud di/
catur habere initiũ qd incipit eſſe. Pꝛimo moto po

teſt accipi in diuinis ⁊ ſic accipit Nyla.in litera.ſe/

uaundo vero modo nõ pᷣt. ⁊ ſic non equiualet pꝛinci⸗
Ad illud quod obijcit᷑ de cauſa ꝙ idem ẽ qd 11
pium ⁊ cauſa.⁊ hoc eſt quia ꝓductũ differt a pdu/
cente.⁊ ideo põt dici effectus eius.⁊ iſtud poteſt dici

pꝛincipium. dicendũ ꝙ in creaturis idem eſt pꝛinci/

.

cauſa. ⁊ in idem concurrit intentio cauſe ⁊ pꝛincipij

⁊ ſimiliter nomen.ſed nõ ita in diuinis.quia ibi põt
eſſe vnius ſubſtatie ꝓducens cum ꝓducto. ido nõ
d illud qð obijcitur de fine iam pa/ 12
nis quantum eſt de ſe dicit erceſfum
bonitatis reſpectu eius qd eſt ad finem.nõ ſic pꝛinci

valet illud.
tet rñſio.quia fi

pium reſpectu eius quod eſt ex illo. ⁊ ideo deus non

põt eſſe finis niſi creature inequalis. poteſt tamen

eſſe ⁊ eſt pꝛincipium pſone omnino cqualis.et ideo

„ 8

vna perſona non eſt ſinis alterius. eſt tamen pꝛinci

uoce. Et q vniuoce videtur. Baſilius dicit filio
dei accipere cum creaturis eſt cõmune.ſed habere ꝓ

tialiter et notionaliter. dicatur vniuoce vel equi/

eſſentiã ꝗpꝛium. ſi igitur cõmune eſt accipere.ergo ?

dare ⁊ ſi hoc. cum penes boc accipiatur ratio pꝛinci
pij reſpectu filij ⁊ reſpectu creature. videtur ꝙ dica/

cur vniuoce. ¶ tẽ ſic differt pꝛincipium eſſfentiali⸗

ter dictum ⁊ notionaliter.ſicut ſapientia et ſapien⸗

tia genita. ſed nõ dicitur equiuoce ſapientia ſic ⁊ ſi·

ergo ⁊c. ¶ Itẽ nihil dicik multipliciter ex hoc ꝙ dici

tur de genere et de ſpecie. ſiue ex hoc ꝙ habet vnum

ſuppoſitũ et plura.⁊ quia multiplicitas reſj picit ſigni

ficationes diuerſas non ſuppoſita. ſed pꝛincipium

eſſentialiter dictu eſt in plus. et pluribus cõuenit q
notionaliter. et ouenit eiſdem ipis.ᷣ ergo nõ dicitur
ẽꝙ nõ dicat᷑ analo⸗
gia ibi eſt pꝛius 1 ppoſte
rius. in diuinis nõ eſt pᷣus et poſterius.̈nec ana/

multipliciter ſed vniuoce.
gice videt᷑.quia vbi eſt anal

logia.Et iterñ q; nec equiuoce.Quia vbi ẽ cquiuo⸗

catio ibi eſt diuerſitas ſignificatõis.ſed ſona 7 ccẽn
Sed ↄtra

tia nõ ſunt diuerſa. & nec põt equiuoce.
ꝙ dicatur multipliciter videt᷑ pꝛimo ꝑ magiſtrum
in litera qui dicit. ꝙ boc nomen pꝛincipium multi⸗
plicem facit intelligentiam. ergo dicit᷑ multipliciter.

¶ Item hocipᷣm videtur ratione.qꝛ iſti actus gene

rare.ſpirare.creare.ſunt ipſius pꝛincipij.ſᷣm q; diffe
renter accipitur.ſed nõ eſt vynam cõmunẽ rationem
y 4

inuenire ad iſtos actus.ergo nec ad pꝛincipiũ quod

12

—

dicit reſpectũ ſic differentt. ¶ Itẽ regula eſt pbilo⸗
ſophi ꝙ ſi aliqͥd in vna ſui acceptione habet vnum
ſuppoſitũ.⁊ in alia aliud.dicit᷑ multipliciter.ſᷣ pꝛin/
cipium eſſentialiter dicit᷑ reſpectu creati.⁊ notiona
liter reſpectu increati.̊ multipliciter ſic ⁊ ſic. ¶ Itẽ
pꝛincipiũ eſſentialiter dictũ dicit᷑ tpaliter. notionali
ter dictũ eternaliter.ſed nibil eſt cmune vniuocum
eterno ⁊ tꝑali.g& ⁊c. dm ꝙ nomẽ accipi diffe
renter in diuinis põt eſſe tripliciter. Aut q;tũ ad ſup
poſitũ.aut q;tũ ad ſignificatũ.aut q;tuʒ ad connota/
tum. Pꝛimo mõ accipit᷑ differenter boc nomen deꝰ.
quia cum dicit᷑ deus eſt eternitas.⁊ deus generat.in
pꝛima ſtat ꝓ natura. in ſcda ꝓ ꝑſona.⁊ illud nõ in/
ducit aliquã multiplicitatez. Alio mõ contingit tm̃
differenter accipi qᷓ;tũ ad ſignificatũ.ſᷣm ꝙ ipᷣe termi
nus in vna ſui acceptione ſignificat eſſentia.in alia
pſonã.ſicut hoc nomen pater ꝓut dicit᷑ deus pater
filij. et ꝓut dicit᷑ pater nr.⁊ hoc inducit equiuocatio
nem.quia eſt diuerſitas ſignificationis nõ in re ipſa

ſed in ſignificando. Lercio mõ contingit differenter
accipi rone connotati.vtpote hoc nomen pꝛincipiũ
dictũ eſſentialiter connotat effectũ.dictũ pſonaliter

nibil connotat creatũ.⁊ illud inducit multiplicitatẽ

m analogiam nõ ſᷣm equiuocationẽ᷑. Scᷣm analo

giam quidẽ.quia accipit᷑ ꝓ diuerſis ſiue diuerſa im/

poꝛtat que nõ habent niſi vnitatẽ ꝓpoꝛtionis.⁊ ideo

neceſſario opoꝛtet ꝙ incidat ibi analogia. ſʒ nõ equi

uocatio.quia equiuocatio habet plures inſtitutio/
nes. ⁊ determinate accipit᷑ ꝓ qualibet.ſicut patet in

boc noie canis.ſed nõ ſic ſe habet hboc nomen pꝛinci
pium. Mam pꝛincipiũ de ſua impoſitione impoſitũ

eſt ab actu pꝛoducendi.non creandi nec generandi.

Ande ſicut ꝓducere de pꝛoductione filij ⁊ creature

nõ dicit᷑ equiuoce ſed analogice.ita ⁊ hoc nomẽ pᷣn/

cipium ſᷣm has tres accipit᷑ cõparationes different᷑

Concedo ergo q ibi ẽ multiplicitas quedã.quis nõ

ſit multiplicitas ſimpliciter ſicut equiuocationis ꝓ
pꝛie dicte c concedende ſunt rõnes ad boc.quia nõ
cõcludunt ꝙ ſit ibi equiuocatio vera.Lñ illud vᷣbũ
philoſopbi intelligi᷑ qñ nomen habet diuerſa oppo

ſita.que nõ vniunt᷑ in aliquo nec vniuoce nec analo

gice qð ſit illi termino oppoſitũ.ſy pꝛimo ⁊ per ſe oꝑ

ponunt᷑.nõ ſic autẽ eſt in ꝓpoſito.quia pꝛincipiũ nõ

dicit᷑ pꝛimo ad filiũ vel ad creaturã.ſʒ ad hoc qð eſt

pꝓductũ ſiue pꝛincipiatũ.⁊ quidẽ di
13

1

dẽ dicit de filio ⁊ crea
tura ꝙ;uis no vniuoce ſed analogice.¶ Ad illud qð
obijcitur de baſilio dom qꝙ baſilius accipit cõmune

pꝓ analogo.qð eſt mediũ inter pure vniuocũ ⁊ equi⸗

14

nocum. ¶Miq illud qð obijcit᷑ de ſapia ⁊ ſapia nata

duᷣm ꝙ nõ eſt ſimile.qꝛ ibi non cſt diuerſificatio niſi

15

ſolũ q?tũ ad ſuppoſitu. hic aũt eſt q;tũ ad cõnotatũ.
⁊ hoc pʒ ſeques. Ad illud qdð obẽ vltimo qꝙ; non
cadit pꝛius ibi ⁊c.doõm ꝙ qᷓ;uis nõ cadat ibi pꝛius ⁊
poſterius in ſe.cadit tñ reſpectu effectus.qꝛ in com/
paratione ad effectũ accipit᷑ analogia.Oꝛ autem di⸗
citur ꝙ nõ eſt ibi diuerſitas.dom q veꝝ eſt in re.tñ
in ſignificando ⁊ intelligẽdo aliud ẽ intelligere eſſen
tiam. aliud intelligere ꝑſonã.ita et dicere.ac ꝑ hoc ⁊
ſignificare.⁊ ideo q;uis nõ ſit diuerſitas a ꝑte rei ab⸗
ſolute. nihilomin? pᷣt eſſe a ꝑpte ſignificationis.

—
7

nſequenter eſt queſtio de ſcdo articulo ſcʒ de
nitate huiꝰ nois pꝛincipiũ.⁊ circa hoc q̃runt᷑
imo querit᷑ vtrũ pꝛ ⁊ filius poſſunt dici vnũ

pꝛiucipiũ ſpũſſancti. Scdo vtrũ pñt dici vnus ſpirꝗ
toꝛ vel idem pꝛincipiũ ſpũſſanciti.
((MAueſtio.. 7—
poſt unt dici vnuʒ pꝛincipiũ ſpũffancti. videt᷑ in
Fa vbi dicit᷑.fatendũ eſt patrẽ ⁊ filiũ vnũ pꝛincipiũ
eſſe ſpũſſancti. e rõne videt᷑.quia vnius pꝛinci
piati vnũ eſt pꝛincipiũ in vno genere.ſed ſpũſſanctꝰ
vnus eſt. &H babet vnũ pꝛincipin. ſi immediate ⁊ p-
fecte eſt a patre ⁊ filio.ſunt ergo pater ⁊ filius vnus
pꝛincipiũ. ¶ Itẽ pater ⁊ filius ſpirant. aut ergo vna
potentia aut duabus.Conſtat ꝙ vna.quia cñ in eis
eſt vna eſſentia. eſt ⁊ vna potentia.̊ cum ipſi dican
tur eſſe pꝛincipiũ rõne potentie.⁊ vna ſit potẽtia in
patre ⁊ filio. patet ⁊c. Ite ſut tres pſone vnica
creatione creant.ita due vnica ſpiratione ſpirant.ſʒ
tres quia vnica creatione creant ſunt vnum pꝛinci-
pium creature.ergo due vnũ pꝛincipium ſpũffancti.
ntra.cum dicit᷑ ſunt vnũ pꝛincipiũ ſpuffancti.
aut vnũ dicit vnitatẽ eſſentie.aut vnitatẽ ꝑſone.aut

notionig. Mon eſſentie.quia tunc ſpũſſanctus effet

pꝛincipiũ ſpũſſancti. Hon ꝑſone.quia tunc pater et
filius eſſent vna ꝑſona.g notionis. Sed cõtra.ſi pꝛ
⁊ filiꝰ ꝓpter vnitatẽ notionis dicunt᷑ vnũ pꝛincipiñ.
ergo ab oppoſitis pater Er gluralitat notionis
põt dici plura pꝛincipia.

t. ura pꝛincipia. Itẽ ſi pater eſt pꝛincipiũ
ſpũſſancti ⁊ filius pꝛincipin.⁊ hoc pꝛincipiũ non eſt
illud. ergo duo pꝛincipia. ¶ Itẽ pater ⁊ filius ſunt
vnũ pꝛincipiũ.ergo vnũ Raneg eſt pater ⁊ filius.

⁊ ſi hoc.ergo pater eſt filius.¶ Itẽ ſi vnũ ſunt pꝛin⸗
cipium. aut vnũ qð eſt pater. aut vnũ qdð nõ eſt pa⸗
ter. Si vnũ qʒ eſt pꝛ.ergo pꝛ ⁊ filius ſunt pater. Si

vnũ qò nõ cſt pꝛ.ergo pꝛincipiũ ſpũſſancti nõ eſt pꝛ.

ergo pater nõ eſt pᷣncipiũ ſpuᷣſſancti. ¶ . dicendũ
ꝙ oẽs iſtã concedunt pater ⁊ filius ſunt pꝛincipiuʒ
ſpũfſancti.qm̃ Aug.iſtã ꝓponit ⁊ dicit.ſed in modo
intelligendi diuerſificantur. Nam quidam dicunt
ꝙ boc nomen pꝛincipiũ nõ dicit ibi eſſentia.nec no⸗
tionem.nec gerſonã.ſed dicit conuenientiã duarum

perſonarum in vnica notione. Et dicunt. ſicut hoc

nomen trinus ſpecialiter eſt impoſitum ad inſinuan
dum trinitatẽ ſuppoſitorum.vt conueniunt in vni⸗
tate nature.ſic in ꝓpoſito dicuntur ſe habere. Sed
tamen cum non ſit facile buiuſmodi poſitioneʒ ſiue
tranſlationem ex virtute vocabuli accipere. bec poſi
tio nullam dinoſcitur habere firmitatẽ. Et ideo fue
runt alij qui dixerunt ꝙ boc nomen pꝛincipium im
poꝛtat notionẽ in adiacentia.⁊ eſt nomen adiectiue

tentum.⁊ ideo hoc adiectiuũ nominis numeraleq

eſt vnum.cadit a ratione nominis ⁊ tenetur aduer⸗
bialit.vt ſit ſenſus.pater ⁊ filius ſunt vnum pꝛinci/
pium.i.vno modo ꝓducunt ſiue ſpirant ſpiſanctũ
Sed q̃niã hoc nomen pꝛincipiũ de ſua impoſitione
eſt nomẽ ſubſtantiuũ.vt pʒ.nõ videturadhuc oſi⸗
tio iſta rõnabil.Et ideo fuerunt tercij qui dixerũt q;
hoc nomẽ pᷣncipiũ qᷓ;tũ eſt de ſe ſtat ꝓ eſſentia.⁊ con
uenit ipᷣm ꝑ additionẽ trabi ad perſonã.⁊ cum dicit
pater eſt pꝛin cipiũ filij.trahitur ad ꝑſonam patris.
quãdo vero dicit᷑ pater ⁊ filius ſunt vnũ pꝛincipiuʒ
ſpũſſancti ſtat ꝓ eſſentia vcl natura.inq;'tum tamẽ
eſt in duabꝰnaturis.⁊ illud videt᷑ ↄſonare Anvᷣbel.
dicenti ꝙ pater ⁊ filius ſpirant inqtuʒ vterq; idem
deus. Et dicunt ꝙ vnũ dicit vnitatẽ circa bunc ter/
minum pꝛincipiũ non perſone ſed eſſentie vel natu⸗
re vt eſt in duabus perſonis. Sed qm̃ Auguſtinus

☛

6

dietvnkrr
aturetry

18 tatea;

Güghoel
ſorſcaig
lud on
lanſocauſa
Nlhopiiiun
1 Reptnii
ſemaut ſup
lppoſtu
ſſſgrit
1lnboc⸗

Seſienrdan
Gnonneet
buzfchatio⸗
nbileen
ſoo rilen
Nocarpen
locßin
ſihüͤſcnia
Pnecdai
ldotpnit

fidatcoan

ſfinnsf
napfifi
ade
Nutkesdn

icgef
taiſcit
mngſeu
tuniife
Pichidn
chign
Ginz
tutine
ſhiſn
cboenn
Riſſnt
ain

N

raſe

. W
Whſi
gyen
nat
A
emühin
nbſinti
daſruegn
6
minnan
antiſ
dani r 7.
Drncint
Wanngit⸗
hihiiggit
rtüshn ,
οαοαα
iminii⸗
n MKN8
voman e
noninsn
ninsoli
lusr
tinrhinriint
r

=
inndt

mum
nmimndn
G enhin
tiſuc
niinnn
heude
e
tüinh
nutilin
ant
in

18 mate. ⁊ pʒ ex pdictis. Ad illud qð ob oſtme
dũ q; hoc pꝛincipiũ nõ eſt illud demõſtrato pꝛe ⁊ fi
lio rñderi ppᷣt duplłr. Pꝛimo ꝙ nõ poteſt dici boc et

21 ergo pꝛ eſt filiꝰ.

videtur dicere pꝛincipiuʒ dicetum de patre et filio
dicat notionẽ ↄmunẽ.ſimiliter męr̃ dicit vltimo ca.
dicit vnitatem notionis.⁊ pꝛincipium impoꝛtat
relationem.⁊ eſſentialiter non refertur. ido nec iſte

modus eſt adbuc omnino cõueniens. licet ſit aliſs

pꝛobabilior. Et ideo eſt quartus modus dicendi.
ꝙ hoc nomen pꝛincipiũ ſtat ꝓ notione.non tamen

in comꝑatione ad ſuppoſitũ.ſᷣ ad naturã ⁊ vim ſpi

ratiuãꝗ.⁊ vnũ ĩpoꝛtat vnitatẽ circa ipᷣm ſᷣm ꝙ ↄpetit
eiꝰ acceptõi.Et H̊ pʒ ſic. Cũ em̃ pꝛ ⁊ filiꝰ ſpirãt ſpm̃
ſanctũ inq;tũ vnꝰ deꝰimpꝛoceſnbilis.⁊ inqtũ vnus
deus fit in eis volũtatis vnitas.inqtũ impꝛoceſſibil
fit volũtatis vna fecũditas. ⁊ vna fecunditas dicat
vnitatẽ pꝛincipij.dm ꝙ ſine diſtinctõe ↄcedendũ ẽ

17 pꝛ et filiꝰ ſunt vnũ pꝛincipiũ ſpũſſcti. Et ad illud
qdð q̃nit᷑ quã vnitatẽ dicat hoc ꝙ eſt vnũ circa pᷣnci
piũ.ddm ꝙ cũ hoc nomẽ pꝛincipiũ de pluribꝰſim ul
dicat. nõ pᷣt ſtare ꝓ ꝑſona.⁊ cũ iteꝝ dicat reſtectum
ad ꝑſonã.nõ pᷣt ſtare 5 eẽntia. neceſſeẽ ꝙ ſtet pꝛo
ilius ſunt vnũ pꝛincipiũ. vnũ

notione.cñ g dẽ pꝛ et filius ſunt vnũ ꝑ u. v
dicit vnitatẽ notionis.in cõꝑatione tñ ad vnitatem
nature et vis ſpiratiuc. ſicut patebit in alio ꝓbleu/
dillud qð obijcit᷑ poſtmo

illud.qꝛ ꝑ regula nõ cadit diſtinctio niſi vbi eſt ex di
uerſis cauſis vnio.qm̃ igit᷑ vnio oimoda ẽ in cõione

pꝛincipij.ita ꝙ nõ multiplicet᷑.iõ nõ eſt ibi hoc ⁊ ill
19 Alit᷑ pt dici ꝙ cũ dꝛ hoc ⁊ illud.aut demonſtrat foꝛ/

mam. aut ſuppoſitũ.aut vtrũq;. Si foꝛmã falſa eſt.

Si ſuppoſitũ vel vtrũq;.vera ẽ rõne ſuppoſiti.et iõ
nõ ſequit᷑ ꝙ duo.qꝛ foꝛma nõ multiplicat᷑. Silr põt
⁊0 argui in hoc noie deus.¶ Ad duo ſequentia rũdent

qdã ꝙ hoc nomẽ brinehpiſ nõ pᷣt ſubijci.nec ad ipᷣm
pt fieri relatio.qꝛ tene

—⁵ —

nihil ẽ.qꝛ nõ pᷣt pdicari.⁊ iteꝝ inuẽtio dʒ hꝛe rõnẽ. et
nos videm?ꝙ p̃t fieri relatio.vt ſi dicat᷑. In pꝛinci⸗
pio erat verbum.in q̊ͥ pꝛincipio erat ſpus.qꝛ non in
alio erat ſᷣ in eodẽ. Etiã põt ſubijci. qꝛ ſi pꝛ eſt pꝛinci/

piñ ſpũſt. cti.a ſimplici ↄuerſa. pᷣncipiũ ſpũſcti eſt pꝛ.
Pꝛopt qð aliter rñdendũ ẽ qꝛ cũ dꝛ vnũ ꝛincipiũ.
vnũ dicit vnitatẽ notionis q̃ cõis ẽ duobꝰ.⁊ qꝛ vni

tatẽ dicit cõem.ido ẽ hic ↄñs.vnũ pꝛincipiũ ſpũſſcti

eſt filiꝰ ⁊ pꝛ. filiꝰẽ pꝛ.ſicut hic vnꝰdeus ẽ pꝛ ⁊ filius.
d vltimũ qdð obẽ aut vnũ qð eſt
pꝛẽ c. dm ꝙ qꝛ vnũ dicit cõem ſpirationeʒ vt eſt in
pluribꝰ.ido nõ ↄtingit diuidere aut vnũ qð eſt pat.

aut vnũ ꝙ nõ eſt pꝛ. vt ſi dicat᷑.om̃is hõ eſt aial. aut
aial qdð eſt albũ.aut aial qd nõ eſt albũ.neutrũ ẽ da/

ri. qꝛ aial cõiter ſtat ꝓ aiali albo ⁊ nõ albo.ita ; pꝛo

vtroq; ſimul reddit locutionẽ verã. Silr in ꝓpoſito
pꝛincipiũ ſtat ꝓ pꝛincipio qd eſt pꝛ ⁊ qʒ ẽ filius.⁊ iõ
nõ licet ibi diuidere ⁊ deſcendere.imo eſt ibi figura
dictionis ex mutatione ſuppoſitionis ⁊c̃. H
¶ ANtrũ ſint iſte ↄvccdende prẽ ⁊ filius ſunt vnus ſpira⸗

toꝛ vel ſunt idẽ pꝛincipiũ ſpũſſcti.Et q hec ſit conce

denda.ſunt vn⸗ ſpiratoꝛ.videt᷑.quia pꝛ ⁊ filius non

ſunt vnũ pꝛincipiũ niſi qꝛ ſpirant vnica ſpiratione.
Scñ hoc nomẽ ſpiratoꝛ impoꝛtet ipᷣam ſpirationem
pa.⁊ fiſunt vnꝰſpiratoꝛ. tẽ quia pꝛ ⁊ filius vni/
creatone ceant.nõ tm̃ dicunt vnũ pꝛincipiũ crea

adiectiue. Sʒ illud nihil eſt.
qꝛ nomẽ eſt ſubſtantiuũ. pᷣt ſubijci ⁊ pdicari.et ad

euʒ relatio fieri.Et ſi dicant ꝙ ad boc inuentũ ẽ.ill ratio. In concreti

—

ture ſed etiã vnus creatoꝛ. cñ ſily vnica ſpiratione

ſpirant. ſunt vnus ſpiratoꝛ. Wr ꝙ ſint idẽ pꝛinci/
pium videt᷑qꝛ vnitas nõ multiplicata facit idẽpti⸗

tatem oimodãa.ſed pater a filius ſunt vnũ pꝛincipi’ũ

ſpũſſcti. ita ꝙ vnitas pꝛincipij nullo mõ multiplica

⁷

tur. ſunt idẽ pꝛincipiũ. ¶ Itẽ hec eſt vera pẽ ⁊ filiꝰ
ſed idẽ impoꝛtat᷑ hoc nomie

eadẽ ſpiratione ſpirant

pꝛiucipiũ qd hoc noĩe ſpiratio.ᷓ ab equipollenti pzʒ

T filius ſunt idẽ pꝛincipiũ.
ſpirat equipollent. & ſicut vnus ſpiratoꝛ. g vnus et
qui ſpirat. ſed hec ẽ falſa vnus ſpirat. quia nõ vnus
ſed duo ſunt qͥ ſpirant. ⁊c̃. ¶ Itẽ ſpiratoꝛ impoꝛ⸗
tat ipſam ſpirationẽ in concretione ad ſuppoſitum.
aut ergo illud eſt eſſentia.aut pſona. Mon eſr. entia.

ergo perſona. ergo ſi pater ⁊ filius ſunt vnus ſpira/

o⸗. ſunt vna pſona vel ypoſtaſis. ¶Itẽ ꝙ n on ſit
concedendũ ꝙ ſint idem pꝛincipium videt᷑. Si em̃

Contra. ſpiratoꝛ ⁊ qui

ſunt idẽ pꝛincipiũ ſunt ide. ſed bec eſt falſa pater

⁊ filius ſunt idẽ.ergo et pꝛima eſt falſa. Oꝛ autẽ ſcqᷓ/
tur manifeſtũ eſt. bene ſequit᷑ ſunt idẽ animal. engo
id em. Oꝛ iterũ hec ſit falſa ſunt idẽ patet.quia
diſtincti. nõ ſunt idẽ. ¶ Iẽ boc ꝙ eſt idẽ eſt pno⸗
men relatiuũ.ergo cũ ꝓnomen certã deſignet perſo
nam. ⁊ relatiuũ ſit notans idemptitatẽ.in eo p quo
refert ſignificat idemptitatẽ in ſi uppoſito. ſe ed illu

nõ eſt eſſentia ſed ꝑſona.ergo ſiguificat ſint eadẽ

pſona.q cũ ſit falſum. reſtat ꝙ illa locutio ſit falſa.

E. dm ꝙ hec locutio pater ⁊ filius ſunt vnum
pꝛincipiũ ſpuſſancti ſimpliciter recipit᷑. bec autẽ pa

2

ter ⁊ filius ſunt vnus ſpiratoꝛ non recipit᷑⁊ bec ſi-
militer nõ admittitur. pater ⁊ filius ſunt idẽ pꝛinci/

pium.quis em̃ videant᷑ equipollere illi.non tamen

equipollent. Differẽti cm̃ modo in his locutionibꝰ
ſpirationis notio ſi ignificat᷑. Pꝛopter qd notanduʒ

ꝙ notio põt ſignifi
cretione vt ſi dieat᷑ pꝛincipiũ vcl ſpira
toꝛ. In ↄcretione autẽ ꝓvteſt ſignificari vel in com/

paratione ad ſubiectũ in rõne ſuppoſiti. vel in cõpa

ratione ad ſubiectũ in rone actiui.vel vtroq; modo
Significat᷑ ergo notio ſpirationis in cõcretione ad
ſubicctum in rõne ſuppoſiti ꝑ hoc nomen ſpiratoꝛ
qð eſt nomen verbale.⁊ quia ſuppoſitũ huius nois

eſt pſona. nõ vna pſona ſed duc. io dicimus duos
ſpiratoꝛes non vnu. Mec eſt ſimile de hoc qð eſt ce

atoꝛ.quia cum ſit nomen eſſentiale ſignificat in con
cretione ad ſubiectum quod eſt ſubſtantia. Et illud
eſt vnum in tribus.ſed notio ad perſonam que de ſe
multiplicatur non eſt vna in duabus. Significatur
etiam notio in comparatione ad ſubiectũ in ratio⸗
ne actiui.vt ꝑ hoc nomen pꝛincipium qð dicit oꝛigi
nem.⁊ quoniã ſubiectum agit ꝑ virtutẽ.⁊ virtus re
ſpicit naturam. cuʒ in patre ⁊ filio ſit vna natura et
vna virtus nõ multiplicata.per hoc nomen pꝛinci/
pium ſignificatur notio ſpirationis vt nullo modo
multiplicata.ideo dicimus pater et filius ſunt vnũ

pꝛincipium ſpirituſſancti. vt vnum dicat vnitatem

notionis. ⁊ vis ſpiratiue. et nature in ſpirantibus.
NHinc eſt ꝙ pater non dicit plura pꝛincipia liect plu
res habeat notiones.quia non habet diuerſas vi⸗

res et naturas.Significatur etiam in comparatio⸗

ne ad ſubiectum vt in ratione ſuppoſiti et actiui.cũ

dicit idem pꝛincipiũ. qim̃ ꝓnomen idẽ qð certã deſi⸗
derat ꝑſonq ſignificare.reſpicit ſuppoſitum ⁊ pꝛinci

znificari dupliciter. ſc in abſtractõne
vel in concretione. In abſtractione vt ſi dicatur ſpi

22

pium ſicut dictũ eſt.reſpicit ipᷣm vt actiuũ. ⁊ qñ ſup etiã babet vnũ ſuppoſitũ.⁊ ipᷣm eſt ſubſtantia.pat
poſitũ nõ eſt idẽ nec vnũ.ideo bec ẽ falſa pꝛ ⁊ filus eñm̃ nõ creat tanq; Paiũ ſubiectũ.ſcd ipᷣa ſubſtantia
ſunt idẽ pꝛincipium. NHec igit᷑ eſt vera pater ⁊ filus viuina que vnica eſt.ſed ſuppoſitũ ſpirationis non
ſunt vnn pꝛincipiũ. bec autẽ eſt falſa ſunt vnus ſpi · ppt eſſe ſubſtantia ſed ꝑſona. ideo nõ dicit᷑ ꝙ pater
ratoꝛ. Hec iterũ falſa.ſunt idẽ ꝛinegiß ſblſct ⁊ filius vnus ſnr ghinueoꝛ G Aaillaſ qð obijcitur 25 14
25 ⁊ ratio boꝝ oim patet ex pᷣdictis..A illud h widemptitas eſt vnitas non multiplicata. vom ꝙ L
obijcit᷑ pꝛimo ꝙ ſint vnũ pꝛincipin.quia vnica ſpi / illud nõ ſufficit.niſi ſit talis vnitas ꝙ nõ multiplice
ratione ſpirant. dm ꝙ bec nõ eſt tota rõ.ſed bec eſt tur nec compatiat᷑ ſecum pluralitatẽ ſuppoſitoꝛum
tota rõ. q; vnica ſpiratione. ⁊ vnica virtute.⁊ in vni quam excludit ydemptitas.⁊ quia vnitas pꝛincipij)
tate nature ſpirant eundẽ.⁊ pꝛincipium boc mõ im compatit᷑ pluralitatem perſonarũ.ideo patet illud.
poꝛtat illã notionẽ.⁊ ideo ſunt vnũ pꝛincipiũ.NHon Ad illud qð obijcit᷑ q eadem ſpiratione ſpirant. 26
ſic añt ſignificat᷑ illa notio ꝑ hoc nomẽ ſpiratoꝛ qʒ ẽ dm ꝙ non ſequit᷑ ex hoc ꝙ ſint vnꝰ ſpiratoꝛ.q;uis
nomẽ verbale ⁊ deſcendit a verbo qð cõcernit n⸗ em̃ eadẽ ſit notio.tamen ſuppoſitũ nõ eſt ilem. Et
poſitũ ꝑſonale. Spiratoꝛ em̃ dẽ ille qui ſpirat.⁊ ile cum dicit᷑ idẽ pꝛincipiũ.notat᷑ ydẽptitas in vtroq;.
24 eſt pſona. ¶ Ad illud qd obijcit᷑ de creatione iã ptʒ Cũ dicit᷑ eadẽ ſpiratione.notat᷑ ydẽptitas in altero
By.quia creatio non tm̃ habet vna virtute fieri.ſel ideo hec nõ ſequit᷑ ex illa.nec vna infert aliã.
Niſt. xxx. de hijs que pꝛopꝛie ⁊ tempoꝛaliter dicunt᷑ de deo.
AVnt em̃ quedã que ex tꝑe de deo dicunt᷑. Supꝛa egit męr̃ de relatiuis q̃ cõueniunt deo ꝓpꝛie ⁊ eterna

liter. Hic agit de his que cõueniunt deo ꝓpꝛie ⁊ tpaliter. Et hʒ hec ꝑs duas. In pꝛima mgf agit de re
latiuis qᷓ er tꝑe de deo dicunt᷑. In ſca de his q̃ pluribus ꝑſonis cõueniunt. ſed tñ appꝛopꝛiari pñt.
vt ſimilis ⁊ equalis.j.diſt. xxxj.pꝛeterea cõſiderari opoꝛtet.cũ tres ꝑſe- one. ¶Pꝛima ꝑs bʒ qtuoꝛ ꝑtes. In pꝛi
ma ofdit aliqua noia dici de deo er tꝑe exemplificans de pluribus. In ſecunda qꝛ exemplũ videbat᷑ incoue/
niens de hoc noie dñs.opponit ⁊ ſolnit.ibi.Sʒ hic aliqͥs diceret ꝙ nõ ex tꝑe. In tercia vᷣo quia dictũ videba
tur falſum ꝙ aliqͥd ex tꝑe diceret᷑ de deo.⁊ ideo mouet ⁊ ſoluit dubiũ.ibi.quõ 5 obtinebimꝰ nihil ᷣm accidẽs
In qrta vo ex pᷣdeterminatõe ſoluit quoddã dubiũ in pᷣcedentibꝰqſitũ.ibi. Nic pᷣt ſolui q ſuꝑius ꝓpoſita.
9 eatoꝛ dñs ⁊c̃.

M ANidetur ꝙ mgr fallte ¶ Oſtendit aliqua nomia dici de deo ex tꝑe ponens di xxx
dicat iſta noia deo ex exempla. a. “ Æℛ„* n
tpe couenire. quia do AVnt em̃ quedã q̃ ex tꝑe de deo dicunt᷑.eiq; tẽ S
1 mnih ve viat Woe . poꝛaliter cõueniũt ſine ſui mutatõe.⁊ relattue ſenenu
in deo ab cterno. cr-accidit creatuꝛis. vt creatoꝛ. dñs.refugiũ.datũ vel do a rirint
go ⁊c. Itẽ dñs vt di/¶ natũ ⁊ hmõi.De his Augꝰ. in.v.li.de tri.ait. Creatoꝛ Aug. nint
cit Ambꝛo.eſt nomẽ relatiue dr ad creaturã ſicut dñs ad ſeruũ.Itẽ nõ ali— iici.
nature. ſi natura eſt quẽ moueat ꝙ ſpũſſanctꝰcũ ſit coeternus patri ⁊ filio. “M Ngi
Lemna G dorminin, vr tñ aliqd ex tpe velun hocipm qs donaiii dinimmus. zunn
toꝛ obijcit. qꝛ non d Hã ſempiterne ſpũſſancteſt donũ.tpaliter aũt dona=⸗n heſtnen
lectoꝛ qꝛ actu legit. ſ tum.Et ſi dñs nõ dr niſi cũ habere incipit ſeruũ.etiam nne⸗

quia abilis ẽ ad legen iſta appellatio relatiua ex tꝑe eſt deo. Non em̃ ſempi/
dum. ſᷣ deus abilis ẽ terna creatura ẽ.cuiꝰille dñs ẽ.g̊ dñm eſſe ñ ſempinriu· ier⸗
ad creãdũ. c. Jux· habet.ne cogamur etiã creaturã ſempiternã dicere.gee.·

eledre ille ſempiterne nõ dñaret᷑.niſi etiã iſta ſempiterne fa⸗
coͤnotatione et vnde Mularet᷑. Sicut autẽ nõ põt eſſe ſeruus qui non habet

bñt rõnẽ cõnotandi. dũñm. ſic nec dñs qui nõ habet ſeruu.
cñ diuina eſſentia ſit ¶MQpponit cõtra exempla de hoc noie dñs.ꝙ nõ ex
pᷣncipale ſignificatũ. tue ſit dñs.qꝛ eſt dñs tꝑis qð nõ eſt ex tte. b

H'. dᷣm ꝙ quis di· ¶ Sed hic aliqs dicet ꝙ nõ ex tꝑe cõpetit deo hec appel

uina ceſſentia non ha- Iatio ã dicit᷑ dñs.auia nõ eſt tm dñs rerũ toe
beat vwerepern d lario dvici vfe aula nocſt imñ one rerd aucerthe te dnnnn
creaturã. tñ cõtingit Perunt.ſed etis illius rei que non cepit ex tꝑe.i.ipſius ſnp i
eaʒ intelligere ⁊ ſigni ”MM . Khnn
ſicare ꝑ modũ reſpe- “ e r
ctus.nec tñ intellectus ẽ vanꝰ ꝓpt᷑ ̊ ꝙ totã rõnẽ reſpectꝰrealis ponit in creatura. OQm̃ hmõi noia dicũt
reſpectũ a rnonunt Fuis ponaut eẽntieiõ dicunt᷑ ̃m exigentiã illiꝰreſpectꝰ. J9do itelligẽdũ ꝙ q̃dã dicũt iſa
reſpectũ ſolũ.vt dñs.q̃dã effectũ vt creatoꝛ ⁊ iuſtꝰ.⁊ vtraq; ſũt ſub duplici dꝛia.qꝛ aut ipoꝛtãt reſpectũ ad rẽ titian
pñ̃tẽ. aut ad rem futurã.ſiue ad rẽ in actu vel babitu. Pꝛimo mõ qꝛ ponũt creaturã in actu dicunt᷑ ſolũ cum ſtiedte
ceatura incipit.ſcdo mõ ab eterno. Scm ̊g ſi dñs ⁊ creatoꝛ ipoꝛtãt reſpectũ in actu ab eterno ñ pñt dici. Ufin
Si autẽ in habitu pñt.Cñ vſus cõis accipit bmõi noĩa vt cõnotãt in actu.⁊ iõ dicit Aug.ea dici cũ tꝑe.Qð neinetn
ergo dicit boetius intelligendũ ꝙ eſt poteſtas coercendi ſubditos habitos ſed non babendos. Quog dicit ſaneni
Ambꝛo.patet ꝙ nõ cogit. quia q́;uis imponat᷑ nature.tñ imponit᷑ a ꝓpꝛietate nature vt dicit reſpectum ad he ⸗

creaturas.⁊ ideo connotat quid creatũ.⁊ ſic patent oia.qꝛ ratio connotandi eſt modus ſigniſicandi.

ſurſn⸗ l n⸗ 4

üca
lttin
iſhii
hnmn

i
u
uun

Aug.

.
d etpis qð non cepit exthe. nin nõ erat ante tps q; in⸗ b Topis qd non c
cberet. Ettdeo nõ cepit eſſe dũs ex tpe. Ad qð dici fartber viaet B5
pot. qꝛ licet nõ ceperit ex tpe dñs eſſe tpis. cepit tamẽ ſal ernepaieet che
elſe dñs tpis. q; non ſemp fuit t̃s,. ? ipſius hois exte atle m niſtmrat tpc-.
cepit eſſe dñs. De hoc Aug.in eodẽ li.cõtinue ita ait. ⸗ om̃e tale cepit in t.
Quiſquis extiterit qui eternũ deuʒ ſolũ dicat.tꝑa vo poꝛe ⁊c̃. Si tu des in⸗
nõ eſſe eterna ꝓpter vanietatẽ mutabilitatẽ. tñ ĩa ſtantiamn in ppetuis.
tꝑa nõ in tpe eſſe cepiſſe.quia nõ erat tpᷣus anteqᷓ; tpa obicit nibu mag.
inciperent.et ideo nõ in tpꝑe acciderit deo vt dñs eſſet. nahie een .
quia ipſoꝝ tpm dñs erat.que vtiq; nõ in tꝑe eſſe cepbe c. Itẽ ſi tᷣus no?æꝝ

c

dinem oñdit
pᷣt deus dici q

ante nõ diceba
tur ſine ſui mu/
tatione vt nũ/
mus dẽ pᷣciũ.

Oꝛ deꝰ dĩ refu

giũ relatiue et
ex tꝑe ſinc ſui
mutatione.

Oꝛ pr dicit᷑ re
latiue.

runt.quid reſpondebit de homine qᷣ in tꝑe factus eſt.
cuiꝰ vtiq; dñs nõ erat anteqᷓ; eſſet? Certe vt dñs hoĩs

eſſet ex tꝑe accidit deo.⁊ vt oĩs amoueat᷑ cõtrouerſia.

certe vt tuus dñs eſſet vel meus qui modo eẽ cepimꝰ.

ex tempoꝛe habuu6+t.. .
¶ Mouet dubiũ ⁊ ſoluit quõ aliqᷣd ex tempoꝛe dicat᷑
de deo. c

Qauõ g obtinebimnihil ſm accidens dici de deo. niſi

qꝛ ip̃ᷣivus nature nihil accidit quo mutet᷑.vt ea ſint acci

dentia relatiua q̃ cum aliq̃ mutatione reꝝ de qbus di

cunt᷑ accidũt.ſicut amicus relatiue dr̃. Non em amicꝰ
eẽ incipit.niſi cũ amare ceꝑit.Fit g̊ aliq̃ mutatio volũ
tatis vt amicus dicat᷑. Nũmꝰ vo cuʒ dr pciũ.relatiue
dr̃.nec tñ mutatꝰ ẽ cũ eſſe ceperit pᷣciũ.nec cũ dr pignꝰ

2 hmõi. (Si Snũmus pᷣt nulla ſui mutatione totiẽs

dici relatiue.vt neq; cũ incipit dici.neq; cũ deſinit. ali⸗

qd in eius natura vel foꝛma qᷓ nümus ẽ mutatõis fiat.
Into facilius de illa incõmutabili dei ſba debemꝰacci⸗
pere ꝙ ita dicat᷑ relatiue aliqͥd ad creaturã. vel q́;uis

tꝑaliter incipiat dici.non tñ ipſi ſe dei accidiſſe aliqᷣd

intelligat᷑. ſ illi creature ad qu dr q̃liter etiã refugiũ

noſtꝝ dr. Refugiũ em̃ noſtꝝ dr deus relatiue.ad nos

eñ̃ refert᷑.⁊ tüc refugiũ noſtꝝ fit cũ ad eũ refugimus.
Nundqd tũc fit aliqd in eiꝰnatura qð anteq; refugere/
mus ad eũ nõ erat: In nobis fit aliq̃ mutatio. qad

eũ refugiendo efficimur melioꝛes. In illo autẽ nulla.

Sic ⁊ pat noſter eſſe incipit.cũ ꝑ eius gratiã regenera

mur.qui dedit nobis poteſtatẽ filios dei fieri. Subſtã

tia ergo noſtra mutat᷑ m melius cũ filij eius efficeimur.
Similit ⁊ ille pat noſter eſſe incipit.ſ nulla ſue cõomu⸗
tatione ſbᷣe. O ergo tꝑaliter dici incipit dñs.quod an

tea nõ dicebat᷑. manifeſtũ eſt relatiue dici. non tñ ſᷣm

Summatim pᷣ
dictoꝝ intelli/
gẽtis pſtringit.

abſolutũ.s pdicat oꝛdinẽ ad alten. oꝛdo aũt reſpicit diſpõnẽ oꝛdinatonꝝ. Quedã igitu

vtruq; ẽ in potẽtia. ⁊ tũc rlatio introducit᷑ ꝑ mutationẽ factã in vtroq;.Quedã ſunt
ntũ ẽ de ſe in actu ẽ. alteꝝn in potẽtia. ſicut pʒ de e nd ẽ actu albus.actu
tendit ſilitudo. ⁊ iõ altero de nõ albo facto albo fit pfecta ſi

H accidens dei ꝙ aliquid ei acciderit. ſed plane m acci/
dens eius ad qðò dici aliqͥd deus incipit relatiue. Ex

his apte oſtendit᷑.ꝙ quedã de deo tpaliter dicunt᷑ re/
latiue ad creaturas ſine mutatione deitatis. ᷣ nõ ſine

incepit in tꝑe. cepꝛit
extra tpᷣs.& fuit tᷣus
extra om̃e tpᷣs.R.di 2
ccndũ.qꝙ qᷓ;tũ ad pũn’gs

ptinet.qꝛ de initio tẽ/

poꝛis debet dici in ſc/

cundo. differt incipe

ex tꝑe.⁊ in tꝑe.⁊ cum
tpꝑe.Quia ex dicit oꝛ⸗
dinẽ.⁊ ita pſupponit
tpᷣs tanq́; anterius.?
ido nihil cepit ex tpe
niſi qd ſeq̃t ts. In
tpe dicit tpis exiſten-
tiam.ſ̊ tpᷣs nõ fuit in
ſui initio cũ ſit ſucceſ⸗
ſiuũ. ideoq; ſunt cq̃⸗
lis duratõnis.cũ tpe
nõ ceperũt.nec ex tꝑe
nec in tꝑe.ſ cũ tꝑe.i.
cũ tps cepit.Si q̃ras

quõ tp̃s cepit. bꝛeui᷑
dom q nullo pᷣdicto⸗

rum modoꝝ. ſʒ cepit
in ſui pncipio.⁊ ideo
nõ cepit extra tẽpus.
¶ Ad illud qd obẽ q
tꝑe mẽſurat᷑ tpale.
dʒ.qꝙ tꝑale qdð extol-

lit᷑ a tpe. mẽſurat᷑ ꝛi

cipit a tꝑe. ſed illuc

nõ extollit qð incipit

cũ tꝑe.⁊ rõ pᷣdictaẽ.

c¶¶ Mumus vo cum
dicit᷑ pᷣciũ ⁊c. Nidet᷑
falſe dicere ꝙ nümus
mutat?ꝰ nõ ẽ cũ cepit
eſſe pᷣciũ.qꝛ eſſe pᷣciũ
eſt accidens nümi. et

moõo ineſt ⁊ pꝛius non

inerat.g̈ nũmus mu⸗
tatus eſt.Reꝰ. dom.q;
relatio nõ pᷣdicat q̃d
r ſũt oꝛdinabilia ita ꝙ

oꝛdinabilia ita ꝙ altez
vn hy ꝓpꝛietatẽ ᷣm quã at
ilitudo. Hõ opoꝛtet ꝙ relatio ſp inducat muta-

tionẽ in vtroq; extremoꝝ ꝓpt ſui coꝛruptionẽ vel defectionẽ. ſufficit ꝙ in altero. Et rõ viſa cẽ.qꝛ reſpicit du⸗

plex extremũ. Et
pignꝰ.vel pᷣciũ.v
crat in ctu. ex ꝑte illius qð erat in p

vnũ pßt eſſe de ſe in actu. altero cxñte i potẽtia. ſicut ĩi nũmo q eſt in ptãte
arra. ᷣm mutationẽ factã in ipᷣo. Nec aduenit nũmo aliqd abſolutũ.ſᷣ oꝛcdo q ex ꝑte nũmi
otentia fit in actu.⁊ ideo mutat᷑ illud nõ mutato

n ptãte poſidetis ꝙ; fit

.

4 b ¶ Accidens eſt in

creatura. Obijcit. cũ
rlatio ẽ creature ad
creatoꝛem. videt᷑ boc
falſum.qꝛ cõtingit re
intelligi accidente re⸗
moto. Fſi relatio ad
creatoꝛẽ accidit crea/
ture. illo remoto co
tingit rẽ creatam in/
telligi circũſcripto re
ſpectu ad creatoꝛem.
¶ Stẽ ſi relatio qᷓ cre
atura refert᷑ ad crea-
toꝛem ẽ accidens. cñ
ills ſic creatũ refert᷑.
⁊ita ꝑ accidens.⁊ ſic
de alio. ⁊ ita eſt abire

in infinitũ.Reꝰ.dom.

ꝙ creatura qẽtũ ad eẽ
pꝛimũ eſſentialiter de
pendet.⁊ talis relatio
q̃ expꝛimit illã depen
dentiã nõ ẽ creature
accidẽtalis ̊ magis
eſſentialis. Mtũ aũt
ad eſſe ſcᷣm ſiue ad
bene eẽ depẽdet eſſen
tialiter.qꝛ illud bene
elſer accidentale eſt. iõ
5 Alud nõ vi⸗
fert ſimplicitatẽ.ideo

.
. . WM.

4.2

mutatione creature.? ita accidens eſt in creatura nõ g
in creatoꝛc.⁊ appellatio qᷓ creatura dr relatiue ad crea
toꝛem relatiua eſt. ⁊ relationẽ notat que eſt in ipᷣa crea

tura. Appellatio vero illa qua creatoꝛ relatiue dicitur·
ad creaturã.relatiua quidẽ eſt. nullã notat relationẽ —

Soluit dubiũ queſitũ diſ.xviij.ibi.poſt hoc querit
vtꝝ ſpũs ſanctus ad ſeipᷣm referat᷑.Et eſt queſtio vtꝝ
ſpuſſanctdieat᷑ datũ relatiue ad ſe cũ ipe detſe. d
Nic põt ſolui queſtio ſupius ꝓpoſita.vbi querebatux
cũ ſpũſſanctꝰdicat᷑ donũ ⁊ datũ vel donatũ.viꝝ eadẽ
rõne vtrũq; nomẽ cõueniat.Qõð autẽ datur refert᷑ ad
eũ qui dat ⁊ ad illũ cui dat᷑.⁊ cũ ſpũſſanctus det ſeiᷣm
vtrũ ad ſeipᷣm relatiue dicat᷑ cũ dicit᷑ dari vel donari.
¶ Cui queſtioni rũdẽtes.dicimꝰ ſpmſanctũ dici datũ
vel donatũ relatiue ⁊ ad dantẽ ⁊ ad illũ cui dat᷑.dans
autẽ ſiue donatoꝛ eſt pr̃ cũ filio ⁊ ſpũſancto nec tñ diid e
mus ſpm̃ſanctũ referri ad ſe.ſᷣ appellatio dati vel do⸗
nati refert᷑ ad dantẽ ⁊ ad recipientẽ.quia nõ põt aliqd
dici datũ niſi ab aliquo ⁊ alicui detur. Cũ aũt ſpũſſan
ctus dari a ſe vel datus a ſe dicit᷑. relatiue quidẽ dicit᷑
ad illũ cui datur.⁊ eſt appellatio relatiua.⁊ in illo cui
datur mutatio fit non in date.

.

lalis relatio m accidens dicit vt flliatio öm ꝙ dicit adoptionẽ. t detali intelligt Au,

dillud qd obẽ ꝙ relatio relatione alia refert᷑ aliqᷓ volunt dicere ꝙ creatura ſeipſa refert tamẽ
eſſe dm.qꝛ nulla creatura eſt ſua relatio.cũ nõ ſit ſumme ſimplex.imo hocipᷣm qð refert᷑ au⸗

dm ꝙ ſicut relatiua referunt᷑ ꝓpꝛie q̃ dicũt rẽ ſubſtratã cũ reſpectu.ipᷣe autẽ relatio/

nes ſiue reſpectus nõ referunt. imo magis alia referunt. qꝛ nõ ſunt entia ſed entium. Sic in ꝓpoſito dᷣm
ipe relationes ꝑ ſe nõ referunt᷑.ſed cũ ſubſtantijs.ita ꝙ vnũ cũ alio ⁊ ꝑ aliud.ideo nõ eſt vltra querere aliud

—

q referunt᷑. e ¶ Mec tñ dicimꝰ ſpm̃ſanctũ referri ad ſe. Cõtra.videt᷑ poſſe referri ad ſe.q; ſpũſſãct⸗ ẽ donũ.
wnũ refert ad donantẽ. ⁊ ie eſt donãs. neceſſario ↄcludit᷑ qd ſc Tad ſc. R'ꝰ. dom 4 B nomé ſpiis dicit
relationẽ ſᷣm eſſe.⁊ ideo quia relatione ßm eſſe nibil refert᷑ ad ſeipᷣm ſᷣm idẽ.nullo mõ ſi pũſſanctus inq;tum
ſpũñs ad ſe refert᷑.ſed donũ nõ tm̃ impoꝛtat relationẽ ſᷣm eſſe.vtputa cũ dicit autoꝛitatẽ in dante. ſed etiã m
modũ dicendi.vt qñ dicit largitatẽ ⁊ Poteſatan in donante. ⁊ quia taliter poteſt ſm modũ intelligendi com

parari ad ſe datũ inquantũ datũ dici
tur ad ſpiritumſanctũ non autem ſpi

0

diſtinctione tria querunt᷑. Pꝛimo vtrũ ali
quid dicatur de deo ex tempoꝛe. Secundo

BDintelligentiam eoꝝ que dicuntur in hac
—
dato ꝙ ſic. querit᷑ vtrum ea que dicunt᷑ de deo ex tẽ⸗

ad ſe. inꝗtũ dans nõ.ideo cõcedit ꝙ appellatio dati vel donati ſequi/
rituſſanctus. ”
p̃deſtinatus.ergo⁊ tempoꝛale poterit dici deetemo.
Contra. Omne tempoꝛale eſt creatum.ſed deus
eſt incrcatus. hoꝛum eſt ſumma diſtantia. ſed illo⸗
rum inter que eſt ſumma diſtantia vnum nõ pꝛedi-
¶ Item omne tempoꝛaleẽ

poꝛe dicantur ꝑ ſe vel per accidens. Lercio vtrũ di caturn de altero. ergo ⁊c̃
cantur m ſubſtantiã an m relationẽ. mutabile ⁊ variabile.ſed omne illud de quo pꝛedi⸗/

¶ Mꝛ aliqua dicant᷑ de deo ex tempoꝛe oſtenditur ſic.
Mon eſt dominus niſi babeat ſeruũ ſicut dicit Au/

4

eterno ſeruũ.ergo ex

ni reſpondet paſſiota g fin ſimul. ſe
ergo aliquid creatur.ſe

guſtinus.ſed deus dicitur dominus ⁊ nõ habuit ab

Aueſtio. j. catur mutabile. circa ipᷣm eſt mutabile. cum it̃ de?
non ſit mutabilis ⁊ variabilis.patet ⁊c. ee⸗ n ni⸗
odpꝛedica

bil cternum eſt ex tempoꝛe.ſed omne qu
. . buit tur de deo eſt deus. ⁊ ita eternum. ergo nibil eßo⸗
tempoꝛc. ergo ec. 4 Desaerio⸗ teſt dici ex tempoꝛe. ¶ Gtẽ omne qð eſt aliquid ex
screat. tempoꝛc.incipit eſſe aliquid quod non erat pꝛius.⁊

non creatur aliquid niſi ex omne tale eſt mutabile. ergo nihil tale eſt in deo. e/

tempoꝛe. ergo nõ creat niſi ex tẽpoꝛe.ergo ⁊c. tẽ go ⁊c. Si dicas ꝙ nõ pᷣdicatur aliquid de deo er tem

nulli conuenit eſſe bominẽ ni .
bumanũ habet pꝛincipium.ſed deo conuenit cẽ bo/

2

ĩ ex tempoꝛe.eo ꝙ eſſe poꝛe p̃dicatione per eſſentiã vel inherentiã.ſed per
cauſam que non ponit aliquid in deo ſed in effectu.

minem. ergo ex tempoꝛe. ¶ Item ſicut ſe habet ten Contra. cum dicitur deus eſt creatoꝛ.boc dicitur ex

poꝛale ad tempoꝛale.ita eternum ad eternum. ergo
mutata ꝓpoꝛtione ſicut ſe hadet eternũ ad tempoꝛa
le.ita tempoꝛalc ad eternum.ſed eternum ſic ſe ba
bet ꝙ dicitur de tempoꝛali.vt cum dicit᷑ petrus eſt

Pꝛobatio. Omne quod dicit᷑ de aliquo per cauſam.
de alio dicit per eſſentiã vel inberenti. ſed creatoꝛ
te nullo alio a deo dicit᷑.nec ꝑ eſſentiã nec per inbe⸗

tempoꝛe. ⁊ nõ per cauſam. ergo reſponſio illa nulla.

Gtmm
ſküfnn
leensſn
ign
6⸗(end
lcgefti
usetvni⸗
Dticeone
rrrifn
onO
Gtemetu
oconklit
mtſat ghn
ſim
ſhontnutat
mumi
lceliror
endis⸗
öime
Vnnmäcdck
lincenmn
Nhencteckd
iurehettusd⸗
goneOna
ſnumnor
utnttenpe
ſttonusp
Cpftmon
rcnhenot
ewoutin
Fonaufagn
itrnd

Wyentdpr
aianl
gesebir

ſirn
ſſoezmnda⸗
Ppciatt de
cmun o⸗
lunbe. ſe⸗
toröcke
iſecd
miſeutcke
atbcore
Gtomi
Aepmnopne
hemwgai⸗

ſarn

=☛
=

naben

imwnott⸗

hrnienitnd
n Aüpe
nictnanni
ehwiſi
nopiinani:
une

4
Di.
ä”s

kentiam. & *&*. em qð dicit᷑ de alio ꝑ cauſam po

teſt inferꝛi ꝑ modũ habitudinis cauſalis.vt dies eſt

ſol lucens ſuꝑ terꝛã.̊ dies eſt a ſole.& ſi ꝑ cãm deus
eſt qeatoꝛ. pani ratone deus a creatura vel econuer/
ſo. ¶ Nem 3Pae ſolum per cãm nõ eſt idem il/
li de quo pᷣdicat᷑ ſed cum dicit᷑ deus creat. actio dei ẽ
deus. ergo nõ pᷣdicat᷑ ꝑ cãam. ¶ Item cum dicit᷑ de
dominꝰ.dñs nõ dicit aliq genus cauſe.⁊ tamẽ dici/
tur de deo. ̊ pᷣdicta reſpõſio nõ eſt ſufficiens.¶ .

7 dom q aliquid dici ex temꝑe eſt dupſr.aut qꝛ ipſum

8

9

eſt temꝑale.aut qꝛ dicit rĩſpectũ ad temꝑale. Primo
modo nibil pᷣdicat᷑ de deo ꝑ eſſentiam vel ꝑ inheren/
tiam.ſicut ꝓbant quatuoꝛ rationes ad hoc inducte.
bdicat᷑ tamẽ ꝑ cãm.vt ſi dicat᷑ deus eſt homo.et boc
nõ ponit mutatõnem vel eſſe tꝑale circa deum ſ cir/
ca creaturã.Alio modo dicit᷑ aliquid ex tꝑe eo ꝙ de
ratõne ſui nomis dicit comꝑationẽ ad aliquid tem/
Foaler dñs ⁊ creatoꝛ.̊ tamẽ de ſua pꝛincipali ſig/
icatõne impoꝛtat eſſentiam.nam dominꝰ im poꝛtat
dominiñ qð eſt ptas cobercendi ſubditos.⁊ hec ẽ di
uina eẽntia.Similiter creatoꝛ impoꝛtat diuin ã acti⸗
onem que eſt diuina eſſentia.vtrũq; tamẽ ſignificat
in reſpectu ad creaturã.⁊ ita cõnotat creatum ⁊ tem
poꝛale.Qm̃ ergo qð implicat in ſe cõtingẽs ⁊ neceſ⸗
ſarium denomiat᷑ totum cõtingẽs.ſimiliter qð eter⸗
num ⁊ temꝑale totum denomiat᷑ tꝑale. ꝓpter natu/

ram totius copulati.qð ponit vtraq; ptem.⁊ falſifi-

cat᷑ ꝓ vtraq; parte ⁊ ꝓ altera.hinc eſt ꝙ talia dicun/
tur ex temꝑe nõ ratõne pꝛincipalis ſignificati ſed ra
tionc ↄnotati in creatura.⁊ per boc patent quatuor
argumenta ſequentia.Concedendũ eſt em̃ ꝙ; nõ om
ne qð ex temꝑe dicit᷑ de deo dicit᷑ ꝑ cãm.ſed vel dici/
tur ꝑ cqm. vel ꝑ vnionem.vel ꝑ quãdam compatio/
nem ad tempꝑale. ſic patent omnia. A illuc er⸗
go qð obijcit᷑ ꝙ tpale eſt creatum et mutabile.dom
ꝙ loquit᷑ de tpali pꝛimo modo.⁊ hoc nõ dicit᷑ de deo
niſi ꝑ cãm vel vnionem. ¶ Ad illud qð obijcit᷑ ꝙ oẽ
qð pdicat᷑ de deo eſt eternum. ddm ꝙ; bec eſt duplex.
qꝛ eternum põt teneri adiectiue vel ſubſtantiuc. Si

adicctiue. ſic falſa eſt Aliquid em̃ pᷣdicat᷑ de deo cuiꝰ

tis. ſicut hic. creatio eſt deus.⁊ deꝰeſt eternus. crez

duratio nõ eſt eterna. Si ſubſtantiue.vera eſt. ⁊ ſic ẽ
ſenſus. Om̃e qð pᷣdicat᷑ de deo eſt aliqͥd eternũ. NMec
tamẽ ſequit᷑ eſt eternum.imo eſt ibi fallacia acciden

tio eſt eterna.ita in pᷣdicta.Aliquid em̃ qð eſt etnuʒ
ratiõe pꝛincipalis ſignificati.i.qᷣ eſt aliquid eternũ.
ratõne ↄnotati dicit᷑ tꝑalc. Ad illud qdð obijcit. ꝙ
illud qʒð eſt ex tpe incipit aliqd eſe. dom ꝙ illud nõ
eſt in deo ꝓpter mutatonem aliquam factam in ipſo.
in creatura.x illud teterminatum eſt ſupꝛa diſtin/

ctione. viij.
Scdo querit᷑ vtrum que dicunt᷑ de deo ex tpe. dican
tur per ſe vel ꝑ accidens. Et ꝙ m accidens oſtendit᷑

boc modo.Aug.v.de trini.⁊ babet᷑ in litera.q domi/

nus eſſet bois ex tꝑe accidit ei. ¶ Gtem bocipᷣm vi⸗

det᷑ ratõne.qꝛ om̃e qdð adeſt ⁊ abeſt pᷣter eius de quo

dicit᷑ coꝛruptõnem.pᷣdicat᷑ ̃m accidens.bec eſt ꝑ ſe
nota. ſed om̃ia bec que tꝑaliter dicuntur de deo ſunt
bmõi. c. ¶ Item qð pᷣdicat᷑ ꝑ ſe de aliquo ſemper
ineſt illi. S ab oppoſitis qd pdicat᷑ de aliquo.et nõ ſſ
ineſt. pdicat᷑ nõ ꝑ ſe. p accidens ſ talia ſunt bꝰ moi
Item om̃e qð pᷣdicat᷑ de aliquo. aut

nomia. g ⁊c.

nus.g tc.

XXX
—

eſt cõuertibile cum ſubiecto. aut de ratione ſubiecti.
aut pᷣdicat᷑ ꝑ accidens.ſed hꝰmõi nomia nec ſunt de
ratone dei.nec ↄuertibilia.vt patet de hoc noie domi

dicit de deo. ¶ Item oñdit᷑ ratiõe.qꝛ in quocũq; eſt
ponere accidens eſt ponere ↄpoſitõem. ⁊ ꝑ ↄſequẽs
varietatem. ſ̊ neutrum eſt in deo.ergo ⁊c. em
ome ꝑ accidens reducit᷑ ad ꝑ ſe.ſᷣ reductio eſt poſte/
rioꝛis ad pꝛius.nõ ecõuerſo.deus autẽ nõ babet pꝛiꝰ
nec ſimpliciter nec ᷣm quid. nihil de deo dicik bm
accidens.
ſe. de altero p accidens. pfectioꝛi modo dicit᷑ de eo
quo dicit᷑ ꝑ ſe.ſed quicqᷣd dicit᷑ de deo dicit᷑ ꝑfectiſſi-
me.g nibil dicit᷑ de deo ᷣm accidens.er o hmõi noĩa

nõ dicunt᷑ de deo ꝑ accidens.ꝑ ſe. . dOm q di

ontra. Aug.v.de trini. nihil m accñs

Item om̃e qdð dicit᷑ de duobꝰ.ᷣ vno r

10

ci ᷣm accidens eſt tripliciter. Tno modo accidẽs di
citur ꝑ oppoſitum ad ſubſtantiaʒ.⁊ ſic dicit᷑ accidẽs

Aꝓpꝛietas alij inherẽs que nõ eſt de rei eſſentia. et hoc
quidem modo nihil dicit᷑ de deo ſᷣin accidẽs ſicut di
cit Aug.eo ꝙ hoc modo accidẽs ponit ↄpoſitõnem
⁊ varietatem in eo de quo dicit᷑. Blo modo dici vᷣm
accidens eſt ꝑ Foſitoe ad pꝑ ſe.⁊ ſic dicit᷑ pᷣm acci⸗
dens. aut qð dici
es diſgregat.aut ꝑ aliquid cui eſt qdʒmodo idẽ.q̃dã

ꝑ aliud in eſſentia.vt ſi dicat᷑ pari

modo diuerſum.vtputa cum dicit᷑ de ſuꝑioꝛi ꝑ infe-

rius.vt figura habet tres.vel de inferioꝛi ꝑ ſuperius.

vt yſocheles habet tres.hoc modo nõ eſt aliqͥd dici

de deo m accidens. Hoc em̃ dici ꝑ accidens ponit ĩ
aliquo poſterioꝛitatem ⁊ imꝑfectiõeʒz ſicut oſtendũt

ratõnes ad hoc inducte.deus aũt nihil habet impfe

cte. nihil habet ab alio qd ſit oino aliud.nec a ſuperi

oꝛi vel inferioꝛi.qꝛ bec nõ cadũt in deo. Lercio mo
do dici ßm accidens cſt ꝑ oppoſitõnem ad neceſſari⸗
um. vt illud dicat᷑ accidere qð neceſſario nõ ineſt. et

boc modo bmõi dicunt᷑ de deo ſᷣm accidens.qꝛ non
dicunt᷑ de ipſo neceſſario.ſed dicunt᷑ de ipſo ꝑ ſe.qͥa

ꝑ compꝑatõeʒ ad creaturã. Compatio aũt ad creatu-

ram ꝑ ſe eſt.qꝛ deus eſt ſua actio.ſed tamẽ quia deus
agit ꝑ voluntatẽ que nõ ſemꝑ nec de neceſſitate con
iuncta eſt actui.ideo nõ neceffaria.⁊ q;'tum ad ̊ ca-
dit ibi ratio dicendi ᷣm accidens. Vñ hic modus di

cendi ꝑ accñs opponit᷑ ꝑ ſe in creaturis ratone eius

ꝙ ad dici per ſe ſequit᷑ neccſſarium in creaturis. In
deo autẽ nõ.qm̃ idem ſeipſo facit ⁊ voluntarie facit.
⁊ ideo in deo nõ habet oppoſitõnem ad ꝑ ſe. Ratio/

nes ergo oſtendẽtes ꝙ; nõ dicunt᷑ de deo vᷣm accidẽs

pcedut m pꝛimam ⁊ ſecundam acceptõnem.

luacagan nõ neceſſario nec ſemꝑ conuenit.
dm ꝙ iſta diffinitio eſt accidentis ᷣm qð adeſſe eſt
. inherentiam ſed ſic non ↄuenit deo vt viſum eſt.
ſolum creaturis. Vñ patet illud.ꝗ — qð ob/
ijcitur de ꝑ ſe.dᷣm ꝙ loquit᷑ de ꝑ ſe in creatuns. Ad
per ſe em̃ in creaturis ſequitur neceſſarium.ſed non

ſic in .
m ea que ſic dicuntur de deo ex temꝑe. dicãtur

E ſubſtantiam an ᷣm relatõnem que ſit vera rela-

generat.ita ſeipᷣo creat.tñ qᷓuis ſeipſo generet. gene
ratio ⁊ paternitas dicitur vere in ipſo ᷣm relatòem.

ergo pari ratõne uis ſeipſo creet ⁊ dominet᷑. tamẽ

rE

AQ autem obijcit ꝙ eſſe tominũ accidit.ſic in/i i

dillud qd obijcit᷑ ꝙ abſunt pᷣter coꝛruptõnem. I2

15

tio. Et ꝙ m relatiõez videt᷑ ̊ mõ. Sicut pr̃ ſeipſo

q ſunt ad alterum dicunt᷑ realiter relatiue. ¶ Ztem

bmõi nomia aut pure dicunt diuinã ſubſtantiã.aut

ſupaddunt aliquem reſpectum. Si pure diuinã ſub

¶ Item ofmis relatio dicit aliguam dependentiam

4

ſtantiã dicũt.ſed ſubſtantia eſt eterna ⁊ ab eterno.g
dicunt᷑ de deo ab eterno qð falſum eſt. ergo ſuperad/
dunt aliquem reſpectum.ergo relationem. Si dicas
qꝙ non addunt reſpectum ᷣm rem ſed m modum.
Contra. aut illi modo reſpõdet aliquid in re.aut ni⸗/

hil. Si aliquid in re. ergo realiteꝛ dicunt᷑ relatiue. Si

nibil. ergo falſus eſt modus intelligendi.⁊ inconue/
niens modus dicendi. ¶ Item ſunt quedam relati/
ua m eſſe.quedam vᷣm dici.Sed in relatiuis ſᷣm di⸗
ci eſt modus reſpectus.in relatiuis pᷣm eſſe eſt veri/
tas reſpectus.ſed ſeruus ⁊ dñs ſunt relatiua ſᷣm eẽ.
ergo vtrũq; impoꝛtat reſpectum.nõ tm̃ pᷣm moduʒ.
ſeð etiam ym rem.g ⁊c. ¶ Item vominiũ dictum de
deo ita bene dicit ſuꝑppoſitiõez ſicut dictum de crea/
tura.illa igitur ſuꝑpoſitio.aut ponitur in deo.aut in
creatura. Mon in creatura ↄſtat.qꝛ tũc idem ſibi ſu/
perponeret᷑.ergo ponit᷑ in deo.ergo ſuꝑpoſitio ẽ ve/
re relatio g ac. Gebn cum dico deus creat. hic no⸗
tatur duplex reſpectus.ſcʒ cauſe ad effectum.⁊ econ
uerſo. Aut g vterq; eſt in creatura. aut vterq; i deo.
aut vnus in deo.alter in creatura.Conſtat ꝙ impoſ/
ſibile eſt vtruq; eſſe in deo.qꝛ deus nõ eſt effectꝰ ⁊ ſi⸗

militer in creatura.quia creatura nõ eſt ſui cã.ergo

neceſſe eſt ꝙ alt᷑ ſit in deo. ergo ⁊c. ¶ Item cuz dico
deus creat.deus veriſſime eſt cã.⁊ ſi vera ratio cauſe
ponit veram relationem. bmõi noia dicta de deo po
nunt veram relationẽ. ¶ Contra. Dyo. In cauſali
bus ⁊ cauſis nõ recipimus recipꝛocatiõe.ergo cum
deus ſit cã ꝑfectiſſima creature.nõ refert ad creatu/
ram. quis ecòuerſo creatura referat᷑ ad ipᷣm. ¶ Itẽ
pꝓhs dicit ꝙ ſcientia ſᷣm rem refert᷑ ad ſcibile.ſed nõ

ↄuertit᷑ ergo ſi minoꝛ eſt dependentia dei ad creatu/

ram q; ſcibilis a ſcntin crgo null in eo eſt rela
1io. 0 tem ratone videt᷑.qꝛ bmõi noiĩa ſi vicũt rela
tionem circa deum. aut illa eſt pure diuina eſſentia.

aut aliquid ſuꝑadditum. Si pure dei eſſentia. & eter

num quid. ergo reſpectus hmõi nominũ eſt eternꝰ.
ergo de neceſſitate dicunt᷑ ab eterno. Si auteʒ dicũt
aliquid ſuꝑadditum. in deo eſt aliqua compoſitõ.

vel ſaltem oꝛdinem et habitudinem ad illud reſpe
ctu cuiꝰdicit᷑.ſed deus nõ oꝛdinat᷑ nec terminat᷑.er/
go nihil de deo dicit᷑ relatiue reſpectu crezture.
NRE. Ad boc intelligendum eit ſciendũ. ꝙ dici ßm
rlatõnem duplji eſt. aut ᷣm rem. aut ſm modũ.Re

alis autem relatio tripler eſt. Alioñ em̃ fundat᷑ ſuꝑ
Apꝛietatem accidentalez. vt ſimilitudo in duplici al

bedine. Aliqñ ſuꝑ dependentiaʒ eſſentialem. ſicut re
ſpectus vel relatio materie ad foꝛmã. Mam ſicut di
cit phᷣus.materia hocipᷣm qð eſt. ad alterum eſt.Ali

quando ſuper oꝛiginem naturalem. ſicnt effectus ad
Hiſinctio.xxxj. De ſigniſicatõne relatiuoꝝ que ↄmuniter ⁊ eternaliter de deo dicuntur.-t

ſimilis ⁊ equalis.

—

ma determinat eoꝝ ſignificat

cauſatn. filij ad patrem. Dꝛima relatio nõ pot eſſe

in deo.quia in deo nulla eſt ꝓpꝛietas accidẽtalis.Se
cunda nõ põt eſſe in eo.quia nulla in deo eſt depẽdẽ
tia. Lercia eſt in deo ſed nõ reſpectu creature ſed re/
ſpectu ꝑſone.hec em̃ nõ dicit compatõeʒ nec depen⸗
dentie inclinatõnem ſicut pꝛima ⁊ ſecũda ſed ponit
diſtinctöõnem ⁊ oꝛdinem.⁊ qm̃ vere vna ꝑſona oꝛdi⸗
natur ad aliã ⁊ habitudinez habet.⁊ alio modo pᷣm

rem ſe habet ad vnã qᷓ; ad aliam.ideo bec relatio eſt

in ꝑpſona reſpectu ꝑſone nõ reſpectu creature. Nam
deus ad creaturam nõ habet oꝛdinẽ.nec habet aliaʒ
7 aliam habitudineʒ.⁊ ideo nullo modo eſt realiter
in deo relatio reſpectu creature.Creatura aũt ad de⸗
um habet oꝛdinẽ ⁊ habitudinem mediante ꝓpꝛieta/

te accidentali.⁊ dependentia eſſentiali.⁊ oꝛigine na/

turali.ideo pᷣm omnẽ modum refertur creatura ad
deum. Quoniã igit᷑ intellectus noſter cum intelligit
aligui referꝛi ad aliquid.intelligit etiam compara⸗
ri illud ad illud.ideo intelligit duum per modum re⸗
ecu ⁊ relatõnis.cui reſpectui in deo nibil reſpon
et niſi diuina eſſentia.ex parte tamen creature re/
ſpondet.⁊ ideo nõ eſt vanus. Concedenduʒ ergo ꝙ
buiuſmodi nomina dicta de deo nõ impoꝛtant rela/

tionem in deo m rem.ſed ſolum ᷣm modum intcl/
ligendi. Ex his patent queſita. Quod em̃ obijcit᷑ 1 5

de atrr wen qꝙ nõ eſt ſimile.quia patris ad filiũ eſt
oꝛdo ⁊ babitudo.⁊ alia habitudo ad filium qᷓ; ad ſpi
ritumſanctũ.deus autem ſicut dicit phᷣus nõ babet
oꝛdinem nec aliquam habitudinem.naʒ pꝛima cau/
ſa eodem modo ſe habet ad omnia. ꝙᷓuis alia alio ⁊
alio modo ſe habeant ad ipſam.vt in.xj.pꝛime phie
dicit ꝙ pꝛimum ⁊ ſummuʒ bonum nõ oꝛdinatur ad
bec creata.¶ Að illud qð obijcit᷑.ſi nõ dicũt relatio 16
nem. ergo pure ſubſtantiam. dom ꝙ pure circa deũ
dicũt ſubſtantiã ᷣm rem.ſed relatiõeʒ ſᷣm modũ in-

telligendi. in creatura vᷣo m eſſe. Et quod obijcit ꝙ
vanus eſt intellectꝰ.dm ꝙ falſuʒ eſt. qꝛ intellectus

fundat᷑ ſuꝑ aliquid ſcil ſuꝑ relatõnem creature cii
rñdet relatio ſm dici in doo. Ad illud qð obijcituꝛ 17
ꝙ quedam ſunt relatiua ſᷣm eſſe ⁊c.ddᷣm ꝙ quedam
ſunt relatiua ᷣm eſſe ex parte vtriuſq; extremi.vt do
minus ⁊ ſeruus in creatura.Quedam ex partealte/
rius. vt ſcibile ⁊ ſcientia.⁊ menſuratõ ⁊ menſura. ſic
in ꝓpoſito. ¶ Ad illud qd obijcit᷑ ꝙ dñs dicit ſuper/ 18
poſitionẽ.⁊.ſimiliter creatio Loutalnate dom ꝙ ſu⸗
perpoſitio in deo eſt vere ſuꝑpoſitio ⁊ vere cauſali/
tas. quia vere alij ſuꝑponit᷑ deus. ⁊ vere efficit. Ta/
men illa ſuꝑpoſitio nõ eſt vere relatio.ſiliter nec ca
litas. ſed eſt vere diuina eſſentia.qꝛ ſeipſa ſupponiẽ
icte. A illud qð obijcit᷑. ꝙ eſt ibi reſpect? cau/ 19
ſe ⁊ effectus.dm ꝙ reſpectus effectꝰ ibi eſt vere re⸗
Pectuse⸗ vere relatio.ſed reſpectus cauſe nõ eſt re
pectus nec relatio in deo m rem ſed m modũ in⸗

telligendi. m rem vo ſuba vel eſſentis.

Rcterea pſiderari opoꝛtet eum tres pſone coequales ſibi ſint ⁊ẽ. In pᷣcedenti ꝓxima pꝑticula egit
magiſter de relatiuis que dicunt᷑ de deo ꝓpꝛie ⁊ temꝑaliter. In hac parte agit de his que dicunt de
deo ↄmuniter ⁊ eternaliter.2 35 hec ſunt appꝛopꝛiabilia.ideo hec pars habet duas ptes. In pri/
22

. *

. In ſcda eoꝝ appꝛopꝛiatõez. ibi. Mon eſt igit bic pᷣtermittendũ.
Pꝛima pars babz duas. In pꝛima detenminat ſignificatõeʒ bui?noĩs equalis. In ſcda buiꝰnoĩs ſimilis ibi.
. ssä

—

Quigſte

7

li

l
Awmgnn
nfnnt

in liſe

4 e
icgumgit

tdihett

onmnuui
hantn n
wunitdn

ti iüſet

n Wetind
Orriefttin
nbzntn

euid,

C
3 Fſt

Auic ſit equa⸗
litas

niter intellecta. Ael
tas nõ oſiſtit in. nietatib? pſonalibꝰ.ß magis in eſſentialibꝰq̃ ſupꝛa viſa ſunt.

D intell

₰

bis no

mina dica
Secundo
hm relatõ⸗
tuam relatõ

fi:an ſᷣm ſubam an ᷣm relatõeʒ ita ⁊ ſilis. a
mReterea ↄſiderari opoꝛtet.cum tres ꝑſone
p coeqles ſibi ſint. vtrum relatiue h̊ dicat᷑.an

q; ſpũſſanctus ꝓpter ſummaʒ ſimplicitatem eſſentie ⁊
vnitatem.Equalis eſt &̊ filiꝰpatri ſᷣm ſubam nõ ſᷣm re

lationem. Vñ Aug.in.v.li.de trini.ait. QAuerimꝰ ᷣm

Ig equailis ſit patri filiꝰ.nõ ſᷣm hoc qð ad patrem dici
tur filius eq̃lis ẽ patri.reſtat g̊ vt ſᷣm id eq̃lis ſit ꝙ ad

ſe dicit. Quicqͥd aũt ad ſe dici᷑.vᷣm ſubᷣam dicit᷑. Re⸗
ſtat g& vt ſ̃ᷣm ſubam ſit equalis.Eadẽ g eſt vtriuſq; ſb⸗

ſtantia. Item in. vj.li. Satis eſt videre nullo modo fi⸗
liuium equalẽ eſſe patri.ſi in aliquo ſcʒ qðᷣ ꝑtineat ad ſi⸗
gnificandam eiꝰſubaʒ inequalis inuenit᷑. In omibꝰ g
equalis eſt patri filiꝰ.⁊ eſt eiuſdem ſube.Eq̃lis eſt etii⸗
ſpũſſanctus.⁊ in omibus equalis ꝓpter ſummaʒ ſim⸗

plicitatem illiꝰſube.Ex his ꝑſpicuum fit ꝙ ſᷣm ſubam

filius eſt equalis patri ⁊ vtriq; ſpũſſanctꝰ.⁊ appellatõ
tm̃ relatiua eſt. Eqlitas & patris ⁊ filij nõ eſt relatõ vł
notio.ſᷣ naturalis vmitas ⁊ y'demptitas.
nit ſignificatõeʒ huiꝰnoĩs ſimilis.quõ dicat᷑ fli/
uss ſilis patri.⁊ quid ſit ſimilitudo. b
Hoaoc idem etiã

b

— „

lis patri.qꝛ nec maioꝛ eſt eo necminoꝛ.⁊ h ꝓptvnitatẽ

eẽntie.Ita ⁊ ſilis dicit᷑.qꝛ nec diũſus.nec alienꝰ.nec in

Fm ſubſtantiam.

igentiam huiꝰ partis eſt queſtio de
minibus ſimilis ⁊ equalis.⁊ circa hec
ia querunt᷑. Pꝛimo querit᷑ vtrum bec no/
ntur m poſitõnem.an ſᷣm pꝛiuatõnem.
querit᷑ vtrum dicant᷑ ̃m ſubſtantiam an
nem. Tercio queritur vtrum dicant mu⸗
nem in patre ⁊ fli.

aliquo diſſilis.Et hoc ꝓpter eſſentie ſimplicitatẽ. MNõ
g ſm ꝙfilius eſt genitꝰ a patre equalis vel inequalis
eſt patri.nec ſimilis vel diſſimilis.ſed equalis ⁊ ſimiliſ

uia bec currunt in cadem ꝑſona. ct ita intelligit magiſttter. .
qualitas patris ⁊ filij nõ eſt relatio vcł notio.Obijcit᷑.qꝛ ſtatim pᷣdixit.ꝙ ſimile ⁊ equale eſt relatiuuʒ.
ilitudo eſt relatio. Reꝰ. dom ꝙ magiſter intelligit de notõne que eſt ꝑſone ꝓpꝛietas.nõ de relatõne cõmu/
Ael aliter dm ꝙ verbũ magiſtri eſt cauſaliter intelligendũ ſicut pʒ ex pᷣcedentibꝰ.qꝛ equali

¶ Queſtio. j.

7

minoꝛ eſt co. ¶

ſ̃m ſubam:?⁊ ſi relatiuc.vtꝝ ſᷣm relatõeʒ.an
FßFm eſſentiã oſideranda ſit eq̃litas?:Heinde
quid ſit ipſa eillitas: Ad qð dicimꝰqꝛ ſicꝰſile nihil ſibi
eſt. Similitudo em̃ vt ait hyla.ſibupi nõ eſt. ita ⁊ eq̃⸗
le aliquid ſibi nõ dicit᷑.ac ꝑ hoc ſicut ſimile.ita ⁊ equa
le relatiue dicit᷑. Dicit᷑ ergo relatiue filiꝰ equalis pr̃i.?
vtriq; ſpũſſanctꝰ.Eſt tamen equalis pfr̃i filius.⁊ vtri⸗

dicim?de ſimili ⁊ ſihitudine. Cum enim
Dicit᷑ filiꝰſimilis patri. relatiue quidẽ dicit᷑.S ſimilis eſt
patri ꝓpter vnitatẽ eſſentie.Eſt &̊ aellatio tm̃ relati-⸗
ua. Similitudo vo indifferẽs eſſentia. Vñ quibuſdaʒ
nõ indocte videt᷑ noĩe equalitatis vel ſilitudinis non
aliquid poni.ſᷣ remoueri.vt ea ratõne dicat᷑ filiꝰequa⸗

XI

S

H di Honit ſignificatõeʒ hanois eq̃lis.quõ dicat᷑ filiꝰeq̃
1.xxx] u P

—
a Pꝛeter ea cõſide/

rari opoꝛtet.Dubita⸗

tur de ſitu huiꝰ part.

qꝛ cum ſupra diſ.xix.
actũ eſt de equalitate.
videt᷑ hic mgr̃ ſuper/
fluc repetere.R.dʒ l

ꝙ de equalitate ⁊ ſili/

tudine ẽ loqui dupli⸗/

citer.ſcʒ a parte rei.et
a parte nominis. Et
pꝛimo modo agit᷑ de
equalitate ⁊ ſimilitu/
dine in pcedentibus.
ſcdo mõò hic.

b¶ Simile nihil ſibi
eſt. Uidet᷑ hoc falſuʒ.

quia aliquis differt a

ſe.ſicut ſoꝛtes ſenex a

ſe puero. pari ratio/
ne poteſt eſſe aliquid

eſſe ſile ſibi. Itez xpᷣs

homo eſt ſibi ſimilis.
quia nullus eſt beatꝰ

niſi ſit deo aſſimilatꝰ.

ſÿ̃ vps eſt maxime deo

aſſmilatus.ergo ⁊c.
R.ddm ꝙ ſicut diffe 2

rentia aliquando no/

tat alietatem ſuppoſi

ti a ſuppoſito. vt cum
dicit᷑ petrus eſt alius

a paulo. Aliqñ alieta

tem in natura. vt cuz
dicit᷑ xp̃s ſm ꝙ homo
differt a ſe deo. Aliqũ

glietatem ſtatus a ſta

tu. vt petrꝰ ſenex diſt⸗½
fert a ſe puero. ꝑ hũc
mogdum intelligendũ
de ſimilitudine. Quã

do igitur ſimilis dicit
ſimilitudinem ſuppo
ſiti ad ſuppoſitũ.non

koerſt eſſe idem ſimi ⸗
i8

ſibi. quando vo di
cit ſimilitudinem na/
ture ad naturam. vel
ſtatus ad ſtatum po/
teſt idem eſſe ſibi ſimi

⸗

e dicant᷑ ſᷣm pꝛiuatõnem videtur ꝑer autoꝛitatem
magiſtri in litera. Quibuſdam videt᷑ nomine equa⸗
litatis ⁊ ſimilitudinis non aliquid poni.ſed remoue
ri.vt dicatur filius equalis patri.quia nec maioꝛ nec
Item hoc poteſt pꝛobari ſic Eucli⸗
des diffinit equale ſic. Equale eſt qð alteri ſuppoſi

x 2

1nõ excedit nec ceditur. ergo cum bec diffinitõ
tum nõ excedit nec ex 5 anale *

ſit data m pꝛiuatõnem. patet æc. Deem
ſimile nõ tm̃ dicũt vnitatem ſev etiam diuerſitatem.
ſed nõ eſt ponere diuerſitatem in diuinis.ergo buiuſ
modi nomia nõ dicunt᷑ im poſitõnem ſed ſᷣm pꝛiua

tionem. ¶ Item equale m ꝙ dicit poſitõez dicit co

menſuratõnem. ſed in diuinis non eſt ↄmenſuratio
nec exceſſus. ergo dicunt᷑ ꝑ pꝛiuatiõeʒ exceſſus nõ ꝑ

poſitõnem. ntra. Similitudo ⁊ equalitas ĩi bis-

inferioꝛibus dicunt᷑ poſitiue.ſed hec ↄpletius ſunt i
æo. quia vt dicit Auguſ.in filio pꝛimo reꝑitur ratio
ſimilitudinis ⁊ equalitatis.S multofoꝛtius in deo di
cunt poſitõez. ¶ Item om̃is negatio que nõ eſt pu/
ra negatio fundat᷑ ſupꝛa poſitõnem. ergo cum B̊ qð

dico equale impoꝛtet remotõnem exceſſus.⁊ nõ im/

poꝛtet puram negatõeʒ.quia tunc chimera eſſet eq/
ſis deo.opoꝛtet ꝙ impoꝛtet poſitõnem. ¶ Item bec
eſt falſa pater ⁊ filius ſunt inequales.ergo hoc qð ẽ
inequale aliquid pꝛiuat qʒd eſt in deo.ſed hoc non eſt
niſi importatũ ꝑ eq̃litatem. equalitas aliquid po/
nit.quia ſi eiꝰoppoſitum pꝛiuat.neceſſe eſt ivſum po

nere. ¶ Item beretici dicũt hanc falſam pater ẽ eq/

lis filio.aut quia aliquid ponit᷑.aut quia aliquid re/
mouet᷑. Mon qꝛ remouet᷑.quia dicũt hanc veraʒ pa⸗
ter eſt inequalis que remouet. quia aliquid ponit᷑.

ergo ⁊c.⁊ fundat᷑ vtraq; iſtarum poſitionum ſupꝛa

oppoſitõnem inequalis ad equale. Si em̃ equale et

mnequale accipent᷑ remoti oppolit
perent᷑ poſttine (R dom ꝙ m ꝙ in litera innui⸗

tur ⁊ toctoꝛes antiqᷣ dicũt. ꝙ poſitio magiſtri fuſt ꝙ
noia que non dicunt ꝑſonalem ꝗꝓpꝛietatem vel eſſen

2 „

tie vnitatem. pꝛiuatiue accipiantur. Ande quia ſi/

milis ⁊ equaiis dicit reſpectũ patris ad filium.⁊ ille
reſpectus nõ eſt ꝑſonalis ꝓpꝛietas.nec eſſentia.volu
it ponere ꝙ omnia talia ?m pꝛiuationeʒ dicerentur.
ſicut duo.tres.ſimiles.⁊ equales.⁊ ↄſimilia.QLamen
iſta poſitio ſtare nõ poteſt ſicut ſupꝛa pbatum eſt de
S vnitate ⁊ pluralitate nominũ diuinoꝝ.Si em̃ in di/
uinis eſt vnitas poſitiue. ⁊ pluralitas.⁊ hec duo faci
unt ſimilitudinem ⁊ equalitatem.neceſſe eſt hec po/
ſitiue accipi in diuinis. Et cõcedende ſunt rõnes ad

6 hoc inducte. Ad illud ergo qd obijcitur ꝙ equale
eſt qd nõ excedit.dðm ꝙ illi negatõni ſoſternit᷑ affir
matio ⁊ poſitio.que notificatur ꝑ pꝛiuatõneʒ oppo/
ſiti ſcʒ exceſſus. 3 5

d illud quod obijcit᷑ ꝙ nõ eſt di
uerſitas in diuinis.dom qꝙ nõ indicant diuerſitateʒ
niſi ſuppoſiti.nõ foꝛme de ſe.⁊ quia i diuinis eſt plu/
ralitas ſuppoſitoꝛum.patet ⁊c. ¶ Ad illud qð obij/
citur ꝙ; ſᷣm ꝙ dicunt᷑ poſitiue dicunt cõmenſuratio/
nem.ddm ꝙ in diuinis nõ eſt ↄmenſuratio ſimplici-
ter. ſed tamen eſt ↄmenſuratio reſpectu infiniti.⁊ H
nõ ponit ſimpliciter cõmenſurationẽ. Aliter põt di/
ci ꝙ equale et ſimile de ſuo pꝛimo intellectu ponunt
vnitatem quantitatis ⁊ qualitatis.O⁊ aũt ponat cõ
menſuratõnem hoc ꝙ eſt equale.eſt.quia quantitas
illa eſt menſurata. qm̃ ergo in diuinis eſt immenſa.
dicit ibi ↄuenientiam in quantitate virtutis.qᷓuis ñ
ponat ibi ↄmenſuratönem.
Aueſtio. ij. “ 4 b
¶ Atrum nomina pᷣdicta dicant᷑ ſm ſubſtantiam. an

hm relatõnem. Et ꝙ ſᷣm ſubſtantiã videt᷑ autoꝛitate
magiſtri in litera. Equalitas inquit nõ eſt relatio vel

notio.ſed nature vnitas vel ydemptitas.Et byla.de

ue.tunc eoꝝ oppoſita acci

. .

trini. Similitudo eſt indifferens eſſentia. ergo taʒ ſi/

militudo qᷓ; equalitas dicit diuinã eſſentiam. Itẽ
equalitas dicit᷑ ſm quantitatem.⁊ ſimilitudo vᷣm q̃‚
litatem. ſed in diuinis qualitas ⁊ quantitas tranſe-
unt in ſubſtantiã. ergo ⁊c. ¶ Neʒz om̃e qð dicit᷑ m
relatõnem impoꝛtat diſtinctõnem de ſuo pꝛincipali
intellectu.ſed ſimile ⁊ equale dicũt ↄuenientiam.er/
o nõ dicunt᷑ 'm relatõnem. Srem nibil qð dicit
in relatõnem dicit᷑ de duobus niſi impoꝛtet relatio
nem in ↄmuni.hoc dico ꝓpter hoc nomen relatus ⁊
diſtinctus.ſed ſimile ⁊ equale impoꝛtant relatõnem
ſpãlem.ſi eam eque impoꝛtãt.qꝛ nõ eſt aſſignarc ſpe
cialioꝛes ſub ipſis.⁊ dicunt᷑ de pluribꝰ.g ⁊c.¶ Cont᷑.

Hyla.de trini. Similitudo ſibi nõ eſt.ſed om̃e quod

dicit ſᷣm ſubſtantiã dicit᷑ ad ſe. ergo ⁊c. ¶ Item om
ne qð dicit᷑ ſᷣm ſubſtantiam dicit᷑ de pluribus ſingu

lariter. ſed ſimilis ⁊ equalis dicit᷑ pluraliter. ergo ⁊c.

¶ Item qualiate refert᷑ pater ad filium et filiꝰ ad
patrem.ſed nõ eſſentia.ergo equalitas nõ dicit eẽn/
tiam. em aut pater eſt equalitas filij ad patreʒ
aut nõ. Si ſic.ergo cum filius equalitate illa ſit eqᷓ/
lis patri.pater eſt equalis ſibi.qð nõ ↄcedit᷑.ꝙ ſi pa/
ter nõ eſt equalitas filij ad patrem. equalitas non
dicit᷑ de om̃ibus. nõ dicit eſſentiam. Eſſentia enim
filij eſt pater. ¶ E'. dom ꝙ ᷣm cõem omniñ opinio
nem.cum ſimile ⁊ equale dicãt ↄuenientiam pluriũ
in vno.ꝙ de ſe impoꝛtent diſtinctõnem in ſuppoſit.
⁊ vnionem ſiue vnitatem in eſſentia.quia diſtinctio
pſonarũ ſpectat ad modum dicendi ſᷣm relatõnem.
vnitas eſſendi ad modum dicendi ſᷣm ſubſtantiam.
ideo bmõi nomina nec oino dicunt᷑ ſm ſubſtantiaʒ.
nec oino ᷣm relatõnem.ſed qdammodo ſᷣm ſubſtan
tiam. qu ammodo ᷣm relatõnem. Sʒ qꝛ nõ poſſunt
ßm hũc dupᷣlicem modum dici pꝛincipaliter.neceſſe
eſt ꝙ hm alterumm iceo vlterius opoꝛtet querere hm
quem moduʒ accipiendi accipiunt᷑ in diuinis.et bic
ſunt diuerſe opiniones. Quidam em̃ dicũt ꝙ bmoi
noia ſᷣm ↄcretõnem ſignificata dicunt᷑ pꝛincipaliter
m relatonem. Mam ſimiles dicunt᷑ habentes ean/
dem qualitatem. qꝛ ergo reſpicit ſuppoſituz ꝑ ſe ſm
ꝙ ↄcretum.ideo dicit᷑ m relatõnem. Sed in abſtra
ctione.qꝛ ſimilitudo eſt vnitas nature vel eẽntie.qᷣa

reſpicit vnitatem foꝛme pꝛimo.nõ diſtinctõneʒ ſup/

poſitoꝛuʒ niſi ex conſequenti. pꝛincipaliter dicit yᷣm

ſubſtantiã. Sed iſte modus ſoluendi non eſt ↄueni-

ens. Maʒ eſt eadẽ ſignificatio in cõcreto ⁊ in abſtra/

cto in pꝛincipali ſignificato.ergo ſi dicit᷑ m ſubſtan
tiam vnum. ⁊ reliquum ſimiliter. boc nõ ſoluit qð

2„

dictum eſt. Scda opinio ꝙ bmõi noia ⁊ in cõcretio/

ne ⁊ in abſtractõne vicunt᷑ pꝛincipaliter bm ſubſtan
tiam. ⁊ ↄnotant diſtinctõnem in ſuppoſitis.Et ratõ

ipſoꝛũ eſt. quia cum ſimilitudo reſpiciat iſta duo ſcJ
ↄuenientiam ⁊ differentiã. immediatius ⁊ comple
tius reſpicit ↄuenientiã. Dicunt᷑ em̃ differentes eſſe
ſimiles initum oↄueniunt. cõuenientes vo nõ dicũ⸗
tur ſimiles inqtũ differũt. ſeſpici ſimilitudo di
ſtinctönem ꝑ modũ materie.ſed ꝑ modum foꝛmere
ſpicit vnitatem eſſentie. ⁊ ideo completiue dicit ßhm
ſubſtantiam tam ſimilitudo ꝙ ſilis. Sʒ iſta poſitio
nõ põt ſtare. Certũ em̃ eſt ꝙ ſilitudo dĩ reſpectꝰaliiq

rũ adinuicẽ. ſᷣ in diuinis nõ ẽ niſi reſpectꝰ pſone ad

Sõ aũñt pſone ad ꝑſonã non põt dii

in ſubſtantiã. Sneceſſe ẽ ꝙ nomẽ ſile qd a ſilitu⸗

roanicit
lude
Imn dnrfnn
Nmunicdeſti.

fhoritdict
Urfiarogti⸗
1fli atalai

porrititt

ſn reltͤczi.
Ettulainp⸗
todſtnpn⸗
dſfnche⸗

(havoditue

Cepkrden
iugtſonensn

Eclatchatn
nceneſtitt.

glaptinigo

loniidarttc
ckipbofot
ſtcreusdi
feumplurin
Mctrehpect

ſtönisinyn

(Whantespha

eno
yckitbei

Uloninüͤſt

lepnnn
induen
fmednne
tmnning
ummmn

Nciütgtigt
R e
cigtei.
Nüßött
tiſitte
GcereN
mimmet
mcun
iwwiirtp
mnrgcht
gimnilf
nnca
rntut
ii

ioffe⸗
zne⸗

b
Pem

ata. In pꝛima oſtendi

uſq; concoꝛdia.

dine impdnit᷑ ſᷣm ſubain nõ dicat᷑. Et ideo eſt tercia
opinio ꝙ bmõi noia dicant᷑ pᷣm relatõnem foꝛmali

ter loquendo. dicũt em̃ reſpectum ſuppoſitoꝝ diſtin

ctoꝝ ↄuenientium in aliqͥ vno.⁊ ita reſpectus cadit
ibi ꝑ modum foꝛmalis.ſed vnitas eſſentie ⁊ plurali⸗

tas cadit ꝑ modũ cauſe.ido ꝓpꝛie ⁊ pꝛincipaliter ᷣm

relatõnem.ex ↄſequenti vo ſᷣm ſubam dicunt᷑ cauſa
liter loquendo.Et hoc magis pʒ ſi ↄſideremꝰſignifi
catõnem hoꝝ noim in creaturis vnde fit tranſlatio.
Similitudo em̃ eſt ſᷣm qualitatẽ.ſimiliter et eq̃litas

ſm quantitatẽ.⁊ ſilitudo dicit relatõneʒ foꝛmaliter.

5 qualitatẽ cauſałr. Similiter eqlitas dicit quantita
tem cauſaliter. ̊ relatõcʒ foꝛmaliter. Mõ cm̃ eſt ſimi
litudo qᷓlitas.ſᷣ relatio ꝗqᷓ attendit᷑ ſm qualitatem.

10 Adillud qð obijcit᷑ de mgro ⁊ byla.ꝙ eſt cẽntia.

dom ꝙ cauſaliter intelligunt᷑ om̃es tales ſcrmones.

11 ¶Ad illud qð poſtea dicit᷑ ꝙ equale dr̃ ſm quanti/

tatem. doᷣm ſᷣm ꝙ dicit cãm efficientem.nõ dicit foꝛ

2 mam.ſic de ſili. ¶ Ad illud qdð obijcit᷑.ꝙ rclatiua

impoꝛtãt diſtinctões. dom ꝙ quedã in diuinis dicũ/
tur m relatõeʒ qᷓ ſunt diſtinctiua relatoꝝ. vt pater
⁊ filiꝰ.⁊ talia impoꝛtãt reſpectũ diſtinguentẽ.⁊ talia

impoꝛtãt diſtinctõeʒ vt excrcitã. Quedã aũt dicunt᷑

ſm relatõeʒ.qᷓ ſunt relatiua diſtinctoꝝ.vt ſilis ⁊ cq̃

lis.⁊ talia impoꝛtãt reſpectũ. ille reſpectus non eſt

notio diſtinguẽs ſed ons diſtinguentem. JImpoꝛtat
em̃ diſtinctõcʒ vt nõ exercitam ſed vt ↄceptam. Mã

reſpectus diſtinguens eſt ꝑ vnius ꝑſone ad aliã pßᷣm

ꝙ eſt ab illa. In bmõi vᷣo noibus impoꝛtat᷑ reſpectꝰ

vnius ꝑſone ad aliam. ſm q; coicant vnã naturam.

Et quia reſpectus eſt relatio.ido plurificatur.qꝛ bvo
reſpectus vniꝰeſſentie.ideo dicit᷑ de pluribus.Et iõ

patet vltimũ qð dicit᷑ ꝙ nullũ relatiuũ dicit᷑ de plu/
ribus niſi dicat relatõeʒ in cõi.dm em̃ ꝙ hoc nõ ſo/

lum eſt in his noibus que impoꝛtãt diſtinctõnem in
cõi vt relatus ⁊ diſtinctus.verũetiã in his que dicũt
reſpectum pluriũ vt cõicant in aliquo.Lale em̃ no/
men dicit reſpcctum in cõi.ſpecificatum tñ ratione
cõicatõnis in vno.vñ ſimiles dicunt᷑ adinuicẽ relati

ꝑticipantes vnam qualitatem.

ibi recipꝛocatio vt dicat᷑ pater equalis tiio.

equat᷑ filio ꝑx emanatõeʒ ab alio.

¶ Aucſtio. iij.

trum p̃dicta noia ſq; equalis ⁊ ſimilis dicant mu-
tuam relatõeʒz. ſm quã pater filio. ⁊ filiꝰ patri ſit cq;

lis. Et ꝙ nõ videt᷑.qꝛ ṽm Oyo. In talib? non recipi
mus recipꝛocatõeʒ.ſᷣ pr eſt pꝛincipiũ filij. nõ cadit
tem

boc vr rõne. Quia em̃ filiꝰſilis eſt pri.ideo dicit ſili/

tudo pfis. ſi ecõuerſo pater eſt ſilis filio pfecte. er·
go pater eſt ſilitudo filij. hec aũt nõ recipit᷑. ergo 7.

¶¶ Item qui eſt equalis alij p̃m cqualitateʒ ſibi ade/
quat᷑.ſi g pater eſt equalis filio. ſi adcquat᷑.quero

à quo. auta ſe. aut ab alio. Mon a ſe. qꝛ qnicũq; eq̃t
ſe alij aliquid agit in ſe.ſed pater nihil agit in ſe.ergo

nõ adequat ſe.nec alio equat᷑. ergo nõ eſt equalis fi/
lio. ntra. ſimile ⁊ cquale ſunt relatiua equipa/

rantite.ſed iſta denoiant vtrũq; extremum. & ſi filius

eſt ſimilis patri. pari ratõne pater eſt ſimilis filio.
¶ Item ratio ſilitudinis eſt ↄuenientia vel indr̃ia ĩ
qualitate vel ſubſtantia. Sed ↄuenientia cqualit᷑ re
ſpicit vtrũq; extremũ.⁊ indr̃ia.ſi ergo filius eſt indik
erens patri ⁊ ecõuerſo. pr̃ eſt ſilis = Item om
ne plurale geminat ſuũ ſingulare.ſed hec ↄcedit᷑ pa
ter ⁊ filius ſunt ſimiles ⁊ eqles.ergo pr eſt ſimilis.q̃
ro cui.aut ſibi.aut alij. Mon ſibi.ergo alij.¶ Rꝰ.dd. ꝗ
ꝙ ſimilis ⁊ eq̃lis dupliciter accipiuntur. Aut ꝓut di
cunt ↄuenientiã in quantitate vel qualitate. Aut p/

ut ſupꝛa ↄuenientiã addũt imitatõnem vel expᷣſſio

nem ꝑfectã. Pꝛimo quidem modo ſunt relatiua eqͥ̃
parantie.⁊ dicunt᷑ ad ↄuertentiam ᷣm ꝙ ꝓbant ra⸗
tiones ſcdᷣo inducte. Alio modo ſimilis et eq̃lis ad/

dunt ſuꝑ boc ratõem oꝛiginis. AUñ eq̃lis dicit᷑ quaſi

adequatus. ſilis q̃ſi aſſſatus.hoc mõ nõ ↄuenit ni

ſi ei qui eſt ab altero. ⁊ hoc modo pcedũt pꝛime rati⸗

ones.ꝙ pater nõ dicit᷑ ſilitudo filij ꝑ imitatiõeʒ. ncc
dez ab alio. equat ſibi filum.
ꝙ nõ recipimus reciprocatõnem i

Oð tñ dicit Pyo.

⁊⁊c.loquit᷑ de cauſa ꝓpꝛie.⁊ ꝓut differt ab effectu ꝑ e

ſentiam. boc aũt modo pater nõ eſt cauſa filij.immo
bene eſt habitudo filij ad patrem ſicut econuerſo.et

ſic patent om̃ia.

eappꝛopꝛiatõne relatiuoꝝ que ↄmuniter ⁊ eternaliter de deo dicunk. vt ſimilis ? eqlis.

Mon eſt igit᷑ hic pᷣtermittendum qð vir illuſtris Hylarius. Terminata parte illa in qua agit de ſignificatõne

hoꝛum nominũ ſimilis 2 equalis. Hic incipit ſcdᷣa pars in qua agit de boꝛum nominũ appꝛopꝛiatõne.et hba-
bet bec ꝑs duas partes. In pꝛima aſſignat appꝛopꝛiatõnes. In ſcda mouet ⁊ ſoluit dubitatõnem que ex hu-

iuſmodi appꝛopꝛiatõne babet oꝛiginem infra di.xxxij. Hic oꝛit queſtio ex pdictis deducta.

ꝛima ꝑs diu

ditur in duas ꝑtes. In pꝛima aſſignat appꝛopꝛiata m Hyla. In ſcda ßm õ etiã ſciri opoꝛtzʒ q;

earũdem trium ꝑſonaꝝ diſtinctõeʒ. Pꝛima ꝑs habet tres. In pꝛima aſſignat

yla. appꝛopꝛiatõez ⁊ eius ex

planatõnem ꝓpter ſui obſcuritatem. In ſcda oſtendit ꝙ illa que Hyla.aſſignat nõ ſunt ꝗꝓpꝛia.ſᷣ appꝛopꝛiata.

ibi. Mon em̃ ym pᷣmiſſam er

4.

pꝛopꝛiatio em̃ ↄmunis reſpectu ꝓpꝛij.⁊ hoc facit.ibi
gnat magiſter appꝛopꝛiatõnem Aug. habet duas. In

epoſitõnem. In tercia vo o git q;
pꝛia igit᷑ ꝑpſonaꝝ ⁊c.¶ Si⸗ in
pꝛima ponit ipſam appꝛopꝛiatõnem. In ſecũda ponit

ſtendit qꝙ illa quibus hc appꝛopꝛiat ſunt ꝓpꝛia. Ap

imiliter ſcᷣa ꝑs in qua aſſi

eius expoſitõnem.ibi. ſed plurimos mouet ꝙ patni attribuit ⁊c Et bec pars habet tres m illa tria appꝛop/

9

cunt᷑ vnum.ibi. Hic dici opoꝛtet. In ſ.

t qualiter patri eaer vnitas. oſtendens etiam incidentaliter qualiter aliqua di/
aa v oſtendit quõ filio appꝛopꝛiat᷑ equalitas.ibi. Nũc videamꝰ qua

liter equalitas. In tercia vo oſtendit quõ ſpũiſ ancto appꝛopꝛiet᷑ ↄcoꝛdia.ibi. Ox autem in ſ. ſ. dicit᷑ eſſe vtri ·

appꝛopꝛiata oſtendit.

a ¶ Non eſt igit᷑ hic pᷣtermittendũ ꝙ vir illuſtris l!ylari
us. ꝓpꝛietates ꝑſonaꝝ aſſignans dicit in patre eẽ eter
nitatem.ſpeciem in imagine.vſum in munere.que tan

BDe ſententia ſancti hylarij qua in trinitate ꝑſonaꝛi

a ¶ Mon eſt igit h pᷣ⸗
te ſnan ige ma⸗
giſter agat de appꝛop
atõnce di. xxiiij.⁊ ð ap
pꝛopꝛiatis di.xxv.vſ/
q ad fineʒ.vidctur q;
male ſituet h̊ tracta⸗

tun de appꝛopꝛiatis.

te difficultatis ſunt verba. vt in eoꝝ intelligentia atq;

icultatis ſut uerit Aus. vtipeon. Aug.
plicis explanatõne vehementer laboꝛauer i vellet bꝛe
— Tdahlias B e ————— Digene aungm en Nel dee
cauſa ponit iſſime ſingulax in trinitate riina s
3 eſr vantun ap mniſſime ſingulax in n ten eces in imagine.vſus ĩ
pꝛopꝛiatis. Ena ca erernitas inauir in iochis auẽtis in mractatione
e nmnonem munere. Et öne fidei vir extitit. hec em hrlari⸗
Iuc dicht ralatioꝛei; ſcripturaꝝ ⁊ aſſertõne boꝛũ.i.patris.⁊ imagis.
vm relatõnem cõmu ſcrip is ſuis poſuit. oꝝ ver r itã ſcrutatꝰin
m auã appꝛop in libꝛis ſui⸗ ſus abditã ſcrutatꝰii
na Err anur, Kon Muncris cternitor; ſpotien evſu abik arbitroꝛ in
ſunt ſimilis et equat. telligenelamm. auanntu niſtg parer nõ habet patreʒ e “S”
ocnat Ais eteritatis vo rpercen viiſaup na eſ ipe. Erquoſchlni
ttoch auſ appꝛo/ gquo nt futel pfecte implet illud cun unng eſie talligen ga ſunt
pꝛiata faclunt ad eui⸗ ſit. Imago em̃ ſi ꝑfecte impl e.in qua imagi verba Nylaꝛij.
Zegte Halrtend⸗ ido coequat᷑ ei.nõ illud imagili lue l al⸗ tanta eſtogru vic weet Aug.
. gagn poſt tractatuʒ Rlanit Cted anrn an ſilitudo.nulla inl⸗ din tt ittal barn zu8
pgeis r oc marme entia. ?7 ma eqlitas. qlis. nulla ex pte diſſimilis. eremnitas pi
Aeig axime o ineqlis.⁊ nu eſt pri⸗ tribuatur mfuß
S eus anera nornochinil ei nago ennpdien ei nbnae
is agit bic. qᷓ non ma ⁊ ſumm ne 8.cui nõ eſt aliud vi⸗
creaturas. Peſns uere et Dlinnd iin ino voſir alich d. (Moeula „
SSanerahlrund Fhum pfectum cun deſtalidd. h en e
sa teſecum d iegam om̃ipotentis: Nylanius in lib. d
ceaturas at ens ennogen plena omnium rationuz ſc
pater diſtinctio hinꝰ entis dei. plena omniun Tom⸗ a ¶ Ymago eſt ei⸗
nppee aiata Hylarij nes vnum in ea. ſicut wbi nouit oĩa tur ſpecies indife⸗
manifeſtant perſona⸗ vno cum quo Pnnen. En autẽ in / r e. Meq e ißeſ
Zitno epnnpna⸗ taalecuices 2gleruapan a ntha ßs
ta Auguſti. nob ma⸗ effabil is qui non eſt ſine pfuitõe. neceſſeẽ vt imago nare ſpüſſii ſanuitn
nifeſtant perſonaru, imaginis q in 10. Ylla er⸗ demonſtret. Quare ſpuſſa⸗ Anr
Xt e lewin dilectio. de em cocqugags ir.
16 b(Ars quedam oi⸗ bomndol tamen Rian ir as, gimagia⸗ 02 . man⸗
votentis c. Tidetur beatitudo(ſi dñ) vſus ab illo ap⸗ αασdvilien . ac ſce
porentſe . iderur ne vocedigna dvlue trinita⸗ ater. eſt etiã ſinltucydi
Wrcſtams aucam. ellatatſt bꝛeuiter. ⁊ eſt in trinita⸗ Eſt gpate o piis ninonſine
dei eſt ars quedã om/ pellat nõ genitꝰ. ſ̊ genitoꝛis filiꝰ. qꝛ imago pꝛis emmnroi
iporentis et ſapien, te ſpũſſanct'nõ genit⸗. eitate eſt flins. li
nit aeeneis er ſanien ie ſpuͤſt ſuauitas ingẽti largi ꝛimagos c
tis dei.quia vnuſquiſ genitiq; dens om̃s crea-⸗ c ( Etq nsee –
21.*1 ate ꝑfundens oi a ? vt rei imago ſit. ſpe ahud
q; nõ wtenece are? atq; vbert Itaq; illa tria ? vt tehe eni mniin
iners. er go ſi filius el tuꝛas ꝓ Captu eaꝝ. Itac dent . et eneceſſe cn en
ars patris. nõ intclle- ſeinuicem determiari vident. et ean imago aſtt infrini
ſtacge e in ſe infinita ä D chignevus. dii
mGnablrerr operari ex ꝑte. vel ꝑ ſpeculu deum 7 gegs aciift⸗
habeat pater a filio gaudeat cognoſcens deum ? ietateʒ ad vidẽdi. huuiſ
ſuo. F ddin c fac⸗ agat. Qui vo nõ terndat d⸗ vnꝰeſt deus. ſed fi’i e⸗ ns nia Anln
da eſt vis in verbo. qꝛ nõꝑ cecitatem ad ca umgt vba hylarij pᷣmiſſa gecl⸗ en atio Au ſin
nõ dicit ꝙ ſit ars ſim⸗ trinitas. ¶ Ecce habes q̃liter ditatis. vt etiaʒ adhi⸗ explanatio l einoen
li rin itatis.vt etiaʒ guſti. ſuper bis fidagn
Micier. N n ee rgcatunt Koretande I—́ iſſimas. iin
5. quia non eſt pie G, enus ea intelligere obſcuriſſin. giigen
u arer er, bitacrpolttne nir 11 Paeog erplogauo gur Baus⸗ puigin
ſed vbi nouit. Mõ eſt humanꝰſenſus.cum ⁊ ipa eo⸗ʒ ifficultatis T ambigu⸗ AAnnnen
ſed vbi no t ſEn, ſe habeat difficultatis ⁊ ambig ant
ars patris n . c edidit.plurimum in ſe habe “ ſng
ſit ſapientia. ſec qᷓ eſt cel S= õ numn
en eeeees dus ſtatt. peum arsinchnh ta intentõnem virtutis ⁊ ſapientie. ſunlit ver⸗
Patcr Sr nhen ſilium. Et notandũ cumnars HH eſt ꝓpꝛium. ars vice Comvid⸗ do· ni
Dan an wrdeſencekan enn dicit emanatonem ꝛ reſp Obijcirur. ergo hin boc vi
bum. tñ differenter. quia ver ate ꝑfundens om̃es creaturas. Obij
17 c Ingenti largitate atq; vbertate ꝑfundens om̃es cxe

nde
an
ti⸗ at
hen Weee
in unle
tei nei
„ Kpußge
nls; Wäl
ct⸗ n
ld
na⸗
mö

¶ Oſtendit ꝙ illa que hyla.aſſignat non ſunt ppꝛia
ſed appꝛopꝛiata. H n mnr i

ℳ₰ —

on em̃ ᷣm pmiſſam expoſitõneʒ diſtinguunt B tres

ille ꝓpꝛietates ſupꝑius aſſignate.ſed ipe ypoſtaſes diſti
cte abinuicem monſtrant᷑.Eternitatis tñ noĩe eadẽ vi
detur deſignata ꝓpꝛietas.quã notat hoc nomen inge⸗/
nitus. Sed videamꝰquid ſit quod ait. Imago ſi pfe⸗

cte implet cuiꝰimago eſt.ipſa coequat᷑ ei.nõ illud ſue

imagini. Videt᷑ em̃ dicere ꝙ filiꝰqui eſt imago patris.
patri coequat᷑.nõ pater filio.cum et filius dicat eqᷣlis
patri in ſcpᷣtura.⁊ pater filio.ſed filius hoc habet a pa
tre vt ſit ei equalis.pater autem non habet a filio.⁊ ta
cuius eſtiimaog. H .
¶ MQuare dicat᷑ Hyla. ꝓpꝛia ꝑſonarum aſſignaſſe in

men filius plene ac ꝑfecte equalis eſt patri.i.imago ei

VYerbis pᷣdictis cum ibi non ſint expᷣſſe pprietates. e
Hſtendit Fu⸗ ¶Pꝛopꝛia igit ꝑſonaꝝ in pᷣdictis verbis aſſignaſſe dici⸗
la quibus Hap rur hylarius.qꝛ relatiua noĩa ꝑſonarum poſuit.ſcʒ pa
hꝛopaiat . ſiit tris. imaginis. ⁊ muneris. que relatiue dicunt᷑ de pio⸗
wus. nis.⁊ ꝓpꝛietates notant quibꝰ diſtinguuntur ꝑſone.
Ita em̃ dicit᷑ ſpũſſanctus munus relatiue ſicut donũ.
Verũtamen ipſas ꝓpꝛietates alijs tribus noĩbus nõ
ſignificauit. iuxta pᷣdictam Auguſtini expoſitõeʒ. niſi
ſolo noie eternitatis.quo nõ ipſam paternitatẽ.pᷣ eam
voluit intelligi notionem qua dicit᷑ ingenitus.

*.
2*
k
.

netur ſpirituſ ahetus
R. dom ꝙ ſpirituſſã
ctus nõ dicit᷑ dari ra/
tione cuiuſlibet effe⸗
ctus.ſed ꝓpꝛie ratone
eius qui facit ſpiritũ/

ſanctum haberi. ⁊ ita

inbabitare in aliquo
vt in templo.et quia
huiuſmodi ratõnalis
creatura capax eſt. et
ſoli iuſti capiunt.idᷣo
patet ꝙ illis ſolis 5
6

rituſſanctꝰdatur.

autem ſpirituſſanctꝰ
dicitur ꝑfundere cete
ras creaturas.non qꝛ

ei attribuatur actus
creandi. ſed quia at-

tribuitur ei actus cõ/

a ¶ Imago eſt eixrei ad quam imaginat᷑ ſpẽs indifferens. Pꝛimo videt᷑ ratio iſta quam Naylari? ponit in
notula nõ ſit ↄuertibilis.quia totũ videt᷑ ↄuenire ſ. ſ. Item ſpẽs aut accipit᷑ perſon aliter. aut eſſentialiter. Si
enealet idem ſenſus eſt qͥ eſt ſpẽs indifferẽs.qͥ eſſet etiã ſi diceret᷑ eſſentia indifferens. ſed boc cõuenit

patri nõ tm̃ nõ dicit᷑ vt
cum dr̃ pſona indifferens.hoc aũt falſum. b
ſimilitudo. Aidet᷑ hoc alletg.
dam.tũc videt᷑ eſſe eq̃litas nõ ſi

⸗

io. Item eſſentia nõ dicit᷑ vt alicuiꝰſ ſtat p ſona. ergo ſenſus eſt idem ſpẽs indifferens qui eſt
ſum. b Ynago 4 eſt rei ad rẽ coequandã et imaginata ⁊ indiſcreta
frequẽter imago nõ coequat᷑ ei cuiꝰeſt imago. Item ſi eſt ad rem coequan/

itudo. Item videt᷑ falſum dicere cuz dicit indiſtincta rucho aid oiatmag
6*

18 ſimilitudo diſtinguit᷑ ab eo cuiꝰeſt imago. JItem cum vnius rei vna ſit diffinitio.qucrit᷑ quõ differenter i
ratõnes aſſignent᷑. dom ꝙ bic diffinit imago increata ꝓut eſt ꝓpꝛium ſoliꝰ filij. ⁊ ſic ſemꝑ dicit reſpectum ad
patrem.⁊ ideo in pꝛima ratõne ponit᷑ genitiuꝰvt in ratõne pꝛincipij.in ſcda vt in ratõne termini.qm̃ imago
debet ↄꝑari ad pr̃em. nõ ſolum tanqᷓ ad aliquã rem.ſiue ad quid.ſiue in qͥd ducit.ſᷣ etiam a qͥ emanat. et ita
patet haꝝ diffinitio rõnum ⁊ oꝛdo.Et pꝛima ratio tres ↄditõnes ↄtinet. Per pꝛimaʒ notat᷑ filiꝰ eſſe ab alio.

cum dicit᷑ imago eiꝰrei ad quã i.

maginat᷑.⁊ p gtm̃ ⁊ verbum qð eſt paſſiuum. Per ſcdam notat᷑ ꝙ eſt ᷣm mo

dum expꝛefſum emanandi.ſcʒ boe ꝙ dicit ſpecies. que includit pfectam ſimilitudinẽ cognoſcendi. Per ter

ciam vᷣo notat᷑ ꝙ ſit indifferẽs
ab eſſentia.pꝑ ſ.

indifferẽs ᷣm ſubam. ſcz p hoc qʒ eſt indifferens.Et ꝑ pꝛimã ↄditõnem differt a patre
m a ſpnſancto.⁊ ꝑ terciam ab imagine creata.Et ꝑ hoc ꝙ ſpecies ⁊ ſi de ſe ſit eſſentiale.tam̃

accipit᷑ hic vt tractum eſt ad ꝑſonam. ⁊ indifferens nõ dicit indiſtinctõnem in hoc nomince ſpecies ſed in ſub

—

ſtantia. ⁊ ſic patent obiecta de ratõne pꝛima. Hac viſa ſimiliter 4
patrem vt ad terminũ.⁊ hoc patet cum dicit᷑ ad rem coequan
dudit᷑ ꝑſona patris.Et ꝑ hoc ꝙ dicit imaginata.excludit᷑ pſon

3 ratio ſcda.que dat᷑ in comꝑatõne ad ipſuʒ
q rci.i.pſonam filij ꝓſone patris.⁊ ꝑer hoc ex⸗

cludi nis. Et p hoc ꝙ dicit imaginata. exclu a ſpũſſancti. Der h̊ qd dẽ indiſcreta exdudit᷑
ipſa imago creata.Et indiſcreta nõ dicit indiferentiam ꝑſonalem.ſed ſolum eſſentialem. Ad

illud & quod

obijcit᷑ de equalitate.dᷣm ꝙ illud nõ eſt neceſi arium de creata imagine. Et rurſus.qm imago dicit de ratöne
ſui nominis qualitatem in quantitate.ideo pꝛima dicit ſimilitudo ad rem coequandaʒ.i.ſimilitudo ſpᷣm quã

res coequat᷑ rei. c

19 naturam. imaginem.quõ hic diſtinguant᷑.dvᷣm q; vniuſcuiuſq; foꝛma ſubſtantialis

cies.natura.⁊ eſfentia.⁊ hoc ſᷣm triplicem ↄſi iqeratõnem. Põt em̃ oſiderari in ſe. ⁊ ſic

t quia imago ⁊c̃. Querit᷑ de diſfterentia hoꝝ trium nominũ que attribuit. ſcz ſpeciez.
opletiua. dicitur ſpe/
dicit᷑ eſfentia. põt cõſi⸗

derari in compatõne ad opatõneʒ ꝓpꝛiam. ⁊ ſic dicit᷑ natura. Põt iterum oſiderari in comꝑatõne ad noſtraʒ
cognitonem.⁊ ſic dicit᷑ ſpecies. Speciẽ ò̊ habet imago autoꝛis.co ꝙ ſimilitudo eſt eius. Haturam auteʒ ba/

bet. quia ſimilitudo genita vel imaginata naturaliter. Eſſentiã vo quia ſimilitudo indiſereta ꝑ ſubam.

x 4

20

tf eſt pꝛime pſone.⁊ i

2

d S qs innaſcibi/
lem ⁊ ſin t
filiũ. Aidet᷑ ꝙ byla.ñ
dicat bñ. Quia qͥ di/
cit duos innaſcibiles
dicit duos deos. qꝛ in
naſcibilitas ĩ diuis ñᷣ
eſt ꝓpꝛietas eẽntie.bᷣ ꝑ
ſone. 5 nõ ſequit᷑.ꝙ ſi
ſunt duo inaſcibiles.
ꝙ due eẽntie. h̊ ꝙ due
pſone. Itẽ inaſcibili/
tas dicit pᷣuatiõeʒ eiꝰ
qd ẽ natꝰ.vñ tm̃ valʒ
innaſcibilis quãtuʒ ñ

filiꝰ.ſᷣ nõ ſequit᷑.ſunt

duo filij in diuinis. S
duo dij. ̊ paꝛi ratõnc
nõ ſequit᷑.ſunt duo ĩ/
naſcibiles.g duo dij.
Re*. dom ꝙ inaſcibil

ſicut ſupꝛa dictũ ẽ pri

uat ſiue negat eſſe ab
alio. ⁊ ex boc ponit fõ
talem plenitudinẽ in

illo qͥ inaſcibilis dr᷑.?

ex vtraq; ꝑte ↄcludit

ꝓ ſi ſint duo inaſcibi⸗

leſ. ꝙ ſint duo dij. Se

—

quif em̃.ſunt duo q̃ꝝ
quilibʒ nõ ẽ ab alio.g
nõ diſtinguũt᷑ ꝑ oꝛigi

nem. g neceſſe ẽ ꝙ diR
ſtinguant ꝑ ſubam.
Iteʒ ſi ſunt duo i q

qlibet ẽ fontalis ple/
nitudo.jᷓ qͥlibet pᷣt eẽ
fnitat pꝛicipiũ.⁊ pᷣn/
cipium totiꝰdeitaſ.ſi⸗
cut dr de pꝛe. ñᷣ ſi pꝛin/
cipia ſunt diſtincta et

principiata. ſi quili⸗/

bet ẽ pꝛincipiũ totius
deitatis. ⁊ ſunt duo. S
duc deitates. q;uis er

go ingenit? nõ ſit ꝓpꝛi

etas ſube ſᷣ pſone.qꝛ

vnica pſona nõ p̃t eẽ
niſi vna inaſcibilitaſ.
ideo de neccſſitate po
nit deoꝝ diuerſitateʒ.

e ¶ Caput em̃ omni /
um filiꝰeſt. vide? ma⸗

le diccre.qꝛ aut dicit

caput ratone deitat-.
aut ronc ofoꝛmitat i
natura.Si rõne deita

tis.eadem ratõne ſpi

rituſſanctꝰpõt dici ca
put. Itẽ ſi rõe deitat.

——

¶Ad notulam

1 ſine initio dicat

¶m

2

Æ earundẽ pſonaꝝ diſtinctio⸗

nem ſeu appꝛopationẽ notat Aug.
alijs verbis ſine exßſſiollc ttinʒ pl!

pꝛietatum.

¶ Illud etiã ſciri oꝑtet ꝙ earundem
triũ ꝑſonaꝝ diſtinctõeʒ Aug. oſtẽ⸗
dere volẽs ſine expᷣſſione illaꝝ triũn

ꝓpꝛietatũ ſupiꝰↄmẽoꝛatax in.j.li.
de doctrina xpᷣiana ſic ait. In pfe ẽ
vnitas.in filio eq̃litas.in ſpũſãcto
vnitatis eq̃litatiſq; cõcoꝛdia.Et h
tria vnũ.omnia ꝓpter patrẽ.ecq̃lia
om̃ia ꝓpter filiũ.ↄnexa oĩa ꝓpter
ſpm̃ſctm. Itaq; pf̃ ⁊ filiꝰ⁊ ſpũſſan⸗

ctus.⁊ ſingulꝰquiſq; hoꝝ deꝰ eſt.?

ſimul om̃svnꝰdeꝰ.⁊ ſingulꝰquiſq;
hoꝝ plena ſuba ẽ.⁊ ſimul oẽs vna
ſuba.pr̃ nec filiꝰ.nec ſpũſſanctꝰ.⁊
filiꝰnec pr̃ eſt nec ſpũſſanctꝰ.Spiri
tuſſanctꝰnec pr̃ eſt nec filiꝰ.ſᷣ pater
im̃ pater.⁊ filiꝰ tm̃ filius.⁊ ſpũſſan

ctus tm̃ ſpũſſanctꝰ.Eadẽ tribꝰeter

nitas.eadem incõmutabilitas.ea⸗

dem maieſtas.eadeʒ ptãs. In his
Pbis apte inſinuat᷑ ꝑſonarũ trium

pꝛopatiõeʒ Aug.exponit ſcʒ

ꝗre pr̃i attribuat᷑ vnitas. g

. .

¶ Sed plurimos mouet ꝙ pfi attri⸗

buit vnitatẽ. filio eqtitatem. Cum
em̃ vnitas dicat᷑ ſ̃m ſubſtantiã.nõ

im̃ in patre eſt.ſᷣ etiã ĩ filio.⁊ ĩ ſpĩi⸗
ſancto.⁊ equalitas vna eſt patr et

filij ⁊ ſpũſſancti.cur &̊ patri attribu

itur vnitas.⁊ filio eqlitas.foꝛte ea⸗
dem ratõne attribuit᷑ patri vnitas

ſᷣm Aug.q̃ ſupᷣ eidem eternitas ſᷣm

Hyla.quia vicʒ pater ita eſt. vt ab

alio nõ ſit.Et quia filiũ genuit vnũ
ſecũ deum.⁊ ſpũſſanctꝰ ab eo ꝓce⸗
dit vnus cum eo deꝰ. Vnitas ergo

in patre eſſe dicit᷑. qͥa nec eſt aliqᷣd

aliud a qͥ ſit. Non enim ab alio eſt.

nec ab eo aliqᷣs vel aliqͥd ẽ ab eter⸗
no.qð vnum cũ eo non ſit. Filiꝰemñn

et ſpũſſanctus vnuʒ ſunt cũ patre. cuncta creata ſunt

Vñ veritas ait.Ego ⁊ pater vnuʒ
ſumus.

Quare pat ⁊ filiꝰdicant᷑ eẽ vnũ

vel vn de. nõ vnꝰ.qꝛ res eiuſdẽ
nature recte pñt dici vnũ ſimpſr eẽ

⁊ cũ adiectõne.Res vᷣo diuerſe na

quid ynuum. h

¶ Motula
Myla. in li.de ſino⸗

dis.

lem? ſine initõ di⸗

cat filiũ qſi duo ſi⸗/
ne pꝛincipio.⁊ duo

innaſcibilia. ⁊ duo
innata. dices duos

facit deos.anathe/

ma ſit. Caput eni,-
qð eſt pꝛincipium

oim.filius. Caput

aut qð eſt pꝛincipi

um xpi.deꝰ. Sic. n.
ad vnuʒ initiabile
omniũ initiũ ꝑ fili/

um vniuerſa referi
mus. fdiũ innaſci/

bilem confiteri im
pijſſimuz eſt. Jam
em̃ nõ crit vnꝰdeꝰ.
quia deũ vnũ pᷣdi/

cari natura vnius
innaſcibilis dei exi ⸗
git. Cum de? vn?
ſit. duo innaſcibi/
les eſſe nõ pñt. cu,
idcirco deꝰ vnꝰ ſit.

cum ⁊ pf deꝰ ſit ⁊ fi

lius di de? ſit. qꝛ in-
naſcibilitas ſola p

nes vnũ ſit. filiꝰau⸗

tem idcirco deꝰ?. da
ex inaſcibili eẽòntia
natus exiſtat.
e ¶ Caput em̃ omm
filiꝰ?eſt. ß caput filij
dedeſt.⁊ ad vnũ de⸗
um oia hoc grauu
⁊ hac ↄfeſſione re

ferunt᷑.cũ ab co ſu/

mant vniuerſa pn,
cipiũ.cũ ipſe pꝛinꝰ/
cipiũ ſit. Idẽ in oo
turis ſubam volũ/

tas dei attulit. ſed

naturaz dedit filio
ex innaſcibili ac nõ
nata ſuba perfecta
natiuitas.Talia ei

qualia deꝰeẽ volu/

it. fili?añt natus ex

deo ſubſiſtit tal q⸗
lis deꝰẽ. Mec diſſi/

milẽ ſui edidit na
tura naturã.ſed ex
d es ſuba dei genitꝰ? na⸗
ture nõ poſſunt dici vnũ niſi dicaẽ ture ᷣm
„ tuulit nõ pm crcatu

ture ſᷣm oꝛignẽ at/

raſ volũtat eẽntiã.

(C.

j.Coꝝ.iij.

j.Coꝝ.vj.

DZ (Motula.
nodis. Minus foꝛ
te expꝛeſte videtur

de indifferenti ſimi
litudine patris ⁊ fi
lij fides locuta eẽ.
cum de patre filio
⁊ ſpũſancto ita ſen

ſerit ſignificataʒ in

nominibus ꝓpriaʒ
vniuſcuiuſq; noia/

toꝝ ſubaʒ ⁊ oꝛdinẽ
2 glaz. ¶ St ſint
q̃deʒ ꝑ ſubaʒ tria.
ꝑ conſonantiã vᷣo
vnũñ. volẽs ; ↄgre/

gata ſanctoꝝ ſino
dus impietatẽ eaʒ
vnitatey

vimere vnitat
pfis et filij ⁊ ſpũſ/
ſancti noim nume
ro illuderet.vt nõ
ſubſiſtente cã vni⸗

uſcuiuſq; nomis.

triplex nuncupatõ

obtineret ſub falſi ⸗

tate nominũ vnio⸗/
nem. ⁊ pater ſolus
atq; vnus idem et
ipſe haberet ⁊ ſpiri
tuſſancti nomen ⁊

filij. Jdcirco tres
ſubas eſſe dixerũt.

ſubſiſtentiũ perſo

nas.ſed per ſubam
edocentes niſi ſub
ſtantiaz pꝛis 2 filij
diuerſitate diſſimi ⸗

lis eſſentie ſeparã/
tes. OQð ãt dictuz ẽ

vt ſint quidem per

ſbam tria.ꝑ ↄſonã
tiã vᷣo vnũ ñ hʒ ca⸗
lũniã. g Quia co

gnoiĩato ſ.ſ.i.pacli/

to. ↄſo nãtie potiuſ
qᷓ; eẽntie.ꝑ ſilitudi
nẽ ſube pᷣdicari cõ/

uenit vnitatẽ. Iteʒ
in eodẽ.Cũ deũ pa
trẽ ↄfitemur.⁊ xpᷣʒ

dei filiũ pᷣdicamꝰ.⁊
int h diuoꝛtiũ deo⸗
rũ ſit irꝛeligioſa cõ

feſſio.ñ pñt pᷣm na

ture indr̃iaʒ et no/

mẽ indifferẽs non
vnũ eſſe in eſfentie
gñatõne.q̊ꝝ eẽntie
nomẽ nõ lʒ eẽ niſi

vnñ. Mõ ei fligio/
ſa vnitas nois.ex i-

cunt᷑.eadem natura atq; eẽntia nõ
diſſidens neq; diſſentiens ſignifica
tur. Vñ paulus ⁊ apollo.qͥ et am⸗

ſanct'recte dicunteſſe vnũ ⁊ vnus
de. 5 nõ vnꝰ. Res em̃ due vel plu

res recte pñt dici vnum eſſe. ſi ſint

vniꝰeſſentie.⁊ eaꝝ vna ſit natura.
Vnus autẽ vel vna nõ põt dici de
diuerſis rebꝰ niſi addat᷑ qͥd vnus

vel vna.Quo addito recte põt di⸗

ci de rebus ⁊ vniꝰ⁊ diuerſe ſubſtan
tie. Vñ Aug.in. vj. li. de tri. ſic ait.
Neſcio vtrũ inueniat᷑ in ſcripturis

dictum vnũ ſunt quoꝝ eſt diuerſa

natura. Si aũt ⁊ aliqua plura ſunt
eiuſdẽ nature et diuerſa ſentist.nõ
ſunt vnum inqᷓ;tum diuerſa ſenti⸗

unt. Cum g ſic dicit᷑ vnũ vt nõ ad⸗
datur quid vnũ.⁊ plura vnum di⸗

bo homines erant ⁊ idẽ ſentiebãt.

vnum eſſe dicunt᷑ cum dicit᷑ et qui
plantat ⁊ qui rigat vnum ſunt.Cũ
vo addit᷑ quid vnuʒ.põt ſigniſica.
ri aliquid ex pluribus vnum factũ.
q;uis diuerſa natuꝛa.ſicut anima ?
coꝛpus nõ poſſunt vtiq; dici vnũu.
Quid em̃ tam diuerſum niſi adda
tur vel ſubintelligatur quid vnuʒ.
id eſt vnus homo. Vñ apoſtolus.

Qui adheret inquit domino.ſpiri
tus vnus eſt. Non dixit vnus eſt.

yel vnũ ſunt.ſed addidit ſpiritus.

Diuerſi ſunt em̃ natura ſpũs hoĩs
⁊ ſpũs dei.ſ̊ inherendo fit ſpũs ho

minis vnꝰ ſpũs cũ deo. qꝛ ꝑticeps

fit veritatis ⁊ btitudinis illiꝰ.Si g

de his qᷓ diuerſe ſube ſunt. recte di⸗
citur ꝙ ſint vnꝰſpũs.quãtomagis

qui vnius ſube ſunt recte dicuntur
vnus deus eſſe. Pf g ⁊ filius vnũ
ſunt vtiq; ſᷣm vnitatem eſſentie et
vnus deus. In quo ⁊ arꝛiana here
ſis damnat᷑.q patreʒ ⁊ filium ⁊ ſpſi

ritumſanctuʒ (vt ait Augꝰ.in li.de

hereſi) non vult eſſe vnius eiuſde⸗

qʒ ſubſtatie atq; nature. vel vt ex⸗
pꝛeſſius dicat᷑ eſſentie. q̃ grece dici

tur vſia. ſᷣ filiũ eſſe creaturã. Nec/⸗

nõ ⁊ ſabelliana q̃ (vt ait Aug.ĩ eo.
li.)dicebat xpᷣm eundem ipᷣm ⁊ pa /
trem ⁊ ſpm̃ſanctũ eſſe vt eſſet trini
tas nominum ſine ſubſiſtentia ꝑſo

narum.vtrãq; peſtem ( vt ait aug.

tũc filij caput nõ pot
dici deꝰ.qꝛ caput ſup
excellit ⁊ maioꝛitatez
nobilitat tenet. qua,z
nõ habet pater reſpoꝛ
ctu filij. Si tu dicees
ꝙ caput nõ dicit no
bilitatem ſiue ſuperxr
cellentiaʒ. Obijcit᷑ ex

lr̃a ſequenti.vbi dr E
hoc gradu omia diffe

rũt.ſed ↄſtat qͥa inter

patrẽ ⁊ filiũ rõne dei/

tatis nõ eſt gradus.g

nõ põt accipi ratione

deitatis. Si rõne con

foꝛmitatis.filius cu,
nõ hẽat ofoꝛmitateʒ ĩ
natuꝛa cũ oibus.ſᷣ tm̃

oĩim. Reꝰ.dð. ꝙ caput

Fm ꝙ ꝗępꝛie accipitur

impoꝛtat rõneʒ influ/
entie⁊ confoꝛmitatis
nature.⁊ dr xpᷣus ca/

put eſſe totius ecclie.

ſed Nylaꝛiꝰextenſioꝛi

modo accipit. put ca
put dicit oꝛigiale ppnn
cipium. ⁊ qm̃ deꝰ p̃
pꝛincipiuz filij.⁊ filiꝰ

pꝛincipiu omnium.
ita ꝙ filius ꝓducit᷑ et
ꝓducit.ido caput eſt
⁊ habet caput.Sʒ pa

ter qm̃ caput non ba

bet. cũ ſit innaſcibiliſ.

eſt caput oiĩm. ⁊ iõ dr
fontale pncipiuz a q̊

oĩa.⁊ in quẽ oia ꝑ fili/
um reducunt᷑.⁊i hac

reductione gradus ẽ.
compando creaturas

ad filiuz. ſed vltra cõ/
ꝑando filium ad pꝛes

nõ eſt gradus ſed oꝛ/-

do ⁊ oꝛigo.Et iõ HNy/
larius nõ dicit his g/
dibus. ſed hoc gradu.
Oꝛ obijcit᷑ de ſpiritu⸗
ſancto. dom q ipe ſpi

rituſſanctus cum pꝛo

cedat a filio ꝑ filium
cũ alijs ad pꝛeʒ redu/

cit᷑. ⁊ ꝓopterea filio ap/

ꝛopat᷑ reductio.
ſint qdem per
J tria.p ↄſonãtiaʒ

vo vnũ. vr H cõfeſſio
fidei nõ eẽ ↄueniees.
qꝛ de tribꝰhoibꝰ ↄcoꝛs
daãtibꝰᷣpt illð dici ꝙ ꝑ

ſbaʒ ſt tria. pꝑ ↄſonati
az vo vng. g ¶ Quia
cognomiato ſpũſctõ

„ .
R.
— —

i padito. ↄſonãtie p ſuꝑ Johan.) elidit veritas dicens. differentis nature lenl
avceegnre ſich⸗ e pater vnum ſumus. vtrũc; centon conſtitutz uen
dinẽ ſube pᷣdicaꝛi coon audi ⁊ aduerte.⁊ vnum ⁊ ſumus.⁊ ee eſenee wr negen
nenie nitat it. a caribdi et a ſcilla liberaberis. ? L—nica acſingulauf dan
di poſe Dnäatiz ꝓPpter enim dixit vnũ liberat te ab Arrio. dei ſubſtanuia per An
ſ.qꝛ ſſ eiuſd? eẽn · dixit ſumus. liberat te a ſabellio. vnioneʒ nominis n
tie cũ pfe ſicut flius. Si vnum. ergo nõ diuerſum.ſi ſu-⸗ ntelligat᷑.cuz vtri. ng
PBæ. dom qꝙ ſicut hyla mus.ergo pater filiꝰ. Sumus.n. ſcn nie nze⸗ elrc
23 wintet onderee non diceret de vno. nec vnü de di/ n di acetc in f
oli heri gfe int uerſo. Erubeſcant ergo ſabelliani vtroq; nature in⸗ nu
P iuba tria p gſono. qui dicunt ipſum eſſe patrez qui eſt aiſſimile ſubſtanti un
tiã vnum ſancti pes filius ↄfundentes ꝑſonas.qui ⁊ di am pꝛedicetur. nn
volẽtes elidere here cci ſunt patripaſſiani.qui dicũt pa⸗ ncſni
ſim ſabellianã.qᷓ̃ elu/ treʒ fuiſſe paſſuʒ. Arriani vᷣo dicũt ſckne
vat-vScmetuet ve aliud patrẽ eſſe aliud filiũ.nõ vnã . autſet
reo lu Wam ſbam ſed duas. patrẽ maioꝛẽ.· fillu 3 uaumn
vicebat bi een rem minoꝛem. Holi hoc dicere tu catholice. In medio er / rgec
ↄfeſſi ſunt adeo expᷣſ / go nauiga.vtrunq; periculoſum latus deuita ⁊ dic pa ſe
ſe pluralitates vt mi ter pater eſt.⁊ filius filius eſt. Alius pater.alius filius. R
nus erßſſe ofterent ſeo non aliud imo hocipᷣm. quia vnus deus. Ecce oſtẽ eußl
rercſſerta rtarea ſum eſt quare vnitas n patie eſ icat. cum mes vnũ
tria tres res itellisg ſint. S a
. Ar. tres e. Auare appꝛopꝛiat᷑ filio equalitatits. i “ uln
p ↄſonantias vo non Munc videamꝰquare equalitas dicat᷑ eſſe in filio.cuʒ nufin
vſia intelligit᷑ ſ perſo. vna ⁊ ſumma equalitas ſit trium. hoc ideo foꝛte dictũ *
naris riaenieye, eſt. qꝛfili⸗genitus eſt anfe. cqualis gigneti.r dono dd en
nantic ſily verũ vixe· Ab vtroq; ꝓcedit. et iõ illa tria dicunt eſſe eqlia ꝓpter hut
rũt ⁊ irꝛep̃benſibilit. filiũ. Yiliꝰem hʒ a patre vt ſit ei equalis ⁊ ſpuiſancto. cunn
az ſicut ꝑ pr̃is ⁊ f· ⁊ ſpũſſanctꝰab vtroq; hʒ vt ſit eq̃lis vtriq;. Hoc autẽ edcki
lij nomẽ innuit᷑ vni/ ſine aſſertõnis ſuꝑcilio ⁊ maioꝛis intelligentie pꝛeiudi Cr
tas nature. qꝛ fili eſt cio dicimꝰ. malẽtes in aptõne tam clauſoꝝ ſermonunm· mit
arrho⸗ dae bitézes audire ; ali aliſs inſuere. u
intcllig vnitas con. (Auare ſpuͦiſctõ aſpꝛopꝛiat ocoꝛdia vłonexio. Kk rs
ſonãtie. ⁊ iõ verbũ H ¶ â aũt in ſpũfctõ dr eſſe vtriuſq; ↄcoꝛdia.⁊ ꝑ euʒ oĩa gihln
nõ hebit calũniã. p nexa.facilioꝛ eſt intelligẽtia.nob pᷣmiſſa ad mentẽ re nnſtal
pter boc ipᷣm dixefrt. uocantibꝰ. Sup em̃ ſᷣm auẽtes ſctõꝝ dictũ ẽ ꝙ ſpũſſã icrl
5 vult vicrcbyla. ctus amoꝛ ẽ pf diligit filiũ. filiꝰprem. Recte g ſpũſ dnnn
D aie v noedon ſanctodf onexio vel ↄcoꝛdia pfis v fl. p eſi ola one ging
qꝛ vtrũq; nõ ſit erũ. Xa. Vñ aug. in. v. li. de tri. Cõioqdam ↄſubalis pfis funn
= ß qꝛ boc eſt exrpᷣſiꝰ. et ¶⁊ filij eſt amboꝝ ſpũſſanctꝰ.Ideʒ in.vij.li.de tri. Spi ftug
bʒ minoꝛẽ calũniã. tñ rituſſanctꝰẽ ſumma charitas. vtrũq; ↄiungens noſq; gid
adbuc ſequit᷑ illud. ſubiungens. ƷMs . untet
ſi pr ⁊ filius vnũ ex ſe H an
Paucunt ſeiß bne cuiꝰeſt ibi vnitas ꝑ ↄſonantiã. neceſſe eſt ꝙ vnitatẽ bẽant in eſſentia. Br
du nralliöcntias eoꝝ que dicunt᷑ in bac pꝑpte. cum deo unagnon candee ſimilitudinem repeni ünn
6k Mapprꝛobaatbnenn e n uerſtur turbominem opcran. (ſgtem beda ſno a⸗ ine
atone Aug et Snn ane prlari Scdo de nbbꝛane ciamus hominem ⁊c. In hoc ꝙ dicit imaginem.no⸗ nn
Janerit vti fua vcat bang quernt tria. Dꝛimo tatur vna ⁊ equalis ſubſtantia trinitatis. ergo ima⸗ ſainte
relatöez. Sc 6 icat in diuinis ſᷣm ſubaʒ an ym go cum pertineat ad ↄmunitatem ⁊ vnitatem ſub⸗ nune,
do ſit pꝛunm fil dato ꝙ m relatõeʒ. querit᷑ vt ima ſtantie. dicit᷑ m ſubſtantiq. ¶ Item bocipᷣm videt lenen
Ronia lllon ee clo quenit de rone appꝛopꝛia ratone. quia illud idem qd dicit eremplar actiue. vi, (dun
(Du Ae. eternitatis.ſpeciei.⁊ vſus. citur imago paſſiue.ſed exemplar in diuinis dicitur knnd
½nαα:bichf gm fubſtantism oftendit voe mo, Enmninidt. nerntrnde gz dbe. ſunsd
o. Hytarius iii ubſtantiam oſtendit᷑ hoc mo/ imago oſiſtit in repᷣſentando aliquid.nõ tm̃ in ſuba. N
eS de trini. Deus ad communem ſibi F etiã in diſtinctõne ⁊ oꝛdine diſtinctoꝑ.ſig in diuis w
nhtn

.

S=. B, E

24 ſtantiam vel eſſentiã.

—

non cadit diſtinctio in vna pſona.neceſte eſt ꝙ in di⸗
ninis attendat᷑ imago ſᷣm ꝙ vnitas eſſentic eſt i tri⸗
bus ꝑſonis.ergo nõ notionaliter ſed eſſentialiter di/
citur imago in diuinis.¶ Contra.Aug.in.vj. de tri.
Quid abſurdius q; imaginem dici ad ſe.ſed om̃e qð
dicit᷑ ſm ſubſtantiaʒ dicit᷑ adſe.ergo cum imago nõ
dicat᷑ ad ſe nõ dicit᷑ ſm ſubam. 1 HMyla. iiij.
de trini. Jmago ſola nõ eſt. imago in diuinis eſt cũ
alio. ſed eſſentia nõ eſt cum alio. cτ. (Item boc/⸗
ipᷣm videt᷑ ꝑ diffinitõcz imaginis.qꝛ Hylariꝰdicit ꝙ
imago eſt rei ad rem cocquatio.ſᷣ res q̃ coeq̃tur rei
eſt ꝑſona.ergo imago eſt ꝑſone ad pſonam.ſᷣ quod
dicit reſpectum ad alterum dicit᷑ ᷣm relatõnem.er⸗
go imago. ¶ Item hoc videt᷑ ꝑ ethimologiã. Ima/
go em̃ dicit᷑ quaſi imitago.& vbi eſt ratio imaginis.
ibi eſt imitatõ.ſed diuina eſfentia non imitat᷑ aliqͥd.
quia om̃e tale eſt ab i uo. imago nõ dicit᷑ ſjᷣm ſb/

accipit᷑ imago dupliciter ſm ꝙ duplex eſt expꝛcſſio.
ſcilʒ vel in nature vnitate.vel in nature diuerfitate.

Inn nature ↄmunitate ſiue vnitate.ſicut filius impe

ratoꝛis dicit᷑ imago patris. In nature diuerſitate.ſi
cut imago. imperatoꝛis eſt in nuummo. Sic reſpectu
dei dicit᷑ imago ꝑ expꝛeſſionem ſᷣm vdemptitatẽ na
ture.⁊ ſic eſt imago increata. ⁊ dicit᷑ notionaliter ſi/
ue ſm relationẽ.quia imago dicit emanationẽ. ema⸗
natio auteʒ in vnitate nature nõ eſt niſi pſone.Dici⸗

tur etiam imago ꝑ expꝛeſſionẽ in diuerſitate naturc.
⁊ſic dicit᷑ imago creata reſpectu totius trinitatis.et

ſicpatet ꝙ imago in diuinis accepta dicit᷑ ſm relati
onem pꝑſonc ad ꝑſonam.⁊ hoc ſᷣm vocabuli ꝓpꝛieta/⸗

tem.ſicut ꝓbant rõnes ad hoc inducte. Sed qm̃ con
tingit abuti nomie exemplaris.vt etiaʒ dicat᷑ exem/⸗/

plar qð ad imitatõnem alterius fit.ſic ccõtrario con
tingit abuti imagine.vt dicat᷑ imago ad cuiꝰexpꝛeſſi
oncm fit aliquid.⁊ ſic cum creatura fiat ad expꝛeſſio
nem eſſentie in trinitate perſonaꝝ.põt dici imago de
tota trinitate.⁊ ſic dicit᷑ imago imaginans.cũ de ra-⸗
tione nois dicat᷑ imaginatũ.ſicut exemplar dicit᷑ ex-
emplatum abuſiue.quis exemplar ſit exemplaris.⁊x
m iſtum modum dicunt᷑ accepiſſe NHyla.⁊ Beda.
vt dicit magiſter. xvj. diſt.ij.li. Lñ poteſt dici ꝙ vter
q; loquit᷑ de imagine creata.que cuʒ ſit reſpecru vni

uss eſſentie.eſt communis imago trium pſonaꝛum. ⁊

indicat vnitatem ſubſtãtie in tribus.iũ nunqᷓ; ima
So pure dicit᷑ ad ſe.quia ſemꝑ dicit reſpectum.vł ad
gliam ꝑſonam.vel ad creaturam.ſiue creature ad di
uinam naturam. MNunqᷓ; etiam dicitur pure ſᷣm ſub

ſtantiam. quia ſemꝑ notat vel diſtinctonem interiuſ

vel exterius. VUñ imago nõ dicit᷑ eſſentia ſimpliciter
ſed eſſentia vt in tribus ꝑſonis ↄſiderata.Tamẽ ꝓ/

pꝛietatem ſermonis ſeruãdo imago dicit᷑ ̃m relati⸗

onem ꝑſonalem. ꝓut dicit᷑ imago eterna. Et cõcedẽ

de ſunt auẽtes ⁊ ratõnes ad boc.Ad auẽtes in oppo

26 ſitum patet reſponſio.¶ ¶ Ad illud ergo qð obijcitur

0

exemplar dicit eſſentialiter. ergo ⁊c. vᷣm q; nõ eſt
ſimile.quia tota trinitas eſt pꝛincipiũ. Et ideo quia

exemplar ratõnem ꝓducentis dicit. vñ ᷣm ſubſtan /

tiam dicit᷑.⁊ ↄuenit toti trinitati.ſed non tota trini⸗
tas eſt pꝛincipiata.et quia imago dicit ratõnem pꝛo⸗/

tem Hyla. iiij.

pꝛie.ſimiliter munus.
ddm ꝙ ſicnt exemplar
bm ꝓpꝛictatem vocabuli dicit expꝛeſſionem ꝑ modũ
actiui. vñ exemplar dicit᷑ ad cui?imitatõnem fit ali/
quid.ſic econtrario imago ꝑ modum paſſiui.⁊ dicit
25 imago qð alterum expꝛimit ⁊ imitat᷑. Et hoc modo

nam. Mam pꝛoductio creature

I
. TTMN —

qucti ꝓpꝛie.ido nõ ↄuenit toti trinitati.nec dicit᷑ ſᷣm
ſubſtantiam.
imago debet expꝛimere diſtinctõnem ⁊ oꝛdine. dom
ꝙ illud verum cſt in imagine que eſt imago rei babz
tis diſtinctõnem ⁊ oꝛdinem.ſicut habet bomo in p/
tibus. ⁊ tota trinitas in ꝑſonis.ſed cuʒ res cuius eſt
imago nõ habeat diſtinctõnez. vtputa vna perſona.
no opoꝛtet ſic expꝛimi. Ael poteſt dici ꝙ illud veruʒ
eſt qñ imago ſubaliter differt. Tũc em ad boc ꝙ; er⸗
pꝛeſſe expꝛimat neceſſe eſt imitari in ↄditõnibus cõ/
ſequentibꝰ ſubam. ſed cũ imitat᷑ in eadeʒ foꝛma ſub/
ſtantię nõ opoꝛtet. rMM

¶ Atrum imago ſit ꝓpꝛium filij. Et ꝙ ſic videt᷑ p Nay⸗

. 9

lariuʒ in ppoſita appꝛopꝛiatõne.Eternitas in patre.
ſpccies in imagine. vſus in munere.pater dicit᷑ pro⸗
ſi recte ponunt᷑.ex equo ima
go dicit ꝓpꝛie de filio. Item Aug. vj. de trini. So⸗
lus filius eſt imago patris.et eo expꝛeſfius filiꝰ quo
imago.⁊ verbũ.ergo ᷣm boc cum filius dicat pſona
lem relatõnem.patet ⁊c. ¶ Item imago eſt ſimilitu
do expꝛeſſa.⁊ in diuinis ſimilitudo expꝛeſſiſſima.ſ ſi
militudo expꝛeſſiſſima nõ poteſt eſe plurium diſtin
ctoꝛum.ſi ergo filius eſt ab vno.ſpũſſanctꝰ equaliter
a duobus. ergo nõ poterit eſſe imago. ¶ Item ima⸗

go in diuinis attendit᷑ ßm imitatõnem pſone nõ eſ/

ſentie. quia nõ eſt imago eẽntie ſed perſone.ergo ad
boc ꝙ vna pſona ſit imago alterius. neceſſe eſt ꝙ il⸗
lam imitcet᷑ in eo ꝙ reſpicit perſonam vt perſonam.
ſed emanatio vd ꝓductio ſreie onain r perſo⸗
picit ſubſtantiaʒ.
Cum ergo ſolus filius imitatur patrem in ꝓductio/
ne pſone.ſolus filius eſt imago. Contra. Datmaſ-
dicit ꝙ ſpũſſanct?eſt imago filij. nõ eſt filij ꝓpꝛium

eſſe imaginem. ¶ Item hoc videt᷑ ꝑ vtranq; diffini
tionem Hyla. ⁊ pꝛima eſt. JImago eſt eiꝰ rei ad quazx
imaginat᷑ ſpecies indifferens.ſed boc ↄuenit.ſ.ſ.er⸗
go ⁊ imago. ¶ Iteʒ boc videt᷑ ꝑ ratõeʒ.quia ad ima
ginem iſta duo ſufficiũt.ſcʒ imitatio ᷣm imilitudi/
nem. ⁊ m equalitatem. Sev hec duo eſt repire in
ſona ſ.l. ⁊c. ¶ Item ſicut filius pꝛocedit a patre vt
expꝛimens patrẽ.ita ſ.ſ.a filio vt expꝛimens filiuʒ.er
go quẽaqmodũ eſt imago filius patris.ita ſ.ſ.ẽ ima⸗

go filij. M. dom ꝙ imago in diuinis non ti dicit 28

expꝛeſſionem perſone ſed etiam expꝛeſſionem i ſum
mo. Expꝛeſſio aũt i ſummo duo ponit.ſcʒ ꝙ ſit vniꝰ
ad vnum.⁊ ꝙ ſit him ↄmunem moduʒ. ſit vnius
ad vnũ ponit ꝑ hoc ꝙ illud qð per ſupabundantiaʒ
dicit᷑ vni ſoli ↄuenit.⁊ ſi ſit effentiale eſſentie.ſi per⸗

ſonale ꝑpſone. NHam vnum in ſummo non põt expri

mere plura.vel plures vnum. vnum inquaʒ in quo

₰

nulla eſt diuerſitas. Similiter vnum fumme nõ po⸗

teſt expꝛimi a pluribus vt plures ſint.quia tũc onno
differentes eſſ ent. Ponit etiam aliud vicz vt ſit ex⸗
pꝛeſſio ſ̃m ↄmunem modum. Mam ſi ex aliq̃ reſpe/

ctu nõ hʒ expᷣmere.nõ expᷣmeret ſũme. Pꝛopt᷑ pᷣmã
ratõeʒ ſolꝰfiliꝰeſt imago.qꝛ ſolꝰab vno ꝓcedit.ſpũs

añt ſanctꝰ? a duobus.⁊ iõ equaliter vtrũq; expᷣmit.et
neutrũ in ſummo. Pꝛopter ſcdᷣaʒ ratiõeʒ ſolꝰfiliꝰeſt
imago.qꝛ m oẽm reſpectũ hʒ ratõeʒ expᷣmẽdi.⁊ in

q;tum ↄpat᷑ ad illũ a qͥ eſt.⁊ inqtum ↄꝑat᷑ ad illum
qui ex ipſo eſt. Inq;tum comꝑatur ad illũ a qͥ ẽ. qͥa

exit ꝑ moduʒ nature.⁊ ita ꝑ modũ verbi ⁊ ſpeciei.⁊

ꝑ modũ ſilitudinis expᷣſſe. ꝓnq;tum ↄpat᷑ ad ilum

Ad illud qð obijcit᷑. ꝙ ad hoc ꝙ ſit 27

Li.

qui eſt ex eo. quia ꝑ omia ⁊ eodem modo ſpirat fili⸗
vt pr. ſpũſſanctꝰ aũt in nullo boꝝ cõuenit.ideo ratio
30 imaginis eſt in ſolo filio. qꝛ ab vno tm̃ ꝓcedit. et qa
ꝑ modũ nature.qꝛ etia ↄſi imiliter ꝓducit ſ.ſ. Media
tñ ratio qꝛ ꝑ modũ nature eſt ratio ꝓpꝛia. Alie vo fa
ciũt ad ↄgruitatem. Concedendũ igit᷑ ꝙ ſolꝰfiliꝰ ꝓ/
pꝛie loquẽdo eſt imago. ⁊ eo qͥ filius. eo eſt imago.et
coipſo verbum. ⁊ filiꝰdicit ſolum reſpectũ ad pꝛem.
imago pꝛincii aliter ad pr̃em. ſed ↄñter reſpectũ ad
aliam ꝑſonam. verbum pꝛincipaliter reſpectum ad
patrem. et ↄñter reſpectum ad creaturam. vnde ea/
dem notio ſunt ipſius filij. tamẽ alio ⁊ alio modo ſi/
31 gnificata.vñ nõ eſt ſuꝑfluitas. 5
citur de Dam̃.dᷣm qꝙ; Dam̃.fuit grecus.greci auteʒ
nõ ita ꝓpꝛie accipiũt ratõnem imaginis vt latini.qᷣa
nec de oꝛigine pſonarum ſic ſane intelligũt. Nel po/
teſt dici ꝙ ſermo Augꝰ.⁊ Dam̃.cauſaliter intelligit.
2 quia refoꝛmat nos ad imaginẽ xpᷣi. ¶ Ad illò quod
obijcit ꝙ diffinitio imaginis ↄuenit ſ.ſ.dm ſicut in
fra patebit ꝙ ſpecies vt ibi accipit᷑ cõuenit ſoli filio.
33 Baidud qð obijcit de aſſimilatõne ⁊ cqualitate.
odm ꝙ filius nõ dicit᷑ imago ꝓpter aſſimilatiõem in
ſubſtãtia.ᷣ ꝓpter modum emanandi.⁊ hic nõ habet
ſ.ſ.expᷣſſiffimꝗ ſimilitudinẽ nec cum filio nec cum pa
tre.ideo nullius eſt imgog.
Aueſtio.iij. f
¶ Ntrum eternitas appꝛopꝛiet᷑ patri.ſpecies imagini.
⁊ vſus muneri.videt᷑ ꝙ nõ ſit bona appꝛiatio Hyla.
quia om es diuine ꝑſone ſimul eterne ſunt ⁊ coequa/
les.⁊ eternitaꝑg abſtrahit ab actu pſone. nõ eſt ap/
3ʒ4 hꝛopꝛiabilis. Item ꝗrit quare ſpẽs appꝛopaiatur
imagini. Aut em ſumit᷑ ibi ſpẽs vt ſpẽs dicit̃ foꝛma.
aut pulcritudo.Si foꝛma.ᷣ ſicut natura nulla ẽ ap/
pꝛopꝛiabilis.ſic nec ſpẽs. Si aũt pulcritudo. ſed pul

critudo imaginis refert᷑ ad ꝓthotipum.& ad patreʒ.

Silli debet appꝛopꝛiari. ¶ Item Dyo. dicit ꝙ bonũ
⁊ pulcrum idem eſt.̊ cum bonitas ſit appꝛopabilis
ſ.ſ. S⁊ pulcritudo. Item Hyla.dicit ꝙ optet ima

ginem habere eſſentia. ⁊ naturã. ⁊ ſpeciem autoꝛis.
quare & mag diffinit imaginẽ ꝑ ſpeciem q; aliquod
tem nõ eſt vtendu deo ſed ſolum crea/

alioꝛum.
a. vſus nulli ꝑſone ẽ appꝛopabilis.ergo nec ſ.ſ.

35 H. vom q illa appꝛopꝛiatio bylarij fuit ad expli/

candũ pſonaꝝ oꝛiginem ſiue emanatõem.qm̃ & per/
ſona patris emanatõnc ⁊ oꝛigine caret.ideo id debu
it ei appꝛopꝛiari qd impoꝛtat pꝛiuationeʒ pꝛincipij.
Tale aũt eſt hoc nomen eternitas.Eternũ em̃ eſt qd

pꝛincipio caret. ⁊ licet de ſuo nomie nõ dicat niſi pꝛi/

uationẽ inicij duratõnis.ꝑ appꝛopꝛiatõeʒ tñ dicit pᷣ
uationem om̃is pꝛincipij. ⁊ ſic patet pꝛima obiectio.

Spũs vo ſanctꝰ pcedit ꝑ modũ voluntatis ⁊ amo/

ris.⁊ ita debuit ei appꝛopꝛiari nomen qð actum ex/

pꝛimit voluntatis.hoc aũt eſt hoc nomen vſus. Nã
vti eſt aſſumere aliquid in facultatẽ voluntatis.ſiue

ad vtendũ.ſiue ad fruendũ.Qm̃ g̊ aſſumptio ad fru
endum eſt ꝑ amoꝛem.ſimiliter ad vtenduzʒ. qꝛ amoꝛ
eſt pondus ⁊ oꝛdo.ideo vſus recte appꝛopꝛiatur ſ.ſ.

Et ſic patet vltimo queſitum.ſcʒ ꝙ vſus accipit᷑ hic

nõ ꝓut diuidit᷑ cõtra fruitõnem. ſed ꝓut dicit amo/
ris complexũ ⁊ actũ liberum. Filius vᷣo emanat per

modũ nature.ideo emanat ꝑ modũ ꝑfecte ⁊ expꝛeſ/

ſe ſimilitudinis. Nam natura producit ſibi ſimile 2

equale.⁊ quia habet in ſe ratõnem expſſe ſimilitudi/

nis.ideo ⁊ cognitõnis.qꝛ expꝛeſſa ſimilitudo eſt ra

Ad illud q obij

A :

tio cognoſcendi.⁊ qꝛ px modum pfecte ſimilitudinis
⁊ ratõnis.habet in ſe rõnem ⁊ exemplar omniũ.in/
de eſt ꝙ habet ratõnem pfecte pulcritudinis. Quia
em̃ eſt ꝑfecta ⁊ expꝛeſſa ſimilitudo.ideo pulcer eſt in
comꝑatõne ad eum quem expꝛimit.Quia vo ratio/

nem cognoſcendi habet. ⁊ nõ vnius tm̃ ſed totiꝰvni
uerſitatis.ideo pulcruʒ. ⁊ pulcerꝛimus ipſe mundũ

mente gerens.pulcritudinem habet in comꝑatione

ad omnẽ pulcritudinẽ extraneam. Ex bis duobꝰ re/

linquit᷑ ꝑfectiſſima pulcritudo. Sicut em̃ dicit aug. 3
Pulcritudo nõ eſt aliud ꝙ; equalitas numeroſa.qi
igit᷑ in comꝑatõne ad patrem habet pulcritudinem
equalitatis.quia ꝑfecte expꝛimit ſicut pulcra imago
In comꝑatõne vᷣo ad res habet om̃es ratõnes.ᷣm
ꝙ dicit Aug.qꝙ eſt ars plena om̃i ratõne viuẽtium.
ita patet qꝙ in filio recte reperit᷑ ratio om̃is pulcritu
dinis.Eo igit᷑ q̊ͥ fiiꝰp modũ nature emanat.bʒ ratõ
nem pfecte ⁊ expᷣſſe ſimilitudinis.Eo ꝙ bʒ ratõnem
pfecte ſilitudinis.hʒ rõnem cognitõnis.⁊ rõne vtri/
uſq; bʒ rõnem pulcritudinis.Om̃ igit᷑ nomẽ ſpeciei 357
impoꝛtat ſilitudinẽ.⁊ impoꝛtat cosgſcendi rõnem.et
impoꝛtat pulcritudinẽ.vt ſpẽs quidã pꝛiami digna
eſt imꝑio.iõ elegãtiſſime appꝛopꝛiat᷑ filio. Pʒ & qre
illud nomẽ mag appꝛopꝛiat Hyla. filio q; aliud.qre
etiã mag diffinit imaginẽ ꝑ illud nomẽ q; aliq ali
Ad illud qdð obijcit᷑. ꝙ pulcritudo imaginis 38
refert᷑ ad ꝓthotipũ.ddm ꝙ verũ eſt. vᷣ tñ aliter refer
tur honoꝛ.aliter pulcritudo. Quia honoꝛ imaginis
ſiue picture ita refert᷑ ad ꝓthotipũ ꝙ in ipſa non eſt
m ſe honoꝛ.ſicut patet.ſi honoꝛet᷑ icona bti nicolai.
ſed pulcritudo ita refert᷑ ad ꝓthotipũ ꝙ nibilominꝰ
eſt in imagine pulcritudo.nõ ſolum in eo cuiꝰẽ ima/
go. Et põt ibi reperiri duplex ratio pulcritudinis. ꝙᷓ ʒ
uis in eo cuiꝰeſi nõ niſi vna inueniat᷑ qdð pʒ.q; ima- 9
go dr̃ pulcra qñ bñ ꝓtracta eſt.dr̃ etiã pulcra qñ rep
ſentat illũ ad quẽ eſt. Et ꝙ iſta ſit alia ratio pulcritu-
dinis.pʒ.qꝛ ↄtingit vnã rem eẽ pulcrã aliter qꝙᷓ ali.
quẽadmodũ dr̃ icona bti nicolai pulcra qꝛ decoꝛẽ i /
lius repñtat.⁊ tũc placida eſt.⁊ imago dyaboli pul /
cra.qñ bñ repñtat feditatẽ dyaboli.⁊ tunc feda t.Et
ideo Hyla. appꝛopꝛiãs ſpẽm ſiue pulcritudinẽ filio.
magis appꝛopꝛiat ſub noie imaginis q; ſub noie fi /
lij. ſens illud qð obijcit᷑. idem eſt bonũ ⁊ pulcrũ.q0
ddm ꝙ dyo. nõ vult dicere ꝙ ſint vnũ rõne.bᷣ ꝙ ſint
vnũ re.ſᷣ̊ qm̃ rõne differũt.ideo alicui põt ita appꝛo⸗

pꝛiari vnũ ꝙ nõ appꝛopꝛiet᷑ alterum cc.
Onſequẽter eſt queſtõ pꝛincipalis de appꝛio
ꝛiatõne Aug.qꝗᷓ eſt in pr̃e vnitas. in filio ed
Alitas. in ſpũſcõ vnitatis eq̃litatiſq; ↄcoꝛdia.
Et ita bic querunt᷑ tria. Pꝛimo querit᷑ vtrum deus
poſſit dici eſſe vnũ cum creatura. Scdo vtrũ creatu
ra poſſit dici vnũ cum alia creatura.Tercio de rati/
one appꝛopꝛiatõnis illoꝝ triunm.
Weſtioſſ. 5 4
deus poſſit dici eſſe vnũ cũ creatura. oñdit᷑ ꝑ au/
oꝛitatem apli.j. Coꝝ.vj. Qui adberet deo vnus ſpi
ritus ẽ.ſi vnꝰſpũs.ẽ̊ vnũ ens⁊ vna res.⁊ ſi h.S vnlj.
¶ Item hõ qͥ adberet do.vnꝰſpũs ẽ.aut ẽ creatus.
aut increatus. Mõ creatus.quia deus nõ cſt creatu/
ra.̈ ad minus increatus.ſed ſpũs increatus ẽ oino
vnus. hõ adherendo deo eſt ſimpir vnuʒ cum deo.
em magis vnit᷑ mediuzʒ extremo ꝙᷓ extremum

extremo. ſed ſ.ſ.eſt medius vniens viros iuſtos. ⁊ vi
ri iuſti per ipſum vniti ſunt. Ande Job. xvij. At ſint

niconu
ſunme⸗
ſatphu
com
c gse
ſoneripe
ginoren
toontorm
Ur cten
coinc
oneſua
tonpop⸗

1

Onſonnt

Arpnue
titnon
ſellpaen
Matefna
diini⸗
uunfni
fu⸗
inech

Ccrii⸗

daperch
wprnco⸗
ſahoec

—
enn
ſſenht
ſormnt
ſͤſens
trmp⸗
ctamg
gecne⸗
Wangen
Ftagin
Weſe⸗
N

14,

Winar

chehin,
nrceii
donsgn
mranmnh,
1ogehnie
instie
Nhiednd
iptirft
api
And
mnsiit
ckbie
aipöriug⸗
uni.
ZZ

15

gunin

1 à

ſancto poteſt dici vnũ. ¶ Item magis vnit᷑ mebꝛũ
capiti q; membꝛũ cum mẽbꝛo.g cum xpᷣi mẽbꝛa ſint

vnum in xpo.multo foꝛtius membꝛuʒ eſt idem ca
piti.ſed xpᷣs eſt caput non tm̃ ſᷣm hũanitatẽ ſed etiã

Fm diuinitatem.g ⁊c.(¶ ¶Contra.ex illo verbo quod

dicit᷑ Joh. x. ego et pater vnum ſumus.impugnant

ſacti hereſim arrianam et maxime Augu.ex h̊ con
cludens arriũ errare qui dicit filiũ aliũ habere natu

ram.Si ergo ratio Augu.bona eſt.vnum dicit vni
tatem in natura.ſed tali mõ non eſt vnũ creatoꝛ cuʒ
creatuꝛa. ̊ ⁊c. ¶ Item hoc viqet᷑ alia rõe.qꝛ q maxi
me diſtaãt minime ſunt vnum.ſed creatoꝛ ct creatu

ra maxime diſtãt.g non poſſũt ſimpliciter dici vnũ.

¶ Iteʒz ſi ſũt vnũ.ergo aliquid vnũ.ſed ſi aliqͥd vnũ

ſunt. deus et creatura habẽt aliq cõmune. ⁊ ſic H

11

42

45

0

vniuocãtur in aliquo. cũ vniuocũ ſimplicius ſit qᷓ;

que vniuocãtur in ipſo.aliquid eſt ſimplicius deo.
Itsẽ ſi deus et creatura ſunt vnum.cuʒ i infinitu,z

diſtet a qualibet. qua ratione dicit vnũ cũ yna, cũ
alderſai guccwele dden ſen e ae
ſe ſunt eadẽ ſeciduz hoc oia ſunt vnũ. R. dom
ſcur dicit Augu ad boc ,aliqua ſint vnn no ſuf⸗
ficit confoꝛmitas volũtatis.ſed neceſſe eſt pꝛeſuppo

ni conuenietiã in natura. qm ergo deus et creature
ſumme differut in natura. ideo nõ debent dici vnñũ.

ſicut ꝓbant rões ad hoc inducte.quia vero vir iuſtꝰ
confoꝛmat᷑ p charitatem volũtati diuine.et ei adbe

ret magis q; alicui.recte dicit᷑ vnũ cum determina
tione vtputa vnus ſpũs. Spũs em̃ volũtas dicitur
et amoꝛ. vnde q adberet deo vnꝰ ſpũs eſt. quia vniꝰ

et confoꝛmis volũtatis eſt. ¶ Ad illud quod obijci⸗

tur. eſt vnus ſpũs. vna res.ddm.qꝙ ibi ẽ fallacia ſe

cũdum quid et ſimpliciter. Naʒ vnus diſtrabit᷑ a ra
tione ſua per hoc quod eſt ſpiritꝰ.et dicit ibi vnita/

tem nõ per indiuiſionem ſiue vnitatem nature.ſ p
contormicate volütatis. V. A illud quod obijcitur.
aut vnus ſpũs creatus aut icreatus ⁊c.dm. ꝙ nec
creatus nec increatus. Ham ſpũs non ſtat ibip ſba
ſed ꝓ actu volũtatis.⁊ vnus nõ impoꝛtat niſi cõfoꝛ

mitatem affectus hñani ad diuinam volũtateʒ ſiue
ad diuinũ ꝗmoꝛẽ.quia amoꝛ tranſfoꝛmat amãaãteʒ in
amatum. ¶ Ac illud quod obijcitur ꝙ ſpũs eſt me/

dium vniẽs. dom ꝙ vnit qtum ad volũtatem ſᷣ nj
q́;ẽtum ad confoꝛmitatẽ nature.et non dicit᷑ vnũ ni⸗

ſi ratione confoꝛmitatis volũtatis ſolũ.ideo nõ va/

¶ Ad illud quod obijcit᷑ ꝙ membꝛa xpᷣi ſũt vnum.
dici poteſt ꝙ mẽbꝛa xpᷣi ñ dicunt᷑ vnũ ſimplicit᷑ ſed

vnum coꝛpus.⁊ ſic etiam xpᷣs eſt vnum cõmembꝛũ.

ſed hoc eſt ratione hũanitatis aſſumpte ⁊c̃.
(DAueſtio⸗.j. b“ .
MAerum vna creatura poſſet dici vnũ cũ alia. ⁊ ꝙ ſic
oſtenditur hoc mõ. Apls.j. Coꝛ.iij. Qui plãtat et q;
rigat vnũ ſunt.ſed alius erat p lantãs vt paulus.ali
us rigans vt apollo. ergo ſecidũ hoc patet ꝙ om̃is
creatura poteſt dici vnũ cũ alia. ¶ Ytem Augu. di⸗
cit et magiſter ponit in litera ꝙ recte dicũtur vnum
que conueniũt in natura et volũtate.ſed hoc habet
vna natura cuʒz alia. & c. ¶ Nem dñs Math.xix.
Itaq; iam nõ duo ſed vna caro.Hec dixit de viro
vxoꝛe.ſed ſi ſunt.et nõ ſunt due g ſunt vnũ.& vir cũ
vxoꝛe poteſt dici v nũ.et ſi c ꝛcc. Itẽ te p
cipij materialis venit vnitas ſimpliciter que ẽ vni⸗

Item magis vnit᷑ mẽbꝛu

In volütate ſimiliter.
piebat. Actione ſimiliter. quia vterq; ad eã pcuran.
dam ſc exercebat. ille plantãdo.et ille rigãdo.⁊ vtra
q; actio cõfoꝛmis.quia vtraq; erat per diuini verbi

Aaialien ſpũs non cſt tota cauſa ꝙ ſint vnuʒ

Patet etiã ꝙ mali hoĩes nõ dicũtur vnũ.qꝛ ſi cõcoꝛ.

Eab vnitate pᷣn

— —
.

tas numero. ſed coꝛpus eſt materiale pꝛincipium in

bomine. qui aut adberet meretrici vnñ coꝛpus effi /
citur. Sicut dicit.. Coz. vj. vnuʒ ſimpliciter. ⁊ ſic
⁊c. Contra.idem ſimpliciter dictum ſtat ꝓ eodes

Nnumexo.ergo vnũ ſimpliciter dictum ſtat ꝓ vno nu

mero.ſed due creature non ſũt vnum numero qᷓtũ/
cunq; coueniũt. ergo nõ debet dici vnuz. ¶ Item ſi
aliqua dicũtur vnum ꝗpter cõueniẽtiam mn natura.
tuc ergo cñ homo et aſinus conueniãt in natura ſüt
vnum.quod non concedit᷑. Si dicas ꝙ vltra requi/

Iitur confoꝛmitas volũtatis. Contra. Cuz ergo viri
peccatoꝛes conueniat ⁊ in natura ⁊ in volũtate. de
bent dici vnum. ꝙ cũ non dicãtur.nõ ſufficit & con/

7

foꝛmitas nature et volũtatis.¶ Itez ſi homo ex cõ⸗
iunctoe meretricis fit vnũ.cuʒ ois vnitas ſit a pᷣma
vnitate.hec vnitas erit a pꝛima vnitate. ſed tal vni⸗

tas eſt deteſtabilis. ergo pꝛima vnitas facit vnitatez

deteſtabilẽ. ergo ipſa eſt vituperabilis ¶. dom gy 45
due creature diſtinctc nõ poſſũt babere vnitatẽ niſi
per confoꝛmitatem.quelibet aũt cõfoꝛmitas non fa⸗

cit dici vnum ſimpliciter. ſed illa que eſt confoꝛmi ·

tas ſimpliciter non ſecũdũ quid. Ad plenã aũt con/

foꝛmitatem requirit᷑ triplex cõfoꝛmitas. ſcilicet ĩ na

tura.in volũtate.et in operatõe.⁊ quãdo illa tria c⸗

currũt ad aliqua duo dicũtur vnũ. Sicut paulus et

Apollo in natura erãt confoꝛmes.quia vterq; bomo

quia vterq; ſalutẽ fideliũ cu/

pꝛedicatõem. AHerbũ em diuinũ pꝛimo iactatũ ẽ ſe
men. deinde accipit irrigatõem pluuie.Si aũt ſit coõö

foꝛmitas in natura ſolũ. non debẽt dici vnũ.niſi m

quid.ſcilicet eñ determinatoe diminuẽte vt vnñ ge⸗
nere. vel ſpecie. Si ſolũ in volũtate. tũc ſüt vnus ſpi

ritug qui dicit amoꝛc̃. Si vnuʒ in natura et actione.

—

poſſũt dici vnũ cũ determinatõe. vt foꝛnicatoꝛ cum
meretrice poteſt dici vnũ coꝛpus.tamẽ nõ poteſt di⸗
ci vnũ ſimpliciter.ſicut vir et vxoꝛ. nec viri mali ita
vnnũ ſicut viri boni. quia diſcõueniũt in volitis pꝛin

cipaliter intẽtis.quilibet em̃ malus bonũ pꝓpꝛiũ qᷓ/

rit et non cõmune Ex hijs patent queſita. Concedẽ

dum em̃ eſt aliqua duo dici vnũ ſimpliciter.ſi babe

ant cõfoʒmitatẽ ſicut dictũ ẽ.ſicut ꝓbãt pꝛime res
tres. ¶ Ad illud ꝙ quarto obijcitur. dm. q; non cõ 46

cludit.quia foꝛnicatoꝛ et meretrix non dicũtur vnũ
corpus rõe ſee coꝛpalis.ſed rõe operis carnaliſ in
vniũtur et ideo n
citer. Ad illud quod obijcitur de vno in numero. 47
dm.qꝙ duplex eſt vnitas.ſcilicet indiuiſionis.⁊ conꝰ

.

6 ſequit᷑ ꝙ debeãt dici vnũ ſimpli

foꝛmita t s. Anitas indiuiſionis attẽditur ĩ vno nu

mero. et hec vnitas eſt ſimpliciter. Anitas vero con
foꝛmitatis non eſt in vno numero .·ſed in hijs qui/

bus cõtingit alijs confoꝛmari vt dictũ eſt. Ad ill 48

quod obijcit᷑. Si ꝓpter cõfoꝛmitatẽ in natura dicũ.

tur vnũ ⁊c̃.ddm.qꝙ; ꝓpter confoꝛmitatẽ in natura ⁊
volũtate.et in natura nõ ſolũ.ſᷣm qð eſt rei eſſẽtia.ſᷣ
ex qua pullulat pullulans.hoc eſt in q;tũ cſt opatio/
nis pꝛincipiũ.ſic patet ꝙ hõ et aſinꝰ nõ dicũtur vnũ

dãt in fine ꝓpiquo ⁊ in ope.differũt tamẽ in remo/ 49
to. quia quilibet querit qʒ ſuũ eſt. Guſti aũt eccouer

„

ſo.ſi em aliquãdo diſſctiat volũtaces coꝝ in ſine p⸗
pinquo. cõueniũt in remoto. Ad

il quod obijcit 5.

in vnitate tali intelli

6
. 1

ꝙ vnitas meretricis nullo mõ eſt a deo ſiuea pꝛima

vnitate. dm. ꝙ ſicut in ſubſtãtia eſt peccatũ actõiſ.

7

ct boc eſt a deo.et defoꝛmitas ⁊ hec non eſt a deo.ſic

Queſtio.iij. i᷑

—

pꝛopat᷑ ei vnitas qᷓ eſt pꝛima ĩ numero. ⁊ ante qů
nibil eſt in numero. Ex boc patet reſpõſio ad as
ma.qꝛ accipit᷑ hec vnitas ſcᷣm eãdẽ rõem qna dicit
pꝛimitatẽ.nõ eſſetie ſed indiuiſiõis.quia ſic cõuertit

4 iii cũ ente. Aut volũtatis confoꝛmitatẽ. qꝛ ſic appꝛopa
EFE ratione eerols triũ noĩm pᷣdicto/ tur ſimiliter ſi. vt pꝛima. Aut patri appꝛopꝛiat᷑ ſimi⸗
„ rum. ct pꝛimo de vnitatc. Et q nõ ſit appꝛo liter. quia ꝑſona filij ᷣm rõem intelligedi eſt ſecunde Opponto
dpiꝛiabilis videt᷑.quia vnũ et ens conuertun/ et pfecte expꝛimẽs pr̃em.⁊ boc facit equalitatem iõ mgtfr
eur. S vnitas ct eſfentia. ſed eẽntia nulli eſt appꝛop/ equalitas rõe oꝛdinis pᷣmo reperit᷑ in filio. Lũc em̃ ⸗
abilis. nec vnitas. ¶ Item ſi appꝛopꝛiat᷑.cũ ſſ. ſit pꝛimo intelllgit᷑.cũ filius int ligit naſci. ⁊ g hoc pʒ
amboꝝ vnitas vt dicit Aug. videt ꝙ debeat appꝛo / obiectũ. em̃ equalitas appꝛopet᷑ boc nõ eſt rõne
pꝛiari ꝑſone ſſ. ¶ Itẽ obijcit᷑ de equalitate qᷓ appꝛo vnitatis.ſed rõe pꝛime aſſociatõis ⁊ ꝑfecte. Eq̃litas
pꝛiat᷑ filio. Mibil ẽ̃ magis eſt indifferẽs in rebꝰ eᷓ; eñm̃ tunc pꝛimo itelligit᷑. quãdo intelligit᷑ aſſociatõ.
kbus qᷓ; ipſa equalitas. ſcd indifferẽs nõ eſt appꝛo/ et bec intelligit᷑ pꝛimo in filio qui eſt ſcda perſona.
pꝛiabile. ergo nec equalitas eſt appꝛopꝛiabił.¶ Ite,y Similiter perſona ſſ. ſcm roõem intelligendi eſt ter
ſi appꝛopꝛiat᷑ debet patri appꝛopꝛiari.qꝛ equalitas cia. Concoꝛdia aũt ponit duos cõcoꝛdabiles et etiã
non eſt aliud qᷓ; vnũ ſiue vnitas in quãtitate Sᷣ vni/ concoꝛdãtem.ideo pꝛimo incipit cõcoꝛdia. vbi pꝛio
tas appꝛopꝛiat᷑ patri.gᷓ equalitas. ¶ Itẽ obijicitur intelligit᷑ oꝛiri ꝑſona tercia.⁊ ſic patet illud q cõcoꝛ r
de cõcoꝛdia que appꝛopꝛiat᷑ fſ. Si em̃ cõcoꝛdia in dia appꝛopꝛiat᷑ alicui.non quia de cõmuni aliquid un
res reducit ad vnitatẽ. videt᷑ potius de ppio face faciat ꝓpꝛiũ.ſed quia diſtinctos cõnectit.et boc ̃m ne
51 re cõmune.qᷓ; ve comuni pꝛin. ſi appꝛopꝛiari ẽ de rõem ſue emanatois.quod nõ cõuenit filio ratione ſteflus
cõmuni facere ꝓpꝛiũ.cõcoꝛdia nulli eſt a ꝓpꝛiabilis emanatõis. ſed rõe mediatõis.quia mediatoꝛ dei ⁊ hann
¶ Item videt᷑ ꝙ debeat appꝛopꝛiari filio.qm̃ filius bois.Ex hbijs patent oia obiecta.Ad illð vero qð dlicitſee
ẽ pax noſtra ni fecit vtraq; vnuʒ Ephᷣ.ij. Itẽ Cok. vltimo querit᷑.oia ſunt vnũ ꝓpter patreʒ.dm. ſi 2 lonſowan
I.pacificãſ ꝑ ſãguinẽ cucis eiꝰ.ſiue que in terris ſũt oia diſtribuat ꝓ creatis.tũc ꝓpter dicit cauſ foꝛma⸗
ſiue quei celis ſũt. ¶ Itẽ obijcit᷑ cõtra ruem Augu. lem exemplarẽ ſᷣm rem ⁊ appꝛopꝛiatõem.quia ois

equalitas habet exemplar in equalitate filij.et ſic de
alijs. Si aũt diſtribuit ꝓ creatis ⁊ increatis.tũc ꝓpt
dicit cauſã fonnalem exẽplarem ſecũdum rationcʒ
intelligẽdi appꝛopꝛiatã.quia intellectus noſter non
intelligit equalitatẽ in patre niſi ꝓpter hoc ꝙ bʒ filiũ D
p oia expꝛimentem naturã ⁊ potentiã.ſimiliter ⁊ñ dee .

Dia equalia ꝓpter filiũ ⁊c. pater eſt equalis ꝓpter
filiũ.ergo babet aliquid a eas falſů eſt. ¶ Item
quero quã cauſã dicit ꝓpter. vtꝝ efficiẽtẽ.aut finalẽ.
nãcũqʒ barũ dicit.eſt tota trinitas.et ſec efficiens ⁊
inis oĩs rei. tã vnitas. ꝙᷓ equalitas.q; concoꝛdia. eſt
vrer pran ſim liter Ppte filiñ. nulla eſt ratio ap/
pꝛopꝛiãdi. ¶ ge intelligẽdum ẽ ꝙ ſicut appꝛopᷣatio
pylarij fuit ad explicãdã ꝑſonaꝝ oꝛiginem.ſic iſta ẽ
ad explicãdum oꝛdinẽ.Om̃ igit᷑ ꝑſona patris ẽ pꝛi /
ma. ante quã nõ eſt alia.et que nõ eſt ex alia.ideo ap ſcit / s
¶ Diſtinctio.xxxij. Mouet ⁊ ſoluit dubitatõem oꝛtam ex appꝛopꝛiatõe qua ſpirituiſancto ap
opꝛiat᷑ cõcoꝛdia in fi.pᷣccdẽtis di.ibi.c aũt in ſpũſãcto. ð
A¶◻ ZIc oꝛitur queſtio 2 pᷣdictis deducta. Supꝛa poſuit magiſter multipliciter appꝛopꝛiata.in quoꝛũ cx

alijs. et tũc ꝓpter non dicit cauſã exẽplaritatis j᷑m rẽé
ſed ᷣm rõem intelligẽdi.et ſic non notat᷑ ꝙ pater bʒ
aliquid a filio.ſed ꝙ intellectuſ nr̃ aliqͥd cognouit ᷣ
patre ꝑ hoc ꝙ cognoſcit filium.

g planatione dixit fl. eſſe cõcoꝛdiam.quia pater et filius diligũt ſe ſpnſãcto.ideo hic mouet queſtioneʒ hrdn
3 Aueę illa locutione.Et hoc facit in iſta diſtinctõe.HNabet aũt hec diſtinctio tres ꝑtes. In pꝛima mouet ees gatte
magiſter pꝛincipalẽ queſtionẽ pꝛius poſitam.ſcilicet vtrũ pater et filius diligant ſe ſpũſãcto. In ſccũda vero ſelpiisz
mouet aliam queſtionẽ huic conſimilem que facit ad eius blanarbeune boc facit ibi. Pꝛeterea diligenter mnullajg
8

inueſtigari opoꝛtet. et eſt illa grehio⸗ rni piter ſit ſapien abietia genita vl ſapiẽtia gua genun. In tercia ⸗
redit ad pꝛincipalem queſtionẽ determinãdã.et hoc facit ibi.Pꝛeterea diligẽter notãduʒ eſt. ¶ Pꝛima pars
bʒ duas ptes. In pꝛia mouet magiſter qõeʒ et opponit. In ſcda rñdet qõni ſ̃ ñ rũdet obiectõi.ibi.huic qõni
cũ altitudinẽ. ¶ Emuiter ſcdᷣa ꝑs in ꝗͥ dctermiat magiſter queſtiõem annexãa.ſcʒ vtrũ pf̃ ſit ſapiẽs ſapiẽtia
„7 genita. vel ſapictia quam genuit. diuidit᷑. Et qꝛ ad determinatõem huius queſtiõis tria alia dubia cõcurrũt.
ideo habet hec pars quatuoꝛ ꝑtes.ſcᷣm quatuoꝛ dubitatões quas mouct et determinat.et pꝛimo determiat
iſtam queſtionẽ. Atruũ filius ſit ſapiens ſapiẽtia quã genuit vel Pdiatia genita.quod idem eſt. Quã determi/
nat in ꝑtẽ negatiuã. Secũdo mouet hãc qſtionẽ. Atrũ filius ſit ſapiens ſapia genita vcl ingenita.Et deter/
minat cam affirmatiue q;ẽtum ad pꝛimã ꝑtem ſcilicet ꝙ ſit ſapiẽs ſapiẽtia genita.ibi. Poſt hec queri ſolet vc.
Tercio mouet bãc queſtiõem.vtrũ filius ſit ſapiens ꝑ ſeipᷣm vel ſcipᷣo quã determinat ꝑ diſtinctõem ꝙ ſeip
ſo poteſt teneri oꝛiginalier ⁊ foꝛmaliter.⁊ boc ibi. Queri autẽ ſolet vtrũ filius.Quarto mouet hãc queſtiõcʒ
AUtrum pater duplicem habeat ſapiẽtiam.quã determinat in ꝑtem negatiuã.oſtẽdens hãc queſtionẽ et eius
rõem non eſſe reſpõſione dignam.⁊ hoc facit ibi. Poſt hoc queri ſolet a quibuſdã.AVtrũ vna ſit tãtum ſapiẽ
tia. Et determinat cũ hoc ꝙ in trinitate eſt dilectio que eſt trinitas.et tamen ſſ.eſt dilectio que nõ eſt trinitas
Et hoc ibi. Et ſicut in trinitate. Similiter tercia ꝑs in qua redit magiſter ad qucſtionẽ pꝛimo poſitã babet
vduas ptes. In pꝛima obijcit contra rõeʒ quã accipit ex determinatõe alterius queſtionis In ſccũda vero lo
cCo ſolutõis ſuam inſufficiẽtiã oſtendit. et hanc queſtionẽ determinandã lectoꝛi relinquit.et boc ibi. Difficili/
mum mibi hãc qucſtionẽ fatoz. ôMW! MG

¶ Eeouet pꝛincipalem queſtionem pꝛius poſitam. Vtrum pater et flius ſpũſãcto ſe diligãt
cum dilig ere idem deo ſit quod eſfſe.· ind.

II Icoꝛik qiſtio ex dict deducta. Dictũi ei ẽ ſupꝛa atz ict autoꝛitati⸗
R be oſtẽſũ ꝙ ſpũſſãctꝰ ẽ coĩo pr̃is ⁊ filij.?⁊ amoꝛ qͥ pr̃ ⁊ filiꝰ ſeinuicẽ dili
atn llfiit. iõ qrit᷑.A tꝝ pf̃ ⁊ filiꝰ ꝑ ſpmſãctũ diligat?: ðᷣ vtiq; viot᷑ opoꝛ⸗
tnnn tere dici ̃ᷣm autoꝛitates ſupᷣpoſitas.qbꝰ oñdit᷑ ſi pmſactũ eẽ qͥ genitꝰ a gignẽ⸗
ichn te diligat᷑.genitoꝛẽq; ſuũ diligat.Sʒ contra.ſi pr̃ vłfiliꝰ dicat᷑ diligere ꝑ ſpi⸗
Kigaiteg Opponit con / ritũſactũ. videt᷑ eẽ ꝑ ſpm̃ſ.qꝛ nõ ẽ aliud deo eẽ.⁊ aliud diligere.ſᷣ ideʒ.qꝛ vt
niuli tra queſtion..· ait Augu. in. xv.li.ð tri. Quicqͥd ſᷣm qlitates ĩ illa ſimplici natura dici viðt᷑.
Augu. Hſm eẽntiã ẽ ĩtelligeduʒ.vt bon.magnꝰ.ĩmoꝛtal.ſapiẽs.diligẽs.⁊ huiuſmõi
8 GCddgdga. Ideoq; ſi pr̃ vl filiꝰdiligit ꝑ ſpm̃ſãctũ.ꝑ ipᷣm ſpm̃ eẽ videt᷑.neq; tm̃ eẽntia ſua
acſire SS queſtioni ſed nõ reſpõdet obiectienii b
nalaiet Huic queſtioni cũ altitudinẽ nimie ꝓfũditatis cõtineat.id ſoluʒ rñdemꝰ qð
higet⸗ Augu. ſignificare videt᷑ ſcʒ ꝙ pater ⁊ filiꝰ ſe diligãt ⁊ vnitatẽ ſᷣuẽt nõ ſolũ eſ/
em i ſentia ſua.ſᷣ ſuo dono ꝓpo.qð licet ſupᷣpoſitũ ſit.iterare tñ nõ piget.qꝛ ſic ex⸗
atſdn „ pedit. Ait &O Augu.in. vj.li.de tri. Manifeſtũ ẽ ꝙ ñ aliqs duoꝝ ẽ qͥ vterq; cõ⸗
an Augn. cy lügit. genit' a gignẽte diligat genitoꝛẽq; ſuũ diligat. ſintq; nõ ꝑticip atiõe
–RW berte dicit E eẽntia ſua.neq; dono ſupioꝛis alicuiꝰ.̊ ſuo ꝓpo ſᷣuãtes vnitatẽ pac.Ecce
unig Rcrvonoſmo h dic ꝙ eẽntia ſua ⁊ dono ſuãt vnitatẽ.dẽ ĩ xyv li.de tri.ait.In illa trinita⸗
Cin diligũt ſe et pa teqͥſ audeat dicere prem nec ſe nec ſiliũ nec ſomſãctũ diligere.niſi ꝑ ſpmſãctũ
Nere cem ſeruant. hic aꝑte oñdit patrẽ.nõ tm̃ ꝑ ſpmſãctũ diligere. Nõ aut ſimplt᷑ dicit prem ñ
magtifn diligẽ ꝑ ſpm̃ſãctum. M ẽ
cngs Kouer aliã qõnẽ pᷣoꝛi cõſimilẽ q̃ fac ad eiꝰ explanatõcʒ. Vtꝝ ſcʒ pr ſit ſa⸗
kiate piẽs ſapia genita vł ſapia quã genuit.ſic diligi tamoꝛe qͥ ab ipo pcedit. c
in NMeterea diligeẽter inueſtigari opoꝛtet. vtrũ pr̃ ſapiẽs ſit ſapia quã genuit qᷓ
ithn tm fili e: Q videt a ſili poſſe ꝓbari. Si em pater diligit amoꝛe q ab ipo ⸗
kh cedit. cur nõ ⁊ ſapia vl itelligẽtia.quam ippe genuit.ſapit.vłintelligit: hanc
arilartr .j.coꝝ.j. qõnem vꝛgere videt᷑ vt ait Aug.i.vj.li.ð tri.qð ſcripſit apłs dicẽs xpᷣm dei
datnni Vviirtuteʒ ⁊ dei ſapiam. vbi qrit᷑. Vtrum ita ſit pater ſapie ⁊ virtutis ſue. vt
nniſn , 4 eac ſapia ſapiẽs ſit quã genuit.⁊ OWO-B
fiilchen 11 2RHac ſapientia hac virtute potẽs quã genuit⸗ Sʒ Augu. in li. lxxxiij.q
ſapiens ⁊c Ex lite gabſit vt ita ſit.qꝛ ſi .ẽibi eẽ qð ſa⸗ cum ſapiens deus di
eimlncn . ra elicit᷑ talis rat? pe.nõ p illã ſaplam quã genuit ſa⸗ it᷑ · et ſapiẽtia ſapiẽs
nater Pe. nõ illã ſapiam quã genuit ſa-⸗ Qt. ct ſapietia ſapiẽ
en. Sipite viés dicit᷑ pater. alioquin ſia ab velfullteafiguanes⸗
N Hic determiat nita qud gennit. · Ulo ille ab ipa e. Si em ſapia quẽ vcl enſe poſſe neppas
gann dices patreno hoc eſt ei e quod genuit cauſa ẽ illi vt ſapiẽſ ſit.etiã eſt credere.non parti
iat ſhir⸗ ⸗ ſapere.ergo eſt ſa⸗ vt ſit ipa illi cauſa c.qð fieri nõ pt ¶ appatione ſapiẽtie ſa⸗
umnliin nnat. das 5 Degtia genita. Ai niſi gignẽdo euʒ aut faciẽdo.b¶ nec nietis dieſt. ſicut e
nn det illud argumẽ genitricẽ nec cõditricẽ patris vllo que ⁊ eſſe nonee ſa
img iñ non valere. al mõ quiſq;ᷓ dixerit ſapiaz. QAuid ei pies poteſt. ſed g ip
uin 4 lud non valet. hoc quiſch; dixerit ſlapiaʒ. Quid ei ſe eam genuerit q̃ ſa/
aiihn, eſt patri eſſe quod eſt inſaniꝰ? pater ipa ſapia ẽ qua piens dicitur ſapien⸗
ncu V operari.ſed opera ſapiẽs eſt.filiꝰ vero dicit᷑ ſapia pa-⸗ tiã. Aiaduerte lectoꝛ
— — tur per filium. tris. ⁊? virtus patris.nõ qꝛ pater pꝓ patrem dici ſapiẽtem
am hen ſiliß. go nec eü ſit ſapiẽs vl potẽs. qꝛ filiꝰ ſapi geita Dplentia gfuoo
unien b dicas q non eſtſi· et virtute. Ex bijs & pʒ ꝙ pater poc Augu coꝛigit in
uiſ mile. quia operari nõò eſt ſapiẽs ſapietia genita.ſed ſe· qli retracta inquiens.
gtifuig V cõnotat effetum. ipᷣo ſapiẽtia ingenita. Diyxi in li. xxxiij.que
gnin obijcit. ꝙ idem eſt S cäscä
ag, patri eſſe. quod eẽ patrẽ.ſ tñ illud argumẽtũ nõ valet.pꝛ deitate ẽ deus g deitate ẽ pr.er
witet⸗ go ſilr ñ valet h argumẽtũ.eſt ſapiẽs ſapia genita. ergo eſt ſapia genita. “. dom. ꝙ argu
nſi mẽtuʒ Aug.ẽ neceſſariũ.qm̃ eẽ ſapiẽtẽ.⁊ eẽ in diuis nõ differũt mõ dicẽdi ⁊ aparte rei.ſʒ
lign⸗ ſolũ a pte noſtra. nõ ſic ãt ẽ eẽ et oꝑari.qm̃ ⁊ ſi oꝑari qᷓ;tũ ad pꝛincipale ſignificatũ ſit idẽ
ud 5 cc. tñ qtũ ad cõnotatũ differt. ⁊ pt eẽ extraneñ. ⁊ ita pᷣt ibi eẽ accidẽs.tñ ̊ qdð ẽ eẽ deũ.
H et eẽ patre.cuis ñ drñt qtũ ad eẽntiã vł modũ eẽndi.drñt tñ qᷓ;tũ ad modũ ſe hñdi.qd ẽ
. JRä Vrxcre iĩ diuis abſolutũ ⁊ coꝑatũ.⁊ iõ ñ trãſit paternitas ĩ ſbaʒ ſicut ſapia.iõ hʒ aliũi moduz
vl Diccẽdi.q pᷣt eẽ extraneꝰ reſpectu alicꝰ attributi.iõ ibi aceiches. qt i argumto Augu. b

?Dater ñ ẽ ſapies ſapia genita.5 ſcipo ſapia iĩgenita. Aiqet᷑ male diccre.qꝛ ſicut eternitas
y 2

a ꝓppᷣat᷑ pr̃i.ita ſapiĩa
filio.ſ eternitas os
dici gẽita. ſicut dicit

Anb. ĩ li.ꝭ icarnatde

vᷣbi. g nec ſapia dʒ nec
Ht dici ingenita. Itez
ſi pᷣt dici ingenita ſa⸗

piẽtia pari rõe p̃t dici

ſapia ꝓcedẽs.⁊ ita vi
det᷑ ꝙ ſapia ſit appꝛo

pabil ſr. ſicut et filſoo.

Juxta hoc q̃ri᷑ qreñ
Ir potẽtia de potẽtia
ſicut ſapia ð ſapia.Reꝰ
dicẽdum ꝙ ſapitẽia ẽ
Z noibꝰ medijs. q̃ ſũt

nata ſupponereꝓp p⸗

ſona.Et iõ ſicut r ̊
ðo 8s.⁊ deꝰ genitꝰ ⁊
ingenitꝰ.ita ðᷣr etiam
ſapia.nõ tamẽ ita ꝓ/
pꝛie. qꝛ nomẽ abſtra/
ctuʒ eſt uodammõ.

magis tamẽ r ſapia

de ſapiẽtia qᷓ; eterni/

tas de eternitate.quia

cternitas ſignificat ĩ
maioꝛi abſtractiõe q̃;
ſapia. ⁊ ido magis ab
ſtrabit a rõe oꝛiginis.
Secũduʒ boc etiã eſt
cõcedẽdũ boſit di
o ſapia ꝓcedẽs.lʒ ad
buc minꝰ ppe. Nec
valz iſtud argumẽtũ.
qᷓuis em̃ ſapia nõ ſit
appꝛopabilis ſpuũiſã/
cto.tamẽꝑ determia⸗
tõem adiũctã pᷣt tra/
illuc quar e
no ðr potẽtia oe potẽ
tia.ddm. ꝙ nõ ita p/
pꝛie dicit᷑ ſicut ſapien
tia de ſapiẽtia. Om̃ ſaʒ
Fuia appaopꝛiat᷑ fi/
io. qui eſt ab alio. et

ab alio bʒ oẽ qd hʒ. F

⁊ ſapiaʒ ab alio hʒ. iõ

——

äs — —. — ——

. . „*
. . 7

4 .
5

NVtrũ filiꝰ ſit ſapiens ſapiẽtia ge / ſtionũ de patre.̊
nita vel ingenitaa. d cd genuit qua ſa-
¶ Poſt hec queri ſolet a quibuſdam hied dicitur lapie⸗
Vvtrũ filiꝰ ſit ſapiẽs ſapiẽtia genita ſius iſtam queltio
vyl ingenita: Si em̃ nõ eſt ſapiens nẽ poſtea ĩ li. tri
ſapiẽtia genita.nec ſeipo ſapiẽs eſt nitate tractaui.

Si vero ſapia genita ſapiẽs ẽ.nõ
videt᷑ ſapiẽs eſſe ſapiĩa ingenita.et ita nõ videt᷑ eẽ ſapi
ens a patre.cũ a patre habeat omnia.Ald qð dicimus
quia vna eſt ſapiẽtia patris ⁊ filij ⁊ ſpũſſãcti ſicut vna
eſſentia.quia ſapiẽtia in illius nature ſimplicitate ẽ eſ⸗
ſentia. ⁊ tamẽ filius tm̃ eſt ſapiẽtia genita.⁊ pater tm̃
eſt ſapiẽtia ingenita.vel a ſapiẽtia ingenita.Et cũ ipe
ſit ibi eſſe quod ſapiẽteʒ eſſe.relinquit᷑ vt ſapiẽtia ge
nita ſit ſapiens de ſapiẽ tia ingenita.Hon ergo filiꝰ di
citur ſapiẽtia dei tanq; ipe ſolus intelligens ſit vel ſa⸗
piens ſibi ⁊ patri ⁊ ſpũiſancto.quia vt ait Augu.i.xv
li.de tri. Si ſolꝰ ibi filiꝰ intelligit ⁊ ſibi et patri ⁊ ſpũi⸗
ſancto.ad illaʒ reditur abſurditatem vt parer non ſit
ſapiens de ſeipᷣo ſed de filio. Nec ſapiẽtia ſapiẽtiã ge⸗
nuerit.ſed ea ſapiẽtia pater dicatur ſapiẽs eſſe quã ge
nuit. Vbi em̃ non eſt intelligẽtia.nec ſapientia pᷣt eſſe.
Ideoq; ſi pater non intelligit ipᷣe ſibi.ſed filius intelli
git patri.ꝓfecto filius patrem ſapiẽteʒ facit. Et ſi hoc
eſt deo eſſe quod ſapere.⁊ ea illi eſt eſſentia que ſapiẽ /
tia.non filius a patre quod verum eſt.ſed a filio poti⸗
pater habet eſſeẽtia.quod abſurdiſſimũ atq; falſiſſimũ
eſt. Eſt ergo deus pater ſapiens ea que ipᷣe ẽ ſua ſapiẽ
tia.et filius ſapiẽtia patris eſt ſapiens de ſapiẽtia que
eſt pater de quo eſt genitus filius. Ita ⁊ pater ẽ intelli
gens ea que ipe eſt ſua intelligentia. Non em̃ eſſet ſa⸗
piens qui non eſſet intelligens. filius autẽ intelligẽtia
patris de intelligentia genitus eſt que eſt pater. de q̃ᷓ
et intelligens eſt. Pꝛoinde pater eſt ſapiẽtia ⁊ filiꝰ ſa⸗
pia.⁊ vterq; vna ẽ ſapia.⁊ tñ ſolus pf̃ eſt ingenita ſa
piẽtia. ⁊ filiꝰ ſolꝰgenita ſapiẽtia nec tñ alia ſapia dat᷑.
alia ſapiẽtia filius.ſed vna eademq; eſt. ſieut pater eſt
deus ingenitus.⁊ filius eſt deus genitus.neq; de⸗ ge⸗
nitus eſt deus ingenitus. non ideo tamẽ alius deus ẽ
pater.alius filius.ſed vnus deus vterq;.non aũt vn ꝰ

Pater eſt ſapi⸗

ens ea ſapiẽtia

que ipſe eſt.⁊ 8⁴D

ea filius eſt ge⸗
nitus ⁊ ſapiẽs.

illa ingenita. 5
vna tamẽ ſapiẽ

tia.
e

ſapientia genita ex ſua appꝛopꝛiatõe p̃ſupponit ſapiẽtiam aenliee ſe potẽtia appꝛopꝛiat patri qui nõ eſt

ab alio.iõ nõ ſic dicit᷑ potẽtia potẽtia vel potẽtia genita c
taui. Videtur Augu. iſta verba in notula poſita male ⁊ in
vtroq; extremoꝛũ pꝛeſupponit rẽ ſui poſitiui.ſed ſi ibi meli
piens ſapientia quã genuit.vdetur ꝙ dicat verum. Re.d

contrariũ huius. et i

.de hac queſtione. idco non omnino male.ſed qu
innuens ꝙ; aliquid ibi ſit male dietum.qui enim v
Bapientia genita ſit ſapiens de ſapicntia in

d

o fi ibi bene.conſtat ꝙ hic m

naere ad queſti onc. Mõ em̃ queritur de ſapientia genita ſiue an filius ſit de patre.ſed boc querit᷑ vtꝝ
ſtnno ſi ſapientia ingenita.Reꝰ.dm.ꝙ magiſter reſpondet.licet in verbis paucis.in quibus innuit banc di
inctoem. ꝙ aliquem eſſe ſapiẽtem aliquo.boc eſt duplici

lius eſt ſapiens ſapientia geni ater ſapiẽtia ingeni
nus eit ſapie entia genita.ct pater ſapiẽtia ingenita
tia genita ſit de ſapientia ingentta. filius eſt ſapiens ſapi
ſtruitur in ratione foꝛme.ideo .
ingenita ſapicns vt verbum n

magiſter caute

meliꝰ iſtã queſtionem poſtea ili.de tri.tra⸗
conuenienter recitare.quia cum comparatio in
us.ergo vtrobiq; bene.g ſi ibi dicit ꝙ pater eſt ſa⸗
m ꝙ abuſiua eſt ↄparatio.qm̃ in li.de trini.dicit
ale.q;tum ad boc tamen ꝙ aliqua vera dixit in li.lxxxiij.
odammõ bene quodammo male.et ideo dicit ꝙ ibi meliꝰ
num oppoſitoꝛum aſtruit.per conſequens deſtruit alterũ.
genita. Videtur iſta ratio non eſſe bona.quia non videtur

er. Aut ita ꝙ ablatiuus teneat᷑ foꝛmal iteret ſic ſi
Aut ita ꝙ; teneatur oꝛiginaliter.et ſic cum ſapien⸗
lentia ingenita. Sed quia ablatiuus vt plurimũ cõ/
locutus. dixit ꝙ filius qui eſt ſapientia genita eſt de ſapientia
on baberet calũniam. ct igeo bene reſpodet. e¶ Aterq; vna eſt ſapiẽtia. et ta⸗

ucift
n.

bfniu

Qtiü
Dun poa
on vnat
ſpiitupe

Oͤf

lnſnr

(sſinie

e
feyfaſen
nonnis
ſede
heſde⸗
nize
Wpare⸗

De-ere —— — —
ðõ 7 —

– — — —
„

us.immo vterq; vnum ſiue vnus deus. Ita non ẽ ſa⸗

Solutio ᷣm q̊=i

dam.

Hylarius.

Quõ nitũtur qͥ

dam ꝓbare qꝙ;

töe pf a ſe nõ agit.

cum omnis creatuꝛa agat a deo. tunc videtur eſſe agens infirmum.nec in he c videtur filius differre ab ali/

pientia genita ſapiẽtia ingenita. ſed alia eſt ſapientia
genita.alia ingenita.non tamen eſt alia ſapientia.ſed

vna eademq; ſapiẽtia. Ex pᷣdictis conſtat ꝙ filius nõ

eſt Gpianga ſe.neq; de ſe.ſed de patre ⁊ a patre.

filius ſit ſapiens ſeipᷣo vel ꝑ ſeißm. e

ipᷣm? Quidam dicunt multiplicem hic fieri intelligen

tiã. ⁊ ideo diſtinguẽdum foꝛe ita.vt cum dicis filiũ eẽ

ſapiẽtem ſeipᷣo vel ꝑ ſeipᷣm. Si ſua natura ⁊ eſſẽtia ſa⸗

pietẽ intelligas. verus ſit intellectus. Si vero a ſeido
vel de ſeipo ſapiẽtem eſſe intelligas. falſitati ſubiectã
habes intelligẽtis. ¶ Alij vero ſimpliciter ⁊ abſq; de⸗
terminatõe concedũt hmõi locutões. filius eſt ſapiẽs
2 ſe.ſed nõ a ſe vel de ſe.⁊ filius eſt deus ꝑ ſe.⁊ eſt ꝑ ſe
ſe

d nona ſe vel de ſe. hoc confirmates verbis Hoyla.

qui filiũ nõ a ſe. ſed ꝑ ſe agere in li. ix. de tri. ait. Hatu⸗

re inquit cui cõtradicis heretice hec vnitas eſt. vt ita
ꝑ ſe agat filius ne a ſe agat.⁊ ita non a ſe agat.vt ꝑ ſe

agat. Intellige filium agẽtem. ⁊ ꝑ eum patreʒ agẽteʒ

on a ſe agit.cũ pater in eo manere mõſtratur. Per

ſe agit. cũ ᷣm natiuitatem filij agit ipe que placita ſũt
Infirmus ſit non a ſe agendo niſi a deo iße agat. non

ſit vero in vnitate nature ſi que agit.⁊ in quibus pla⸗
cet non ꝑ ſe agit. Sicut ergo inquiũt.filius ꝑ ſe agit.
non a ſe.Ita ⁊ filius debet dici ſapiẽs ꝑ ſe.ſed non a ſe
Sic ⁊ ipe ꝑ ſe deus eſt vel eſſe dicẽdus ẽ. vt aiunt. ſed
ne vel deſe MU

oſt hec queri ſolet a quibuſdam. vtrum vna tm̃ ſit
apiẽtia patris: Quod non eſſe nitũtur ꝓpbare h̊ mo/

nonen den e do. Filius inquiunt eſt ſapietia patris genita. qua pf
Ppietia pgilis dr non eſt. Eſt igitur aliqua ſapiẽtia patris. qua
ſapiens non eſt. Eſt aũt ⁊ ſapiẽtia patris ingenita. et
ea pater ſapiens eſt.Eſt ergo quedam ſ- apientia pf̃is
qua ſapiens eſt. ⁊ ipa non eſt illa ſie apientia patris qua
pater ſapiens non eſt. Mon eſt ergo vna tm̃ ſ⸗ apientia
O reſpõſione Patris.tem ſapientia ingenita eſt ſapientia patris.?
ſindigna ſint H ſapientia genita eſt ſapiẽtia patris. Non eſt aũt ſapiẽ
et hijs ſimllias. tia ingenita ſapiẽtia genita. Mon eſt igitur vna tm̃ pa
tris ſapietia.Hec ⁊ hijs ſimilia tanq; ſophiſtica ⁊ a ve
ritate longinqua cũctiſ. q; in theologia peritis patẽtia
abijcimus. reſpõſo ĩdigna aduertẽtes.id tamen adij⸗
A(Nta ſe agat filiꝰ nea ſe agat. Obijcit. nõ agit filiꝰ a ſe. ⁊ p? i eo monſtrat᷑.⁊ ſil fil

tẽ vi

XXXI

Alius eſt em̃ genitus.alius ingenitus.ſed nõ alius de

QAueri aũt ſolet. vtruʒ filius ſit ſapiens ſeipo vel ꝑ ſe⸗

ſ pater duplicẽ nõ vnã tm̃ habeat ſapiam. f

DWèWZUMU

men ſolus pater ſa/⸗

piẽtia ẽ ingenita. ARi⸗

det᷑ hic dicere duo o

peſita.qꝛ iſte due pp-

etates ſapiẽtiam con
trahũt. et cũ ſint ppᷣe
tates diſtincte.diſtin-
guunt. et hoc patz. qꝛ
ſolus pater eſt ſapien
tia ingenita.quia ſi ſa

pientia diſtin guit᷑.er⸗

go cſt alia et ali⸗ ſapi
tẽ

entia. nõ vnaſ
videt᷑ falſũ dicere cuʒ
dicit ꝙ ſoluſ pater eſt
ſapiẽtia ingenita gaut
em̃ dicit᷑ ſapiẽtia eſſẽ
tialiter. aut perſonali
ter. Si ꝑſonaliter.er/
go non vng ſapientia

E genita ⁊ igenita.cuʒ

pater et filiꝰ non ſint
vna pſona. Si vero
eſſentialiter.nõ gᷓ ſolꝰ
nita. e. dom. ꝙ in B
noie ſapiẽtia duo ẽ cõ

patcr eſt ſapiẽtia ige⸗

ſigderarc.ſcʒ ſignifica⸗

tũ et ſuppoſitũ. Et qᷓ;

tũ ad ſignificatũ dicit

eſſẽtiã.ſed ſuppoſitũ
eſt ꝑſõa. Et ille deter⸗

minatões genita ⁊i-

genita nõ reſpiciunt
ſignificatũ.ſed ſuppo
ſitũ. et ita diſtiguunt

ſuppoſitũ manẽte ea⸗
dem vnitate in ſigni⸗

ſicato ſiue in foꝛma.⁊=
ſapiẽtia genita ⁊ inge
nita. alia et alia ꝑio-

na. ñ ẽ alia ⁊ alia ſa⸗

pia.ſicut nõ ẽ alia eẽn
tia. ⁊ id mgz bonũ exẽ
pluʒ ponit i h̊ termio

ðs.qdð ſignificat ecẽn-

tiãꝗ. ⁊ ſupponit ꝑſonã
ñ g qrit̃᷑ vtꝝ dicat᷑
eẽntialit᷑ aut ꝑſonali⸗
ter.dðm.q q;tũ ad ſi⸗

gnificatũ ðr eẽntiali/

ter. ß qtũ ad ſuppoſi/
tũ ᷣr ꝑſonaliter. ⁊ ita
nulla ẽ controuerſia.

ſiln filius manct ĩ pꝛe. pi ra
in dicere cuʒ dicit. ifirmꝰ ſit nõ a ſe agendo niſi a do ipſe agat. qꝛ ßm hoc

is. Re. dom ꝙ hyla. duo intendit oſtendere in bijs verbis domini in Job. et illa duo oſtẽdit deducendo ad
impoſſibile. Ipſ.

Poſe eni vominus dicit Joh. xiiij. Nerba que ego loquoꝛa meipſo ñ loquoꝛ. pater vero in me
t opera. ex hoc ergo arguit ꝙ filius non agit a ſe ſed a patre manente in ſe e.nõ tm̃ vt ↄſubſtãtia
ium. ſic autem non manet filius in patre. ſed tm̃ vt conſubſtantialis. Alia eſt autoꝛitas do
. 1 n reliquit me ſolum. quia que pla.ſ.e.fa.ſpꝑ.ſi
cum patre. go eſt vna virtus eius ⁊ patno.et ſicagunt vna virtutc cunc ergo per ie

ip̃e agit ſemper vna

agit. hec duo ꝓhat per

Li.

— —

deductõem ad impoſ
ſibile.quia omnis po/
tentia eſt a pꝛima po⸗/
tentia.que pꝛimo reſi
det in patrc.ergo ſi fi⸗
liꝰ nõ poteſt a do.ſim
pliciter eſt impotens
vcel infirmus.quia in/
ſirmus hahet potenti
am deficiendi a ſe.nõ
a deo. Itẽ ſi filius nõ
agit per ſe.non agit ꝑ
virtutem ꝓpꝛiam ſibi
cõnaturalẽ. ergo alia
eſt virtꝰ patris cet alia
filij. ſe enun ⁊ non
a ſe.nõ facit diſtictio
nem in natura.ſed ſo/

lum in perſona. quia
dicit rõez pꝛincipij v

oꝛiginis. Per ſe autẽ
⁊ non per ſe.quia per
ſe. dicitur contra per

accidens.per alið po/

nit diuerſitatem i na/
tura.⁊ ideo filius agit
per ſe q́;uis non a ſe.
g¶ Ana eſt tm̃ ſapiẽ
tia patris ſed nõ vno
modo dicitur. Nidet᷑
male deae ſapiẽ⸗
tia ſemper eſt effetia⸗
liter.g falſuʒ dicit cũ
dicit.non vno mõ di⸗
ecta.Reꝰ.magiſter non
vult ꝙ ſapiẽtia ſit di⸗
cta multipliciter. ſed
ꝙ ſapiẽtia patris.qꝛ
genitiuus poteſt con
ſtrui in ratione oꝛigi/
nis. ⁊ ſic dicitur filiꝰ
ſapientia patris.vel

ipᷣa ſapientia genita.

ſapienria patris.qꝛ ẽ
a patre. Ael poteſt i
telligi in rõe ſubiecti.
vt dicatur ſapientia

patris.Sicut albedo

p.⁊ ſic ſapientia geni/
ta non dicitur eſſe pa

tris ſᷣ filij.quia & ratõ

aſſiua impoꝛtata ꝑ
hoc adicctiuũ genita.
non eſt in pſoua pr̃is
et filij vna.falſa eſt lo
cutio rõe determina/
tõis nõ ratione eius

quod ẽ ſapiẽtia.quia

vna ⁊ cadeʒ eſt ſapiẽ
tia patris et filij ⁊ſr.
et illa eſt ſapiẽtia pa/
tris ⁊ filij ⁊ ſpũffacti.

rPꝛeterea diligenter notã

. /
——
————.oSß0ãä.N

„

Vna eſt tamen ſapientia patris.quia ſapientia geni⸗

ta eſt eadeʒ ſapientia.⁊ ea qua ſapiens eſt.ſiue ea qua

ſapiẽs eſt intelligatur pſona patris ſiue eſſentia pr̃is.
quia ꝑſona patris que intelligitur cum dicitur ſapien⸗

tia ingenita. ⁊ ꝑſona filij que ſignificatur cum dicitur

ſapientia genita.vna eademq; ſapiẽtia eſt. que eſſen⸗

tia diuina intelligitur cõmunis tribus perſonſnis.

¶A in trinitate eſt dilectio que eſt trinitas.⁊ tamen

ſſ. eſt dilectio que non cſt trinitas.nec ideo due ſũt di /

lectõnes. ita et de ſapiti. g

Et ſicut in trinitate dilectio eſt. que eſt pater. filius. et
ſſ.que eſt ipᷣa eſſentia deitatis.⁊ tamen ſpũſſãctus dile

etio eſt que non eſt pater vel filiu s.nec ideo due dile/
ctõcs ſunt in trinitate.quia dilectio que ꝓpꝛie ſpũſſan

ctus eſt.eſt dilectio que trinitas eſt.non tamen ipᷣa tri⸗

nitas eſt.ſicut ſpũſſactꝰ ẽ eſſẽtia.q̃ trinitas ẽ.nõ tñ ipᷣe
trinitas ẽ. Ita ĩ trinitate ſapiẽtia eſt que eſt pater ⁊ fi⸗
lius ⁊ ſpũſſanctus.que eſt eſſentia diuina.⁊ tamẽ filiꝰ

eſt ſapientia que non eſt pater vel ſpũſſãctus. Neciö
due ſapientie ibi ſunt.quia ſapientia que ꝓpꝛie eſt filiꝰ
eſt ſapiẽtia que eſt trinitas.ipᷣa tñ nõ eſt trinitas ſicut
fil:·ꝰ eſt eſſentia.q̃ eſt trinitas.ipᷣe tñ nõ eſt trinitas.

edt ad pꝛincipalem qõnem.obijciẽs ex determi⸗

natõe ſecunde qõnis ꝙ qua ratione pater non dicitur
ſapiens ea ſapiẽtia quã genuit. eadem videtur debe/⸗
re dici ꝙ non ſit diligens pfr̃ vel filius dilectione q̃ ab

vtroq; ꝓcedit. —

rea dilige qum eſt ꝙ ea ratione qua pr
non dicitur ſapiens ea ſapientia quã genuit. videt᷑ fo

re dom ꝓꝙ pater non dlligat filium vel filius patreʒz aa
dilectione que ab vtroq; ꝓcedit.ſ.que ꝓpꝛie ſpũſſan⸗
ctus eſt. Sicut em̃ idem eſt deo ſapere quod eſſe.ita
ei ideʒ diligere quod eſſe. IJdeoq; ſicut negatur pater

eſſe ſapiens ſapiẽtia quã genuit.qͥ ſi ea diceret᷑ ſapiẽs

nõ ipa ab co ßᷣ ipe ab ea intelligeret᷑ eẽ. Ita videt᷑ non

debere concedi ꝙ pater vel filius diligat dilectõe que

tm ſpũſſãctus eſt.quia ſi ea diligit pater vel filius.nõ

ſpũſſanctus videtur eſſe a patre ⁊ filio.ſed pater et fi⸗

lius a ſpũſancto.quia idem eſt ibi diligere quod eſſe.

At ſupra dictũ eſt.atq; autoꝛitate.Augu. ſacitũ.ꝙ in
trinitate tria ſunt. Vnus diligens eũ qui de illo eſt.et

vnus diligens eum de quo eſt. ⁊ ipa dilectio.⁊ nõ eſt

aliquis duoꝛum quo genitus a gignente dilgitur ⁊ ge
nitoꝛem ſuũ diligit. Quibus verbis aperte ſignificat᷑

patrem filium. ? filiũ patrem diligere ea ſcilicet dilecti
one que non eſt aliquis eoꝛum.ſed tm̃ ſpũſſãctus. Cũ

idem ergo ſit ibi diligere quod eſſe.quõ dicitur pater
et filius non eſſe ea dilectione qua alter aſteruʒ diligit

CLum ideo pater negetur ſapere ſapientia quam geuu
it ne ea eſſe intelligatur.

cientes quia vna eſt tm̃ ſapientia patris.ſed nõ vno
modo dicitur. Nam ſapientia patris dicitur illa quazʒ
genuit.⁊ ſapientia patris dicitur ea qua ſapiens ẽ.Di
uerſa eſt ergo ratio dicti. Ala em̃ dicitur patris.quia
eã genuit.⁊ ea dicitur ſapientia patris.quia ea ſapit.

Bo

locltone.
angoue

ntugen
oqlenin

uCnit i
Ohbat

ſacfnitie

wiceſe
wicagen
ſcnan
Phüftancen
mmpatr
(cpan⸗
e E
Anabilssd

fssgfli

ite.
dſ
iſte
Grwopne
ſopeete⸗
asti⸗
hüanan
ffoma

Hoter⸗ in qua habitudine cõſtruat᷑ ille ablatiuꝰ.

goönem determinãdam lectoꝛi relinqutt. i

Difcnlimam mihi hanc queſtioneʒ fateoꝛ. pcipue ci
ervyx pᷣdictis oꝛiatur que ſimilem videtur habere réem.
quod mee intelligentie attẽdens infirmitas turbatur.

cupiens magis ex dictis ſanctoꝛum referre qᷓ; affere.
Optimus em̃ lectoꝛ eſt inquit hyla.in.j.li.ð trini.que
dictoꝛum intelligẽtiaʒ expectet ex dictis potius qᷓ; im

telligẽdum.Cum ergo de rebus dei ſermo eſt. cõceda

ponat.⁊ retulerit magis q; attulerit.neq; cogat id vi ·
deri dictis contineri.quod ante lectõem pᷣſũpſerit in/

mus deo ſui cognitõem.dictiſq; eius pia veneratione

famulemur. Inueſtiget ergo diligenter pius lectoꝛ ra⸗

tõem dictoꝛum.ſi foꝛte dictoꝛum aliquam valeat repe
rire cauſam.qua nota. ipᷣa pꝛemiſſa queſtio aliquate,⸗/

nus explicari valeat. Ego autem hanc queſtioneʒ nõ
abſoluens. ſed erroꝛem excludens pꝛofiteoꝛ nõ eſſe di

ctum patrem diligere filium vel filium patrem ea dile

ctione que ab vtroq; pꝛocedit.que nõ eſt aliquis eoꝝ.

ſed tm̃ ſpirituſſanctus tanq; ea dilectione pater ſit vel
filius. Sed ſic ea pater diligit filium ⁊ filius patrẽ. vt

etiam pater per ſe ca que ipᷣe eſt dilectione diligat.ſic

et filius. non autem ſic vt pater per ſe non diligat.

ett filius.ſed per eam tm̃. Quis hec in illa trinitate in⸗
quit Augu. opinari vel affirmare pꝛeſumat. Eam ta⸗

men queſtionem lectoꝛum diligentie plenius diudi⸗

caudam atq; abſoluendam relinquimus ad hoc mi /

Augli.

XX .

oco ſolutionis inſuſftcieiamn ſuamm allegat. ? hů=c

—
R

nus ſufficientes.

pꝛincipaliter qᷓrũtur m duas qõnes quas

determinat magiſter. Pꝛimo querit᷑ de hbac

7 e intelligentiaz pꝛcſetis diſtinctionis duo

locutione.pater et filius diligunt ſe ſpũſancto. Se⸗
cundo queritur de iſta. an pater eſt ſapiens ſapien/
pientia genita. Mtum ad pꝛimũ duo querũtur. Dꝛi

mo queritur vtrum illa locutio ſit admittẽda.Secũ

Mꝛ iſta locutio pater et filius diligunt ſe ſpũſancto

ſit admittda oſtenditur autoꝛitate et ratione. Pꝛi/

mo auẽte ſic. Aug. vij. de tri. Mõ eſt aliqͥs duoꝛuʒ qꝗᷓ
genitꝰ a gignente diligitur. genitoꝛemq; ſuũ diligit.

ſi eſt aliquis.et non eſt pater vel filius. ergo eſt
ſpũffanctus. ẽ Miero.ſuper põ.xiij. Spũs eſt

amoꝛ patris ad filium.⁊ filij ad patres.ſed amoꝛe qͥ
eſt patris ad filium pater amat filium ⁊ econuerſo.
& c. ¶ Item Berñ. de amoꝛe dei. Amas te inquit
amabilis dñe cum a patre ⁊ filio ꝓcedit ſſ.amoꝛ pa⸗
tris ad fililum ⁊ filij ad patrem. ⁊ tantus amoꝛ vt ſit
tẽ idẽ oſtẽditur ratione ſic.magiſter HNHu

vnitas. irra
go de ſãcto victo.facit talẽ rõem.in quadaʒ epła ad

Berñ.ſi recte diceris amare amore qui a te pcedit.
cur nõ pater ⁊ filius dicũtur amare amoꝛe qui ab ip
ſis ꝓcedit. Et iterum ibidem.ſi ſpũſſactus eẽt amoꝛ

coꝛdis tui ac patris ⁊ filij.quis queſo poſſet negare
ſpũſancto hoc eſt amoꝛe tuo te diligere. ¶ Itez alia

r foꝛmatur ſic Sicut ſe habet verbum ad dicere. ſic

poꝛacl vllre ſed pater vebo ſuo ab i pee

dit ſeipᷣm dicit. pater et filius amoꝛe qui ab ipis p/

cedit ſeipſos diligunt. 13 em ſicut filius nõ poteſt
ꝓduci niſi generando.ſic nec amoꝛ niſi diligendo.S
pater et filius diligendo ſe ꝓducunt ſpm̃ſãctuʒ qui
C amoꝛ ꝑſonat.aut igit᷑ diligẽdo amoꝛe qͥ ẽ f.aut jq
nõ ẽ ſſ. Si amoꝛe qͥ nõ eſt ſpaſſanctꝰ.aut amoꝛ ille

Aſonalis. aut eſſentialis. Hon ꝑſonalis.quia tunc et

ſent due ꝑpſone in diuinis quibus cõueniret amoꝛ ꝓ
pꝛie. quod eſt impoſſibile. Similiter nec effentialis.
quia ille eſt ſpũſſãctus. Et iterum ſi eſſentialis.tũc S
cum conueniat ſpñiſancto.ſpũſſanctus ſimiliter p/
duceret. Reſtat igitur ꝙ ꝓducunt ſpm̃ſãctum dili

gendo ſe amoꝛe qui eſt ſpnſſanctus.aut igitur diligẽ
do ſe. aut diligendo aliud a ſe. Non aliuch. de.
aliud exigeretur ad ꝓductõem ſpũſſancti. F diligen

.quia tune

do ſe ſpuũſancto ꝓducunt ſpm̃ſanctum. pater et fi
lius diligunt ſe ſpũſancto. ¶ Scd ↄtra.diligere idẽᷓ

cſt quod velle bonum.⁊ velle idem quod eſſe. § cuz

hec ſit falſa.pater ⁊ filiꝰſunt ſſ.bec ſimiliter.diligunt
ſe ſl. ¶ t ſicut ſe babet ſape ad prem reſpcctu flij

ita diligere ad pr̃em ⁊ filiũ reſpectu ſi.ſᷣ hec eſt falſa.
pr eſt ſapiẽs ſapiẽtia genita.̊ ⁊ illa ſimiliter. Itẽ
omnne plurale infert ſingulare.ſed hec eſt lerer

diligit ſe ſſ. ̊ pᷣma.Si dicas ꝙ diligere tenet᷑ notõ

nalit.Cõtra. nulla notiõe ↄtigit mutuo reflecti vnã
pſonã ſupꝑ alias. ſm dilectõeʒ ẽ mutua reflectio in
pdicta locutione. ergo diligere ñ tenet᷑ notõnaliter.

2

8

ergo idem quod pꝛius. I Item nulla notio conue/

nit tribꝰ. ſed diligere ſpm̃ſanctum conuenit tribus.
Mã pater diligit ſpũſacto.et filiꝰ diligit ſpũſacto.et
ſpũſſãctus diligit ſpũſãcto quia earerc

notionaliter. ergo idem quod pꝛius.

tura. ergo ſimiliter cum diligũt ſe. ¶ Iteʒz ſi tenetur
notionaliter. quero pꝛo qua notione.non eſt dare ni
ſi ſpiratõem. ergo aut paſſiue aut actiue Si actiue.g
idem eſt diligunt ſe ꝙ ſpirant.ſed hec falſa ſpirãt ſpi

rituſancto.ergo et pꝛima Si paſſiue.contra.illa no/

tio non pꝛedicatur de patre et filio.ſed de ſolo ſpũ/
ſãcto.Si dicas ꝙ denominatiue pꝛedicatur.Cõtra.
omnis ꝓpꝛietas que de perſona pꝛedicatur in diuis
in cõcretione.pᷣdicat᷑ ⁊ i abſtractõe.ergo cũ ꝓceſſio
non conueniat patri et filio in abſtractõe.̊ nec de/
nominatiue.(¶ E*. ad pꝛedictoꝝ intelligẽtia eſt notã

dum. ꝙ quidam pᷣdictam locutõem ſimpliciter ne

gauerunt.et dixerũt omnes conſimiles eſſe retracta/
tas a beato Augu.in ſua ſimili in bac ſcilicet.pat᷑ eſt
ſapiens ſapiẽtia genita. Sed bec ſolutio non poteſt
ſtare.quia non ſolum eam dicit Augu. ſed etiã ſan/
cti alij quoꝝ dicta Augu.non retractat. Ideo fuer̃t

7

alij qui eam ſimpliciter conceſſerũt.di
cutõem debere intelligi per appꝛopationẽ nõ per ꝓ/
pꝛietatem. vt ſit ſẽnſus pater et filius diligũt ſe amo
re qui appꝛopꝛiatur ſpniſancto.Sed iſta ſolutio nõ
pt ſtare.qꝛ tũc ſimiliter hͥ eſſet cõcedẽda.pꝛ et filius
ſũt boni ſpũſancto,.cũ ſpũiſãcto appꝛopꝛietur boni/
cas.que tamẽ nullo modo cõceditur.igit᷑ pꝛima opi
nio non poteſt ſtare que ſimpliciter tales locutiõcs

negat.cum multiplex autoꝛitas eas dicat.Similiter

ſequens.que eas ſimpliciter concedit non poteſt ſta
re.cum multiplex ratio cõtradicat. Reſtat igit᷑ elige
re opinionẽ mediam ſcilicet ꝙ vno mõ ſit vera.alio
modo falſa. Mam hoc quod eſt diligere poteſt tene
ri eſſentialiter vel notionaliter. Secũdus ꝙ tenetur
eſſentialiter.ſic dicit volũtatis cõplacentiã que com
munis cſt tribus. Secũdum ꝙ tenet᷑ notionaliter.
ſic dicit volũtatis fecũditatem ad ꝓducẽdam perſo

nam ex ſe. que quidem fecũditas ſolum eſt in vuobꝰ
Fyuis volũtas ſit in tribus. Si ergo tenetur eſſentia/

liter. falſa eſt locutio.quia tunc ſequitur ꝙ pater ⁊ fi
lius ſunt ſſ.⁊ in hoc ſenſu ꝓnomen cũ verbo cõſtrui

tur recipꝛoce. Si aũt notionaliter. vera eſt ſicut pꝛo-
bant rationes ad oppoſitum.et in boc ſenſu ꝓnomẽ

9

conſtruitur cum verbo retranſitiue.vnde ſenſus eſt

parer et filius diligũt ſe.id eſt pater diligit filium. et

filius patrez. et tunc vera eſt locutio.quia amoꝛ qui
eſt ſſ. eſt amoꝛ nectens patrem cum filio et econuer/
ſo. et tũc non licet inferre.̊ pater diligit ſe ſſ. Ex boc

Facent tria pꝛima. Nam pꝛimum pꝛocedit ſᷣm ꝙ di⸗

igere tenetur eſſentialiteꝛ.ſecundum ſimiliter. Mã
ſapere non dicitur notionaliter ſicut diligere.ſed vł
eſt cõmune vel appꝛopꝛiatũ.erciuz ſimiliter.quia
peedit ſᷣm ꝙ obliquus cõſtruitur recipꝛoce.⁊ tũc di
ligere tenetur effentialiter. Ad illud quod obijcit

„

YYnon poſſit teneri notionaliter.intelligẽdum ceſt.ꝙ

ſicut generatio duplicit᷑ poteſt ſignificari. Ano mo⸗/

Ddo vt dicit emanatõem Alio modo vt vicit moduz

emanãdi ſuperaddita expꝛeſſione.et pꝛimo modo ꝑ

boc verbum generare. ſecũdo modo per hoc verbu
10 dicere ſigniſicatuꝛ. Sic et ſpiratio dupliciter poteſt

filius amoꝛe eodem diligũt ſe et nos.ſed dilectio dei
ad nos eſt eſſentialis.cum connote ot in crea

cẽtes hanc lo⸗

ſignificari. Pꝛimo modo per boc verbum quod eſt
ſpirare.ſecũdo modo per boc verbum quod eſt dili
gere. Quẽadmodum enim dicere impoꝛtat genera/
tõem.et vlterius quãdam expꝛeſſioneʒ circa pſonã.
ſic ⁊ diligere. Ande ſicut dicere impoꝛtat actum ge⸗
nerandi et dicendi ſiue expꝛimẽdi.et ratione actꝰ di
cẽdi ſiue expꝛimendi.dicitur pater ſe dici verbo.hoc
eſt ſe dicendo ſiue expꝛimendo generat verbum. vel
generãdo verbum.ſe expꝛimit verbo.Sic in ꝓppoſi⸗
to.diligere actum impoꝛtat connectẽdi ſiue concoꝛ/
dandi ⁊ ſpirandi.⁊ ratione actus cõnectẽdi. dicitur
pater et filius diligunt ſe ſſ.hoc eſt inuicem cõcoꝛdã

do ſpirãt ſpm̃ſãctum.vł ſpirando ſpiritũſãctum in.

uicem connectũtur Ex hujs patent obiecta. Qð em̃
obijcitur de mutua reflexione pʒ reſponſio.quia bec

eſt rõne actus eſſẽtialis cõmuniter intellecti.Ad 11

illud quod obijcitur ꝙ diligere ſpm̃ſãctum coͤuenit
tribus et dicitur reſpectu creature.dm.ꝙ non con⸗
uenit tribus ratione ſpiratõis quaʒ impoꝛtat.⁊ ideo
qᷓ;uis dicatur reſpectu creature.non tamen dicit᷑ eſ/
ſentialiter omnino.ſed cõnotat aliquid eſſentiale.di
cit tamen notionem reſpectus quem impoꝛtat ad ꝑ/
ſonã.ſicut ſupꝛa dictum eſt de verbo ⁊ dono.
illð quod obijcitur.ꝓ qua notione ſtat.patet ꝙ ſtat
pꝛo cõmuni ſpiratõe.tamen non licet pꝛo ea ponere
verbum ſpirandi.quia alio modo impoꝛtat illã no/
tionez. Vnde ſicut cõceditur hec.pater dicit verbo.
non tamen hec pater generat filio.et tamẽ dicere im
poꝛtat ip̃am generatõem.ſic in pꝛopoſito intelligen
AQueſtio. ij. b
¶ In qua babitudine ↄſtruitur ille ablatiuus cũ ſic di
citur.pater et filius diligunt ſe ſpũſancto.Et ꝙ i ba-
bitudine forme videtur per ſimile,quia petrus dili⸗

ne.pater et filius diligunt ſe foꝛmaliter.
denominat aliquid ad quod comparatur vt ad pᷣn/
cipium ſolum.niſi comparetur vt infoꝛmãs. Ma qᷓ;
uis curſus ſit a deo.nõ tamen deus dicitur currere.
ſed amoꝛ eſt a patre ⁊ filio.ergo dicũtur amare. igit᷑
amoꝛ eſt in ratione foꝛme.¶ Itez omni nerxu aliqui
nectuntur foꝛmaliter.ſed ſpnſſactus eſt nexus ergo
aliqui illo nectuntur.⁊ ñ niſi pater et filiꝰ ⁊c. Re
omni albedie aliquis eſt albus foꝛmaliter.ergo om/
ni amoꝛe aliquis ẽ amãs foꝛmaliter.ſed nibil amãs
foꝛmaliter poteſt amare niſi ille cuius eſt amoꝛ. Cũ
EAhitn eos⸗ ſit amoꝛ patris et filij. patet ⁊c̃.

git amoꝛe a ſe ꝓeedente foꝛmaliter.ergo e ratio/

Contra.oẽ quod diligit foꝛmaliter alio a ſe.habet
diligere ſolum per participatõem. ergo ſi pater ⁊ fi-
lius diligunt foꝛmaliter aliquo alio a ſe.ergo diligũt
per participatõem.ſed hoc eſt incõueniens.ergo ⁊c̃.
Rem ſi aliquis diligit aliquo foꝛmaliter. illo cir/
cumſcripto.impoſſibile eſt intelligere amoꝛem in eo
ſiue ipᷣm amare. ergo ſi pater et filius diligunt ſe ſſ.
impoſſibile eſt intelligere patrem amare non intelle

cto ſpũſancto ſed hoc eſt falſum. et pꝛimũ.¶ Yteʒ

nulla ypoſtaſis eſt foꝛma.ſed amoꝛ qui eſt ſpinituſſꝗ

ctus eſt ypoſtaſis.ergo non eſt foꝛma.ergo nullus il

lo amoꝛe diligit foꝛmaliter. en nullum relati/
uum poteſt eſſe foꝛma ſui coꝛrelatiui.quia ex foꝛma
et foꝛmato fit vnum. relatiuum autem diſtinguitur
a coꝛrelatiuo.ſed amoꝛ qui eſt ſpirituſſanctus coꝛre/
latie ſe hʒ ad patrẽ et filiũ.ᷣ ⁊c. ¶ Itẽ ois foꝛma eſt
qñ illð cꝰ ẽ foꝛma. ſi pꝛ ⁊ filiꝰ diligũt ſe ſpũſctõ foꝛ

(Ad 12

Itẽ nibil

6mltkr tt

ſisc

rr—

indſa
Ghop harol
Enoci⸗

Ntgaflu

itſfii

Gutbetpet
ſcntnire
Cugnef
vgloͤfo⸗
nſtmict⸗
inſtmue
ſtoftg
nedton
ferſlio
ſetituraf

ſackvern

peeſormait
Zäͤtas
Pateret
ſtinpatre⸗
cpũ Ge⸗
uitro⸗

ſtſeoparg

Cluniiz
Ctalcnd

nagtt

n Etllbae
tattpc
nanan
üni
mafoltmuag
friwuliat
Gil
daatahi

Uuln ocen

anoꝛcop
leegnicem

ſbusqvom

ſurnetu⸗
Gmse⸗
uumm
biorage
ſrnun
dchgnde

(dicten

Phnneh
ickknfei
eſt⸗
Nolinemne
ſictgeſtn
nitash
umubdbar
fingguder
fhrimnf
(cuurſane
oamai
finmmitn
ineai⸗
Wſores

eſwtigi

waln i

füſenin
MDDNg
Körrmedr
nanarei
tüctcſinen
wadotn d
irn
miupat
enrnit
ocminnn
1hira⸗

==

——

letrwit
hiini
pwnni⸗
Ueis
worun⸗
ſeninisi
sdemann.
ümrmg
Bom og
nucftngen
reia
mligpo
natblmi⸗
ninel
Sefliguet
oꝛſeh
ſec
igeeß
grmami
Nün.

rnnicl
miſn
uſ

Lʒ maliter. amoꝛ ille pᷣcedit diligere patris et filij.s ;è giit.
H en gale
uoꝝ ratio fuit.ꝙ ille ablatiuus cõſtruit᷑ in ratione
ſonin nõ in ratione foꝛme. MHam ſpũſſactus ſe habet
per modũ pducti reſpectu dilectois patris et filij.õ
illius eſt ſignũ. Uñ dicũt. ꝙ is eſt ſenſus locutionis.
pater et filius dlligũt ſe.⁊ huius ſignũ ẽ ꝙ dcoꝛditer

1

falſũ.qꝛ dilectio pꝛoducitur.& ⁊c.¶

ſpirt ſpm̃ſãctum. qui eſt amoꝛ vnicus ⁊ indiuiſus.
SDed hec poſitio eſt inſufficis. Maʒ ſi ablatiuꝰ poſ

ſct conſtrui vere in ratione ſigni cuʒ verbo.bec eſfcet

vera. pater et filius diligũt ſe amoꝛe creato.qꝛ amoꝛ
creatus ſignũ eſt illius.quã nullꝰ concedit. Si tn di

cas ꝙ illð nõ ẽ ſignũ ꝓpinquũ.obicit᷑ quia tũc hͥ eẽt
vcra ſimplicit᷑.pr̃ ẽ ſapiẽs ſapiẽtia genita.cũ ſapia ge

nita ſit maxie ſignũ ſapiẽtie i pr̃egenerãte. ¶ Alioꝛũ

poſitio fuit ꝙ ablatiuus ille conſ̃ruit᷑ in ratione foꝛ
me. Dicũt eĩ ꝙ diligere ſe nibil aliud eſt dictũ ð pa

tre ⁊ filio.qᷓ; inuicẽ connecti.⁊ nexu foꝛmaliter con/

nectütur.⁊ ſi.eſt ille nexus.ideo foꝛmaliter loquẽdo
iſta eſt vera pater ct filius diligũt ſe ſpũñſancto.ſicut
bec foꝛmaliter eſt vera. pater ⁊ filiꝰ nectuntur neru.
Sed hec poſitio nõ poteſt oino ſtare.quia cũ dici᷑.

pater et filius nectũtur. aut nectũtur dicit aliqdadð
ſit in patre et ſilio a ſpũſãcto.aut qdð eſt in eis vt ᷣn/

cipiũ ſ. Si a in cis a ſpũſancto. ergo pater ⁊ filius

aliquid rexipiũt a ſpnſancto. Si aliquid. cñ non poſ-
ſit recpere pantẽ. totũ.g ſunt a ſpnſãcto.quod ẽ i-

conuenig. Reſtat ergo ꝙ hoc quod eſt nectũtur di
cat aliquid quod cſt in patre et filio vt pꝛincipiñ ſſ.
iuis erge Niua ua tamẽ eſt
rom. Et ſi hoc.ſpũfſãctus cõparat᷑ ad connexionem

vt ad pꝛincipin.nõ ergo vt ratione foꝛme oino. Pa

tet ergo ꝙ pꝛima poſitio dicit minus ſufficiẽter.ſecũ

da dicit nimis abũdanter. qꝛ nimis cxpꝛimit. Et p⸗
ma fuit magiſtri ſimo.toꝛnatẽſ. Secũda fuit magi/
ſtri vuilli.altiſiod. Et licet neutra ſit oino ſufficiens.
tamen vtraq;ʒ habet in ſe aliqͥd veritatig. Nam pꝛia
dicit ꝙ ſpũſſactus ſe habet ad patrẽ et filiũ per mo/
cti. et hoc quidem verũ eſt. Secunda dicit
ꝙ amoꝛ cõparat᷑ ad amantes vt in ratione foꝛue.⁊

dum ꝓ

boc quidem verũ eſt. Et ideo ex bijs duabus poſitio
nibus quarum vna eſt iuſufficiens.alia excedẽs. col
ligitur media poſitio ſobꝛia et ſufficiens.ſcilicct.ꝙ il
le ablatiuus conſtruit᷑ in ratione effectus foꝛmalis.
ſi licet nominare effectũ.ꝙ ẽ ex pꝛincipio.Et hec fu/

it poſitio magiſtri hu de ſancto victo.qui hic clare
vidit veritatem. AUnde redarguit illos qui reputant

hãc qdeʒ inſolubilem. AUnde dicit ꝙ ſicut cũ dicitur.
ego diligo te amoꝛe a me ꝓcedente.ibi eſt cõſtructio
in ratione effectus foꝛmalis.ſic ĩ ꝓpoſito. In boc ta/

mẽ eſt differẽtia.quia amoꝛ a re ꝓcedens eſt in rere

quicſcens vt vniens et inberẽs.quia eſt accidens. ſj
in diuinis amoꝛ a patre et ſilio ꝓcedens eſt in eis re
quieſcens vt vniens non tamen vt inberẽs.quia nõ

eſt accidens.ſed ſubſtãtia ⁊ ypoſtaſis.et ideo adhuc

minus babet rõeʒ foꝛme. Concedẽde ſuntigitur ra⸗

tiones ad hoc inducte.quia ablatiuus habet aliquo

modo rõem foꝛme. Quod tamẽ vltimo modo obij
citur non valet.quia omnis albedo eſt foꝛma. ali⸗
quis amoꝛ ñ ẽ ypoſtaſis.¶ Ad illud ergo ꝙ obijcit.

ꝙ foꝛmaliter diligunt. per participatoem. dᷣm. q

„

diligere alio per eſſẽti

non cſt. ſed ab ipſo ꝓcedit amoꝛ.ideo ſeipſo nõ dili/

—

ſit paſſiua ſᷣm modũ.actiua tamẽ eſt ᷑ᷣm

o pen am facit participatõem.ᷣ alie
tas pſonalis nõ. Ande hug.Animus bũanus amoꝛ

ergo filius eſt ſapia habẽs oꝛi

—

git ſeipᷣo.diligit etiam ſpm̃ſãctum.⁊ ideo patet ꝙ nõ

per participatõem. xet ideo patet ſequẽs. Quia enim

pater ſeipo viligit amoꝛe eſſẽtiali.ideo poteſt intelli⸗
gi amare pater.ſpũſancto non intellecto.non ſic aũt
d amoꝛe notionali. Rationes ſequẽtes pcedunt
de foꝛma ſecundum q habet ꝑfectum actum foꝛme.
Foꝛne em̃ eſt inherere. ⁊ ideo non eſt ypoſtaſis.ivo
etiaʒ non diſtinguit. Ibi vero etiam ablatiuus cadit
ab actu foꝛme qui eſt inherere. et tenet actum foꝛme
qui eſt vnire.
illð cuiꝰ ẽ foꝛma dðm q loqͥt᷑ ̊ foꝛma ſᷣm bz rõeʒ
cauſe.quia ſic pᷣcedit.ſed ablatiuus cadit a ratione
cauſalitatis.quia conſtruit᷑ per modum effectus foꝛ

mal.patet & ꝙ quodãmodo ẽ ibi rõ foꝛme.qdammõö

ratio ſigni.et ihoc patet reſponſio ad oia queſita.
Onſequẽter eſt queſtio de hac locutione.pater·
eſt ſapiens ſapientia genita. ⁊ cixca hoc querũ⸗/
ir duo. Pꝛimo queritur vtrum illa locutio ſit ad/
mittenda.Secũdo ad intellectum huius. vtrum ſi it
bec admittẽda pater eſt potens virtute quã genuit.

Quentio. . ßU
O pꝛima locutio ſit admitttenda oſtẽditur hoc mo
do. . Cot᷑. j. Xpᷣm dicimus dei virtutem et dei ſapiẽ·
tiam. ſed vnuſquiſqʒ eſt ſapiens ſua ſapientia. ergo
ſi xp̃s eſt ſapientia patris.et ſapiẽtia genita. pater eſt
ſapiens ſapientia genita.¶ Item Augu. vj. de trini.

Filius eſt ars quedam omipotẽtis et ſapiẽtis dei.

vbi omnia nouit. ſed unſauiſar artifex eſt ſapiens
ſua arte.ergo pater eſt ſapiens filio.ergo ⁊c. ¶ Itez
hoc videtur ratione per ſimile.quia omnis amãs a.
quo ꝓcedit amoꝛ.eſt amans amoꝛea ſe pꝛocedente.
ergo omnis ſapiens a quo pꝛocedit ſapientia.eſt ſa⸗
piens ſapientia a ſe emanante.ſed pater ẽbuiuſmo⸗
di. ergo ⁊c.
pater omnia in ſeipſo. nouit et in filio. ſed idem eſt

filio. non tm̃ ſeipſo ſed etiam filio eſt ſapiens. Jtẽ
deꝰ pater omnia dicit verbo ſicut dicit Augu. xj. cõ⸗
feſſ. Acrbo tibi coeterno.diciſ quecunq; dicis. Sed

noſſe omnia vt ſapiẽtem eſſe.ſi ergo omnia nouit in

dicere vt dicit Anß. eſt intelligere. eꝛgo pater omnia
intelligit verbo mediante. ergo cum idem ſit eſſe ſa

piẽtem ⁊ intelligere. patet ac. ¶ Contra. in diuinis
ſapere ẽ eẽ.ꝗ̊ ſi pr̃ eſt ſapiẽs ſapiẽtia genita. gD ẽ ſapia

genita. hoc autem falſũ.ergo ⁊ pꝛimũ. ¶ Itẽ non in

tellecta gencratõe. adbuc eſt intelligere deum ſ apiẽ⸗

tem.crgo ſapiẽtia genita non eſt ratio ſapientie dei.

X*dom. ꝙ ſine diſtinctõe cum eſſe ſapientem di⸗

catur eſſentialiter.ꝙ locutio eſt ſimpliciter falſa.⁊ ſi I &

alicubi legitur ab aliquo ſancto eſt exponenda. Iñ
Augu. in li. retractõ. illa retractat dicens.ꝙ meli? il⸗
lam queſtionem in li. de trini. tractauit. vbi ſcilicet di

it contrarium. oſtendens illam rationem non vale
re.ſi pater fuit ſine filio.cum filius ſit eius ſapientia.
pater fuit inſipiens. quia ſapientia non tĩ cõuenit
ſfilio. ſcd patri. et filio. et ſpirituiſãcto. et hocipᷣm de

„

trini. vicit in pluribus locis. ſed maxime in. vj.et. xx
Ad illud qd obijcit᷑ ꝙ filius eſt ſapientia et vir⸗

tus patris. dicendum ꝙ iſta cõceditur filius eſt ſapi

cntia pr̃is ſapiẽtis. nec tũ iſta.pr̃ eſt ſapiẽs ſapientis
genita. Añ notãdũ ꝙ cũ dicit᷑ ſapiẽtia alicuius.hoc

dicit᷑ duplicit᷑.aut ſicut ſubiccti vt albedo petri. aut !7

ſicut pꝛincipij. genitiuus cm̃ oꝛiginem im oꝛtat.qm̃

7

ginẽ a pfe.iõ h̊ eſt vera

ater vero Amoꝛ eſt. 7 ſf. eius eſt amoꝛ. ideo dii/

dillud qð obijcit᷑ ꝙ foꝛma p̃cedit 145

tem Augu. xv. de trini. Mouit deus

E

2

9
4
19

7
2

w intelligere.ſed amplius impoꝛtat.
¶ Atrũ bec locutio e

fili? eſt ſapiẽtia patris. E aũt r pater eſt ſapiẽs

ſapiẽtia genita. ablatiuus ↄſtruit᷑ in rõe alicꝰ cauſa/
litatis.vł in habitudine foꝛme.vel pꝛincipij.⁊ maxi/

me foꝛme.et ideo falſa.quia filius nec foꝛma nec pᷣn
cipiũ ẽ pꝛis. Si tu queras.quare nõ cõſtruit᷑ in růõne

foꝛmalis effectus.ſicut amor cũ amãte a quo ꝓcedit

ddm. ꝙ non eſt ſimile.⁊ huius duplex eſt rõ.vua cõ
munis et alia ſpecialł.Cõmunis que ſũpta eſt a crea

turis.qm̃ quidã ſũt actus qui dicũt motuʒ a rebꝰ ad

aĩiam vt ſapiẽtia.quidã ab aia ad res vt amare.ideo
compꝑatio amoꝛis eſt ad amaãtem in rõe exiſtẽtis.nõ

in rõe impertiẽtis.⁊ iõ amoꝛ de ſe impoꝛtat foꝛmaʒ
et effectũ.Sed ſapiẽtia quia dicit᷑ vt ad intelligẽteʒ.
nõ vt ab intelligẽte.ideo ablatiuꝰ tm̃ impoꝛtat foꝛ/
mã.nõ effectũ.et ideo eſt locutio falſa. Et alia rõ eſt
ſpecialis in diuinis.qꝛ amoꝛ ꝓcedẽs eſt amoꝛ ꝓpꝛie
nõ ꝑ appꝛopꝛiatõem. Et diligere eſt ſimiliter dictuʒ
notionalit᷑.vnde impoꝛtat oꝛiginẽ vt ſupꝛa mõſtra/

tũ eſt. ſed ſapiẽtia ſemꝑ eſſẽtialiter. ⁊ hoc qð eſt eſſe

ſapiẽtem nullo mõ dᷣr notionaliter.qꝛ nullo mõ im/

18 poꝛtat oꝛiginẽ.⁊ ideo eſt locutio falſa. ¶ Ad illð qð

obijcit᷑ ꝙ pater nouit oia in filio.dm.ꝙ differũt di
cere.nouit filio.et in filio. Nã cũ dr̃.nouit filio.abla
tiuus impoꝛtat rõem foꝛme vel pꝛincipij cognoſcen
di. ⁊ ideo falſa eſt ſimplicit᷑. Hec tamẽ eſt diſtinguẽ/
da nouit ĩ filio.quia pꝛepoſitio cũ ſuo caſuali poteſt
determinare hoc verbũ nouit in comꝑatõe ad ſubie
ctũ ⁊ tũc eſt locutõ falſa.Eſt em̃ ſẽſus.ꝙ filius ſit pa
tri ratõ cognoſcẽdi.Ael poteſt verbũ determinarei
compꝑatione ad obiectũ.⁊ tũc vera eſt.⁊ eſt ſẽſus.q;
filiꝰ ſit rebꝰ cognitis rõ.et exẽplar. ⁊ cauſa exẽ̃plãdi.
Et ꝙꝙ iſte poſſit eſſe ſẽſus locutõis.ptʒ. Qui em̃ ꝑfe/
cte cognoſcit aliquid. cognoſcit oẽ qð eſt in illo.ſi g&
pater Pſerte cognoſcit filiũ.⁊ in filio ſũt oĩa.g om̃ia
cognoſcit in filio.nec tamẽ ex hoc ſequit᷑ ꝙ ſit ſapiẽs
filio.qꝛ tũc ſignificat᷑ ꝙ filiꝰ ſit rõ cognoſcẽdi ipi pa/

19 tri. ¶ Ad illud ꝙ obijcit᷑ vltimo ꝙ pater dicit om̃ia

verbo. dom. ꝙ Hᷣ qꝙ eſt dicere.impoꝛtat oꝛiginẽ.im/

poꝛtat etiaʒ effectũ iĩ creatura.quẽ dicit ꝑ verbũ ſiue
efficit. ſed intelligere non impoꝛtat de ſe niſi ſolũmõ

actũ eſſentialẽ.ita q nec impoꝛtat de ſe reſpectũ ad

pſonã.nec ad creaturã.ideo nõ oino idẽ eſt dicere.di

cit oĩa verbo.⁊ intelligit oia verbo.dicere em̃ idẽ eſt

ueſtio. ij. d

tia quã genuit ſiue virtute.Et videt᷑ ꝙ ſic.Quia qui
cunq; opat᷑ ꝑ aliquẽ ct nõ poteſt ſine eo.habet potẽ
tiã ab eo.ſed pater opat᷑ ꝑ filiũ ⁊ nõ poteſt oꝑari ſi-
ne filio.g c. ¶ Itẽ in diuinis idẽ eſt virtꝰet oꝑatio.
cũ pr̃ opꝑet᷑ ꝑ filiũ.pᷣt ꝑ filiũ.ſed quicunq; pᷣt per al
terũ.eſt potẽs potẽtia illiꝰ. g̊ pater eſt potens geni/
ta. ¶ Itẽ ſicut ſe bʒ noſſe ad ſapiẽtiam.ita oꝑari ad
potẽtiã.ſed bene ſequit᷑.iſte nouit ꝑ illũ.g eſt ſapiẽs

per illũ.g bene ſequit᷑ iſte oꝑat᷑ per filiũ.g̊ hʒ poten/

tiã ab illo ſiue per illũ.ꝗ̊ ⁊c.¶ Gtẽ cñ dicit᷑ pꝛ operat
per filiũ.hec pꝛepoſitio ꝑ.aut impoꝛtat cauſã.aut i⸗/
ſtrumẽtũ. Mõ inſtzm.qꝛ tunc filiꝰ nõ vere coopatur

patri. Iteꝝ. eẽt indigẽs ſi ageret ꝑ inſtr̃m. & in röne

cauſe.⁊ ſi hoc.ꝗ filiꝰ dat operari patri.& et potẽtiaʒ.

mittẽda.pater eſt potẽs potẽ

. — — — ——— =èòðMB 1 ;S— fEEE

Si tu dicas ꝙ nõ dicit rõem cauſalitatis ſed ſubau.
toꝛitatẽ.cũ ergo ſimiliter babeat ſſ.ſubauctoꝛitatemn
in operãdo ſicut filiꝰ.qua rõe dicit᷑ pꝛ oꝑari ꝑ filiu,3.
eadẽ rõe ꝑ ſſ. Si tu dicas ꝙ boc ẽ dictũ ꝑ appꝛopꝛia
tõeʒ.quero rõcʒ appꝛopꝛiãdi. Cũ em̃ opatio ſit per
potẽtiam.⁊ potẽtia appꝛopꝛiet᷑ patri.no filio.non S
pꝛi poterat appꝛopꝛiari oꝑari per nn tẽ cũ im
mediata cauſa oꝑatõiſ ſit volũtas.⁊ illa appꝛopꝛiet᷑
ſpũiſacto.videt᷑ ꝙ magis debeat dici oꝑari per ſpf
ſãctũ qᷓ; ꝑ filiũ. Wöca. igẽ eſt eſſe potẽteʒ qð eſſe.
ergo ſi pater eſt potẽs potẽtia genita.ergo hʒ eẽ ab
illo. Gtẽ potẽtia appꝛopꝛiat᷑ pꝛi.ergo nec per ꝓpꝛic
tatẽ nec per appꝛopꝛiatoem couenit filio.ergo talis
locutio magis eſt impꝛopꝛia qᷓ iſta pẽ eſt ſapiẽs ſa
pia genita. ¶ Itẽ potẽtia ꝗᷓ aliquis eſt potẽs ſᷣm oꝛ
dinẽ intelligẽdi antecedit poſſe.ſed generatio oꝛdie
intelligẽdi ſequit᷑ poſſe. ergo bec oĩno falſa. pꝛ eſt po
tẽs potẽtia genita . dom ᷓ hec eſt falſa ſimpli 20
citer pꝛ eſt potẽs potẽtia genita. ⁊ magis impꝛopꝛia
qꝙᷓ aliqua pꝛecdictaꝝ. Ad intelligẽtiam aũt pꝛedicto/
rũ notãdu.qꝙ hec regula conſueuit dari de hac ppo/
ſitõe per.ꝙ cũ verbo abſoluto impoꝛtat autoritatẽ
vt cñ dr.iſte eſt bonus per illũ.vel ſapiẽs vel potẽs.
Cũ vero vᷣbo trãſitio.ipoꝛtat ſbautoꝛitatẽ.vt rex pᷣt
per ballinũ.dm eſt igit᷑ ꝙ hec eſt falſa.pꝛ eſt potts
er filiũ. hec eſt vera pꝛ operat᷑ per filiũ.Et non va/
et argumẽtũ.Operat᷑ per illũ.ergo pᷣt per illũ.quia
pꝛimo impoꝛtat cauſalitatẽ reſpectu effectꝰ. ⁊ poſt/
modũ reſpectu patris. S l ud g̊ qð pꝛio obijcit᷑ 2 1
q; qui operat᷑ per aliquẽ pᷣt per illũ.dom.ꝙ falſũ ẽ.
qꝛ hoc nõ eſt ꝙ habet potentiã ab illo.ſed ꝙ habeat
potẽtiam cũ illo indiuiſam.⁊ dat illi poſſe.ideo per

illũ operat᷑ ⁊ nõ poteſt ſinc illo.(Ad il ꝙ obijcit᷑ ꝛ2 2

ꝙ non differt operatio otentia in deo. dom. ꝙ ve
rũ eſt per cõparatõem ad deũ.Oiffert aũt q;tum ad

effectu cõnotatũ. (Aa illud 95 ſequit᷑.nouit per fi. 25

liũ.g ⁊c.dm.qꝙ nõ eſt ſimile ð noſſe ⁊ operari.quis
em̃ noſſe ſit verbũ trãſitiuũ.tamẽ ñ cõnotat effectuʒ
ſicut operari.et iõ pꝛepoſitio per nõ poteſt cũ ipſo i/
poꝛtare ſubautoꝛitatcʒ. vbi eni eſt ſubautoꝛitas.no/24
tat ꝙ liqui4 ſit a duobus.⁊ ab vno per alterũ.⁊ ſic
patet ilud. 1 illud qð obijcit᷑ vtrũ dicat rationẽ 25
cauſe vel inſtrumẽti.dom.qꝙ neutrũ dicit ꝓpꝛie.ſ ſb⸗
autoꝛitatẽ q̃ ipoꝛtat rõeʒ vtriuſq; qᷓ;tũ ad illð qdð eſt

ibi completõis. ¶ Quod obijcit᷑ ꝙ filio appꝛopꝛiat

opecrari per ipſum. ſeꝰ q operatio cſt per virtutẽ. 7

virtꝰ appꝛopat᷑ filio.ſicut dicit᷑.j.Coꝛ.j.Chꝛiſtũ dici

mꝰ dei virtutẽ.⁊ dei ſapiam. Rõ aũt quare virtꝰ fi/26

lio appꝛopꝛiat᷑ eſt.qꝛ virtꝰ eſt vltimũ potẽtie.ſiue eſt

7

potẽtia vltimata. qm̃ igit᷑ filiꝰ ꝓducit᷑ a pꝛe ſᷣm oĩ/
modã perfectõez potẽtie.qꝛ generare ẽ actꝰ perfctẽ

potẽtie. perfectũ eſt eni vnũquodq; qñ poteſt gene/

rare.⁊ tale quale ipſũ eſt.qꝛ igit᷑ filiꝰ accipit potẽtiã

ꝓducẽdi eqʒ perfectã ſicut ipſe.⁊ pꝛ eſt vt ſpuſſãctꝰ.
iõ virtꝰ ei appꝛopꝛiat᷑.iõ r virtꝰ pꝛis.⁊ bꝛachiuzʒ. et
dextra:⁊ poteſt operari per filiũ.Aliter poteſt dici ꝙ
vireꝰ dicit immediatioꝛẽ oꝛdinẽ ad actuʒ q; potẽtia.
qꝛ potẽtia oꝛdinat᷑ ad opꝰper diſpoſitõem.⁊ filio ap
pꝛopꝛiat᷑ diſpoſitio.iõ ⁊ potẽtia diſpoſita.⁊ ſic patẽt
omnia queſita.

Diſtictio.xxxiij ð noĩbꝰ ſbᷣalibꝰ ⁊ ꝓpetatibꝰ ĩ cõꝑatõe ſᷣm ↄueniẽtiã ⁊ draʒ ad eẽntiã ⁊ pſõas.

G E Oſt ſupꝛa dicta interius conſiderari ⁊c. Supꝛa ogit magiſter de nominibus ſubſtãtialibꝰ ⁊ ꝓpꝛicta/

tibꝰ per ſe ⁊ ſigillatiz. Hic tercio loco agit de hijs i cõparatõe.⁊ H̊ ſm ↄuecniẽtiã ⁊ dꝛaʒ. ⁊ bʒ ps iſta du
aà8 partes. In pꝛima querit męr̃ de ꝓpꝛietatibꝰ in cõparatõc ad eẽntiã ⁊ perſonas In ſcda vero agit
de coparatoe perſõe.ſiue rei nature ad natur.j.diſ.xxxiiij.pꝛedictis adijciẽduʒ eſt ⁊c. Pꝛima ꝑs habet duas

ethtte
ſuti
Mni
icual
ſthnäſfn
(btaltn⸗

Cirdetc
g⸗
achanes
enici

Mlrin

aee. is quoꝛ pumũ eſt non mentiri dẽ quibus nouit. ſecundamm eſt metientem poſſe mani.
m due 3 pvta auoen danmcgsn nef eduio rer ſr defẽdit cõtra kſisarewi hoc ant
Dlne ſtare. Unde in pꝛima ꝑte. Dres. vvean oſei pꝛietates ſũt pſone et in ꝑſonis per
kiee feſtare. An ima pars habet quatuo ꝑtes. In pꝛima oſtẽdit ꝙ ꝓpꝛietates ſut ꝑſo is ſabellij
Ranſc⸗ iqui negat. ¶ Pꝛima pars E diſtincta. In ſecũda oſtẽdit illud idem ꝑ violẽtiam autoꝛis ſabelli
Nci aliqui negat. eterna ẽ ⁊ diſtincta Ud idein 8 vie
ande ꝛictatis. quia eterna ẽ ⁊ d * ia oſtẽdit hocipᷣm ꝑ naturã diuine ſim
ich R naturã ipſius Ppaicratis. an vbi ponit autoꝛitates Hiero. In tercia o thocßt tura diulne iun
mmen .Sabellij bereſim declinates. vbi ponit aute ᷓ rta oſtẽdit. q ꝓpꝛietates nõ tm̃ ſunt ꝑſõc.ſed etiã diuia
mnſen iintis ibi. Cuq; ve ſimplicitate diuinitatio Jn q] ta oſtedit. bluf ſit. vbi ponit autoꝛitatcʒ
WANV plicitatis.ibi. Luc de limp. itatis. ibi.ꝙ vero ppꝛietas etiam diuina natura ſit.vbi ponit aute
cntia t boc pbar SBnatn ms vomcmner venfacts pbarepaekoamer vondi niioaum tationcs ct
4 Ammn Hyla. ¶ Similiter ſoss ol ec modus impugnãdi veritatem. ſſcilicet ꝑ õ a2*
cl bet vuas hartes Ju bii acho⸗ partes. In pꝛima ponit obiectõem ꝙ ꝓpꝛietates nõ ſint pſone.et qꝛ rõna/
ngpßis ⁊c̃. Pꝛima pars habet qu tem. Secũdo vero ſubiugit ali rõem.et quia curioſa videt᷑. reſ poõcet ad bomins
ben lis erat. reſpõdet eſie Tercio adpuc reſumit rõeʒ illoꝝ ⁊ reſpõdet ad veritatem.ibi.Ceteꝝ ere⸗
iucd nõ ad roem. bi. ſed Duaro er vleuno ſubiũgit eoꝝ interrogatõem. ⁊ quia curioſa erat. pꝛefigit enmnum
ihii ite icoꝝ impꝛobitas, c. Quar ictates c. Et quelibet iſtaꝝ partiũ poſtet ſubdiuidi.ſeilicet.q;
Psckzin bñane ĩquiſitõi.ibi. Se et ſecũdo reſpoſioem.et illud manifeſtũ in littera eſt. Ultima pars in qua r pon⸗
eltſgant pꝛimo ponit —— uas inducũt. ſimiliter babet duas partes.m duas autoꝛitates Augu. quas in.
Kndflih det magiſter antonitatit us lito po ſeda vero ſũpta ẽ ab Augu.vj. trini. Pꝛima ꝑs ponit ibi. verũtamẽ
WD nodz deſiſtunt t ſena omte W.den Iuc verdis e H
Hl nit autoꝛitatem ſiue rõem. ſcdo vero diſſoluit.
RHRDZ . M .M
= ¶ Oſeendit ꝙ ꝓpꝛietates ſũt ipſe perſone ⁊ in ꝑſonis per naturam ipᷣiꝰ pꝓpe
S tatis.quia eterna eſt et diſtincta.

8 e,

Ke6,4 e
cha .

RRRI
1.1r:⸗
A 65 8
e

“ ee
MANNE
. 2

pꝛieta V ibus ipe perſone determinant᷑ ſint
ꝛietates pſonarum quibus ipe perſone der nt ſint
ipſepiohret ſint deus.id eſt diuina eſſetia. an ita ſint in pſonis. vtñ⸗
ſint pſone.ac per hoc nec äü eſonie ſnr vy lcrhtes,
inficiari audet. cum aperte clamet autoꝛi tas ꝙ ĩ onis ẽ 8
eneſenns vnitas. Superius quoq; multis ſãctoꝛum teſtimonijs aſtrui
mus perſonas per ꝓpꝛietates diſtingui atq; determinari.ipſaſq; pꝛopꝛieta⸗

Oſt ſupꝛa dicta interius conſiderari atq; ſubtiliter inquiri opoꝛtet.

„rt ne Nee
NNREG
Z 1.

. ee
MW.RENENRN.

tres ſcilicet. ꝓpꝛijs expꝛeſſimus vocabulis.¶ Cum ergo ꝓpꝛietates ipe
* ꝓpꝛietates tes. tres ſcilicet “ eße erſone nterut⸗ differunt. quõ eſſẽt ſi in
t ſint pſone. ab eterno fuerint.quibus ipᷣe perſone dete meguinibeeſſeramgin.
ni H s non eſſent. æ quõ in eis eſſent. ? ipe perſone non eſſent quin ibi eſſet mulni⸗
tim d one rri pꝛopꝛietates eſſe in perſonis. ita et eas perſonas eẽ
im dichas: Quocifcanent pꝛorwictaioeſſe on pigeat reuocare ad mẽteʒ.
miiinne⸗ conſitemur.ſieut ſupꝛa autoꝛitate Hiero. vtn n pige e9o merezʒ
—– ſtati ſumus in expoſitõe ſidei ita dicẽtis sä
len Tagronelnan idem per violenam ſobeny. ñ““
atei Sabeliijhereſim dtclinsteo tres perſonas expieſas ſub pꝛopietate diſtin-
R Zabel s em̃ nomina tãtũmodo.ſed etiam noim pꝛopꝛietates.id eſt per⸗
— guimus. . vr ꝛeci expꝛimũt vpoſtaſes. hoc eſt ſas. confitemur. Ecce aper⸗
Gfili! H loriatplonos peopciermtious diſtingui. ⁊ ipſas pꝛopꝛietates eſſe perſonas
caius hic verba ꝑſtringimus.qꝛ ſupꝛa lonus oſnm s. .
Ci ¶ Concludit hocipᷣ turam diuine ſimplicitatits c.
—D anenal Raccheveilatts upꝛa diſſereremus autoꝛitatibꝰ ſãctoꝛum.ſcili⸗
nitau, Cũq; de ſimplicitate „Pa oeeEcMus euin biore⸗
igi 7 Boetij. euidẽter monſtrauimus deum hoc eẽ
tmiſn cet Augu.Hyla.IJſið.necnõ ⁊ Boetij.euidẽt liũ nec eſt fili⸗.r fllix hy ga⸗
attißt inino quod in ſe habet.excepto ꝙ pater habet filiũ nece liꝰ.⁊ filiꝰ hʒ pa
i, omnened ⁊ ſic eſt in natura trium. vt qui habet hoc ſit quod habet.
e trem nec eſt pater. ⁊ ſic eſt in natura trium. d mõ non iteramus nefa⸗
ein et totũ quod ibi eſt vnum eſſe. vnã vitam eſſe.quod mõ non iteramus ne 92 ⸗
an r 5 Etot quod wienr Si ergo pꝛopꝛietates ibi ſunt.ſingula earum eſt id
Se Ex pꝛedictiſ cõ ſtidiũ lectori ingeramus. 7990 o er nc .
emt cucir ꝛicta in quo eſt. ⁊ vnum eademq; vita ſingule ſunt. Fateamur ergo et ꝓpꝛietates
Gi her vng ſetiaz. ¶ Autoꝛitate aſtruit ꝙ ꝓpꝛietates non tm̃ ſint perſone.ſed enam diuina eſ⸗
neis ſentia ſeu naturg

id
b . ius. Q ο pꝓpetas etiã diuĩa natura ſit. oſtẽdit yla. dicẽs natiuitatẽ filij eẽ na⸗

rã. Vñ in vij. li. ð̊ tri. ait. Vltri atura ñ diſfert.vnũ ſũt pr̃ ⁊ filiꝰ. Hʒ &̊
i turã. Vñ in vij. li. ð tri. ait. Utriuſq; ne notne znatura 1 pt t?, a. g S

. J7 1 „ . I

non poteſt nõ eſſe ea natura vnde naſcatur filius.Idem in. vj. Natiuitas p.
pꝛietas eſt. veritas eſt. Idem in. vij. dicit. ꝙ nature natiuitas ſit intelligenda
eſſe in natura dei. Supꝛa em̃ dixit ꝙ ꝓpꝛium patris eſt ꝙ ſemper paterẽ.⁊ ꝓ
pꝛium filij eſt ꝙ ſemper filius eſt. ſigniſicans ꝙ ꝓpꝛietas patnis eſt pater.?. p
pꝛietas filij eſt filiꝰ.Hijs alijſq; pluribus autoꝛitatibus aperte ſigniſicari vi-⸗
def. ꝓpꝛietas filij filiꝰ ſit ſic ⁊ deita ⁊ ꝓpꝛietas pfis ⁊ ꝓpꝛietas ſpũſſacti.
vonit obiectõem ꝙ ꝓpetates nõ ſũt ꝑſonc. et qꝛ rationalis videt᷑.reſpö/

det ad veritatem. ke.

¶ Hoc auteʒ aliqui negant. dicẽtes quidem ꝓpꝛietates in pſonis eſſe. ſed non

eſſe ꝑſonas ipᷣas.quia ita dicũt eſſe in ꝑſonis vel in eſſentia diuina.vt nõ ſint
interius.ſicut ea ſunt que ſm ſubſtãtiam dicũtur de deo.vt bonitas.iuſticia.
ſed extrinſecus affixa ſũt.atq; ita eſſe ratõibus ꝓbare contendunt.Si enin
inquiunt ꝓpꝛietates ſunt ꝑſone.non eis ꝑſone determinãtur. Contra qu.ed
dicimus. quia etiã ſeipis ꝑſone differunt.ſicut ſupꝛa Hiero.loquens de prfe
et filio ⁊ ſpũſancto dicit.ſubſtantia vnum ſint.ſed perſonis ac nominibſus
Honit aliam obiectõem.Et qꝛ curioſa eſt rñdet homini nõ rationi. f
Sʒ iterum addunt.Si ꝓpꝛietates ipſe diuina eſſentia ſũt.cũ eſſẽtia nõ diffe
rãt tres ꝑſõe.nec ꝓpetatibꝰ differũt. Quõ em̃ differt pr̃ a filio. eo ꝙ diuina
eſſetia ẽ cũ ĩ eſſẽtia vnũ ſint. Hoꝛũ doctrinis nouis ⁊ hũanis cõmẽtis vᷣbo
a Moꝛuz voctrinis hylarij reſpodo ꝓmmeſũ ẽ qð exigit᷑ ? incõphẽſibile. g⸗
viget atannis . extra ſigniſicãatia eſt ſermõis.extra ſẽſus intẽtõem.nõö
cit ꝙ eſt incopꝛehbenſi bile lumẽ obcecat. ĩtelligẽtie capacitatẽ qð fine nullo
bile. et videtur ꝙ iſta cõtinet᷑ excedit..Alihi ergo in ſẽſu labes eſt.in intelli⸗
euaſio nlla ſit. aut em̃ gęæẽtia ſtupoꝛ eſt. in ſermõe vero nõ iam infirmitateʒ Föᷣ

argumẽtũ neceſſario lztiſ ofitehoꝛ. Di nimi us tãtis ac tã
balnclit. aut ſiopbir ſilẽtiũ ↄfiteboꝛ.ꝑiculoſũ nimis eſt ð rebus tãtis ac tã

pin recoditis aliqd vltra pꝛeſcriptum celeſte pferre. v
ce. Si neceſſario. tũĩic ecõditis alidd vltra pꝛeſcrniptum celeſte ꝓferre.vt pvl —
e cũ pcedit ex ve tra pᷣfinitõem dei ſermo de deo ſit.foꝛma fidei certa ẽ. —“

ris. concluſio eſt vera Mon ergo aliquid addẽdum eſt. ſed modus cõſtituẽ/
Si nõ neceſſ⸗ 2o. tũc dus audacie. quicqͥd vltra querit᷑ nõ intelligit᷑.
ohiſticn e nns IWeſumit roem illon T reſpodet ad veritate. g
pacheſibile ita vidc ¶ Ceterũ hereticoꝛii unpꝛobitas iſtinctu dpabolice frau
lur q male applicet duletie excitata nodum quieſcit,̈ ſed in tota rer qſtio
autoꝛitatẽ Hayla. ʒ. ne addit. Si paternitas ⁊ filiatio in deo ſiue ĩ diuina

odm.qꝙ ad argumen/ eſſentia ſunt.eadem g res ſibi pater eſt ⁊ filius. NMam

tũ facile eſt repõdere ĩ quo paternitas eſt.pater eſt.⁊ i quo filiatio eſt.filius

uia ibi eſt ſophiſna eſt. Si ergo vnge⸗ 8 lee .
Am accidẽſ. ppꝛietas eſt. Si ergo yna eademq; res habeti ſe paternitatem

eſt eſſentia. t eſentia Et filiatem. ißa generat ? generatur. quod dicẽtes in

non diſtinguit. O nec ſabellianã hereſim ꝑtrahũtur.extẽdentes patrem ĩ fi⸗
ppꝛietas. ſᷣ boc ma lium.cum ipᷣm ſibi filium.ipᷣm ꝓponant ⁊ patrem. Si
giſter no dicit incom vero negauerint in vna dei eſſentia paternitatem eſſe
pacheſibilc dimittit et flliatoem. qu ergo dicunt eſſe deum. HHijs atq;ʒ ali⸗
dan ſorhiſncn ima i orgumẽtoꝛum aculeis vtũtur i ſue opinionis aſſer:
m. Sed illa qſtio toe vt veritatj foꝛmà diſſecẽt. Quon audacic reſiſtẽ h
veritat/ que ſequit᷑ i/ tes atq; ignoꝛatie ꝓuidẽtes audebimus aliquid ſuꝑ
cõpꝛehẽſibilis eſt m .„—

*

ſtatũ vie. qm̃ ſi ꝑx omni

ris.et hoc nullũ ſub celo habet ſimile.immo ſolius dei ꝓpꝛiũ.pter ſummã ſimplicitatẽ. ideo dicit magiſter
eſſe in cõpꝛehenſibile. Mec eſt ſimile de generę et differentia.qꝛ genus pꝛedicat᷑ de differẽtia. et hoc diſtinguit
et illud nõ.quia nõ pꝛedicat᷑ per idẽptitatẽ.ideo cũ byla.dicit ꝙ eſt incõpꝛchẽſibile.et deſcribit incõpꝛehenſi⸗
bilitatẽ qᷓtum ad tripliẽ vim.qtũ ad receptiuã,.cũñ dicit incõpꝛchẽſibile ⁊c.qtum ad expꝛeſſiuã cuʒ dicit ex/
tra ſermonis ſignificatõem.qtum ad indicatiuã.cũ dicit extra ſenſus intentõem.⁊ alia que ſequũtur hijs tni
bus aptãtur.vt patet inſpicienti. b¶ Quoꝛũ audatie reſiſtentes ⁊c. dicit ꝙ ꝓpꝛictates que ſũt iĩypoſtaſibꝰ.

omnimodã idẽptitatem pꝛedicat᷑ eſſentia ppꝛietatibꝰ et cconuerſo. bec diſtinguit illa
nõ.⁊ hoc eſt nobis incõpꝛehẽſibile. Qꝛ em̃ videmus per ſpeculũ:intelligimus ꝑ ſimilitudinẽ ſũptã a creatu/

Cn
dr
iſteſcr
uſaut
tſbun

☛

ah

S=

„
Di.

hoc loqui. paternitas et filiatio nõ ita eẽ oino ĩ diuuna

ge ꝙ ꝓpꝛieta⸗/
tes nõ penitus
ita ſũt i dei eẽn⸗
tia ſicut in ypo
ſtaſibus dicut.

ſubſtatia diene Koittizi vpoſtaſibꝰ. in qᷣbꝰita ſũt ꝙ
eas determinãt vt ait
mata ſunt.i.det᷑minatiue ꝓpꝛietates ypoſtaſeos ⁊ nõ
nature.etem̃ ypoſtaſim determinãtæ nõ naturã. Jo⸗
qʒz paternitas ⁊ filiatio ſint in diuina eẽntia.cũ eam
nõ determinẽt. nõ iõ pᷣt dici ꝙ diuina eẽntia ⁊ generet
? generet᷑. vl ꝙ eadẽ res ſit ſibi pater ⁊ filius. Ita em̃
Tpaetas determinat ꝑſonã.vt hac ꝓpꝛietate ypoſta/
ſis illa ſit generãs.⁊ alia ypoſtaſis ſit genita.⁊ ita nõ
igdem generat ⁊ generatur. alter altltle.
ubiũgit eoꝝ iterrogatõnem quõ.ſ. ꝓpꝛietates pñt

¶ Sed foꝛte qres cũ he ꝓpetates nõ pñt eẽ ĩ ꝑſonis qͥn
eas determinẽt.quõ i dina eẽntia eẽ poſſint.ita vt nõ
eã ðᷣterminẽt: Rñdeo tibi ⁊ hic cũ hyla. Ego neſcio.

nõ reqͥro.⁊ ↄſolaboꝛ me tñ.archã geli neſciũt.ãgeli nõ

gꝗaudierũt.ſeculanõ tenẽt. ꝓpheta nõ ſenſit.aplus non

interrogauit.filiꝰipᷣe nõ edidit.Ceſſet ̊ doloꝛ qrelaꝝ.
nõ putet hõ ſua ĩtelligẽtia generatõis ſacr̃m poſſe cã⸗
ſedqᷣ. Abſolute tñ ĩtelligẽdꝰ ẽ pr̃ ⁊ filiꝰ ⁊ ſ.ſ. Stat ĩ hoc
fine intelligẽtia boꝝ. Eſt filiꝰ a pfe qͥ ẽ vnigenitꝰ ab
ingenito.ꝓgenies a ꝑente.viuꝰa viuo.nõ natura dei
tatis alia ⁊ alia.qꝛ ãbo vnũ.Hoc credẽdo ĩcipe.pcur⸗
re.pſiſte.⁊ ſi nõ ꝑuẽturũ ſciã.tñ gratulaboꝛ ꝓfecturũ.
Qui em̃ pie infinita ꝓſeqᷣt᷑ᷣ.⁊ ſi nõ ↄtingat.tñ aliq p

ficiet ꝓdeũdo. Sʒ ne te inferas ĩ illud ſecretũ ⁊ archa

relligẽtie cõphendere pᷣſumẽs.ſed itellige incõpᷣhẽſibi
lia eẽ. His alijſq; multis euidẽter oñdit᷑ nobis nulla⸗

tenus licere maieſtatẽ pſcrutari.ius ponere poteſtati. quia ꝓpꝛictas nõ oi-

modũ circũſcribere infinito.

¶ Rñdet auẽti Aug.q̃ ſumpta ẽ ab expoſitõe pſalmi.

qua opinionẽ ſuã.ſ. ꝓðetas pris vel filij nõ ſit deus

¶Verũtñ nõdũ deſiſtũt impatiẽtie ſpũ agitati.ſʒ opini

dere volũt ꝓpetatẽ qᷓ pater ẽ pater.⁊ ꝓpꝛietatẽ q̃ filiꝰ
S ſiliꝰ.nõ eẽ deũ.ad hoc iducẽtes verba aug.ſuꝑ illuʒ
giij. locũ p̃s. Et nõ ẽ ſuba.ita dicẽtis.Deꝰ em̃ qͥdã ſuba .
NUIiñ etiã i fide catholica ſic ediſicamur. vt dicamꝰ pa/

onẽ ſuã etiã ſctõꝝ autoꝛitatibꝰ mũire conãt᷑.qbꝰ oſtẽ⸗

trẽ ⁊ filiũ ⁊ ſ.ſ.vniꝰ eẽ ſõe.Quid ẽ vniꝰ ſbᷣe?cQuidqͥd

quẽt vba aug.
ad ſuam pꝛani

ẽ pf qð deꝰ ẽ.hoc ẽ filiꝰ.hoc ẽ ſ.ſ.Cũ aũt pr ẽ.nõ illud
E qðvlqͥ ẽ.

Eo igit᷑ qð vł quo deꝰẽ.ſuba c. Et qꝛ eiuſdẽ ſube ẽ fi⸗
liꝰ. ꝓculdubio ⁊ filiꝰẽ deꝰ. At vero qð pr̃ẽ.qꝛ nõ ſube
E ſp refert᷑ ad filiũ.nõ ſic dicimꝰfiliũ prẽm eẽ ſicut dici⸗

mfiliũ deũ eẽ. Ex his verbis ſigniſficari dicũt.ꝙ pꝛo⸗

pꝛietas pf̃is vł ꝓpꝛietas filij nõ ſit deꝰ vł eẽntia dina.
Cũ ei dicit eo ꝙ de ẽ ſuba ẽ.ſed ꝙ p ẽ.ſuba nõẽ.aꝑte

inqunt oñdit id ee ſubam quo deꝰ ẽ.id vero quo pa⸗
ter eſt.nõ eẽ ſubſtãtiã. Item cũ ait pater nõ illud ẽ q

. oſidit eũ nõ eſſe prẽm eo ꝙ ſuba ẽ. Nõ em̃ ſimplr di

oh.dam̃. Caracteriſtica ideo

eſſe in natura.nec eã determinẽt. Et qꝛ curioſa ẽ.pꝛefſi
git terminũ humane inquiſitioni. 2

f ei ñ ad ſe ſed ad filiũ dr.ad ſe ãt deꝰdr̃.

⁊ eas determinãt. in
eſſentia ſunt.ᷣ eã nõ
determinaãt. Ur eſſe

oppoſitio. qꝛ omnis

pꝛietas ẽ determia⸗
ſua eius in quo eſt.
alioqͥn in illo nõ c. g

ſi ꝓpꝛietates nõ deter

minant eſſentiaʒ.nõ
ſunt in ceẽntia. R di
cendũ ꝙ męr bñ rñ/

det.qꝛ hec pᷣpõ in no

kat diuerſas habitu⸗

dines. Alit᷑ em̃ dẽ pꝛ

in filio. alit᷑ pꝛnitas iĩ
pꝛe. Pẽ em̃ in filio ec
dicit᷑. non ſicut pꝛo/

pꝛietas diſtinctiua ſᷣ
ſicut pſona cõſubſtã

tialis.paternitas in
patre ſicut ꝓpꝛietas

diſtinctiua. Sic vult
dicere magiſter ꝙ ali

ter ſunt ſiuc dicũtur

eſſe pꝛopꝛietates ĩi eſ

ſentia qꝙᷓ; in perſona.

Mam in eſſentia di/
cuntur eſſe ꝓpter idẽ

ptitatem. ita ꝙ in oi
no dicit idẽptitatem
In pſonis dicunt᷑ eẽ
ſicut vere ꝓpꝛietatces

cier Pacheo. le m 7 in ypoſtaſibus.⁊ de/
nũuũ mopinabilis natiuitatis.ne te imergas ſummã in/

terminationes in de
terminatis. In crea-
turis autem non eſt
vnꝰ modꝰ ſine alho.

no idem eſt cũ eo cu⸗
ius eſt pꝛopꝛietas.et

ideo in creaturis nõ

dicitur eſſe pꝛopꝛie

tas aliquo niſi ĩ eo

cui inheret. non ſic ĩ
dinis. c deo

tibi ⁊ bic cum Layla.

cit. ꝙ ſolutõem iſtiꝰ
queſtionis archãge/

l ncſciũt.cuʒ em̃ ſint

cõpꝛchenſoꝛes.ↄſtat

ꝙ omnia cognoſcũt

q̃ ſunt de ſuba glie. g

cosſcũt diſtictoez p/
ſonan centic ynita
tẽ ⁊ modũ.g vidẽt q̃ᷓ

re ꝓpꝛietates detmi⸗
nat ypoſtaſim ũ eẽn

tiã. Et iten ſi cobe.
ſio erit de qᷣbus ẽ mõ

fides. ⁊ nos mõ fide

D gnoſcemuſ. dom
ꝓp ſicut dicit augu. Ne 3

ccca nõ qp ip̃a non vi quod c. ſignificãs quo paterẽ nõ eẽ illud quo ẽ. id eſt une
deat. ſᷣ qꝛ qd bʒ non ęẽntiã. Hec illi ita exponẽtes ſi. na cõmẽta ſimplicibus rckdn
oymñqdit alijs. ſic ange· z incautis vera videri faciũtꝰ Nos aũt aliter foꝛe iſa d npem
i dicũtur ignoꝛare ? intelligẽda dicimus. Dicẽs em̃ eo ꝙ deus ẽ ſuba ẽ. · Deturtt
acnaalla Gag ꝙ pater ẽ.ſube nõ c.hoc intelligi voluit.quia eſſentia Oꝛ aliterintd⸗ ne
intelligibilia. 2 q; ta deus ẽ. ⁊ deitate ſuba ẽ. Eo em̃ ſuba ẽ quo deus eſt. ligenda ſunt il⸗ fori
liega nõ bñt ſile in rea ecõuerſo.cuiꝰ ea ẽ deitas q̃ eſt ſuba.⁊ ſuba q deitas. a ᷣba ꝙ̃ dicht. n
tura.imo magis diſ / ꝙ pater ẽ nõ ẽ ſube.i.nõ quo pater ẽ eo ſuba ẽ. qꝛ pꝛo⸗ i⸗ 1
ſile dicutun nobis pꝛietate generatõis pater ẽ.q ſubã nõ ẽ. Itiam tñ ꝓ/⸗
ꝛehẽſibilia.Et re/ —” . . 1I ees Ly, N= ſotrgd
mnoͤnet oyia tnplicẽ peietatẽ ſubm eẽ nõ negauit. Ita etia illud intelligẽ⸗ niings
cognitönẽ quã babe du ẽ quod ait.Cuʒ pater c.nõ illud ẽ quod ẽ.i.nõ uᷣlo ithlimp
mus de rebus diuis. paler ẽ quod vel quo ipe ẽc.i.eſſentia.ſed notione. liſtmt
4 AUna ẽ ꝑ anbelon rce ¶ NRñũget alie auctoꝛitati aug.q̃ ſumpta ẽ ex.vj.ð tri. nſifin
uelationẽ. alia p po ꝗqᷓ nitũt᷑ ꝓbare ꝓpꝛietates ꝑſonaꝝ nõ eſſe dei ſubſtan⸗ umnſt,
pbetaꝝ illuſtratönẽ. tianm. à nun⸗
los nõ audirc. qꝛ ipſi tis.ſ.ꝙ verbũ ſᷣm ꝙ ſapia ẽ ⁊ eẽntia.hoc ẽ ꝙ pater fn Fpohc
recipiũt reuelationę ꝓꝙ verbũ nõ hoc ẽ qð pater.Si inqũt verbũ nõ eſt hoc tte
am aioꝛibus nobis quod pater ſᷣm hoc ꝙ ẽ verbuʒz. id ergo quo verbũ eet Lcine
Eexpꝛimunt. mgr gbe nõ ẽ illud quod pater ẽ. Pꝛopꝛietas ergo quo verbuz dſfu
„ nendot onelle i c.nõ eſt id quod pater c.nõ ẽ igit᷑ diuina eſſentia:Ad . nien
“ rar auare ein 3 quod dicimꝰ.quia licet ſᷣm ꝙ verbũ nõ ſit hoc qð pMi gig
. Apꝛictas ẽ ee—n enen e eern d III.. ſt. id qᷣ pater.i. d wigen⸗
in perſona vt diſtin· ter c.ea tñ ꝓpꝛietas ꝗᷓ verbũ eſt.ẽ id qð pater i. diuig o Gin
gués in eſſentia nö. eſſentia.ſed non eſt ypoſtaſis patris. èòD Pncknii
Röactur e og i ußie
ſſeæ habet ad aliiũ.xxxer. ngaiun
fertur diſtinguit᷑.⁊ ſi boc rñdeatur. adhuc manet q̃ſtõ Enafe Plond refert᷑.& rñdetur qꝛ vna effentia.tres flautic
pſone. Si tu Atne ino omnino ſimile.nõ inuenies.⁊ ideo in fundamento fidei opoꝛtet ſiſtere. d¶ Nos nunh
antem aliter foꝛe iſta intelligenda ⁊c. MNotandũ.ſuꝑ iſta ſolutõne mgf̃i quã ponit hic ꝙ locutiões iſte quas umnpotd
Aponit aug.ſ.pꝛ nõ ẽ in co ſubſtãtia quo ẽ pꝛ ⁊ cõſiles duplices ſunt.qꝛ ablatiuus impoꝛtat habitudinem in küzot
rõne foꝛme ſiue cauſe foꝛmalis.q;uis in diuinis nõ cadat vere habitudo cauſe Aumn ad rem.tñ qᷓ;ẽtum ad ra Crtote
tonem intelligendi. Põt g cauſalitas cadere ſub negatõne.vt ſit negatio cauſalitatis.⁊ tũc locutio ẽ vera.⁊ uunſfm
in hoc ſenſu accipit auguſ. ⁊ magiſter cxponit. Eſt em̃ ſenſus.non eo ẽ dens uo Parer quis paternitate ẽ pa Ppt
ter tanq; rõne dicendi vel intlligendi.nõ ſic aũt paternitas eſt ratio ddi ipᷣm eſſe deũ vel intelligendi.⁊ tunc Cudfire
locutio vera eſt. ⁊ nihil facit ꝓ poꝛretano. Poteſt iteꝝ eſſe cauſalitas negatioins.⁊ tũc eſt falſa. ⁊ eſt ſenſus. ſhictre
non eo ẽ eſt deus quo pater.i.qtum ad id quod eſt pater nõ cſt deus.⁊ in boc ſenſu accipii poꝛretanus.⁊ ita Mlcipn
eſt falſus intellectus.⁊ ſic non accipit Auguſti. ̊ ſnin
ſ D intelligẽtiam pꝛeſentis diſtinctionis qua temitas a perſona. ſed quod vere differt ab alio.nõ antiſtut
HAYAkuO queitrr. pꝛedicatur de eo in abſtractõne. ⁊c. em vbicũ Ptett
Diauiꝛimo ꝗrit᷑ de cõpatione ꝗpꝛictatis ad perſonam. q; eſt abſolutum ⁊ reſpectiuũ.abſolutum non ẽ ipſe fmumn
Secundo de comparatõne ꝓpꝛietatis ad eſſentiam. reſpectus qᷓtũcũq; ſeipſo referatur. Einde qᷓuis ma xpmncſ
Tercõ d comparatione vnius ꝓpꝛietat s ad aliam. teria ſcipᷣa referatur ad foꝛma tamen non ent iere⸗ limwci
Auarto de cõpationc ciuſdẽ ꝓpꝛietatis ad ſeipſam. ſpectus ad foꝛmã.ergo cum in diuinis perſona vete hii⸗
(Aueſtio.ſ. q ſiit ſubſtantia abſoluta. relatio ſit verus reſpectus.qᷓ nkeg
Pe coꝑationc ꝓpꝛietatis ad ꝑſonã.⁊ q̃nt᷑ vtrũ pio tumcũq; ſeipſa referatur perſona. non eſt verus re/ afut
piꝛietas ſit ꝑſona.⁊ ꝙ nõ.oñdit᷑ hoc mõ. Abicũq; eſt ſpectus.ſiue ipᷣe reſpectus.nec ecõuſo.ergo ꝓpꝛie⸗ lig
vere determinãs ⁊ determinatũ m rem. ibi determi tas non cſt ipᷣa perſ ona.¶¶ Ex his tribus ſuppoſitio titniſe
nãs differt a determinato. Mã ſi nõ differt. nõ eſt de nibus arguebat poꝛrctanus ꝙ; perſona non eſt pꝛo/ Ppiet
tcenminas vere ſ̃ totũ ẽ determiatũ. ſpſona in diuis pꝛietas nec econuerſo.⁊ quia omne quod eſt in pſo⸗ fntttaa
E? vere determinatum. 7 ꝓpꝛietas vere determinans. na eſt perſona pꝛopter ſummã ſimplicitatem. argue ſſpeton⸗
⁊ ꝓpꝛietas vere ⁊ nõ ᷣm modũ dicendi ſoluʒ diſtin bat vlterius ꝙ pꝛopꝛietates non ſunt in perſonis ſᷣ ſeſneſu
guit ꝑpſonã.g eice differt a ꝑſona.ſᷣ dr̃ia nõ pᷣdi- aſſiſtunt. Et ꝙ iſta poſitio ſit conueniens.videt᷑ au⸗ nlco⸗
cat d ſe in abſtractionc. nec ꝓpꝛietas de pꝑſona. vel ctoꝛitate HBoetij de tri. Dicit em̃ ꝙ relatio non in o Pohſeu.
ecouerſo. ¶ Item xbicũq; ẽ vere abſtractu ⁊ cõcre· quod eſt eſfe conſiſtit ſed in comparatione.¶ Item tunſft
tuũ. ibi differt qð abſtrahit᷑ ab eo a q̊ abſtrabit᷑.ſᷣ pꝛso⸗ hocipſum oſtenditur ratione.quia om̃e quod adue Hupe
Paeꝛictas ſignificat in cocretione ad ꝑſonaʒ cũ dicitur nit alicui ⁊ recedit ſine ſui mutatione non pꝛodicat Mwapn
pPater. ⁊ in abſtractione cum dicitur patemitas.⁊ nõ aliquid quod ſit in illo.ſed ſolum eſt aſſiſtens. ſed re mpen⸗

em eſt differetia in modo loqndi. quia aliqd diei᷑ de latio eſt bmõi.vt patet in dextro ⁊ ſiniſtro. ⁊c. Cuz ſinine
pacre quod non de patemitate. ergo vere vifet pa ergo pꝛopꝛietates ſint relationes. non ſunt perſone ſlte

—
—
—
=
=

—

==E —
=S — , =

— R1
–☛e =

K.£☛,

egkuigis
rrhndr
Amiinn
ttigard
wunmn
iſan tc
Ren

nirt

kiſpti
u
S
nonnndit
sſeſ
rcki
6
whusn
Nuni
Eolti

Di.
nee in perſonis.ſ afſiſtunt. ¶ Contra. omne ſimpli⸗
ciſſimũ eſt id qd habet excepto eo ad qð relatiue dẽ.
bec eſt Auguſti.ðin.xj.de trini.⁊ per ſe nota cẽ.ſᷣ diui⸗
na perſona ẽ ſimpliciſſima. aliter nõ eſſet deus.⁊ nõ

dicitur relatiue ad ꝓpꝛietatem.g eſt ꝓpꝛietas. ꝗ

omne perfectiſſimũ eſt om̃e illud a quo perficit᷑ ⁊ &⸗
nominatur.hecẽ per ſe nota.quia aliter denominãs
⁊ perficiẽs eſſet perfectius co.Et auguſti.iſtam Po
nit. vj.de trini.dicens.ꝙ ipᷣe deus eſt maximus.ideo
eſt ſua magnitudo.ſed perſona diuina eſt perfectiſſi
mum quid ⁊ denominat᷑ ſua pꝛopꝛietate.ergo perſo
na ẽ ſua rierabee voece eſtpaternitag. e⸗ om̃e
ſimpliciter pꝛimũ eſt quicquid habet ex toto eo ꝙ ex
illo. Nam ſi habet aliquid quod nõ ſit ab ipᷣo.vel qd
non ſit uiſluc egane pennn vtipm. ipᷣm non
erit ſimpliciter pꝛimũ.ſed pater habʒ paternitatem.
⁊ paternitas non eſt ab ipſo.⁊ õ
mus.ergo pater eſt paternitas eadem ratõne filius

eſt filiatio.⁊ ſpũſſanctus pꝛoceſſio Ex his condudit

ꝙ pꝛopꝛietates non ſunt tm̃ perſone ſed etiam in ꝑ/
ſonis.Et ꝙ iſtud veꝝ ſit videt᷑ auctoꝛitate Hieroni.
Tres inquit perſonas expꝛeſſas ſub pꝛopꝛictatibus
diſtinguimus in lib. de expoſitione fidei catholice ad
pbilip. ¶ Item hoc videtur ratione.quia omneqð
eſt. aut eſt ens per ſe.aut in ſe.aut in alio. Pꝛopꝛieta
tes igitur aut ſunt per ſe entes.⁊ ita ſubſtantia.aut iĩ
alio.Si in alio.non em̃ in perſonis.quia pꝛopꝛietas
non eſt niſi in eo cuius eſt ꝓpꝛietas.Si per ſe.g ꝓpꝛie
tas eſt ſubſtantia.aut &ᷓ creata.aut increata.aut me/
dia.Sed non creata nec media. iſtud cõſtat. reſtat

increata.ergo ſane fone⸗ N vinq decompa/

ratione pꝛopꝛietatis ad perſonaʒ triplex fuit opinio.
Pꝛima poſitio fuit ꝙ ꝓpꝛietates non ſunt perſone

noc in perſonis ſed aſſiſtũt perſonis. ſicut relatõnes

Et ratio que mouit iſtos fuit ꝑſonarũ pluralitas et
diuina ſimplicitas.Quia em̃ ꝑſone plures ſunt.plu
res habẽt pꝛopꝛietates Aspele rentes ſunt. 2
quia differentes ſunt.ſi eſſent in perſona.auferrẽt ei
ſimplicitatem.que cum non poſſit auferri a diuinis.
poſuerũt pꝛopꝛietates eſſe aſſſtentes perſonis.non

eſſe perſonas.⁊ huic videtur conſonare natura rela

tionis.que non videtur eſſe in ſubſtantia.nec pꝛedi/
carc alqͥd in ſubiecto.ſed dicere reſpectum ad aliud
Et hec poſitio ⁊ ſi rationabilis aliquo modo fuit.tñ
ſtare non poteſt.quia poncbat relationes in diuinis

nec um eſſe nec creaturam. vnde etiam ſi in pꝛinci
pio ſui modicũ continet erroꝛem. tamen duccbat ad

magnũ.⁊ ideo retractata fuit in concilio remenſi.et

magiſter gilbertus poꝛretanꝰ oꝛe ꝓpꝛio retractauit.

Igeo fuit ſecũda opinio multum differens ab iſta.
videlic. ꝙ pꝛopꝛietates om̃ino ſint ꝑſonc. nec diffe

rãt niſi ſolũmodo in modo loquendi. ⁊ tiñ ſunt tres

pꝛopꝛietates. ſicut ſunt tres perſone. Et iſta poſitio
fundata eſt ſimiliter ſuꝑ diuinã ſimplicitateʒ. Quia

em̃ perſone ſunt ſimpliciſſime.ſep̃is diſtinguũtur.et

ipᷣe ſunt ſue ꝓaietates.nec habent alias differentes
re.ſcd ſolo mo loquẽdi. Et iſta poſitio fuit magiſtri
pꝛepoſitiui.⁊ magis eſt pꝛobabilis q; pꝛeccdẽs. At/
tamen ipᷣa impꝛobata eſt ſupꝛa diſt.xxvj.quia vna ꝑp

ſona plures habet relationes que ſunt vere relatio/

nes.⁊ plures perſone babent vnam pꝛopꝛietatem.⁊
vna perſona alio ⁊ alio modo ſe habet ad filiu ⁊ ad
ſpũmſanctum ⁊ ᷣm rem. Ex quo neceſſario ſequit᷑.

Erealiter aliquo modo diſſert pꝛietas a perſona.

non ſolum in modo loquendi.ſicut dicebat mgr pꝛe
poſitiuus.Et pꝛopter boc intelligẽdum.qꝙ vtraq; pᷣ⸗
dictarum poſitionum aliquid veri dicit. ⁊ in aliquo
deficit. Nam pꝛima que dicebat ꝙ pꝛopꝛictatcs aliq̃
modo differant a perſonis.verũ dixit.ſed in boc ma
le. ꝙ, dixit ſimpliciter differre. Sequens que dixit
ꝛietates ſint perſonc.veruʒ dixit.ſed in boc crccl⸗

ſit ꝙ dixit. nullo modo differãt a pſonis. JIdeo ex

bis duabus poſitionibus conſflatur vna ⁊ cõmunis
poſitio quã tenent modo nmgitt cõmuniter.q; pꝛo
Pretates ſunt ꝑſone ⁊ in perionis.tñ aliquo mõ dif⸗
crũt a perſonis. Et ꝙ iſta poſitio ſit cõöueniens ptz.
ſi quis inſpiciat naturam pꝛopꝛietatũ. Dictum em̃ ẽ
ſupꝛa cum querebatur quid eſſet pꝛopꝛietas in diui⸗
nis.ꝙ erat relatio.dictum eſt etiam ꝙ rclatio ratõne
compꝑationis quã habet ad ſubicctũ trãſit in ſubſtã

tiam in diuinis. ct ideo de ſubiecto ſuo omnino ve/⸗

repꝛedicatur. vt pater cẽ paternitas. Rõne vo cõpa/
tionis quã habet ad obiectũ.manet veniſſime in di⸗
uinis. habet quodãmõ differentiã a pęrſona. Mec
facit m hoc cõpoſitionem ſed diſtinctõneʒ reſpectu
cuius ẽ. Compoſitio em̃ attenditur per comꝑatõnẽ
Apꝛietatis ad ſubiectum. diſtinctio reſpectu obiecti.

Et ex hoc patet ꝙ ꝓpꝛietas eſt perſona ⁊ in perſona.

quia idem ẽ per eſſentiam ſiue modũ eſſencdli.diſtert
tñ q́;tum ad modũ ſe habendi.Cõcedende igit᷑ ſunt
—S ſunt perſone ⁊ in perſonis.⁊ ptʒ
ex dictis ad pꝛimũ argumentũ.Quia em̃ aliquã⸗
tulꝗ habẽt differentiã ꝓpꝛietas ⁊ perſona penes mo
dũ ſe habẽdi.ideo ꝓpꝛietas vere determinat ⁊ diſtin/
guit.hoc tñ non tollit pꝛedicationẽ.quia modus ille
non addit aliam eſſentiam. Aun uo obijci/
tur ſecũdo de abſtactione.ddin ꝙ non eſt abſtractio
m rem.ſcd ſolum ſᷣm modũ intelligendi ⁊ loquẽdi.
quia abſtractio reſpicit ſubiectuʒ in quo.⁊ ᷣm illum
reſpectũ tranſit.quia tñ manet in comꝑatõne ad ter
minũ.hinc eſt ꝙ rdatio non tm̃ modo loquendi ditf-/
fert.nectñ opoꝛtet ꝙ ſit vera abſtractio.¶ Ad illud
qð obijcit᷑ ſcdᷣo ꝙ abſolutũ nõ dẽ de reſpecciuo.ddðᷣm
ꝙ veꝝ eſt in creatura.quia reſpectus ipᷣe verus.aut
eſt alius per eſſentiam.aut in comꝑatõne ad aliud .
eſſentiam.vt materia ⁊ foꝛma.quoꝝ neutrũ eſt in di
uinis.vnde reſpectus in creaturis ponit dependen/
tiã. ideo pꝛiuat ſummã ſimplicitatem. ⁊ ideo nõ pᷣ
dicat᷑ in creatura. Omne em̃ ſimpliciſſimũ eſt inde/
pendens omnino. In diuinis aũt relationes dicunt
reſpectum ſine dependentia.⁊ ideo non pꝛiuat ſun
mã ſimplicitatem. ⁊ ideo dicũtur de ypoſtaſi. Ac
qiud qð obijcit᷑ ꝙ om̃es rdationes ſunt aſſiſtentes.
dom ꝙ eſſe in relatione dicũtura boetio: non qꝛ nõ
ſint in re.ſed quia cũ ſint in re nõ ſint in ea abſolute.
ſed in comꝑatione ad alten. quo quidem mutato ct
coꝛrupto.contingit rdationem pariter coꝛrũpi ⁊ de/

ſinere pꝛopter bocꝙ nonẽ in ſubiecto abſolute ſ ad

alteꝝ.nihilominus tñ eſt in ſubiecto.Ex hoc patzʒ rñ
ſio ad illud qð obicit. Ham illud non habet verita-
tem niſi in ente abſoluto nõ reſpectiuo.Et trahit᷑ ex
rõne ⁊ verbis Boetij.Ex rõne.quia qñ dico hoc effe
oꝛdinatũ ad aliquid.non nibil dico de illo de quo dẽ.
⁊ quãdo de aliquo qd non habet oꝛdinem fit habẽs
oꝛdinem. quia nõ erat illud ad quod oꝛdinaretur. et
ideo oꝛdo erat in potcntia in boc.non ratione ſui.ſᷣ
ratione ad boc quod eſt. qᷓtũ ex parte ſui erat i actu.
⁊ idexo nulla mutatõne facta erat in ipo.ſ in obiccto

¶ Secũdo queritur de compatione ꝓpꝛietat
tiam. ⁊ queritur vtruzʒ pꝛopꝛictas ſit eſſentia. ⁊ ꝙ ſic

S èQK

introducitur in eẽ ⁊ deſinit. ⁊ hoc patet ex verbis bo
etij. quia boctius non negat ſimpliciter ꝙ relatio nõ

in eo qð eſt eſſe ↄſiſtit.̊ nõ totalr ↄceſſit.vñ dicit nõ

põt pꝛedicatõ relatiua qcꝙᷓ rei de q̃ dꝛ per ſe adderc.
vel minuere. vel mutare. quia non tota in co ꝙ ẽ eſſe
conſiſtit. ex boc innuit ꝙꝙ aliquo modo conſiſtit. ⁊ iõ
nec in creaturis nec in deo verum ẽ dicere ꝙ relatio
non ſit in aliquo. ſed vcrum eſt dicere ꝙ non tota eſt

in aliquo abſoluu.
Queſtio.jj. bh
patione ꝓpꝛietatis ad eẽn

videtur.quia eccleſia cantat. In perſonis adoꝛctur
pꝛictas.ſed nihil eſt adoꝛãdũ latria niſi diuina eẽn/

tia. & c. vnde Berñ. JIllam ꝓpꝛietatez que deus nõ

eſt. nõ mibi adoꝛabilem credo. ¶ Item eſſentia ẽ in
perſona ⁊ ꝓpꝛietas.aut & ſunt ibi per differentiam.
aut per indifferentiam. Si per diffcrẽtiam. & pſona
eſt cõpoſita quod ẽ incõueniens.Si per indifferẽtiã
oimodã. pꝛopꝛietas ẽ eſſentia.⁊ eſſentia eſt pꝛopꝛi
etas. ¶ Item pꝛietas aut eſt aliquid aut nibil. Si
nihil. ̈ aut perſona non diſtinguit᷑. aut diſtinctio ꝑ/
ſonc nibil eſt. Si aliquid eſt. ſed omnc quod ẽ aliqᷣd
eſt eſſentia vel creata vel increata.ſed ꝓpꝛictas nõ ẽ
eſſentia creata hoc manifeſtuʒ eſt. increata. Rs

omne quod eſt. aut eſt deus. aut melius deo. aut mi

nus bonuʒ. aut maius. ꝓpꝛietas ergo aut ẽ deus.aut
melius.aut minus.aut maius. Sed maius non põt
eſſe. quia deus eſt quo maius excogitari non poteſt.
Minus non põt eſſe.quia tunc pater eſſet minoꝛ qᷓ

ſit ipſe. deus eſt. ¶ Lontra. Auguſti. dicit ⁊ habet᷑

11

ſupꝛa di. xviij. non eo eſt deus quo pater. ſed deitate

eſt deus. paternitate eſt pater. deitas non ẽ paterni/
tas.immo aliud ⁊ aliud. ¶ Item boc videt᷑ ratõne.
Hec ẽ cõceptio anime per ſe vera.qꝙ non cſt idẽ pꝛin
cipiũ diſtinguendi ⁊ vniendi foꝛmaliter loquendo.ſ
eſſentia eſt rõ vniendi. eſſentia et ꝓpꝛietas nõ ſunt
idem. ¶ Item nulla pꝛopꝛietas pꝛopꝛie pꝛedicat᷑ de
aliqua effentia ſiue ſubſttia niſi ſit in illa.g ſi ꝓpꝛie⸗
tates dicũtur de diuina eſſentia. ſunt in illa.ſed ꝓ/
pꝛiecas ponit rem ſuam circa ſnbiectũ in quo ẽ. cũ
rei pꝛopꝛictas ſi reſpectus. ⁊ ad reſpectũ ſequat᷑ di/
ſtinctio. de neceſſitate ꝓpꝛietates ponũt diſtinctionẽ
circa diuinã eſſentiã.ſi ſunt in illa.ſed hoc ẽ inconue
niens. c. ¶ Item ſi eſſentia ẽ ꝓpꝛietas. aut ů pꝑ ſe
aut per accidẽs.Si per ſe. cuicunq; ineſt eſſentia.⁊

paternitas.ſ hoc eſt falſum.& ſi eſt vera.ẽ vera ꝑ ac/
cidens.& cuʒ in diuinis non
per accidẽs. patz ⁊c. ¶ Item ſi ꝓpꝛietas ẽ diuina eſ/
ſentia. cum diuina eſſentia vł ſubſtantia ſit creatrix

ſit poncre accidens nec

⁊ creet.S ꝓpꝛietas creat.qð non conceditur.Querit
ergo quare conceditur ꝙ paternitas ſit eſſentia.⁊ ꝙ
etiã ſit adoꝛãda.non tamẽ ꝙ ſit creatrix vel ſapiens
BRy.ſicut magiſter tãgit in lr̃a aliquoꝝ poſitio fuit
⁊ imponit᷑ pictauenſi.ꝙ pꝛopꝛietas nec ſit eſſentia.
nec in effentia.ſed ſolũ aſſiſtens.Sed iſta poſitõ ma

nifeſte impꝛobata ẽ. quia neceſſe eſt ꝙ ſit diuina eẽn⸗

tia ſi eſt aliquid. Pꝛopter hoc ad intelligentiã obie/

ctoꝝ intelligendũ ſicut pꝛenotatũ eſt. ꝙ relatio rõne

compꝑationis ad ſubicctũ traſit in ſubſ antiam. ⁊ iõ
pꝛopꝛietas ẽ diuina ſubſtantia. Rõue vo comꝑatio/
nis ad terminũ ſiue ſubiectũ remanet.⁊ qᷓ;tũ ad hoc

eſt diſtincta. ⁊ differt ab eſſentia.non qꝛ dicat aliam

eſſentiam.ſed aliũ moqũ ſe habendi.q per coõparatõ

6

nem ad eſlentiam vel pſonam dicit moduʒ nibil ad/

dens. In compꝑpatõne vo ad coꝛrelatiuũ.verce dicit rẽ
diſtinctionem.⁊ ideo non eſt vanitas in ratione in
telligẽdi.nec compoſitio in re ſed vera diſtinctio.Et
quoniã iſte reſpectus non dicit aliud qᷓᷓ eſſentiã ipſi
comꝑatus.ſimiliter nec aliud qᷓ; perſonaʒ. ideo vere
eſt eſſentia ⁊ perſona. ſ qꝛ vltimus reſpectus ille nõ
eſt eſſentia ad aliud ſed perſone ad perſonã.ideo re⸗/
ſpectus ⁊ relationces pꝛopꝛie loquendo ſunt in ꝑſo/
nis non in eſſentia.quia perſone ſᷣm cos referũtur⁊
diſtinguũtur. in eſſentia autem non. quia nec refert᷑
nec diſtinguitur. Sunt tamẽ in eſſentia diuina loq̃n
do cõmuniter ⁊ impꝛopꝛie.vt dicatur in diuina eẽn-/
tia.omne qð eſt dinina eſſentia.vel omne quod ẽ in
eſſentia vcl perſona. illud ergo quod obijcit᷑.
cy alio eſt deus.alio eſt pater.dm ꝙ ablatiuus dicit
rationem dicendi vel denominãdi.vnde ⁊ alietas ꝑ
ablatiuũ ſignificata attenditur ſolum q;ẽtum ad mo
dum.non q;tum ad eſſcntiam. vt patet. ¶ Ad illud
ſimilit᷑ qd obijcit᷑ ꝙ non ideʒ eſt pꝛincipiũ diſtinguẽ
di ⁊ vniendi.patet &*. quia pꝛopetas diſtinguit in

12

15

co ꝙ differens nõ eſſentia ſed modo.qui modus nõ

dicit cõpoſitionem. quia tranſit in ſubſtantiam.nec
dicit ſolum intellectum.quia res ẽ.⁊ manet reſpectu
obiecti. illud qd obijcitur ꝙ; non pꝛedicat᷑ de
ſubſtantia.dᷣm ꝙ non pꝛedicatur de ſubſtãtia vt de
ſubiecto.nec per inbherentiam. ſed ſolum de perſona
ſic pᷣdicatur. Añ de eſſentia pꝛedicatur.quia eſſentia
⁊. ꝓpꝛietas ſunt vnuʒ in periona.non quia vnũ ſit in
alio.(¶ Ad illud quod obijcit᷑. vtruʒ pꝛedicatur ꝑ ſe

—

4

—

5

aut per accidens, dᷣm ꝙ non per ſe.qꝛ per perſona
Mon per accidens.quia perſona non eſt aliud ab eſ

ſentia. Quoniaʒ ſicut res diuine ſuꝑexcedũt res
inferioꝛes.ſic ⁊ pdicatio pꝛedicationem. Acd illud
vltimo obijcitur.ꝙ ſi eſſentia creat.⁊ pꝛopꝛietas.
HSom ẽ ad hoc.ꝙ q;uis pꝛopꝛietas ſit eſſentia.tamẽ
eſſentia non ſupponit ꝓpꝛictatem.nec econuerſo.vñ
non ſequit᷑ ꝙ illud qð conuenit eſſentie conuenit ꝑ/
ſone vel econuerſo.aliqua tñ conueniũt eſſentie ⁊ ꝓ

pꝛietati. aliqua non. ¶ AUñ notandũ.qꝙ q̃dam dicun

tur de diuina eſſentia in ſe. vtputa illa que dicuntur
in oppoſitõne ad creaturam.vt unmẽſa. incrcata.et
bmdi. ⁊ hec dicũtur de pꝛopꝛietatibus. Aliqua dicũ/
tur de diuina eſſentia vt in perſonis.vt eſſe cõmuni/
cabile.⁊ eſſe in tribns vnaʒ.talia conueniũt eſſentie
vt habent rõnem foꝛme.⁊ in hoc differt ratio eentie
⁊ pꝛopꝛietatis.⁊ talia nõ dicũtur de pꝛopꝛictatibus.
Rurſus aliqua dicũtur de eſſentia.vt eſſe pꝛincipiuʒ
opationũ.eſſe potentẽ.ſapientẽ.volentem.⁊ ceare.
⁊ talia non dicũtur de ꝓpꝛietatibus.Añ notandum.
ꝙ adiectiua eſſentialia que eſſentiam in ſe reſpicüt
vt eſſe diuerſum a creatura.dicũtur de ꝓpꝛietatibus.
que aũt de ipſa foꝛmaliter ſiue vt eſt foꝛma. vłvt eſt
pꝛincipiũ. non dicuntur.⁊ ſic patẽt omnia queſita.
ueſtio. iiij.

¶ De compatione vnius notionis ad aliam.⁊ querit᷑

vtrũ vna notio ſiue pꝛopꝛietas vnius perſone pᷣdice
tur de alia. Et ꝙ ſic videt᷑ ſilogiſmo expoſitoꝛio. Dec
neceſſitate em̃ ſeqͥtur vt dicitur in arte pꝛioꝛu. hoc a
eſt b. hoc a eſt c. eodem demonſtrato. c cſt b. ⁊ fun⸗
datur iſte ſilogiſmus ſuper illud pꝛincipiũ per ſe no/
tum. quecũq; vni ⁊ eidem ſunt eadẽ int ſe ſunt cadę.
Fiat ergo talis ſi ilogiſmus. pater eſt paternitas. pa.
ter eſt inaſcibilitas. paternitas Einnaſcibilitas. N

6

—

J

ſiwan⸗

cator
pemg
Pini⸗
mags
Ginan
pien
lonuta
tnsin⸗
ſnnſan
upick,
Wrod
uni,
nalare
etoner.
minen
laturde
anllos
cetyn
pthe

caunmbec
i mii

Ntintun
horo e
bemenon
potor
inen
eſepn
lerckt
tng⸗
mongti
ſindae

1 Dii
lunſi⸗
nia
fſgun
luer
nſhotg
iienl

N

N
hmtgin 4

geſerig
Eprſanzzien
mms ſcheenie
naſnüig
cin
efnekfitt⸗
nin ginnt
ncſinmntu,,
Nnnmiſdins
Wongl,
aclg
,l
mbin n
mſtüſütnann
Sdriggi
Ncninn de
uge

aSeAc
1NANX.

18

19

20

21

tatum in vna ypoſtaſi. vna de alia pꝛedicat᷑.

res ſed vna.

tu dicas ꝙ; accidens peccat conrra iſtam cõſequẽtiã
⁊ contra iſtud pꝛincipiũ.vt patet hic.petrus eſt indi
uiduũ.petrus eſt homo.ergo homo eſt indiuiduuʒ.
Contra boc obijcit᷑.quia vbi eſt accideus ibi eſt acci
dentalis pꝛedicatio. ſed cum dicitur pater eſt pater-
nitas. pater eſt innaſcibilitas. non eſt accidentalis pᷣ
dicatio.quia eſt in abſtractione. non eſt ibi accidẽs
V em bene ſequitur concretiue.parer generat.pa
ter eſt innaſcibilis. innaſcibilis generat.⁊ tamẽ ſic
magis impoꝛtat᷑ pꝛedicatio per modũ accidentis.g
multofoꝛtius ſequitur in abſtracto.̊ becẽ vera.pa/
ternitas eſt innaſcibilitas. ¶ Item hoc oſtenditur a
minoꝛi ſic. Maioꝛ eſt vnio pꝛopꝛietatuz in vna pſo/
na ſiue in ſuppoſito incõmunicabili.qᷓ; pꝛopꝛictatuʒ

in vna natura cõmuni. ſed tanta eſt vnio ꝓpꝛietatuz

in vna natura cõmuni.ꝙ vna eſt alia.vt bonitas eſt
ſapientia. multofoꝛtius in perſona vna ꝓpꝛietas pᷣ
dicatur de alia. ¶ Item maioꝛ eſt vnio pꝛopꝛietatũ
in vna perſona ꝙᷓᷓ ꝓpꝛietatis ⁊ eſſentie in perſona.qꝛ
ibi vnio qᷓ;tum ad rem eſt equalis.⁊ qᷓ;ẽtuʒ ad modñ

magis conuenit ꝓpꝛietas cũ pꝛopꝛietate qᷓ; ꝓpꝛictas

cñ natura ſiue eſſentia.ſed tanta eſt vnio eſſentie ⁊ p
pꝛietatis in perſona.ꝙ vna d alia pꝛedicatur.vt pa⸗
ternitas eſt deitas. ̊ ⁊c. ¶ Item maioꝛ ẽ vnio pꝛie⸗
tatis in vna perſona qᷓ; duarũ naturaꝝ in cadem ꝑ/

ſona.ſed pꝛopter conueniẽtiam naturaꝝ in vna ꝑpſo

na xpᷣi eſt omunicatio idiomatũ.quia deus eſt homo
⁊ homo deus.ꝗ̊ pari rõne ꝓpter cõuenientiam ꝓpꝛie
Lon-
tra.ſicut ſe habet perſona ad perſonam.ita notio ad
notionem.ſed vna perſona non pꝛedicatur de alia ꝑp
ſona. nec vna notio de alia notione. ¶ Nem qð p/
dicatur de aliquo in abſtractione non facit numerũ
cum illo. ſi notio de notione pᷣdicatur.nõ ſunt plu/
35en ſi notio pꝛedicatur de notione.
generatio.⁊ ſpirare ẽ generare.ergo

ergo ſpiratio

cum hec ſit vera. pater ſpirat ſj nens⸗ ⁊ hec erit

vera pꝛ generat ſpũmſanctũ. dðm ꝙ eſt pꝛedi

catio per identitatem. ⁊ pꝛedicatio per inberentiam.

Hꝛedicatio per inherentiam eſt in concretõne.⁊ hec
eſt in ratione ſuppoſiti.vt albũ eſt muſicũ. Pꝛedica/
tio vᷣo per identitatem eſt in abſtractione et ratione

foꝛme non ſuppoſiti. vt iuſticia eſt bonitas. Dico er

go ꝙ notio ad notionem dupliciter poteſt compara
ri.vel in concretione.vel in abſtractione.Si in cõcre

tione. ſic vna pꝛedicat᷑ de alia. vt generãs eſt ſpirãs.
⁊ pater eſt innaſcibilis.⁊ hoc quia conueniũt in ſup

poſito.Si aũt in abſtractione.quia tunc notio pure

impoꝛtat ipm reſpectum.⁊ in vna eademq; perſona

ſunt diuerſi reſpectus ſine ſui cõpoſitione.⁊ hoc ᷣm
diuerſas compꝑationes.ſic vna de alia non pꝛedicat᷑
Adillud qð obijcit᷑ de ſilogiſmo. doᷣm ꝙ contra
illum ſilogiſmũ peccat accidẽs. ſicut patet in exẽplo
ꝛius poſito.vnde non valet foꝛma ſilogiſmi.Simi⸗
iter illud pꝛincipiũ intelligendũ eſt m idem. HNon

em̃ ſequitur ꝙ ſi aliqua duo ſunt ſimilia vni. ꝙ ſint ſi
milia inter ſe. niſi ſint ſimilia 'm idem. Similiter eti

am opoꝛtet in reſolutionibus ad hoc ꝙ ſit identitas
vnins ad aliam.qꝙ non tm̃ eadem ſint ᷣm idem. veꝝn
etiam ad idem ſint.Quoniã ergo relationes diuerſe
iu eadem perſona.non ſunt ad idem ſiue ad cũdem.
ideo non ſequitur ꝙ ſi conueniãt in ſi uppoſito. q; p/

pter hoc ↄueniãt inter ſe.⁊ ſic patet.ꝙ nec ſilogiimꝰ2

nec pꝛincipiũ conuenit. ¶ Ad illud qd obijci᷑. ꝙ nõ

¶ BGe compatõne eiu

ratio.g̊ generatio eſt generãs.

eſt ibi accidens. dom ꝙ fallacia accidentis non ſolũ
attenditur ꝙtum ad pꝛcdicatum accidentalc. ctiã
attenditur q;tum ad pꝛincipij variationem. ita p in
vna ſola acceptõne ſua cõueniat:in alia ſit extranecũ.
ſic eſt in pꝛopoſito. Ham pater ſm aliam compara/
tionem eſt innaſcibilitas.vᷣm aliaz eſt patcernitas.ita
paternitas nullo modo dicit compationẽ ad pus
nec poſitiue nec pꝛiuatiue.qtuʒ ẽ de ſua rõne.⁊ ideo
patet ⁊c. ¶ Ad illud quod obijcit᷑ per ſimilitudine;
vnionis duoꝝ in tercio.ddm ꝙ pᷣdicatio per id enti/
tatem poteſt eſſe tripliciter. aut ita ꝙ eſſentia compe
tur ad eſſentiam.aut eſſentia ad ꝓpꝛietatem. aut p-
pꝛietas ad ꝓpꝛietatem. Oñ ergo eſt pꝛedicatio icke,
titateʒ per comꝑationem eſſentie ad eſſentiam.no/
tatur ydẽptitas eſſentialis.vt cũ dicitur magnitudo
eſt bonitas. Oñ iteꝝ per comꝑatõnem cſſentic ad ꝓ
pꝛictateʒ.ſimiliter notatur identitas eſ entialis.Oñ
vo eſt comparatio ꝓpꝛietatis ad pꝛopꝛietatem.quia
ꝓpꝛictas non impoꝛtat niſi rationem ⁊ relatõnẽ ſiue
reſpectũ.tunc notatur identitas rationis.⁊ hinc ẽ q;
Waiprierae eſſentialis p̃dicat᷑ de altera.⁊ ꝓpꝛictas
S eſſentia.quia vnifoꝛmis modus pꝛedicandi eſt in
his ad ſeinuicẽ ⁊ ad illud in quo ↄueniũt.quia ꝑ idẽ-
titatem eſſentie. Sed non ſic eſt cum Apꝛietas pꝛedi/
catur de ꝓpꝛieiate. NHam cum pꝛopꝛietas pꝛedicatur
de perſona.notatur conueniẽtia in ſubſtantia.⁊ ec̃n⸗
tia in ſuppoſito. Cum autem pꝛedicatur de alia pꝛo/

22

pꝛietate.notatur cõuenientia in rõne ⁊ reſpectu.⁊ iõ

non eſt ſimilc. immo eſt ibi accidens.cõueniũt in ſub

ſtantia g in reſpectu. ¶ Ad vltimũ de ↄuenientia na
turarũ in vna perſona patet Re. quia non eſt cõmu/
nicatio idiomatum in abſtractione. ſed in concretio
ne. quia deitas non ẽ humanitas.ſed deus eſt bomo.
ſimiliter in ꝓpoſito (A patent omnia.

Qucſtio.iiiijj. d
em ꝓpꝛietatis ad ſeipßam.Que
ritur ergo vtrũ eadem pꝛopꝛietas ſiue notio pꝛedice
tur d ſe denominatiue. Et ꝙ ſic videt᷑ per ſimile. qꝛ
adiectiua eſſentialia denominãt abſtracta.vt magni
tudo eſt magna. bonitas ẽ bona. pari rone gene-
ratio generat.⁊ ſpiratio ſpirat. Item quia in pꝛi⸗
mis ẽ ſtatus.ideo ſeipis denominãtur. vnde vnitas
ſeip̃a eſt vna.g cum pꝛopꝛietates perſonales nõ ha/
beant pꝛioꝛcs.immo ipᷣe pꝛime ſint.⁊ ideo ſeipᷣas de⸗
nominant. (Ftem indefinita affirmatiua equipol-
let particulani & ſimpliciter cõuertũtur. ſed bec ſim⸗
pliciter cõceditur. generãs eſt paternitas ſiue gene/
tem ſi hec nõ con
ceditur. paternitas non eſt generãs. aut boc eſt pꝛo/
pter repugnantiam a parte rei.aut a ꝑte modi. Nõ
parte rei.quia eadem res cſt. Mõ a ꝑte modi.quia
eadem pꝛopꝛictas ⁊ rclatõ impoꝛtat᷑.ergo nullo mõ
eſt ibi repugnantia. ergo locutio ſimpliciter eſt vera.
oͤtra. ſicut pꝛiũ ꝓpꝛietatis eſt diſtinguere.ſic pꝛo
pꝛiũ eſt perſone aliam pꝛoducere.ſ hec eſt falſa. pſo⸗
na diſtinguit. quia non diſtinguit. immo diſtinguit᷑.
ergo ⁊ hec eſt falſa.pꝛietas generat.¶ Item omne

quod refertur eſt aliquid excepto co qd relatiue dj.
ſed ꝗꝓpꝛietas non eſt relatio. ergo pꝛopꝛietas non re

fertur.ſed generare eſt referri.ergo pꝛopꝛictas nõ ge
nerat. ¶ Item pꝛietas impoꝛtat oꝛiginem ⁊ relatõ
nem. ergo ſi ſupꝛa ſe reflectitur. ⁊ ſeiam denomiat.
tũc ergo oꝛiginis erit oꝛigo ⁊ relationis rcelatõ.quod
habet philoſophus ⁊ omnis ratio pꝛo incõuenienti.

en cum dicit᷑ generatio generat. aut verbũ cõ/ bilominus alia rõ aſſignari. quia reſpectus reflexus uun,
uit rõne ſuppoſiti. aut rõnc foꝛme. Mõ foꝛme. ꝛ ſupꝛa abſolutuz ibi quietat᷑.itaq; abſolutũ reſpectui n
reſpectus nõ agit. Mec rõnc ſuppoſiti.quia ſuppoſi datr fundamentũ. ⁊ reſpectus dat cõplementũ.ſ cuʒ
ta notione non ſupponit᷑ pſona. aliqd em̃ cõuenit ꝑꝓ reſpectus reſlectit᷑ ſupꝛa ſe.qꝛ vterqʒ dicit ↄpationẽ
ſonc.qd non notioni yt ſupꝛa oſtenſum eſt. Slocuts ad alteꝝ. vnꝰ nõ põt dare fundamẽtũ.nec alter com
24 ſimpliciter eſt falſa. R dom ꝙ pᷣdicte locutiones plementũ. ideo nõ põt reflecti. b in ſimplicibus pꝛi
Rſunt falſe. Hulla em̃ notio denominat ſeipam. Et rõ mis cuiuſmodi ẽ veritas.qꝛ aut nõ impoꝛtãt relatio rrwi
huius ẽ. qꝛ denominatio notionis impoꝛtat emana- nem. aut ſi impoꝛtãt impoꝛtãt relationẽ ꝗᷓ cõiter re/ nasts
tcionẽ vt actũ. impoꝛtat ⁊ relationẽ.⁊ qin pductio ꝓ ſpicit ſubſtantig ⁊ eius ꝓppꝛietates. vtputa eſſe a do. On
pꝛie ẽ ſuppoſiti non foꝛme. ſimiliter ⁊ relatio alicui?ꝰ io ſupꝛa ſe reflcctũt.nõ ſic in oꝛopoſito.qꝛ pꝛoductio ſunn
yt ſuppoſiti. ideo omis talis denominati⸗ concernit reſpicit ꝑſonã. d illud qd obijcit᷑.ꝙ bec eſt vera. 5 glür
ſuppoſitũ.non ſicẽ de pꝛopꝛietatibus eſſe entialibus. generãs pꝛnita dom ꝙꝙ generãs ſubicit᷑ rõne ypo 7
velut eſt de pꝛimis vt de vno ⁊ vero. imino reſpicint ſtaſis. ⁊ ita notat᷑ pᷣdicatio ꝑ identitatẽ.ſᷣ cuʒ pᷣdicat
foꝛmã.ideo denominãt ſeip̃as. Oð qꝛ nõ eſt in bmõi pater. accipitur ròne foꝛme.ideo mutat᷑ modus acci
agdiectiuis notionibus.nõ pñt locutõnes eẽ vere ro- piendi.ideo non ſequitur. Si tamẽ intelligeret rõne
ne foꝛme. Rõne vo ſuppoſiti non pñt eſſe vere.quia ſuppoſiti ͤcart ven eſſet. tũc em̃ eſſet ſenſus.pat᷑/
notio nõ ſupponit pſonã .quia plures notõnes ſunt nitas eſt ille qui generat.ſed tũc nõ ſequitur.genera/
in eadẽ perſona. Eſſentia tamẽ ſupponit ſubſtãtiaʒ. tio generat. immo ẽ ibi accidens.¶ſAd illud qð obij 2 6
qjuia ẽ vna eſſentia ⁊ vna ſubſtatia. ideo hecẽ vera citur.q repugnantia ſit ibi.dðm ꝙ ibi eſt repugnan
xeitas creat.qꝛ deitas ſupponit deũ. hec aũt falſa. pa/ tia a parte mogi intelligendi.nam notio nõ denomi⸗ 2H
ternitas gencrat.quia no ſupponit pꝛem. (Quod nat niſi ſuppoſitũ. vnde talis mnodus non connenit Pln
obicitur de conditionibus eſſentialibus ⁊ pꝛimis notioni. vncde ſicut bec ẽ falſa. albedo ẽ alba.ſic in ꝓ/ Dmht
patct ꝙ non ẽ ſimile rone iam dicta. Poteſt tamẽ ni poſito eſt intelligendum. nicin ⸗
. — , ‚⸗ e, „ 2 . Asi
Ziſtinctio.xxxiiij. De comparatione ꝑſone ſiue rei nature ad naturã. Vel de cõpatione

14

—
—

7 7

pſonan ad eſſentim. SS N
5 Kecictis adijciendũ eſt.qꝙ quidã puerſi ſenſus bomines ⁊c̃. Supꝛa egit magiſter de compatione p/

ꝛietatũ ad perſonas ⁊ eſſentiã.hicſ. ecũdo agit de cõpatione ꝑſonarũ ad eſſentiã. Et hoc facit in hac
iſtinctione. que in tres partes diuidit᷑. In pꝛima agit de comparatione ſjm pdicationem. In ſccun/
Aada 'm appꝛopꝛiatonem. bi. Ex pꝛedictis conſtat ꝙ ſicut eſſentia ita potẽtia ⁊c. In tercia annectit capituluʒ i
ve tranflatione vt ſic tractatu iſtum perducat ad conſũmationẽ. ⁊ hoc ibi. Pꝛetcrea ſciendũ eſt ꝙꝙ in aſſigna⸗ Vtld
tieone. Einn pars habet quatuoꝛ partes. In puima ponit eroquosſican dicentiũ perſonas nõ eſſe na iiſon ut
turam. hoc cum ſumma cõfirmatione.ſ. autoꝛitate Hyla. In ſecũda ipᷣius autoꝛitatis ſanũ intellectum ex Ctänze

verbis Myla. ſequcntibns elicit. per que ctiam erroꝛem illoꝝ clidit. ibi. Moc quidẽ dicũt nõ intelligentes ⁊c.
n tercia quãdã queſtionẽ incidentem diſſoluit. quare nõ dicũtur tres erſone vnius dei. ſicut dicũtur tres
perſone vnius eſſe entie. ibi. Mic conſiderandũ eſt cum deus ſit diuina e entia ⁊c. ¶ Similiter ſecũda pars in
qua magiſter agit de appꝛopꝛiatione habet tres partes. In pꝛima dicit ⁊ oſtendit ꝙ; cõmunia appꝛopꝛiatur.
In ſecũda rõnem reddit appꝛopꝛiatõnis ibi. Id & ſacri eloquij ⁊c· In tercia. quia boc nom Ehomonſioh. di
cit comparationem eſſentie ſiue nature ad ꝑſonas.vſum eius determinat eſſe catholicũ.⁊ vcritati fidei eẽ cõ
ſonũ. ibi. Hic non eſt pᷣtermittendũ qᷓ Aug. ⁊c Item tercia pars in quʒ agit magiſter de nominũ tranſlatõ
ne poſſet diuidi contra totũ tractatu pᷣcedentem de diuinis nominibus.ſed quia magiſter parũ aut nibil de⸗
terminat de his nominibus.ideo potius incidenter cum epilogatione ẽ poſita. Uñ hec pticula duas habet ꝑ P
tes. In pꝛima quandã generalẽ de nominibus tranſlatiuis tradit inſtructionem. In ſecunda vᷣo ponit pᷣdi/ ey.
ctoꝝ epilogationem.ii qua tractatũ de ſacramcto trinitatis ⁊ vnitatis finit. oſtendens ſe in hoc tractatu po
tius vfeciſſe qᷓ ſi uffeciſſe goter materie altitudinem. hoc facit ibi. de ſacramẽto vnitatis atq;ʒ trinittatis.⁊c.
Ponit erroꝛẽ quoꝛũd dicentiũ ꝑſonas nõ eſſe diuinam naturam.qð au⸗
tontate Hyla rij confirmare nitütur./1 “ S
Redictis adijciendũ ẽ ꝙ quidã ꝑuerſi ſenſus homines in tantam ꝓ xxxuy.

ſilierut inſaniã vt dicerẽt nõ idẽ eſſe naturam dei ⁊ pſonam ſiue ypo Agit de compa
ratione ᷣm pᷣ/

Nſtaſim. dicentes eandẽ eſſentiã nõ poſſe eſſe pr̃em ⁊ filium ſine perſo qiczti
dicationem.

mwarũ cõfuſione.Si em̃ inquiũt ea eſſentia qᷓ pater E.filiꝰ ẽ.idẽ ſibi pr̃ ẽ ⁊ filiꝰ
Sihans rẽ dicis eſſe prẽm.aliꝗ qre qua dicis eſſe filiũ. Si vo aliã nõ qſieris uætem ꝗᷓ pꝛo
ß eandẽ dixeris.idẽ genuit ⁊ genitus c. Pꝛopter hec hmõi inter naturaʒ ? ceis ſccre lde
pſonã diuidũt.ita vt nõ recipiãt vnd deitaus naturã ⁊ ſim plicẽ eẽ tres ꝑſo⸗ tur ponit de li.
nas. Jd q; teſtimonio hyla. defendere nitũt.4 in. vij. li. de trini.qᷓrẽs.vtrũ Mylarij.
apls ĩpm̃ dei noians ⁊ ſpin xpᷣi. idẽ ſignificauerit vtroq; verbo. inquit ita.
Gẽtiũ pᷣdicatoꝛ.volẽs nature vnitateʒ ĩ pr̃e ⁊ filio docẽ ait. Spũs deiĩ vob
F. Si qͥs aũt ſpm̃ xpi nõ hʒ.hicnõ ceiꝰ. Si aũt ſpũs eiꝰ q ſuſi citauit ieſuʒ 26.
ſpuales oẽs ſumus ſi in nobis ẽ dei ſpũs.v ⁊ hic ſpũs dei ẽ ⁊ ſpũs xpᷣi.Et cũ

xpᷣi ſpũs ĩ nob ẽ. ei⸗ ſpuũs ĩ noð ẽ qꝗ ſuſcitauit xpᷣm.Et cũ eiꝰ qͥ ſuſcitauit xim S H
in nob ẽ ſpũs.⁊ ſpũs ĩ nob ẽ xpi. Nec iñ non dei ẽ ſpũs qᷣ in nobis ẽ.Diſcer/⸗ Qucſtõ Hyla. z
ne o heretice ſpuũm xpᷣi a ſpũ dei.⁊ excitati a moꝛtuis ſpm̃ xpi:a ſpiritu dei vtmin ſp der

R
nee ! 4
d 9 7
ngicfn
ofi
ee eA.. 1
A „ DW
naf

hihin

niwinicn
iminn
cNE

nature ſigniki/
cata ſit idem.

ſenſum trabat

Ilſa. lxj

—

Dꝛ non? n ain pfati heretici dogmatiſauerũt nõ ideʒ eſſe perſonam ⁊
raq res natu Naturã dei. aſſeretes naturã dei nõ eẽ tres pſonas. In
re. Oñdic que telligẽtes in his pᷣmiſſis vᷣbis hHyla.ꝑ rem nature pſo⸗

nam.⁊ noĩe nature diuinã naturã.⁊ iõ dicũt hyla. in
terrogaſſe hereticũ.vtrũ ꝑ ſpũm dei putaret ſignifica
tam eẽ naturã/an rẽ nature.vt ſic oñderet diſtinguen
ũ eẽ inter naturã ⁊ rem nature.i.perſonn.
Erroꝛẽ pᷣdictũ elidit ex ſano autoꝛitatis hyla.intel
.lectu quẽ elicit ex ſeqntibus verbis eiuſdẽ. b
((¶lioc qͥdẽ dicũt nõ intelligentes pia diligentia ſcriptu
re circũſtantiã.q̃ cõſiderata percipi põt quõ pꝛemiſſa

— „

b dixerit hyla. Subſeq̃nter em̃ in eadeʒ ſerie oñdit᷑ in

ex illis verbis.

1.
1

xj ſpü dei aliqñ ſignificari prẽm.vt cũ ðꝛ. Spũs dñi ſuꝑ
Aath.xijj.· me. Aliqñ ſignificari filiũ.vt cuʒ ðꝛ. In ſpũ dei eijcio
V demonia.nature ſue poteſtate ſe demones eijcere de⸗
Joelis.ij. t monſtrans.Aliquando ſpũmſanctũ vtibi. Effundaʒ
Act. ij. de ſpũ meo ſuper omnẽ carnẽ. Qð dicit cõſummatuʒ
Acxk.ij. fuiſſe.cũ apli ſpũſancto miſſo oĩbꝰ linguis locuti ſunt
Deinde quare hanc diſtinctionẽ fecerit.⁊ ꝙ in ſuꝑioꝛi
bus ꝑ verba apli idẽ ſpũſſanctus ſignificatus ſit.⁊ ꝙ
Verba Hyla. ipe ſit res vniꝰ nature patris ⁊ filij.aꝑte oñdit indens
ponit quibꝰ p/ ita.lec idcirco ſunt demonſtrata.vt quacũq; ꝑte he⸗
miſſoꝝ intelli - retica falſitas ſe contuliſſet.finibꝰ veritatis ↄcluderet᷑
gentia aperit· abitat em̃ in nobis xpᷣs.qͥ hitante hĩtat deꝰ.⁊ cũ ha-⸗

bitat in nobis ſpũs xpᷣi.nõ aliud habitat q̃ʒ ſpũs dei.
QQ ſi ꝑ ſpũmſctm̃ xpᷣs in nobis intelligitur eẽ.hunc tfñ
ita ſpm̃ dei vt ſpm̃ xpᷣi eẽ noſcendũ ẽ.Et cũ ꝑ naturaʒ
dei natura ipᷣa habitat in nobis.indifferens natura fi⸗
lij credit᷑ eſſe a patre cũ ſ.ſ.qui ẽ ſpũs xpᷣi.⁊ ſpũs dei.
res nature demonſtret᷑ vniꝰ.Quero nũc ergo quõ nõ
ex natura vnũ ſint: A patre pꝛocedit ſpũs veritatis.
a filio mittitur.et a filio accipit.ſed omnia q̃ habet pa
ter filij ſunt. Idcirco q̃ ab eo accepit.dei ſpũs ẽ.et idẽ
ſpũs xpᷣi ẽ. Res nature filij ẽ.ſᷣ et eadem res et nature
patris eſt.et dei excitantis xpᷣm a moꝛtuis ſpũs eſt.et
idem ſpũs xpᷣi eſt a moꝛtuis excitati in aliquo differt
xpᷣi et dei natura.ne eadem ſit ſi pꝛeſtari poteſt vt ſpi⸗
ritus qui dei ẽ.nõ ſit etiam xpᷣi.Eſt ergo in nobis ſpiri
tus dei.et ẽ ĩ nobis ſpũs xpᷣi.et cũ ſpũs xpᷣi ineſt. ineſt
ſpũs dei.Ita cum quod dei eſt. et xpᷣi eſt.et qð xpᷣi eſt
dei eſt.non poteſt quid alind diuerſum xps eſſe qʒ deꝰ
eſt. Deus igit᷑ xpᷣs ẽ vnus cũ deo ſpũs.ſᷣm illud. Ego
et p̃ vnũ ſumus.In quo docet veritas vnitatẽ eẽ na
ture.nõ ſolitudinẽ vnionis. Ecce ſi hec verba diligen
ter attendas.inuenis ſpũmſanctũ rem nature dici pa⸗
tris et filij.et eũdem dici eẽ naturã dei.vbi ðꝛ per natu
ram dei natura ipᷣa hitat ĩ nobis. ſi ꝑ ſ.ſ.xpᷣs ẽ in nob.

Jo. x.

bumanã naturã ſic intelligitur de ſpirituſancto. pꝛout eſt tercia in trinitate perſona. Similit intdligẽdũ de

natura vel res xpm a moꝛtuis excitantis.Cũ qͥ habitat in nobis ſpũs xp̃i.ſpũs dei ſit.⁊ ſpi
ritus xpᷣi a moꝛtuis excitati ſpũs dei tm̃ ſit xpᷣm a moꝛtuis excitantis.Et ꝗqᷓ⸗
ro nũc in ſpũ dei.vtrũ naturã an rem nature ſignificatã exiſtimes: Hõ ẽ em
idẽ natura qð res nature.ſicut nõ idẽ ẽ hõ.⁊ qð hominis ẽ.nec ideʒ ẽ ignis.
⁊ qð ipᷣius ignis cẽ.⁊ ſᷣm hoc nõ ẽ idẽ deus ⁊ qð dei ẽ huius dicii occaſione
a Eluius dicti oc /

caſione. pᷣfati hereti

ci ⁊cc. V ꝙ ing ma⸗

le reputet hereticos
illos qui dicebãt na/
turã nõ dici de perſo
nis. qꝛ videt̃ Dam̃.
dicere idem qð illi di
cebãt. cũ dicit.ð ypo
ſtaſi nõ eſt deitatẽ di⸗
cere.g̊ cum deitas di
cat natutã.patct ⁊c̃.
Re dom ꝙ verbum
Dañm̃.ſimpliciter in/
tellectũ.generat ſini
ſtrũ intellectũ. ⁊ qͥ ſic
intelligeret ſicut ſo/
nat hereticus eſſet.ᷣ
ipᷣe Damaſcenus in
telligit cũ pᷣciſione.ſ.
q; deitas nõ dicit᷑ de
vnica ypoſtaſi tantũ

imo oib?. ba n⸗
gnifi/

ſpũ dei aliqñ ſi
cari pꝛem. ſicut illud
Eſa.lxj.Spũs domi
ni ſuꝑ me.⁊c̃. Nide
tur male dicerc.quia
Hiero.dicit ibi in gl.
p de illo ſpũ intelligi

tur de quo dẽ Eſa. xj.

NRequicſcet ſuꝑ euʒ.
⁊ cõſtat ꝙ ibi accipit

p ꝑſona ſ.ſ. /Ytenn

boc videt᷑ alia auto/
ritate.qꝛ alius cuãge

liſta Luc. xj. dicit. Si
in digito dei cjcio de
monia.gl.exponit di

gito p ſ...qͥ ẽ terciai
trinitate ꝑſona Reꝰ

ꝙ iſte rõncs nõ Zclu

dũt orietates.qꝛvna
ſcpᷣtura plibꝰ modis
pᷣt exponi. Mã in illa

auẽte ĩ qᷓ̃ dꝛ Eſa.lxj.

Spũſ dni ſuꝑ me ⁊c.

qm filius põt itelligi

milſus m dinaz na
turꝗ.⁊ ſic itelligi᷑ p/

a pꝛe ſolũ.idco ſpiri⸗

pꝛie loqᷓndo miſſus

tus domi ſtat ibi p

Fatre G auteʒz intel
i

igat̃ de miſſione yſin

auẽte ſcqnti q pt intalligi vtroq; mo.b tñ ſpus accipit᷑ alit ⁊ alit. c ¶ In alia viſtert xpi ⁊ det natura ne ca

*.
.
,

von inquꝗ ali

dem ſit ſi pꝛeſtari po
teſt. vt ſpuũs qui dei ẽ

non ſit etiã xpᷣi. vꝛ ſic
male dicere.qꝛ argu-

mentũ hoc nõ valet.

Filius eſt filiꝰ pꝛis ⁊
nõ ſ.ſ.& differt natu/

ra pꝛis ⁊ ſ.ſ.& cũ ſpi

ritus dicat pſonã. ar

gumẽtũ illud nonva

let qð facit Nyla.Reꝰ

põt dici. ꝙ Hyla.loqͥ

tur de ſpu pᷣm ꝙ no⸗
minat naturã.ſic au
tem nõ habct inſtan
tiã ſuũ verbũ. Nihi⸗

lominus tñ ſi intelli⸗
gatur de ſpũ ꝓut di⸗

cit᷑ pſonaliteꝛ.adbuc
veritatẽ habet. nam

cũ verbum nõ poſſit
eſſe ſine ſpũ.tunc ha
herẽt pꝛ ⁊ ſuũ verbũ
duos ſpũs.⁊ ita non
eſſent vnius nature.

Pꝛeterea ſi ſpũs pa/

tris non eſſet filij.nõ
oꝛirctur a xpᷣo.⁊ ſi ñ
Taraeaet or non
diſtin gueret᷑ oꝛigina
liter. S ſfentalit ſe
ſpũs dei ⁊ deus ſunt
vnuz eſſentialiter. S

opoꝛteret ꝙ ſpůs et

deus eſſentialit᷑ dif⸗
ferrẽt ſiue diſtingue⸗
rentur. 4

dMõ idẽ ẽ natura.

qð res nature.hanc

ſniam itelligit Hyla.
ſoluʒ i crcaturis.Cõ/

tra.vẽ illa ſolutio nõ

eſſe cõueniens.quia
Hyla.loquit᷑ de ſpiri
tu dei ꝓut ſignificat
naturã ⁊ reʒ nature.
p ſi nulla eſt differẽ⸗
tia.nullã dberet vim
facere.vt vẽ. ſi fa⸗
cit vim in ſpũ pꝛout
ſignificat naturam ⁊
rem nature. g vẽ di⸗
ſtinctõ inter hmõi fa
cieda.ſRe dom ꝙ cuʒz
dꝛ ab LHyla.aliud eſt

natura. aliud res na

ture. aut intelligit de
alietate a pte rei. ſic

illi heretici intcllige⸗

Ni⸗ .

—
— —

IZtaqʒ in trinitate nõ ita diſtinguendum eſt int na/

turam et rem nature.ſicut in rebus creatis.quia vt ait
Hyla. comꝑatio terꝛenoꝝ ad deũ nulla eſt.⁊ ſi q̃ ↄꝑa⸗

tionũ exempla interdũ afferunt᷑.nemo ea exiſtimet ab
ſolute in ſe rõnis ꝑfectõeʒ ↄtinere.Non em̃ hũano ſen
ſu de deo loquendum eſt. .
¶ Ad naturam & reꝝ creataꝝ reſpiciens.inqᷣt. Non
ideʒ eſt natura qð res nature.ſbᷣjciens exẽpla de ipſis
crea turſ. Inde oñdens erꝛoꝛis eẽ.ſbᷣ mẽſura creatura⸗
rũ metiri creatoꝛẽ. Addit ⁊ ᷣm h̊ non idem ẽ deꝰ ⁊ qð

dei eſt. ac ſi diceret. Si ad inſtar creaturaꝝ de creatoꝛe

ſentis.cogerfateri qꝛ nõ idẽ ẽ deꝰ⁊ qð dei ẽ.qð dicere
impiũ eſt.cũ ſpũs dei deꝰſit.⁊ dei filiꝰſit deꝰ. .

mon & fm coꝛpales modos. vt i eadẽ ſpdit ſerie. ac
cipiẽda ſunt hec q̃ de deo dicunt᷑.vbi euacuãs opinio⸗

nem eoꝝ qᷣ ua putãt aliud deũ eẽ.⁊ aliud qð dei ẽ.alið

qᷓ; naturã dei.⁊ rem nature.vt ẽ in creaturis.aꝑte do⸗
cet nõ aliud eẽ deum ⁊ q̃ ſua ſunt.ita vt inſint illi ſic di

cens.hõ aut aliqͥd ei ſiłe cuʒ alicubi erit. alibi nõ erit.
qꝛ id qð eſt.illic ↄtinet᷑ vbi fuerit in foꝛma.vt nõ vbiq;
ſit qͥ inſiſtens alicubi ſit.Deꝰaũt immẽſe vᷣtutis viuẽs
ptãs.q nuſqᷓ; nõ aſſit.nec deſit vſqᷓ;.que ſe omnẽ ꝑ ſua
edocet.⁊ ſua nõ aliud qᷓ; ſe eſſe ſignificat.vt vbi ſua in
ſint.ipᷣe eſſe ꝑ ſua intelligat᷑.MNõ aũt coꝛꝑali mõ cũ aliö⸗
bi ſit.nõ etiã vbiq; eẽ credat᷑.cũ ꝑ ſua ĩ oĩbꝰeẽ nõ deſi⸗
nat. Mõ aãt aliud ſt᷑ qᷓ; qð ẽ ipᷣe q̃ ſua ſt. Et h ꝓpt natu⸗

re intelligẽtiã dicta ſũt.his vbis aꝑte ſignificat᷑ſi tũ

intelligis hetice) qꝛ diuia nã nõ aliud eſt ab his q̃ͥ ſua
ſũt.it a vt inſint.⁊ ꝑ illa in oĩbꝰ ſuis ẽ q̃ nõ ĩſunt. Sua
em̃ ſũt etiã q̃ nõ inſũt.i.oẽs creature.⁊ ſua ſt᷑ q̃ inſunt.
vt tres ꝑſone q̃ ſunt eiuſdẽ nãe.⁊ eadẽ nã ſiẽ ſupꝛa au
guſ.teſtimonio firmauimꝰ.dicẽtis tres ꝑſonas eẽ eiuſ
dẽ eẽntie.vel eandẽ eẽntiã.ſᷣ nõ ex eadẽ eẽntia.ne ali⸗

ud intelligat᷑ eẽntia.aliud ꝑſona.Nõ tamẽ diffitemuꝛ

aliquam diſtinctõnẽ habendã foꝛe ᷣm intelligentie ra
nonẽ cũ dicit᷑ ypoſtaſis.et cũ dr eẽntia.qꝛ ibi ſigniſica

tur qð eſt cõe tribus.hic vᷣo nõ. Eſt tñ ypoſtaſis eẽn⸗

tia.⁊ ecõuerſo. Fateamur vnũ atq; idẽ eẽ tres perſo
nas ſm eſſentiã.differẽtes aũt ꝓpꝛietatibꝰ. Vñ augꝰ.

ſuꝑ locũ pᷣtaxatũ ps.ait.Queris qͥd ſit prerñdet᷑ deꝰ.

Queris qᷣd ſit filiꝰ rñũdet᷑ deus.Queris qͥd ſit pr ⁊ fi⸗
lius: ridet᷑ deus.de ſingulis interrogatus deũ reſpõ⸗
de.De vtroq; interrogatus.nõ deos ſed deum reſpon
de.Mõ ſic eſt in hoibꝰ.Tata em̃ eſt ibi ſube vnitas.vt
eqlitatẽ admittat.pluralitatẽ non admittat.Si 8O tibi
dictũ fuerit cũ dicis filiũ eẽ qð pf̃ ẽ.ꝓfecto filiꝰpat eſt.

rũde ſm ſubam tibi dixi. eẽ filiũ qð pf eſt. non pm id

ſumq; pf ad ſe ðꝛ deꝰ.ad filiũ ðꝛ prf. Qð pfr̃ ad filiũ d
nõ eſt filius.qdð ðꝛ filiꝰad pꝛẽm nõ eſt pat. Qõð ð: pat
ad ſe.filius ad ſe.h̊ eſt pater ⁊ filius.i.deus.

qð ad aliud dr̃. Ad ſe em̃ ðꝛ deꝰ.ad pꝛẽm ðꝛ filiꝰ. Rur

Diſcutit pꝛedi
cta vᷣba et non
ita eẽ diſtinguẽ

dũ in trinitate
ſicut in cꝛeatun

d
ept res cre
atas dixit non
idẽ eẽ naturã ⁊
rem nature.

Oꝛ non aliud
Edeus ct q̃ ſua
ſunt ita vt inſit

Alia em̃ ſuntᷓ

inſunt. gliaqñ
inſunt.

O aliqua eſti
röne intelligen
tie diſtinctõ cũ
dẽ ypoſtaſis. et
cũ dẽ eſſentia..

bant. ſic habet venitatem ſolum in creaturis. Alio modo poteſt dicere alictatẽ ſiue differentiam m ratio⸗

nem. ⁊ ſic hab

ud m rem.

et veritatem in diuinis.⁊ ſic intelligit Hyla.⁊ dicit Auguſti. e ali
aliug m mroͤnem ſignifencl intelligeng. 11ſebabeng⸗

atrẽ alind eẽ deũ.

. „

Ance
rinbt
guntmn

unend⸗
ſarſ
ndicckey
dümg
fic cihn
den⸗
eſenti
erum

ercchy

efmnap

onetn

da
„ egg
1 neen „—
dln Incidentem q̃ſtionem diſſoluit quare.ſ.nõ di
nii⸗ äs ſ. nõ dicunt el Dtruz ita valeat
R tes nſone vnius dei ſcut dicuntur ires perſone vni- aane . Karne bie
a ellentie. c mmnigran eber vici
WiczNderanddtll eſt cũ deus ſit diuina eſſentia. ⁊ ita di tres onevnlaldel.
3, 6 vnus deus elſe tres pſone. ſicut vna eſſentia dici=᷑ qꝛ nibil ẽ in trinitate
. uan nes lone Vrii ita valeat ſane dici. vnꝰ de⸗ triũ pſo⸗ Feel ſerues r D
ein his ſeque — dis locutio⸗ ſui rõe nõ impoꝛtat
D eim eragit.· Ulbus ſcripture vſus nobis emuladus vr. vbi freque⸗ bicetene nec domi
ter repit ita dictũ. VUna ẽ eẽntia triu. ? tres ſunt parſo niũ. nõ vꝛ ſuinies
ne vniꝰ eẽntie.nuſqʒ autẽ occurrit legiſſe vnuʒ deum rõ. Si dicas. q; hoc
Quare nõ con triũ pſonaꝝ. vel tres perſone vniꝰ dei. Qðd ideo puto vcvnit a pte termi. ni
ſueuerat ſeptu⸗ ſanctos doctoꝛes vitaſſe. ne ita foꝛte acciꝑet᷑ ĩ diuinis ile. qꝛ terminus de
noe Amh ra dicere vnuz Pſonis.vt accipit᷑ cũ de is ſile ininis ſens inporta aſpe
d dich creaturis ſile qͥd ðꝛ. Dicit᷑ eimctũ dñij 5 rik
cfi deũ triũ pſona⸗ 2 Dicit᷑ em̃¶ctu dñij. ¶ Itẽ qnit
mnn HH deus abꝛahã yſaac ⁊ iacob ⁊ deꝰoĩs crcature.Qõð vti q̃re hoe nomẽ eẽntia
Bn ct eerſo. q; dr ppter pꝛinapiſ geationis. vel gre pꝛiuilegiſ. - 10 impoꝛtat ſupex⸗
N in eſfenciq tri g- creature ſubiectionẽ vel uitutẽ. Cuʒ ergo in trinitrate cellentiã in glõ ſicut
m. uin ſonarum. nihil ſit creatũ.vel ſeruiẽs.vel ſubiectũ.nõ admiſit fi⸗ gocnoine d⸗AE
dg des in trinitate talẽ locutõis modũ.Ita etiã ecõ ſo grens dr tres gſone
ni⸗ nso ðꝛ de dei eẽntia.ꝙ ipſa ſit eẽntia Abꝛahaʒ Blaac 2 athegare ru een·
ſu Jacob. vel alicuiꝰ creature.ne creatoꝛis vel creature ad boc Femti 8
1 ESesEeE ture oc ꝙ genitiuꝰ?
”M ANden cofundere vidcamr. Epſtrunt r ppꝛienc
i Oſtendit ꝙ cõmunia appꝛopꝛiãt᷑. Quia licet potẽ ceſſe ẽ aliqu bitudi/
ſ i Opirrhontes de deo m ſubam dicãtur ĩ ſcriptu⸗ ran wer fnel g
. ñ ſolẽt he na diſti tur ilcriptu⸗ rem el im modũ in
i M feri. cis mmind diſtiucte ad ꝑſonas interdũ re telligendi. Stũs aut
53 Expᷣdicti . ipoꝛtat bĩtudinẽ pᷣn⸗
i Agit de cõpara Ex pᷣdictis ↄſtat ꝙ ſicut eſſentia.ita potẽtia.ſapi cipiati ad pᷣ net vr
tonc ſ nitas ſapia. bo 5 Pdet
4 1 pm appꝛo as de deo dicũt᷑ m ſubam. Que aũt ᷣm ſubam de ecõuerſo. vt poſſidẽ/
. . pꝛiatione m. deo dicũt. tribus ꝑſonis ꝑiter ↄueniũt. Vna eſt ergo tis ad poſſeſſum. xel
M potẽtia.ſapĩa.bonitas.patris et filij et ſ.ſ.et hitres ea ſoemeadl ar wl.
4 den hoteirende ſopi.. eadẽ bonitas. Vñ apitur in ant =
initate ſumma eẽ ꝑfectio. Si em̃ ibi 2e %½⁷² n. butugine aute
1 E lu io. Si em̃ ibi deeſſet potẽt foꝛme no .
n Auu elinpe bonitas.nõ eẽt ſummũ bonu Bed gena niſi cũ termioabitra
fun, ibi ẽ ꝑfecta potẽtia.infinita ſapia.incõpᷣhenſibilis bo⸗ cto ꝙ ſisficet ꝑ mo
n n nitas. recte vꝛ et credit᷑ ſummũ bonũ. Cũq; vnü et ide ſome am foema ſe.
mntt penitꝰ ſit in deo potẽtia.ſapia.bonitas.iĩ ſacra tñ ſ. d et wo apee
1 iik ptura freq̃nter ſolẽt hec noĩa diſtinci cri / mẽtis ⁊ dedlaratois
tura freqnter ſolẽt hec noĩa diſtincte ad ꝑſonas refer iõ talis coſt .
ſ ri.vt patri potentia.filio ſapia.ſpũiſctõ bonitas er kalis eoſruct n5
buat. entia. filio ſapia. ſpũiſctõ bonitas attri⸗ attẽdit᷑ niſi cum gtõ
uat qs auare ſtat. n Eocdoſum inquirer. nois abſtracti alio .
. ⸗ n 320 appꝛopꝛiatõnis quare patri potẽtia. ter miato. VUñ pueni
filio ſapia.ſ.ſ.bonitas attribuat᷑.cũ ſit vna potẽtia ſa⸗ Dect 8e mulier egre⸗
pientia. bonitas. tu. e la⸗ gie foꝛme.ß nihil E di
us eentie ded añt ꝗ“ôꝗ sl b mulia Kenne i
g eentie aũt nõ? nomẽ abſtractũ iõ nõ ↄoſtruit cũ gt ĩ bitudine ſubiecti bi dz eres pſouc vni
icgrie Pidſova ver hou e
i.nulla bitudinũ impoꝛtat᷑ ꝓpꝛic.niſi bitudo pꝛincipij ſiue Enen creatura dei. ⁊ qm qñ dẽ tres pſone vniꝰ
A Dap poſfeſſoꝛis. bincẽ ꝙ cũ in illo ſenſu ſit falſa locu/ .

ntellectus no eſt ſanus vt videt᷑. ſi go ſi diceret᷑ tres pſone vnius dei. diceret᷑ vnus dens triũ perſonaꝝ.⁊ iſte
ibi eſt perfecta potentia ⁊c Znnut em̃ poſſet intelligi ſicut ſi dicit᷑ vnꝰ deus trium bominũ. fꝗ Sed uia
bonitate. Contra. videtur hoc m al⸗ mabiſter in iſtis tribus eonſiſtit ſummũ bonũ. ſcz potentia. Speneis .
tentiã ⁊ ſapiẽtiã. pi rõne ſummũ b e dicere.qꝛ ſummũ bonũ ſpecificat bonũ.ꝗ ſi bonitas diſtinguit otra o;
⁊ collectiuũ.ẽᷣ nõ tm̃ hoꝝ triũ.Re d.3 * nõ vĩ in his tribꝰeẽ. qꝛ; ſummũ bonũ ẽ agsregatiuñ oim bonor
em accipitur pꝛo bonitate moꝛis.ſic cõ ſiltieg, vdinzdl diſtinguit cõtra ſapiam ⁊ potentiã. alio mõ non. Si 6
munit᷑. ⁊ ſic coplectit᷑ om̃ia. Eſt eñ õſiſtit in volũtate ⁊ diſtinguit᷑ ↄtra alia duo.Si autẽ bonũ accipi Ec
nung ſta eſt ſcientia. aut aſfereum Tit⸗ b bonũ naturc.⁊ hoc ad potẽtiã.⁊ bonũ gratie.⁊ hoc aut ſcicintellectuz
a bonitas. ⁊ bec tria complectitur bonũ in ſua vniuerſalitate.⁊ ſummũ in

quoni 1
Momamm erge omne bonum a bocrequabilc cſt ideo ſummum bonum in bis tnbus conſiſtit.

—

TLi.

¶ Ið gecurit ſer · ¶ Id ergo ſacri eloquij pꝛudẽtia facere curauit. ne deii/
ptura ⁊c innuit ma menſitatẽ ſilitudine creature metiret᷑. Dixerat em̃ ſcri
giſter ꝙ ſenptura ap ptura ſacra. Quia deus pf̃ eſt.⁊ ꝙ deus filius ẽ.⁊ au⸗

ꝛopꝛiat p'i potẽtiaã.
he giden minꝰ? po/⸗
tens. Contra. vẽ hoc
Fbs debere dici ð fi⸗
io ꝙ minꝰ potẽs eſt

diuit hoc hõ qui hoĩem prẽm viderat.deuʒ prẽm non

viderat.⁊ cogitare cepit ita eẽ in creatoꝛe.vt viderat

eſſe ĩ creaturis.a qͥbꝰ hec noĩa trãſlata ſunt ad creato⸗

rẽ.in qbꝰ pater eſt pꝛioꝛ filio. filiꝰ ẽ poſterioꝛ pre.⁊ ex

cũ fuerit paſſꝰ ⁊ moꝛ antiqtate in pr̃e defectꝰ.ex poſteritate in filio ĩꝑfectio lah
tuus. magis debe ſenſus ſolet notari? Jõ occurrit ſcriptura dicẽs patrẽ cinti
paan e vom var potentẽ. ne videat᷑ poꝛ filio. ⁊ iõ minꝰ potẽs.⁊ filiũ ſa uc
pter paſſonẽ viſus pientẽ.ne videat᷑ poſterioꝛ pfe.⁊ ideo minus ſapiẽs. is
feciſſe ſtulticiam. ? Dictus ẽ ctiã ſ.ſ.deus.⁊ dictus ẽ hr̃e ſpũm deus.⁊ vi umtpen
habuiſſe impotẽtiã. debat᷑ hoc q̃ſi nomẽ inflationis ⁊ tumoꝛis. Vñn huma mn
ꝓt ꝙ iudcis Hica- na conſcientia ad deũ ꝓ rigoꝛe ⁊ crudelitate accedere
delg rg⸗ ain ſtul. mMetuit. Ideo ſcriptura tpauit ſermonẽ ſuũ.ſpũm bo/ gou
ticiã iõ ie apls egre nũ noians. ne crudelis putaret᷑ qͥ mitis erat.nõ ꝙ pa⸗/ zucſe
giꝰ doctoꝛ nõ tĩ ſapi ter ſolus ſit potens vel magis potẽs.⁊ filiꝰ ſolus ſapi gintcle
entiã appꝛopat xꝰo. ens vel magis ſapiens.⁊ ſ.ſ.ſolus bonꝰ vel magis bo Ultch
immo etiã virtutem nus. vna eſt ergo potentia.ſapiẽtia.bonitas trium.ſi⸗ gigin
vrt lic craucat a diui cut vna eentia. Ideoq; ſicut dici᷑ filiꝰ homouſios.i. mn
maluit et appꝛopare lubitatialis pfi ita ⁊ coomnipotes.. ne
vpᷣtutẽ q;ᷓ potentiã. · ¶ De hoc nomie homouſion qð dicit ↄpationem eẽn n
vtus dicit potẽtiã v tie ſiue nature ad ꝑſonas.vbi in auẽtem receptum ſit . ſl
tẽtia. iõ maluit ci ap Hno eſt pꝛetermittẽdũ qð aug.in li.ij.ↄtra maximi tlirn
pohꝛiare vtutẽ nec nü dicit de hoc nomine homouſion. q latini tractato⸗ Lia
ſis oſideratbib⸗ idé res frenter vtũtur. Pater inquit ⁊ filius vnius ſunt nt
moõ appꝛopꝛiare vni eiuſdẽq; ſube.hoc eſt illud homouſion.qð in concilio Nn
mõ alij.cũ eqlit᷑ czue Miceno aduerſus hereticos arrianos a catholicis pa⸗ früͤn
niat tribꝰ. vñ pf̃i at / tribus veritatis autoꝛitate firmatum ẽ. Qð poſtea in nnrdd
tribuimꝰ potẽtiã.ne concilio arimenenſi ꝓpter nouitatẽ verbi minꝰ q̃́; po⸗ end
Fulſtete mokante⸗ tuit intellectã.quaʒ tamẽ fides ãtiqᷓ pepererat multis ninln
ne videat ipores ſ.· paucoꝝ fraude deceptis. heretica impietas ſub hereti ſin
ue debilitat? ꝓpt al · co imꝑatoꝛe Conſtantino labefactare tentauit. Sed rn
ſũptã bũanitatẽ.ni · poſt nõ longum tempus libertate fidei catholice pua⸗ AVlſiitll
hilominꝰ tñ faciẽda lente.poſtq̃ʒ vis vᷣbi ſicut debuit intellecta eſt. homo/ inm
vs uknorizd. ulſion illud catholice fidei ſanitate longe lateq; defen⸗ llluen
autem cut dictu et. ſum eſt ⁊ diffuſum. Quid em̃ ẽ homouſion niſi vnius ſchi
vndi. eiuſdemq; ſubſtãtie. Quid eſt inquã homouſion niſi Uunla
ego ⁊ pater vnuʒ ſumus. Non ergo inter pꝛephanas *
¶ Zradit generalem doctrinã de noĩbus q trãſiatiue ⁊ per ſimilitudinẽ de Uickinr
Leo dicärtͤðͤr.. M nmg
(¶ MPꝛeterea ſciendũ ẽ ꝙ in aſſignatione diſtinciõnis nominũ inter alia queſu.·· nagtt,
pꝛa diligenter executi ſumus. q̃dam diximus traſlatiue ⁊ per ſimilitudinezsz lirfd
de deo dici. vt ſpeculũ.ſplendoꝛ.character.figura.⁊ hmõi.de qͥbꝰ pio lecto⸗ ruin⸗
ri bꝛeuiter trado qð ſentio.vt.ſ.rõne ſimilitudinis conſiderata.ex cauſis diA/Q / ſnitn
cendi.dictoꝝ inteiligentiam aſſumat.ſᷣ catholicam.,. S han
Ponit pꝛedictoꝝ epilogationem in qua tractatũ de ſacramẽto trinitaits ulltii
2 vnitatis finit.oſtendens ſe potius defeciſſe q́; ſuffeciſe.. .. ndt
Ge ſacramẽto vnitatis atq; trinitatis ſumme ⁊ ineffabilis multa iã diximꝰ. R
nihil tamen eius ineffabilitate dignum tradidiſſe pꝛofitemur.ſed potius ex giaſn
nobis miriſicam eius ſcientiam nec potuiſſe nos ad illam ꝑuenirr.
wi

——

XXXIIII

——.
— —

. intelligentiã pꝛeſentis diſtinctionis qua
Mꝛ imo q̃nt᷑ vtꝝ ĩ dinis ſit ponere additõnẽ
Secundo vtrum in diuinis ſit poncre pꝛedicatõnẽ.
Tercio vtrum ſit ponere appꝛopꝛiationen.

le. quia foꝛmale non eſt niſi reſpectu matcrialis. cũ
in deo non ſit aliquid materiale.nõ poter:t addi ali-
quid foꝛmale.ergo nullo moo⸗ ſſrem ſi aliqd ad/
dit ſupꝛa diuinaʒ naturam.aut eſt melius diuina na
tura. aut equale. aut minus. Mõ meliꝰ conſtat. Etiã

Auarto vtrum ſit ponere tranſlationem. noſ peius.quia tũc eſſcæ creatura. Hon equale quia
Aueſtio.ſ. a nihil põt cqjri diuine nature. oino nihil. ¶ Wdom 8

¶era ſit ponere in diuinis additionem. Atruʒ.ſ.res
naturc.addat ſupꝛa naturã. ⁊ ꝙ ſic. videtur boc mo/⸗
do. Hyla. de trini. Aliud ẽ natura:.aliud res nature.
ſed intellectus nature clauditur in re nature. ergo ſi
eſt aliud. neceſſe eſt ꝙ in ratõne alicuiꝰadditi. ¶ tẽ
7 SBoetius de duabus naturis ⁊ vna perſona xpᷣi.na⸗
tura ⁊ perſona diſtinguenda ſunt.⁊ ꝓpꝛijs nominibꝰ

ꝗ cum queritur.vtrũ perſona ſiue res nature addat
aliquid ſupꝛa naturaʒ. reſpondendũ eſt ꝙ eſt loqͥ de
additione dupliciter. aut q;tum ad rem. aut qᷓ;tũ ad
intellectum. Si qtum ad intellectum. cuz intellectꝰ
huiꝰnois ꝑſona.ſiue ypoſtaſis.ſiue rei nature.inclu/
dat intellectum naturc. adhuc tũñ dat intelligere ali⸗
quid qð neceſfario eſt compoſitio circa intellectũ et
ſepanda.ſed quoꝝ diffinitões ſui diuerſe. ipſa ſunt acdditio. Et boc patet.perſona em̃ dicitur ſuppoſitũ
diuerſa.ergo cuʒ natura cadat in diffinitione pſone. rationalis nature diſtinctum pꝛopꝛietate.ccce intel⸗
neceſſe eſt diuerſitas veniat a ratione additi.S τ. lectus perſone ex pluribus intellectibus cõponitur.
SDi dicas ꝙ diffinitiones nature ⁊ perſone non ſunt ¶⁊ cadit ibi intellectus nature. ergo conſtans ẽ qp ;tũ
diuerſe re iᷣ pᷣm rationem intelligendi.tũc concludit᷑ ad intellectuʒ addit perſona ſupꝛa naturã. Iſte aũt
c intellectus ille caſſus eſt ⁊ vanus.cum in re ſibi ni inteliectus falſus non eſt. quia nec naturam per illã
bil reſpõgeat. ¶ Nem hoc videt᷑ rõne.qꝛ quãto ali- additionem diſtinguit.nec componit perſonaʒ. HMõ
quid in pluribus inuenitur. tanto ſimplicius eſt. ſed diſtinguit naturam. quoniã ⁊ ſi addat ſupꝛa intelle/
eſſentia vel natura eſt in pluribus.perſona vo ĩ vno ctum nature pꝛopꝛietatem. non tamẽ addit in recto
ſolo.ergo natura ſimplicioꝛ. ſed non eſt aliquod mi⸗/ vt intelligas perſonaʒ eẽ naturã ꝓpꝛietate diſtinctã.
nus ſimplex qᷓ; aliud.niſi pe aliquã additionẽ.g ⁊c. ſed in obliquo eſt intelligendũ perſonam eſſe ſuppo-
tem quãto aliquid eſt maioꝛis abſtractionis tã ſitum rationalis nature diſtinctuʒ. ſiue q eſt ypoſta⸗
to ſimplicius cſt.ſed natura maioꝛis abſtractionis ſis diſtincta. ⁊ iõ non ponit diſtin ctionem circa natu
q́; perſona.quoniam abſtractis pꝛopꝛietatibus ẽ in· ram.nnec intelligit eaz diſtingui. Rurſus perſonã nõ
telligere naturã ſed non perſonam. ergo perſona ad componit. nec aliquid ei quod non ſit in ipſa impo-/-
dit aliquid ſupꝛa naturam. c. ¶Item hocẽ pꝛin/ nit.⁊ hoc patet.quia intellectus ſanus ⁊ fidelis intel
i er ſe notum. de nullo eodeni ⁊ ᷣm idem vera ligit ⁊ credit perſonam eſſe ſimpliciſſimaz. intelligit
eam nihilominus eſſe perfectiſfimam. vnde ſicuit

affirmnatio ⁊ negatio.ſed aliquid vere affirmatur
&N per ſona vt diſtingui.qd negatur de natura.ᷣ̈ non circa eſſ entiam pꝛopter hoc q; perfectiſſima eſt intei
Fm idem.j in perſona aliquid eſt quod nõ eſt in na ligit omnes conditiones nobilitatis ⁊ vere .quia ibi
tura vel ecõuerſo.⁊ ſi boc.g vnũ addit ſupꝛa alterũ. ſunt.⁊ tamen illas ↄditiones q́;uis intelligat vr mul
Item hoc ẽ pꝛincipiũ per ſe notum.quecũq; ſunt tas.ſcʒ potentiam.ſapientiam. bonitatem. cum cco
cadem vni ⁊ eidem ſᷣm oimodam indifferentiã.eclã dat ⁊ ſciat omnia hec in deo vnũ eſſe. intellectus nec
inter ſe ſunt eadem. cuzʒ ergo natura ſit eadez ⁊ vna. eſt falſus nec vanus.quia non ponit in deo quod nõ
ſi perſone omnino idem ſunt cum natura ⁊ nihil ad ſit nec componit deum. Per hunc modum ſeba/
dunt.ᷓ perſone adinuicem ſunt eedem. ⁊ ſic rediter bet circa intellectum perſone. Unde ipᷣam dicit ſin
roꝛ ſabellij ꝙ vna perſona pᷣm rem ſit alia. ergo ⁊c. plicem. quia qᷓuis in ipſa dicat naturam eſſe ct vere
naturam. ⁊ ſuppoſitum quod eſt vere ſuppoſitum. ?
pꝛopꝛietatẽ que vere eſt pꝛopꝛietas.tamen dicit hec
omnia eſſe vnum.⁊ vnum eſſe alteruʒ.re ergo exiſtẽ
te ſimpliciſſima vere eſt additio 2 compoſitio circa ĩ
tellectum ſine veritate ⁊ falſitate. Si autem loqua/
mur a partc rei.ſic dm q; cum additio er parte rei
ponat compoſitionem. ⁊ diuina perſona ſimpliciſfi/

¶ ¶ CEontra. Auguſt. vij. de trini. MHon eſt aliud deo eẽ
⁊gliud penionaʒ eſſe. ergo perſona nihil addit ſupꝛa
euyrſe.ergo nec ſupꝛa arnam g. em in ſunume ſim
plici nulla poteſt eſſe additio.ſed diuina perſona ſi
ue res nature eſt ſumme ſimplex. eean hn⸗ .
qʒ duo ſic ſe habent ꝙ quicquid eſt in vno eſt alterũ
per eſſentiam. vnũ nihil addit ſuper reliquũ.ſ̊ quic-

quid eſt ĩperſona ẽ deitas. ⁊c. Maioꝛ manikfeſta ẽ.
Minoꝛ ptʒ ſic. In perſona nõ ẽ niſi ſubſtantia 2 pfp

pꝛietas. ? ſubſttia illa eſt deitas. quia eſt deus. ⁊ deꝰ

nõ alio qᷓ ſeipᷣo.quia tũc eſſ. et per participationem.g
ſeißo eſt deus. ⁊ deitate eſt deus. ſubſtantia que eſt
de intellectu perſone. eſt ipa natura per eſſentiam.et
ſimiliter pꝛietas eſt eſſentia vt ſi upꝛa pꝛobatum eſt.
reſtat ergo pꝛimum ꝙ nibil addit.¶ ¶ Item ſi addit.
aut addit aliud. aut idem. Addere idem ſibi non eſt
intelligibile. Di aliud.aut ergo aliudſ ubſtantialiter
aut accidentaliter. Mõ accidentaliter. quia nõ eſt ac
cidens in dviuinis. Mec ſubſtantialiter. quia tũc cẽnt
diuerſe ibi ſi ubſtantie. ergo natura pm eſſentiam dif⸗
ferret a perſona. ⁊ hoc ẽ nanifeſte falſum. Item ſi
addit aliqd. ant illud eſt matcriale aut foꝛmalc. Mõö

matenialc quia deus eſt. purus actus. Mon foꝛma⸗

ma ſit. ꝙ impoſſibile eſt omnino q; ibi ſit aliqua ad/
ditio. ⁊ ita m rem nihil addit res nature ſupꝛa na/⸗
turam. Sed tamen videtur illud non intelligibile q&
erſona ſit diſtincta ſn rem ⁊ eſſentia non. ⁊ cũ nul
a eſt additio.⁊ nulla differentia ſᷣm rem inter perſo
nam a naturam. ⁊ ad hoc qualitercũq; intelligendũ
cum hoc ſit ſupꝛa vires humani intellectus. notan/
dum ſicut vult Richar. ꝙ ẽ diſtinctõ qualitateʒ. ⁊?

diſtinctio ꝑ oꝛig nẽ. Diſtinctio ꝑ qua itatẽ ẽ in erea
turis.nec põt cile ſine additõne.qꝛ hec diſtinctio hba
bet oꝛtũ ex additione materie ad foꝛmã. Diſtinctio
aũñt per q̃litatẽ dẽ qua vnus diſtiuguit ab alio per ꝓ
pꝛictates abſolutas.vt patet cũ vnꝰ ẽ albꝰ ⁊ alter ni/
ge.. Diſtinctio ꝑ oꝛiginẽ ẽ cũ vnꝰ ꝓducit ⁊ alter pꝛo
ducit᷑.Et quẽadmodũ diſtinctio ꝑ qualitatẽ vera di/
ſtinctio eſt 2 Sm rem. ita diſtincuio per veram oꝛigi

92

10

11

Ai.
nem ra eſt diſtinctõ. ſicut em̃ vn? nõ põt ſimul eſſe
albus 2 niger. ita nõ põt vnꝰ ⁊ idẽ ꝓducere ſeipſuz.
QAuomiã ergo iĩ diuinis intelligit eẽ era oꝛigo. ideo
intelligitur ibi eſſe wera diſtinctio. Rurſus. cuz intel
ligo patrem pꝛoducere.intelligo ipſum ſeipſo pꝛodu

cere.ſicut cum intelligo diuinam ſi ubſtantiaz agere.
intelligo ip̃am ſeipᷣa agere.pariratone ? fulium ſcipo
pꝛoduci. crgo pꝛoductio nihil adadit.ſimiliter nõ po/
nit aliquã copoſitionem circa filiũ. ergo cũ ibi ẽ Era
oꝛigo. ibi fit vera diſtinctio. ⁊ oꝛigo intelligitur ibi ee
ſine additione. ⁊ diſtinctio ſine additione intelligit
ibi eſſe. Muis autẽ ꝑſona ſiue res nature nõ ſe ba/
beat ad naturam per additionem. tamen nihilomi⸗

nus differt m rõnem. alioqͥn non eſſet intelligibile

rentia aũt pm rationem eſt. quia eſſentia nõ oꝛitur
ab eſſentia. nec ſe babet ad alia eſſ- entiam. ſed perſo⸗
na benc oꝛitur a perſona.⁊ ſe habet ad illaz. Si tu qᷓ
ras rõnem huius. Rquia vnitas ⁊ nobilitas diuini
eſre non admittit circa eſſentiam plurificationem ſi i

7

cut circa perſonam. ⁊ buius ratio tacta ẽ ſupꝛa diſti.

ix. Quoniã ergo modus ſe habẽdi ad aliũꝛ oꝛiendi

12

ab alio non ponit cõpoſitionem in perſona m rem.

diſtinctõnem realem ab alia perſona.ideo modus

ille cõparatus ad eſſentiã vel perſon cuius eſt mo/
dus.tm̃ eſt. compatus vo ad illum ad quem eſt. cum
faciat diſtinctionẽ ᷣm rem. xre res eſt. ⁊ ita vno mõ
facit differre re.alio modo rõne.Hincẽ ꝙ qᷓuis vna
perſona non ſit alia.tamẽ res nature eſt natura. Pa
tet ergo ꝙ iſta ſunt cõpoſſibilia q; pſona ſimplex ſit
⁊ nihil addat ſupꝛa naturaʒ.nec differant niſi rõne.
4 tamẽ bec eſt cmunicabilis.ſ.natura. illa incomu-
nicabilis.ſ.pſona. hec diſtincta. illa idiſtincta. CUK.
cedende ergo ſunt rõnes pꝛobantes ꝙ perſona ſiue
res nature nihil omnino addat m rẽ ſupꝛa naturã.

Ad illud qð obijcitur. ꝙ aliud ẽ res nature.aliud

natura. ⁊ ſimilit᷑ ꝙ aliam habent rationem perſona
⁊ natura.poteſt dici.ꝓꝓ Boetius ⁊ Hyla.loquũtur i
creaturis. Si aũt intelligamus in deo. tũc dicemꝰ q;
eſt diuerſitas rõnis que fundatur non ſuper abſolu⸗

tum ſ ſuper reſpectiuũ.qui nullam inducit cõpoſitõ

nem. nam cſſentia nõ refertur. pſona aũt refertur et

13

15

oꝛitur.nec tamẽ eſt cõpoſita.qꝛ ipᷣa eſt ſuus reſpectꝰ.

¶ Ad illud qdð obijci᷑ ꝙ ſimplicius qd ĩ pluribus
repitur.dᷣm.qꝙ repiri in pluribus hoc eſt dupliciter
Aut ita ꝙ vnũ illoꝝ alicubi poteſt eſſe vbi nõ eſt al/

ten. vt homo eſt in pluribus hominibus. 2 ſic habet
poſitio writatẽ. Aut ita in pluribus ꝙ vnn non eſt

ſine alio.⁊ ſicẽ in perſonis.nam vna non ſine alia.
⁊ ſic non babet veritatez. Nam ſicut natura ẽ ſemꝑ

⁊ vbiq;ita ⁊ perſona.⁊ ſic patet ꝙ nihil addit niſi a
14 quo artetur. ¶ Ad illud qꝗ maioꝛ
ſtractionis c. dm. ꝙ illud habet veritatẽ vbi illud

obijcit᷑ ꝙ maioꝛis eſt ab

a quo abſtrabit᷑ aliquã facit cõpoſitionem cũ eo qð

abſtrabitur. ſic añt nõ eſt in deo. ¶ Ad illud qð obij⸗
citur.qꝙ affirmatio ⁊ negatio nõ e ſimul vera de eo⸗

dem. dm. ꝙ ſtulacũq; differentia rõnis ſufficit ad
affirmationẽ negationem. Uñ intelligenda ẽ pꝛo/

poſitio de eodeʒz re ⁊ rõne.⁊ pſona aliqu

oſitio e eodez re uo moõ differt
16 2à natura. licet nõ ꝑ additõnem realẽ. dulud ad

obijcitur. ꝙ quecunq; ſunt eadem vni ⁊ eidem inter
ſe ſunt eadem ⁊c. dᷣm. ꝙ illud fallit vbi eſt conueni

entia pluriũ tanꝙᷓ in cõmuni. vt dr̃iarum in genere.
Fallit etiam vbi aliqua plura diſtinguuntur ꝑ ſuas

burficaren perſona natura exiſtẽte vnica. Dif
e

—

„ õ „
oꝛigines. vt radij diuerſaꝝ ſtellaꝝ in vno puncto ae

ris vniũtur. ⁊ tamen adinuicem diſtinguũtur. Quo
niã ergo diuine ꝑſone in natura conueniũt tanqᷓ in
vno cömuni. ⁊ ꝑſone diſtinguũtur adinuicem ꝑ oꝛ-
ginem. idco patẽs eſt ꝙ non valet. Põt tñ dia vera
regula vbicũq;.ſi ſanc intelligat᷑. Pꝛopter qdð notan
dũ. ꝙ qᷓdam ſunt abſoluta.qdaz reſpectiua. Diuerſi
tas aũt in reſpectiuis venit nõ a pte ſubiecti. verum
etiã rei ad quã referũtur.in his nõ eſt regula niſi in⸗
telligat ad idẽ. qm̃ ꝑſone ꝑ ſuas ꝓpꝛietates referun-
tur. ꝙᷓuis vnũ ſint i natura.quia tñ nõ ſunt ad vnũ.

ueſtio. ij. b

ideo nõ nd ſint idem. ⁊ ſic patet ilud.

¶ Atrum in diuinis ſit ponere dicatõnem. ſcʒ vt res

naturc ſiue ꝑpſona pᷣdicct᷑ de natura vel ccõuerſo.Et
ꝙ non videt᷑. Boetius in li.de trini.deus ẽ foꝛma ſi⸗
ne ſubiecto. ſeg vbi nõ eſt ſubicctum. non cſt pᷣdica/
tum. & c. ¶ Item dyoni. dicit ꝙ negationes de deo

7

ſunt vere.affirmati

ones vo incõpacte. ſed vbi eſt ve
re aliquid de aliquo pdicare.eſt ⁊ vere affirmare. ſed
in deo nõ cõtingit vere affirmare. ⁊c. ¶ Item hoc
ipᷣm videtur rõne.quia vbicũq; eſt pᷣdicatio ibi ẽ cõ⸗
plexio. ⁊ cõpoſitio.ſed in deo nulla ẽ com lexio. g
⁊ nulla cõpoſitio.gᷣ ⁊ nulla pꝛedicatio. ¶ Itẽ in om̃i
pꝛedicatione ſubiectũ ſe babet ad modus materie.S
in diuinis nec eſt repire materiã nec modũ matcrie.
ergo nec pᷣdicationeʒ. ¶ Item ſi eſt ibi pdicatio. aut
pꝛedicat᷑ idem de eodem.aut aliud de alio. Si idẽ de
eodem. nullus ex hoc capitur intellectꝰ alius q ſi nõ
eſſet p̃dicatio.vt patʒ cũ dicit᷑.homo eſt hõ. Si aliud
de alio. ergo in diuinis ẽ aliud ⁊ aliud.̊ compoſitio.
¶ Item ſi ẽ ibi pꝛedicatio.aut pᷣdicat᷑ res nature de
natura. aut ccõuerſo. Res nature nõ poteſt pᷣdicari
de natura. quia res nature ſe habet ꝑ modũ ſuppoſi
ti. eius eſt ſubici nõ pdicari. ſi pdicat᷑tũc & natu⸗
ra de re nature. ¶ Sed ↄtra. Matura ẽ foꝛma.ſ oĩs
foꝛma dẽ relatiue ad infoꝛmatum.nullũ aũt relatiuũ
dẽ de ſuo coꝛrelatiuo. S natura nõ pꝛedicat᷑ de re na/

ture. non eſt pꝛedicatio. Sranhabeno; oſi ⸗

tas ꝓpꝛietates vnũ non pᷣdicatur de altero. ᷣ eſſentie
vcl nature ꝓpꝛietas eſt cõmunicabilitas.perſone vᷣo
incõmunicabilitas. vnũ de altero nõ Earanet⸗ nec
vna perſona de altera. conſtat & ibin lã eſſe pᷣdica⸗
tionem. ¶ Item Dañm̃.ſubſtantia de ypoſtaſibus p/
dicatur. ¶Item rone videtur. qꝛ fides habet obie/
ver abet obiectũ deũ. verũ eſt ponere in di⸗
uinis. ſed falſitas ⁊ veritas circa cõpoſitõnem ſunt.
veritas inquã. circa quã eſt credulitas vcl opinio.
in diuinis eſt ponere compoſitõnem. ⁊ pdicatocz.

¶ Ntem vbicũq; eſt vere cõmune ⁊ ꝓpꝛiũ ibi eſt ve⸗

re ponere pꝛcdicatõnem. ſed in diuinis eſt vere rexi⸗
re cõmune ⁊ ꝓpꝛiũ.quia natura vereẽ comunis.⁊ ꝑ.

ſona pꝛopꝛiũ ſiue cõmunicabile. ⁊c. ¶ Rẽ hoc yer

bum eſt. eſt nota idẽptitatis.ſed omni
mediãte hoc verbo eſt. ergo omnis pꝛedicatio ſignũ
eſt idemptitatis.ſed vbi vere eſ m. vere?
⁊ ſignũ.ſed in deo ꝓpꝛijſime ⁊ vcniſſime eſt idempti/

tas ſicut pꝛobatum eſt.quia res natue no addit ſu⸗
pꝛa naturam. ergo pꝛopꝛijſſime pꝛedicatio. Et hocẽ
quod dicit Boetius.ꝙ nulla verioꝛ pꝛedicatõ illa in

qua idem de ſe pᷣdicatur.ſi ergo boc eſt in dininis. er

go omnes pᷣdicatões i diuinis ſunt veriſſime. R.
dm. ꝙ ẽ pdicatio ꝑ idẽptitatẽ. ⁊ dicatio p inhene/ 17
tia. 2 Vtraq; in deo reꝑire. Der inberentia. t ch der

89 pꝛedicatio ẽ

ſignificatum. vere

nckt
s
ho pn
ſepnwin
ſrorene

Abieu

Nſe Cend

e)uclen

Creclen

sdt.
eclgceſt

tanen

erſuuc

ſitst
fontaids

ſinleſ
jeturgin
gronakt
huncund.
ut inconp
Cpuntdir
liufintaro
lotera.1
Nectocen

(Cod Nide
faunper

1) hütden
enrom
tcenog
1 knſta
Ctur urn

nckre

ſencherrs
ſcfunrin.
ſuctſir
ttidont.
W
ſenumen⸗
fottumn
atont
donnt
W⸗

wpon

mwrinn
N
cztcnehii
nn
tänn
ſcäitang
dr
raatnftd

aim
nni fiin
zywiüſhpe
itit
miſmz
alümireni
vMide
Hirn
unpe,
ferd
gichtan

pater generat. vl deus creat. Peridentitatem. vt cũ

dicitur. pater eſt generatio. vel deus eſt qeatio. Pꝛe

dicationem aũt ꝑ identitatem eſt reꝑire in deo ꝓpꝛi⸗
iſſime. ꝓpter ipſius rei qualitatem.qm̃ ibi eſt ſumma
identitas.vnde om̃es locutiones impoꝛtantes vni⸗

bilitateʒ. Qm̃ licet actus in diuinis ſit dei ſubſtantia
⁊ ipſa ꝓpꝛiectas.etiam quia intellectus noſter intelli⸗
git partes infcrioꝛes.⁊ enũciat ꝑ vocabulum rerum

ca inferioꝛa. ⁊ ideo pᷣdicat per modũ inherẽtie.qᷓ;uis
om̃ia que in deo ſunt realiter habeant modũ ſubſtã/
tie. Intellectus tamẽ iſte nõ eſt falſus.qm̃ quẽadmo
dum intellectus abſtrabens lineam a materia nõ eſt
falſus.qꝛ modũ illis non ponit circa rẽ ſed circa ſuũ
intelligere.ſimiliter intellectus noſter in diuinis cõ/
poſitionem nõ ponit circa rem ſed circa ſuum intelli
gere ⁊ ſuũ expꝛimere. Ouis em̃ in deo ſit ſũma ſim/

plicitas.tamen expꝛimi non poteſt niſi per compoſi /

tionẽ.⁊ ideo bene dicit Aug.ꝙ verius eſt deus qᷓ; co/
gitat᷑.⁊ verius cogitat᷑ q; dicit᷑. NMam ⁊ ſi intellectus
aliquo modo ꝑ intelligentiaʒ aſcendat ad contuituʒ
ſimplicitatis.non tamen poteſt hoc expꝛimere voce

18 ſimplici ſed compoſita. illud ergo quod ob/

ijcitur ꝙ in deo nõ eſt ſubiectum.d. ꝙ verũ eſt qᷓ;tũ
ad rem.eſt tamẽ qᷓ́;tum ad modum intelligendi ſiue
enunciandi.¶ Ad illud quod obr̃ ꝙ affirmationcs
ſunt incompacte.dm ꝙ boc dicit᷑.qꝛ nullum nomẽ
expꝛimit diuinaʒ eſſentiam ſicut eſt oino. Ael dic ꝙ;
in affirmatione notat᷑ identitas.⁊ hec vere eſt in deo

19

20 bpactio.qꝛ nulla eſt ibi realis compoſitio. illud
quod obẽ de compoſitione vel cõplexione. Ddm qꝙ
illa complexio in ſermone ſignificat compoſitionem

21 in intellectu ſed vnitatem in re. Sa illud qd obiſ /

citur ꝙ modus materic nõ cadit in deo.dᷣm. ꝙ veꝝ
22 tem vt de quo ⁊ in qᷓ bene cadit.Ad illud qdð obij/
citur.aut idem pꝛedicat᷑ de codẽ.dᷣm ꝙ aliquando
idem eſt re. diuerſum tñ ſm rationem intelligendi

dicendi.vt bonitas ⁊ ſubſtantia. Aliquando idẽ pm

ſubſtantiam. diuerſum p̃m modum ſe habendi. vt ꝑ-
ſona eſt ſuba. ſiue relatio eſt ſubſtantia.⁊ deus gene⸗

2 qui nõ capit᷑ ex ſimplici voce.¶¶ Ad illð qd qnt᷑. vtꝝ
res nature pꝛedicet᷑ de natura.dᷣm ꝙ pᷣdicatione ꝑ

rat. ⁊ ideo aliquis intellectus ex complexione.

identitatem vtrũq; de altero pꝛedicatur. nec eſt pꝛe-

24 dicatio ratione foꝛme.nec ratione materie.ſed p in/

berentiam.qꝛ cõmune pꝛedicatur de ꝓpꝛio.vt pat᷑ eſt

25 deus. Quod g obijcit᷑ ꝙ natura eſt foꝛma. Re. q foꝛ⸗
ma vno modo dicit᷑ relatiue ad infoꝛmatũ.⁊ ſic nõ ẽ

accipere in deo. Alio modo abſolute quod caret ma
26 kteria. et ſic eſt in deo. ꝛ ſic patet illud. Aliter poteſt di

ci ꝙ dici relatiue eſt dupliciter. vel m eſſe vel m di

ci. Scom dici vt videns ad viſum. ⁊ intelligẽs ad in

tellectum. ⁊ ſic vnũ de altero pꝛedicat᷑ p̃m eſſe. vt pa
ter ad filium. ⁊ ſic nõ pꝛedicat᷑. NMatura em̃ non dicit
reſpectum ad ꝑſonam fm eſſe.ſed m dici.ct talis re
ſpectus impoꝛtat᷑ cum dicit᷑. ꝙ natura eſt foꝛma re⸗
ſpectu rei nature.hinc eſt ꝙ dicit᷑ ratione illius reſpe
ctus.tres ꝑſone vnius eſſentie vel nature.⁊ vna na/

tura trium pſonarum.nõ tñ dicit᷑ tres perſone vniꝰ

dei. Nam boc nomẽ deus nõ impoꝛtat reſpectũ ßm

ctus noſtri. ꝓpter erꝛoꝛem amouen

deus abꝛaam.yxſaac ⁊ iacob. ¶ Ad vltimũ dicenduʒ ⁊ 7
ꝙ communicabilitas ⁊ incõmunicabilitas non ſunt
oppoſite ꝗꝓpꝛictates.ſed ſic differunt.ſicut habere ꝓ⸗

dici ad ꝑſonam ſcd ſolum ad Seanm oraste

. . ntes pꝛietateʒ ⁊ nõ habere. Quia em̃ ꝑſona babet ꝓpꝛieta
tatem ibi ſunt veriſſime¶ Pꝛedicationem aũt ꝑ inbe
rentiam eſt ibi repire ꝓpter intellectus noſtri defecti

tem relatiuam.ideo diſtinguit᷑ ⁊ eſt incommunicabi
lis.ſed qꝛ eſſentia caret illa ꝓpꝛietate.ideo cõmunis ẽ

⁊ cõmunicabilis pluribus. ⁊ ideo nõ diſtinguũt᷑ ab/

inuicem. Ael poteſt dici ꝙ cõmunicabilitas nõ eſt p

ca rerum pꝛietas diſtinguens etiam in creaturis. Unde q́;uis
inferioꝝ.tenet modum enunciandi quem habet cir ⸗

bomo ſit cõmune ⁊ petrus ꝓpꝛium.nõ tñ impeditur

quin homo dicit᷑ in petro. quãtomagis in deo illa ꝓ

poſitio intelligit᷑ de ꝓppꝛietatibus ſepantibus 2 diſtin

guentibus illa in Rulbus ſunt abinuicem.
trum in diuinis ſit ponere appꝛopꝛiationez. Et ꝙ

ſic videt᷑.quia ꝑ cõmunia eſt deuenire ad intellectuʒ

Apꝛioꝝ.ſicut patet ꝙ ꝑ memoꝛiam.intelligentiam.et

voluntatem venit᷑ in cognitionem trinitatis.ſimilit

ꝑ vnitatem. veritatem. ⁊ bonitatem in quibus conſi
ſtit ratio veſtigij.ſed nõ deuenit᷑ a cõmunibus ad ꝓ⸗

pꝛia. niſi communia aliquo modo appꝛopꝛient᷑.cũ g

ſit deuenire in diuinis ꝑx communia ad cognitionem

Rpri⸗ef ibi appꝛopꝛiatio.Ad hoc cſt autoꝛitas ſacre

cripture que appꝛopꝛiat cõmunia perſonis.vt potẽ

tiam patri. ſapientiam filio. ⁊ bonitatem ſpũiſancto.
¶ Sed ↄtra.ſicut ſe habet ꝓpꝛium ad commune.ita
commune ad ꝓpꝛium. ̊ ꝓpꝛum non poteſt commu

nicari niſi falſo.g̊ nec cõmune appꝛopꝛiari.ſicut g&̊ ꝓ

pꝛium patris nunq; alijs fit cõmune.ſic nec cõmune
a parte rei.⁊ eſt compoſitio.⁊ reſpectu buiꝰ eſt incõ⸗

n appꝛopatio in diuinis aut eſt ſcm

rem. aut ſjm intellectum. Si ᷣm rem. ſed vbi eſt ap/
p:opꝛiatio ſᷣm rem. aliquid plus dicit᷑ de illo cui ap/
pꝛopatur. ergo in diuinis eſt pꝛius ⁊ poſterius qtu,⸗

ad eſſentialia.quod eſt incõöueniens. Si ᷣm intelle-
ctuʒ.ſed intellectus illi ꝗppꝛopat᷑ cui magis indicat

mogu deo cõuenire.gᷓ cum magis indicet intellectus ineſſe ſapi
eſt.qꝛ nõ cadit modus materie vt ex qua. modus au

entiam patri tanq́; antiquioꝛi.illi debet appꝛopꝛiari.

ſcd appꝛopꝛiat᷑ in contrarium. appꝛopꝛiatio eſt cõ⸗
tra intellectum. nõ ergo attendit᷑ m intellectum.

Item vbi eſt appꝛopatõ.pꝛius eſt ſm rationeʒ in
telligendi ꝓpꝛium q; appꝛopꝛiatum. ratio em̃ appꝛo-
pꝛiationis ꝑ pꝛius eſt in ꝓpꝛio.ꝙ̊ cum appꝛopꝛiatuʒ

ſit commune.m rationem intclligendi pᷣus erit pꝛo

pꝛium qᷓ; communc.quod eſt inconueniens. ¶¶ “ 28

dom ꝙ de appꝛopꝛiatis eſt loqui duplicitcr. Aut q;

tũ ad id qð ſigniſicãt. aut q;‚tũ ad oꝛdinẽ quẽ ↄnotãt
Si qᷓ;tum ad ſignificatũ.cũ illud ſit cõe.⁊ oibꝰↄueni

at ꝑſonis ꝑ indrñtiã.nõ ↄuenit appꝛopari rõne ſum

pta a ꝑte rei.appꝛopᷣat᷑ tñ rõne ſumpta a ꝑte intelle/
nouendũ. OQſ em̃ intel
lectus carnalis in pꝛe carnali videt defectũ potẽtie.⁊

in filio defectum ſapie. ⁊ in ſ.ſ.intlligit furoꝛem ira⸗

cundie.iõ ſpũalis intellectus vt cleuet a carnalitate.

potentiam patri attribuit. q;uis nõ magis cõueniat
ei. ſed ne minus videat᷑ ↄuenire. ⁊ ſic de alijs. Si au⸗

tem loquamur q;tũ ad oꝛdinẽ vel oꝛiginẽ quẽ conno

tant.ſic appꝛopant᷑ a parte rei ꝓpter ↄuenientiaʒ cũ

Aꝓpꝛijs ꝑſonarum.vnde qꝛ pater a nullo eſt.⁊ filius a
patre.⁊ ſpũſſanctus ab vtroq;.⁊ hmõi oꝛdo attendi
tur in potentia.ſapia.⁊ bonitate.iõ patet rõ appꝛop
andi. Añ illa qᷓ̃ nõ cõnotant aliquo modo oꝛdinẽ NNWN
oꝛiginẽ nõ ſunc appꝛopahilia. Ad illud g qd ob 2 9

apꝛiñ nõ coicat S ⁊c.dᷣ. ꝙ nõ eſt ſile.quia ex boc

—— ℳ

ꝓ commune appꝛopꝛiat᷑ nõ attribuit᷑ niſi ei cui con / hẽ oᷣtingit nomiĩa creaturau tranſferꝛe ad qeatoxx.
enn ſi. atar mnne tunc atembuieurci cui cs pi ratiõe ⁊ ecõuerſo.ſed illa nö tranſſerunt ergoner
z3o0 uenit. idco nõ eſt ſimile. Ad illud qd querit᷑.vtꝝ iſta. Seen ſimilitudo eſt ratio traãſlatiõis. ergo no
aappꝛopatio ſit m rem vel ſm intellectũ.dð.ꝙ ꝑ hoc mina reꝝ magis deo ſimilium magis debẽt ad deum
dðs cſt ſcm. põt dici vis appꝛopᷣatiua ſiue appꝛopꝛi- trãſferri.talia autẽ ſunt nomina angeloꝛũ. ergo illa
ans pᷣncipiñ. vel põt boc qd eſt m. impoꝛtare rone tranſferunt᷑.quenit᷑ ergo que nomia debeant trãſfer⸗
appꝛopandi. Si pᷣmo modo.ſic cũ apꝛopare ſit vi r.et que non:? Seꝰ.d. ꝙ ratio vel finis traſlationis ʒ2
tutis cognoſcẽtis.ſic appꝛopꝛiatio eſt ſᷣm intellectu, duplex ẽ. Ana inquã ẽ laus dei. alia manuductõ in/
nẽr m. Si aũt ſᷣm dicat rõnẽ appꝛopandi.ſic vno mõ tellectus nr̃i. Dꝛopter laudem dei neceffaria eſt trãſ
eſt ſᷣm rẽ.i.q;tũ ad oꝛdinẽ ↄnotatũ.alio mõ ſm intel latio.Quoniaʒ em deus multuʒ eſt laudabilis.ne ꝓ-
lectũ qᷓtũ ad ſigniſicatũ.vñ intellectus appꝛopat᷑ ꝓ pter inopiam vocabuloꝝ contingeret ceſſari a lau⸗
pter intellectũ.ſᷣ nõ idẽ intellectꝰ ꝗꝓpt᷑ ſe. ſᷣ intellecctꝰ dc.ſacra ſcriptura docuit nomina creaturaꝝ ad deũ
lanus ⁊ fidelis.pter intellectum carnalẽ.nõ vt cum tranſferri.et hoc in numero indefinito.vt ſicut om/
co ↄcoꝛdet. vt ei obuict. ⁊ iõ cũ intellectus carnalis nis creatura laudat deum.ſic deus laudet᷑ ex omi no
credat paꝝ de potẽtia in patre.ſpñalis appꝛopᷣat ei mine creature.⁊ qui nõ poterit vno nomine laudari
potentiꝗ. nec tñ intellectus eſt falſus.qꝛ nõ intelligMit tanq; ſupexcellens omne nomen. laudaretur ex om̃i
plus eſſe de potentia in patre.ſᷣ nõ minus qꝙᷓ in fiio. nomine. Alia ratio eſt manuductio intellectus no⸗-
Si aũt potentia appꝛoparct᷑ filio.tũc intellectꝰ car ſtri. Quia em̃ ꝑ creaturas ad cognoſcendũ creatoꝛẽ
nalis plus credit eſſe in filio.⁊ iõ falſus eſt. et ſic ptʒ venimus vt plurimum.fere omnes creature habent
gy illud. ¶ Ad vltimũ dᷣm. ꝙ appꝛopꝛiatum ſᷣm id q; ¶ Apꝛictates nobiles. que ſunt ratio intelligendi deuʒ.
eſt. pꝛius eſt ᷣm rõnẽ intelligendi q; ꝓꝛium. appꝛop vt leo foꝛtitudinem.agnus manſuetudineʒ.petra ſo
atum aũt ſub hac intentione cõſequit᷑ rõneʒ ꝓpꝛij. ct liditatem.ſerpens pꝛudentiam.⁊ conſimilia.iõ opoꝛ

boc nullum eſt inconueniens. tuit plura nomina tranſferꝛi ad deum. Quoniam er

Queſtio. iiſ. d o finis imponit neceſſitatem bis que funt ad finez.
¶ Atrum in diuinis ſit poncre tranſlationeʒ. Et q ſic. cum tranſiatio ſit ad laudem dei.ideo nomina impoꝛ

videt᷑ in libꝛo de trini. Sunt nomina que tranſlati/ tantia defoꝛmitatem non debent tranſfer:i.vt dyabo
ue ⁊ ꝑ ſimilitudinem de deo dicunt᷑. ¶ Item Dyoñ. lus.buffo.vulpes.quia magis tranſferunt᷑ ad vituxe
te diui. no. theologi tanqᷓ; innominabilem deum lau rium qᷓ; ad laudem. Rurſus qꝛ tranſlatio eſt ꝓpt᷑ no
cdant ex omni nominc.ſ hoc nõ põt eſſe niſi ꝑ tranſfla ſtram inſtructionem.⁊ ſimilitudo incipiens a notio
tlonæé. ergo in diuinis eſt ponere tranſlationẽ.¶ Itẽ rii.eſt via cognoſcendi.ideo eſt tranſſatio a creaturis
hboc videt᷑ ratione.qꝛ ſacra ſcriptura dicit deũ iraſci ? tanq; a notioꝛibus ad creatoꝛem.ſed nõ cõuertitur.
olcre.ſed hoc nõ poteſt dici ꝓpꝛic.ergo neceſſe eſt ꝓ ⁊ quia magna ſimilitudo mater eſt falſitatis.ido nõ
dicat᷑ tranſlatiue.ſed inter omnia que ↄtingit nomi - tranſferũtur nomina multum ſimilia.ſicut ſũt nomi
nare. doloꝛ ⁊ ira maxime diſtant a deo.ergo ſi bec cõ na angeloꝛum. ne foꝛte angelus credat᷑ eſſe deꝰ. Per
tingit tranſferꝛe. ⁊ omnia alia nomina..· ¶ Item per boc patct ꝙ tranſlatio eſt in diuinis qẽtum ad nomi
que contingit rem intelligere.ↄtingit ⁊ ſignificare.? nũ multifoꝛmitatem.ratione cuius dicit᷑ deus omni⸗
P que contingit ſignificare. cõtingit ⁊ nomiare. ſed ꝑ nominabilis. ⁊ patent omia pꝛeter pꝛimũ. Quod em̃
ofia creata cõtingit deuz intelligere. ego ⁊ nomia/ obijcit᷑ ꝙ nulla eſt ſimilitudo. quia ſumma cſt diſtã/ ʒ33
re. ¶ Sed ↄtra. Om̃es tranſferentes ſᷣm aliquam ſi tia. ODdm.ꝙ et ſi non eſt erglielcho P vnius nature
inil itudo pᷣm analogiã

dinẽ tranſferunt.ſed dei ad creaturam nulla ẽ participationem.eſt tamen ſimili

litudo eſt rclatio equiꝑantie. ergo ſi ꝗpter ſimilitudi de boc magis alibi habitum eſft.

Anq ſupꝛa diſſeruerimus ac plura ꝛixenimꝰ. Supra egit magiſter de ſacramento trinitatis ⁊ vnita
tis.in bac ꝑte agit de conditionibus ᷣm quas eſt in deo ratio cauſalitatis.que ſunt potentia. ſapien-
aaAia. ⁊ voluntas.Habet autem bec pars tres partes. In quarum pꝛima agit de ſcientia. In ſecunda
te potentia.infra diſtinctione.xlij. Nunc de omnipotentia dei agendum eſt. In tercia de voluntate.infra diſ.
xlv. Jam de voluntate dei ⁊c̃. Prima pars babet tres. In pꝛima agit de ſcientia in generali ſᷣm ſe. In ſecun⸗/
a agit de modis diuine cognitionis.vtrum deus cognoſcat mutabiliter vel immutabiliter. et quomodo.di.
rxrxrviij. Nunc argo ad ꝗꝓpoſitum reuertentes. In tercia vo agit itum ad ſpeciales effectus. infra di xl. Pꝛe
deſtinatio vo eſt de bonis ſalutaribus. Pꝛima pars diuidit᷑ in tres. In pꝛima magiſter determinat de ipᷣa dei
ſcientia. In ſecunda qꝛ res agnite ſunt in ſciente ꝑ modũ ſcientis.ideo determinat quomodo res ſunt in deo.
infra di. xxxvj. Solet bic queri. cum omnia dicant᷑ eſſe in dei cognitione. In tercia vo incidenter determinat
gquomodo deus eſt in rebus.infra diſt. xxxvij. Et quoniam demonſtratum cſt er parte. ¶ Pꝛima pars que cõ
tinet pꝛeſentem diſtinctionem. tres habet partes. In pꝛima cum dei ſcientia ſit vna. determimnat quomodo
ſortitur plura nomina. In ſecunda cum dei ſcientia el pꝛeſcientia ſit eterna. determinuat qmodo ſe habrat ad
cempoꝛalia vel creata. ibi. Hic conſiderari opoꝛtet. vtrũ ſcientia vel pꝛeſcientia. In tercia cum dei ſcientia ſit
ens. quomodo cognoſcat non entia. ibi. Pꝛopterea omnia dicunt᷑ eſſe in deo ⁊c. In pꝛima pte ſeipᷣm ↄtinu/
Ins dicit ꝙ diuina eſſentia plura habet nomina ꝗꝓpter coninotata. In ſecunda dicit ꝙ dei ſctia eſſet. ſi nibil
Peuremei eſſet Kientie ſenn diceret eenen 32 tercia ena womnnz pader nen d n Na
duat cognoſcuntur. xet ſunt in ipſo.⁊ ita omnia ſunt ſibi pꝛeſentia.⁊ ſic patet diuiſio ⁊ ſententia. ui
oßes e pamium manifeſte untin it. eatct diiſto 7 entenig. Bubgd⸗

ſimilitudo.cum ſit ſumma diſtãtia. S̊ ⁊c.¶ Itẽ ſimi / ⁊ babitudinẽ.⁊ hoc in comꝑatione ad effectas.Sed

W—

nimnäg
genininie
A un
eirtn
en

Nenſinie

tmmtgen
n Küarr
wckair
inigiarien
nsidu
rnni ti
Grümncht
indef
Neuchn

htinttenn
togtagritr

ini⸗
CN
gii 4
wiiutin
en
ynn
aſnen

e ſcia dei. que cũ ſit vna.quõ ſoꝛtit᷑ pla noia. a
Ainq; ſupꝛa diſſeruerimus ac plura dixerimꝰ
de his cõmuniter que ſ̃ᷣm ſubſtantiam de deo
dicunt᷑. coꝝ iij quedam ſpecialem efflagitant
b tractatum.de quibus ammodo tractandum eſt.i.de
ana vclantarrgairnni,: GVolngan pꝛedeſtina
n

c tione.voluntate.⁊ potentia. ¶ Sciendum ꝗg eſt.q; ſa⸗
pientia vel ſcientia dei.cuʒ ſit vna ⁊ ſimplex.iñ ꝓpter
varios reꝝ ſtatus.⁊ diuerſos effectus.plura ac diuer⸗
ſaſaa ſoꝛtit᷑ nomina. Dicitur em̃ nõ tm̃ ſcientia.ſed etiam
pꝛeſcientia vel puidentia.diſpoſitio.pᷣdeſtinatio. Et
eſt pꝛeſcientia ſiue ꝓuidentia non de futuris tm̃. ſᷣ de
omnibus.de bonis.ſ.et de malis.diſpoſitio vᷣo de fa/
ciendis. Pꝛedeſtinatio de omnibꝰ ſaluandis. ⁊ de oĩ/
bus bonis.quibꝰ⁊ hic liberant᷑ ⁊ in futuro coꝛonabũt᷑
Peꝛedeſtinauit em̃ deus ab eterno hoĩes ad bona eli⸗
gendo. ⁊ pꝛedeſtinauit eis bona pᷣpando.&° hoies pᷣ⸗
deſtinauit. apłs oſtendit dicens. Pꝛceſunaui qs p⸗
(cciuit fieri cõfoꝛmes imaginis filij ſui. Et alibi. Elegit
QO nos ante mũdi ↄſtitutionẽ.vt eſſemꝰſancti ⁊ immacu⸗
I lati. Quot aũt bona eis pꝛepauerit. ꝓpheta Eſa. oſtẽ
E ri et dit dicens. Oculus nõ vidit deus abs te que pꝛeꝑaſti
9„*

Pꝛedeſtinare
quid ſit. 8
Ro. viij.

diligentibus vel expectantibus te. Ergo ab eterno p/
deſtinauit quoſdam futuros bonos ⁊ beatos.i.elegit
vyt eſſent boni ⁊ beati.⁊ bona eis pꝛedeſtinauit.i.pᷣpa/
Oe quibus p t. Daonidenal aüũt eſt gubernandoꝝ.q̃ vtiq; eodeʒ
S modo videt᷑ accipi q diſpoſitio. Interduʒ tñ puiden⸗
De ſapiẽtia el tia accipit᷑ ꝓ pꝛeſcientia. Sapientia vo vel ſcia de oi⸗
ſca. ⁊ de quibꝰ bus eſt.ſ.bonis ⁊ malis.⁊ de pꝛeſentibꝰ.pᷣteritis.⁊ fu⸗
turis.⁊ nõ tm̃ de temꝑalibus.ſed etiaʒ de eternis. Mõ
enim ita ſcit deus iſta tꝑalia vt ſeipᷣm neſciat.ſʒ ipᷣe ſo/
lus ſeipᷣm ꝑfecte nouit.cuius ſcie comꝑatiõe.oĩs crea⸗
ture ſcientia imꝑfecta efft.
¶Ciũ dei ſcientia vel pᷣſcientia ſit eterna. quomodo
ſehabet ad tempoꝛalia vel ccreaas. b
¶ Hic conſiderari opoꝛtet.vtrũ ſcia.vel pᷣſcia.vel diſpo
ſitio.vel pᷣdeſtinatio.potuerit eſſe in deo.ſi nulla fuiſ⸗
ſent futura:Cum em̃ pꝛeſcientia ſit futuroꝝ. ⁊ diſpoſi
nio faciẽdoꝝ.⁊ pᷣdeſtinatõ ſaluãdoꝝ.ſi nulla eẽnt futu
ra.ſi nihil eẽt facturꝰdeꝰ.vl aliqͥs ſaluaturꝰ.nõ vide
potuiſſe in deo eſſe pᷣſcia.vel diſpoſitõ.vłpᷣdeſtinatõ.

etum. Si in ſua generalitate. ſie cum ſcientia ſit reſpectu bonoꝛum maloꝛum. faciend
pꝛioꝛ eſt ñm rõnẽ intelligendi qᷓ; potẽtia. Et

eñ iſta:

ſpecialem efflagitant
tractatũ. Contra. aut
lem tractatũ qꝛ ſt᷑ difſf⸗
ficilia. aut qꝛ ſunt ap/
pꝛopꝛiata. Si qꝛ ſunt
difficilia. ᷣ alia etiam
ſũt difficilia.ſicut ſim
plicitas.veritas.ĩmu⸗
tabilitas. Si qꝛ ſũt ap
pꝛopata.ſ̃ ſilr ſũt vni
tas ⁊2 equalitas.Renꝰ.

ſpãlẽ tractatũ tripli-
ci ex cã.tũ qꝛ ſunt dif/
ficilia.tũ qꝛ multa de
ipis in ſcriptura ſunt

octerminata. tũ etiaz

crcaturã.⁊ ᷣm bas cõ

ditiones attendit᷑ rõ
cãe in diuina natura.

ideo qꝛ debebat face

re tranſitũ ad creatu/

ras ſiue ad creationẽ.

⁊ ad bec pᷣexigit᷑ in cʒ

pofſe ſcire ⁊ wlle. qᷓ fa

ciũt cãm eſſe pfectaʒ.

iõ tractatũ illũ in me-
dio collocauit int᷑ tra
ctatuʒz de trinitate. et

tractatũ de rerũ vni⸗/
tenẽt a vco ⁊ a deo ſu
ſtentant᷑.iõ tractatus

iſte in ᷣmo li. ponit᷑.

b/ Ammodo tractã
m ⁊c̃. Nidẽꝛ
hic male dicere. qꝛ po
tẽtia pᷣcedit ſciam et
voluntatẽ.g male oꝛ⸗

dinat in ꝓpoſito ma

dðm ꝙ duplex eſt lo⸗
qui de iſtis.aut in ſua
gñalitate. aut vt con /
currunt ad vnũ effe-
oꝛum ⁊ nõ facicndoꝝ.

tpotẽtia cũ ſit reſpectu faciendoꝝ 2 nõ faciendoꝝ. poꝛ eſt volũta

tegcreu acienon bonop tm Si an lodmut vebis put ocurrut ad vnũ efceri. ſicpoteria i,
e

tum potẽs eſt pᷣma,inqᷓtũ erequẽs eſt vltima. Pꝛius em̃ eſt po

deinde ſcire.⁊ poſt

velle.⁊ poſtremo ẽ „.

cere. quod eſt ipius potẽtie. Et qtum ad hunc actũ mgr ponit bic vltimo loco potẽtiã.ſᷣ in executiõe cõſide/

ſcientia. puidentia. diſpoſitio. pꝛe

inatio. qr

iuina cognitio põt conſiderari.aut in ſc.aut in compatiõe ad creaturas.Si in ſe.au

tionem ꝑ modum ſpeculationis. aut put dicit ſpeculationẽ iunctã affectioni. Pꝛimo

rat odinẽ ſm maioꝛc generalitatẽ ⁊ minoꝛem. eapia vel ſei dei ⁊c. diuerſa ſoꝛtit᷑ noia.qᷓſ.ſunt ſcia.b
Puldentia diſpontiοα%: πεαſtinatio. qf quõ diſtinguunt᷑ hec noia. et videt᷑ ꝙ inſufficient enumeret.
. Plſienn eſt ponere in diuinis pdeſtinationẽ. veruũ ⁊ repꝛobationẽ.Re.dm ꝙ bmõi noia diſtinguunt᷑ ſic.

t ꝓut dicit pure cogni·

eſt ſapientia. Ael ſic. aut dicit cognitionẽ ſimplicẽ aut ꝑ rõnẽ nobiliſſimam ſicut ꝑ cauſas nobiliſſimas qᷓ ĩe
deus ſunt. Pꝛimo mõ eſt ſcia. ſco mõ eſt ſapia. Si ant cõſideret᷑ in ↄpatiõe ad res.boc põt eẽ duplicit. Aut

connotat euentum. et ſic eſt pꝛeſcientia. Aut effectuz. et boc dupliciter. aut in cõſeruando. aut in gubernando

et ſic eſt puide
tum aq vonum

tia. Aut in efficiẽdo. et hoc dupliciter. aut q;tum ad bonum nature.⁊ ſiceſt diſpoſitisaut e
ſuꝑadditum.⁊s ſic eſt pꝛedeſtinatio.Autq;tuʒ ad eius pꝛiuationem.ct ſic repꝛobatõ. Scd q·
2 X.

. *. .
. —. .
7 7.

dpriudtio gratie no eſt
cffectus.ᷣ defectꝰ.iðdo0

2

repꝛobatio nõ bic nu

paratiõe. Si in ſe. aut

d᷑w re! rtionem nobiliſſi
man. et ſic ſapia. aut

oꝓadqualẽcũq; rõnem.

ſic eſt ſcia. Si in com

ꝑatione.Aut cuẽtuũ.

1 ſic pſciẽtia. Aut euẽ
tuñ ⁊ ceffectuũ.⁊ B vł

in gubernando.⁊ ſicẽ

Puidłẽtia. vel in cffici

cuiuſcunq; nature ſic

cſt diſpoſitio.ſi reſpe

cctn rationalis.ſic pᷣde

fſtinatio. Aut euẽtuũ
ct cffectuuʒ ⁊ defectu

uunm. et ſic repꝛobatio.
aquc eſt pꝛcſcientia no

vCreatoꝛ ita dicit

relatiue vt eſſcntiam

non ſignificct. Nidet᷑
dicere falſũ.nã creatõ

ſignificat modũ acti/
onis nõ relationis. er
Ngoo creatoꝛ ſimiliter. S
nõ dicit᷑ ſᷣm relationẽ

parte modinecag-
te rei. iſtud conſtat.er

dicit ꝙ eſſentiam nõ
ſignitficãt.qꝛ creatio ſi
gnificat aliq̃d. aut er-
go creatũ. aut increua

aggo nullo modo. Itcʒ
videt falſuz dicere. c/

tiũ.· Si qeatum. ergo
nõ dicit᷑ de deo. Si in

cLntic impoꝛtat eſſentiam.ſcd creatoꝛ tm̃ relationem. NHerunta

creatũ. cum ſignifi⸗

cet ꝑſonã ſignificat eſ
ſentiã. R. dom ꝙ re⸗

latiue vici aliquid eſt
dupliciter. Aut qꝛ ſi· &
gnificat rdationeʒ. ſi
cut nomina que ſunt

in pᷣdicamento relati

agẽtẽ.ſic dẽ rclatiue.⁊ ſicintelligit mgr̃ de hoc noie creatoꝛ ⁊ bene.Aliu

dicik ppter boc ꝙ;

„S

pielcientie nominc. ? buſdã owonit᷑. Si inqunt potuit pᷣſcia dei nõ eẽ in ðo
lpm ſibi appꝛopꝛiat.
Alñ diuiſio poteſt ſic
fryoꝛmari. Cognitõ dei
aut eſt in ſe. aut in co⸗/

is imponat᷑ diuin e eẽntie.⁊ iõ de ſola eiꝰeẽntia d

—
„„
—7 2
vf
. 5
. „*

—

Potuit aut de nulla pꝛeſcire futura. potuit nõ crearre
aliquid. vł non ſaluare aliqs. Potuit & in deo non eẽ
pſciĩa.vel diſpoſitio.vlł pꝛedeſtinatio. Ad h̊ aũt itaa qͥ

ab eterno.⁊ potuit nõ eſſe.Si vo potuit nõ eſſe.cũ pꝛe
ſcia dei ſit eiꝰſcia.⁊ ſcia ſit eiꝰ eſſentia.potuit g nõ eſſe
ab eterno id qð eſt diuina eẽntia. Ita ⁊ de diſpoſitiõe
⁊ pᷣdeſtinatione q̃ eſt diuina eẽntia obijciũt. Addũt qS
⁊ alia ita loquẽtes.Si potuit deꝰnõ pᷣſcire aliq̃ᷓ.cũ idẽ
ſit deo pᷣſcire qð ſcire.⁊ ſcire qdð eſſe.potuit &̊ non eſſe.
Itẽ cũ idẽ ſit deũ pᷣſciũ eſſe.⁊ deũ eẽ.ſi potuit nõ eſſe p
ſcius.potuit nõ eſſe deus. Potuit aũt nõ eẽ preſcius.
ſi potuit nulla pꝛeſcire.at potuit nulla pꝛeſcire.qꝛ po⸗
tuit nulla facceeerrrrr.e
¶ Rũſio ꝙ pꝛeſcientia ⁊ diſpoſitio ⁊ pᷣdeſtinatõ q̃ſi
relatiue dicũt᷑ ad futuras res.vl faciẽdaas .
Nd hoc iuxta modulũ nf̃e intelligẽtie ita dicimꝰ. Pꝛe
ſcia.⁊ diſpoſitio.vel pᷣdeſtinatõ.ad aliqͥd dici viden
Sicut em̃ creatoꝛ ad creaturã relatiue dr.ita pᷣſcia vel
pꝛeſciꝰad futura referri videt᷑.⁊ diſpoſitio ad faciẽda.
ac pꝛedeſtinatio ad ſaluanda. Verũtñ creatoꝛ ita rñz⸗
latiue dr.vt eẽntiã nõ ſignificet. Pꝛeſcia vᷣo vel pᷣſci .·
⁊ in reſpectu futuroꝝ dr̃.⁊ eẽntiã deſignat.Ita etiã di
ſpoſitio ⁊ pꝛedeſtinatio. IJdeoq; cũ ðꝛ.ſi nulla eẽnt fu⸗
tura.nõ eẽt in deo pꝛeſcia.vłnõ eẽt deꝰ pꝛeſciꝰ.Quia
varia ẽ ibi cã dicẽdi.diſtingui opoꝛiet rõnẽ dicti.Ccu,z
5 dicis. Si nulla eſſent futura.nõ eſſet in deo pꝛeſcaa.
vel nõ eſſet pꝛeſcius.Si in dicendo hanc cãm attẽdis
ſcʒ qꝛ nulla eſſent ſubiecta eiꝰ pꝛeſcie.vñ ipſa poſſit di⸗
ci pꝛeſcia vłipſe pꝛeſciꝰ.qð vtrũq; ðꝛ ꝓpter futurg.ve
rus eſt intellectus. Sin aũt ea rõne id dicis ꝙ nõ ſit in
eo ſcia qua pꝛeſcit futura.vel ꝙ ipſe nõ ſit deꝰ qͥ eſt iu⸗
turoꝝ pꝛeſciꝰ.falſa eſt intelligentia. Siliter ⁊ ille locu⸗
tiones detminãde ſunt.⁊ potuit nõ eſſe pꝛeſcia dei. vł
potuit nõ eẽ pꝛeſciꝰ.⁊ potuit deꝰ nõ pꝛeſcire aliq̃.i.po⸗
tuit eẽ ꝙ nulla futura ſubiecta eẽnt eiꝰſcie.⁊ ita nõ poſ
ſet dici pꝛeſcius vł pꝛeſcire.vłſcia eiꝰ pꝛeſcia.nõ tamẽ
eo minus ipſe eẽt.vel eius ſcientia. Sed nõ poſſet di /
ci pꝛeſcius.vl pꝛeſcire.vel pꝛeſcia.ſi eiꝰſcie futura niul⸗
la foꝛent ſubiecta.Siliter de diſpoſitione ⁊ pꝛedeſtina
tione vel ꝓuidentia. hec em̃ vt dictũ eſt ad tꝑalia re /

ferunt᷑. et de temꝑaibus im̃ ſuun.
ρ1cia dei no im eſt de tpalibeß etiã de etnig. x
dia xo vel ſapia nõ tm̃ de tꝑalibus ł etiã de eternlis

mi ad paſſimm. ſuefauz paffumn 4d
dctiã qd vicit. no ſigninicat eſſen

videt᷑ dicere aliquid in agente.ſed ab agente.Et huic vr̃ conſonare ratio.qꝛ actio ⁊ paſſio vident᷑ emn eeadem

Et iterum huic vigetur conſonare verbũ Boetij d
aturis predieant᷑. Iſta opinio fuit ſatis ꝓbabilis.⁊ huius fuit magi

. „ . — „

*

cimus eni

„

m deum eſſe ſuam actionem.vtputa ceati

Boetij de trinitate. ꝙ alia gen

men illud bodie communiter nõ tenetur. Di⸗

. ₰ . 1„

controucrſia. Quidã em̃ volunt dicerc.ꝙ noĩa ſex generũ nõ pꝛedicãt aliqᷣd in deo ↄpᷣdicãt. Ande actõ nõ
era rerum nec de creatoꝛe nec dee⸗
c. ct ideo dicit ꝙ pꝛeſcientia ratione ſcei

us enim deumn eſſe ſuam actionem. vtputa ce onem. et quoniam eſſentia eſt vinina actio et boe nomẽ
qeate: inponit ab actione.idco non tmn impoſituʒ eſt cſſcntieverũ eti ab eſſentia ſed illa ſignifntinrda

Nein.

ſoa.

Mo.
Ag.

Kur

limrffe
Wnmne

lnde acnt

S=SSð

=☛
—

—
—
—

— — MD

— —

— —ð —

„ — — —

Ambꝛo.

Põ.xlix. Aug.ſuꝑ illum locum ps.Et pulcritudo agri mecum

eæ eſt. Ideoc; ⁊ ſi nulla fuiſſent futura. eẽt tñ in deo ſcia

eadem q modo eſt. nec minoꝛ eſſet q́; modo. nec maioꝛ

eſt q; eſſet. Sciuit ergo deus ab eterno eternũ.⁊ om̃e
quod futurũ erat.⁊ ſciuit ĩmutabiliter. Scit q; nõ mi⸗
nus pꝛeterita ⁊ futura qᷓ; pñtia.⁊ ſua etna ſapia ⁊ imu
tabili.ſcit ipſe omnia que ſciunt᷑. Omnis em̃ ratio ſu/⸗
perne ⁊ eterne ſapientie(vt ait ambꝛoſius )in eo eſt.qꝛ
omnem ſapientiam ⁊ ſciam capit ſua ĩmenſa ſapiẽtia.
¶ Cum dei ſcientia ſit ens.quomodo ergo cognoſcit
on entia. “ e
ꝛopterea omnia dicunt᷑ eſſe in deo ⁊ fuiſſe ab eterno
Vnde aug.ſuꝑ Geñ.hec viſibilia inqᷣt anteqᷓ; fierẽt
nõ erãt.quõ g nota deo erãt q̃ ñ erat? Et rurſus.uõ
S ea fecerat q̃ ſibi nota ñ erãt.nõ em̃ qᷣcqᷓ; fecẽ ignoꝛãs.
Nota g fecit.nõ facta cognouit. Pꝛoĩde anteq; fierẽt.
⁊ erat.⁊ nõ erãt.erãt ĩ ði ſcia.nõ erãt i ſua natura.pᷣi
aũt deo nõ audeo dicere alio modo innotuiſſe cum ea
feciſſet.qᷓ; illo quo ea nouerat vt faceret. Apud quem
non eſt tranſmutatio. nec viciſſitudinis obumb:atio.
Ecce hic habes ꝙ hec viſibilia anteq; fierent.in dei ſci
entia erant.Ex hoc ergo ſenſu omnia dicunt᷑ eſſe ĩ deo
7 omne quod factum eſt dicit᷑ vita eſſe in ipſo.nõ ideo
ꝙ creanura ſit creatoꝛ.vel quia iſta tempoꝛalia eſſenti⸗
aliter ſint in deo.ſed quia in eius ſcientia ſemꝑ ſunt q̃
vita eſf.
EAe eadem rõne dicunt᷑ oĩa ei pꝛeſenta. f
f nde eſt etiam ꝙ omnia dicunt᷑ ei pꝛeſentia eẽ.nõ ſo/
lum ea que ſunt.ſᷣ etiam ea que pꝛeterierũt.⁊ ea que fu
tura ſunt.ſᷣm illud. Qui vocat ea que non ſunt tanqᷓ
ea que ſunt.Quia vt ait Ambꝛo.in li.de trini. Ita co⸗
ghoſcit ea que non ſunt vt eaq̃ ſunt.et hac ratione oĩa
dicunt᷑ eſſe in eo vel apud eum ſiue ei pꝛeſentia. Tnde

Aug.

eſt. Ideo inquit mecum eſt.qꝛ apud deum nihil pꝛete⸗
rit. nihil futurum eſt. Cum illo ſunt omnia futuꝛa. ⁊ ei
non detrahu it᷑ iam pꝛeterita.Cum illo ſunt omnia co
gnitione quadam ineffabili ſapiẽtie dei. Ecce hic ape
rit Aug.ex qua intelligentia accipiẽda ſunt hmõi ver
ba.omnia ſunt deo pꝛeſentia.in deo ſunt omnia.vłcũ
deo. vel apud deum.vel in eo vita.qꝛ ineffabilis oim
cogiitio in eo eeet.

tione. Mec boetiꝰ? in/

tedit dicere ꝙ talia ñ

pꝛedicãtur. ſed ꝙ nõ
pdicanẽ̃ abſolute. Si

tamen velimus ſuſti⸗

nere mgẽm vᷣm cõem
opinionẽ. dicamus ꝙ
magiſter nõ vult dice

re.qꝙ creatõ nõ impoꝛ

tet diuinã eſſentiam.
ſ quantũ ex vi voca/
cabuli nõ dicit eſſenti
am abſolute ſʒ px mo
dum relatiõis ſiue ſbᷣ
appellatõne relatiua.
ſed pꝛeſcientia duo di
cit.⁊ ſciam ⁊ pꝛedeſti
nationẽ. Ratione ſci

entie dicit eſſentiã ab

ſolutam. vnde manet
ſcia. re ipſa nõ manen
te.nõ ſic eſt de creatio
ne.non em̃ eſt creatio
niſi etiã ſit crcatura.⁊
m hoc verbuʒ magi⸗
ſtri nõ habet calũniã.

ę¶ Si nulla fuiſſent

futura.eſſet tñ in deo

ſcientia ecadem. NHide

tur male dicere. q ſci
entia noſtꝛa ponit reſ.

eęt quando non ponit

nõ eſt ſcientia ſed opi
nio. vel alia acceptio
minus nobilis. & cuz

nobilitate ſcie ſit xo

nere rem. videt᷑ mul-

to foꝛtius ꝙ diuia eſ-
ſentia ponat que ẽ no

biliſfima. Reꝰ. ad hoc

bꝛeuiter dm ꝙ;ẽ ſcia

qua habco cognitio⸗
nem de re. ⁊ eſt ſcia q̃ᷓ

ſcio rem eſſe. Pꝛima

ſcia. nec in nobis nec
in deo ponit exiſtenti

am rei in ꝓpꝛio gene/
re.nec de pꝛeſenti nec

de futuro. quod patzʒ.

quia artifer babet cognitionem faciendi domum quam nunq; faciet. Secunda vo ſcientia ponit rem taʒ in
o ꝙᷓ in nobis.ſed in nobis qꝛ dependet. in deo qꝛ connotat.⁊ q;ẽtum ad pꝛimum moduʒ loquit᷑ magiſter.ꝙ
eadẽ ſcientia eſſet ſed non reſpectu eiuſdẽ.⁊ reſpectu tot.reſpectu qͥt modo eſt qᷓtũ ad ſcdm modũ. .
¶ Inge eſt etiã ⁊c. Ault magiſter ꝙ oia ſunt deo pꝛeſentia.nõ ſolum que ſunt. ſed etiã que pᷣterierũt. Quõ q

intelligit illud. Aut em intelligit᷑ de pꝛeſentia pm veritatem. aut de pᷣſentia ſᷣm cognitionẽ. Pꝛimo mõ fal⸗

ſum eſt. Conſtans em eſt antixps no eſt in deo pm veritatẽ pꝛeſens. Si m cognitionẽ qꝛ habet cognitõez

pꝛeſentum.pꝛeteritoꝝ.⁊ futuroꝝ.ſed ſi ſic. cũ hanc babeat etiã aia. ergo ſiliter oia ſunt ei pꝛeſentia. R*. dᷣm
ꝙy nõ oĩa dicunt᷑ eſſe pꝛeſentia pᷣm veritatẽ exiſtẽtie rerum.ſed ſjm cognitionẽ.qꝛ actu cognoſcit.pñtia. pᷣtcri⸗
ta. ⁊ futura.⁊ circa actum ſue cognitionis ſp eſt pꝛeſentialitas.ita ꝙ nulla ſucceſſio cognitionis dei eſt in nũc
qð cõplectit᷑ omnẽ ſucceſſionem ſine mutatione. ⁊ ideo omnia ſunt ei pꝛeſentia ex hac duplici cauſa. Muis
autem creatura habeat cognitionem de pꝛeſ. entibus.pꝛeteritis.⁊ futuris.quia tam en cognitõ eius tranſit in
pꝛeteritum ⁊ futurum.et noua generatur cognitio ex rei exiſtentia.ideo non dicitur ꝙ omnia ſunt pꝛeſentia
creaturc.ſicut dicitur ꝙ omnia pꝛeſentia ſunt deo.⁊ ideo nõ ponit᷑ memoꝛia in deo. quoniam memoꝛia reſpi

cit pꝛeteritum.nec tm̃ in re. ſed vt etiã actus illius cognitionis tranſit in pꝛeteritũ.
ue getum ſciẽtie vt futuri ct igeo in deo oueniẽterponiit.

b pſcia nõ dicit ratiöem ſi

3z

⸗ððẽ

8 eſſentia rei.ergo ⁊c̃.

=

⸗

) intelligentiamn pꝛeſentis diſtinctionis ari
2

4 tur de ratione diuine cognitiõis que ydea cõ

1†

–

at pluralitatem ᷣm numerum vniuerſalium an ſin/

gularium. Quinto vtrum habeat pluralitatẽ ᷣm nu
merum finitum vel infinitum. Sexto vtrum in yde⸗
is ſit pluralitas õm numerum oꝛdinatũ vel ↄfuſum.

Qneſtio.e.

As i 4ę
( Atrum in deo ſit ponere ydeas.Et ꝙ ſic oſtendit᷑ pᷣ/
mo autoꝛitate Aug.li.lxxxiij.q.q ydee ſunt foꝛme e᷑
ne ⁊ incommutabiles que in diuina intelligentia cõ/
tinent᷑. Ex his tribus còditionibus cõcludit᷑ ꝙ ydea

ſit in deo. ¶ Item ratione oſtendit᷑ ſic.Omne agens

rationabiliter nõ a caſu vel ex neceſſitate pꝛecogno/

ſcit rem anteqᷓᷓ ſit.ſed omnis cognoſcens habet rem

cognitam vel ᷣm veritatem.vel ᷣm ſimilitudinem.vö5ͤ

res anteqᷓ ſint nõ poſſunt haberi a deo ᷣm veritatẽ.

pm ſimilitudinem.ſ ſimilitudo rei ꝑ quam res co⸗
gnoſcit᷑ ⁊ ꝓducit᷑ ydea eſt. ̊ ⁊c. ¶ Iteʒ omne quod
determinate ducit in alterum cognoſcẽdũ.hʒ penes

ſe ſimilitudinẽ cogniti.velipᷣm eſt eius ſimilitudo.ſ
ſpeculũ eternũ mentes ſe videntiũ ducit in cognitio/
nem oim creatoꝝ ſicut dicit Aug.qꝙ rectiꝰ ibi cogno
ſcunt qᷓ;ᷓ alibi. reſtat ꝙ in eo reſidẽt ſimilitudines.⁊
reſtat ꝙ ſunt in eo ſicut in cognoſcente.qꝛ nõ tm̃ ali-/

is l rae ei ſibi. ſed hec eſt tota rõ ydee.ergo ⁊c̃.

Itẽ qꝛ res a deo ꝓducunt᷑.iõ ſunt in deo tanqᷓᷓ in
efficiente.⁊ deus veriſſime eſt efficiẽs.ſimiliter qꝛ ab
ipſo finiunt᷑.ideo veriſſime eſt finis.ergo pari ratiõe
qꝛ ab ipſo cognoſcunt᷑ ⁊ expꝛimunt᷑. ꝑ ſeipᷣm deus ẽ
veriſſime excmplar.ſed exemplar nõ eſt niſi in q̊ ſũt

rerum exemplatarum ydee. ergo ⁊c. onera. yo

niſius de di.no.cognoſcit diuinus intellectus.ſed ex
ſeipſo.et per ſeipſum.nõ ſᷣm ydeaʒ ſingulis innitẽs.
ſe Adom vnam excellentie cauſam oia noſcens ⁊ cõti
nens. ergo deus ſingula nõ cognoſcit ꝑ ydeã. Itẽ
ratione videt᷑.qꝛ ydea dicit rationẽ ſimilitudinis.et

ſimilitudo dicit rationẽ ↄuenientie.dei aũt ad creatu
ram cum ſit ſumma diſtãtia.nulla eſt ibi ↄueniẽtia.

aut ſi eſt. minima eſt. aut nulla ſimilitudo.aut mi/
nima.aut ergo nõ eſt ydea in deo.aut ſi eſt. ᷣm rõneʒ

impfectam eſt.ſᷣ nibil imꝑfectum ponẽdũ eſt in deoo.

S⁊c. ¶

tiam rei.nõ ꝑ ſimilitudinẽ.ſᷣ ydea eſt ſimilitudo non

niſi ad dirigendum in cognoſcendo.⁊ regulanduʒ in

opꝑando.ſed nihil indiget dirigente vel regulante ni -
ſi quod poteſt errare ⁊ deuiare.deus aũt nullum bo-
rum babet. ergo fruſtra ponunt᷑ in deo ydee.Re*.
dom ꝙ circa hoc duplex fuit opinio. Quidam enim

dixerunt ꝙ deus non cognoſcit ſᷣm rationẽ ydee.ſed
m rationẽ cauſe.⁊ ponũt ſimile.ſicut ſi punctus co/
noſceret ſuam virtutem. cognoſceret lineas ⁊ circũ
erentiam. Similiter ſi vnitas haberet potentiã co/
gnitiuam ꝑ quam oↄuerteret ſe ſupꝛa ſe.cognoſceret
omnes numeros.Per bunc modũ dicunt in deo eẽ.
Quoniam enim deus virtutem babet ꝓducendi oĩa
⁊ cognoſcit totã ſuã virtutẽ.ideo cognoſcit omnia.⁊

boc dicunt dyoni.ſenſiſſe cum dixit. ꝙ nõ iᷣm ydesm

ſueuit appellari. Pꝛimo querit᷑. vtruʒ in doo
ſit ponenda ratio ydealis. Secundo dato ꝙ ſic. que
nttur vtrum babeat pluralitatem 'm rẽ.Tercio vtꝝ
habeat pluralitatem ᷣm rationẽ. Quarto vtrũ habe

¶ Itẽ nobiliſſimus modus cognitionis eſt do
attribuendus.ſed cognitio ꝑ rei eẽntiam eſt nobili/
oꝛ qᷓ; ꝑ ſimilitudinem rei.ergo deus cognoſcit ꝑ eẽęn/

em ydea nõ eſt neceſſaria

. „ . 2 22

–

— õä

ſed jm vnã excellentie cauſam cog oſcit oĩa. Sed hᷣ
poſitio oöt ſae. Dalnungnic qꝛ deus cogno⸗

ſcit nõ ꝑ collationem deueniendi a pꝛincipio ad pꝛin
cipiatum.ſed ſimplici aſpectu.Et iterũ.omne cogno

ſcens inq;'tum hmõi.ſimile eſt cognoſcibili. ergo ba⸗

bet eius ſimilitudinem. vel ipᷣm eſt ſimilitudo. Rur⸗
ſus.omnis cognoſcẽs ideo diſtincte ꝓducit.qꝛ diſtin
cte cognoſcit.nõ econuerſo.ergo ratio ꝓducendi nõ
eſt ratio cognoſcendi. Et iterum.aliqua cognoſcit

ab ipſo non ſunt. Pꝛopter hec ⁊ ſimilia eſt aliter dicẽ
dum.iõ eſt alia poſitio ⁊ m ſanctos ⁊ ᷣm phos.q;

deus cognoſcit ꝑ ydeas.⁊ habet in ſe rationes ⁊ ſimi
litudines rerum quas cognoſcit.in quibꝰ nõ tm̃ ipᷣe

cognoſcit.ſed etiam aſpicientes in eum. ⁊ bas ratio/
nes vocat aug.ydeas ⁊ cauſas pꝛimoꝛdiales.· Ad

intelligentiam aũt obiectoꝝ intelligendum. ꝙ ydea

.

dicit᷑ ſimilitudo rei cognite.Similitudo aũt duplici/

ter dicit. Ano modo vᷣm ↄuenientiam duoꝝ in ter/
cio.⁊ bec eſt ſimilitudo ᷣm vniuocatõnẽ.Alio modo

eſt ſimilitudo pm ꝙ vnũ eſt ſimilitudo alterius.⁊ bec
ſimilitudo nõ ↄcernit ↄuenientiam in aliquo coõmu-
ni. qꝛ ſimilitudo ſeipᷣa eſt ſimilis nõ in tercio.⁊ H mo
do dicit᷑ creatura ſimilitudo dei.vel ecõuerſo.deꝰ ſi/
militudo creature.Hoc modo ſumendo ſimilitudi/

nem. ſimilitudo eſt rõ cognoſcendi.⁊ hec dicit᷑ ydea.

Scd aliter eſt in nobis.aliter in deo. In nobis q̃deʒ

ratio cognoſcendi eſt ſimilitudo.cognitum eſt veri/

10

tas. Nam in nobis eſt ſimilitudo accepta ⁊ impꝛelſ-

ſa ab extrinſeco. ꝓpter boc ꝙ intellectus noſter reſpe
ctu cogniti eſt paſſibilis ⁊ nõ actus purus.ideo fit in
actu ꝑ aliquid cogniti quod eſt ſimilitudo eius. In
deo autem eſt econuerſo.quia ratio cognoſcendi eſt

ipſa veritas.⁊ cognitum eſt ſimilitudo veritatis ſcili

cet ipᷣa creatura.Et quia ratio cognoſcendi conſiſtit
in ipſa veritate pꝛima.ideo ratio cognoſcendi in deo
eſt ſumme expꝛeſſiua.Et quoniam omne id quod ſũ
me expꝛimit.ꝑfectiſſime aſſimilat cognituʒ afſimila/
tione competenti cognitioni.ideo patet ꝙ ipſa veri/

tas ex hoc ꝙ facit cogioſcere eſt ſimilitudo expꝛeſi/

ua ⁊ ydea.Ecotrario eſt in nobis.quia eoipſo ꝙ eſt ſi

militudo facit cognoſcere. Ex bis patent obiecta.

Nuod enim obijcitur ꝙ non eſt m ydeam ſingu⸗
lis innitens.dm qꝙ; dyoniſius ex hoc nõ vult remo

uere rationem ydee a deo.ſeo vult dicere ꝙ nõ ſic eſt
ſimilitudo ⁊ differentia ydearuzʒ m ſingula ſicut in

nobis. ¶ Ad illud quod obijcitur ꝗ nulla eſt ↄueni⸗

entia vel minima. Dm ꝙ eſt ſimilitudo vniuocati/

onis ſiue participationis.⁊ ſimilitudo imitationis 1
expꝛeſſionis. Similitudo participatiõis nulla ẽ om/

nino. quia nibil eſt commune. Similitudo imitatio/
nis eſt modica.quia in modico poteſt finitum imita

ri infinitum. vnde ſemꝑ maioꝛ eſt diſſimilitudo ꝙ; ſi
militudo.Similitudo vo expꝛeſſionis eſt ſumma.qꝛ

cauſat᷑ ab intentione veritatis vt viſuʒ eſt. que ẽ ipa
expteſſio. ideo deus ſumme omnia cognoſcit. Ad

illud quod obijcit᷑ tercio.ꝙ nobilioꝛ eſt cognitio per

eſſentiaʒ. Odm ꝙ eſt ſimilitudo cauſata a vitate rei

extra.⁊ de hac verum eſt q mun ita ꝑfecte expꝛimit
rem ſicut ipſa res ſi pꝛeſenter eſſet apud animam. et
hac ſimilitudine non cognoſcit deus. Eſt alia ſimili/
tudo que eſt ipſa veritas expꝛeſſiua cogniti.⁊ eo ſili/
tudo quo veritas.⁊ bec ſimilitudo melius expꝛimit
rem qᷓ; ipſa res ſeipſam expꝛimat.qꝛ res ipᷣa accipit

rationein expꝛeſſionis ab illa.ſeg m banc eſt pfeg/

11

12

13

ſermnafi
ctmonea
ſtnco
ſtaunt.
nu
une
ntne⸗
norban
(Atnaf
Ctrpcncn
Cunten
Cofecin
och
t Eo
ſenhlart
ſtgonpl
ſummay
ckomnine
ſonaſtni.
pena
Auczan
Nicnoni
lurnſom⸗
umi
finniin
Uahenran
Meneboe
lerofri
Poſctats
anenet
Arrm

e

=

niche

liginn,
minkün
mumdrtt
mnchhlte
üinn
Wcginctt
cgiigii
krogini
finlane⸗

4

gnc
Epurnrchin

twco mus
cointus
gthsfultis
ſuu,
icin
Gg

14 oꝛ cognitio ꝛbac ognoſeit duus. S uluc qd ob⸗

ijcitur ꝙ ydea eſt ad regulandum ⁊ dirigendum. dꝗ.
ꝙ regulari ⁊ dirigi poteſt eſſe dupliciter. aut ꝑ regu/

lam difterentem a directo ⁊ regulato.⁊ hec ponit im

perfectionem ⁊ poſſibilitatem erroꝛis.Aut ꝑ regulã
que eſt idem quod regulatum. ⁊ hec ponit impoſſibi
litatem erroꝛis. Quia enim regula errare nõ poteſt.
⁊ deus eſt ipſa regula ⁊ idea.ideo impoſſſibile eſt euʒ
errare.⁊ ſic patct ꝙ ydea in deo non ponit defectum
⁊ imperfectionẽ ſed complementum.

¶ Due ſtio.ij.

„

ꝙ ſic videt.qꝛ aug.dicit ꝙ ydee ſunt foꝛme eterne et
incõmutabiles. ſi ſunt foꝛme ſunt plures. ⁊ cũ foꝛ/
ma dicat ipſuʒ quod eſt ydea abſolute. tunc videt᷑ ꝙ
ſint plures m id quod ſunt abſolute.¶ Item ydea
eſt ſimilitudo expꝛimens ydeatũ ſᷣm totn.ſed quecũ⸗
q; vni ⁊ eidem ſᷣm totum ſunt ſimilia nullo mõ dif/
ferunt abinuicem ergo ſi ydea oim m iꝗ quod eſt eſ
ſet vna.tũc om̃ia eſſent indifferentia. (e; ſi ydea
eſt vnum quid.aut vna cõmunis.aut vna ꝓpꝛia ſimi
litudo.Si vna cõmunis.ergo ꝑ ipſam nunqᷓ res di
ſtinguunt. Si vna ꝓpꝛia. ergo ꝑ ipſaʒ nunq; plura co
gnoſcunt᷑. Pank ydea eſt ratio pnaſerud. ſed
vnumquodqʒ cognoſcens cognoſcit ſᷣm exigen tiam
rationis cognoſcendi.ergo ſi ydea eſt vnum quid.cũ
in vno nõ cadat diſtinctõ. deꝰnõ cognoſcit res diſtin
cte ſed indiſtincte.¶ Contra. Aug.vj. de trini. Fili⸗
eſt ars quedam omnipotentis dei plena omniũ rati⸗
onum viuentium.⁊ oĩa in ipſo vnum ſunt. Item
quod ꝑfectius eſt.deo eſt attribuendum. ſe pfectiꝰ
eſt vno poſſe cognoſcere plura ⁊ opari qᷓ; pluribus.

ergo deo eſt attnbuendum. & deus vna ydea cogno/

ſcit. ¶ Item in omni genere cauſe ſtatus eſt in vno
ſimplici.vtpote in genere efficientis ⁊ finis. cũ de?
ſit exemplar in quo eſt omnimode ſtatus.& in deo ẽ
ſumma vnitas.ſed exemplar quod ↄtinet multa nõ
eſt omnino vnũ et fimplex.ergo in diuino exemplari
non eſt niſi vna ydea ſᷣm rem.i¶ R. ad intelligenti⸗

1Sam pꝛedictoꝝ eſt notandũ ꝙ hic fuit duplex opinio.

Quidaʒ enim dixerunt ꝙ ydee in deo ᷣm rem babeẽt
diſtinctionẽ. Dixerunt enim ꝙ eſt cõſiderare vniuer
ſitatem foꝛmarum in deo.in anima.⁊ in mundo ſiue
in materia. Et in materia ſiue in vniuerſo habent di
ſtinetionem. ⁊ compoſitionem. ⁊ oppoſitionẽ. qꝛ fũt

ibi materialiter. In anima vo humana babent diſti⸗

ctionem ⁊ compoſitionem.ſed non habent oppoſiti
onem.⁊ hoc qꝛ ſunt ibi aliquo modo ſpiritualiter.nõ
tamen omnino.quia ſunt a rebus extra.ideo eſt cõ/
poſitio.differunt em̃ ab anima. In deo habent diſtin
ctionem.ſed nõ compoſitionem nec oppoſitionem.
Apter ſummam ſimplicitatem. ⁊ q́uis in deo ſint di⸗

ſtincte.ſunt tamen vnum exemplar.ſicut plures foꝛ-

me particulares in ſigillo faciunt vnũ ſigillum. Sed
iſta poſitio qꝙᷓuis in ſui initio videat᷑ pbabilis. in fi/

ne tamen ↄtinet erroꝛem. Mam ſi in deo eſſet pone/

re ydeas realiter differentes ſiue diſtinctas.tunc eſſ⸗
ibi alia pluralitas realis qᷓ; ſit pluralitas pſonał. q
abhoꝛrent aures pie. Si dicas ꝙ nõ eſt pluralitates
abſolutam ponere ſed reſpectiuam. tunc quero de il⸗
lo reſpectu.aut cſt aliquid.aut nihil.Si nihil.nulla ẽ

ibi realis diſtinctio. Si aliquid.nõ eſt dare niſi diui

nam eſſentiam.ſed omnia eſſentialia in deo vnũ fũt.
Et ideo eſt alia poſitio.ꝙ ydee ſunt vnum ᷣm rem.⁊
boc patet ſie Naen in deo dicit ſimilitudinem que eſt
ratio cognoſcendi.illa aũt ᷣm rem eſt ipſa diuina ve
ritas.ſicut ſupꝛa monſtratuʒ eſt.et qꝛ ila eſt vna.pa

tet ꝙ; ꝑ eam omnes ydee vnum ſunt.et hoc dicit au/

guſt. expꝛeſfe.quia in illa arte omnia ſunt vnum.g

Ad illud ergo quod obijcitur q; ſunt foꝛme. di⸗/
cendũ ꝙ foꝛma duplex eſt. ſ.foꝛma que eſt ꝑfectõ rei.
et foꝛma eremplar is Et Aus. accipit ydcas in ratio⸗

ne foꝛme pꝛo foꝛma exempla ri.vtraq; tamen relati/

— b ue dicit illa ad naturam quam infoꝛmat. ſed iſta ad
¶ Aaum ſit ponere pluralitatem in ydeis ſᷣm rem. Et

exemplatum. ⁊ ideo quia foꝛma dicit vt ad alterum
ſicut ſimilitudo.quando dicunt᷑ plures foꝛme.nõ ex
hoc notatur ꝙ in ydeis ſit pluralitas ᷣm reʒ ſiue õm
id quod ſunt.ſed pm id ad quod ſunt.id ẽ ad ea que
ſunt tra.ſcʒ ratione connotatoꝝ.vt ſunt ipſa ydea
ta. ¶ Ad illud quod obijcitur. ꝙ ydea eſt ſimilitudo
expꝛimens ſm totum.ergo ⁊c. Ad boc eſt vnus mo/⸗
dus dicendi.ꝙ ydea nõ dicit ſimilitudinem aliquam
ꝑ quam cognoſcens aſſimilat᷑ alijs.ſcd cui multa ſ
ſimilant᷑. ⁊ multa poſſunt aſſimilari vni.ſicut ſi a foꝛ
ma ſigilli eadeʒ fiat exrpꝛeſio figure in cera. poteſt eẽ
ab eadem foꝛma vna multe ⁊ varie impꝛeſſiões.ſᷣm
ꝓ ſigillum magis ⁊ minus impꝛimitur. Sic in deo in
telligunt.quoniam multitudo in rebus venit ſcoᷣm
gradus ⁊ appꝛoximationem ad ipſum eſſe diuinuz.

Sed illud non ſufficit dicere.quia deus facit omnia

diuerſa ſᷣm foꝛmam.nõ tm̃ pᷣm gradum ⁊ dignitatẽ.
⁊ illa cognoſcit pxñ vnum pᷣm rem.quod quidem eſt ſi⸗
militudo cogniti. Si tu dicas.ꝙ hoc eſt quia deus ſe.
ipſo cognoſcit ſicut ſeipſo agit.ido ſicut vno agit mł

ta. ita vno cognoſcit multa. Adbuc non eſt ſolutuʒ.

quia adbuc manet queſtio quomodo ipſe deus poſ/
ſit aſſimilari multis. Pꝛop
litudo quedam eſt ſ̃m ꝓpꝛietatem generis. ⁊ de hac
non eſt dubium ꝙ non poteſt eſſe vna plurium ge⸗
nere differentium. et hec eſt ſimilitudo que expꝛimit᷑
⁊ cauſatur a re generis determinati. Alia eſt ſimilitu
do ſimpliciter extra genus.⁊ hec quia ad boc genus
non artatur.qua ratione eſt huius.eadem rõne eſt ⁊
illius. et qua ratione eſt huius pᷣm partem. eadem ra
tione ſm totum. ⁊ talis ſimilitudo eſt diuia veritas.
⁊ ydea in deo. Si tu queras qnomodo hoc poſſit in⸗
telligi.aliqualiter intelligi poteſt. quis non poſſit ap
tari omnino ſimile. Cuʒ enim illa ſimilitudo ſit actꝰ?

. *

purus.et ipſa veritas(ſicut dictum eſt) ⁊ om̃ia alia

7

cognoſcibilia quantumcunq; nobilia. m id qd ſunt
comꝑentur ad ipam per moduzʒ paſſibilis.ſicut vnũ
ſm foꝛmam.poteſt aſimilari pluribus pᷣm naturam
diuerſis.ſic in ꝓpoſito.vna realis ſimilitudo poteſt

eſſe omnium cognoſcibiliuz. et oteſt poni exemplũ
in luce aliquo modo.que vna pᷣm numerum expꝛi⸗

mit multas ⁊ varias ſpecies coloꝛum. In cognitio/

ne aũt noſtra. quoniam ſe habet per modum poſſibi

lis reſpectu cogniti.⁊ quodãmodo infoꝛmabilis ab

illo.nõ põt inueniri ſiſitudo.iĩmo inuenit᷑ diſſifituto.
et aſpiciendo ad cognitõnem noſtraz videtur nobis
in deo non eſſe intelligibile. Ad illud quod querit
vtrum illa ſimilitudo ſit pꝛopꝛia vel communis. Si
cendum ꝙ deus non dicitur cauſa vniuerſalis nec ꝑ

opter hoc dicendum ꝙ ſimi 18

B£

ticularis ſimpliciter.ſed aliquid habet de nobilitate

24

cauſe vniuerſalis. quia poteſt in plunmos effectus.

.
———
— W

Similiter aliqui de cauſa particulari.qꝛ immedia⸗
te ⁊ ſufficienter poteſt in effectum quemlibet. Sic in

TLi

cognitione dei intelligendum.ꝙ nec om̃ino eſt in vni

uerſali. nec omnino in particulari. Similiter de ſimi

*

litudine ⁊ ydea intelligendum eſt.q cõmunis eſt qᷓ;

tum ad differentiam ⁊ amplitudinem. ꝓpꝛia vᷣo q;tũ

ad diſcretiſſimã expꝛeſſionem. Ratio huius eſt.quia
eſt ſimilitudo expꝛimens.non impꝛeſſa nec expꝛeſſa.
Quia omnino expꝛimẽs.ideo ſumme expꝛimit ⁊ ᷣm
oẽs ↄditões.Et rurſus ex hoc ꝙ nõ eſt expꝛeſſa.ideo
nõ eſt artata nec limitata. ſed extendit ſe ad omnia.
ſicut diuina eẽntia.qᷓ;uis tota ſit in vno.nõ tamẽ ſic
20 eſt in vno.ſic ꝙ; nõ ſit in alio. Hillud qd obijcit
vltimo ꝙ cognoſcit ſm exigentiam rationuz. Ddm.
ꝙ ſicut ratio cognoſcendi eſt vna.⁊ tamen plura co/
gnita diſtinctiſſime repꝛeſentat ſm ꝓpꝛias conditio/
nes. ſic diuina cognitio q;tum ad modũ cognoſcẽdi
qui eſt in ipſa eſt vna et ſimplex.non diſtincta.ſed in
comꝑatione ad obiectum viſtincte cognoſcit.Quã/
do ergo dicit᷑.deus cognoſcit omnia diſtincte.ſi diſti
ctio ponitur in cognitione ꝑ comꝑationẽ ad cogno/
ſcentem falſa eſt.ſi aũt ꝑę comꝑationem ad cognituʒ.
ſic habet veritatem.
QAueſtio. iij. c
¶ Atrum in ydeis ſit pluralitas pᷣm rationez. Et ꝙ ſic
oſtenditur hoc modo. Aug.li. lxxxiij. qõnũ.Alia rati⸗
one conditus eſt homo.alia equus.ergo ſi ydea dicit
ipſam rationem cognoſcendi.neceſſe eſt ꝙ plurificet
m rationem. Senn hocipſum oſtendit᷑ ex modo
loquendi ⁊ diffiniendi.quia Aug.loquitur in plura/
li. ⁊ diffinit in plurali ipſas ydeas.dicens ꝙ ſunt foꝛ
me.ergo ꝑlurificant᷑ re vel ratione.ſed nõ re.ergo ra
tione. ¶ Nem ydea dicit ſimilitudinem ad cognitũ.
ß ſimilitudo quis in deo ſit quid abſolutũ.habet ta/
men modum dicendi ad alterum ſiue reſpectuʒ. ſed
FieKrati⸗ ſimilitudinis relatiue eſt a re cui aſſimi/
at᷑.ergo cũ res ydeate ſint plures.ydee ſunt plures

ſᷣm rationem dicendi. Ze em deus anteqᷓ;ᷓ res ꝓdu
cat diſtincte cognoſcit ⁊ actu.ſed nõ eſt diſtinctio in
deo cognoſcẽte nec in cognito.ergo opoꝛtet ꝙ ſit i ra
tione cognoſcendi. ¶ Contra.Si eſt plurificatio ᷣm
rationem.cum nõ ſit re.tunc videtur illa pluralitas
non eſſe aliud qᷓ; vanitas. ¶ Item ſi eſt in hoc nomi
ne ydea pluralitas. aut ratione eius quod eſt. aut ra
tione eius ad quod eſt. Mon ratione eius quod eſt.
quia eſt diuina eſſentia.Si ratõne eius ad quod eſt.
ergo cũ verbum ⁊ exemplar ⁊ ars dicant reſpectum
ad creaturam.ſaltem ᷣm nomen debent plurificari.
quod tamen falſum eſt. ¶ Nem ſi ydee ſunt plures
non ꝓpter ſignificatum ſed ꝓpter connotatum.tunc
quero.aut generatum illud eſt eternum. aut tempo/
rale.Si eternum.ergo videt᷑ ꝙ plura ſint ab eterno.
Si tempoꝛale.ergo videtur ꝙ ydea nõ dicat᷑ de deo
niſi ex tempoꝛe.ſicut nec dominus nec creatoꝛ dicũ/
tur niſi ex tempoꝛe.¶ Item ydee ſi ſunt plures ꝓpter
ydeata.aut ergo ſᷣm eſſe quod babent ydcata in deo.
aut in ꝓpꝛio genere.Si ꝓpter eſſe quod habẽt in deo

Contra. in deo ſunt vnum.ergo ratiõe illius eſſe nõ

poſſunt dici plures. Si ꝓpter eſſe quod habent in ꝓ
bꝛio genere. ſed non babent niſi ex tempoꝛe. ergo vel
ydee nõ ſunt plures niſi ex tempoꝛe.vel tempoꝛaleẽ

cauſa eterni.quoꝛum vtrunq;ʒ eſt incõueniẽs. ¶ IJtẽ

ydea aut dicit aliqᷣd. aut nibil. Si nihil.ergo nec plu⸗
ralitatem habet nec vnitatem. Si aliquid dicit.ergo

ſi ſũt plures ydee.ſũt plures res. ergo ſi plures ydee

ſunt ab cterno. plures res ſunt ab eterno.ſed nõ pluu·

res res ꝑſonaliter.qꝛ ydea non dicit quid perſone.er
go plures eſſentialiter R. dᷣm ꝙ ſicut patet ex p̃ 21
dictis diſt.xxx.qᷓ;uis in deo nullus ſit reſpectꝰ ad cre
aturam a parte rei.tamen contingit ipſam eſſentiam
ſignificari in reſpectu ad creaturam per multa nomi
na.nec tamen boc nomen ſiue vocabulum ydea ẽ va
nũ intelligendum.igit᷑ eſto ꝙ boc nomẽ ydea ſigniſi
cet diuinam eſſentiam in comꝑatione ſiue in reſpe⸗
ctu ad creaturam.vgdea enim eſt ſimilitudo rei cogni
te.que qᷓ;uis in deo ſit quid abſolutum. tamẽ ſᷣm mo
dum intelligendi dicit reſpectum medium inter co⸗
gnoſcens ⁊ cognitum.quis ille reſpectus ſᷣm rẽ plꝰ
ſe teneat ex parte cognoſcentis.quia eſt ipſe deus.ta
men ratione intelligendi ſiue dicendi. ſimilitudo plꝰ
ſe tenet ex parte cogniti.et qm̃ cognoſcens eſt vnum
⁊ cognita ſunt multa.ideo omnes ydee in deo ſunt
vnum ſbm rem. tñ plures ᷣm rationeʒ intelligendi
ſiue dicendi. Ande concedende ſunt omnes ratiões
in deo eſſe vnũ quid.ſed nõ vnã ydeam ſiue ratiõeʒ.
ſed plures.¶
hil ſubeſt ex ꝑte rei.dð. ꝙ falſuʒ eſt.qꝛ reſpectui ſb/⸗
eſt ex parte dei eſſentia nõ reſpectus.ex parte vo cre
ature ſubeſt verus reſpectus.et ideo reſpectus ille ſi
gnatus non inducit falſitatem ſic pluralitati reſpe/
ctuum.q;uis nõ ſubſit pluralitas ex parte dei.ſubeſt
tamen ex parte connotatoꝝ,vnde reſpectꝰille ſic plu
rificatus nõ habet falſitatẽ nec vanitatem. Adil/2ꝛ53
lud quod obijcitur.ꝙ verbum ⁊ ars dicunt reſpectũ
Ddm eſt ꝙ dicunt ſᷣ aliter qᷓ; ydea vel ratio.qꝛ ydea
ſiue ratio cognoſcendi plus ſe tenet ſᷣm rationẽ intel
ligendi ex ꝑte cogniti. Similitudo enim ſᷣm ꝙ hmõi
nõ dicit reſpectum ad id in quo eſt ſed cuiꝰeſt.ſᷣ ver/
bum plus ſe tenet a parte dicẽtis.ſilr ⁊ ars ⁊ exẽplar
ex ꝑte ꝓducentis.⁊ qꝛ multa ſunt cognita ⁊ vnũ co/
gnoſcens.ideo ydee ſunt plures ⁊ ars tm̃ vna.Al ali

ter. ratõ ⁊ ydea dicunt reſpectũ ad res inqtum diſti⸗
cte ſunt.nõ ſic alia vocabula.

qꝙ; ↄnotata ſunt plura ab eterno.dum ꝙ pluralitas ẽ
in ydcis rõne connotatoꝝ.ſed de cõnotatis eſt loqui
dupliciter.aut inq;tum ſunt.aut inq;tũ ↄnotata. In
qᷓ;tum ſunt.ſic ſunt ſolum ex tꝑe.inq;tum aũt cõno/
tantur.ſic poſſunt connotari ⁊ eternaliter ⁊ tpaliter
Eternaliter.qꝛ reſpectus impoꝛtat᷑ in habitu.ſicut ꝑ

boc nomen ſpᷣdeſtinatio.iõ pᷣdeſtinatio eſt eterna.qꝛ

cõnotat effectũ nõ in actu ſed in habitu. Lẽꝑalit᷑ vo
qñ reſpectus importat᷑ in actu.ſicut ꝑ hoc verbũ cre
are.qm̃ g ſi vnotant᷑ temꝑalia vt futura ſunt.⁊ futu
ra ſunt multa.iõ ↄnotant᷑ vt multa.ſᷣ tñ ſic cõnota⸗
ta.qᷓ;uis ab eterno ↄnotẽt.nõ tñ ſunt ab eterno ſ̃ ex
tpe.ita multitudo ↄnotatoꝝ qᷓ;uis ab et᷑no dicat᷑.tñ

D

Bon ealem multitudinem niſi ex tempoꝛe.

d illud qð querit᷑ vtrum m eſſe ydeatoꝛuʒz ſint 2 5

ydee plures.ddm ꝙ ſic m eſſe qdð babiture ſunt res
ydeate ⁊ in ꝓpꝛio genere.⁊ q;uis illud nõ habeãt niſi
ex tempoꝛe.tñ ab eterno fuerunt habiture. et ydee ſt

rerum vt future ſunt.ideo intelligunt᷑ nõ tiñ plures
ex tempoꝛe. verumetiam ab eterno. Sic differt pꝛe

deſtinationem fuiſſe ab eterno ⁊ repꝛobationem nõ
ratione eius qð fuit ab eterno.ſed ratione eiꝰ q8 fu/
tuꝝ erat ex tẽpoꝛe. ¶ Ad illud quod obijcitur.ſi pluꝛ
res ydee. plures res.Dicenduʒ ꝙ ydea nõ dicit tm̃

quid eſt.ſj reſpectũ ad id qð futurũ ẽ.vel etiã põt eẽ.

illud g& quod obꝛ.ꝙ iſti rationi ni/ 22

¶ Ad illud quod obr. 24

Piruint
tit
ſ
ſcnmuore

mund
—

ubatiin

reſih
tßone
lnerl
bhaphen
Nech
mopet
Gnnlte⸗

ccoch

mluan
ſultene
nnſe
clich
Nuftore

Anſowt

ſittpic
Aulsſten
dkihduine
Niiztmlte
oqepden
fünhrlapie
1n Aogen

eri⸗
t ſolif⸗

keraeme

hobllitzte

dlerſo n

ckcoot⸗

lortii
ancn
Püͤck E
Gamg
iren

chhrern

Vrgnc⸗
eltclen
ckie
niſtnen
Poſtne
ſu
Aln
Wigl
J tſala
ſti
Mote

H

6 S
Di. XXXV
MM et ratione illius reſpectus reripi⸗ plurificationem. ria ſuncpluꝛca Ande Giebieit ſ auis er
S Et aꝛ ille nihil ponit in actuſ. d ſolũ in potẽtia. hinc re angulum. ſufficit habere anguli rationẽ. Si s au
gten eſt ꝙ pluralitas ydearum eterna non ponit aliquaʒ tem velit pingere quadran ulum. neceſſe eſt ꝙ rönẽ
N pluralitatem actualem. ſicut non ponitur ſi dicatur babeat q̃tnor anguloꝝ. Ka illud g iier t 28
utd poteſt facere plura. Scd boc nomen res abſolute artifex creatus pducit multa ꝑ vnã yde.· din æ B
unhte impoꝛtat quod dicit. ⁊ ideo cum dicit plures res eſ facit ꝑ applicationẽ ipſius ad diuerſos inaterias. v/
Phndt ſe. ponitur pluralitas in actu. ideo argumentum ſi habet ſolũ ydeã vnaʒ. impoſfibile eſt intclligere
hocrnn nõ valet. ⁊ iõ eſt ibi quid ⁊ ſimpliciter. Sicut ſi dicer ſ̃ᷣm illam ſünplici aſpectu cognoſcat di jerſa. deꝰ? au-
llun i plura ſunt poſſibilia deo. xel Rora ſunt cognita.ergo teʒ ſimplici aſpectu cognoſecit ſingularia vt diue ſa.
ni afe plura ſunt. MNec ſic valet.plures ydee ſunt.j plures ita ꝙ ſm totum ⁊ ſm ꝓpꝛias differc itias ? ꝓpꝛieta⸗
neſuiſt res ſunt.iqꝛ xdee nõ ſunt plures ratione eiꝰ qð ſunt. tes.ideo non eſt ſimile.¶ Ad illud quod obijcitur de 2 9
ninett ſed ratione eius ad quodd ſunt. Ccotmpoſitione ⁊ p:ꝛioꝛitate. Dᷣm ꝙ; nec ſm rem nec
Cneniſn „ Queſtio. ij. d ſcm rationci opoꝛtet ꝙ ydea babeat ydeat: pro⸗
ninte Snum ydec pluriſicent p comgationez ad ydeata paietates. nam coꝛpoꝛalis eſt ſimilitndo ſpiritualis.
ennftif Em multitudinem ydeatoꝝ. ꝙᷓtum ad diuerſitaten et compoſiti eit ſimilitndo ſimplerx. ctiam in crentu⸗
uckhed vvnniuerſalium vel ſingulanium.Et ꝙ ſingulariũ vide ris.iõ nõ opoꝛtet q vna ydea ſit ſinplicioꝛ vel pꝛioꝛ.
üſning tur.qm̃ ꝑ vdeas eſt ratio diſtinguendi.ſed deus non Sitnilitudo tamen ᷣm rationein intelligendi babet
SSZ tim̃ diſtinguit vniuerſale ab vniuerſali.sᷣ etiam ſingu ꝓpꝛietatem ydeati ᷣm diſtinctionẽ. tum pꝛopter c02,
Sſend lare a ſingulari. Sed qꝛ diſtinguit vlłe ab vii. idco ha relationem.quia opoꝛtet ꝙ vno relatiuoꝛum mualti ⸗
SZ bet pluriũ vniuerſaliũ ydeas ⁊ rationes. vñ alia rati plicato multiplicetur ⁊ rcliquum.ſaltem vᷣin ratõnẽ.
inemgſii one conditus eſt equus.alia ratione cõditus eſt hbo- zõz illa eit ratio expꝛimẽdi ⁊
in, mo. ergo ⁊c. ¶ NRẽ cognitio rei veriſſima. cſt rei ſßu diſtinguendi.⁊ ideo quis reapiat pꝛopꝛi.as diſin
Kgiinint totalitatem. S ſingulare aliquid addit fupꝛa vniuer· ctiua.non opoꝛtet tamen de alijs.
Gäägrckns ſale. ergo cũ deus totum cognoſcat.nõ tm habet yvglgle Qucko.. c— .——
wane am vniuerſalis ſed etiam ſuꝑadditi.ſ.ſingularis.ſili- (Erum in deo ſit ponere multitudinem ydeatũ fm
orhei ter ⁊ altcrius ſingularis.& ſi addita ſunt diuerſa ſßᷣn numerum finitum vel infinituni. Et ꝙ Finj numerus
RK rationẽ ſiue multitudinẽ xdealem. ptʒ ⁊c. ¶ Itẽ de infinitum vigetur. Aug. ix. de ciuitate dei. AUna eſt ſa
HRH” quoſdã ex homibus pꝛcdeſtinat.quoſdã re ꝛ0bat. 5. pientia in qua infiniti ſunt theſauri ommnium rerum
uriin alia ratione quoſdam pᷣdeſtinat. ⁊ alia ratione quoſ /intelligibilium. ¶ Item aug. vj. de trinitate dicit.
RMHHZZ dam repꝛobat. ſin aliam rationeʒ ⁊ ydeã ſunt r filius eſt ars plena omnium rationum viuentium. S5
— ſciti a2 pꝛedeſtinati in deo. hec eſt diuerſitas indiui conſtat iy ars illa eſt infinita. ergo non impletur niſi
Kan dualis ſiue numecralis. ac. ¶ Item ydea multipli · infinitis. ergo ſunt ibi infinite rationes. ¶ Yem ra
n at in viuinis ratione reſpectus et relationis ad yde tione videtur. qꝛ conſtat q deus cognoſcit om̃es ſpe⸗
— ggtũ.iaᷓ multiplicato vno.multiplicat᷑ ⁊ reliquũ.cũ ho cies numcri.ergo omnes habent ydeas in deo.ſ̊ ſpe.

mo qͥ ẽ ydeatũ mitiplicet᷑ in diuerſis indiuiduis.pᷣm

nſ m cies numeri ſunt infinite. ergo ⁊c. Si dicas ꝙ ſunt in
atͤie⸗ cas in

rmrmr r. multiplicabit᷑ ydea reſpcctu illoꝝ ᷣm rõnẽ.¶ finite ſpecies quo ad nos nou ſm rem. Contra. pona
1 tra. Aug. ad nẽbꝛidiũ.dico qᷓtũ ad boiem faciendu, tur ꝙ; omnes ſpccies numcri ſiut in re.boc poſito.de
tantin ptinet. tm̃ quandam bominis non meã vel tuam ibi neceſſitate ſequitur ꝙ; infinita ſimpliciter actu ſint.
wnſ, eſſe rõnẽ. ̈ multiplicatio vel diſtinctio ydeatoꝝ attẽ ergo ſi omnium ſpecierum numeri ſunt in deo ydee.
NPufn git᷑ ſolũ ſm diuerſitatem vniucrſaliũ. Zien arti /et ſunt infinite actu. patet ⁊c. ¶ Itez deus poteſt in⸗
ignf⸗ fex creatus ꝑ vnã ydeam ꝓducit multa. cũ hboc ſit finita pꝛoducere.ſed nibil pot pꝛoducere cuiꝰ non
VnOGn nobilitatis. deus ꝑ vnam xdeam re ⁊ ratione multa babeat cognitionem ⁊ ydcam.ergo cum habeat yde
iwrrscii diuerſo numero ꝓducit.¶ Itẽ ſingulare vt ſingula as infinitoꝛum.ſed plurium ſunt ydee plures. ergo
Sir) re eſt cõpoſitius vniuerſali.S ſi eſt ydea in deo ſingu/ infinitoꝛum ſunt inftntc. ¶ Item omnibus finitis
Funan lanis vt ſingularis.tũc ꝙ eſt vna ydea altera ſimplici poſſunt cxcogitari plura.quia omni finito poteſt er
intt oꝛ.q̊ hoc eſt incòucuiẽs.& ⁊c. Des ſingularc magis cogitari aliquid inaius.ſed nec deus nec hmo habz
nbabinin ꝓꝛiũ eſt q́;ᷓ vniuerſale. ſi & in deo eſt ydea vniuerſal plura cogitare his que deus cognoſcit.quia tunc de
tocken vt vniuerſalis.⁊ ſingularis vt ſingularis. vna ydean ccientia no eſſet ſumma.et ſi boc. cuin cognoſcat per
n L cõis.altera ꝓpʒia.ſed cõe pꝛius eſt et ſimpliciꝰ ẽ qᷓ; ꝓ ydeas.patet ⁊c. ¶ Contra.Aug.xj.de ciui.dei.Quic
tohoeſen priuz. vna vdea eſt altera pꝛioꝛ ⁊ ſimplicioꝛ.ᷣi deo quid ſci᷑ ſcientis compꝛecbenſione finitur.ſed cõſtat
Gunſird ⁊7 eſt ponere oꝛdinẽ ⁊ compoſitionẽ eſſentialẽ.⁊c. . ᷑ðPrationes cognoſcẽdi ſciuntur.ergo finiuntur.ſʒ qᷓ⸗
1icſſi dom. ꝙ ydea in deo m rẽ eſt diuia veritas.ſm ratio cunq; finiuntur ſunt finita. ergo ⁊c. ¶ Ytein multi⸗
nrpon uẽ intelligendi eſt ſimilitudo cogniti. Hec aũt ſimili⸗/ tudo vdearum eſt ſm multitudineni ydcatoꝛuʒ. ſed
banni tudo eſt ro exrpꝛefſiua cognoſccdi nõ tiñ vniuerſale ß cõſtat omnia alia de neceſſtate a deo eſſe finita actu.
ſenmt, etiz ſingulare. ᷓuis ipᷣa nõ ſit vniuerſalis nec ſingu/ ergo ſit iliter et ydeas. ¶ Item vbi eſt infinitas. ibi
ilmmir laris. ſicut nec deus.et iõ nõ ti eſt ſimilitudo vlis vt eſt cõfuſio ⁊ inoꝛdinatio.ſed in exemplari eterno nul
rtnts vninerſale eſt. nec etiã ſingularis vt ſingulare.⁊ iõ qʒ la cadit confuſio nec inoꝛdinatio.⁊c.¶ Item pone⸗
inchi ſilitudo eſt vtrotũq;. nõ ſolũ mulliplicat᷑ ſin multi⸗ re inſinitatem actu in creatura eſt ponere unperfecti
*“R eudinein vniuerſaliũ.s ctiax ſingulariũ.Et boc ẽ qq onem. nde omne creatũ eo eſt finituʒ quo pfectũ.
iiiſ dicit qug. ad nẽbꝛidiũ.dico qtũ ad hoĩeni faciedũ ꝑ ſcd ommnis ↄditio in ꝑfectionis eſt a deo releganda.
Gonn inct. bois tm eſſe rõnẽ.q;tuʒ vo ad oꝛdinẽtpis vqrſri Xc. gerocin ſicut dẽ in wõ. Diuine ſapietie nõ
tng ꝛo boimm rones in illa ſincenitate viuere. Et er wpʒ cſt numeus acp hocnec rationũ p quas diuina ſa. 3
rtt Polutis illius verbi aug. qꝛ aug. dicit.q; q;is vlis ve hisetia cognoſcit. et qm̃ nõ hũt numerũ.nõ ſũt nninec
ginen Vuerſale eſt. vna ſit clco. tñ ſingulan ve ſingulg Erabileo.iqeo non ſunt in numero finico. Et conet⸗

1*

nde ſunt rationes ? autoꝛitates ad hoc inducte. nõ cadit inoꝛdinatõ nec cõfuſio. ergo in deo babẽtot
illud quod obijcitur. ꝙ omne ſcibile eſt finitũ qinem. ¶ Contra. ydee ſunt plures. qꝛ p eas deus di
m ꝙ omne ſcibile ꝑ compꝛehenſionẽ eſt finitum ſtincte cognoſcit.ſed deus nõ cognoſcit vnũ poſt ali
compbendenti. rõnes aũt eterne ꝑ compᷣbenſionem ud.ſed omnia ſimul.ergo ydee babẽt in deo ſimulta/ Z
a ſolo deo ſciunt᷑.ideo ſoli deo ſunt finite.vðᷣ quemad/ tem. ¶ Item ſi eſt oꝛdo.aut pꝛioꝛitatis.aut digni/
modũ nõ ſequit᷑.hoc equat᷑ infinito.ergo eſt finitu;ʒ. tatis.aut oꝛiginis.Hõ prioꝛitatis.quia tunc eẽt vna
qmo eſt ibi quid ⁊ ſimpliciter. ⁊ potius ſequit᷑ oppo/ ygea altera poſterioꝛ quod eſt inconueniens dicere.
ſitum. non eſt finitum. ſic etiam eſt in ꝓpoſito iudi Mon nobilitatis.qꝛ quelibet in deo eſt ſumme nobit
candũ. Rationes autẽ ille ſunt cõpꝛebẽſibiles ab ali Mõ oaginis.qꝛ ſi vna de altera oꝛiret.tunc eſſet ibi
8̊2 quo intellectu finito.ideo patet illud. (Saillud qð vere diſtinctio ᷣm rem. ergo nullo mõ vt videtur eſt
obijcit. ꝙ multitudo ydeaꝝ eſt a multitudine ydea in eis oꝛdo. ¶ Item om̃is infinitas aut oino pꝛiuat
toꝝ. dom. ꝙ ſicut dictum eſt. nõ venit a multitudine oꝛdinẽ. aut tollit ꝑfectionẽ ab oꝛdine.qꝛ tollit ſtatuz ..
ydeatoꝝ inq;tum creata.ſed inqtũ connotata.vydea ⁊ complementum.iS in ydcis eſt infinitas vt viſum ẽ
aũt nõ ydeitatẽ ↄnotat pᷣm actualem exigentiam.ſed in alio ꝓbleumate. aut nullꝰoꝛdo.aut incompletꝰ. ANN
ſolum ᷣm potentiam.et qꝛ deus poteſt facere infini ſed non incompletus.ergo nullus.¶ Reo. dom ſicut 5 5 (hi⸗
ta.q;uis nunq;; faciat niſi finita. ideo ydee vel ratio/ tactum eſt in opponẽdo.nõ eſt oꝛdo in ydeis ſiue ra
nes cognoſcẽdi ſunt in deo infinite.qꝛ nõ tm̃ ſunt en/ tionibꝰcognoſcẽdi adinuicẽ.nec ſᷣm oꝛdinẽ.nec ſm
tium vel futuroꝝ.ſed oĩm deo poſſibiliuʒ. Mibil eim̃ rationem. Habent quippe oꝛdinem ydec vel ydeata
33 poteſt deus.quod nõ actu cognoſcat.¶Ad illud q ſed adinuicẽ.nõ qm̃ vna pꝛioꝛ ſit altera. nec poſteri/
obijcit᷑ ꝙ infinitas ponit ↄfuſionẽ. Ddðm ꝙ eſt pone oꝛ.nec eſt vna ab alia.nec nobilioꝛ eſt.⁊ ideo nõ po/
re infinitatem ſᷣm diuerſitatem realez. ⁊ ſic pꝛiuat et nitur ibi oꝛdo.Et ratio huius eſt.qꝛ ydee dicunt re/
diſtinctionem ⁊ oꝛdinem ſi ponat᷑ actu.ſed multitu ſpectum ad res cognitas de ratione ſui nominis.et
do ydeaꝝ nõ eſt rerum diuerſaꝝ.ſed dicit imenſitatẽ quia ille ſunt plures.ideo ydee ex pꝛimo reſpectu no
diuine veritatis in expꝛimendo ⁊ cognoſcendo om/ minis plures ſunt.ſed oꝛdo dicit nouum reſpectum
ne qð eſt deo poſſibile.et hoc quidem ſᷣm rem ⁊ actũ̃ et nouam habitudineʒ.cum vna ydea compatur ad
ʒ4 eſt vnũ.iõ nõ eſt ↄfuſio. ¶ Ad illud qð obꝛ.ꝙ imꝑfe aliam.et quoniã illo reſpectu circũſcripto qua eſt ad
ctionis eſt infinitas in crcatura. dů. ꝙ qᷓuis ſit imꝑ Edeata.in deo ydee ſimpliciter ſunt vnũ.nec habent
fectiõis in creatura. nõ tñ eſt in creatoꝛe.qꝛ eſt intelli oꝛdinem adinuicẽ.ideo nõ eſt gugon , a ba

gere infinitatem ꝑ defectũ.⁊ ꝑ exceſſum. Infinitas ꝑ beant pluralitatem cũ oꝛdine adinuicem. illð 36
depectum poteſt cſſe in crcatura vt in materia. ⁊ boc qʒ obr̃.ꝙ alia ⁊ alia ẽ ydea.qꝛ aliꝰ eſt hõ.aliꝰ ẽ equꝰ
eſt impfectionis. hoc aũt nullatenus eſt in creatoꝛe. ⁊c̃.doᷣm ꝙ nõ eſt ſimile.Similitudo em̃ co ꝙ ad alte
Infinitas aũt ꝑ exceſſum non poteſt ſimpliciter eſ/ſe rum comꝑat᷑ habet diſtingui.ſed nõ babet nobilita/
in creatura.qm habet eſſe creatum. ⁊ compoſituz et ri ab illo ad quod cõꝑat᷑.⁊ qm ydea homis nibil reci
limitatum. deus aũt nibil hoꝝ habet. ⁊ ideo habʒ in · pit ab hoie.nec ydea equi ab equo.iõ vna nõ dicit᷑ al
finitatem. ⁊ hoc eſt ſumme ꝑfectionnis.,“ teera nobilioꝛ. Paluc a obijcit᷑. ꝙ deus cogno/ 77
M. ueſtio.vj.et vltim. c—— ſcit res oꝛdinatas.dð.qꝙ qᷓ;ᷓnis res oꝛdinatas cogno/
tum i ydeis ſit ponere numerum oꝛdinatug. Et ſcat.tñ ſimul ⁊ eque nobilit᷑ cognoſcit.⁊ iõ ſicut pyne
w ſic videt᷑. Aug. Alia ratione conditus eſt bomo qᷓ bat᷑ diſtinctio in ydeis.qꝛ diſtincte per eas cognoſce
cquus.qꝛ alius eſt bomo.alius equus.ergo cum ho/ bat.ita debet poni ſimultas ⁊ cqualis nobilitas.qꝛ ſi
mo ſit nobilioꝛ equo.pari ratione nobilioꝛi ydea vel mul ⁊ eque nobiliter cognoſcit.⁊ ita non debet poni
ratione eſt conditus homo qᷓ; equus.ſed vbi eſt ma/ oꝛdo. Sicut em̃ qᷓuis deꝰ cognoſcat res albas.nõ ſt
gis nobile ⁊ minus ibi eſt ordo. c. ¶ Item ſicut ydee albe in deo.ſic quis cognoſcat oꝛdinatas.non
deus ꝑ ydeas cognoſcit ⁊ ꝓducit res diſtictas.ita co opoꝛtet ꝙ ſint in deo oꝛdinate. 4 illud qð obijci ʒ89
oſcit ⁊ ꝓducit res oꝛdinatas.g ſicut ponit᷑ plura tur ꝙ vbi eſt pluralitas ſine oꝛdine ẽ confuſio ⁊ inoꝛ
itas in ydeis ex pluralitate cognitoꝝ ⁊ ydeatoꝝ.ita dinatio.dum ꝙ falſum eſt.qꝛ poteſt ibi eſſe ſimultas.

debet poni oꝛdo ex oꝛdine.¶ Itez vbi eſt pluralitas ct ſic eſt in ydeis.qꝛ omnes vnũ ſunt.⁊ ideo non po/ ler.
ſiue diſtinctio.aut eſt oꝛdo.aut inoꝛdinatio.ſed ĩ deo teſt eſſe inoꝛdinatiioo.
¶ Diſtinctio. xxxvj. Quõ res ſunt in deo. le
Alet bic quer: cum omnia dicant᷑ eſſe in dei cognitione. Supꝛa egit magiſter de cognitione dci qua
cognoſcit creata omnia.et quoniam cognitum dicit᷑ eſſe in cognoſcente.ideo determinat bic ſecun/
Ado quomodo res ſunt in deo.Et qm̃ res create nõ tm̃ debẽt eſſe in deo.ſed etiã ex deo.et per deũ.ideo
piꝛimo agit de exiſtentia reruʒ in deo.ſecundo vᷣo comꝑat ad alias babitudines.ſ.ex ipſo.⁊ ꝑ ipſum.ibi. Pꝛo⸗
inde ſi diligenter inſpiciamus.¶ ¶ Pꝛima pars habet duas. In pꝛima oſtendit qualiter res dicant᷑ eſſe in o
a parte eius in quo ſunt.vtrum.i.ſunt in dei eſſentia ſicut ſunt in dei pꝛcſcientia. In ſecunda qualiter dican- Niita
tur eſſe in deo a parte ipſarum rerum.ibi. Poſt pꝛedicta queritur.cum omnia dicant᷑ eſſe in deo.vbi querit.
M. vtrum mala ſint in dco.et ſoluit ꝙ non. Quelibet harum partium poteſt diuidi.quoniã pꝛimo querit ⁊ op/ ſainn
ponit.et poſtmodum determinat.et partes manifeſte ſunt in litra. Secunca quoq; pars in qua compat mnd
boc qð eſt eẽ in deo ad alias babitudines impoꝛtatas ꝑ alias pᷣpoſitiones.habetquatuoꝛ partes. In pꝛinns eine
Odſtendit hoꝛum trium conuenientiã. In ſecunda differentiam ⁊ apparitionem.ibi.Pꝛeterea ſciendum eſt. elnen
. In tercia differentiam eius quod dicit᷑ de ipſo.ad hoc quod dicit᷑ ex ipſo.oſtendit ibi. Illud etiam hicanne⸗/ nince
ctendum. In quarta bꝛeuiter pꝛcdicta epilogat.ibi. Ex pꝛemifſis apertum ceſt. Et bec pars poteſt vinidi con/ U
tra totam pꝛecedentem. Intellectus partium patet in litera. üt

W
Suhen
negtlitm
hrntpnig
Gant
enan
hnse
macdhiſeſr
ertt
ui
kdann
Nüüpnne
watt
N
Craͤtae
ocs g
mwe
ns ei
Eunlnnts/
Nikndct
Cpfref
bicheſnn
icct

3
7

. .
,R .
c. ₰ X„ *

ſcʒ ſint in dei eẽntia ſicut ſunt in dei pᷣſcientia.

ia eẽ diula eentia vel in deo pheentia: Ad ao dici⸗
mus. qꝛ dei cognitio ei⸗ vniq; eentia eſi. ei⸗ pſcia i ᷓ
ſunt oiĩa.ipᷣiꝰ cognitõ eſt.nec tñ oĩa q̃ ſunt ĩ eiꝰ pᷣſcia vł

( Quslit res dicant᷑ eẽ ĩ deo a ꝑte ei⸗ in ̊ ſunt. vtrũ

.

— . . . „ „ a*
Dlet h queri cũ oĩa dicãt᷑ eẽ in dei cognitione
ſeu pſcia. vel deo p cognitionẽ. ⁊ cũ eiꝰ cogni
tio vl pᷣ̃ſcia ſit diuia eẽntia.vtꝝ cõcedendũ ſit

cognitione.i eiꝰ eẽntia eẽ dici debẽt. Si em̃ h̊ diceret᷑.

ficit hoc explicare.Eligunt᷑ qͥ nõ ſti.nec errat qͥ elegit.
nec vane elegit.Elegit tñ ⁊ hʒ electos qͥs creatur⸗ eſt

intelligerent᷑ eẽ eiuſdẽ cũ eo eẽntie. In deo em̃ dr eẽ -
eẽntiã qð ẽ diuina eẽntia qð eſt deꝰ. hʒ g de⸗ apud ſe
in pᷣſcia ſua q̃ nõ hʒ in ſui natura. Vñ Augꝰ. de vᷣbis

apli ita ait.Elegit nos añ mũdi ↄſtitutionẽ. Quis ſuf

eligendos.qͥs habuũ apud ſemetpᷣm.nõ ĩ natura ſua
ß in pᷣſcia ſua. Mõdũ erãt qͥbꝰ ꝓmittebat᷑.ſᷣ ⁊ ipi ꝓmiſ

ſi ſũt qbꝰ ꝓmittebat᷑.Ecce hͥ apte dicẽ deũ apud ſemet⸗

ißm hfe electos añ mũdũ.nõ in natura ſua. in pᷣſcien
tia ſua.cũ tñ eiꝰ pñtia nõ aliud ſit qᷓ; eiꝰ natura. qaꝛ ipiꝰ
bſcia eiꝰ ẽ noticia. Põt tñ ad electos referri cũ ait. An
natura ſua.i.illoꝝ.illos qᷣe hũit ab etno apð ſe.nõ ĩ

.

natura ſua.i.illoꝛrum.quia nõdũ erant.ſ in ſua pꝛeſci
entia.qꝛ eos ita nouit ac ſi eſfſent.

A

ualit res dicãt᷑ eẽ ĩ deo a ꝑte ipaꝝ met rex. vtruʒ

ſcʒ mala debeãt dici eẽ ĩ deo vbi ſt oĩa bona.cũ vtraq;

ſint in eiꝰ cognitiõe ⁊ pᷣſcia.oĩa em cognoſcit. b

(Poſt pᷣdicta qr.cũ oĩa dicãt᷑ eẽ in deo non ꝑ eſſentiaʒ

—

nature. ꝑ cognitõnẽ ſ. cie. ⁊ de ſciat bona ⁊ mala. vtꝝ
ↄcedẽdũ ſit ſimplr mala eẽ ĩ deo.ſiue eẽ ĩ deo ꝑ cogni⸗

tionẽ? Scit em deꝰ⁊ ſciuit ſꝑ oĩa tã bona ꝙᷓ; mala. etiã
anteq; fierent.⁊ pᷣſciuit ab etno ea futura. Jõq; cũ oĩa

bona diximꝰeẽ ĩ deo ꝓpt pñtiã cognitiõis.eadẽ rõne

videt᷑ dicẽdũ oia mala eẽ ĩ eo.cũ ea ſꝑ ne uerit.⸗ p co⸗

Anitionẽ ei pñ̃nia fuerit. Pꝛecoguit em̃ deꝰab etno qſ/
dã futuros malos.⁊ eoꝝ maliclã (vt ait sug.) pᷣſciuit
HFß nõ pᷣꝑauit.Cũ g pctã olm ſciat.nũqᷣd ĩtelligẽdũ ẽ ea
includi i illa generalitate locutiõis.q̃ dixit apls oia eẽ

Ro. xj.

R. Que intel
igant eſſe i deo

in deo.Ex ipo inqt.⁊ ꝑ ipᷣm.⁊ ĩ ipo ſt oia. Sʒ qs niſi i⸗
ſanꝰdixerit mala eẽ ĩ deo. IYl¶la em̃ eẽ ĩ deo intelligük
que ex ipſo etꝑ ipſum ſunt. Ea vo ꝑ ipſum ſunt et ex ſi
ipſo quoꝝ auto: eſt. ſed non eſt autoꝛ niſi bonoꝝ. NHõ

ergo ex ipſo ⁊ ꝑ ipſuʒ ſunt niſi bona.ita ergo noͤ i ipſo

4 . .

prepoſitio in. aut notat identitatem. aut inberentiam.

2

2¶Dei cognitio eiuſ

vtiq; cẽntia ẽ.nec tñ

pia ꝗᷓ ſunt in cognitio
ne ⁊c. ſt᷑ in eiꝰ eẽntia.
Siget᷑ bic male dicẽ.
qꝛ h argumtu vf eſſe

neæcriũ. ſi aliq̃ duo ſũt

oino eadẽ. ſi aliqͥd eſt

cas ꝙꝙ differũt penes

ↄnotata.vr falſuʒ. qꝛ

Nei pᷣſcia nõ cõnotat.

Ael ſi dicas ꝙ pᷣſcia

ↄnotat. obꝛ de B̊ noic
us. qd nõ ↄnotat. 2

cũ dicũt᷑ oĩa eẽ in deo.

Sgpi rõne ⁊ in eẽntia.
. Pꝛeterea mgem vẽ
cèe verbũ anſel.in mo-

no. ꝙ creatura in cre-

gtoꝛe eſt creatrix eẽn/
tia. vr ꝙ wre ſint in
dei eẽntia. Rꝰ.dð ꝙ H
ppoſitio in aliqũ ↄno
tat inberentiã.vt ſi di
cat᷑ accñs in ſubiecto
Aliqñ ↄnõt idẽtitatẽ.
yt ſi dicat᷑. ydee reruʒ
ſunt in deo. qᷓ ſunt deꝰ

nõ a deo. Aliqñ cõno-
tat cauſalitatẽ.vt ſi di

1

catur creature ſunt in 2=

ipſo deo. Et poteſt hbec
p̃poſitio i dici ᷣm q̃tu

oꝛ gencra cauſaruʒ.
in deo non dicitur ni
ſi ᷣm tria. Quoniam
¶Io cauſa dicit reſpe⸗
ctum ad creaturã pm
rationem intelligen/

di.ideo hec pꝛepoſitõ

in hᷣm ꝙ dicit cauſali⸗

tatem.nõ additur ni-

i terminis dicentibꝰ

reſpectum ad creatu-
ram.Et quoniam no
men ſubſtantie vłna-
ture vel eſrentic nõ di

ait reſpectum. ideo ſi

quoꝛum vtrunq; falſum eſt. ct

.HMr dicatur.creature ſunt

in dei ſubſtantia. bec
ideo tales locutionca

non recipiuntur. et in illo argumento eſt ſophiſma ßm accidens.ideo dicit magiſter ꝙ non valet. quis enim .
idem ſint re. differunt tamen in modo ſigniricandi et intelligendi. Ad illud quod obijcitur. ꝙ deus non dicit

Ange bene dicitur.

Ddm ꝙ fal
deus creaturaruʒ. Ad illud quod

ſum eſt. quia imponitur ab actu quem habet ad creaturam. ſicut dicit Damaſcenus. 5
obijcitur ꝙ creatura in creatoꝛe eſt creatrix eſſentia. di⸗

m ꝙ creaturam in creatoꝛe eſte.eſt ydeã vel ſimilitudinem eius apud deum eſſc. ⁊ Anſel. vult dicere qꝙ; 4

ſimilitudo illa eſt creatrix eſſentia.nõ ꝙ illa creatu

ra ſit eſſentia.vnde bene concedendum ꝙ ydee rerum ſut

in diuina eſſentia. quia in notat identitatem. ⁊ vere.ſed boc nõ poteſt dici de creatura ̃m eſſe uod habet in

pꝛopꝛio genere.

b ¶ Illz em eſſe in deo intelligantur que er ipſo ⁊ per ipſum ſunt. il tur male di⸗

4

*£ . »„ * *

— — R———

cere. q c talia hõ fũt ſunt niſi bona.ergo mala nõ ſunt in deo.qꝛ licet ea no c
nii pntia. 6 eo⸗ 1 ſcat. nõ hu oininonol- cit ehonc maie ngdel⸗
iſi ea q pnten ecognoſcit. vt ait ꝓpheta. Et alta alõge cognoſcit. Põ. cxxxviij
ſtunt. a eimanifeſte id eſt ſuperbiam. Et alibi ad deum loquens de malis rryin
lnes ſunt i vonb et⸗ ait. De abſconditis tuis adimpletus eſt venter eoꝛuʒ.
no. Si dicas ꝙ acc· Möõ exponens aug. Abſcondita inquit peccata ſunt.
pit cei deo vt in ↄoſer· que a lumine tue veritatis abſcondunt. Scd quomõ
. uaeea ſogccin t ꝓctã a lumine veritatis diuine abſcõdũt᷑ cũ a deo ſciã
4 enaicßo. tur. Si em nõ ſciret. quõ de illis iudicaret. illis ma uVumf
tüc nibil facit ad po- los damnaret. Alibi ꝓpheta.QAuia neq; ab oꝛiẽte ne Põ.lxxiiij.
fitf. qꝛ mgf accipt e q; ab occidente deeſt. Auod exponens Caſſiodoꝛus
in. bm ꝙ dicũt res e inquit. Heq; a bonis neq; a malis deeſt deus.ſed om /
in deo eternaliter. Si nibus pꝛeſens ⁊ cognitoꝛ et.
ſter unrky deo velt e non ita cognoſcit deus mala vt bona.quia
xeũ xtpe. bitudina mang iin
liter ab etno. tũc qro. Ccitum. „„ K —
qualit actualit᷑ fũt in ¶LCognoſcit ergo deus ⁊ bona ⁊ mala ꝑ ſcientiam. ſᷣ bo
deo ab etno. ⁊ nõ eter na cognoſcit etiam ꝑ appꝛobationem ⁊ ꝑ beneplacitũ.
w e da per mala vo nõ. VUnde Caſſioð.ſuꝑ pᷣs.dicit. Peccata ab
No. vel p ded pot acn ſcodita deo ſunt. qꝛ nõ nouit.i.nõ approbat.Et ex eo
pi vdl m aptitudinẽ. ſenſu Aug. dixit ea abſcondita a lumine dei. Qui etiã
vcd m actũ. vł m ha in libꝛo ad heluidiũ inſinuat cognitõnẽ dei varijs mo
bitũ. Si ßm actũ · ſic y dis accipiendam inquiens. Si ad ſcientiã referas.nõ
dicta auẽtas nõ eſt in ignoꝛat deus aliqͥs vel aliqua.qͥ tñ in iudicio qᷣbuſdã
telligẽda pᷣciſe.ꝙ ila dicet. Non noui vos.ſed eoꝝ impꝛobatio hoc verbo

ꝑ ſcientiam. bona vᷣo ꝑ ꝓbationeʒ ⁊ benepla

Gad. inſinuata eſt. Ecce nõ cognoſcere dicit᷑ deꝰ que nõ ap
mlta de? cognoſcit. ꝗ Ppꝛobat que ei nõ placent.Aparet itaq; vey eſſe qð di· np.

ſunt in deo. ꝗᷓ tñ nõ ſe ximus.ſ.qꝛ quodãmodo cognoſcit deus bona.quo nõ
ex ipo. nec ꝑ ipᷣm. nec cognoſcit mala. Pariter quidem vtraq; eodemq; mo
nne oͦ iterũ acci· do noſcit q;tum ad noticiam. ſed bona etiam apꝛoba⸗
bil enablal. Aſee uone ⁊ beneplacito cognoſccit.
p̃ciſe.qꝛ multa deꝰco/ Auare bona tm dicant elſe in deoꝛ nmala. d
gnoſcit ⁊ põt facere ¶Et inde eſt ꝙ bona tm̃ dicunt᷑ eſſe in deo nõ mala. et il
nõ faciet. ⁊ ñ ſunt in la ꝓpe.hec longe.qꝛ licet in deo aliqua dicant᷑ eſſe pꝛio
ipſo. nec vnq; erũt er pter cognitionis pᷣſentiam. ⁊ deus bona ⁊ mala cogno
pſoncc b Ben Põt ſcat.mala tñ nõ cognoſcit niſi ꝑ noticiam. bona vo nõ
atchienend grbn apei ſolum ꝑ ſciam ſ̃ etiã ꝑ appꝛobationẽ ⁊ beneplacitũ.Et
bet verikate⸗Jrnhil ¶ob talẽ cognitionẽ aliq̃ dicũt eſſe in deo. ſ. qꝛ ita ea ſcit
in deo. niſi ſit aptũ ec Vt etiâ appꝛobet ⁊ placeãt.i.ita ſcit vt eoꝝ ſit autoꝛ.
er deo. a ipz. t ſicva ¶ MÆ½uomodo ↄueniant iſta tria omnia eſſe ex deo. et
let ad ꝓpoſitũ.⁊ ſic in pipſum.⁊ in ipſo. e
telligit mgr. ⁊ ꝑ er· ¶ Pꝛoinde ſi diligenter inſpiciamꝰ.idẽ videt᷑ eſſe oĩa ee
dudunt᷑ mala. qꝛ deꝰ ex deo.⁊ ꝑ ipᷣm.⁊ in ipo. Vñ ambꝛo.in.ij.li.de ſpũſctõ
non pᷣt facẽ mala.nec exdeo. ꝑ ipᷣm.⁊ in ipo. VUñ ambꝛo.in.ij.li.de ſpulete
mala pñt cſſe ex ipſo. Hec tria ex ipſo.⁊ ꝑ ipᷣm.⁊ in ipo.omnia vnum eſſe ſu ⸗
6 necꝑ ip̃ᷣm. Quod . ðð . — „
quare nõ dicunt᷑ res ef᷑naliter eẽ ex deo ⁊c.dᷣm ꝙ nõ eſt ſile.qꝛ alie poõnes ſignificãt modũ fieri.⁊ motꝰ.et
actus.ſᷣ bec pᷣpoſitio in.ꝑ modũ qͥetis.Et qm̃ deꝰ nõ fecit niſi ex tꝑe.nec fuit ca actualit᷑ cauſans.nec ex tꝑe.li-
cet habitudinaliter ab eterno.iõ magis dicũt᷑ res eternaliter ĩ deo qꝙᷓ ex deo. C alane l deo ⁊ pau
lo poſt ſubiũgit. bona cognoſcit etiã ꝑ appꝛobationẽ ⁊ ꝑ bñplacitũ.mala vᷣo nõ. ſupple cognoſcit de p appꝛo
bationẽ. AUr̃ male dicere qꝛ appꝛobatio reſpicit volũtatẽ.ſ eẽ in deo reſpicit ab eterno exeplaritatẽ. noticia
appꝛobatiõis nibil ad h̊ facit. Itẽ męr̃ vr̃ inſufficiẽs in diuiſiõe diuie cognitionis.qꝛ ſicut bona cogſcũt᷑ noti
cia appꝛobatiõis. ita mala noticia repꝛobatiõis. Itẽ appꝛobatio aut nibil aut aliqᷣd adadit ſupꝛa noticiã ſim/
plicit᷑. aut nõ. Et ſi nõ. nõ ẽ in deo diſtinguẽ noticiã ⁊ noticiã appꝛobatõis. tẽ ſi nibil addit. & ſicut ſt ĩ deo
qᷓ cognoſcit appꝛobando.ita etiã illa qᷓ cognoſcit ſimpliciter. Si aſcd adalit. vr ꝙ diuina noticia ſit compo
ſita. Si dicas ꝙ addit m intellectũ.S intellect? ur̃ nõ facit res eſſe in deo. nec noticia appꝛobatiõis. Re.dð
q; appꝛobatio ſupꝛa cognitionẽ ᷣm intellectũ addit beneplacitũ volũtatis.hic añt bñplacitũ cõnotat bonits
tẽ in deo veſpectu cuiꝰ ẽ.qꝛ deo nõ placet niſi bonũ.⁊ eẽ bonũ inoetũ hmõi.deo ſile eſt. ſi ydea dicit roem co⸗

=—

—
—
☛

Roma. xj.

pꝛa diximus.Cũ dicit ꝑ ipᷣm eſſe oĩa.nõ negauit in ipo

eſſe oia. Eandẽ vim habent om̃ia hec.ſcʒ ex ipo.⁊ in
ipſo.⁊ ꝑ ipᷣm.⁊ vnũ in his atq; cõſimile.nõ contrariũ
intelligit᷑. Ecce habes.qꝛ ex eadẽ intelligentia ſcpᷣtura
dicit oĩa eſſe in ipſo.⁊ ꝑ ipᷣm.⁊ ex ipſo.vel cũ ipſo.Cũ
ergo ex eadẽ rõne oĩa dicant᷑ eſſe ex deo vel ꝑ ipᷣm.nõ

ſolũ quia ſcit.ſed etiã quia eoꝝ autoꝛ eſt.conſequit᷑ vt

eadeʒ rõne ita eſſe in deo dicant᷑ ſcʒ qꝛ ſcit ⁊ eoꝝ autoꝛ
eſſe dicit.qꝛ in illo viuimus.⁊ mouemur.⁊ ſumꝰ.quia
eo autoꝛe ſumus.mouemur et viuimꝰ.Cũ ergo nõ ſit

autoꝛ niſi bonoꝝ.merito ſola bona in eo eſſe dicunt᷑ ſi⸗

cut ex ipſo et ꝑ iᷣm.Cũ g in eius cognitione vel pñtia
ſint oĩa ſcʒ bona et mala.in eo tñ nõ dicunt᷑ eſſe niſi bo
na quoꝝ autoꝛ eſt. VUñ Aug.in li.de natura boni.Cũ
audimus inquit ex deo et ꝑ ipᷣm et in ipſo eſſe oĩa.oẽs
vtiq; naturas intelligere debemꝰ.et oĩa que naturalit

ſunt. Neq; em̃ ex ipſo ſunt pctã q̃ naturã nõ ſeruant.
viciant.que ex voluntate peccantiũ naſcunt᷑ omnia.

Hic aperte dicit᷑ ꝙ in illa generalitate locutõnis bona
tm̃ continentur. .
uõ differant oĩa eſſe ex deo.et ꝑ ipᷣm.et in ipſo ꝑ
diſtinctionẽ perſonarum. f

¶ Pꝛeterea ſciendũ eſt ꝙ licet ibi indicet᷑ diſtinctio ꝑſo/

narum cũ dicit᷑.ex ipſo.⁊ ꝑ ipᷣm.et in ipſo oĩa.tamẽ ex

patre et ꝑ patrẽ et in patre ſunt.Sili de filio ⁊ ſpũſan
cto accipiendũ eſt. Vñ Aug.in.j.li.de trini.Non con

fuſe inquit accipiendũ eſt qdð ait apls.ex ipſo.⁊ ꝑ ipᷣm

2⁊ in ipſo.Ex ipſo dicens ꝓpter patrẽ.ꝑ ipᷣm ꝓpter fi⸗

lium.in ipſo ꝓpter ſpm̃ſ anctũ. Vigilanter autẽ atten
de.ne quia patrẽ volens intelligi dixit ex ipſo.ſic intel
ligas oĩa eſſe ex patre.vt neges oĩa eſſe ex filio vel ſpi

rituſancto. cuʒ ex patre.et ꝑ patrẽ.et in patre. oĩa eſſe
ſane dici poſſint.ſimiliter ⁊ de filio ⁊ de ſpũſancto di/

cendum eſt.

¶ Quõ differant ex ipſo ⁊ de ipᷣo.i.ꝙ nõ oĩa q ex deo

ſunt etia de ipſo ſunt.ſᷣ econuerſo. g

in lib.de natura boni.Non hoc ſignificat penitus ex

ipſo qð de ipſo.Quod em̃ de ipo eſt poteſt dici eſſe ex

ipſo.ſed nõ omne qð ex ipſo eſt.poteſt dici eſſe de ipo.
quia nõ eſt de ſua ſubſtantia.Ex ipſo em̃ ſunt celum ⁊
terra.quia ipſe fecit ea.nõ autẽ de ipſo. quia nõ de ſb/⸗
ſtantia ſua ſicut aliquis homo generat filium vel fa⸗
ciat domũ.Ex ipſo eſt filius.ex ipſo eſt ⁊ domus. ſed
filius de ipſo.domus vo de terra ⁊ ligno nõ de ipſo.
¶ Epilogus pꝛedictoum. h

Ex pᷣmiſſis apertũ eſt.ꝙ in dei cognitione ſiue pᷣſentia

ſunt omnia.ſcʒ bona et mala.ſed nõ omni modo ſunt

ibi mala q̊ bona.Et ꝙ in deo bona tm̃ ſũt ſicut ex ipſo
et ꝑ ipſum nõ mala.⁊ ex quo ſenſu hec accipienda ſint

aſſignatum eſt. Et ꝙ de ipſo nõ dicit᷑ eſſe ppꝛie quod
aliud eſt ab ipſo.Ex ipſo autẽ eſſe dicunt᷑ omnia que

eo autoꝛe ſunt.

gnoſcendi ̃m aſnimi-
lationem. oia qᷓ deus

cognoſcit.noticia ap⸗

pꝛobationis ſunt in
ipſo. Sed notanduzʒ
or . .
notare bonitatem in

ꝛobatio pᷣt con

actu.⁊ ſic non eſt pᷣſci

ſe ven ꝙ omne qð eſt

in deo ſit cognitũ no⸗
ticia appꝛobationis.
Pot iten connotare

bonitatẽ in potentia

ſicut exẽplar cõnotat

te entitatẽ.nõ qꝛ ſic.
2

de? pᷣt eã facere.
ic nibil ẽin deo niſi
qð cognoſcit noticia
appꝛobationis.quia
ſic cognoſcit ome bo⸗
num qð eſt vel q; pᷣt
facere.⁊ illiꝰphʒ exem-

plar.⁊ ideo illud tm̃ ẽ

citur.ꝙ voluntas nõ

facit ꝙ ſint in deo. di⸗
cendũ ꝙ hoc nõ ẽ.qͥa
voluntas in actu.ſed
qꝛ deus nihil pᷣt face/

requod nõ appꝛobet

tanq; bonũ.vnde ap⸗/
pꝛobatio potius dicit
ibi iudicium rõnis qᷓ;
affectũ vo lutac;. Q

IZrit᷑ ſi addit. dᷣm ;
adddit a ꝑte nr̃i intel/

lectus ⁊ a pte cõnota

ti. a pte ipᷣiꝰ dei non.

nõ ſic autem addit re

pꝛobatio.⁊ ideo mgr

non ponit noticiã re/

pꝓbationis ꝓ mẽbꝛo.

¶ Sllud etiã hic annectendũ eſt.ꝙ nõ oĩa que dicunt᷑ ee
ex deo.etiã de ipſo eſſe dici debeãt. Quia vt ait Aug.

d Enne vim bñt
oia hec ſcʒ ex ipᷣo ⁊ in
ipo ⁊ ꝑ im. Obijcit
ↄtra hec Amb.vrba
ꝙ ſi hñt eandẽ vim.
videt᷑ hic eſſe incul/⸗
catio erboꝝ. Itẽ aut
accipit᷑ eſſe in ipſo ſi⸗

cut in exẽplari.aut ſi⸗

cut in cauſa ↄſeruan/

te. Si tãq; iĩ exẽplari.

cõſtat q aliud eſt eſſe

in ipſo ⁊ ex ipſo ſicut
poſtenſum ẽ. Si tãqᷓ;
in cõſeruante. adhuc

eſt aliud pduci. aliud

cõſeruan. Itẽ ſi ean⸗
gem vim bñt. ſicut
ipo appꝛopat᷑ patri.
ita pᷣt appꝛopꝛiari fi/

lio. ⁊ ſil patri erit ap
2

- —
22 NTMWM——— — . —— . . —

larein ipſo. R. dm p eſt loqui de ilis trib? circñlocutionib cptũ ad illud as ſignificãt. aut qtũ ad oꝛdſt
Dnuare znnß R Slochunn lu adillud qð ſignãt ſic oĩa dicunt᷑ eſſe ex deo tanq; ex pꝛincipio pꝛimo.nõ
en Remolo⸗Dia dicunt᷑ eſſe ꝑ deũ tanqᷓ ꝑ pꝛincipiũ ſufficientiſſimũ qð oia agit ꝑ ipᷣm. Oia dicunt᷑ eſe in

5 in pꝛincipio infinito. qd nõ põt facere aliqdð extra ſe.ᷣ oĩa ambit eius virtus.⁊ in his tribꝰ circulo/⸗
o . nſteat 4 ſnisd pꝛindipin puma ſufficientiſſimũ.⁊ infinitiſſimũ.Et qꝛ oĩa bec in deo ſunt —
vnũ. 1 cõueniunt tribꝰ.ideo qtũ ad ſignificatũ dict Amb.ꝙ babẽt eandẽ vim. nec tñ eſicultatlo . diuer⸗ (Dommi
ſimode impoꝛtãt ᷣm rõnẽ intelligendi. Si autẽ loqᷓmur ꝙtũ ad oꝛdinẽ que ongtat pro e Popuazdinee, ſrhhop
ſic ſunt appꝛopꝛiate tribꝰ. Quia ex ipſo dicit rõnẽ pꝛimi.⁊ ꝑ ipimn dicit rõnẽ medij.⁊ in ipſo dicit ronẽ vltimi. gennt
alnntckanmirid ex ipo appꝛopꝛiat᷑ ꝑſone patris que eſt pꝛima in trinitate.ꝑ ipᷣm appꝛopꝛiat filio q̃ eſt Gaiglir
pſona media. ⁊ in ipſo ſpũiſancto qui eſt ꝑſona tercia. ex bis patent obiecta. “ uln
¶/D intelligentiã hui? partis querit de exiſten terciũ.qꝛ illud qd nihil ẽ.mõ nes öt facere. ¶ Ad i2 c
£ tia rerũ in deo. ⁊ circa boc tria pꝛincipaliter illud qd obẽ qꝙ illud qd ẽ ab aliq. eit in illo pm ſe ⁊c. ekdun
Aguerunt᷑. Pꝛimo vtꝝ creature fuerũt in do dom ꝙ qtũ ad ſcm mocũ res ſunt in deo vm ali⸗ cen
Jeternaliter. Scdo qᷓrit᷑ de mõ exiſtendi ipſaꝝ ren in quid ſui.qꝛ m exẽplar. Sed aliqd rei pᷣt dici triplr. genmrnn:
dveo.CTercio Ftaad generalitatẽ rerũ in deo exiſten ſcʒ eſſentialit᷑.effectiue.⁊· cauſatiuc. ſcʒ. ſicut ps. effe⸗ Emmnvü⸗
tiuium. vtrũ ſcʒ oĩa qᷓ̃ deus pcognoſcit fuerũt ⁊ ſunt in ctus.⁊ cauſa. Hoc tercio mõ eſt illud exẽplar aliqᷣd guunhie
. imo de exiſtentia. Scdo de mo. Et rei vel cauſa.ſcõ quantũ ad potẽtiã cauſatiuã.qꝛ eſt K
deo. Ita ꝙ. Pꝛimo de er co Em zinm n ſn ſe g . Vihefeom
tercio de numero. Quãtũ g ad pꝛimũ articulũ due res ſm ſe nõ in actu ſed potẽtia.qꝛ ſuũ eſſe pᷣGt ꝓduci iti
qᷓrunt᷑. Pꝛimo queritur vtrum res fuerũt in deo ab a deo. Silr ad ſequẽs.dom ꝙ rõne exeplaritatis res 15 Pſine
eterno. Secũdo vtrum ſint in deo rõne eſſentie vel actualit ſunt in deo.rõne creatõis potẽtialit᷑.qꝛ pñt uſptii
reſone. VVguci(O obijicit ꝙꝙ crcatura eſt in deo ßm eſſe 14 nmmaue
en Wi Queſtio.ſ. ꝗꝑ .mutabile. vom ꝙ hoc noõ eſt ven de eo qð eſt actu in mnnth E
¶ Mꝛ res fuerut in deo ab eterno. videt᷑. qꝛ agens co deo.ſed q pᷣt ꝓduci a deo ẽ mutabile. Uel dm g ut
— gnoſcens. agit ꝑ ſpẽm rei quã penes ſe bʒ. ſed res poſſibile b cõparationẽ ad diuinã otentiã que eſt mid
in aia.qꝛ ſimilitudo eius ẽ in ea. ⁊ in deo ſiłr. Si di immutabilis.⁊ ſic ẽ immutabile.vel ad cõnotatum iutnit
cas ꝙ illud exemplar nihil ẽ rei. ſm illud nõ debe tpale extra. ⁊ ſic bʒ eſſe mutabile.¶ Ad illud qð obẽ 1 heztt
ret dici res eſſe in deo ¶ Contra.plus facit ad eſſerei de creationc.dᷣm ꝙ q;uis actus creandi nõ pterãt ionict
renplar gcd coenttun r pcherun d S eſſe ab eterno. tñ o, e in deo. leti
m a re. ſi & rõne exemplaris ꝓducti a re.res· m 1 .j. de
Tan dltovitna deber viain ooo en. erone exepla · ¶ Atrum res ſint in veo ronc eſſentie vel gſone. Et ; n
ris pducentis. oͤ boc ab eterno. ac. ¶ Itẽ ſitulo rone eentie videk. quia qg ineſt rone pſone? Ppꝛiu. rückni
ꝓducta nõ eſt vere aliqͥd alicuiꝰ.ſed exeplar ꝑ ad qð ineſt rone eſſentie cõe. ſi e ẽ Cõe trib. pʒ ꝛc. vVllliini
cognoſcit deus vere ẽ ipſe deus. verius eſt exẽplar Pꝛeterea res in deo ſunt rõne exẽplaritatis.ſᷣ exem mrecͤn
rei in deo ꝙᷓ in aia. ᷓ multofoꝛtius res in deo ꝙᷓ ĩ aia. plar creature in deo ẽ diuina eſſentia. qꝛ deus ſeipſo lugerme
ſic ⁊c. ¶ Itẽ qꝛ res pt exire de materia. res ẽ in ma ꝓducit ⁊ cognoſcit. S ⁊c. ¶ Itẽ regula ẽ q quicqᷣd mnqinr
teria.cñ nõ totalit᷑ eſt in potẽtia materie.imo ageni. de deo dẽ in relatione ⁊ ad creaturã. eſt eſſentialiter gccliag
ſi res qᷓ ſunt in potẽtia dei totalit ibi ſunt. multo/ dictũ.ſed res eẽ in deo cſt taliter dictũ.S 2. (Kon⸗ lnoend
oꝛtius debẽt dici eẽ in ipo.ſic ⁊c.¶ Contra.qdð exit tra.ꝙ rõne ꝑſone videt᷑.qꝛ res ſunt in deo in — aiiton
ꝑ creationẽ oino nibil ẽ anteqᷓ creet.ſed creature ſi poſſunt ab ipᷣo exire.ſed ꝓducere cũ ſit actus ẽ ipi marnwe
exeunt. oino nihil ſunt anteq; pducunt᷑.ſed q nõ ſuppoſiti.õ ꝑſone. ¶ Itẽ ſicut dicit Aug. li. lxxxiij.q. =
ecſt.nec ẽ hic nec ibi. nõ eſt in aliqͥ.et ita nec in deo. Verbũ dicit opatiuã potentiaʒ. ſi g res ſunt in deo igen
E qʒ eſt in aliqͥ.eſt ab illo. dsn ſe vel õm alroõne potentie opatiue.ſunt in eo rõne verbi. cum at en
quid ſui. res nõ eſt in deo m ſe.qꝛ tunc eſſentialit verbũ ſit ꝑſona.ſunt in deo rõne pſone.¶ Itẽ Au⸗ cmni
eſret in deo. nec ſᷣm aliqᷣd ſui.qꝛ nihil de ipſa eſt eter guſtinꝰ.xj. de ciui.dei. ca. xxiiij.dicit.qꝙ cñ ick dide inricc
num.ſ totũ ex tꝑe. ⁊c. ¶ Gte að eſt in aliqͥ ẽ in ilo vt fiat. intelligit᷑ pater. in verbo dicendi filius.in vi⸗ alein
m eẽ actuale vel potẽtialẽ.S creatura nõ eſt in deoo ſione ſpũſſanctus.ergo cuʒ cius ſit ꝓducere eng quo R* .
ßm eſre actuale.qꝛ tunc actu eſſet. ſi eſt in deo ẽ ym ſunt. patet & ꝙ ſunt rõne perſone ¶¶ N. dicendum ig ikingn
effe potẽtiale. ſed om̃e eſſe potẽtiale m qð hmõi eſt ꝙ in diuinis eſt conſiderare eſſentiam que eſt comu aee
ꝑmutabile.ſi creatura ab eterno eſt in deo ſm eſ/ſe nis vt cõmunis ⁊ abſ. oluta. eſt conſiderare clera⸗ kirn
potentiale. ab eterno ẽ in deo õm eſſe mutabile.ſed tes.⁊ eſt conſiderare cõmune vt in relatione mor g
hoc falſum. & ⁊ pꝛimũ. ſi creatura dẽ eẽ in do pꝛia. Pꝛimũ dicit᷑ in omnimoda abſolutione.ſcdm ui R
qꝛ põt eſſe a deo.i cũ ab eterno eſſe a deo ſit impoſſi ſcʒ ꝓpꝛietas dicit rel ationẽ ad ꝑſonã.terciũ dicitre/ taaen⸗
bile. nõ erit creatura ab eterno in deo rõne potentie lationẽ ad res.⁊ illa appꝛopꝛiata ſignificant deũ vt on
10 Re'. dm. ꝙ aliqd dẽ eſſe in aliquo triptr. vel jm cãm. cñ ergo querit᷑. Atrum res ſint in deg dalone iann
actualẽ cxiſtẽtiã. vel m ſilitudinis pñtia.xel õm cre eſſentie vel ꝑſone.dicendũ ꝙ ꝗꝓpꝛie loquendo nec ſic mn in
atiuã potentiã. Pꝛimo mõ ſunt res in vniuerſo. Se nee ſic.ſed ſunt in deo vt cauſa.⁊ ſic rõne appꝛopꝛia i nen
cundo mõ in cognitiua ſba. Lercio mõ in ſua cauſa toꝛum que ſunt eſſentialia conſiderata in perſonis. mnet
Lis duobꝰ modis vltimis res ſunt in dco.quia eſt um ergo obijcit vtrũ ſint in eſſentia. dicendum 4 hupbi
cognoſcens res anteqᷓᷓ fiant ⁊ potens ꝓducere. Tñ ille rõnes concludunt ꝙ ſunt in eſſentia chnunt⸗ ſinſut
qꝛ ab eterno cognoſcit.⁊ potẽtia qᷓ ꝓduxit ex tpꝑe in ter dicta.ſᷣm q; compꝛebendit appꝛopꝛiata. non 4 raa
deo fuit ab eterno.iõ dicunt᷑ res fuiſſe in deo ab eter ꝙ in omnimoda abſolutione conſiderat᷑. QAu aumh
1I no?¶ Ad illud qð obijcit᷑ qd nihil eſt.nõ eſt in ali. obijcitur ad oppoſitũ non condludit de perſona ra⸗ Etnon

dom ꝙ ven ẽ jm pꝛimũ modũ cxiſtẽdi.ſed falſũ ſm tione pꝛioꝝ ſeq rõne appꝛopꝛiatoꝝ. Kebt

⸗
Rir
nenuſt,
Wairigt

4
e ee1 6£½
CNN

1. P i !
er
wNA5NNN

“
14

cirgeni
micon
t
mcheſrt/

7

in deo ſint in ipſo vita. Scoo querit᷑ vtrum res ve/

eſtio. j.

rius e d Ae N an
omnia ſint in deo vita.videt᷑. Joh.j.Oð factũ ẽ

in ipſo vita erat.ſed omnis creatura eſt facta.g om/
mis creatura eſt in ipſo vita.¶ Item Aug. v. ſuper
BGeñ.ad literã. Omnia dicunt in ipſo fuiſſe vita.nõ
in ſua natura. quia omnia nouerat anteqᷓ fierent.
¶ Itẽ ratione videt᷑.quia diuina eſſentia eſt vita.&
qð diuina eſſentia eſt. etiam vita eſt. ſed creatura in

eſt vna differẽtia eius qdð eſt viuere. cũ viuere dicat

quadrupliciter ̃m philoſophũ.ſi ergo intelligere eſt
vinere.omnis ratio intelligẽdi eſt ratio viuendi.ſed
res ſunt in deo ſm ſuas rõnes intelligendi. ſunt in
deo viuentes.ſed nõ p participationẽ. ergo ſunt vi/
ontra. Acx.xvij. In ipſo viuimꝰ
.Ergo quia viuimus.ſumus in
Deo vita. Ergo quia mouemur. ſumꝰ in eo motus.
led boc non dicit᷑. nec illud debet dici. Itẽ ſi res
dicunt᷑ in deo vita. aut ergo rõne potentie. aut noti-

ta ſimpliciter.
mouemur ⁊ ſum

cie aut voluntatis. Mon rõne potentie.quia res ex

beoc poteſt pduci creatione. anteq; ꝓducat᷑ ni

bil omnino eſt. quia mtotum ꝓducitur.ſi nibil eſt.
ergo nec vita. Hec ratione noticie.quia tunc cũ ma

la ſint a deo cognita.tũc mala eſſent in deo vita. qd

abſurdum eſt. Sicratione voluntatis. ſed volũtas
deii nõ eſt niſi futuroꝝ. ergo ſola futura viuerent in

o. ſed alia qᷓ futura ſunt in deo ꝑ ydeam.ergo non
oumne qð eſt in deo eſt in ipſo vita.

quia exemplar eternum repᷣſentat res expꝛeſfiſſime

Fm ꝙ ſunt abipid exeunt.ergo cuʒ quedã viuant.
quedã non. quedã repᷣſentat p modũ viuentiũ.que⸗

dam per modũ nõ viuentiũ. q̃dã ſunt in deo vita.

quedã non. Ratione buius querit᷑ quare magis di/

Cumtur res eſte in deo vita. qᷓ; ſapiẽtia. vel eẽntia.vel
12 intelligentia. Ad hoc voluerunt quidã dicere. ꝙ nõ
omnia que dicunt᷑ eſſe in deo ſunt in illo vita.ſed ea

ſolũ.que ſic ſunt in deo vt diſpoſita fieri.Et ratio hu/
ius eſt.quoniã verbum ⁊ vita dicunt actum diſpo
ſitionem. ⁊ idco dicit Anp̃hel.qm verbũ non eſt niſi
coꝝ que ſunt vel futura ſunt.⁊ ideo ſolũ ſunt in deo
vita. ⁊ ideo dicunt ꝙ ad rõnẽ dicendi vitazʒ cõcurrit
neceſſario.q res ſint in deo qᷓtum ad potentiaʒ.no/
ticiam. voluntatẽ pducendi.(. hoc nõ poteſt
ſtare ̃m Aug. Filius em̃ vt ipſe dicit. vj. de trini. eſt
ars plena oim ratõnũ viuẽtin. ↄſtat q; nõ implet᷑
niſi rõnibus infinitis.ergo infinite rõnes rerũ viuũt
in deo. ergo nõ ſolum pñtiũ vel futuroꝝ.ſed ctiã om
nium poſſibiliũ.Et iterũ Aug. li. lxxxiij.q.dicit.q ra

tio cſt etiã ſi nunqᷓ; aliquid ꝑ illã fiat. ſed conſtat q

atio in mente artificis viuit. nõ quia res extra pdu
Atur. viuit em etiã ſi res coꝛrumpat᷑.⁊ exterius cſſe.
omnino nihil facit ad vitã. Et ideo patet quare non

18 ſolum pᷣſentia vel futura viuunt in deo. Et Apterea

7

aliter dicendũ.ꝙ res tripli
Vt in pꝛincipio pducente.⁊ ſic ſunt ibi rõne poten/
tie. At in exemplari expꝛimente.⁊ ſic ſunt ibi ratõnc
noticie. Et vt in fine coſeruante. ⁊ ſic ſunt ibi ratõne

Nnfequenter q́tum ad ſecundũ articulũ que
iitur de modo exiſtentie rerũ in deo. ⁊ circa hoc
querunt᷑ duo. Pꝛimo querit᷑ vtrũ omnia que ſunt

¶Dtẽ hoc videt.

citer ſunt in deo.videlicʒ

XXXVI.

voluntatis. Pꝛimo modo quia ſunt in deo ſicut iit
pꝛincipio ꝓducente.cũ totum ex n ihilo pducat deꝰ.
nibil omnino ſunt iĩ deo.nec vita nec aliquid. Quia
Vro ſunt in deo tanq; in fine ↄſeruante.cũ cõſeruen
tur ſm eſſe qð habẽt. ſic ſunt quedã vita.quedã nõ.
VAnde quedã ſunt tm̃.quedã ſunt mouent᷑.quedã
(vt bomines)⁊ ſunt.⁊ mouent᷑.⁊ viuunt. Quia vo
ſunt in deo vt in exemplari expꝛimẽte. ſic ſunt in ipᷣo
vita.⁊ quia nõ ſolũ in illo exemplari expꝛimunt᷑ en/

tia ſed etiã omnia cognoſcibilia. ideo oia ſumt in deo
vita ꝗ in ipſo ſunt.Et ideo dicit btũs Joh.qdð factũ

eſt in ipſo vita erat.Et ſic patet ꝙ; eẽ in deo attendit

1 . vm triplex genus cauſe.⁊ ſimilit᷑ patet.quõ rõne po
deo eſt diuina eẽntia. quia quicq̃d eſt in deo ẽ deus. 1
ergo eſt vita. ⁊ boc eſt qꝗd dicit Anp̃hel.in mono.p
creatura in deo creatrix ẽ eſſentia. ¶ Itẽ intelligere

tentie ⁊ noticie ⁊ voluntatis. Et ſic ſoluit᷑ illa q̃ſio

m qð genus cauſe.vel ᷣm quã triũ ↄditionũ dicun

tur res eẽ in deo. Patet etiam ꝙ in deo dicunt᷑ vita

ſcʒ oia ꝗᷓ ſunt in ipſo tanqᷓ; in exemplari. d illud

ergo qð obijcit᷑ in des mouemur ⁊c. in elligendũ

eſt ꝙtñ ad terciũ modũ eſſeudi in deo ſcʒ ꝑ conſerua

tionẽ. Deus em̃ cõſeruat in nobis vitaʒ ⁊ opationẽ

⁊ cſſentiã.⁊ qtũ ad hoc intelligit᷑ dictũ illud verbũ.

9

¶Ad illud qð obijcit̃ cuiꝰrõne res dicuntur in deo 20

vita ⁊c. doᷣm ꝙ rõne potentie ⁊ noticie ſimul.qꝛ iſta
duo cõcurrũt ad rõnẽ excmplaris. MHon em̃ ẽ exem⸗

plar deus niſi eoꝝ que cognoſcit ? pt.¶Ad illud ⁊1

qd obijcit᷑ ꝙ res in illo exeplari repᷣſentant᷑ vt ſunt.
dom ꝙ veꝝ eſt. tamẽ nõ opoꝛtet q; rõ repñtationis
ſit talis oino quale eſt repſentatũ. ſicut ſupꝛa oſten/
ſum eſt. ⁊ ideo ſicut coꝛpoꝛaliũ eſt ydea ſpualis. ita

nõ viuentiũ viuens. Ecgiin qd vltimo qucritur 22

quare magis dicunt᷑ res eſſc in deo vita qᷓ; alia. dicẽ

dum q q;uis pᷣdictũ verbũ multas habeat expoſitio

nes quo dicit᷑.qd factũ eſt in ipſo vita erat.tamẽ ſpe
cialiter circa boc verbũ cõſideranda ẽ veritas dicti.
⁊ ratio dicẽdi.Aeritas dicti vt dic t Aug. eſt. ꝙ oẽs

res factea deo. xl eti poſſibiles fieri babent rõnes
ꝑ quas intelligunt᷑.que quidẽ rõnes viuere dicunt᷑.

quia ſunt in ſubſtantia viuẽte ſᷣm ꝙ viuens.⁊ ſunt

etiã ratio intelligendi qͥ eſt actus vite.⁊ ideo in arti⸗
fice creato dicunt viuere.ſed in deo nõ tm̃ dicuntur
viuere.ſed etiã ipſa vita.quia ipſa ratio cognoſcẽdi
eſt ipſa intelligentia. Ratio autẽ dicẽdi fuit hec. cu
em̃ res habeant eſſe in deo.⁊ in vniuerſo. ⁊ diuerſi⸗

mode. quia aliquas ꝓpꝛietates babẽt pm exiſtẽtias

in mundo qᷓ̃ nõ cõpetunt eis pm ꝙ ſunt in deo.ideo
non ſolum dijit. qʒd factũ eſt in ipſo erat.ſed vita. vt
omnes ille conditiones excluderẽtur. Creature eñ̃

in mundo habent eẽ coꝛpoꝛale.variabile.⁊ coꝛru pti

bile. Quoniã em̃ vita eſt actus ſpũalis ⁊ cõtinuus.
fluens ab ente quieto ſempiterno.dictuʒ eſt ꝙ res
ſunt in deo vita. vt ꝑ ſpiritualitatẽ excludatur coꝛpo
reitas.per quietẽ variabilitas.per ſempiternitatem
coruptibilitts.
Aueſtio. ij. d

(Qerunn res ſint in deo wrius qᷓ; in vniuerſo ſiue in

ꝓpꝛio genere. Et ꝙ wrius ſint in deo videt p Augu
ſtinũ.v. ſuꝑ Geñ.ad literã. Omnia pꝛius ᷓ fierent
erant in noticia faciẽtis.⁊ vtiq; ibi melioꝛa vbi eter
na. vbi ærioꝛa. ⁊ incõmutabilia.¶ Itẽ vnñquodqʒ;
ſicut ſe habet ad eſſe ita ad cognitionẽ. ſed creature

Vrius cognoſcunt᷑ in do qᷓ; in ꝓpꝛio genere. ergo et

Erius ſunt in deo. ¶ INẽ dmnce qð eſt in aliquo eſt
in eo ꝑ modũ eius in quo erat.ſed deus eſt in infini⸗
tum nobilioꝛ mũdo.& in infinitũ nobilioꝛi ⁊ wrioꝛi
* .* „ 2 . . . ₰ 2

mogh ſunt res in deo q in niucrſo.¶ Item nobi. eipium pducens mala nec etiã cõſeruans. Item Ge
lius ⁊ verius ẽ eſſe vite qᷓ viuentis.ſed omnia viuut non eſt exemplar expꝛimens.quia ratio exemplaris u
in deo vt ſupꝛa monſtratũ eſt.nõ autẽ in genere pꝛo⸗/ attendit᷑ ̃m aſſimilationẽ.ſed dei ad malũ nulla eſt nſalin
pꝛio.ergo ⁊c̃. Een. ring eſt res vbi eſt ſimn / aſſimilatio. ergo mala nullo mõ ſunt in deo. ¶ Itẽ 3
pliciter ꝙᷓ vbi eſt ſolũ ſᷣm quid.ſed in deo ſolũ dicit ¶to aliquid melius c.tanto magis diſtat a malo.ſed oen
eſſe p̃m quid.quia non ſequit᷑.aſinus eſt in o.ergo deus eſt optimus quo nihil melius põt cogitari.er- unen⸗
aſinus eit.ſed in ꝓpꝛio genere ſunt ſimpliciter. ergo go tanta diſtantia differt. quãta nulla maioꝛ poteſt gngen
verius. Itẽ verius eſt res vbi eſt m pꝛincipia in cogitari.ſed magis diſtat a malo qð nec hʒ veritatẽ nngbe
trinſeca ⁊ ꝓxima.qᷓᷓ vbi eſt in pꝛincipio extrinſeco malicic nec ſilitudinẽ.q; qd hbʒ ſaltẽ ſilitudinẽ.⁊ in j ſadten
remoto.ſed res in mundo ſunt ᷣm pꝛincipia intrin nullo mõ eſt malũ ꝙᷓ in qͥ aliq̃ mõ eſt. ̊ ⁊c. (Cotra. 5 lunl
ſeca. in deo autem vt in pꝛincipio extrinſeco.ergoꝛ. Smne qð cognoſcitur ab aliquo qͥ eſt ſua cognitio V N uuie
¶ Itẽ verius eſt res vbi eſt ym ꝓpꝛiam entitatẽ q;ᷓ eſt in illo tanqᷓ in cognoſcẽte.ſed deus cognoſcit ma Axcfolhl
vbi ſolum ſᷣm ſimilitudinẽ.ſed in deo eſt bomo ⁊ la la.quia ea punit ⁊ repꝛobat.⁊ deus eſt ſua cognitio. Gii
255 pis ⁊ alia m ſimilitudinẽ.ergo .ſK vom. g tri ergo mala ſunt in deo. Minoꝛ patet.maioꝛ ſimilif. tounn
plex eſt exiſtentia reruʒ.ſcʒ in exemplari eterno. ⁊ in quia omne cognitũ eſt in cognitione.ſi ergo idem ẽ ed
intellectu crcato.⁊ in ipſo nco⸗ In eremplanrt eter cognitio ⁊ cognoſcens.ergo ſi eſt in cognitione.⁊ in plitäne
no ⁊ intellectu creato ſunt res ſᷣm ſimilitudinẽ. In cognoſcente. Pe omne qð cognoſcitur in aliquo ſioppott
ipſo mundo ṽm entitatem ꝗpꝛiam. Añ gᷓ queritur eſt in illo in quò cognoſcit᷑.ſed mala cognoſcunt᷑ in dohine
in quo ſint verius. hoc dupliciter põt queri.aut ita deo.ergo ſunt in deo. Pꝛobatio minoꝛis. Mala co⸗ wöitale
ꝙ fiat cõparatio eiuſdem rei ad ſe m diuerſum mo gnoſcuntur a xo. cõſtat.aut intra ſe.aut extra. Mõ 19 taſoen
m exiſtẽdi.vt ſit ſenſus.vbi lapis verius habʒ ecẽ:· cxtra.hoc conſtat.quia diuinus aſpectus nõ exit ex- utoen
vel cũ eſt in cognoſcente.vel pducente.vel cũ eſt in tra. tunc em̃ indigeret alio ad cognoſcendum. reſtat nepe
ſe. ⁊ boc modo cõcedendũ eſt ꝙ vrius eſt vnaqueq; ergo ꝙ intra ſe. quia angeli cognoſcunt mala in deo. uuipe
res in Ape⸗ genere ꝙᷓᷓ in deo ſicut pꝛobant rõnes ad Ande Aug.?ſuper Geñ.ad literã.Angeli vident in ſenrt
hboc inducte.Alio mõ poteſt fieri comparatio rei ad illo bona veſtra que eis placent. ⁊ mala veſtra que ſotaſar
ſuam ſimilitudinẽ. vt ſit ſenſus queſtionis.quid ba eis diſplicent. ¶ Item omne quod cognoſcit in ali- ienͦ⸗
bet eſſe verius ⁊ nobilius.vtrũ ipſa res vxel eius ſini quo.⁊ non ꝑ accidens.eſt aliquo modo in illo ſicut upuns
litudo. ⁊ hoc mõ ſimpliciter concedendũ.ꝙ ſimilitu in exemplari.ſed mala cognoſcunt᷑ a deo.ſed nõ per
d rei verius ⁊ nobilius eſſe habet in deo qᷓ; ibſa res accidẽs.quia nihil ꝑ accidens cognoſcit.ſed omnia ſmnine
in muncdo rõne cius qð eſt. quia eſt ipſe deus.⁊ con / p ſe.ergo mala ſunt in deo. e omne qð cogno ſloroni
cegende ſunt rõnes ad boc inducte.¶ Adbuc.ſimi / ſcitur ab aliquo nõ per pꝛiuationẽ. cognoſcit ꝑ ſimi- tinitude
litudincs rerũ in intellectu crcato verius ⁊ nobilius litudinẽ ⁊ ydeam.ſed in deo nõ cadit cognitio ꝑ pꝛi/ anitpafie
babent eſſe q; res in vniuerſo.vt dicit Aug in trini. uationeʒ. quia nulla põt in illo exemplari eſſe pꝛua⸗ Clinonon
nõ rõne eius ꝙ ſunt.ſed rõne eius in quo.quia ſunt tio.cum ſit purus actus.ergo ſi cognoſcit mala.non ſe oſiunt
nobilioꝛi ⁊ ſpunalioꝛi mõ ſimilitudines in intellectu cognoſcit ꝑ pꝛiuationẽ ſed ſimilitudinẽ. ſed ſimilitu 1dononen
cognoſcente iᷓ ſint ipſe res in mundo cõtente.et ſic do eſt ydca in deo.ergo mala habent ydeam in deo. Gtulodap
24 patent rõnes ad vtranq;ʒ partẽ.·¶ Tamen ad illul ¶ dom ꝙ malaa deo cognoſcunt᷑.non tamen in 25 Mhictden⸗
argumentũ qʒð fit de cõparatione eſſe ad cognoſcere deo exiſtunt m ꝙ mala.quia ſic loquuntur in ꝓpom foſtone.
dom ꝙ illud gencraliter intellectum.qꝙ res ibi eſt to. ideo inquã cognoſcunt᷑.quia ſicut rectum eſt iu/ ſfſormal
rius vbi verius cognoſcit᷑ nõ habet veritatẽ.Contin erx ſui ⁊ obliqui.ſic ſumma veritas ⁊ lux ⁊ actus eſt (mrm
git em̃ cognoſcere qd nõ eſt. ⁊ ideo ſicut ad cognoſci ratio cognoſcendi.nõ tm̃ veritatẽ ⁊ lucem ⁊ actum. plnonie
uon ſequit᷑ eſſe. ita nec ad vere cognoſci vcre eẽ. nec ſed etiam obliquitatẽ tenebꝛã ⁊ pꝛiuationẽ. Vñ lux ſatureſe
Qad verius cognoſci verius eẽ. Quando ergo dicitur ſeipſam ⁊ tenebꝛam cognoſcit. HNon ſunt autẽ mala Iummſa
vnũquodq; ſicut ſe habet ad eſſe ita ad cognitio/ in deo.quoniã illa dicunt᷑ eſſe in deo ad que coope- ſttug⸗
nem. hoc intelligit᷑ quia eadẽ pꝛincipia que ſunt pᷣn / ratur deus m aliquod genus cauſe.et maxime ſm ſdoſnit
cipia eſrendi ſunt etiã pꝛincipia cognoſcendi.ſed ta- genus cauſe foꝛmalis ⁊ exemplaris.malum autem ſunent
men pꝛincipia cõferunt eſſe ꝑ ſeipia.ſed cognitionẽ nõ habet deum ꝓ cauſa ⁊ ꝓ exẽplari.quia malũ ra- wei⸗
nõ cõferunt ꝑ ſe ſed ꝑ fuas ſimilitudines. tieone malicie dicit ſolum Finationc npler aue: de
Erxcio loco eſt queſtio de tercio articulo ſcʒ ge· EEm ꝙ buiuſmodi dicit aſſimilationẽ. hinc eſt ꝙ nec pann
neralitate exiſtẽtie rerũ in deo. ⁊ circa hoc que malum nec falſitas babet ydeam in deo.ſuũ autem D
runtur duo. Pꝛimo querit᷑ vtrum mala ſint in do. oppoſitum cſt aſſimilabile. Ande cum vno ⁊ eodeʒ todn
Scdo vtrũ in deo ſint imꝑfecta ſᷣm ꝙ bmõi. cognoſcat deus bonum.⁊ malũ ſibi oppoſitum.bo/ nit
——.MZ ◻☚D o. j .. mnui cognoſcit 'm rationem aſſimilationis. ⁊ ideo mfſn
¶ ꝛ mala nõ ſint in deo videt᷑. Aug.de li.ar. intanti bonum eſt in deo vt in exemplari ⁊ vt cognitũ ꝑ ſe inchn
res recte vitupcrant᷑.inqtũ eaꝝ vituperatoꝛ arten ⁊ per modũ poſitionis. Malum autẽ cuʒ cognoſca cilm

in qua facta ſunt videt.vt boc in eis vituperet qð in
arte nõ videt. Si ergo vituperant᷑ qtũ ad maliciam
ſiue inq;tũ mala.⁊ boc modo nõ vident᷑ in deo.ergo

boc modo nõ ſunt in deo. ¶ Itẽ omne qð eſt in deo ẽ
ex ipſo ⁊ ꝑ ipᷣm. vt dicit Aug.⁊ magiſter in litera.ſed
mala nunq ſunt ex deo. nec per deum.& nec in deo.
¶ Itẽ omne qð eſt in deo. aut eſt ſicut in pꝛincipio

ꝓducente.aut ſicut in exemplari expꝛimente.aut ſi/
ct in cõſeruante.ſed cõſtans eſt ꝙ deus nõ eſt pꝛin⸗

tur a deo nõ babet in ipſo ydcam.ideo nõ eſt in deo
quis ſit in dei cognitione.quia quis cognoſcatur a
dco.non tamen cognoſcitur per ydeam ſui.ſed boni

cuius cſt pꝛiuatio. ⁊ idceo dicit᷑ cognoſci ꝑ accidens ?
er pꝛiuationẽ. ¶ Ad illud ergo qð obijcitur ꝙ ma/ 26

lum eſt in dei cognitione. ⁊ cognitio eſt deus. igit ꝛc.
dicendũ ꝙ hic eſt fallacia ᷣm accidens. Muis enim

wtentia ⁊ ſapientia. Inde ſicut nõ ſequit eſt in vei

*

ideʒ ſit cognitio dei qd deus.tñ aliud cõnotat.ſicut

cuegn
c
Nonnnes te
M
wihngi
Lane 1
eidittn
Mmune
cgtis
a
Niidin
vicgraun
Nin
Uſelgumn
uiafns
Trstt
mutlene
Porüru
N
tusin

28 pſequens.

noticia. ergo ⁊ in potentia. immo eſt ibi accidens et

27 cõſequens.ſic ⁊ in Apoceo. A illud qð obijcitur
me

p malũ ↄgnoſcitur in deo.d illud non ſequit᷑.
plus em̃ dicit eſſe in deo.q cognoſci a deo vel in deo.
Cum em̃ dicit᷑ aliquid cognoſci a deo. . bhoc intelli⸗
gitur ꝙ deus ſit ratio cognoſcendi illud.ſed cũ addi
tur ꝙ boc ſit in deo.ſignificat᷑ ꝙ deus ſit ratõ cogno/
ſcendi vt exemplar ⁊ ꝑ aſſimilationeʒ.⁊ ideo eſt ibi
dluc. qd obijcitur qð cognoſcit nõ
per acsidens mala ⁊c̃.dicendũ qꝙ cognoſci ꝑ accidẽs
hoc eſt dupliciter. aut a parte cognoſcentis.aut co/
gniti. In deo nulla cadit cognitio ꝑ accidens a par
te cognoſcentis.quia omnia cognoſcit ſeipo.tamen
cadit a parte cogniti.quoniã aliquid cognoſcit ꝑ ſi/
militudinem ſua.vt bonũ.Aliquid ꝑ ſimilitudinem
ſui oppoſiti. ⁊ ita eſt ibi ꝑ accidens.nõ in diſcurren/
do ſed in aſſimilando.cum em̃ deus cognoſcit malũ.
nõ intelligitur affimilari ei ſed ſuo oppoſito.Simili

29 ter ſoluendũ eſt de pꝛiuatione.quia cognoſcere ꝑ pꝛi

uationem eſt dupliciter. Aut ita ꝙ ſit pꝛiuatio in vir
tute cognoſcente.ſicut cognoſcit aliquis ſilentium ⁊
tenebꝛã per aurem ⁊ oculum.⁊ ſic ponit imperfectio
nem.Aut ita ꝙ ſit pꝛiuatio in cognito nõ in cogno/
ſcente.ſicut lux cognoſceret tenebꝛã ſi haberet vim
cognitiuã.ſonus ſilentiũ.⁊ ſic cognoſcit deus.qm̃ ẽ

actus purus 7 lux ⁊ veritgas.
Aueſtio.ij;. f·

¶ Vtrum imperfecta m ꝙ buiuſmodi ſint in deo. E fectoꝛum perfecta.nec tamen maloꝝ eſt ydea bona.

Ande notandum ꝙ ydea ſicut ſupꝛa dictum fuit in

videtur ꝙ nõ.quia mala vt mala nõ poſſuut habe/
re ſimilitudinem cũ ſummo bono.eErgo pari ratione
cum imperfecta nõ babeant ſimilitudinẽ cum perfe
ctiſſimo.non ſunt in deo. ¶ Itẽ illa ſola ſunt in deo
que poſſunt eſſe a deo ⁊ per deum. ſed imperfecta
a deo non ſunt.quia dicitur Deuteronomij.xxxij.ca
pitulo.dei perfecta ſunt opera. ¶ INem ſpecialiter
obijcit deur materia ⁊ paſſione. diuerſitate ⁊ com/

poſitione. Cum em̃ exemplar ſub rõne exemplaris

ſit foꝛma.ſit actus purus.⁊ ita omnino ſimplex.vi/
detur ꝙ rõnes materie ⁊ paſſionis.⁊ diuerſitatis et
cõpoſitionis repugnent exemplari.⁊ ſi boc.cuʒ nibil
dicatur eſſe in deo niſi rõne exemplaritatl.patet ⁊c̃.
tem ſicut veritas eſt generalis conditio entiuzʒ.
ita ⁊ vnitas.ſed oppoſitũ veritatis nõ habet ydeam
in deo.ſimiliter ⁊ bonitatis.ergo pari ratione oppo⸗
ſitum vnitatis.ſed oppoſitũ vnitatis eſt multitudo.
ergo ⁊c. ¶ Contra. Aug.ad Menbꝛidiũ.quia totum
condidit.nõ potuit ⁊ partiũ nõ habere rationes.er/
go cum partes ſub rõne partium ſint imperfecte.pa
tet ꝙ habet rationes imperfectoꝝ.¶ Item omnis
cognitio diuina eſt a pꝛioꝛi.cum ergo in omni crea
tura pꝛius cadit ratio imperfecti q; perfecti.vt ma/
terie ꝙᷓ; foꝛme.pꝛincipioꝝ qᷓ; pꝛincipiati.partiũ qᷓ to⸗

tius. ergo per pꝛius hec cognoſcit deus.ergo ſi perfe

cta babent ydeam in deo.neceſſe eſt ꝙ babeant ctiã

imperfecta. ¶¶ Itẽ diuinum eremplar expꝛimit rem

ſm totum.alioquin non ꝑfecte cognoſceret.ſed ma

teria eſt de rei cõſtitutione.et imperfectũ de conſti
tutione perfecti.ergo ⁊c. ¶ Itẽ omnis effectus aſi⸗

milatur ſue cauſe aliqua aſſimilatione. ſed minim
aſſimilatio ſufficit ad rationẽ exemplaris. ergo om̃e
qð eſt a deo habet ydeam in deo.ꝑ quã pꝛius qᷓ; fiat
eſt exemplar in deo.ſed materia eſt a deo. ⁊ paſſio.et
cõpoſitio.⁊ diuerſi rge

omnia ſunt in deo. ad hoc dixerunt aliqui ꝙ

impꝑfecta nõ ſunt ĩ deo.nec coëſcunt᷑ a deo p aliqua

ydeã ꝓpꝛiã.ſᷣ ꝑ ydeã ſuoꝝ oppoſitoꝝ.vt materia xer
ydeã foꝛme.paſſio per ydeꝗ actus.mititudo ꝑ ydeã
vnitatis. Sed illud ſtare nõ poteſt. Cum em̃ iſia di⸗
cant entitatẽ aliquã.et ita veritatẽ. de neceſſitate ali
quam aſſimilationẽ habent ad pꝛimã veritatẽ. ⁊ ita
rationẽ exemplaritatis.⁊ ideo neceſſario ſunt i deo.
Pꝛeterea intelligendũ.q cũ querit vtrum imperfe⸗
cta habeãt ydeam in deo. hoc dupliciter poteſt in⸗
telligi. aut rõne ip̃ius qd ſubeſt. aut rationc imperfe
ctionis. Si ratione imperfectionis. cum impfectio
ſit pꝛiuatio. ⁊ puatio nõ dicat ens nec aliquid a deo
nec aſſimilabile.ſic non habet ydeam. Si autẽ ratio⸗
ne eius qdð ſubeſt ſicut materia dicit᷑ quid impfectũ.
⁊ materia aliquã eſſentiã dicit.habet ydeam ſed nõ
imperfectaʒ. Quia ſicut nõ viuentiũ eſt ydea viuẽs.
⁊ coꝛpoꝛalium ſpũalis.ſic tempoꝛaliũ et᷑na.⁊ imper

queſtione de ydeis dicit afſimilationeʒ extra genus.

Peimna alte affimilatio eſt in ratione entitatis ĩ deo

Omne igitur qð de ſe dicit rationẽ entitatis.ſiue ſit
cõpoſitum ſiue imperfectum.ſiue materiale ſiue paſ
ſibile. ſiue in actu ſiue in potentia. poteſt deo aſſimi⸗
lari et ꝓduci.et ideo habet eſſe in deo. Oð autẽ di⸗
cit pꝛiuationem. hocipſo amittit rationẽ effectus et
rationem aſſimilationis. Et ideo falſitas ⁊ malicia

ydeam nõ habent. nec ſunt a dco nec in deo.Ex bis

patet ꝙ imperfecta ſunt in deo.patent etiam queſi
ta. 73. em̃ obijcit᷑ de malo patet reſponſio.qꝛ ma
lum dicit ſimpliciter ꝑꝛiuationẽ in co ꝙ malum.nõ.
fic imperfectum. j
fecta nõ ſunt a deo.dicendum ꝙ imperfecta pm id
ꝙ ſunt. a deo ſunt. licet in eis nõ remaneat imperfe⸗

ctio. quia deus perficit. ¶ Ad illud quod obijcitur ʒ ʒ

non habent aſſimilationẽ. dicendum qꝙ quis nõ
habeant in conditionibus ſpecialibꝰ.babent tamẽ
in generalibus.⁊ hoc ſufficit. Omnia em̃ babent ra

tionem boni et pulcri ⁊ entis. Ad illud quod obij ʒ

citur de oppoſito vnitatis. dicendũ ꝙ nõ eſt ſimile.
nam vnitas ſaluatur in multitudine.nõ ſic bonitas
in malicia. nec veritas in falſitate. quia ille ſunt pꝛi-
uationes.non ſic autem vnitatis pꝛiuatio eſt multi⸗
tudo.et ideo patet totum. „

¶ Diſtinctio. xxxvij. Quomodo deus eſt in rebus ⁊ locis coꝛpoꝛalibus.

litate qtum ad locum.j. eadem diſt. Cunq; diuina natura æc. Pe

XTquoniã demonſtratũ eſt ex parte quomodo omnia dicant᷑ eſre in deo. Supꝛa egit magiſter qiro⸗
mor omnia ſunt in deo. Nic ſecundo agit quomõ deus ſit in rebus ⁊ in locis coꝛpoꝛalibus.Et quo
m ad eſſe in loco ⁊ in re mutabili.ſequitur mutatio in eo qð in illo eſt. ideo agit de dei immutabi⸗

[Pꝛima pars habet tres partes. In pꝛima

nanat quõ deus eſt in locis ⁊ in rebus.⁊ per autoꝛitates confirmat. In ſecunda nititur dictoꝛum operire in
telligentiam. ibi. Quomo do autẽ deus bahitat in bonis c. In tercio oſtendit intellectus noſtri ad boc ca/
piendum inſufficientiam.ibi.Ex pꝛedictis patet quomodo deus vᷣbiq; totus eſt. ¶ Pꝛims pars tres babet

2 5

tas.quia omnia dicunt ens.ergo
30

31
dillud qð obijcitur ꝙ imper- ʒ32

——
„7

„

4 8 . - *

partes. In pꝛima oſtẽdit modos eſtendi deñ in rebus. In ſcva vero cõfirmat autoꝛitatibus p vedeſt vbiaq
ꝑ eſſentiã. ibi. Ne autẽ iſta qꝛ capacitate humane intelligentie ⁊c. In tercia oñdit ꝙ deus in ſolis ſanctisba
bitat per gratiã. ibi. In ſanctis vero ctig habitat in quibus ⁊c̃.¶ Similiter ſecunda pars in qua recitat di/
ctoꝛum intelligentiã habet tres partes. In pꝛima rõnabiliter manuducit. In ſcdᷣa ſtultam rationem exdu

dit. ibi. Sciendũ eſt etiã qꝛ vt ait Aug. In tercia in admirationẽ erigit.ibi. IJllud quoq; mirabile eſt. Sacra⸗
menta em̃ diuina magis ſunt mirabilia qᷓ; intelligibilia. tẽ tercia pars in qua oſtendit inſufficientiã ad
cognoſcendũ quõ deus eſt vbiq; per eſſentiã.babet tres partes. Pꝛimo em̃ oſtendit ꝙ intellectus noſtri nõ
ſufficiunt. Scoo excludit eos qui pꝛeſumptuoſe ſoluunt.ibi.Quidã tamen immenſa. ingenio ſuo metiri ꝛ(.
Tercio vero abijcit eos qui irrationabiliter querunt. ibi. Solet etiam ab eiſdem queri quomodo deus ꝛ.
Abi oſtendit queſtionem eoꝛum eſſe friuolam ⁊ reſponſione indignam. ac.
E⸗ ſiendit modum eſſendi deum in rebus. a

Zaquoniã demonſtratũ eſt ex parte.quõ omnia dicantur eſſe in deo. xxxvij .

addendũ videt᷑ hic.quibus modis dicat᷑ deus eſſe in rebus.ſi tamẽ
id humana mens.vel ex parte digne valeat cogitare.vel lingua ſuf⸗
ficit eloqui. Scienduʒ ergo eſt ꝙ deus incõmutabiliter ſemꝑ in ſe exiſtens. zeͤn
pſentialiter.potentialiter.eſſentialiter.eſt in omni natura ſiue eẽntia ſine ſui nin

“

„ 5

Diffinitione. ⁊ in omni loco ſine circũſcriptione.⁊ in omni tẽpoꝛe ſine mutabi tſehtey
litate.Et pꝛeterea in ſanctis ſpiritibus ⁊ animabus eſt excellentius ſcʒ ꝑx grðrra ai
tiam inhabitans.⁊ in homine xpᷣo excellentiſſime in quo plenitudo diuinita Coh.ij.
tis coꝛpoꝛaliter habitat vt ait apoſtolus.In eo em̃ deus habitauit non per U

tera

gratiam adoptionis.ſed per gratiam vnionis. S
¶Confirmat autoꝛitatibus ꝙ deus eſt vbiq; ꝑ eſſentii. b
Me autẽ iſta quia capacitatẽ humane intelligẽtie excedunt. falſitatis argue
re aliqui pꝛeſumant ſanctoꝝ autoꝛitatibus munienda mihi.vident᷑. Beatus
Gꝛegoꝛius ſuper cantica canticoꝝ inquit.Licet deus communi modo omni
bus rebus inſit pᷣſentia.potentia.ſubſtantia.tamẽ familiarioꝛi modo ꝑ gra/⸗
tiam dicit᷑ eſſe in illis qui mirificentiã operum dei acutius ⁊ fidelius conſide
rant. De hoc em̃ eodẽ Aug.ad dardanũ in li.de pᷣſentia dei ait. Cum de ſit
natura incoꝛpoꝛea ⁊ incommutabiliter vna. eterna ſtabilitate in ſeipſo ma//
nens.totus adeſt rebus omnibꝰ⁊ ſingulis totus.ſed in quibus habitat.ha⸗
bent eum ꝓ ſue capacitatis diuerſitate.alij amplius.alij minus.quos ipſeif·
bi dilectiſſimũ templũ gratia ſue bonitatis edificat.hhyla.quoq; in.viij.lib. Hyla.
de trini. apertiſſime docet deũ vbiq; eſſe. Deus inqᷣt immẽſe virtutis viues
poteſtas que nuſq; nõ aſſit.nõ deſit vſq;.ſe omnẽ per ſua edocet.vt vbi ſua
ſint ipſe eſſe intelligatur. Mon autẽ coꝛpoꝛali modo cum alicubi ſit.non etiã
vbiq; eſſe credatur.cum ⁊ in omnibus eſſe nõ deſinat.Ambꝛo.in li.j.de ſpi⸗ Ambꝛo.
rituſancto.ſpiritũſanctũ ꝓbat nõ eſſe creaturã.quia vbiq; eſt.qð eſt ꝓpꝛid
diuinitatis ita dicens. Cum omnis creatura certis nature ſue ſit circũſcpᷣta
limitibus.quõ quis audeat creaturã appellare ſpiritũſanctũ.qui nõ habʒ cir
cumſcriptam determinatãq; virtutẽ.qui et in omnibus ⁊ vbiq; ſemꝑ eſt.qð
vtiq; diuinitatis ⁊ dñationis eſt ꝓpꝛium.Idẽ in eodẽ.dñi eſt omnia cõple-⸗
re qui dicit.Celũ ⁊ terrã ego impleo. Si ergo dñs ẽ qui celũ implet ⁊ terrã. Jere.xxij.
quis ergo poteſt ſpiritũſanctũ iudicare dñationis ⁊ diuine poteſtatis exoꝛtẽ
qui repleuit oꝛbẽ:? Et qð plus eſt.repleuit ⁊ hieſum totius mundi redempto
rem. Ex his aliiſq; pluribus autoꝛitatibus aperte monſtrat᷑.ꝙ deus vbicq
⁊ in omni creatura eſſentialiter.pᷣſentialiter.potentialiter eſt.
¶ Oſtendit ꝙ deus in ſolis ſanctis nõ modo eſt ł᷑ etiam habitat per gratiã.
quia nõ vbicũq; eſt habitat.ſᷣ econuerſo vbi habitat ibi eſt. c—
¶ In ſanctis vero etiã habitat in qbus eſt ꝑ gratiã.nõ em̃ vbicũq; eſt ibi habi
tat. vbi vero habitat ibi eſt. In ſolis bonis habitat qᷣ ſunt templũ eius ⁊ ſezz
des eius. VUnde ꝑ Eſaiã dñs ait.Celũ mihi ſedes eſt.terra autẽ ſcabellũ por Jſa. xvj·
dum meoꝝ. qꝛ in electis qͥ ſunt celũ habitat deus ⁊ regnat.qͥ eius voluntani
deuoti obtẽperant.Malos vero qͥ ſunt terra.iudicij diſtrictione calcat.Vñj
⁊ in lib.ſapᷣ.dicit᷑. Thꝛonus ſapie anima iuſti.quia in iuſtis ſpecialius eſt q; in
in alijs rebus.in qbus tamen omnibus totus ẽ. Quẽadmodum animavwt
ait Aug.in epiſtola ad hierony.de oꝛigine anime)ꝑ oẽs particulas coꝛpo⸗: Augi· 4

.

—
2—

— 2£

Si vis intelli⸗
gere quõ habi/

tet reqre pꝛedi/

cta de ſpuſctõ.
Abi habitauit

deus anteqᷓ ecẽct

.

creatura.

itũ ad modũ Cötra ẽ

—

ris tota adeſt ſimul. nec minoꝛ in minoꝛibꝰ. nec maioꝛ in maioꝛibꝰ.ſ tñi ĩ aliis

inteſius.in alijs remiſſius oꝑat᷑.cũ in ſingulis ꝑticulis coꝛpoꝛis eẽntialit᷑ to⸗
ta ſit. Ia ⁊ deus cũ ſit in oibus eẽntialit᷑ ac totꝰ.in illis tũ plenioeẽ dr qͥs in⸗
habitat.i.in qbus ita ẽ vt faciat eos tẽplũ ſuũ.⁊ hi tales cũ eo ſunt iã ex ꝑte
in beatitudine ꝑfecte. Mali vo.⁊ ſi ibi ſint vbi ipe eſt qͥ nuſqᷓ; deeſt.non tñ

ſunt cũ eo. Uñ Aug.ſuꝑ Joh.Hõ ſatis fuit dicere vbi ego ſum ⁊ illi ſint. ſecd
addidit mecũ.qꝛ ⁊ miſeri pñt eẽ vbi ⁊ ille ẽ.qͥ nuſqᷓ deeſt. Sʒ beati ſũt cũ illo

quia nõ ſunt beati niſi ex eo ꝙ cũ illo ſunt qͥ fruunt᷑ eo.⸗ vident illũ ſicut eſt.

Mali vero nõ ſunt cũ illo.vt ceci in luce nõ ſunt cuʒ
luce.nec boni ita nũc ſunt cũ eo

ſint aliquo mõ cũ eo per fidem.

manuducit. d

us a deus habitet in bonis. ex illis aliqᷓtenꝰintel⸗
ligere valebis q̃ ſupᷣ dicta ſunt cũ de ſpũſſcti ꝓceſſione
ipali ageret᷑.vbi (licet ex ꝑte)exponit. Ex ꝑte em̃ co/

gnoſcimꝰ.⁊ ex ꝑte ꝓphetamꝰquõ ſpũſſanctꝰ habiteti

nobis.qꝗᷣ nõ ſine pfe ⁊ filio inhabitat.Si autẽ q̃ris vbi

habitabat de? anteq; ſcti eẽnt: Dicimꝰ qꝛ in ſe hitabat
Vñ Aug.in li.) maximinũ.In tẽplo inqͥt ſuo habitat
deus.ſcʒ in ſctis qꝗͥ ſunt tẽplũ dei mõ ſᷣm fidẽ ambulan
tes.⁊ tẽplũ dei erũt aliqñ ſᷣm ſpẽm.q̃liter etiã nũc tem
plum dei ſũt angeli.Sʒ dicet aliqs.anteqᷓ; faceret de⸗
celuʒ ⁊ terrã.anteq; faceret ſctõs.vbi habitabat:ꝰ Jn

ſe habitabat deꝰ. apud te habitabat.⁊ apð ſe ẽ. Nõ g

ſcti ſic ſunt domꝰdei.vt ea ſotracta cadat deꝰ. Immo
ſic habitat deus in ſctis. vt ſi ipſe diſceſſerit. cadant.
ſuntam ationemn excludit. e
¶Sciendũ

Kiendũ eſt etiã qꝛ vt ait Aug. in li. ad dardanũ. Di⸗
ci niſi ſtultiſſime neqᷣt ſpm̃ſctm̃ nõ hr̃e locũ in nro coꝛ
poꝛe.qð totũ aĩa nr̃a impleuerit.Stultius etiã dicitur

anguſtijs alicubi impediri trinitatẽ.vt pr̃ ⁊ filiꝰ⁊ ſpiri⸗
tuſſanctalicubi ſimul eẽ nõ poſſint. VUex illõ ẽ multũ
mirabiliꝰꝙ cũ deꝰ vbiq; ſit totꝰ.non tñ ĩ oĩbꝰhabitat.

Auis poꝛro audeat opinari.niſi inſepabilitatẽ trini/
tatis penitꝰ ignoꝛet.ꝙ in aliqͥ poſſit habitare pf et filiꝰ
in qͥ nõ habitet ſpũſſanctus.aut in aliqͥ ſpũſſanctain q̃

nõ habitet pr ⁊ filiꝰ. Fatendũ eſt g̊ vbiq; eẽ deũ ꝑ diui

nitatis pñtiã.ᷣ nõ vbiq; ꝑ inhitatõis gratiã. Pꝛopter

hanc em̃ habitationeʒ gratie non dicimꝰ. pater noſter

qui es vbiq;.cũ ⁊ hoc veꝝ ſit.ſ qui es in celis.i.in ſan
ctis in qbus eſt quodã excellentioꝛi modo.

— 7

n admirationẽ erigit ꝙ deꝰ inhabitatoꝛ ẽ qᷣꝛunda
nõ cognoſcentiũ eũ.⁊ nõ qꝛundã cognoſcentiũ. f
Illud q; mirabile eſt. Quia vt ait Aug.in eodẽ deus
Siget᷑ male dicere.

eſt inhabitatoꝛ qꝛundã nõ cognoſcetiũ deũ.⁊ nõ quo⸗
rundã cognoſcentiũ deũ.Illi em ad templũ dei nõ ꝑ⸗

tinent. qui cognoſcentes deũ.nõ ſicut deũ gloꝛificant.
Ad tẽplũ dei ꝑtinent ꝑuuli ſanctificati ſacramẽto xpi

vt videant ꝑ ſpẽm.⁊ ſi
1* P lllo ⁊c. Contra. videt
titur dictoꝝ intelligentiã aperire et rationabilit

glo. . j. Yoh.qᷓ dicit ꝙ apud notat diſtinctionẽ pꝛis ad filiũ.

a ¶ Wali vo nõ ſrt c

male dicere. qͥa mali

ſunt ĩ deo.qꝛ in illo v

uunt.mouẽt᷑ ⁊ ſunt.S
ſi nõ iĩpoꝛtat᷑ maioꝛ cõ
ueniẽtia ꝑ ̊ ꝙ ẽ eẽ cũ
aliq̊ qꝙᷓ;ᷓ in aliqͥ. videt᷑

ſicut mali dicũt eẽ
in deo. ita debeãt dici

eẽ cũ deo. Itẽ q̃ ẽ ma
gis ꝓpꝛia. deꝰ ẽ cũ ma
is.vl mali cũ deo. vr
ꝙ h. mali ſũt cũ deo.
Vñ Aug.in lib. ofe.
Mecũ cras.⁊ tecum
non erã.loqͥt᷑ ꝓ ſtatu
pcti. Sʒ ↄtra.cũ.dicit
auẽtẽ in caſuali.g̊ vi/
det᷑ ꝙ meliꝰ? dꝛ bõ cũ
deo qᷓ; ecõuerſo. Reꝰ. 1
dom. ꝙ bec pᷣpoſitio
cũ dicit aſſociationẽ.
In ſocietate ãt ↄſide
rãt᷑ duo.ſcʒ mutuuʒ
auxiliũ.⁊ cõfoꝛmitas
wlũtatis. Am̃ g ſoli
boni hñt wlũtatẽ cõ⸗
foꝛmẽ ⁊ ſunt coadiu⸗/
toꝛes d ei.iõ de eis ſol
pꝛic dicit ſint cũ
deo ⁊ ecõuerſo.qꝛ tũc
boc qð eſt cũ.nõ dicit
auẽtẽ. Qꝛ vo mali nõ
ↄfoꝛmãt᷑ nec auxiliãa
tur deo ĩ ſua ſalute.ſᷣ
odicũt.⁊ tñ deꝰ adiu⸗/
uat eos ĩ młt.iõ dicit
Aug. Mecũ eras ꝛc.

—

b/Zn ſe babitabat —
deus

Gc. apud ſe eſt.

qꝛ pᷣpoſitões ſt᷑ diſtin
ctiue.qꝛ trãſitiue.ſi 5 1
deda ſe nõ diſtinguit.
male dicit᷑ ꝙ apud ſe
erat. Si tu dicas c
trãſitionẽ ſolũ dicut
dᷣm.qꝙ deus nõ ſolũ 2

eſt in creaturis etiã a ud ſe. Añ Aug.in li. ↄfe. deꝰẽ in ſe vt alpha ⁊ o.in mũdo vt creatoꝛ ⁊ rectoꝛ.in ange
lis vt ſapoꝛ ⁊ decoꝛ. in iberatis vel electis vt liberatoꝛ et adiutoꝛ.in repꝛobis ſicut terroꝛ ⁊ boꝛroꝛ. Qð obij⸗
citur. ꝙ pᷣpoſitio dicit trãſitionẽ ⁊ diſtinctionẽ.dm ᷓᷓ; q;tũ eſt de virtute ſue ſignificatõis.nõ dicit niſi tranſi

tionẽ iytũ ad modũ.q;

aut dicit tũ ad rẽ hoc eſt rone materie ſiue terminoꝝ qbus additur

5 4

c¶r Quð deus babi⸗/
tet in aliq̊ ⁊c Nidet᷑

non bene dicere. quia

babitat in ꝑuulis qui
eũ nõ cognoſcunt.er⸗
go nõ videt᷑ hec ratio
ʒ cõueniens. Re. eſt co⸗
gnoſcere actu.⁊ eſt co
gnoſcere habitu. ⁊ ⸗
uis paruuli nõ cogno
ſcant actu. cognoſcũt
tamen habitu. eo ꝙ
gratiã babent ⁊ babi
tum virtutũ.ſicut di/
citur in quarto libꝛo.

d ¶ Quõ autẽ vbiq;
ſit intellectu nõ capi/
mus. Videtur falſuʒ
dicere.quia qð intelli
gimꝰ debetur rationi
ſicut dicit Aug. bᷣ ha⸗

bemus rõnes ꝑ quas

ſcimus deũ eſſe in re/

Z 1. = Tᷣ. .
remunerati ſpũſancto.qui nondũ valent cognoſce⸗
re deũ. Ergo quẽ potuerũt illi noſſe nec habere.iſti po
tuerũt hr̃e anteqᷓ; noſſe. Beatiſſimi autẽ ſunt illi qbus
eſt deũ hr̃e qð noſſe. Hic aliqtenꝰ apit Aug. quõ de
habitet in aliquo.i.habeat᷑.cũ videlicet ita eſt in aliqͥ
vt ab eo cognoſcat᷑ ⁊ diligatur.
¶ Quõ deus totus vbiq; ſit ꝑ eſſentiã non poteſt in⸗
telligi ab humano ſenſu. g

¶ Ex pᷣdictis patet ꝙ deus vbiq; totus eſt ꝑ eſſentiã.et

in ſanctis habitat ꝑ gratiã. Cunq; ſuperius(licet te⸗
nuiter)oſtenſum ſit qua ratione dicat᷑ habitare in qui⸗
buſdam. efflagitaret oꝛdinis ratio id etiam aſſignari
quomodo vbiq; ꝑ eſſeniis ⁊ totus ſit.niſi huius conſi
derationis ſublimitas atq; immenſitas humane men
tis ſenſum omnino excederet. Vt em̃ ait Cryſ.ſuper

epiſtolã ad hHeb. Sicut multa de deo intelligimꝰ que
loqui penitus nõ valemus.ita multa loquimur uein

telligere nõ ſumꝰ idonei. Verbi gratia. &â& vbiq; d

eſt.ſcimus ⁊ dicimusꝰ quõ autẽ vbiq; ſit.intellectu nõ

capimus. Itẽ ꝙ eſt incoꝛpoꝛea quedã virtus que om
nium eſt cauſa bonoꝝ ſcimus.quõ autẽ vel que iſta ſit

2
—

. cr. O9
ushorene rene⸗ penitusignoꝛamus.
liter. Si tu dicas g ñ ¶ Excludit eos qui pᷣumptuoſe ſoluũt quõ deꝰ vbiq;
compbendimus que ct ꝑ eſſentiã.potentiã.pᷣſentii. h fülete
gannc e ed Obi nida tame immenla ingemio luo metin yfumentes enef
tur ꝙ ſimilit᷑ nec alia hoc ita foꝛe intelligendũ tradiderunt ꝙ deus vbi Arl
anbengo no elſentiã eſſe dicit᷑.nõ ꝙ dei eſſentia ꝓpꝛie ſit in ommi uunhzd
magis de bocq; de ſu (o ⁊ omni creatura. ſed quia omnis natura atq; omne inubeer
pꝛadictis deberet di· qð naturaliter eſt. in quocunq; loco ſit. per eum habet meſf
cere magiſter ꝙ ſit in eſſe. ⁊ omnis locus in quo illud ẽ.hijdẽ etiã dicunt iõ
. l⸗ Reden: & deü vbiq; dici eſſe ꝑ pᷣſentiã.vel ꝑ potentiã.quia cun⸗
g. Aliingibilia. calivus cta loca ſunt ei pᷣſentia.⁊ que in eis ſunt.nec in eis ali⸗
nõ contradicit imagi quid oꝑari ceſſat. Naʒ et ipſa loca ⁊ quicqͥd in eis eſt. enird
natio ſy deficit. QOue⸗ (niſi ipſe ↄſeruet) manere nõ poſſunt.In eis ꝑ ſbam chquli
dam ſunt ſenſibilia. deus eſſe dicit᷑ (vt aiunt)quia ꝑ virtuteʒ ꝓpꝛie ſbe ſue dngni
in talibꝰſufficit. Que facit.vt etiã loca ſint ⁊ oĩa que in eis ſunt.Sed licet hᷣ in
an ur adi mo Vera ſint qucanerunt in erplanandi imrelligeri dꝛe V
dam molointelli 8. dictoꝝ.in illis tũñ verbis qᷣbus dicit᷑ deus vbiq; eẽ per
bilia. vin talibus fre⸗ eſſentiã.plus contineri credendũ eſt.quod homo vi⸗ Otttan
uenter intellect? de· uens capere nõ valet. gli
cit. imaginatio ccoꝛo⸗ [AÄbycit eos qᷣ irrationabiliter q̃runt quõ deus cum ieun
tradicit ⁊ 8ficit.vt ẽ ſit in omnibus rebus eſſentialiter.nõ tamen ſoꝛdibus i
n Joc an . .vlet etiam ab eiſdem queri quomodo deus ſubſtan llſgn
nangmtni. e tialiter inſit omnibus rebus.⁊ coꝛpoꝛaliũ ſoꝛdiũ inqui D
noſtra imaginatio ex nationibus nõ contingatur. qð tam friuolũ eſt.vt nec alſeſtn
s earil dhzic reſbaaſtane ſit dignd ena puͦs creatus ſoꝛdibꝰcoꝛ giiin
qeatũ ſit pluribꝰ jio. poꝛeis etiã lepꝛoſivł qtũcũq; polluti inqnari ñ poſſit. ii
etmdekag aſ, Sol q; radios ſuos ſiue ſui — an t iſ
bis non intelligibilia n0 ſoluʒ munda.ſᷣ etiãẽ immunda. ianmo⸗Kimenr — Uitan
iudicantur magis qᷓ; ac ſoꝛdibus fetentia.quoꝝ conta / dam að fieri nob hreſin
alia. ctu homines ⁊ alie queda res infi- teſt. ſq; ne huma⸗ uct
e¶ Spũs creatſoꝛdi ciunt᷑.ſolis vᷣo radij ĩpolluti ⁊ in/ gkene Lerean .R— gin
bus⁊c. Nidet᷑ Zũ eæ coõtaminati ea ↄtingentes exiſtüt. ini del i. n

AN

dicant iſtu viſtbilẽ

.

Hon eſt ergo mirandũ. ſi eſſentia

„ 5

diuina omnino ſimplex ⁊ incõmu⸗

ei qd dicitur Sap.ix.

Coꝛpus qð coꝛrum/

per omnes feces ?23 · l· 6 „pitur aggrauat ani⸗
ſoꝛdes ſpargere et tabilis omnia replet loca. ⁊ omni/ mam. titen. animæ
txos mundos ⁊ ſin bus creaturis eẽntialiter ineſt.nec contrabit oꝛiginale =
oeſuge: GSt tamée winſz rei ſoꝛdibus cõtami / S inficit ab illa
evego viſibilia mun natur vel cõtingatur Vnde Au⸗ . ſicut gñatio vni⸗
f qdaa viſibilibꝰ im · guſtinus in dennnn. boniſcum noca eſt. que eſt ſimi⸗
mungdis continig in non, it ſint ſ. „ lis ex ſimili. ⁊ equiuo
wſſunt ⁊ nõ inqu in deo inquit ſint omnia que con⸗ ca que eſt rei diſſimi/
nari. quatomagis didit. nõ tamen inquinãt eum illi lis. ita eſt infectio vnm
inuiſibilis et inco⸗⸗ qui peccant. de cuiꝰ etiã ſapientia ronez vniuocã. vt le⸗
mutabilis xritas. que attingit a fine vſq; ad finẽ fo⸗ pꝛoſus facit lepꝛoſũ.
ͤͤer dicit. attin git oia ꝓpter ſuum 2 7m rõnẽ eqᷣuocã. vt
mundiciã. ⁊ nihil inquinatũ in eã incurrit. Poſt emo vſectto generat infe⸗
rſpondeant quid potus de deo reſpvondendu exiſti· coonanm. paimmo mo.
ment. vel Vnuſq; p eẽntiã ſit.vel vbiq;. vel ꝓalicubi. quia anima lepꝛoſi ñ
ita ꝙnõ vbiq;. Sed quis audeat dicere ꝙ nuſq; diu / eſt lepꝛoſa. ſco mo-

na eẽntis ſit vel ꝙ alicubi ⁊ ñ vbiq; ſit. Si em̃ ita ẽ ali: d obijcitur.
cui ꝙ nõ vbiq;.ergo localis eſt. Eſt ergo vbiqs torriddd
continet totũ.⁊ penetrat totũ.que nec ꝓ ſui ſimplicita . Cum in deo inqt

te diuidi. nec ꝓ ſui puritate maculari. nec ꝓ ſuiimmẽ⸗ ſint omnia que cõdi⸗
ſitate vllo modo ↄpꝛehendi poteſt. Unde Aug. deus aneamnen enie
P fffüfüffwwwpwles nquinzt res
coꝛxoꝛales. & ſoꝛdcs

ſpnales res ſpñales. Itẽ ſi deũ nõ inquinãt. videt᷑ ꝙ oſſet dici ꝙ deus ẽ in diabolo. q eſt cõtra oẽm vſuz.
6 R'. dm ꝙ ſicut tangit męgfñ in la.ſoꝛdes coꝛpoꝛales non coinqͥnant coꝛpus ſpũalc.qꝛ nec cõicãt in materia
nec Wrngor vt pz lkrd nõ inficit᷑ fecibus.qꝛ nec dependet nec cõicat in trãſmutabili materia.⁊ qm̃ deꝰ
7 neutrũ bʒ.ideo nõ valet illud. OQd obijcit ꝙ deus eſt in pcccatoꝛibꝰ.dᷣm ꝙ nulluzʒ incõueniens cſſet dicere.
tñ quia boc videbat᷑ ſonare in cõtumeliã.io ponẽda ẽ determinatio. rõne cui⸗ ſermonis intellectus ſanus ap
pareat. vt ſi dicatur deus in dyabolo vel in adultero qᷓtum ad conſeruationem natur.

D intelligentiã buius partis querit᷑ de exi/
ſtentia dei vbiq;. ⁊ circa hoc tria pꝛincipalit
uerunt᷑. Pꝛimo querit᷑ vtrũ eſſe vbiq; con
ueniat deo. Scdo vtrum eſſe vbiq; ſit ꝓpꝛiñ dei. Ter
cio qualiter cõueniat deo eſſe vbiq;. Et ꝙtum ad pꝛi
mum quia eſſe vbiq; põt diſtribuere ꝓ omnibus re/
bus.et ꝓ omnibus locis.duo querunt᷑. Dꝛino vtxæx
deus ſit in omnibus rebus. Scdo vtrũ ſit in omni

eſſe ⁊ nõ eſt.cũ res nõ mutet᷑.ergo muta pot. ergo
ſi deus nõ eſt in omnibus rebus.aut nõ omnipo
teng. aut mutabilis.quoꝝ vtrunq; eſt impoſſibile.
Conera quaneo aliquid magis ſciungit᷑ a natu⸗/
ra tenebꝛoſa.tanto eſt impermiytius ⁊ ſub nobilioꝛi
luce cognoſcit.ſed deus clariſſime cognoſcit. SSma⸗
xime a natura tenebꝛoſa ſeiungit᷑ ſed omnis creatu

ra tenebꝛa. ergo deus aut in nullis aut in panciſſi-

.

. bus locis. mis eſt rebus creatis IAsẽ auanto motoꝛ magis
Aefaj. 2 diſtat a mobili tanto ſufficiẽtius mouet. Tñ ſuffici-
D (O. ſit in omnibus rebus oſtenditur ſic. Phus in.f. entius mouet anima ꝙᷓ; foꝛma naturalis. ⁊ intelligẽ
ppfhia. Quato aliquid ſimplicius. tanto a pluribꝰin/ tia qᷓ; anima.ſed deus eſt motoꝛ ⁊ opatoꝛ ſufficicn⸗
digetur ⁊ in pluribus inuenit᷑.ſed deus eſt ſimpli/ tiſſimus.ergo ſumme diſtat ab omni mobili. & aut

ciſſimus in fine ſimplicitatis. ergo inuenit᷑ in omni⸗
bdus.ſed nõ reperit᷑ niſi vbi eſt.ergo eſt in omnibus.
e quanto cauſa pꝛioꝛ tanto vniuerſalioꝛ.crgo
CLauſa pꝛima eſt vniuerſaliffima.ſed quanto aliquid
vniuerſalius tanto influit in plura. ergo cum pꝛima
cauſa ſit vniuerſaliſſima.influit in omnia.ſed omne
qð influit in aliquid eſt illi pᷣſens bm virtuteʒ. nuſq;
em ⁊ nunq; oꝑatur deus agens.niſi ꝑ pᷣſentiã virtu
tis.ſʒ deus ꝓpt᷑ ſuã ſimplicitatẽ eſt c⸗ qd ſua vᷣtus.
ch g virtus dei ſit in oibus.⁊ ſba ẽ in oibus. ¶ Itẽ
hoc videt᷑ ꝑ impoffibile.quia omne qð eſt in vna re
limitata ita ꝙ; nõ eſt in alia cſt limitatũ ⁊ artatũ.ſed
boc eſt impoſſibile circa deum. ergo nõ eſt in vna re
quin in omnibus ſit. ¶ Itẽ ſi deus eſt in vna re ita
w nõ in alia. aut poteſt eſſe in illa in qua nõ eſt. aut
noõ. Si nõ potcſt. ergo nõ eſt omnipotens. Si poteſt

in nullis eſt rebus aut in paucis. Itẽ omnis vir⸗
tus vnita plus eſt iufinita q; multiplicata.ſed diu-
na vᷣtus eſt infinitiſſima. ergo vnitifſima.ſed quan-
to aliquid magis eſt vnitũ.tanto minus diffuuum ↄ
in paucioꝛibus repertũ.ergo ⁊c. ¶ Itẽ querit᷑ quę
neceſſitas eſt deũ ponere in rebus omnibus. Aidet
nulla ex parte dei. Mobilitatis ẽ eniʒ in agente
poſſit agere vbi nõ eſt. ſimiliter ꝙ poſſit faccre effe
ctum ꝑ ſe ſtantẽ.alioquin oꝑa dei magis ſunt debi⸗
lia q́; opera artificum creatoꝝ. que ſaluantur in eſſe
ſpſis abſentibꝰ.g ſi nulla neceſſitas ẽ.videt᷑ ̊ eẽ ſug
fluitas.ſᷣ impoſſibileẽ in deo eẽ ſupfluitatẽ. ergo ⁊c᷑.
¶ EW. dom ꝙ deus in oibꝰ? rebus eſt. ſicut ipᷣe dauid
teſtat dicẽs.Si aſcendero in celũ tu illic es ⁊cc. MNe- 8
ceſſitas aũt exiſtendi deũ in omnibꝰſumit᷑ tũ a par⸗
te ꝑfectionis ipius.tum a ꝑte indigetie reꝝ.A parte

. . —
, »

. „
4 ₰ . . 14
. * 4 ve . .
4 7 7
– „7*
—

ipius ꝓpter ſummã immẽſitatẽ. ⁊ ſummã toteſtatẽ. me q; in rone alterius generis cauſe. deus è fomna enchue
2 vtriuſq; rõ eſt ſumma ſimplicitas. Qꝛ em ſumme exc liẽtiſſima. à reſpectu eiug nulla ſoꝛma. uͤnam⸗ N.

phᷣus.Locus ad locatũ magis cõparat᷑ in rõne foꝛ/

Pꝛmo vtrũ eſſe vbiq; cõueniat ſoli deo. Sccundo

ſimplex eſt ad nibil artatum. ideo in omnibus inue locus.¶ Itẽ alia rone videt⸗ nia qdruplex lan
ntur tanq; immenſum. Quia ſumme ſimplex. ideo ditio A reſpecru ad locaah ſo, euern cor 14 eges
in infinitũ virtuoſiſſimũ. ? ideo virtus eius in om/ mẽſurare. terminare. Continet vt vas. Menſurat eninn
nibus. 7 virtus idẽ eſt qd ſubſtantia. ⁊ ideo neceſſe ? yt quãtitas.Saluat vt natura.Terminat vt finis cun
ꝙ ſit in omnibus. Ex parte creature eſt neceſſitas. ſed deus ſᷣm nullã baꝝ conditionũ ↄparat᷑ ad locũ. cwcidolemn⸗
quia creatura habet in ſe poſſibilitatẽ ⁊ vanitateʒ. ? ergo fl tẽ pꝛima ⁊ ꝓpꝛia paſſio eſſendi in loco ſchectt⸗
vtriuſq; cauſa eſt quia ꝓducta ẽ de nibilo. Quia em̃ eſt dimẽſiò.ergo qd magis recedit a dimẽſione.mi⸗ ſecktmnnnd
creatura eſt ⁊ accipit eſſe ab alio.qui eã fecit eſſe cux nus ðẽ in loco.⁊ q maxime minime.⁊ qð omnino re ſeguonmse
piꝛꝛius nõ eſſet. ex boc nõ eſt ſuum eſſe.⁊ ideo non eſt cedit nullo modo ẽ in loco.ſᷣ deus eſt bmõi.ergo ⁊c ſintiame
purus actus. quia babet poſſibilitatẽ. ⁊ růne buuus ¶ Contra. Jere xxiij. Celũ ⁊ terrã ego implebo 6 irſtaiar⸗
babet fluxibilitatẽ ⁊ variabilitatẽ. ideo caret ſtabil omne qd eſt in loco ipᷣm implendo eſt in loco ſm & ekluen
tate.⁊ ideo nõ poteſt eẽ niſi ꝑ pᷣſentiã eius qui dedit locus. te doe videt᷑ rõne.quia loci pᷣm ꝙ locus ẽ Gchii
ci eſſe. Et exemplũ huius apertũ eſt in impᷣſſone foꝛ indigẽtiã ad locatũ vt ab ipſo repleat᷑.ſʒ ois creatu⸗ limnäſt
me ſigilli in aqua.ꝗᷓ nõ conſeruat᷑ ad momentũ niſi ra vanitas.vanitas autcʒ nõ implet niſi ꝑ veritatis gtiritenrt,
p̃ſente ſigillo.Et iterũ quia crcatura de nibilo ꝓdu/ pſentiã. ad hoc ꝙ locus repleat᷑ neceſſe ẽ deũ a unriunt
cta eſt. io babz vanitatẽ.⁊ quia nihil vanũ in ſeiũbo ecſſe.ſᷣ hoc poſito ponit᷑ deus eẽ in loco vt locus eſt. ctnnennen
fulcitur. neceſſe eſt ꝙ omnis creatura ſuſtentet᷑ per e maioꝛ eſt indiuiſio foꝛme ad materiã qᷓ loca ſrnir ſiig
p̃ſentiã virtutis.⁊ eſt ſimile.ſi quis poneret coꝛpus ti ad locũ.ſed foꝛma nõ vnitur materie nec ꝑmanet gnntckn
pongeroſum in e quaſi vanũ nõ ſuſtenta/ niſi per dei pᷣſentiã.crgo multominus nec locatũ lo/ (nſtie
10 retur.ſic ⁊ in ꝓpoſito. Ad illud qð obijcit᷑ de di co.ſed quia per dei pᷣſentiam foꝛma vnitur materie. Ahltigi
ſtantia pmixtione. dicendum ꝙ tripir vnitur quid deus eſt in qualibet re vt natura.ergo cũ ꝑ dei pᷣſen/ pteen
alicui. Aut ſᷣm pᷣſentiã tm̃.aut ſᷣm pᷣſentiã ⁊ depen / tiam vniatur ⁊ ſaluatur locatũ in loco.deus ẽ in lo/ Cerhrectnu“
dentiam.aut ſᷣm pᷣſentiã ⁊ dependentiã ⁊ concomi/ co vt eſt locus.¶ Itez eſt pᷣſentia ⁊ ſimultas m lo/ estioun
tantiã in materia. Pꝛimo mõ eſt radius in aere.ſe· cum.⁊ ſᷣm tẽpus.ſed deus ꝑfectiſſime eſt pᷣſens cui⸗ R
cundo mõ anima in coꝛpoꝛe. tercio mõ liquoꝛ in li/ libet rei.ergo ſm locum ⁊ tpus.ſed que ſunt pᷣſen/ inlinn
quoꝛe. Qðò pᷣmo mõ eſt in aliquo nõ ꝑmiſcet᷑.ſimilrr tia ſm tẽpus ſunt in eodẽ tẽpoꝛe. ergo ⁊ illa ꝗᷓ ſunt ligin
qð ſcdo mõ eſt nõ ꝑmiſcet᷑ ꝓpꝛie.ſed ſolũ qd tercio. pᷣſentia m locũ ſunt in eodẽ loco.ſi ergo deus ẽ pꝛe/ Künm
Et pꝛimo quidẽ moto eſt deus in rebus nõ ſecundo ſens omni loco. deus eſt in loco.nõ tm vt eſt res ſed niminar
a eerco a illud q obijcitur de diſtantia mo/ etiã vt eſt locus. ¶ E. dicendũ. ꝙ triplex eſt ↄditio 1 5 iniſmut.
toꝛis a mobili.dm ꝙ eſt diſtantia ꝑ abſentiã. ⁊ bec ſm quã cõparat᷑ locatũ ad locũ. Ana ſᷣm quã excel fidihthen
impedit æ nõ iuuat ad motũ.Et eſt diſtantia ꝑ inde/ litur. ⁊ hec eſt ꝓpꝛietas ſaluationis. Sic em locatus ſen r
pendentiã. hec iuuat. quia quanto motoꝛ ꝑfectioꝛ indiget loco.⁊ locus complct eius indigentiã.⁊ con mann
eſt ⁊ abſolutioꝛ.minus dexendet ⁊ eſt ſufficientioꝛ. ? ſeruat natura.⁊ m hanc ꝓpꝛietatẽ ſola coꝛpoꝛalia das ſar
2 boc mõ diſtat etiã deus pnñs.. Ad illud qð obijci᷑. ſunt in loco.non autẽ ſpiritualia. quia nõ recipiunt i V n
ꝙ virtus vnita eſt magis infinita ⁊c.dðᷣm ꝙ vnitio influentiã a loco coꝛpoꝛeo. Alia eſt ꝓpꝛietas ſᷣm quã tnini
virtutis ꝗᷓ facit ad eius magnitudinẽ. ꝑ ſe attendit᷑ locatum equatur ⁊ ꝓpoꝛcionatur loco.⁊ bec eſt pꝛo⸗ Rumn
reeſpxctu ſubiecti.p accidens reſpectu obiecti. Reſpe- pꝛietas cõmenſurationis.ᷣ et ſm banc conditionem Birgoce
ctu autẽ ſubiecti attendit᷑ ꝑ ſubiccti ſimplicitatẽ.re Apꝛie coꝛpoꝛalia ſunt in loco.quia illa ſola ſunt com ſiagag
ſpectu aũt obiecti ꝑ indiſtantiã a virtute. quia vtus menſurabilia. vnde circũſcribunt᷑.ſpiritualia auteʒ ia
tanto potentioꝛ quãto ſubiecto ꝓpinquioꝛ. Quoniãs minus Apꝛie. NHam nõ ſunt cõmenſuratiua reſpectu igdee
ergo virtus diuina in ſubſtantia eſt ſimpliciſſima ? partium. ſunt tamẽ diffinitiua reſpectu totius. Ter nanek
nun a ſubſtantia elongat᷑ideo in multis eſt infini cia eſt conditio m quã locatũ excellit locũ.vidclic une ui
tiffima. a vnitiſſima in multis. vt in vno. vbiq; em̃ ꝙ ſui pꝛeſentiã replet 2 ſupplet indigentiam lod. m
eſt centrum illius potentie ſicut dicit tremegiſtus. Yocus em̃ ſine locato pꝛiuatus eſt ⁊ indigens. ſicut in hun
OQuogd vltimo obijcit᷑ iam ſolutũ eſt. quia neceſſi concauitas oculi ſine oꝛgano. Quoniam ergo deus Pin emk
1 tas ẽ ex parte dei ⁊ creature. ſicut viſum eſt. ¶ Qs ad nullam reaturã comparatur. nec ᷣm rationem Kani
ergo obijcit᷑ ꝙ agens creatũ vbi nõ eſt opatur ⁊ effe inferioꝛitatis.nec equalitatis.ſed ſuperioꝛitatis ⁊ ex gabke
ctum ꝓducit qui ſine ipſo ſtat.dᷣm ꝙ nõ eſt ſimile cellentie.deus nõ eſt in loco qtum ad pꝛimã ⁊ ſecun kua
in deo. nam ſi attendatur boc in artifice creato. bHoc cdam ꝓpꝛietatem. ſed ſolum qtum ad terciam. ſcili- nchant
venit ex defectu ꝑfectionis.quia em̃ agens creatũ li / cet ꝙ per pᷣſentiam ſupplet loci indigentiam. nain eute
mitatũ eſt ⁊ differt a ſua virtute.põt operari ꝑ virtu locatum per pꝛeſentiam replet diſtantie vacuitatẽ. tenlta
tein vbi non eſt. Rurſus. qm agit ex ſuppoſitione. ? deus autem per pꝛeſentiam replet vacuitatem eſſen D
nõ põt in totũ.ideo effectus nõ totaliter dependet ab tie.⁊ illa quidẽ ſine hac eſſe non poteſt.¶ Ex bis pa . erutſt
ipſo. deus autẽ habz conditiones oppoſitas.quia in tet reſponſio ad obiecta. Mam rationes pꝛobantes anto
finitus.⁊ idẽ eſt in eo virtus ⁊ ſubſtantia.⁊ totũ ꝓ Ceum eſſe in loco vt eſt locus pꝛocedunt ſm terciaʒ unum
queit. ideo nõ eſt ſimile. conditionẽ vt ptz. rationes erro ad oppoſitum ſᷣm airi
õ Queſtio.ij. b „ pꝛimam ⁊ ſecundam. ſcilicet ſaluationis ⁊ termina. ſgerbig
¶Atrã deus ſit vybiq; localiter.i.vtrũ ſit in oibꝰlocis. tionis. “ ſrhet
. icee⸗ Boetius in li. de trini. Deus ita eſſe ¶ nſequenter qᷓtum ad ſecundũ articulũ que/ uniſen
iq; dici videtur. nõ ꝙ in omni loco.ſ̊ ꝙ oino in llo UInitur. vtrũ cẽ vbiq; ſit ꝓpꝛium dei. Et qꝛ ꝓpꝛiũ ẽ nefüin
co eẽ nõ põt. ¶ Itẽ bocipᷣm videt᷑ rõne.qꝛ ſicut vult quia ſoli cõuenit ⁊ ſemꝑ.ideo qᷓtũ ad h̊ duo qrunt᷑ hiſckene

ſ
Ku

. H — 8 - — — „
e vtrum conueniat ei ſemper ſiue ab eterno. tio ſenſibiliũ in medio eſt ꝑ diffuſionẽ.vnde non nu
annſgis nelktac. c meratur vox ſicut nec lux niſi ad numerationẽ ſu/
ünmi ſoli deo conueniat videt. Aug.in li. de ſimnbolo. ſceptibilis.vnde quot ſunt aures tot ſunt wces.qm̃
R Abiq; eſſe deũ. eſt deum eſſe. ſed nulli creature coue vor in aere erat multiplicabilis ⁊ nõ multiplicata.⁊
m nit den eſe. immo boc eſt dei ꝓpꝛijſſimũ. nulli crea ideo patet ꝙ nec tota vbiq; ante numerationẽ ſicut
irit ture cõuenit eſſe vbiq;.¶ Ite Amb.in li.de ſpuũſan / nec lux diffuſa. nec eadẽ vox poſt numerationem.et
ſueſeii cto.cũ ois creatura certis ſue nature ſit circũſcripta ideo exemplum de exiſtentia vocis nõ eſt multum
tnni, limitibus. eſſe vbiq; ⁊ in omnibus rebus dei virtu ſĩidmile deo. ¶Aa illud qd obijcitur ꝙ deus dat ſem
ie tis eſt. ⁊ dñationis eſt ꝓpꝛium.¶ Itẽ bocipᷣm videt᷑ piternitatem. dicendũ ꝙ tam eſſe vbiqʒ qᷓ; ſemꝑ im/
cihinn rõne.quia omnis creatura ꝑ ſe exiſtens ⁊ in ſe.eſt h poꝛtat quandã infinitatẽ. ⁊ infinitas ſempiternita/
ſige aliquid.ſed omne qð eſt hoc aliquid eſt ſingulare.et tis.eſt infinitas durationis. que eſt ̃m potentiam.
at omne ſingulare eſt hic ⁊ nũc.⁊ nihil tale natũ eſt ee ⁊ bec nõ repugnat creature.quia nõ impedit dura/
rin vbiq. ſolius dei eſt eſſe vbiq;. ¶ Itẽ conditio iſta tionem crcature eſſe finitam actu.⁊ infinitã poten/
dizen qua deus eſt vbiqʒ couenit deo rõne ſue immenſita/ tia.⁊ ideo omni durationi creature neceſſe eſt aliqͥd
Neni⸗ tis.ſed immẽſitas eſt ꝓpꝛietas ſolius dei Suuli crea adici. Sed eſſe vbiq; dicit immenſitatem actu.quia
WDl ture põt cõuenire.ergo nec eſſe vbiq;.¶ Contra hoc impoꝛtat ſimultatẽ locoꝝ.⁊ hoc repugnat creature.
– obijcitur de vniuerſali.quoniꝗ vniuerſale eſt ſemꝑ ⁊ ⁊ ideo nõ poteſt ei omnino cõmunicari. comunicat᷑
ainin vbiq;. ⁊ tamen non eſt deus. Si tu dicas ꝙ eſt vbi; tamẽ ſᷣm poſſibilitatẽ creature ſᷣm ꝙ participat ma
erulnſ reſpectu ſuoꝝ ſingulariñ ⁊ nõ ſimpliciter. obijcitur ius ⁊ minus de natura ſpũalitatis. Ham nihil eſt
mmum tunc ꝙ aliquid eſt vniuerſale cuius ſingularia ſunt omnino ſpirituale niſi ſolus deus.ſicut dicit Augu/
mugii⸗ vbiq;. ⁊ impoſſibile eſt aliquid fieri qd nõ ſit eius ſin ſtinus de mo.eccleſie. Solus deus eſt incoꝛpoꝛeus.
unn gulare vel in ſingulari. vt hoc vniuerſale ſubſtantia. quia omnia replet. Creature autẽ quedã ſunt ſpiri⸗
pai ergo eſt vbiq;.¶ Itẽ obijcitur de numero qui eſt in tuales ꝑ abſtractionem. vt vniuerſale 1 numerus.?
tode omnibus entibus.⁊ nibil poteſt fieri in quo non ſit ita poſſunt eſſe in pluribus ꝓpter cõmunitatem ad
:inlefi numerus.⁊ pᷣterea in omnibꝰ entibus eſt vnus nu/ W ita ſᷣm ſui plurificationẽ. Quedã ſpiritua/
mtu, merus.g cũ numerus nõ ſit deus. eſſe vbiq; non eſt les ſunt ꝑ ſeparatònẽ a materia coꝛpoꝛali.vt animc.
llgir ꝓꝛium ſolius dei. Si dicas ꝙ nõ eſt ibi totus ſ̊ m ¶⁊tiſte ſunt in pluribꝰ.tamen nõ multiplicatis.Que⸗/
Lcptbi partẽ.obijcit᷑ de voce que eſt in auribus diuerſoꝛu, dam autẽ ſpirituales per vnionẽ.vt coꝛpus xpᷣi eſt ci
Gicgr tota ⁊ in toto aere.eſto ꝙ vox eſſet ita magna per bus ſpũalis anime. q;uis ſit verũ coꝛpus.⁊ ideo q̃ſi
otin totũ mundũ audiret᷑tunc eſſct vbiq; tota ⁊ vna ꝓ eſt mediũ inter animã ⁊ deuʒ.⁊ ideo inq;tum cibus
igtte latio.quia ſi multe.cuʒ infinite ſint ꝑtes acris.⁊ vox plus ſapit naturã ſpiritualitatis.⁊ ideo eſt in pluri⸗
Raeic ſit in qualibet parte.tunc & infinite ſunt wces actu. bus vt ſunt plura loca nõ tamen in omnibus.quia
nagͤ qð eſt impoſſibile. ¶ Itẽ obijcit᷑ de aia ael in d ratio cibationis nõ ſe extendit ad omnia. ⁊ ſic patet
eiin libet parte animalis tota vt ſupꝛa monſtratum eſt. quare ſub ſacramẽto eſt in pluribus.¶ Quod obij/ 1
niem eſto ergo ꝙ fierct aial giganteũ ita magnũ quaſi to citur de inſeparabiliter vnitis.ſoluẽdũ &ſt per inter⸗
gunitt tus mundus.tunc aia eſſet vbiq;. ꝙ nõ ſit.hoc eſt emptionẽ.cum alterũ excedit alterũ.vt patet in ge-
aßt ꝓpter defectũ coꝛpoꝛis ⁊ nõ ſuũ.Si dicas ꝙ eſſet in nere ⁊ ſpecie. no obijcitur ꝑ vnionẽ bomo eſt
flwthutt pluribus tanqᷓ in vno loco.vnde nunq; vna aia eſt deus.dicendui ꝙ hoc intelligitur per cõmunicatio
RZ niſi in vno coꝛpoꝛe.obijcit᷑ de coꝛpoꝛe xpᷣi.qð totum nem ideomatum. Similiter ⁊ eſſe vbiq; cõuenit per
luchier ⁊ integrũ eſt in diuerſis altaribus diſtinctis. dee igdeomatũ cõmunication. ðJM
bietrlr obijcitur ꝑ rationẽ. Cũ em̃ de natura ſingular ſit eeæ Dueſtio.iji. „d1ͦ
gani hic ⁊ nunc. tñ alicui dat deus ſemꝑ eſſe vt angelis. S ¶ Mtrum eſſe vbiq; cõueniat deo ſemꝑ ſiue eternalit.
MRZ pari rõne. alicui dabit eſſe vbiqʒ. ¶ Item ſi aliqua Et ꝙ ſic videt᷑quia ſicut ſemꝑ ſe babet ad tẽpus.ita
elrüni duo inſeparabiliter ſunt vnita. vbichnq; eſt vnuʒ et vbiq; ad locũ.ſed ante omne tẽpus deus fuit ſempꝑ.
Aintmn⸗ alterum. ſed humana natura ⁊ diuina in xpᷣo inſepa ergo ante omnẽ locũ fuit deus vbiqʒ. Irẽ ꝓpꝛium 3
R—KH rabiliter ſunt vnita.g vbi eſt diuina.⁊ bumana. ſed dei eſſentialius ei couenit q; ꝓpꝛia paſſio alicui ſub⸗
tinag⸗ 16 diuina natura eſt vbih. z⁊ bumana. ⁊ ſic ⁊c. ¶R. iecto.ſed ꝗpter neceſſariã cõuenientiã paſſionis ad
rin on dom ꝗ eſſe vbiq; ſicut dicunt ſancti. cõuenit ſoli deo ſubiectum. diſtributio enpontor includit diſtribu
giuut ſbrꝛics ſngularifer iea g nuli cõuenit alij.nec intel tionẽ tẽpoꝝ.vnde dici de omni eſt. qd; nõ eſt in quo/
leint igi põt cõuenire ſi recte intelligat᷑. Nam deus dicit dam ſic in quodam nõ.nec aliqñ ſic.aliqñ nõ.ſed in
4 eſſe vbiq; ita q; ex parte dei intelligit᷑ identitas ⁊ẽ to iber r ſemp. ergo ſimilit boc qð eſt vbiq; inclu⸗
talitas.ex pte loci pluralitas et vniuerſalitas Per t ſempiternitatẽ. ergo eſſe vbiq; ſempꝑ ↄuenit deo.
i cõditionẽ identitatis excludit᷑ vniuerſale.qd q'uis cxgo ab cterno. ¶ YIẽ res ſunt i deo ⁊ deus in rebꝰ.
m ſit in omnibꝰ? ſingularibus. tñ hm aliud ⁊ aliud ſup / ſeg res ſunt in deo ab eterno.ergo a relatiuis cuʒ di⸗/
ngen poſitum. ⁊ ita numeratũ. Der cõditionẽ totalitatis cantur bec ad conuertentiã. deus eſt in rebꝰ ab eter⸗
l excluditur numerus. Mã quis numerus ſit vbiq;. no.ſed nõ niſi in omnibus.ergo ⁊c. Si dicas ꝙ non
u⸗ i tamen ſm aliã ⁊ aliã partẽ. Per cõditionẽ plurali/ dicunt᷑ coꝛrelatiue.Contra.cñ dicit deus eſt in rebꝰ
ef tatis a parte loci excluditur ſpũs creatus.qui quis non ſignificatur reſpectus nec dependentia dei ad
gin ſit in pluribus ꝑtibus coꝛpoꝛis.nõ tñ in omnibꝰniſi res.ſed rex ad deuz. ergo nihil aliug eſt dicere deum
vt vnitis. Per conditionẽ vniuerſalitatis excudi᷑ eſſe in rebus.qᷓ res eſſe in deo. Item ſi deus non
coꝛpus xpᷣi ſub ſacramẽto.qð q;uis ſit in pluribus. fuit vbiq; ab eterno.⁊ fuit.ergo fuit alibi qᷓ; vbiq;. et
ins, nõ tñ eſt in omnibus nec eſſe pot. quia boc ſolũ coue modo eſt vbiq;. ergo mutauit locum. ergo in deo ca⸗
, H ,eAi ſacramento.⁊ ita patent pꝛime inſtantie. dit mutatio.ſed hoc falſum. ergo pꝛimum. Si tu di/
gn 17 ¶Qs tamẽ obijeit de voce intelligendũ genera⸗ cas ꝙ mutatio eſt in connotato. Contra. cñ dicitur

S, .

TLi.

deus eſt in loco. nõ notat᷑ efrectus. ſz ſolũ dei pñtia.

ergo videt᷑ ꝙ ᷣm boc nõ ſignificet᷑ mutatio in cõono

eſt vbiq; eternaliter. ¶ Cõtra. vbiq; pᷣſupponit vbi.
⁊ vbi pſupponit locũ.et locum nõ eſt ponere niſi ex
tpe. et deu eſſe vbiq;.nõ eſt ponere niſi ex tempoꝛe
tẽ bene ſequit᷑.deus eſt vbiq;.& eſt in celo.ergo

tato. ſ ſolũ in ipᷣo Sp impoſſibile ꝙ deus

no nõ fuit in celo.S ⁊c. bene ſequit᷑.deus eſt

cxeſtructo ↄſequente e antecedẽs.ſʒ ab eter/

2

vn

vbiq;. in iſta domo.ſed iſta domus non fuit niſi ex
tpe ⁊ poſt initiũ tꝑis. et eſſe vbiq;. ¶ Rꝰ.dm. &

eſre vbiq; duplir põt accipi de deo.ſicut ⁊ eſſe ſemper.

AVno em̃ motdo ſemꝑ impoꝛtat diuinã immenſitatẽ

m duratõnẽ.⁊ ſic idẽ eſt qd eternitas.⁊ ↄuenit deo
eternaliter. Alio mõ connotat ſimultatẽ tꝑis.et ſic
cõuenit ei a pꝛincipio tꝑis. Sic eſſe vbiq; vno mo⸗
do impoꝛtat pᷣſentialitatẽ diuine immẽſitatis.ꝑ qua
eſt pᷣſens omni ei qʒð eſt.ſiue ſibi fiue alij.⁊ ſic idẽ eſt

eſſe vbiq; qd deũ eſſe immẽſum.⁊ ſic ↄuenit deo eter

22

naliter. ⁊ im hoc ꝓcedit pꝛima rõ. Alio modo ꝓut
connotat locum creatũ ſiue rem.⁊ ſic conuenit ci ab
initio reꝝ et locoꝝ ꝓpter connotatũ.et cõuenit ſem/

per.et ad hoc eſt ꝓpꝛium.quia cõuenit ſoli et ſemper

vno mõ.licet nõ eternaliter.ſicut etiã eſt in demon/
ſtratiuis.⁊ ſic ꝓcedit ſcᷣa rõ. Et iſte modus accipi/
endi deũ eſſe vbiq; eſt vſitatioꝛ.et ᷑ᷣm hunc modum
cõuenit ei eternaliter.¶ Dð vero obijcit᷑ ↄtra hoc
qꝙ; cõueniat eternaliter ꝑ ſuã conuerſam.dom.qꝙ nõ

eſt ſua cõuerſa. Cum em̃ dicitur ꝙ res ſunt in deo. ſi
boc intelligitur rõne exemplaritatis. nihil connota⸗
tur actu.ſed cũ dicit᷑ deus eſſe in rebus.connotatur

aliquid creatũ. Maʒ nihil eſt in deo qd non eſt.ergo
ſi deus eſt in rebus ⁊ locis.res et loca ſunt non ens.
tamẽ vᷣm ſe bene eſt in exemplari tanqᷓᷓ in pꝛincipio.
Ande hec.deus eſt in rebus.nõ eſt cõuerſa huiꝰ.res
ſunt in deo.ſʒ hec.deus eſt exemplar reꝝ.⁊ vtraq;ʒ ẽ

vera eternaliter. Et huiꝰ.deus eſt in rebus. cõuerſa

23

eſt. res cõtinent᷑ a deo et ↄſeruant᷑ ab ipo. ¶ Ad ills
q obijcit᷑.ꝙ ſi deus non fuit vbiq;.⁊ modo eſt. eſt
mutatus.ddm ꝙ nõ ſequitur.quia hoc nõ eſt ꝓpter
mutationẽ dei ſed rerũ. ¶ Quod obijcit᷑ ꝙ vbiq; nõ
connotat effectũ ſed ſolũ pᷣſentiã.ddm ꝙ pᷣſentia im

proꝛtat habitudinem ad duo.ſcʒ eius qui pᷣſens eſt.⁊
cui eſt pᷣſens.⁊ ideo pᷣt eſſe inceptio rõne rei cui pñs

eſt.nõ noui

24

6no cens⸗ Bohiſel ad oppoſitũ pce
dit ſᷣm qð vbiq; connotat locũ creatũ. ¶ Quod ta/
men vltimo obijcit᷑.non valet.immo eſt ibi fallacia

accidentis ſicut hic. Iſte triangulus incipit habcre
tres.nõ ergo omnis triangulus ſemper habuit tres.

quia non fuit diſtributio de tribus vt nunc ſed vt

ſimpliciter vẽ7c. —
„ ¶ Queſtio.iij.

6 Ercio loco pꝛincipaliter querit᷑ de tercio articu
lio ſcʒ qualiter deus ſit in rebꝰ.⁊ circa hoc duo

f. Pꝛimo querit᷑ vtrũ deus ſit in omnibꝰ re
bus equaliter ſiue vnifoꝛmiter. Secundo querit᷑ /
bus modis ⁊ qualiter deus ſit in rebus.

Queſtio...

¶ ſit vnifoꝛmiter.videtur.quia ſicut dicit philoſo/

hus. Pꝛima cauſa ſe vno modo habet ad omnia.li
cet omnia nõ habeant ſe vno mod ad ipſam.ſᷣ om/
nia in deo ſunt vnifoꝛmiter.quia ſunt vita ⁊ creatrix

eſſentia. ergo multofoꝛtius deus in omnibus rebus

eſt equaliter et vnifoꝛmiter. Mtẽ qð eſt vbiq;.to/

ter.
q recipitur eſt per modũ recipientis.dom ꝙ verũ

tum eſt equaliter et vnifoꝛmiter. ſed deus cñ ſit ſim/
pliciſſimus eſt vbiq; totus.ergo equaliter ⁊ vnifoꝛ⸗
miter eſt in omnibus rebus. B

tem vnicuiq; rei
intima eſt materia ⁊ foꝛma.ſed foꝛma nõ vnitur ma
terie niſi mediante appctitu.appetitus autẽ oꝛtum
babet ab eſſentia.ſed hoc nõ poſſet niſi per dei pᷣſen⸗
tiam. ergo deus magis eſt intimꝰomni rei qᷓᷓ ſua foꝛ⸗
ma.ſed foꝛma vnicuiq; rei eſt ſumme intima.g̊ deus
intimioꝛ intimo cuilibet. ſed qð habet eſſe intimo ẽ
vnifoꝛmiter. ergo ⁊c. ¶ Item hoc oſtendit᷑ per im-
poſſibile.quia ſi deus nõ eſt equaliter in rebus.ergo
cũ magis intime eſt in vna ꝙᷓ in alia. ergo in aliqua
nõ eſt ſumme intima.ergo aliqͥd eſt in re intrinſecũ
in quo nõ eſt deus.ergo deus nõò eſt in omni qð eſt.ſᷣ
boc eſt impoſſibile.gꝗ ⁊ pꝛimũ. Sed contra.omne
q recipitur in aliquo eſt ibi ꝑx modũ recipientis et
nõ recepti.ſed creature non ſunt equaliter capaces
dei. ergo nõ eſt cqualiter in eis dus. ¶ Itẽ ſicut ſe
habet intellectus ad pꝛimã lucẽ.ſic ens ad pꝛimam
eſſentiã.⁊ viuens ad pꝛimã vitã.ſed maioꝛ intelle/
ctus magis participat diuinã lucem. ergo ꝑfectius
ens.⁊ pfectius viuens diuinã eſſentiã ⁊ vitam.ergo
pfectius deus eſt in vno qꝙᷓ in alio. ¶ Item exiſten⸗
tia dei in rebus.eſt cõſeruatio rerum.ſed nõ omnes
res equaliter cõſeruant᷑.ergo nõ eſt equaliter in om
nibus. ¶ Itẽ cũ deus ſit vbiq;.ſolum dicit᷑ habita/
re in iuſtis.ſed hoc nõ eſſet.ſi cqualiter ⁊ vnifoꝛmit
eſſet in omnibus.ergo ⁊c.¶ Rꝰ.ad pꝛedictoꝝ intel/
ligentiam eſt notandũ ꝙ deñ eſſe in rebus duplicit᷑
oteſt intelligi. Ano mõ vt idẽ ſit qð eſſe pᷣſentẽ cui⸗
ibet rei.nõ cõnotando effectũ.⁊ ſic vnifoꝛmiter eſt
in omnibus rebus. eo ꝙ intimus eſt cuilibet rei.et
ſumme pᷣſens.⁊ totus in qualibet re.Alio modo po
teſt cõnotare effectum.ſicut artifex dicit᷑ in artificio
eſſe ꝑ cõnotationẽ effectus ⁊ ꝑ impꝛcſſionẽ ſue ſimi
litudinis.⁊ ſic cum vni creature plus det qᷓ alij.ma⸗
gis eſt in vna qᷓ; in alia.Et hoc põt eſſe dupliciter. ſcʒ
extenſiue q́;tum ad ea que habent eſſe diuturnius.

vt in coꝛpoꝛe incoꝛruptibili.plus qᷓ; in anima ſenſi

bili. AUel intenſiue q;ẽtum ad ea que habẽt eſſe nobi/
lius.vt in anima ſenſibili q; in coꝛpoꝛe incoꝛruptibi
li. Ael vtroq; mõ.vt in aia rõnali ꝙᷓᷓ in coꝛpoꝛe coꝛ/
ruptibili. S⸗ viſis patent obiecta ad vtrãq; ꝑtẽ.
Pꝛocedunt em̃ his duabus vijs vt patet (exceptis
duabus pꝛimis Jad vtraq; partẽ. S em̃ obijcit
; deus vnifoꝛmiter ſe habet ad oẽs res.ſi intelligat

vnifoꝛmitas ex parte diuini eſſe.verum eſt. Si autẽ

intelligatur ex parte effectus.falſum eſt. Quoniam
deus vnifoꝛmiter ⁊ ſtabiliter exiſtens cetera mouet
⁊ multos ⁊ varios effectus ꝓducit.⁊ efficiendo di/
uerſa in rebus. facit ꝙ res nõ ſe babeant vnifoꝛmit

ad ipſum. Quoniã ergo cũ dicit᷑ deus eſſe in rebus.

vno modo connotat᷑ effectus.alio modo non.ideo
vno modo conceditur ꝙ ſit vnifoꝛmiter. alio modo
non. Similiter ecõuerſo cũ dicit᷑ omnia ſunt in deo.
Ano modo poteſt connotari cffectus.ſicut patet in
p̃ᷣdeſtinatione ⁊ repꝛobatione.⁊ ſic nõ eſt vnifoꝛmi/
ter. Alio modo nõ connotat᷑ effectus.⁊ ſic vnifoꝛmi
uod obijcitur iterũ ad oppoſitum q omne

eſt. vbi receptum dependet a recipiente.vt ſpecies a
virtute cognoſcente.in ꝓpoſito autẽ non ſic eſt. Añ
diuina eſſentia exiſtens in re nõ accipit modum rei.
et ſic patet illud.

26

UEGe
Puizu
fſons Scft
ucnnan
ntenſt
Gnnmr
ſetonauns
t ginen
0s. Ren
citn opord
Galtcrden
Euturmmnaa
cveſech
gunuri
gautgein
harſnboe
fnplen

Mmimnenn
oalttodii

izcſenna
umſivae,
.CNen

ftenard

(Etama⸗
Janver
chr
Rdön
oucſe
ſcpiatoct
lſuep nat
tiſttriſt
iutot pon
cg ai

ſhin
icheni⸗
hebe

nunat
ntöſinnn
meinne
b ſeinn
Lccntin,
lurine

S ===

n nin
iſing
öckeürte
Gnautt
rchenhi,
rchenmg
nui
Nennd
unct
sNt.
richunn
arus
nclnts
Pulnt
uN
ennn

ibus modis ⁊ qualiter ſit deus in rebus.Et afſi/

gnat mgfr̃ dupliciter modos exiſtendi deum in rebꝰ.
Et vnũ modũ accipit ab Aug.de pᷣſencia dei ad dar/

ganuz qui dicit. ꝙ aliter eſt xꝰ in omnibꝰ?creaturis.
aliter in ſanctis.aliter in xo ꝑ vnionem. Aliuʒ mo-
dum accipit a Greg. qui dicit ſuꝑ.v. Cañ.ꝙ deus eſt
in rebus tripliciter.ſc; potẽtionaliter. pᷣſentialiter.
eſentialiter. Querit᷑ ergo de diſtinctõne.ſuſticientia.
⁊ oꝛdine iſtoꝝ modoꝝ.Et obijcit᷑ ↄtra aſſignationeʒ
Aug.Aut em̃ accipiunt᷑ modi illi qẽtum ad diuinazʒ
ſubſtantiazʒ. aut q́;tum ad creaturam. aut q;tum ad
effectus. Si qᷓ;tum ad effectus. cum innumerabiles
ſint. innumerabiles ſunt modi eſſendi. Si q;tum ad
creaturam ſuſcipientẽ.cum ſolũ duplex ſit ſuſcipiẽs.
ſcʒ natura ⁊ voluntas.videt᷑ ꝙ tm̃ duo ſint modi.ſci
licet ꝑ naturã ⁊ ꝑ gratiã. Si q;tum ad dei ſubſtanti/
am.cum in ea nõ cadat diuerſitas.erit tm̃ vnus mo/
dus. ¶ Item ſicut gra eſt effectus ſuꝑadditus natu

rc.ita opatio miraculoſa. ſicut in habentibꝰ gratiã

eſt aliter deus q; in nõ babentibꝰ.ita ⁊ in re in q̊ͥ ope
ratur miraculoſe vt in aſina Balaam crit alio mo/
do eſſendi. ¶ Item ſicut gratia gratũfaciens eſt ſu/
pꝛa naturã.ita gratia gratis data.vt phetia.ita etia
pena ⁊ gloꝛia.̊ cum iſta differant genere ⁊ ſpecc. de
bent ᷣm hoc diuerſi modi eſſendi diſtingui.g non di
ſtinguit mgr̃ ſufficicnter. ¶ Item obijcit᷑ cõtra aſſi/
gnatõnem Grego.aut em̃ illa affſignatio eſt m effe/

ans autndſen ler ⁊ ꝓpꝛietates dei. Si ᷣm effectus.

tũc cũ eſſentia nullũ connotet effectũ.nõ deberet po
ni. Si ßᷣm ↄditiões dei.ſed nõ tm̃ eſt dei potentia ſed

etiam ſapia ⁊ voluntas. videt᷑ ꝙ inſumcienter aſſi
Per. 1 tem videt᷑ eſſe pᷣpoſteratio in oꝛdine.Maʒ

m rem ⁊ ratõnem intelligendi eſſentia pꝛecedit po/
tentiam. ⁊ potentia pᷣſentiam.g male oꝛdinat.

Item verboꝝ incultatio videt᷑qꝛ in deo idem eſt

potentia. eſſentia.⁊ pᷣſentia.querit᷑ ergo diſtinctio.

28 edon ꝙ aſſignatio Aug. reſpicit diuerſitatem
doꝛũ eſſendi deũ in rebus.ſed aſſignatio Grego.
reſpicit ↄditõnes modoꝝ eſſendi. Abicũq; em̃ ẽ de/

us.ſiue ꝑ naturam.ſiue ꝑ gratiã.eſt cſſentialiter.po/
tentialiter. pᷣſentialiter. Oiuerſitas aũñt modoꝝ eẽn/
di accipit᷑ penes diuerſitatem effectuũ.⁊ nõ qualem
cunq;.ſed ſolũ trimembꝛc̃. Quidã em̃ eſt effectꝰ ᷣm

XXXVII

quem comꝑat᷑ res ad deum ꝑ modum exiſtentis. et
bij om̃es ↄtinent᷑ ſub modo nature.extenſo nomie.
Quidam ꝑ modum redeuntis.⁊ bic eſt effectus gra
tie inchoate.vel ↄſummate.vel gloꝛie.⁊ qᷓ;tũ ad hũc
eſt ſcʒs modus eſſendi.Quidã eſt eſfectꝰᷣm quẽ cõ/
ꝑatur creatura ad deũ vt ꝑueniens.⁊ bic eſt effectus
vnionis in q̃ vniunt᷑ in vnitate ꝑſone creatura ⁊ cre
atoꝛ.vt bõ ⁊ deus.Qm̃ &ᷓ tres ſunt modi effectuum.
ſm q̊s creatura diuerſimode ↄpat᷑ ad deuz. ideo tĩ
tribus modis dr eſſe in rebꝰ.Et pꝛimꝰqͥ attenditur
qᷓ;dtum ad exitum aſſimilat᷑ linee recte. Scðs qtum
ad reditum linee reſlexe.Tercius q;tum ad ꝑfcctio/
nem aſſimilat᷑ circulo.Et pꝛimꝰquidẽ modus ſilisẽ
linee.ſcs qꝛ indudit pꝛimuʒ ſilis eſt ſuꝑficiei.terciꝰ
qꝛ vtrũq; ſilis eſt ſoliditati.Et ideo optime dicit apo
ſtolus Col.ij.ꝙ in xpᷣo tota diuinitas habitat coꝛpo
raliter. eſt em̃ pfectiſſime in eo.qꝛ eſt ad modũ circu/
li que eſt figura ꝑfecta.⁊ ꝑ modũ altitudinis que eſt
quantitas pfecta. ¶ Ex his patet ſufficientia.⁊ diſti⸗
ctio.⁊ ſolutio obiectoꝝ.Aſſignatio aũt beati Greg.
accipit᷑ q;tum ad ↄditõnes modoꝛuʒ eſſendi.in his
cm̃ tribus circũloquit᷑ beatꝰ Greg.ꝑfectõeʒ modoꝛũ
exiſtendi deũ in om̃ibus in quibꝰ
quid em̃ eſt in aliquo ᷣm pᷣſentialitatis indiſtantiaʒ.
vt ↄtentũ in ↄtinente.vt aqua in vaſe.Aliqͥd vᷣm vir
tutis influentiã.vt motoꝛ in mobili. Aliqͥd ſᷣm inti/
mitatis exiſtentiam.vt illud qd eſt ↄtinens intra.vt
aia in coꝛpe.⁊ om̃e qʒ pꝑfecte eſt in re.neceſſe eſt eſſe
qᷓtum ad bãc triplicẽ ↄditõnem.et boc mõ ẽ deꝰ. Et
ideo dr eſſe potentialiter.pᷣſentialiter ⁊ eſſentialiter.

qꝛu ̃m p̃ſentislitatis indiſtantiã.ſm virtutis influẽ/

tiam. ſᷣm intimitatis exñtiam.⁊ ſic pʒ diſtinctio.ſuf/

ficientia. ⁊ oꝛdo. Qm̃ m rõnem intelligendi ↄditio

nes iſte ſe bñt ꝑ additõeʒ.⁊ ideo bñ oꝛdinat b.greg.
pꝛimo pñtialiter ⁊c. Aliqͥ tĩ hmõi ↄditõnes volunt
diſtinguere penes ſubam. virtutẽ. ⁊ oꝑatõeʒs.ſed licʒ

modus exñdi eſſentialr. rñdeat ſube. ⁊ potentialiter

virtuti.tñ pñtialiter pꝛincipalłr nõ rñdet operatõni.
nam pñs eſt aliqͥs alicubi etiã ſi nõ oꝑet᷑.Aliqͥ acci/

pint penes genera cãꝝ. Sʒ nec illud vr̃ ↄueniens.qꝛ

eſſentialr ↄſiſtere.nõ ↄnotat genꝰ cauſalitatis. Aliq
penes trinitatem veſtigij.ſcʒ modũ.ſpeciẽ.⁊ oꝛdinẽ.
ſed nnia hec pꝛecedit eſſentia m ratõnem intelli/

¶ Be dei immutabilitate q;dtum ad locum.

Euna diuina natura veraciter ⁊ eſſentialiter. Supꝛa oñd

* „

t magiſter qliter deus ſit in locis ⁊ in rebus om̃i/

us.⁊ quoniã ad exiſtentiam in loco ſequit᷑ circumſcriptibilitas ⁊ locabilitas in creatura locata.ideo inten/

boc modo.Ali/⁊9

dit bic a deo bas ↄditõnes remouere. Et diuidit᷑ hec pars in duas. In pꝛima oſtendit deum incircũſcriptibi/
lem ⁊ immutabilem. In ſca vo ↄcludit ⁊ ꝑ autoꝛitates ↄfirmat.ibi.ateamur itaq; diuinã naturam ⁊c.
ns pars habʒ quatuoꝛ pꝑtes. In pꝛima oſtendit ꝙ immobilitas ⁊ incircumſcriptibilitas cõuenit deo.
in ſca remouet a natura angeiica ⁊ om̃i natura creata. ibi. Spũs vo creatus qʒammõ ⁊c. In tercia po
nit opinionẽ quoꝛũdam qui dicũt ſpũs creatos nõ moueri loco nec eſſe locales.ibi.e mutatõne vo loci ⁊c.
In quarta ſuam ↄduſionem infert ꝙ ſolus ſpũs increatus eſt incircũſcriptus.ibi. Sunt ergo ſpũs creati ⁊c̃.
tem ſecũda pars in qua ſuam reſumit ↄcluſionem vt addat habet tres partes. In pꝛima ↄcludit pꝛede/
terminata. ⁊ auctibus ↄfirmat. In ſcᷣa vo mouet oppoſitõnem ⁊ ſoluit illam..ibi.Ad boc autem ſolet oppo
ni. In tercia bꝛeuiter epilogat pᷣdeterminata ⁊ oſtendit ratonem ſitus pᷣſentis capituli.ibi. Jam ſufficienter

¶ Oſtendit ꝙ immobilitas ⁊ in circũſcriptibilitas cõ⸗ f
uenit doo. H W k
(Cunq; diuina natura veraciter ⁊ eſſentialiter ſit ĩi om⸗
ni loco ⁊ in omni temꝑe.nõ tñ mouet᷑ ꝑ loca vel ꝑ tem
poꝛa.nec temꝑalis nec localis ẽ.Localis nõ eſt.qꝛ pe/⸗

*

„

51 a ((Meq; dimenſio⸗
nem bʒ ſicut coꝛpꝰ⁊c̃.

nſio, nitus nõ circũſcribit᷑ loco. quia necita eſt in vno loco
ꝙ nõ ſit in alio. Meq; dimenſionem hʒ.ſicut coꝛpꝰcui

. ——„
. . .
32
e⸗ »
1

* .
.
....r

vicet malc vicere. ar vm locu aſſignat᷑ pꝛincipiũ.medium. z finis.? añ.⁊ re⸗
vicit Ephe. ij. vt voſ tro. dextra ⁊ ſiniſtra. ſurſum ? deoꝛſum.qð ſui inteoo
ſitis enete ſelæ ſitõne facit diſtantiã circũſtantium. Puobꝰananq; his Quibꝰ modis
aiito⸗ latitucl ⁊c. modis vf in ſepᷣtura aliqd locale ſiue circũſcriptibile HSHS
gloſa exponit illud de ecouerſo.ſcʒ vel qꝛ dimenſioneʒ capiẽs longitudinis. ſcriptibile.
deo. R.mg loquitur qltitudinis.⁊ latitudinis.diſtãtiã facit in loco.vt con/ .
Apꝛie ad ſram. apls pus. Vkłqꝛ loco diffinit᷑ ac determinat᷑.qm̃ cũ ſit alicu
aquit mcchapboice:· bi. nö vbiq; inuenit᷑. q non ſolũ coꝛpi.ſ etiã oĩ creato
n Na vchhe Y ſpüigrutt. Oine coꝛpus.omi molocale cſit.
em̃ longitudo eſt lon· ¶ Remouet illocalitatem ? incircũſcriptibilitatẽ a na
ganimitatis. latirudo. tura angelica ofĩ natura ccea. .
charitatis. ſublimitaſ Spũusvo creatus qdðᷣammodo eſt localis ⁊ qdãmodo Spõs qeatus
iiſgc pfundau nõ eſt localis. Localis quidẽ dr̃.qꝛ diffinitõne loci ter m alterũ mo⸗
ad vei indien.. minakt. qm cũ alicubi pñs ſit totꝰ. alibi nõ inuenit᷑. Nõ umnerlocat.
52 b ¶ Mouet etiam ꝑ aut ita localis eſt. vt dimenſionẽ capies. diſtantiaz in vecd eſt emal⸗
tps et locũ creaturaz loco faciat. Diuina g ſola eẽntia oĩno illocalis X inci / er do ? Lor,
hale Sidet᷑ mala cumſcriptibilis eſt. q nec locis mouet᷑ aliqͥ modo.ſcl,ʒ pus vo einol⸗
iſta diuiſio Aug. Dꝛi vel determiatõne finita. vel dimenſione ſuſcepta.nec cale ⁊ circũſcri hn
md ga o pon iem tpibus.ſcʒ affectu ⁊ cognitõne.his em̃ duobꝰ modis. ptibile eſt. deuſ
eellemen⸗ ſcʒ loco vel tꝑe fit mutatio creature.q̃ longe eſt a crea⸗ ſloe is er n⸗
a nz videk ſuifiee. tore. lf aug. ſup Gef. Deinquit omps incömutabi agliheiit
qꝛ phs ponit ſex ſps li eternitate.volũtate.veritate ſemꝑ ideʒ. mouet ꝑ tẽ⸗ b ·
motus. Be'. v. ꝙ m pus creaturã ſpũalem. mouet etiam ꝑ tempꝰ⁊ locum
phm om̃s ſoẽs motꝰ creaturam coꝛpalem. vt eo motu naturas quas condi
Nenuegtiſea mot git adminiſtret. Cum & tale aliqd agit. non debemus
ad ſitum. ⁊ ad motu, opinari eius ſubſtantia qua deeſt tpꝑibus lociſq; mu/ DZ
d foꝛmã. Aug. aute, tabilem.ſiue ꝑ temꝑa ⁊ loca mobilem. cum ſit ipſe ⁊ in
motum ag ſitu intelli terioꝛ omni re.qꝛ in ipſo ſunt omia. et exterioꝛ om̃i re.
git p motũ ßm locum quia ipſe eſt ſuꝑ om̃ia.et antiquioꝛ om̃ibus. quia ipſe
deſt ent opleti ⁊ pfe igem eſt ante omia. æ nouio: om̃ibus.qꝛ ipſe ideʒ ẽ pꝰ
uee mnondelg⸗ omia. ſcʒ poſt omniũ initia. Ecce hic apte oſtendit᷑. ⸗.
de ꝓpuctatẽ ſube. a· nec locis. nec tpibus mutat᷑ vel mouet deꝰ· Spüualis O ia ſiemuta
ten qua ad ſitũ ẽ nii aũt creatura ꝓ tempꝰmouet᷑.coꝛpalis vo etiam ꝑ tem⸗ li tempus.
piter ſit ad foꝛmam. pus ⁊ locum. Mutari aũt ꝑ tempꝰeſt variari m qus
Morũ aũt a foꝛmã ſitates interioꝛes vel exterioꝛes que ſunt in ipſa re que
eubaluidit h nc; mutat. vt quãdo ſuſcipit viciſſitudinem gaudij. dolo
enevn: ton ten⸗ ris.ſcientie. obliuionis.vel variatõnem foꝛme.ſiue ali
boc ꝙ de ſe dicit men cuiꝰqualitatis exterioꝛis. ec em̃ mutatio que fit hjm
ſurã variabilem ⁊ re tempꝰ.variatio eſt qualitatũ q̃ fit in coꝛꝑali vel ſpũa⸗ A.
variabilis. Añ omnẽ li creatura.⁊ ideo vocat᷑ tempus. . . . ..e
mutatõeʒ q eſt hm ꝓ¶ Ponit opinionem quoꝛũdam qui dicũt ſpũs crea /
m qlitates coꝛpaleſ. ¶ De mutatõne vo loci magna int quirẽtes diſcepta⸗
ſiue ſᷣm ſpũales. vt ſi tio verſat᷑. Sũt em̃ ꝗ dicũt nullũ ſpm aliquo mõ poſ⸗
Affectiones in aiabꝰ. ſe mutari loco.ab om̃i ſpũ locũ vniuerſaliter remoue /
ipſe vocat mutatiöe re volentes.qm̃ ſᷣm dimenſionem tantũ ⁊ circũſcripti⸗
dinntonin nkec onem locũ ↄſtare aſſerũt. atq; id ſolũ eſſe locale vel in .
na⸗ Spöalis at locvo eſſe dicũt. qdð dimenſionem recipit. et diſtantiã in Aug. vba pdi⸗
creatura ꝑ ts moue. loco facit.Et hoc dicunt Aug. ſenſiſſe mutatiõeʒ tpis cca pꝛo ſe face⸗
tur. Uidet falſum di· tm ſpũali creature tribuenteʒ.loci vo ⁊ tꝑis coꝛpoꝛee. re dicut.
cere. qꝛ ſpnᷣalis crea⸗ Sʒ vt ſup diximꝰ. dupliciter dr res eſſe localis vel cir⸗ he.ad queſtio⸗
ſura meſurat cuo. cec cũſcriptibilis.ſcʒ vel qꝛ dimenſionẽ recipit.⁊ diſtãtia,z Vem.
it perpetua.g ſi mo/

C

ee
4 niz
lan
G ſi
o

1

..
1 nai
zu Mae
1 Nän

=
E

.

Beda.

Eſa. vj.

¶ Fateamur itaq; diuinã naturã ꝓ immẽſitate ſui nuſqᷓ
deeſſe. eamq; ſolꝗ oĩno illocalẽ.⁊ oĩno incircũſcriptibi

Di. XX

XVII

facit.vel qꝛ loci termino diffinit᷑.quoꝝ vtrũq; cõuenit
coꝛpoꝛee creature.alterum vᷣo tm̃ ſpũali.Nam vt ſupᷣ
diximus coꝛꝑalis creatura ita eſt localis vel circũſcri⸗

ptibilis ꝙ determinat᷑ diffinitõne loci.? ꝙ dimenſionẽ
recipiens diſtantiaʒ facit. Spũalis vo tm̃ diffinitione

loci ↄcludit᷑.cum ita ſit alicubi ꝙ nõ alibi.Sed nec di⸗
menſionem recipit.nec diſtantiã in loco facit.qꝛ ſi mł⸗
ti eſſent ſpũs hic.nõ eo coanguſtarent locum.quo mi⸗
nus de coꝛꝑibus ↄtineret. IJdeoq; Aug.attribuit mu⸗
tatõnem loci coꝛꝑi.nõ ſpiritui.quia licet ſpũs tranſeat
de loco ad locum.nõ tamen ita vt dimenſionibus cir⸗
cumſcriptus interpoſitõne ſui faciat diſtantiã circum⸗
ſtantium ſicut corpus. .
Concluſionem ſuam infert ex pᷣdictis ꝙ ſpũs creati
ſunt locales ⁊ circũſcripiibiles qðammodo.Spũs xo
dei oĩno incircũſcriptibilis.

. „

n
¶ Sunt g̊ ſpũs creati in loco et tranſeunt de loco ad lo/

cum.⁊ qdðᷣammõ locales ⁊ circũſcriptibiles.ſed nõ om
ni eo mõ qᷣ creature coꝛpoꝛee. Spũs autẽ increatus qͥ
deus eſt. in loco quidẽ eſt.⁊ in om̃i loco.ſᷣ oĩno illoca/
lis ⁊ incircũſcriptibilis. Vñ Beda ſuꝑ Lucã ait. Cuʒ

ad nos angeli veniũt.ſic exterius implent miniſteriũ.

vt tñ ante deũ interiꝰꝑ ↄtemplatõneʒ aſſiſtant.quia ⁊
ſi angelus eſt ſpũs circũſcriptus.ſummꝰtñ ſpũs qͥ de⸗
us eſt.incircũſcriptus eſt.intra quẽ curꝛit angelꝰ qͥcun
q; mittat᷑. Ecce hic dr̃ ꝙ ſpũs angelicꝰcircũſcriptꝰeſt.
ſpũs aũt qͥ deꝰeſt incircumſcriptus.Alibi etiaz Amb.
diſtantiã oñdens inter ſpm̃ increatũ ⁊ ſpm̃ creatũ diẽ
ſeraphim de loco ad locuʒ tranſire.inquiẽs ita in li.de

trini.dixit Eſa.qꝛ miſſus eſt ad me vnus de ſeraphin.

Et ſpũs quidẽ ſanctus dr̃ miſſus.ſᷣ ſeraphim ad vnũ.

ſpũs vo ad om̃s.Seraphim mittit᷑ in miſterio. Spũs

opat᷑ miniſteriũ. Seraphim de loco ad locum tranſit.

Non em̃ ↄplet omia.ſᷣ ipſe replet᷑ a ſpũ. hic aꝑte oſtẽ

¶ Beus eſt vbiq; ſine locali motu.qð cum repetitõne
ſuꝑioꝝ ↄfirmat autoꝛitatibus. 0

„ 5 —

dit᷑ ꝙ angeli quodammõ locales ſunt.

lem.nullo ↄcludi loco.ſᷣ a fine vſq; ad finẽ attingẽ.nõ
tñ ſpacioſa magnitudine.nec locali motu.ſᷣ immenſi⸗
tate.atq; imobilitate ſue eẽntie. Vñ Augꝰ.ad darda⸗
num ait. Non q̃ſi ſpacioſa magnitudine opinemur de
um ꝑ cũcta diffundi.ſic fumꝰaut lux iſta diffundit᷑.ſed

potiꝰſic in duobꝰſapientibꝰquoꝛuʒ alter altero coꝛꝑe

grandioꝛ eſt.ſᷣ ſapientioꝛ non eſt.vna ſapia eſt.nec eſt

in maioꝛe maioꝛ.nec in minoꝛe minoꝛ.nec minoꝛĩ vno
qᷓ;. in duobus.ita deus ſine laboꝛe regens ⁊ ↄtinẽs mũ

duʒ.in celo totꝰeſt.in terꝛa totꝰ.⁊ in vtroq; totꝰ.⁊ nul

lo ↄtentꝰloco.ſᷣ in ſeio vbiq; totꝰ. Idem q; ſuꝑ pſal.

ait. Ad verbũ dei ꝑtinet nõ eſſe in ꝑte ſᷣ vbiq; eẽ ꝑ ſe/

ipᷣm. Hec em̃ eſt ſapia dei q̃ attingit a fine vſq; ad finẽę

foꝛtit.nõ tñ motu locali.ſᷣ imobilitate ſui velut ſi mo/

les aliqᷓ ſaxea impleat aliquẽ locũ,.dr ꝙ attingit a fine

uetur.nõ ꝑ tempꝰmo
uetur. ꝑ euũ. Item
intellectus angelicus

ẽ deifoꝛmis ſicut vult

pbᷣs.g intelligit in in-
ſtanti. pari ratione ct
afficit᷑.nõ ergo i tẽꝑe.

Pꝛeterea.tempꝰp pᷣ /

us eſt mẽſura motus

pꝛimi mobilis. & illꝰ

ſolum menſurat᷑ tꝑe
quod ſubiacet illi mo
tui.ſed tale nõ eſt an/
gelus nec eiꝰ motus.
& . G'“. ad p̃ſens no
tandũ.ꝙ tpᷣs vno mõ
dicit ꝓprie.et ſic dicit
menſurã rei mutabi/

5

lis initum mutabil.
tñ ſub ratõne otinui.

⁊ qm̃ motꝰpꝛimi mo/
bilis eſt motus maxi⸗
me euidens ⁊ ↄtinuꝰ
int᷑ om̃s.iõ tpᷣs h̊B mo

do dicit ꝓprie eſſe in
pꝛimo mobili.ſicut in

ſubiecto ĩ q̊ pᷣmo eſt.
et in quo primo ap/
paꝛet.Alio modo dici
tur tpᷣus menſura cu/
iuſlibet rei mutabilis
ſm ꝙ mutabilis. ſiue
moueat᷑ inſtantanee
ſiue ↄtinuc.⁊ ſic non
tm̃ eſt in motu primi
mobilis ⁊ in his q̃ ei

ſubiacẽt.ſed etiam in

omni creato circa qð

accidit variatio.et ſic

eſt in angelis.Et ꝑ HG̊

patent obiecta. Q B

em̃ obijcit de euo.dꝗů.

ꝙ euũ eſt mẽſura an-

geloꝛũ q;tum ad eſſe
ſubale qd eſt inuaria/
bile incoꝛruptibile.

ſed tempus q;tuz ad
ꝓpꝛietates que vari

antur.⁊ quedaʒ ſubi/
to. quedam ſucceſſi/
ue.ſicut patet in ange
lis per naturã paula/
tim intendi aliquam

affectõnem. et ſic pa-

qualitas ſapicntis er

tent cetera.

d¶ In duobus ſapi/

entibus quoꝛuʒ alter

altero ⁊c. Uidet᷑ fal·

55

ſum dicere. ꝙ eadem
ſapia eſt in duobꝰne-

qʒ maioꝛ neq; minoꝛ.
qꝛ ſapia eſt accidẽs et

2

M

7
„*

. .
* *
. . 1 .
„ —
—ä
——

accidens ꝑ ſubſtanti- illius loci vſq; ad einen cum tanen alrerum nodeſe⸗ .
am numerat. ge. dõᷣ rat alterum occupando. Hon â habet motum localeʒ .
ad woc voluerũt ali verbum illud. ſapia illa ſolida eſt ⁊ vbiq;. Ex pꝛedi⸗ rhi
qui dicere ꝙ eadẽ ſa· ctis innoteſcit. ꝙ deus ẽ ita vbiq; ꝑ eſſentiã. ꝙ nec ſpa imiiin
pientia creata eſſ⸗ zin cioſa magnitudine diffundit᷑. nec vno deſerto loco ali unn
Roburſpee uun occupat.qꝛ localem motũ nõ habet. Ideoq; Aug. n
duas ſuppoſitiones. volens pᷣſcindere a dei puritate omnẽ localẽ motuʒ et ca. ,
AVna eſt ꝙ ſpẽs rei inn localem circũſcriptõnem.potius dicit om̃ia eſſe in illo 1
aia nõ diffeꝛant p een qᷓ; ipſum eſſe alicubi.nec tñ ipſum eſſe locũ qui non eſt Ouufte
tiam a rc extra. Alia in loco. in li. lxxxiij. q. ita inquiens. Deꝰnõ alicubi eſt. ſen
Pppgpoſitio en Gcann. qð alicubi eſt ↄtinet᷑ loco.qð cõtinet᷑ loco.coꝛpus eſt. utnin
des rem noſſe poſſñt utẽ nõ 6 alicubi eſt. 2 tñ qꝛ eſt et ĩ ſſcn
duo ſapientes ſciliczʒ deus autẽé nõ eſt coꝛpus.no 6. 4 e 4 , d ſolea
o ſapientes. ſcilicz efi tius om̃ e alicubi. nec Fin
vnũñ enũciabile.qð di loco nõ eſt. in illo ſunt potius omia q; ille alicubi.nec iulai
ctum eſt ſingulare. et tamẽ ita in illo vt ipſe ſit locus. Locus ei in ſpacio eſt tcſtht⸗
boc vltimum nõ indi gð longitudine latitudine ⁊ altitudine coꝛꝑis occu⸗ lalecden
get pſuaſione. ſed pꝛi- patur.nec deꝰtale aliquid eſt.⁊ om̃ia & in ipſo ſunt.et 6
eg es in aa non ſocus nõ eſt. necin loco eſt. Locus iñ deis impꝛoprie gzr
aaen ne ere ein. dicit᷑ templũ dei.nõ ꝙ eo ↄtineat᷑. Id aũt nihil melius ga⸗
ꝑ cadeʒs res cogno q; ala mũda intelligit.Ecce hic dicit deũ nõ eſſe in lo⸗ utfnt
ſcit ꝑ que res hʒ eſfſe. co.ſed intelligendũ eſt deũ nõ eſſe in loco localiter.ſcʒ Pekiũ
ſi ergo ꝑ foꝛmã ſuam qꝛ nec circumſcriptõeʒ nec localem motũ habet. agno⸗
habet eſſe. cogno. (ppoſiitõez mouet ⁊ ſoluit qua videt᷑ ꝓbari ꝙ de· ilot
ſa er ſoꝛma rei verez mutet loco. po 6Enr
ſt ſiens ulann foe. ¶Ad hoc aũt ſolet oponi ſic. Quotidie fiũt creature q̃ 1 Mii
mam. ⁊ contingat ali ante nõ erant.et in eis deꝰeſt.cum ante nõ eſſet mn eis. mdußie
quos duos oino ide, eſt& vbi ante nõ erat.ideoq; mutabilis eſſe videt. Sʒ ui
ſeire et cogitare. illa ñ licet quotidie incipiat eſſe in creaturis in quibus ante ſcéd
eſt em vera ſoma ſed nõ erat. quia ille nõ erant. hoc tñ fit ſine ſui mutatõne. nitli
am vna Et veᷣ qualiter in mudo cepit eſſe queʒ fecit. t ſine mutabili⸗ wunnñe
bocn tonna voteſ tate. ? ſimiliter deſinit eẽ in quib ante erat ſine ſui mu uh
ßm veritatem ↄſimi/ tatõne.nec tñ ipſe deſerit locũ.ſ locus deſinit eſſe. 55 Auincu
leʒ foꝛmã in materia Epilogus pᷣdeterminatoꝝ vbi oñdit ratõneʒ ſitꝰpᷣ⸗ opanen
ꝓducere.⁊ ſeipſazs fa ſentis capituii. „ 9 ickhe
ceri alieng matcria. gcham ſufficienter demonſtratum elſe videt quõ omia menuſ
qugne Fel Eie iaun dicant᷑ eſſe in deo.⁊ deus in omibus.quã diſceptatio⸗ ule
reaipiendi un be nem quaſi incidẽter ſuſcepimus. q: id videbat᷑ poſtu⸗ ita
vicut ſenſiſſe Auguſ. lare res circa quam noſter verſabat᷑ ſermo. Diſſereba an
vñ dicunt ꝙ ſapia nõ mus em̃ de ſcia ſiue ſapĩa dei.et cum doceremus deuz glaunt
eſt ad modu aliarum ſcire omnia.queſitum eſt vtrum ꝓpter cognitiõez qus (he
bnetatum. Sed hec de omnib⸗habet. dicerent om̃ia elle in deo. an alia ra (gti
Hõ tione hoc diceret ſcriptura. huiꝰgᷣ qõnis occaſio in pᷣ Cu
alij ſaneti a ce in plu miſſam nos deduxit diſputatönem. ZD 8 in
ribus oino ncri ſpe
no ↄuenit vni et cidẽ , fad aſint Fres n N
creature niſi ꝑ miraculum.⁊ ideo poſitio iſta ſuꝑ falſum fundat᷑.⁊ fundata eſt. Quia ſi veritas aſnl herin dae
anima.quare nõ diceret᷑ anima eſſe aſinꝰ: Et iterum. ſi eſſet veritas.adhbuc nõ eſſet eadem.quia nulla Sterch foirloe⸗
in de Senerat ſe. generat ſe oino eandem. ſed de neceſſitate plurificat eſentia in generante generato. R Pinen
in deo. ⁊ ideo nõ valet aq ꝓpoſitũ.Et ideo ſcds modꝰdicẽ di eſt ꝙ aug. intelligit de ſapia increata. que nõ vide dctbe
Hur ilibus. r attingit vbiq; pter ſui mundiciã. Sed cum aug. intendit ponere exemplũ in cr aen aoſen hir
cur adbuc hoc eſſe m eiꝰintellectũ. Et iterũ ipſe dicit. ꝙ ipſa ſapia eſt equalis in vuob? q ſunt eqliter S. il⸗ mmüge
lus jnõ aũt in alije . videt loqui de babitu. Et iõ eſt terci?mod. ipſe loqtur de vnitatep S(unlkat Se , ltit
lud adhuc nõ eſt ſumiciẽter dictũ.qꝛ tũc maioxꝛ eẽt in duobꝰqᷓ; in vno.ſicut pʒ in duobꝰdiuitibꝰq n i heſt ion
36 js ofoꝛmes ⁊ eq̃les. Dꝛopter ̊ ddʒ.ꝙ ſilitudo ſiue intentio in aia h ↄpari ad aiam in q eſt.⁊ ad i a eitate Neckte
⁊ qin oꝛtũ hʒ ab eo cuiꝰeſt ⁊ ad illud dr̃.ideo ſilitudines vniꝰrei in aiabus pluribꝰ.qꝛ in vna 4 eandẽ ven tats n
vucut. ⁊ tantũ vna quantũ due. binc eſt ꝙ ꝑ ↄpatõeʒ ad illud cuidſunt hñt vnitatez. nec maid ſunt due Jo ct r
ſiliter nec ſapia.Sed in ↄꝑatõne ad aias que ꝑ illas cognoſcũt habent pluralitatẽ.⁊ plus ſunt due En⸗ ates V
Ppʒ ꝙ nõ põt poni oino ſimile.qꝛ res differũt intentõnc ſiue ſilitudinein deo aũt in quo nõ differut p

vnus põt eſſe in multis.⁊ ſic patent cetera obiecta.

—

D intelligentiam hui? partis duo pꝛincipa eExcellit ipſuʒ locatũ. AUñ illud determinat ⁊ diffinit.
, NY liter querunf᷑. Pꝛimo querit᷑ de circũſcripti ſed qñ eſt in omnibꝰ.ipſum ſuꝑexcellit om̃ia locaet·
bilitate ſiue locabilitate dei. Scdo de muta/ ideo ſuꝑ boc nõ tantuʒ pñt omia loca.quantuʒ põt
bilitate ſpũs angelici ꝑ locum.hec em̃ duo ꝓſequit᷑i vnus locus ſupꝑ illud.qðd eſt tm̃ in vno loco.⁊ ideo mñ
litera. O?tum ad ad pꝛimũ articulum querunt᷑ tria. eſt localis dicendus deus.Ad illud qð obijcitur. 40⁰
Pꝛimo querit᷑ vtrum deus ſit localis intra locũ.Se ꝙ deus eſt hic ⁊c.dom ꝙ bic põt teneri duplicit᷑. aut
cundo vtrum ſit mutabilis de loco ad locum. Ter/ demonſtratiue tm̃.aut demõſtratiue ⁊ diſcretiue. Si
cio vtrum ſit ſeparabilis a loco.ſiue ſit extra omue, tm̃ demonſtratiue.ſic verum eſt.deus eſt hic.qꝛ nõ ẽ

4

— cun ſignare locum.cui deus nõ ſit pᷣſens.Si aũt diſcreti
E ueſtio.ſ. g ue falſum eſt eſſe hic.⁊ nõ ſequit᷑ ex pꝛima.⁊ hoc ſen.
ꝛ deus ſit localis oſtendit᷑ hoe modo. Eſſe in loco ſu ꝓcedit ſua ratio. Ad illud qð querit᷑ aut deus ẽ 41
⁊eſſe locatum ↄuertunt᷑.ſed deus eſt in loco vt in ᷣ vm totum ⁊c.ddm cꝙ in deo ſunt ſimul ſimplicitas ⁊
cedentibus ꝓbatum eſt. ergo deus eſt locatum.ᷣ e / 1infinitas.qñ g apponit᷑ circa deuʒ nomen impoꝛtãs
ſe locatum eſt locale. deus eſt localis. ¶ Item qd totalitatem.põt dupliciter apponi.vel ratione ſim/
eſt in vno loco tĩ locale eſt.ergo ſi plus poſſunt om plicitatis.⁊ ſic pꝛiuat ꝑtem ⁊ ꝑtem. ⁊ ſic ſignificatur
nia loca qᷓ; vnum.⁊ magis ſapit naturam rei qd ha 2 ꝓ nomen vt ſi dicat᷑ totus deus.et qm̃ deus in omni
bet eſſe in tota qᷓ; qd in parte habet. multomag eſt loco ſimplex eſt.⁊ qdᷣlibet eſt capax ſimplicitat diui⸗
locale qð eſt in om̃i loco.ſed deus eſt in om̃i loco.qa ne.ideo rõne ſimplicitat deꝰeſt in q̊libet loco totus.
rbin⸗ videt᷑ maxime eſſe localis. ¶ Item deus eſt Poöt iterũ totalitas apponi rõne infinitatl.⁊ h fit ꝑ
vbich. hic.ſed qdð hic eſt.eſt in loco determinato.et aduerbiũ.vt ſi dicat᷑.deꝰeſt totaliter in loco boc.ſiue
qð eſt in loco determinato eſt locale.S ⁊c. ezʒ de Sfm totũ.⁊ ſic cũ diuina infinitas a nullo loco inclu/
us eſt in loco aliquo determinato.aut gͤ m totum. dat᷑.deꝰ in nullo loco eſt m totum.OQñ g querit᷑ aut
aut ᷣm ꝑtem. Si ſᷣm ꝑtem.g habet ꝑtem ⁊ parten. Sᷣm ꝑtem.aut ſᷣm totum.ddm qꝙ nõ diuidit ꝑ imme/
qð eſt incõueuiens.Si ſᷣm totum.ſᷣ qdð ſᷣin totum ẽ diata.quia deus nõ eſt ſᷣm ꝑtem qꝛ ſimplex.nec vᷣm
in aliquo ↄpꝛebendit᷑ ab illo. ⁊ q ↄpꝛebenditur ab totuʒ.qꝛ infinitus.⁊ ideo dicendus eſt totus in quo⸗
aliquo loco determinato eſt locale.ergo deus eſt lo/ libet loco nõ tamen totaliter.
calis. ¶ Contra. Mgr in litera.localis nõ eſt.qꝛ pe- Queſtio.iij. „ð
nitus nõ circumſcribit᷑ loco.¶ Item ratione ꝓbat᷑ ¶ Atrum deꝰ ſit mutabilis ſᷣm locũ.Et ꝙ nõ videtur
ſic. Mihil dicit᷑ temꝑale niſi qd excedit᷑ a tꝑe.Lem/ ſic.Vgf in lr̃a dicit ⁊ accipit ab Aug.ſuꝑ Geñ.De.⸗
oꝛalia em̃ in temꝑe ſunt coꝛruptibilia.g nibil dici᷑ us eſt in om̃i tꝑe et in om̃i loco.nõ tñ mouet᷑ ꝑ lo
ocale.niſi qð excedit᷑ a locs dech wens non exceditur vel , Zten ratõne oñdit᷑.quia motus eſt actꝰ
a loco.g ⁊c. ¶ Item locus eſt accidens.ergo nõ de/ impꝑfectꝰ.ſed in deo nulla eſt imꝑfectio.g nec ᷣm loꝰ
nominat illud niſi ad q comꝑat᷑ vt accidens.vſᷣ ad cum mutatio. tem ꝑ omnẽ motũ aliqͥd acquiri/
deum nõ põt comꝑari vt accidens.ergo nõ denom tur.ſᷣ de nullũ locũ põt acqͥrere.qꝛ ẽ vbiq;.g&̊ impoſ/
nat deuʒ.ergo deus nõ eſt localis. Item locus et ſibile ẽ deũ ᷣm locũ mutarl. cecin nobilioꝛ diſpo⸗
quantitas ↄtinua diuiſibilis.punctus aũt eſt pꝛinci ſitõ ẽ quies qᷓ; motꝰ.ſᷣ qdð nobiliꝰẽ.deo ẽ attribuẽdũ.
pium quantitatis indiuiſibile.ꝙ magis cõuenit cum S impoſſibile eſt deũ ſᷣm locũ mutari.qꝛ ſꝑ quicſcit.
deo punctus qᷓ; locus q;tum ad ꝓpꝛietates.ſed deus ntra. Aug.ad oꝛoſiũ.Deꝰmouet ſe ſine tẽꝑe ⁊
nõ dicit᷑ punctualis niſi impꝛopꝛie ⁊ falſe. ergo non loco.ẽ vꝛ ꝙ deꝰ moueat᷑.ſᷣ ꝑfectiſſimꝰmotuũ eſt mo
37 debet dici localis.¶¶ R.d. qꝙ locale dicit᷑ qð ſequi᷑ tus ſm locũ. ⁊c. ¶ Itez yſið.Cũ ſit illocalis duus.
leges loci.ſicut temꝑale qð ſequit᷑ legis temꝑis. Le/ localr tñ ambulat in ſctis.g̊ ſaltem vẽ mutari ꝑ acci/
ges aũt loci ſunt qtum ad actum cõtinendi.menſu/ dens.i¶¶ Item hoc vr rõne.qꝛ mouẽtibꝰnob mouẽ/
randi. ſaluandi.terminandi.ſᷣm quas locus ſe habʒ tur ea q in nob ſunt. Hoc dicit phᷣs.⁊ dicit ꝓpter foꝛ
ad locatum ꝑ modũ impꝑtientis.⁊ locatum ſe habet mas q̃ non ſunt in vno determinate.j ſi deꝰ in nob.
ad locum ꝑ modũ ſuſcipientis.Et qm̃ deus ſic eſt deꝰ mouet᷑ i nob ſaltem ſᷣm accũs.¶ Iteʒ q;uis deꝰ
ſens loco vt nihil ab eo oino recipiat.ſed ſolum eius qᷓ;tum ad exñtiam.ꝑ eſſentiã nõ determinet locũ.tñ
indigentiã ſuppleat.et det loco virtutem ↄtinẽdi.et ¶ q;tum ad habitatõeʒ diffinite eſt in aliqͥbus.ita ꝙ; ñ
locato virtutem replendi.hinc eſt ꝙ deus nullo mo/ in alijs. ſaltẽ q;tum ad hũc modũ eſt mutabilis.
do dicendus eſt localis.ſicut dicit mgr̃ in litera. ⁊ẽ a ¶ . dom ꝙ ſicut dicit migr in l̃a.eꝰnullo moto 42
38 tiones ad hoc inducte ↄcedende ſunt. s illud mutat᷑ ꝑ locũ.⁊ hoc verũ eſt.qꝛ nec ꝑ ſe nec per acci/
q obijcit᷑.ꝙ eſſe in loco ⁊ eſſe locatum ↄuertuntur. dens mutat᷑.⁊ hoc eſt ꝓpter ſummã immenſitatẽ.qꝛ
D dom ꝙ ↄuertunt᷑ ratõne materie circa ipᷣm coꝛpus. adeſt om̃ibꝰ⁊ nulli abeſt.⁊ ſi incipiat eſſe in re vcl de
ſen tñ ratõne virtutis vocabuli nõ. Nam bec determia ſinat hoc ſolũ eſt ᷣm rei mutatõeʒ.nõ ſᷣm mutatiõeʒ
fmn tio in loco ad hoc qð habeat veritatem locutio.non eiꝰ.vtputa.ſi acre illuminato intelligatur creari cri⸗/
je⸗ exigit nec ponit niſi pᷣſentialitatem et indiſtantiam. ſtallus.radiꝰincipit eſſe in eo.⁊ criſtallo amoto deſi/
tut ſed eſſe locatum ponit ambitũ ⁊ ↄtinentiã.eſſe loo nit eſſe nulla facta mutatõne in radio.Ad illð er/qꝗʒ
3e le ponit ydoneitatem ad ꝓpꝛietates loci ⁊ indigenci / go qð obijcit᷑.ꝙ deꝰmouet ſe ⁊cc.ddin ꝙ augꝰ.nõ di/
i⸗ am aliquaʒ.⁊ ideo hec ↄcedit᷑ deus eſt in loco.ᷣuis cit ſimpir ꝙ mouet ſe.ſᷣ cũ his additõnibꝰſine tꝑe et
ℳ aliquid habcat impꝛopꝛietatis.ꝓpter hoc ꝙ hec pꝛe loco.Et qm̃ om̃is motꝰᷣm Aug.ↄpᷣhendit᷑ ſub mu⸗
iß poſitio in videt᷑ impoꝛtare ↄtinentiã ambientẽ.ſed tatõne ſᷣm tpᷣs ⁊ ᷣm locũ.ideo tantũ eſt hoc quantũ
. bec eſt magis impꝛopꝛia deꝰ eſt locatus.⁊ adhuciſta eſt dicere.mouet ſe ſine motu.⁊ ita nõ mouet᷑ vere.
eeſt plus impꝛopꝛia. deus eſt localis. ⁊ ideo nõ eſt re· Mec implicat᷑ ↄtradictio. Sʒ cum in motu ſint duo
n 389 cipienda ſed exponẽda.Ad illud qð obijcit᷑.qd ẽ ſcilzʒ qð eſt actꝰ.⁊ qdð eſt variatio ſiue impꝑfectio.vult

t in vno loco eſt locale. dm ꝙ illud eſt.qꝛ locus ſuꝑ. dicere Aug.ꝙ mouet ſe ſine motu.qꝛ ſang E in actu.
e E 3

—
— .

5ſß nõ in actu impfecto immo pfecto. Qð dicit Iſid.

eſt intelligenduz metaphoꝛice vel cãliter.qꝛ ſanctos

facit ambulare ꝑ fidem de virtute in virtuteʒ. Ad

4AAillud qð obijcit᷑.q mouentibꝰnob ⁊c̃.ddm q illð nõ

q5 ad motũ rerũ.

hʒ veritatẽ niſi in illis qᷓ ſunt in alijs ꝑ dependentiaʒ
⁊ viffinitõeʒ.vñ qꝛ radiꝰeſt in aerc.ſᷣ nõ dependet ab
aere.ideo nõ mouet᷑ moto aere.⁊ qꝛ aia eſt in manu

nec diffinit᷑ manu.ideo nõ mouet᷑ mota manu.eꝰ2

añt non dependet a rebꝰnec diffinit᷑ ideo nõ mouet
mo ¶ Ad illud qdð obijcit᷑ de habitatione
dei. dm qꝙ determinate eſt in aliquibꝰnõ rõne ĩmen

ſitatis. ̊ rõne influentie gre.⁊ ideo nõ determinatur
ipſe deꝰ ß̃ effect?tm̃.hinc ẽ ꝙ nõ ꝑ ſe ſᷣ ꝑ accidẽs mo/

uet᷑ nec moueri põt.qꝛ a nullo dependet nec depen/

dere põt.a nullo diffinit᷑ nec põt diffiniri. ⁊ nõ ſoluz
nõ eſt impoſſibile.ſ etiã nõ intelligibile.¶ Vbijciet
dũt aliquis ſic. intelligamꝰ coꝛpꝰ egredi a loco nullo
introeunte tũc remanet vacuuz. aut ꝙ ibi eſt deꝰ. aut

nõ. Si ſic. in eo eſt qð nihil Tas ſtultũ eſt dicere.
Si nõ eſt.⁊ ibi pꝛius fuit.g videt᷑ eſſe mutatꝰſaltem

p accidens. g videt᷑ ꝙ deꝰexcat cum re.⁊ cũ re alia i-

grediat᷑.qꝛ ſi res tm̃ exiret deꝰexiret. Ad hoc reſpon/

deo ꝙ ſi ꝑ impoſſibile ponat᷑ locũ euacuari.tunc re/

manere intelligit᷑ capacitas loci pꝛiuata. capacitas
gliquid eſt. ⁊ in illa deꝰeſt. pꝛiuatio autẽ nihil eſt. ⁊ in

fertur ↄpatio eiꝰad deum. Qò em̃ nibil

illla deus eſſe nõ põt.non g deſinit deus eſſe ab eo qð

remanet poſt receſſum coꝛpis.ſed cũ es gauaf ai⸗

bet ↄpatõnem. ſed cũ res mouet᷑.deum nõ dimittit.
neæ ad deũ accedit.nec deus cũ revenit.qꝛ ſic eſt in re

vt ſit extra rem idem.ideo nec res eum dimittit. nec

nouũ inuenit.Et hoc eſt intelligibile.ſi quis põt in/

telligere ꝙ deus ſit immenſus. fimplex. 2 infinitus.

Quia em̃ eſt immenſus. ita eſt intra ꝙ extra. Quia

ſimplex. ſm vnũ ⁊ idem eſt intra ⁊ extra. Quia infi⸗
tus.iqeo nec dimittit᷑. nec acquiritur aliud in re.nec

oõʒ locũ. g nihil ẽ vel in nibilo. ¶

ab ipſo itur ad ipᷣm cũ dimittit᷑.vt alibi ⁊ alibi inue

niatur.
aueſtio. iij. 4

¶ Atrũ ſit deus ab om̃i loco ſeꝑabilis.vel extra om̃em

ocũ.Et qꝙ; nõ vꝛ.qꝛ extra oẽz locũ nihil ẽ. ſi deꝰẽ eĩ
.g nihil ẽ vel Itẽ H ad eſt extra.
aduerbiũ loci eſt.g ſi deꝰextra omnẽ locũ eſt. eſt in lo

co.⁊ pᷣter omnẽ locũ.ſed hoc eſt falſum et nõ intelli /
gibile. deus non põt nec re nec intellectu ſepari ab
omni loco. ¶ Item cũ dicit̃ de?eſt extra mundũ. exx
tra aut ſtat pꝛo aliquo.aut pꝛo nihilo.Si pꝛo nibilo.

ergo chimera eſt extra munduʒ. Si pꝛo aliquo.ergo

vl pꝛo creato.vlł increato. Mon pꝛo creato conſtat.
ergo pꝛo increato. ergo eſſe extra mundum. ſeſt eẽ in
do. ſed om̃ia ſunt in deo.ergo om̃ia ſunt extra mun

dum. ¶ Item in nullo eſt deꝰ ꝙ nõ ſit in ipſo. ſed ni/

mundũ.¶ Contra. ꝙ locus poſſit ſepari a deo ſᷣm i/

hil qð ſi Puru ggioruepaifſ din eſt extra

tellectũ videt᷑.qꝛ poſſibile eſt vᷣm intellectũ locũ pꝛi
uan om̃i locato ⁊ remanere vacuũ.ſed vacuũ ẽ pꝛi
uatio.deus aũt in nullo eſt qð nõ ſit in ipſo.pꝛiuatio

aũt nõ eſt in deo.nec deus in pꝛiuatõne.ᷓ nec in va/
cuo.⁊ ſic eſt ſepabilis a loco. ¶ Item ꝙ deus ſepek

a loco ſm reʒ videtur.qꝛ ſicut ſe habet dei eternitas

ad om̃e tps.ita ⁊ imenſitas ad omnẽ locũ.ſ dei eter
nitas fuit ante om̃e tp̃s.ᷓ dei immenſitas fuit extra

—

omnẽ locum. ß qð eſt ertra aliqͥd eſt ſepatum ab eo.

gͤ ⁊¶ ¶ Item ſi deus eſt t̃ in locis creatis. cum illa

nulla ha-

ſint finite dimẽſionis.⁊ qʒ ↄmenſurat ſe finito ẽ dif
finibile ⁊ finitum. deus eſſet finitus. Item deus
eſt adeo bonꝰ.ꝙ melioꝛ cogitari non põt. ergo adeo
magnus ⁊ immẽſus ꝙ maio: eo cogitari nõ poteſt.
ſed toto mũdo põt cogitari linea maioꝛ.ſi intelligat
ꝓtendi extra circũferentiam celi. ergo ſi ibi eſt deus.
deus eſt extra. aut nõ eſt maximũ.¶ Item angelus
põt eſſe extra mundũ.ſed nõ extra deũ. deus eſt ex⸗
tra munduz.
dupliciter.vel ᷣm diſtantiã.vel ᷣm independentiã.
Pꝛimo mõ.aliqua duo qᷓ ſunt in eodem loco ſepan⸗
tur.cum vnũ elongat᷑ ab alio. ⁊ hoc mõ impoſſibile
eſt eſſe nec intelligi den ſepari ab om̃i loco. nam iſta
ſeꝑatio indudit diſtantiam ſpacij. ⁊ hoc de neceſſita
te includit locũ. ⁊ ita implicant᷑ duo oppoſita.ſcʒ q
deus ſit in loco.⁊ diſtet ab om̃i loco.Si aũt loq̃mur
tde ſepatõne ꝑ independentiam. ſic dm qꝙ deꝰ⁊ re⁊
intellectu eſt ſeꝑatus a loco.qꝛ in ſeipſo oino eſt in/
dependens a loco.ſicut ante ꝓductõeʒ loci.loc?aũt
ccontra non eſt ſeꝑabilis a deo.nec re nee intellectu
ſicut ꝓbant ratõnes ad hoc inducte.Siliter cũ que/

ritur vtrũ deus ſit extra omnem locuʒ. dum q extra 47

vno mõ dicit ſitũ ⁊ poſitõez.⁊ ſic ẽ impoſfibile.ſicut
impoſſibile ẽ.ſi añ dicat tpᷣs.qdð ſit añ tpᷣus.Alio mõ
añ ⁊ extra dicũt exceſſum ⁊ ſuꝑexcellentiã diuine im
menſitatis ⁊ eternitatis reſpectu tꝑis ⁊ loci.⁊ ſic cõ/
ceædendũ ꝙ deus eſt añ tpᷣs ⁊ extra omnẽ locũ.nec ex
ſequit᷑ ꝙ ſepet᷑ a loco.ſᷣ ꝙ ſumma imẽſitas ſupex⸗
cedat omnẽ locũ.nec ad illũ artat᷑.⁊ hoc vult dicere
Breg.ꝙ dedeſt extra oia.nõ excluſus.qꝛ nõ diſtat.et
intra oia nõ incluſus.qꝛ nõ artat᷑.qꝛ in ſcipᷣo ens eſt.
oĩino imẽſus.ita ꝙ extra ipᷣm nihil põt eſſe nec cogi
tari. ſiue nihil põt cogitari ita imẽſum ſicut deꝰ eſt in
ſeipᷣo.¶ Ex hoc pʒ ſequẽs.qꝛ ꝙ nõ eſt extra.nõ ẽ ꝓ/
ter limitatõeʒ ſuã ſ̊ loci defectõeʒ.
o bijcit᷑ de linea. dam ꝙ ſtatim dũ intelligit᷑ aliqͥd er
miom. ex h̊ dat᷑ intelligi ꝙ; deꝰſit ibi. Sicut ſi intelli⸗
gat᷑ nouꝰmundꝰfieri.abſq; dubio deꝰ eſſet in illo.tñ
nõ ſequit᷑ ꝙ ibi ſit.qꝛ illud nibil eſt.Silr ſi fieret an/
gelus extra.tũc eſt extra nõ ſᷣm motũ ſuũ ſ̃ angeli.ſ
foꝛte hoc eſt magis fictõnis qᷓ; veritatis.qꝙ angelꝰex/
tra vniuerſum exeat ſicut patebit. Attñ illud cogit⸗

dum ẽ̃. ꝙ diuinũ eẽ ſicut nõ põt cogitari bie termi/

nũ in duratõne.ſic nõ põt cogitari nec dʒ br̃e termi /

num in exñtia ⁊ pñtialitate.Et ſicut nõ põt cogitari
hfe interciſionem in duratõne.ſic nec in pñtialitate.
Hic intellectꝰeſt hñdus.caueat tñ q̃liter qᷣs imagie/
tur ⁊ expꝛimat ꝑ ſermonem.
S Onſequẽter de ſcdo articlo querit᷑ ſcʒ de mu
tabilitate angeli.⁊ circa hoc querunt᷑ tria.
Pꝛimo q̃ri᷑ vtrũ angelꝰpoſſit moueri loca
liter ſine coꝛpe. Scdo querit᷑ vtrũ moueat᷑ ꝑx mediũ
vel nõ.Tercio vtrum ꝑtranſeat mediũ moto ſubito
vel ſucceſſi. Queſtio. ſ. K
Pꝛ angelꝰnõ poſſit moueri ſine coꝛꝑe.oſtendit᷑ ſic.
HBerũñ.ſuꝑ Cañ.diſcurꝛere et de loco ad locũ trãſire.
nõ ẽ niſi coꝛpoꝝ.ꝗ ſi B ↄuenit anglo.nõ ↄuenit niſi ꝑ.
coꝛpꝰaſſũptũ.¶ Itẽ rõe vr.qꝛ qdð mouet᷑.aut mouet
ꝑ ſe. aut ꝑ accñs. Sʒ angelꝰnõ mouet᷑ ꝑ ſe localisqm̃
B eſt ꝓpꝛiũ coꝛpoꝝ.⁊ illi ſoli ineſt res ꝑ ſe.cui ineſt ꝓ/
prie A i mouet᷑ hoc eſt ꝑ accñs.ſᷣ qð ꝑ accidens mo
uet᷑. mouet᷑ alio motu. vt nauta mota naui. videt
ꝙ angelꝰnõ põt moueri niſi moto coꝛꝑc.⁊ ita coꝛpe
aſſumpto. ¶ Item om̃e qð mouet᷑moueĩ Apter in⸗

Re. dvm ꝙ aliquid ſepari ab alio eſt 46

dillò quod 4

iftt
enſe
n⸗
tpyn
lset
on
.
hext
fiti
eney
cpo
tnob
ſtio⸗
ltſi
znt
pnt
ftocn
Göme
Mme
mmumn
hloi
hene
ſetcap⸗
ar

4 flet⸗

cloſa
hni
Mannno

leris
ni

de

liteacde

pet
fogoct
o moo⸗
ſeſtmñ.
cilceipt
nn
kuper

ſigann
atst
Pnätroch
wage
wde

Ke

lrohicf
ſo.
itci
ugkllin

2
=
-

e
— =
☛ =
—
S
S
==
☛n

SSE
E
SE
=
=
S=

—
—
=.
E⸗
S
En

Nd iag
ei

n.l
nin ſpdn
Nrcigi
rſententde
er gi⸗
mhaß deen
ſeinpeſtn
Pſenä
Narcllarüdun
ntgisa
momnilti
mminiſtri
miar
Wrise iittt
migtiſoet
ninännart
miünalgiili
ii ain
wboddanb
,mwiii
wtinsg
tninaßin
Bſartinie

= =
2– S
— E ☛ =

—
☛ S=S=

==

.
4

—
—

Se

=

☛

1
1

— ==

Kenmi.

Ntir pni

anemnn
wtn
Gihlie,
gunn,

accidens.dom de motu. ßt
pꝛimũ motũ.nõ mouet᷑ ſpũale niſi ꝑ accñs ſcilʒ alio

—

digentiam.ſ in angelis beatis nulla eſt indigẽtia. er

So ⁊c̃. ¶ Si tu dicas ꝓpter indigentiã noſtra. circũ
ſlcripta indi

gentia nr̃a nõ videt᷑ ꝙ angelꝰ poſſit mo/
ueri.ſi ergo indigentia nr̃a nullã dat virtutẽ anglo.
patet ⁊c. ¶ Item om̃e qd mouet᷑ differt a motoꝛe ſi

cut ponit phus.ſed angelus nõ diſtat a ſe.ergo ange

lus nõ mouet᷑ a ſc.nec ab alio.ergo non põt moucri
niſi mouendo aliud ſicut mouendo cnad Con/
tra. Heb.j.om̃s ſunt adminiſtratoꝛij ſpũs miſſi pꝛo/
pter eos ⁊c̃.ſed aliquod miniſterium ↄſequunt᷑ ſine
coꝛꝑe.vt ſuggerẽ bona et reuelareſ. ecreta. ⁊ hmõi. S
poſiunt ſine coꝛꝑe moueri.¶ Item Dama. ꝓfeſtim
inuenit᷑ vbi diuinꝰ iuſſerit nutꝰ velocitate nature. ſi
ergo velocitas eſt diſpoſitio ad motus.ex ſui natura
ſunt mobiles. ¶ Itẽ angelus i vno loco tm̃ eſt.⁊ ibi
eſt vbi oꝑat᷑.ergo virtꝰeiꝰ aut eſt ad vnũ tm̃ artata.
Aut ſi nõ eſt artata.nec ſuba eſt artata ad vnũ locuʒ.
nõ põt eſſe in pluribꝰ.ergo cũ in vno loco eſt. eſt in

potentia aq alterũ.ſed ad eſt in potentia ad vnũ nõ

ſit actu in illo niſi ꝑ motũ ſm locũ.ergo ⁊c. ¶ Item
AIs moueat᷑ ſine coꝛꝑe aſſumpto oñdit᷑ ꝑ ſilc ĩ aima.
Anima em̃ exuta a coꝛpoꝛe fert᷑ in celũ.vel deſcẽdit i

infernum localiter.ſed cõſtat ꝙ aia nõ aſſumit aliud

ratõne angelus. ¶ Item angelus in empyꝛeo p̃ᷣt eſ/
ſe ſine coꝛpoꝛe.pari ratõne ⁊ in terꝛa.ergo ſi ꝑ eandẽ
vinm pꝑ quam quieſcit in terꝛa.facit ſe eſſe in terꝛa ſiue
4 tranſtert. ergo videt᷑ ꝙ ſine coꝛpe. Rẽ. dom ꝙ an⸗
gelus ſicut dicit ſcriptura hbʒ moueri.mouere autem
noõo ſolo afſumpto coꝛpoꝛe.ſed etiã coꝛpe non aſſum/

coꝛpus qᷓ ua⸗T mouet᷑ ſine coꝛpoꝛe.ergo pari

pto.cum non ſit minoꝛis libertatis.nec virtutis.nec

nobilitatis ſine coꝛpoꝛe ꝙᷓ eſt cum coꝛpoꝛe. Ad in
telligentiã autẽ obiectoꝝ eſt notandũ.ꝙ ſicut eſſe in

loco eſt duplicit᷑ ſiue eſſe localem. ſicut tangit magf
in litera. ſc quia circũſcribit᷑ ⁊ quia diffinit᷑.et illud
„0 Aꝓpꝛie eſt locale qð circũſcribit᷑.aliud autem quodã/

modo eſt locale.qdᷣammõ nõ. Ita moueri ꝑ locum
vvno modo eſt ꝑ circũſcriptõeʒ ferꝛi de loco ad locuʒ.

Tſic eſt tm̃ coꝛpoꝝ.Alio modo moueri eſt minꝰpꝛo/
pꝛie ſm diffinitõeʒ trãſire.⁊ ſicẽ ſpirituũ ꝓpꝛie. ergo

circũſcriptõeʒ nõ moueęt᷑ angelus niſi coꝛꝑe aſſum
pto. minꝰ ꝓpꝛieꝑ diffinitõe; mouet᷑ angelus etiã ſi⸗
ne coꝛpoꝛe.¶ Ex hoc ptz rñſio ad pꝛimũ obiectũ.Et
Berñ.accipit diſcurꝛere ⁊ trãſire pm ꝓpꝛiecatc ieri
1 eſt circũſcriptio. Ad ulud g qʒ qrit᷑ vtrũ ꝑ ſe aut
p̃ᷣdictã diuiſionem de motu.ſᷣm

motu.Sicut em̃ nauta mota naui mouet᷑.ſic ſpiritꝰ
moto coꝛpe in q̊ eſt. Mtum ad ſcm motũ ſicut an/
gelus ꝑ ſeipᷣm ⁊ ſine coꝛpe diffinit᷑ loco.ita ꝑ ſeipſuʒ
tranſfert᷑ita ꝙ nõ alio mouẽte.nec ꝑ aliũ motũ.ipſe
aũt obijcit de pꝛimo motu tm̃.qui ꝑ ſe ↄuenit coꝛpo/

82 ni ſoli. ¶ Ad illud q obijci᷑ ꝙ om̃e qð mouet᷑.mo⸗
uet᷑ ꝗpter indigentiã.dᷣm ꝙ illud veruʒ eſt in motu

naturali.in q̊ natura nõ mouet niſi ꝑ appetituʒ alicꝰ

rei qͥ ponit imꝑfectõʒ in natura.qꝛ natura habita p/

fectõne ſua q̃eſcit. S̊ nõ eſt verũ in motu voluntaꝛio

in qͥ mouet᷑ aliqs ſiue ꝓpter aliud acqͥrendũ.ſiue ad
virtutẽ demonſtranda.ſicut mouet᷑ miles in ſtadio.
Zel dm ꝓꝙillud verũ eſt in oĩ motu. generalr acci-

piendo indigentiã. ad ſuã indigentiã ⁊ alienã.qᷓ;tuʒ

ad illud cuius pꝛiuatio ponit imperfectiõeʒ. vel cuiꝰ

pꝛiuatio nõ imperfectõeʒ ponit.ſ limitatõeʒ.⁊ ſic eſt

in angelo. Angelus eñ̃ volens aliquid oꝑari in Pra.

ſndiget tranſire ad terꝛam.qꝛ nõ põt ſimul eſſe in ce
lo ⁊ in terꝛa ꝓpter boc ꝙ habet virtutem finitã.et ſic
patz illud ꝙ limitatio nõ repugnat ſumme ꝑfectõni
Gearurc a illud qð obijcit᷑. ꝙ om̃e qd mouetur
differt a motoꝛe.dm ꝙ in naturali motu veruʒ eſt.
vbi nihil mouet ſe.qꝛ nihil reflectit᷑ ſupꝛa ſe ſpter al/
ligatõeʒ cũ materia.ſᷣ nõ eſt verũ in volũtate q̃ ẽ in⸗

ſtrumentũ ſeip̃m mouẽs.⁊ virtꝰq̃ eſt in ſuba ſpnali.

õt ſupꝛa ſubaʒ reflecti.⁊ ita mouẽs idẽ eſt cũ mobi
i.tñ nõ m idem.qꝛ angelus abilis eſt ad moueri ex
parte ipſiꝰ.qd eſt ſiue ſube vel materie.ſi hʒ materiã
ſed ad mouere ex parte foꝛme ſiue ipſius quo eſt vel
virtutis actuiec. l
Aueſtio. iij. 44
crum angelus moueat᷑ ꝑ mediũ vel nõ. Et ꝙ per
mediũ videt᷑.Oam̃.dicit ꝙ angelus cito ꝑtranſit ve
locitate ⁊ poteſtate nature.ſᷣ ꝑtranſire eſt per medi/
um tranſire.ergo ⁊c. ¶ Item angelꝰmouet᷑ a termi
no a q̊ͥ ad terminũ.in quem aut mouet᷑ a termino a
quo.aut i termio ĩ quo. Sed in termino a quo.ẽ nõ
motum eſſe.in terminum in quem eſt motum eſſe.
ergo cum moueri ſit mediũ inter vtrũq;. oꝑtet ꝙ ſit
in ſpacio intermedio. ¶¶¶ Item ꝙ poſſit moueri per
mediũ videt᷑.qꝛ certũ eſt ꝙ angelus exñs pariſiꝰpo/
teſt eſſe rome eadem virtute ⁊ in quolibet interme/⸗
dio loco.⁊ pꝛiꝰin ꝓpinquioꝛi.⁊ deinde in ſinglis locis
ↄñter ſe bñtibꝰ.ſᷣ hoc eſt tranſire per mediũ. 2c.
Item qñcunq; inter aliqᷓ extrema cadit medium
qð hʒ naturalem oꝛdinẽ ad extrema.impoſſibile ẽ q;

gagens virtutis finite poſſit peruenire ab extremo in

extremum ſine medio. vt patet. quia inter album et
nigrũ eſt medius coloꝛ.impoſſibile ẽ ꝙ aliqð agens

creatũ faciat de albo nigruʒ. quin faciat per coloꝛem

mediuʒ. inter ce um ⁊ terꝛam naturali oꝛdine ſunt
alis coꝛpoꝛa media.engo impoſſibileẽ ꝙ a celo ĩ ter⸗

ram veniat ſiue mouenitur ſine media tranſitõne.
Edntra. Aug. uꝑ Geñ.ad lr̃am. ⁊ magiſter ponit
in litera. Deus mouet: creaturam ſpũalem ꝑ tꝑa nõ
per loca. q;uis fiat œ vno loco in aliũ. hoc non eſt
per locũ mediũ.¶ Item cõcluſio ꝓbata eſt in ſexto
phicoꝝ.qꝙ impoſſibile eſt imꝑtibile moueri ſuꝑ ma/
gnitudinem.ſed angelus non aſſumpto coꝛpoꝛe eſt
anpꝑcbilis. ergo ⁊c. ¶ Mem rone vr. ꝙ ſi ꝑtrãſit. aut
ergo ꝑ ſimplicia.aut ↄp/oſita. Si per opoſita.g ẽ cõ/
poſitus. Si ꝑ ſimplicis.ſed illa ſunt infinita in quoli
bet cõtinuo.et impoſiibile eſt infinita pertranſire.
Item ſi per ſimplici a.ſed ex ſimplicibus nõ fit aliq
ↄtinun.ergo motug ille nõ erit ↄtinuns.ergo pꝑtrãſ⸗
eundo illa nund ptranſit ſpaciũ. ergo ſi ꝑ medium
mouet᷑ nunqᷓᷓ ouenit ad terminũ¶ Itẽ impoſfibile
eſt ꝙ aliquo q ꝑtranſeat ſpaciũ maius ſe. quin pꝛius
ꝑtranſeat ipacium minus vel equale. ergo ſi ſpiritꝰ
angelicꝰ? tranſit ꝑ ſpaciũ.pꝛiꝰtrãſit eq̃le ſibi vel minꝰ
q; maius.ſed equale ſimplici nõ eſt niſi ſimplex.ſed
ſumplex additũ ſimplici non facit maiꝰ.ergo in pᷣmo
tranſitu tantũ eſt ac ſi nihil tranſeat. ſimiliter nec in

ſecundo tranſitu. ergo nec in tercio.⁊ ſic nunqᷓ; ꝑtrã

ſit ſpacium aliquantũ. ¶ E. notandũ eſt hic ꝙ cir⸗
ca hoc diuerſimode dixerũt diuerſi.Quidam em̃ di
xerũt ꝙ cũ angelus ſit ſimplex nõ põt mediũ ꝑtranſ-

ire. AUñ mouetur ab extremo in extremum ſine me⸗

dio. ⁊ omnis locus ad quẽ mouet᷑ ſe babet ad illum
per moduʒz immecdiati. vnde loci mutatio in angelo
nõ eſt motus.ſᷣ mutatio ti ſine medio. (Srdiſts
n 4

55§

—

oſitio nõ videt᷑ cõueniens.Certum em̃ eſt ꝙ ange/
lus qui eſt cuſtos hbominis põt ita cuſtodire ꝙ; nõ de
ſerat ipſum.⁊ ſine coꝛpe cuſtodire põt.ergo põt inſe
parabiliter ↄcomitari eũ. homo cum vadit ꝑ me/
dium.⁊ angelus nõ deſerit eum.pariter ⁊ angelꝰva/
dit ꝑ medium.Et ideo fuerũt alij qui dixerunt au
gelus ⁊ ꝑ medium ⁊ ſine medio põt moueri.qꝛ mo/
tus eius eſt ad nutum ſue voluntatis. vᷣm vireutem
diuinitus ſibi collatam.et cum vult facit ſe in extre/
mum immediate. ⁊ cum vult ꝑtranſit. Et ponunt ſi⸗
mile ꝙ intellectꝰnoſter põt cogitare de pariſiꝰ et de
roma dupliciter.aut ita immediate cogitet ð vno
⁊ poſt de alio.vel ita ꝙ pꝛimo de vno.et poſt ee via.
et tercio de tercio.et qꝛ angelo ita facile eſt ferꝛi ſicut
nobis cogitari.cum nõ ſit alligatus coꝛpori.dicũt q
lic ⁊ ſic habet moueri.Sed quicqͥd ſit de poſitõe.ex/
emplũ nõ eſt ↄueniens.qñ cogitans penes ſe habet
ſpeciem rome ⁊ ſpẽm pariſius.nec iſta habent ſitum
in anima.nec oꝛdinem ᷣm ſitum.inino quelibet eq̃/
liter eſt pꝛeſens aſpectui.⁊ ideo ad libieuim poteſt de

vna ⁊ alia cogitare.j̊ in re eſt oꝛdo ⁊ ſitus naturalis.

⁊ neceſi ario interiacet mediũ inter vnã ciuitatem et
aliam.⁊ ꝓpter hoc exemplũ illud nõ eſt conueniens.
MNec ꝓpter hoc aperit᷑ nobis via ad intelligendum.
et qm̃ illud eſt intelligibile aliq̃ͥ modo ꝙ ferat᷑ ꝑ me/
dium.⁊ ratio ↄcoꝛdat ⁊ auẽtas.ideo videt᷑ rationa/
biliter illud eſre dicendũ. Sed illud membꝛũ qð di/

cit. poſſit ſine medio arbitroꝛ reijciendũ.non quia

aſſeram eſſe falſum.ſed qꝛ non eſt auctas in ꝓmptu
que boc dicat.⁊ ratio nõ cogit.immo nõ capit.poſſi/
bile tamen eſt ꝙ deus aliqͥd dederit ſubſtantijs illis
ſpũalibus qd carnales intellectꝰnon capiũt.Conce⸗/

mediũ. Ad illud & q; obijcit᷑.ꝙ deus nõ mouet p
locum angelũ.vdin ꝙ faciencia eſt vis in verbo hm
intellectũ Aug.qð patet ex litera. IJpſe ei ſpĩ dixit
nõ moueri ꝑ loca.qꝛ ꝓpꝛietates loci ſcʒ circſcriptio/
nem ⁊ dimenſionẽ nõ obtinetcum tranſfert᷑ de loco
ad locũ.ſed ꝓpꝛietatem tꝑis que eſt variatio ⁊ inno/

vggtio aliqua vere ⁊ ꝓpꝛie admittit ſpũs. Mam noue

56 ¶ Ad illud de phᷣo ꝙ imꝑtibile nõ mouet᷑ ſupꝛa ma
gnitudinem. dᷣm ꝙ phᷣs ꝓbat ⁊ ↄcludit de imꝑtibi-

affectõnes ſuccedlũt ſpiritibꝰ p iaturꝗ ⁊ cogitatões.
et vlteriꝰ ille intendunt᷑ ⁊ remittun? iee rn not
eſſe ptibilitas a pte foꝛme ſiue ꝓpꝛietates acquirẽde.

li qd habet ſitum in magnitudine.qd eſt imꝑtibile ⁊
ſituat᷑ ſitu imptibili hoc nõ põt moueri ſupꝛa mag
nitudincm.qꝛ ſi mouet᷑.inouet᷑ ad acquirendũ ſitũ.
⁊ꝙ acquirit᷑ pꝑ motũ acquirit᷑ ita ꝙ pars poſt ptem.
⁊ ſitus imptibilis nõ põt acquiri ita ꝙ paꝛs poſt paꝛ
tem acquirat᷑.⁊ ideo verũ eſt ꝙ tale unꝑtibile nõ po
teſt moueri ſupꝛa ipſam magnitudinẽ.ſced angelꝰta/
le imꝑtibile eſt qd nõ habet ſitũ in ptibili.nec eſt di/

cere ꝙ angelus ſit in loco impaꝛtibili ſicut patebit. ?

ideo demonſtratõnes ph̊ᷣi nõ habent bic locũ.Ad

illud qð querit᷑.aut ꝑtranſit ſimplicia aut cõpoſita.

5 R“. dom eſt ꝙ tranſit ꝑ compoſita. qꝛ non eſt in loco

ſimplici ſed ↄpoſito.boc ſuppono ad pᷣſens.ſed ſuo
loco ꝓbabit᷑. NHec valet.tranſit ꝑ ↄpoſita. eſt com/
poſitus.ſicut nec valet.aia eſt in ↄpoſito.& eſt cõpo/

ſita.qꝛ ſic eſt in illo vt nõ ſit ꝑs in parte.ſed ipſum to

tum ſimplex ſit in qualibet ꝑte.ita tamen ꝙ iſte par/
tes ſint vnꝰ? locus. Poſſet tamen dici ſi quis vellet
ſe hmõi implicare. ꝙ etiam ſi ꝑtranſiret ꝑ ſimplicia.

ptranſit infinita actu.qi ſpcra illa

ratõnes ꝓbantes ꝙ angelus mouet ꝑ
32

4

noh pter hoc ptranſiret infinita. boe patet. quia ſi

quis imaginet᷑ ſpceram moueri ſuꝑ planũ.nõ tangit
niſi in puncto. nõ tangit niſi ꝑ ſi nupicta nec tamẽ
ert ſuꝑ planum
2 nõ quieſcit in quolibet ſitu.⁊ ita nulli puncto ſe cõ
metit᷑.ſed nec numerat puncta in illo.ſed cñ ſit in cõ

tinua latõne.reſpicit illa indiuiſibilia vt vnita.eęt ita

vt ſunt in continuo.⁊ ſic cũ ↄtinuũ ſit finitum actu.
⁊ infinitũ in potentia.⁊ illa potentia nõ reducat᷑ ad
actum.nõ ꝑtranſit infinita actu.quia nõ reſpicit illa
vt actu numerata. erütamen quia exemplum ba⸗
bet calumniã. ⁊ dictũ nõ videt᷑ eſſe ↄſonũ dicto phi
qui oĩno dicit inꝑtibile nõ moueri.pꝛioꝛi reſponſio
ni magis adhereo.⁊ ꝑ illam patet ſequẽs.Obijcit ei
ac ſi angelus eſſet in puncto.quod oino falſum cre-
do.quia non eſſet in loco.cum punctus non ſit locꝰ.
nec ſit actu in continuo.ſed hoc totum melius pate/
bit in ſecundo libꝛo. L
¶ Atrum ſpũs angelicus pertranſeat medium motu

ſubito vel ſucceſſiuo.Et ꝙ ſucceſſiuo videt᷑. In ali

quo inſtanti eſt in termino a quo.⁊ in alio inſtantiẽ
in termino ad quem. ſed inter quelibet duo inſtan/
tia cadit tempꝰmedium.⁊ in medio illoꝛum inſtan/
tium eſt moueri.ergo moueri ipſius cli eſt i tein⸗
poꝛe.ergo mouet᷑ motu ſucceſſiuo. Item hocipᷣm

oſtendit᷑ a parte ſpacij ſic. Angelus ſi ptranſit medi⸗
um in aliquo inſtanti.eſt in medio ⁊ in partibus mnc
dij.ſed impoſſibile eſt ꝙ aliquod vnũ pꝛeter deum ⁊?

coꝛpus xpᷣi ſimul ⁊ ſemel ſit in pluribus locis. im-
poſſibile eſt ꝙ angelus in eodem inſtanti ſit in toto
medio ⁊ in fine.ergo nõ mouetur ſubito.ergo necel/
ſario opoꝛtet ꝙ ſucceſſiue. N 1
a pte vtui.Quia ſicut vult phs.ſi tanta virtus mo/

uet in tanto temꝑe.⁊ maioꝛ in minoꝛi.⁊ maxima in
minimo.⁊ infinita in nũc.ergo ᷣm ꝙ potentioꝛ ẽ vi ½

tus. ſm boc veloci)ꝛ eſt motus. ſed inſtans exccdit
tempꝰimpꝛopoꝛtõnabiliter. &̊ virtus et que moueti
inſtanti.ſuꝑexcedit illaʒ que mouet in tempoꝛe ĩ in/
finitum.ſed nulla virtus creata ſuꝑexcedit aliam in
infinitum.⁊ virtus angelica eſt crcata.ergo cuõʒ om⸗
nis motus naturalis localis ſit ſucceſſiuus.patet ꝙ
marus augeli ſit ſucceſſiuus. ¶ Gtez ſi angelus mo-
unetur.aut ergo motus ille eſt vere motus. aut muta

ſtat eſſe falſum. Si motus.ſed om̃is motus pꝛoprie
dictus habet pꝛius ⁊ poſterius.⁊ ſitũ ⁊ tempꝰ.⁊ om
ne tale eſt ſucceſſiuum.ergo ⁊c. ¶ Contra. Augꝰ.iii
in li.v.reſponſionum. Radius non citius ꝑuenit ad
loca ꝓpin quioꝛa qᷓ; ad loca remotioꝛa.⁊ ↄſtat ꝙ per⸗
tranſit mediũ.ergo ſi virtus angelica nõ eſt minus
poteus ſed magis.patet ⁊c. ¶ Item phᷣus pꝛobat

ꝙ ſi eſſet vacuũ non eſſet motus.ſed idem ſacit ißSunu

ſpacium angelo.qd facit vacuum coꝛpoꝛi moto.qᷣa
em̃ nullo modo reſiſtit ſicut nec vacuum.ergo vide
tur q ipſe angelus ſubito ipᷣm pertranſeat.¶ Otem

om̃e qð ſucceſſiue mouet᷑ partim eſt in termino a jq.

partim in termino ad quem.ſed omne talc eſt parti-
bile. ergo neceſſe eſt angelum eſſe ꝑtibilem.aut non
mouetur ſucceſſiue. ¶ Item om̃e qð ſimul ſe tranſ⸗

fert ⁊ totũ.ſimul non ſucceſſiue mouet᷑.ſed angelus

ſimul ſe tranſfert.cũ ſit oino ſimplex.ergo in inſtan/
ti ⁊ nõ ſucceſſiue mouet᷑ tem motus ſucceſſiuꝰ
eſt ↄpoſitus ⁊ accidens.⁊ nullum accidens ↄpoſitũ

Item boc oſtendituxr

tio. Si mutatio aut genvi atio vel voꝛruptio. q8 coꝛꝝn

Cvins:
Pferts
rhaciu
ltune
utehe
ſeſnin
upen⸗
lntr
tss totn
fopirun⸗
r
dof
(ſons
moal
füycey
Kſubito.
Flude
Ulererun
Phasin
odffi
nd.
ſuuckebe
ſnunche
Giiec

u

3Nm
in
anüſhui

0fline

8
tnän

1dotn.

lani
wice
Su
nemmn
otalt
Unerpeei⸗
tuttin
opoct

ſuls ag
aeclst
Kuuß

buuse
tn
ctirget
itrt⸗
Gii
iun
ſctun
ng
onhiote
in
en
n,

68

—

=—
—
— =—

—

4

=☛

6o locum ſuñ. ¶ Ad illud qdð obijci

W

.

——

eſt in lbiecto ſimplici. ſed angel? ſimplcx. nõ ẽ ſub

ieetũ motꝰſucceſſiui.ſᷣ mobile ẽ ſbiectũ motꝰ. ⁊c.

M. dm ꝙ circa h̊ ſenſer̃t aliqͥ diuerſimode.Qui
q eĩ dixer̃t. ꝙ qꝛ angelꝰẽ ſimplex.⁊ ſpaciũ cõpoſitũ.
ꝙ tã angelꝰqᷓ; eiꝰvirtus eſt ſpacio impꝛopoꝛtõnalis.
⁊ ideo virtus eius oino vincit ſupꝛa ſpacius.adeo ꝙ
ſubito ⁊ motu impꝛopoꝛtõnabili ſpacium ꝑtranſit.

⁊ eſt hmõi motus ſupꝛa naturã.Et qm difficile vide
tur intelligere ꝙ ꝑtranſeat medium quin ſit in pluri
bus ꝑtibus medij.⁊ ponere ꝙ fubito moueat᷑. et fit

in pluribus partibus medij. eſt ponere in illo motu
ꝙ ſit in pluribus locis ſimul.et hoc oino abſurdum

eſt vicere de angelo ſicut dicñt ſancti.⁊ philoſophi.?ꝰ

dctoꝛes catholici in hoc cõcoꝛdant. Ideo dom eſt
ꝙ angelus nõ moucetur ꝑ medium motu ſubito.ſed

59 ſucceſſuo. Pꝛopter qdð notandum ꝙ in motu q̃ ſuc-

ceſſiuus eſt ſucceſſione perfecta.eſt ſuccefſio ex qua/
druplici cauſa. Pꝛima eſt medij diſtantia. Secũda

medij reſiſtentia. Lercia Eneihrlitnsrnebdis.Ouar
nite virtutis pꝛopꝛie eſt

ta eſt finitas virtutis.eo q;
mouere in temꝑe maxime ꝑ mediuzʒ. Quinta poteſt
eſſe finitas ⁊ limitatio mobilis. Concedendũ eſt er⸗
go ꝙ motus angeli ꝑ medium.nõ eſt ꝑfecta ſucceſſi
one ſuccefſiuus.quia deficit ibi reſiſtentia ſpacij.⁊ ꝑ/

tibilitas mobilis.eſt tamen ſucceſſiuus ratione di/

ſtantie ſpacij in qua nõ poteſt eſſe ſimul ꝑ totam.et

rõne finitat vtutis mouentis ꝗᷓ nõ excedit medium

impꝛopoꝛtõnabiliter.ideo nec facit motũ impꝛopoꝛ
tionalem medio oino.Et cõcedende ſunt ratönes ꝓ
bantes motum illum p ſpacium eſſe ſucceſſiuũ.Ca
men pꝛima ratio ſophiſtica eſt. ſed alibi diſſoluet᷑ cũ
agetur de tranſitõne panis in Ebus xpᷣi vbi babet
.ꝙ radius nõ citiꝰ
puenit.doᷣm ꝙ Aug.loquit᷑ m ꝑceptibilitatem ſen

ſus.qꝙ ſenſus nõ ꝑcipit radium citius pucnire ad ꝓ/

pinquioꝛa loca qᷓᷓ ad remotioꝛa. nõ quia m rem nõ
ſit ibi vere pꝛius ⁊ poſterius. Vñ ſi dicat radius mo
ueri ſubito.intelligit᷑ ſito ꝓ repẽte.⁊ repentinũ dici
tur illud qð babet moueri in temꝑe impꝑceptibili.

61 Aliter etiam põt dici ꝙ lux ſubito mouetur.q̃a mo/

tus lucis in medio non eſt motus localis tm̃.ſed eſt
motus diffuſionis qui eſt generatio.ſicut generatur
ydolum ab obiecto.⁊ qꝛ lux ſimul eſt et lucet ſimul.
cum eſt generat ſplendoꝛem.⁊ ita in eodezʒ inſtanti.
Similiter de illo iutelligi põt.⁊ ſic deinceps.Ande ſi
ſimul eſſet bomo ⁊ generaret.in pꝛimo inſtanti fuiſ/

—

ſet mundꝰ plenus hominibꝰ.hoc mõ poteſt reſpon/

o dere qui neſcit melius. ¶ Ed illud qd obijcit de va⸗

cu.o. ꝙ ſi eſret vacuũ.nõ eſtet motus. ddtm e; circa H

multi multa dixerũt.quoꝝ dicta longum eſſet dice⸗
re. NMũc autem phᷣm ſuſtinendo dici põt.ꝙ ſi eẽt va⸗
cuuʒ. nõ eſſet motus ſucceſſiuus.recte intellecto va
cuo ſᷣm ꝙ credo phm intelligere.qd dicit ſimplici
ter pꝛiuatõnem.ſi eſſet vacuũ ibi vbi intelligimꝰva/
cuum.ibi intelligimus nihil eſſe.ergo nõ ſolum deeſt

coꝛꝑis reſiſtentia. verumetiaʒ nulla diſtantia eſt ibi.

vbi autem nulla diſtantia eſt.non eſt ꝓpe nec longe.
vbi autem eſt motus localis.neceſſario eſt appꝛoxi
matio vel elongatio.ꝗᷓ ſi eſt vacuum.nõ eſt motꝰ.nö
ꝓter defectum reſiſtentie.ſed diſtantie.Sed quoni
am mecdiũ ↄpatum ad angelũ habet ratõnem diſtãa
tie.quia vere facit diſtantiã inter extrema.ideo ſuffi
cit ad ſucceſſonem qualemcũq; ꝓpter diſtantiam.ſßᷣ
vbi eſt vacuũ nõ eſt diſtantia.Et boc pᷣexigit᷑ neceſſa
rio ad localem motũ. Partibilitas em̃ mobilis.⁊ fi/
nitas virtutis.nõ faciũt ſucceſſionem niſi ſit pꝛius ?⁊
poſterius in magnitudine ſupꝛa quã eſt. ſiue ĩ eo qʒ
acquirit᷑ ꝑ motũ.¶ . d illud qð obijcit᷑.ꝙ illud qð q ʒ
mouet᷑ ſucceſſiue ꝑtim eſt in termino a quo ⁊ ꝑtim
in termino ad quem. dom ꝙ in ſuccefſiuo vbi eple/
na ſucceſſio eſt ponere ꝑtem ⁊ ꝑtem.⁊ q;dtum ad ma
gnitudinem ſubſtratã.⁊ q;tum ad magnitudinẽ mo
tam.⁊ qtum ad diſpoſitõnem acquiſitam. Quia na
turalis motus ad ſitum eſt motus ad foꝛmã quodã/
modo.ſed in motu angeli nõ eſt ſucceſſio ſᷣm omni/
modam ↄpletõnem.⁊ ideo nõ ſᷣm omnes has diffe/
rentias.ſ ſolũ ſᷣm pꝛioꝛitatem ⁊ poſterioꝛitateʒ ma⸗/
gnitudinis ſupꝛa quaʒ. OQð ergo dicit᷑ ꝙ ꝑtim eſt in
termino a quo.ꝑtim in termino ad quem.hoc nõ eſt
ſm diuerſitatem ꝑtium mobilis.ſed eſt ſolum ꝑ ac-
ceſſum ⁊ receſſum. iſ⸗
ſe tranſfert totum. dom ꝙ qᷓ;uis ex parte ſua ſe totũ
ſimul tranſferat.nõ tamen tranſtert ſe ſimul ſuꝑ to/
tum. ꝓter diſtantiam medij in quo tota nõ pot eſſc
ſenui illud qd obijcit᷑.ꝙ ↄpoſitum ⁊ accidẽs 65
nõ poteſt eſſe in re ſimplici.din qꝙ verum eſt de cõ⸗/
poſito qð habet partes actu.ſed de ↄpoſito qð eſt in
ſucceſſione nõ eſt verum. Sicut em̃ duratio ſucceſſi
ua põt eſſe in angelo ſᷣm ꝙ manet.eo ꝙ de illa nun
Fei niſi nũc.ita motus ſuccefſiuus poteſt eſſe in eo
m qð fert᷑.⁊ hoc quidem ſecum nullũ habet incon/
ueniens. ¶ Mis viſis patent obiecta. Eſt em̃ predi-
ctoꝝ ſumma ꝙ angelꝰ mouet᷑ ſiue coꝛpe aſſumpto.
⁊ ꝙ mouet᷑ in medio ſiue ꝑ medium.⁊ q mouet᷑ mo
tu ſucceſſiuo licet nõ oimoda ſuccefſione poſita vt pᷣ

¶ Ziſtinctio. xxxviij.de modis diuine ſcientie vel cognitõnis. Vtruʒ deus cognoſcatmu⸗

tabiliter vel immutabiliter.⁊ quö.

12

EInc g ad ꝓpoſitũ reuertentes cepto inſiſtamꝰ ⁊c. Hec eſt ſca ꝑs huiꝰ pi totalis in qua agit᷑ de ipa
diuina ſcientia. Lerminata em̃ pꝛima ꝑte in qua agit᷑ de ipſa q;tum ad ſubaʒ in generali.HNic agit
de ipſa q;tum ad modum.Et qm̃ duplex eſt modus nobilis cognitõnis.ſcilʒ certitudo ⁊ pfectio.ſi/

aue infallibilitas ⁊ immutabilitas.ideo hec ꝑs habʒ duas ꝑtes. In pꝛima agit de pᷣſcie infallibilita
te ſiue certitudine. In ſcda vo de eiꝰimmutabilitate ſiue ꝑfectõne.infra di.xxxix. Pꝛeterea q̃ri ſolet vtrũ ſci-

entia dei ⁊c.

Pꝛima ꝑs ſpectat ad pᷣſentem diſtinctõnem in qua mgfr̃ intendit querere ⁊ determiare vtrum

diuina pᷣſcientia infallibiliter ponat pᷣſcitum. Et babet hec diſtinctio duas ptes. In pꝛima ꝑte rediens ad p/
poſitum. ꝓpter digreſſionẽ pꝛius factã bꝛeuiter epilogat pᷣdeterminata. In ſcda ꝓᷣſequit᷑ ſuum principale ꝓ.
poſitum.ibi.Hic oꝛitur queſtio nõ diſſi.⁊c.Et hec ꝑs hbabet duas. In pꝛima mgr inquirit vtrũ pᷣſcientia po/

7

nat pᷣſci

ſcitum ꝑ modũ cauſe vel effectus. In ſca vtrum ꝑ modum neceſſitatis vel ↄtingentie vel infallibilita

tis.ibi. Ad hoc aũt qd ſupꝛa dictum eſt ⁊c. ¶ Dꝛima ꝑs duas habet. In pꝛima opponit ad vtrãq; ꝑtem.ſcili
cet ꝙ pᷣſcientia eſt cauſa pᷣſciti ⁊ etiq effectus ꝓ ⁊ ↄtra. In ſcda ſoluit.ibi Hanc igit᷑ q videt᷑ repugnantiã ⁊c.
Similiter ⁊ ſcda duas babet. in pꝛima opponit.in ſcda ſoluit.ibi.Ad qð dicimꝰillam locuteez.

illud qd obijcitur. ꝙ ſimul o

94

credit ad ppoſitũ. repetens ſuꝑius dicta vt addat ali. a Yrryiij
Wicr Einchgo ad ꝓpoſitum reuertentes.cepto inſiſtamus. Supꝛa di / xxxviy hun
n . ctum eſt ꝙ̃ᷣſcia dei futuroꝝ tm̃ eſt.ſed omniũ tam bonoꝝ q́; malo “ nn⸗
rum. ſcientia vo vel ſapia non modo de futuris. ſed etiam de pꝛe⸗
öBeſentibus et futuris.nec tm̃ de temꝑalibus.ſed etiam de eternis qa
ſeipſum nouit des.
¶ Vrrü pᷣſcia ponat pᷣſcitum ꝑ modũ cauſe vel effctus b
¶ Mic oꝛit᷑ queſtio nõ diſſimulanda.vtrum ſcʒ ſcia vel pꝛeſcia ſit cauſa rerũ. ann·
res ſint cauſe ſcientie vel pꝛeſcic dei: idet᷑ em̃ pꝛeſcia dei cauſa eſſe eoꝛsũ Ooponit ad
que ei ſubſunt. ac neceſſitatẽ eueniendi eis facere.qꝛ nec aliqua futura fuiſſet. vtranq; panteʒ
niſi deus ea pᷣſciſſet.nec pñt nõ euenire.cum deꝰea pᷣſciuerit. Si aũt impoſſi / ſ ̈ pſcia ẽ ca
bile eſt ea non euenire. qꝛ preſcita ſunt. videt᷑ & ipſa preſcia qua preſcita ſunt mcs.
eis eſſe cauſa eueniendi. Impoſſibile eſt ei ea nõ euenire cũ preſcita ſint.qꝛ ſi
nõ euenirent cum pᷣſcita ſint.faileret᷑ dei pᷣſcientia.At dei pꝛeſcia falli non po
teſt. Impoſſibile eſt &̊ ea nõ euenire cũ preſcita ſunt.ſic & pᷣn cientia cauſa eoꝝn
eſſe videt᷑.qꝛ pꝛeſcita ſunt.hoc idem ⁊ de ſcia dicit᷑.ſcʒ ꝙ quia deꝰaliqua no⸗
uit. ideo ſint. ¶ Cui ſnie Aug.atteſtari videt᷑ in. xv.li.de tri.vbi ſic dic. Nõ Aug autoꝛita⸗
iſta ex aliqͥ tpe coguit deꝰ.ſᷣ futura oĩa tꝑalia.atq; ĩ eis etiam qͥd ⁊ qñ ab illo tes ꝓponit que
petituri fueramꝰ. ⁊ qͥs et de qbꝰrebꝰvel exauditurꝰvł nõ exauditurꝰeẽt.ſine vident᷑ boc aſ/
initio añ pᷣſciuit. Uniuſas aũt creaturas ⁊ ſpũales ⁊ coꝛꝑales.nõ qꝛ ſt iõ no⸗ ſerere.
uit. F iõ ſt qꝛ nouit.nõ em̃ neſciuit q̃ fuerat creaturꝰ.qꝛ S ſciuit.creauit.nõ d·
creauit ſciuit. nec alit᷑ ſciuit creata qᷓ; creãda.Mõ ei eiꝰ ?
i liter ſeinſe. ſapie aliqᷣd acceſſit ex eis.ſᷣ illis exñtibꝰ ſic oꝑtebatiUł?l⸗··
lee aliter ſeuie le.? qñ oponebat. manuit vt erar. Vlñ in eccleſtaſtico. Ecẽi.xxij.
detur bic Augs. male Anteq; crearent᷑.oĩa nota ſunt illi.ſic ⁊ poſtq; ↄſũůma-⸗
dicere. qꝛ res ſi vee ta ſunt.Eccc his vbis videt᷑ augꝰ.ĩnuere ſclam vel pᷣ⸗
cogſcat᷑ cognoſcit᷑ ſi ſciaʒ dei cãʒ eẽ eoꝝ q̃ fiũt.cũ dicit ideo ea eſſe.qu ia de⸗
cut ẽ. ſ aliter fueft ce us nouit. Idem q; in.vj.li.dicẽ videt᷑.cũ inqᷣt. Dece⸗
fuerũt crcanda q; cu dant et ſuccedãt tpa.nõ decedit aliqd vel ſuccedit ſccde
eranc creata. Hamo dei. in qᷓ nouit oĩa ꝗ fecit ꝑ ipam. Mò eniʒ hec q creata
n es It 170 &*ſunt ideo ſciunt᷑ a deo qꝛ facta ſunt.S potiꝰiðo facta ſt.
qd. et poſtea in ꝓpꝛio 42 . E urer e .
geneꝛe 2 ſimplr. ð aut qꝛ imutabilr ab eo ſciunt᷑. Et hic etiã ſignificare vide
deyñ vere cogſcit. aut dei ſciam cãm eoꝝ eſſe q̃ fiũt dicentes. nõ ideo deũ ea
aliter cognouit. Ite, nouiſſe qꝛ facta ſunt.ſ ideo facta ſunt.qꝛ nouit ea deꝰ. n⸗⸗·
naelt enaſe c ¶ Ideoq; videt dei ſcia vel preſcia cã eſſe eoꝛuz que no⸗ Ponſt meone⸗
eabin pao denere. 2 Ult. αſt ita eſt. eſt ergo cauſa oim maloꝝ. cum omnia ue ſi ſen a s.
ali aliꝰmodcogno mala ſciant᷑ ⁊ preſciant᷑ a deo.qð longe eſt a veritate. ſcia eſſct cauſa
ſcendi ẽ boc ab illo.« Si em̃ dei ſcia vel pᷣſcientia cauſa eſſet maloꝝ.eẽt vti: omniũ rerum.
cum nõ ſit latere dae. q; deꝰautoꝛ maloꝝ.qð penitꝰfalſuʒ eſt. Non & ſcia v M
qð nouit angelus.vi/ preſcientia dei cauſa eſt omniũ q̃ ei ſubſunt.Neq; etiã⸗ Opponit in g/⸗
a⸗ deꝰ vtroq; mo- res future cauſa ſunt dei preſcie. Licet em̃ nõ eſſent ſu tem negatiua z
cognoſcat.⁊ ita ali ture niſi pᷣſcirent a d tam̃ ideo pᷣſciunt᷑ qꝛ future ꝙ res future ñ
ter ⁊ aliter. Reꝰ. do c lure niſi pſcirent a deo. no tam ideo pſaunt e utune unt cauſa ſci
cum dico rem alit co ſunt.Si em̃ hoc eẽt. tũc eiꝰqð eternũ eſt. aliquid exi⸗ b tie vel p⸗
gnoſci dupliciter põt ſteret cã ab eo alienum.ab eo diuerſum.⁊ ex creaturis ſcẽtie dei
intelligi.aut ita ꝙ adld··
uerbium dicat alieta
en chrum ad cognitõnem.aut qtum ad eſſe rei cognite. Si qtum ad eſfe rei cognite ſic eſt verum. ⁊ eſt ſen⸗ .
iene le cognoſcit rem iſtam aliter eſſe vel ſe habere qᷓ; ſe pꝛius habuit.⁊ ſic nõ intelligit angelus. Si autem ince
icat alietatem q;tum ad cognitõeʒ ſic eſt falſa.⁊ eſt ſenſus.deus aliter rem factam q; pꝛius faciendam cogno tnpien
uit. ita eſt falſuʒ.quia ſic ſignificatur diuina cognitio alterata.⁊ aliquid receperit a re extra.⁊ per hoc po⸗ Pnante
2 ie eeeenne pꝛimuʒ. OQð obijcitur ꝙ deus cognoſcit res in ꝓpꝛio genere ſicut angelus.dom ꝙ; cognoſcere res fuhai
eſt eno ererc dupl⸗ citer intelligit᷑.Aut ita ꝙ eſſe illud qð babet in ꝓpꝛio genere cognoſcat. ⁊ hoc ꝑfectionis fhobee
epte kater deũ. ⁊ ſic nõ dicit nouũ modũ cognoſcendi a cognitõne in xbo. Aut ita ꝙ aſpectus intelligentie nttdi
extra ſe. giß dellectat. ſupꝛa rem vt eſt in pꝛio genere.⁊ hocẽ impfectõnis.qꝛ vis cognoſcens egreditur Uni
ca a erernecdot les nin a ets A oleenaͤ⸗ ſopatct iluld. i
ic ei? qd eternum eſt aliquid exiſteret cã c. Ault dicere ꝙ pᷣſcia dicat qͥd eternuʒ.ſed hoc videt᷑ falſuʒ. W

fſ

o do.

ſqꝑ modũ appꝛobatõis.⁊ p modũ noticie fimplicj Et cñ ſignificat᷑ p modũ ap

RMZ ſit ſcia ſiue ſapia a pte pᷣncipał ſificati iõ dẽ ꝙ H ẽ cã illoꝝ ꝗᷓ
Ryt ſic ſigficata ẽ ñ ſigficat᷑ p modũ cãe.qm opꝑat᷑ ad ea q nilo mõ ſt a So. ⁊ ita pʒ ilij. d edindt fu. ⁊c.

*

Hoe pᷣdictisvpi penderet ſcia creato:is.⁊ creatum cauſa eſſet increati.
detur contrai Oꝛigenes tamẽ ſuꝑ epłlam ad romanos ait.HNHõ ꝓpte

ujnm. rea aliqd erit. qꝛ id ſcin deus futurum. ſed quia futurũ
eſt. ideo ſcit᷑ a deo anteqᷓ; fiat.Hoc videt᷑ pᷣmiſſis vᷣbis
Augu. obuiare. Hic em̃ ſigniſicari videt᷑ ꝙ res future
cauſa ſint pᷣſcientie. Ibi vo ꝙ pᷣſcientia cauſa ſit rerum

AQuid ex pᷣdictis tenendum ſit cum determinatõne
gutoꝛitatum. c

(; Hẽãc igit᷑ qͥ videt᷑ repugnantis de medio tollere cupiẽ
tes. dicimus res futuras nullatenus cãm eſſe pᷣſcie vel
ſcie dei. nec ideo pᷣſciri vel ſciri.qꝛ future vel facte ſũt.
ita exponentes qð ait Oꝛige.qꝛ futurũ eſt. ideo ſcit᷑ a
deo anteq; fiat. i. q futurũ eſt ſci᷑ a deo anteq; fiat.ne
qꝙ ſciret᷑ niſi futurũ eſſet.vt non notet᷑ ibi cꝗ niſi ſine q
„non fieret. Ita etiaʒ dicimus ſciam vel pᷣſcientiam dei
e n n eſſe cãm eoꝛum que fiũt.niſi talem ſine q̃ nõ fiunt.

ſi tamẽ ſciam ad noticiaʒ tm̃ referamus. Si vo nomie
ſcie includit᷑ etiãõ beneplacitum atq; diſi poſitio.tũc re/⸗
cte poteſt dici cã eoꝛum que defacit. Hhis em̃ duobus
modis vt ſuperius pᷣtaxatum eſt.accipit᷑ cognitio vel
ſcientia dei.ſcʒ/ ꝓ noticia ſola.vel ꝓ noticia ſimul ⁊ be⸗
neplacito.hoc modo foꝛte accepit Aug.dicens. IJdeo
ſunt qꝛ nouit.i.quia ſcienti placuit.⁊ quia ſciẽs diſpo⸗
ſuit.Et hic ſenſus ex eo adiuuat᷑.quia de bonis ibi tm̃
agit Aug.ſſcz de creaturis.de his q̃ͥ deꝰfacit.que om̃ia
nouit.nõ ſolũ ſcia.ſed etiã beneplacito ac diſpoſitõne
Sicc ꝭ ibi accipit᷑ dei cognitio vt non modo noticiã.ſᷣ
ec̃ bñplacitũ dei ſignificet.Mala vo ſcit deꝰ⁊ pᷣſcit añ⸗
qᷓ; fiat.ſᷣ ſola noticia.nõ bñplacito. Pꝛeſcit em deꝰ⁊ p⸗
dicit etiã q̃ nõ eſt ipſe facturus.ſicut pᷣſciuit ⁊ pᷣdixit i⸗
fidelitatẽ iudeoꝝ.ſᷣ nõ fecit. Hec iõ qꝛ pᷣſciuit.ad pctm̃
infidelitat eos coegit.nec pᷣſciſſet vel pᷣdixiſſet eoꝝ ma
la. niſi eſſent ea habituri. Unð augꝰ.ſuꝑ Joh̊.: Deꝰin⸗
quit futuroꝝ pᷣſcius.pꝑ ꝓphetã pᷣdixit infidelitatẽ iude
oꝛum.vᷣ nõ fecit.neq; pᷣſciſſet mala eoꝝ niſi ea haberẽt.
Non em̃ ideo quenq; ad peccandũ cogit.qꝛ futura ho
minũ pctã pᷣnouit. Illoꝝ em̃ pᷣſciuit pctã nõò ſua. Ideo
HG ſi ea qᷓ ille pᷣſciuit ipſoꝝ nõ ſunt.nõ vera ille pᷣſciuit.
Sůʒ3 qꝛ illiꝰpꝛeſcia falli nõ põt.ſine dubio nõ aliꝰ.ſ ipſi
peccant qs deus pctõꝛes eſſe pꝛeſciuit. Et ideo ſi non
malũ ſ̊ bonũ facere voluiſſent.nõ malũ facturi puide⸗
rent᷑ ab eo q nouit qᷣd ſit qͥſqᷓ́; facturus.hhis vᷣbis aꝑte
oñdit᷑ (ſi diligẽter attẽdamꝰ)pꝛeſciaʒ dei nõ eẽ cãʒ ma

noiandi de eo ꝗg ſificat onomẽ. c Scia vel pᷣſciam dei nõ eẽ cãm ⁊c. ſi tñ ſcia
ramd ſi vo noß . S m vel pᷣſciam dei nõ eẽ cãm ⁊c. ſi tñ ſcia

Ulo dicvo dicit eñdẽ modũ ſciẽdi aut aliũ. Si eũdẽ. g ſi vno mõ eſt cã ⁊ alio. Si aliũ m

eſcie includit bñplacitũ atq; diſpoſitio tũc recte pᷣt dici. NMR male dicere.
modꝰſciẽdi.nõ gᷓ vnifoꝛmis oĩa. Item ſcia ſimplicinoticie ẽ deꝰ.⁊ deꝰẽ cã oim. &̊ ſci
2notãt diuerſa. in deo añt vna tm̃ cognitio ẽ.ſᷣ illa vna facit deꝰqd nos mult. 2 iõ il

bonitatẽ. qñ vo ꝑ modũ ſimplic noticic.ſolũ euẽtũ.Et qm̃ eẽ cãʒ alicꝰcõnotat

qꝛ pꝛeſcientia dieit re

futura. ſed nihil ẽ fu-
turum vm eſſe qd hz
in deo. in ꝓpꝛio gene

re. S ↄnotat aliqð tẽ
pale. & vr ꝙ dieat᷑ cx
tpe. Pꝛeterea.reſpe-

ccille nihil dicit a ꝑ/
te dei niſi ſolũ noſtrũ

modũ intelligendi.er
go tũc cepit ille reſpe⸗
ctus qñ cepit nr̃ intel
lectus. non ergo fuit

ab eterno. Ze. ddz q
ſicut dicit magr.pᷣſcia
dicit qͥd eternũ et ab

eterno. cũ em̃ nõ im/
poꝛtet niſi duo ſcʒ an

teceſſionẽ et tſciam. et
anteceſſio om̃is crea-

ture ſit añ omnẽ crea
turã. ⁊ ſcia naturalr.
patet ꝙ; pᷣſcia qͥd eter
num dicit. Qd ergo ʒ

obijcitur ꝙ impo ꝛtat
rei futuritõneʒ. dom

ꝙ futuritio vno mo/
do impoꝛtat ſucceſi/
onẽ tꝑis.⁊ ita nõ ẽ de
ratõne pᷣſcie.Hoc em̃
mõ futurũ cepit cum
tꝑe.Alio mõ futuruʒ

impoꝛtat oꝛdinẽ tpa/

lis ad eternũ pᷣm ↄſe/
cutionẽ.ſicut pᷣſcien/
tia añceſſioneʒ.et qm̃
iſte oꝛdo ſolum cxigit
primuʒz extremum in
actu.⁊ illð fuit ab et᷑/
no. ideo futuritio ⁊ p
ſcia.Oð obijcit᷑ ꝙ re⸗
ſpectꝰ ad ꝑtes dei ni/

hil dieit m rez. dom
falſum eſt. qꝛ reſpe⸗
ctus ille ẽ diuia eſſen
tia.ſᷣ vcrũ eſt ꝙ nihil

dicit reſpectũ ſiue de⸗

pendentiã niſi ſolum

hſᷣm modũ intelligẽdi.

⁊ iõ nõ cepit ſᷣm rem.
Dim e dugerer an H cecaz ma ß ſoln mog? ſignificã⸗
lon q; pꝛeſcit.qꝛ non ea pꝛeſcit tanqᷓ facturꝰ.nec tanq q

li cepit. Et qn magr
dicit ꝙ pᷣſcia dicit et᷑/
nũ.nõ loquit᷑ ð rõne
m ad noticiã tm̃ refe⸗
Quia aut ſcia B̊ mõ ⁊

a. in deo ẽ miltiplex
ESENSEREi. ho g. 18 % oig. Stem ſeia ſimplic 2 de e c a illa ẽ cã oim. Rꝰ. dm
wYin nob noticia ſimplex ⁊ noticia bñplaciti dicũt diuerſas cognitõnes ⁊ diuerſos modos Sn K 33

et p ↄñs

la vna dupli pt ſignificaꝛi.
ꝛobatõis.ↄnotat effectuʒ et
c; onotat effectũ ſiue reſpectũ.qᷓ;uis ead
pᷣſcit ⁊ illa ñ. Et h̊ dr.ñ qꝛ res ſigficata nõ ſit cã.ſ

cj. ergo qo pſcit a deo eſt in deo vt cauſa. ſed omne

tem om̃e qð ſcit᷑.aliqͥ mõ eſt in ſe vel ĩ ſua

ſcit. erit. q;tum boc.ſi erit.de neceſſitate erit.ſ hnlla.

notat cauſalitas. nccibi · ¶ K.vom ꝙ pſci diat

Ti. 4 „ ð . . 585 —
ꝛuz. Obijcitur. ſua.ſᷣ etiã illoꝝ qͥᷣ ſunt ea facturi vel habituri. pᷣſciuit G S Gifin
vce Bberrut . ſa ſola noticia.non beneplacito autoꝛitatis. Vñ dat man
phete fuerit verũ ce intelligi ꝙ deꝰ ecõuerſo pᷣſcit bona tanq; ſua.tanq; ea Aie inlu
euckinalia micet q̃ facturꝰeſt.vt illa pᷣſcienda ſil fuerint ipius noticia et m
deus reuelauerit iu⸗/ fran ü cnn
. uz ſiue autozitatis beneplacim. eNei
Aaiaſ eoͤͤ es trum pᷣſcientia ponat pᷣſcitum ꝑ moduʒ neceſſita:⸗ Gin
tra ipſum ſup Gene. tis.vel ↄtingentie. vel infallibilitaai. d ſſin Nent
ad literam. vbi di ct ¶ Ad hoc aũt qð ſupᷣ dictũ eſt.ſcʒ pᷣſciẽtiã dei falli ñ poſ⸗ Oppoſitio ſim
& nulli debet reuela· ſe. ſolet a qbuſdã ita oponi.De pᷣſciuit hũc lecturũ vł mite
ri ne cogat᷑ deſperaꝛre. aliqd hmõi.ſᷣ põt eſſe vt iſte nõ legat.& pᷣt aliter eſſe q; ang
. Rr swen Capb⸗ deepſciuit. põt falli dei pᷣſcientia.qð oino falſum eſt. ulrt
prcnbo⸗ reuelat. ſue Poõt equidẽ nõ fieri aliqᷣd. et ilið tñ pᷣſcitũ eſt fieri.Nõ lan⸗
quia dicenti nõ credi iõ tñ põt falli dei pᷣſcia.qꝛ ſi illud nõ fieret nec a deo pᷣ⸗ “
tur. ſiue quia dictum ſcitũ eẽt fieri. Sʒ adhuc vrgent qõnem dicentes. Aut ſulm
e ↄditõne intelligii. glit põt fieri qᷓ; deꝰpᷣſciuit.aut nõ aliter.Si nõ aliter.g ſing⸗
—— , neceſſario cũcta eueniũt.Si vo alit pᷣt. dei pᷣſcia falli
igſo. Et quia verbuz vel mutari pᷣt. Sed pt aliter fieri.qꝛ pᷣt alit fieri qᷓ fiat.
Eſaie ꝓphete commi/ itg aũt fit vt pᷣſcitum eſt.aliter & poteſt fieri qᷓ; pᷣſcitũ ẽ. ge. etarn
natoꝛie ⁊ generaliter d qð dicimꝰillã locutõeʒ multiplicẽ facè intelligẽ N ſn
erat dictum. ⁊ bomi tiam. ſcʒ aliter p⸗t fieri q;ᷓ deeꝰpᷣſciuit ⁊ hmõi.vt põt non tüpi
nibus iam in pte in. eſſe q deopſciuit. ⁊ impoſſibile ẽ nõ eſſe qð de pᷣſciuit. Hch
alie non auetẽ zimpoſſibileẽ nõ eſſe pſcita oĩa qͥ fũt ⁊ hmõi. Dñt. n. puf
tibus.oibus his mo inc ſtio ſit implicita. ⁊ diſiũcti fpenrfn
dis potuit intelligi ve hec ↄiũctim intelligi. vt ↄditio ſit implicita.? diſiũcti. ſeird
eſſet pꝛedictio et non Si em ita intelligas nõ põt aliter fieri qᷓ; deꝰ pᷣſciuit.i. alint
reuelatio, nõ põt vtrũq; ſil eſſe ſcʒ ꝙ deita pᷣſciuerit fieri ⁊ aliter ſctir/
fiat.verũ intellig . Si aũt ꝑ diſtinctiõeʒ intelligas.vt ußtü
dicas h̊ aliter nõ poſſe euenire q; euenit.quõ futurum iicknnog
de pᷣſciuit.falſum eſt. hoc em̃ aliter pᷣt euenire q; eue⸗ re
nit.⁊ tũ deꝰhoc mõ futurũ pᷣſciuit.Silr ⁊ alia determi am
natio.ſcʒ impoſſibile eſt illud nõ euenire qð deꝰpᷣſciuit (cacius
vel cũ dee pᷣſcierit. Si ↄiũctim intelligas.veruʒ dicis. iulf
Si diſiũctim.falſum.ta etiã et illð. mpoſſibileẽ nõ mito⸗
eſſe pᷣſcitũ om̃e qð fit.i.nõ põt eſſe vtrũq; ſimul.ſcʒ vt ſrſti
fiat ⁊ nõ ſit pᷣſcitũ.hic ſenſus verus eſt.Sivo dicis de Gi
um nõ potuiſſe nõ pᷣſcire omne qð fit.falſum eſt. Potu n
it em̃ facere vt nõ fieret.⁊ ita nõ eſſe pᷣſcitum. wit
n intelligentiam pᷣſentis diſtinctionis dus qð eſt in deo eſt a deo. om̃e futurũ pᷣſcitũ neceſſario t
pꝛincipaliter querunt᷑. Primo de pᷣſcientia eſt a diuina pᷣcognitõe vt cã.g ⁊c̃. ¶ Item oõẽ qð ſci/ nnin
diuina q;tum ad cauſalitatem. Scdo qtu, tur.aut ſcit᷑ ꝑ cãm.aut ſpẽm. aut p effeauz. ſi de⸗ Petige
J ad neceſſitatem. Et pꝛimo queruntur duo. Pꝛimo pſcit. aliq̊ duoꝝ modoꝝ. Mõ ꝑ eſtectũ.qꝛ effect/ſe ſchronthe
vtrum ßpſcientia diuina ſit cauſa rerum. Scdo vtrũ quit᷑. Mõ p ſpẽm ſiue ſilitudineʒ. qꝛ illa eſt ſil. vcl eſt (ulin
uiſiſit cauſata a rebus. MD Pereimn eui h ſilitudo. ꝑ cãm.& diuina pᷣſcia eſt cã tera
— ueſtio. j. a pſciti.¶ Contra. de?nulliꝰ eſt cã niſi ꝑ voluntatẽ.ſed inin
¶ Dꝛ pᷣſcientia diuina ſit cauſa rerũ oſtendit ſic. Aug. multa pꝛeſcit ad ꝗᷓ nõ eſt eiꝰvolũtas.ᷣ ⁊c̃. Pꝛobatio liſtee
trini. Ideo res future ſunt.qꝛ deus eas nouit. medie.pᷣicit te mẽtiri.⁊ tñ nõ eſt dicere ꝙ velit te mẽ
Item ratõne ſic. Omne illud qdð añcedit aliud. et tiri.i nõ eſt cã illiꝰ. em ſi pᷣſcia eſt cã. aut ratiõe Pune
ipſo poſito ponit᷑ aliud. ipᷣm eſt ca illiꝰ hoc pʒ ꝑ diui ſcie.aut ratõne ante eſſionis. Ratõne anteceſſionis ſiu⸗
ſionẽ cauſe.ſed diuina pᷣſcia pᷣcedit omne futurum. ?ꝰ nõ.qꝛ boc qð eſt ante nõ dicit niſi oꝛdinem. Ratõne iguti
itern ponit futurũ reſpectu cuiꝰ eſt. ergo pᷣſciẽtia eſt ſcientie nõ.qꝛ multa cog ſct de? q nunqᷓ faciet. er⸗ miin
cauſa. T tem omnis res.aut eſt a deo. aut a natu go nullo mõ eſt cã. em ſi pᷣſcia cã eſt bſciti. cum ſnate
raaut a libero arbitrio.⁊ accipio cauſas ipſas large pꝛeſciat mala.deus erit cauſa mali.boc autem falſũ. ni
ꝓut compbendunt caſum 2 fotunam ſed nulla re ¶ em ſi eſt eauſa. cum cõicet alicui pꝛeſcientiam enn
a natura eſſe poteſt. nec a libero arbitrio.niſi operẽ⸗ rei eande ꝑ ↄſequens cõicat cau ſalitatez reſpectu 8
te deo. ergo omis res eſt a deo ſiue ome futurum. ſec illiꝰ. Sʒ hocẽ impoffibile. g c. ¶ Ntem Anß. de cõo/ ſen
85 do agente m artem ⁊ cognitõnem.er/ coꝛdia p̃ſcientie ⁊ li.ar. dicit.q tĩ eſt dicere.ſi deꝰ p/ m

„
„
—

ſcit deus. dici

pꝛecognitõeʒ futuri.Eſt loqui de Peeiccia aut &;/

tũ ad reʒ ſignificatã.aut ꝓut ſigni

Si qtũ ad rem impoꝛtatã.ſic dicit cauſã.ſed tamen
non ſempꝑ reſpectu pꝛeſciti ſiue futuri. Futuꝝ em̃ in

triplici differetia eſt. Quoddã em̃ eſt cuius deus eſt

tota cauſa. vt ſunt illa que crcãtur. Quoddaʒ cuius

ceatura aut volũtas eſt tota cauſa. vt ſunt defectus
et pctã. Quoddã cuiꝰ ds ⁊ creatura ſil ſũt cauſa. vt
ſũt oꝑa naturalia ⁊ oꝑpa moꝛalia.qꝛ deꝰ coopcratur

creature.Secũdum hoc intelligẽdum.q; reſpectu pᷣ/

mi futuri.diuina pꝛeſcientia eſt cauſa.reſpectu vero

ſccundi futuri.nec eſt cauſa nec tota. quia nõ habet

cauſam efficiẽtem.ſed deficiẽtem.eſt tamẽ cauſa ſui

oppoſiti.teſpectu vero tercij eſt cauſa ſed non tota.

oncedẽdum ergo eſt ꝙ diuina ſcientia vel pꝛeſciẽ=

tia aliquo modo reſpectu futuroꝝ eſt cauſa. Camẽ
ſi accipiatur in ſua generalitate.dom.qꝙ diuina pꝛe/
ſciẽtia ſemꝑ impoꝛtat cauſalitatem aliquã.ſed non
ſp reſpectu pꝛeſciti. vtputa cũ pꝛeſcitũ eſt malum.et
in bac ratõe ꝓcedunt argumenta oſtẽdentia ꝙ non
7 ſit cauſa. illud ergo quod pꝛimo obijcituꝛ ꝙ; ẽ
cauſa pꝛeſciti ꝑñ verbum Augu.dm.qꝙ Augu.loqui
tur de ſcientia rerũ ſiue bonoꝝ que a deo ꝓcedunt.

8Ad ülud quod obijcitur. ꝙ cauſa que pꝛecedit.

etiã ponit alið.dðm. ꝙ ponere aliud eſt dupliciter.
ſcʒ ſcᷣm ꝓductõem vel ſecũdum conſecutõeʒ.⁊ qd
ponit ſᷣm ꝓductõem eſt cauſa vere in eſſẽdo.qð ve-
ro ponit ſm conſecutõem.non eſt cauſa in eſſedo.ſʒ
ſolu in conſequẽdo. Ad illð qdð obijcit᷑ ꝙ illud qd
eſt a li. ar. eſt a deo.dm.q; verũ eſt de eo quod eſt de
li. ar. cfficiẽte.ſed vicia et peccata ſũt ab ipſo deficiẽ-
te. CAd illud quod obijcit᷑ ꝙ de neceſſitate oẽ futu
rũ ſcit᷑ a deo ꝑ cauſã.dm.qꝙ ſicut ſupꝛa tactũ fuit ð
cognitõe mali.in oi cognitõe eſt aſſimilatio.nihil au
tem aſſimilat᷑ deo niſi qd eſt ab illo.⁊ ido eſt in om̃i
cognitõc dei cauſalitas ⁊ cauſa.Et tamen quedã eſt
reſpectu eius qð dicit entitatẽ ſimpłr. Reſpectu illi⸗
us eſt cauſa ⁊ ydea.ſed tamẽ reſpectu priuatiõis eſt
pꝛecognitio.⁊ cũc ratio cauſalitatis ⁊ ydee eſt reſpe/
ctu oppoſiti.dðᷣm. ꝙ ad hoc ꝙ aliqͥd cognoſcatur.
neceſſe eſt ꝙ ipſũ vel eius oppoſitũ babeat eſſe in re
vel in cauſa. Hõ ſolũ aũt oppoſitũ mali.ſed etiã ipᷣa
voluntas que eſt mali p:ꝛincipiũ eſt in deo vt cauſa.
tamẽ maluʒ non eſt in deo vt in cauſa nec ꝑ ſe nec ꝑ

accidẽs.quia mutat᷑ ratio cauſãdi ſicut Poſhe dice·
e

7

tur. Exẽpluʒ huius manifeſtũ eſt. ſi artifex opet᷑ ſm
materiã nodoſã que nõ eſſet ydonea ad receptiõem

ſpecici. pꝛcſciret ꝙ defectus futurus eſt in imagine.
ſed non ab ipᷣo.Similiter intelligẽdum in do ⁊ libe

ro arbitrio.quod facit vitiũ in opere.dum nõ confoꝛ
mgt ſe ⁊ obedit deo oꝑanti. ⁊ ideo ſufficit ꝙ oppoſi/
tũ mali ſiue illud a quo eſt malũ ſit ĩ deo tanq; i cau
ſa ad hoc ꝙ pꝛeſciatur. . .
.. (iDueſtio⸗jjzj. b
vtrum pꝛeſciẽtia diuina ſit cauſata a rebus.Et p ſic
oſtẽditur hoc modo.Oꝛig. ſuꝑ epłlam ad Roma.di

☛

cit. quia aliquid eſt futurũ ideo ſcitur a deo anteq; ſfi
at.quia & aut dicit cãm eſſendi aut cõſ. equẽdi. Si cõ
pꝛeſcitũ.ita ecõo⸗

ſequendi.ſequit᷑ hoc eſt futurum.
uerſo. ſicut dicit quia futurume ideo pꝛeſcit᷑.ita
deberet dicere cconuerſo.quia ſcit᷑ ideo futurum eſt

7

et hoc negat in litera.non ꝓpterea aliquid erit. quia

t cãm eſſẽdi. ¶ Item ratione videt᷑.

ignificat̃ ꝑ illð nomẽ.
Si q;tũ ad rõeʒ nois.ſic non ſignificat in rõe cauſc.

Secũdum rõcm dicẽdi futurum e

turitione rei. ⁊ ſic intelli
illud quod obijcitur ſc

auia intellecto ꝙ deus nibil pꝛeſciat. poteſt intelligi
aliquid futurum. ſed non econuerſo. bec eſt ratio

⁊ cauſa illius. ¶ Itẽ hoc argumẽtum eſt bonuʒ.iſte
mẽtitur.ꝙ deus pꝛeſciuit cum mẽtiri. ẽ eſt ibi aliqua
babitudo locał. ⁊ nulla poteſt inueniri niſi cauſe ad
effectum. ſed deus non eſt cauſa mẽdacij.ð reſtat ẽ q;
futurum eſt cauſa pꝛxſciẽtie. ¶ Ytem quecunq; duo

ſic ſc habẽt ꝙ inuiceʒ ſe conſequũtur. aut ambo cau

ſantur a tertio.aut vnum eſt cauſa alterius.ſed ſic ſe
habẽt iſta duo ſcilicet iſtum mẽtiri ⁊ deum pꝛeſcire.
et non eſt dicere ꝙ ambo cauſentur a tertio.g& vnum
cſt cauſa alterius. ¶ Contra. Augu. non em̃ que cau
ſata ſũt ideo deus nouit.quia facta ſũt.¶ Item ra⸗
tione videtur. ꝙ nõ ſit cauſata a rebus.quia omnis
cauſa nobilioꝛ eſt ſuo effectu. ſi ergo diuina pꝛeſcien

tia cauſatur a re aliqua. cum diuina pꝛeſciẽtia ſit in/
creata. ? res creata.crgo creatum nobilius increato.

em pꝛeſciẽtia eſt cterna.ergo cum res ſit tpo⸗-

ralis.ſi cauſatur a rebus.tpalc eſt cauſa eterni.et cũ

cauſa ſit pꝛioꝛ effectu. ergo tꝑale pꝛiꝰ cterno. ¶ Gtez
ſi res ſunt cauſe pꝛeſcientie. aut ratione pꝛincipalis
ſignificati.ſᷣ cũ illud ſit diuina cſfẽtia. ergo ſunt res
cauſa dei.Si rõe cõnotati.cuʒ connotata ſint res ipᷣe
tunc ſunt cauſa ſui.¶ .X* aliqui voluerunt dicere ꝙ i2
cauſa dicit᷑ dupliciter ꝓpꝛie ⁊ coõmunit᷑. Pꝛopꝛic.qd
dat alteri eſſe.⁊ ſic nullo modo res ſũt cauſe pꝛeſciẽ/
tie diuine Alio modo vicitur cauſa cõmuniter illud
ſine qua res non eſt. ⁊ ſic dicit᷑ canſa ſine qua non.ct
boc modo quia pꝛeſciẽtia dei nõ eſt quin res ſint fu/
ture.ideo hoc modo dicũtur cauſa.Sed qm̃ hoc no-/
mẽ cauſa ſemꝑ impoꝛtat honoꝛabilitatẽ reſpcctu cu
ius dicitur cauſa.⁊ quãdam ſuppoſitõem.idco non
videtur illð adbuc oĩno ſanum dicere ꝙ ſit cauſa ſi⸗
ne qua non. Et pꝛeterea illud non ſoluit ad autoꝛita
tẽ orige.quia ipᷣe negat cõuerſã.Eſt pꝛopterea aliter
dom.ꝙ eſt cauſam accipeꝛe ſcᷣm triplicẽ modũ. ſci⸗
licet ſecũdũ rõem eſſẽdi.⁊ ſᷣm rõem inferendi.⁊ pm
rationem dicẽdi. Dico ergo ꝙꝙ ßm rõem eſſendi pꝛe·

ſcientia poteſt eſſe cauſa aliquoꝝ pꝛeſcitoꝛũ.licet nõ

omnino.ſed nullo modo econuerſo. Secũdum rati
onem inferẽdi ſunt mutuo cauſe.quia mutuo ante/
cedũt ⁊ conſequũtur.⁊ antecedẽs ẽ cauſa ↄſequẽtis.
cauſa pꝛeſciẽtie
7 non econuerſo.nam pꝛeſciẽtia dicitur ſciẽtia ante
reʒ.conſtat ergo ꝙ impoꝛtat oꝛdinẽ ad poſterius.et

qm̃ ſi ſcitum eẽt ſemper.pꝛeſẽs eẽt ſciẽtia ſᷣ non pꝛe

ſciẽtia. Nam ad hoc ꝙ pꝛeſciẽtia dicatur venit er fu

7

git Oꝛig. ⁊ pʒ pꝛimũ. ¶ Ad
4 ſcdo de habitudine locali.dom 14
ꝙ ẽ locus a conuertibili.i

dillud qd vltimo obij
citur.dᷣm.qꝙ inſtãtiã hab 7: 915

in ꝓpoſito. ⁊ qꝛ in ̊ ſolo

E inſtãtia.ido ferẽda ẽ. Rõ aũt buiꝰ cẽ.qꝛ dei pᷣſciẽtia
ẽ reſpectu veri et reſpectu ois veri.iõ ponit ⁊ ponit᷑.

Et quia poteſt eſſe reſpectu veriquod non eſt ab ip

ſo ſm id quod ſubeſt nec econuerſo. ideo nec cauſa

„

eſt nec cauſatur. Quia ergo pꝛeſciẽtia ẽ reſpectu ve⸗
ri.quia diuina.reſpectu omnis veri.quia nibil latet
deum. ⁊ ideo ponit ⁊ ponitur. Rurſus.quia ſcientia
eſt que dicit ſimplicem noticiaʒ.ideo non cauſat. qꝛ

diuina.ideo nõ cauſatur.idco ponit ⁊ ponitur.et nõ
cauſat nec cauſatur.

Onſequẽter ẽ queſtio de ſecũdo articulo ſcʒ
de diuina pꝛcſcientia q́tum ad rõem neceſſi
tis.Et circa hoc querũtur duo. Pꝛimo qᷓ⸗
2242

ſic.Ex maioꝛi de neceſſario.⁊ minoꝛi d ſem
condudit᷑ de neccſſario ſicut dicit phũs in.j.pꝛio:ũ.
Fiaiat g̊ talis ſilogiſmus. Vmne pꝛeſcitũ neceſſe ẽ eẽ
futurum. HMoc ꝑ Anb.patet.ſᷣ hoc cſt pꝛeſcitũ (quo
libet demõſtrato ) neceſſe eſt eſſe futurum. ¶ Ite
oſme quod deus pꝛeſcit eſt verum. ſed vt dicit pbnᷣs
in.,j.periarmcnias.eſſe quod cſt.quando eſt. neceſſe
eſt. g ſi pꝛeſcitum eſt mõ verum. neceſſc eſt nũc eſſe

eſt eſſe futurum.& de neceſſitate cueniet. ¶
ipᷣm oſtẽditur per impoſſibile. Oeus pꝛeſcit aliquid
in partem affirmatiuã.qucro ergo vtrum illud non
poſſit nõ eſſe.Si non.& eſt neceſſarium.Si ſic.Sꝭ po-
teſt aliter euenire q́; deus pꝛcſcit.g̊ diuina pꝛeſciẽtia
eſt fallibilis ⁊ incerta.⁊ hoc eſt argumẽtum Augu.⁊
ctiã Boetij in.v. de conſolatõe. Si alioꝛſum qᷓ; pui/

g* 1. 4
.„

ritur vtrum diuina pꝛeſcientia ponat neceſſitatẽ cir
ea pꝛeſcitum.Secũdo vtrum diuina pꝛcſcientia ba⸗
beat in ſe neceſſitatem. “

Queſtio. ſ.

O dinina pꝛeſciẽtia ponat neceſſitatem oſtenditur
ſic.Anb.in li.de cõcoꝛdãtia pꝛeſciẽtie et libᷣ.ar. Que

tem ratõe
in eſſe ſemꝑ

pꝛeſciuit deus neceſſe eſt futura eſſe.
tez

verum.⁊ futurum eſt pᷣſcitum. g̊ modo neccſſarium
tẽ hoc

ſe ſunt detoꝛqueri valẽt res pꝛcuiſe.iaʒ nõ erit firma

futuri pꝛeſcientia.⸗

ẽ deus pꝛeſcit aliqͥd eſſe futu

37 rum. aut ergo poſſibile eſt nõ eſſe futurũ.aut impoſ⸗
ſibile. Si impoſſibile non eſſe.crgo neceſſe eſt eſſe.ſi

aüit poſſibile.ſed om̃e poſſibile ponibile.⁊ falſo poſſi
bili poſito ineſſe.qd ſequitur nõ eſt impoſſibile.po/

natur ergo boc non eſſe. 1 deus pꝛeſciuit hoc eẽ. ergo
deus pꝛeiſciuit falſũ.ſed hoc eſt impoſſibile. ergo im/

poſſible ẽ aliqd pꝛecedẽtiũ. ¶ Cötra.qꝙ ñ infcrat ne/

ceſſitatem. oſtẽditur autoꝛitatec Augu.ſũpta a ſimili
in li.de libero arbitrio. Sicut mea memoꝛia non co⸗/
git facta cſſe que pꝛeterierũt.ſic dei p̃ᷣſciẽcia nõ cogit
faciẽda eſſe que futura ſũt.

tem rõe oſtẽditur id

igdem. Intclligamus deũñ nihil pꝛeſcire. ergo ex ni⸗

hil accreſcit li. arbi. ergo poſitio pꝛeſciẽtie nihil ei au
fert. ergo cũ libe.arbi. de ſe ſit cauſa rerum ad vtrũli/
ber Sringenen .diuina pꝛeſcientia boc non tollit.

tẽ ſicut ſupꝛa ꝓbatum eſt diuina pᷣſciẽtia in plu

ribus aut non eſt cauſa. aut non eſt tota cauſa.ſᷣ qd
dat alicui neceſſitatẽ.habet rõez cauſe.quia a quo ẽ
eſſe.⁊ eſſe neceſſarium.cũ ergo diuina pꝛeſciẽtia mł⸗
toꝝ futuroꝛũ nõ ſit cauſa.vt maloꝝ.nullã rebus im/
ponit nexeſſitatez. ¶
res ſicut ſũt euenture.cũ nihil pꝛeſciat niſi verum.

Item diuina pꝛeſciẽtia pꝛeſcit

cũ pꝛeſcit aliquẽ peccaturũ.cum peccatũ non ſit niſi

per volũtateʒ.pꝛeſcit iſtum per volũtatẽ hoc facere.

⁊ pꝛeſcit aliud poſſe facere.ergo ſi om̃e quod pꝛeſcit

xſt verũ.verũ eſt.ꝙ iſte per volũtatem hoc faciet.et

pottcrit aliud facere.⁊ ſi boc eſt cõtingens.crgo ſi di⸗
uina pꝛeſciẽtia eſt contingẽtia circa res.nõ ergo ne/
ceſſitas.

Item bocipᷣm oſtẽditur rõnibus ducen/
tibus ad impoſſibile.Si imponit pꝛeſciẽtia rebꝰ ne

ceſſitatẽ.perit ergo caſus ⁊ foꝛtuna.Scom impoſſi
brile eſt. ꝙ perit libe.ar. ⁊ conſiliũ.Terciũ ꝙ perit me
ritũ ⁊ demeritũ.Quartũ ꝙ perit laus ⁊ vituperiuz.
16 Bæ'. dm ꝙ tres circa hoc fucrt poſitões. Quidꝗ
eyñi dixerũt ꝙ pꝛeſciẽtia neceſſario cũ ſit infallibilis.

imponit neceſſitatem. ⁊ ideo abſtulerũt liberũ arbi.

et peccatũ. ⁊ iſta poſitio fuit beretica ⁊ iniqua.qꝛ de/
ſtruit bonos moꝛes. ¶ Mia poſitio fuit.ꝙ diuina pö⸗

ſientia ſi eſſet. neceſſitate; imponeret. ⁊ ſic omnis
virtus et laus periret. ⁊ quia dilexcrunt rem publi⸗
c&%Ü65 abſtulerit a do pꝛeſcẽtiam. 2 a poſitõibus
futuro abſtulerũñt veritatẽ. ⁊ hec beretica fuit ⁊ im-
pia. quia derogauit nobilitati diuine.¶Tercia po⸗
ſitio eſt catholica que deuʒ bonoꝛat ⁊ bonos moꝛes
cConſeruat. ⁊ ideo iuſta pia ⁊ vcra. quia diuina pᷣſciẽ⸗
tia eſt. ⁊ tamẽ non imponit rebus neceſſitatẽ

mia

eEñ ſic pꝛecognoſcit eſſe euẽtura ſicut euẽtura fũt. et

ideo cu multa ſint euẽtura contingẽtcr. vt illa qᷓ
à libero arbitrio. ⁊ a caſu. – ſicut Dnei no
eſſe futura ab itie ſe pꝛeſcit modum cõtingẽtie ßm
quẽ ſunt ab iſtis. ¶ Ad intelligẽtiam aũt obicctoꝛũ
notãdum ꝙ duplex eſt neceſſitas.ſcilicet abſoluta

17

reſpectiua. Heceſſitas abſoluta que opponit᷑ cõtin /

„

gẽtie dicit᷑ neceſſitas conſequẽtis. Meccſſitas reſpe⸗
ctiua dicit᷑ neceſſitas conſequẽtie. ⁊ bec nõ opponit
coõtingẽti.nam aliquod contingẽs neccſfario ſequit᷑.
vt ſi ambulat.neceſſario ſeqͥt᷑ ꝙ mouet᷑. dᷣm. qi
preſcito nõ eſt neceſſitas abſoluta.ſed ſolũ cõſequẽ/
tie.quia neceſſario ſequit᷑ deus pꝛeſcit hoc ergo boc
crit.⁊ hoc modo intelligit᷑ autoꝛitas An.⁊ coſimi⸗
les autoꝛitates que ꝓponũtur cum modo neceſſita/
tis. ? ſic patet pꝛimũ. ¶ Ad illud qð ſcdo obijcit᷑ de
ſilogiſmo ex maioꝛi de neceſſario ⁊ minoꝛi de ineſſe.
dm. ꝙ ſicut pʒ ⁊ phũs exponit. B itelligit᷑ ð ea po
ſitöe que ẽ æ ineẽ ſimplicit᷑ ꝙ cqͥualet neceſſario. ß
minoꝛ huius ſilogiſmi ſcilicet hoc ẽ pꝛeſcitũ nõ eſt g
ineſſe ſimpliciter. ſicut em̃ infra patebit nõ ẽ neceſ⸗
ſaria.¶Ad illud quod obijcit᷑ de pᷣſcito q; vcrũ eſt.
et ſi verum ẽ.neceſſario cſt.ddm.qꝙ iſtã rationem fa
cit phũs ad oſtẽdendũ ꝙ; in futuris non cſt veritas.
ctẽ ſophiſtica. Hã qñ dicit᷑.cẽ quod ẽ qñ eſt.neccſſa
rio ẽ.ᷣ intelligit᷑ de co quod ponit aliqͥd in actu circa
ſuppoſitũ.quod exquo poſitũ ẽ.impoſſibilc ẽ non cẽ
poſitũ.ſed verũ de futuro nihil ponit circa ſubiectũ.
quia nõ eſt verũ ꝓ pᷣſẽti ſed ſolum ꝓ futuro.⁊ ideo
nulla ẽ neceſſitas neq; ſimpliciter.neq; vt nũc.quia
nihil ponit vt i1 A
ſibile ꝙ ſi poſſet aliter eẽ poſſet falli ⁊c. dom.q ſicut
veritas venit ex cõcoꝛdia intellectus ad rẽ cognitã.
hec autẽ concoꝛdia non cſt aliud qᷓ; adequatio rei
intellectus.ſic falſitas venit ex diſcoꝛdia intellectus
ad cognitũ.ſ.militer potẽtia fallẽdi ex potẽtia diſcoꝛ
dandi. dico ergo qm̃ neceſſario pᷣſcitũ ſequitur ad pᷣ
ſciẽtiam.ido non pñt diſcoꝛdarc.⁊ ideo nunqᷓ fallit
nec pt falli.
dm. ꝙ aliter poteſt eẽ quia deus pt aliter pᷣſciſſe.⁊
cum ponit᷑ ꝙ aliter ſcit. ponitur ꝙ aliter pᷣſcit. Quã
do ergo infertur.pᷣt aliter cẽ q; ſit. ⁊ deus pᷣſciuit ſic.
ergo aliter q; deus pꝛeſcit. diſtinguẽda ẽ concluſio.
quia poteſt intelligi diuiſim.ſic vera ẽ.Et ẽ ſẽſus.de/
us pᷣſcit hoc cuenire.⁊ poſſihile ẽ illud non cuenire.
Si aũt coniũctim.falſa ẽ.⁊ ẽ ſẽſus.illð ẽ poſſible qð
deus pꝛeſcit vno modo vt eueniat alio mõ.Et ẽ fal/
lacia compoſitõis in illo ꝓceſſu.ſicut hic. currens pᷣt
non moucri.ergo poſſibile ẽ ꝙ aliquis currat ⁊ non
moueat᷑.non ſequitur. Similiter cum querit᷑.quod
Ponſen⸗ ponẽdum ẽ.ſed cuʒ aſſu mit.deus pꝛeſciuit.
oc ẽ oppoſitum poſito.⁊ ido ẽ ncgãdum.
= Aucnio.n⸗ . „
¶ Vtrum diuina preſciẽtia habeat in ſe necemtates.Pᷣ
cſt.vtrum neceſſe ſit dum pꝛcſcire quod pꝛeſcit. Et

18

19

illð quod obijcit᷑ ꝑ impoſ. 20

Auod ergo obijcit. ꝙ aliter poteſt eẽ.

ſent⸗
rg
ſgan
ia
itoect
r

ſidast
nckt
ctpel
fachmen
atſi
nutttöe

iicken

ttend
Mecſſaniu

hadt

ldache
hutepe

ut
ſeunteec

unboe⸗
Poſcine
Cchatu
frii

pe

ialoe
ſlllnir
nodann
Gck
⸗
ſlague
Kzſen
NſeG

itin

horche
ſleen
hntnn
le
ſetobe
ech

rahſi⸗
hiliie
kinon⸗
Zerbchis⸗
tgr
le ae
emmibit
lnunf
1SeTN
pnn

nt e
ſie

g;

haſt nec
qi

fic. oſtẽditur pꝛimo er autoꝛitatẽ Anbi li. de cõ⸗
coꝛdia pᷣdeſtinatõis ⁊ li

⁊ liberi arbitrij.OQð pꝛeſcit deꝰ.
impoſſibile eſt non pᷣſcire. ab equipollẽti.neceſſe ᷑
pꝛeſcire. ¶ Item ratione videt᷑.quia omne dictũ de
pꝛeterito verum eſt neceſſaꝛiũ. AUnde ſi cucurrit.ne/

ceſſe eſt cucurriſſe.ſed ſi pꝛeſcit.pꝛeſciuit. &̊ cum boc

ſit dictũ de pꝛeterito. g neceſſariũ. 1 em licet po/
tentia dei ſit indifferens ad exeũdum ⁊ non exendũ.
tamen exquo exiuit ĩ actũ neceſſe eſt exiſſe. Tnde qᷓ;
uis potuit creare et nõ creare anteqᷓ; crearet.tamen

exquo creauit neceſſe ẽ creaſſe. exquo pꝛeſciuit ne

ceſſe eſt pꝛeſciſſe. ¶ Item ſi bomo voluit ⁊ pꝛeſciuit
aliquid. neceſſe eſt hoiem ſciuiſſe et voluiſſe. ergo ſi
circa ſciẽtiam dei nõ eſt minoꝛ certitudo immo ma/
ioꝛ qᷓ; circa ſetiaʒ hominis.multofoꝛtius eſt neceſ-/
ſe. Si tu dicas ſicut aliqui dicunt qꝙ in hac deus pꝛe/
ſciuit.totũ ex futuro eſt õᷣm rem.quis intelligat᷑ ſub

ratione pꝛeteriti. AUnde nihil plus eſt dicere deus pᷣ/

ſcit.niſi deus eſt.et hoc erit. Contra.tunc eſto ꝙ ðs
nullam baberet cognitõem. dum tamen res effet fu/

tura.hec eſſet vera.deus pꝛeſcit.quod manifeſte eſt

falſum. ¶ Pꝛeterea. eſto ꝙ pꝛeſciẽtie addatur actus
trãſiẽs in pꝛeteritum.vt pꝛomiſſio.vel pꝛedictio.vel
Aꝓphetatio.ibi trãſit in pꝛeteritum aliquid.et vere fit
idem ſophiſma ⁊ idẽ dubiũ.⁊ hoc non ſoluit. Itẽ
plus diſtat eſſe et non eſſe qᷓ; neceſſarium ⁊ ↄtingẽs.
ſed aliquid quod ſimpliciter non eſt habet eſſe in dei
pꝛeſciẽtia.ergo multofoꝛtius aliquid quod in ſe con-

tingens eſt poteſt eſſe neceſſarium in pꝛeſcientia dei.

Sτ. (Etẽ omnce immutabile eſt neceſfariũ. ſed cuʒ

dicit᷑ deus pꝛeſcit.eſt immutabile.g eſt neceſſarium.
Pꝛima eſt manifeſta.ſecũda patet.qꝛ cuʒ dicit᷑ deus
pꝛeſcit.pꝛeſcire eſt immutabile.g eſt neceſſariũ. Pꝛi/

ma eſt manifeſta. Secũda patet. quia cũ dicitur de⸗
pꝛeſcit.ſi mutat᷑ vt fiat nõ pꝛeſciens.aut hoc erit ſᷣm

mutatõem rei. aut dei. Rei non.quia res adhuc ni/

bil eſt. ergo nõ mutat᷑ nec mutari poteſt. Si ᷣm mu⸗/

tatõem dei. deus mutat. Atem omne eternũ eſt
neceſſariũ.quia vnũ ſolum e

non cadit contingẽtia ſᷣ ſumma neceſſitas.ſed pꝛeſci

re dci eſt eternũ.̊ neceſſariũ eſt deũ pꝛeſcire. ¶ Cõ/

tra:regula eſt.ſi antecedẽs bone cõditõis eſt neccſſa
rium.et conſequẽs.⁊ ſi conſequẽs non eſt neccſſariũ
nec antecedẽs.Sed ſequit᷑ ſi deus pꝛeſcit hoc eſſe fu
turum.hoc erit quocũqʒ cõtingẽti demõſtrato.quia

oppoſitũ non poteſt ſtare. g cum conſequẽs non ſit
neceſſarium. nec antecedẽs. Item regula eſt ꝙ ne/

ceſſariũ cõpatitur ſe cũ omni poſſibili.Omne em̃ re
pugnans neceſſario eſt impoſſibile.demonſtrato ta⸗

mẽ aliquo qui pꝛeſcitus eſt damnari.poſſibile ẽ iſtũ
ſaluari. iſta duo poſſunt ſimul ſtare ꝙ iſte ſit pꝛeſci
tus damnani et ſaluet᷑.⁊ hocẽ impoſſiele 2. 115

regula eſt q; Ppolitin contingẽtis eſt contingẽs.⁊
3

i ad antecedẽs ſequitur ↄſequẽs.ad oppoſitũ ↄſe
quẽtis ſequitur oppoſitum antecedẽtis.Ex hijs ar/

guo ſic. Sit a contingẽs pꝛeſcitũ a deo.ſi deus pᷣſcit
a erit.S per regulã ſi a non erit.deus non pꝛeſcit.ſed
a non eſſe fuit contingẽs.deũ nõ pꝛeſciſſe fuit impolſ
ſibile. ad contingens ſequit᷑ impoſſibile.ſed boc eſt
contra artem.neceſſe eſt &̊ hoc eſſe contingẽs. deum
ſcilicet pᷣſcire hoc.¶ Itẽ omnis diuina actio que re

ſpicit obiectuʒ quod poteſt non eſſe.poteſt deſinere.
Ande cuʒ deus cõſeruet rem creatã.poteſt deſinere

conferuare. cum

teternũ. ⁊ illud eſt in

rij eſt impoſſibile. Et regula iteꝝ eſt

„

pꝛeſcire ſit reſpectu contingetis;
erit contingens. R'. dm ꝙ ſicut ꝓbatum eſt.illð̊ 22
conſtat ⁊ non eſt dubiũ.qꝙ deũ pꝛeſcire cõtingẽs ali
quod cũ antecedit ad contingẽs.⁊ connotat aliquid
quod habet veritatẽ contingẽtem.ꝙ ipᷣm iudicãduʒ
eſt contingens.ſed aliqui voluerũt ipᷣm iudicare cõ⸗
tingens.quia totũ quod dicit.dicit de futuro.⁊ illua
impꝛobatũ eſt.quia falſũ eſt ⁊ nõ intelligibile. Om.
nis em̃ intellectus qui intelligit hoc.qᷓ;uis non intel-
ligat tẽpus circa deum.intelligit ꝙ actus diuine pꝛe
cognitois ab eterno fuit in do.⁊ ille differt a re futu
ra.et ꝓpterea ſicut dictũ eſt hoc nõ ſoluit.Alij volue
runt iudicare contingẽs quia cũ ſit dictum de pᷣteri-
to.pendet tamẽ ex futuro. Et hoc dicũt in credito.⁊

Aphetico. ⁊ dicto a xpo.⁊ cõſimilibus que inferũt de

neceſſitate ꝗꝓpoſitõem de futuro.ct illud eſt impꝛoba
bile. vt videtur. Om̃ ſi actus diuine pꝛecognitõis p-
det ex futuro.tũc cum in futuro qᷓ;tuʒ eſt ex parte rei
contingẽtis nulla fit certitudo.nec in diuina pᷣcogni⸗
tõe eſſet. Pꝛeterea.quõ depẽdet.cuʒ ab eo nõ cauſe᷑
aliquo mõ.Et iterũ.quõ depẽdet iliud quod neceſſa
riũ eſt fuiſſe.vt actus cognoſcẽdi et credẽdi ⁊ pᷣd icẽ/
di ab eo quod futurũ eſt.non videt᷑ nec ꝓbabile nec

intelligibile.Et ideo alio mõ dᷣm.qꝙ quoddã eſt di-2

ctũñ de pꝛcterito et ꝓ pꝛeterito. ſicut ſi dicat᷑ petrũ leę
iſſe. Quoddã de pꝛeterito ſed ꝓ ſuturo. vt anticri/
s fuit naſciturus.Quoddã ꝓ pꝛeterito tñ depen:

det ex futuro. vt hoc dictũ.petrũ dixiſſe verũ naua/
le bellũ foꝛe.Ad hoc enim quod dictuʒ habeat vcri/

tatem. exigit᷑ belli euẽtus.et ab illo depẽdet veritas

noſtre aſſertõis que cauſat᷑ a re. Quoddã eſt dietuʒ
pe pꝛeterito quod non depẽdet ſed cõnotat veritatẽ

circa illud futurum.ſicut ſi dicatur deus pꝛcſcit hoc

futurũ. Quia em̃ dci ſciẽtia eſt ſolum reſpectu veri.
ideo cõnotat veritatem circa illud dictũ futuruʒ. ſecd

qm̃ diuina cognitio non habet certitudinẽ a re.quia
ab ipᷣa nec cauſatur nec oꝛitur.idco ab illa non depẽ-

oct. et pꝛeterea falli non poteſt q́;uis connotet futu-
rum. Ande in pꝛeſciẽtia hec duo dicũtur.ſcʒ actꝰ di/

uie cognitõis.⁊ hũc nccm ẽ eẽ ſiuc fuiſſe.Et oꝛdiatõ
futuri ad illũ actũ.⁊ q̊ oꝛdinatio futuri ad illũ actũ.
ñ ẽ neceſſaria.⁊ iudicãda ẽ ↄtingẽtia i totali dicto.ñ
rõe totalitatis ſiue pᷣncipal ſignificati.ᷣ cõnotati.Et

ſi ponatur deũ nõ pꝛeſcire aliquid quod pꝛeſcit. po

teſt et debet intelligi non per remotõem ꝑꝛincipalis
ſignificati.ſed ipius connotati.ſiue illius oꝛdinis ip/
ſius tꝑalis ad eternum.qui quidem cſt cõtingẽs ra

tione alterius ſcilicet tpalis.contingentia ergo eſt in

totali dicto.quia cõnotat aliquid eſſe verum ð futu⸗
ro.quod quideʒ eſt contingẽs.⁊ hoc patet ſic.¶ũ eĩ
dicit᷑.deꝰ pꝛeſcit te ſaluãdum.hic duplex includitur
actus ct cõpoſitio.videlicet.hic.tu ſaluaberis.⁊ hic.
deus habet cognitõem de ſalute tua.⁊ habuit cogni⸗
tõem ab cterno. Nabere quideʒ cognitiõcʒ eſt actus
cteruus et neceſſarius.quia non depẽdet a re.ſed ſai

uari cſt actus ſuturus et contingens.qm̃ ergo actus
diuine cognitõis non depẽdet a cognito.ideo poteſt
cſſe certitudo in ipᷣo.re contingẽte cxiſtẽte.Sed quã-
do ſignificatur per modũ pꝛeſciẽtie.cõnotat ſfuturuʒ
. coueinges⸗ omnc dictũ quod claudit in ſe ↄtingẽs.
iudicã
coatu. Et hec ſolutio cſt vera et generalis. Maʒ actꝰ
credulitatis. actus ꝓphetatõis.et diuine aſſertiõis.ꝑ

um cõtingens c.ideo totale contingẽs iudi

hoc ꝙ currũt ſᷣm illuſtratõem diuine pꝛeſciẽtie.ideo
a a2

Snotãt. æ nõ depẽdẽt.iõ certi ⁊ infallibiles ſũt de re/
24 ua in ſe nõ cetis. 4. 2 illð að obijcit᷑ de Anß.
ꝙ neceſte eſt pᷣſcire qd pᷣſcit.dOm.qꝙ hoc intelligit ꝙ;/
tũ ad actũ pᷣcognitõis quẽ neceſſeẽ fuiſſe.ſed nõ q;/
25 tũ ad ↄnotatõem futuritiõis.¶ Ad illud qð obijct᷑
ꝙ dictum eſt de pꝛeterito.ddm. ꝙ tum eſt de rone
preteritõis. neceſſariũ eſt.ſed qm̃ cõnotatur futurũ.
ido eſt otingẽs.Et ex hoc patet ſequẽs.quia qᷓtũ ad
illud futuruzʒ nõ eſt adhuc potẽtia i actu. ĩmo adhuc
26 non voteſt exire.iõ ⁊c. Ad illð qð obijcitur ꝙ ẽ co
gnitio ſine exiſtẽtia rei. neceſſitat/ ſine rei neceſſita-
te. dm.ꝙ vcrũ eſt ꝙ in actu cognitõis eſt neceſſitas
ſed nõ in toto. Mec eſt ſimile.quia pꝛecognitio ñ cõ/
notat actualẽ rei cxiſtẽtiam.ſed cõnotat rei futuriti/
onem.⁊ ad hoc ꝙ dictũ ſit neceſſariũ.neccſſe eſt ꝙ ſit
2 neceſſitas in ↄnotato.¶¶ Ad illð qð obijcit᷑.ꝙ oẽ im
mutabile eſt neceſſariũ.ð Zm.qꝙ ad eſſe mutabil duo
cõcurrunt.ꝙ ſe habeat vno mõ pꝛius. alio mõ poſte
riꝰ.Et ꝑ oppoſitũ immutabile pᷣt dici duplicit᷑. Aut
quia nihil actu eſt. aut qꝛ actu ẽ ⁊ nõ p̃t aliter ſe br̃e.
⁊B ↄuertit᷑ cũ neceſſario.ſʒ illud immutabile qð nõ
eſt aliquid actu nõ cõuertit᷑.⁊ ſic eſt verũ cõtingens

??ò“èM

tur ꝙ ſit neceſſari vt viſũ ẽ. Tñ aliqui volt aliter

dicere. ꝙ deum pᷣſcire hoc futurũ contingẽs.ẽt immua
tabile a parte pꝛeſcientis.ſed a parte rei pᷣſcteẽ mu/
tabile.⁊ ideo ex parte illa cõtingens.Sed tamẽ illud

diffiale eſt dicere. qd enim pᷣſcitur ſemel.ſemꝑ pꝛcſci
tum fuit.⁊ deus nõ pᷣt pꝛeſcire futurum cõtingẽs ita
ꝙ nihil fiat circa futuꝝ.⁊ ita nulla mutatõ. Et ꝗpter
boc modus alius dicendi eſt rõnabilioꝛ. Saluc 8
q vltimo obijcitur. ꝙ nihil eternum eſt contingens.
ddm.qꝙ ens eternũ eſt dupliciter. Aut pure eternuʒ.
aut connotat tꝑale de futuro.⁊ pure eternuʒz eſt ne/
cefſariũ.ſed connotas tꝑale de futuro rõne cõnotati
Sũma dictoꝝ eſt iſta. ꝙ deũ pſcire futurum con/
tingens. eſt quoddã dictũ qð aver in ſe actum di ⸗
uine cognitõis eternum. ⁊ oꝛ
rũ contingens.Et quis actꝰ diuine cognitõis ponat
aliquid exñs neceſſariũ ct eternum.illa tamẽ oꝛdina
tio ponit futurũ qð cõtingens cſt. Et iteruʒ quis di/
cat oꝛdinatõem.nõ tamẽ dicit depẽdẽtiam ſed ſoluʒ
cõnotatõem. ⁊ ideo nõ ponit incertitudines. NHNincẽ
ꝙ deuz pꝛeſcire futurum eſt cõtingens rõne conno/

t indicari cõtingens.ſicut ⁊ rõne illius pᷣt deſineer.

inatõem dicit ad fuu

r—

de futuro anteqᷓ res ſit.Et ſic hoc dictũ.antixpᷣm fo
re.eſt mõ verũ immutabile.quia ſi ponat᷑ eſſe verũ.
Pane ꝙ ſempꝑ fuerit.⁊ ſimiliter ſi falſũ.⁊ hoc quia ni
hil actu ponit.qm̃ ergo deũ pꝛeſciſſe cõnotat futuruz
cõtingens.iõ eſt dictum immutabile.nec ex hoc ſeqᷣ/

tatõis ad cõtingẽs.Eſt immutabile rõne oꝛdinatõis
ad futurum.quod poteſt non eſſe nulla facta muta/
tione. Eſt certum ratione independentie ab eodem.
et hoc patebit infra planius in diſtinctione de pꝛede
ſtinatione. “

¶ Diſtinctio. xxxix. de immutabilitate vel perfectõe diuine ſciẽtie vł cognitõis. 4
KReterea queri ſolet.vtrũ ſciẽtia dei ant guger v minui. Supꝛa egit magiſter ð ſciẽtie diuine cer
titudine.bic agit de perfectõe.Et qm̃ vere ꝑfectum eſt cui non eſt poſſibilis additio.ideo magiſter q
ntt vtrum diuina ſciẽtia poſſit augeri vel minui.Et habet hec pars tres partes. In pꝛima magiſter q
fit ⁊ determinat ꝙ diuina eſſentia non recipit augmẽtum.nec diminutõem.nec alteratoem.ſed omnia ſinm
et vno aſpectu cognoſcit. In ſecũda opponit cõtra hoc.ꝙ diuina ſciẽtia nõ poteſt augeri.ꝑ hoc ꝙ videt᷑ ali/
quid poſſe ſcire ex tpe.⁊ determiat.⁊ hoc facit ibi.Hic opponit᷑ a quibuſdã. In tercia obijcit autoꝛitate Je/
ro.contra hoc qð dictum erat diuinam ſciẽtiam eſſe reſpectu oĩm.⁊ hoc ibi. Ei vero quod pꝛedictũ eſt ſcellll“·
cet ꝙ deus ⁊c̃. Et q̃libet baꝛũ triũ partiũ pᷣt ſubdiuidi.qꝛ pᷣmo in cis opponit.ſecũdo ſoluit.Et ponit duplicẽ
ſionc.⁊ in tercia poſt rñſionẽ epilogatõem ſbiũgit.ibi. Simul itaq;. ”M
¶ Vrrũ ſcientia dei poſſit augeri vł minui.vei aliquo mõ mutari. vtrumq;
em videtur poſſe ppeiir. 2
Reterea queri ſolet.vtruʒ ſcientia dei poſſit augeri vel minui: vtrũ/⸗ xxxix 4.

ꝙ; enim videtur poſſe ꝓbari.& diuina ſciẽtia poſſit augeri vel mu/⸗
tari hoc modo pꝛobatur.quia poteſt deus ſcire quod nunqᷓ; ſcit.Eſt
enim aliquis qui non eſt lecturus hodie.et tamen poteſt eſſe vt legat hodie.
poteſt enim hodie legere. Hihil autem poteſt fieri quod non poſſit a deo ſci⸗
ri. Poteſt ergo deus ſcire hunc lecturum hodie. poteſt ergo aliquid ſcire qð
non fſcit.ergo poteſt eius ſcientia augeri vei mutari.Eademq; videtur poſſe
minui. Eſt enim aliquis hodie lecturus quem deus ſcit lecturum. At poteſt
eſſe vt non legat.ergo poteſt deus non ſcire hunc lecturuʒ.poteſt ergo nõ ſceii
re aliquid quod ſcit.ergo poteſt minui eius ſciẽtia vel mutari.Ad quod dici⸗
mus. quia dei ſcientia omnino immutabilis eſt. nec augeri poteſt vel minui.
Mam vt ait Augu.in.xv.li.ð trini.Sciẽtia dei eſt ipa ſapiẽtia.⁊ ſapiẽtia eſt ſpnĩ
ipa eſſẽtia ſiue ſba dei.quia in illius nature ſimplicitate mirabili nõ eſt alucG nltcne
ſapere ⁊ aliud eſſe.ſed quod eſt ſapere.hoc eſt ⁊ eſſe. Ideoq; nouit oĩia verfbfin . ler
que nouit pater.ſed ei noſſe de patre eſt ſicut eſſe. Moſſe enim ⁊ eſſe ibi nrnuum ae
eſt. Et ideo patri ſicut eſſe non eſt a filio.ita nec noſſe. Pꝛoinde tãq́; ſeiſßm di
cens. Pater genuit verbuʒ ſibi equale per omnia. Non em̃ ſeipᷣm integre g½ n

?YM tudt

it
ſecteq; dixiſſet.ſi aliquid minus aut amplius eſſet in eius verbo q; in ſeiwso. l
Hoc eſt em̃ oino verbũ quod pater.non tñ eſt pr.qꝛ iſte filiꝰ.ille pater. e

e 3 Ne,
ereechn,
R

es
6
Nn
. 1./
1 7
4 6 6
N
ncti

ſcire.i.alicuiꝰ cognitõem iciꝑe br̃e.

uoc quidez ct veritas rei ſte.

—

a (Sciunt & ſeiuicẽ pr ? fili.ſ ille gignẽdo iſte naſcẽdo
b Et oia q ſũt in eoꝝ ſciẽtia.in eoꝛum ſapiẽtia.in eorũ
eſſentia. vnuſquiſq; eoꝛũ ſimul videt.nõ particulatim
aut ſingulatim.velut alternãte conſpectu hinc illinc ⁊
inde.huc ⁊ rurſũ inde.vel inde in aliud atq; aliud.vt
gliqᷓ videre non poſſit niſi nõ videns alia. ſᷣ oia ſimul
videt.quoꝝ nullũ eſt qð nõ ſemꝑ videat ⁊ ſciat.Eius
itaq; ſciẽtia inamiſſibilis ⁊ inuariablis eſt. Nra vero
ſciẽtia⁊ amiſſibilis ⁊ receptibilis eſt.qꝛ nõ hoc ẽ nobis
eſſe quod ſcire. Pꝛopt h̊ ſicut nr̃a ſciẽtia illi ſciẽtie dei
diſſimilis eſt.ſic ⁊ nrjm verbũ qð naſcit᷑ de ſciẽtia nr̃a.
diſſimile eſt illi verbo qð natuʒ eſt de pr̃e ſcia. Ex hac
autoꝛitate clare oñdit᷑ ſciam dei oĩno inuariabilẽ eſſe.
ſicut ipᷣa eſſentia dei oino inuariabilis eſt. ⁊ ꝙ pater et
filius cũ ſpũſãcto ſimul oia ſciũt ⁊ vidẽt. Sicut g̊ non
pᷣt augeri vel minui diuina eẽntia.ita nec diuina ſcien⸗
tia.⁊ tamẽ cõcedit᷑ poſſe ſcire qð nõ ſcit.⁊ poſſe nõ ſci⸗
re qð ſcit.qꝛ poſſet aliqͥd eſſe ſubiectũ eius ſciẽtie qð ñ
eſt. ⁊ poſſet non eſſe ſubiectũ aliquid quod ẽ ſine per⸗
mutatione ipᷣius ſcientie. HZ
¶ poſitio ꝙ deus poſſit nouiter vel ex tempoꝛe ſci
. pꝛeſcire aliqnid. b

Hic oponit᷑ a quibuſdã ita. Si ðs pᷣt aliqd ſcire v
pᷣſcire qð nũqᷓ; ſciuit vel pᷣſciuit.poteſt & ex tꝑe aliqᷣd
Poteſt qͥdẽ ðs ſcire

Z ſcire vel pᷣſcire. ¶ Ad qð dicimꝰ.

i. XXXINX

a f Sciüt ergo ſeiui/
uicẽ pater et filiꝰ.ſed
iſte gignendo.ille na⸗/
ſcẽſo.videt᷑ male di/
cere.qꝛ ſcire ẽ eẽntiale
i diuis.& ſi ſcit naſcen
do. cũ naſci dicat ppᷣe
tatẽ pſõalẽ.ꝓpᷣetas ꝑp
ſonalis ẽ rõ rei eẽntia
lis.qð nõ ẽ ſane neq;
vere dictũ. R.dom.
aliqͥ voluef̃t dicere ꝙ
ſcire dei relatũ ad cre
aturas ita ꝙ vna per
ſõa ſciat ſeibam.iẽ di/
ctũ cẽntialr Si vᷣm ꝙ
vna pſõa ſciat aliã.di
cit reſpectũ ꝑſõe ad ꝑ
ſonã. ⁊ ẽ dictũ notio⸗
nalit᷑. Sʒ hoc nõ ẽ cõ/
ueniẽt᷑ dictũ.qꝛ ſicut
i pccdẽtibꝰ habitũ ẽ.
ſapia ⁊ ſape eẽntialit᷑
tm̃ r. Eſt ꝓpterea di
cẽduzʒ ꝙ ablatiuꝰ ille
nõ tm̃ dicit cãm ſiue
rõem dicẽdi ᷣ rõeʒ cõ
comitãtie Gerũdia ei
ſicut dicit pᷣſ.habẽt ex

vbpᷣſcire oẽ qð pᷣt facẽ.⁊ pᷣt facẽ qð nũqᷓ; fiet. Poteſt poniꝑ ſi.vel p dum.

ſcire vłpᷣſcire qð nũqᷓ; fiet.nec ẽ.nec fuit.nec illud ſcit
c vel neſciuit.neq; pᷣſcit vłpᷣſciuit. qꝛ ſciẽtia dei nõ ẽ ni
ſi de hüs q̃ ſũt vł fuerũt vel erũt.⁊ pꝛeſciẽtia nõ eſt ni⸗
ſi de futuris.Et licet poſſit ſcire vł pꝛeſcire qð nunqᷓ; ẽ
vel erit.nõ tñ pᷣt aliquid ſcire vel pᷣſcire ex tꝑe. Poteſt
vticq; ſcire vl pᷣſcire qdð nũq; ẽ nec erit.nec illð ſcitũ vel
d ßFPlſcitũ ẽ ab eterno.' Nec tñ p̃t inciꝑe ſcire vłpᷣſcire ill.
ß ita pᷣt mõ ſcire vłpᷣſcire.ſic pᷣt ſciſſe vłpᷣſciſſe ab eter⸗
no.Si em̃ dicas eũ mõ poſſe ſcire vłpᷣſcire qdð ab eter⸗
no nõ ſciuit vłpᷣſciuit.i.ita ꝙ ab eterno nõ ſciuerit vel
pſciuerit.quaſi vtrũq; ſimul eſſe poſſit.falſũ ẽ. Si ve/
ro dicas eũ poſſe mõ ſcire vłpᷣſcire qð ab eterno ñ ſci/
uit. vl pᷣſciuit.i.habere potẽtiã ſciẽdi vłpᷣſciẽdi ab eter
no. ? mõ aliqᷣd.nec tñ illð pᷣſcitũ ẽ vłfutuꝝ. verum eſt
e t. Mõ poteſt ergo nouit vel ex tꝑe ſcire vłpᷣſcire aliqᷣd

legẽda ẽ diuiſim. oĩa que ſũt in eoꝝ ſciẽtia.vtputa creata ſimul ſcit quilibʒ. ſimiliter oĩa
vtputa attributa ſimul ſcint. ſiuc ſcit quilibet. ⁊ io nõ vult dicere q; creaturc ſint in diuina eẽntia. c¶ SO2ꝛ è5

ſciẽtia dei nõ ẽ niſi de bijs que ſũt vł fuerũt vel erũt. Aidet᷑ boc eẽ falſũ.qꝛ deus ſcit oẽ

vel ꝑ qꝛ.⁊ pᷣmo mõ di
cit ↄueniẽtiã.ſcdo cõ/
comitãtiam. ⁊ tertio
cãm. b/ t oia que
ſũt ĩ eoꝝ ſcia.ĩ eoruʒ
ſapia.⁊ i eoꝛũ cẽntia.
vnuſqͥſq;ʒ coꝛũ ſimul
videt. Cõtra.ſupꝛa di
xxxvj.dictũ ẽ ꝙ crea⸗
ture ſũt i dei noticia ſᷣ
nõ ĩ dei eẽntia.g ẽ cõ/
tradictio.R.ddim eſt
ꝙ i diuia ſcia ſũt ſcibi⸗
lia.iĩ diuiavero eẽntia
ſũt attributa.ſicut po
tẽtia.ſapia.⁊ lonitas.
Et Augu.vult dicere
ꝙ pꝛ et filiꝰ ſił vident
oĩia cognoſcibilia cre/
ꝗata ⁊ creãda.⁊ oia eſ/
ſétie attbuta. VUñ lr̃a
a que ſũt in eoꝝ eſſẽtia

qd pᷣt facere.ſᷣ pᷣt face/

re að nũq; fuit.necẽ.nec erit. ſcietia dei ẽ aliquo qd nũqᷓ fuit. vel eſt. vel erit. Et pᷣterea ẽ infinitoꝛuz. ſicut
vult Augu. xv. de ciui.dei. nõ tin que ſũt vel fuerunt vel erũt.R.dᷣm ꝙ magiſter loquit᷑ de ſciẽtia viſionis qᷓ
eſt illoꝝ tm̃ quoꝝ ab eterno fuit pᷣuiſio.s ipᷣe obijcit de ſcia intelligẽtie.qᷓ nulliꝰ cõnotat cxiſtẽtiã.qd pʒ. Intel

Ecreatõ ẽ diuiꝗa eẽntia. ⁊ tñ rõe connotati ðs pᷣt aliqͥd icipe creare.

ligit ei s oẽ q pᷣt. ⁊ ita nõ recte currit obiectio. d¶NHec tñ pᷣt icipe ſcire vł En cire ⁊c. Nidet᷑ male dicere.qꝛ
ſcit᷑ niſi veꝝ.̊ anteꝙ ſit ven ñ ſcit᷑. ſi icid icipit eẽ veꝝ.alidd icipit a do ſciri. ꝗ̊ ðs pᷣt iciꝑe aliqͥd ſcire.
te 4 ſilr ⁊ aliqͥd ſcire.Rꝰ. Scire duplicit᷑

Ir. Ano mõ ſcire ̊ ẽ qd hĩe cognitõem de aliqͥ. ⁊ ſic connotat actualẽ exñtiã cogniti.⁊ ſic ñ p̃t ðs aliqd iciꝑe

Alio mõ ſcire h̊ eſt quod ñ noſſe aliqͥd eẽ vern.ct h̊ tũc pᷣmo ſcit᷑ eẽ verum

quãcdo incipit eẽ.⁊ ſic incipit deus ſcire.ſic ⁊ deſinit pᷣſcire.nõ rõe pᷣncipalł ſignificati qd ẽ ſcia.ſᷣ rõe connotati.

e(Mop̃t ergo nouiter ex tge ſcire vel pꝛeſcire aliqᷣd ſicut nec pᷣt

nouiter

—

vel ey tpe velle aliqͥd.
2 tñ pᷣt velle qð nũqᷓ;
voluit. Vidct᷑ bic di/
cere duo cõtradicto/
rie oppoſita.qm̃ illð ̃
nouũn qð pꝛiꝰ ñ fuit et
mõ ẽ. g ſi poſſet qð pᷣ/
us ñ voluit. videt᷑ ꝙ;
icipiat velle.R.vvim
cũ dico veũ velle. H
duo dico.⁊ actũ diui/
ne volũtatiſ. ⁊ vlteriꝰ
oꝛdinatõem ipᷣius ef/
fectꝰ ad illũ actuʒ. Et
pꝛimũ quidẽ ẽ neceſ/
ſariũ ⁊ ſemꝑ.nec pᷣCᷣt i-
cipe vel deſinerc. vo/
lũtas em̃ diuina ẽ ſp ĩ
actu ſuo. ita ꝙ nec pᷣt
illo carere.nec alium
hr̃e.ſᷣ oꝛdinatio alicꝰ
cſſectꝰ ad illũ actuʒ ẽ
oꝛdinatõ rei future ꝗᷓ
noõduz ẽ. ⁊ iõ pᷣt cẽ ⁊ñ
ec.⁊ oꝛdinari ⁊ nõ oꝛ/
drari.Quãdo g dicit
ꝙ ðs pᷣt velle qdð nũqᷓ

voluit. tñ ñ ex tpe.i⸗

tellectꝰ ẽ.ꝙ effectꝰille
potuit oꝛdinari ad di
uinũ velle.⁊ qm̃ oꝛdi/
natio effectꝰ ẽ oꝛdina
tieo rei future. ⁊ qd eſt
futurũ.ſꝑ fuit futuꝝ.
ct qd ſemel fuit oꝛdia
tũ.ſp fuit oꝛdiatuʒ ad
illã. OQñ g r ꝙ ðs pᷣt
welle aliqͥd.idẽ ẽ dice/

re ꝙ aliqͥd potuit eſſe

futurũ.ſiue br̃e oꝛdi/

ſicut non poteſt nouiter vel ex tꝑe velle aliqd. ⁊ tamẽ
poteſt velle quod nũqᷓ; voluit. Itẽ a quibuſdã dicitur

s poſſe plura ſcire qᷓ; ſciat.quia poteſt oĩa ſcire q̃ ſcit.

et poteſt aliqua facè q̃ nũq; erũt.⁊ illa poteſt ſcire.nõ

em̃ aliq̃ icognita facẽ pᷣt Sivero oĩa eſſẽt que mõ ſũt.
⁊ alia quedã faceret que nõ ſſit nec erunt.⁊ illa oĩa ſci⸗
ret.pꝛocerto plura ſciret qᷓ; mõ ſcit.nec tamen eius ſci⸗
Etia augeri poteſt.qꝛ hoc totũ fieri poſſet ſine mutabi⸗
litate ſciẽtie. Cõſtat g dei ſciẽtiã oĩno eẽ immutabilẽ.
nec augeri poſſe vłminui.ſʒ ei ſubiecta. .
¶ Obiqcit᷑ autoꝛitate hiero. cõtra hoc ꝙ de ⁊ ſemꝑ
et ſimul ſcit o=a. C

2 . »

¶ Ei vero qð pᷣdictũ eſt.ſcʒ ꝙ deus oĩa ſpꝑ videt ⁊ ſimł.

videtur obuiare qð ait Hiero.in expoſitõe Abacuck
Abſurdũ eſt inqͥt ab ̊ deducere dei maieſtatẽ vt ſciat
ꝑ momẽta ſingla quot culices naſcãt᷑.qͥtue moꝛiãtur.

quota pulicũ ⁊ muſcaruʒ ſit multitudo.qͥtue piſceſ na

tẽt in aqͥs ⁊ ſiſia.Non ſimꝰ tã fatui adulatoꝛes dei.vt
dũ ꝓuidẽtiã eius etiã ad ima retrudimꝰ.in noſipᷣos in
iurioſi ſimꝰ.eandẽ irrationabiliũ ⁊ rõnabiliũ ꝓuiden
tiã eſſe dicẽtes.hhic videt᷑ dicere hiero.ꝙ deꝰ illoꝛum
minimoy ſciam ſiue ꝓuidẽtiã nõ habeat.ꝙ ſi hoc eſt.

tũc nõ oĩa ſimłſcit ⁊ ſꝑ. Ex tali itaq; ſẽſu illð dictũ eẽ

nouerimꝰ.vt deũ illa alternatim vl ꝑticulatim ſcire ne

get. nec ꝑ diuerſa tym momẽta ſic illa cognouit. ſicut

e varia momẽta illoꝝ q̃dã deſiciũt qᷓda incipiũt. Ne⸗
q; ill alijſq; irrõnabilibꝰ ita ꝓuidet quẽadmoduʒ rõ⸗

nabilibꝰ. Nũqᷣd em̃(vt ait apls) cura eſt deo de bob⸗

nẽ ad diuinã volũta/

tẽ, qð tñ ñ bʒ oꝛdinẽ.

ß ſi hret.ab eterno ha

buiſſet. ⁊ iõ ñ ĩcipit ex
tpe.⁊ iõ exẽplũ mgꝛi

ipoꝛtat cõcomitãtiã ĩ
rõe pñtis.pᷣt ðᷣſ ex tꝑe
velle b̊ eẽ ſiue hoc ap
pꝓbare hodie.ñ qꝛ ñ i/
cipiat actꝰ.ſ qꝛ Ve pi
t ↄnotatũ. f Sʒ ſpe
cialẽ ꝓuidẽtiã atʒ cu/
raʒ hʒ de rõnabilibꝰ.
obijcit᷑ ꝙ videt᷑ eẽ cõ/
tra illð qð r ſapᷣ. vj.
Equalit᷑ ẽ illi cura de

oibus. Rꝰ. dm qꝙ equaliter non pꝛiuat
diſtribuit ibi tm̃ ꝓ hominibus.tam ꝓ magnis ⁊ paruis.pau

bonũ ẽ.ſi velle dei im
poꝛtat oꝛdinẽ ad voli
tũ ĩ rõe futuri.ſᷣ ſᷣm ꝙ;

Simul itaq; ⁊ immutabiliter ſcit deus oĩa que fuerũt
et ſunt ⁊ erunt.taʒ bona qᷓ; mala.pꝛeſcit quoq; omnia

et ſicut nõ eſt cura deo de bobꝰ.ita nec de alijs irrõna⸗
bilibꝰ. Dicit tñ ſcriptura.qꝛ ipᷣi eſt cura de oibꝰ. Pꝛo/
uidẽtiã & ⁊ curã vniuerſaliter ð cũctis que ↄdidit hʒ.
vt habeat vnũquodq; qð ſibi debet᷑ ⁊ cõöuenit. Sed

ſpecialẽ ꝓuidẽtiã atq; curã habet ð rõnabilibꝰ.quibꝰ

pcepta tradidit.eiſq; recte viuẽdi legẽ pᷣſcripſit.ac pꝛe
mia ꝓmiſit.Hãc ꝓuidẽtiã ⁊ curã de irrõnabilibꝰ non
hʒ. Ideo dicit Apls.qꝛ nõ ẽ cura deo de bobꝰ. Pꝛoui
det tñ oĩbꝰ ⁊ curat.i.gubernat oĩa.qͥ oibꝰ ſolẽ ſuũ fac
oꝛiri ⁊ pluuiã dat. Scit itaq; deꝰ quaãta ſit multitudo
pulicũ.culicũ.muſcarũ.⁊ piſciũ.⁊ qͥt naſcãt᷑ qͥtue mo/

riãt᷑.ᷣ nõ ſcit ̊ ꝑ momẽta ſingla immo ſimul ⁊ ſp oia.

Neq; ita ſcit vt eãdẽ habeat ꝓuidentiã irrõnabiliũ⁊
rõnabiliũ.i.vt eodẽ penitꝰ mõ ꝓuideat irrõnabilib⸗
⁊ rõnabilibꝰ.Rõnabilibꝰem̃ ⁊ pᷣcepta dedit.⁊ anglłos
ad cuſtodiãdelegauuit.
¶ Bꝛeuis ſũma pᷣdictoꝝ cũ additõe qͥꝛũda. d

futura tam bona q́; mala.

Sintelligetiam pꝛeſentis diſtinctois queritur de gfectione diuine coguitõis. ⁊ circa hoc duo pꝛinci

—

An deus poſſit
pla ſcire ꝙᷓ ſcit.

Hiero.

Reꝛ. Quõ pmit.
ſa verba biero.
ſint itelligẽda.

Sap̃̃.xij.
f

1

golta
rtlen

s

apoddbte
alimpe
ckden
ois

ſidaſen

cinonſt

ctinpot

loppe
(olntel

Matb. v.

mmcyfe
cyhcnen
Pfann

ncitn
ſokehaie

(utpe

(wWor

ibi oꝛdinẽ diuine diſtributõis. ſed pꝛiuat acceptiõem pſõe. Et oibus
ri. P vomimnwn pauperibus ⁊ dinitibus.⁊ ſic eſt ei equaliter cura ðᷣ
amnibus quia ita vult ſalutem pauperum vt diuitum. ôẽ

(plc
(hhei

(ode
fſoera

Mlseen

Chltocire

6blis⸗

ac
at
bit
oltn

Paen⸗

tbban

che
n

n
i

—
S
S
☛

deus co

nis cognitio. ⁊ ꝙ ꝑ ipᷣm omnia cognoſcã

=

Di.

S paliter querũtu r. Pꝛimo queritur de ofectione diui
ne cognitois itum ad numeꝝ cognoſcibiliũ. Secũ⸗
do queritur de ipᷣa qtũ ad modũ cognoſcẽdi. Quã/

—

tum ad pꝛimũ querutur tria. Pꝛimo querit᷑ vtrum
gnoſcat alia a ſe. Secũdo queritur vtrũ deꝰ

cognoſcat oia alia a ſe. Lercio vtrũ deus poſſit ſci/

re vel pᷣſcire plura qᷓ; ſciaat.
ee Auenio. 2
t alia a ſe oſtẽditur autoritate et

ratione Autoꝛitate ſic.pð. Qui plãtauit aurẽ nõ au

dict. aut qui finxit oculũ nõ conſiderat: q.d. NHoc eſt

impoſſibile ꝙ det alijs potẽtiaʒ cognoſcẽdi ⁊ if=enõ

cognoſcat. ¶ Item Ecci.xxiij. Oño deo antcꝙᷓ crea
rar oĩa H poſt ꝑfectum reſpicit om̃ia.
Sſi non creat ſe ſed aliud.non ti ſe cognoſcit ſed eti
am aliud. ten ꝓpbatur rõe oſtẽſiua ſic.Omne p
ducens res ᷣm oꝛdinẽ ⁊ libertatẽ ꝓducit eas pᷣcog/⸗
noſcẽs. Si em̃ pducit oꝛdinate.neceſſe eſt . Ppducat
ſm ſapiẽtiam. Rurſũ.ſi ᷣm libertatem.neceſſe eſt ꝙ
bm ſapiẽtiam pꝓpꝛiam non alienã. 5i ipo eſt omniũ
cognitio. ¶ Itez in entibus eſt ſtatus. O pari rõne et
in cognoſcibilibus.ſed pꝛimũ ens in quo eſt ſtat? eſt
pꝛincipium a quo eſt omnis entitas. ſine quo nihil

eſt. nec aliquid eſt niſi ab eo. cadem rõne in pꝛimo

cognoſcẽte (ſi ſtatus eſt) neceſſe eſt ꝙ ab i⸗ ſit om⸗
ognoſcãt. ⁊ ſine ipᷣo
nibil. Si pter quod vnũquodq; ⁊ illud magis.pʒ
⁊c. ¶ Gtem bocipᷣm oſtẽditur ꝑ impoſſibile.qꝛ ſi nõ

cognoſcit aliud a ſe.aut ergo quia nõ poteſt.aut qꝛ

non vult. Mõ quia nõ vult. quia in deo volũtas nõ

pꝛecedit cognitõem. quia non poteſt. ſed om̃e cog⸗
noſcens qð non poteſt cogn

oſcere aliquid quod eſt
cognoſcibile babet cognitõem deficiẽtem ⁊ artataʒ.

imdvoſſibile eſt eſe in deo. S c. ¶ Item nihil
anolehon Zeen offet

oteſt deus niſi quod nouit. alioquin aliquid poſſe
lnotas.:qnod abſurdum eſt. ſi non nouit aliquid
aliud a ſe. nec poteſt ſupꝛa aliud a ſe.noc in Epakeſ
cũ non ſit ſupꝛa ſe. nihil in toto mudo pot 685
eſt impotẽtifſimꝰ. qd eſt abſurdiſſimũ dicere. ¶ Sʒ

cõtra opponit᷑ ꝑ rõem phi in. xj. Intelligibile eſt p/
fertio lerrus ſi deus intelligit aliud a ſe. int⸗
lectus eiꝰ perficitur ab alio.⁊ ſi hoc.ſoequitur triplex
inconueniens. Pꝛimum. ꝙ eius cognitio vileſcit. ceů
perficiat᷑ a re minus nobili ẽᷓ ſit deus. Secũduʒz. ꝙꝙ
eius cognitio vel ipᷣe deus trãſmutatur.omne enim
quod ab alio perficitur habet potẽtiam paſſiuã que

eſt pꝛincipium trãſmutãdi. Tercium incõueniẽs ẽ

ꝙ deus non ſit ſua actio. cum actio ſit a perfectione.

cct deus perficiatur ꝛc. ¶ Iteʒz ſi deus cognoſcit alidð
a ſc. cum omne quod cognoſcit deus ſit idem quod
deus. neceſſe eſt ꝙ ill quod cognoſcit ſit extra deũ.

ergo ſi cognoſcit aliud. cognoſcit aliquid extra ſe. Et

„

er boc ſimiliter oritur triplex incõueniens.ſcilicet ꝙ
cognitio eius ſit indigens exterioꝛi. ſit etiam tranſ/
mutabilis.⁊ ꝙ ſit aliud 5 ipſe.que omnia ſunt incõ/
uenientia. ¶ Item illuc idem oſtendil
cognoſcẽdi.qm̃ rõ cognoſcẽdi ẽipᷣa veritaſ.ſᷣ veritas

idem oſtenditur per rõem

ideʒ eſt qð rei entitas vt dicit Augu. ergo nibil cog⸗

noſcitur a deo niſi ens. ſed deus nibil cognoſcit niſi
ab eterno. ergo nibil cognoſcitur ab ipo niſi ens qʒ
eſt ab cterno.ſed tale eſt vnum ſolum ſcilicet ipſe de

us. ergo ⁊c. ¶ Item ratõ cognoſcẽdi eſt aſſimilatõ.

vbi eſt enim cognitio. neceſſe eſt ꝙ ibi ſit aſſimilstio

— „. „ „ 5 re
tur. et H̊ mõ nihil valet obica. e
cit᷑ tercio ꝙ ab eterno fuit vnũ ſoli ens.ddm. q; du⸗
plex ẽ rci ec. ſcʒ i ſe.⁊ in ſua cã.id ẽ i ꝓpꝛio genere.

cauſa ſiue in exẽplari
tur ſicut futura eſt in

XXXNX

cognoſcètis ad cognoſibile.ergo vbi ſumma cogni⸗

tio.ibi ſumma aſſimilatio. ⁊ quia dei cognitio eſt ſũ⸗
ma et perfectiſſima. ergo debet attendi 'm ſummaʒ

aſſimilatiõem. ſed nihil ſumme aſſimilatur deo niſi
ipſe. ergo ſolum ſeipſum cognoſcit. reʒ videtur

nulla neceſſitas ſit ponere deum cognoſcerc alia

a ſe. OQm̃ ſicut potẽtia ſe habet ad ꝓductionem. ita

et intelligentia ad cognitõem.ſed dei potẽtia etiazʒ ſi

nibil ꝓducat non eſt minus potens.& ſi intelligẽtia

dei nihil aliud a ſe cognoſcat.nihilominus eſt ſũme

intelligẽs. QItẽ bonitas creature cõparata ad bo/
nitatem creatoꝛis eſt ſicut punctus ad lineam. ergo

ſimiliter veritas ad veritatem. Sʒ ſi intelligatur pũ
ctus amoueri a linea.non eſt linea minoꝛ nec impcr
fectioꝛ. ergo ſi deus veritateʒ ſuam cognoſcit ſine ve

ritate creature.nihilominus ſua cognitio perfecta ẽ
N. dvm.ꝙ piuz ⁊ neceſſarium eſt diccre ꝙ deus
aliud a ſe cognoſcat. Pium quidem.quia omnis re⸗

ctus animus boc dicit. quia non latet deum qd cog

noſcit noſter animus. Heceſſarium.qm non poteſit

opus laterc ſapiẽtiſſimum opificem. ⁊ ideo oppoſi/
tum eſt dicere impium ⁊ impoſſibile. ¶ Et pterea

ad intellectũ obicctoꝛum notãduʒ q; cognoſcere ali
ud eſt dupliciter. aut per aliud a ſe cognoſcente. au:
per ſe. Quando cognoſcens cognoſcit aliud ⁊ ꝑ ali-

ud tunc verum eſt ꝙ perfectiõem habet aliunde. ct

tunc eius intellectus eſt in potentia.et recipit aliun.
de perfectõem.⁊ ideo additõem ⁊ tranſmutatiõem.
et hoc omnino impoſſibile eſt circa deum. Eſt iterũ
aliud cognoſcere per ſe.⁊ tuuc contingens eſt actus
reſpectu cognoſcibilis.⁊ tunc non recipit imperfe/
ctionẽ a cognoſcibili.ſed magis ecõuerſo.⁊ hoc mo
do ponimus deum aliud cognoſcere a ſe per ſeipᷣm.
et ſic non pꝛocecit pzim ratio.ſed ſᷣm pꝛimam viã.
et ita intelligit ppũs ſi verum diie Ad illà quod
obijcitur ſecũdo ꝙ ſi deus cognoſcit aliud a ſe.ergo
aliquid extra ſe.dicẽduʒ q cognoſcere aliquid extra

ſe eſt tripliciter. Aut per aliquid cõceptuʒ ab extra.

et ſic dependet cognitio ab extrinſeco.⁊ ſic nõ ẽ poſ/
ſibile ponere in deo. Aut eſt cognoſcere aliquid ex/

tra.quia aſpectus cognoſcẽtis deflectitur extra.ſicut

cognoſcit angelus.Aut quia illud quod eſt aliud et
diuerſum babet oꝛtum ab intra.et ita quod eſt extra

cognoſcit᷑ ꝑ oino intrinſccũ.⁊ hoc mõ cognoſcit ds.

ſcʒ ꝑ exẽplar quod ẽ idẽ quod ipᷣe a qͥ res cognoſcũ
l

lud qd obij

exemplari.Et ad cognitõeʒ rei ſuſſicit exñtia eius in
⁊ quia per chlor cherſenta.
utu Apꝛio genere.ideo ꝑ exñtiaʒ in
exemplari oino cognoſcit᷑ ſicut futura ch. ne⸗ ali
cognoſcit᷑ poſtꝙᷓ facta eſt. Quod g obijcit᷑ ꝙ ab eter

ue in actuali.multa tamẽ fuerũt in cauſa.⁊ eẽ ill&

erat rõ cognoſcẽdi m vtrũq; modũ cẽndi.¶Ad ill

qð obijcit᷑ q̃rto ðᷣ aſſilatõe.dm.ſicut ſupꝛa dictũ fu
it ĩ qõne de ydeis ꝙ ad cognitõeʒ reqͥrit᷑ amifatõ ñ p
ↄueniẽtiã ĩ genere vł ſpẽ.ſed ſᷣm rõem cxpꝛimẽdi. et
qm̃ diuina veritas vna ⁊ ſũma expꝛeſſione cxpꝛimit
ſe et alia. ideo ſũma aſſimilatio eſt. non ti reſpectu

ſui. eti reſpectu alion. ⁊ ita pz illud.¶ Aq ill qdᷣ
obijcit ꝗꝙ potentia dr ꝑfecta etiã ſi nibil faciat. ꝛc.

243344

7

10

no fuit vnu ſolũ ens. dom. ꝙ ven ẽ in ꝓpᷣo genere ſi

—

dicendum. &ꝙ uon eſt ſimile de actu faciendi relpe/

——

. 2

bus. Et pᷣmo autoꝛitate Abacue.j. Mũdi fũt oeuli

ctu potentic.⁊ ſciẽdi reſpectu intelligẽtie. NMã facere tui dominene videãt malũ.g. ¶ Item Math. xxv. 12 pnni
ſt cens vractus et vt errclies Jur non facit pfecti de malis. Meſcio vos. Itẽ neceſſitas eſt del bo uic
onẽ ſed conſequitur æt ei atteſtat᷑. ſed ſcire eſt actus nere cognoſcere omnia. Et videtur ꝙ, nulla. qꝛ cog⸗ iere⸗
vt habitus. qui ſignificat᷑ vt ꝑfectio potentie. Om̃ ꝙ nitio noſtra nõ minus dicitur ꝑfecta ſi nõ cognoſcit ſicoi⸗
diuina intelligẽtia eſt pꝑfectiſſima. ideo nõ tm̃ cogno vnam muſcã. ſi ergo diuina cognitio multomin pfi
ſcit aliqua ̊ oẽ quod poteſt cognoſci.nõ aũt facit oẽ cit᷑ 3 ſcibili. ñ erit imꝑfecta ſi nõ cognoſcit iſta vilia. nin
1 quod poteſt fieri. Ad illud quod obijcit᷑ vltimo ¶G..L dicẽdum.ad intelligẽtiaʒ obiectoꝝ ꝙ in deoẽ I2 cnen
veritas creature nibil facit ad pꝛimam veritateʒ c. cognito appꝛobatõis.⁊ ſimplicis noticic. Et noticia
posm. ꝙ veruz eſt. et ideo eque nobilis et ꝑfecta erat appꝛobatõis connotat cõplacẽtiã volũtatis.Hac ñ iniſ
pꝛima veritas ante creatoem vcritatũ aliarum ſicut cognoſcit deus oia.quia nec mala nec malos. ßᷣ tm̃ ntu
poſt. ſed tamẽ ponere aliqua veritas ſit. ⁊ non ſit bona et bonos.⁊ de hac intelligũtur due vltime au/ ren
a veritate eterna.eſt ponere pꝛimaʒ veritatẽ nõ eſſe toꝛitates Eſt alia cognitio ſimplicis noticie.⁊ bec q; ſart⸗
ſũm aʒ. ſic ponere aliquaʒ veritatem nõ efſe.⁊ nõ eẽ babet rõeʒ cognoſcædi a veritate quc eſt lux ſumma –—
cognitam.tollit rõem ꝑfecte veritatis vt eſt rõ cog / cui nihil poteſt occultari.nec etiã tenebꝛe obſcuran/ ene
noſcẽdi.et ideo patet ꝙ de ꝑfectione ſumme verita- tur ab ipa,ideo de neceſſitate cognoſcit oia.magna cguay⸗
tis eſt cognitio creature.ſicut ⁊ potẽtia ꝓducẽdi. et parua. bona et mala.ſicut oſtẽdunt rões ad pmã milten⸗
Alanon, b partẽ.¶ Ad illꝭ ergo qd pꝛimo obijcit᷑ ꝙ oẽ nobili?ꝰ nenci
Dato ꝙ deus cognoſcat alia a ſe.querit᷑ vtrũ cogno deo eſt attribuẽqum.ddm.q eſt melius ſimpliciter. 15 Nübit
ſcat oiĩa alia a ſe Et ꝙ ſic videt᷑ autoꝛitate Jere.xvij. et eſt melius huic ⁊ m ſtatum. Dico om̃ia ſcire Cmnmn⸗
Pꝛauuz eſt coꝛ bois ⁊c et poſt. Ego dominus ſcru / ſimpliciter melius ⁊ nobiliꝰ eſt. ſed homini coꝛrup⸗ pſt
tans coꝛda et renes. ſed nibil incertius. nihil occul to qui accipit occaſiõem peccãdi ex cognitõe. melt⸗ depncce
tiꝰ noſtris cogitatõibus.ergo ſi hbas cognoſcit.⁊ oia eſt quedam neſcire.ideo non ſequit᷑ ꝙ ſit deo attri· nigah
alia. ¶Item beb. iiij, omna ſunt nuda ? aperta ou buẽdum. Ad illud quod obijcit᷑ ð immatcrialita:l 4 Gtapli
lis eius. ad queʒ nobis ſermo. Et iterus. Niuus eſt te intellectꝰ.ddm.qꝙ hoc ꝙ nõ cognoſcit ſingularia ñ ſalee
ſermo dei et efficax.vſq; ibi.⁊ non eſt aliqua crcatu/ ti venit ex imaterialitate.ĩmo ex imaterialitate ↄiũ unon
. ra inuiſibilis ĩi conſpectu eius. ¶ Itẽ Yo. vlti. ODñe ccti ⁊ imaterialitate ſua. Am̃ em̃ piũgit᷑ coꝛpoꝛi.iõ bʒ niee
tu oia noſti. ¶ Item Augu.iij. de tri. Mibil fit viſi / potẽtiaſ m q̃s depẽdet a coꝛpoꝛe qᷓtuũ ad opeꝛatõeʒ. Ltaliſ
bile nec intelligibile quod non de aula interioꝛi atq ctꝑ quas intellectus q;diu eſt in coꝛpe cxit ad exte/ ullet
inuiſibili ſũmi imper atoꝛis aut iubeat᷑ aut ꝑmittat᷑. rioꝛa.quia ille ſũt medie.ſcʒ.ſẽſus ꝑticularis ⁊ ima/ ſuſtlee
ßm ineffabilẽ iuſticiã penaꝝ et pꝛemioꝝ. gꝛatiarũ et ginatio.Qm̃ ſingulare non ꝑuenit ad intellectum ahan
meritoꝛum. ⁊ ſi hoc. oia cognoſcit. ¶ Item ratiõde niſi p iſtas potẽtias. et aſcẽſus ꝑ has eſt m abſtra⸗ ucken
vicletur. quia qᷓto ſba ſpalioꝛ atq; ſimplicioꝛ. täto ctoem ⁊ depuratõem.⁊ abſtractio facit de ſingulari uncfn
priuriñ ẽ cognitia. ds ẽ ſea ſimpliciſſima ⁊ ſpũaliſſi ¶ vniuerſale.ideo non poteſt ſingularia cognoſcere vt hcnſofe
ma. eſt oim cognitiua. ¶ Itẽ ds ẽ creatoꝛ ⁊ remu/ intellectus.niſi intellectus ſit ſeparatus vel diuinꝰ. gaggti
neratoꝛ.ſed inquãtuʒ creatoꝛ ẽ artifex.inqtũ remu/⸗ 4 ill quod obijcit᷑ de certitudine ſciẽtie.dom. ſunun
neratoꝛ iudex. ſed perfectus artifex cognoſcit ommria hoc nõ ẽ ꝓpter certitudinẽ ſimpliciter.ſed ꝓpt᷑ cer- ſclepe
pꝓgducta. pfectus iudex oia remunerada.ᷣ ois crea titudiem cauſatã a re.Et qm̃ cauſat᷑ certitudo in no vſontchi
tura ſpectat ad artificiũ.⁊ oẽ bonũ et malũ ad iudi/ ſtra cognitione vel pẽdet ex re.ido nõ poteſt noſtra deietinfi
cium.g deus oẽm creaturam cognoſcit.⁊ oẽm boni · cognitio eſſe certa niſi res ſit neceſſaria. Diuina aũt dongbe
tatem ⁊ maliciã. ¶ Itẽ impoſſibile eſt aliquid eẽ in cognitio qm̃ a re non cauſat᷑.nec depẽdct.ido poteſt ncckronn
quo non ſit deus ꝑ pꝛeſẽtiam eſſentic.vt ſupꝛa ꝓba eſſc certa de re contingẽti.¶¶ Ad illud quod obijcit i6 noari
in cſt. ſed cuicũq; pꝛeſens eſt ꝑ eſſẽtiam.⁊ cognitõeZ. ꝙ potẽcia mali non eſt de oĩpotẽtia g ⁊c.dm.ꝙ nõ Wn
SS impoſſibile eſt aliquid deo eſſe incognitũ.IJIte,z eſt ſimile.quia rectitudo manẽs rectitudo eſt rõ cog nutſint
ſii eſſet in vna re ita ꝙ non in alia. eſſet eius eſfentia noſcendi malũ.ſed rectitudo non eſt cauſa mali niſi nicſdp
limitata. g ſi ita cognoſceret ꝙ aliqua eſſent incogni declinãdo a rectitudine ⁊ deficiẽdo.idco ſcire malũ mlenl
txa.eſſet eius cognitio limitata ⁊ artata.⁊ ita imper/ eſt de ꝑfectione ſciẽtie.ſed poſſe malum non eſt de ꝑ/ (icuti
fecta. ¶ Sed ↄtra. Omnc nobilius deo eſt attribuẽ fectione potẽtie. illud quod querit᷑ que neceſ gcaſe
duñm. ſed quedam melius eſt neſcire iᷓ ſcire. ſicut di ſitas ẽ cognoſcẽdi deum omnia.dm.qꝙ infinitas ⁊ onpauc
cit Augu. in each. ergo neceſſe eſt ponere ꝙ deus immẽſitas veritatis que non patitur aliquid latere Pſtü
illa non ſciat. ¶ Item intellectus noſter ꝓpter ſui j deum. ſicut immenſitas diuine pꝛcſentie non patit᷑ W
materialitatẽ non intelligit ſingularia. VUn vt ppũs ali quid abſẽtari a deo. MBUs ſicc
Dicit intellectus eſt vniuerſaliũ.et ſenſus ſingulariuiu. Aueſtioi. C mupn.
Sed diuinus intellectus multo magis eſt immate / Atruz deus poſſit ſcire vel pꝛeſcire plura qᷓ ſciat. Et tncyang
rialis q; noſter.ergo ſi noſter non intelligit ſingula⸗ ꝙ poſſit plura ſcire oñditur ſic. Mihil ſcitur niſi ens Expltet
ria. nec diuinus. ¶Item noſter habitus ſcientialis eæt verum.ſed multa poſſũt eſſe que non ſunt. ⁊ veri⸗ hhuſcec
Aꝓpter ſui certitudiem non eſt niſi neceſſarioꝝ ⁊ non ficari que falſa ſunt.ꝗᷓ multa poſſunt ſcini a deo que Kickwe
cotingẽtium. Quia dicit Boetius ꝙ ſciẽtia eſt eoꝛũ tamen non ſciũtur. re poſſit plura pꝛeſcire vi nbhede
que ſui immutabilẽ exiſtẽtiam ſoꝛtintur.Si diuia detur.quia pꝛeſciẽtia eſt t̃ futuroꝛũ.ſed multa poſ- dhſt

ſunt eſſe futura que nunq;ᷓ fient nec erunt.& multa
poſſunt pꝛeſciri que non pꝛeſciũtur. S deus pᷣt plura
ßſcire qᷓ; pꝛeſciat. ¶ Sʒ cotra ꝙ non poſſit plura ſci⸗
re videtur. quia ſciẽtia dei eſt infinitoꝛũ cũ ſit infini/
ta.ſicut ꝓbatũ eſt ſupra.ſedinfinitis nõ poſſũt eſſe

cognitio eſt multo certioꝛ qᷓ; noſtra ſcientia. patʒ ⁊c.
Item ſicut deus dicit᷑ omniſciẽs.ita eſt ops.ſᷣ po
tẽtia mali nõ eſt de omnipõtẽtia nec de ꝑfectõe potẽ
tie naturaliter. ſimiliter cognitio mali nõ eſt de p⸗
fectõe ſciẽtie ⁊c. ¶ Itẽ hocipᷣm oſtẽdit᷑ autoꝛitati⸗

7

a
i

K plura hec cogitari. ꝛc. ¶ Item poteſt pꝛeſcire plu⸗ ſe et alia vnifoꝛmit᷑. Secũdo vtrũ cognoſcat mutabi
meuie ra. aut plura incoplexa ſiue plures res. aut plura co⸗ lia imnnvtabllie erct vtrũ cognoſcac oĩa pnter.
R*WRMKZ plexa ſiue enũciabilia. Mon plura incõplexa. qꝛ re ” 4 ueſtio. . d
is leit deus etia ſi nũch ſint. ſcit enim oia que poff. ut fie⸗ O cognoſcat ſe et alia codem mõ ſiue vnifoꝛmiter
git ri. Similiter nõ plura cõplexa.quia cuiuſlibet ptra oſtẽditur ſic. Scientia dei eſt ſua eſſẽtia.et ſuũ ſcire ⸗
hnnen dictõis ſemꝑ altera pars eſt vera. altera falſa.ergo ð ſuñ eſſe. ergo et modus cognoſcẽdi eſt modus eſſen
ed cõplexis ſemꝑ tot ſũt vera quot ſũt falſa.ergo qͥ ſcit di.ſed vnus eſt modus eſſẽdi in deo eſſẽtialis.ergo ⁊
. oia.non poteſt ſciri plura.quia nõ poſſũt eſſe plura vnus modus cognoſcendi. deus ſcißo ⁊ non
uh vera. ¶ Itẽ ꝙ nõ poſſit plura preſcire qᷓᷓ pꝛeſciat vi alio cognoſcit ſe.et ſcipſo et non alio cognoſcit alia.
unernlefi det᷑. quia quecunc; deus pꝛeſcit.ſimul pꝛeſcit.nec pt ergõ vna et eadem ratione cognoſcit ſe et alia.ſᷣ mo/
erduhn pꝛeſcire niſi ſimul.ſi ergo poteſt plura pꝛeſcire qᷓ pꝛe dus cognoſcendi attẽditur penes rationem cogno/
nbite ſciat. aut ergo ſimul. aut ſucceſſiue. Simul ẽ impoſ/ ſcẽdi.ergo ſi eſt eadẽ rõ cognoſcendi ſe ⁊ alia. ⁊ idem
Karinin ſibile. ſucceſſiue ſimiliter impoſſibile.quia in eterni / modus.⸗⁊ ſic ⁊c̃. ẽhocipᷣm videt᷑ ꝑ impoſſibile.
urg tate non eſt ſucceſſio.ergo nullo mõ. ¶ Item ſi po/ quia ſi alio mõ cognoſcit ſe. alio mõ crcaturas. ergo
Gatann teſt plura pꝛeſcire.ergo cũ maioꝛ ſit pꝛeſciẽtia pluri / cum cognoſcit ſe et creaturas.variatur in cognoſcẽ/
nil um ſaltem extẽſiue.et quod poteſt eſſe maius poteft do. ergo apud deum eſt tranſmutatio et vic fſitudi /
Nageigeing, augeri.ergo diuia pꝛeſciẽtia poteſt augeri.ſed vbi au nis obumbꝛatio. ¶ Itez ſi alio mõ.tunc ego quero.
S gmẽtũ ibi mutatio et variatio.ergo diuina ſciẽtia pt aut modus ille eſt creatoꝛ.aut creatura. Non crea⸗
dotgig 18 mutari et variari.¶¶R. doᷣm. ꝙ cũ querit᷑.vtrũ deꝰ tura.quia cognitio ⁊ modus cognoſcẽdi eſt eternus
inlthnnen poſſit plura pꝛeſcire vel ſcire. aliter eſt iudicandum Si creatoꝛ. aut dicit quid pſonale.aut quid eſſentia⸗
l de pꝛeſcientia qᷓ; de ſcientia. Naʒ ſicut dici cõſucuit. le. Mõ perſonale.quia omnis cognitio eſt cõmunis
i ipr triplex eſt dei cognitio.nõ q;tum ad diuerſitatem oo tribus.ergo dicit quid eſſẽtiale. ergo ſi alius et alius
M gnitionum. ſed cognitoꝛi ſc cognitio appꝛobatois. modus.ergo alia et alia eſſẽtia.ſed hoc eſt inpoſſibi-
onitiai intelligentie. ⁊ viſionis.Cognitio appꝛobatõis ẽ ſo le.ergo et pꝛimũ. ¶Contra. deus cognoſcendo alia
Nainmang lummõ de eis ad que ſe extendit beneplacitũ volun, a ſe coonoſcit per ydeam. ſe aũt non cognoſcit ꝑ yde
iiiegi tatis. et hoc eſt ſolummõ de hijs ꝗᷓ fiunt et bona ſũt. am. en o ſi cognoſcere per ydeam dicit modũ cogni⸗
RZ et hec abſq; dubio poteſt eſſe pluniũ. Cognitio vero tõis.⁊ ſe non cognoſcit per ydeam.patet ꝙ alio mo⸗
RKZ intelligentie dicitur cognitio qua dcus cognoſcit o⸗ do cognoſcẽdi. ⁊ ſic ten in cognitiõe qua co⸗
RKr poſſibile et ſibi ⁊ alijs.ð et hac cognoſcit deus infini gnoſcit ſe idem ẽ cognoſcẽs.⁊ cognitum.et ratio co⸗
ul ta. et hec nullo modo poteſt eſſẽ pluriũ. Cognitõ vi· gnoſcẽdi. ſed in cognitiõe qua cognoſcit creaturã nõ
Sõ ſionis eſt eoꝛũ quoꝛum ab eterno fuit pꝛeuiſo.et bee eſt idem ratio egronenl cum cognito.ergo non
*RK ſolum eſt eoꝛum que ſunt vel fuerũt vel erunt. et bec idem modus. ¶ Item nibil eſt commune creatoꝛi 2
Aun oonitio poteſt eſſe pluriuz ꝙỹ ſit. et quia ciuſcem eft¶gꝛeature vm roõem eſendi crgo neq; hm rocz cogno⸗
bec cognitio cuius eſt pꝛeſciẽtia.pꝛeſcientia poteſt eẽ ſceudi.cum ergo aliud ſit eſſe creature ꝙÿ crcatoꝛis.
is plurium. Concedẽdum ergo ꝙ quedam ſcientia po- et alius modus eſſendi. ergo alia cognitione et alio

teſt eſſe pluni.quedã non.Et per hoc patet reſpon⸗ modo cognoſcitur ꝙ creatoꝛ. Si ergo alio modo co/
nucſi 19 ſio ad obiecta de ſciẽtia. ¶ Hꝛ em̃ obijcit ꝙ ſcientia gnoſcitur a deo.et idem eſt creaturam cognoſci ⁊ de

i dei eſt infinitoꝛũ.et ꝙ nihil cõnotat circa incõpler‚’. um cognoſ. cere.ergo deus alio modo cognoſcit ſe et
deglnn dom.ꝙ boc verum eſt de ſciẽtia intelligentie. fed nõ alia. Item omnis cognitio in qua cognitũ eſt no-
alahu 20 ſt verum de ſciẽtia viſionis. 28 ant obijcitur de bilius. pꝛeſentius. intelligibilius. cſt cognitio no⸗
S pꝛeſcientia.concedendum eſt ꝙ poteſt eſſe plurium. bilioꝛ ſcilicet qẽtum ad rem et modum.Oꝛtũ ad reʒ.
Niggla 21 (28 aũt obijcit᷑ ad oppoſitũ ꝙ ſi poteſt ſcire plu- quia de re magis nobili. Otum ad modum.quia de
inng ra.aut ſimul.aut non ſimul.dm. ꝙ fimultas potceſt re pꝛeſentioꝛi. Sed in cognitione qua deus cogno/
“ attẽdi dupliciter. Aut q;tum ad ſbam pꝛeſcitoꝝꝑ ſiue ſcit ſe. cognitum eſt nobilius.pꝛcſentius. ⁊ intelligi /
Gdali cognitõem. ſic eſt veruʒ ꝙ ſimul.quia ab eterno pꝛe- bilius qᷓ; in cognitione creature.ergo nobilioꝛ cogni
ninan ſciuit quedꝗ.et ab eterno potuit pꝛeſcire plura et po- tio qᷓtum ad rem ⁊ modũ.¶ R. dicendum ꝙ eſt q/x 3
— tuit pꝛeſciſſe. Si aũt conſiderat᷑ ſimultas qtum ad dam cognitio que cauſatur et oꝛtum babet a conno..
eige ryem paucitatis et pluralitatis.ᷣ ſic eſt implicatio op/ ſcibili.et hec qm a cognoſcibili cauſatur et depẽdet.
Ngiis poſitoꝛũ.et ſic eſt ſẽſus.ꝙ ſimul pꝛeſciat plura ⁊ pau· variatur ſᷣm exigentiam cognoſcibilis qtum ad reʒ
mig 22 ic ecaltno ſenſu obiectio habet veritateʒ. ¶ Ad et modum. Eſt et alia cognitio que ſᷣm rem idem eſt
cotu illud qð obijcit᷑.ſi poteſt plura pꝛeſcire.ꝙ pᷣt pꝛeciẽ/ quod cognoſcens ⁊ a cognoſcibili non cauſatur nec
tia augeri. dʒm.qꝙ eſto q pꝛeſcita poſſint augeri.non dependet.et hec accipit identitatem quantum ad
, tamen auget᷑ pꝛeſcictia. quia vno et eodẽ pꝛeſcit deꝰ rem et modum a parte cognoſcentis non a parte co⸗
“ et multa et vnũ.et plura et pauca.tamẽ q́uis pꝛeſci gniti. Qm̃ ergo diuina cognitio a rebus no pendet
Nimins ta poſſint eſſe plura.non tamen poſſũt augeri:qꝛ au⸗ nec cauſatur.ſed eſt idem quod deus.⁊ deus eadem
Aniundh geri eſt de paucioꝛibus fieri plura. hec. poſſe eẽ plu ctſſentia et eodem modo ſe habens. ideo vna cogni /
uonn ra. habet duas cauſas veritatis. aut quia de paucio tione ⁊ eodem modo cognoſcit deus ſe. ⁊ alia a ſe.
inpin ribꝰ poſſũt fieri plura. aut qꝛ ab initio potuert eẽ plu quia per ſeipſum nullo modo variatu m nec diuerſi⸗
lian ra. ⁊ H vltimo ſeſu ẽ oꝛo va.Et ido cñ pcecdat a plibꝰ ficatuz. ¶ Ac intelligentiam autem obiecctoꝛu notã/2 4
ennſe cauſis veritatis ad vnã.facit ſopbiſma m omss. due per reſpectum ad cognoſcẽtem cognitio eodec, ?
neen Onſequẽter eſt queſtio de ſecundo articulo mo o cõparatur. ⁊ oodem modo eſt. Quia ſm illaz
i ſcilicet de mõ viuine cognitõis. Et circa bo cõpatõem babet eſſe. ſic ꝓceqũt pᷣme rões oſtẽden⸗
ni qrõtur tria. Pꝛimo qᷓri᷑ vtruʒ s cognoſcat tes ꝙ codem wodo cognoſcit ſe ⁊ alia. Seq ꝑ reſpe

etũ ad cognitũ. licet ſit eodẽ. tñ alio mõ cõparat᷑. nã net actũ eſſendi rerum. ſic falſũ eſt de rebus mutabi⸗
ad deum m rõem identitatis.ad creaturã m rõem libus. quia deus ſcit eas mutabiles.⁊ nouit ipſarum
diuerſitatis et cauſalitatis.et ideo ad creaturam m mutabilitatẽ.⁊ ſcit ſe habere nũc aliter q; pꝛius.ſᷣ ta.
rõem ydeandi.ad deũ vero minime.et hoc ꝓbãt ra / men nouit immutabiliter. Et ratio huius eſt.qm in
tiones inducte ad ſcam partẽ ꝙ alio mõ cõparat᷑. eius cognitõe non eſt receptio. non eſt ſucceſſio. nec
et hoc mõ ſunt ↄcedẽde. Si ergo inferat ꝙ alio mõ. eſt obliuio.⁊ ideo q;tũcunqꝙ res ſint mutabiles.ipſe
ſic ratio non valet.quia cognitio dei non recipit mo- nõ mutat᷑ in cognoſcendo mutabilitatẽ eaꝝ. Et q́;
dũ eſſendi nec nobilitateʒ a cognito.et ſic patẽt due uis nullũ ſit ſimile.pt tñ cogitari.ſi intelligat᷑ vel co/
25 obiecta de ydea et diuerſitate. Ad illud qð obijcit ienn oculus fixus in pariete.qui ſeipo videat trã/
tercio.nibil ẽ cõmune creatoꝛi et creature.dðm ꝙ ve ſcũtes ſine receptõe.⁊ vnico aſpectu omnes videat.
rum eſt de cõmunicato ᷣm eãdem cõꝑatõem.vᷣ ſm et omnes motus ipoꝛũ qtũcũq; res mutẽtur.tamen
aliã et aliã.nihil ꝓhibet ꝙ aliquid ſit veritas creatu,· nec oculus mutat᷑ nec cius cognitio.⁊ ſic eſt in deo.
re. ⁊ ſimilitudo dei. ſimiliter ꝙ aliquid ſit veritas di ¶ Exemplum aũt ad boc intelligendum potcſt ſumia
et ſimilitudo creature. et qm̃ ratio cognoſcẽdi accivbi contrario.ſic. Quia em̃ ſciẽtia cauſata pẽdet a ſcibi-
tur penes vtrũq; modũ.ideo cognitio poteſt eſſe cõ⸗ li et non ecõuerſo.ideo poteſt eſſe mutatio circa ſciẽ·
munis. ¶ Ac illud quod obijcit᷑ vltimo. dom. ꝙ te tiam ꝑ obliuiõem ⁊ erroꝛẽ et ſucceffiuã ↄſideratõcz.
net cũ cognitio cauſat᷑ a cognito.non aũt tenet cum nulla facta mutatõe in ſcibili.Sic cõtrario mõ.quia
nõ cauſat᷑ ſicut in ꝓoſito. ffffſccgeia diuia nõ pẽdet ex re ſcita. pᷣt cẽ mutatõ circa ſci
—— Qucſtio.ij. e bile. nulla mutatõe cxiſtẽte in diuia ſcia.⁊ tñ illa ſcia
¶ AStrũ deus cognoſcat mutabilia immutabiliter. Et totũ ſcit.Et ꝑ ᷣ pʒ mſio ad pᷣmo obiectũ de h qð ſcit
ꝙ ſic oſtẽditur autoꝛitate dyo.ð di.no.Cognoſcit de fuiſſe et a m̃ ꝙ h dicit mutatiõem a pte ſci⸗
us oia materialia immaterialiter. imꝑtite ꝑtita.vni bilis nõ ſciẽtie. 34 illð qð obijcit᷑ ð ꝓpoꝛtõe.ddmm. gt
foꝛmiter multa. immutabiliter mutabilia.¶ Item cwin ſpecialibꝰ ↄditõibꝰ nõ opoꝛtet ꝓpoꝛtionari etiã
Augu. xv.ð tri.Eius ſciẽtia inadmiſcibilis eſt ⁊ iua⸗ ſciẽtia cauſatã.qꝛ rei coꝛꝑalis eſt ſcia ſpũalis.v ſuffi/

riabilis. oẽ tale imutabile. ac. ¶¶ Itẽ bocipᷣm oñ / cit ꝙ ſit ꝓpoꝛtio in veritate. ¶ Ad illud qð obijct᷑ si
ditur rõne.q; quod nobilius eſt.deo attribuẽdũ eſt. qͥᷣcqͥd ſcit᷑ eſt verũ.ergo qð ſcit᷑ immutabiliter.imu⸗ꝰ fiutot
ſed nobilioꝛ eſt cognitio qua cognoſcit᷑ res immuta/ taliter eſt veꝝ.dvm ꝙ hic eſt accidẽs. Ouis em̃ ſcia *
biliter q; qua cognoſcit᷑ mutabiliter.g ⁊c. Item qd requirat veritatẽ in ſcito de rõe ſue intẽtõis generat d
eſt in aliquo.eſt in eo ꝑ moduʒ eius in quo eſt. ⁊ hoc maxime ſcia reſpectu enunciabil.tñ ſcia non ſpꝑ dicit ian
4 verũ eſt maxime in deo.in quo oẽ quod eſt.ẽ ipᷣm ſi cõfoꝛmitatẽ in immutabilitate.maxime diuia ſcia.qᷓ uNd
ue iße deus. cũ ſciẽtia rerũ et ipe res cognite ſint in a ſcibili nõ depẽdet.¶ ¶ Ad illud qð obijcit᷑ q futurũ ʒ0 loͤſte
deo. et ipe ſit oĩno immutabilis.ſũt ergo in deo imu/½ cõtingẽs nõ pᷣſcit deus neceſſario.dm ꝙ no eſt ſie. nhe

tabiliter. ¶ Itẽ ad boc eſt rõ Augu. ducẽs ad impoſ tuũ ex pte actus pᷣſciendi.tũ ex pte diſpoſitõis.Ex ꝑte
ſibile. dei em̃ ſcire eſt ſuũ eſſe.et ſcia ſua eſt ſua eſſen / actus nõ eſt ſile.qꝛ pᷣſcire ſp notat euẽtũ rei.ſ ſcireñ
tia.ſi g̊ ſciret mutabiliter.eſſet mutabilis.qd oino in ſp cõnotat rei exiſtetiã.ſcit em̃ deus q̃ pt facere ⁊ ni
ipo eſt impoſſibile. ¶ INtẽ vbi eſt mutabilitas ibi nu / qᷓ; faciet. Pꝛeterea nõ eſt ſimile de diſpoſitõe.q; mo⸗ At.
la ett certitudo.ſi ̊ deus ſciret res mutabiliter.ſciret dus immutabilitatis reſpicit actũ.ſᷣ cõtingẽs reſpi
incerte.ſed incertitudo eſt cõditio dedecoꝛãs cogni cit nõ tm̃ actũ ſ̃ oꝛdinatocm ad futuꝝ.⁊ actꝰ quideʒ
tõem. nõ haberet dei cognitio ꝑfectã nobilitatem. diuine cognitõis cſt immutabilis ⁊ neceſſariꝰ.ſᷣ ↄpa
Cõtra. cũ res eſt pᷣſens.ſcit deus eã eſſe pᷣſenteʒ.et tio ad futurũ contingẽs.eſt contingẽs.
cñ pᷣterita.ſcit eã eſſe pꝛeteritã.et cũ futura.ſcit eãẽ ee·⸗ eſtio.iij. ev
futurã.non pꝛeteritã. videt᷑ ſicut nos cognoſamꝰ ¶ Atrũ deꝰ cognoſcat oia pſeter. Et q; ſic videt᷑ ij. pe
res mutabiliter. ita ⁊ deus cognoſcat. e ad hoc tri.vlti.ſuꝑ illud mille anni.⁊c. glo. In agnitõe diu/
ꝙ ſciẽtia eſt vera neceſſe ẽ ſcibile ⁊ ſciam ꝓpoꝛtiona / ne veritatis.pᷣterita ⁊ pᷣſẽtia ⁊ futura.equaliter pᷣſen⸗
ri. alioquin nõ eſt vera ſcia.cũ ergo mutabilis ad im/ tia ſũt. ¶ Itez Augu.ſuꝑ Jo. In vcritate qᷓ manct.
mutabile nõ ſit ꝓpoꝛtio.ſed mutabilis ad mutabile. phtcritũ ⁊ futuꝝ ñ inuenio.ſ̊ ſolũ pñs ⁊ H̊ incoꝛruptũ
deus non cognoſcit res mutabiles immutabiliter ¶ Mtẽ quato res cſt pᷣſentioꝛ.tato cognitio ẽ nobili⸗
mutabiliter.alioquin non vere cognoſcit vt videX᷑. oꝛ.qꝛ hoc facit ad nobilitateʒ cognitõis.vᷣ deꝰ oia co.
tẽ qͥcquid ſcit᷑ eſt verũ. qd immutabiliter ſcit gnoſcit nobiliſſime. oia q̃ cognoſcit.pñtiſſime co/
i mmutabiliter eſt verũ.ſᷣ res mutabiles non babent gnoſcit. ¶ Itẽ ſi nõ cognoſcit oĩa pñter. nõ cogno/
veritatem immutabilem.ꝗ̊ non poſſũt ſciri immuta/ ſaitt oia ſiłq ſi ſil.tũc ergo in eodẽ nũc.cognoſcit om/
biliter. ¶ Item quia res ſũt contingẽtes.ideo deum nia.⁊ ita pᷣſẽter. Si aũt non cognoſcit ſimł.ergo vnũ
pꝛeſcire futura cõtingentia eſt cõtingẽs.ſicut in pᷣce / poſt alid.ſᷣ in omni tali cognitõe eſt trãſmutatio.er
r. dentibus oſtẽſum eſt. ergo quia res ſunt mutabiles. go ĩ cognitõe dei caderet trãſmutatio.qð ẽ oino flin ei,
deũ ſcire res mutabiles eſt mutabile.ergo mutabilit ct impoſſibile. ¶ Cõtra.pſciẽtia non ceſt niſi futuri et
cognoſcit deus mutabilia. aut ſi nõ eſt hoc verũ.que xt futurum cſt. ergo ſi deus cognoſcit oia pᷣſẽter. er⸗ D
ro quare non.Et iterum.quõ poteſt illud intelligi go nihil oino pꝛeſcit. p̃ſcit.S ⁊c. Si tu dicas ꝙ im⸗
2 rei mutabilis ſit ſciẽtis immutabilis.¶ G.dᷣm. ¶ Ppꝛie dicit᷑ pᷣcire. Cõtra.in pſciẽtia nõ ſũt niſi duo.

cũ queritur.vtrũ deus ſciat res immutabiliter.hec ẽ ccilicet ſciẽtia. ⁊ anteceſſio reſpectu cogniti.ſed con/ Exhe
duplex. quia bec determinatio immutabiliter.poteſt ſtat ꝙ in deo ꝓpꝛic eſt ſcictia.conſtans ctiaʒ eſt q in t
determinare actũ ſciẽdi dei.vel actũ eſſendi rerũ. Si ipᷣo ꝓpꝛie cſt anteccſſio.qꝛ ꝓpꝛie antecedit deus oĩa Mton
actũ ſciẽdi dei.ſic oino veꝝ eſt ꝙ immutabiliter ſcit. glia.ergo reſpõſio illa nulla eſt. ¶ Itez omne pꝛeſẽs ſbors
quia circa eius actũ et cognitõem non cadit trammu // Fm ſtatũ ſue pᷣſetialitatis eſt neceffariuʒ. ſi ðs oino n
tatio nec viciſſitudinis obumbꝛatio. Si ãt determi cognoſcit pꝛeſẽter.⁊ ſpꝑ pꝛeſenter. ergo oia cognoſciſt MZ

Di.

Erhnng neceſ ario. ſicut ergo qð p̃ſẽs ẽ non poteſt non eſſe. tẽpoꝛa. Ex hijs tribus rõibus ſimul inctis dicit᷑ deꝰ
miſen ita ſi deus aliquid pꝛeſcit.ne eſt preſciuiſſe. 1ſi pᷣ omnia pñter cognoſcere. Et rationes iſte oꝛtum hba⸗
iniene ſciuit. crit. ̊ neceſſe eſt eſſe. ¶ Item boc oſtẽditur ꝑ bet ex boc ꝙ p̃ſetialitas diuine cognitõis.que quidẽ
nohnlzti⸗ impoſſibile.quia ſi omnia cognoſceret pᷣſẽter.S plu/ ecrnitas e ſimplex v infinita. Quia ſimpler E.io
nckſtcn ra ſimul. ſimul ſe conuertit ad multa.ſed ſimplex ſp pſẽs. Quia infinita.ido ſunt ei omnia pſentia.Et
ſemtie ad quod ſe cõuertit totaliter ſe cõuertit.ergo cũ vnũ exeplum huius ponitur in pᷣſẽtialitate dei qᷓtum ad
ltnin 8 intelligit non pᷣt in alteruʒ. Seen cognoſcit ommia rerum cxiſtentiam. ſᷣm quam deus totus ẽ in vna. ⁊
Annigit, pᷣſẽter.ergo ſimul ſcit duo cõtradictoꝛie oppoſita.ſp- itaẽ in vna vt nibillominꝰ ſit ⁊ in alia.⁊ boc ẽ quia
aiſidſten quicquid ſcitur ẽ verum.ergo duo cõtradictoꝛic op ſimplex ẽ T infinitus.ido deus iudicat aliquid cæ fu-
amneng 31 poſita ſũt ſimul vera.¶/ KR dom ey cognoſcere oia turum. b non futurũ ſibi. omnia pᷣſẽter cognoſcit.
ganinen pᷣſeter dupliciter pᷣt intelligi.aut ꝙ notet᷑ pñtialitas ⁊tamẽ nihilominꝰ pſcit. Et ꝑ boc patet pꝛimum ct
intiie pte cognitoꝛũ. ⁊ ſicẽ falſa. quia nõ cognoſcit om/ ſcdᷣm. quia pcedunt m ꝙ p'ſetialitas ẽ diſpoſitõ rei
intii nia cẽ vcra pᷣſeter ⁊ ſimul. Aut ita ꝙ notet pñtiali · cognite in ſua natura.nõ in cognitõe diuina. Patet
citit, tas a ꝑte cognoſcẽtis. ⁊ ſic hʒ veritatẽ. Et rõ huiꝰ ẽ. etiam tercium.quia hoc ẽ ſimplex ⁊ infinitum. ct in
qRZ quia deus oim ydeas bʒ pñ̃tes ⁊ ſimul.ꝑ quas cog vno multa cognoſcit. ido ſimul ſupꝛa multa ſe con⸗
enftiſin⸗ noſcit res futuras ita certitudinalit ſicut ſi eẽnt vn- uertit. ¶ uod obijcitur de oppoſitis ſimiliter pa/ 32.
Kümmi tes. Et iteꝝ. ſup oẽs illas ſimul ⁊ pñter ſe cõuertit.? tet.quia q;uis cognoſcat oppoſita ſimul ex ꝑteſua.
W ita ſimul ⁊ pꝛeſeẽter cognoſcit.Et ſcc bñs H anrn ſe vgunnn aleg eſſe incompoſſibile. ⁊ vnum
uuſetöti tõis ẽ preſes ſimpliciſſimũ quod circũplectit᷑ omia feit alteri poſſe ſucccder
RKRKZZ Miſtinctio.xl.de ſcientia dei quãtum ad ſpetiales effectus ſcilicet de pꝛedeſtinatione et re⸗
RMKHl pꝛobatoenrrrrrr.
Reidgnien Relbeſtinatio vero eſt de bonis ſalutaribus ⁊c. Hec eſt tercia pars in qua agit magiſter de diuina ſci
S H entia contracta ad ſpeciales effectus. Et diuiditur hec pars in duas partes. In pꝛima agit de pꝛede-
tältet,z A tinatõe ⁊ repꝛobatione ꝙtum ad cauſalitatem actiuam. In ſecunda inquirit vtrum habeant cauſa
Allgtin litatem paſſiuã. vtrum videlicet ſint ex meritis noſtris.j.di.ꝓxima. Si aũt querimus meritum obduratio⸗
cimetent nis ⁊c. Pꝛima pars habet duas. In pꝛima agit de pꝛedeſtinatõe.in ſecunda de repꝛobatione. ibi. Cũq; pꝛede
ii eze ſtinatio ſit pꝛeparatio gꝛatie ⁊c. ¶ Pꝛima iterum pars diuiditur in duas. In pꝛima agit de pꝛedeſtinationis
fhrtiinn quidditate. In ſecunda inquirit de eius neceſſitate.ibi. Pꝛedcſtinatoꝛum aũt nullus videtur poſſe ⁊c. In q̃
liin i parte pꝛimo mouet dubitatõem.⁊ opponit.⁊ deinde ſoluit.Oeinde opponit contra reſponſionez. ⁊ vltimo

ſoluit.partes manifeſte apparent in litera.¶ Similiter ſecũda pars diſ.in qua agit magiſter de repꝛobatiõe
babet duas. In pꝛima oſtẽdit quid ſit ⁊ quid connotat inq;'tum pꝛecognitio. In ſcda vero cuius eſt cauſa ſi
ue quis ſit eius effectus.⁊ hoc ibi.Et ſicut pꝛedeſtinatõis effectus eſt gatie appoſiiovo.
.M. D ð, aPꝛedeſtinatio e x

umanli
lugeiſiri,

ʒ(NDe pꝛedeſtinationis quidditate.⁊ in quo diſferat a ro eſt de bonis ſaluta

ribus. Queritur ergo
quid intelligatur per
bona ſalutaria. Si tu

. pzcſcienn.
G Redeſtinatio vero eſt de bonis ſalutaribus ?·

1224.2 %
se
. 6

Di. xl.

zifinitf de hominibus ſaluandis. Vt em̃ ait Aug. in dicas ꝙ gꝛatia et glo⸗
Mii.de pꝛedeſtinatõe ſãctoꝛum pꝛedeſtinatio ẽ tria ſicut bomo dici⸗

atie pꝛeparatio. que ſine pꝛeſciẽtia eſſe non poteſt. tur pꝛedeſtinatus.ita

e PDoteſt at ſine pꝛedeſtinatõe eſſe pꝛeſcientia. Pꝛede⸗ Fatia deher en pᷣde⸗
brleiin ſtinatõe quipe deus ea pꝛeſciuit que fuerat ipe factu incna eſ 6
Rein rus. ſed pꝛeſciuit ea deus etiam que non eſt ipᷣe factu⸗ oꝛdinatio. In pecod
ungbirt rus.id ẽ omnia mala. Pꝛedeſtinauit eos quos elegit. dinatõe añt tria con·
mnuie MV reliquos vero repꝛobauit.id eſt ad moꝛtem eternaʒ / currũt. quid oꝛdinat᷑.
hünhang A([(ſciuit peccaturo. 2 N9er quid. ad quid.
enr i [(SDe pꝛedeſtinatiõis neceſſitate. Vtrum ſcilicet ali: Pꝛimum ẽ homo. ſe⸗
Mgg r pꝛedeſti m poſſit damnari vel rei A„ cuũdum eſt gꝛatia. ter-
ſifften guis pꝛedeſtinatoꝛum poſſit damnari vel repꝛoboꝛuz cndum eir Gatig. ker-
S lluarii. „ cium gloꝛia. Et qm̃ il⸗
ing g augann. „ ,B djͤyͤe ſolus dicedus eſt p
inin ¶ Pꝛedeſtinatoꝛum aũt nullus videtur poſſe damnari. deſtinatus qui prede
Ntitlin „ nec repꝛoboꝛum aliquis poſſe ſaluari. Vnde Aug. in ſtinatione oꝛdinatur.
tiin, Apoc. ij.· li. de coꝛrectõe ⁊ gra. In apoc.inqͥt dicit᷑. Cene qð ha iqeo patet ꝙ gꝛatia ⁊
Set bes ne aliꝰaccipiat coꝛonã tuã.Si aliꝰ nõ ẽ accepturꝰ loamonbeber deet
NNN, iß . 1. 5 ti 7 ÜR‚———
unt ”MM niſi iſte ediderit. certus eſt electoꝝ numerus.i, non pt lum ge ꝛedeſtina⸗
öſtnian Et de hominibus ſaluandis. idetur inſufficienter dicerc. Quia cum pꝛedeſtinatio ſit pꝛeparatio gratie
it e et gloꝛie. ergo non tm̃ eſt bhominum ſed etiã angeloꝛum. Re.dicendum ꝙ predeſtinatio vno modo dicit pꝛe
gscnji parationem boni. ⁊ ſic conuenit hominibus ⁊ angelis.⁊ etiam criſto. Alio modo dicit pꝛeparationem boni
rien ⁊liberationem a malo.⁊ ſic dicitur pꝛedeſtinatio pꝛopoſitum miſerendi.et ſic pꝛopꝛie eſt hominum. ſicac⸗ ꝗ
. ipa magiſter bi· c ¶ Pꝛeqeſtinatio eſt gꝛatie pꝛeparatio ·/cſine peſcje ſg eſſe non poteſt. yidetur male

pe. ſec

9 I

dicers. qꝛ pꝛeſcientis augeri vel minui. Ad hoc aũt obijciũt quidam niten / Opoſitio.
iIiſt maloꝝ. Ande pꝛe- tes ꝓbare numerum electoꝛuz poſſe augeri ⁊ minui ſic
fſciti dicũtur mali:ſecd Poſſet deus non apponere gram quibus aponit. t
wachntioonore⸗ poſſet ſubtrahere quibus non ſubtrahit.quod ſi face,
k⸗ aau ſieue econ/ ret.vtiq; damnarẽtur.poſſent ergo damnari iſti q¶ i;
uverſo. Si dicas mibi ſaluabũtur. poſſet itaq; minui electoꝛũ numerus. Ita
ꝓꝙ ſdeſtinatõ ẽ ſpale. etiam poſiet augeri.quia poſſet awoni gꝛatia quibus
ſed pᷣſciẽtia eſt cmu/ non apponitur ꝑ quam ſaluarẽtur. Poſſent ergo ſalua
õü ri habita gꝛatia.qui tamẽ ſine ea damnabũtur. poſſert
opeopat epabatt. itaq; augeri numerus electoꝛumꝰ Quibus reſponde ge d
onti pdeſtiatõi. Ad mus ex ea rõe dictum eſſe ⁊ verum eſſe numerũ electto
boc eſt vnus modus rum non poſſe augeri vł minui.quia non poteſt vtrũ⸗
reſpondẽdi. ꝙ quia p q; ſimul eſſe.ſcilicet vt aliqͥs ſaluetur ⁊ non ſit pꝛedeſiit
deſtinatio addit. ideo natus.vel vt aliquis pᷣdeſtinatus ſit ?⁊ damnetur JIn e
hpabuie veαtelligentia em conditôis implicite veritateʒ facit in dii
S cko rerinnrenomen cto.⁊ impoſſibilitatem in vero. Si vero ſimpliciter in
coõmune. Sed quõ bʒ telligatur impoſſibilitas non admittit᷑. vt cum dicitur
illᷣ veritatẽ.cũ repꝛs pᷣdeſtinatꝰ poteſt vel non poteſt damnari.⁊ repꝛobus
batio ſit pᷣſciẽtia pnne porteſt ſaluari. In hüjs em̃ ⁊ huiuſmodi locutionibus
cuius deus anke ex ratione dicti diiudicãda eſt ſentẽtia dictionis. Alia
rafenatie ſta namq fit intelligẽtia.ſi per coniũctõem hec accipiank
TKurabae. Mã p̃deſti dicta.atq; alia ſi per diſtinctõem.vt ſupꝛa cum de pꝛe
natio dat intelligere ſcientia agebatur pᷣtaxatum eſt. Si em cum dicis pde
byplacituz qd trabit ſtinatus non poteſt damnari. intelligas ita.id eſt non
ſpᷣam in genus ſcien / poteſt eſſe vt pꝛedeſtinatus ſit ?⁊ damnet᷑.veruʒ dicis.
tie pꝛacrice ſimplict · quia coniũctim intelligis. falſum aũt ſi diſtinctim. vt
ſeli eirer ablelute ſiintelligas iſtum non poſſe damnari quem dico pᷣde/
reſpectu totius cõno- ſtinatum.potuit em̃ nõ eſſe pdeſtinatus.⁊ ita damna⸗
tati.ſed nõ ſic eſt w re retur. Verũtamẽ adhuc inſtant.⁊ ſᷣm coniũctõem ar Oppoſitio cõ/
ꝓbatõe.qꝛ volũtas n gumentãdo ita ꝓcedunt. NMon em̃ inquiunt poteſt eẽ tra reſpõſiõeʒ.
feſecke mali cu ⸗ vt aliquis pᷣdeſtinatus ſit ⁊ damnetur. Vtrũq; iſtoꝛũ
A12 nkaa pene ſimul eſſe non poteſt. ſed alterum hoꝛum nõ poteſt nõ
. eerbor⸗ eraa dir ſtinatus eſt. non poteſt modo non eſſe pᷣdeſtinatus.
trabit a rõe ſciẽtie.re· Cum ergo impoſſibile ſit ſimul vtrumq; eſſe.⁊ impoſ⸗
tinuit ſibi nomẽ pᷣſciẽ ſibile ſit alterum non eſſe.videtur non poſſe alterũ eẽ.
tic. v, Quibus re ſcilicet vt danet. Qð ſi ẽ. ergo nõ poteſt eẽ vt nõ ſ Xaltt
Tooan⸗ idet ꝙ uet᷑. In huius qõnis ſolutõe mallem alios audire q; ¶ Solutio ad ñ⸗
ſoluat Ipt ſuã diſtin / docere. Dicimus tñ de pſciẽtia ſilem poſſe moueri qoö⸗ noi oſind
ctoõem ad qõcʒ aug nẽ. Ideoq; tam hic q; ibi vnã facimꝰ reſpõſiõem dicẽ/ ſet magbalos
mẽto.qm demõſtrato tes determinãdũ foꝛe illð cui innitit᷑ tota hec qõ. ſcili⸗ audire ꝙᷓ doce⸗
aliqͥ danado ven ẽ di cet impoſſibile ẽ alteꝝ iſtoꝛũ non eſſe.ſcʒ.quin iſte mo. re.
s Pole ſfnug do ſit pdeſtiat. ab cterno em iſte pᷣdeſtinatꝰ ẽ. Diſtin⸗
plares 55* epe guẽdũ em ẽ cũ ait.Iſte non pᷣt mo nõ eſſe pᷣdeſtinatꝰ.
Khurca Bat ea nu⸗ vel non pᷣt mõ eſſe qn ſit pᷣdeſtinatus.hoc em̃ coniun⸗
mer? pqeſtinatoꝝ au ctim ⁊ diſiũctim intelligi pᷣt. Nõ em̃ pᷣt eẽ vt ab eterno
geri. R'. dvm. ꝙ mgr ſit pꝛedeſtinatus. et modo non ſit pꝛedeſtinatus. nec
in hac pᷣma rũſiõe pn poteſt eſſe ſimul vt ſit pᷣdeſtinatus ⁊ non ſit pᷣdeſtiatꝰ
cipalit᷑ rũdet ad qoe,z .
pᷣmã vtꝝ pᷣdeſtiatũ ſit poſſibłe dãnari. et bene.ſc; ꝑ cõpoſitõeʒ ⁊ diuiſiõcz.ct ꝑ iſtã ſolutõcʒ pʒ aliq̊ mõ rñſio
ad illud de augmẽto ſᷣ nõ plene.iõ annectit ſolutõem ſequẽtẽ que eſt explicatio huiꝰ in q̃ &r ꝙ aliqͥs nõ p̃t in
cipe e? pᷣdeſtinatꝰ.qᷓ;uis poſſit eẽ pᷣdeſtiatꝰ.qꝛ Gͥ ẽ dicere ꝙ ab eterno potuit Et qũ augmẽtũ dicit maioꝛẽ nu
mey en cũ pᷣſuppoſitõe pᷣoꝛis ⁊ noua additõe.iõ pʒ ꝙ ex ſui rõe diſtictoem ⁊ ſucceſionẽ dicit iĩ ꝑtibꝰ. Vñ
ſialqs ſtatim cñ ẽ eẽt ita magnꝰ qᷓtꝰ futurꝰ ẽ.nõ diceret᷑ augeri. tñ potuiſſet eẽ maioꝛ.ita ĩ ppoſito intelligẽ⸗
vũ. Ael aly ſolui pᷣt ꝑ cõpoſitõem ⁊ diuiſiõem ſicut mgr̃ ſoluit.pñt em̃ plures eẽ q; ſint. pᷣt numerꝰ augeri

Intelligetia eĩ oditõis iplicite veritatẽ faciti dicto.⁊ ipoſſbilitatẽ i po. Quenit quõ ſit ili itelligible. Si

eſſe.ſcilicet quin iſte ſit pᷣdeſtinatus.ab eterno em̃ pᷣde

A

—

N
ſe cci

idl

lifni
ine⸗

46

(hte

utp
ſchi⸗
Gane

lſng

—

—rr r —
—
S

=. —
—

—

* A et
4
4

n
„ MeN
4 o⸗

Gun
ſo n
nenngt
latuge
udrjn
1

ð
=,à —
— =
= =— =

— —
, n,ꝑ
S=E
—
—
— –

Ephe.i.

Hic dicit quis
ſit pᷣdeſtinatio⸗

Hic p̃m qꝗᷓ cõſi

geret repꝛobs

tio.
Aug.

Fulgentius.

verbi platio ſimpliciter ẽ ᷣ
eErit. ptulit em̃ hoc vbũ.Ero vob
SBircut ergo diuina pᷣſciẽtia ẽ certa ⁊ infall

. .

Qauſa gre. Quenit & in q̊ gener⸗ jeiſ
emplar nõ neceſſario infert explatum. pᷣſcia p
indigeret ꝑticulari alia adiuuãte. Mõ ꝑticularnis

alſſertione ꝙ certitudinẽ babet ⁊ infallib
ſcʒ actus mentis.⁊ relat
t em̃ pdeſtinati

H tñ potuit eſſe ab eterno ꝙ nõ eſſet pᷣdeſtinatus.⁊ po

tuit ab eterno nõ eẽ pᷣdeſtinatꝰ. Et ſicut ab eterno deꝰ

potuit eũ non pᷣdeſtinare.ita ↄcedit᷑ a qbuſdã ꝙ ⁊ mõ

deſtinaſſe eũ.& põt iſte nõ fuiſſe pꝛedeſtinatꝰ. Si vo ñ

fuiſſet pᷣdeſtinatꝰ.nec mõ eẽt pᷣdeſtinatꝰ. ergo mõ põt

nõ eſſe pꝛedeſtinatus. Ita ⁊ de pꝛeſciẽtia et de pᷣſcitis
Dicũt.qð in actionibus vel in oꝑationibus dei ⁊ hoĩm

nullatenus concedũt Exquo em̃ aliqd factum ẽ vel
dictũ.nõ ↄcedũt ꝙ illud poſſit nõ eẽ vel nõ fuiſſe.ĩmo
impoſſibile ẽ nõ eſſe vel nõ fuiſſe qð factũ ẽ vel dictũ.

referentes poſſibilitatẽ vel impoſſibilitatem ad natu/
ram rei exiſtentis. Cũ vo de pꝛeſciẽtia vel de pꝛedeſti⸗
natione dei agit᷑.poſſibilitas vł impoſſibilitas ad po⸗
tentiã dei refert᷑.q̃ ſemꝑ eadẽ fuit ⁊ eſt.quia pꝛedeſti⸗
natio.pꝛeſciẽtia. potentia. vnũ in deo ẽ.

5⁵ * * „

uid ſit repꝛobatio dei. ⁊ in quibus conſideret᷑et

quid cõnotet inq́;tum pꝛecognitio. c

¶ Cunq; pꝛedeſtinatio ſit gre pꝑpatio.i.diuina electio q̃
eligit quos voluit añ mũdi cõſtitutionẽ vt ait aplus.
Repꝛebatio ecõuerſo intelligẽda ẽ pᷣſcientia iniqtatis

quoꝛũdã ⁊ pᷣpatio damnationis eoꝛũdem Sicut em̃

pꝛedeſtinatõis effectꝰ illa gra cẽ.q̃ in pñti iuſtiſcamur.

atq; ad recte viuendũ ⁊ in bono ꝑſeuerandũ adiuua⸗
mur.⁊ illa q̃ ĩ futuro beatificamur. Ita repꝛobatio dei
q̃ ab eterno nõ eligẽdo quoſdã repꝛobauit.ſᷣm duo cõ

ſiderat᷑.quoꝝ alteꝝ pᷣſcit ⁊ nõ pꝛeꝑat.i.iniquitatẽ.al⸗

teꝝ pꝛeſcit ⁊ pꝛeꝑat.ſ.eternã penã.Vñn Aug. ad ꝓſpe

rũ ⁊ Hylariũ.Hhec inqᷣt regula incõcuſſe tenẽda ẽ.pec⸗

catoꝛes in pctis pᷣſcitos eẽ nõ pꝛeꝑatos. pena aũt eſſe

pꝛeꝑatam. Pꝛeꝑauit em̃ deus(vt ait aug.in li.de bo/⸗
no ꝑſeuerantie) in pꝛeſcientia ſua quibus voluit bona

ſua.⁊ qͥbuſcũq; donat. ꝓculdubio ſe donaturũ eẽ pꝛe
ſciuit. Pꝛeꝑauit etiã deꝰ (vt ait Fulgẽtiꝰ)malis igneʒ
eternũ.illis vtiq; quos iuſte pᷣꝑauit ad luenda ſuppli-
cia.nec tñ pꝛeꝑauit ad faciẽda pctã. Pꝛeꝑauit em̃ deꝰ
qð diuina eqͥᷣtas redderet.non qð hũana iniqtas ad⸗
mitteret.Mõ em̃ ſicut pꝛeꝑauit ſctõs ad iuſticiã ꝑcipi
endã.ſic pꝛeꝑauit iniquos ad iniuſticiã amittendam.
qꝛ pꝛauitatis pꝛeꝑatoꝛ nũq; fuit. Sicut ̊ pᷣdeſtinatio
Dei ꝓpꝛie ẽ pꝛeſcientia et pꝛeꝑatio bñficioꝛũ dei quibꝰ
certiſſime liberãtur qᷣcũq; liberãtur.ita repꝛobatio dei
ẽ pꝛeſcientia malicie in quibuſdã nõ finiende.⁊ pꝛepa⸗-

ci idẽ nõ è cã oppoſi/
toꝝ. ⁊ cõditio impli/

cita facit veritatẽ.qᷓ/
mõ facit impoſſibili/
tatẽ. Rdm ꝙ m

vult dicere ꝙ illud ẽ

falſum demonſtrato
aliquo.iſtũ damnari
vel ſaluari ẽ impoſſi
bile. ̊ ſi addat᷑ ⁊ im/
plicet᷑ cõditio pᷣdeſti

nationis.facit verita

tem in dicto. ⁊ ipoſſi⸗
bilitatẽ in vcEo. i. fa⸗
cit illud dictũ cũ mõ

uüunpoſſibilitat eẽ we⸗

rũ.vtpote ſi dicatur.

iſtũ damnari ⁊ eſſe pᷣ

deſtinatũ ſimul ẽ im
poſſibile. ſiue iſtũ ſal
uari ⁊ nõ eſſe pᷣdeſti/
natũ eſt impoſſibile.
Ael aliter poteſt di/
ci ꝙ dictũ falſum ali
cuius cõditionis im-

plicite verñ ſit. vt de

monſtrato repꝛobo
iſtũ ſaluari ẽ falſum.
adde cõditionẽ pᷣde
ſtinationis Ee
iſtu ſaluari ſi ẽ pᷣdeſti

natus ẽ verũ. ¶ Itez
eodem demonſtrato

iſtũ damnari ẽ verũ.
adde cõditionẽ pᷣde/
ſtinationis ⁊ fiet im/

po ſſibile.iſtũ damna
ni ſi ẽ pᷣdeſtinatus eſt
impoſſibile. ↄiũctim
itelligẽdo.

Edo. f (En
quo em̃ ailqͥd faetuʒ
E vel dictũ.nõ conce

ut. ꝙ illud oſſit nõ

nõ eſſe ⁊cc. VUr falſuʒ.

q xp̃s dixit petrum
peccaturuz. poſt

dixit fuit neceſſarinʒ

diyiſſe. ⁊ necrio ſeqͥt᷑.
ſi xp̃ᷣs dixit hoc. erit.
: da oppoſitũ. ⁊ tũc

ſeqtur xpm eſſe men

tttietn qoe impoſſibile.
vi ch ance ens ſir
ariñ. & neceſſarium fuit petrũ negare. Re dom ꝙ in dictione xpi duo ſunt.ſ.verbi pꝛolatio ⁊ aſſertio.⁊
terita neceſſaria.⁊ ex illa nõ ſeqͥtur ↄſeq̃ns.nõ em ſequitur xpᷣs boc vixit. ̊ boc
ſimilis vobis mẽdax. Eſt iterũ aſſertio.⁊ illa ſeqtur illuſtratonẽ diuine pᷣſciẽtie.
ibilis cui nõ põt ſubeſſe falſum. ⁊ tñ aſpicit futurñ.⁊ cõnotat circa
deo nõ eſt neceſſariũ deũ ſec. q pᷣſciuit.qᷓ;uis ſit certũ ⁊ infallibile.ita intelligenduʒ de xpᷣi
ilitatẽ a diuina pᷣſciẽtia.ſᷣ tñ nõ ẽ neceſſariũ
gere. ponit᷑ ⁊ xpᷣm nõ aſſeruiſſe.⁊ ſic patʒ iliud ⁊ ↄſimilia.Jna
atõ ad futurũ pↄtingẽs ſiue oꝛdinatio.⁊ q;uis vnũ ſit neceſſariũ.
onis effectus illa gra ẽ q̃ in pñti iuſtificamur ⁊c̃. Ex hoc oñditur ꝙ ꝑꝛedeſtinatio ſit
genere cauſe. Cũ ei ſit ſcia. vꝛ dicere cãm exẽplarẽ.Et iteꝝ hocnõ vr ſufficere. qꝛ ex/
onit. Et iteꝝ.ſi ẽ cãꝗ. aut vlis.aut pꝑticularis.Hõ vlis.q; tũc
atuc wteimminata effet ad vnit ffecti ti. Er itep. aut ne⸗

um boc aſſeruiſſe ⁊ iõ

rtõne em̃ xpᷣi duo ſunt
reliquũ tñ ẽ otingens.

ecfraria aut ↄtingẽs. Quis E repꝛobationis effectus. d· tne
MMõ neceſſaria.qm̃ ꝓ Et ſicut pᷣdeſtinationis effectꝰ ẽ grẽ appoſitio.ita re h rie⸗
voicztez opet II pbatoisctne quodamo effects ee vf obduratõ. Hiec Obaurati „5. emn
endena ge di obgdurat deꝰ vt ait Aug. ad ſixtũ) iptiendo maliciã. mõ effectus ſit in en
cendũ ꝙ pᷣdeſtinatio ſʒ nõ imꝑtiẽdo gr̃am ſicut nec digni ſunt. Quibꝰ enĩ Zenrobatzonis pinin
7ca ge ſicut dicit. et nõ imꝑtit᷑. nec digni ſunt. nec meret᷑ potiꝰ vt no impꝑni tur veus obn mud
tota cauſa. ñ cauſa atur. hoc digni ſunt. hoc merẽt᷑. VUñ aplus ait. Cuius rare.· S lien
ſaluij vt excludat᷑ co vult miſeret᷑ deꝰ.⁊ quẽ vult indurat.miſcoðiam apel⸗ Rom̃.i tt⸗ ſce
opans ⁊ diſponens. 2 Momax. ud
Agliutores enim xp̃ᷣi lans pᷣdeſtinationẽ.⁊ pᷣcipue pᷣdeſtinatõis effectum:i. iotkun
ſumus. Anullus ſal glre appoſitõem. obduratõeʒ vo gfe puationẽ. Hõ ei n
nat᷑ inuitus. Od er· yVt ait Aug.ad Simplicianũ.intelligendũ ẽ ꝙ deꝰita Nluti
go q̃ri᷑ in quo gene induret.qᷓſi quẽq; peccare cogat ſʒ tñ qbuſdam pctõꝛi uncel
ecaute SS bus miſcðiam iuſtificationis ſue nõ largitur.⁊ ob hoc ni
irnets 2 aad eos induraredf. a: n eoꝛi miſeret no ar impellit vt Acl
tũ volutatis. ⁊ diſpo peccent. Eoꝛũ aũt nõ miſeret᷑.quibus grãm nõ eſſe pᷣ⸗ tond
ſitionem volutatis p bendaʒ equitate occultiſſima ⁊ ab humanis ſenſibus (ueplſi
dus placuit S nos tenoriſemaindier dii non eri ſed mirat᷑ apłlus
ſaluare que eſt ſum/ dicens. O&ο altitudo diuitiarum ſapientie ⁊ ſciẽtie dei ohoftnnd
ma bonitas. Ratöne E J”ůðM 2 1 nne Eſicti d el⸗ Ro. xi. (Whlttr
pꝛimi dicit cauſam i ⸗. è — “ en
genere foꝛme. ratione ſecundi in genere efficientis. ratione tercij in gencre finis. Quod queritur vtrum Anroro
cefſraria vel contingens. vlis vel particularis. dᷣm ꝙ de oibus iſtis modis cauſandi bʒ qð ẽ pfectionis. non teſuean
qð ẽ impfectionis.Hã de ꝓpꝛictate vlis habet extẽſionẽ ad multa.de ꝓpꝛietate ꝑticularis ſufficientiã ad ſin⸗ Aſimlea
gula. de ꝓpꝛietate cauſe neceſſarie immutabilitatẽ.de pꝛietate cõtingẽtis bʒ arbitrij libertatẽ.qꝛ põt facere ⁊ roulni
põt nõ facere. Cõditiones aũt imꝑfectionis nõ bʒ.qꝛ nec hʒ inſufficiẽtiã ſicut cã vlis.nec limitationẽ ſicut ca uſlfu
. Releulanis nes eulenbntitat ſicut cã neceſſaria.nec vᷣtibilitatẽ ſicut cꝗ cõtingẽs. b¶ Pꝛedeſtinatõnis ef⸗92 caitt
fectus ẽ Fe appoſitio.vr male dicere.qꝛ cã ⁊ effectꝰſunt coꝛrelatiua.cũ ꝙ relatiua ſimul ſint natura.quantũ/ ſanmcpt
rũq; ẽ pᷣdeſtinatio ẽ grẽe appoſitio. nullus ẽ pdeſtinatus niſi qͥ babet gram. Sed õᷓ hocẽ qꝛ pᷣdeſtinatio eſt guctie
non entiũ. ſicut dicit Aug.in li. de fide ad petrũ.R doðm 8 p̃deſtinatio nõ ſemꝑ eſt in actu cauſa ſ̃ in babitu. M
ꝛigdeo nõ opoꝛtet ꝙ rñdeat effectus in actu ſ̃ in habitu. VUñ ex boc patet qð queri cõſueuit vtrũ pᷣdeſtinatio glek
aliud ponat in pᷣdeſtinato. dom ꝙ nõ neceſſario ponit aliud de pñti ſiue actu. qm̃ multi ſunt pᷣdeſtinati qͥnõ ſfine
ſunt mali. ⁊ multi qͥ mali ſunt. ponit aliud ſm babitũ ſiue de futuro.rõne cuiꝰ hõ põt gaudere.:.q nomen (ifnen
ei ſcriptũ ẽ in celo. ⁊ cũ illud poſitũ erit.erit magnũ.⁊ illud erit rõ ꝑſiſtẽdi in bono.⁊ pueniendi ad magnũ ⁊ Nnc
ſummũ bonũ.⁊ iõ hoc bonũ habituale pᷣponendũ ẽ gre q̃ eſt ᷣn pntem iuſticam. cſlet
¶ÿDiintelligentiã pñtis diſtinctionis tria pꝛin ſupꝛa quid creatũ ⁊ tpale. Itẽ pᷣdeſtinatio impoꝛ (ſͤr
A apaliter qrũtur. Pꝛimo ꝗrit de pᷣdeſtinatio tat actionẽ.⁊ omni actioni rñdet paſſio.cũ g actio ⁊ fus Oe
nec. Secũdo de electione.Tercio de repꝛoba. paſſio nõ ſint in eodẽ.qꝛ nõ ẽ idem pꝛedeſtinans ⁊ ᷣ nnciß
tione. Pꝛimus articulus duo babet. Pꝛimo em̃ qᷓri eſtinatus.neceſſe eſt ꝙ ſit in alio. ed aliud nõ ẽ niſt tenone
tur de pᷣdeſtinatione q;tũ ad entitatẽ. Scuo qtũ ad quid temꝑale ⁊ creatũ.ergo pꝛedeſtinatio impoꝛtat buun
neceſſitatẽ. De entitate aũt duo qᷓrũtur. Dnole. uid temꝑale ⁊ creatum.& nõ taana d ge 2 D
tur vtrũ pᷣdeſtinatõ ſit qͥd etetnũ aut tꝑale.Sccũdo inatio impoꝛtat oꝛdinẽ pᷣdeſtinãtis ad pᷣdeſtins cſtün
quid ſit pᷣdeſtinatio õmMr,reen. tũ.aut g̊ ᷣm eſſe qdð habet in deo.aut ſcᷣm eẽ qð ba/ iypnen
. A(LDueſtio.. 24233“ bet in pꝛopꝛio genere. Mõ ſcom eſſe qð babʒ in deo. ßlarn
¶ N odeſtinatio ſit qͥd eternũ vi. OQOð ẽ añ mũdi con / qʒ ſic ẽ deus ⁊ nõ ſea uit᷑ deũ. g m eſſe qð babet in ꝓ ande
ſtitutionẽ ẽ qͥd eternũ.pᷣdeſtinatio ẽ bmõi.qꝛ pᷣdeſti · pꝛio genere.ſ eſſe qʒ babet in ꝓpꝛio gencreẽ qͥ tpa igen
unatio aetid Shherj Elegit nos añ mũdi conſtitu/ le ⁊ creatũ. ⁊ pᷣdeſtinatio ſimiliter.⁊ ſic ⁊c. en thligf
tionẽ. c. ¶ Item pᷣdeſtinatio ẽ pᷣſciẽtia bñficioꝛũ. omnis actus diuiuus qͥ nõ reſlectit᷑ ſupꝛa eſſchtiam Gitnſe
ÿquicqͥd deus pᷣſcit. eternaliter pᷣſcit. cũ oĩs pᷣſcien- vel pſonaʒ. tranſit extra. ⁊ ois actus tranſiens extra diſtec
tia ſit eterna. ⁊ ois pᷣdeſtinatio ẽ ſcia.oĩs pᷣdeſtinatio ex temꝑe dici᷑ de deo. cũ pᷣdeſtinatio nõ trãſeat in iaglie
eterna. ¶ Item pdeſtinatio ẽ ꝓpoſitũ miſerẽdi.ſed pſonã vel eſſentiã.ſ extra.ẽ tpalis. ¶ Item pꝛede Auulne,
ꝓpoſitũ ẽ q pꝛoponẽtis pᷣcedes res ꝗͥ ꝓonuntur.ᷣ ſtinatio ẽ pparatio. nihil dꝛ pparani atc ineipeat E
(u ſit ꝓpoſitũ dei. ⁊ deus eternaliter ꝓponit. patet cc. aliqͥd fieri ᷣm pꝛincipia intrinſeca. artifex e non fuſt
¶ Item de rone ſui noĩs pᷣdeſtinatio dicit pᷣceſſion?ę ppare domũ ante ligna ⁊ la ides ſola cogitatione. S ſinig
ſiue anteceſſionẽc᷑. ᷣ nõ niſi pᷣdeſtinantis ad pᷣdeſtina neceſſe ẽ ꝙ ponat᷑ in re. oin gin aſinen Plke
tũ.ſᷣ pdeſtinãs ẽ eternꝰ.S dicit oꝛdinẽ ⁊ aceſſionem ne nõ ſunt niſi duo.ſ.cõn tatũ.⁊ pꝛincipale ſignifica 10 fnäne
eterni ad tpale.ſ anceſſio illa ẽ eterna. ac. ¶Coõtra. tũ. Significatũ pꝛincipalcẽ diuina eſſentia. conota/ ſltie
Pꝛedeſtinatio impoꝛtat relationẽ ad pᷣdeſtinatum. tũ vo ẽ creatura vt gra ⁊ gloꝛia ⁊ perſona ſaluanda. intiſ
ais relatio ponit reſpectũ verũ. vel in vtroq; extre ⁊⁊ hec duo impoꝛtat pᷣdeſtinatio cũ oꝛdine anteceſtio 669
mo. vel ſaltẽ in altero.̊ pᷣdeſtinatio nõ põt verum nis vnius ad alterũ rõne ppoſitionis. qm ergo ſigni enſ
reſpectũ ponere in pᷣdeſtinante. ponit reſpectũ ve ficatũ pꝛincipale ẽ eternũ.ita pᷣdeſtinatio Equid eter fneg
t in pꝛedeſtinato.s verus reſpectus nõ fundat᷑ nii nu. Rurſus quoniã impoꝛtat qteccſſionẽ ſionificati nent

ineaii⸗
“
Nin
lum

aniſtn
iriteßr

iſen
te
idii
iit
rigt⸗
ahthin
achncel,

iin,
n

=

11

di.

ad connotatũ. illa añceſſio eſt ab eterno. p̃deſti
natio eſt quid eternum ⁊ ab eterno.Et concedende
ſunt rõnes ad hoc.¶ Ad illud qð obijcitur de relatõ

ne. dom eꝙ res ſiue relatio põt ſignificari ĩ deo dupli

citer. vel reſpectu exñtis in actu.vel reſpectu exñtis i
potẽtia futuri aliqñ in actu.⁊ qñ eſt reſpectu exñtis
in actu.tũc neceſſe ẽ ꝙ reſpondeat verus reſpectus.

——

quãdo vo reſpectu exñtis in potẽtia ſufficit ꝙ reſoõ

Aeat in potentia.⁊ talis fundat᷑ ſupꝛa ens in poten/
12 (2

tia. ⁊ ideo actu nibil ponit niſi deum. ¶ Ad illud qð
obijcit᷑ de actione dðm. ꝙ eſtõ act ᷣm rem. ⁊ eſt actõ

Fm modum. Actioni ſᷣm rem que eſt pꝛincipiũ effici

15

ens aliquid reſpõdet paſſio differens ᷣm rem.vt cre
ationi creatio.actioni paſſio.Actioni vᷣoᷣm moduʒ
non reſpõdet niſi paſſio ſm modũ differẽs.vt cogni
tioni actõni ipᷣius dei.reſpondet ipᷣm cognoſci.⁊ hoc
uidem realiter non eſt aliud ym modũ.quoniã ̊ pᷣ
geſtigatio non impoꝛtat niſi pᷣcognitionem ſiue acti
ue ſiue paſſiue.ideo eſt quid eternũ ⁊ nõ eſt aliud qᷓ;
deus. ¶ Ad iüllud quod obijcitur de oꝛdine.dð mqꝙ ẽ

oꝛdo ſᷣm nobilitatem. ⁊ õ durationem.⁊ oꝛdoſᷣm

nobilitatem ponit extrema ſimul.oꝛdo vᷣo ᷣm dura/
tionem eoipᷣo ꝙ oꝛdo eſt ponit extrema nõ eſſe ſiml.
⁊ ᷣm rõnem antecedendi oꝛdo ſimul eſt cũ antecedẽ
te ſiue cum pꝛecedentc.ſimiliter ᷣm rõnem ſubſeq̃n/

di ſimul ẽ cũ ſubſeq̃nte. Om̃ ; pꝛedeſtinatio impoꝛ/

14 ſed añcedit.

15

tempa

tat oꝛdinẽ m rationem pᷣcedendi. ideo eterna eſt

uis ſit reſpectu temꝑalis.qm̃ non eſt ſimul cum illo
d Ad illud qð obijcit᷑ ꝙ pᷣdeſtinatõ trã
ſit extra.dm.qꝙ tranſire extra ẽ dupliciter. aut in ali
quid quod ẽ extra.aut in aliquid quod ẽ intra.ſ erit
extra. Hrimd mõ connotat aliud in actu. ⁊ dicit qͥd
pale.vt creare ⁊ cõſeruare.ſecũdo mõ nõ vt pᷣde
ſnche. Adl illud quod obijcit᷑ de pᷣpatione ꝙ ante
cedit᷑ pᷣm pꝛincipia extrinſeca.nõ ſᷣm cãm efficientẽ.
dom ꝙ q̃dam ẽ cauſa efficiẽs ꝗqᷓ oꝑatur ᷣm materiaʒ

pᷣiacentẽ.⁊ iſta q̃dem qꝛ alio indiget nõ dẽ pꝛeparare

qñ ſolũ vult ⁊ diſponit itus.ſᷣ qñ materiã aptat exte

tdeus.quia nullo alio in

Duich ſit sdeſt

Et ſuppoſito ꝙ; dicat aliq̃d qð ſit in vtroq; genere.

oꝛdinet. nõ tũ oꝛdinat inqtũ volens ſ inqᷓtuʒ ſciẽs.
g& ⁊c. em ſcia nõ diuidit᷑ ᷣm rõnem accipiendiiĩ

gre. de ſe dicit cauſalitatem.

rius. Qnedam eſt cauſa efficiens 5 nullo indiget ad
oꝑandũ.ſᷣ ſtatim cum vult operat᷑ ara
tione non eſt aliud qᷓ; diſponere ⁊ ꝓponere. ⁊ talis ẽ
inatio.vtrũ.ſ.dei ſcientia vel volũtas.

eſt em̃ ſicut dicit Aug.pᷣſcientia bñficioꝝ ⁊ ꝓpoſituzʒ

miſerendi. q̃rit᷑ q; iſtoꝛũ impoꝛtet pᷣncipalius ⁊ per

modũ ↄplementi.Oꝛ impoꝛtet ſciam vr.qꝛ ↄpoſituʒ
trahit ſignificatũ a ↄponentibus.ſᷣ deſtinatio cũ di/
cat᷑ ⁊ miſſio ⁊ oꝛdinatio.in rõne pᷣdeſtinatõnis acci/
pit᷑ vt oꝛdinatio. Mã ſicut dicit Aug.pᷣdeſtinare idẽ
ẽ quod pᷣoꝛdinare.ſ artifexr licet volens ⁊ ſciens pꝛe

virtutes vł in ea qᷓ ſunt volũtatis.ſ̃ in ea q̃ ſunt co/
gnitionis. Sed nos diuidimus diuinaʒ ſcientiam in
pꝛedeſtinationẽ ⁊ repꝛobationem. g pᷣdeſtinatio m

ꝙ; bmõi ad ſciam ſpectat. ¶ Contra. pᷣdeſtinatio eſt

cauſa gre ⁊ gloꝛie.ſᷣ̊ gra ⁊ gloua imediate ſunt a vo/

luntate.̊ pᷣdeſtinatio de ſẽ dicit qͥd in genere volũta

tis. Si dicas ꝙ ex vi nois non impoꝛtat illã cauſali/
tatem. ¶ Cotra. eſto deus pᷣſciret aliquẽ habiturũ
gram ⁊ gloꝛiq aliũde ꝙ;ᷓ ab ipᷣo.non diceret᷑ pꝛedeſti⸗
em pᷣgeſtinatio

⁊ in tali pꝛepara

iget a egopemuclum. “W

pꝛedeſtinatus ſaluabitur.ergo ⁊c.¶

impoꝛtat ſcientiam voluntatem. ſed quotiens bẽe
duo in aliquo impoꝛtantur.volũtas ſe habet ꝑ mo/
dum cõſeqntis ⁊ addẽtis ad ſcientiã.ſᷣ qdð conſequi/
tur ⁊ addit.ſe habet ꝑ modũ dꝛie ⁊ ↄplementi.⁊ a ta
ſi eſt res denominãda. vr o ꝙ opietſus impoꝛtet vo-
luntatem. ⁊ ita ꝙ male ſituet magiſter.¶ Rdom ꝙ
cum pᷣdeſtinatio ſignificet diuinam eſſentiaʒ vt cau/
ſam gr̃e ⁊ gloꝛie.⁊ hoc ᷣm oꝛdinatam diſtributioneʒ
e⁊ gloꝛie.q;tum eſt de ſe.nõ em̃ impoꝛtat ſcientiã
etiam voluntatem ⁊ potentiã.vᷣ qm̃ cauſalitas gr̃e
⁊ gloꝛie attribuit᷑ ꝓpꝛie volũtati vt efficiẽti.vᷣ ſcientie
vt diſponẽti.⁊ potentie vt exequenti.ideo ⁊ ſi pꝛede
ſtinatio impoꝛtet illa tria.tñ pꝛincipalius eſt in gene
re voluntatis.⁊ ideo ab Auguſti.diffinitur pꝛedeſti/
natio per illa tria. Pꝛimo per illud qð reſpicit potẽ
tiam in li.de fide ad petrũ. Pꝛedeſtinatio eſt gratui/

ta donationis pᷣparatõ.Secũdo per illud qð reſpicit

ſcientiam in li.de bono perſeuerantie. Pꝛedeſtinatõ
eſt pꝛeſcientia beneficioꝝ dei. Tercio per illud qð re
ſpicit volũtatem ⁊ ꝓpꝛijſſime in li.de pꝛedeſtinatõne
ſanctoꝝ. Pꝛedeſtinatio inquit ibi eſt pꝛopoſituʒ mi⸗
ſerendi.¶ Ad illud ergo qð obijcit᷑ ꝙ dicit oꝛdinem
dm ꝙ eſt oꝛdo duplex. Unus diſpoſitio reꝝ in vni
uerſo.⁊ hic appꝛopꝛiatur ſcientie.Alius directio i fi
nez.⁊ hic appꝛopꝛiatur bonitati ſiue volũtati.⁊ hoc
mõ ẽ de rone pᷣdeſtinationis.¶ ¶ Ad illud qð obijcit᷑.
ẽ pars pᷣſcientic.ddðᷣm q; quẽadmodũ fides ⁊ pꝛu/
entia ſunt in genere cognitionis.tñ addũt ſupꝛa co
gnitioneʒ aliquid qð diſtrabit iu genus virtutis.qð
reſpicit volũtatem.ꝑ hũc modũ ⁊ in ꝓpoſito ẽ intelli
Ei E qm̃ ſciẽtia nõ tiñ accipit᷑ ꝓ ſimplici noticia
ſ̃ etiã vt freq̃nter ꝓ pꝛactica.⁊ hoc mõ ↄplectit᷑ ſciẽ
tiam cũ volũtate.⁊ mgfr ſic accipit generalit᷑.iõ enu/

merat pᷣdeſtinationem inter ea qᷓ̃ ſunt ſcie. Nolũt tñ
gliqᷓ dicere ꝙ pꝛincipalius ẽ in genere ſcie. eo ꝙ in rõ

ne pᷣdeſtinationis cadit ſcientia in recto.ſᷣ voluntas
in obliq̃̊.Eſt ei pᷣdeſtinatõ ſcia bñplaciti. Aterq; mo.
qus dicendi ſatis eſt ꝓbabilis.̊ pꝛimus magis.
Ecundo q;tuʒ ad bñc pꝛimũ articulũ q̃ritur
de neceſſitate pꝛedeſtinationis. Et circa hoc
querũtur duo. Pꝛimo vtrũ inferat neceſſita
tem ſalutis li. ar. Scdo vtrũ inferat certitudincm in
euentu. ueſtio.ſ. c

—

¶ Oꝛ inferat neceſſitatẽ oſtẽditur ſic.omis cauſa q̃ ne⸗

ceſſaria ẽ in ſe ⁊ neceſſario ponit effectũ. ifert ſimpli
citer neceſſitatem effectui.ſed pꝛedeſtinatio reſpectu
ſalutis eſt hmõi. ergo ⁊c. Minoꝛ patet. Pꝛedeſtina⸗
tio em̃ cum ſit deus in ſe dicit quid neceſſaniũ.⁊ iteꝝ
neceſſario infert effectũ.quia neceſſario ſequit᷑.ſi eſt
tus ſaluabitur. erg tem ois cau/
ſa que nullo modo poteſt caſſari neceſſitatem ponit

circa pꝛoductõnem effectus.nam cauſa dicit᷑ caſſari

cum nullũ ponit effectum. ſed pᷣdeſtinatio nullo mõ
poteſt caſſari.ergo pꝛedeſtinatio ponit neceſſtatem
Item quotienſcũq; due cauſe cõcurrũt ad aliquẽ
effectum quas impoſñbile eſt diſcoꝛdare.ſi vna ẽ im
mutabilis.neceſſe eſt alteram eſſe immutabilem ⁊ ef
fectum per conſequẽs.hec manifeſta eſt per ſe.nam
ſi altera eſt mutabilis reliqua exiſtente immutabili.
poſſibile eſt eas diſcoꝛdare.ſcd impoſſibile eſt q pᷣde

ſtinatioclib. ar. diſcoꝛdẽt.crgo cum pꝛedeſtinatio ſit
cauſa immutabilitatis.neceſſe eſt ꝙ li.ar.ſit immuta

bile. ⁊ ſimiliter cum totum ſit immutabile. reſtat er/
go ꝙ neceſſitatem imponit pᷣdeſtinatõ li.ar. ⁊ ſaluti.
bb 2

16

17

18

19

gtem videt᷑ ꝙ; pꝛedeſtinatus nullo modo poſſit
Ween ſi Rer ⸗ neceſſario ſaluat᷑.⁊ oñditur hac
rõne. Iſta duo ↄuertũtur eẽ pᷣſcitũ ⁊ damnari.eẽ pᷣ/
deſtinatũ ⁊ ſaluari.ſᷣ pᷣdeſtinatus nõ põt eſſe pꝛeſci-
tus. non p̃t dãnari. Pꝛobatio medie.qñ aliq̃ duo
ſic ſe babẽt ꝙ impoſſibile ẽ vnũ alteri ſuccedere.nec
pñt ſimul ineſſe. ſi alteꝝ ineſt. impoſſibile eſt reliquũ
ineſte. pᷣ eſſe pᷣdeſtinatũ ⁊ eſſe pꝛeſcitũ ſic ſe bñt ꝙ im

poſſibile ẽ ſimul ineſſe eidem.impoſſibile etiã alterũ
alteri ſuccedere.ſ.ꝙ homo pꝛimo ſit pꝛedeſtinatus ⁊
poſtea p̃ſcitus. cũ eſt pᷣdeſtinatus.nullo mõ poteſt

eſſe pꝛeſcitus. & ⁊c. Item de omni qð eternũ eſt cũ
non eſt impoſſibile eſt eſſe.quia impoſſibile ẽ ꝙ non
ens ſit eternũ.& pᷣſcitus ſi ẽ. eternaliter ẽ pꝛeſcitus.g
illũ qui non eſt pꝛeſcitus impoſſibile ẽ eſſe pꝛeſcituʒ.
ſed pꝛedeſtinatus non eſt pꝛeſcitus.g ⁊c̃. yten de
eo qdð nõ eſt.idem ẽ dicere.hoc poſſe eſſe ⁊ poſſe inci
pere eſſe.ſed pꝛeſcitũ eſt quid non ens reſpectu pᷣde/
ſtinati. Sidem eſt dicere pꝛedeſtinatũ poſſe eſſe pᷣſci⸗
tum.qð poſſe incipere pꝛeſciri ſiue damnari.ſed non
poteſt incipere eſſe pꝛeſcitus. ⁊c. ¶ Contra.pꝛede/
ſtinatio diuina nulluũ facit indigne ſaluari.g cum di/
gnitas in ſaluando reſpiciat meritũ.⁊ meritũ li.arb.

ergo pꝛedeſtinatio non tollit arbitrij libertatem vᷣm

xꝓ li.ar.g nec imponit neceſſitatem. ¶ Item pᷣdeſti/

natio nibil aufert li.arb.ſed tĩ ponit in eo gram.ſed

20

21

27

2 5

deſtinatus laudandus eſt ſi ſ⸗
vituperãdus ſi damnat᷑.qdð ẽ contra ſtatum gloꝛie ⁊

ↄſequentie.ſimiliter nec pꝛedeſtinatio.
tent pꝛima obiecta de necefſitate inferendi.impoſſi-

gra nullã infert li.ar.neceſſitatem. cum ſalus pen/
deat ex li.ar.patet ⁊c. ¶ Item ſi pꝛedeſtinatio impo

nit neceſſitatem. g cum in omni caſu contingente ne

ceſſe eũ qui pꝛedeſtinatus cſt ſaluari.S fruſtra labo

rat aliquis bñ facere.quia ſiue faciat bonum ſiue ma
lum neceſte eſt eum ſaluari. Sen nullus laudat᷑

in eo qdð neceſſitatis eſt neq; vituꝑatur.ſi g neceſſeẽ
pꝛedeſtinatum ſaluari ⁊ pꝛeſcitum damnari.neq; pᷣ/
ſi ſaluatur.neqʒ pꝛeſcitus

pene/ ¶ * dom ꝙ pꝛedeſtinatio nõ infert neceſſita/
tem ſaluti.nec infert neceſſitatem li.arbi.qm̃ pꝛede/
ſtinatio non eſt cauſa ſalutis niſi incdqudendo merita
⁊ ita ſaluando li.ar.¶ Ad intelligẽtiam aũt obiecto/
rũ notandũ ꝙ ꝑꝛedeſtinatio duo impoꝛtat.⁊ rõnem

pꝛeſcientie.⁊ rõnem cauſe. Inq;'tum dicit rõneʒ cau

ſc.nõ neceſſario ponit effectum.qꝛ nõ ẽ cauſa per ne/

ceſſitatem ſed ꝑ volũtatem. ⁊ iterũ non ẽ tota cauſa
ſ cũ alia cauſa cõtingente.ſ.cñ li.ar. Et regula ẽ ꝙ q̊/

tienſcũq; effectus pendet ex cauſa neceſſaria ⁊ varia
bili.a neceſſaria tanq; ab vniuerſali.A variabili tan

ꝙᷓ a ꝑticulari denominat᷑.A variabili.qꝛ denomiatõ

E a cauſa ꝑticulari.⁊ effectus qui dependet a cã con⸗
tingente ẽ contingens. pꝛeter rõnem cauſe impoꝛ/
tat rõnem pꝛeſcientie.⁊ pᷣſcientia quidẽ totum inclu
dit in cognitione.qꝛ li.ar.⁊ eius coopationẽ.⁊ verti/

bilitatẽ.⁊ totũ. Et pꝛeterea nõ ẽ niſi veri.⁊ etiã de ve

ro cõtingẽte eſt infallibilis icut ſupꝛa monſtratũ eſt
in qᷓſtione de pᷣſciẽtia.iõ pꝛedeſtinatio infert ſaluteʒ.

⁊ nõ poteſt caſſari nec diſcoꝛdare a li.ar.⁊ quia pᷣſciẽ

tia nullũ imponit neceſſitatem conſequenti.ſ̊ ſolum
x hoc pa

bilitate caſſandi.impoſſibilitate diſcoꝛdandi.bec em̃
oia dicut neceſſitatem conſequẽtie ſolũ.q inſunt pᷣ/
deſtinationi nõ per rõnem cauſalitatis b pcognitio/
nis. que ẽ cõcoꝛs. certa. ⁊ infallibilis. Concoꝛs. qꝛ pꝛe
ſcientia ſiue pꝛecognitio vera.Qui em̃ coynoſcit ve⸗

re. cognoſcit rem pꝛeſentem eſſe ſicut eſt futura ſie

4

euenire ſicut eueniet.Eſt em̃ veritas adeq̃tio rei ad 24

intellcctum. Eſt iterũ certa.quia independens.quia
nullo modo pendet ex pᷣcognito.nõ em̃ ſm eiꝰ exiſtẽ

tiam cognoſcit.ſed ſᷣm exigentiam luminis ⁊ darita

tis eterne.in qua nulla cadit dubietas ſed certitudo
ſumma.⁊ ideo omnibus equaliter certa eſt. Eſt iten
infallibilis. quoniã eſt totũ poſſe pᷣſciti circũplectẽs.
⁊ ideo in nullo poteſt falli nec circũueniri.Et eſt exẽ
plũ Boe. in li. de conſo. ꝙ ſi aliquis aſpiceret de loco
eminenti circũiacentem regionem vbi eſt multitudo

vViarũ.quas omnes ſimul ⁊ vno aſpectu videret am

bulans per locuʒ ſuũ.qᷓ;uis poſſit per diuerſas vias
ire.nõ tamẽ poſſet viſum eius latere.pꝛo eo ꝙ nullã
viam poſſet ire.quã ille nõ videret. ſi ergo intdligat
vnus eſſe viſus qui Pon et om̃es vias pꝛeuidere.⁊ to
tum poſſe eñũtis.nullo modo quis eũ puenienteʒ cir/
cñuenire poſſet.⁊ talis eſt aſpectus diuine pᷣſcientie.
qꝛ ab eterno cognouit quod cogitare poteramus vel
velle.⁊ ſimul cum bhoc vidit in quã parteʒ noſtra w⸗
lu ntas ⁊ opatio inclinant᷑.⁊ quia totuʒ poſſe ⁊ velle
⁊ agere cõplectitur.ideo non poteſt falli.⁊ quia pꝛe/
deſtinatio daudit pᷣſcientiam.bhinc eſt ꝙ cõcoꝛdat cũ
li.arb. ⁊ non poteſt diſcoꝛdare.⁊ non poteſt caſſari.⁊

neceſſario infert ſalutẽ.ſᷣ nõ neceſſario efficit.¶ Ad 25

illud qð qucritur. vtrũ pꝛedeſtinatus poſſit damna-
ri. dm ꝙ ſic ſine diſtinctõne.quia qᷓuis bec poſſit di
ſtingui de re vel Sõ damnani eſt poſſi
bile. ſicut hec. albũ poſſibile eſt eſſe nigrũ.hec tamen
non eſt diſtinguenda ſᷣm artẽ.pꝛedeſtinatus põt dã/
nari.ſicut nec hec.homo albus poteſt eſſe niger. Mõ

em̃ poteſt eſſe de dicto.cum non ſit dictũ. Pꝛopt᷑ qdð 26

intelligendũ ꝙ iſta habet tres cauſas veritatis.pᷣde/
ſtinatus poteſt damnari.ſicut hec pꝛedeſtinatus po
teſt eſſe pᷣſcitus.Aut quia foꝛma pꝛedicati poteſt in/
eſſe ſubiecto cum foꝛma implicata.vel poſt foꝛmam
implicatã.vel ſine foꝛma implicata.quocũq; em̃ mõ

pꝛedicatum poſſit ineſſe. iudicãda eſt locutio ſimpli-

citer vera. Et dico ꝙ i tercio ſenſu locutio ẽ era.pꝛt
deſtinatus poteſt eẽ pꝛeſcitus.pꝛedeſtinatus em̃
teſt nõ eſſe pꝛedeſtinatus.⁊ neceſſe eſt omnẽ bominẽ
eſſe pꝛedeſtinatum vel pꝛeſcitum. ⁊ ideo ſequitur ꝙ
poſſit eſſe TaGirtrs hoc quidem neccſſariũ eſt po/
ni. nam fides dicit ⁊ ratio.ſequitur ergo ſi ẽ pꝛedeſti
natus.ſaluahit᷑. Rurſus fides dicit ⁊ ratio.quia iſtũ
ſaluari eſt contingens.⁊ qui diceret cõtrariũ ⁊ aſſcre
ret reſpuẽdus eſſet ſᷣm oim iudiciũ certũ.Et iterum
ars dicit. ꝙ ſi conſcquẽs eſt contingens.impoſſibile

eſt añcedens eſſe neceſſariũ.⁊ hoc ſupꝛa pꝛobatum ?᷑

per tres regulas.⁊ qui dicerct huius cõtrariũ totam
artem ſilogiſticã deſtrueret. cuius vis illationis ẽ vt
oppoſitũ ↄſcq̃ntis non poſſit ſtare cuzʒ antecedente.
ertum
neceſſario. iſtũ ergo eſſe pᷣdeſtinatũ no eſt neceſſaniũ.
⁊ eſt neccſſariũ vel contingens vel impoſſibile.⁊ nõ
eſt impoſſibile vel neceſſariũ. eſt contingens.⁊ con
tingens poteſt non cẽ. ergo iſte qui eſt pꝛedeſtinatus
poteſt non eſſe pꝛedeſtinatus.Et boc quidẽ credo q
neceſſe ſit poni. hoc tamẽ difficile ẽ intelligi. Poteſt
tamẽ ſic capi. ſi puupponamꝰ qᷓtuoꝛ vera. Pꝛmũ eſt
oreſens diuine eternitatis carcũplectitur om̃etpᷣs
idem ⁊ vnifoꝛme.⁊ hoc dicit Anb.in li.de cõcoꝛdia pᷣ

ſciẽtie ⁊ li.ar. ꝙ ſicut pꝛeſens tempus circũplectitur

omnẽ locũ.⁊ om̃e quod in loco ẽ.ita pñs eternitatis

eſt aut ꝙ oppoſitum contingentis ſtat cum 27

fkete⸗
ſumt
nſcii
utaret
dsfve
og
oltung
h
nnſt
ein
enolne
ſewochr
po
ſu⸗
D
iboenit
nzüge
Ggingind
ghtfr
B Ridr
iſtus⸗
ppoſt
worlin
Hocken
ſtinpee
ſſehan.
Mon ouu
mſo / ⸗
ſcfnla
Mhanfe⸗
ensordi
Uuralgan
Urſoceſto
oniturin⸗
oeſctis
Nlineeth
Miüfitun
horakeſe
ſ pont )ſve
ieeins
ſiusdto⸗
ſai duini
Ufturze
ipfani⸗
nntne
icheiter
nitek
Mlbekei⸗
enandf
Met
Cinanc
ſicope
Nurche
ſulne
gfiinee
nucie
ler
hennc⸗
W
ſheſit
ſaliern

ri
duhint
mirrt
nient⸗
zaͤrien
ertaͤf
Ninäſtiz
isent
uin,
Vgtuaietn
pin
cbug
nübanin
Ackenn
nnelcti⸗
wappſi⸗
Grtnnig⸗
facöi!
nrun⸗
huge
cher,
ficte

an
ten
mnde,
u,

lni

c,
i

ommnctẽpus. ⁊ boc neceſſariũ eſt poni. quis nõ poſ-
ſumus boc plene intelligere. AUidemus em̃ eius op/
poſitũ eẽ falſſum ⁊ impoſſibile.qꝛ ſi boc non eſſet.tũc
mutaret᷑ pñs diuine eternitatis. Secũdũ eſt illud q;
deus vno ⁊ eodez cognoſcit omnia. ita ꝙ Evnica dei
cognitio qua cognoſcit hoc et qua cognoſcit eiꝰ op/
poſitum. ⁊ boc ſupꝛa pꝛobatũ eſt autoꝛitate ⁊ rõnc.

non ſolum q;tum ad illud per quod cognoſcitur.ſcd

etiam qᷓtum ad actum diuine cognitionis. Terciuzʒ
eſt ꝙ cũ dicimus diuinam cognitionem vel volũta⸗
tem oꝛdinari ad hoc cognoſcibile ⁊ ad aliud. nõ po/
nitur oꝛdo vel reſpectus in deo actu. ſed ſolum ex ꝑ⸗
te rei create vel cognite. ⁊ ille quidem ſicut pꝛeuiſuzʒ
eſt non ponit᷑ in actu ſed in habitu. nec de pñti ſed de
futuro. Quartũ eſt ꝙ futurũ ſub rõne futuri qd po/
nitur ſemel eſſe verum. ponitur ſemꝑ fuiſſe verum.
⁊ qð ponit᷑ ſemel eſſe falſum ponit᷑ ſeinper fuiſſe fal⸗
ſum. ⁊ ideo cũ ponitur poſſe eſſe.non ponit᷑ nec mu/
tari nec inciꝑe. His pᷣſuppoſitis facile eſt intelligere
pꝛedeſtiuatus poteſt eſſe ꝛeſcitus. q; deus queʒ
pꝛeſciuit potuit pꝛedeſtinaſſe. Conſtans em̃ eſt ꝙ ſa
us iſtius qui pꝛeſcitus eſt potuit ab eterno pᷣuideri.
cum poſſit eẽ ſiue fieri in tempoꝛc.⁊ ſi potuit ab eter
no oꝛdinari ad diuinam cognitionem volũtatem.
potecſt ⁊ nũc.Etem̃ quia pꝛeſens totũ eſt ⁊ nibil tran
ſit in pꝛeteritũ. ⁊ nihil factum eſt quod ſit neceſſariũ
eſſe factuzʒ. hinc eſt ꝙ ſicut poteſt cogitari vere poſſe
⁊ non pꝛedeſtinaſſe ab eterno. ita ctiã q; poſſit nunc
in ſuo.ſ.nũc eternitatis nõ pꝛedeſtinaſſe. ⁊ hoc dicit
mgf in Ira. Actus tamen eternus diuine cognitõnis
non poteſt cogitari non fuiſſe. vcl ad boc futurũ cõ/
tingens oꝛdinatũ nõ eſſe.⁊ ſi hoc nõ ponitur.nõ po/
nitur aliqua mutatio in eterno pñti.qnia nulla poni
tur ſucceſſio.nec ponit᷑ mutatio in cognitione.qꝛ nõ
ponitur in deo alia cognitio. nec in oꝛdine ex ꝑte co/
gnoſcẽtis.quia non ponitur in deo alius oꝛdo.nec in
oꝛdine ex parte cogniti. quia ex parte illa non ponit
niſi futuru. ⁊ illud cum non eſt.poteſt intelligi eſſe.⁊
poteſt eſſe futurũ ſine mutatione. ⁊ hoc totũ clarius
aperit᷑.ſi veniamus ad ſignificationẽ hoꝝ vocabulo

7

28 m pꝛeſcitus ⁊ deſtinatus. Pꝛedeſtinatus em̃ ⁊ pꝛe

ſcitus duo ſunt vocabula. ⁊ qᷓtũ ad pꝛincipale ſigni⸗
ficatũ diuinã eſſentiam.qtum ad connotatũ impoꝛ⸗
tant futura contingentia. Otum ergo ad pꝛincipa⸗
le ſignificatũ idem ſunt.qᷓ;ẽtum vᷣo ad connotatuz.qꝛ
ſunt contingentia q̃ non de neceſſitate inſ unt. poteſt
vnũ eſſe alteꝝ. Quia vo cõnotata non tm̃ ſunt ↄtin/
gentia. ſed etiaʒ de futuro que nihil ponũt actu. pñt
non ineſſe ⁊ ieſſe ſinc mutatõne.Cũ em̃ ponũtur in⸗
eſſe vera de futuro.ponũtur ſempꝑ fuiſſe ⁊c. ſicut ptz.
⁊ Anbß.dicit. Si dicat᷑ aliquid eſſe futurũ de contin
genti. conſtat ꝙ poſſibile eſt non eſſe futurũ. ſi futu
m eſt. ſemp fuit im eſſe futurũ. ⁊ ideo hecẽ vera ſi⸗

he mutatõne ⁊ ſine inceptõne. pꝛedeſtinatus poteſt

eſſe pꝛeſcitus. nulla em̃ repugnantia eſt. nec ex pte ſi
gnificati. nec ex parte connotati. ⁊ hoc patct ſi reſol⸗
natur. Senſus cm̃ eſt. Iſte ẽ pꝛedeſtinatus .i.iſte eſt
a do pꝛecognitus. ⁊ ſaluabit᷑ per dei gẽam. Similit᷑
iſte eſt pꝛeſcitus. ſenſus eſt. Iſteẽ pꝛecognitus.⁊ dã/
nabiturꝑ ſuam culpã. Conſtat em̃ ꝙ in dina cogni⸗

tione non eſt differentia in ſe ſed ſoluʒ in connotato.

cum ergo ſaluandus poſſit damnari. pᷣdeſtinatus pᷣt
eſſe pꝛeſcitus ſine aliqua mutatione. Ex hoc patent

tria obiecta.naʒ pꝛimũ vltimũ intclligit᷑ in foꝛmis

ponit illud pꝛo ſi um⸗
non fuit electus quãdo non perſcuerauit in bono fi
naliter. ſi ergo illud ſignum eſt rectum. certum eſt ꝙ

certitudo eſt in euentu. /

ergo vr ꝙ certi

nauit. immo tota die fit tranſmutatio.

deus addit ad numerum pꝛecdiffinitum. nõ
tudo qᷓ;tum ad numerum ſaluãdoꝛum.⸗

que aliquiq ponũt actu circa ſubiectum. ſcdᷣm vo de
co quod eſt eternũ qð nibil temꝑale connotat. talia

agut non ſunt eſſe pꝛeſcitum ⁊ eſic pꝛedeſtinatũ.⁊ ſic

patent omniia.
uppoſito ꝙ pꝛedeſtinatio non inferat neceſſtates
ibero arbitrio ꝙ non poſſit aliter eſſe. querit᷑ vtruz
ponat certitudinem in euentu.ſ.vt nũqᷓ; aliter eueni

. , „ 7

at niſi ſicut deus pdiffiniuit. Et ꝙ ſic oſtendit᷑ pꝛimo

autoꝛitate Johᷣ.xiij. Ego ſcio quos elegerim. Et. ij.

Thi.ij. Mouit deus qui ſunt eius.& ſi diuina cogni/
tio eſt certa ⁊ infallibilis. ⁊ fallerctur ſi nõ ſaluarent

illi quos nouit eſſe ſuos certitudinaliter. crgo veruz

—

ꝙO ſic euenit ſicut pꝛediffiniuit deus.⁊ ſic ⁊c. ¶

I. Joh. ij. Ex nobis cxicrunt.ſed ex nobſs non erant.

4

gno. ſcʒ ꝙ illud eſt ſignum ꝙ homo

7

omnes pꝛedeſtinati ⁊ ſoli

in gratia finaliter perſeue⸗
rant.⁊ ſi hoc.certum eſt

ſoli ſaluantur 2 omnes.g
tu. ¶Itein Auguſtin? in libꝛo
de bono perſeuerantie. Pꝛedeſtinatio eſt pꝛeſcientia

beneficioꝝ dei per que certiſime liberantur quicũq;
liberãtur. Si ergo liberant certiſſimc.patet ꝙ certi/
tudo ſalutis ẽ reſpectu perſonarum. ſic 2.4 Secs
Auguſtinus in li. de coꝛrectione = gratia. Certus eſt
numerus electoꝝ.qui non poteſt minui nec augeri

tudo ſit in quodam numero. ¶ Iczʒ
boc videtur ratione. qnia in vomo patris ſunt mul/

te manſiones.ſicut dicit Joh.xiiij. aut ergo pꝛcuidit
us qui debeant ibi habitare. aut non. Con at ꝙp/
nidit qui debeant ibi eſſe. ergo ſi aliquis eoꝝ deſit.ali

qua manſio vacua remanebit. ſed boc eſt incõueni/

ens ⁊ indecens in ciuitate ſuperna. ergo certum ẽ
quililet pꝛedeſtinatus locũ ſuũ habebit.¶ Item nu⸗
merus elcctoꝛuʒ a deo pꝛefinitus eſt optima ⁊ decen

tiſſima ratione ⁊ ꝓpoꝛtione.ſi em̃ fecit omnia oꝛdina

tiſſime. multofoꝛtius ſupernam ciuitatem. ſed opti⸗

ma ꝓpoꝛtio fedatur ⁊ perditur per augmentum ⁊ di

minutionem. ergo ſi non poteſt eſſe vt ſit ibi defectꝰ

oꝛdinis ⁊ ꝓpoꝛtionis ↄgruentis.certitudinaliter tot

ſaluabũtur ⁊ non plures nec paucioꝛes qt deus pᷣui⸗

dit. ¶ Sed contra. ꝙ non ſit certitudo ecuentus qtũ

ad perſonas videtur ſic. Apocaliij. Tene qd babes

ne alius accipiat co.t. Greg.ibi. Dum alius liberat᷑.
alius in locum cius ſubinducitur. ergo ſi vnus ven⸗
dicat ſibi locum alterius.non cuenit ſicut deus oꝛdi
illud Job. xxxiiij. Conteret multos. Oꝛeg. ibidem. lo

cum vite alijs cadentibus alij ſoꝛtiſtur. ¶ Item

nmon ſit certitudo qtum ad numerũ:. videtur. Lu. v.
Numpebat thet glo. Mon tot intrant de iudeis qt
ſunt pꝛedeſtinati.ergo paucioꝛes ſaluãtur qᷓ; ſunt pᷣ-/

₰

deſtinati. ¶ Item — Addat deus ad hunc
numerũ multa milia.glo. ad hunc numerũ pꝛediffi/

nitum in dei pꝛeſcientia qui nouit que ſunt eius. & ſi

Drem

qtum ad neutrũ ſit certitudo videtur.intelligamus

em̃ a b ceſſe numeꝝ pᷣdeſtinatoꝝ. defnumerum pᷣ⸗

ſcitoꝝ.tunc quero aita bene poteſt dãnari ſicut 2 d.

⁊ ecõuerſo d ita ſaluari ſicut a.ergo nulla eſt certitu/

do q́;tum ad perſonas. Rurſus a poteſt damnari.

tunc ſolũ remanent duo.⁊ d ſaluari ⁊ tũc erũt qtuoꝛ

bo. 3

. . Dn . — W 4 „„ e „ „ iagEo
A nulla eſt eertitudo tutn ad numneꝝ. ¶ Item boc huc nutnen intelligitur iuſtificando plures ⁊ vocan o⸗
z oſtenditur o eed neennemene em̃ do ad fidem. ¶ Ad illud qð obijcit. ꝙ poſſunt eſſe 32 iche
certum eſt qui ⁊ quot ſaluabũtur ita ꝙ ſic euenict ⁊ plures ⁊ paucioꝛes. ⁊ alij q; ſint pᷣſciti. ibi nõ eſt cer Natenpen
non aliter. ergo certum eſt ꝙ nullus pꝛedeſtinatus titudo dᷣm.ꝙ nõ eſt certitudo ncccſſitatis.eſt tamẽ ngu
damnabitur aliquo caſu vel euentu. ⁊ nullus pꝛeſci · certitudo. infallibilitatis. quis em̃ poſſint eſſe alij et ſtein
tus ſaluabitur. 5 nullus debet curare vtruz faciet bñ plures.tamẽ nũc erũt. ⁊ ſi eſſent.tũc ab eterno pᷣde/ Nſoinn
vehl male.quia ſi pꝛeſcitus cſt. quicquid faciat in fine ſtinati eſſent. ideo nõ poteſt ibi cadere aliqua muta/ Epumt
damnabitur. ſi pꝛedeſtinatus.quicquid faciat in fine tio. Keid illud qð obijcit᷑.ꝙ ſi ita euenit tũc fruſtra ʒ ʒ g
ſaluabitur. ſtultus eſt ergo qui non comedit ⁊ letaẽ laboꝛat pꝛeſcitus ⁊ pᷣdeſtinatus.ddm ꝙ illud eſt ar- Sln
9 æ nõ habet bona in vita ſua. ¶ Re dom ꝙ eſt dicere gumentũ qð duci eos in toꝛpoꝛem ⁊ impietatis er⸗ Narin
certitudinem a parte rei eueniẽtis. ⁊ a parte dei poꝛ; cuſationẽ. ⁊ ideo pꝛimo oſten dendũ eſt eos ſtulte ar gedn
dinantis. Si loqᷓmur de certitudine a parte rei eue guere inferendo a ſimili.ddo ſic. Deus pᷣdeſtinauit Nceu
nientis. cũ bec dicatur cõtra contingentiã.ſic dico ꝙ vtrum tu debeas cras viuere an non.ad quid g̊ ↄme Gnche
non eſt maioꝛ certitudo in numero electoꝛuʒ qᷓᷓ ſit in dis ⁊ bibis.qui ſic argueret ⁊ tali rõni cõſentiret.ar/ Ctlnod
numero alioꝝ futuroꝝ ↄtingentiũ.quia pendet euẽ- gueret᷑ dementie. Similiter in ꝓpoſito. Sccundo rñ ſoithr
tus noſtre ſalutis ⁊ damnationis ex noſtri arbitrij li detur argumentando. tu dicis ꝙ; deus pꝛedcſtinat ⁊ 4 unf
bertate. Si aũt loquamur de certitudine a parte dei ego dico ꝙ deus tanqᷓ; iaſtus iudex iuſte remunerat.
pꝛecognoſcẽtis.ſic certus eſt euentus ſalutis noſtre nullũ bonũ g irremuneratũ.nullũ malũ impunituʒ. nuſen
certitudine infallibilitatis. quia diuina pꝛeſciẽtia nõ S nullus laboꝛat ſine fructu.nullus toꝛpet ſine dam itne
hallitur. ⁊ iõ euenit vt pᷣſciuit. Certus etiã eſt certitu no. Et ꝓpterea dom Afaeictn ar henetati deficit. zwobeſ
Qine immuta bilitatis.quia diuina diſpoſitio ⁊ oꝛdi/ Ppcedit em̃ ac ſi deus pᷣde tinaret ⁊ pᷣſciret in euentũ nnench
natio non variatur vt modo eligat vnũ ⁊ mõ aliunz3. omnẽ. ſᷣ nõ pᷣdeſtinat hoiem ad ſalutẽ niſi per meri/ tidfes
ſed qui ſemel electus ẽ ſempꝑ fuit ⁊ erit.⁊ nõ aliꝰ. Rõ/ ta.ncc repꝛobat vt ꝑueniat in damnationẽ ſine meri Feſkfn
nes ad pꝛimã partem inducte pꝛocedũt de certitudi tis.⁊ ideo non ſolũ ẽ noſtra ſalns ex parte dei ſᷣ exꝑ/ Nuͤfatt
ne effectus euentus. non q̃tuz ad neceſſitatem ſᷣ q; te nr̃a. ⁊ cum ipe velit omnes ſaluos fieri. ⁊ omnibꝰ Dſſtnui
tum ad infallibilitatem pꝛecognitionis. ⁊ qtum aald gram impartiri.ſolũ ex nr̃a malicia vel negligẽtia x ſanve
inuariabilitatem eterne pꝛeoꝛdinationis. ¶ Ad ills nit defectus noſtre ſalutis. eipun
30 ergo quod obijcit᷑. ꝙ alius alterius locum accipit? Brnſcquenter ꝙtum ad ſecuudũ articulũ q̃/ onge⸗
coꝛonam. dum ꝙ locus eterne manſionis ⁊ coꝛona C ritur de diuina electione.Et circa boc q̃runt thaait
retributõnis alicui debet᷑ m reputationcm iuſticie.⸗ vuo. Pꝛimo queritur vtruʒz electio ſit in deo wicktn
alicui ſᷣm pꝛediffinitõnem pꝛeſcientie. ⁊ contingit ꝙ eꝑternalit᷑ vel cx tꝑe. Secũdo queritur quid ſit elecõ eckdiſin
vnus locus debet᷑ alicui õm pñtem iuſticiam. eo ꝙ il Sm rem. ſrlrit
lo cadente alius iutrat cui detetur ſm pꝛediffinitio⸗e (Dneſtio.ſ. e ananen
nem etemam. quãdo vo alicui dvebetur locus m pᷣ⸗ ¶ Me electio in deo ſit eternaliter oſtenditur pᷣmo an · olchie
diffinitionem eternam. poteſt quidem cadere ⁊ loñ̃ toꝛitate apli Ephe. Elegit nos ante mũdi conſtitu Hioneen
perdere.⁊ alius qui non eſt pᷣdeſtinatus poteſt acqᷓ tionẽ vt eſſemꝰ ſancti ⁊ imaculati coꝛã io Cõtra. Nrodtn
rere.ᷣ tamẽ hoc nũqᷓ; eueniet. Quia ergo pᷣſcitus iu Jo.xiij. Ego ſcio quos elegerim.ſed omnes dlegerat ſtonsr⸗
ſtus frequenter locum eterne manſionis perdit quẽ? tꝑaliter qui erant eius diſcipuli. nõ eſt alia electio ĩ poitch
alius paris meriti acquirit.⁊ nemo ſcit vtrũ ſit pᷣſci deo qᷓ temꝑalis Item ꝙ electio ſit in deo videtur dipolti
tus vel pꝛedeſtinatus.ideo q;uis ſciat ſe eſſe iutum. per rationem.quia omnis agens diſcrete ⁊ oꝛdinate lgemnit
ctimere debet ne amittat locum. ⁊ ad bũc timoꝛẽ boꝛ eſt agens per eleetionem.ſed deus ẽhmõi. ergo ĩ deo gtoe
tatur btũs Jo. in pᷣdicta autoꝛitate Apocal. Et hic eſt ponere electõnem.¶ Item ꝙ ab etemo videtur. iarun
timoꝛ bonus eſt omnibus ⁊ pꝛeſcitis ⁊ pᷣdeſtinatis. quia om̃is eleetio queẽ ſpecialiter aliquoꝝ nõ tĩ eſt ſcttero
quia bumiliat ⁊ ſollicitat. Econtra certitudo de cle dilectio ſed etiam clectio.ſed pꝛedeſtinatio dei nonẽ WWMl
ctione dlauat in tumoꝛez. ⁊ depꝛimit in toꝛpoꝛem. iõ omniũ hominũ ſed ſolũ ſaluandoꝛũ.⁊ pꝛedeſtinatio ſllerck
ßm oꝛdinatiſſmam diſpoſitiouem boc factum eſt vt non eſt ſine dilectione. ergo neq ſine electionc. ills titenn
nulli reuelet᷑ an ſit p̃deſtinatus niſi ſit a deo cõfirma ab eterno. ⁊ iſta.¶ ¶ Sʒ cõtra. Daĩ Electio non ca lliten
tus in bono. vt non poſfit eleuari ꝑ ſupbiam. vel toꝛ it in deuʒ. quia diuina natura non eſt poſſibilis ad WDD
pere per negligentiam. Patet illa autoꝛitas nõ ignoꝛantiam. Geen eligere eſt alterum alteri pꝛe- lg
lſigniſicat mutationem fieri in pꝛeſcientia. vel aliter optare. ſed deus vult omnes homines ſaluos fleri. ſenn
euenire ꝙᷓ deus pꝛeſcit. ꝙ qui actualit᷑ iuſtus ẽ. po⸗ videtur ꝙ electio non ſit in deo. ¶ Item viget ꝙ ſo⸗ ai
teſt locum quo dignus eſt dere pdndo inſticiam. lum ſit in deo tempaliter. electio em̃ non cſſet ſi hp⸗ linci
⁊ꝙ qui peccatoꝛ poteſt ſibi locu debituʒ acquirere ſtitiſſet. ergo videtur ꝙ lapſus bominis faciat ad de leht
acquirendo iuſticiã. ⁊ hoc tota die contingit. Exem / ctionem. ſed temꝑale nõ facit ad eſſe etemũ. electõ n
plu in veteriteſtamẽto manifeſtũ fuit de ſaule ⁊ da non eſt eterni ſed temꝑalis. ¶ Nem electio ẽ diſſimi ie
uigd in regno.cui ſcʒ ſauli recte potuit dici. Lene qd liter entiũ.ſed omnia in deo etermaliter ſunt vnum⁊ fr
habes.i.humilitatẽ ⁊ iuſticiq.ne aliꝰ accipiat coꝛonã ſimiliter. electio cſt rerũ exiſtentiũ in ꝓpꝛio genere. n
tuam tibi debitam m ſtatũ pñtem. alij tñ debitã ym ſeg in ꝓpꝛio genere non ſunt niſi ex temꝑc. Snec elc⸗ l
diſpoſitõnem eternam. Exemplũ etiam ẽ in coꝛonis ctio. ¶ Item electio eſt poptatio.ſed deus nihil pꝛe/ e
31 xl. martirũ. Ad illud quod obijcit᷑ de diminutione optat alij qᷓtum ad intentionem affectus. ſoluz q; t
⁊ augmento.ddm.qꝙ totũ referendũ ẽ illud ad ſtatũ tum ad excellentiam effectus.ſed effectum none po er
pñtis iuſticie. Ham illa glo.non tot intrãt.intelligit nere niſi ex temꝑe.S ⁊c̃. ¶ Ieem in plus eſt vocatio .

tempe pꝛimitiue eccleſie. quia multi intrabũt in tᷣ ꝙᷓ electio. Multi vo ſunt vocati. pauci electi. Mat. fan
finalis eccdeſic. Similiter quod dr̃ ꝙ deus addat ad xxrij.ſed vocatio eſt tempoꝛalis. ergo videt ſimilit & M

Dmnerd
tizanua

n
ettid
42
4 „
ſtec
4 4
„ 7
Ameln
wene
7

6
6Ndr.

“
ni Netn
2„ 4

neglien

/ 9

nirn

pꝛedeſtinatõ vo eterna.ꝗqᷓritur vnde boc eſt ꝙ elecõ
34 2 tempalis eſt ⁊ eterma. N dm ꝙ electio dicitur
dupliciter. AUno modo pꝛout dicit dilectionem cum
Diſcretione ſolũ. Alio modo vt dicit dilectionem cuʒ
diſcretione pꝛecedente. deliberatione ⁊ inquiſitõe.

cadere põt ignoꝛãtia. ⁊ boc ſecũdo mõ loqᷣtur Dam̃.
55 (Ad ulud qd obijcitur ꝙ volũtas dei ⁊ dilectio ẽ ſi
ne diſcretõne. dᷣm ꝙ eſt voluntas antecedẽs. ⁊ ↄſe
quens. Antecedẽs.qua vult quantum in ſe eſt. conſe
quens.qua vult cum pᷣſcientia noſtre ſalutis.⁊ pᷣma
quidem eſt omniũ.ſca vo non. Scom bũc modum
eſt dilectio duplex. AUna q̃ reſpicit volũtatem antece
dentẽ. ⁊ bac diligit om̃es.⁊ alia ꝗᷓ reſpicit ↄſeqntem.
6 ⁊ hac diligit oẽs ſaluandos. ⁊ hec eſt electio ¶¶ Ad
illud quod obijcitur ꝙ electio non eſſet niſi bomo noõ
peccaſet. dᷣm ꝙ eſt electio qua cligitur ⁊ ſepatur bo
nus a malo.⁊ eſt clectio qua ſepatur melioꝛ a minus
bono.bec ſecũda eſſet ſi bomo non peccaſſet.pᷣma au
tem non eſſet ſi bomo non peccaſſet. nõ quia lapſus
aliquid faciat ad rõnem eligendi ſed pᷣuiſio lapſus.
qᷓuis lapſus bominis fuerit rangee uiſio tamen
57 eius fuit eterna.¶ Ad illud quod obijcit᷑ ꝙ elcctio ẽ
diſſimiliũ entiũ.ddm ꝙ ſicut dilectõ duplex eſt. que
dam que oꝛitur ex conſideratione bonitatis.quedas
que ẽ pꝛincipiũ bonitatis.Sic electio duplexẽ. Quc
dam que cauſatur a diuerſitate ⁊ pᷣeminentia eligibi
liũ.⁊ hec cõſequit᷑ eligibilia.vt electio humana.Que
dam q̃ eſt ratio diuerſitatis in eligendo vt diuina.et
hec eſt diſſimiliũ.nõ que ſunt ſᷣ que futura ſunt.⁊ ta
ʒ8 lis pcedit ⁊ ccterna. liſi em̃ eſſet diuina electõ. oẽs
eſſemus repꝛobi ⁊ mali.⁊ ſic patet illud.¶ Ad illuꝗ
quod obijcit᷑ ꝙ electio eſt pᷣoptatio.ddm ꝙ poptatõ
ratione maioꝛitatis effectus poteſt eẽ dupliciter.aut
per modum appꝛopꝛiationis.aut per modum diſpo
Rronio potchnateomio⸗ Per modũñ appꝛopꝛiatõis
ponit effectũ in actu.per modum pꝛeoꝛdinationis ⁊
39 diſpoſitionis ponit in tétia tĩ. ⁊ ſicut diſpoſitio ẽ
39 etema. ita ⁊ poptatio. Ra lud quod obijcitur de
voeatione ꝙ ſolum eſt temꝑalis.dom ꝙ vocatio di/
cit actum vt exterioꝛẽ.electio dicit actũ vt interioꝛc.

p̃deſtinatio dicit actũ vt anterioꝛẽ. Quoniã g actus

vt exterioꝛ connotat effectum vt exterioꝛem.iõ voca
tio ſolum eſt temꝑalis. Rurſus quoniã actus vt an-

terioꝛ non habet rõnem iniciandi.ideo pꝛedeſtinatõ

eſt ſolũ eterna. Sed quoniã actus interioꝛ ꝑ manife
ſtationem fit exterioꝛ.binc eſt ꝙ electio ẽ eterna ⁊ tẽ/
poꝛalis. Quod ergo obijcitur de vocatione ꝙ in plꝰ
eſt. ergo pꝛioꝛ.dom Tios bm rõnem intelligen/
di tanq; cõmunioꝛ.ſed non q́;tum ad oꝛdinem durã
di.non em̃ eſt ſupius eſſentiale ſed effectu cõſequẽs.
⁊ ſic patent omnia.
— Queſtio. ij.

¶ OQuid ſit electio. ⁊ ; ſit idem qd pꝛedeſtinatõ videt᷑.
Magiſter dicit in lr̃a.Cum aũt pꝛedeſtinatio ſit ele
ctio qua deus elegit quos voluit ante mũdi conſtitu
tionẽ. ¶ Item ratõne videt᷑.quia omnis pꝛedeſtina
tus eſt electus.⁊ omnis electus pꝛedeſtinatus. pꝛe
deſtinatio eſt electio.cum per ſe pꝛedicẽtur adinuicẽ
Ztem quoꝝ oppoſita ſunt eadem. ipᷣa ſunt eadẽ.
ſed oppoſitum electionis eſt repꝛobatio.⁊ bec eſt op
poſitum pꝛedeſtinationis. ⁊c.¶Contra. quecunq;
ſunt diuerſoꝝ ipᷣa ſunt diuerſa. ſeg pᷣdeſtinatio eſt ſo

gectio Eonſequẽter ergo cum vocatio ſit teinpalis.

Et pꝛimo mõ eſt in deo.ſecũdo mõ in creatura i qua

lum bono: umn. 1 ommniũ ſaluandoꝛum. 2 aliquoꝛuin
damnandoꝛuʒ. ergo ⁊c. Pꝛobatio minoꝛis Joh.vj.
Monne duodecim vos elegi ⁊ vnus ex vobis diabo

lus eſt. Si tu dicas q ülud intelligitur de clectone tẽ
poꝛali. Contra. electõ tempoꝛalis ſignum eſt eterne.

aut ergo concoꝛdant.aut eſt ſignũ falſum. Item ſi

nũq;ᷓ eſſet aliquis malus.eſſet faden ina tio. ſed non
eſſet electio m hoc. ergo aliucd o “
ctio. aliud pꝛedeſtinatio.ergo non ſunt omnino idẽ.

obiectum reſpicit ele

Item agens m pꝛopoſitum dicitur agens ꝑ ele/
ctionem. ⁊ non dicitur agere ſᷣm pꝛedeſtinationem.
ergo differt pꝛedeſtinatio ⁊ electio.Queritur ergo qᷓ
ſit differentia.⁊ qd; ſit pꝛius ᷣm rationem intelligen
di.¶ R.dm ꝙ electio tripliciter dicitur. Eſt em̃ ele ꝗo
ctio ᷣm affectionem dilectionis.⁊ ᷣm effectum fina/
lis gratificationis.⁊ ᷣm ſtatum pꝛelationis. Pꝛima
eſt eterna.⁊ eſt idem qð pꝛedeſtinatõ. Secũda ẽ tem/
poꝛalis ⁊ ſignũ pꝛime infallibile.Cercia ſimiliter tẽ⸗
poꝛalis.nec eſt effectus nec ſignum eternc electiõis.
Multi enim pꝛeſciũtur S repꝛobi.⁊ vtinã non

ſint plures mali qᷓ; boni.¶Ad illud ergo quod obij ꝗ1
citur de verbo dñi Job. vj. dom. ꝙ intelligit de ele⸗ 4
ctione pꝛelatõnis. ⁊ hec nõ eſt tm̃ bouoꝝ.nec oĩim bo
noꝝ.⁊ ideo vere patet ꝙ non eſt idem quod pꝛedeſti
natõ.Et quod obijcitur ꝙ eſt ſignum. dm.qꝙ nõ eſt
nignum certum. nec deus dat pꝛo ſigno. ⁊ ſtultus eſt 4/
qui huic ſigno credit.Sed elcctio ᷣm effectum fina/
lis gratificationis hec eſt ſignũ certum ſimpliciter.ſᷣ
non eſt certum nobis.⁊ hec diffret a vocatione.quia
multis datur gratia qui non perſeuerant.ideo dicũ
tur vocati.ſed non electi.⁊ de his dicitur Mat.xxij.
Multi ſunt vocati.pauci vo electi. ¶ Ad illud qð
obijcitur ꝙ electio reſpicitimalum ⁊ conuenit omni 45
agenti a ꝓpoſito.non ſic p̃deſtinatio. Notandum
in deo idem ſunt ꝓpoſitum. pᷣdeſtinatio.⁊ electio ᷣm
rem.tamẽ differũt ſᷣm ratõnem intelligendi. Nã ꝓ/
poſitum ſimpliciter dicit voluntateʒ faciendi aliqͥd.
Ille em̃ dicitur ꝓponere.qui firmiter vult facere ali⸗
quid.Electio vᷣo ⁊ pꝛedeſtinatio addũt ſupꝛa conce/
ptionem.ſed differenter.quia pꝛedeſtinatio addit oꝛ
dinem ⁊ directionẽ in finem. ſed electio diſcretioneʒ
ſiue ſepationẽ a ſuo oppoſito. Añ ꝓpoſitum dicit fir
mã volũtatis cõceptionẽ.pᷣdeſtinatio cũ ebceptione
dicit pᷣoꝛdinationẽ.⁊ electio quandam diſcretioneʒ.
Scʒm g hoc ptʒ ꝙ ꝓpoſitũ eſt pꝛius ᷣm rõneʒ intel/
ligendi. ⁊ deinde electio. qꝛ pꝛius ẽ intelligẽdũ aliqͥd
ſepari a malo ſiue a malicia qᷓ;ᷓ dirigi in finẽ. ⁊ ſic ptzʒ
diuerſitas ⁊ oꝛdo.Et ex hoc patet illud qð vltimo ᷓ
ritur quare agẽs a ꝓpoſito no ſemꝑ dẽ agere ſᷣm pꝛe 44
deſtinationẽ ſicut m electionẽ.qꝛ om̃is agẽs a pꝛo/
poſito deliberãs.alterã ptem ↄtradictõnis pᷣaccipit.
iõ oĩs talis dr̃ eligere.ſ̊ nõ oĩs agẽs ſic oꝛdiat effectũ
in finẽ.ᷣ vt plurimũ ſeip̃ᷣm. Pꝛedeſtinare autẽ eſt pᷣ/

oꝛdinare alteꝝ in finẽ.⁊ hoc qͥdem cõpetit deo uc.
⁊ iõſpatʒ illud. Pꝛedeſtinatio em̃ tria cõnotat.ſ.pꝛe⸗

oꝛdinatũ ⁊ hoc eſt homo.⁊ rõnem pᷣoꝛdinãdi ⁊ hec
eſt gra.⁊ rõnem finis ⁊ bic ẽ gloꝛia.⁊ ſic ſunt tria.ſcʒ
quod. 8 qò. ad qa4aads.
SOhnſeqjnter ẽ Stae tercio articulo.ſ.de re
pꝛobatione. Et cũ ea que dicta ſunt de pᷣde/
ſtinatõe eterna.ſunt dicẽda vł aptari pñt re/
ꝛobationi.qꝗᷓrit᷑ ſpãlit᷑ de obduratõe q̃ ẽ eiꝰ cõnota/
tũ.de qua duo qᷓruntur. Pꝛimũ vtrum ſit pena vel
culpa.Secũdũ vtrũ obduratio ſit a doo. e

AQueſtio.ſ.. vountingat per pꝛopꝛiã actionem. nibilominus da
¶ M auten obaut it⸗ ſit pena ſic oſtenditur. Super eſt. ſicut ptʒ in ſcabioſo qui in Tealpando ſeeicene⸗ “ i
illud Roma.ix. Cuius vult miſeretur ⁊c. glo. Augu. ſcd poſtea ſentit in carne ardoꝛm.— 6
Obguratio eſt nolle miſereri. ſed nolle miſeren no ẽ (Dueſtio⸗s5j. hh. Mbn
culpa ſed pena. ⁊c. ¶ Item ibidem. Miſeret᷑ m (trum obduratio ſit a deo.ſiue ſit effectus dei repꝛo ittd
gam que gratis vatur obdurat autmn iudici dʒ bantis &tcp ſicviderur Roma ir Euius pule miſie gig
meritis redditur.ſed cõſtat ꝙ nõ redditur bonis me retur. ⁊ quẽ vult indurat.ſed ideʒ ẽ aliquid fieri deo Vnuni
ritis. ̊malis. ſed qd malis meritis redditur ẽ pena. autoꝛe ⁊ deo volente.ſi ergo obduratio eſt deo volẽ lrti
45 obduratõ eſt pena. ¶ Itein hocĩm vr rone. quia te. ergo ⁊ deo autoꝛc. Ze m ibidem eſt glo. obalu⸗, mt
in hoc differt culpa ⁊ pena.quia culpa eſt affectio vo ratio eſt nolle miſereri.aut ergo bic eſt pꝛedicatõ er mickt
lũtaria.pena ẽ affectio inuolũtaria.ſᷣ obduratio coꝛ cauſam.aut per inherentiam.aut per eſſentiam. Noö
dis ẽ inuolũtaria.qꝛ nullus vult debabilitari ſiue ob per inherentiam vel eſſentiam.in deo enim eſt volũ⸗ ni
durari. &c. ¶ Itẽ ſicut ſe bʒ excecatio ad intellectia tas miſerendi.ncc tamen obduratio. ergo eſt dictu,z
ſic obduratõ ad affectũ. ſ cxcccatõ dicit penꝗ nõ cul per cauſam. ſed deus non vult miſereri aliquoꝛuz vt ſend
pã.g ⁊ obduratio. Eoõtra. ſuꝑ illud Ro. ij. m du⸗ pꝛeſcitoꝛum vt dicit Auguſtinus.ergo ab ipᷣo eſt co⸗/ Muetoe
ritiã ⁊c. Induratõ ẽ ꝑſeueratõ mẽt ĩ malicia pꝑtinaai rum obduratio. ¶ Itẽ ſuper illud Exo.iiij. Ego in- ſcte⸗
ꝑ quã fit h impenites. h dicit culpa. ⁊c Bian durabo coꝛ eius dicſt Auguſtinus. Indurauit deus encci
Aug.de pdeſtinacõne ſctõꝝ.Obduratio nihil aliun pharaonẽ iuſto iudicio. ergo ſm boc fuit iuſtũ pha/ ſirrn
eſt ꝙ dei obuiare mandatis. ̊ obuiarc mandatis di-· raonenn indurari.ſeq omnc iuſtum a ſumma iuſticia aat⸗
cit inobedientiã. ſᷣ peccatũ vt dicit Ambꝛoſius nibil pꝛocedit que deus cſt. ergo c. ¶ Item ratione vide n
aliud ẽ ꝙᷓ puaricatio legis diuine.⁊ ccleſtin inobci· tur.quia ome quod taſiu leſta deo. obduratõ ? =
entia madatoꝝ. obduratio vicit pctm̃. ¶ Itẽ rone aliquid ergo m id quod ẽ. eſt a deo. Oꝛ ſit aliquid cn
vr.qꝛ nulla pena tꝑalis ſm qð bmõi opponitur gre patet.quia durum dicit naturalem potenti. mol⸗ nanti
maxime gre finali. obduratio nõ eſt pena ſᷣ culva, ribus ⁊ ſpiritibus.ẽ aliquid qd habet deuʒ cauſam. ſuutni
46 San in bocẽ dria inter penã ⁊ culpã.qꝛ vt dicit patet ⁊c. ¶ Item quicũq; habet curã alicuius ſi ꝑ/ uſn.
Aug. Peã ẽ maliũ qð patimur.cłpa vo malũ qd agi mittit en malcfacerc cñ poſſit ꝓhibere. vel pire cum run
mus. ſᷣ obduratoem vnuſquiſq; facit ſibi. ſicut dicit PaNitadiunare non incoueniẽter dicit᷑ cauſa ſui ma 8 pe
Aug in li.xe gra ⁊ li.ar. Indurauit deus pharaoneʒ leficij vcl pccati ſiue mali. Vñ platus qui ſubditos A
iuſto iudicio.̊ ipᷣe ſe li.ar. Et ꝙ obduratio ſit a nob non coꝛrigit.cauſa dicit᷑ maloꝝ in ſubditis.Similit . 4
ptz.qn ins. diſuadet. Molite obdurare coꝛda vra. qui habpet vndc paſcat fanc moꝛientem ⁊ no paſett. Nta
. ¶¶ R dom qꝙ; obduratio in ſpiritibus ẽ trãſlati cauſa ẽ moꝛtis eius.ſi ̊ deus poteſt pꝛohibere vt af⸗ r ſ
47 ue dicta ab obduratione in coꝛpibus. In coꝛpibus fectus noſter dureſcat.⁊ poteſt paſcere vt non defici uſtlgii
aũt duriciã ſeqͥtur triplex ꝗꝓpꝛietas.quis inſit coꝛpi at. ⁊ non facit.vr ꝙ ſibi ſit ratio ⁊ cauſa induratõis ind .
ꝑ candẽ natura. nõ ſic ſpiritui Dußꝝ em̃ Eqðẽ inba attribuenda tem philoſophus dat maximam. ſi ” nh
bile ad ſuſcipiendũ.ẽ ſtabile ad ꝑmanendũ. iterum aliquid eſt cauſa alicuius.⁊ oppoſitum eſt cauſa op⸗ N
foꝛte ad rebellandũ ſiue reſiſtendũ. Scom bũc tripli poſiti.vt ſi baberc pulmonem ẽ cauſa reſpirãdi.non kee
cem modũ coꝛ obdurari d triplr. Pꝛimo mõ dẽ coꝛ babere eſt cauſa non reſpirãdi.ſᷣ velle miſereni eſt cã nign
48 obdurari ex hoc ꝙ ẽ inhabile ad impſſionẽ gre ſuſci gratificationis. nolle miſereri eſt cauſa obduratio nemin
picndã. ⁊ boc mõ ſonat in paſſionẽ.⁊ ẽ pena ↄſeqns nis. ¶ Item ſi aliquid p ſui pñtiam cã ẽ alicuius. uin
culpã. Secũdo mõ dẽ coꝛ obduratũ qð ẽ in peccato ſui abſentiã ẽ cã oppoſiti.hec alia maxima eſt pbilo⸗/
ſtabilitũ.qd ẽ multũ ↄpactum ad amoꝛem peccati.? ſopbi. ſi dcus ꝑ ſui pñtiã eſt cã mollificationis coꝛ⸗/ dg
hboc mõ obduratio ẽ peccatũ cũ diſpoſitione.ſiue di gdis.ꝑ ſui abſentiã ẽ ca obdurationis. Beanidalil mmmmi
ſpoſitio peccati pcedentis. Cercio mõ d eoꝛ obdu· duo ſunt oino ſimilia. aut ſpꝛietas aliqua nõ ĩeſt vni unfni
ratũ coꝛ rebelle qð vult deñ a eius mandata ⁊ gram que non ineſt alij. aut ſi incſt. aliũde ineſt. Donãtur
impugnare. ⁊ hoc mõ cſt ſpale peccati genus·ſ.pctĩ aut hic duo paruuli Jacob ⁊ Eſau. deus vnu obdu⸗-
in ſpm̃ſctm̃.⁊ ſᷣm illũ modũ triplicem diuerſe autoꝛi rat yt Eſau.alteꝝ non obdurat vt Jacob. g cuz ſint 4
tates pcedũt de obduratione qᷓ videntur ſibi obuia ſimiles oino qͥ ad naturã.⁊ qᷓ;‚tũ ad merita.aliũde ve
re. diuerſis vijs ꝓcedunt ᷣm mẽbꝛa diſtinctõnis pᷣ nit obduratio.ſᷣ nõ eſt dare niſi a deo. ⁊c. Si tu di⸗ MO
dicte. Concedendũ eſt ꝙ obduratio vno mõ ẽ pe cas ꝙ a dyabulo. Contra. eſto q;ᷓ dyatbolus nullo mõ (t
na. cõcedendũ nihilominus ꝙ alijs modis eſt culpa ſe intromittat.nibilominus iſte obdurabit᷑ ( Nem Grc
ſiue diſpoſitio culpe. ¶ Ad illud ẽ̊ að obiſcit. ꝙ pe ois effectus ſiue poſitiuus ſiue defectiuus hʒ cauſaz nunte
49 na gre nõ repugnat ⁊ etiã ſonat in paſſionẽ. dõm ximã ⁊ immediatã.qro ergo qᷓ ſit cauſa obduratõ Autn
triplex eſt pena.Eſt em̃ quedã pena inflicta.qᷓdã cõ/ nis pꝛoxima. aut em̃ culpa oꝛiginalis. aut actualis. nun
tracta. qᷓdam acta. Pena inflicta ſimpliciter ẽ paſſio aut vſus liberi arbitrij. vel aliquod aliud. Mõ culpa g
⁊nõ repugnãs gratic.vt fames.ſitis ⁊ egrnitudo. De oꝛiginalis.qꝛ tũc om̃es obdurarẽtur. Silr nec culpa uſrtn
na contracta ẽ fomes ⁊ concupiſcentia.⁊ hec quid actualis. qꝛ fc ois actualit᷑ pcccãs obduraret᷑. MNec un
paſſio eſt. ⁊ ideo pena. ſed tamẽ inclinat ad actione,ʒ vſus liberi arbitrij. quia obduratio vt eſt connotatũ en
malã. ⁊ ideo gre repugnat.non qtum ab ſubſtantis repꝛobationis.cſt in Rarunlis in quibus nõ ẽ vſus li Mri
ſed q;tum ad indlinationem. Pena acta eſt ſicut ob beri ar. reſtat ꝙ̈a volũtas dei ſit cauſa.⁊ hoc videt᷑. ſrig
duratio ⁊ gratie expulſio. ⁊ hec quidẽ pena eſt. quia qꝛ ea poſita ponit᷑ effectus. Si qᷓ̃ deus nõ vult iſtiꝰ n
paſſio eſt. ſed quia ex mala actione ſiuc ex pecato ẽ. miſercri neceſſe ẽ eñ obdurari. Cotra. Jo. vj. Dis ld
⁊illud cõcomitatur inſepabiliter.ideo opponit᷑ gre. q venit ad me nõ eijciã eum foꝛas. patus eſt deus ne
2 ita patʒs ꝙ nihilominꝰ eſt pena ⁊ paſſio. Muis ejſ̃ omes ↄplecti. defctus illuſtrationis non venit ex

tnude
Vnfn
lus ctneg
ueet

„
ereeee
„0.½

6 lgetu
M “
. 41
eeeee,
NZNN

eee

Anüctn
A Pyin
ükaf
nuaüin
nik
fone
1

dam

rte dei. ſed ex parte nrfa. Item Apocał.iij. Ecce

o ad oſtiũ ⁊ pulſo.ſi quis mibi aꝑuerit introibo ad
eñ ⁊c̃. Sed ſi pegrinus volens aéan nõ recũbit i
domo. non eſt cauſa ex parte ſui.ſed ſolũ oſtiarij.& ſi⸗
militer ⁊ obdurationis non eſt cauſa.niſi qui non re
cipit deũ pulſantem. ¶ Item aug. ſuꝑ illud Jo. Lux
in tenebꝛis lucet dicit. Sicut ceco poſito in ſole ẽ pꝛe
ſens lux.⁊ ipᷣe abſens eſt luci.ſic in omni iniquo qui
cecus eſt coꝛde pñs eſt ſapientia.⁊ ipᷣe eſt abſens.ſi g
bonũ eſt ſimile.cũ cecitas ſiue pꝛiuatio actus vidẽ

non ſit a ſole.patet ꝙ nec obduratio ẽ a deo. Iteʒ

An. Mon ideo nõ babet hᷣ gr̃am quia deus nõ dat
H qꝛ hõ nõ accipit.̊ nõ debet dici obduratio eẽ a deo.

50 ¶ Item rõne videt᷑ qꝛ optimiẽ optima adducere.ᷣ

obduratio eſt peſſimũ inter omnia mala.& ipam nõ
efficit deus qui eſt optimus. ¶ Iteem obduratio ani/
me reddit aiam impotenteʒz ad bonũ.ergo ẽ defectꝰ.
5Hfbi defectus aut uõ habet cauſam. aut ſi bʒ bʒ cauſam
deficientẽ.deus aũt nullius ẽ cã deficiẽs. obduratõ
nullo mõ ẽ adeo. dom ꝙ obduratio inqntũ pe
na ẽ dicit aĩe ĩeptitudinẽ.⁊ ita dicit fectõeʒ penalẽ.
⁊ pena oĩs inqᷓntũ tat.ẽ iuſta ⁊ oꝛdinata.iõ dicit fe
ctũ oꝛdiatũ.inqntũ ̊ defectꝰ ẽ.nõ hʒ cãm niſi deficiẽ
tem. hec aũt nõ ẽ deus.qꝛ deus nõ eſt cauſa deſiciẽs.ſᷣ
li. ar. deſtitutũ.inqtũ vᷣo dꝛdinatũ habet caãm meren
tem. ſ.ipᷣam culpam.⁊ cãm oꝛdinantẽ.ſ.retribuenteʒ
diuinam iuſticiam. Ille ergo tres antoꝛitates Apli.
Aug. ⁊ gloſe. ⁊ cõſiles q̃ dicũt deũ obduraſſe aliqueʒ
intelligutur q̃tũ ad rõnem oꝛdinis nõ Ftu⸗ ad rõnẽ
defectus.qꝛ ꝑ cõpationem ad defectũ ſo
tur in rõne ꝑmittentis non efficiẽtis.Et ẽ exemplũ.

ſicut ſi aliquis eſſet dignus fame ꝑire.⁊ alius poſſet
eũ paſcere.⁊ iuſto iudicio nollet eũ paſcere.ſi qreret

q̃ fuit in iſto cauſa moꝛtis.rñdet᷑ ꝙ defectus cibi.ille
vo nõ diceret᷑ occidiſſe ſᷣ ꝑmiſiſſe. Si rurſus quere/
ret᷑ vtrũ iſte iuſte fcerit.diceret᷑ ꝙ ſic.cũ tñ nihil fece
rit.qꝛ ipᷣm nõ facere.oꝛdinatũ non fuit autoꝛitate eiꝰ
ad merita illius.⁊ ꝑ ↄſeq̃ns ille oꝛdinatus ẽ in pena
ſibi debita. ꝑ hũc moqũ ẽ intelligenduʒ in pꝛopoſito.
Ad iltud g qd obijcit᷑ ꝙ, obduratio dicit poſitio/
nem. dom ꝙ in coꝛpoꝛibus dicit poſitionem. quia
naturam ſuam nata ſunt ſibi reſiſtere.ſᷣ in ſpiritib
dieit defectũ.qꝛ de naturali aptitudine ſpũs debet eẽ

Vtrũ pᷣdeſtinatio ⁊ repꝛobatio ſint ex meritis noſtris

„ „

2

J aũt querimus meritũ obdurationis ⁊ miſericoꝛdie.Supꝛa egit magiſter de cauſal
nationis ⁊ repꝛobationis. In hac parte inquirit de cauſalitate paſſiua.vtrum.ſ.pꝛed
RRrepꝛobatio habeãt in nobis cauſam meritoꝛiam. Et hoc quidem pꝛincipaliter tntencfit in
(cione.que duas habet partes. In pꝛima magiſter inueſtigat pꝛincipale pꝛopoſitũ. In ſecũda mouet quan/
queſtionem que ex pꝛecedentibus habet oꝛtum.ſ.vtrum deus veſinat aliquid ſcire vel pꝛeſcire. Ex cuiꝰ
manifeſtatione patefacit diuine ſcientie interminabilitatem.ibi. Pꝛeterea conſiderari opoꝛtet.

ũ compara⸗

habilis ad ſuſceptionem influentie diuine. Añ habi
litas talis ẽ potentie ⁊ habitus.ſᷣ econtra obduratõ
⁊ ineptitudo eſt per modũ pᷣuiſionis. Ad illud qʒ
obijcitur ꝙ qui ꝑmittit ſubdituʒ perire eſt cauſa ⁊c.
dðm ꝙ vn eſt ſi tenet᷑ ⁊ delat facere.ſᷣ ſi nõ tenetur
nec debet hoc facere. immo magis cõtrariũ.nullate/

⁵

nug põt illi imputari ꝑiculũ.ſᷣ iuſticie.⁊ ita eſt in deo

¶Ad illnd quod obijcitur ꝙ ſi aliquid ẽ cauſa alicu

ius ꝙ oppoſitũ eſt cauſa oppoſiti.dðm ꝙ illud tenet
in naturalibus ⁊ neceſſarijs.ſicut in hr̃e pulmonem
⁊ nõ hr̃e.⁊ reſpirare ⁊ nõ reſpirare.nõ ant habet lo/
cũ in volũtarijs ſicut dicit Anb. Cauſa auteʒz quare
iſte babet grẽam eſt quia deus dat. Cauſa quare non

habet eſt. quia nõ accipit. ¶ Sed iſta ſolutio non vr

ↄpetẽs.qm̃ ſi maxima phᷣi bona eſt.neceſſe ẽ ꝙ tene⸗/

.

at in omni materia. Et ꝓpterea doᷣm g ipe loquit᷑

52

5 5

de cã ꝓxima ⁊ immecdliata.⁊ q̃ eſt tota ca nõ exigens

aliam. ⁊ in om̃i tali tenet.ſ q;uis volũtas dei ſit cã ef

ficis gratificatõis. tñ ad ſalutem concurrit li. ar. vt
ſentiẽs.qꝛ & iſta duo ↄcurrũt.qdðlibct hoꝝ põt cau

ſare defectũ. ⁊ nõ cauſat diuina volũtas q̃ ẽliberaliſ-

ſima.ſed cauſat li.ar.qð qᷓuis nõ poſſit neq; ſufficiat
efficere. poteſt tñ eſſe deficiens cauſa que ſufficiẽs eſt

defectum. effectus em̃ in bonis facilius eſt deſtrue
reqᷓ; cõſtruere.¶ Ad illud quod obijcitur de abſen/
tia.dm ꝙ cũ abñtia alicuiꝰ ẽ malũ.aut ille ẽ cã ſue

eins qð incurritur ex abñtia.Si aũt ipᷣe non eſt cau/
ſa. immo ẽ̃tum eſt de ſe ſemꝑ ꝑatus cſt pᷣſens eẽ.tũc
reuera n
iuſte ſe abſentat.iõ vere nr̃m pctm̃ ⁊ nõ deus.pecca/
ta em̃ nr̃a diuiſerũt inter nos ⁊ deũ nr̃m.⁊ ſunt qua⸗/
ſi nubes denſiſſime. auferẽtes nobis illuſtrationem
gre.
cuius inſit.ddm ꝙ cã eſt li.ar. meritoꝛiũ.⁊ peccatuʒ
ſiue oꝛiginale ſiue actuale.Cauſa vᷣo deficiens q̃ po/
nit defectum eſt libeꝝ arbi. deficiens.⁊ in defcctu ſuo
permanens.ſiue quia ipᷣm negligit.ſiue quia peccat⸗
exigentibus alius non ſuccurrit.quia vᷣo duobꝰexñ/
tibus ſimilibus põt alter hr̃e ſubleuantẽlalt᷑ nõ.ideo

vnns obduratur ex ſe.alt᷑ vo ſubleuat᷑ ab alio.⁊ per
hbũc modũ intelligendũ ẽ in iacob ⁊ eſau. Eſau em̃ ia

cuit ꝓpꝛia ifirmitate.ſᷣ iacob releuatꝰ ẽ aliena vtute.

₰ℳℳ .
itate actiua pꝛe
ſtinatio 7
iſta diſtin⸗

Pꝛima ꝑs

quatuoꝛ habet partes. In pꝛima magiſter determinat veritatem oſtendens q; repꝛobatio habet cauſam me
ritoꝛiam qtum ad cõnotatũ qð eſt obduratio.non ſic pꝛedeſtinatio qᷓntum ad connotatum quod eſt gratiſi
catio. In ſecunda vᷣo magiſter remouet quãdam opinionem que poſſet bominẽ ducere in erroꝛem.ibi. Opi
nati ſunt tamen quidam. In tercia remouet eius defenſionem.ibi.His tamẽ aduerſari videtur ⁊c. In quar

ta remouet pꝛeſumptuoſam in hac queſtione inquiſitioncm oſtendens aliquos volentes r

erationem

de hoc pꝛofundo diuine pꝛedeſtinationis lapſos eſſe in pꝛofunduʒ erroꝛis.ibi. Multi vo de iſto pꝛofundo qᷓ;

rentes reddere rationẽ ⁊c.¶ESᷓ

ntes keagere! EGimiliter ſecũda pars in qua determinat magiſter queſtionem. vtrum deus de⸗
ſinat aliquid ſcire vel pꝛeſcire.⁊ ſimiliter eſt queſtio.vtrum deſinat aliqueʒ pꝛe

inare. partes habet duas.

In pꝛima determinat de pꝛeſcientia ꝙ contingit deſinere aliquid pꝛeſcire. In ſecunda vo determinat de ſciẽ⸗

.

vem. Kcu

tia. ibi. ODe ſciẽtia aũt aliter dicimꝰ.vbi dicit ꝙ deus nihil deſinit ſcire.⁊ in. xtraq; parte pꝛimo mouet queſtio⸗

ndo determinat.

Ad illud qð querit᷑ que ſit cã efficiẽs ratione

54

abñ̃tie.aut non.Si ille ẽ cã ſue abñtie.dẽ ꝑ ↄñs eẽ cãa

o mõ dicendus ẽe cauſa.ſ illud rõne cuiꝰ

5§

ſebrobait habet cãm meritoꝛiã qntũ ad cõnotatũ qð ẽ obduratio.pᷣde
ſtinatio vo nõ ſic q;tum ad cõnotatum quod ẽ gratiſicati.
Naut qrimꝰ meritũ obdurationis ⁊ miſericoꝛdie.obdurationisme
iitũ inuenimus.miſericoꝛdie aũt meritũ nõ inuenimus.qꝛ nullü eſt
Nmiſericoꝛdie meritũ.ne gra vacuet᷑ ſi nõ gratis donet᷑.ſ meritis redr “M
dat᷑. AMiſeret᷑ itaqʒ ſᷣm gram q gratis dat᷑. obdurat aũt ſᷣm iudiciũ qð mei· U
tis reddit᷑. VUñ dat᷑ intelligi vt ſicut repꝛobatõ dei ẽ nolle miſereri.ita obdu .
ratio dei ſit nõ miſereri.vt nõ ab illo irrogetur aliqd quo fit hõ deterioꝛ. ſed
tim̃ quo fit melioꝛ nõ eroget᷑. Ex his apte oñdit᷑ qͥd miſcðiam. qͥd obduratõ
nẽ ĩtellexerit aplus.Et qꝛ miſcðia nullũ aduocat meritũ.obduratiovo nõ =?
Dr ſine merito ⁊ miſcðie vᷣbo hic accipit pᷣdeſtinatio. ⁊ pᷣcipue pᷣdeſtinatõis eſ/⸗
fectus.obdurationis vᷣo non ipᷣa dei eterna repꝛobatio.qꝛ eiꝰ nullũ ẽ meriiti M9MAh
gre pᷣuatio ſiue ſubtratio.q dãmõ repꝛobatõis effectꝰ. Accipit᷑ tũ ali⸗
qũ repꝛobatio ꝓ obduratõe.ſicut ⁊ pᷣdeſtinatio ꝓ ſuo effectu qͥ ẽ gra appo⸗
ſita. Gra em̃ q̃ apponit᷑.effectꝰ ẽ pᷣdeſtinatõis. Lũ grẽ q̊ aponit᷑ homi acd
iuſtificationẽ nulla ſint merita.mitominꝰ ⁊ ipᷣiꝰ pᷣdeſtinatõis qua ab eterno Exemplump⸗
elegit deus quos voluit aliq̃ pñt exiſtere merita. Ita nec repꝛobatõis q̃ ab rre Zacs
eterno quoſdam pᷣſcinit futuros malos ⁊ damnãdos.ſicut elegit iacob ⁊ re-⸗ nec illuʒ elegit
pꝛobauit eſau.qð nõ fuit ꝓ meritis eoꝝ q̃ tũc hẽrẽt.qꝛ nulla hẽbãt.qm̃ nec nec illũ repꝛo-
ipi exiſtebãt. nec ꝓpr futa merita qͥ puidet.vt vlillũ elegit vł illũ re pbauit bauit deus pꝛo

Remouet opinionem q ducere poſſet in erroꝛẽ in quo fuit aliqũ Aug.ſed meritis. D

7

poſtea retractauit. S è
1 a ¶ Opinati ſnnt fi Opinati ſunt tamẽ quidã deũ ideo elegiſſe iacob.
qda deũ iõ elegiſſe ia quia talẽ futurũ pꝛeſciuit qͥ in eũ crederet ⁊ ei ſeruiret.
D ASe, quod aliqñ Aug.ſe ſenſiſſe dicit in li.retracta.vbi ap/⸗
ſitio non ſit opinio.s te oñdit ꝙ ſi ppter futura merita electus eſſet.iam nõ
bereſis manifeſta. a ex gratia eſſet electio. Non ergo ideo electus eſt a deo
qui boc ponit. ponit quia talis futurus erat.ſed ex electione talis ẽ factꝰ ita
Ffam boi non gratis dicens. Diſputans quid elegerit de in nõdũ nato cui
ſed er tecatrarpel dixit ſeruiturũ eſſe maioꝛẽ.⁊ quid in eodem maioꝛe ſi
ſenzeſ eserrorner miiter nondum nato repꝛobauerit? ad hoc perduxi
Pe. doͤm. ꝙ. i põt di ratõcinationem vt dicerem. Mõ ergo elegit deus ope
rmentoꝛid. ra cuiuſq; in pꝛeſcientia que ipe daturus eſt. ſed ſidem
vłrõez ↄgruitat. Si elegit in pꝛeſcientia.⁊ quem ſibi crediturum eſſe pꝛeſci
dicat cam meritoꝛis uUit. ipſum elegit cui ſpiritũſanctuʒ daret.vt bona ope
ſic qᷓuis ᷣma fronte rando etiam eternam vitam conſequeretur. Ecce hic
nõ dicat erroꝛem. t; ¶aperte dicit non ꝓpter opera eũ elegiſſe.ſed pꝛopter n ¶Erplanat ſen⸗
ad ipᷣam ſeqt᷑ erroꝛ. d 5tuldit crediturd. F in ſde ar E tetig peeio⸗
Si vo dicat rõem cõ dem qua eum pui lit crediturũ.5ᷣ qꝛ ⁊ in fide merituʒ ẽ tetiã pꝛodicto-
gruitatis. ſic nõ dicit ſicuti ⁊ in operibus. hoc retractauit dicẽs. NHondũ di⸗ rum vᷣbop
erroꝛẽ.ſᷣ tñ temerita ligẽtius q̃ſiueram.nec adhuc inueneram qualis ſit ele
tẽ qᷓndã bʒ.qꝛ occul ctio gre de q dicit apliu 8 Reliqᷣe ꝑ electionẽ grẽ ſalue
to Eẽ pfudo nitiuur fiẽt. dvtiq; nõ ex gra e ſi ex meritis pꝓcedit. vt iam qd p mo. xi.
ocenocoeat dak nõ 'm gram ſz im debitũ ſibi reddatur potiꝰ cum ete „
gna retraetatione. meritis qᷓ; donet᷑. Perinde qð ↄtinuo dixi.dicit ei idẽ . Nep
2 b. Keliqep clectöez aplus. Idẽ deq oꝑatur oĩa ĩ oibus. Nuſq̃ʒ aũt dicein’n 4
gfe ſauue fet. Queri F. Deꝰ credit oia ĩ oibus.Ac deinde ſbiüxi. QAd g cre i., Coy. xij.
iur h̊ d illo vbo apli dimꝰnrm ẽ.qð vo bonũ opamur illiꝰẽ qͥ credẽtibꝰẽ8dot
Wengie Nug ieli⸗ ſpmſctm. ꝓfecto nõ dicerẽ ſi iam ſcirem etiã ipſamt/ ut,
cu n gia nec vẽ dem inter dei munera reperiri qᷓ dantur in eodeʒ ſpũ. .
eligẽs.nec elccta.Et Vtrũq; 8 nrme ꝓpt arbitriũ volũtatis.⁊ vtruq; da⸗
iteꝝ graẽ ſolũ er te tũ ẽ ꝑ ſpm fidei ⁊ charitat..Et ꝙ paulo poſt dixi. Mo leg
clectõ.R. dᷣm q ſtrũ em ẽ eũ credere ⁊ velle.illius aũt dare credẽtibus
/, intclligaur de e¶2 volentibus facultatẽ bñ opandi ꝑ ſpm̃ſctm̃ .ꝓ quem
co See i ee chharitas dei diffunditur ĩ coꝛdibꝰ nris. Verũ ? qdem
graʒ. Si t 8 eterna. . .
c dĩ ecctõ. vt gra dicat hiti b vt oſtruat᷑ ſicht gtũs exyvi declacõis eẽntie vñ ðꝛ electõ gie gratuitz ã me

8 s
* =

Di. XII
ſed eadẽ regula ẽ.⁊vtrũq ipiꝰẽ.qꝛ ipe pᷣparat volũta rita nõ cõſiderat. Et
tẽ.⁊ vtrũq; nr̃m.qꝛ nõ fit niſi volẽnbꝰnobᷣ. ergo me ſi obijeit ꝙ vnꝰ geni
ritũ ſidei de miſcðia dei venit. Hõ ergo ꝓpter fidẽ v itin⸗ o Sſre
Aiique merita elegit deus aliquos ab eiermno. vel ap- niſi babene vinntes
Aug, poſuit grãm iuſtiſicationis in tꝑe.ſʒ gratuita bonitate duoꝝ Añ bñ di vir
Bug⸗ ſua elegit vt boni eſſent. Vñ Aug.in li.de pᷣdeſti.ſan. ſanguinis. ⁊ bõ auto
MNon qꝛ futuros nos tales eſſe pᷣſciuit.ideo elegit. ſed nitatis. ſimilit clectõ
vt eſſemus tales ꝑ ipſam electionẽ gratie ſi ue qua gra gfe.i. gratuite boni⸗
tificauit nos in dilecto filio ſo. eis n lchprcco⸗
Remouet opinionis erronee defenſion; c it g aliqͥd in pecca

Bis iñ aduerſari videt qð dicit Aug.ſup Amalachis lr wſtii aaig ien
Malach. . ꝓphetã vbi ſcptũ ẽ. Jacob dilexi.eſau ãt odio habui. efficiãtur iuſtificatio
Cui vult iquit miſeret᷑ deꝰ.et quẽ vult indurat.ſʒ hec ne ñ falſum dicere
volũtas dei iniuſta eẽ nõ põt. Venit enĩ de occultiſſi⸗ q pctõꝛ añ iuſtifica⸗

ber Hr mis meritis.qꝛ ipſi peccatoꝛes cũ ꝓpter generale pec⸗ nonent M
u aaacatũ vnã maſſam fecerũt.tñ ẽ nõnulla ĩiter eos dinerſi 4 ns pane veleik. D
Pi L tas · Pꝛecedit ergo aliqd in peccatoꝛibꝰ quo q;uis nõ⸗ ſicut dicit auctas.et
tut dũ ſint iuſtificati.digni efficiãtur iuſtificatione. Et itẽ cetiã ipᷣa vita vtputa
nin pꝛecedit in alijs peccatoꝛibꝰ quo digni ſunt obtuſione dei inimicꝰ. ergo
Eoce hic vj Aug. dicere e ?⁊ ipſa dei voluntas qͥ alios Gj dom c vbuz il
Põt dicih re elegit.alios repꝛobat.ex meritis ꝓueniat.ſed occultiſ ketigerarn intelligit
tracaſe. ſimis.i.ꝙ ꝓ meritis alios voluit eligere.alios fpꝛoba in p̃fata retractatõe
re.⁊ ꝙ ꝓ meritis alijs aponit᷑ gra iuſtificatõnis.alijs qꝗ̃ ponit᷑ pcedenti ca.
non. vñ obtüdunt᷑. Sed qq intelligere voluerit igno⸗ Aut dignitas ibi tm̃
ratur. niſi foꝛte hoc dicat᷑ intellexiſſe qð ſupꝛa diximꝰ valʒ quatũ ↄgruitas
eũ retractaſſe. Hã ibidẽ etiã qda alia cotinue ſubditᷓ ſoli:cmnſte ppt eeco
in li. retracta. apꝑte retractat. qð vtrũq; legẽti patebit. Kigramn gratgeig
AUñ veriſimile e ĩ pmiſſis etiã hoc retractaſſe. ſAui ten p muleiplicitatz
dam tñ ex eo ſenſu accipiũt foꝛe dictũ.nõ qꝛ aliqs pꝛe⸗ giam gratis datam.
deſtinetur ꝓ meritis. vel iuſtiſicationis grãm mereatur. ſed qꝛ aliqͥ nõ adeo
mali ſunt vt mereãtur ſibi grãm non impartiri. Nullus eni dei grãm mereri
pot ꝑ qu iuſtificat. Põttñ mereni vt no apponatur. vt penitus abiſciatur.
Et qdeʒ aliq in tantũ pꝛofundũ iniqtatis deuenerũt.vt hoc mereãt᷑.vt hoc
digni ſint. alij vo ita viuũt.vt ⁊ ſinõ mereãtur gram iuſtificationis.non ta⸗
meẽ merent oino repelli ⁊ gram ſibi ſubtrahi. Ideoq; dixit in qbuſdã pꝛece/
ere quo digni ſint iuſtiñcatione. æ in alijs quo digni ſint obtuſione.ſʒ boc
Hy! friuolum eſt. H
i MMV ouet pꝛeſumptuoſam de pꝛedeſtinatione inquiſitionem qua aliqui
ante fualſa de occultis dei diſſeruerunt carnalite

ulti vo de iſto pꝛofundo querẽtes reddere rõnem. atq; p̃ᷣm coniecturas
vvLLCocꝛdis ſui inſcrutabilẽ altitudinẽ iudicioꝛũ dei cogitare conãtes. in fabulas
* Vü/anitatis abierũt dicẽtes. Q aie ſurſum in celo peccãt.⁊ ſᷣm pctã ſua ad coꝛ
. xüij. Poꝛa ꝙ meritis dirigat᷑. ⁊ dignis ſibi q̃ſi carceribꝰ includ ant. Jerüt hi tales
poſt cogitationes ſuas. ⁊ volẽtes diſputare de dei pfundo.verſi ſunt in P⸗
fundi.dicẽtes aias ĩ celo añ ↄuerſatas.⁊ ibi aliqͥd boni vl mali egiſſe.et pꝛo N
rMMV! meritis ad coꝛpa terrena detruſas eẽ̃.hoc aũt reſpuit catholica fides ꝓpteꝛ
Roma. ix. euidẽtẽ apli ſnĩam q̃ ait. Cũ nõdum nati eſſent. aut aliquid boni aut aliqᷣd
maliegiſſent ꝛc. 4 delioꝛ ergo fidelis ignoꝛãtia qᷓ; temeraria ſcientia. Ele⸗
Aultt ergo quos voluit gratuita miſcdᷣia. nõ qꝛ fideles futuri erãt. ſed vt fide⸗
ICof. vij. les eſſent. eiſq; grãm dedit.nõ qꝛ fideles erat.ſʒ vt fierẽt. Ait eni aplus. Mi
ſericoꝛdia cõ ecutus ſum vt fidelis eſſem. nõ ait.qꝛ fidelis erã. dat᷑ qdem et
8 ſigeli.ſed data e etia pꝛiꝰ vt eẽt fidelis. Ita etiã repꝛobauit quos voluit.nõ
VFVPryvbter futura merita q puidet. veritate tñ rectiſſima ⁊ a nf̃is ſenſibꝰremota.
ueſtio. Sʒ qrit᷑ vtrũ ſicut dr elegiſſe qͥſdã vt boni fierẽt ⁊ ſideles.ita Et ↄcedi dẽat
W repꝛobaſſe quoſd vt mali eẽnt et iſideles.et obdurare vt peccẽt: Qö nul⸗
llauuaatenus ↄcedi opoꝛtʒ. Hõ eĩ repꝛobatio ita ẽ cã mali.ſicut pᷣdeſtinatio eſt cã
R boni:neq; obduratõ ita facit hoĩem malũ. quẽadmodũ miſcðia facit bonũ.

6

*

,
K-—

Atrum deus deſinat aliqua ſcire vel pꝛeſcire.

e
vtrũ ea oĩa q̃ ſemel ſcit vel pꝛeſcit deꝰ. ſp ſciat ⁊

¶ Pꝛeterea ↄſiderari opoꝛtet 1olaſe velp . plc
Nierit. ac pꝛeſciat et pꝛeſcierit. an olim ſcierit vel pꝛeſcierit. qð mõ nõ ſcit vel Peteꝛmiat g
peꝛeſcit: De pꝛeſciẽtia pꝛimo rũdemus dicẽtes młlta eũ pꝛeſciſſe qͥ mõ nõ pꝛe⸗ (õtingit deñ de⸗
fcit. Cũ em̃ eius pꝛeſciẽtia noõ ſit niſi de futuris. exquo illa ꝗᷣ futura erãt pꝛe ſinere aliq pꝛe
ſentia fiut vel pterierũt. ſub dei pꝛeſciẽtia eẽ deſinũt.ſub ſcientia vo ſꝑ ſunt. ſcire.

„ (MHeqʒ pᷣſcire deſi
nit. ⁊c. Innuit mgr

4

tabile. & nõ põt deſi

deus Pſcire futura
deſinit cũ futura eſſe
ceſinãt. Cõtra. videt᷑
falſum dicere.qꝛ pꝛe/
ſciẽtia dicit qͥd eter/
nũ. nullũ eternũ de
ſinit eẽ. nec pᷣſciẽs
deſinit pᷣſcire. Item
Rich. dicit eÿ qtuoꝛ
ſunt cõbinatiões. qꝛ
quoddã ẽ qð hʒ Ey⸗
cipiñ ⁊ finẽ. quoddã
qd caret pꝛincipio ⁊
fine. quoddã qð ba/
bet pᷣncipiũ ⁊ non fi⸗
nẽ vt aĩa. quartũ qð
habet finẽ ⁊ nõ pꝛin⸗
cipiũ eſt impoſſibilę.
Qð em̃ caret pꝛinci/
pio.nõ habʒeẽ aliũ⸗
de. quod aũñt tale ẽ.ſe
ipo ẽ. ẽ oino immun

nere. ſi & pᷣſcire caret

pᷣncipio. neceſſe ẽꝙ

careat fine. R dicen

dum ꝙ abſq; dubio

me bene dicit ꝙ de?

deſinit aliqua pᷣſcire

cũ fiũt pñtia.ſi em̃ pᷣ

6

Pꝛeſciuit ergo deus oĩa ab eterno q̃ futura erãät ne ò
pꝛeſcire deſinit niſi cũ futura eſſe deſinũt. neq; cũ pꝛe⸗
ſcire deſinit aliq̃ q̃ͥ añ pꝛeſciebat.minus ea noſcit q; añ
cognoſcebat. Hõ em̃ dicit᷑ ex defectu ſcientie dei ꝙ ali
qua pꝛeſcierit aliqñ q̃ mõ non pꝛeſciat.ſᷣ ex rõne verbi
qð ẽ pꝛeſcientia. Pꝛeſcire em̃ ẽ ante ſcire aliqᷣd qᷓ; fiat.
Ideoq; nõ põt dici de⸗ ſcire niſi ea q̃ futura ſunt.
MnRn nihil deſinit ſcne. f
De ſcia aũt aliter dicimꝰ. Scit em̃ de ſp oĩa q̃ aliqñ
ſcit. om̃em eni ſcientiã quaʒ aliqñ habet ſemꝑ habuit.
et habʒ. et habebit. Ad hoc aũt oppouit᷑ ita. Olim ſci
uit hũc hoĩem naſciturũ qꝗ natꝰẽ.mõ nõ ſcit eũ naſcitu
rum. ſciuit & aliqͥd qð mõ nõ ſcit. Itẽ ſciuit mũdũ eſſe
creandũ.mõ nõ ſcit eũ eẽ creãdũ.aliqͥd ergo ſciuit qð
mõ nõ ſcit. et alia hmõi infinita dici pñt. Sʒ ad hoc di
cimꝰ ꝙ ideʒ de natiuitate huiꝰ hois et mũdi creatione
nũc etiã ſcit qð ſciebat anq̃ʒ fierẽt. lʒ tũc et nũc hãc ſciẽ
entiã eiꝰ diuerſ expᷣmi vbis opoꝛteat.MNã qð tũc futu
rũ erat.nũc pꝛeteritũ eſt. IJdeoq; verba cõmutãda ſũt
ad ipſum deſignãdũ..Sicut diuerſis tuibus loq̃ntes
eandẽ diẽ.mõ ꝑ hoc aduerbiũ cras deſignamꝰ dũ ad⸗
huc futura ẽ.mõ ꝑ hodie dũ pñs E.mõ per heri dũ pᷣte
rita ẽ. Ita anteqᷓʒ crearetur mũdus ſciebat deus hunc
creanduũ.poſtq̃ᷓ creatus eſt ſcit eum creatũ.necẽ hoc
ſcire diuerſa. ſed omnino ideʒ de creatione mũdi. Si⸗
cut antiqͥ patres crediderunt chriſtũ naſciturũ et mo⸗
riturũ.nos qaũt credimus eũ natum et moꝛuũ. nec tñ
diuerſa credimus nos et illi ſed eadcem. Temꝑa enim

Oppoſitio *

8

Aug.

ſiebarur ſtur. vt ait Augu. variata ſunt. et ideo verba ſunt mutata
ra. cõſtans eſt qꝙ deſi non fides. Indubitant etgo teneamꝰ deũ ſꝑ oĩa ſcire
nũt pꝛcſciri· nõ rone que aliquando ſcit.
eius quod eſt ſer. ”õ
ſed rõne pꝛcpoſitionis.Ad illud ergo quod obijcitur de etemo.dm q; aliquod nomẽ pure eternum impoꝛ

tat. aliqd vo nomẽ impoꝛtat eternũ cõnota

—

ndo tꝑale. Hoc nomẽ deus pure eternũ impoꝛtat. ᷣ boc vocabu

— —

lũ pᷣſcire dicit eterñũ cõnotando tꝑale. Secundũ hoc notandũ ꝙ q̃daʒ cõnotant tꝑale vt ens in nan Get
Que

xeus conſcruat han

natio vel r ti
toꝛiam. Scdo vtrũ

tale tꝑale eẽ põt. ⁊ deſinere pot. icdeo tales dercn⸗ re iniciñ 2 terminu. v⸗
crem. cõſeruare dicit eſſentiã cõnotando actu effectũ.iõ incipit ? deſinit cõſeruare.A

vt nõ ens actu. ens tñ in potentia ſiue futurũ. ⁊ qm̃ tpale nõ põt inciꝑe eẽ non ens. ſiue

7

dam cõnotant tꝑale

eſſe futurũ antec ſit. ſed
pſcientia dei reſpectu

õt. ideo tales actus circa deũ dicũtur habere iniciñ ⁊ terminũ. vtputa ſi d

4pot deſinere nõ ens. cñ incipit eſſe ens. deſinere ee futurũ cñ incipic eſſe pñs. binc eſt
creati dẽ deſinere ᷣ nũq; incipe.⁊ deſinit rõne tꝑalis non deſinẽtis ſᷣ incipiẽtis. Et ex

hoc patet illud Rich.quia cu deus deſinit pſcire.nõ ſignificat᷑ ꝙ aliquod ens deſinat. ſolũ eꝙ aliqᷣd incipiat.

ſic patet illud/

tie ſempiternitate ſiue inter B
pꝛimũ queruntur duo. Dꝛimo querit᷑ vtrũ pꝛedeſti-/
ꝛobatio in nobis habeat cauſam meri

(Erbabegenn d is me
Ec. Pꝛimo de repꝛobatione. Rom̃ ip ſun illuc. Eſgu

4 * intelligentig pñitis diſtincrionis duo ͤn⸗

4.4 v. 7

.

odio habui. glo. Eſau ſuberacta gra. per iuſticiam

cipaliter querũtur. Pꝛimo querit de p̃deſti/ repꝛobatus.ſ iuſticiꝗ reſpicit merita. ergo repꝛoba/
mnunutionis cauſalitate. Secũdo de diuiue ſciẽ/ tio eſt ex meritis. em per repꝛobationem no di

cũtur niſi iſta tria. ſ.odiñ eternũ. obduratio tpalis.
damnatio finalis.ſed omnia iſta habent in nob me/

ritũ.quia deus neminẽ odit niſi ꝓpter merita. nec ob
e. em volütate ante/

durat nec damnat.ergo ⁊c. te an
cedente vult deus omnes homines ſaluos fieri.ſi er⸗
go aliquem repꝛobat boc eſt volũtate conſequentc.
neminẽ ei de ſe creat ad ſuppliciũ.s volũtas cõſeqns

interminabilitate. OM tum ad

eat in deo rationem motiug.
ueſtio.ſ. 4 „
8 cauſam meritoꝛiã oſtendit᷑

turnc

odause

ctd

foftonmen

nulause
ckinh

iii

(un i

cſectpe

ck

poge
. lac
uuſcin
umncteni
(xnigen
AUgttl.
unnutol.
ſanci
ſonnctto.

klck ne⸗

lge

uneſse

eſebm
8 ſbnet
(Ngrid
D
Nqniukt
gput oſar
Geuait
ſhastoßt
tſtode
nüß
ipdigi
focdeni⸗

N

eſt conceſſio ex noſtra cauſa. ſed non ey alia cauſa qᷓ tmeriti noſtra ratõne voluutatis. ſolũ rõne voliti.

meriti. ͤ c. ¶ Item de pꝛedeſtinatiõe ſimiliter oſte⸗ vult em̃ aliquid deus qd nos meruimus.⁊ iõ qꝛ voli
N dit᷑. Oreg. dicit ⁊ aug.ꝙ pꝛedeſtinatio iuuat᷑ ſanctoꝝ tũ eſt ↄnotatũ.pʒ ⁊c. Ad illud qd obꝛ de pdeſtina 12
in oꝛõnibus.ſed plus valet vnicuiq; fides ſua ꝙᷓ fides tione ꝙ iuuat᷑ oꝛatõnibꝰ ſanctoꝝ.dm q illud intel/
irin aliena. merito ſuo ⁊ alieno põt qͥs impetrare ꝙ ſit ligitur ratione cõnotati.qd eſt gratia quã ſancti viri
4 peꝛedeſtinatꝰ. ¶ Itez nullus eſt pꝛedeſtinatus niſi fi poſſunt alijs ſuis oꝛõnibus impetrare.nõ tñ ſequit
4 naliter in gratia ꝑſcuerans.⁊ econtra.ſunt ́ ↄuerti · ꝙ homo poſſit impetrare ſibi.qꝛ ad boc ꝙ impetret.
bilia.ſed aliquis poteſt mereri finalem ꝑſeuerantiXꝗ. neceſſe eſt ꝙ ſit dignus mereri. ⁊ hoc nõ eſt niſi ꝑ gꝛa
ergo poteſt mereri ꝙ ſit pꝛcdeſtinatus.1Ne 48 po tiã. ¶ Av illud adob⸗ ꝙ; idẽ eſt cẽ p̃deſtinatũ ⁊ i gr̃a 1 3
teſt in maius. põt in minus.vęl equale ꝑi ratõe.s hbö finaliter ꝑſeuerare. d. ꝙ; nõ eſt idẽ ſᷣ ↄuertibile. vᷣ il/
Ppost meren ihabere vcũ qð eſt maximũ inter omnia. lud nõ ſequitur. ꝙ ſi aliquis poſſit mereri vnũ cõuer
poõt etiã mereri ſalutẽ qdð eſt equale ei qð eſt eſſe pᷣle tibilium ꝙꝙ poſſit 2 reliquũ.ſicut nõ ſequit᷑.ſi aliquid
ſtinatum.ergo ⁊c̃. Sed õ. omne meritũ antecedit cã vnius ↄuertibiliñ q; ſit cauſa alteriꝰ.illud ma⸗
illud cuius eſt menitũ.qꝛ diſponit ad illud.ſᷣ p̃deſtia/ nifeſtũ eſt. ¶ Ad illud qd obꝛ qð poteſt in maius. p̃t 14
tieo ⁊ repꝛobatio pᷣcedunt noſtrũ eſſe.Sᷓ nõ cadũt ſub in minus.d Jꝙ veꝝ eſt ſi equaliter oꝛdinat᷑ ad vtrũ
noſtro merito. ¶ Itẽ omne meritũ aliquo modo eſt q;. Mam ſi babet oꝛdinationẽ ad maius.⁊ non bʒ oꝛ
cauſa eius qd meret᷑.ſᷣ pᷣdeſtinatio ⁊ repꝛobatio ſũt inationẽ ad minus.qᷓ;uis poſſit in maius.nõ tñ ſe/
cterna.mecrita vo ſüt tꝑalia. & tꝑale eſt cauſa eterni.] quit᷑ ꝙ in minus.ſimiliter in ꝓpoſito. gr̃a cm̃ oꝛdina
qʒꝗ eſt impoſſibile.¶¶ Itẽ ſpãliter de pdeſtinatiõe v. tur ad merendũ deũ vt gloꝛificantẽ nõ vt pᷣdeſtinan/
e LTbi. ij. HMõ ex operibꝰ iuſticie q̃ fecimus nos.ſᷣ ſᷣm tẽ.ſilr ad gloriam nõ ad pꝛimã gratiam.

Queſtio.ij. b

ſuam miſericoꝛdiam ſaluos nos fecit. ¶ Itẽ gra eff W
crfect? pꝛedeſtinationis. ̊ pᷣma gra antecedit oẽ meri Atrum pꝛed tinatio ⁊ repꝛobatio babeãt in deo ra
tum. cſt cã ois meriti.̊ non cadit ſub merito. ⁊ eo/ tionem motiuaʒ. Et ꝙ ſic viset᷑ ꝑ canonẽ Geñ.xviij.
ſpſe gratia eſt.qꝛ ſine meritis datur.ergo nec ꝛede dirit dñs. Num celare potero abꝛaam qð geſturus
ſtinatio.¶ E. ad boc intelligendnm notandũ ꝙꝙ in ſum cum futurus ſit in gentem magnã. et pᷣcepturꝰ
pꝛedeſtinatione tria intelliguntur. Pꝛimũ eſt poſi · omui ſue. vt cuſtodiat pactum meu.dñs g voluit re
tum eternũ.Scm eſt tꝑalis gratiſicatio. Lerciũ po uelare ipſi abꝛae ꝓpter ↄſiderationẽ bonoꝝ futuro⸗
eterna gloꝛificatõ. Similiter in repꝛobatione intelli rum.ergo cum illa ab eterno ꝓuideat.pari rõne pꝛe
gunt᷑ tria.ſ. eternũ odium. tẽpalis obduratio. ⁊ ctna deſtinat ex pᷣſcia bonoꝝ futuroꝝ. AKEennbao ſu⸗
damnatio. Mtum ad pꝛimũ et vltimũ ſimiliter ẽ iu per eplam ad NRo.ix. Dabo grãm ei quẽ ſciuero toto
dicandũ.nã vltima.ſ.pena ⁊ gloꝛia ſimpliciter cadũt coꝛde ad me poſt erroꝛẽ reuerſurũ.loqͥt in pſona to-
ſub merito. Pꝛimũ vo.ſ.poſitũ eternũ eoipo qͥ eter mini. g rõ quare dñs ⸗ dare grãm c.qꝛ aliqd fu

*

E

num eſt. meritum habere nõ põt. O?tũ vo ad medin turũ pꝛeuidit in hoie.¶ Itẽ rõne oñdit᷑.qꝛ ois wlũ/
quod eſt gratificatio 2 obduratio.differẽter ẽ iudicã tas eoipſo ꝙ voluntas eſt rõnalis. ſi boc ꝑfectiõis
dum. MHã obduratio ſimpliciter cadit ſub demerito. eſt in wluntate ꝙ ſit ex ratiõe.hoc maxime repit᷑ in
„ſiue ſub malo merito.gratificatio vo nec ſimpliciter voluntate diuina. cũ pꝛ eſtinatio dicat diuinũ ꝓ
8 ſub merito. nec ſimpliciter extra. Eſt euim meritum poſitum. erit ex raone kiher ois ſapientcer eligens
congrui. digni. Saent. Pauum congrich aui, eligit illos ii famulos in qͥbꝰ videt melioꝛes moꝛes

—

o peccatoꝛ facit quod in ſe eſt ⁊ p ſe. deritum di· pteritos. ⁊t ſimiliter q́s nouit fidelioꝛes fuiſſe. ⁊ ſi poſ
gni.qñ iuſtus facit ꝓ alio. Merituz ↄdigni. ſ iuſt? ſet futura cognoſcere. multofoꝛtius eligeret ? reipu⸗
Oodpat ꝓ ſeipſo.qꝛ ad hoc oꝛdinat᷑ gratia exↄ. igno.ð. cret ꝗꝓpter puiſionẽ bonoꝛum futuroꝝ maloꝝ qᷓ; p̃-
Gratia aũt alteri ꝓmerenda nõ eñ oino ex cõdigno. teritoꝝ.ſi g deus eſt ſapientiſſime eligens.g rationes
dqꝛ pctõꝛ om̃i bono eſt indignus. Nec ſolũ ex ogruo. eligendi ſiuę repꝛobandi accipit a puiſione ſiue a pꝛe
qꝛ iuſtus dignus eſt exaudiri. Gratificatio ſub me ſcientia.¶ Item nullus ſapientum eligens pᷣeligit

nito cõgrui põt cadere quo ad ipᷣm gratificandũ.ſub oino in di antia. maxime ſi poſſit acciꝑe oia eque cõ

—

ßRb ᷣðð —

u merito digni q;tum ad alium virum ſanctũ.ſub me grue. ſed deus pꝛefert vn alteri in electiõe. ergo ⁊c.
emrn rito cõdigni q;tum ad neutu. ⁊ boc ꝓpꝛie loquẽdo ẽ ¶ Item ſi diuinũ ꝓpoſitum ſiue p̃deſtinatio ſolum
. u meritũ.Rendẽedũ ̊ ad qõnẽ cũ querit.vtrũ p̃deſtina haberet rõnẽ volũtatẽ dei ⁊ nõ aliã. tũc g videt᷑ ꝑci
nn tio ⁊ repꝛobatio cadant ſub menito.ꝙ ſimplr loquẽ tas in diuina voluntate ſi em vellet om̃s ſaluareom
in do qtum ad pꝛincipale ſignificatuz. neutra cadit ſõ̊ nes ſaluarent᷑.⁊ nõ eſt alia ratõ niſi qꝛ nõ vult. vo⸗
– mento.q;;tum vᷣo ad cõnotatũ repꝛobatio cadit ſu luntas eius nõ eſt liberalifſima nec optima. ¶ Itez
Nuſe, 6 merito ſimpliciter. pᷣdeſtinatio vo m qͥd. 4 oõcedẽ ſi nõ eſſet alia ratio qᷓ; voluntas.ergo cũ deus repꝛo/
ng 4 ge ſunt ergo rõnes ꝓbantes ꝙ pdeſtinatio nõ cadit bando ꝗꝓponit damnare.ſi ſineomni ratione ſola vo
2 ſub merito.ſiliter ꝙ nec repꝛobatõ. ¶ Ad illud qd pᷣ luntate vellet damnare aliquem. vfr crudeliſnmus
, mo obꝛ de glo, c eſau ꝑ iu iciam repꝛobatus eſt. dð. co ꝙ feciſſet hoies ad ſuppliciũ. tẽ ſi ſola volun/
INœ Dỹibi accipit̃ repꝛobatio ꝓ cõnotato qð eſt obdura tate pꝛedeſtinat ⁊ repꝛobat nõ pᷣcognita ratione.vp
4 10 tio. ¶ Ad illud qdð obꝛ ꝙ odiñ eternũ cadit ſub meri ergo ᷣm hoc ꝙ ſit acceptoꝛ ꝑſonaꝝ.qdð eſt ↄtra illud
, to. dom ꝙ odium eternũ duo dicit. ⁊ pncipale ſigni/ qð dẽ act.x. In veritate compcri ꝙ; nõ eſt acceptoꝛ ꝑ
, ficatum ⁊ ↄnotatum.qꝛ neminẽ odit deus qtũ ad af ſonarum deus. ¶ Sed Z. Exo. xxxiij. Miſereboꝛ cui
nnn fectum. ſolum q;'tum ad effectum.et pᷣmũ nõ eſt ex miſereoꝛ. ⁊ clemens cro ſuper quem placuerit mihi.
nug, meritis. ſcm.quod patet ſi reſoluat᷑.qꝛ odiũ eſt p Sᷓ rõ pᷣma: potiſſima diuine miſcricoꝛdie ⁊ pꝛedeſti-
nin, poſitũ puniẽdi. poſitũ aũt nullus meret᷑ ſ penã. nationis eſt dei beneplacitum ⁊ voluntas.
we, 11 TKSd illud qð obꝛ ꝙ neminẽ repꝛobat voluntate cõ HNHatb. xj. dicit filius. Reuelaſti ea paruulis. ⁊ abſcõ
lg⸗ ſequente.dum ꝙ volũtas ↄſequẽs nõ dẽ q; ↄſequat diſti hec a ſapientibus.ita pater. quoniaʒ ſic placitũ
4 cc
*

„

Huit ante te. ergo ſi filius reddit optimam ratõetn.ſo
lum diuinũ beneplacitum eſt rö. Itẽ apls Ro.ix.
ſup bac queſtione dicit. Hunquid nõ babet figulus
poteſtatem de eades maſſa facere alia quidẽ vaſa in
bonoꝛem. alia in ↄtumcliaʒ. Si enim quereret᷑ ab ar
tifice quare de vna pte maſſe facit vaſa pulcra. ⁊ ex
alia vilia. cum cque ſit bona tota maſſa.nõ eſt alia rõ
niſi quia placet. ita em̃ bene faceret ſi faceret cuer/
ſo. &. ¶Item Aug. de deſtinatiõe ſanct. Mõ qͥa
tales nos futuros ſciuit ideo elegit. ſᷣ vt tales eſſemꝰ
Item ratione videt᷑.qꝛ volũtas dei eſt cã cauſaꝝ.
S ibi eſt ſtatus.ſed vbi eſt ſtatus nõ eſt vltra querere
rationẽ.g ⁊c. Oꝛ ſit ibi ſtatus patet.Oe etiã ſtatꝰ nõ
patiat᷑ quercre rationẽ videt᷑.qꝛ quotiẽs cauſam vel
rõnẽ querimꝰ.qucrimus vt diſtãtẽ.ſi em̃ oino eſſent
idem cã ⁊ cuius eſt rõ.ſtatim illo viſo viderec cã et
nõ qucreret᷑.ſed nõ eſt ſtatus niſi in ſumme ſimplici.
ct ita nulia diſtantia.g nec rõ nec qõ. ¶ Itẽ ſi de? pꝛe
deſtinat iſtũ ꝓpter pᷣuiſionẽ.aut ̊ bonoꝝ.aut maloꝝ.
aut indifferentiũ. Mõ ꝓpter pꝛeuiſiõem indifferen/
tium ⁊ maloꝝ.g ꝓpter pꝛeuiſionem bonoꝝ.ſed bona
nulla futura ſunt in iſto niſi qᷓ̃ deus ſua volũtate fa/
cturus eſt. S Fuiſſo eſt ꝓpter voluntatẽ. ⁊ nõ ecõuer/
ſo. ¶ Item ſi quis quereret cum potucnit deus ꝓdu
ccre vnũ alium mundũ ſimilẽ huic:quare mag iſtuʒ
qᷓ; illum.nulla cſſet qõ.qꝛ hboc ſolum fuit.quia wluit.
Spari rõc nulla eſt cauſa quare pꝛedeſtinat ⁊ repꝛo/
15 bat niſi qꝛ vult. Aig voͤn q; cum qucrit᷑.vtrũ eter/
nũ dei ꝓpoſitum ſiue electio vel repꝛobatõ in deo mo
tiuam rationẽ habeat.hoc nõ intelligit᷑ qtum ad vo
luntatẽ diuinã vel eius actũ.qui deus eſt.ᷣ qtum ad
oꝛdin ationẽ voliti ad eius voluntatem.Et ſi querat
ratõ cauſalis vel meritoꝛia.reſpondet᷑ ꝙ dari nõ poſ/
ſit. Si aũt querat᷑ rõ cõgruitatis ⁊ decentie. Rndent
quidam ꝙ ipᷣa dei voluntas ſibipſi eſt ratõ.necẽ alia
rõ quarce iſtũ clegit.niſi quia placet.⁊ hoc eſt ſuffici/
ens ꝑ omnẽ modum.qꝛ eſt cauſa cauſarũ.⁊ ratio rõ/
num. ⁊ eoipſo ꝙ placet.iõ rectum eſt ꝓpter ſummaʒ
ipſiꝰvoluntatis rectitudinẽ.qꝛ nõ tĩ eſt recta ſ᷑ etiaʒ

regula. Scd cauendũ eſt ne dũ voluntatẽ dei magni

ficare volumus.potiusvoluntati eiꝰderogemus.Si
cim nõ cẽt alia rõ quare deus iſtũ elegit.⁊ illũ nõ.niſi
qꝛ placet certe iam nõ occulta dicerent᷑ diuina iudi/
cia.ſed manifeſta.cum quilibet hanc ratõem capiat.

nec dicerent᷑ mirabilia. ſed potius voluntaria.Et ꝓ/

pter hoc eſt ddᷣm ꝙ ꝓpoſitum illud eternũ ſicut vicit
Aug.⁊ habet᷑ in la.⁊ voluntas illa eſt rõnabiliſſima

⁊ ratiõem habet.⁊ ſicut ab ctemo fuit.ab eterno rõ/
nem habnit. nõ aliam ꝓpter eſſentiã ſed ꝓpter cõno/
tatum.Quid aũ ſit illud in electõne hoim vel repꝛso
batiõe nobis nõ eſt omnino notum. nec omnio igno
16 tum. Pꝛopter hoc notandum ꝙ quedã ſunt opera

q̃ exeunt a volũtate diuina cũ alio ad hoc oꝛdinato.

oꝛdine neceſſitatis.ſiue neceſſitatẽ ſumamus in cau
ſando. ſiue in merẽdo vęꝗl diſponẽdo.vt pluere ⁊ re
munerare.ſiue damnare ⁊ ſaluare.⁊ reſpectu talium

diuina voluntas hʒ rõneʒz in generali ⁊ ſpeciali. An

de ſi queratur quare deus vult pluere. Rndet᷑ ꝓpter

noſtram vtilitatem. Siliter bʒ rõnẽ in ſpãli.vt ſi q̃ra

tur. quare vult deus pluere in hyeme no i eſtate. tůõc
rñdet᷑ qꝛ vapoꝛes aquoſi magis in hyeme abundãt

p in eſtate. Similiter ſi querat᷑.quare mag vult ſal

97

rita

ancerttun q́; iundã. Rndet᷑ ꝙ iſte habuit bona me

evᷣo mala.Qucdam aũt ſunt oꝑa que ſunt a

„

diuina wlunkaͤte cuz alio ad boe oꝛdinato oꝛdine õ

.
. ,

gruitatis.ſicut eſt noſtra gratificatõ vel lcetes

eſt a diuina wluntate cũ opatiõe ⁊ ppatiõe li.ar.
qjuia qͥ creauit te ſine te.nõ iuſtificabit te ſine te.Et
boc dictum eſt ᷣm ↄgruentiã. Adiutoꝛes em̃ dei ſu/

mus.Attamen deus ſine pᷣpatiõe ⁊ coopatiõe iuſtifi

cat. vt patʒ de ſanctificatis in vtero.⁊ vt dicũt ð pau
lo. ⁊ reſpectu taliũ oꝑm babct rõnem volũtatis in ge
nerali. ⁊ babet in ſpali.ſed in generali certam.in ſpe

ciali occultam. Si em̃ qucrit᷑ quare deus vult iuſtifi⸗

care.Rendet᷑ ad miſericoꝛdie ſue onſiõeʒ. Et ſi qf. qre
nõ vult oẽs hoies iuſtificare volũtate bñplaciti.dðᷣ.

ꝙ hoc eſt ꝓpter iuſticie ſue oſtenſionẽ. Ande auguſt.

xxij.de ciui.dei. Si remanerent om̃s in ꝑena.nõ appa

reret miſericoꝛdis gratia redimentis. Rurſus ſi om/

nes tranfferrent᷑ de tenebꝛis ad luceʒ. in nullo appa

rerct ſeucritas vltionis.in qua ꝓpterea plures ꝙᷓ in
illa ſunt. vt ſic appareret qͥd omnibus debebat᷑. Si qᷓ
rat᷑ in ſpeciali.quare magis vult iuſtificare vnum 2
alium. duobus ſimilibꝰdemõſtratis.qꝛ multe pñt eẽ
ratònes cõgruẽntie.ideo nõ eſt certitudo a parte rei.
⁊ ideo cum cognitõ noſtra pendeat a certitudine rei.
nullus certam poteſt inuenire rationem.niſi babeat
ꝑ reuelationem illius cui dubia ſunt certa.et qꝛ non

fuit nobis expedicns ad ſalutem iſta cognitio.ſed q·

vlterioꝛ fuit neceſfaria ꝓpter humilitatem.ideo deuſ
noluit reuelare.et aplłs nõ fuit auſus inquirere. ſed
oſtendit defectum noſtre intelligentie cum exdama/
uit. xj. ad Ro. O altitudo ſapientie ⁊ ſcientie dei. ᷓ i⸗
compꝛehenſibilia ſunt iudicia eius.⁊ inueſtigabiles
vie eius ⁊c. ¶ Ad illud ergo qð querit᷑ vtrum pꝛcte/

ſtinatio habeat rationẽ. Odm ꝙ babet in generali. ſi

militer in ſpeciali.⁊ hec rõ nota eſt diuine pᷣſcientie.

1

7

nõ nobis.ratõe pꝛedicta.¶ Ad illud qdð obꝛ de ſacra 1 8

ſcriptura ꝙ afſignat beneplacitũ ꝓ rõne. dom ꝙ ;/
uis aſſignet ꝓ rone ⁊ aliam nõ cxpꝛimat.nõ tamẽ eſt
ideo ↄcludendum ꝙ; nõ ſit alia.qꝛ nõ ſunt om̃ia ſcri
pta.ſed nobis vtilia. Atile aũt fuit ſcire ꝙ diuinũ be
neplacitum eſt cauſa ⁊ rõ.vt diſcamus eum timere.
et nibil meritoꝝ nobis attribuere. Ad illud qð ob

ijcit᷑ ꝙ nõ elegit. qꝛ uidit tales. d. ꝙ aug. negat m

ꝙ boc qð eſt.qꝛ dicit cãm.nõ ſᷣm ꝙ dicit ronẽ.qꝛ q́;

uis diuina voluntas poſſit babere rõnẽ.ex qua dici᷑
cõgruent᷑ oꝑari.tñ nõ cauſam ſiue rõnẽ cauſalẽ.cum
ſit cauſa cauſarum.⁊ maxime reſpectu voliti.qð qͥ/
dem eſt ex mera dei liberalitate. vtpote eſt gratia iu/

ſtificans impium.⁊ ꝑ boc ptz ſequẽs de ſtatu.¶ Ad 19
illud qd querit᷑ ꝓpter quoꝝ pᷣuiſionem.dd. ꝙ põt eẽ

pter p̃uiſionẽ bonoꝝ vt aliqͥ mõ ſunt a lib.ar. pter

quoꝝ tamen pꝛeuiſionẽ nec ſcio determinate. nec vo

lo querere.nec eſt ratio niſi cõgruitatis. Unde ⁊ alia

poteſt eſſe qᷓ; bec.¶¶ Ad illud qð obꝭ de mundi creati

one.dum ꝙ nõ eſt ſimile de mundi creatiõc.qꝛ mun/
di creatio a diuina voluntate ⁊ beneplacito eſt ta
a tota cã.Et rurſus ꝑ creatõnẽ nõ pᷣſupponit᷑ aliq̃d.

Nõnes vo ad oppoſitũ ꝓbant ꝙ diuia volũtas rõ/⸗

nabiliter facit ꝙ bʒ rõnẽ cõgruitatis rõne voliti.⁊ qꝛ
hoc verũ eſt. iõ cõcedẽde ſunt ui
habere calumniã.tñ ↄcluſi

. — *

am. Mã aug.dicit boc in li.retract.poſt oẽs retracti

oncs.q; ꝗꝓponit ⁊ elegit ⁊ repꝛobat vritate certiſſima

a nfis ſenſibus remotiſſima.et qꝛ a ſenſibꝰ nris eſt

remotiſſima.iõ nultꝰdʒ ipᷣam inq̃rere. qꝛ in hac vita
nõ poſſumus inuenire.⁊ iõ in nf̃e intelligentie inſuf⸗

Cere

a
nizn
ſcng
. 9
Gtthuh
tuod
emian
e

Euder
ſeneſast
Honod
la
ogletion
ennc
fan aͤti
tleyst
eſeſin
tfn⸗
clictn
ſjlono
nde
ſuena
neligtn
st ita
folointe
ſetwscit
itnite
oocroſe
nodrsfin

lete

Goſcnt
Atinint
lireap⸗
nintele
Altrcke
hockbmme
Neronis
sabern
Naibfut⸗
nuniure
ſibagmn⸗
nſsdial
ſtonigns
tteit

zinrenenn
nchogtt
mmüumin
isiin 6
ngtn
ntttua
rimen!
Grerpel!
liuigernn
gnrrüm
ingni

nsontN.
ſalug
guien
vder iic
miad
icuſl
ntltig
Neckgen
Srſenſ
nN

ficientiam ſenno de pꝛedeſtinatione daudendus eſt.
vt obſtruat᷑ omne os.⁊ ſubditus fiat oĩis mũdꝰ deo.

cuius iudicia nõ ſunt ſcrutabilia ſed foꝛmidoloſa. ſi/
ſilentio veneranda.

querit᷑ de ſco.ſ.interminabilitate diuine co
gnitionis.Et circa hoc querunt᷑ duo. Pꝛimo
qꝛ dubin habet ꝑ comꝑatõnẽ ad cõplexa.querit᷑ vtꝝ
deus cognoſcat res ꝑ modũ cõplexionis. Scdo que⸗
ern enunciabili ſiuc que deus ſemel cognoſcit.
anp cogno ſr
¶ Aueſtio. .

M cosnoſcat deus ꝑ modũ cõplexionis oſtenditur

fic. Eandem rẽ quã cognoſcit ſenſus cognoſcit intel/
leceus.ſed ſenſus ꝑ modum incõplexionis.intellectꝰ

vo ꝑ modum cõplexionis.ſed intellectus eſt potenti
oꝛ in cognoſcendo qᷓ; ſenſus. cognoſcere ꝑ modum

cõplexionis eſt ma

9

Ais potẽtie.hᷣ omne tale ẽ deo at⸗
Itẽ different᷑ ſignificat᷑ res ꝑ vo/

cem incõplexam ⁊ ꝑ cõplexionẽ. qͥa ꝑ vocẽ incõple/

xam q̃tũ ad eſſe ſimpliciter.ſed ꝑ oꝛonẽ q̈tuz ad eſſe
tale vel tale.ſed deus nõ tm̃ cognoſcit res qᷓ;dtum ad

eſſe ſimplłr.̊ etiam qᷓ;dtum ad eſſe tale vel tale.ã cos/

ſcit ſm complexiones.¶ Ntẽ oꝛdo vniꝰ rei ad alterã
cui cõiungit᷑ in re.facit compoſitionẽ in cognitiõe.vł
in ſermone cõplexionẽ.ſᷣ deus nõ tm̃ intclligit in ſe rẽ

ipſam.vᷣ etiam in oꝛdine ad rẽ aliã cui vnit᷑ ẽ non ſo

lum ꝑ modum ſimplicem ſ᷑ cõpoſitionis. Itẽ deꝰ
intelligit nr̃m intelligere ⁊ noſtrũ dicere.ſed nos dici
mus ⁊ intelligimus rẽ ꝑ modũ cõplexionis.ᷓ deꝰhoc
modo intelligit. ¶ Sed ↄtra. Dyo. de di.no. Cogno⸗
ſcit deus oĩa. imaterialiter materialia. imptite ꝑtita.
vnifoꝛmiter multa.iĩmutabiliter mutabilia.ſi parti

ta cognoſcit imꝑtite.̊ cõpoſita ꝑ modũ ſimpliceʒ.S

modus ſimplicitatis ⁊ cõplexiõis opponũt᷑. nõ co/
gnoſcit ꝑ modũ cõplexionis. ¶ Itẽ cũ intellectus co
gnoſcat ꝑ modum cõplexiõis.aut modus ille eſt ĩ re.
aut in intellectu. Mõ in re.qꝛ cũ ſenſus appᷣhẽdat eã-/
dẽ rẽ.appꝛebenderet eã ꝑ modum cõplexionis.q eſt
in intellectu.ſᷣ oĩs talis intellectus in q̊ͥ eſt ↄplexio re
aliter eſt cõplexus ⁊ ↄpoſitus.ſᷣ diuinus intellectus
nõ eſt hmõi.ᷓ ⁊c. ¶ Itẽ ſi cognoſcit res p modũ cõ/
plexionis.cũ modus diuine cognitionis ſit ei coeter/
nus.ab eterno cognouit ꝑ modũ complexionis. cõ
plexio fuit ab eterno. ergo vere vl falſe. Si vere. ergo
plura ſunt vera ab eterno. Si falſe. ̈ plura ſunt fal-
ſa ab eterno. ¶ Item ſi cognoſcit p modum cõplexi
onis.cũ eadẽ res mõ vere ſignificet ſub ratione futu
ritionis.mõ ſub ratiõe pꝛeteritionis.mõ rõne pñtia⸗
litatis. ̊ bis omnibꝰmodis deus cognoſcit. Sʒ Z.
oia cognoſcit vt pñtia. vñ.ij.pe.vl. Anus dies apud
deum ſicut mille anni ⁊c. ̊ nõ cognoſcit oibꝰ his mo

20 dis. ¶ E. d. q; cognoſcere res ꝑ modũ ↄplexionis

põt intelligi tripliciter. Aut em̃ modus cõplexiõis ca
dit circa re.⁊ ſic eſt ſenſus.deus cognoſcit res exiſtere
vel ſe habere ꝑ modũ cõplexiõis ſiue compoſitionis.
⁊ hoc eſt verum.cognoſcit em̃ res eſſe ſicut ſũt. Alio
modo vt modus complexionis cadat circa rem vt ẽ
expꝛeſſa ꝑ intellectum nr̃m.⁊ tunc eſt ſenſus p deus

cognoſcit res non tm̃ vt ſunt.ſed etiaʒ vt intellectus

erpꝛimit. cognoſcit enim res ⁊ voces ſiue intellectꝰ
las ſignificantes. et boc verũ eſt. Tercio modo po
teſt intelligi vt modus complexionis cadat circa in⸗
elleaum diuinũ. ⁊ boc modo falſum eſt. hoc e ſpe

Onſequenter q;tum ad ſecundnz articulnm

ctat ad intellectũ qͥ intelligit multa. multa qᷓ̃ opoꝛ/
tet cõplecti.deus aũt multa intelligit vno. ⁊ ita ſim/
plici modo.nec magis eſt ſimplex intellectus eiꝰ in/
telligendo vnũ q; multa. AUñ intelligere multa Ans
dũ cõplexiõis nec eſt oino vᷣtutis nec oino impfectio

Z

nis.⁊ ideo nõ ponit᷑ nec in cognitiõe infima vt ſenſi⸗

tiua.nec in cognitione ſupᷣma vt ĩ diuina.⁊ foꝛtaſſis
nõ etiã eſt in cognitione ſupᷣma ipᷣiꝰaie que dicit᷑ itel
lectiua ꝓut eſt in ſuo ſummo.cognoſcit em̃ ꝑ modũ
ſimplicis aſpectus. Rationes ꝓbantes qp cognoſcit
ꝑ modum cõplexionis pcedũt ᷣm pᷣmã ⁊ ſcdaʒ viã.
iqeo verũ ↄcludũt pᷣter pꝛimũ ad qdð iã ſolutum eſt.

Ad illud ð obꝛ ꝙ cõplexio venit ab intellectu. di 2 1

cẽdũ ꝙ complexio dupliciter põt compari ad intelle
ctũ. Aut ſicut ad cauſaʒ. aut ſicut ad ſubiectũ. Si ad
ſubiectum in qͥ. ct qd infoꝛmat ⁊ denominat. ſic ↄpa
tur ad intellectũ hũanũ a qͥ eſt ↄplexio.qͥ etiã ↄplecti
tur. Si ad cauſam.ſic ↄꝑat᷑ ad intellectum diuinum
Mam intellectus diuinꝰcognoſcit ↄplexionẽ nõ cir/
ca ſe ſed circa noſtrũ intelligere.qm̃ cõplexio nõ ẽ ab
intellectu noſtro niſi coopante diuino in intelligẽto

d illud qð obijcit᷑ ꝙ ſi cognoſcit res ꝑ modũ cõ/22

plexionis.ꝙ tunc complexiones ſunt eterne.dm q;
ex pᷣmo vel ſccundo ſenſu nõ ſeqͥt᷑ ꝙ cõplexiones ſũt
eterne.qꝛ nõ eſt ↄplexio circa deũ.ſᷣ bene ſequit 7 ve
ritas ſignificata ꝑ aliquã cõplexionẽ eſt eterna. ſicut
veritas huius.mũdũ eſſe futurũ.tñ ꝓpoſitio ⁊ ↄople⸗
xio eſt ab intellectu noſtro intelligente illaʒ veritatẽ
eternã. Vñ ſicut wx tꝑalis ſignificat rẽ cternã.vt boc
nomen deus.nõ tñ ſequit᷑ ꝙ ſit eterna.ſic multa enũ⸗
ciabilia ſignificant veritatẽ eternã nec tñ ſunt ct᷑na.

dillud qð obẽ ꝙ tũc cognoſcit res ſub ratiõe fu 23

itionis ⁊ pꝛeteritionis. dom ſicut tactũ eſt ꝙ mo/
dus diuine cognitionis pᷣt accipi vłſm ſe.vła parte
cogniti.Si a pꝑte cogniti.ſic dico ꝙ oino cognoſcit rẽ
cſſe. ⁊ ita mutabiliter eẽ.⁊ ita ↄꝓpoſito modo eẽ ſicut
eſt. ⁊ ita de oibꝰ.⁊ ſic cognoſcit rẽ pᷣteritã eẽ pᷣteritã.
⁊ futurã eſſe futurã. ⁊ nõ pᷣteritã eẽ pñtẽ. Poteſt ite⸗
rum accipi a ꝑte ſui.⁊ ſic cũ cognitio dei ſit oino ſim/
plex. oino pꝛeſens.oia cognoſcit ꝑ modum ſimplici/

tatis ⁊ ꝑ modũ pñtialitatis. Añ ꝙ dicit.oĩa ſunt pꝛe 24

ſentia apud deũ.hoc dictũ eſt q;tum ad cognitionem
in qua nulla cadit ſucceſſio.ideo nec nouũ.nec vtꝰ.
nec pᷣteritũ. nec futurũ.in actu aũt cognitionis ange
lice ⁊ humane cadit ſucceſſio.⁊ ideo pᷣteritũ futuꝝ.
⁊ pᷣterea nõ ita dicunt᷑ oia pñtia aie cognoſcẽti ſicut
deo.⁊ hoc manifeſtũ eſt.qꝛ nũc eternitatis qʒð eſt ſp pᷣ
ſens cõplectit᷑ oĩa tꝑalia. ⁊ ideo patet quõ ſit intelli/

gendum. .
“ Queſtio.ij.

gnoſcit ſemꝑ cognoſcat vel ſciat.Et ꝙ ſic videtur.qꝛ
deus nõ cognoſcit enunciabile niſi ratõne veritatis.
ſed veritas enũciabilis que ſemel fuit. ſemꝑ fuit.⁊ẽ.
⁊ erit.g̊ enunciabile qd ſemel cognoſcit ſp cognoſcit.
Pꝛobatio medie.oĩs veritas cõplexi fundat᷑ ſupra
rẽ ↄplexã.ſᷣ eadẽ res pᷣmo ẽ futura.poſtea pᷣſens.de/⸗
inde pꝛeterita.⁊ vna ⁊ eadẽ.g̊ vna ⁊ eadẽ veritas cſt
in ea im omnes hos modos.ſed neceſſeẽ ꝙ ſit ſp ſbᷣ
aliquo hoꝛum modoꝝ. ⁊c. Se n hocipᷣm videt᷑
alia ratione.quia quecunq; ſcit deus ſcit imutabilit᷑.
alioq̃n cñ ſcire dei ſit ſuuʒ eẽ.ſi mutaret᷑ ſuum ſcire.⁊
eſſe.quod eſt impoſſibile.ſᷣ omne qð bʒ imutabilita

¶ Atrum enunciabilia ſiuc cõplexa que deus ſemel co

tẽ. hʒ ſempit᷑nitatẽ.qꝛ ſi deſinit mutat᷑.gᷓ qd deꝰſemcl

ℳ 2

cognoſcit ſempꝑ cognoſcit. ¶ Itez qð ſcriptũ eſt in il⸗
ſoſh denns põt. ſed deus cognoſcit nõ aſpicien
w extra. ſed legendo in libꝛo ſue pᷣſcientie.ergo qð ſe
mel cognoſcit ſemꝑ cognoſcit. ¶ Pꝛeterea ptʒ.qꝛ ſu
per illud Exo. xxxij. Aut dele me de libꝛo tue ⁊c. glo.
lTecurus hoc dicit.quia nõ delebit᷑. Et idẽ dicit ſuꝑ vẽ.
¶ Item qð deſinit vel ꝑdit᷑ aliqͥ deſinente de neceſſi⸗

tate pendet ex illo. öᷣ diuina cognitõ non dependet ex

veritate creanda. S q́;uis enunciabile deſinat eſſe xe/
rũ.tñ deus nõ deſinit illud ſcire.et ſi boc.g qdð ſemel
ſcit. ⁊ ſp.¶ Sed ↄtra.ſicut pꝛeſcire babet ſe reſpectu
futuri vt futurum eſt. ſic ſcire reſpectu veri. ſi enim

aauctu ſcitur.actu eſt verum.ſed dicit magiſter. deꝰ de/

14 „

25

ſimiliter deſinit ſcire cum de vero fit falſum.
ſicut diuina acceptio reſpicit bonitatem.ita viſio ve/

——

ſinit pꝛeſcire rem. cum res de futuro fit pꝛeſens.ergo

Itez

ritatem. ſed deus deſinit hominem acceptare cũ per/
it bonitatem. ergo deſinit rem cognoſcere ſiue enun
ciabile cum perdit veritatem. ¶ Item hocipſuz oſtẽ
dit᷑ ↄ impoſſibile.qꝛ ſi quodcunq; enunciabile ſciuit
modo ſcit.et ſciuit chꝛiſtum eſſe moꝛiturum. ergo et
modo ſcit.ſed quicquid ſcit eſt verum.ergo chꝛiſtum
eſſe moꝛiturum eſt verum.quod eſt contra fidem.
¶ Item ſi quicquid ſciuit mõ ſcit.ſed aliquando ſci⸗

uit non eſſe te cum nõ eras.ergo ſcit te non eſſe.⁊ ſcit

te eſſe.qꝛ verum eſt. ergo ſcit ſimul duo cõtradictoꝛie

oppoſita.ergo duo ↄtradictoꝛie pboſit ſunt ſimul
vera.quod falſum eſt et impoſſibile.( E. dðʒ ꝙ ſci

re dicit᷑ dupliciter. Uno modo ꝓut reflectit᷑ in ſe. et

ſic ſenſus eſt. iſte ſcit hoc. id eſt habet cognitionez de
boc.et hoc modo dicendũ.ꝙ ſcire nihil ↄnotat a par

te ſciti actuale.nec veritatem nec pᷣſcientiaʒ.deus em̃

de omni enunciatione habet ꝑfectã cognitiõem.vtꝝ
ſit enunciatio ꝑfecta et congrua.vtrum vera.⁊ ſic ſi/
milia. Alio modo ſcire dicit᷑ ſm ꝙ eſt verbum ꝓhe/
reticuz. ⁊ ſic tranſit in actum extra.⁊ ſic ↄnotatveri
tatem in obiecto.tunc g̊ ſcire enũciabile aliquod idẽ
eſt quod pꝛeſcire ipᷣm eſſe verum. VUnde ſcio te ſede/
re.hoc eſt dicerc.nõ tm̃ habeo cognitionem de hoc ſʒ
etiam cognoſco ipᷣm eſſe verum. Pꝛimo modo ſcire

impoꝛtat diuinum intelligere. Secundo mõo intelli⸗

tercio 5

gere cum aſſenſu. Si ergo ſcire accipiat᷑ pᷣmo mõ.ſic
dico ꝙ quicquid eſt.⁊ omne enunciabile.⁊ omne qð

ſciuit.adhuc ſcit.⁊ habet cognitionẽ de illo.qꝛ de om

ni eo quod eſt.et quod poteſt eſſe babet cognitõneʒz.

nec ſequit᷑.ſcit hoc.ergo boc eſt verum. immo eſt ibi
cõſequens. Si autem accipiat᷑ ſcire ſecundo mõ pꝛo

ut ↄnotat veritatem circa enunciabile.ſic fuerũt qui
dam qui dixerunt ꝙ deſinit aliquid enunciabile ſci/

re.quia poſuerunt ꝙ enunciabile quod eſt verum.xo
teſt eſſe falſum. Alij dixerunt ↄtrarium. qꝛ poſuerũt

cꝙ enunciabile qð ſemel verum eſt. ſꝑ eſt veruʒ. ⁊ ita

ſemp ſcitur. Et vt meliꝰ pateat videnda eſt eoꝝ poſi

tio ⁊ ratio poſitiõis.Fuerunt qui dixerunt q albꝰ al
ba albũ cũ ſint tres voces.⁊ tres habeant modos ſi/

gnificadi.tamẽ quia eandem ſignificationem impoꝛ

tant. ſunt vnum nomẽ. Per bunc modũ dixcrunt ꝙ
vnitas enunciabilis.accipienda eſt nõ ex parte voc

vel modi ſignificandi.ſed rei ſignificate.ſed vna res

eſt que pᷣmo eſt futura. deinde pᷣſens. tercio pᷣterita.
ergo enunciare rẽ hãc pᷣmo eẽ futurã.deinde pᷣſentẽ.
teritã. nõ faciet diuerſitatẽ enunciabiliũ.hᷣ wo
cum. Rurſus cum idẽ tps ſit pᷣmo futurũ.deinde pᷣ
ſens. tercio pterituʒ.tps.ſ.qdð eſt mẽſura rei qð ſigni

*- 2

in ſe ſed in ↄnotato.

. —
—„ „
„ *

Rcat᷑ g oꝛationem. ꝙuis eſſe vel fuiſte vel foꝛe Pſigni
ficent tria tꝑa. rõe tñ ſignificati nõ diuerſificant enũ/

ciabile.ſ̊ variat᷑ ſoluʒ a parte tꝑis ſignificati.vnde ſi
dicaʒ ſemel ſoꝛtes currit hodie.⁊ cras dicã cucurrit.
cum hoc verbum det intelligere aliud tempꝰ. et ita
aliam actionem.enunciabile nõ eſt idem. quantũcũ

q; non mutata ſignificatione.et quia retenta eadem

ſignificatione.enunciabile ſemꝑ eſt verum.⁊ non eſt
idem.niſi cum eadem ſignificatio retinet᷑.ideo dixe⸗
runt qꝙ illud qð ſemel eſt verũ ſꝑ eſt verum.et iõ cuʒ
deus nihil obliuiſcat᷑. dicunt ꝙꝙ om̃e enunciabile qðᷣ
deus ſciuit ſcit.Et rñdent illi rationi omne enũciabi
le quod ſciuit ſcit.ſed ſciuit te naſciturum.vel te eſſe.
ergo ⁊c̃.non debet ſic inferri. ſcit te eſſe.ſed ſic.ergo
ſcit te fuiſſe.Aliter eſt ibi figura dictionis.qꝛ pcedit
ab identitate in modo ſignificandi ad identitatẽ rei.
et hoc modo ſoluit magiſter.Et iſta fuit opinio noi⸗ꝭ
lium.qͥ dicti ſunt noiales.qꝛ fundabant poſitõeʒ ſu⸗
am ſuꝑ nois vnitatẽ.Sed iſta fuit poſitio ↄtra phᷣm
qui dicit in pꝛedicamentis ꝙ eadẽ oꝛatio pꝛimo ẽ ve
ra.poſtea falſa.Fuit etiã ↄtra cõem opinionem. Fu
it etiã ↄtra veritatem. Rõ buius eſt.qꝛ nec bonũ fiin
damentum babet.nec bonaʒ adaptationẽ. Pꝛio.n.
ſi querat᷑ vtrum albus alba album ſint tria nomina
Bendendũ eſt. aut loqueris grãmatice.aut logice.Si
grãmatice.cũ grãmaticus ↄſideret impoſitionẽ no/
minis ⁊ modum pꝛincipalẽ ſignificandi ſbam cũ q̃li
tate.ſic dicet vnũ nomen eſſe.Si logice.cũ logicꝰ cõ/
ſideret nomen inq;tum eſt vox expꝛeſſiua. vnde diffi
nit nomen.verbũ.⁊ oꝛationẽ ꝑ vocẽ tanqᷓ ꝑ genus.⁊
multiplicato ſuꝑioꝛi neceſſe eſt multiplicari inferius
ſi ſunt multe voces ſignificatiue.ſunt de neceſſitate

multa noia.⁊ ideo patet ꝙ male accipiebant nomis

vnitatẽ vᷣm ꝙ ↄgruit ad ꝓpoſitum. Mala etiam fuit
adaptatio.qꝛ enũciabile nõ ſignificat rem.ſed modũ
ſe babendi.et cũ ꝑ verbum pꝛeſentis pꝛeteriti ⁊ futu
ri temꝑis ſignificet᷑ res alio modo ſe babere.patʒ de
neceſſitate ꝙ aliud enunciabile eſt te eſſe naſcituruʒ.
⁊ te eſſe natum. Rurſus deficiebant in vltimo.qꝛ ſi-
cut homo nõ ſignificat iſtũ hoiem vel illũ. ſic verbuz
pꝛeſentis tpis nõ ſignificat illud vel illud pñs.ſʒ pꝛe
ſens in cõi ſiue copulet ſiue ſignificet.⁊ inde eſt ꝙ ſi⸗
cut homo nõ habet aliam ſignificationẽ.nec eſt alid
nomẽ.nec eqͥuocũ.ſi mõ ſupponat ꝓ petro.mõ ꝓ cõ

rado.ſic nec vᷣbũ pñtis tꝑis ſiue ꝓnüciet᷑ hodie ſiue

cras hʒ aliam ſignificationẽ.⁊ iõ nõ facit aliud enun
ciabile. Et pᷣterea patet ꝙ quocũq; tpe ꝓferat᷑ te eſſe
naſciturum.qꝙ idẽ eſt enunciabile qð pᷣus fuit veruʒ
modo falſum.ſᷣm & ꝙ ſcire ↄnotat veritatẽ circa enũ
ci abile.ſcit illud qð ſciuit.⁊ modo nõ ſcit nulla facta
mutatione in dei ſcia ſed ſolum in ↄnotato. Con/
cedendũ igit᷑ ꝙ in ſcdᷣa acceptione non omne qð ſcit
ſemp ſcit.¶ Ad illud quod obẽ ꝙ veritas eſt vna in
p̃ſenti.pꝛeterito ⁊ futuro.dm ꝙ; qᷓuuis ſit reducibil
ad vnam rei veritatem ſicut accidens ad ſubiectuʒ.
⁊ modus eſſendi ad entitatem.tñ cum modus eẽndi
habeat ſuam veritatem.⁊ tres ſunt modi eſſendi.iõ
tres ſunt veritates.Ad illud quod obijcit᷑ de inde
libilitate imutabilitate ⁊ independentia.ddᷣm qꝙ iã
ſolutum eſt.qꝛ nulla fit tranſmutatio in dei cognitio
ne.nec deſinit ſcire enuũciabile pter mutationeʒ in

—

26

2 WUDW

ii

— 5
1
1 E ⸗D
—

—

„ R
g eDiſt. xli. de potentia dei in compatone ad poſſibilia que potel.
int, Anc de omnipotentia dei agendũ eſt. Supꝛa egit magiſter de ſcientia diuina. hic agit de potentia. Et
tfl n cAc potentiã tripliciter cõtingit cõſiderari.ſ.q;tum ad qdditatẽ poſſibilium.⁊ qtũ ad quantitate. 7 q;
ncan tum ad modũ opandi.iõ hec ꝑs tres ↄtinet ptes. ſiue tres diſtinctiones. In pꝛima determinat ingy
ctant de potentia in comꝑatione ad poſſibilia que põt. In ſcda determinat de potẽtia q;tum ad quantitatẽ. oſten/
ſeei dens eius immenſitatem. infra di.xliij. Quidã tñ de ſuo ſenſu gloꝛiantes. In tercia determinat de ipſa qtum
unchtd ad modũ infra di.xliiij. Nunc illud reſtat diſcutiendũ vtrũ melius ⁊c. ¶ Dꝛima ps q̃ ↄtinet pᷣſe entẽ diſtincti⸗
nennmn onem bʒ quatuoꝛ ꝑtes. In pᷣma mgf oñdit ꝙ dei potẽtia eſt oipotentia.qꝛ eſt reſpectu oĩm poſſibiliũ ꝗᷓ poſſi/
oeini iee bile eſt eſſe. In ſecunda remouet illa poſſibilia que poſſe nõ e potentie.ibi. Sed queritt᷑ quõ oia poſſe dica⸗
nanntſt tur. In tercia ponit rationes ꝗᷓ atteſtant᷑ diuine potentie.ibi. Hic ergo diligenter cõſiderantibus oipotentia
meanmin eius ⁊c. In quarta magiſter alias rõnes oipotentie wocet ad pdictas duas reducere.ibi.Ex qͥbuſqã tñ aucti/
cnanetit bus tradit᷑ iõ ⁊c. Et ibi pᷣmo ponit auẽtes.deinde tocet eas exponere.⁊ B ibi. Sʒ ad ̊ põt dici ꝙ aug.c.
Kchmmngts à DVia quidẽ poteſt 1
archli ₰☚ li M ſten dit ꝙ dei potentia ẽ oĩpotẽtia.quia eſt reſpe de ſe n wet nin
titgi AVnc de oiportẽtia dei agendũ eſt. vbi pᷣma cõ boc verbũ aug. e fal⸗
ien tie, Dei potẽtia eſt ¶ n ) ſideratio occurꝛit quõ vere deꝰdicat᷑ oĩpotẽs. ſum.qꝛ in po. dicitur.
drpinrn ommpotentig. Ran qꝛ oia poſſit. an tm̃ qꝛ ea poſſit q̃ vult. O Miſericoꝛdia domi/
Wrging em̃ deus omnia poſſit pluribꝰ auẽtibus cõpꝛobat᷑. ait ni ſuꝑ oia oꝑa eius.
ngiun Aug. em̃ aug.in li.qõnũ vete.ac no.legis. Oia qͥdẽ põt de Sr lc dicele
gügnti us.ᷣſed nõ facit niſi qð ↄuenit veritati eius ⁊ iuſtit. git wiſereedic Erne
mun b Igem in eodẽ. Potuit deꝰcuncta facere ſimul.ſed rõ rũ.qꝛ dꝛñtia eſt int ve
n phibuit.i.volũtas.Roõnẽ nẽpe ibi volũtatẽ dei appel ritatem ⁊ iuſticiã.Reꝰ.
lrmnti, lauit. qꝛ dei voluntas rõnabilis eſt et equiſſima. faten / dð. ſuſticia vno mo
Giaiini dum eſt ergo deum omnia poſſe. — igeen d erigen
rigt We nonet⸗ deo illa poſſibilia qᷓ poſſe nõẽ potẽtie. b ” „
nmiuſii Sed qr quõ oĩa poſſe dicat᷑.cũ nos quedã poſſimus ꝗᷓ qiam. Alio modo di⸗
nrafe ipſe nõ põt: Nõ poteſt em ambulare.loqui.⁊ hmõi.ꝗ cit condecentiam bo/
lnauini a natura diuinitatis ſunt penitus aliena.cũ hoꝛũ ĩſtru nitatis. hoc mõ cõpᷣ
— mẽta nullatenus habere queat incoꝛpea z ſimplex ſůa bendit miſericoꝛdiaʒ
ziunlui 1 latio.ſ.⁊ locutio ⁊ hmõi a dei potentia aliene nõ ſunt. dicto verbo. 1hoc ub

4
.

iel 4

ſed ad ipſaʒ ꝑtinent. Licet em hmõi actiones in ſe de⸗
habere nõ poſſit.nõ em̃ põt ambulare.vłloq.⁊ hmõi.

differt a veritate vᷣm
rationẽ dicẽdi.q;uis

türchnin eas tamen in creaturis põt oꝑari. facit em vt hõ am⸗ igem ſit 'm rẽ. Nam
unſuß buulet ⁊ loquat᷑ ⁊ hmõi.Hõ ergo ꝑ iſtas actiões diuie veritas reſpicit vnã/
iin Dealjs a, botentie detrahit᷑ aliquid. qꝛ ⁊ hoc põt facere oiĩpotẽs aache fin ſe bult
lrnult, De alijs obꝛ. Se ſunt alia quedã que deus nullatenꝰ facere po atont acl aitenge g
ninitutt teſt. vt pctã.Hõ em̃ põt mẽtiri.nõ põt peccare.ſed nõ q; p leges debitas col
opennnif ideo oĩpotentie dei in aliquo detrahit᷑ vel derogat᷑. ſi ligat᷑ vna alteir
icti hotn peccare nõ poſſe dicit᷑.qꝛ nõ eſſet hoc potentie ſed ĩfir/ ⸗“—
iſctlue mitatis. Si enim hoc poſſʒ.omnipotens nõ eſſet. NHõ b¶ Potuit deus cun 2
ene g impotentie ſed potentie imputandũ eſt ꝙ iſta nõ po ctaf⸗ behe ſng. 1a-
i ri teſt. Unde aug. in. xv.li. de tri. AMagna inquit deti bo mmo plibuit. Ciigerur
unt Soluit aug. tentia eſtnõ poſſe mentiri. Sũt enim quedã qͥ in alijs phbiberi eſt impoten⸗
RW rebus potẽtie deputanda ſunt.in alijs vo minime.Et tie. ergo ſi diuina po⸗
vnorndt. que in alijs laudabilia ſunt.in alijs vo repꝛehenſibilia tentia põt ꝓhiberi. eſt
uti ſunt. Nõ ergo ideo deꝰminus potẽs eſt qꝛ peccare nõ impotens. Item illa
Be. pot. cum omipotẽs nullatenus poſſit eẽ qui hoc põt. ,————

4
usc⸗ 4

Sunt etiam ⁊ alia quedã q deus non poteſt.vñ vi⸗

det nõ oia poſſe. nõ em poteſt moꝛi vel falli. Vñ aug. adeo probibuit diut⸗

creatũ. & aliqd aliud

Abrdkrc, nid poteſt reſiterzes eccx ain- virtutẽ. ergo ali
“ 4 bihes 3 reſiſtere deo. Si incregtum. quõ poteſt pꝛobibere cum ſit omnino idem. Pꝛeterea hoc non videt᷑
üneri 1 lum. qꝛ Ecci. xviij dicit. Qui viuit ineternu creauit oia ſimul. Re ddm qꝙ rõ hic vocat᷑ volũtas ratõ
nalig. ? ronabilitas in voluntate. et iſta quis nõ dicat aliquid q;ẽtum ad pꝛincipale ſignificatum a diuina cẽn

wn diconoese tamen aliqᷣd.ſ. congruitatem in volito.que quidem non repitur in eius oppoſito. Quod patet. ſi
onmia ſimul ꝓqucta eſſent tum aa eſſc ſingulare nullg cregtura glicq faceret. 2 nõ eſſet ꝓpter boc curſus

in vniuerſo q eſt. Ao

luntas rõnalis boc

erigebat vt deus non
faceret omia ſimul qᷓ;
uis poſſet.vñ ꝓbibito
nõ accipit᷑ bic ꝓ repu
gnantia ſᷣ ꝓ artatioe

potẽtic qᷓtũ ad actuʒ

nou qᷓtũ ad poſſe.Et
bec eſt determiatõ in-
differẽtie ad boc opꝑꝰ
nõ ad oppoſituʒ. ⁊ ſic
patẽt obiecta. Mã ec
cleſiaſticus intelligit
æyᷣtũ ad ꝑtes pꝛincipa
les ſiue poꝛes. ᷣ augꝰ
loquit᷑ qtum ad indi
u

c ¶ Deus oĩipotes nõ
põt moꝛi ⁊c. Querit
de differentia boꝛũ qᷓ/
tuoꝛ qᷓ remouet Aug.
deo.f. moꝛi.falli.mi/
ſerũ cẽ.⁊ mentiri. Rꝰ.
oðdm ꝙ iſta dicunt de
fectus ipſius bois ſi/
ue animce in coꝛpoꝛe.
Quadruplex autẽ eſt
actꝰ ⁊ quadruplex po
tẽtia. Pꝛima eſt viui/
ficatiua.⁊ huiꝰ actus
eſt viuere. ⁊ ↄtra bũc

eyſt deſcctus moꝛi. Se

cunda ẽ cognitiua.cu

ius actus eſt noſſe. et

contra hunc eſt falli.
Tercia ẽ affectiua. ⁊
buius actus ẽ velle ſi⸗
ue amare ⁊ delectari.
23 hüuc eſt miſcy eſſe
Quarta ẽ opatiua. et
buius actꝰ? eſt agere
13 hüc eſt vinci ⁊ ſu/
pari. Et nota ꝙ ex biſ
gq dicunt᷑.q̃tuoꝛ gene
ra actuũ remouent᷑ a

deo. ſ.coꝛꝑpales ſiue in

ſtrumentales. vt cur/
rere.Actꝰ culpabiles.
vt peccarc. mentiri.
Actus paſſiui. vt vin
ci ⁊ ſuꝑari. Actus de⸗
fectiui. vt moꝛi⁊ falli.
qꝛ hñt potẽtiã ↄiũctã
defectui. Et inde elicit
mimęgj pfectã rõnẽ potẽ
tie q̃ põt oĩa facere.et
nihil pati. Tã
ample ⁊ generalit᷑ ac

ccpit oia vt etiãõ mala

includeret. Nidet᷑ fal

ſum dicere.qꝛ aut ma

lñ indudit᷑ rõne ſub/
ſtrati. aut rõne defoꝛ⸗

mitatis. Mõ ratõe ſõ

tm̃ di

in li. de ſimbolo. Deus omnipotens non poteſt moꝛi.
nõ poteſt falli.nõ põt miſer ſieri.nõ pᷣt vinci.hec vtiq;
⁊ hmõi abſit vt poſſit oĩpotẽs. Si em̃ hmõi paſſiõibꝰ
atq; defectibus ſubijci poſſet.oĩpotẽs minime foꝛet.et
inde mõſtrat᷑ oĩipotens.qꝛ ei hec ꝓpinquari nõ valẽt.
poteſt tamen hec in alijs oꝑari.

¶ Ponit rationes aue atteſtant᷑ diuine potentie que

ſᷣm duo conſiderant. C

—

Mic ergo diligenter cõſiderantibus oĩpotentia eiꝰ ſᷣm

ℳ—

duo apparet.ſcʒ ꝙ oĩa facit q̃ vult.⁊ nihil oĩno patit᷑.

4

Aug.

Solutio.

ſᷣm vtrunq; deꝰoipotẽs veriſſime pꝛedicat᷑.qꝛ nec ai

quid eſt qð ei ad patiendũ coꝛruptionem inferre vale⸗
at. nec aliquid ad faciendũ impedimentũ afferre. Ma
nifeſtũ eſt itaq; deũ oĩno nihil poſſe pati.⁊ oĩa facere

poſſe.pꝛeter ea ſola quibus eius dignitas lederetur.
ciuſq; excellentie derogaret᷑.in quo tamẽ nõ eſt minꝰ

omnipotens.hoc em̃ poſſe nõ eẽt poſſe ſed nõ poſſe.

Nemo ergo deũ omnipotentẽ in aliquo dicere pꝛeſu/
mat. qui omnia põt que poſſe potentie eſt.⁊ inde vere
dicit᷑ omnipotens.

* 7„7

Alias rationes oĩpotentie auete aug. ? criſo. docet
ad pᷣdictas duas reducens. d

¶Ex quibuſdã tñ autoꝛitatibꝰ tradit᷑ iõ vere dici oĩpo/

tens.qꝛ quicqͥd vult poteſt. Vñ aug.in enche. Mõ ob

aliud veraciter vocat᷑ ompᷣs.niſi qm̃ qͥcqͥd vult pᷣt.nec

volũtate cuiuſpiam creature volũtatis oĩpotẽtis im /
pedit᷑ effectus. Idẽ in li.de ſpũ ⁊ lr̃a. Mõ poteſt deus
facere iniuſta.qꝛ ipſe eſt ſumma iuſticia ⁊ bonitas.Oiĩi
potens vo eſt.nõ ꝙ poſſit oĩa facere.ſᷣ qꝛ põt efficè qͥc⸗

quid vult.ita vt nihil valeat eius volũtati reſiſtere qͥn
cõpleat᷑.aut aliquo mõ impedire eãdẽ.Johᷣ.criſoſt.in

omelia quadã de expoſitiòe ſimboli ait. Omps dicit᷑
deus.qꝛ poſſe illius nõ põt inuenire nõ poſſe.dicẽte ꝓ

pheta. Oia quecunq; voluit fecit. Ipſe eſt &ᷓ oĩpotẽs

vt totum quod vult poſſit. Vñ apis. Eius inquit vo
luntati qͥs reſiſtit:his auẽtibꝰvidet᷑ oñdi ꝙ deꝰex eo
cat᷑ ompᷣs ꝙ oĩa põt q̃ vult.nõ qꝛ oia poſſit.
eterminatio pꝛemiſſarũ autoꝛitatum. e
ed ad hoc põt dici ꝙ aug.vbi dicit. Oipotens non
icit᷑ ꝙ oĩa poſſit ⁊c᷑. tã ample ⁊ generalit accepit oĩa

vt etiã mala includet.q̃ deꝰnõ põt nec vult. Nõ & ne/

gauit eũ poſſe oĩa q̃ ↄuenit ei poſſe.Silr cũ dicit.Nõ

ob aliud veraciter dicit᷑ oĩpotẽs niſi qm̃ quicqd vult

pt.nõ negat eũ poſſe etiã ea q̃ nõ vult.ſᷣ aduerſus illoſ
qͥ dicebant deũ multa velle q̃ nõ poterat.affirmat euʒ

poſſe qͥcqd vult. Et ex eo vere dici oĩpotẽtẽ nõ ob ali⸗

ud.qꝛ põt qͥcqd vult.Sed caue quõ intelligas.pᷣt qᷣc/

qd vult.an qᷣcqᷣd vult ſe poſſe.an qͥcqͥd vult facere.an

quicqᷣd vult fieri. Si em̃ dicas iõ oĩpotẽtẽ vocari.qᷣa
põt qᷣcqͥd vult ſe poſſe.&̊ ⁊ petrꝰ ſilr ompᷣs dici põt.vł

qlibet ſancoꝝ vł beatoꝝ.qꝛ põt qᷣcqͥd vult ſe poſſe. et

põt facẽ qᷣcqͥd vult facc. HNõ em̃ vuit facè niſi qdð facit.

nec poſſe niſi qð põt.ſᷣ nõ pᷣt facẽ qͥᷣcqͥd vult fieri. vultt
em̃ ſaluos fieri qͥ ſaluandi ſunt.verũtñ eos ſaluare nõ

Aug.

Zo. Cniſol.

Põ.cxiij.

Ro. ix.

Quõ intellige⸗
duz ſit. pt acd
vult.

be
0eat
Wonm
aar.

ſadn

cktel

Iane
Mleivrl
Mne
Gen
Negeg
Aisti.
atpote
tchtalt
Obos di

Allquid fieri p ſe poteſtillud facere p ſe.? p ſe facit. ſiẽ ſtruciicludit᷑ At agio
Ccelum ⁊ terram ꝑ ſe fecit.quia voluit.Si autẽ vult fi⸗ Tonniaaf dencs
eri per creaturam ⁊ ꝑ eã oꝑat᷑.ſicut ꝑ homiĩes facit do potentia. Hõ ratione

mos ⁊ hmi artiſicialia.⁊ deus quidem ex ſe ⁊ ꝑ ſep̃t. defoꝛmitatis. qꝛ cũ il⸗
HM homo aũt vł angelꝰquãtũcũq; btũs eſt nõ eſt potens la ſit ſim Ir non ens.
. Dobolutt ½ex ſe vel ꝑ ſe. ¶ Sed foꝛte dices nec dei filius põt a ſe. nõ videt᷑ poſſe inclu

nec lipoſſt a nec ſpũſſanctus. ſed ſolus pater. Ille em põt a ſe qͥ eſi di. g'. dom qꝙ maluzʒ
ſe nec ſp̃ſſcũs. aſe. Aius aũt qꝛ nõ eſt a ſe ſᷣ a patre.nõ pᷣt a Edape aipif daege efdrn
PBe⸗ tre. ⁊ ſpũſſanctus ab vtroq;. ¶Ad qò dicimus.qꝛ licʒ buit ivic voſnni
HW filius nõ poſſit a ſe.nec opetur a ſe.pᷣt tũ ⁊ oꝑat per ſe. ⁊ poſſibile poteſt acci
Hyla. ſic ⁊ ſpũſſanctus. Vnde hila.in li.ix.de trini. Nature pi generaliter tã a po⸗

inquit cui ↄtradicis heretice hec vnitas eſt. vt ita ꝑ ſe tentia actiua qᷓ; defe

agat filius.ne a ſe agat.⁊ ita nõ a ſe agat vt ꝑ ſe agat. ctiua.⁊ ſic accipit᷑ am
“ aüt dicit agere ⁊ potẽs eſſe.qꝛ naturalẽ hʒ poten⸗ e pꝛcheugi ma
tiã eandẽ quã ⁊ pat᷑ qua potens ẽ ⁊ oꝑat᷑ ſed qꝛ illam Alio modo k ombi D
hyʒa pfe.nõ a ſe.iõ a pre nõ a ſe dr poſſe ⁊ agere. Hhõ le vicat aporcha mueé
uuuuuuhßt vel qngelus gratuitã habet potentiã qᷓ dore⸗ eſt. fin rez mocdi eſt po⸗
HMic plene f ideoq; g vere ac ꝓpꝛie trinitas deus omps dici .qꝛ ꝑ tentia. ⁊ tunc ꝓpꝛie ac
Rakee f eanewa potentia põt quicqᷣd vult fieri.⁊ quicqͥd it⸗ Krne na ene⸗
de omnipotẽs pult ſe poſſe. Nihil em̃ vult fieri qð nõ poſſit facere ꝑ in ooly in mnh anhi
viecatur. ſee vel creatura. et nihil vult ſe poſſe quod nõ poſſit. deũ oipotetẽ. ⁊ ſic pty
eect omne qud vult fieri vult ſe poſſe. ſed nõ ome quod ꝙ ỹuis nõ otineatur
yvult ſe poſſe vult fieri. Si em̃ vellet fieri fieret. qꝛ vo⸗ ſub ente. no eſi ſimil

g luntati eius nihil reſiſtere poteff. onoan D
? HMomo aũt vel an
gelus gratuitã hʒ po/
H ”MBV tẽtiã qua potens eſt.
Aidet᷑ male dicere.qꝛ generatio eſt actus naturalis cũ quis generet ſimilẽ in natura.ergo eſt potentia natu⸗
ralis.ſed nõ dei.qꝛ deus nõ naturaliter ꝓducit hoĩem. ergo eſt bomis.ergo bõ babet potẽtiam naturalẽ. Reo.
dom ꝙ naturale dicit᷑ dupliciter. Ano mõ dicit Raturale qd habet᷑ a natura ⁊ im ↄſonantiã nature. ⁊ ſic cre
ature multe habent potẽtias naturales. Alio mõ dẽ naturalis potẽtia q̃ ineſt alicui ꝑ Apꝛiã naturã ita ꝙ non
4 ali. nec datẽ nec ↄſeruãtẽ. ⁊ boc mõ ſola virtꝰdiuia eſt nãlis.ois aũt alia a deo eſt liberalit᷑ data. ⁊ liberalit᷑
Cin cõſeruat᷑ ⁊ adiuuat᷑ vt agat.⁊ ideo gratuita. f ere ac ꝓpꝛic trinitas deus oĩpotẽs dẽ. Aidet᷑ nõ verum
dicere.qꝛ nõ dicit᷑ ꝓpꝛie oiſciens. nec oĩpotens. Itẽ math.vlti.ata ẽ mihi ois ptãs in celo ⁊ in terra. Et de
alijs vẽ. qꝛ Mar.ix. Si potes credere.oĩa poſſibilia ſunt credenti.R.dd.ꝙ oipotẽtia eſt ſoliꝰ dei ꝓpꝛie.qꝛ di/

i cit potentiam infinitã.qᷓ in nulla põt eẽ ceatura. nec in xpo. nec in alio im bumanã naturã. hoc meliꝰ? pa⸗
tebit alibi. Ande ſi dicatur de chꝛiſto oipotẽtia.hoc intelligit bm ydiomatũ cõicationẽ.Si aũt dicat de crelcẽ
tibus.diſtributio eſt accomoda ſolum de miraculis.et ſic patet illud.

W DO intelligentiam huius diſtinctionis quatu actum.ergo ſi potentia diuina eſt in aliud. habet de/
4 D oꝛ querunt᷑. Pꝛimo vtrum deus poſſit aliqͥd pendentiam. ¶ Item omnis potentia que eſt in ali
aliud a ſe. Secundo dato ꝙ poſſit.queritur quid quod non ſemp eſt coniunctum ſuo actui habʒ
vtruʒ poſſit in eſſe quod alij agenti eſt poſſibile. er indigentiam.nõ em̃ eſt ꝑfccta niſi qñ agit. et nõ agit
cio vtrum diuina potentia ſe extendat ad omne ill niſi cum obiectum eſt pꝛeſens. qñ nõ eſt ſp pñs eſt
quod alij agenti eſt impoſibile. Quarto vtrum poſ/ aEincõpleta.boc aũt repugnat potentie diuine. ...
ſibile dicat᷑ aliquid ſimpliciter pm cauſas ſupioꝛes. ¶ Item in deo idẽ eſt poſſe ⁊ eẽ.ſed deus nõ eſt ali
ſiue potentiam diuinam.vel pᷣm inferioꝛes. vel ſcom aſe. ergo nõ õt in aliud a ſe. Si tu dicas ꝙ; potentia

potentiã creatã. ueſtio. j. a connotat ſed nõ eẽntia. Contra.deus põt aliquid fa⸗
¶Oꝛ añt nõ poſſit deus aliud a ſe oſtendit᷑ ſic. Om̃is cere quod nec eſt. nec fuit.nec crit.ergo nibil ↄnotat.
D Dpostentia que agit in aliud a ſubſtantia in qua eſt xl Si tu dicas ꝙꝙ ↄnotat qð eſt in potẽtia.ſᷣ potẽtia dei
AUlus eſt egredit᷑ ab illa ſa. potentia em̃ nõ opat᷑ ni nõ eſt aliud q; deus ⁊ qd eſt in deo. ergo ⁊ nihil aliud
i. ſiti vbi eſt. ſi ᷓ diuina ſuba opat᷑opat᷑ ꝑ ſuam potẽtiã Onotat.¶ Sed ↄtra. bonũ eſt diffuſiuũ ſui.ſ diffuſio
in aliquid aliud a ſe. ⁊ potentia eius incipit eſſe vlyfie Sm ꝙ bmoi eſt in aliud. ergo bonů ßᷣm ꝙ bonũ pt in
S ri in alio.ergo egredit᷑ a ſubſtantia.ſ ois potẽtia que aliud.aut ergo ᷣm potentiam ſuam.aut alienaʒ. Si

ęeexggrVredit᷑ a ſba elongat᷑ a ſhᷣa.⁊ ois potẽtia diſtãs a ſbᷣ ſm alienã. nõ ẽ pfecte bonũ cũ nõ hẽat actũ bonuz
ſtantia repugnat ſimplicitati.cũ ̊ hoc ſit impoſſibi / g ſe. Si ꝓpt potẽtiã ſi uã. g̈ bonũ m ꝙ bonũ. poteſt
le in deo. vr ꝙ deus nõ agat in aliud a ſe.¶ Itẽ om̃iſ aliud.ſed deus eſt ſumme bonus. ergo ⁊c. ¶ Itẽ ois
potentia cuiꝰopus eſt in aliud habet dependentiam pfectio creature eſt in hoc ꝙ poſſit aliud a ſe ꝓduce/
ab illo. Pꝛobatio.opus em̃ quod tranſit in materia, re.ſi &̊ omne qð ꝑfectiõis eſt deo eſt attribuendũ. po

ſubiectam aliquo modo pendet ex illa.ſed potentia tẽtia ꝓducẽdi aliud deo ẽ attribuẽda. Mtsẽ ſi nihil
penqet ex eodem ex quo pendet actus. qꝛ gficitur aliud a ſe põt.& nulli alij a ſe preeſt.e rgo nec aliquid
D e c

Ai. 1

—„———ʒ—ʒC——wv—Z
deo ſube ani colendus.a nullo eſt ado ſi poſſet otnne quod poteſt omnis alius. Itẽ deus ust⸗
eo beſ erc eſt o eſt querendũ.quod ẽ ſů.· n dicit omniuolens.qꝛ nõ vult omnia que alij vo/ Pei
mũ incõueniens m omnes. Item ſincbilppeen: lunt. ergo pi rõne ſi nõ poſſet oia ꝗ alij poſſunt non lemuit
Aliud a ſe. d nibil eſt ad im nech ſpter im. ſed boni eſcr oipotens. ſyte oinne eſſecſl a huimo eſſe Soẽ Fon
tas eſt in rebus T oꝛdo pꝑ relationẽ ipſoꝝ ad ſummũ poſſe eſt a pᷣmo poſſe. ergo ois potentia poteſt quic/ nie
bonum a quo eſt omne bonũ. m boc nulla res eſt quid poteſt ꝓpter viuinam potentiam. ſed ꝓpter qð dinin
bona nec oꝛdinata in vniuerſo.boc aũt eſt ummum vnũqdq; ⁊ illud magis S ⁊c. ¶ Sec otra. aliqua cre epet⸗
incõueniẽs. neceſſe eſt ponere q; poſſit in aliud a ſe atura põt omia recipe coꝛpaliter vt materia. aliq po Eſietpͤr
Pꝛima cõſequentia eſt manifeſta. Ad illud em ſolu, tentia poteſt oia recipe ſpnaliter. vt ſpũs rationalis citdiuis
t vltima reſolutio in redeundo ·in qᷓ eſt pꝛima oꝛi· creatus. ſed deus nihil boten reciꝑe.ergo nõ põt om elenc
go in exeundo.vt manifeſtum eſt. ¶ R. ad boc intel ne quod poteſt aliò a ſe. Si dicas ꝙ nõ ẽ poſſibile.S Mmini
ligendũ notandũ eſt ꝙ poſſe aliud ſiue in aliud a ſe. ſpoſſible. Cõtra. nulla ipotẽtia ẽa deo ſiue a potẽtia tuen
hoc eſt dupliciter. Aut in aliud ſicut in diſtinctũ ym diuina. ergo ſm hoc potentia materie ſiue anime nõ ounad
eẽntiã. ⁊ remotum m diſtantiam. qꝛ impoſſibile eſt eſſet a deo.¶ Item homo poteſt pati miſeriam ſiue nochonn
duo ↄtraria eſſe in eodẽ ſubiectoet boc modo poſſe ſuſtinere penam. deus nõ põt pati.ergo ⁊c. Si dicas “L
2 diſtãtia. Et qꝛ elongat᷑ a ſua ba.iõ pendet a ſuba i impoſſibile.ſed ſuſtinere eſt opus foꝛtitudinis qᷓ pꝛo (einte
quam agit. ⁊ ideo eſt ibi depẽdẽtia. ⁊ qꝛ diſtantia et ¶pꝛijſſime eſt virtꝰ. ⁊c.¶ Itẽ homo põt peccare. de⸗ itinpo
dependẽtia iõ impfectõ ⁊ indigẽtia. hoc mõ poſſe in aũt nõ põt. ⁊c.q; ſi põt peccare.põt eſſe malus.qð (ofinv
aliud deo nõ competit ꝓpter tres ↄditiones pᷣdictas eſt inconueniens. Si dicas ꝙ hoc poſſe nõ eſt poſſi⸗ tſecrgn
ſicut oſtenſuz eſt. qꝛ repugnat diuine potẽtie ſicut dNi bile. Contra. Aug.de ciui.dei. Melioꝛ eſt natura que (engi
ſtantia. dependentia. indigentia. Alio modo poſſe poteſt peccare q; que nõ poteſt peccare. 8 poſſe pec- ufm
in aliud dicit ſicut indiuiſum m foꝛmã ⁊ eẽntiam. care ſpectat ad voluntatem ⁊ perfectionem nature. itpfbi
nõ tamẽ in remotũ m aliquã diſtantiã. q; diuina eſ· ergo nõ dicit impotentiam. ¶ Item homo põt cur⸗ pont it
ſentia dum opat᷑ intime ẽ in illo.⁊ boc modo nec po rere ⁊ comedere.deus hoc nõ põt. ergo ⁊c. Si dicas ene
nit diſtantiam. nec depẽdẽtiam. nec indigẽtiã. Cum ꝙ boc eſt impoſſibile. Contra. om̃e illud qð dicit po/ leite
em̃ diuina eẽntia ſit oĩ pfectiõe ꝑpfecta.⁊ potẽtia eiꝰ tenntiam eſt a potentia que vere eſt potentia. curre⸗ Aumon
ſit oimoda indiuiſiõe indiuiſa. a nullo alio depẽdet. re ⁊ comedere nõ dicunt actus pꝛiuationis.& poſiti- cgegiul
nullo alio indiget. hoc ergo mõ ponẽdũ ꝙ deus pot onis.S ſunt a potentia inq; tum potẽs eſt. nõ in itũ Gteis.
in aliud a ſe. ſiuc aliud a fe. Ex bis patet mo obie impotens. manifeſtũ ⁊c. ¶ Re. ꝙ ſicut dicit phs in 1 2 ſersit
8 Kung d em̃ obijcit. potẽtia que ẽ in aliud egre pbia.j.Quecdam ſunt q dicunt potẽtiã q̃tũ ad mo⸗ gtthit
dit᷑ ab agente in paſſum. dᷣm ꝙ boc verũ ẽ vbi agẽs qum ddi.dicũt tñ impotẽtiq a parte rei.vt poſſe mo nag
in aliud nõ eſt in illo m veritatẽ. vbi aũt eſt. omnio ri.poſſe coꝛrumpi. Pꝛopter hoc intelligendũ. ꝙ q̃dã 1 3 Peicrot
nulla neceſſitas eſt egrediẽdi. ¶ Ad illud q obꝛ ſunt qᷓ poſſe eſt poſſibile ſimpliciter pfecte. vt poſ⸗ ckigi
potẽtia que ẽ in aliud. pendet ex illo.dᷣm ꝙ hoc ve ſe intelligere. diligere. ⁊ opari. Quedam ſunt ̃ poſſe tſtvas
rum de illo cuius actio eſt in aliud tanqᷓ; in ſuſtẽtãas. eſt poſſidile tñ impfecte.vt currere ⁊ ambularc.iſtici Matcsch
diuina aũt potẽtia nõ indiget alio ſuſtẽtante. quoed actus dicunt ſimul actionem ⁊ paſſionem ſiue defe⸗ nſie
patet. q;ꝛ nõ indiget materia ſubiccta. ſed facit er ni / ctum in agente. Quedam ꝗᷓ poſſe ſimpliciter eſt im⸗ biniimn
bilo. Et ratio buius ẽ.qꝛ cum potẽtia eſt oiĩno indif/ poſſibile.vt pꝛiuatiões.vt poſſe peccare.deficerc. Lo ttifin
ferẽs. ⁊ ab eẽntia ⁊ actu ſicut cẽntia nõ indiget ſuſt quendo de his ratione ualois. hm hoc nrellitg (Nhai
1o tante. ſic nec potẽtia. dillud qð obẽ q; Votsti qᷓ ꝙ cũ potentia dei eſt ꝑfectiſſima.illa põt deus ꝑ ſe.et zrrinn
eſt in aliud habet ꝑfectionis indigentiã. dᷣm ꝙ; vo⸗ in ſe. que ſunt potentie ſimplicit. vt meelliget 7 ge l
tentia agens in aliud eſt duplex. Quedaʒ ꝗᷓ eſt ſuus rari. illa vo que ſunt impfecte potentie. poteſt gerf . lornbio
actus. ⁊ talis nibil plus babet qñ agit in aliud qᷓ q nõ in ſe ſed ꝑ ſe. Per ſe poteſt ex hoc qð cſt ibip e lineß
nõ agit. ⁊ hec nullo modo indiget. ⁊ talis eſt potẽtia ctionis ⁊ poſſibile. In ſe nõ poteſt ꝓpter illud a il ſſechtan
diuina ꝓpter ſummã ſimplicitatem. Alia eſt potẽtia ibi impoſſibile ⁊ imꝑfcctionis qͥ in eo nõ Sadunt 4 Gicti
agens in aliud ꝑ actum a ſe differẽtẽ talis plus habz aut que ſut ſimpliciter rhoſſchie ne pot 3 2 uͤt Mlerdenn
qß agit q qñ no agit. ⁊ talis ẽqᷓ habʒ indigẽtiaʒ alia põt ꝑ ſe. Per ſe nõ poteſt.qꝛ nib o eeds g
modo.vt in potẽtia creata.nõ ſic ẽ de potẽtia diuina. a deo ꝑ ſe immediate.hoc aũt quo ſci rc o Gefunn
⁊ ideo qᷓ;uis ſit in aliud qð nõ ſem eſt pᷣſens. ꝓpter põt eſſe in deo nec a deo. qꝛ deus nõ de gin ſſen fnnſdle
1i boc tñ nec indigẽs ẽ necincõpleta. ¶ Ad vltim dy. necin agendo. Si querat vtn deus nn giced. üliign
V potẽtia cõnotat poſſibile. ⁊ poſſibile ampliat᷑ ad poteſt aliud agens.Rendẽdũ ẽ nõ ſimp icn demis ten
ens ⁊ ad nõ ens.⁊ ſicut poſſible ampliat ita ⁊ diuer· tione.i.ꝙ põt omne qð eſt poſſibile. in Sboe ol illut
ſitas cõnotati. ideo nõ tm̃ dici᷑ poſſe in aliud. q t¶ qð eſt poſſibile ſimpłr. in alio pᷣt ad poſbge mnn . ili fi
teſt in aliud quod eſt. ſed qꝛ poteſt in aliud quod po- cte.nec in ſe nec in alio qð eſt oimode impoſſil ne⸗ R. R
teſt eſre. deus aũt a ſe non poteſt eſſe aliud.iõ pʒ illð. bocipſo dicit᷑ oĩpotens.qꝛ potentia eius ad oia ſuffi⸗ munn
— ueſoch itt iIn nullo deficit. ¶ Ac üllud ergo qo obꝛ maobe 15 fiae
¶ Atrum deus poſſit in omne aliud in quod poteſt oẽ teſt recipe res.nec rerut ſnnituqies. vom te e tunee
gens creatum. Et ꝙ ſic v. Qui em̃ oẽ dicit nibil ex· ⁊ ad oĩa de quibus obijcit ꝙ illa poſſe nõ e poten 6 glniſi
cipit. ſed nõ tm̃ dicimus ⁊ credimꝰ deũ potentẽ. ſeld pfecte. Scom boc intelligendum ch eſt potetia 65 naͤ
deum omnipotẽtẽ. ⁊c. ꝛeaꝛ deus eſt omniſciẽs ſufficiens ⁊ actiua. vt potetia pducendires. Et pe un
ideo ſcit omnia quecunq; ſcit alius ſciens. Si em̃ ali tẽtia pure paſſiua.vt potetia ſuſcipiẽdi. Et ẽ pot “ liſtie
quis ſciret aliquid qd nõ ſciret deus.deus non dicere defectiua. vt potẽtia peccãdi. Et ẽ potẽtia pꝑti actiua “

tur omniſciens. pari rõne nõ diceret om̃ipotẽs.ni ptim paſſiua.vt potẽtia abulãdi.Et ẽ potẽtia gtim ſwecd

.. 1.7
.

6 eodemn. 2
ſita vera de eo igens. ſc
natn. quia ſimul ſunt oppoſita bin accidens.ſcʒ
ipiẽdi penã. gann dne ſunaltii qᷓ; ereuguan nago i
iua vt potẽtia ſuſcipi vt potẽ eſt ma ta integrare ſiue f Spoſſirngonbdle unt
iuſg Etiua 2parum defecrina t ptim wereü e . vicer Parnge moonn volſvrlis va olt A
Nct t potẽtia partim paſſiu: in ſe poteſt de 2„ v er H. dↄtra.ꝙ .de vera innocentia. Oe
cte acti aeom 6 nihil hoꝛum ant tame ꝑ⸗ ergo D 2 icere in li. de Ver
R mounechl. Od tie alic tia. qui⸗ naturã.
nti . iaenin heereitlertkee de rati n
uig, tioni potentie. tione ſciẽtie. ſicut poſit
t non diminuit de ra
onl “ .

PHil o 6 inſtitutönez n . qa
tia hec let. F ſi aliqd eſt imp oſſibile. 2 is recke vtpot⸗
Etia pec nblicic eſt deo impe ne ronis recte. v⸗ tio
dicit de potẽti⸗ ſimpliciter ſacere ↄtra oꝛdinẽ rõni inſtitutio
oudrdi nonafee rus no potet neenee Doektarcreeri indutd
16 fibilea varen Sachnge tadgee en mentin. Bmabtggtane en ettdena Wiein.
A vanddl tellig du e Ecca- a eſeckit mentin nate. bile p accidens. I v,⸗
hisr 4 andi. itelligẽdũ ꝙ ſie tm dicit potentia nobilitatem. in nature oꝛdinate oſſibile ꝑ ta facere v⸗
te 2 actũ.ſic nõ . 2 ſic dicit fectuʒ. . nõ poſſit imp = õt de coꝛrup N lau
erdtöſi tate.ſiue actũ.ſi. ſubſtrati. ⁊ ſi liciter defe tem qꝙ t deus. nõ põt de c ſſit repare dau
8, Ee actus ſubſt t ſimpliciter nul 3 ra poſſit de 5 dr ꝙ nõ poſſit rep ö fuiſ⸗
nig actiuã ratone actu tis. ſic dici ſit defectum. um ceter⸗ „ cno dr ꝙ nõ poſſu ſt nõ fuiſ.
iin Si Bebeuhnninet ſer dcernit d inan H ta eſt e eana iaig,
Reſtente uocunq; tñ in R⸗⸗ C. ra. ſed qꝛ e. e. tẽ aug. in. ij. ifſe. deus fa 3
artd Ka⸗ Qucſie ih arad enenuds r anciam zgs i rn Seainde⸗ a
cpig otẽtia ſe extenda idet. Dicit en Hanc ſniam rationeʒ reddit.S t. eoipᷣo ꝙ Era
ipſi ¶ VNtrum diuina ſſibile. Et ꝙ ſicx ationem. facere nõ põt. E vt ea que vera tati. Item
N. Eitrun impo re oꝛdina .. vt te non 01. eſſet facere anus veritati. t du
uminſn agentieſ lle ppter nature o ritionẽ. vt te non ret. hoc eſ ita eſſet ↄtrarius linam. ſcʒ vt du
Weatp aliqd impo dẽtẽ.Aliquid p ppoſitionẽ. v az. ſunt eẽnn t impoſſibile em videt. qꝛ ſicut ſe aoee.
tcſetlsg ceco fieri vi fuiſti. Lercio ꝗp ſſibile m n . no poſſii ſimul in eo mn diuiſionem. ſe 2
eis. iſſe exquo fuiſti. Te uẽ impoſſibil oteſt diiG q oſita ſint ſimu ita vnita ad diuiſie inq;. qᷓa
enickz⸗ fuiſſe exq⸗ albũ. Pꝛimũ ẽ ĩ tercium p ja ſi oppoſit. mionem. ita vnita on ſint quin V
ln eſſe nigruͦ : cides. terciu ſcientia ſup ſita ad vnionem o ⁊ tria non incipit.
chung eſſe nigru us ſiue ꝑ accidẽs omnis ſcientia Iopp facere ꝙ duo 2 tate que nõ incipit.
ne m tempus ſu linam.quia ſunt ſimul of nõ poteſt facen ſt verum veritat. p oppoſita
m er ſcom lle 'm diſciplinam. oſita non ſit omne us no po qð e verum öt facere ꝙ e
enn . „ijen p t omne cut dicit aug. qð eſ enõ p acere cõtra
l impoſſibi hn d oppont ,n ache oinne ſient vicit tai ne nõ poͤt oten facere tra
ln it illud pꝛi itur ergo ꝙ de ſſibile apud deſinit. ergo parxin. deus no po t. negare
mwm d ponit il dem. oſtendi⸗ rit impoſſibile di nec deſinit. ra. ¶ Item der idelis pmanect. 82
ign a de cogem. Mon erit imt hoc vrbo int ſimul vera. R0 hi. ij. Figelis e contra oꝛdi-
NAH vera de ſſibile Luce.j.. ia oↄtingit = Itez ſin mmnmh iuſticie. ij. boteſt facere co cere ⸗5
HR tale impo vrbum. ſed omnia ud deñ. veritatem go non poteſt⸗ ita eſt facere cõ
— Sr eingen alten innoi neag nk re⸗ cöm no Griekeconng0. Sten prchcroꝛn 18
Peſee cere. nullumt j põt facere ſupꝛac. t intelle em ſapientie. ſe le. ergo ꝛc. ¶¶ R mus aliqd im
uan Ephe ii Eiau harz mcere poſſit in õt enun⸗ ne ꝛdinem ſapientie er⸗ nos indicamus a tioncz
R—RK Ephe. Pst wens urg Heefe oſſibile q põt ent i2 tra oꝛdinem notandũ ꝙ no odo ꝑ limita PS
gere. 8 poͤt der omne imp ¶ Itẽ NHoylari⸗ intelligentiam not iſis. Ano modo itulum. 2 vir⸗
ſinnaßen! 1 öõt fingere omn d faccre. ientis. qg intellig quatuo cauſis. co fieri vitulun conci
n gere. ſed p teſt illu ſſe facientis.q oſſibile quat ie. vt de trun mine nõ poteſt co
ifint⸗ gere.l. 7 deus potel turaz p li?. Pl? p alis potentie. vt de ti ſemine nõ poteſt coꝛ/
nuirſen B oteſtatis ẽi. icẽtis. t 30 xer au nat ere. mulier em ſin s clauſa poꝛta. oteſt
* 4 erfecte pot ſermo dicẽt . . ere. ergo per inem par Ifon tem partu tura ſt tim nõ po elr.
Adg Pe ſignificareſ ; tu potes intellig it oẽ im⸗ ginen turaliter Ite ire. ſir natura ſtatim no limi-
nihrche poteſt veus faee ſanctoꝝ vr ꝙ deus cui nihil ulentiã nõ poteſt duertere cũ habeat pot. limitati
tnitiet 62 itates canonis 2 ſanc ꝛillug e potẽti le. deꝰẽ en in vieuln Jucent oſſtibile no telli⸗
naln poſſibil bile. ꝙ cui aliquid ? oẽ ei imp tatã. Secũ ie ſed ſpter limita loco. vel iacz 2
iumin be impoſſibile. ỹ c 8 nihil oino ẽ ei lle. aut hoc im potentie ſed ꝓpt in eodem loco. vel lio mõ
Muntn potẽtiſſimus in ſi ſſibile nõ ẽ deo poſ puatio⸗ c le. vt duo coꝛpa 19 in minoꝛi loc icat op⸗
ncett potetiſſimu impoſſibil tionẽ. Si ꝓpt pᷣt de gentie. vt ſis. vel maiꝰ in mi inatio ſp dicat ox
NNid Utẽ ſi aliqd im ut ꝓpt poſitionẽ. entis. ß de in diuerſis. vel n ſtra imaginat it in ſacra-⸗
li⸗ iuationẽ. aut ꝓpt poſitio⸗ omo no euti r pus apere. cũ noſtra ſic facit in ſacr
anlei ter pꝛiuationẽ ioꝛ pᷣuatio q; ionẽ. Si ꝓpte ſumus capere. ñ dictat ꝙ der ſi⸗ leuet vt cre⸗
ewt. P a. nulla maioꝛ pᷣ pᷣuationẽ. Si epo poſſur de etiam qñ dictat tra ſe eleuet vt
urds nẽ. Contr o facit aliqd. nõ g p⸗ ſubiaceat diuine poſitũ. AUnde eceſſe eſt vt ro trat ꝛiuationeʒ
Ulnen us de nihilo fac liqd ſit qdð nõ ſubi habz reſiſtẽs. nto altaris.nec it impoſſibile pte⸗ medij. vl
1S.αW1e. c aliqj. tẽtia dei b atu⸗ me e mo dicit . ſ. pꝛincipij. niti
utl poſitionẽ. ̊ vr obediat. potẽt. ipoſſibile m n dat.Tercio Em opationem. Pꝛinc potentia
Gckbe tẽtie. q ⁊ ei n iter ꝙ poſſit imp diſtat nõ ens d itie 'm oẽ dRan pᷣteritů. Oi⸗ Al in rõe pᷣn⸗
Mle - a154 aliter ꝙ . qꝛ pl diſt acit 08 exn e m nõ it ens. vel i
riuit ¶ Itẽ oſtedit ſp ree luin: a dlndi Snte frlce mi. vt pteritum facere. reſpic ide de ente po
* Ne vnen ab on drgn d tẽ poſſit timi. clligit aliad face odo. Uude x e 3no
nöctn⸗ ram.vt de trun ens ab ali liud Itẽ ꝙ p que intelligit ali el vtroq; m no aliud.ſed
el ab ente. qᷓ vnum ſt facere aliud ſſibile er que⸗ el termini. vel vt ſo. ⁊ de vno ie eſt. 4n
Prer i. quia n . ſi enõ ens lliꝰ oino poten nõ
waw ens. de vn t 8.vidr̃.quia 3 quia no e. E teſt facere nõe hoc null ſſit facere .
ini impoſſibile õm tpᷣs. nit reſiſtẽtiã. q ſtétiam. t acere non ens be creato poſſit fac fuit e
nne impoſſi d nullam po d babet reſi ente face en mni ente de eo quod fu
ides. quod null. ſe quod babet ſſbileg ente fa⸗ deus de omni tamen de eo qu ſt impol
tandin accidẽs.·qi oſſibile per ſe⸗ oteſt impoſſibile ꝑ ge q;uis deus ſiue de re. tame ino deo eſt impo
deus põt impoſſib ſſibile. ů pe iſciplinã ſit. ſiue de ratione 6 fuerit. hoc omn ſicut iam meliꝰ
ſth⸗ deus pot s impoſlib ſſibile m diſci ſit. ſiue de ratio⸗ nõ fuerit. hoc ere. ſicut iam me
fürm c illud ſit magis in oſſit impo a q́; vnum ens ſit. eſt. facere ꝙ nõ eſt nihil facere. ſi le ſcom illu
* ecdde (Mtem ꝙ, p efacceceeng Kbilcguuis boe eere icicur impoſſibile ſcom illu
lin accidẽs. lus diſtat creatoꝛ a acere ꝙ creatura vn ſibile. quia hocf do dicitur impo iuine ſapiẽtie.
ne nc 8 di it facere ꝙ; foꝛ⸗ bue. qu arto modo ꝛdinem d nin
videt᷑.qꝛ plus: ſed de; potuit fa go multo fo tebit. Quarto! eterne. ⁊ oꝛdinem eidem 2 ſcin
⸗ J mpliciſſ in n eodem. tione veritatis oppolita in tas eſt. iu⸗
ie dem ypoſtaſi ſi ta ſimul ſint in eode r ſtrationẽ tia. vt duo opp oißo ꝙ veritas eſt. iu
i ret᷑ in ea eꝙ oppoſita ſ t hoc videtu erbi gratia.vt as eterna eoif ſi ⁊ hic.duo
“W . eſt facere ꝙ nigrum. et hoe n vt verbi ge ſa veritas eter oſſibile. ſicut 2 „0 1
õ npaſſibiis viſlbbilis din. 1 argerr waentundo meteſpoltſe ligs
m Keatigreg in chꝛiſto. quia aſſibilis. viſibilis em icat ⁊il ſe quinq;. Qñe le. vdin de impoſfibili ae
45 tum bilis 2 imp fecit virgin ia no cMhegun umpoſſibi b⸗ . . eee
e uuiſibilis. 2 ſic. ſſibile m naturã. bm diſcipli· è
fenullo mo eſt H M
4 . .

20

cut facere ꝙ ſit triangulus ⁊ nõ ſit figura.⁊ hoc clau
dit in ſe duo cõtradictoꝛie oppſita. Ratio tamen pꝛe

Z „ „
AM.l.
eſt impoſfibile ſpter limitationem potentie. vel ꝓpe
limitationẽ intelligentie. qd deo eſt poſſibile. ꝓpter
eius potentia nõ eſt limitata ſed infinita.⁊ ideo ſu
pꝛa naturam ⁊ intelligentiam poteſt. quaꝝ vtraq; ẽ
artata. Illud añt impoſſibile qð eſt impoſſibile pꝛo/
pter pꝛiuationẽ oĩs exiſtentie. ⁊ qd ꝓpter illuſtratio-
nem veritatis eterne. nõ põt oĩno. Dꝛimũ quidẽ nõ
põt.qꝛ illud poſſe eſt nibil poſ e. Scom nõ poteſt. qꝛ
illud eſt poſſe inoꝛdinate ↄtra oꝛdinẽ ſapientie poſſe
Et quoniã deus ſic eſt oĩpotẽs vt nihil poſſit niſi q8
decet ſuam potentiam ⁊ nõ deoꝛdinat ſapiam. iõ hec
impoſſibilia nõ põt. Sʒ obijciet aliqᷣs ꝗ illud ẽ falſũ
ſcʒ ꝙ impoſſibile ꝑ accidens ſit impoſſibile ꝓpter p/
uationem ois exiſtentie.nã
ra. ⁊ veritas illa non fnndat᷑ ſupꝛa nihil.nec ſuꝑ ens
increatũ.cum incipiat eſſe vera.ergo ſupꝛa ens crea-
tum. et illud eſt pꝛeteritum. ergo pᷣteritum vicit aliq̊ᷓ
modo ens.ſed omne creatum quantũcũq; bẽat paꝝ
de ente põt illud amittere ſi deus velit.ꝗ̊ deus pᷣt face
re ꝙ illud quod fuit nõ fuerit.Et iterũ cũ dico hoc cẽ
pᷣteritum.aut dico aliquid.aut nibil.Si aliquid. re

ſponſio nulla. Si aũt nihil. dico ꝙ pᷣt dici ꝙ cbimera

„

ſit p̃terita.⁊ ꝙ nõ pꝛeteritũ qd nibil eſt ſit pꝛeterituʒ.
quod manifeſte falſum eſt. nõ dicit pᷣuationẽ om̃is
exiſtentie.⁊ illud nõ videt᷑ ſubtrabere quin ſubiace/
at potẽtie diuine.nã futurũ nõ dicit ens.⁊ tñ deꝰ põt
facere ꝙ futurũ ſᷣm veritatem nunqᷓ ſit futurũ.Si/

militer non pᷣſens nibil dicit entitatis.⁊ deus põt fa

cere ꝙ illud qd nunꝙᷓ eſt pñs.nũꝙᷓ ſit pᷣſens.nec ad/
buc videt᷑ euadi poſſe. Queri etia poteſt vtruʒ deus
poſſit facere de pᷣterito pᷣſens.⁊ ↄſtat ꝙ ĩ altero extre.

mo ponit᷑ ens.ſi g põt faceꝛe ꝙ pᷣteritũ ſit pᷣſens.⁊ q

eſt pᷣſens nõ eſt pᷣteritũ.pᷣt facere de pᷣterito ꝙ non ſit
pꝛeterituʒ. ꝓpter hec ⁊ his ſimilia fuit opinio Gilber
ti poꝛretani ꝙ deꝰ poteſt ſuꝑ impoſſibile ꝑ accidẽs.

poteſt em̃ facere ꝙ pꝛeteritum nunqᷓ fuerit.Et illud

be. Miero.exponũt qui ſequunt᷑ eum. ꝙ nõ poteſt fa
cere de coꝛrupta virginem.i.nõ oſtendit ſe poſſe cum
nunq fecerit. Et ſimiliter illud de aug. ꝙ deus ſenten

tiam de pꝛeterito non poteſt facere falſam. hoc inte /

ligit᷑ ſalua re. Sed certe bmõi expoſitões valde ſunt
extranee. Si em̃ hiero.dicit ꝙ nõ põt de coꝛrupta fa/
cere virginẽ.i.nõ oſtendit᷑.ſiliter nõ põt de trunco vi
tulum facere cum non oſtendat.non recte ergo dicit
cum cetera poſſit deus ⁊c̃. Et iterum.ſi ſermo Aug.
intelligit ꝙ nõ põt facere deus illam ſententiam fal/

ſam ſuppoſito pꝛeterito.ſimiliter nec ſententiam de

futuro ſalua futuritione.⁊ ꝓpter hoc cum autoꝛita/

tes hoc dicant magnoꝝ doctoꝝ. ꝙ deus de eo qð fu⸗
ſt nõ põt facere ꝙ nõ fuerit.⁊ intellectus in nullo di/
cat ↄtrariũ.nec fides ad boc nos moueat vel compel
lat. tanqᷓ; rationabilius ⁊ ſecurius dicendum eſt cuʒ

ſanctis ꝙ deus de eo quod fuit non põt facere ꝙ nõ
fuerit.Et huius rõnem ad pꝛeſens aliaʒ neſcio ꝙᷓ; eãẽ
preckets eſt. niſi foꝛte dicat᷑ hoc eſſe ꝓpter omnimo
dam indiuiſionẽ. vt ſicut oppoſita manẽtia oppoſi/
ta non poſſunt vniri.ſic nec idẽ a ſe diuidere.⁊ iõ qð

fuit. ꝓ tpe quo fuit omnimode eſt vnituʒ. ⁊ ſimiliter
pᷣſens in tẽpoꝛe in quo eſt ſiue in inſtanti. Unde hoc

eſſet idem a ſe diuidere.facere.ſ.ꝙ pꝛeteritum nõ fue
rit pꝛeteritũ.⁊ hoc repugnat oꝛdini diuine ſapiẽtie.ſi

dicta ſatis eſt conueniẽs.ſi quis recte intelligat.Cuʒ

oſitio de pᷣterito eſt ve

ehim dicit᷑ pꝛeteritum carere exiſtentia.nõ dico pꝛo⸗
pter hoc ꝙ cum dicit᷑ aliud fuiſſe.dicat᷑ omnino ni/
bil. ſed ꝓpter boc ꝙ aliud eſt verũ fuiſſe. ꝙ habuit ali
quando eſſe.etiã ſi de eius eſſe nibil omnino reman/
ſerit. AUnde ſi totus ceſar ceſſerit in nibil.verum ẽ ce⸗
ſarem fuiſſe.Et hoc dicit Anſelmꝰ ꝙ ſi omnia creata
omnino cedant in nibil.verum eſt mundum fuiſſe.
Ob aliam etiã rõnẽ dicit᷑ carere exiſtentia.qꝛ nec eſt.
nec eſt oꝛdinatũ ad pꝛeſens. Ande veritas ꝓpoſitio
nis de pꝛeterito non dicit a ꝑte rei nihil oino nec ve/
re ens in actu.ſed illud quod fuit ⁊ nõ eſt. ⁊ hboc qͥd
nõ dicit quid creatũ qdð ſit.ſed quod fuit. Si ergo de
us dicat᷑ poſſe aliquid ſuꝑ boc ꝙ nõ fuerit.aut quie/
ſcẽdo ſiue nibil opando.aut faciendo aliud. aut de/
ſtruendo. ſi quieſcit ⁊ nihil facit.pꝛopter hoc nihilo/
minus pꝛeterijt nec fuiſſe deſinit.quia cum nõ ſit ne
actu nec potentia.nec indiget ↄſeruante.nec indiget
ꝓducente.ſecus eſt de futuro.quia futurum eſt oꝛdi/
natum ad eſſe.ideo indiget ꝓducente.⁊ ideo ſi deus
nõ velit facere futurũ.non fit.⁊ ita nõ erit futurum.
ſi poteſt aliquid vt faciat hoc qdð fuit nõ fuiſſe. aut
bhoc erit faciendo.aut deſtruendo.Sʒ facere ꝙ nõ fu
iſſet eſt nibil facere. cum non fuiſſe non dicat ens.er/
go deus faciendo nihil facit qð eſt imperfectio ⁊ con
tradictionis implicatio. Similiter non eſt aliquid de
ſtruere. cũ fuiſſe nõ dicat aliquid eſſe.ergo ſi deſtruẽ/
do boc facit.deſtruendo nihil deſtrueret.qd eſt ſimile
incõueniens.nõ g̊ poteſt nibil agendo.nec faciendo.
nec deſtruendo.ergo de pᷣterito ꝙ non fuerit pᷣteritũ.
non poteſt facere. Patent g& inſtantie.nã veritas ꝓ/
poſitionis de pᷣterito nõ necrio fundat᷑ ſupꝛa aliquid
creatum qð ſit.ẽ qdð fuerit.et ideo manet omni crea
to interempto. Patet etiam ꝙ pꝛeteritio nõ dicit oi/
no nihil. ſed dicit aliquid quod fuit et non eſt.niſi foꝛ
te pꝛeteritum dicat ſucceſſionem tempoꝛalem. quaʒ
vtiq; poteſt deus deſtruere.ſed largius accipit 3 fu⸗
iſſe. Patet etiam inſtantia in ipſo futuro. qꝛ nõ eſt ſi
mile. Patet inſtantia ꝙ pꝛeteritũ põt fieri pñs.eſto
qꝙ nõ intelligat᷑ hoc adbuc.nihilominꝰintelligit᷑ fuiſ⸗
ſe. Patet etiam ꝙ deus poteſt deſtruere omnẽ ꝓpoſi
tionem et omne dictum.ſed ſalua ꝓpoſitione ⁊ eius
ſignificatione nõ ipᷣam falſificare.qm̃ hoc nõ põt eẽ.
niſi rẽ ſignatã mutaret.alioqn faceret oꝛõnẽ eoipſo
q̊ vera eſt.eſſe falſam. ⁊ hoc eẽt ↄtra ſuam veritateʒ.
rem aũt mutare nõ põt.et ita nec oꝛationem falſifica
re.Ex his que dicta ſũt ſatis põt pꝛehabita reſpõſio
roboꝛari.Ad illud ergo quod obijcit᷑ ꝙ poteſt oẽ 21
dicibile ⁊ cogitabile.dᷣm ꝙ boc intelligit᷑ de his ſo/
lum que dicunt᷑ ⁊ cogitant᷑ ſᷣm rõem recte intelligẽ
tem ⁊ recte ꝓnunciantẽ. nibil em̃ rationabile põt di
ci vel cogitari quod deus facere non poſſit.⁊ etiã plꝰ
poteſt. ¶ Ad illud qd obr ꝙ potẽtiꝰ eſt illud cui oĩa 22
ſunt poſſibilia.doᷣm ꝙ verum eſt de his que poſſe eſt
Foinie nobis. nã ſi poſſet aliquid qdð nõ ſit de nobi
itate potentie. quanto magis illud poſſet.tanto ma
gis aduerſitas ⁊ ꝑuerſitas poſſent in illũ ſm anſel.
ita tanto minus eſſet potens. ¶ Ad illud qð obijci᷑ 2
aut ꝓpter pꝛiuationẽ ⁊c̃.dðm ꝙ ꝓpter pᷣuationẽ om/
nis exñtie in vtroq; extremo.⁊ ꝗpter puationẽ diſti⸗/
ctiõis.⁊ ꝓpt poſitionẽ ex ꝑte dei.qꝛ potẽtia dei reſpi⸗
cit aliqͥd vt obiectũ effectũ.⁊ ſapia reſpicit oꝛdinatũ.
¶Ad illud qð obꝛ ꝙ poſſit impoſſibile ſjm naturã. 24
dð. ꝙ illð veꝝ ẽ. ¶ Ad illud qð obꝛ ꝙ poſſit im oſſi 25
bile ꝑ accidens.qꝛ nullaʒ dicit reſiſtentiam.dim

katſct)

tonar
carddie
ſcgend
hlinsp⸗

(nn

ſush

Molan

(ſtra

ſwrickn
ſustoe
ſgoine
ſzape
lhockate
ſualedho⸗

o

doeſtpin
leſnoa
poſſbleſu
ntam
lclamie
lulhecjr
beeck
tſtcert
lnfii
wok⸗
Marie

nnlunten,
llwnti
diome
hundhenhi
mugn
wte
nockthe
inr gann
danng
Wheheſt⸗
anſite
dunenuitte
danntt
niatimn,
nnnaa
tingrichte
Nmurcklait
r,
wrng
nisuchii
di ſonſisn
nifimtain
luni
ide
oico
un wonig
Gononſi
hirti
iignuit
Uigi r
mwupenn
üru
hen
in
in

boce n eſt dpter rcſiſtentiam pter ottilimod noõ

26 exñtiã. ob quã poſſe illud eſt nibil poſſe e. (Ad ülud

27 Fm ſimultatis exiſtentiam.

20 faat ſed ↄtra alium.

qð obijci᷑ de ceatoꝛe ⁊ cratura.dd.ꝙ ois creatura ẽ
matcrialis ⁊ poſſibilis reſpectu dei. ⁊ deus eſt in om̃i
creatura ꝑ itimitatẽ ſbe.nõ ſic rdants reſpectu op/
poſiti. Quod g obẽ q magis diſtant.verũ eſt qtũ ad
naturaꝝ dꝛñtiam.qꝛ in nullo cõicant.ſed nõ eſt veꝝ
d ülud qð obẽ de hoc
quod eſt virginẽ parere.Oðim ꝙ eſt impoſſibile ᷣm
naturã.ſed nõ impoſſibile m oppoſitionẽ.qꝛ cẽ vir/
ginem ⁊ ꝑcre nõ ſunt oppoſita. ſiliter nec eſſe virgi⸗
nẽ ⁊ ↄcipere.ſed iudicant᷑ oꝑpoſita Eter nature im
potentiãa.ſed iſta ſunt oppoſita.coijũe ⁊ eſſe virginẽ.

28 ⁊iõ ptz illud.¶ Ad illud qð obꝛ qꝙ nõ põt impoſſibi

le ſᷣm naturam ꝓpter oꝛdinẽ.dð.q; Eoꝛdo nature ſpe
cialis.⁊ gencralis. Oꝛdo nature ſpalis tranſmutari
poteſt ⁊ deſtrui.qꝛ poteſt in alterã dꝛñtiã res relabi.
ſed generalis nõ.ſic dᷣm ꝙ; ſpecialis oꝛdo attendit᷑
ſ̃m potentiã nature ſpecialis. generalis oꝛdo ſᷣm po
tentiam obediẽtie q̃ eſt generalis.) hunc oꝛdinẽ nõ

teſt ↄtra dictamẽ rõnis recte.doᷣm ꝙ verũ eſt put re
cta rõ dicit malũ nõ eſſe faciendũ.qꝛ hoc facere eſt de
ſicere.nõ ſic aũt deficit faciendo ↄtra naturã. et ratõ

buius patebit infra.
= Aueſtio. iiij.

¶ Atruʒ poſſibile ſimpliciter dicat᷑ aliquid ſm cauſas

30

ſequẽs.ſ.

ſuꝑioꝛes.hoc eſt ſm potentiã diuinã.an ſᷣm potenti
am crcitam.Et ꝙ ſin potentiã creatam ſiue ᷣm cau
ſas inferioꝛes videt᷑. Ab eodẽ em̃ eſt in rebus poſſibi
litas a qᷓ eſt neceſſitas ⁊ ↄtingentia ſimpliciter. ſʒ ne⸗
ceſſitas ⁊ ↄtingentia attendit᷑ in rebꝰ nõ tĩ bm cãs
ſupioꝛes.imo m inferioꝛes cãs pximas ⁊ particula
res.̊ et poſſibilitas.¶ ¶ Itẽ ſicut aliquid dicit᷑ potẽs
a poteſtate actiua.ita Ghoſſtoſten poſſibilitate paſ/
ſiua.ſed poſſibilitas paſſiua pꝛimo eſt in eo in quo pᷣ
mo eſt potentia ad fieri. et ꝑ illud in alijs. ergo cum
hoc ſit pꝛincipium materiale ⁊ cauſa creata.poſſibi⸗
lc ſimpliciter dicit᷑ ̃m cauſas inferioꝛes. ¶ Iem ſi
poſſibile ſimpliciter diceret᷑ p̃m cauſas ſuꝑioꝛes tiñ.
tunc cum apud deũ nõ ſit impoſſibile oẽ verbũ.nihil
iudicandũ eſſet impoſſibile. ¶ Itẽ ſi ̃m cõs ſupio⸗/
res.tũc cũ deus poſſet facere q; cecus recipia viſuʒ.
poſſibile eſt cccũ videre.ſᷣ ſi poſſibile eſſet videre.pol
ſet videre.⁊ ſi poſſet. haberet potentiã viſiuã. ſ hoc
falſum. ⁊c. ¶ Contra.poſſibi
a potentia. ſecogeſinriiekeg. boexia ſimplr. 5
potentia que ſumme ⁊ ſimpliciter eſt potẽtia. po⸗/
tentia rened dicit᷑ ſm cãs ſupioꝛes. ᷓ poſſibile ſim
pliciter dici᷑ m cauſas ſupioꝛes. It.
crean ⁊ aiam antichꝛiſti creari vel eſſe ⁊ ↄſimilia ſimi
pliciter dicunt᷑ poſſibilia. ſunt poſſibilia ſolum pᷣm
cauſas ſuperioꝛes. ergo ⁊c. ¶ Item boc oñdit᷑. quia
ſi acäecit ad aliqᷣd.ſi añcedens eſt poſſibile.⁊ cõ
qués. ſed demõſtrato aliq̃ impoſſibili.vt truncũ fie
ri ex vitulo.ſeqᷣtur deũ facere hoc eſt poſſibile. g H. ſ.
truncũ fieni ex vitulo eſt poſſibile nunlicnen.
omne verum eſt poſſibile.⁊ omne q

citer poſſibile.⁊ eſt poſſibile ſolum ᷣm cauſas ſuꝑio
res.g̊ ⁊c. ¶ R. dm ꝙ circa hoc fuerũt diuerſi mo/
di dicendi. Quidã em̃ dixerunt ꝙ ſm vtraſq; cauſaſ
accipit poſſibile ſimplr.⁊ fundãt ſ. e ſuꝑ illud.j. oE
I. Stultam deus fecit ſapiaʒ c.glo. Stultg fecit wol⸗

wᷣdeſcen tznt

Acd illud qdð obijcit᷑ ꝙ nõ po/

oſtibile dicit᷑ denominatiue

Item munduz

tẽtia pa

JtẽE
1 erat verum pe
teſt eſſe verum. et omne qd põt eſſe verum. eſt ſimpli 2O

ferioꝛi. vtpote. ꝙ ex moꝛtuo

ſibile declarando quod ipſe impoſſibile ſudicat.quia
poſſibile dicit comune ad vtranq;. Lũñ illud nõ vidꝛ
couenienter poſſe ſtare ꝙ non admittat᷑ ꝙ poffibile
ſimpliciter ſit de ceco fieri videntẽ.ĩmo dici k ümpoſſi
bile. ergo ſimul eſſet poſibile ⁊ im oſſibile.quod eſt
inconueniena. tamen illud eſt poſibile m cauſas ſu
perioꝛes. Et fundamentum poſitionis eoꝛum nõ eſt
daeiene q; oa no dicit tm̃ declarando.ſed etiaʒ
dicit faciendo poſſibile.ᷣ nõ erat poſſibile pꝛius.Et
iteru dicit ꝙ ſtulta facta eſt. qꝛ ſapia mũdana iudica
bat ita impoſſibile ꝙ nulli eet poſſibile. et deꝰ decla⸗
rauit ſibi poſſibile eſſe. Et ideo eſt alia poſitio. qꝛ bᷣm
iqunt ſcientie.ita ⁊ nomina ſcientiaꝝ.ita in
naturali phia iudicandũ eſt poſſibile ſimpliciter ᷣm
cauſas inferioꝛcs.ſe in theologia pm cauſas ſupꝑio/
res. Lñ adhuc nõ videt᷑ ↄueniẽs eẽ poſitõ.qꝛ ipe an⸗
ſel. ⁊ phᷣs ⁊ theologꝰ dicit qꝙ impoſſibile ẽ de truco fie
ri vitulũ.⁊ ꝙ imponibilia ſimpir.deo ſunt poſſibilia.
Paopter boc aliter dm ꝙ poſſibile ſimplicit põt di
cere oꝛdinẽ potẽtie ad illud reſpectu cui eſt. oꝛdinez
inquã.qͥ eſt vel qui futurus eſt.ſiue potẽtiã pñtẽ ſiue
futuram. Si dicat futuram tũc eſt enſus. poſſibile ẽ
hoiem currere.hoc eſt habere potẽtiã ad currenduʒ
Si dicat potentiã pꝛeſentẽ tunc eſt ſenſus.poſſibile
eſt hoiem currerei.homo bʒ potẽtiã ad currendum.
⁊ iſte duplex modus dicendi accipit᷑ a pho qͥ iſtã ex
ponit dupliciter. Omne b. ↄtingit eẽ a.i. omne qð ẽ
b. vel omne quod poteſt eẽ b. ↄtingit eẽ a. Pꝛout au
te dicit potentiã de futuro.ſic poteſt accipi poſſibile
m uaſcung cauſas ſiue ſupꝑioꝛes ſiue inferioꝛes.ᷣ
patet.q; nihil aliter dicit᷑ tunc niſi ꝙ babebit potẽti/
am ad hoc.⁊ a q̃cunq; hẽat.ſiue a deo.ſiue ab angelo
ſiue a ſe. verum eſt q potentiam habebit. et ſic dom
poſſibile eſt iſtum videre demonſtrato ceco illũi/
nando. ? virginem pere. ⁊ cctera talia. quia talibꝰa
ri poteſt potentia. Alio añt modo boc qð ẽ poſſibile
dicit actualiter potentiã in re que ſignat᷑ ad alterum
oꝛdinari. ſic generalis eſt regula.q ſi in re cui attri/
de ponbi ſimpliciter. eſt potẽtia ſimpliciter. tũc
dicit᷑ poſſibile ſimpliciter. Si aũt potentia ßm quid.
tunc dicit᷑ poſſibile p̃m quid.Lũc em̃ poſſibile dicit

oꝛdinem potentie ad actum. ſiue alicuiꝰ.ſiue ad ali-

9

quid mediante potentia. ⁊ i rõ ddi in ipo poſñbili.
ſumit᷑ a potentia. Momen aũt potentie dẽ duplicit᷑.
ſcʒ de potentia actiua q̃ eſt pꝛincipium tranſmutan/

di aliud. ⁊ de potentia paſnua q̃ ceſt pᷣncipiũ trãſmu/

tandi ab alio. Et potentia actiua repit᷑ ⁊ in deo et in
ceatura. ⁊ vtraq; potentia eſt ſimpliciter comple/
ta reſpectu ſni actus Ham potentia actiua coipſo
eriua dicit oꝛdinatiõeʒ ↄpletã ad actũ qᷓtũ ẽ de ſe
Hotẽtia vᷣo paſſiua repit᷑ ſolũ in creatura. Et Hqͥdẽ
potẽtia põt eẽ ruiginqua. Tab actu remota. i po
iua dꝛ ſimpira fʒ qͥd. Quedã em̃ potẽtia ẽ
nata reduci ad actũ a potẽtia inferioꝛe cooꝑante ſu/
pioꝛi.vt qñ eſt cũ diſpoſitione ꝓpinqᷓ. vt potetia q̃ eſt

*

in ligno ad cõbuſtioneʒ. Queda eſt nata requci a po

tentia ſuꝑioꝛi aliquo modo conſonante inferioꝛi vt⸗

puta impij ad iuſtificationem. ⁊ vtraq; dẽ ꝓpinqua.
uedã ita diſtat ab actu ꝙ ſi reducat᷑ nõ eclni
a potentia ſuꝑioꝛi reduci.⁊ hoc quidem oino defſici
ente vel nullo modo conſonante potentia actiua in.
vtpote it fieni viuus. et ex
trunco fieri vitulus. et hec eſt potentia ſm quid. 2
uo pꝑqtet ꝗ potentia paſſius ſimpliciter attenditur

actũ ſolum ſm cauſa⸗ 2e8. . .
actiua creata diſponẽte vel cõſonante dẽ wotentia y
quid. ⁊ dicit᷑ potẽtia obedientie.⁊ de bac dicit Aug.

ſic fit potentia pa ue ẽ bn
cauſas ſupioꝛes ⁊ inferioꝛes.dicit᷑ poſſibile ſimpꝑlici/

Aponit ſiue narrat eoꝛũ erꝛoneã opi

post de facere niſi qd bonũ ⁊ iuſtũ ẽ fieri

ſtide» .
. . ———

m inferioꝛes T ſuperioꝛes. Et qꝛ Sm qͥd dĩ ꝑ defectũ

reſpectu ſi knnlicee vekkei⸗ paſfiua ꝗᷓ põt reduci ad
m cauſas ſupꝑioꝛes.deficiente potentia

in coſta erat.nõ vnde fieret mulier. ſed vnde fieri

poſſet. ſc potentia obedientie. Poſſibile quod vi/
cit᷑ a potentia nõ dicit᷑ vnifoꝛmiter.nec dicit᷑ omino

cquiuoce ſed analogice.ſicut ſanũ. ⁊ ideo eiꝰacceptõ
eterminat᷑ ꝑ adiunctum. Poteſt & boc quod Epoſ/
ſibile dicere oꝛdinẽ ſube ad agere.⁊ tunc dicit poten/
tiam actiuam. ⁊ loc determinat᷑ per adiunctum. Mã
ſi dicat oꝛdinem ſbᷣe increate ad actum. dicit potenti
as ſ̃m cauſas ſupioꝛes. vt ſi dicat᷑ deũ creare mũdũ
eſt poſſibile.vel ũluminare cecum. Si auteʒ dicat or
dinem ſubſtantie create dicit potentiam actiuã crea

tã. vt ſi dicat᷑. poſſibile eſt antixpᷣm currere. vel cecũ
poſnibilc eſt videre.ſignat᷑ potentia in ccco. idco fal/

ſa eſt ſimpliciter. Poteſt iterum dici oꝛdinẽ alicuius
aag fieri. ⁊ hoc poteſt eſſe dupliciter.Aut in comꝑato

ne ad aliquid ex quo.aut ſine coinꝑatione.Si in co/

arionen aliquid.vt cum dicit᷑.poſſibile eſt ex aere

eri ignem.tunc anportet potentiã paſſiuam m rẽ.
iua ſimpliciter. vt illa que ẽ hm

ter. Si aũt ſit potentia paſſiua reducibilis ſolũ ſcdᷣm

alicuius ad fieri ſine comꝑatione ad pꝛincipiũ ex q̊.

tunc impoꝛtat potentiam paſſiuam ſᷣm modum.ſed

actiuam ſᷣm rem. vt ſi dicat᷑.poſſibile eſt animã anti

chhriſti creari. vel poſſibile eſt vitulum fieri.hoc eſt di
cere.aliquis poteſt facere. et ideo ſine determinatiõe
eſt poſſibile. ſiue m cauſas ſuperioꝛes.ſiue ſᷣm cau/
ſas inferioꝛes.quia ratione potentie actiue vtrobiq;
ſaluat᷑ ſimpliciter. Poteſt etiã tercio hoc qð eſt poſ/
ſiibile dicere oꝛdinẽ vel comꝑationẽ entis ad eſſe. vt
cum dicit᷑. hoc põt e. quocunq; demõſtrato.⁊ ſic nec

potentiã actiuã nec potentiã paſſiuam dicit determi

naste.nec ſᷣm cauſas ſupioꝛes.nec ſᷣm cãs inferioꝛes.
Ainde ſimpliciter dicit᷑.quocũq; boꝝ modoꝝ ſit poſ
ſibile ſolũ in vno caſu poſſibile m quid dicit᷑ 8 zaziuua
Di. xliij. de potẽtia dei ĩ ↄꝑatione ad qntitatẽ.oñdẽs eiꝰimẽſitatẽ.ſiue quãtũ deus poſſit.
ANAHiidã tñ de ſenſu ſuo gloꝛiantes. Supꝛa oñdit mgfr qͥd deus poſſit.in hac parte intendit oñdere q̃n/

„

„

ſas ſupioꝛes. videlicet eum dicit potentiam paſſiuas
bm modum et rem.vt cum dicitur.ex ceco poteſt fie
ni videns.⁊ ex trunco vitulus.⁊ ex aſino poſſibilc eſt
fieri bominem. ¶ Ex bis patent omnia obiecta ad
vtranq; beetn ne obiecta ad pᷣmã partẽ ꝓcedunt de
poſſibili m ꝙ; dicit potẽtiam paſſiuam. ¶ Ad illud
quod obijcit᷑ ad oppoſitũ ꝙ poſſibile eſt denoiatiue
a potentia.ðvᷣm ꝙ poſſibile põt dici denominatiue a
potentia paſſiua vel actiua.⁊ qꝛ in deo ꝓpꝛie eſt potẽ
tia actiua. ⁊ ideo poſſibile ſimpliciter ſᷣm ꝙ ab illa de
nominat᷑.nõ ᷣm ꝙ a paſſiua. ¶ Ad illud qdð obꝛ de
hoc qð eſt mũdũ creari.Ddðm ꝙ qᷓ;uis dicat potẽtiã
ꝑ modum paſſionis.tñ ſᷣm rem no dicit niſi potẽtiã
actiuam.quia ante mundi creationẽ nibil eſt niſi po
teutia actiua.⁊ iieo dicit᷑ ſimpliciter ᷣm cauſas ſuꝑi
oꝛes.¶ ¶ Ad illud qdð obijcit᷑ ꝙ ſequit᷑.ſi deus põt fa/
cere ꝙ res põt fieri.dᷣm ꝙ veruʒ eſt õm ꝙ pot dicit
candem potentiam ꝑ modum paſſionis.⁊ hoc dicit
cum ſimpliciter dicit᷑. Si aũt vere dicat potẽtiã paſ/
ſiuam.ſequit᷑.qꝛ variat᷑ hoc qð eſt poſſibile.vt ptʒ ſi
dicat᷑.deus poteſt facere de ceco videntẽ. ergo cecus
poteſt eſſe videns.vel ex ceco poteſt fieri videns.pꝛi⸗
us em̃ dicebat potentiam actiuam ſimpliciter ⁊ poſt
modum paſſiuam. et ideo nõ ſcquit᷑.ergo qñ dicit᷑ ſi
antecedens eſt poſſibile ⁊ ↄſequens.intelligendũ eſt

m eadẽ poſſibilitate. ¶Ad illud quod vltimo obijci
cauſas ſuꝑiores.eſt ſolũ ſᷣm quid.vt ſi dicat᷑.ex trun
co poſſibile eſt fieri vitulũ.negãdũ eſt ſimpłr. niſi ach⸗
AQa.aar determinatio gbens.vt ſi dicat᷑. poſſibile poten
tiea obedientie vel poſſibile deo. Si autẽ dicit oꝛdinẽ

tur. ꝙ omne verũ põt eẽ verũ anteqᷓ ſit. Odðm ꝙ ve⸗
rum eſt. ⁊ demõſtrato ceco hoc dictum eẽ verum eſt
poſſibile.quia poſſibile accipitur ibi reſpectu vcri.et
dictum eẽ poſſibile quãdo dicit oꝛdinẽ ad eſſe vł ad
eſſe verum dicit potentiã communiter ad actiuam ⁊
paſſiuam.ſuꝑioꝛem ⁊ inferioꝛem.ſed tuncnõ ſequit
de re. ergo iſte poteſt videre.qꝛ dicit potentiam paſſi
uam creatam.ſcʒ potentiam viſiuam.nec ſequit.er/
go de ceco poterit fieri videns.ſᷣm ꝙ poteſt ponit po
tentiam actu in iſto.qꝛ dicit potentiam paſſiuam di
ſpoſitam.immo eſt ibi fallacia ↄſequentis.qꝛ cũ poſ-/
ſibile accipiat᷑ in ſua generalitate habet tres cauſas
veritatis.aut in ceco eſt poteſtas ad videndum. aut
poteſtas ad recipiendũ. aut quia in alio eſt poteſtas
ad dandum.ratione huius dictuʒ eſt poſſibile. et fi/

„

ct aliquando verum.ſicut patet. et ita patent cetera

obiecta.

tũ poſſit. Et qm̃ qͥdã dei potẽtiã limitabãt.iõ intendit mꝗr̃ oſtẽdere huiꝰopinionis falſitatẽ.⁊ hbuius
poſitionis falſitate oſtenſa reꝑitur dei potentia eſſe infinita. Et bec pars habet tres partes. In pᷣma
nionẽ. In ſcda diſſoluit multiplicẽ rõnẽ eoꝝ.ibi. Iſtãq; pꝛauã ſuã opini
onẽ veriſimilibꝰ argumẽtis. In tercia ↄcludit ⁊ ↄfirmat veritatis aſſertionẽ qᷓ eſt in buiꝰ opinionis ↄtrariã
partẽ. ibi. Fateamur ꝙ deũ ⁊c. Pꝛima ⁊ vltima pte remanentibus indiuiſis media ꝑs diuidit᷑ hm numerum

rationũ q̃s adducit. Dꝛima ſumpta eſt a ratiõe boni ⁊ iuſti.Et bãc foꝛmat duobus modis.⁊ ponit᷑ ibi. Mõ

₰

pst de facere uſtuũ ẽ fieri. Scdᷣa ſũpta ẽ rõe debiti.⁊ hãc ponit ibi. Addũt q́ʒ ⁊ alia dicẽtes nõ
põt ⁊c. Cercia ſumpta eſt a ratiõe faciẽdi ⁊ dimittẽdi.et bãc foꝛmat duobꝰ modis ·ibi. Addũt q̊ʒ illi dicẽtes

⁊c Quarta ſũpta eſt ex rõne pᷣſcie dei.⁊ hec ponit᷑ ibi. Itẽ aliud adiũgũt dicentes ⁊c̃ Quinta ſumpta eſt ab
auẽte Aug.⁊ hoc a duplici aucte.ct ponit᷑ ibi.His aũt illi ſerutatoꝛes.Et in qualibet harũ partium magiſter

Vpinio erꝛonea quo:undã dicẽtiũ deũ nil

—

Pnit pꝛimo obiectiões. ſcðo vᷣo ponit ſolutiõem.et partes manifeſte ſunt.

poſſe niſi qð faecdt. a

Tlidã tñ de ſuo ſenſu gloriates.dei potẽtis ſub mẽſura coartari conati ſũt
Cũ em dicũt.hucuſq; pᷣt deꝰ⁊ nõ ampliꝰ.qͥd qj eſt aliud q; ei potẽriã q inn⸗
nita eſt ↄcludere ⁊ reſtringere ad menſuraʒ. Aiũt.n.nõ põt de aliud facere

qᷓ́; facit.nec meliꝰfacè id qð facit.nec aliqd pᷣtermittere de his que facit.

33

54

55

36

noc/ unn

Ppo n
uotunens

dpeer
tösnoc
uttt
Ge.ad rn

pnnenocn
Cpcutn

biti

lutge,
nmi
Ntnligti
enbicki⸗
fnaie
iſuf
rgn
ns tdne
Ner gſti⸗
geſbermi
imlant
apcid
obfemit,
Cniito

angind

Wansc

modꝰ pꝛimus

Põis pꝛie mo

dus ſecundus.

Ze. ad pꝛie ra-

q

tiõis modũ pꝛi

mum.

O1. — ZZ

*

Soluit multiplicẽ rationẽ illius opiniõis. b

¶ Iſtamq; pꝛauam ſuã opinionẽ veriſimilibargumẽtis.cauſiſq; cõmẽticijs.

necnõ et aa autoꝛitatũ teſtimonijs munire conatur dicentes.

?B ¶ Pꝛima ratio ſũpta a ratione boni et iuſti
Poõnis pꝛime ¶ Mon poteſt deus

Cc

facere niſi qdð bonum et iuſtũ eſt fieri.nõ eſt aũt iuſtũ et bo

nũ fieri ab eo niſi quod facit. Si em̃ aliud iuſtũ eſt et bonũ eũ facere qᷓ; facit.

nõ ergo facit oẽ quod iuſtũ eſt et bonũ eũ facere.ſed qͥs audeat hoc dicere:

Adadunt etiã non poteſt facere niſi quod iuſticia eius exigit. ſed nõ exigit ei
us iuſticia vt faciat niſi qð facit.non ergo põt facere niſi quod facit.Eadein
q; iuſticia exigit vt et id non faciat qð non facit.nõ autẽ poteſt facere cõtra

7

duplicem verbox intelligentiam aꝑientes.

et ab cis inuoluta euoluentes ſic. Non põt deus face⸗

re niſi qdð bonũ eſt et iuſtũ.i.nõ poteſt facere niſi illud
qð ſi faceret bonũ et iuſtũ eſſet.verũ eſt.ſed multa po

teſt facere q̃ nõ bona ſunt.nec iuſta.quia nec ſunt.nec

PRe. ad ratiõis
pᷣme mouz ſe

cundum

Geñ. xix.

erunt.nec bene fiunt.nec fient.quia nũqᷓ; fient.i Iteʒ
qð ſecundo pꝛopoſituʒ fuit nõ poteſt facere niſi quod
iuſticia ſua exigit.et nõ poteſt id facere qð iuſticia ſua

exigit vt non fiat.Dicimꝰ qꝛ exactiõis verbũ ð deo cõ
grue non dicit᷑.nec pꝛopꝛie accipit᷑.⁊ in illis locutiõibꝰ

duplex eſt ſenſus. Si em̃ inteiligas nõ põt facere niſi

qð ſua iuſticia exigit.i.niſi qð volũtas ſua iuſta vult.

falſum dicis. Juſticia em̃ ipſius dei equiſſima volun⸗

tas accipitur.qualiter accipit Aug. illa verba dũñi in

in Scñ.loquẽtis ad Loth(non poſſuʒ qᷣcqᷓ; facere do⸗

nec illo introeas )exponens.nõ poſſe ĩquit ſe dixit qð

ſine dubio poterat per potentiã.ſed nõ poterat ꝑ iu
ſticiã.quaſi poterat quidẽ.ſed nõ volebat.et illa volũ

ſe facere niſi illud qð ſi fieret iuſticie eiꝰ cõueniret. ve⸗

tas iuſta erat. Si vero ꝑ hec verba itelligis eũ nõ poſ

rum dicis. Similiter diſtingue illud. Mon põt facere
qð ſua iuſticia exigit vt non faciat.i.non põt facere id

quod ipᷣe qͥ eſt ſumma iuſticia nõ vult facere.falſum ẽ

Si aũt his verbis intelligas eũ nõ poſſe facere id qð
iuſticie eiꝰ cõuenire nõ poteſt. verum dici+s
(Secunda ratio ſumpta rõe debiti. d
Addunt q; et alia dicentes.MNõ poteſt deus facere ni
ſi qdðᷣ debet.nõ aũt debet facere niſi qð facit. Si em̃ de

bet alia facere.nõ ergo facit omne qð dʒ. Si vero fa⸗
Lit oẽ qð debʒ.nec põt facere niſi qdð debet.nõ ergo po
teſt facere niſi qð facit. Itẽ aut dʒ dimittere qð dimit⸗
tit ne faciat aut nõ debʒ. Si nõ dʒ.non recte dimittit.
Si vero dʒ dimittere. ergo nõ debet facere. Si autem
nNuon debʒzʒ. nec decet.nec oꝑtet eũ facere.et ſi non decet
nec oꝑtet eum facere.ergo non põt facere.nõ ergo po

iuſticiã ſuã.nõ ergo põt aliqᷣd eoꝝ facere que dimittit. His aũt reſpõdemꝰ

a (Mis aut reſpon
demus duplicẽ ver⸗
boꝝ intelligentiã api
entes. Qucrit᷑ vñ ve
niat duplicitaſ hmõ i
nõ poteſt de? niſi qZ
iuſtũ ẽ. Si dicas ꝗ Bᷣ
vbũ eſt põt ſignifica/
re iuſticiã que ẽ.vł iu
ſticiã que cfficit ſi de⸗
us faceret.Hoc cniʒ
nibil vr.qꝛ ſi dicat᷑ iu

ſtu eſt hoc ficri. intel⸗

ligit᷑ iuſtũ cẽ vt nũc.
ſimilit᷑ in pꝛopoſito.
R.dðd. ꝙ diſtictio ma
giſtri eſt rõnabil. Ra
tio aũt huiꝰ multipli
citatis ẽ ꝙ boc vᷣbuʒ
eſt põt dicere pñs vt
nunc.vel ſimplicit᷑.⁊
ita iuſticiã que nũc ẽ.

vel qᷓ cẽt ſi res fierẽt.

Põt autẽ multiplici
tas aſſignari a tribꝰ
Pꝛimo a rõc attribu
ti. ſicut ẽm̃ hoc vᷣbuz
currit ꝑ ſe dictũ dicit
pñs vt nũc. ſᷣ qñ ad/

dit᷑ determinatio po
teſt ſtare p pñti ſim/
pliciter. vtputa ſi di/
cat᷑ de equo iacente i

ſtabulo. iſte equꝰ be/
ne currit. ita põt eſſe
de hoc verbo eſt roõe

cius qð addit᷑ bonũ

et iuſtũ. Aliter põt aſ
ſignari a ꝑte amplia

tionis bnĩus verbi põt. qꝛ ſ ninpllatio buius verbi põt totũ dictuz reſpiciat.ita ꝙ implicatio cadat ſub am/

t velle

pliationc.ita dicit pꝛeſens ſim

piat᷑ locutio vere multiplex eſt. b

ð eſt niſi. qꝛ põt tencri ex

N Pee. iciter. Si aũt cadat extra.ſic dicit pꝛeſens vt nunc.ct ᷣm hoc accipit᷑ duplex
ſenſus qnem mgagr aſſignat. Lertio modo põt aſſignari rõ a ꝑte ciꝰ q ipit
uauctiue. Si exceptiue tuc ſtat actus ſiue acceptũ ꝓ pꝛeſenti vt nunc.ct eſt ſenſus.nõ
laé
pliat ibi ad oẽ te. Er quacũq; tñ cauſa accipiat lo.
no potcrat p iuſticia Contra q: iuſticia ſat ibi o volütate cidet malc viccre. ae ni
poſſit velle.ergo ſi iuſticia dei ẽ volũtas.oẽ qdð põt ſimplicit᷑ põt ð iuſticia.⁊ ccõuerſo. Itẽ poſſibili poſito

tiue vcl cõſe

unc. et eſt ſenſus. nõ põt deus niſi qd iuſtũ ẽ.i.
piecutiue. Et tũc neceſſe ẽ ꝙ ̊ pbũ ẽ tencat᷑ ſimplicit᷑.qꝛ rgu

termi in cõditiõc ampliant᷑ ad oẽ tpᷣs.et tũc eſt ſenſus.nõ põt deꝰ niii qð arane⸗ iuſtũ. ⁊ ſic am

oterat ꝑ potentiã ſed

il põt deus facere qð nõ

dd

in eſfe non fequit᷑ im

poſſibile. ſi ergo dc)
poterat per potẽtiaʒ
Loth ſubuertere ſiune

tunc quero aut hoc
fuit iuſtũ.aut nõ. Si
ſic. ͤ poterat ꝑ iuſtici
am. Si nõ. facit cõ

le.Reꝰ. d. ꝙ iuſticia
nõ ſtat ibi ꝓ volũta/
te diuia. ſimplicit᷑ cõ
ſiderata.ſicut cm̃ po⸗

terat velle. et poterat
facere.ᷣ ſtat ibi ꝓvo

luũtate pẽſante meri/

ta et volẽte retribue⸗

re ſm merita. Et qm̃

Loth non meruerat

ſubmergi cũ illis pec

catoꝛibꝰ.nõ poterat

ſuſte ſubmergi q;;tuz

fu dce ex igẽtia meri
mẽ poterat deus hoc

facere.qꝛ ex boc lau⸗
dẽ ſuã et Loth vtili⸗

cũ nõ ſit maluʒ ſᷣm ſe

pot em̃ h̊ ocuſ facere

ad bonũ ſuũ.Et p H̊

factũ fuerit. ponitur

patz rñſio ad ill qʒ
obicit. poſito em̃ ꝙ H

ad ↄdecẽtiã. licet nõ

*
„

q;ʒtũ ad merita.Con/

tra em̃ exigẽtiaʒ me

ritoꝝ deꝰ põt facore
et facit. Jere. xx.glo.
ODð facere cogitaba
YPpter iuſticiꝗ.nõ fe/

ci ꝓpt᷑ cemẽtiã.

.
⸗

. .

. .

Hoc vᷣbñ dʒ venenu
hʒ ac. Innuit mgr q;
Bᷣ vᷣbũ dʒ ꝓpꝛie non
oↄnenit deo. niſi foꝛte

ẽ debitũ

9

tra iuſticiã. inique.
qd ẽ oino impoſſibi /

teſt facere niſi qð facit. nec põt illud dimittere qð fa⸗
cit qͥn faciat.qꝛ dʒ illud facere.⁊ qð dʒ facere nõ põt il
lud dimittere. ¶ Sʒ vt mihi vf. B verbũ dʒ venenũ c
hʒ. Aultiplicẽ em et inuolutã ↄtinet intelligẽtiã.nee
deo ꝓpꝛie ↄpetit qͥ nõ ẽ debitoꝛ nobis.niſi foꝛte ex p-o
miſſo. Hos vero eiꝰ debitoꝛes ſumꝰ ex ↄmiſſo.vt aũt
venenũ euacuet᷑ diſtigue verbi ſenſꝰ. MNõ põt deꝰface
re niſi qð dʒ.i.niſi qð vult.falſũ ẽ. Sic em̃ põt ipᷣe dici
debere aliqd qꝛ vult illud. Si aũt dicat᷑ nõ põt qð dxʒ
i.nõ põt niſi illud.qð ſi faceret ei bene ↄuenirʒ.veꝝ ẽ.
¶ Eertia ratio ſũpta a rõe faciẽdi ⁊ dimittẽdi. e
Addũt q; illi dicẽtes. Nihil facit aut dimittit niſi opti
ma ⁊ rõnabili cãꝗ.licʒ nobᷣ oceulta ſit.ſᷣm quã oꝑtet eũ
facere aut dimittere q facit vel dimittit. Rõ em penes
eũ ẽ.q̃ illa facit ⁊ illa dimittit.q̃ rõ etna ẽ et ſo manẽs
pter quã nõ põt aliqͥd facere vel dimittere. Illa & ma
nẽte nõ põt qð facit gimittere nec9 dimittit facrer.
⁊ ita nõ põt facere niſi qð faeit.Et ad hoc rũdemus ſe
ãabiguitatẽ locutiõis detminãtes. Cũ em̃ dr rõ vel eꝗʒ
optia penes deũ ẽ qͥ facit cũcta q̃ facit.et dimittit ea 4
dinmittit. veꝝ qͥdẽ ẽ.qꝛ in eo võlũtas ẽ eqᷣſſima ⁊ rectiſ
ſima q facit et dimittit qͥ vult.ↄtra quã facere nõ põt.
nec pᷣter eã facere põt.Nec vtiq; ↄtra eã faceret.nec pᷣ
ter eã.ſi ea q̃ facit dimitteret.vłq̃ dimittit facerʒ.ſᷣt ea⸗
dẽ manẽte rõe ⁊ cã.alia potuit facere ⁊ iſta dimittere.
Licet & rõ ſit penes eũ q̃ alia facit ⁊ alia dimittit. pot d
tñ ſᷣm eãdẽ rõem ⁊ dimittere que facit.et facere que di
mittit. Ipi aũt addũt.Ratio ẽ eũ facere q̃ facit. et non Adbuc addũt
alia.et nõ põt facere niſi qð rõ ẽ eũ facere.etita nõ pot queſtionemn
facere niſi qð facit. Itẽ ratio ẽ eũ dimittere que dimit⸗
tit.⁊ nõ põt nõ dimittere qð rõ eũ dimittere.⁊ ita nõ
põt nõ dimittere ꝗð dimittit. ¶ Et ad hoc dicimꝰ lo⸗ I.
cutiões ãbiguas eſſe et iõ derminãdas.Si em̃ cũ dici
tur nõ põt facere niſi qð rõ ẽ eũ facere.itelligas eũ nõ
poſſe facere niſi ea que rõnabilia ſunt.et ea q̃ ſi fierent
rõnabilia eẽnt.verꝰ ẽ ſenſus. Si aũt itelligas eũ non
poſſe facere alia rönabilia et bona niſi ea que vult et
facit. falſus eſt intellecccc.

. .

„ . .

Quarta ratio ſũpta ex rõe pᷣſciẽtie dei.

¶ Itẽ aliud adiũgũt dicẽtes. Si põt deꝰaliud facere q;
ſacit· põt ergo facere qð nõ pᷣſeiuit. et ſi põt facere que⸗

dlicat᷑ ⁊ ꝓmiſſo. Contra. vr male dicere.qꝛ ſicut qᷓ dʒ er ↄmiſſo obligat᷑ ne incumat ingratitudinẽ. ita qͥ vʒ ex
Penſe nõ reddit incurrit falſitatẽ.g deꝰ vereẽ lr de vere , ee oe doc debitũ ex vmiſ
e dehitn Ppꝛig gi gie vo ürzte velnt em nolie ge⸗ ccepit b
daut ex pmiſſo qð ẽ mere liberalitatis ẽ debitũ qd ſeqt largitatẽ ꝓmittẽtis.et iõ ſm rẽ pl⸗ꝰ bʒ ve rõe gre ꝙᷓ ve
biti.et h mõ dey ẽ dehitoꝛ. pꝛimo mõ nõ. ex ſua em liberalitate i⸗ it. End obſeqa
nſfa nõ acceptat pꝓprt indigetiã iõ rõ debiti m ꝙ obligatiõcʒ dicit ppe in deo nõ cadit.ſi aſt abutamur noie

2

accepit bñficiũ. ſi neceſſario eget bñficio. debitũ

pmittit vt alliciat nibil reapit. And obſeqa

vt debitũ ſonet in cõdecẽtiã bonitatis dei.ſic recipit᷑ in deoo. d ¶ Põt tñ m eandẽ rõcʒ. ⁊c. Innuit męr q;

cadẽ rõe manẽte de potuit alia facere et iſta dimittere. Cõtra. vi

facere oppoſita. Re
uit omia. ido

o eadẽ ratie manẽte non potuit

1. B d. ꝙ; mgf vocat bic rationẽ voluntatẽ dei equiſſima. vt ſiẽ dictũ eſt ſupꝛa.ꝙ qꝛ de(? no
asinintant ſcire oppoſita ſine innouatiõe ſciẽtie. ita etiam et de voluntate. Ande non intelligi᷑ volun-
Rs mutan q dens põt velle quod non vult.ſeq aliquod volitum ad ipſam comparari ipſ vna et endem.

—
„ 4 .

dits bö: alia roe odit? c qus S alta hoceſſe falſum. q: Aug Picit alia ratio
dit ẽ hõ. alia roõe adit? equꝰ. & alia ct alia ratiõe fiunt oppoſita. ergo ea e man

en
gloltſe⸗

lägin
ack.
Algianen

aſa
Ag au

h
NH

Alener
ſepotite
hne
Nea
Werllaſe
gäger
ie
küti
Mogn⸗
kinleg
aſex

noſs

II

.
8
— – —— 2.

nõ pſciuit. põt ſine pſciẽtia opari.qꝛ oẽ q facturuʒ ſe

* .

Pſciuit facit, nec facit alidd qo non bſciutt, d ſi bter te balio mo coner
ſciaʒ eiꝰ aliqᷣd fieri ĩipoſſibile E. Oẽᷓ 8 qoð pᷣſcitũ E fieri ne iue ad aliud et alis.

immutabili remanẽè⸗
te.ſᷣ alio mõ cõpata

6 ceſſe ẽ. g alid fieri q; ſit nila rõe poſſibile ẽ.nõ g̊p̃ᷣt a do eraur nes 5
e ſieri niſi qð fn Hhec autem q̃ſtio de pᷣſcia facile deter: ſcientia faciie detmi /
minari pt ꝑ ea q̃ ſuꝑiꝰ dicta ſunt cũ de pᷣſcia agereX. nan põt ꝑ ea que ſu
Peuttars ſũpta a duplici autoꝛitate Aug. g peniꝰ dicta ſut. Qne⸗/
Aug. pꝛima ¶ His aut ili ſcrutatoꝛes qfceruͦt ſerutates ſcrutinio. ne ſanus diern e?
autoꝛitas. ſctõꝝ ãnectũt teſtimõia. Dicit em̃ Aug.i li.de ſinbo em̃ 118 nheratigne⸗
o. Hoc ſolũ ñ pᷣt deꝰqð ñ vult.pꝑ qð vr nõ poſſe face⸗ cſſari ſi s der nibil
iriealiqd niſi qð vult. nõ vult niſ qð facit. ⁊ ita vr nõ põt oꝑari niſi illud 65
gy. ad pꝛimaz poſſe niſi q facit. Yllud aũt ita ĩtelligẽdũ ẽ. ꝗd ſolu, ſciat.⁊ nõ pᷣſcit niſi q
Aug. aucetẽ. nõpt deꝰ qð nõ vuit ſcʒ ſe poſſe. ¶ Ydẽ in vij.li. ↄfeß. facit. ̊ ꝛc. Dom eſt
Aug.ij. auẽtas ad deũ loquẽs ait. Me cogeris inuitꝰ ad aliqd. qꝛ vo⸗ ad hoc ꝙ deꝰ põt pie
liliitas tua n e maioꝛ q; potẽtia. eẽt at maioꝛ. ſi teißbo Cire plir ſeted
tuipſe maioꝛ eſſes.Ex hoc videt᷑ ꝙ deꝰnõ poſſit plura A dendn ſolutto efk
q vult.ſiẽ̃ nõ vult plura q; pt. Sicut em̃ volũtas nõ ꝙ pꝛeſcia dei põt eſe
maioꝛ potẽtia.ita nec potẽtia maioꝛ ẽ volũtate Jðo⸗ alic?cuiꝰ nõ eſt.et iita
ꝗgGq ſicut plura nõ vult q; põt.ita eũ non plura poſſe q; de põt farere illud.
N. ad ſecũdaʒ velle dicũt. ¶ Sʒ ad hoc dicimꝰ.qꝛ nec volũtas potẽ aancuis Ecui e 4
Aug. auẽtem. tia. nec potẽtia volũtate maioꝛ ẽ. qꝛ vna ⁊ eadẽ res ꝭ nõ facete ernuqs po
potẽtia et volũtas. ſc ipe deꝰ. q eẽt maioꝛ ſeipo ſi vo⸗ nit aliqd facere ine
lütas maioꝛ eẽt potẽtia.vł potẽtia volũtate.Nec hac ſſcia. Ex H̊ mãifeſtu
autdꝛitate negat᷑ deum plura poſſe qᷓ; velle.qꝛ plura ẽꝙ nõ eſt neceſſarn/
ſunt ſbiecta eiꝰ potẽtie q; volũtait. deoeun ſcire ad p̈ſcit. ſi
Autoꝛitatibꝰↄfirmat vitatis aſſertionẽ q̃ ẽ ĩ hꝰ opi / mm e er tue Wonibt
niõis cõtrariã ꝑtẽ. deũ ſcʒ pła qᷓ; fac face poſſe. h reqʒ ülud e facit. ct
. (Sareanun itaq; deũ plura poſſe facè qͥ ñ vult.et poſſe B erroꝛ mãifeſtus.
el imitte q̃ fac. ¶ AQð vt certiꝰ firmiuſq; teneat᷑.ſcri „Wrchn deh q; *
an AatB5. † ture teſtimonijs aſſeramꝰ deũ plura poſſe facere qʒ dicit An putas qꝛ no.
Wath, faciat. Weritas ipſa ᷣm Aat. ait. An putas quia nõ poſſũ rogarc pꝛe c.
xxyI. poſſuʒ rogare patrem meum. ⁊ exhibebit mihi modo Ticer lud s Nens.
pluſq́;. xij.legiones angeloꝛum. Ex qbꝰ vbis patent bat dare ant n. S.
S mnnninnuit᷑. qꝛ ⁊ filiꝰ poterat rogare qð nõ rogabat.et pat volebat et xp̃ᷣs nõ vo
Zugs exhibere quod nõ exhibebat. vterq; ̊D poterat facere lcbat. i volũtate dii
g. qʒ n faclebat. Aug. etiã in ench. ait. Oipotẽtis vo⸗ coꝛdabãt. Si aũt no
QAlũtas multa pᷣt facere q̃ nõ vult nec facit.potuit em̃ fa⸗- lebat et xpᷣs poterat
cere vt.xij.legiões ãgeloꝝ pugnarẽt ↄtra illos q xpᷣm daas: ago vocct t
cepert. Itẽ in eodẽ. Cur apud quoſdã nõ facte ſũt vir ſcoꝛqdare. peare qdᷣ
tutes.q̃ ſi facte fuiſſent.egiſſent illi hoĩes pniaʒ.⁊ fctẽ ẽptra ventatẽ apte.
ſunt apud eos qͥ nõ erãt credituri.tũc nõ latebit qud S/. dð. ꝙ pat᷑ vole
nũc latet.nec vtiq; ſiuſte deꝰnoluit ſaluos fieri.cũ poſ bat darc et xpᷣs nole,
ſent ſalui eẽ ſi vellẽt. Lũc ĩ clariſſia ſapie luce videbi bat petere. pat o⸗.
tur. qð nüc pioꝝ ſides bʒ anteqʒ manifeſta cognitiöe terat vel et He iin⸗
videat᷑.q; certa ⁊ imutabilis ⁊ efficaciſſima ſit volun: fcoꝛdare. tunc aũt diſ
ie tas dei.que mlta poſſit ⁊ nõ velit.nihil aũt qdð nõ poſ coꝛdãtia eſſet ſi xx᷑ᷣus
n Sine mutabili ſit velit.Idẽ in li.de natura.et gratia.Dñs Laʒaꝝ ſu poſſet petere⁊ pater
niift e veelie 8 ſcitauit in coꝛpoꝛe.? Nunquid dom eſt. nõ potuit iu non poſſct vdle.quõ
etn oe deret alia dam ſuſcitare in mẽte: potuit qdẽ ſy noluit. His au due de po Fe sltautd
and Benoalia ſa. toꝛlitatib aliſſ; multis apte docet᷑. ꝙ deꝰ multa poſ⸗ pia babith eſt. 8
crc vult vd ſit facere que nõ vult.qð etiã ratiõe ꝓbari põt. Non enenacs Eẽnon
un, cicr. ”MV ðẽðs potuit Judã ſuſcitz
u re in mẽte.Ex boc vẽ ꝙ deus poſſit ſaluare Judãꝗ.ẽ pari rõe dãnare Petrũ.Cõtra.iuſtꝰẽ ⁊ ne Z iömend
nen põt.ergo nec facere ↄtra iuſticiã. Si tu dicas ꝙ h̊ nõ põt.Contra.poſict deꝰdeſtruere oĩia que facit qd maius
ie eſt. H multofoꝛtius ̊ põt.e. aliqui diſtinguũt bic potẽtiã dci duplicit.dicentes deũ poſſe. aut potẽtia abſo/
ℳ luta. et ſic poteſt Judã ſaluare et Petrũ pãnare.aut de potẽtia oꝛdinata et ſic nõ põt. Sʒ bec diſtictio nõ vv

eẽ ↄuenies.cũ uihil poſſit deꝰ qdð nõ poſſit oꝛdinate. Doſſe em̃ inoꝛdiate facere ẽ nõ poſſe.ſicut poſſe pecre

dd i

et poſſe mentiri. Afn yult de oẽs hoies iuſtificare.et tñ qs dubitat eñ
mentin. n eniz vult de“ oẽs hoies iuſtificare.et tñ qͥs dubitat eũñ
ner balnirupee ie poſfe, Dot ergo de, aliucd facere; fact: erta ſt aluud
tiri. Aliter dicũt alij faceret. aliꝰ ipe nõ eẽt. Et põt aliud velle qʒ vult. ⁊ tũ
q põt ſaluare iudã.S ciꝰ volũtas nec alia.nec noua.nec mutabilis aliqᷣ mõ
nõ dãnare petruz. p̃t eẽ.A et ſi poſſit velle qð nũqʒ voluit.nectñ noui ⸗
ein ug on dne. ter.nec noua volũtate.ſʒ ſempiterna tm̃ volũtate vel
maleif,. et ncare iu leßp̃t. põt em velle qð ab eterno põt voluiſſe. Hʒ eniʒ
dam eèt ſupabudãj potetiã voledi et nũc ⁊ ab eterno. qð tñ nec mõ vult
mie. dãnare Petꝝ nec ab eterno voluit. èô

eẽt crudelitatis maxie.ſᷣ tñ cũ deus ſũme iuſtꝰ ſit.fſũme miſertcoꝛs.ſicut nõ poteſt facere ↄtra miſericoꝛdiaz.
ſic nec ↄtra iuſticiam. Ideo alit᷑ dicunt alij ꝙ deus neutꝝ põt.et hoc non derogat eius potẽtie.qꝛ vtraq; eeẽt
i iuſticia ⁊ inoꝛdinatio.reuocare quẽ finalit dãnauit.et qͥ finalit᷑ dãnari meruit. Mec ẽ ſimile ð traiano.qꝛ de
us ſic diſpoſuerat ad honoꝛẽ ſctõꝝ et ſuũ aliqᷓ ſpalia facere.et ideo moꝛs illa traiani et danatio licʒ pm cãs
inferioꝛes finalis videret᷑.tñ ᷣm diuiuaʒ diſpoſitiõeʒ et ↄſiliũ alit᷑ erat. Sʒ tñ quis boc audeat diceret quin
deus de iuda hac diſpoſitiõe potuerit qð diſpoſuit detraiqo.ct qͥn generalit᷑ de oibus poſſit facere qð ꝓbat
feciſſe vni. Et iten Dug vict⸗ ꝙ deus ip̃i dyabolo bonã voluntatẽ poſſet dare. Pꝛopt h. dd.ꝙ qñ qjrit vtrum

deus poſſit ſaluare i

et danare petrum. d. ꝙ aut loqueris ſaluis meritis.aut nõ ſaluis. Si ſaluis merit.

ſic dico ꝙ nõ poſſit. hoc em̃ idẽ ẽ dicere et q̃rere ac ſi q̃reret᷑ vtꝝ poſſet iudicare iniuſte.qdð quidẽ abſq; dubio

7727

deꝰ nõ põt. Si aũt intelligat᷑ nõ ſaluis meritis.ſic abſqʒ dubio poſſet ſaluare iudã auferẽdo ꝑ gazʒ peccata ⁊
demerita. et dãdo merita. Petro aũt nõ põt dare merita mala.s tñ ſicut liberalit᷑ dedit bonã volũtatẽ petro.

DO intelligẽtiã pñtis diſtictiõis q̃rit᷑ ð quãti
tate diuie potẽtie ſiue de infinitate. Et circa
boc ꝗrũtur quattuoꝛ. Pꝛimo ꝗrit᷑ vtrũ potẽ
tia dei ſit infinita. Scoo dato ꝙ ſic. qrit᷑ vtrũ ipᷣa eſſẽ
tia diuina ſit infinita ſicut potẽtia. Tertio vtꝝ deus

poſſit ꝓducere opus infinitũ. Quarto vtꝝ rõ opan ·
di ſit infinita. Pꝛima queſtio reſpicit ifinitatẽ in poſ

rõe oꝑpandi. R—
Zi potẽtia ſit ĩfinita.⁊ ꝙ ipᷣa potẽtia ᷣm ꝙ buiꝰ

mõi ſit ifinita oñdit᷑ ſic. Infinitũ dicit᷑ qʒ; nõ bʒ tmi

ſendo. Sca in eẽndo. Lertia in oꝑãdo. Quarta in

4 —

ma manifeſta ẽ. Scda patz ꝑ Chꝛib.in qᷓdam omct.

Oipotẽs dicit᷑ qꝛ eiꝰpoſſe.ñ iuẽit ñ poſſe. ſi ſʒ iuẽit

poſſe.⁊ ſꝑ q̃ntitatẽ potẽtie accipiẽtibꝰẽ vltra ene.
Eé are oĩs potẽtia actiua ꝗᷓ pᷣt ĩ effectꝰ ifini
tos ẽ actu ĩfinita.SRina p
me. Si potẽtia ẽ pure in actu. hʒ totuzʒ actualit᷑ q
poõt habere. ſi totũ hʒ actualit᷑.et nibil põt ei accre
ſcere nec ð nouo aliqͥd dare.ct potẽtia vt potẽs ſe ex

tẽdat ad infinita. actu hbʒ in ſe infinitatcʒ . Minoꝛ
patz.qꝛ diuia potẽtia nunqꝙᷓ pᷣt in tot effectus qͥn ac
buc poſſit in płes. ̊ manifeſtũ ẽ ꝙ ſit infinita. tẽ ri roe?
uia potentia. cũ aĩa ſit expꝛeſſa imago dei.vñ vident
rões pᷣdicte nihil valere. uiaz
eſt ponere oino in actu ⁊ ĩ babitu ⁊ infinitã ſicut ꝓ
batũ ẽ ꝑ effectũ a poſterioꝛi.qꝛ bʒ effectũ infinitũ du

ois potẽtia ꝗᷓ st in actũ infinitũ.ſicut oĩno ẽ in actu
ẽ ſimplicit᷑ infinita.ᷣ diuia virtus ẽ hmõi.g ⁊c.Ma/⸗

ioꝛ ptʒ ſic. ſicut ſe hʒ potẽtia ad potẽtiã.ſic act? ad ac
tõi.ᷣ actus infinitꝰ excedit finitũ in infinitũ.g̊ ⁊ potẽ
tia potẽtiã. ſi potẽtia ẽ oino in actu.ẽ infinita.Mi/

noꝛ patet.qꝛ deꝰ dici᷑ durare in infinitũ.et pᷣt ceatu
rã ↄbuare in infinitũ.. ¶ Itẽ ois potẽtia ꝗ põt ſug
eyxtrema ĩ ifinitũ diſtãtia ẽ infinita.ſᷣ̊ potẽtia diuia ẽ

hmõi.qꝛ de nihilo aliqͥq facit.et inter aliqͥd et nibil ẽ
infinita viſtãtia. ̈ &πt& oĩs potẽtia ꝗᷓ oiĩno idiffe-
rẽs ẽ ab eẽntia ẽ infinita.ſᷣ diuia potẽtia ẽ hmõi.g ⁊c̃

HPHaꝛobatio pꝛie.qñœinq; aliq̃ duo ſunt oino indiſtan
tia. vbicunq; ẽ vnũ ibi et reliquũ. ſi potẽtia eſt oino

ingifferes ab centia. vbicunqʒ ẽ potentia.et eẽntia.
vbi ẽ eentia ibi eſt cẽtrũ potẽtie.g vbicũq; pᷣt potẽtia

talis pᷣt vt in cẽtro. cñ niulla potẽtia limitet᷑ ĩ cẽtro

ſuo ſ̊ aplius poſſit.aut diuia potẽtia nibil pᷣt.aut pᷣt

quãtũ vult.et ſic in infinitũ/ eỹtuʒ ẽ de ſe potẽtia il

ita etiã liberalſter cõſeruat ſiir naturã.et ſic patẽt obieca.
. la ßp in infinitũ opꝑari.ſᷣ potẽtia oĩno illa ẽ indifferẽs
et ſimplex. idẽ ẽ ibi latũ et intẽſuʒ. ſi extẽſiue ẽ in-/
finita. et intẽſiue.& oino ẽ infinita.et hoc eſt qð dicit
pbus in li. de cauſis ꝙ virtꝰ qᷓnto magis vnita tãte

vt actꝰ? coꝛpales ct actꝰ defoꝛmes. ⁊c.
ccedit᷑ ab aliquo eſt finitũ.qꝛ infinitũ nu

nũ. diuia potẽtia qᷓ;'tũ ad eè nõ bʒ minũ.g ⁊c. Pꝛi/

otẽtia ẽ hmõi. S. Pꝛobatõ p oppoſita ẽ diſtãtia infinita.vᷣ creature virt? finitum

finita. S

magis infinita.cũ & diuia potetia ſit infinitiſſima.qꝛ

eſt oino idẽ cum ſua oꝛigine.vbiq; pᷣt tãq; in ſua oꝛi
gine. nũqᷓ; inuenit nõ 4

oſſe. ¶ Cotra. oẽ illud eſt fi
nitũ in q̊ͥ ẽ reꝑire ſtatũ.ᷣ in diuia potẽtia ẽ reꝑire ſta/
tũ.qꝛ ẽ aſſignare aliqͥd qð nõ pᷣt.ſicut ſupꝛa oñſuʒ ẽ.
mõ exce/
dit᷑.H ſciẽtia excedit potẽtiã reſpectu ſinuig glurus
em̃ ẽ ſcia qᷓ; potẽtia.ſcit em̃ mala et nõ pᷣt. ac¶ Iteʒ
videmꝰ in potetijs creatis ꝙ infinitas ẽ a materia.ſ
finitas ẽ a foꝛma. cũ potẽtia dei ſit oino foꝛma ſiue
foꝛmalis.nihil oſno hñs poſſibilitatis. ſimplicit eſt
tẽ inter cõtradictoꝛie

vnũ reducit ad alteꝝ.vt nõ currẽtẽ facit currexe.⁊ tñ
Atẽ video ꝙ aia bʒ potẽtiã oĩno differẽ
tẽ ab eẽntia.ſicut potẽtiã viuificãdi coꝛpus.bʒ etiam
potẽtiã ad actũ infinitũ ſicut ad durãdũ ſiue pmanẽ
dũ in infinitũ. bʒ potẽtiã nibilominꝰ ad actꝰ infini/
tos.et tñ ipᷣa potetia ẽ finita in ſe.ẽ vẽ pari rõẽ de di⸗

R. dð. ꝙ diuiaʒ potẽtiaʒ

ratiõe.et iufinitos oppoſitiõe.ad quos ↄpat᷑ vt actꝰ
purus et vt tota cauſa et rõ hñs in ſe plenã et ꝑfectã

actualitatẽ reſpectu infinitoꝝ.et neceſſe ẽ cũ habeat
totũ ꝙ nunq babitura ẽ. et ex ſe hẽat ꝙ ipᷣa infinita
ſit. Alia rõne oñditur hoc a pꝛioꝛi. Pꝛopter ſũmaʒ

em̃ indiuiſionẽ vᷣtutis cũ eẽntia. et ꝓpter ſũmã vni/
tatẽ ipiꝰ virtutis.vbicũq; pᷣt.tota põt.et tĩ in extre-/

mũ mũñdi q̃ntũ in medio.et tm̃ in ſũmo qntũ in latꝰ.

et oĩ mõ infinitatis.nec ẽ ↄſilis rõ ĩ aliqua creatura.
nec qᷓ;tũ ad cauſalitatẽ cffectꝰ.nec qtuʒ ad vnitateʒ.
Mõ quatum ad cauſalitatẽ eſſectus.qꝛ nulla virtus
ereature reſpectu duratiõis infinite ẽ pure actiua.im

mo neceſſe ẽ ꝑ diuinã influẽtiã ↄſemari. Similt nec
antũ ad ꝓquqionẽ actus vñ bʒ infinitatẽ paſſinam

liginen
haſod

Ppcttirl
ctu.xtois
ndeten
businli
tesſunte
ſeublſin
ditintoo
tüſtppli⸗
e hoyee
fätiaißn

7

ſepptitadie
iu
emntit
Nctoic
ſensda
Aweinfu

4 detepcicn

rginen
linapote
hlerepp⸗
Ueipßit
nind
nino
uin pot
la nuqj

' tMaient

roe
Atd prt
ltalam
et
rud
Plunen
ACenta
lböot

iätin

hepufn
behitrnin
Hicſcni
Oinletin
Uſeſporru

Mypötirt

tOuan

Mltifeher

ileſctudi
ſehſd
fotnen

fnivdo
eſerde
cheigfnin
Polpeſten
ſeder
llſſn⸗
nnedſe,
Nunge
Criafti
ſaiͤ
Ueacpiey
gnanrin
idd
N foner,
ibes

rilgzr
Mihi,

tißfigii
udg
wuliſnſu
atinig
Rrac
riinit

iſic

1itpitfunl
nittinemni
üipzkinit
eawinden
untiir
nüifdtann,
aäiinde
logetin

oda fi
dennige

11ẽ ppter imenſitatẽ vᷣtutis

12 ctiſſimꝰ

15 nita. nec eſt ſimile.

etiã in rcipiẽdo.et idoo nulla ẽ actu infinita ᷣ ſoluʒ
in potẽtia.ſᷣ qꝛ infinitũ in potẽtia pẽdet cx infinito ĩ

actu.vt ois infinitas duratiõis creature et oꝑatiõis

pendet ex infinitate virtutis increatc.et h ẽ qð dicit
pbᷣus in li. de cauſis.ꝙ oẽs veritates infinite pẽden
tes ſunt ꝑ vnũ infinitũ pꝛimũ qð ẽ virtꝰvtutũ.Simi
lit᷑ nõ ẽ ſimile de ſimplicitate ſiuc vnitatc.nã potẽtia
dinia ẽ oino in ſe ſimplex.et oino hʒ cẽntiã:ſiue ſbᷣſtã

tiã ſimplicẽ.oino etiã ab illa ẽ indifferẽs.et iõ oimo/

da vnione ẽ vnitiſſima.cet iõ infinita.ſᷣ nullius crcatu
re qᷓtũcũq; nobilis potẽtia ẽ oino ſimplex.qꝛ ois ta-
lis potẽtia dicit aliquẽ reſpectũ depẽdentie.nec fun/
dat᷑ in ſuba oĩno ſimplici.nec oino ẽ idiſſerẽs.qꝛ nul/
la creatura ẽ ſua potẽtia loquẽdo eẽntialit.et ideo qꝛ
deficit ois creatura a rõe ſumme ſimplicitatis.et infi
nitatis ꝑ ↄſequẽs.et ſic patʒ ꝙ diuia potẽtia ẽ infini⸗
ta rõe infinitatis. Et patʒz rñſio ad vltimã rõem oſtẽ/
dẽtẽ pᷣdictas rõnes nõ valere. ¶ Ad illud g qð obici
tur ꝙ iuenit terminũ.et ꝙ inuenit exceſſ um. dð ꝙ di
uina potẽtia ẽ infinita reſpectu eoꝝ q̃ poſſe eſt poſſi

bile.reſpectu alioꝝ q̃ poſſe ẽ ipoſſibile.nec eſt finita

nec infinita.qꝛ nihil ex eis e Of em̃ dẽ ꝙ iuẽit ter/
minũñ vel exceſſum. dð.qꝙ falſuʒ ẽ.qꝛ exceſſus et ter/
minus rei attẽdit᷑ ᷣm ea ad quc res ſe extendit.cet di
uina potẽtia ſe extendit ſolũ ad bona.et quãtum ad
alia nunqᷓ; ẽ pluriũ ſciẽtia q;ᷓ potentia.nec quãtũ ad

10 talia iuenit terminũ.et ideo patet illð. Põt tamẽ ali

ter dici ꝙ, duplicit ẽ loqͥ de potẽtia ct ſcientia.aut i ſe.
aut ad ↄpꝑationẽ ad obiectũ. Si in ſe ſic vna non ex
cedit aliam.qꝛ quicqͥd ſcit põt ſcire.et qͥcquid pᷣt ſcit
ſe poſſe. Ael ꝑ cõꝑationẽ ad obiectũ.ct ſicẽ loqui du
litit. aut ſm foꝛmã ſiue ſpeciẽ.aut hᷣm numcrũ.Si
m numen.ſic cũ potentia poſſit infinita.nõ excedi/-
tur a ſcientia.Si aũt ſᷣm foꝛmã.ſic qꝛ potẽtia ẽ reſpe
ctu bõoꝝ tm̃.ſcia vo bõoꝝ et maloꝝ.iõ excedit᷑.tñ ex
Bn ſertin ſit ifinita.⁊ ẽ exẽplũ ſi q̃s imaginet᷑ duas
lineas infinitas.plures ſunt due q3 vna.qꝛ non ha/
bebũt vnã infinitatẽ m numeꝝ ſᷣ ſolũ ſᷣm longitudi
nẽ.et ſic nõ ſunt maioꝛes vel longioꝛes due ꝗᷓ vna.
Similit᷑ in ꝓpoſſito intelligit᷑. Potẽtia em̃ dꝛ infiui/

ta reſpectu obiectoꝝ ᷣm numeꝝ.ſᷣ̊ nõ ſᷣm q̃litatẽ.qꝛ

non põt in mala vel pᷣuatoꝛia.et ꝑ boc patʒ pᷣmũ et
ſcᷣm.Quãuis em̃ inueniat terminuʒ reſpectu mali.

non tñ reſpectu boni et ille terminꝰ vel exceſſus po/

tius facit ad infinitatẽ.qꝛ non ẽ poſ ſ᷑ nõ poſſe.et iõ

uauis h̊ videat᷑ dare terminũ ſᷣm rõem intelligẽdi.

m veritatẽ nõ dat.qꝛ ꝙ non poſſit mala hoc totum
d illud qð obẽ ꝙ infini
tũ ẽ paſſio potẽtie materialis.dð.qꝙ hoc verũ ẽ de in⸗
finito ꝑ pꝛiuationẽ cõpletiõis ſiue cõpleti eſe.ſ̊ non
eſt veꝝ de infinito ꝑ pꝛiuationẽ limitatiõis. Pꝛimuʒ

em̃ ẽ infinitũ potẽtia paſſiua ſiue reccptiua.et ita pꝛi

mo ineſt materie. m ẽ infinitũ actu ·ct iõ in illo ſolo
vere ẽ et ꝓꝑꝛie.qꝛ tm̃ eſt actus ct actus purꝰ ⁊ pfe-⸗
d3 ill qb obẽ ꝙ creatura pᷣt ſuper ea que
ſumme diſtat. d.qꝙ ens et nõ ens nõ dicunt᷑ ſumme

diſtantia.qꝛ opponunt᷑ ↄtradictoꝛie.ſᷣ qm̃ nihil hñt

coc. nec qntũ ad genus ſubiectuz. nec qntũ ad genꝰ
pᷣqicabile.S qeſcere et moueri et nõ moueri qd ꝓ eo⸗
dẽ accipit᷑ vtro TSrnt cõe.ct ita nõ ẽ diſtatia infi/

uendi. dᷣ ꝙ viuere vno mõ dicit actum ↄſequẽtẽ ſi⸗
cut moueri.et ſic ẽ ab aia mediaãtibus potẽtijs diffe⸗
rentibus ab ipſa eſſentia. Scom aũt ꝙ ẽ actus purꝰ

q oino nephas ẽ dicere.

dillud qð obicit᷑ de potẽtia vi

eſt ab eſſentia aie vt in rõe foꝛme nõ in rõe agentis.⁊
ꝓpter hoc nõ ↄſiderat᷑ ibi eẽ tm̃ in oꝑando. ſicut al/
bedo ſeipſa dealbat.ita ꝙ nõ notatur ibi nec ẽ egreſ/
ſus alicꝰ vt a potentia agẽte.nos aũt hic loquimur S
potetia vt agente et ꝓducẽte aliqͥd.potẽtia vero aie

quãtũcunq; ſit idẽ tñ dicit aliquã inclinatiõeʒ.et is8o

2.

dependẽtia.et i

ifinitatẽ. in do añt non ſic.et iõ ratio illa nõ bʒ in ſtã
tiã recte intellecta

¶ Atrũ eẽntia ſit infinita. ſiue diuina potẽtia ſit infini⸗

ta quãtũ ad eẽ.Et ꝙ ſic.vx.qꝛ nulla potẽtia nobilioꝛ
ẽ ſuba.̊ᷣ diuia potẽtia ẽ infinita.ᷣ cuʒ nõ ſit nobilioꝛ
nec maioꝛ ſuba.neceſſe ẽ ſubaʒ e infinitã.¶ Item ſi
aliqua duo liceat ſic dicere ſicut oiĩno idẽ.ſi vnũ ẽ infi
nitũ et reliquũ. ſuba et potẽtia ſũt idẽ et eẽ ⁊ poſſe.

Scũ diuinũ poſſe ſit iſinitũ.⁊ ee. ⁊ ita eẽntia ¶lgtẽ q̃n
tumcunq; aliqua duo ſic ſe hñt ꝙ ad nihil ſe extẽdit
vnũ ad qð piter ſe nõ extendat reliquũ.ſi vnũ ẽ infi/

nitũ.et reliquũ.ſᷣ ad nihil oiĩno ſe extẽdit potẽtia ad
q ſe nõ extendat eẽntia.nunqᷓʒ em̃ deus põt facere
tot.qͥn etiã ſuba poſſit eẽ in tot.ᷣm qꝙ dẽ Ro.iij. Si
celum et celi celoꝝ ⁊c. ¶ Itẽ oi finito põt aliqͥd cogi
tari maius.ſcʒ infinitũ ipᷣm.ſᷣ diuia eẽntia ẽ ita bona
et magna ꝙ nihil maius nec melius cogitari põt.alio
quin nõ ẽ deꝰ.g ⁊c. ¶ Itẽ oẽ finitũ bonum meliꝰ ẽ
cũ alio bono qᷓ; ꝑ ſe tm̃.quia finitum additũ finito fa

cit maius.& ſi diuina eẽntia ẽ finita.maius aliqͥd cu,zʒ

alio erit q̃ʒ ꝑ ſe tm̃.gᷓ non oä unn nec optima.

aliqñ eq̃ri et reddi ꝑ duplicationẽ finiti. vtz in linea.
et h dico ſi illud qd duplat᷑ facit maius.hoc dico ꝓ-
pter pũctũ.ſi &̊ diuia cẽntia ẽ finita ᷣm nobilitateʒ et
bonitatẽ.ſi duplet᷑ bonitas creature aſcendendo.ali/⸗
quãdo ꝑueniet᷑ ad bonitatẽ eq̃lẽ diuine bonitati.hoc
aũt falſum et impoſſibile ꝙ creatura ſit ꝓpoꝛtionał
ccatoꝛi.et hoc dicit Aug.viij.de trini.& et illud ex q̊
ſequit᷑ ſcʒ q; diuina eẽntia ſit finita..¶ SGʒ ↄtra.finituʒ
et iufinitũ vt dicit phus ſunt ꝓpꝛie paſſiones ipſius
uãtitatis.ſᷣ eẽntia vt eẽntia nõ hʒ quãtitatẽ molis.
ſi ↄſiderat᷑ vt in abſtractiõe virtutis vt eẽntia.diui
na eſſentia nec ẽ finita nec infinita.¶ Itẽ
que põt vnũ ſolũ ita ꝙ non alið ẽ potẽtia finita. 5 pi
ratione ois eẽntia que ẽ vnũ ſolũ ita q nibil aliud eſt
eentia finita.ſ̊ diuina eẽntia ẽ deꝰ et nihil aliud. ⁊c
Zee oẽ illud qð ẽ finitũ ſumme veritati.ẽ ſimplicit
nitum.et hoc patʒ.quia pꝛia veritas iudicat vno⸗
quoq; ſicut ẽ.
grũ.et bonũ deo.ᷓ ſimpliciter bonũ.ſᷣ diuina ceẽntia
eſt veritati diuine cognitiõis finita.qꝛ deus ipſam cõ
pᷣbendit et nouit ꝑfecte.et qʒ ſcit᷑ vt dicit Aug.ſcien/
de lnenſtone finit᷑.S ⁊c. tẽ nullũ infinitum finit
aliud.
infinita.& nihil finit. nullius eſt finis.et ſi hoc.gᷓ ni/

—

hil bonum. tẽ nullũ infinitũ ↄphendit᷑ a finito.ſᷣ

deus cõpꝛebẽdit᷑ a beatis.qꝛ alit᷑ nõ eſſent beati niſi

deum pfecte cgnoſcerẽt.ſꝑ em̃ appetitꝰ ferrerẽt ad

amplius et nõ qᷣeſcerẽt.et ita nõ cẽnt beati.ſi gð ↄpᷣpbẽ

ditur.nõ ẽ infinitus.¶Ptẽ nulla pᷣuatio ẽ habitu no⸗/

bilioꝛ. cũ infinitũ dicat pᷣuationẽc.finitũ dicat habi⸗

tum. et oẽ nobiliꝰ deo ẽ gttribuẽdũ. ptʒ. c. Neꝰ. ad H
voluerũt q̃dã dicere ꝙ diuina eẽntia ſub rõe eẽntieẽ

finita.ſub rõne potẽtie ẽ infinita. Mã eſentia nõiat

ẽois potẽtia

atz etiã in ſimili.vt hoc ẽ albũ.et ni

qꝛ nihil dat alij qð nõ hʒ.j ſi diuina eẽntia eſt

6 pꝛiuat ſimplicitatẽ.ac ꝑ hoc pꝛiuat

ẽoẽ finitũ bonũ ↄtingit

. —

deuim vt in ſe et ſic eſt finit? qꝛ pfectus. finitus etiam
qꝛ cõpꝛehendit᷑ a finito vt a beatis.et hoc dixerũt ꝓ/⸗
pter eſſentie ſimplicitatem quã dixerũt totaʒ videri.

Inquãtũ autẽ cõſiderat᷑ ſub ratiõe potẽtie ſic dicit
reſpectum ad effectus.et qꝛ nõ eſt ſtatus ibi. qꝛ ſemng⸗

eſt aliquid extra accipere. dixerunt ꝙ ſub rõe potẽtie
crat infinita. Sʒ iſta poſitio erronea fuit manifeſte.
nam iſta duo ſunt incõpoſſibilia ꝙ potentia ſit infi
nita. oino exñte ſuba finita.et qꝛ idẽ ſunt oino.et qꝛ p
oꝛ m rõeʒ intelligendi eſt ſuba.et qꝛ ad quicqͥd ſe ex
tendit potentia ſub rõe potentie.et eſſentia.vt oſten⸗
ſum eſt. Et ꝓpter boc dixerũt aliqui ꝙ' eſt finitũ ſim/
pliciter.et infinitũ nobis.et voluerunt dicere.ꝙ ta eſ
ſentia ẽᷓ; potentia eſt finita m veritatez. qꝛ eſt finita
Zo qͥ eſt veritas.ſᷣ tñ vtraqʒ nobis ẽ ifinita.qꝛ impꝛo
poꝛtionalit᷑ nos excedit. TRinde deus infinitus dici᷑.
qꝛ nec loco nec tꝑe nec cõpꝛebenſione ↄpꝛebendit᷑ ſi
cut dicit Gam̃. Sʒ iteꝝ iſta poſitio non põt ſtare.qiñ

ſicut ſupꝛa ꝓbatũ eſt de potentia ꝙ ipᷣa non hʒ ſtatũ
in poſſendo. et iterum eſt oino actu.et ideo ponit᷑ infi
nita. ſic etiã ꝓbari pᷣt ð eẽntia neceſſe ẽ ꝙ oino infi
nita ſit actu.Et h̊ ↄdecendũ ẽ vel tenendũ eſt tanqᷓ
verum.co q; magis eſt cõſonũ fidei q̃ dicit deum im/
menſuʒ.et magis eſt conſonũ auẽctibꝰ ſanctoꝝ qͥ om
nes dicũt ipᷣm infinitũ. Añ Oam. dicit ꝙ deꝰ eſt q̊d/
dã pelagꝰſube ifinitũ.magis etiã ↄſonũ ſentẽtijs ma
giſtroꝝ.magis etiã ↄſonũ rõi itelligẽtiã g obic⸗
15 ctoꝝ in oppoſitũ. notadũ ꝙ infinitũ dicit᷑ ꝑ abnega⸗
tionẽ finis.¶¶Poõt ᷣ ouplicit᷑ dici ifinitũ.ſcʒ a ꝑte ne
16 Otionis. et ſimiliter a parte finis. A parte finis. Mã

Rnis dicitur dupliciter. vno mõ ꝙ eſt complementũ
et ſic infinitum dicitur per pꝛiuationem ↄplementi.

et hoc modo infinitum dicitur in materia.et in gene
re ſubſtãtie.et in alijs generibus. et hoc modo non
cadit in deo.qꝛ ipᷣe eſt perfectiſſimus ¶ Alio modo fi
uis dicitur terminus.ſicut finis agri.et ſic infinituʒ
dicitur quod caret termino et ſtatu. Et hoc põt eſſe
dupliciter m negationeʒ.qꝛ pbt itelligi pᷣuatiue ⁊ ne
gatiue. Pꝛiuatiue.qꝛ non bʒ terminn. tñ natũ ẽ ha
bere ꝓpter h̊ ꝙ bʒ eẽ limitatũ.et hoc mõ dicit incom
pletioneʒ et nõ eſt in deo. Alio mõ negatiuc.q non
bʒ terminũ nec etiã natũ eſt habere.et hoc mõ ponit
12 in deo ꝓpter ſumma imenſitatẽ.¶ Ad illud qð obi⸗/
1cit̃᷑ ꝙ infinitũ eſt paſſio quãtitatis.dici pᷣt ꝙ ſicut no/
men quãatitatis extendit᷑ ad quãtitateʒ virtutis.ſili
nomen infiniti.qᷓntitas aũt virtutis nõ tm̃ attendit
ᷓtuʒ ad opus ſᷣ etiã q;ẽtum ad nobilitateʒ valoꝛis.⁊
S patet. qꝛ dicit Aug.in ſpualibus idẽ ẽ maius ⁊ me
18 lius Ad illud. qd obẽ ꝙ eſt vnũ ita ꝙ non eſt alind.
dom ꝙ aliqͥd cõꝑari ad multa põt eſſe duplicit᷑.aut
m ↄparationeʒ cauſalitatis.aut pᷣm cõparationem
identitatis.Cõparari ad multa ſub rõe cauſalitatis
B ↄuenit infinito. qꝛ infinitũ.ſᷣ ſᷣm rõem identitatis
nõ. AVñ qꝛ infinitũ in deo ſe extendit ad multa. q; po
tẽtia vel eẽntia eius cõparat᷑ ad multa. ex b̊ tñ non
ſeqͥtur ꝙ ſit multa. VUñ ſi eſſentia vel potẽtia ↄparet
ſm rõem identitatis ad res.neutra eſt plurni.vnde
nec potentia diuina eſt alie potentie.nec eſſentia alie

eſſentie.ᷣ pᷣm rõem cauſalitatis ſic ↄuenit et eſſentie

et potentie.nã et ſicut potentię ↄuenit facere plura.
ſic eſſenrie in pluribus eſſe.¶ Ad illud qð obicit᷑illꝰ

19 q eſt finitũ ſumme veritati. dᷣ. ꝙ ̊ eſt duplex. Aut

eſt finitũ ſumme veritati.qꝛ veritas inducit ibᷣm

eẽ finitũ. aut qꝛ nõ excedit eius cõpꝛehbẽſiones. pumo
mõ non ẽ deꝰ ſibi finitus ſ infinitꝰ.vere em̃ ſcit ſe eẽ
infinitũ. Secundo mõ eſt finitꝰ.q; ſe non excedit cuʒ
ſit infinitꝰ.et ſic nõ valʒ argumẽtũ.⁊ ẽ ibi fallacia ym
q̃d et ſimplicit.non excedit infinitũ. ẽ infinitũ ſim /
plicter Acl illud qd obijcitur q; infinituʒ non finit. 20
dom. ꝙ infinitum per pꝛiuationeʒ perfectionis non
finit.vᷣ infinitum per negationem limitationis habʒ
ratiõem finiendi.qꝛ cum ſit ſummum.in ipſo eſt om
nis ſtatus.in hoc em̃ infinitas nõ repugnat ſimplici
tati nec cõpl em ẽto¶ Ed illud qð obꝛ q cõpꝛebendi/ 21
tur.oð.qꝙ non comphenditurꝑ indluſionẽ. cõpꝛebẽ
ditur aũt ꝑ ꝑfectam viſionẽ et dilectionẽ ⁊ tentionẽ.
et hoc a ꝑte cõpꝛehendẽtis et nõ compᷣbenſi. et ideo
qꝛ ꝑficitur res ᷣm ſuam capacitatem qᷣeſcit.quis vl-
tra nõ attingat vltimo obꝛ ſolutum kobiſalt 22
em̃ de infinito ᷣm ꝙ; dicitur puatiue.ſᷣ ꝓut dicit᷑ de
deo non dicit pꝛiuatiõeʒ ſᷣm rem.ſ ſolũ q;tuʒ ad mo
dum ſignificãdi.et rũdet ei ſumma potẽtia. nihil em̃
dicit᷑ imenſuʒ niſi qd bʒ ſummã et ꝑfectiſſimã actua
litatẽ. et nibhil coartãs et determinãs.vñ ⁊ ſi dicatur
dici pꝛiuatiue.tñ ſᷣm vitatẽ excludit oẽm pᷣuatiõem.

¶ Dueſtio ij. c

( Rẽinfinitate diuine potẽtie qtum ad opꝰ. vtruʒ vi⸗
dedicet diuina potẽtia poſſit in effectũ actu infinitũ.
Et ꝙ ſic oſtẽdit hoc mõ. Potentia ſe bʒ ꝓpoꝛtiona/
liter ad opus.vñ tanta potẽtia põt in tãtum opus.ꝭ
et maioꝛ in maius. et infinita actu in infinitũ actu.
Itẽ oĩs potentia ꝗᷓ̃ oꝑatur ex ſe tota ſi ẽ infinita./⸗
ducit infinitũ.cum opet᷑ ex tota ſua virtute.ſ diuia
potẽtia cum ſit ſimpliciſſima ſe tota oꝑatur. videt
ꝙ; ꝓducat effectuʒ infinitũ. Si tu dicas ꝙ; boc nõ pᷣt
eẽ ꝓpter defectum et limitationẽ ipᷣius effectus.Cõ
tra. fruſtra eſt potentia que nõ reducit᷑ ad actũ. vnd
et phus dicit ꝙ fruſtra ẽ potẽtia actiua cui nõ rñdet
paſſiua. S aut potẽtia diuina fruſtra ẽ infinita. aut ei
rñdet effectus infinitus.et potentia paſſius infinita.
Itẽ oĩs potẽtia pᷣt ſeipſam manifeſtare. diuia po
tẽtia cum ſit infinita. pt ſuam infinitatẽ maifeſtare.
ß ifinitas non manifeſtat᷑ niſi in effectu ifinito. ⁊c.
Si tu dicas ꝙ manifeſtat᷑ in pductione filij et ſpũſ⸗
ſancti.tunc obꝛ ꝙ ſpũſſanctus hʒ potẽtia infinitaz. S
põt ipſam manifeſtare.ſᷣ non in ꝓductione pſone in
f nite. in ꝓductione creature tẽ omne poſſibile
eſt ponibile in eẽ. deus põt ꝓducere infinita. S infi
nita ꝓduci eſt poſſibile. ponibile. ponibili poſito
in eſie nullũ accidit incõueniens. poſito ꝙ deus fa⸗
ciat infinita. nullũ accidit incõueniens. ̊ deus pᷣt oe
illud qd non eſt incõueniens poſſe e vel facere. deus
t facere ꝙ ſint infinita actu. ¶ Iẽ appeller a. om/
ne creabile.tunc quero.a.aut ẽ finitũ aut infinitum.
Si finitum. ⁊ dcus nõ põt niſi · a. non pßt niſi finita.
õ finita. Si ifinitũ. 1 de; pbt facere . a. t
acere aliqᷓ actu ifinita Itẽ ↄtinuũ ẽ diuiſibile iifini
tũ. qro vtꝝ 8 poſſit rducere potẽtiã ↄtinui ad actu.
Si non poteſt. potentia ↄtinui excedit potentiam
dei ag eſ abſurdn qꝛ tunc potentia vei eſſet finita.
Si eam pt reducere ad actum omnino. ſed bocnor
eſt niſi cum eſt actu diuiſuz in ptes infinitas.ergo ꝛc.
Sʒ contra ꝙ non poſſit in effectum intenſione int
nitum. videtur. qꝛ infinito ſimplici᷑ nibil eſt maius.

cuoc
uetni
ſtfit
ſfinis
hotis
wickn
olhhe

gitt

genplt
ifrnpot
nmnut
Nematt
Ancßfun
Hogurnti
güͤsow
ſitmnenion
Enörut
feohinn
Vepotuit

ſutoch
fnitüen
edein
nurybeſi
Aucſanen
Uglüͤce
fonlor
tahelon
ogues
Nnagdin
udien
odnt
lulcig
Mramnii
Ahegenen

Abiog

Mtüirtit
ite
ſra
Mege
Meia
de Regn
len ute
teſen

fii
nicki
nti
rimu
Net hi
Stlte

glgteer
ni
unnris
nue
icß
wen N
—KZ
mn

64
7
1
4
8—
S

n⸗

2

—R

ergo ſi pducit effectum infinitum. tũc ergo llo nihii

eſt maius. ergo deus nõ eſt maioꝛ.ſi g̊ boc eſt ſumme
nobilitatis in deo ꝙ nibil poſſit ei cquari. ꝓducere
talem effectuz eſt contra nobilitatez diuine potẽtic.
ergo cc. tẽ oẽ qʒ eſt actu infinitũ ẽ ſũme ſimplex
MHam ſi eſt aliqua cõpoſitio tunc ibi eſt coartatio et

limitatio.ſi ̊ deus ꝓducit effectũ ifinitũ.illud ẽ ſfum/

et potentia. ergo ſi

plicifimũ. i ſimpliciſſimo idẽ eſt eſſentia. bonitas.
effectus ẽ infinitus in potentia et
bonitate. g fũmũ bonũ.Sᷓ non bonũ ꝓpt᷑ aliud. ergo

non bonũ ꝓpter den. nec a deo.qꝛ vniuerſa ꝓpter

ſemetipm operatꝰ eſt dñs. et idem ẽ finis qd etpꝛi

mũ pꝛincipin. ſi eſt infinitus. non eſt a deo. nõ

effectus. et ſic patet ⁊c. ¶ Itẽ ſi de pt in effectũ actu
infinitũ. quero a te vtrũ poſſit in aliud. Si non g in
agendo amittit potentia. et ſua potetia agendo debi
lieatur. Si ergo pt in effectuʒ alium cõſimilẽ illi. eſto
ꝙ faciat. ponat᷑ S. iſti duo effectus ſunt cõſimiles in
natura. 5 ſunt in eodẽ genere. tunc hñt aliqͥd in plus
in quo cõueniunt. et aliqua ꝓpꝛia ꝑ que differunt. S
excedunt᷑ ab aliquo et artant᷑ ꝑ aliqð.ſᷣ omnia talia
ſũt finita. cc. ¶ Itẽ ꝙ non poſſit facere ifinita actu.
oñdit᷑.qꝛ non ſunt plura infinitis.ergo ſi ꝓduceret
infinita actu. non poſſet ꝓducere plura. ergo deus
ipotẽs.ſed nibil pᷣt facere deũ impotẽtẽ. c. ¶ YIteʒ
vbi eſt infinitas actualis õm numeꝝ ibi deficit ſtat?
et oꝛdo et diſtinctio.ſᷣ diuina ſapiẽtia non patit deñ
aliquid facere ſine modo et mẽſura. & ac. l
ꝙ duplex eſt infinitũ. ſcy actu. et in potentia⸗, nfini⸗
tum in potẽtia deus pᷣt facere et facit Infinitũ in a⸗/

ctu non pt facere nec facit. Mon pt inquã facere.qꝛ
nec ↄuenit ſibi nec ↄuenit creature. Sibi nõ couenit.

cum em̃ ſumme bonus ſit. non p̃t aliquid facere niſi
bonum. ct ita nõ p̃t facere niſi rem ad ſe oꝛdinatã.q
niã ᷓ oꝛdo pᷣſupponit numerũ.et numerus pᷣſuppo/
nit menſurã. qꝛ nõ oꝛdinãt᷑ ad aliud niſi numerata.

et nõ nuinerant᷑ niſi limitata.iõ neceſſe fuit deñ face

re oĩa in numero pondere et menſura.nec aliter face

re potuit. nec poteſt. nec infinitũ nec infinita in actu.
Natio eſt etiã.q;ꝛ hoc nullo mõ ↄuenit creature. In/

finitũ em̃ in actu ẽ actus purꝰ.alioqͥᷣn ſi aliqd habe/
ret de limitatiõe et artatiõe eſſet flnitũ.b qz eſt actꝰ

purus ẽ ſuñ eſſe ꝑ eſſentiaz. et nibil tale accipit eẽ ab

alia eſſentia. nec ex nihilo.ſi & creatura eoipſo ꝙ crea

tura aliũde ẽ et ex nihilo.nullo mõ põt eſſe actus pu/
rus.nullo mõ pᷣt eẽ infinita.et ſi nõ pᷣt eſſe vna infini⸗

nita ad infinitũ reduci eſt im
ad aliquod finitũ reducant.ptz.q; nece er
re oꝛdinationẽ in creaturis.nõ tĩ ad deũñ ſ etia ad ſe

ta. nullo mõ pñt eẽ infinite ſm numeꝝ.qꝛ neceſſe eſt

illas plures ad aliquã vnã creaturã reduci. ſed infi-
oſſibile. patz & Tc. Et
ptz. qꝛ neceſſe ẽ pone/

inuicẽ. Suma ronis ẽ.qꝛ nõ decet veũ facere crea⸗

turam niſi oꝛdinẽ bẽat et mẽſurũ. et rõ ẽ ex ꝑte crea/

ture. q; neceſſe ẽ omnẽ creaturꝗ eſſe limitatã eo ꝙ ex

24 nibilo. et eoip̃o ꝙ cõpoſita ẽ illð qd obicit q;
potẽtia tãta põt in tãtũ effectũ ſiue opꝰ.dd. ꝙ ẽ opꝰ

opans. et opus operatũ. Opꝰ operãs vt crcarc.opꝰ

operatũ vt creatura. dð. ꝙ opus operaseé infinitũ

ſicut ip̃e creatoꝛ.ſed opꝰ operatũ neceſſe ẽ & finituʒ.

OQð obĩ ꝙ opꝰ ꝓpoꝛtionat᷑ potẽtie. Re'. ſi itelligat

de ope opante ſiue de actione generalit᷑ veꝝ E. Si au
tem intelligat᷑ de oꝑe opato nõ bʒ veritatẽ niſi cũ cãa
et effect? ſe bñt ꝑ vniuocatiõeʒ et ſunt eiuſqẽ gener..

tum qetum ipm eſt vbi ẽ ꝓp

nina actio. ſed

.
—
.
7 6
3

.

boc añtn eſthic. Hd illud qd obicitur dë opaf᷑ 25

ex tota potẽtia.dð.ꝙ agens ex tota potentia. quod-
dam agit ꝑ naturã.et hboc agit tantũ q;tum põt.et tã
n q;tu ductio ſimilis. QNuoddaʒ
agit ꝑ dliberationẽ et volũtatẽ.⁊ tale nõ agit niſi hm
oꝛdinẽ et q̃tũ vult. vñ ex eadem potentia facit ma⸗
Fnn et ꝑpuũ.et ſic deus.
ruſtra ẽ potẽtia q̃ nõ reducit᷑ a actů. verũ ẽ de potẽ
tia qᷓ cõpletur in actu.ſed diuina potentia nõ ↄplet᷑
p actũ.et ideo non ẽ fruſtra.etiã ſi non habeat poten
tiã paſſiuã coꝛmdentẽ. Zñ illa ꝓpõ nõ intelligik ha
bere veritatẽ in potẽtia ꝗᷓ pᷣt babere infinita ſi intelli

gat᷑ ꝙ oino reducat᷑ in actũ.reducit᷑ tñ et reduci põt
dillud qð obicit᷑. 27

um ptem. et ideo non ẽ fruſtraſ
q diuina potẽtia cũ ſit infinita dʒ ſuã infinitatẽ ma.
nifeſtare in infinito effectu. dð. ꝙ deus ſuã infinitatẽ
manifeſtat in infinito bm potẽtiã ſicut patʒ. qꝛ ſicut
fupꝛa ẽ monſtratũ.interninabilis duratio maifeſtat
virtutẽ infinitã. in infinito aũt m actũ nõ pᷣt manife
ſtari ſimplicit. qꝛ nõ decet.ſed ꝓpoꝛtiõabilit᷑.qꝛ ens
infinitũ excedit non ens. et tñ deꝰ ex nibilo facit ens

nter fil diſtãtia infinita. Ande cũ diuina potẽtia di 28

cat᷑ infinita.hoc ẽ arplice vuractanin eternitate. vir
tutis imẽſitate. et eſfectuũ generalitate ſiue numero
ſitate. Pꝛima manifeſtat᷑ ꝑ infinitũ duratiõc. qdð eſt
finitũ actu. infinitũ potentia. Scda ꝑ creationẽ de ni

bilo vbi ẽ diſtãtia infinita ꝓpter oimodã impꝛopoꝛ

tionẽ. Tertia manifeſtat᷑ ptim per potẽtiã.ptim per
pꝛiuationẽ.qꝛ tot fecit.et adhuc p̃t in plura.et nõ tot
fecit. qͥn adhuc poſſit in plura.tñ hoc manifeſtat᷑ alia
infinitate duplici manifeſtata.et ita ptʒ ꝙ non opoꝛ/
tet ꝙ ſit infinitũ actu. Poteſt tamẽ dici ſicut tactuʒ 6
ꝙ virtus patris mani rin ꝓductione verbi.cæt
ꝑ cõſequens tota virtus diuina.cum virtus fili
rituſfancti ſit vna.et equales ſunt in virtute.
lud qð obijcitur ð̊ poſſbili gpse pondom ẽpoſ
ſibile alpotẽtia infinita. et poß ibile m potẽtiã finitã.
Pofſſbile ſᷣm potẽtiam finitam boreg paul Ronn ni
no poteſt eſſe ad actum reductũ. pe
tiaʒ infinitam non poteſt poni.qꝛ ſemꝑ eſt in redue
dillud qð ponitur.ꝙ

do. et nunqᷓᷓ in reductũ eſſe
a appelletur omne creabile.et qð querit vtrũ a ſit fi/
nitũ vel infinitum. dico ꝙ infinitum. ſᷣ non eſt infini/
tum actu potentia. et ideo non ſequitur ꝙ ſi deus
poſſit. a. ꝙ poſſit in actũ infinituʒ. Et ſi dicatur pona
tur ꝙ deus faciat. a. dᷣm. ꝙ non ẽ ponibile ratiõe p⸗
dictai d illð qd obijcitur. vtrũ poſſit potentiaʒ co⸗
tinui reducere ad actũ. dm· ꝙ ſicut potentia in cõti⸗
nuo paſſiua infinita ẽ ad diuiſionẽ.ſic in do actiua in
finita. Añ ſicut ↄtinuũ põt diuidi in infinitum. tñ im
poſſibile ẽ ꝙꝙ totaliter ſit diuiſuz . alioquin nõ eſſet in⸗
finitum. ſic diuidere in infinitumẽ poſſibile.ad actuʒ
reducereè ĩpoſſibile. Et ſicut impoſſibile ẽ diuina po/
tentiam terminari.ita impoſſibile eſt ꝙ ſit in termio
diuiſionis. Ande deus pòt potẽtiam cõtinui reduce/
re ad actum.qꝛ põt eſſe in reducendo. et ſemꝑ in re-
ducendo.ita ꝙ nunqꝙᷓ plus ſe extendat potentia qᷓ di
tamen continuuʒ nunq; poteſt eẽ i re⸗
ductum eſſe. ſicut nec deus in reduxiſie. ¶Concedè-
dum ergo ꝙ impoſſibile eſt ꝙ ſitaliquid actu infini⸗
tum niſi ſolum deum et eius potentiam. et hoc eſt
quod dicit Hugo de ſanct. vict. Sicut eternita⸗
tem dei non equat tempus.nec immenſitatem locꝰ?.

dillud q obẽ ꝙ 26

vbile m potẽé⸗

30

2

— 2„

/

—
. —
— —

ſic nec ſapiẽtiaʒ ſenſus.nec bonitatẽ virtus.nec potẽ

tiã opus. Añ qñ dicit᷑ ꝙ deus põt facere ifinita.no⸗.

tatur infinitas circa potẽtiã nõ circa opus. Vñ uig
diſtinxerũt hãc.ↄtinuũ pt diuidi in infinitũ.qꝛ illa 8
termiatio pᷣt detmiare h̊ vbũ pᷣt vłh vbũ diuidi.tñ q
cũq; mõ diſtiguat᷑ ſemp itelligẽdũ ẽ infinitatẽ actua
lem eẽ ꝓpꝛium ſolius dei. JM
¶ ueſtio. iiij. d

De infinitate diuine potẽtic qᷓtum ad rõeʒ oꝑandi.
ſi ſe extendat in infinitũ.Et ꝙ ſic. vꝛ. qꝛ quicquid deꝰ
põt.rõnabiliter põt.ſʒ põt infinita.gᷓ rõnabilit pᷣt in⸗
finita.et ſi boc. ratio operãdi ipᷣiꝰ potentie ſe exten
dit ad infinita e ſicut ſe hʒ ratio ſciẽdi ad ſciẽtiã.
ita ratio ꝓducẽdi ad potẽtiam.ſᷣ quia diuina ſcien⸗
tia ẽ infinita hʒ in ſe rõnes infinitas cognoſcendi.S
cñ diuina potẽtia ſit infinita. ſimilit᷑ et rones ꝓduce⸗
di hʒ infinitas. Itẽ ratio operãdi in deo nõ eſt ali⸗
ud ; naci⸗ ap̃ᷣia. ̊ ſapia et bonitas ẽ infinita. S&

et rõ oꝑandiItem rõ operãdi in deo nõ ẽ aliud q;
deus ſiue diuina eſſentia.qcquid dicat᷑ illa ratio.ſᷣ di
uina eentia ẽ infinita. et rõ operãdi.Contra. potẽ
tia ſe extẽdit ad oꝑa ſm exigẽtiã rõis.nihil em̃ omit

tit de bis q̃ ratio exigit.g rõ ſe extendit ad infinita. S
vñ ꝙ diuina potẽti 1
tem rõ operãdi eſt ipᷣa diuina iuſticia.qꝛ vniuerſe
vie dñi mia et veritas.⁊c̃.ſᷣ iuſticia nõ ẽ niſi finitoꝝ.
videt᷑ ꝙ ratio operãdi ſimilit. ¶ Itẽ rõ operãdi eſt
ipa ars et diſpoſitio. diſpoſitio nõ eſt niſi finitoꝝ.gᷓ
ratio oꝑandi nõ cſt niſi S obẽ de pᷣſcien⸗
tia qꝗᷓ ſimiliter ẽ ratio oꝑandi.et eſt in plus qᷓ; poten/

tia.qꝛ reſpcctu maloꝝ.et tñ non eſt reſpectu infinito

rum. Si tu dicas ꝙ diſpoſitio.vel pᷣſca. vel iuſticia
non cõplectit᷑ plenã rationẽ ꝑ quã poteſt operari di
uina potẽtia.Contra.ſi non totam ↄplectitur.g diui
na potẽtia ſine bis p̃t rationabilit᷑ operari.̊ poſſibi/
I pter diſpoſitionẽ. pᷣter iuſticiam. et pᷣ

lee gel oberan pier diſpoſi
ter pᷣſciẽtiam.ſed nullus talis opatur ſapient᷑ nec re⸗

32 cte. & τ. Reſtat & totam ↄplectitur rationez. Peꝰ

2„ Ko

do. ſicut dicit magiſter in lr̃a ꝙ ratio diuine potentie
eſt finita. Et ex hoc aliqui voluerunt diuin am po

a ꝓqucat infinita. qd falſum eſt.

I

tentiã limitare.

. n r nihil ſe ſheer niſi ex optima
ratione nec imittere.tũ qꝛ nibi pᷣt facere niſi ſcies.
nibil niſi iuſte. et ideo cum bec fi i pſcẽs

finitoꝛuʒ ſint vepuer
P ia q;

eoꝝ qꝗᷓ facit. dixerũt diuinã potentiã nõ poſſe
que facit. Sed bec poſitio eſt erronea ſicut oñdit ma
nobilitati diuine potentie derogat ei

giſter in lr̃a.qꝛ

imenſitatem limitando.et dẽ fuiſſe m

*

gri petri baalar

di. Ratio aũt buius ſtulte poſitiõis fuit.qꝛ neſcierũſe
diſtinguere rationẽ potẽtie nec actus eiꝰ Actus em̃

potẽtie duplex eſt.vnus ꝑ modũ habitus ſalz poſe.?q 9
actus ſcʒ oꝑari. Oñ ergo queritur.
ſit infinita. dʒ. ꝙ ſicut duplex
iciter poteſt accipi ratio reſpe-

Alius ꝑ modum
vtꝝ rõ diuine potentie ſit in
eſt actus.ita etiã du
ctu actus qͥ ẽ poſſe.

9

Beoapitar em̃ ratio in habitu ſq;

diuina ſcientia. et diuine bonitatis ↄdecentia. et bec

ratio extendit ſe ad infinita.

tia reſpectu actus qui eſt poſſe.

eſt facere accipit᷑ ratio in actu.
ue pᷣſcia ⁊ meritoꝝ exigentia.
ſponit. nihil etiã retribuit niſi ̃m ꝙ merita exigunt
gubernat nec regit aliter

=☛

qn retribuit.qꝛ nullam rem

q̃ natura eius

dam ᷣm aliam

quẽadmodũ et ipᷣa potẽ

reſpectu vero act? qͥ

ſc diuia diſpoſitio ſi⸗
nihil em̃ facit niſi qd di

natura eius ſiue iuſticia natural exigat. et pm hãc
diſtinctionẽ patet reſponſio ad pꝛimo queſitum ⁊ ra

tiones inductas. uedã em̃ ꝓcedunt ſᷣm vnã viã qᷓ-
d illud qd poſtea obicitur & iuſti 354

cia. d. ꝙ iuſticia 'm ꝙ dicit ↄdecẽtiã duine bonita⸗
tis et poteſtatis.ſic ẽ generalis ratio q̃ ↄplectitur to⸗

tu poſſe. b initũ cõn
oↄplectit᷑ totũ poſſe.
tat ↄdecẽtiam bonitatis reſp

actu. ſiccompl

. mplectitur agere.ß poſſe nõ. Diſpoſiti
militer et pᷣſcientia agere cõ

ſ agere ẽ reſpectu finitoꝝ.ſicut

reſpectu infinitoꝝ

otat exigẽtiã a ꝑte menitoꝝ ſicen
nec totũ agere. Inqtũ vᷣo cõno
ectu cuiuſlibet operis ĩ

*

oſiz5

plectuntur. non poſſe.

⁊ illa ſunt. poſſe eſt

DODõð obicitur tunc ꝙ deus pt ſi⸗

ne eis rationabilit᷑ oꝑari.d.qꝙ falſum eſt. nec ſeqᷣtur
ex illo.q;uis em̃ deus non poſſit plura qᷓ velit. tñ nõ

ſ̃t oꝑani ſine volũtate.
ſit velle. ſicut ⁊ pſcire
cẽtiã exequẽteʒ illis a
tati.ſᷣ nõ oꝑtet de

vt poſſit facere ſine illis.

cum nihil poſſit facere qͥn poſ
⁊ diſponere. Meceſſe eſt em̃ po
dequari ſcʒ diſpoſitioni et volũ
potẽtia vt potẽte.ideo non ſequit

Diſtinctio. xliiij. de potẽtia dei in cõparatiõe ad modũ ſiue qualitatẽ rep.

AeAnc illud reſtat diſcutiendum. ⁊c. Supꝛa egit magiſter de potentia in com
ubaz et quãtitatez. Mic tertio agit de potentia q;tum ad modum ſiue qua
bet duas partes. In pꝛima magiſter agit de potentia q;tum ad qualitatem
eſt maioꝛ et minoꝛ bonitas. Scdo qtum ad qualitatem
rea quen ſolet vtrũ deus ⁊c̃. ¶ Puma pars babet duas. In pꝛima querit vtrum deus potuerit aliqᷣ

7

facere qꝙ; facit. In ſecunda vtrum res quas fecit poſſit facere melioꝛi modo.vel alio mo

conſiderandum eſt ⁊c.vbi agit qtum ad modum. Similiter ſecunda
mutabilitate querens vtrum deus poſſit quicquid potuit.habet duas

7„

omne qðd oli

m potuit.⁊ opponit ꝙ nõ poſſit. In ſecunda vero ſoluẽdo

*

¶ An deus poſſit facere aliquid melius q; fecit. a

Vnc illud reſtat diſcutiendum vtruʒz

qʒ facit. Solent enim illi ſcrutatoꝛes

dicere. ꝙ ea que

atione ad poſſibile ſm
itateʒ reꝝ. Et hec ꝑs ha
poſſibilium. que quideʒ
potentie que quidem nnveailine d. Prere⸗

meli?
2et hoc ibi. Poſt b

pars vbi querit de diuine potentie im

In pꝛima querit. vtrũ deꝰ ſp poſſit
cõtrariũ aſſerit.ibi.Ad qð diamꝰ ⁊c.

facit deus nõ

poteſt melioꝛa facere. quia ſi poſſet facere et non faceret. inuidus eſ⸗
ſet et non ſumme bonus.Et hoc ex ſimili aſtruere conantur. Ait enim Au⸗
guſtinꝰ in li.lxxxiij.q. Deus quem genuit. q̃ʒ melioꝛem ſe

potuit.nihil enim deo melius debuit equalem. Si enim vol

tuut. mnſirmus eſt. Si potuit ernoluit. inuidus. Ex quo conficitur equa.

generare non

uit et non po⸗

aliquid melius boſſit facere XLIII

Aug.

7

Nime

Wimi

mae

i i⸗
ming
iſting,

=—

acti,

ſchinh

2 —
P =
—=

—,
S
—

E. E

R

☛G

in

2

S

Ecci. xxxj. de ſcti viri. Et Qu
meliores iudicauit des boĩes.ſi ei liberalit᷑ vepuirẽt. Et iteꝝ in li.de ciui. di dicit ꝙ m
poõt. q; que nõ põt Rꝰ. d.ꝙ meliꝰ dẽ duplicit. aut ſimplicit᷑.aut in oꝛdie ad finẽ. Si ſim
E hõ ↄfirmatus in gra qᷓ potẽs labi. Si in oꝛdinatiõe ad finẽ que qͥdẽ ↄſiſtit in pueniedo.ſi fuit fac
bominẽ in libertate peccadi. tñ pꝛimũ meliꝰ ẽ ſimplici.hoc aũt ẽ meliꝰ ᷣm qͥd. Et iõ vᷣbũ Aug.ſimplicit lo⸗
quẽdo bʒ veritatẽ. Oð añt dẽ de viro iuſto.laus accidẽtalis ẽ.ſiue qtũ ad gloꝛi rar en pin
nõ potuiſſe peccare et tñ erat gloꝛioſiſſimꝰ.ſimilit itelligẽdũ eſt vbn illud Aug.ſuꝑ Geñ.Sʒ qdð dẽ. ꝙ mioꝛ
eſt natura ꝗᷓ põt peccare qᷓ; que nõ pot.dð.ꝙ nõ poſſe peccare ẽ duplici de cqꝗ. aut qꝛ caret volũtate. aut vᷣtibi ⸗
litate volũtatis.et pᷣmo mõ intelligit Aug.nõ ſcdo. Hs⸗ deꝰ ⁊ alia ⁊c. Innuit magiſter q, bõiez potu
it deꝰ melioꝛẽ facere ꝙᷓ fecit. Cõtra. v iſtud nõ habere veritatẽ in oibus.⁊ ſpẽalit᷑ in xpo.quẽ vẽ nullo modo

lem genuiſſe filium.A ſili volũt dicere.ꝙ ſi poteſt de⸗
s rem melioꝛẽ facere qᷓ; facit.inuidꝰ ẽ Sʒ nõ valet hꝰ
ſihſitudis inductio.qꝛ filiuʒ genuit de ſubᷣa ſua.ideoq;
ſi poſſet gignere eqlẽ ⁊ nõ gigneret.inuidꝰeẽt.alia ve
ro que nõ de ſubᷣa ſua facit.melioꝛa facere põt. VUeruʒ
h ab eis rñderi depoſco.cur dicũt rẽ aliquã ſiue etiã re
rũ vniuerſitatẽ in q̃ maioꝛ ↄſũmatio expᷣſſa ẽ nõ poſſe
eæẽ melioꝛẽ q̃ʒ ẽ.ſiue ideo.qꝛ ſũme bona ẽ.ita vt nulla
oĩno pꝑfectio ei deſit.ſiue iõ.qꝛ maius bonũ qðs ci deeſt
caꝑe ipᷣa nõ valeat.Sʒ ſi ita ſũme bona dr̃. vt nlla ei
ꝓfectio boni deſit.iã creatura creatoꝛi equat᷑:Si vᷣo iã
nõ põt melioꝛ eẽ.qꝛ bonũ ãpliꝰ qð ei deeſt caꝑe ipᷣa nõ
Vglet.iã hoc ipᷣm nõ poſſe ðfectiõis ẽ.nõ ↄſũmatiõis.
et põt eẽ melioꝛ ſi fiat capax melioꝛis boni qð ipᷣe põot

Queſtio qᷓ ar/
tant᷑ i ↄtrariũ.

— q eaʒ fecit.põt ergo deꝰ melioꝛem rem facere qᷓʒ facit.

b Vñ Aug. ſuꝑ Geñ.ꝰ talẽ potuit deꝰ hoĩeʒ feciſſe.qui
nec peccare poſſet nec vellet.et ſi talẽ feciſſet. qͥs dubi
tat eũ melioꝛẽ fuiſſe. Ex pᷣdictis ↄſtat ꝙ põt deꝰ⁊ alia
facer Weibe que facit melioꝛa ea facere q̃; facit.
¶Vty de“ alio vl melioꝛi mõ poſſit res
fffacere zsfact.ti b —
¶ Poſt hecↄſiderãdũ ẽ vtꝝ alio mõ vel melioꝛi qʒ facit
poſſit ea facere que facit. Si modꝰ oꝑatiõis ad ſapiẽ⸗
tiã opificis referat᷑.nec aliꝰ nec melioꝛ modꝰeẽ pᷣt.Nõ
eßm̃ pᷣt facere aliqd alit᷑ vłmeliꝰ q́; facit.i.alia ſapĩa vł
maioꝛi ſapia. HNihil em̃ ſapiẽtiꝰ pᷣt facere q̃ʒ facit. Si
Ho referat᷑ modꝰ ad rẽ ipᷣaʒ quã facit deꝰ.dicimꝰ. qꝛ ⁊
gliꝰ ⁊ melioꝛ põt eẽ modꝰ.Et ᷣm hoc ↄcedi pᷣt.ꝙ ea q̃
fſacit pᷣt facere meliꝰ ⁊ alit᷑ qᷓ facit.qꝛ pᷣt qͥbuſdã melio⸗
rẽ modũ exiſtẽdi pᷣſtare.et qͥbuſdã aliuʒ. Vñ Aug.iĩ
xiiij.li. ð trini.dicit. fuit et aliꝰ modꝰnfe liberatiòis
poſſibilis deo qͥ oĩa põt.ſed nullꝰ aliꝰ nr̃e miſerie ſanã
de fuit ↄueniẽtioꝛ. Põt ergo deꝰ eoꝝ que facit q̃dam
Alio mõ melioꝛi.q̃dã alio eque bono.q̃dã etiã minꝰbo
nno facere qᷓʒ facit. vt tñ modꝰ referat᷑ ad qlitatẽ oꝑpis
id ẽ.creature.nõ ad ſapiaʒ creatoꝛis.
Querit vtrũ deus ſemꝑ poſſit omne Yd
olinm potuit. et opponit ꝙ nõ poſſit. .
Pꝛeterea queri ſolet vtrũ deꝰ ſemꝑ poſſit oẽ qð olim
pvotuit. Quod quibuſdã non videt᷑.dicẽtibꝰ.potun

Eeg ner er ccare poſſet nec vellet. et ſi talẽ feciſſet. qs dubitat eñ melioꝛẽ fuiſſe. xĩ dic iad di
otuit Wnarech et nõ ẽ trãſgreſſus.̊ᷣ dicit in laudẽ ſcti viri.Et Aug.ipᷣe dicit ſuꝑ Geñ.ad lr̃aʒ.

a Mon valet buiꝰ ſi
m ilitudis iductio.qꝛ
filũ genuit ſua ſba.
Nidet᷑ rñſio iſta non
eẽ ſufficiẽs. Mã inui/

gia põt attẽdi reſpe/

ctu diuerſi in ſuba et
natura.ſicut angelus
inuidit homi. F t
B nõ excludit᷑ iuidia

a do reſpectu creatu-

re.R. dð. ꝙ ad inui-

diã iſta duo ↄcurrũt.

oſſibilitas ſcz ad cq
litatẽ.ct exigentia rei
facte.nõ em̃ inuidet

aliqͥs alicui niſi qꝛ ꝑi
ficat᷑ ei aliqͥs.vel ex-
cedit. vel qꝛ timet ne
pificet᷑ Itẽ artifex nõ

dẽ inuidꝰ niſi qñ non

facit rẽ m qð gi.
et iße põt. ⁊ ꝓpt᷑ hoc
qʒ ex pte reꝝ nõ crat
exigẽtia. et iõ in nilo
Eaerse pificari.iõ ;
leſcũe; faccret nõ cõ/
uincit᷑ in dco eẽ inui
dia.ctiã ſi nullas res
faceret. ſ in filio dei
erat potẽtia ad eq̃li/
tatẽ.et vlteriꝰ exigen

tia. ꝓpt᷑ h̊ ꝙ erat de

ſuba pfis. binc eſt.
nõ ð ſile vt dicit mgr.

et ẽ rũſio eiꝰbona.po

nit em̃ añs pꝛo ↄnñte.

non qꝛ velit viceree
ſuidia ſit ſolũ No 7
ſit eẽ reſpectu ſilis in

natura. 5 ppt roez p
ictã. exigentie ſcz et
eqlitatis. ꝗᷓ erãt in ge
ncratiõe filij. qꝛ erat

de ſuba. pꝛis. b Ta
lem potuit deꝰ hoiez
ici ↄtrariũ ei qð dicit
elioꝛ ẽ ſuba q̃ peccare
licit᷑ loqᷓ mur. melioꝛ
ſic meliꝰ fuit facere

ꝛiã accidẽtalẽ.Cõſtat em̃ xpᷣum

poſſe facere melioꝛẽ ꝑ illud qð dicit᷑ Pbi.ij. Dedit illi nomẽ qð ẽ ſuꝑ oẽ nomẽ. Itẽ Jobh.iij. Datus ẽ ei ſpũs

non ad mẽſurã. qꝛ nllo modo potuit deꝰ dare xpo plus de ſpiritu.ergo non potuit eum facere melioꝛem.
Zu. pd. ꝙ, magiſter loquitur de vniuerſo et eius partibus.et qm chꝛiſtus nec eſt de vniuerſo.nec eſt eiꝰ pars.
ideo non habet locum in ipſo. Aerbum tamen adhuc in chꝛiſto habet dubitationem. ſi

enim quicquid habet

bumanitas chꝛiſti finitum eſt. ergo cum deus poſſit ſupꝛa oẽ finitũ.potuit maius.Et ckie factꝰ fuit paſſi

bils et moꝛtalis . et potuit fieri imoꝛtalis. Et. ppter boc dm. ꝙ tnipliciter eſt loqui de eh⸗

to. aut quantumm

.
4 .

1

D pptis itelligẽtia diſtictõ:is qᷓrit᷑ ð mõ ſiue

ad vnionẽ᷑.aut q;tusʒ
ad gratiã ſingularis
pſone. aut quãtũ ad
ꝓpetates nature. Si
quãtũ ad vniõcʒ.nec
deꝰ põt plꝰ dare.nec
creatura reciꝑe.quia
vnionis gra ex parte
alterius extremi ẽ di
gnitatis infinite. ſcʒ
ꝙ bomo ſit de?. quã⸗
uis ex ꝑte bumanita
tis qͥcquid ẽ ibi ſit fi-
nitũ. et ita nõ ponit
limitatio ex ꝑte dei.
nec ex parte crcature
capacitas infinita ni
ſi ꝑ vnionem.videli/

cet quia vnit᷑ bomo

bono infinito. a g

homo eſt deus q;

bonitatis ifinite. Si/
aũt loqmur q;tuð acd
gratiã ſingularis per

ſone. ſic

tura nõ potuit ãpliꝰ
reciꝑe.nõ qꝛ capaci/
tas aie ad gratiã per

collationẽ gratie mi /

nuat᷑.qꝛ nec minuet
nec augetur. ᷣ̊ ↄſum/
matur et cõpletur.⁊

iõ non eſt poſſibilis
ad amplius.Si autẽ

loqmur q;ẽtum ad ꝓ
pꝛietates nature. ſic
deus plus potuit de
bõitate darc. et ratõ/
nalis creatura recipc
re q;tũ ad ea ſc que

ſunt coꝛpis.qꝛ nun

des incarnari et potuit moꝛi.⁊ reſurgere.⁊ alia hmõi.
que mõ non põt.potuit ergo que mõ nõ põt. et ita ha
buit elu. quã mõ nõ hʒ. VUñ vr̃ potẽtia eiꝰiminuta.

Ad qð dicimus.qꝛ ſicut ola ſemꝑ ſcit que aliqñ ſciuit.

deus potuit plus da
re.ſed ratiõalis crea/

— .

Soluẽdo cõtrariũ eiꝰ qð dixit ſupꝛa sſſerit·
ww oia ſpꝑ põt q̃ aliqñ potutt. dv
et ſemꝑ vult qͥ aliquãdo voluit.nec vnq; aliquã ſciẽti
am amittit.vel volũtateʒ mutat quam habuit.ita oĩa
ſp põt que aliqñ potuit.nec vnqᷓ; aliqua potẽtia ſua pᷣ
uat᷑.Mõ eſt ergo pꝛiuatus potẽtia ĩcarnãdi vel reſur⸗
gendi.icet nõ poſſit mõ incarnari vel reſurgere. Si⸗
cut em̃ potuit olim incarnari.ita ⁊ pot mõ incarnatus
eſſe.in quo eiuſdẽ rei potẽtia mõſtrat᷑. Ut em̃ olim ſci
uit ſe reſurrecturũ.et mõ ſcit ſe reſurrexiſſe.nec eſt alia
ſcientia illud olim ſciuiſſe et hoc mõ ſcire.ſed eadẽ om
nino.Et ſicut voluit olim reſurgere ⁊ mõ reſurtexiſſe.
in quo vniꝰ rei volũtas expꝛimit᷑. Ita potuit olim na
ſci et reſurgere.et mõ ipe põt natꝰ fuiſſe ⁊ reſurrexiſſe.
et ẽ eiuſdẽ rei potẽtia.Si em̃ poſſet mõ naſci et reſur⸗
gere.nõ eſſet idem poſſe. Verba em̃ diuerſoꝝ tym. di
uerſis ꝓlata tꝑibus et diuerſis adiũcta aduerbijs eũ/⸗
dem faciũt ſenſum. vt mõ loquẽtes dicimus. Iſte põt
legere hodie.cras aũt dicimꝰ.iſte põt legiſſe.vel potu

it legere heri.vbiq; vnius rei mõſtrat᷑ potẽtia. Si au

tem diuerſis tẽpoꝛibꝰ loquẽtes eiuſdẽ tꝑis verbis et

aduerbijs vtamur dicentes hodie. iſte põt legere bo⸗

die. et dicẽtes cras.iſte põt hodie legere.nõ idẽ ſed di

uerſa dicimꝰ eũ poſſe. Fateamur ergo deũ ſemꝑ poſſe

qͥcquid ſemel potuit.i.habere/omnẽ illã potẽtiã quaʒ

ſemel hüit. et illius oĩs rei potẽtiã cuiꝰ ſelhũit. nõ ſo
poſſe facere oẽ illud qð aliqñ potuit facere.põt quidẽ

facere aut feciſſe qð aliqũ potuit. Smilit᷑ quicqd vo⸗
luit et vult.i.omneʒ quã habuit volũtatẽ.et mõ hʒ.et
cuiuſcũq; rei volũtatẽ habuerit et mõ hʒ.non tñ vult

eſſe vel fieri oẽ qð aliqñ voluit eẽ vel fieri.ſᷣ vult fuiſſe

vel factũ eſſe. Ita et de ſcia dei dom eſt.

plura habet q́; q factus eſt. ſed non potucrũt fini et ſaluti noſtre effici ↄgruentioꝛes.nũqᷓ; em̃ ſalꝰ nr̃a potu/

iſſct ꝑ ſbᷣaʒ incoꝛruptibilẽ ⁊ imoꝛtalẽ ita reꝑari ſicut ꝑ moꝛtẽ et paſſionẽ ei? r
Re obicit᷑ de beata vᷣgine.vẽ em̃ ꝙ nõ potuerit fieri melioꝛ.qꝛ Anſ.de conceptu vir.

it eẽ xpᷣs.et quõ non.
õis cõceptio fieret de mr̃e puriſſima.qᷓ̃ puritate maioꝛ neqᷣt ſub deo intelligi. vi

ginali dicit. deccbat q;

repata ẽ.patzʒ g.quõ melioꝛ potu

det᷑ qd nõ potuit fieri melioꝛ. et tñ ipa ſuit ꝑs vniuerſi. Itẽ ſuꝑ oẽs choꝛos ãgeloꝝ exaltata ẽ in gloꝛia.g ſeã⸗

ẽ in ſumma gr̃a.Rꝰ.dᷣ
graʒ iuſtificatiõis.q;tũ
cogitari põt.et mr̃ nobiliſſimi filij.ſic tãtã babuit bonitatis dignitatẽ ꝙ nulla mulier ãplius caꝑe potuit.
oẽs cre ti aſcẽderent in gradibus nobilitatis eẽnt pntes.oẽs deberẽt reuerẽtiam mfi dei.
Si aũt loqᷓmur qtũ ad graʒ iuſtificatiõis.tãtã habuit quãtã pura creatura
reciꝑe potuit.Si quãtũ ad naturalia.optia habuit vᷣm ꝙ fini ↄ

em̃ oẽs creature qᷓ;tũcu

ẽ loqui de btã virgie q;tũ ad tres ↄditiões.ſcʒ q;tũ
4

naturã charitatis. Si quãtũ ad ↄceptiõexʒ ꝓlis.ſic qꝛ

Sir mð dei quo nibil noban

creatura bũana ſiue rõnalis que fcta ẽ ſic
etẽs fuit.ſimplicit᷑ tñ melioꝛa potuit e
a

et deꝰ dare.⁊ ita ptzʒ ꝙ in nullo creato bʒ iſtãtiã boc vᷣbũ magiſtri.ꝙ deꝰ ea q̃ feit potuit facere melioꝛa.

tet ꝙ in aliqbus capacitatẽ gre ↄpleuit et vent.⸗ in xpᷣo Poem modum. in mfe ßm ꝙ capit pura creatun
9. et in aia hũana qᷓtũ ad ea que ſunt gfe.
dũ melioꝛẽ qtũ ad oꝛdinẽ. Quarto vtrũ po

7

7

Aletatevi

cere melio

eu feminino quãtũ ad ea que

uic potẽtie. Et circa h̊ qrũt᷑ pꝛicipa
uo. Pꝛio t rn munds vtporneri fa ueſtio.
ere melioꝛc. Scdo ꝗᷓni᷑ de imutabilitate diuie potẽ/ . otuerit facere mudũ
cic. vcañ. 48 ſenal pot ves ſemp poſſit. ¶ 1 n
runt᷑ q̃tuoꝛ. Pꝛio qritur vtruũ deus potuent facere
mũdũ melioꝛẽ quo ad ſubaʒ ꝑtiũ integrantiũ. Scoo
vtrũ potuerit ipm facere melioꝛẽ quo ad ꝑtiũ itegrãa
tin ꝓpꝛietates.Lertio qrit᷑ vtrũ potuerit facere mũ

tãt ad coꝛp

cere mũdum antiqoꝛm.
eſtio.ſj. 4
irca pᷣmũ

potuit amplius capere. boc no ſo

aliqͥd maiꝰ ⁊ meliꝰ cogitari.s deꝰ plus põt .
hõ poſſit intelligere. ⁊c. Si tu dicas ꝙ mundus nõ⸗
luit. q ee fact aa

ioꝛẽ quo ad ſubaz pti
m integrãtiñ oñdit᷑ ſic. Partes integrates mũdu
ſt finite bonitat᷑ ⁊ itenſiue ⁊ extẽſiue.ſᷣ oi fnl pot
eicg

(ie

— —-—

pertt
tiſti
finfi
hihun
rneit
Egbi
eipnet
ſinſhenn
Vdrtmn
Putnete
gannen
toefe
Uak
rütic⸗
rüenafe
onnina
Gegon
ſckewerse
giͤgoc
ſtoechſt

gunmn
ocektn
tfenmni
ſonp

iaguut

ngtuna
eltnnech
itcp⸗

onner
“

ſchctpſpn
Kitebch

teinaio
lttunt⸗
ſhonheu

XLII

—

di
pacitatẽ. ergo maioꝛ potuit capacitatẽ dare.cũ eius deo quare non potuiſet mundum melioꝛem facere
otetia ſit infinita. Itez ſupᷣma creatura in vniuenſo· boc genere melioꝛitatis. Si autem intelligas q;tum
finita. diſtat a deo in infinitũ.S in diſtãtia infini · ad ſecundum modum.ſic dico ꝙ non ſolum alin.ve
ta ẽ ponere gqus infinitos.ergo vltra bonitatẽ crea rum etiam hunc potuit facere melioꝛem ſicut ⁊ ma⸗
turan ẽ intelligere crcaturas El⸗ben atis babẽtes. ioꝛc. ⁊ ſi feciſſet nõ eſſet aliꝰ. ſicut poſſet facere ꝙ-iſte
dej potuit facere mudũ ex ꝑtibꝰ tnaioꝛibꝰmole.vt ce ſtantia et virtute et tñ non eſet alius qᷓ; eſt. Conce⸗
lũ ãpliꝰ.⁊ crã latioꝛc. ſi potuit facere mai mole.ea do ergo rationes ꝓbantes ꝙ deus ſimplicit᷑ potuit
dẽ roõe ⁊ maiꝰ vtute.et ſi h. ſiplicit meli? .¶ſte ma alium mundum quantũ ad ſubſtantiã partium feciſ
teria ſm ſe totã capax ẽ foꝛme nobilimime.vtʒ.ſi ̊ͤ 8eſe melioꝛem.et etiã hũc quantum ad magnitudinem
us dare potuit toti qð nat᷑a materie potuit capere. partium et virtutem.non tñ uãtuʒ ad eſſentiaꝝ no

ð

Epotuit dare toti materie et Peuzgercthond fo⸗
re mũdũ qͥ cõſtaret ex ſolis ſbſtãtijs rõnalibꝰ.⁊ ſi h

tunc mũdꝰ baberet oẽs ꝑtes ſm ſubſtãtiã melioꝛes.

&. (Eontra. Aug. in li. deli ar. Quicqͥd in vera

ratiõe melius tibi occurrerit ſcias feciſe deum bo⸗

noꝝ omniñ conditoꝛẽ. non eſſe aũt quod vera ratiõe

bilitatẽ maioꝛem.et hoc vnlt Aug.dicere in pꝛemiſſa

autoꝛitate de li.ar. ꝙ nulla eſſentia nobilioꝛ põt cogi

tani eſſc in hoc mũdo rationabiliter ꝗᷓ non ſit ibi. NHx

ſi cogites melioꝛes eſſe ꝑtes.aut ſm totuʒ.aut jm ꝑ/

tem. Si ſᷣm totum.iam non iſtum mumdũ cogitas hß

alium. Si m pꝑtem.tunc ergo tollis oꝛdinẽ ⁊ pfectio

— . ά ☛ ⏑☚ . e .

nam ita lucidam vt ẽ ſol vel terram ſieut celum. nõ
tificez fugen rationabilit cogitas.qꝛ pimis vniuerſum. Mon em̃
ond poteſt aliua crcatura nobiſlis cogitatiᷓ non eſſer oia ſi eent equalia et hocẽ c dicit Aug deli ar.
ſit de õſtitutiõe mundi. es Aus Nofes-o MMõ ẽ vera rõ.ſ inuida infirmitas.cñ aliqͥd meliꝰ fa⸗
ciſti dñe. vnũ ꝓpe te.aliud pꝛope nihil.ſc angelica,ʒ ciẽdũ fuiſſe cogitauerimꝰ.iã nihil alid ĩferiꝰ fieri vel⸗
qreaturam. et materiã plnas nonpot maioꝛ ambi le fanq; ſi pfecto celo nolles terrã factã eẽ vtiq; om //
tus cogitari q́; a ꝓpinquitate dei ad nipil. non po- nino iniq; cogitares.et ſic patet vltimã obiectionẽ q̃
in tuit fieri mundus qui natus ẽ amplecti plures natu ad ſcdaʒz pte ec ſophiſticã. p eo ꝙ boc nõ eõpetebat
. ras reꝝ.ergo non potuit mundus fieri melioꝛ q;tuʒ vniuerſo vt materia m ſe totã pfecta eſſet foꝛma no
ad capacitatẽ.ſed cõſtat capacitatẽ illam non eſſe va ueng Ailud 5 qð obicit᷑ in ↄtrariũ ꝑ auẽtẽ S
cuam ꝙ̃tum ad aliquẽ gradum. alioquin nec mun / Aug.ve li.ar. iam ptʒz mſio.qꝛ intelligit᷑ de boc mun/
uin dus pfectus eſſet. nec vniuerſuʒ pfectum dici poſſet. do et de melioꝛitate ᷣm eẽntiã. vts ex textu. Ad il· Oo
N. ergo nec iſtc plus caꝑe.nec alius capacioꝛ potuit fie lud quod obici᷑ ſumma diſtãtia ẽ in vniuerſo.dð.
a ri. gtem materi pꝛima eſt creata in oimoda poſ · ꝙ ꝓpe deũ põt duplicit᷑ itelligi.ſc quãtũ ad imedia
ſibilitate et in pfecta obediẽtia reſpcctu creatoꝛis. S tam receptionẽ et couerſionẽ in de aut quãtum ad H
n, ſicapadias ipſius materie attendit᷑ ſm ſuam poſſ ſummaã imitationẽ et afſimilatiõeʒ. Pꝛio mo eſt na
W bilitatẽ et obediẽtiam quã habuit ad deũ.⁊ in ſum / tura angelica ꝓpe deum ſimplicit᷑ loquẽdo.ſed ſcʒo

4e ma poſſibilitate et in ſumma obedientia eſt cresta. ꝙ mõ nõ niſi ĩ copatiõe.qꝛ magis ẽ dimmilis qᷓ filis. ?
mundus q;tum ad capacitatẽ non potuit fieri meli/

6 m ad capacitat non ndl plus veficit erpꝛinut innno iuf nitis graclbus di⸗
oꝛ.ſi ergo dedit deus vnicuiq; ꝙtuʒ capax erat. ergo ſt

4 vnich at. et ideo maioꝛ ꝓpinquitas ẽ nobis cogitabilis.
n nullo mõ potuit fieri mlioꝛ. Item ꝙtumcũq; ca deo poſibilis. ꝙᷓuis nunc nõ fit. Ad illud qd obi/ 40
tura fiat bona.neceſſe eſt eſſe finitam. ergo neceſſe eſt
aliquado ponere ſtatum.ita ꝙ creatura nullo modo

citur ꝙ materia pꝛima ẽ creata in oiĩmoda poſſibili
n. ita nn Arv , pocſbiutſtatc oedicaie deus in nulla crea
. poſſit fieri melioꝛ.in nullo derogando diuine poten / tura cõplet totalit᷑.qꝛ hocẽ ᷣm omnimodũ iperiu,z
nizcicin lie.ſed qua ratiõe ſtat in aliqua ſpcie creature. ſtat᷑ creatoꝛis.ſod ↄplet capacitaté et pombilitatẽ vt di
vigin, in ſupꝛema ſpecie creature ſpiritualis.nulla crea-/
Afitu tura vel ſpecies poteſt illa fieri nobilioꝛ. et ſi optimũ

in genere eſt melius optimo in alio.et ſimplicit᷑ boc

ſponatur p alias diſpoſitiões· ? ſic ej coplet mate
riꝗ.qꝛ eius capacitatẽ debitis diſpoſitiõibus limita-
uinf, illo melius. ergo ſi optimũ in vniuerſo ẽ optimu om
ſ nis creature ꝗᷓ poſſit eẽ creatura. et ſimpliciter mun-

uit. et illas foꝛmas cõpletiuas ⁊ pfectiuas adiunxit.
e „ dus iſte eſt ita bonus q eo non fieri pöt melioꝛ Re.

cogitas non poteſt. Meq; em̃ tu potes aliquid meliꝰ
in gareur cogirarr d creature artificeʒ fugerit.er·
1

☛ £.

—

ita ꝙ nipil dimiſit incõpletuz. Quis tamẽ audeat di
cere quin deus nobilius diſponere et nobilioꝛibꝰ foꝛ
q e, ig! . mis pficere poſſet ſm ſue ſapiẽtie et potẽtie infinita
dõ. ꝙ exceſſus bonitatis ſubalis in rebus põt atten· tẽ. Oñ g dẽ dedit vnicuiq; beatitudinẽ qtu erat ca⸗
par. boc imtelligit de capacitatenõ ꝓut dict longin
quã poſſibilitatẽ et obedietiã rſpectu cꝛeatoꝛis. p⸗/
ut cũ hoc dicit diſpoſitionẽ ⁊ exigetiã.⁊ bãc ↄſtãs eſt
deũ potuiſſe maioꝛeʒ facere.Cd üllud qð obꝛ ꝙ in 1 K
creatinis neceſſe ẽ ſtare.dð. ꝙ ſicut nũerꝰ ſemꝑ habz
ſtatũ in actu.tñ nunqᷓ; ẽ dare ſtatũ aliquẽ vltra que,z
viuia potetia nõ port ſe extẽdere.ſic itelligedũ ẽ in
magnitudie molis ⁊ bonitatis.ꝙ q;tũcũq; ſit in cea
tura ſtat et ſp qꝛ finita. bene zgt ve hucuſch ta ch
non agit amplius. ſ quin poſſit amplius nunq; eſft
dare vt credo. et idco ſi alium mundum melioꝛem
hoc feciſſet. adhuc erit vltra querere quare non fe
aſt melioꝛem cñ poſſit· c ſic pꝛocedendo vlterius. e

116 di dupliciter. Aut q;tũ ad cſſentiaꝝ nobilitatem et g
6 dus. et ſie dẽ ꝙ ſpẽs hominis melioꝛ ẽ et nobilioꝛ ſpe
cie aſini. Aut quãtum ad eſſe ꝓut concernit additio
nem ſiue augmentum.ſic dicitur ꝙ marca auri meli
o: eſt vncia. non quia nobilioꝛem babet fomam vel
ſeti⸗ eſſentiam. F quia plus habet de auri ſubſtantia. ac ꝑ.
möH hoc de bonitate et valoꝛe. Oñ ergo querit᷑ vtrũ deꝰ
n potuerit mundum facere melioꝛem q;tuz ad ſubſtã
tiam ptin. Si tu intelligas de exceſſu q;tum ad pꝛi-
me mum modũ/ ꝙ mundus ↄſtaret ex nobilioꝛibus eſſẽ
ms. dſco ꝙ idem munus qᷓ eſt nunc non potuit fie
. ncior q non eſſet iſte ſ alius. ſicut iſte qui factꝰ
eſt bomo fuiffet factus aſinus.non eſſet ille qui ẽcja
cum poſſe eius non eſt artatum nec limitatum. nõ yvi

eſt reſpectu inferioꝛis. Contra. Aug. ſuper
littera. Si bona faccre non poſſet.nulla eſſet poten/
tia. Si poffet ſed nollet. magna eẽt iuidia:ergo pari
Mtione ſi poſſet facere melioꝛa et nollet eẽt inuidus
¶ Item rõe vf.qꝛ omne agens ex tota ſua ſuba fa⸗
cit rem optimo mõ quo poteſt fieri. ſi potentiã eius
nibil omnino impedit. ſed deus eſt agẽs ex tota ſua

2 44.êẽB
— *

ita talis q eſt irrationalis. et ſolutio nõ põt dari ni

ſi bec qꝛ voluit. ct rõem ipſe nouit. Attamẽ ſi lnõ fe⸗
ciſſet. nemo põt arguerc. qꝛ boc totũ qʒd fecit fuit gra
tia. nec erat aliqua exigẽtia ratiõe cui poſſit poni in

co fuiſſe inuidia.

Queſtio. ij. b

¶ Ata mũdus pt fieri melioꝛ q̃tũ ad ptiũ integrãtiũ
Forkatcs ſic. Erit lux lune ſicut
ux ſolis.et lux ſolis ſicut lux ſeptẽ dieru. hoc crit. er

t ꝙ ſic. vr̃ Eſa. xxx. Erit lux lune ſicut
go põt eſſe. ergo deꝰ poteſt ↄdere. et ita de alijs coꝛ/

poꝛibus. ct ſihoc.cſſent vtiq; res melioꝛcs.ergo ⁊c̃.

te Aug.ſuꝑ Geñ.ad litterã et magr adducit hac
autoꝛitatẽ.potuit inqͥt deus talem facere homine qͥ
nec peccare vellet nec poſſet. et ſi talẽ fociſſet.qs du/
bitat eñ melioꝛem fuiſſe. ergo ⁊c. ¶ Item melioꝛ eſt

ꝓpꝛietas incoꝛruptibilitatis et q̃etis.q; coꝛruptio/

uis et motus.ſᷣ omia que fecit deus. aut fecit coꝛru/

ptibilia. aut aliquo mõ mobilia. ergo oia potuit face
re melioꝛa. ¶ Itẽ ſi nõ potuerũt creature fieri melio
res.boc fuit.aut quia deus nõ potuit dare plus.aut

qꝛ: creature nõ potuerũt plus caꝑe. Si qꝛ deus non

potuit amplius dare.ergo diuia potẽtia eſt limitata
Si qꝛ creature non potuecrunt amplius caꝑc.Cou/
tra.videmus tota die creaturã melioꝛari et detcrio/⸗
rari ſalua ſuba et capacitate.ergo ⁊c. ¶ Cõtra.opti⸗

mi ẽ optima adducereſicut dicit Oyoniſiꝰ. ſed opti/
mo non poteſt eſſe mlius.ergo ſi deus cum ſit opti/

tẽ Pla/

mus adduxit res optime.patet ergo.⁊c.

to addit rõem. poꝛo qꝛ optimꝰ eſt. ab optimo vero
opmis inuidia relcgata erat. ⁊ ido dedit vnicuiq; crea

turc tantum de bonitate quãtũ potuit cape. Si tu
dicas ꝙ, Platonis verbũ non valet. qꝛ inuidia non
Geñ.ad

potentia in omni ſua actionc.⁊ potencia eiꝰ nullam

habet indigentiã neq; reſiſtentiã.ergo qͥcquid facit.
ita bonũ facit e nulid mõ poteſt c melleStc;
herc eſt vera ꝑ ſc.bonũ cſt diffuſiuum ſui.ergo magis
bonum. magis diffuſiuũ. et maxime bonũ maxie dif⸗
fuſiuũñ.ſed deus eſt agens maxie bonitatis.ergo ma/

rime ſe diffundit.ergo vr̃ ꝙ vnũquodq; optimũ fa/

12 cit. et qtum ad ſubas et q;tum ad ꝓpꝛicetates ¶ '.
voõm ꝙ cum qritur de melioꝛitate partiuʒ vniuerſi.
poteſt queri q;tum ad duplex genꝰ ꝑtiuʒ. Aut quan
tiũ ad pꝑtes manentes.ſicut natura intellectualis.ra/
tionalis.celeſtis. et eementaris. Aut itum ad ꝑtes
tranſcuntes.ſic ſine diſtinctiõe cõcedo ꝙ poſſunt vt
in pluribus q́; tum ad ꝓpꝛictates fieni melioꝛes. qꝛ
nãõ ſunt ᷣ ſuba vniuerii. nec ſunt a ſolo deo.ſed a do
ſlſimul opante cum agente ꝑticulari.qd impeditur et
deficit. Si autez intelligamus de ꝑtibꝰ qᷓ ſunt de cõ
ſtitutione et integritate mundi a deo ⁊ immecdiatc.
cum ergo q̃ritur᷑ vtrũ potuerunt ſtreri melioꝛes q;tũ

4

A4 ꝓpꝛietates. diſtinguendum eſt. qꝛ aut loqueris 8
ſpſis abſolute. aut de ipſis in relatiõe ad finem. Si ð
ſpſis abſolute. patet ꝙ melioꝛes ↄditiones potuerũt
babere. Si de ipſis in rclatione adinuicem vdl ad fi-

nem. optimas habucrunt ꝓpꝛictates.qð patet.quia

—

ctionc creaturarum.
Queſtio.iij. c
ot

lutũ non ſunt optimc nec in oꝛdine.

ſilei liberaliter deſeruitent. Similiter melius fuit q;

omnes homines cſſent ex vno.ct ita ꝙ haberẽt coꝛ⸗
pus animalc.et ᷣm exigentiã cius neceſſe fuit alias

creaturas coꝛpales diſponi in motu ct coꝛruptibili⸗
tate.Ex his patent rationes inducte ad pꝛimã ꝑtez.

eere dðe ꝓpꝛictatibus reꝝ ſᷣm ſe ↄſiderataꝝ.

¶ Zd illud ad obicitur in ↄtrariũ de Oyoniſio.dð.
ꝙ illud intelligitur ſm oꝛdinẽ.ſicut iã patebit ( Ad
illud qd obicitur de Platone.dð.ꝙ nõ habet verita
tem niſi intelligatur ſaluo oꝛdic vniuerſi.ct hoc qtũ

Gn

ad bonitatẽ eſſentialẽ ↄſiderata diſpoſitiõe in mate/

ria. nec ratio ſua eſt neceſſaria.ſᷣ ſolum pſuaſio in ſi⸗
mili.ſicut in homine qui põt alij bene facere ⁊ nõ fa⸗

cit.ꝙ ex hoc iudicatur inuidia.⁊ frequẽt᷑ dimittit p/
pter inuidiam.et qui caret inuidia cconuerſo facit.⁊
ſic itelligitur v⸗ dlillud qð obicitur ꝙ i
agens cx tota potentia ꝓducit optimc. dð.q agens
ex potentia tota quoddã agit m impetũ.quoddam

ſic itelligitur verbũ Aug.

hm artem ct ſapiẽtiã.Et qð ſᷣm impctũ agit facit q̃n
to melius poteſt.quod agit ſᷣm artem et ſapientiam
agit q;tum vult ct q; tum ↄgruit ſaluo oꝛdinc.qꝛ ſa-
picntĩ eſt oꝛdinare.ido qᷓdam facit bona.q̃dam me
ꝛa.quedã optima. et ſic patet ꝙ illud non ſequit᷑.

io2
124 illud qd obicit᷑ ꝙ bonũ ſummũ ſummce ſe dif̃ 10

ndit.dð.qꝙ boc verũ eſt de diffuſionc naturali.ſed
de voluntario ſiue a ppoſito non eſt veꝝ.pꝛimo mõ
eſt diffuſio in ꝓductione ꝑſonaꝝ.ſccũdo mõ in ꝓdu

—

Atrum deus potuerit mundum facere melioꝛẽ q;tũ
ad oꝛdinem ꝑtium.Et ꝙ nõ pꝛimo vr̃ auẽte Geñ.j.
Aidit deus cuncta q̃ feccrat cet crãt valde bona.glo.
Aug.ſingula queq; bona in ſc. ſed in vniuerſo opti-
ma.ſ optimo nihil eſt melius.ergo.⁊c. (er⸗ ug,
dicit ꝙ q;uis alius modus nr̃e liberationis eſſet deo

poſſibilis. nullus tñ fuit noſtre lcuãde miſcric ↄgru/

entioꝛ. ſicut deꝰ fuit ſapiẽtiſſimꝰ redẽptoꝛ. ita ⁊ ſa/
pientiſſimꝰ ↄditoꝛ.ergo ſi oꝛdinatiſſime redemit ita
ꝙ; nullus modus melioꝛ vel ↄgruentioꝛ eſſe potuit.
ergo ſimilit ſe hũit iĩ faciẽdo res.ct ſic ptʒ.⁊c.¶ Itẽ
ſi ↄſideremꝰ oꝛdinẽ clemẽtoꝝ in mũdo.ↄſtat ca opti
mc eſſe oꝛdinata.vñ nõ põt cogitari ꝙ illa q̃tuoꝛ coꝛ
poꝛa oꝛdinent᷑ melius.ſiue ſᷣm qualitates. ſiuc ſm
foꝛmas nobiles. ſiuc ᷣm ꝓpoꝛtioncs numcralcs. ſi
cut ligant᷑.viij.⁊.xxiiij.q ſunt duo pꝛimi numcri ſoli
di quadrati. ligant᷑ ꝑ duos intermedios ſcʒ.xij.ct xv
iij. ergo. ⁊c. ¶ Itẽ ſapientis ẽ oꝛdinare.ergo ſumme
ſapientis. ſumme ſiue optime oꝛdinare.ergo de? res
ita bene oꝛdinauit ꝙ nullo mõ potuit oꝛdinarc meli
us ¶ ¶ Sed cõtra. oꝛdo ille eſt bonitatis finite. crgo ſi
ſapientia dei ẽ infinita.⁊ infinitũ excedit finitũ. de/
us ſcinit meliꝰ oꝛdinarc.ſ qͥcquid ſciuit potuit. ⁊c.
¶ Utẽ melioꝛ cſt et nobilioꝛ oꝛdo in quo nulla cadit
ſinoꝛdinatio q; in quo cadit. in vniuerſo cadũt mul
te inoꝛdinatiões et defoꝛmitates. alius oꝛdo potu-

it fieri melioꝛ. ¶ Ite qd ꝓpinquiꝰ ẽ fini.melius coꝛ

*

dinatũ. ſi oia ſunt optic oꝛdinata. omnia funt cqjli/

. 4 „

ter ↄiuncta fini.g oia ꝑticipãt beatitudinẽ. abſur⸗
dum eſt. ¶Gtẽ bonitas oꝛdinis pẽdct ex bonitateꝑ

tium. ſicut reſpectiuũ ab abſoluto.ſᷣ res vᷣm abſa⸗
.dd. ρ e

△ 2

oꝛdo ꝑtium in toto.ct ẽ oꝛdo ptiũ in fine.pꝛimꝰ oꝛdo 7

. t: e ii⸗ reſpicit ſapiẽtia. ſcds oꝛdo reſpicit bonitates. ct ſunt
ſicut dicit Aug. Melioꝛes iudicauit deus bomincs äse .

iſti duo oꝛcdincs ita ↄiuncti vt vnus alteni ↄfoꝛmet.

zopt
ne
e tnea
ſgt
ouhufn
nii
luri
Onita
kijtdn
tumnue
ginenl
ſcbupnin
nuntin
Utbust
Cülanin
cöhrrn
anel
ſuſeoß
narton
ſahrnt
mela

ls

1 pavne
Porr
vonſa
ny linnm in
cchite
chſin
ſianten

A lrolſ

Mectreuft
enince
1 PWohinar
funnt
taigſebab
ckmüͤſi
Pſtopen
bubpein
Cöſoniti⸗
blloꝛſt ſt
fnſuiof

ſnni
iindiat
cdkoltare

bfnlite⸗
Potangte

rn

mlmi
agenofſt
ſehpi

i
tuſhr

NS

mnii
ſape
lſcgen

üde Ni
Cemiche;
adhhei

N

8ſolonesege
b
Whochegtw⸗ge
W
Uicn e,n et.
I 8 1
rN
Lieneeen
Nnpeäni)
0 1 ie .

11
n dei, ee
U M
1 4 „ 1„ 1

. 1
eſen wee
1

* e 1 4
M. WoN

S
.
1 8 4 e
eeee
WINKdEE

„. 44:
ee ee.
111 1
„„ e
aaS
2*
R
„(D.
õ
1. 668
“““”
ielbondN
. .. 7le ked
1,e
4.,1 e
eeeEIT.

6
CMNSN

e
wrig
nonc nune
Nponi e
S
mncdoste
ure ,
tntan,
Nensfin⸗⸗
e aENeI
abirn,

A
N
D

7
H .
(S.

1 .
Di.

⁊ oꝛdo partiũ in vniuerſo eſt ꝓpter oꝛdinationeʒ ad
finẽ.Si aũt loqᷓmur de oꝛdine partium in vniuerſe o.
aut boc eſt q;tũ ad ꝑtes pꝛimas ⁊ ſubſtãtiales.⁊ ſic
abſq;ʒ diſtinctione optime ſunt oꝛdinate.ita q meliꝰ
oꝛdinari nõ potuerũt.quia in eis conſiſtit oꝛdo ſub/
ſtantialis.⁊ pulcritudo vniuerſi immutabilis. Del
ꝓtũ ad ꝑtes coꝛruptibiles ⁊ remotas.⁊ hoc duplicit᷑
Aut vt abſolute et vt nunc.⁊ ſic vtuerũt melius oꝛ/
dinari.⁊ aliqũ erunt melius oꝛdinate.Aut ſimplicit
et in relatione ad finẽ. et ſic ſunt res optime oꝛdina/
te in vniuerſo.ſm ꝙ cõuenit oꝛdini in finẽ. Similit᷑
optime oꝛdinate ſunt res i finẽ ſaluo oꝛdine vniuer-
ſi. quia vniuerſum eſt tanq; pulcerrimũ carmen qðᷣ
dcurrit ſm optimas ↄſonãtias.alijs ꝑtibus ſucce/
dentibus alijs quouſqʒ res pfecte oꝛdinent᷑ in finẽ.

Añ ſicut in pductione rerũ manifeſtat᷑ potentia. ſʒ
in cõparatione ſiue in oꝛdine nõ entis ad ens oñdit᷑

1

19 ſumma.ſummũ dat oꝛdinẽ quẽ bꝛe pñt.

ſumma potentia ex nihilo.ſic oꝛdo rerũ in vniuerſo
in ſe oñdit ſapientiã.⁊ oꝛdo ad finẽ bonitatẽ. in cõ
paratione vnius ad alterũ oſtendit᷑ ſumma ſapia et
ſumma bonitas.quia nihil põt hunc oꝛdinẽ deoꝛdi/
nare ſicut melius.j.patebit. 8 ocedende g ſunt ra
tiones ꝓbantes ꝙ res ſunt optime oꝛdinate.qꝛ re/
8 ſpiciunt vtrũq; oꝛdinẽ. ¶ Ad illud qd obijcit᷑ ꝙ ſa-/
pientia eſt infinita.dᷣm ꝙ q;uis ſapia eſt infinita.tñ
res non ſunt capaces niſi oꝛdinis finiti.⁊ Sa 3
illu

qð obijcit᷑ ꝙ in vniuerſum cadit inoꝛdinatio.dᷣm.

ꝙ ſi cõſideremus hos oꝛdines ſcʒ ad finẽ in vniuer/
ſo. ita ſe aginuicẽ cõplectunt᷑ ꝙ nõ põt ibi eſſe inoꝛdi

20 natio.¶¶ Ad illud qd obijcit᷑ de ꝓpinquitate.ddm ꝙ;

21 3ppꝛopinquet. ſ

boc eſt veꝝ ſᷣm ꝓpꝛiã oꝛdinationẽ.ſed pᷣm decurſum
vniuerſi neceſſe e ꝙ res ſit pꝛimo longea fine. ⁊ poſt
(D illud qd obijcit᷑ ꝙ oꝛdinis bo⸗/
nitas endet ex ꝑtibus.dm ꝙ ſicut aliq̃ contingen
tia in ſe habent eſſe abſolutũ ↄſequẽs ſcʒ; oꝛdinẽ ne/

ceſſariũ.ſic et in ꝓpoſito intelligendũ. ꝙ q;uis aliqͥd

nõ ſit optimũ in ſe.tñ optime oꝛdinat᷑.Et exemꝑluʒ
huiꝰ ptʒ in ꝑtibus coꝛpoꝛis ⁊ in re artificiali in q̃ eſt
cõſonãtia ⁊ armonia ſicut in citbara. Muis em̃ no/
bilioꝛ ſit ſitus oculi q; pedis.tñ ſi ↄſideremꝰ vtrũq;
Fm ſuũ officiũ.tq oculus qᷓ; pes optime ſituati.ſunt
in toto.ita ꝙ nec oculus melius pede nec ecõuerſo.
⁊ ita dicit Augꝰ.ſuꝑ Joh̊.Oꝝ ſicut angelus optime
in celo.ita vermiculus optime in imo ſicut in terra.
Et ſimiliter apparet in cithara.pñt em̃ oẽs coꝛde ita
ꝓPoꝛtionari ꝙ ſi aliq̃ tendat᷑ vt detur ei melioꝛ ſonꝰ
nunqᷓ remanebit conſonantia. ſimilit᷑ dictiones pñt
oꝛdinari ad faciendũ verſum.ita ꝙ ex illis dictioni/
bus impoſſibile eſt fieri verſum melius oꝛdinatum.
ſic in ꝓpoſito intelligendum.

¶ Aerũ potuerit facere mundũ antiquioꝛẽ et q ſi vi⸗

.

detur.ij. Petri vlt. Mille anni apud deũ ſicut vna
dies. ⁊ in . Mille ãni ante oculos tuos tanqᷓ; dies

heſterna qꝗᷓ pᷣterijt. pari rone. C. M. annoꝝ. 5 ſi deaus

potuit facere mudu añ diẽ beſternã.potuit ꝑ C.M.
annoꝝ ante.⁊ ſi boc.eſſet antiquioꝛ. ⁊c. ¶ Itẽ di⸗
uina potentia ⁊ opꝑatio non dependet nec a materia
neca tꝑe. q rone põt in vno inſtanti pᷣt in alio.ſed
rõne in poſterioꝛi.eadẽ rõne in pꝛioꝛi.⁊ ſi hoc.mũ/
dus potuit fieri antiquioꝛ. ⁊c. ¶ Itẽ diuina eẽntia

⁊ potentia fuit ante tꝑis pꝛincipiu.aut ̊ fuit potens
ꝓducere ante aut nõ. Si n. erat impotẽs. Si ſic.

XLHI.

ergo potuit facere mundũ anteqᷓᷓ faceret.¶ Itẽ ego
quero vtrũ potuerit facere poſt. Si ſic.ſᷣ nõ ẽ maioꝛ
ratio de poſt qᷓ de ante.g pari rõne potuit facere añ.
Aut ſi non potuit poſt. nec ante.⁊ ita neceſſe fuit
tunc.g videt᷑ ꝙ cõpulſus ⁊ nõ volũtarius munduʒ
fecit tũc. ¶ Sed cõtra. Ante pꝛincipium tꝑis nihil
erat niſi eternitas. ſi potuit mundũ facere añ pꝛin
cipium tꝑis.potuit facere et in eternitate. ſed qð bʒ
eſſe in eternitate caret pꝛincipio.⁊ nibil tale põt eſſe
creatũ ex nihilo.g ⁊c. ¶ Itẽ ſi potuit facere ante.po
natur. ſilr ego qᷓro vtrũ ante.⁊ ſic in infinitũ.ſ infini
tum a ꝑte ante eſt eternũ. ſi potuit in infinitũ ante
facere.potuit etiã ab eterno.ſi ẽᷓ nõ potuit facere mũ
qum eternũ.qꝛ nõ eſſet factꝰ. nec antiqͥoꝛẽ. ¶te
neceſſeẽ mundũ hꝛe finitã durationẽ a pte ante.ſed
in oi finito neceſſe ẽ alicubi ſtare vltra qd nõ pt fieri
ꝓgreſſus.ſ q rone ſtatur in aliqͥ inſtanti finito.ſtat
in illo in q̊ cõditus ẽ mũdus.ᷓ ⁊c. ¶ Itẽ pꝛincipio
totius antiqᷓtatis nõ pᷣt aliqͥd fieri vel cogitari anti/
quius.ᷣ tpᷣs vel euũ qð incepit cñ mũdo ẽ totiꝰanti⸗
Juitaris pꝛincipiũ. etiã nõ potuit aliqͥd eẽ antiqͥus
ER. ꝙ cũ querit᷑ vtrũ deus potuerit facere muũdũ

9 9

antiquioꝛẽ. pt intelligi dupłr. Aut ꝙ ipᷣm creauerit

ab eterno cũ ꝓduxerit ex tpe. tũc eſſʒ antiqoꝛ. Aut
ſta ꝙ mũdus duraſſet tꝑe longioꝛi tñ finito. Dꝛimũ
credo impoſſibile ſimpłr. qm̃ implicat in ſe cotradi⸗
ctionẽ.Ex boc em̃ ꝙ wonit᷑ fieri.ponit᷑ bꝛe pꝛincipiũ.
ex h̊ aũt ꝙ ponit᷑ eternus.ponit᷑ nõ hꝛe pncipiũ vñ
idẽ eſt qᷓrere.vtrũ deus potuerit ante mundũ facere.

ꝓmũdus habẽdo pꝛincipiũ nõ hẽet pꝛincipiũ. hoc

includit cõtradictionis vtrãq; partẽ.Silr q;tum ad
ſcdᷣm ſenſum videt᷑ aliquibus impoſſibile.qꝛ impli⸗
Cat in ſe oppoſitionẽ.qm anterioꝛitas ſiue antiqᷣtas
incipit ſimul cũ tꝑe. na in eternitate nõ eſt añ ⁊ oſt.
⁊ tpᷣs incipit de neceſſitate ſimul cũ mũdo.ſicut ſituſ
incipit cũ loco.⁊ locus cũ oꝛbe pꝛimo. AUnde ſicut.ſ. i

₰

quereret᷑ vtrũ pꝛimus oꝛbis potuerit fieri altioꝛ.nul

la eſſet in mũdo q̃ſtio.ĩmo implicat ↄtradictionem

ſcʒ extra oẽm locũ eſſe locũ.⁊ venit ex falſa imagina

tione.qꝛ imaginat totũ mundũ eſſe in locali ſpacio.
ſicut imaginat᷑ terrã circũdari aqͥ. Silr intelligendũ

eſt in ppoſito ꝙ eſt implicatio ↄtradictõis. et venit
ex falſa imaginatione. qꝛ imaginamur ante pꝛinci⸗/

pium mũdi fuiſſe durationem tpis in q̃ mũdus po⸗/

tuiſſet ante fieri. Añ ſi qᷓrat᷑ vtrũ totus mundus po
tuiſſet extra totũ mundi.vel ſupꝛa.vel infra.ſtulta ẽ
qᷓſtio ⁊ implicãs oppoſita.⁊ veniẽs ex mala imagi/
narone lder hũc modũ rñdent ſi q̃rat᷑ vtꝝ mũdus
potuerit fieri ante vel antiqoꝛ. vñ dicunt ꝙ ſi aliq̃d
pᷣceſſiſſet ante mẽſurans tꝑaliter. potuiſſet vtiqʒ añ
fieri.ſilr ſi locus eſſet extra potuiſet altioꝛ fieri. Rõ
autẽ iſtiꝰmale imaginatõis eſt. Cũ em imaginamur
cternitatẽ in infinitũ ante tpᷣs fuiſſc.intelligimꝰ eam
q̃ſi duratione extenſam in qᷓ ſunt diuerſa nũc. in q̃ꝝ
quolibet potuiſſet fieri tõs. Sʒ boc oino nihil eſt. qꝛ
eternitas ẽ ſimpliciſſimũ in q̃ nulla oino cadlt diuer
ſitas. Cõcedendũ ꝗ ſicut ꝓbant rõnes inducte ad ᷣ
ꝙ ſicut nõ potuit mundũ facere in alio loco.qꝛ nõ ẽ
in loco. ſic nec ante. quia nulla ẽ antiqtas niſi in eo. 2 5
ad iüluq qð obijcit᷑ ꝙ apud deũ nõ eſt vis aliqua
in aliquãto tꝑe.⁊ ꝙ; potẽtia eius nõ dependet ⁊c. di/
cunt ad oĩa vnica rñſione.qꝙ; q;uis diuina virtus ad
nihil artet᷑.tñ pꝛincipiatũ nõ põt facere ſine pꝛinci/⸗

pio. ⁊ tꝑale nõ ſine tꝑe.⁊ pꝛimum tꝑale nõ pᷣt facere
ec

niſi in pꝛincipio tpis.⁊ pꝛincipiũ tꝑis nõ niſi in pꝛn

cotradictionẽ ⁊ repugnantiã.nec tñ artat᷑ ad ſic fa-

cipio tpis. Oppoſituz em̃ nõ dicit potentiã ᷣ magis

—

ciendũ.qꝛ poſſet oino nõ facere.AUñ ſicut ſtulta ẽ qõ

*„

ſi qᷓrat᷑ vtrũ gotett facere pꝛincipiũ tꝑis ante pꝛinci
ſi

pium tpis ſilr pdicta. Sʒ qm̃ durũ videt᷑ dicere q;
deus no potuit facere mundũ antiqͥoꝛem.⁊ qͥn aliuʒ
mungdũ facere potuerit. ̊ tm̃ iſtũ. ꝓpterea dicunt alij

ꝙ ſicut de potuit facere mundũ amplioꝛẽ. ita potuit

intelligit᷑ illu

24

facere antiqoꝛẽ ſine oi diſtinctoòne.Et tñ iſtud nõ eſt
oĩno ſile.qꝛ deus poſſet facere celũ amplius ⁊ m
diſtare a terra. ſalua vtriuſq; natura. ſi deus intelli
gatur feciſſe J illud nũc mag diſtet a pᷣncipio tꝑis.
nũc eẽ aliud.qꝛ etiã ſi intelligat᷑ mun
dus fact?ante. adhbuc nõ eſſet antiqͥoꝛ reſpectu iſtiꝰ

nũc.q; tm̃ diſtaret qntũ diſtat a pꝛincipio.⁊ ita non

eſſet antiqoꝛ. ⁊ iõ no ẽ ſimplr negãda.nec ſimplłr cõ⸗
cedenda. ſicut nec iſta. deꝰ potuit facere mundũ altio

rem. Si em intelligas de hoc abſolutc.falſum ẽ. ſiaat
dicit pꝛima opinio.⁊ nõ intelligibile.⁊ implicatio co

tradictionis. Si aũt intelligas ꝑ cõcomitantiã alte/
rius loci.ſcʒ qꝛ deus potuit facere alium mundũ am
plectentẽ iſtũ in q̊ ſitũ poſſet hꝛe magis altũ ⁊ minꝰ.
ſi iudicandũ de antiqtate. Et iõ ſi qrat᷑.vtrũ deus

potuerit ante facere mundũ.diſtinguẽdũ ſicut ⁊ bic
AVtrũ deus potuerit facere munduʒ in alio loco vel

alibi. qꝛ aduerbialis determinatio pᷣt cadere ſub am

pliatione verbi vel extra. Si ſub ampliatõe vᷣbi tũc
eſt vera. ⁊ ẽ ſenſus ꝙ deꝰpotuit aliũ locũ facere et in
illo mundũ iſtũ totũ ponere.potuit em̃ faccre centu
tales mũdos.⁊ adhuc vnũ coplectentẽ oẽs.⁊ vnum
in loco altioꝛi qᷓ aliũ.ſic ⁊ in tꝑe intelligendũ eſt. ꝙ
æꝰ potuit facere tpᷣs ante boc.⁊ in illo Seere mũdũ.
Alio mõ pᷣt cadere aduerbialis determinatio extra
ampliationẽ de ly p̃t.⁊ ẽ ſẽſus ꝙ de pᷣt facere mũdũ

ſſtũ in alio loco q ẽ extra munduʒ.⁊ bic ẽ implicatio

falſi. qꝛ nõ ẽ locus niſi intra mundũ.⁊ ſir de tꝑe in-
telligendum. ¶ Ad illud qð obẽ ꝙ ante nõ erat niſi

cternitas. dm ꝙ ven ẽ. ſed tñ deꝰ poterat facere ꝙ

ante. dom eꝙ infinitũ a ꝑte ante pᷣt eẽ a ꝓpoſito. aut
vm actñ aut ſᷣm potentiã.P

25 ante eſſet tpg. i d illud qd obꝛ de infinito a parte

tem. ſcdo minime.qꝛ eternitas dicit infinitum actu.

26 (Asd illud qs obẽ ꝙ neceſſe ẽ ponere ſtatũ. dom ꝙ

27

ven c. ſtat? pñt eſſe infiniti.⁊ licet in potẽtia nõ ſit
ponere ſtatũ.tñ qꝛ actus nõ ↄſequit᷑ totã potentiã.
ſʒz in aliq̃ ſtatu ẽ.iõ in ſtatu ſinito.Si q̃rit᷑ qre magis
in boc ꝙᷓ;ᷓ in alio.rõ ſumma ⁊ potiſſima ẽ volũtas fa

cientis. Ad illud qð obẽ ꝙ antiqͥtas cepit cñ mun

do. vom ꝙ ven E. h der potuit facere ꝙ ante inciperet.
ideo nõ valet rõ illa. Rones ad opoſieix ſunt conce

dende. pcedunt em̃ ſᷣm pꝛimã v

OQueſtio vnic. eE
Onſequẽter qtũ ad ſcᷣm articulũ qrit᷑ de ĩimu
AN tabilitate diuine potẽtie. Atruʒ vicz qð ſemel
deus pt ſoy poſſit. Et ꝙ ſic videt᷑.qꝛ ois potẽtia qᷓ eſt
ĩdẽ cũñ eẽntia bʒ idẽ poſſe qð cẽ.⁊ om̃e illz cuiꝰ poſſe
eſt idẽ qd eẽ.ſi bʒ eẽ imutabile ⁊ eternũ.bʒ ⁊ poſſe.ſʒ
qð deꝰ ſemel ẽ ſo cſt. qꝛ eiꝰ eẽ eſt imutabile. 2 qd ſe⸗
mel pᷣ̃t ſemp pᷣt. We⸗ oĩs potentia q̃ eſt infinita et
nõ pßt nõ eẽ infinita ſp eſt reſpectu cq̃liñ.qꝛ ſi reſrectu
paucoꝝ eſſet.aliqñ deſineret eſſe infinita. ⁊ deſineret
eẽ opᷣs.ſᷣ diuina potẽtia ſꝑ eſt infinita ⁊ ops. F nibil
poſſibiliũ accreſcit ei nec decreſcit. qðᷣ ſemel põt ſꝑ

viuina potẽtia ẽ imutabilis.⁊ hec nega

7 —

ppt. ¶ Itẽ oĩs potẽtia ꝗᷓ eſt oino efficiẽs ⁊ nullo m̃
dependẽs a poſſibili.om̃e qð pᷣt ſꝑ põt ſi in ſeip̃a ma

neat nõ mutata. ̊ diuina potẽtia ẽ ſp bmõi ⁊ nõ mu
tatur in ſe.g& ⁊c. i⸗ quicqͥd deꝰ potuit adbuc põt.
ſi nibil de eo factu ẽ qdᷣ nõ ſubſit eiꝰ virtuti.ſed nibii/
t fieri ab ipſo qð nõ ſubiaceat diuine virtuti. S ꝓpt
illud factũ nõ impedit᷑ qͥn adbuc poſſit. põt qᷣcqᷣd
potuit. ¶ Sed ↄtra.ſi de pᷣt ſ qͥᷣcqͥd potuit ſemel.ſʒ
potuit rpᷣm reſuſcitare a moꝛtuis ⁊ mundũ creare.S
⁊ mõ pt.qd ſtultũ ẽ dicere.¶ Itẽ ſi qcqͥd ſemel pot
ſp potuit. D pᷣt mundũ creaſſe.ꝗ̊ ab eterno potuit
creaſſe. ¶ Itẽ ſi qcqd pᷣt ſemel.⁊ ſemꝑ.ſ añ mundũ
potuit facere ꝙ mũdus nõ fuiſſet.S et mõ pᷣt facere
q; mũdus nõ fuiſſet.¶ Itẽ cũ dꝛ. de pᷣt hoc. ſiue põt
boc facere.boc aliq̊ͥ demonſtrato. aut ↄnotat᷑ aliq̃d.
aut nihil. Si nibil. eque vere St dici ꝙ de pᷣt malũ
vt bonũ.Si aũt aliqͥd cõnotat᷑.hoc nõ ẽ niſi poſſibi

⏑2 —w —

ſitas ad fieri.̊ qd factũ ẽ idẽ ipᷣm nõ hʒ poſſibilitatẽ

ad fieri. ̊ deus nõ pᷣt facere qð factũ ẽ.⁊ pus potuit.
Snõ pᷣt quicqͥd potuit
rñdendi. ſicut ad ſophiſma de ſcia. cõceſſo em̃ ꝙ diui
na potẽtia m veritatẽ oĩo ſit imutabilis.ſm poſitio
nẽ tñ noĩaliũ ↄcedunt bãc. pᷣt qͥcqͥd potuit.et rñdẽt
illationi.ſʒ potuit xpᷣm ſuſcitare.g et mõ pᷣt.rñdent

ꝙ nõ dʒ inferri ſub illo tpe ſed ſub alio. pᷣt xpᷣm re-
ſuſcitaſſe.⁊ hoc enunciabile adiunctũ verbis diuer/

ſoꝝ tꝑm nõ eſt idẽ.iõ dicũt ꝙ ꝓpoſitio ẽ vera.⁊ ſi alit᷑
inferat᷑ aſſignant pctm̃ in ꝓceſſu ſᷣm fallaciã figure
dictionis. vel m accidẽs.Lñ ſicut ̊ pbatuʒ fuit.
poſitio nõ bʒ veritatẽ.qᷓ;uis illa poſitio videt᷑ fuiſſe

pꝓbabil. ⁊ mgr fuit huiꝰpoſitõis.qꝛ ꝑ hoc ſoluit. Et

iterũ. nõ ſoluit in ꝓpoſito. Pꝛimũ qꝛ ſi dicerct᷑ deus
poſſe q̃cqͥd potuit.qꝛ pᷣt feciſſe qð potuit facerc.pari

rõne qͥ nuc ẽ cecus.pᷣt q̃cqͥd potuit.⁊ trũcatus quia

pᷣt feciſſe qd potuit facere.⁊ pᷣt nũc vidiſſe qð potuit
videre. Pꝛeterea dantẽ oppoſitũ buiꝰſolutõnis ad-
huc cõtingit ſoluere hoc mõ foꝛmata rõne. pt qᷣcqᷣq
potuit. ſz potnit nð feciſſce munduʒ anteqᷓ ceret. S
et mõ pᷣt nõ feciſſe.loco eiꝰqdð eſt ñ feciſſe.nõ ẽ aliud
dare cqualens.& illa rñſio nõ ſoluit.maxime cũ ipſe
imgf dicat in lr̃a ꝙ deꝰnõ pᷣt facere oẽ qd potuit ali⸗
qñ facere.nec vult facere.vel eẽ.vel fieri.qð aliqñ wᷣ
luit facere.cẽ.vł fieri. Jõ dm ſicut dictũ fuit de ſcia

Jdiuina ſcia in ſe oio imutabilis.deſinit ſcire aliquᷣ

enũciabile rõne cõnotati.qꝛ ſcibile deſinit eſſe veꝝ.⁊
ipſa ſcia ſiue ſcire conotat vno mõ in cognito verita
tem. ſilr intelligendũ ꝙ diuina potentia cõnotat in
reſpectu cuiꝰdicit᷑ poſſibilitatẽ. ⁊ talẽ inquã poſſibi
litatẽ ꝗᷓ reſpicit potentiã agentẽ ſub rõne potẽtie nõ
impotetie. Om̃ & ita ẽ ꝙ mita poſſibilia fiunt ipoſſi
bilia ꝑ accidẽs. ⁊ multa poſſibilia fiunt entia et iam
ſunt ipoſſibilia ad fieri.facere em̃ ꝙ nõ ens nõ ſit ni⸗
hil ẽ faccre.ſiłr facere q; factũ ẽ nibil eſt facerc.⁊ itæ
ipoſſibile ẽ fieri.binc ẽ ꝙ qꝛ deus nõ põt niſi poſſibi⸗
le. qd poſſe ẽ poſſbile.qꝛ nulla mutatõe facta in po⸗/
tentia eqᷓlit᷑ deo cxiſtente potẽte fit aliq̃d deo ipoſſi
bile. ꝓpter mutationẽ a ꝑte rei.⁊ bec cõcedenda q
aca eſt. qᷣcqd

deus ſemel pt ſo pᷣt.¶ Ad illud qdð obĩ ꝙ diuinũ

poffec eẽ. ⁊ infinitũ ⁊ independẽs.totũ illud cõclu⸗ 29
dit ꝙ ip̃a nõ mutet᷑.ſed nibil ſequit᷑ de ↄnotato.xꝝ

eſt tñ ꝙ poſre dei reſpectu cõnotati ſp eſt infinitũ. qꝛ
ſi auferat᷑ finitũ ab infinito. nibilominoremanet in
finitũ. ⁊ ideo q;uis deſinat alidd poſſe ſece.ſempet

ad hᷣ eſt duplex modus 28

6hait
ſemeb⸗
nln
cumeßt
walfe
gicihoen
nblfu
lthuthe

icana

In
i
nom
ſen
Pete
ſentn
rſclit
nocſtan
Agtwik
ſondtme
ſcͤchy
Vofmn
ſobru⸗

A

lnsi

loſolucön

Auntid

Mdare

r

kmirien
töcſtifi
tichtueci
nitnizin

Ae 4 4 .

Dõ
uunmifr

ſciiniiil

ttumti
nigöt,
fchli
lataciinn
sitſni
lenſtnc
enapion
mmdͤn⸗
1l Mii
ib ieſgin
ſcluſuit
linrorn,

Di.

30 tñ infinita pᷣ̃t. Ad illud qð obꝛ vltimo. qꝛ alia pa/
tent ex G̊ ꝙ diuina potẽtia dñat᷑ oibus 3 ſunt.dm.
ꝙ oia ei ſubſunt.ct tñ nõ ſcqͥt᷑ ꝙ poſſit facere qð fa⸗
ctum ẽ.pt tñ illud deſtruere.ſ facere nõ p̃t.qꝛ facien-
w. aut facit aliqͥd aut nibil. Si aliqͥd. aliqͥd pins E
nũc ꝙ pꝛius.ᷣ nõ facit qð factũ ẽ. Si nihil.g facien⸗
do nihil facit. Silr de eo qð fuit.facere ꝙ nõ fuerit.

—

aut facit boc q̃eſcendo.aut opando.aut deſtruentdd.

Quicſcendo nõ.ſi em̃ deus nihil faciat.cũ bocẽ pᷣte
¶ Diſtinctio.xlv.De quiddit

cia determinat q̃liter voluntas nr̃a diuinc ↄfoꝛmat᷑.⁊ hoc di

rnitum. ſemp eſt pᷣteritum. Si vero faciat operando.
cum nihil ex hoc fiat. hoc em̃ non fuiſſe pᷣteritũ non
eſt aliquid. ergo faciendo nibil facit. Si vero deſtru⸗
endo.cũ pꝛeteritũ ſiue qað fuit non ſit. nibil facit de/
ſtruendo. ⁊ deſtruendo nibil deſtruit. Concedendũ
eſt g̈ nõ põt quicqͥd potuit.qꝛ fuit aliqñ poſſibile
qͥd factũ eſt impoſſibile. nõ ꝓpter artationè potẽtie.
ſed ꝓpter hoc ꝙ neccſſario connotat impotentiam.
et ſic patent obiecta. H
ate voluntatis dei.

Am de voln Ar dei aliqᷣd ꝓ ſenſus nr̃i imbecillitate ⁊c. Supꝛa egit migr de ſcia et potentia. NHic iꝗ
tercio agit de voluntate.Et hʒ hec ꝑs tres ꝑtes. In pꝛima agit de voluntate ßm ſuã quidditatẽ. In
a ᷣm cius impletionẽ reſpetu oꝑis.q̃liter ſcʒ imp eat᷑.j.diſ.xlvj. Nic oꝛit᷑ q̃ſtio.dictũ ẽ cm. In ter

7

ſ.xviij. Sciendũ qͥʒ ẽ ꝙ aliqñ mala ẽ voluntas.

N¶ Mꝛima ps bʒ tres ꝑtes. In pꝛima oñdit ꝙ voluntas dei ẽ ipᷣa diuina eẽntia. In ſcda ꝙ ipſa ẽ oĩm cã.ibi.

—
—

Hec itaq; ſůme bona voluntas cauſa cẽ. In tercia oñdit ꝙ ipſa voluntas dei ẽ multipi dicta.ibi. Hic nõ eſt

pᷣtermittendũ nobis ⁊c̃.

ponit modũ pᷣncipalẽ accipiendi circa hoc nomẽ qͥd ẽ v

ſecũda ponit modos nõ pꝛincipales ̊ tropologicos ſᷣm qͥd acci

–

ꝛima ꝑs h duas. In pꝛima oñdit ꝙ velleẽ in deo eẽ.et voluntas ẽ eſſentia. In
ſcda ſoluit dubitationẽ.ibi.Et licct idẽ ſit deo velle. ¶ Scoa ps ſilr bʒ duas. In pꝛima oñdit ꝙ diuina volo
tas eſt cauſa pᷣma. In ſcda oñdit q ẽ cauſa generaliſſima.ibi. Aoluntas g dei vt ait Aug. 2
agit de iſtius noĩs multiplicitate.⁊ hec nõ ẽ multiplicitas eqͥuocatõis. analogic. hʒ tres ꝑticulas. In ꝛima

ercia ꝑs in qᷓ

7

oluntas. qꝛ ſc accipit᷑ pꝓ voluntate bencplaciti. Jn
pit᷑ ꝓ ſigno voluntatis.⁊ hoc facit ibi.Aliqũ

vero pᷣm quandã dicendi figurã ⁊c. In tereia bꝛeuiter epilogat pᷣdeterminata.ibi. Quinq; ergo ſupꝛapoſita

ſunt que dicuntur ⁊c.

V ¶ e voluntate dei que eſſentia dei vna eſt ⁊ etena. a
X LwV.

qꝗqꝛ voluntas ſiue volens de deo ſᷣm eẽntiã dr. Non eſt em

deu. itai

Anm de voluntate dei aliqd ꝓ ſenſus nr̃i imbecillitate dõᷣm ẽ᷑. S cien
i vedum ẽgͤ

z7alid velle ⁊ aliud eẽ.ſᷣ oĩno idẽ.⁊ ſicut idẽ eſt ei eſſe bonũ qð eſſe
E eſt ei eẽ volentẽ qð eẽ deũ. Nam voluntas q̃ ſemꝑ volens ẽ̃.nõ

affectus vel motus eſt qui in deum cadere nõ valet. ſed diuina vſia qua vo

lens eſt deus ⁊ huiuſmodi.

Soluit dubitationẽ ꝙ licet idẽ ſit deo velle qð eſſe. nõ tñ põt dici deus eẽ

omnia que vult. b

Et licet idẽ ſit deo velle qð eſſe. nõ tñ dom eſt deũ eẽ oĩa qᷓ vult. Qðdð quidã
de dei voluntate nõ recte ſentiẽtes.nobis obijciũt dicẽtes. Si idem eſt deo
yvelle qð eſt. &̊ cũ dicimꝰdeũ velle oĩa q̃ facit. dicimꝰeũ eſſe oĩa q̃ facit. alioqͥn
nõ ibi illo verbo idẽ ſigniſicat᷑.qð ſigniſicat᷑ hoc verbo eẽ. cũ de deo dr. Et
ſi ita ẽ.nõ ſemꝑ dr de deo velle ᷣm eſſentiã. Si vᷣo ᷣm

a eſſentiã nõ dr̃ aliqñ.quõ gᷓ dicit᷑ de deo: Relatiue em̃

a (Melatiue em̃ vo/

M.plenã cõti · voluntas nunq; dr. Ad qð dicimꝰ.qꝛ licet idẽ penitus luntas nunqꝙᷓ di. Ni-
nens ſolutõnẽ. ſit des ee- qð eẽ.nõ tñ pᷣt dici oĩa qᷓ vult.ſicut idẽ eſt —— ſent
„„. deo eſſe ꝗ cire. nec tñ ſicut dr ſcire oĩa.ita q; põt dici eatt⸗
Peraſeir eus eſſe oĩa. At vbicũq; deodf ſcire vel ſciens. vel velle vl ic Sate.
vuit. quõ inte nolens.hec de eo ſm eſſentiã dicunt᷑.Cũ em̃ dr̃ deꝰſcit eſt ͤ habitum diſt.
ligant bc vba. vel deus vult.ſiue deꝰẽ ſciens vel volens.eẽntia diui xxxv.ꝙ illa dicunt re
na pᷣdicat᷑.⁊ deeſſe enunciat᷑. Cum aũt addit᷑ oia vel latiue.S ct velle. Re.
aliqd vel aliq̃.⁊ dr deus ſcit oĩa vel vult aliqd vel ali dumqꝙ mgf accipit h̊
qua eſſentia quidẽ diuina pdicat᷑ nõ ſimptr? abſoiu⸗ rrlatiue pue relaciuꝰ
te.h ita vt ſcie qᷓ ipſe ẽ oĩa ſubiecta monſtrent᷑.⁊ volun guit 3 mo ieedekin
tati q ipſa eadẽ eſt aliqd vel aliq̃ ſubiecta eẽ dicant᷑.vt am. ⁊ hic ẽ ꝑſonalł.
b talis ſiat ſenſus deus ſcit oĩa.i.deꝰeſt cuiꝰſ. cĩe q̃ ißius ⁊ita accipit᷑ bic. ipſe
eẽntia e. oĩa ſubie ta ſunt. Silr deus vult hec vel illa .—
.. . SR eus vult nereſpectu creature
l.deus ẽ cuiꝰvoluntati q ipſe eſt hec ſiue illa ſubiecta q eſ cheu ag mo zure

ctu creati vt pſcire ⁊ creare.ſ etiã reſpẽctu dei. b

intelligẽdi.nec diſtin

eus ſcit oĩa ⁊c. Nidet᷑ male dicere.qꝛ ſilr diuine vo⸗

guitur a mõ dicẽdi ᷣm ſbam. Uel 5e dici ꝙ mgr 67 uit᷑ ſm generalẽ nois intdllectũ.qꝛ vclle nõ eſt tm̃ reſpe⸗

luntati ſubiecta ſunt oĩa.q;ꝛ voluntati eiꝰnullus reſi

it. de vult oĩa. qd nõ cõcedit᷑. Itẽ ego q̃ro cũ oia ſci- 2 S

ee 2

bilia ſint biecta diui · ſunt. Volens ů ſiue velle dẽ deus im eſſentiã. cuèvo
ne ſcie et eẽntie. ⁊ ſii· funtas eſſentia ẽ ſempiterna ⁊ imutabilis.licet ea va⸗
Volita. qre nõ diann⸗ rientur ⁊ tranſeant que ei ſubiecta ſunt.que non poteſt
vus volendo ſe eſſe iniuſta vel mala, quia deus eet.
t alete ce (ον„ dei voluntas ſumme bona. eſt omniũ qᷓ natura
dis. tũc cetera eſſent liter ſunt cauſa pꝛima cuiꝰcauſa nõ eſt q̃renda.qꝛ nulæ⸗
eterna. Si tu dicaſ lam habet cũ ſit etena .
nõ eſt ſile. qrit quare ( Hec itaq; ſumme bona voluntas cauſa eſt oĩm q̃ na⸗ Diuina volun
15 er ide ſſt e turaliter fiunt vel facta ſiue futura ſunt.q̃ nulla puẽta tas ẽ cauſa pꝛ⸗
et dee tit ex- eſt cauſa. qꝛ eterna eſt. Ideoq; cauſa ipius q́renda nõ ma.
tra veũ. et ſciendo ſe eſt. ¶ Qui em̃ eius cãm qrit. aliqd maius ea qᷓrit. cum
ſcit oĩa. ita et de volũ. nihil ea maius ſit. Vñ Aug.in libᷣ.lxxxiij.qonũ.Qui Aug.
tate videt᷑. Rꝰ.dm. qrit q̃re voluerit deus mundũ facere.cãm q̃rit volun NMic dicit᷑ qua⸗
y ſbiecta dmne ſcee tatis dei.is autẽ cauſa efficiẽs maioꝛ ẽ eo qͥd efficit eceeſ
n dieunt nunt iv¶ NMihil aut maius ? voluntate dei. Hon & eius cauſaGòno Gk.
cunt᷑ reſpectu quoꝛũ qrenda ẽ.Idẽ in li. manicheos. Si q dixerint quid
eſt act? diuiue cogni· placuit deo facere celũ ⁊ terrã: Rñdendũ eſt eis.qͥ vo
tionis.⁊ bec quidem lſuntatẽ dei noſſe deſiderãt.cauſas ⁊ voluntatẽ dei ſci

ſunt oia cognoſcibi re q̃runt.ꝙ voluntas dei oĩm q̃ ſunt ipſa ſit cauſa.Si

lia. et ides nouit oia em̃ hʒ cãm voluntas. eſt aliqd qð antecedit voluntc⸗ 3 gii
line ſublecta voluntatem dei. quod nephas ẽ credere. Qui & dicit qᷓre fecit e ſad.
volibilia. idco pz ils deus celũ ⁊ terrã.rũdendũ eſt illi qꝛ voluit. Volũtas mn

5y Qs quenit vtrus w⸗ em̃ dei cauſa eſt celi ⁊ terre.⁊ ideo maioꝛ eſt voluntas
lendo ſe velit oia. di dei q; celũ ⁊ terra.Qui aũt dicit q̃re voluit facere celũ
cendum ꝙ velle vno ⁊ terrã.magis aliqͥd qrit᷑ q; eſt voluntas dei.nihil au⸗
mõ dicit ↄplacentij. tem maius inueniri põt.Cõpeſcat ſe humana teme/

Potctt uogſane. ritas. z id qð nõ eſt nõ querat. ne id qð eſt nõ inueniat ſei⸗
ã. credo ꝙ bene võt Ecce his auètibus aperte inſinuat᷑ ꝙ volũtatis dei cã in i
dici ꝙ volendo ſe ve nulla eſt. ⁊ ideo querenda nõ eet.
lit oia.quia om̃ia pla ¶ τρ voluntas dei eſt oĩm cã generaliſſima. 5 .
te ab S“ Volũtas & dei(vt ait Aug.i.iij.li.de tri. pma ⁊ ſum o N
5 greſſ⸗ Pene ay ma cauſa eſt oim ſpẽꝝ atq; motionũ. Nihil em fit qð ę

e. nõ de interioꝛi atq; intelligibili aula ſummi imꝑatoꝛis
e rnnertaco di⸗ egrediat᷑ ̃m ineffabilẽ iuſticiã. Ubi em nõ oꝑatur qð .
ct reſpectũ ad exem · yuit dei oĩpotentis ſapia.q ꝑtingit a fine vſq; ad ſinę Sap. viij. unt
plar. vñ ſicut nõ ſeqf foꝛtiter ⁊ diſponit oĩa ſuauiter.⁊ nõ ſolũ facit ea q̃ ꝑſe⸗
poſſendo ſe p̃t oĩa.ſic uerantia cõſuetudinis admiratõe nõ admittũt.ᷣ etiaʒ

„

tm

Gareftcit uus ea que ꝓpter rarttatẽ T inſolituͦ euentũ mira videntur “
celũ et terrã. Reſpon ln
voluit. AHidet᷑ mala rñſio.quia tunc videt᷑ facile oĩa determinarxe.videt᷑ etiã ; voluntas dei nõ babeat rõnẽ Lwit
Secd cõtra.ſuꝑ illud Eph̊.ſ. Scoᷣm cõſiliũ voluntatis ſue.gloſa.voluntas dei eſt ex rõne. eſt querere roõnẽ.
Ry.dm.q voluntas nr̃a cũ exercet᷑ a volito.cãm et rõnẽ ab eo hʒ.et qtũ ad ſe.et qtũ ad volitũ.maxime tñ
vult aliqͥd qdð eſt ꝓpter finẽ.ſed voluntas dei cuiꝰactus ẽ ipſc.maxime cũ vult.qꝛ nõ excicat᷑ aliq̃ rõne alia a
ſe.tñ cãm q;'tũ ad ſe bẽe nõ pᷣt. Aolitũ ãt aliqñ hʒ aliã cãm q; volitatẽ.aliqñ ſolã volũtatẽ.vt ĩ mũdi creatio/ .
ne voluntas hʒ rõnẽ ſed non cãm.quia nõ eſt irrationalis.vnde nõ habet rõnẽ tanqᷓ diuerſam a ſe.ſed idem ztus
re.et ideo voluntas dei nõ põt eſſe irrõnalis.et ꝓpter hoc in actibus q totaliter ſunt ab ipſo ſuſticit ipᷣm ſcire rc⸗
nec opoꝛtet vlterius aliã rationẽ querere.⁊ ſic patet illud. d ¶ Aoluntas ergo dei ⁊c. Videt᷑ male dicere. Nnt
quia tunc cũ voluntas dei ſit agens per intentionẽ.videt᷑ ꝙ nibil fiat caſu et foꝛtuna.Rꝰ.dem q deus q;uis inn
it cauſa oim. nõ tamen eſt tota cauſa.ſed ipſe cũ cauſis creatis. Pꝛopter hoc notandũ ꝙ effectus bʒ compa fnſen
rari ad cãm ſupꝛemã que deus eſt. et ſic nibil euenit caſu et foꝛtuna.Habet etiã cõparari ad voluntatẽ ſiue nii
cãm creatã qͥ eſt natura vel intelligentia.et ſic cũ multa eueniant pᷣter intentionẽ.multa fiunt caſu et foꝛtu/ dantie
na. eNibil em̃ fit qd nõ de interioꝛi atq; intelligibili aula ſummi imꝑatoꝛis ⁊c. ANidet᷑ falſum.qꝛ peccx omnn
ta fiunt et nõ egrediunt᷑ ab ipſo.Reꝰ. dicendũ ꝙ magiſter nõ aſſumit hãc autoꝛitatẽ ſicut habet᷑ in oꝛiginali. fieai
Mam ibi dicit᷑ ꝙ non iubeat᷑ aut permittatur.et ita nõ habet locum obiectio. Nihilomin? poteſt dici ꝙ ma nnbe
teria reſtringit diſtributionẽ ſuam ad res que ſunt aliqua natura.vel dicendũ ꝙ ampliat verbum egredien- iire⸗
ad facere et permittere. 2 Un⸗

AMro

1

n.

uittee
wicni
at Raßen

uſr W

d
iw
ala
S
ſt .D
ins
ntas
i
A⸗
ne
nat

ca

G&
vt ſuntidefectꝰ luminariũ.⁊ terre motꝰ.⁊ monſtruoſi
animãtiũ partus.⁊ his ſilia.quoꝝ nihil fit ſine volun⸗
tate dei.ſᷣ pleriſq; non apparet.deoq; placuit vani
tati phoꝝ etiã cauſis alijs ea attribuere.cũ oĩno vide⸗
re nõ poſſent ſuꝑio:ẽ ceteris oibus cam.i.voluntateʒ
dei. Itaq; nõ niſi dei volũtas cauſa pᷣma eſt ſanitatis.
egritudinis.pᷣmioꝝ atq; penaꝝ.gratiaꝝ ⁊ retributio/⸗
num. hec ergo ſola eſt vnde oꝛtum ẽ quicqᷣd eſt.⁊ ipa
nõ eſt ona ſed eterna. .
¶ Aoluntas dei eſt multipliciter dicaa. eæ

ic non eſt pᷣtereundũ nobis ꝙ ſacra ſcriptura de vo

luntate dei varijs modis loqui cõſueuit.⁊ tñ nõ ẽ dei
voluntas diuerſa.ſᷣ locutio diuerſa ẽ de voluntate.qꝛ
noĩe voluntatis diuerſa acciobooit.
Ponit modũ pꝛincipalẽ accipiendi hoc nomen vo
luntas ſᷣm quẽ dicit᷑ voluntas beneplaciiti. f

h ¶ Nam voluutas dei vere ac ꝓpꝛie dr qᷓ in ipo ẽ.⁊ ipi

1

Recitat qͥnq;
q̃ ſᷣm tropũ di/
cunt᷑ vei volun
tas.

ps.cx.

ps.lxxxviij.
Ps.xviij.

bibitio. cõſiliũ.
d dei volũtas.

q̃ ſola ẽ cauſa ſimplły pᷣma. ⁊ ſimplr gñaliſſma. b

eẽntia ẽ.⁊ hec vna ẽ.nec multiplicitatẽ recipit nec mu
tabilitatẽ q inexpleta eſſe nõ pᷣt.De q̃ ppheta ait.Oĩa
q̃cunq; voluit dñs fecit.Et apłs.voluntati eiꝰqᷣs reſi
ſtet. Et alibi. Vt ꝓbetis q̃ ſit voluntas dei bona ⁊ be⸗
neplacens ⁊ ꝑfecta.Et hec voluntas recte appellatur
beneplacitũ dei ſiue diſpoſitio. .
Ponit modos nõ pᷣncipales ̊ tropologicos ſᷣm ꝙ
voluntas accipit᷑ ꝓ ſigno voluntatis.

¶ Aliqñ voo ſᷣm figurã qndã dicendi volũtas dei vocat

qð ſᷣm ꝓpꝛietatẽ nõ eſt voluntas eius.vt pᷣceptio.ꝓ⸗
hibitio.cõſiliũ.necnõ ꝑmiſſio ⁊ oꝑatio. Iðoq; plura.
liter aliqũ ſctura volũtates dei ꝓnunciat. Vñ ꝓphe
ta.Magna oꝑa dũi exquiſita in oẽs volũtates eiꝰ.cũ
nõ ſit niſi vna voluntas dei q̃ ipſe eſt.pluralit tñ dicit
voluntates.qꝛ voluntas dei varijs modis ac ꝓ diuer
ſis accipit᷑ vt dictũ eſt. Ita etiã idẽ ꝓpheta ꝓpt᷑ mul⸗

tos effectus miſcðie ⁊ iuſticie pluralit᷑ dicit. Miſcdðias

dñii in eternũ cantabo.Et alibi. Juſticie dñi recte leti⸗

ficantes coꝛda.cũ tñ in deo vna ſit miſcðia.vna iuſti⸗

cia.et vna eadẽq; ſit miſdia q̃ iuſticia ſcʒ diuina vſia.
Igdeo aũt pᷣceptio ⁊ ꝓhibitio atq; cõſiliũ cuʒ ſint tria.
dr tñ vnũquodq; eoꝝ dei voluntas. quia iſta ſunt ſi/⸗
gna diuine voluntatis.quẽadmodum et ſigna ire di⸗
cuntur ira.et dilectionis ſigna dilectio appellantur.et

mã volũtas dei ⁊c. Nidet᷑ falſu

X„LV

BDefcetus luming 7
riũ ⁊ terre motus.et
monſtruoſi aialiũ ⁊c̃.
Aidet᷑ falſum dicere.
qꝛ monſtrũ dicit deoꝛ
dinationeʒ aliquã in
natura.g nõ eſt a cau
ſa ſupᷣma.Reꝰaliqͥbus
dum videt᷑ ꝙ mõſtꝝ
dicit deoꝛdinationem

aliquã in natura.⁊ di

cit etiã ſᷣam aliquã.
Sba cãm hʒz poſitiuã
5 deus ẽ. inoꝛdinatio
illa nõ hʒ cãm poſiti⸗
uam ſ̊ pᷣuationẽ.ct B
cſt vt in plurimũ im/
ꝓpoꝛtio virtutis agẽ
tis ad materiã. Aut
em̃ materia ſupabun
dat.aut deficit ᷑ᷣm ꝓ/
poꝛtionẽ caloꝛis ope/
rantis ⁊ virtutis. Et᷑
Aug. loquit᷑ de mon⸗
ſtris q;tũ ad id q̊d ba
bent ſubſtratuʒ. Tñ
alit poſſet dici ꝙ mõ⸗
ſtra etiã ſũt a deo pu
niente qñ pene ſunt.
⁊ ſic hñt rõem oꝛdis.
Fuis em̃ deꝰnõ faciat
3 oꝛdinẽ in finẽ.facit
tñ õ ſolitũ curſum na
ture frequẽter.vel ad
vindictã vel ad miſe
g ¶Placuit vanitati 8
phoꝝ ⁊c. Videt᷑ ꝙñ
bene dicat. qꝛ phi cau
ſas alijs attribuerũt
vere.g in boc vani nõ

fuerunt. vtpote luna

eclipſat᷑ eo ꝙ terra in
terponit᷑. R. ddm ꝙ
nõ ideo dicunt᷑ vani.
qꝛ alijs tribuerũt.ſed
qꝛ ſic alijs tribuerũt.
vt ad cãm pᷣcipuã nõ
fferrẽt.Et iõ euanue
runt.qꝛ ad cãm pᷣmã
⁊pᷣcipuã nõ vcnerũt.

m dicere.qꝛ plures ſũt ↄ

ygdec.eo ꝙ pluriũ ydeatoꝝ. Gen. wlitoꝝ. Rey. dicẽdũ ꝙ nõ eſt ſile ſicut pʒ in qõe

de ydeis.q;ꝛ voluntas dicit plus ſetenet er pec volentis ⁊ m eſſect ſᷣm rõem dicẽdi.⁊ ideo re et rone vna
eſt voluntas beneplaciti.bᷣ ydea ſᷣm roem dicedi plus ſe tenet ex ꝑte vdeati.qꝛ ſiſitudinẽ eius dicit.⁊ cognitõö

autẽ nõ.ideo hoc duplici rõne cedit᷑ de ydeis nõ de volũtate. i

ec mutabilitatẽ ⁊c. Aidet᷑ falſum.q̃ͥa i o

hm rõem intelligẽdi ⁊ dicẽdi motũ dicit in nobis a rebꝰad aiam n in deo ᷣm rõem intelligẽdi.volũtas
e

deus nũc vult aliqd eſſe qᷣd poſtea nõ vult eſſe. ᷓ videt᷑ ꝙ deſinat vel
tas mutari.Rꝰ.dicẽdũ ꝙ in hmõi locutionibꝰẽ ſolũ reſpectu cõnota
rõne cuiꝰponit᷑ inceptio ⁊ deſitio in actibꝰillis qͥ cõnotant aliqͥd de

7

et ſilr incipiat. videt᷑ diuina volun/
ti mutatio.qð ↄꝑat᷑ ad diuinã volũtatẽ
pñti. Si em̃ dicat᷑ deus vult hoc eſſe futu

rum. ab eterno voluit.ſed tñ cauſa in actu ſiue actualit᷑ cauſans nõ fuit niſi q facere voluit.i.ꝓ illo inſtanti

in qͥ actꝰvolũtatis copulat᷑ oꝑi.

nõ ãt ipᷣi ſhiecto volẽti.⁊ ſic pʒ quõ ſit cã actuał in tpe nulla facta i ew. muta-

tione.quia cõtinue voluit.et ita in actu fuit.ſed cauſans in actu nõ fuit niſi ꝓ tꝑe ꝓ quo voluit.ita nulla cir/
caà deũ voluntas incepit.ſed ſolus effectus inceit.

ce 5

I1IR ¶ Dieit᷑ iratus deꝰ

⁊ tamen nõ eſt ira in
eo aliqua ⁊c. Uidet᷑

male dicere. quia in
deo eſt vis rõnalis et

cõcupiſcibilis.ᷓ pari
rõne ponẽda ẽ in deo
iraſcibilis. ergo ſicut

vere in eo ẽ actus co

gnitiue et amoꝛis.ita
ie actus furoꝛis.
*. vicendũ q; iraſci/
bilis aliquo modo ſo

nat imperfectionẽ de

ratione ſie ui nominis.
et ideo dicunt aliqui
ꝙ nullo mõ recipitur

i deo niſi trãſſũptiue.

Contra. actus hmõi
vis in nobis ſunt glo
riari et dominari.⁊ hi
ſunt in deo.quare nõ
ſimilit᷑ et hec vis. Et
eſt ꝓpterea dicendum
ꝙ in deo vere eſt vis
gloꝛiandi ⁊ wminan
di que eſt ipſa diuina
ſubſtãtia. tñ quia ita
habet paſſionẽ quie/
tam de rõne ſui no/
tur in deo vis iraſci/
bilis.nec ita niſi trãſ-
ſumptiue ⁊ ſermone
tropico.Et notandũ
ꝙ deus babet ſigna
ire nõ que ſignificent
iram in ipſo. ſed que
ſignificant irã in no/

bis. et re quando in

nobis ſunt.

I¶ Bꝛecepit em̃ abꝛa
he immolare filiũ nec

tamẽ voluit. Contra.

m hoc videt᷑ ꝙ pꝛe/
ceptum falſum ſignũ
fuit.R.dicendum q;
volũtas dei volebat
fidem et deuotioneʒ
abꝛahbe maifeſtare in
Aperatõne obediẽdi.
et hoc deus volebat.

⁊ hoc ſignũ im oꝛta/ .
bat et vere.ſed tamẽ

Hm eſtimationẽ abꝛa
be plus impoꝛtabat.
et ꝑ illud plus quod
abꝛahaz intolligebat.
dominus fidẽ eius ꝓ
babat.ita ꝙ nec iu ſi⸗

gno falſitas.nec in a⸗

bꝛabam deceptio fuit
ſeq ꝓbatio.

—— *„ . „ Sððð *
. „ 4
. ☛△ * . A. ● „

¶ AQuinq; g ſupꝛa poſita ſunt que

— ——

„

npicit᷑ iratus deus.⁊ tamẽ nõ eſt ira in eo aliqua. ſecd
ſigna tm̃ que foꝛis ſunt quibꝰ iratus oñdit᷑.ira ipſius

noĩatur.Et eſt figura dicendi ſᷣm quã nõ eſt falſuʒ qð

dicit᷑.Fᷣ verũ qð dicit᷑.ſub tropi nubilo obumbꝛat᷑. Et

ſm hos tropos diuerſe volũtates dei dicunt᷑.quia di⸗
uerſa ſunt illa qͥ ꝑ tropũ voluntas dei dicunt᷑. Pꝛopᷣ⸗
cepto dei atq; cõſilio põt accipi voluntas.vt ibi. Fiat

voluntas tua ſicut in celo ⁊ in terra.Et alibi. Qui fa⸗
cit voluntatẽ patris mei qͥ in celis ẽ.ipᷣe frater meus et

ſoꝛoꝛ et mater eſt.Et cõtra hanc voluntatẽ multa fiũt
Vñ Aug.in li.de ſpũ ⁊ lr̃a. Infideles inqͥt ↄ volunta
tem dei faciunt.cũ eius euãgelio nõ credunt.Et ſi illa
tria dicunt᷑ dei voluntas.ideo qꝛ ſigna ſunt diuine vo
luntatis.nõ ẽ tñ intelligendũ deũ om̃e illud fieri velle
qð cuicunq; pcepit.vel nõ fieri qð ꝓhibuit.łPꝛecepit
em̃ abꝛahe imolare filiũ.nec tñ voluit.nec ideo pᷣcepit
vt id fieret.ſᷣ vt abꝛahe ꝓbaret᷑ fides.Et in euangelio
pᷣcepit ſanato ne cui diceret.ille aũt pᷣdicauit vbiq;.in⸗

telligens deũ nõ ideo phibuiſſe qͥn vellet opus ſuum

pᷣdicari.ſᷣ vt daret ſoꝛmã homini laudeʒ humanã de⸗

clinandi. Permilſſio q; dei ⁊ oꝑatio voluntas dei ap⸗
pellant᷑ q̃liter accipit Aug.in ench.dicẽs. Non fit ali⸗

quid niſi oĩpotens fieri velit.vel ſinendo vt fiat. vel
ipſe faciendo. Nec dubitandũ eſt deũ facere bene etiã
ſinendo fieri qᷓcunq; fiunt male.nõ em̃ hec niſi iuſto iu
dicio dei ſinit.⁊ ꝓfecto bonũ eſt.om̃e qð iuſtũ eſt.Ec⸗
ce hic manifeſte habemꝰdei voluntatẽ appellari ipᷣius
oꝑationẽ vel ꝑmiſſionẽ.cum dicit nõ fieri aliquid niſi
oĩpotens fieri velit.vbi includit ⁊ bona et mala oĩa q̃

fiunt. IAdeoq; aperte diſtinguit quõ deũ velle dixerit.

ne eadẽ ratione intelligeretur velie bona et mala ſub⸗

dens.vel ſinendo vt fiat hoc q́;dtum ad mala dicit. vel
ipſe faciendo.hoc q;tum ad bona.Mala em̃ ſinit fieri

ſed non facit. bona vero ipſe facit. Ideoq; dixit eum
velle.quia et volens mala ſinit.⁊ volens bona opera

tur.et ob hoc permiſſio et operatio voluntas dei di /

¶Epilogus pdictoꝝ ꝙ quinq; ſup ſunt poſita que di

cuntur ſᷣm tropũ.⁊ ideo diſtinguat lectoꝛ vbiq; ꝓ quo

eoꝝ accipiatur voluntas „„“—
PS icunt᷑ ſᷣm tropũ dei
voluntas.quia ſigna ſunt diuine voluntatis que vna
eſt ⁊ immutabilis ſcʒ dei beneplacitũ. IJdeoq; diligen
ter diſtinguat lectoꝛ vbi de voluntate dei ſcriptura cõ

adhibenda diſcretio in cognitione diuine voluntatis.

☚

quia pᷣcepit deus multis ea que nõ faciunt.⁊ pꝛohibet

que nõ cauent.? conſulit que nõ implent.

Exẽpla vbi ꝓ
pᷣcepto ⁊ ↄſllio
accipitur dei wo

luntas.

Aug.
Deus nõ vult
ab hominibus

oĩa fieri ꝗqᷓ pꝛeci

vel nõ fieri
q̃ ꝓbibet.

—

Er la ht o⸗

io opera-

tio dicunt᷑ dei

voluntas.

—¹ʃ

memoꝛat iuxta quẽ modũ accipi opoꝛteat.ſq; ꝓ bene,/
placito dei.an ꝓ aliquo ſignoꝛuʒ eius.Magna em̃ eſt

quia et beneplacitũ dei eſt voluntas eius.⁊ ſignũ be-
neplaciti eius dicit᷑ voluntas eius. Sed beneplacitu
eius eternũ eſt.ſignũ vo beneplaciti nõ.⁊ cõſonatren
effectibus beneplacitũ ipſiꝰ.⁊ ipſi effectus rerũ ab illo
nõ diſcoꝛdant. Fit em̃ om̃e qð beneplacito vult ſieri.?
oẽ qð nõ vult fieri.neqq; fit. Non ita aũt eſt de ſignis.

Ghwwno⸗

ſinoſedn
notuotani
Pice,
l. ⸗
tbidnigt
Merfigina
ſrſcckgen
blis id
Mlabia e
end nalig7
ocdoppo
migls inde
ugei Po
uaeckptus
AYyppliſclta
Urockiben⸗
Gtnroditlb
eicn
RKä
iſfn polti
genbortoiere
ſleintiict
eſͤreride
AKuingaan
tgecte gro
hteßdans
Aurmhucns
ſſirwopns
cnibzoſhecs
Mrepc ais
ckoiofcſctn
ilogne
ock alugi
hontrinoſt
ſſnnsfnod
itirifn
Neßbenlte
Gaensppn
zmeiinize
nmihonde
ſciarſ
tstſberi
n o rope
odifgtmn
mukpen
algafing
amnitog
Pbils. .
lcteen,
ngennlane
Cinin
Poodt
ilepnſhizfe
autti
zectgen
cltnte

ie
1 hiß
mp⸗
ai e
iis
ui
1
W
4

N

.ẽð

Dintelligentiã pñtis diſtinctionis tria pn⸗

cpaliter qrunt᷑. Dꝛimo de volũtate diuina
2 ꝓtũ ad qͥdditatẽ. Sco qᷓ;tũ ad cauſalitatẽ
Tercio q;tũ ad rõem ſignificãdi.

vtꝝ ipᷣm ſit dicerxe omniuolentẽ ſicut dicitur

omnipotens
„(Queſtio.oſ. .
in deo nõ ſit ponere volutatẽ oñdit᷑ auẽte ⁊ roe.
Pꝛimo ſic. Aug.in li.de li.ar. Aoluntas eſt rõnalis

motus ſenſui pᷣſidens ⁊ appetitui.s in deo nõ ẽ mo/

tus nec ſenſus nec appꝑxtitus.g nfch volgta A 6
Aug.in li.&e duabꝰ aiabus. Aoluntas ẽ animi mo
tus ad aliqͥd ꝓſequendũ vel fugiendũ. ß in deo nõ ẽ
ponere fugã nec pſecutionẽ. g nec volũtatẽ.¶ Itẽ
rõne videt᷑ qꝛ voluntas ẽ potentia in nobis mapime
Wrtibilis. vñ alie potentic non pñt in malũ.ð ſed ſola
volũtas ẽ a q̃ ẽ pctm̃.ſed in deo nulla ẽ oĩo vertibili
tas ad malũ.g ⁊c. ¶ Itẽ voluntas eoipſo volun⸗
tas eſt ad oppoſita.Co ꝙ ad oppoſita eſt ↄtingens
variabilis.in deo aũt nulla cadit ↄtingentia nec va⸗

netas. ⁊c. Pꝛobatio pᷣme. voluntas eoipſo ꝙ vo/
luntas c.eſt ptãs rõnalis.· ſ ptãtes ronales ſunt ad
oppoſitũ.ſicut dicit phᷣs. ⁊c. Silr eoipſo q̊ eſt vo/

luntas eſt libera.⁊ ſi hoc. nõ ẽ determinata ad vnũ.
qꝛ tunc nõ bĩet libertatẽ. ſicut nec potenti
les. eſt ad oppoſita. ⁊ igit᷑ variabilis.¶ Sed ↄtra.
Eph.ſj. dicit apls. ſᷣm cõſiliũ voluntatis ſue.Et it
ibidẽ ſᷣm ꝓpoſitũ voluntatis ſue.⁊ tota ſcriptura et
plena boc noie voluntatis vt eſt in deo. ⁊c. Dre
pbᷣus in. xj. cõcludit ꝙ voluntas ẽ actio ipſius dei.
tẽ rõne videt᷑.qꝛ voluntas ẽ illud penes qð reſi
det inter creata ſumma ptãs. ſi voluntas de ſe di/

cit ptãtẽ.qꝛ oibus pᷣſidet in regno aie.⁊ nihil põt ſibi

impꝑare. deus ẽ potẽtiſſimꝰ. ⁊ omne qð poſſibile ẽ
ſibi attribuendũ ẽ. ̊ ⁊c̃.
ſiſtit voluptas ſumma ſiue felicitas. Beatus em̃ eſt
qui hʒ om̃e qð vult.vñ nibil delectat᷑ niſi hñs volũ/
tatẽ vel aliqͥd ſite voluntati.ſʒ deꝰ eſt feliciſſimꝰin q̃
eſt oĩs felicitas ⁊ iocunditas.g ⁊c. ¶Otẽ voluntas
eſt illud penes qð reſidet iuſticia ⁊ eqͥtas.iuſticia em̃
nõ eſt aliud qᷓ; rectitudo voluntatis. vñ nõ habẽtia
voluntatẽ nõ ſunt capabilia iuſticie.ſed deus eſt in/
ſtiſſimus pᷣm oẽm intellectũ.ᷓ bʒ voluntatẽ. 3 6
volũtas ẽ vis m quã attendit᷑ ſumma liberalitas.
oĩs em̃ liberalitas venit ex amoꝛe.ſed ↄſtat ꝙ amoꝛ
eſt actus voluntatis.in deo autẽ ponere eſt ſummã

13 liberalitatẽ. g et amoꝛeʒ et voluntatẽ.¶ R. dᷣm ꝙ;

₰

in deo ẽ ponere voluntatẽ ſicut oñdunt qᷓtuoꝛ rões
pᷣdicte. Pꝛopt᷑ qᷓtuoꝛ 2ditões.ſ.ptãt.voluptat.eqͥ
tatis.⁊ liberalitat.q̃ ſũt circa volũtatẽ.⁊⸗ mag Apꝛie
in deo.⁊ cõpletioꝛi mõ qᷓ; in nob.volũtas eim̃ in nob
eſt ꝑ differentiã a ſa ⁊ actu.⁊ per diſtantiã a fine.in
deo autẽ ꝑ oimodã indifferentiã hoꝝ ſcʒ ſbe. vᷣtutis.
actus.⁊ finis.Et qꝛ in nobis ẽ ꝑ differentiã a ſbᷣa et
8 b dentr leo alijs pᷣſidens.⁊ ſ̃m diuerſos actus va⸗
riabilis.
tentie radicari pᷣſidet alijs potentijs vt ſenſui ap/
betitui. ꝓpter differentiã ab actu eſt variabilitas pᷣm
alterationẽ affectionuz. in deo autè neutrũ. ideo nec
regit inferioꝛes potẽtias.nec hʒ variari ſᷣm affectio/
nes varias.⁊ ideo qꝛ in nobis eſt ꝑ diſtantiã a fine.
inde eſt ꝙ ẽ indigens. ⁊ ido in ea eſt fuga ⁊ appetitꝰ.
⁊ cadit in ea triſticia ⁊ malicia.qꝛ põt a fine obliq̃ri.

tũ ad pᷣmũ duo
ge Prit qrit᷑ vtꝝ ſit in doo ponere volũtatẽ.

catur a voluntate oiuolens ſicut a potenti

Seurs-

Itẽ voluntas e in q con/

” ſicut potentia et ſcientia ſe extendũt ad oĩa ⁊ infi/

ropter drñtiã em̃ a ſõa in q̃ pñt ⁊ alie pp

ᷓ nõ ſit ſlli cõiuncta. in deo autẽ eſt oino fini cõiun

cta. ideo nec fugã nec appetitũ bʒ. nec triſticiam nec
maliciã. ſed omnimodã leticiã et iuſticiã. Et ſic ptz⸗
rñſio ad pꝛima tria. qꝛ qᷓuis iſte cõditiones. appeti/
tus.fuga.malicia ſiue vertibilitas ↄditiones.ſint o

luntatis create.tñ omnino a voluntate diuina ſ. cmo

teſunt. ¶ Ac illud qð obijcit ꝙ eſt cötingens 2 va⸗
riabilis. dm ꝙ eſt cotingentia in actu. vel in effectu

Si loquamur de contingentia in effectu.non tm̃ eſt

in effectu noſtro. ſed etiaʒ in multis que a deo ſunt.
Nulta em̃ facit deus qᷓ poſſct nõ facere nullo repu⸗
gnante. Si autẽ loquamur de cõtingentia in actu.

ꝙ voluntas mõ vult aliquid. modo deſinit aliquic

velle.et incipit velle.modo vult aliqͥd. mõ vult op/
poſitũ.hoc cadit in voluntate humana.quare inter
voluntatẽ humanã ct actũ eſt differẽtia.vñ nec ſem
per eſt in vno actu.nec in actu vnifoꝛmi. diuina aũt
voluntas ꝓpter ydentitatẽ ſui cum actu omnino va
riari nõ põt. nec hʒ in ſe aliquã cõtingentiã.⁊ ido pa
tent omnia queſita.
Queſtio. ij. b H

tur vtrum ipſam ſit ponere omniuolentẽ. vt ita di⸗
ia 2 ſcien⸗/
tia omniſciens ⁊ om̃ipotens.Et ꝙ ſic videt᷑.qꝛ deus
nõ dicit᷑ opᷣs eo ꝙ poſſit oia.ſed qꝛ wõt om̃e qð decet
eius potentiã.nõ em̃ pᷣt mala.Silr vult deus omne
qð decet voluntatẽ eius velle.g debet dici oiuolens
ſicut oipotens. ¶ Itẽ ſicut ſe bʒ cognitiua dei ad ve
rum.ita ſe hʒ affectiua ſiue voluntas ad bonum.ſed
cognitiua ſiue intellectiua amplectit᷑ omne verum.

vñ qui diceret deũ aliqd ven ignoꝛare derogarct eiꝰ
intelligentie. pari rõne cũ intelligentia nõ ſit latioꝛ

nec eſt pfectioꝛ qᷓ; voluntas. voluntas erit reſpectu
omnis boni. ſicut dicit᷑ omniſciẽs.qꝛ ſcit omne ve
rum.ita omniuolens.qꝛ omne bonũ vul t. ¶ Item
ſicut dicit᷑ deus veꝝn omnis veri.quo ſcʒ omue verũ
bʒ veritatẽ.ita eſt bonũ oĩs boni a quo omne bonũ
hʒ bonitatẽ.ſed deus in cognoſcẽdo ſuã veritatẽ (qꝛ
eſt rõ oim )oia cognoſcit. ſilr diligẽdo ſuã bonita/
tem om̃e bonũ diligit.ſᷣ om̃e qð diligit. vnlt. & vult
om̃e bonũ ſicut ⁊ cognoſcit om̃e veꝝ.⁊ ſic ⁊c̃.
bona voluntas ẽ q̃ ſe extendit ad multa bona.gᷓ me
lioꝛ ad plura. ⁊ optima ad oia. g infinita ad infinita.

nita.ita ⁊ wluntas.ẽ q̃ rõne dicit᷑ o s omniſciẽs.
pari rõne debet dici omniuolens. .in
DDmnia qᷓcunq;ʒ voluit fecit.ᷓ nibil vult niſi que fa/
cit. ſed plura põt facere ⁊ nõ põt niſi volens.ꝗ plura
põᷣt velle.ſed ſi deus plura poſſet ſcire nõ eſſet omni.
ſciens.ergo ⁊c.¶ Itẽ ſi aliquid ſciret homo qð non
ſciret deus. nõ eſſet omniſciens deus.cũ g aliqd lit
homo qð deus nõ velit.vtputa facere furtũ.g deus
nõ eſt omniuolens. ¶Itẽ ſi poſſe malũ eſſet poſſe.
deus nõ eſſet omnipotens.quia nõ poteſt mala.cũ

¶ Suppoſito ꝙ in deo ſit ponere voluntatem. Queri

Contra.in c.

ergo velile malũ ſit velle.et deus nõ velit mala. deeus

nõ eſt omniuolens. Pꝛobatio minoꝛis. malũ nõ eſt

malũ niſi quia voluntariũ.quia ſᷣm Aug.peccatum
adeo eſt voluntariũ ⁊c.ergo ratio volũtatis ſaluat
in malo. ſimiliter ⁊ actus voluntatis in volẽdo ma
lum. ⁊c.¶ Itẽ velle malũ.ant eſt velle.aut eſt nol
le. Si velle habeo ꝓpoſitum. Si nolle.ſed nolle ma

lum. eſt bonũ. ergo velle malũ eſt bonũ.ergo ſi duus
vult om̃e bonũ.deus vult om̃e malũ.qdð eſt falſum.
ec 4

15

4 eðõ —
—

Reſtat ep velle malũ eſt velle. ⁊ deus nõ vult ma/

lum. deus nõ eſt oiuolens.Sʒ illud argumentum

eſt ſophiſticũ.quia ſimilit᷑ poſſet obijci de potentia.
Sed q̃rit᷑ vñ eſt boc ꝙ velle malũ eſt velle. ſed poſſe
malũ nõ ẽ poſſe vel potẽtie impotẽtie. Juxta boc
qritur de ↄpatione otẽtie. ſapie. wlütatis. ad ſua
obiecta ᷣm ãbitũ R. doᷣm ꝙ cũ q̃rit᷑ vtꝝ deus ſit
oĩuolens.duplicẽ intellectũ pᷣt faccre iſta locutio.ex
eo ꝙ boc qð ẽ om̃e pᷣt facere diſtributionẽ ſimplr. vl
vt nũc.Si diſtributionẽ ſimplr ꝙᷓtũ ad actũ ⁊ habi

tum facit.tũc dẽ oiuolens.qꝛ vult oẽ volibile.Si vt

nũc.dẽ oiuolẽs.qꝛ vult oẽ wlitũ.in vtroqʒ ſenſu fal/
ſitatẽ bʒ. ⁊ in vtroq; ſenſu veritatẽ bʒ in potẽtia ⁊ in

16 ſcia. Et iõ ſimpir cocedit᷑ ꝙ deus ſit oĩſciens ⁊ oĩpo/

tens.⁊ ſimpir negat᷑ ꝙ ſit oiuolens. Intellectꝰ buiꝰ

2Zrõ pʒ. Si em̃ ſimplr accipiat᷑ deꝰ.ſcit oẽ ſcibile ⁊ pᷣt

oẽ poſſibile.ſᷣ nõ vult oẽ volibile.qꝛ diuina volũtas

ipoꝛtat cãʒ actualẽ.potẽtia vᷣo abſtrahit a rõe actua

17

18

19

litatis ⁊ ponit rõem cauſe.ſcia vo abſtrabit a rõne

vtriuſq;.qꝛ ̊ deꝰnõ ẽ cã actualis oĩm q̃ pᷣt facere el

xelle. ſicut ñ facit oẽ volibile.ita nõ vult.Oꝛ potẽtia

ro abſtrahit a rõne actualitatis.iõ nõ dꝛ ſolũ reſpe

ctu faciendoꝝ in actu. ſz etiã reſpectu poſſibiliũ fieri

a deo. Quia vo ſcia abſtrahit a rõne vtriuſq;. hinc ẽ
ſcia nõ tm̃ eſt reſpectu faciendoꝝ ſ etiaʒ reſpectu

poſſibiliũ.nõ tĩ deo ſ̃ etiã alijs.vtpote poſſibilium
malop. Hec geſt rõ.qꝛ actus ſcie vt ſcire ẽ ꝑ modũ
habitꝰ.ſilr et poſſe ꝑx modũ babitꝰvt poſſe.volũtat
pꝑ modũ actus vt velle.iõ ſcia ẽ oĩm ſcibiliũ.potentia
oim poſfibiliũ qᷓ ſunt potẽtie.ᷣ nõ voluntas oim vo
libiliũ.⁊ iõ nõ pᷣt deus plura ſcire vel poſſe.pt tñ plu
ra velle.Silr ſi accipiamꝰrẽ vt nũc reſpectu rei pᷣui/
ſe. ⁊ reſpectu facte ⁊ volite.ſcia ẽ reſpectu ois rei in q̃
ſaluat᷑ rõ ſcie.⁊ potentia in q̃ ſaluat᷑ rõ potẽtie.ſʒ vo
luntas nõ ẽ reſpectu ois rei in q̃ rõ volutatis ſaluat
Scia em̃ ẽ reſpectu oiʒ futuroꝝ.⁊ pñtiũ.⁊ pᷣteritoꝝ.
bonoꝝ et maloꝝ. qꝛ ibi ſaluat᷑ rõ ſcie ⁊ nobilitatis.
q ſcire malũ ſcireẽ.⁊ ſcire malũ nobilitat eſt. Sili
potentia ẽ reſpectu oim bonoꝝ in qbus ſolũ ſaluat

—

rõ potentie. Mã poſſe malũ nõ ẽ poſſe. Añ poſſe ma

ium nõ tm̃ derogat ꝑfectõni potẽtie.ᷣ etiã ipſi ppten

tie.qꝛ poſſe deficere nõ ẽ poſie.⁊ ideo adhuc dꝛ os.

NVoluntas vero eſt reſpectu bonoꝝ tm̃ nõ reſpectu
maloꝝ. ⁊ qꝙuis in volendo malũ nõ ſaluet᷑ dignitas
voluntatis.ſaluat᷑ tñ rõ volendi.qꝛ velle malũ velle

eſt. ⁊ hinc ẽ ꝙ deus nõ dẽ oiuolens.qꝛ nõ vult malũ

ſed tñ opᷣs dꝛ. qᷓ;uis nõ poſſit malũ. Si q̃rat᷑ qre rõ

47 —

potentie nõ ſaluat᷑ reſpectu mali ſicut ⁊ rõ volunta

tis. dm ꝙ potẽtia idipᷣm qð dicit. dicit ꝑ modũ ha
bitus et poſitionis.de potentia actiua loquẽdo.Añ
qñ eſt reſpectu pᷣuatõis.iã nõ ẽ potentia ſʒ defectus
potentie. ſy voluntas idipᷣm qð dicit.dicit ꝑ moduʒ
cuiuſdã indifferẽtie et cõplacentie.qꝛ ꝗ̊ in malo ſal/
uatur rõ cõſenſus ⁊ cõplacentie.ſicut ⁊ reſpectu bo/

ni.ideo velle malũ velle ẽ.ſʒ poſſe malũ nõ eſt poſſe.

Ad illud q obẽ ꝙ deus vult om̃e qð decet. dom.
q illa nõ eſt rõ q̃re dicat᷑ oiuolens.ſʒ illa qᷓ
ta ẽ ſcʒ qꝛ pᷣCt om̃e qdð poſſe potẽtie ẽ. ¶ Ad illud qð
obẽ ꝙ cognitiua amplectit᷑ om̃e veꝝ.et affectiua oẽ
bonũ.ddm ꝙ alit᷑ amplectit᷑ bec.aliter illa. Cogniti
ua em̃ amplectit᷑ actualit᷑ cognoſcendo om̃e qð eſt
veꝝ et qð p̃t eſſe.ſʒ affectiua qꝛ actus eius ẽ in rõne
actus.amplectit᷑ et vult ſolum bonũ qðd eſt vel erit.
Rurſus.veꝝ amplectit᷑ totũ a ctũ cognitiucqꝛ nibil

pᷣaſſigna

ſcitur niſi veꝝ.nã falſum ſcire nõ ẽ ſcire.ſʒ bonũ nõ
amplectitur oino actũ wlũtatis.nã velle oppoſitum
boni ẽ velle. ⁊ hincẽ ꝙ deꝛ ſciendo oẽ veꝝ dꝛ oiſciẽs.
ſe ns vold bon oiuolens.
obꝛ ꝙ deꝰ ognoſcẽdo ſe qͥ ẽ vitas ipᷣa.oẽ veꝝ codſcit.
S ⁊c̃.dð.q veꝝ c.ſʒ alit.qꝛ cogſcẽdo ſe ẽ cã Kaͤſer.
& exẽplaris nõ tm̃ futuroꝝ ſed etiã poſſibiliũ a deo
fieri.ſʒ diligẽdo ſe bonũ ẽ cã actuał vt patebit.⁊ iõ ñ
ſequit᷑ ꝙ velit niſi bona q̃ crunt vel fient.⁊ ꝓpter hᷣ
5 ße dici oiuolens.Alia tñ ẽ huiꝰ rõ ſicut pʒ in lr̃a.
tendit ad plura.dᷣm ꝙ volũtas ẽ actus rõnalis.vñ
nõ dẽ voluntas melioꝛ qꝛ ſimpir ad plura.ſed qꝛ ad
plura rõnabilit᷑.⁊ qñqʒ rõ recta dictat creaturas fie-

ri in numero definito.qꝛ numerꝰinfinitꝰrebꝰ nõ cõo⸗

petit.idᷣo optima voluntas ⁊ ꝑfectiſſima in aliqͥ nu
mero vult res bonas eẽ.ſʒ tñ finito.⁊ ex hoc nõ ſeqͥt
voluntas ſit infinitoꝝ.vel oim poſſibiliũ.nec etiã
oim. Pot tñ dici ꝙꝙ illud ſi alicubi hʒ veritatem. ibi
tiñ hʒ vbi volũtas aliqͥd recipit a volito.ſʒ volũtas
dei nibil recipit.⁊ ideo nõ ẽ melioꝛ volendo tria bo/
na ꝙᷓ; vnũ.⁊ mille qᷓ; tria.et ideo nõ valet illa rõ in p

ponto. ¶E hoc pʒ illud qd cõſueuit queri.vtꝝ w/ 22

luntas et potẽtia ⁊ ſapia ſint atce. ven em̃ ꝙ ẽ loqᷣ
de hijs qntũ ad actũ.et qᷓntũ ad effectũ.⁊ qᷓntum a
obiectũ.Si q;tũ ad actũ ſic eſt ibi oimoda eq̃litas ⁊
circũinceſſio.vt pʒ.qꝛ qcqͥd ſcit deus ⁊ põt.vult ſcire
⁊ poſſe.⁊ ecõuerſo.Si qtũ ad effectũ.ſic adbuc ſunt
eqlia.qꝛ nibil efficit deꝰniſi ꝑ potentiã.ſapiam.et vo
luntatẽ.Sʒ qᷓ;tũ ad obiectũ ſiue cõnotatũ ſunt ineqᷓ
lia.ſcia em̃ hoc mõ ẽ in plus.et potentia in minꝰ.et
voluntas in minꝰ.nã ſcitũ bonũ ⁊ malũ.poſſibile
eſt bonũ tm̃.ſed futurũ et nõ futuꝝ.volitũ vero ẽ bo
num et futurum fnnñ.
Vantũ ad ſcdiñ articulũ q̃rit᷑ de voluntate di/
uina ſcʒ qᷓtũ ad cauſalitatẽ.Et circa hoc q̃runt
duo. Pꝛimo q̃ritur in generali.vtrũ voluntas dei ſit
cauſa reꝝ. Scdo vt ſr uſ⸗ pᷣma et imediata.
B neſtio.oꝗ..
¶ volũtas dei ſit cauſa reꝝ oñdit᷑ ſic. Hylarius in
li.de ſynodis.Oibus creaturis ſbam voluntas attu
lit.ſʒ filio natura dedit. Gre Aug. in li. vtra mani/

cheos. Rñdendũ ẽ eis qͥ voluntatẽ dei noſſe deſige⸗

rant.qꝙ voluntas dei oĩm q̃ ſunt ipᷣa ſit cauſa. ¶ Itẽ
rõne videt᷑.qꝛ deus ẽ cauſa reꝝ.ſed oĩs rei cuiꝰ ẽ de
cauſa ẽ ꝑ ſcam.potentiã.et voluntatẽ.aut ẽ cauſa
qꝛ potens.aut qꝛ ſciẽs.aut qꝛ volens.Mõ qꝛ potẽs.

lens.i
Sc. ¶ Itẽ deꝰ ẽ cã reꝝ creataꝝ.aut ꝑ naturã.aut
ꝑ voluntatẽ. aut ꝑ caſum ⁊ foꝛtunã. Hon ꝑ caſum
foꝛtunã.qꝛ tales ſunt cauſe ᷣm imꝑfectã rõem. Mõ
p naturã.qꝛ ſic ſimile ex ſimili ꝓducit᷑reſtat ꝙ ber
voluntatem. ⁊c. ¶ Cõtra.ſi voluntas dei ẽ cauſa.
aut rõne pᷣncipalis ſignificati.aut rõne cõnotati. Si
rõne pᷣncipalis ſignificati. cũ idẽ ſit ſapia.potẽtia.
voluntas.et eſſentia. eadẽ rõne debẽt dici cauſe. Si
rõne cõnotati.quero qͥd ſit illud.nõ eſt dare niſi eſe
ctum. ſed effectus cõſequit᷑ rõem cauſe.nõ econuer-
ſo. nõ ergo rõne cõnotati.Et iteꝝ.ſi cõnotat effectũ.
ßs nullo mõ põt dici deus vult ſe eſſe. cũ cirea ſe ni
bil oino efficiat.qð eſt fallſum. ¶ Itẽ aut voluntas
eſt cã ꝑ ꝓpꝛietatẽ.aut ꝑ appꝛopꝛiationẽ.Si ꝑ ꝓpꝛie/
tatem.tũc g ſapia et potentia nõ ſunt cauſe.Si per

illud q 20

dillud qð obꝛ de voluntate ꝙ melioꝛ eſt q̃ ſe ex 21

qꝛ multa p̃t q̃ nõ facit. Silr nec qꝛ ſciens. quia vo
facit.ſed cauſa ẽ ad cuiꝰ eſſe ſequit᷑ aliud.

ſethitſu
ſodiue
n
icon
NNNon

doroe

etltart
ſtinpen
Svotion
ohlvopas

Fßfoinon

ſitpoten

nohoffunt

Aonspend
omüet
Gidi
ſonocosin
ſiͤganthr
Necticeg

dlomönn

cdanei
Ntnoger⸗

o
ülbe

ſſecintai.

lrinͤne

N

Rigtofin
(oinc
RKansfn
wlumns

huimode
nſclte

kliſxein

Krimti
ninentgiſf
hen;
rimfi⸗
wümbin
tgenn
Lai i
inlir
s et
Nriiut
üminti
cywun
imn nind⸗

ihinnng
bann
rinnn
teindr

4
bensn
min
n
niauſi
taſt
Gtninnti
Gs litſ⸗
ensge
cſeln

appꝛop:lationẽ.aut qꝛ in voluntate pᷣ pꝛius eſt wᷣ
cauſalitatis.aut qꝛ imediatius. Hõ qꝛ pꝛius.nã po
tentia ⁊ ſcia antecedũt voluntatẽ ſᷣm ronẽ intelligẽ

di. Necqꝛ imediatius.qꝛ dicit Augꝰ.ꝙ deus ꝑ volũ/
tatẽ mouet.ꝑ ſapiaʒ diſponit.⁊ ꝑ potentiã exequit᷑.

& imediatioꝛẽ cooꝑationẽ habẽt ad opus ſcia et po/
tentia qᷓ; voluntas.g ⁊c. ¶ Itẽ aut eſt cã ꝓpter vir/
tutẽ agendi.aut ꝓpter modũ. MNon ꝓpter virtutem
agendi.qꝛ wluntas nõ dicit virtutẽ ᷣ potentia dicit.
Si ꝓpter modũ agendi.Contra.modus agendi per
modũ nature nobilioꝛ eſt.̊ natura magis eſt cauſa.
Pꝛobatio.illud agens ẽ virtuoſius qð eſt ſufficiẽtiꝰ
⁊ nobilioꝛẽ effectũ ꝓducit.ſᷣ natura ſufficientioꝛ eſt
in agendo.⁊ paucioꝛibꝰindiget.⁊ nobilioꝛẽ effectuʒ
ꝓducit qᷓ; ars ſiue agens voluntariũ.ᷣ ⁊c.¶ Nẽ ꝙ;
nõ qᷓtũ ad modũ videt᷑.qꝛ agens qdð dat ꝓducto ꝓp/
pꝛietates naturales oſimiles agit ꝑ modũ nature.ᷣ
deus effectibꝰ ſuis dat vnitatẽ.veritatẽ.⁊ bonitatẽ.
nec põt facere ſine his.⁊ iſte ſunt ꝓpꝛietates natura/
les diuineſbe. deus agit ꝑ modu nature nõ volun
tatis. Itẽ om̃e agens voluntarie.ẽ agens pᷣconci
piendo.ᷣ deus nõ agit pᷣcõcipiendo. ſicut dicit dyo.
de di. no. quia ſicut ſol nõ pᷣconcipiẽdo illuminat.ſic

23 dens nõ pconcipiẽdo creat. ⁊c.¶ E.ad pᷣdictoꝛũ

intelligentiã ẽ notãdũ qꝙ q;uis diuina eẽntia ſit vnũ

qͥd ſimpliciſſimũ.tñ ẽ pelagus ſbᷣe infinitũ.⁊ ivo oia

q̃ in nobis repiunt᷑ ꝑ diuerſitatẽ. oia inquam in deo
nobilius ꝑ oimodã reꝑiunt᷑ ydentitatẽ.nihilominꝰ
tñ ſim oimodã ꝑfectionẽ ⁊ veritatẽ. vñ ſicut ĩ nobis
ſapia. ⁊ potentia. voluntas.vreẽ ens ⁊ cã rerum
q̃ a nobis ſunt.ſic ⁊ in deo ſunt.ᷣ tñ vnũ ſunt.qꝛ in/
tellectus nr nõ põt infinitatẽ illiꝰ ſoe cõpꝛebendere.
nec ꝑ vnũ verbũ expꝛimere.iõ multis modis intelli
gim? deũ.⁊ diuerſis noibus expꝛimimꝰ.⁊ pᷣm ꝙ ꝑ il/
los modos intelligimꝰplura enunciabilia.ita q deo
aliqͥd attribuimꝰ m vnũ modũ qð nõ ſᷣm alium.⁊
vere quidẽ.qꝛ oĩa in deo habẽt verã exiſtentiã.⁊ isdo
cũ alio mõ intelligamꝰdeũ cũ dicimꝰ deũ bonũ.alio
cñ dicimꝰeũ eternũ.cõcedimꝰſe diffundere.qꝛ bonꝰ
eſt nõ qꝛ eternus.hec em̃ ẽ ꝓpꝛietas bonitatis nõ du

rationis.hinc ẽ q cũ intelligimꝰ vere voluntatẽ eſſe

in deo. ⁊ ꝓpꝛietas voluntatis ſit ꝓducere ea qᷓ exeũt
modũ libertatis.ꝙ dicimꝰdeũ inqᷓtũ voluntas eſt
eſſe cãm rerũ. Rõ autẽ qre voluntati attribuit᷑ cau⸗

ſalitas hec ẽ.qꝛ rõ cauſandi ẽ bonitas.⁊ in rõne effe

ctiui.⁊ in rõne finis.nã bonũ dẽ diffuſiuũ.⁊ bonũ eſt
ꝓpter qd oia. effectiuũ aũt nõ fit efficiens in effectu
niſi ꝓpter finem. illud qdð dicit ↄiunctionẽ pᷣncipij
effectiui cũ fine eſt rõ creandi in effectu.ſᷣ voluntas
eſt actus ſᷣm quẽ bonũ reflectit᷑ ſupꝛa bonũ ſiue bo⸗

nitatẽ. voluntas vnit effectiuũ cũ fine. et binc ẽ q;

poluntas eſt rõ cauſare faciẽs in effectu. ⁊ ideo attri
buimus deo rõnẽ cauſalitatis ſub rõne voluntatis.

non ſic ſub alijs rõnibꝰ. Et boc colligit᷑ ex verb dyo.

in.iiij.de di. no. vbi dicit. ꝙ bonitatẽ vt pᷣncipium. ⁊

vt ↄtinẽtiꝗ. ⁊ vt finẽ.oiaſappetũt. At pᷣncipiũ a quo

ſunt. vt otinentiã ꝑ quã ſaluant᷑ vt finẽ in quẽ ten-
dunt. Añ diuinus amoꝛ eſt quidã actus eternus.ex

optimo.ꝑ optimũ.⁊ in optimũ.ex q̊ colligit᷑ ꝙ dicit
coiunctionẽ pᷣncipij cũ fine.⁊ iõ cãm actu qñ vult fa
cere.ita ꝙ actualitas in cauſando referat᷑ ad volun

tatẽ nõ ꝓ inſtanti in quo hʒ voluntatẽ.ſ in q̊ͥ facere

yvult.ſicut ego volo cras audire miſſam.⁊ voluntas

hciet me cras eſſe in actu reſpectu voliti.ſic ſuo mõ

7

SSZ
——

eſtin deo. ¶Ad illud q qrit vtrf aueniat voliſtati
rõ cauſalitatis ꝓpter cõnotatũ vel Iter rẽ ſignifica

tam.dico ꝙ nec ꝓpter rẽ ſi

74

gnificata tim̃.nec ꝓpter cõ⸗/

notatũ.s pt re ſic ſignificatq. qꝛ ſignificat diuia eẽn

tia vt volutas.cui mo ſignificadi rndet veritas.Am
de ſicut qñ nos dicimꝰ ꝙl

is aſſimilat᷑ deo inq;ti

ens.aial inq;tũ viuens.et bo inqtũ intelligens.reue

ra. eſſentia. intelligentia. ⁊ vita idẽ ſunt in deo. cũ idẽ

ipm alio mõ dat᷑ intelligi.nõ ꝓpter cõnotationẽ ſed
ꝓPter eiuſdẽ ſbᷣe infinitatẽ in q oẽs nobil es ꝓpꝛieta⸗
tes ſunt vnũ.nõ tamẽ pñt ſignificari niſi ꝑ diuerſa.
¶ Ad illud qq obijcit᷑ vtrũ ſit cauſa ꝑ pꝛietatẽ aut

appꝛopꝛiationẽ.dico ꝙ ſimpłr loquẽdo ꝓpꝛijſſime

2§

eſt cauſa. Cõparando vero voluntatẽ ad ſcientiã et
otentia dẽ cauſa ꝑ appꝛopꝛiationẽ.⁊ hoc qꝛ ip̃a vo

untas ſignificat deũ vt cãm actualẽ. Añ in wlunta
te pᷣmo inuenit̃᷑ rõ actualitatis.
ſi haberẽt rõnẽ cauſe babitualis. nõ tñ actualis niſi
3 voluntac. Añ voluntas facit de ſcia diſpoſitionẽ.

Potẽtia em̃ et ſcia ?

ue facit ſcientẽ eſſe diſponentẽ.et potentiã exequẽ

tem. ideo em̃ viſponit qꝛ vult.⁊ ſic patz illud.¶Ad

illud qð qᷓrit᷑ qᷓre voluntas dẽ cauſa.vtꝝ pter virtu
tem agendi. an ꝓpter modum agendi. dico ꝙ ꝓpter
vtrũq;.Deo em̃ velle ẽ poſſe.pᷣncipalius tamẽ rõne
modi agendi.pductio em̃ diuerſi in foꝛma ⁊ natura
ex ſola lib are agentis ſpectat ad agentẽ per vo
luntatẽ. * obijcit᷑ ꝙ modus agentis naturalis
eſt nobilioꝛ.veꝝ ẽ vbi voluntas nõ ẽ opᷣs.ſed ſi ars
poſſet facere om̃e qdð vellet.nõ minꝰnobilius ageret
qᷓ natura. Põt tñ dici ꝙ modus ꝓducendi naturał

coõpetit pſone reſpectu pſonc.nõ autẽ eẽntie diuine

reſpectu creaturaꝝ. quia nõ pñt cõuenire in foꝛma.
26 illud qd obẽ ꝙ deus pducit ſimile m ꝓpꝛicta
tes.d ᷣm ꝙ natura ꝓducit ſiłe in ꝓpꝛietatib? ſpecia⸗/

7

libus ſi eſt agens ꝑticulare.vel ſi ẽ aßene vniuerſa⸗
le ꝓducit neceſſario nõ ex ſua liberalitate.deus aũt
neutro mõ. Ed illud qd obꝛ. ꝙ deus nõ eſt agens
pᷣconcipiẽs.dᷣm ꝙ hoc verũ ẽ de pᷣconceptione que
pᷣcedit voluntatẽ.ſed nõ eſt veꝝ de pconceptõne re/
ſpectu oꝑis. Pꝛimo mõ loquit᷑ dyo.ipſe vero oppo
nit ſecundo modo.

4J

Queſtio⸗i. 9
¶ Ntrũ voluntas diuina ſit cã pᷣma et imediata. Et q;
ſic viclet᷑ ꝑ Aug.in.iij.de tri. Aoluntas dei

ſumma cauſa oim ſpecieꝝ et motionũ. Pe⸗ om̃is
cauſa cuiꝰactus pᷣmꝰet ꝓpꝛius eſt rei ꝓductio.eſt cã

26

27

28

29

pᷣma et imediata. ſᷣ voluntas diuina cſt hmõi. c.

Pꝛobatio medie ſuꝑ illud is. Juſ dñsin oibꝰ vijs
uis. go. Deo Hieſt velle
res hñt eẽ.¶ Gtẽ rõne videt᷑.qꝛ ois cã ẽ pꝛima ⁊ ime

facere.qꝛ ex eiꝰ volũtate

diata.qꝛ nõ ẽ altera pᷣoꝛ.ſᷣ diuina volũtas eſt cq qua

nõ ẽ altera poꝛ. cũ ſit idẽ qd deus.ᷓ volutasẽ cauſa
pᷣma et imediata. Se ois cauſa ẽ pᷣma ⁊ imedia⸗

ta q̃ eſt in totũ effectũ ꝑ actionẽ ſuã.ſed omne qð fit

eſt a deo. et nihil põt oꝑari ſine ipſo.cum nõ poſſit in
eſſe ſaluari.et deus toti cooperat᷑ et in totũ.ergo ⁊c̃.
¶ Btẽ ois qui ſe cognoſcit.certiſſime et nobiliſime
ſe cognoſcit ꝑ cãm ꝓximã et imediatã.ſᷣ cognoſcẽs
deũ et videns cognoſcit in eo res certiſſime et nobi/

liſſime tanq; in cauſis poꝛibus.vt dicit Augꝰ.ergo

in deo eſt ua prima et ĩmediata.ſʒ nõ niſi voluu
tas. ⁊c. t attribui e
fine totius nobilitatis. ſi rõ cauſalitatis conuenit
ei.nobiliſſima cauſalitas dʒ ei attribui.ſed bec ceſt rẽ

35 deo attribuit᷑ debet attribui ei in

* . —
Zi. J.

.
cauſe pꝛime eèt imediate. æ. ¶Cotra. Ani? ? yong ([ N ueſtio.ſ. . gſoſbi⸗
cã imediata. ſi deus ẽ cauſa oim imediata.nibil hʒ W pꝛima diuiſio nõ ſit ↄueniẽs.videt᷑. Oꝛ ſicut w⸗ irtyi,
aliã cãm qᷓ; deum.et ſi hoc.ceſſat oĩs operatio.et ita luntas ẽ reſpectu rerũ.ita et potentia ⁊ ſcia. ſed ſcia cſoicd
Ttentia ceſſat. ceſſat ⁊ lbonitas.⁊ cetera ſunt ocioſJa. nõ diſtinguit᷑ ꝑ ſciam veritatis ⁊ ſciam ſigni.ſilr nec erneefnit
¶ Itẽ ſi diuina voluntas ẽ oim cauſa ꝓxima ⁊ ime potentia.& nec volũtas.Si tu dicas ꝙ illa nõ babẽt ſfurtmnt
diata. ſed poſita cã ꝓxima ⁊ imediata ponit᷑ effect?ꝰ. ſigna.Contra.ſicut creature ſunt ſigna voluntatis. wzornith⸗
5 cũ diuina voluntas fuit ab eterno.cetera ſunt eter ita etiã innuũt cx ſuo oꝛdine ſciam.⁊ ex ſua magni⸗ ith⸗
na. MNeé omne q̃d bʒ cãm ꝓximã ⁊ imediatã ⁊ ne tudine moſtrane potentiã.ꝗ ſi ſignũ ducit in aliud. Wou.
ceſſariã cſt demõſtrabile.ſed ſi diuina volũtas ẽ oim patet. ¶ Itẽ ſi ↄtingit diuinã voluntatẽ ſignari.aut nitelatpot
cauſa pꝛima imediata. omnia ſunt demõſtrabilia. ꝑ ſigna naturalia. aut ꝑ ſigna voluntaria. IHHon per hainuttn
¶ Itẽ cognita cã ꝓxima ⁊ imediata nõ eſt vltra q/ naturalia.qꝛ pᷣceptio et phibitio nõ ſunt a natura.S iffif
rere. ſcito ꝙ dens velit aliqͥd.ſtulte laboꝛat qͥ que a voluntate. Non ꝑ volũtaria.qꝛ ſignũ voluntariũ
rit cam aliã. ſ de oĩ bono ſic ſcimꝰ deũ cãm eẽ. nõ eſt qðʒ ſignificat ex inſtitutionc.ſed pᷣceptio et phibi (Muncotſi
eſt vlterioꝛ qrenda.peunt ẽ ⁊ vane ſunt ſcie voctri tio nõ ſignãt titutiane voluntatẽ. ſy iöᷣm qð p⸗ Mtni ens
50 nales imo oes ſcie GE⸗ buiꝰintelligentiã eſt no ccqpitur. ⁊c.¶¶ Itẽ res ſignificata nõ cõicat nomen Pitt
tandũ ꝙ cũ in creaturis ſit repire cam vniuerſalem ſuũ ſigno. ñ q;uis circulus ſit ſignũ vini.nõ tñ eſt kencnucnt
et ꝑticularẽ.cauſa vniuerſalis vno mõ plus influit vinũ.& quis pᷣceptio ⁊ ꝓhibitioac᷑.ſint ſigna diuine 1 cMiopoot
in effectũ qᷓ; ꝑticularis.alio mõ minus. tũ em̃m ad voluntatis.nõ tñ debẽt dici volũtates.ẽᷓ nõ debet di inncht
intimitatẽ.cauſa vniuerſalis (qꝛ agẽs apald⸗ eſt) ma / uidi voluntas in voluntatẽ ſigni et voluntatẽ bene. todce
gis influit.ſʒ q;tũ ad actualitatẽ ⁊ q;tũ ad ea ſunt placiti. 1See pᷣceptio et ꝓhibitio ⁊ hmõi aut ſunt ſgil Jin
Apꝛia rei minꝰ ifluit.Et rõ huiꝰ ẽ.qꝛ cauſa vniuerſa ſigna rõne actus.aut rõne obiecti ſiue cõnotati.Si foanckautn
creata nõ hʒ oimodã actualitatẽ nec ꝑfectã potẽtiã. rõne actus.ſ idẽ eſt actꝰqd diuina volũtas et deus. regetdhen
et iõ nõ pᷣt ꝑuenire ad foꝛmã ſpãlem niſi ꝑ accidẽs. qꝛcũ dico deus pcipit. dẽ de deo. et ita pᷣdicat diuinã ſeſolierot
vt ꝑ foꝛma agẽtis ꝑticularis ꝗ nõ eſt ab ipſa.diuina eſſentiã. ſᷣm hoc idẽ eſſet ſignũ ſuijpſius. Aut rõe (owin
aũt volũtas ẽ cã pꝛima ⁊ vliſſima ⁊ actualiſſima.iõ effectus.et tũc cũ pᷣceptio et ꝓbibitio nullũ cõnottt Pocen
p̃t in totũ effectũ ⁊ in totã rei ſᷣam etiã ſine ãmini/ neffectũ nec ↄſilium.nullũ oino erit ſignũ.et ita nullo utlöen
culo alterius cauſe. nec aliqᷓ̃ cauſa põt aliqͥd vel mo-⸗ moõ vident᷑ ſigna. Sed tra. ſehtura dicit plunaeas an ii
dicũ ſine ipſa.⁊ ideo neceſſe ẽ ꝙ ipſa ſit ca imediata eſſe voluntates dei.ſʒ ↄſtat vnã eſſe voluntatẽ bene ſttinnn⸗
in om̃i actione ⁊ re.⁊ cõcedende ſunt rõnes ad hoc. placiti. ſi plures ſunt.opoꝛtet ꝙ ſtet ꝓ alia volun/ imgin
½1 Agd obiecta in ↄtrariũ intelligendũ ꝙ cũ deus ſit tate qꝙᷓ; beneplaciti.ſʒ nulla voluntas dei ẽ niſi bene/ lzcrapwit
ourmmniũ cauſa imediata.q̊ꝛundã tñ ẽ tota cauſa.ſicut placiti vel ſignũ illius.g ⁊c. ¶ Itẽ ↄtingit cognoſce⸗ ſigreled
eoꝝ qui creant᷑.Quoꝛundã aũt eſt cã cũ alia cã ꝑti- re voluntatẽ dei.ſed nõ poſſumꝰ cognoſcere eã ꝑ ſe. Maigkerht
lan. vt eoꝝ q̃ ſunt a natura pꝑticulari. ⁊ hec quidẽ neceſſe eſt ẽ ꝙ cognoſcamꝰp ſigna. ſy ſic noiamßm tinifict
cã cõcurrit nõ ꝓpter indigentia diuine volũtatis.ſy qð cognoſcimꝰ.g nõ tm̃ debemꝰdicere voluntatẽ be ſtis
Apt᷑ ſũmã liberalitatẽ.q̃ nõ tm̃ dedit rebꝰ eẽ.ᷣ ⁊ oꝑpa neplaciti eſſe voluntatẽ.ſʒ etiã ſignuʒ eius.¶¶ IRtem 1 ſei
tionem et diffuſionẽ.ꝓpter oꝛdinẽ ⁊ cõnexionẽ vni ppſceptio alicuiꝰrecte dẽ volũtas illiꝰ.gᷓ ⁊ pᷣceptio dei. ſe ,
uerſi adinuicẽ. Nec vna cã derogat alteri.ſj tot? effe nõ eſt wlũtas creans.qꝛ pᷣceptio ẽ etiã ſi nibil fiat. gare
ctus ẽ a cã creata.⁊ totus a volũtate infinita ineraeaa S eſt volũtas vt ſignificãs. aa doca erno⸗ 55 nänc
ta.Et ſic pʒ rñſio ad pꝛimũ obiectũ.obijcit em̃ de cã auctas cõpellit nos diſtinguere voluntatẽ dei in vo⸗ uninin
imediata eſerkn alterius cauſe create.qꝛ due cau/ luntatẽ ſigni et voluntatẽ beneplaciti.Auẽtas qᷓdX.. ſ .
ſe cgreate nõ ſunt immediate in eodem genere cauſe. qꝛ dicit Abla Theß.iiij. Hec ẽ voluntas dei ſf in
Ad illud qð obꝛ ꝙ poſita cã ĩmediata ⁊c.diᷣm q; catio vſtra.ſ illud nõ ẽ dictũ ꝑ eſſentia. vl ꝑ cãm. inchn
32 cãm poni ẽ duplr.vel in eẽ.vel in oꝑari.Et poſita vel ꝑ ſigniſicationẽ. MNon aũt ꝑ cãm. & per ſignifica iſrö
in eſſe.nõ ponit᷑ in actu niſi ponat᷑ in oꝑando.et ſic tionẽ. ¶ Itẽ rõ dictat.qꝛ cõi vſu loquẽdi cõſucuimꝰ Mchep

voluit ab eterno ꝓducere rẽ. ¶ Ad illud qð ob gendũ.ꝙ ſicut nõ abſurde iutellectꝰdẽ vis intellecti⸗
35 oia ſunt demõſtrabilia.dom ꝙ venꝝ ẽ ſi cauſa illa ſit ua et ipᷣm intellectũ.ita volũtas dẽ ipſa vis volendi
Apꝛia ⁊ determinata ad tales effectus.(¶Ad illð q ⁊ ipᷣm volitum.Et quia voluntas dei innoteſcit no/
34 obẽ ꝙ nõ debet q̃ri alia cã.dᷣm q; ſi plene cognoſce bis volitũ tãqᷓ ꝑ viſibile.⁊ ſignuzʒ ẽ qd facit i aliud
retur dei voluntas ⁊ diſpoſitio in ſe.nullus deſidera venire dũ offert ſe ſenſui.indeẽ ꝙ voluntatẽ dei di/

nõ fuit ab eterno ꝓducere ſ in in q̊ diſpoſuit et pceptũ nrrjſm voluntatẽ appellare.ſpter hoc intelli/

ret ſcire aliquã cãm.ita em̃ plene cognoſceret in cau wigimin voluntatẽ beneplaciti et in wlũtatẽ ſigni. adl
„ ſis pꝛimoꝛdialibꝰ.attñ qꝛ diuina volũtas nõ cogno· ¶ Ad illud qð obꝛ de ſcia ⁊ potẽtia.dð.q ipᷣa volun 3 in. Wer
ſcitur.nec ipſa excludit i agẽdo oꝑationẽ cauſe crea tas ſe hʒ imediatius ad res.⁊ tñ nõ ſic determinate e
te.nec excludit etiã in cognoſcẽdo cognitionẽ rõnis in futuris indifferentibꝰ.iõ indiget certis ſignis.Et lhkone
bumaue.ideo bonũ eſt et ꝑutile exerceri in ↄſidera⸗ pterea cũ debeamus nos illis cõfoꝛmare.opoꝛteret Aucne
tõne cauſaꝝ creataꝝ.vt aliquo modo ſemiplene v· nos ipᷣas cognoſccere.ſed diuina ſcia ẽ reſpectu oim ſisth̃
niamus in cognitionẽ illius cauſe ſupꝛeme q̃ ẽ finis ſilr et potẽtia.et pᷣterea neutri opoꝛtet nos ↄfoꝛma⸗ üiſnine
mnis cognitionis. re.iõ nõ ſic dẽ ſcia ſigni vel potẽtia ſicut volũtas dẽ. thleti
Onſequenter qᷓ;tũ ad terciũ articulũ querit᷑ de a illud qd obꝛ. vtꝝ ſint ſigna naturalia vel vo/ 37 Alhnft
voluntate diuina qᷓ;tũ ad rõneʒ ſignificandi.⁊ luntaria.dem ꝙ ſignũ ẽ ens.⁊ eſt ſignũ.pt g̊ dici na dsirin
circa hoc duo pꝛincipaliter qᷓrunt᷑. Pꝛimo de conue turale inqtũ ens.vel inqtũ ſignũ.Signa & volũta/ ich
nientia illius diuiſionis diuine voluntatis in volun tis inq;tũ entia.volũtaria ſunt.qꝛ a voluntate.ſᷣ na lninſm
tatẽ beneplaciti ct voluntatẽ ſigni. Scdo q̃rit᷑ de nu turalia ſunt inqtũ ſigna.qꝛ naturalit᷑ ſigniſicãt.ſicut flirſ

mero ⁊ ſumcientia ſignoꝝ diuine voluntatis. ęffectus naturalit᷑ ſignificãt cãm. Ex boc pʒ ſequẽs. 38 ni⸗

2.

sü ionis no bz malũ oppoſt/
c res nõ cõicant Rz. dato deafno latu dun ionee Sſi 5 ſignn npoe lo snn⸗
.vt pz. nã vꝛina dr ſana qꝛ eſt ſignũ ſanitatis. eſt diſtin gui ſic. volũtas d ne ens int ſe †
inia em̃ ſignũ qð cauſat᷑ natu . . ſʒ ß tropuũ loquẽ/ ump Serdn luntas g abſoluta Põt ad
nn ſermonis ꝗꝓpꝛietatẽ.ſʒ m tropũ! mõ cõtingit eã ſignari. Aoluntas & abſ ũ di⸗
cggiit ven. nec hm ſermonis ⁊ rone trãfferendi ẽ ſiſitu½ mõe .aut p modũ oplacẽtie. aut p modũ di/
i di.ſicut tangit męr̃ in lra. ſignat r ſignincath. aliqͥd ↄpari.au P diſplicẽtie ili nullo mõ fit. et
nſe atx inp ſi an ð naturalr ſignat ⁊ ſignificatũ ſplicentie. Si ꝑ modũ diſplicẽtie illð nullo .
ſäm do ↄpata int ſignũ qð natu ſigna. dom ꝙ rõöne ¶ſplicentie. Si ꝑ moe nificari nec ſciri aliqͥ ſig exterio
untgiu, V SPara ir ð ob; roõnc cuiꝰ? ſunt ſigna.dðim ꝙ roͤne ſta hqc nõ ↄtingit ſignificari n fit. 2
ſligien 39 a üllud qd ob; ronc cui ſn ñ. obiectũ em̃ inno/ .Si ꝑ modũ cõplacẽtie. aut qꝛ placet illud qʒ fit. ⁊
ndce ati ꝑ ↄpationẽ ad obiectũ.obiectũ em̃ ri.Si ꝑ modũ cõplacẽtie.aut qꝛ plad ſic ꝑmiſſio
iwemit accy creatip op atẽ vt ẽ ſub actu pᷣceptionis ⁊ ꝓ ſic impletio. Aut 2 placet aliud ex illo.⁊ ſic ꝑi
R teſcere Heit volantat qð pcipitur ſignũ eſt vo⸗ e e De igna. Põt iteꝝ ſignificari diuina
* iuln bibitienis PPinoi. Gñ boc P EKebeben ancegen ſiue cõditionalis.⁊ hoc apg.
nind ntatis inqtum pepitur. Pauegs It anceged ſin oſitũ diſplicet. 2 ſic
eſi luntatis 5csäs modũ oplacẽticita q; oppoſitũ diſplicet.
Aune⸗ nen ſanek nis u. Pꝛecipit ? pcep g ein emttct ie oppolitand vilſeec
d it mgr̃ qͥnq; ſigna c videt᷑ ꝙ debeat pone ꝓn Te NEiE iſplicetie ita ꝙ oppoſitum
s pamt mor ein⸗ ſulit iplet. Et videt ꝙ de ſicↄſiliũ. Der modũ vo diſplicetie ita ꝙ oppoſt. 2
demda Pmittit. oſulit iplet. t vid coꝛrelatiue. ſicↄſiliũ. Der mocqñ vo dipl ßm hoc pʒ numerꝰ2
ſſiſi i Phibz. p in ſignũ ⁊ ſignatũ dicunt᷑ c nõ placet nõ Epoſſibile reꝑiri.⁊ ſᷣm hoc p Hrig
Nrmni oꝛa.qin ſignũ ⁊? ! S liquũ.⁊ ſi vuum nõ placeti idie . em̃ obijcit᷑ ꝙw 41
rlrin onkod. ſitoꝝ dẽ multiplr ⁊ reliqu ſufficiẽtia ⁊ ſolutio obiectoꝝ.¶ 4
ſaNig ⁊ ſi vnũ oppoſitoꝝ dꝛ multi⸗ tẽ topicoꝝ.ſʒ volun 9 eplaciti nõ ẽ multiplex.dom ꝙ boc verũõ
id 5 3 iolr nec reliqnũ.ꝑ artẽ topi. ſ debet bẽ luntas ben eplaciti no e multt ta mulelpler ve
So no de multip * ns. vnũ ſolũ debet hꝛe L ñ qᷓtũ ad cõnotata multiplex ẽ
henkß tas dei ẽ vna.⁊ vno mo ſe hbñᷣs. vnũ ſolũ d di ſigni eſt ̃tũ ad ſbam. tñ etũ önotat naturalem
Rüonnin⸗ Besant ſjang unt roe moi ſig iſum é. voluntas em̃ abſoluta cõnotat naturalen
ordti ſignũ tẽ aut ſigna ᷣ diſtingu ne. ſignifica viſum ẽ. vo untas em abſoluta c ad ſalutẽ. /Ad
W aut rõne rei ſignificate. Si rõne rei ſignifica nationẽ rei ad euẽtũ. ſicut oim ad ſalutẽ. /Ac
unitäu ficandi.aut rõne rei ſignificate.Si rõn ſignu ẽ diui oꝛdinationẽ rei ad euẽtũ.ſicut oĩm a di ſignifi/
e S. n 2 ois res ſignue diui ̃ritur vtrũ diſtinguant᷑ rõne modi ſignifi
S te. tot debent eẽ ſigna qͥt res.qꝛ ſignificäãdi. illud qð q̃ritur v 4 ſignificandi. Eſt em̃ ali⸗
en tot deb ne modi ſign 7c. dm ꝙ rõne modi ſignificandi. em̃?
wonſani ne volñtatis tanqᷓ cauſe.Si e atẽ pᷣceptio ⁊ ppi candi ⁊c.dom ꝙ rone modi ſi vt deteſtantẽ qd fa
ige are untatẽ pᷣceptio ⁊ ꝓh aus ſignificãdi voluntatẽ vt deteſtantẽe
hiſ z d eodẽ mõ ſignt diuinã voluntatẽ as dei ſicut. j. qͥs modus ſign Sren qð facit pꝛe
nn Gieoge it vnũ ſignũ. Bem volütas dei ſieu 1. phibitio. alius modꝰ vt appꝛobantẽ f er
inien aig n5 reſpectu mali. nullũ ſignũ in die ceptio.¶¶ Acd illud q obẽ ꝙ voluntas nsk rethccen 4 5
n ot Patebit no eApac n:⸗Gihin iſſio et ꝓhibi 0. dũ appꝛobãtis nõ ẽ reſpcctu ma
— i alũ. cñ ů̊ pmiſſio ct ꝓbibi li.dðᷣm ꝙ ꝑ modũ appꝛobã pe
eni cipi per ↄpationẽ ad malũ.d oluntatis diuine. mali.dom ꝙ mo qũ vo deteſtantis ẽ reſtectu
iinan Te rerin, aeenegiden vona ae . ,0 iged ncäd cpcullibet b dno Kaͤc⸗ 44
gt uſts Coͤtra. e ſint plura viqet. lura mala. tot mali in ſe. ¶Ad illuc eſt. ſed tñ bono ſup⸗
N . vni bono plura mal⸗ malũ ex oppoſito. dom ꝙ ven eſt. ſed tñ bono
redinie maluʒz ex oppoſito.ĩmo vni ali ſicut ex parte malũ ex oppo malũ ⁊ nõ malũ. inqtũ ſup/
n ra ſign⸗ capra pte mal ſiencer p erogationis pᷣt opponi malũ ⁊ nõ malũ. inqꝙᷓtũ ſup-
ategt vel Plare ſonn ebet ac. 2. ¶ Itẽ ſicut erog ont onit᷑ minus bonũ. inq;tũ aũt bonũ
X KNe iſint tria.pʒ ⁊c. —en tionis opponit᷑ minus onu. .
ſawertri,, boni. cñ igit ex pte on ita et cohibitio. imo mito erogatio 5 aliud.⁊ illud quidẽ opponit᷑
laud Imdlee oni lo. ta t oopibitio. ſiino meo t maluʒ.ſed nõ aliud. ⁊ illud quia
egabſetere Impletioni rũdet Pmmi 10. idet᷑ ꝙ plura ſint ſi opponi u t ſub phibitione. Ad 45
foꝛtius ⁊ magis ex oppoſito.ꝗ̊ vid prura unr i. b cepti.⁊ ideo nõ cadit ſub ꝓhibitt . .—
eeer ““ ſicut pceptioni opp Pes dd illud qͥd obijcit᷑ de phibitione. d adi vt viſum eſt
ninesſ gna. uaſen ſint plura.¶ R. doᷣm. q iuat rõnẽ ſignãdi vt viſum
aanl 15 R, videtur ꝙꝙ ſi Plt r„, lun effectuũ. ⁊ ꝓpter hoc pꝛ Loe i diſfuaſio
iti o ſilio diſſuaſio. ꝛo mõ cõſueuit accipi ſic. Uolun Ad illud q̊d obijcit᷑ ꝙ cõſilio opponit᷑ diſſu 2. 46
ititiſeie numerus ſignoꝝ vno mõ cõſu ſtin ⁊ futuroꝝ. pte ¶ Ad illud qd ob eſt vna ↄtrarioꝝ.qꝛ eſt acceptio
Pan iniha puelgat io zpitig efatnon. Pte dom ey ſicut opinio eſt vna vtrarie liũ. quia nõ
Nahrgnu tas em vinina APpelo eſt qᷓ; ptiũ. Scðm hoc notan ius ꝑtis cũ foꝛmidine alterius.ſic ↄſiliũ.qu
Peutrt autẽ alio mõ nõ eſt qᷓ pñtiũ. com boc no V!V6ftius ꝑtis cij foꝛmiq erminate. qꝛ cõphendit ſua/
ui ut d ſlzseſperen abenleun ei: äâ qui
l tio.aut malũ ⁊ ſic den lao. Eoreſ Aut bonũ neceſ/ ſionẽ ⁊ diſſuaſionẽ. li nld vonſillte.
iniſt u5
an ſari.⁊ ſic pᷣceptio. õ
hin ſet — ntatis dei qualiter impleatur.
iurice — Hoeimtm oluntatis dei qualite E .in qᷓ
— N Uincti⸗ i Deunnlettan woend eſt ſcda ꝑs buavtalis nrdrus Noletatein
l J r agit de diuine voluntatis impletione.Et! itatões ꝗᷓ ex bac ſuppoſitõne oꝛiunt᷑.
f git de diuine volunt jmpl t. Mic remouet dubitatões ꝗᷓ ex s. In pꝛima
Gdiſni & luntas bñplaciti ſemꝑ impleat᷑. cax eſt. Pꝛima ps bʒ duas ptes. In pꝛit 5
ſige us ꝙ voluntas . oluntas qppe dei ſemꝑ cfficax eſt. Pꝛima ꝑ ci bona qᷓ
Goniintß, ritatẽ. . diſt. pxrima. Aoluntas qp ionẽ ad mala. ibi. Ideoq; cũ cſtet ola bona qᷓ
gii ſcda explicat veritatẽ. . viſt. pxima. Aolut In ſcda ꝑ apationẽ ad mala.ibi. Ide. 9 ſolutionẽ. ¶ Sim
zigiut ANrE dubitationẽ ꝑ ↄpationẽ ad bona. In ſcda In ſcda ſoluit.ibi. Sj audiamꝰ ſolutionẽ. Si
i mgf moutt vubitation pꝛima męfr̃ obijcit. In ſcda ſoluit. ibi. S ꝛima mgr oppo/
igninct fiunt. ¶ Pꝛima ꝑs bʒ duas ptes. In pꝛima mg ctu maloꝝ.hʒ duas ꝑtes. In pꝛii
eni, iter ſcda ꝑs in q̃ mg inqrit vty wluntas deii. ibi. Si qs diligent᷑ attendat ⁊c. Pꝛima ꝑs hʒ du⸗ iie
gnne rſcda ꝑs i . verã.ibi.Si qs & diligent᷑ attendat nãt illi qͥ ſunt ↄtrarie
unenn t ad partẽ falſam. In ſca opponit ad ꝑtẽ ver 2 onit ſolutões qᷓs aſſignãt illi qͥ 2 3
ziEnnu nit aa partẽ falſa onẽ falſe opinionis. In ſcda ꝑte p eln ͦ in opponẽdo duas idu
ien pꝛima adducit rões ad defenſionẽ fa cop 6ͤ fieri. Et vtraq; ptiũ duas hbʒ.nã in pp e
i 2 t de icũ tate mala nõ fieri. Et vtraq; ptiũ t. qꝛ ponunt᷑ ibi due rõnes iuxta
Grmnmn oſitõis. ⁊ B ibi. Illi vo qͥ dicũt dei wlũtaten ᷣ ꝑs in qᷓ ſoluit diuidit᷑.qꝛ ponunt᷑ ibi duer 8.
aen dounfoms. 1 B ibi⸗ innitit. alia aucti. Et m h ps in qᷓ ſoluit dĩ n pᷣma inducit rõnes veras.
n ſa ait obiectõnes.q̃ꝝ vna rõni innitit᷑. . aʒ ptẽ aſtruendã hbʒ duas. In pᷣma inducit: bm tres
itemin lectões. Sitr illa ꝑs in qᷓ conat᷑ mgr̃ ad veraz ꝑtẽa koñſum ẽ ⁊c. Pꝛima ps hʒ tres ptes ſm tr
gui duas obiectões. Silr illa ꝑs in qᷓ conat boc ibi. Jã ſufficient᷑ oñſum ẽ ⁊c. ibi. Si qs igit diligen
geru In ſoda diſſoluit qd ronẽ ſopbiſticiri id doo fieri actoꝛe ⁊ deo wiente. ponit ibi. Aug. qrẽs ⁊c
üe õnes q́s inducit. Dꝛima ſumpta ẽ ab H. qꝛ idẽ ẽ deo fieri acte 1o. 7 ponit ibi. deinde idẽ Aug.qᷓrẽs ⁊c̃.
S rones ꝗs inducit. Pꝛima! de— 15½ alu fit Z hõ fit deterioꝛ. S actoꝛe ⁊c. Si⸗
er . Scda ſumpta ẽ ab hoc ꝙ eadẽ eſt cã q̃ malũ fit ⁊ hõ fit deter ctiã alit oñdit᷑ ꝙ deo actoꝛe 6.
gudhi ter ⁊c. Scda ſumpta ẽa ſaci d nõ eẽ.⁊ ponit᷑.ibi. Itẽ etiã alit᷑ oñdit᷑ koñſum & c. In
ariitfs daſ ab boc ꝙ malũ facit tendere a In pꝛima ponit illã ibi. Jã ſufficient᷑ oñſum ẽ
* Sere Vnt äs s banc partem
urchen ſſolnit. gj. Quib'facileẽ nobis rñdere. In tercia redit ad v . ä
Gigit ſecunch Sreſionmonaſe fieri. ibi. Hec igitur ⁊ alia huiuſmodi ⁊
ſe eſſe veram ꝙ deus nõ vi. H

Obijcit ad partẽ falſaʒ ꝓ voluntas dei caſſari poteſt quantü ad effectus XLVI

vonos. g S ———
7 Ic oꝛitur queſtio. Dictũ eſt em̃ in ſuꝑioꝛibꝰ ⁊ autoꝛitatibꝰcõmunitũ.
dd wv volütas dei q̃ ipſe eſt vocaturq; beneplacitũ eius caſſari nõ pᷣt.ꝛ.··—
Dila volũtate fecit q̃cunq; voluit in celo ⁊ in terra.cui teſte aplo nihil NRoma. ix.
reſiſtit.Querit᷑ &̊ quõ accipiendũ ſit að aplus de dño ait.Qui vult oẽs ho⸗ ſ. Thimo. ij. ſoip
mies ſa nooſcrt. an em̃ nõ oẽs ſalui fiant.ſᷣ qdã dãnent᷑.videt᷑ vtiq; ñ fieri Sbij⁶ccectt.
d deus vult fieri.humana ſcʒ volutate impediente voluntatẽ dei. Dñs d,J⸗·⸗
in euangelio impiã ciuitatẽ cõpellans.Quotiẽs inqͥt volui ↄgregare filios Math. xxiij.

tuos ſicut gallina ↄgregat pullos ſuos ſub alis ⁊ noluiſti. Ita hec dicuntur
tanq; dei volũtas ſuꝑata ſit hoim voluntate.⁊ infirmiſſimis nolendo impe
dlientibꝰ.nõ potuerit facere potẽtiſſimus qð volebat. Vbi eſt & illa oĩpotten
tia qᷓ in celo ⁊ in terra ſm ꝓphetã. oĩa q̃cunq; voluit fecit.⁊ quõ voluntati ps.xxxiiij.
eius ſᷣm aplin nihil reſiſtit.ſi colligere filios hieruſalẽ voluit ⁊ nõ fecit. hhec—
eym̃ pdictis plurimũ obuiare viddeenrrrt.
¶ AObiectionẽ pᷣdictã ſoluit exponens quõ intelligendũ ſit illud.volui con
“ Gregarc zZnoluifti h..... —
¶ Sed audiamꝰſolutionẽ.ac pᷣmũ quõ accipiendũ ſit illud qð dñs ait.videa / Soluit.
mus. Mõ em̃ ex eo ſenſu illud dictũ ẽ vt ait Aug.in ench.pᷣdictã queſtionen
ſoluẽs.q̃ſi dñs voluerit cõgregare ſilios hierlim ⁊ nõ ſit factũ qð voluit.qͥa
ipfſa noluerit.ſᷣ potius ipſa quidẽ filios ſuos ab ipſo colligi voluit.q̃ tamen
nolente filios eius collegit ipſe oẽs quos voluit.qꝛ in celo ⁊ in terra nõ que⸗
dam voluit ⁊ fecit.quedã vo voluit ⁊ nõ fecit.ſed oĩa q̃cunq; voluit fecit.vt
ſit ſenſus. Quotiens volui cõgregare filios tuos ⁊ noluiſti.i.quotqͥt cõgre/
gaui mea voluntate ſemꝑ efficaci. te nolente feci.Ecce in euidenti poſitũ eff
HYlila dñi verba ſuꝑioꝛibus nõ repugnãt.Nũc videre reſtat quõ etiã pᷣmiſſa Qus intelligẽ⸗
yerba apli pᷣdictis nõ ↄtradicant.qͥ de deo loquẽs ait.vult oẽs hoĩes ſaluos dun ſit illud.
fieri. Quoꝝ occaſione verboꝝ multi a veritate deuiauerũt dicẽtes deũ mul⸗ Qui vult om̃s
ta velle fieri q̃ nõ fiunt. Sed nõ eſt intelligendũ ea rõne illud eſſe dictũ quaſi har ies ſaluos
deus vellet aliquosſſaluari ⁊ nõ ſaluent᷑. Quis em̃ tã impie deſipiat vt di⸗ M.
cat deũ malas hoĩm volũtates qᷓs voluerit.⁊ qñ voluerit.⁊ vbi voluerit.,isiiin W
bonũ nõ poſſe cõuertere: Non eſt vtiq; veꝝ qð in pᷣs.dr. Quecũq; voluitſfe
cit. ſi aliq̃ voluit ⁊ nõ fecit.⁊ qð eſt indignus ideo nõ fecit.qm̃ ne fieret qued
volebat oĩpotens.voluntas hoĩs impediuit. Ideoq; cũ audimꝰ ⁊ in ſactis
literis legimꝰꝙ velit oẽs hoĩes ſaluos fieri.nõ tñ ideo debemꝰ oĩpotentiſſi⸗
me dei voluntati aliqͥd derogare.ſᷣ ita intelligere qð ſcriptũ ẽ. Vult oẽs ho
mines ſaluos fieri.tanq; diceret᷑ nullũ hoĩem fieri ſaluũ niſi quẽ ſaluuʒ fieri
ipſe voluerit.nõ ꝙ nullus ſit hoĩm niſi quẽ ſaluum ſieri velit.ſᷣ ꝙ nullus fiat
ſaluus.niſi quẽ velit ſaluari.⁊ ideo rogadus ẽ vt velit.quia neceſſe ẽ fieri ſi
voluerit.HNon eſt em credẽdus oipotens aliqd voluiſſe ſeri qð factũ nõ ſit.
Sic etiã intelligit᷑ illud. Illuminat oẽm hoĩem venientẽ in hunc mundum,. Qus intelligik

nõ quia nullus hoĩm eſt q nõ illuminet᷑.ſᷣ quia niſi ab ipo nullus illuminaf illud Job.. Il Cünri
Poteſt ⁊ alio mõ illud intelligi dũ tñ credere nõ cogamur oĩpotentẽ aliqdd luminat omnẽ fhlant
fieri voluiſſe.fſactũq; nõ eſſe.qͥ ſine vllis ambiguitatibꝰſicut in celo ⁊ in èra. bominẽ yenien n

(ſicut veritas cantat)oĩa qcũq; voluit fecit.ꝓfecto facere nõ voluit q̃cun; tem.ꝛc.
nõ fecit.Ex his aperte oſtendit᷑ ꝙ deus ea voluntate que ipſe eſt nõ vult aii
quid fieri qð nõ fiat.neq; nõ fieri quod ſit.
H † bijcit ad ꝑtẽ falſam ꝙ voluntas dei fiat qᷓntũ ad effectꝰ malos . .
Igdeoq; cũ conſtet omia bona que fiunt eius fieri voluntate.que fieri nollet ſani
nullatenus fierent.recte queri ſolet. Utrum ⁊ mala oĩia que fiunt.i.peccata. Mn
dDei fiant voluntate.an nolente eo fiant: Suꝑ hoc diuerſi varia ſentiẽtes ſi⸗
bi cõtradicere inueniunt᷑.Alij em̃ dicunt ꝙ deus vult mala eſſe vel fieri. nõö
itsñ vult mala.Alij vo ꝙ nec vult mala eſſe nec fieri.in hoc tamẽ conueniunt
t hij⁊ illi ꝙ vtiq; fatentur deũ mala non velle.Vtriq; vᷣo rõnibus ⁊ autoꝛi½
tatibus innitunt᷑ ad muniendã ſuã aſſertionẽꝗ.

.

7

—
=SE

=

—

☛r £

— =—

—e—

——. —

S=

S=

— —

XIVI

Aui em̃ dicunt deü mala velle eſſe vkfieri.ſuã hijs modis muniüt intẽtõeʒ.

Ro. ix.

Si em̃ inquiũt mala nõ eſſe vel non fieri vellet. nullo mõ eſſent vel fierẽt.qi
ſi vult ea non eſſe vel non fieri.⁊ nõ poteſt id efficere ſcilicet vt non ſint vInõ
fiant.volũtati eius ⁊ potẽtie aliquid reſiſtit.⁊ non eſt opᷣs.qꝛ non pᷣt oẽ qu.ecd
vult.ſed impotẽs ẽ ſicuti ⁊ nos ſumꝰ.qui qð volumꝰ quandoq; nõ valemꝰ.
ſed quia opᷣs eſt ⁊ in nullo impotẽs.certũ eſt non poſſe fieri mala vel eſſe.niſi
eo volẽte.Quõ em̃ inuito eo ⁊ nolẽte poſſet ab aliquo malum fieri.cum ſcri⸗
ptum ſit.volũtati eius quis reſiſ/te.
Dpoonit ad partem falſã per ꝓbatõem que innitit᷑ autoꝛitaitt. e

¶ Supꝛa etiã dixit Augu.qꝛ neceſſe eſt fieri ſi voluerit.ſed vult mala fieri.qut

non fieri.Si vult nõ fieri.nõ fiunt.fiũt aũt.vult & fieri. Item bonuʒ eſt mala
eſſe vel fieri.Alioquin ſũme bonus nõ ꝑmitteret ea fieri. VHñ Augu.in ench.
Quis ea inquit q̃ mala ſunt inqᷓ;tũ mala ſũt nõ ſũt bona.tamẽ vt nõ ſolũ bo
na ſed etiã ſint ⁊ mala bonũ eſt. Mã niſi eſſet hoc bonũ vt eſſẽt et mala.nullo
mõ eſſe ſinerẽtur ab oĩpotẽti bono.cui ꝓculdubio qᷓ; facile eſt qð vult facc.tã
facile eſt qð nõ vult eſſe nõ ſinere. hec niſi credamꝰ ꝑidlitat᷑ nr̃a cõfeſſio qua
nos in patrẽ oĩpotẽtem credere cõfitemur. Ecce h̊ aꝑte habes ꝙ bonũ ẽ ma⸗/
la eſſe.oĩs aũt boni ðs autoꝛ eſt.qͥ vult oẽ bonũ eſſe qð eſt.Cũ g̊ bonũ ſit ma⸗
la fieri vel eſſe.g̊ ⁊ mala vult fieri vel eſſe.ijs atq; alijs hmõi rõnibꝰ ⁊ auto
ritatibꝰ vtũtur qͥ dicũt deũ velle mala eſſe vel fieri. l
¶ Solutio pꝛime obiectõis innitẽs rationi contra illos qui dicunt dei volun
tate non fieri mala vel non eſſe. f

¶ Alli ⁊o qͥ dicũt dei volũtate mala nõ fieri vel nõ eẽ.inductiõibus pᷣmiſſis ita

rñdẽt.dicẽtes deũ nec velle mala fieri.nec velle nõ fieri.vel nolle fieri.ſʒ tmñ
velle fieri. Si em̃ vellet ea fieri vel eſſe.faceret vtiq; ea fieri vel eſſe.⁊ ita eſſet
autoꝛ maloꝝ. Mõ eſt aũt autoꝛ maloꝝ.vt ſãctoꝝ ꝓteſtãtur auẽtes.nõ g̊ eius
volũtate fiũt mala Itẽ ſi nollet mala fieri vl vellet nõ fieri.⁊ tamẽ fierẽt.opᷣs

ns eſſet.cũ eiꝰ volũtas hũane volũtatis effectu impediret᷑. Joq; nõ cõcedũt

Joh. j.

Cõfirmat illuʒ
ſẽſuʒ alia auẽte

Augu.

Ro. vij.

Abidem

AXVliñ etiã aliqñ in ſcriptura legi᷑ malum appellari bo/

liq; nob.nec ſi bonũ ẽ illi vłilli.inde ſeqͥt ꝙ ſimplr bo/
mni ſit. ꝓpe em̃ ac ſimplieit᷑ bonũ ẽ qð in ſe ⁊ faciẽti bo⸗

deũ mala velle fieri.ne maloꝝ autoꝛ intelligat᷑.nec cõcedũt eũ velle mala nõ
fieri.vel nolle fieri.ne impotẽs eſſe videat᷑.ſᷣ tm̃ dicũt eũ non velle mala fieri
vt nõ autoꝛ ſed ꝑmiſſoꝛ maloꝝ mõſtret᷑. Vñ ⁊ euãgeliſta vbi oſtẽdit deũ au⸗
toꝛẽ eſſe oim bonoꝝ dicẽs oĩa ꝑ ipᷣm facta ſũt.cõſequẽter maloꝝ autoꝛẽ eẽ ne
gat di. Et ſine ipᷣo factũ eſt nihil.i.peccatũ. Mõ dixit ꝑ eũ factũ eſſe vel eo no
lẽte ⁊ inuito.ſᷣ tm̃ ſine eo.i.ſine eius volũtate.qꝛ nõ eiꝰ volũtate fit peccatũ.
nõ ̊ deo volẽte vel nolẽte.ᷣ nõ volẽte fiũt mala. Qꝛ nõ ſubeſt dei volũtati
vt malũ fiat vł nõ fiat.vᷣ vt fieri ſinat.qꝛ bonũ ẽ ſinere mala fieri.et vtiq; vo ⸗/
lens ſinit non volens mala.ſed volens ſinere vt ipſa fiãt.quia nec mala ſunt
bona. vel ea fieri vel eſſe bonum eſt. JUMUq

onn ſcðᷣe obiectõis innitẽs auẽti. Au.qua ðᷣr AMala fieri bonũ ẽ g

vero Angu. ait Mala fieri bonũ ẽ.nec ſinerẽt᷑ mala ab oĩpotẽti bono fie
ri niſi h̊ eſſet bonũ vt ea eſſẽt.ea rõe dictũ eẽ aſſerũt.qꝛ ex malis q̃ fiũt deꝰ bo⸗
na elicit.nec ipᷣe pᷣmitteret ea fieri niſi de eis bene aliqͥd faceret. VUñ Augu.in
eo.li.ench̊ͥ.aꝑte indicãs pᷣdictoꝛũ verboꝝ talem ceſſe intelligẽtiam ait. DHeus

oßps cui rerũ eſt ſũma ptãs.cuʒ ſũme bonus ſit.nullo mõ ſineret aliquid mali

eſſe in oꝑibus ſuis niſi vſq; adeo eſſet opᷣs ⁊ bonꝰ vt Miſi vſq; adeo s
bñfacèet etiã ð malo. Itẽ in eodẽ. Meliꝰ iudicauit deꝰ ect opᷣs ⁊ bonꝰ vt be⸗
ðᷣ malis bona facere q; mala nulla ꝑmitte. Ex h̊ itaq; ceſe⸗ eia ve ma⸗
ſenſu dictũ ẽ ac ven bonũ ẽ mala fieri.qꝛ ex malis que loqui. qꝛ malicia ep.
fiũt.bonisqͥ ſᷣm ꝓpoſitũ vocati ſũt ſãcti)accidit bo/ uatio. nõ ẽ materia
mias.i.vtilitas.Talibꝰ em̃(vt ait apłs)in bonũ coo/ boni. Si dicas q; a
pankt᷑ oĩa etiã mala.qꝛ eis ꝓſũt.q̃ alijs faciẽtibꝰ obſũt. cpit᷑ rõe ſubſtrati ſci/

licet zmalol gillo 3
nũ. vt piero. ſun marcũ. Aali inat inde bonũ fuit. ſci ẽ malꝰ.facit bonũ Cõ
nũ.vt hiero.ſuꝑ marcũ.aMalũ inqᷣt inde bonũ fuit.ſci cra. B nihil aliud i
maluz deſtruere. ex ̊
ñ habet ꝙq ö3 Nc

ööö

at nnala ſinere. cuz ei? nü eſt. Eſt em̃ aliquid qð in ſe bonũ eſt ⁊ cui fit.ſed nõ QAuachipertita
ſit facta deſtruere. Hcẽ bonũ faciẽti. vt eũ ſubuenit᷑ pauꝑi.ſed nõ ꝓpt deũ. boni acceptio.
dom. ch de non eſt ii Et aliqd bõi ĩ ſe ⁊ faciẽti·ſ ñ ei cui fit.vt cũ vitas ꝓpt
luſale neemaeriag deü alicui ſi obediẽti pꝛedicatur. Et iacd iſe ⁊ faciẽti
dicat. ZQ malo facit bo et ei cui fit bonn.vt cũ veritas pᷣdicat ꝓpter deũ cred
nũ occaſione ſũpta a ti. Vnde apls Bonus odoꝛ ſumus deo.alijs odoꝛ vi ij.cox.ij.
malo.ip̃e autẽ obijcit te.alijs odoꝛ moꝛtis. Eſt aũt aliud qð nec in ſe bonuz .
ac ſiboc oð eſt tene eſt. æ facienti nocet ⁊ dãnat niſi penneat vt malũ.valʒ
ict cauſaliter ſiue ma tñ ad aliqd. Vt em ait Aug.in ench. A ſũme ⁊ eqlit et
à cenaer⸗ bOvimmutabilit bona trinitate creata ſũt oĩa.nec ſumme.
narhcrlocoſuo poſi⸗ nec equaliter. nec mutabilit᷑ bona. ſed tamẽ bona etiã
tũ. ⁊c. Aidet᷑ male lo ſingula.ſimł vero vniuerſa valde bona. Quia ex oĩ⸗
qui. qꝛ q; nõ cſt. non bus cõſiſtit vniuerſitatis admirabil pulchꝛitudo. In
locari. Si tu dicas qua eniꝗ illudꝰ qð malũ dicit᷑.bene oꝛdinatum et loco b
T rdel ſuo poſitũ.eminẽtius cõmendat bona. vt magis pla/
cies atute rönali ceant. 7 laudabilioꝛa ſint dum cõparãtur malis. Hinc Bonũ puenit
Egla. malũ locat in patet ꝙ ex malis que fiũt aliqð ꝓuenit bonũ.dũj bona ex mailo.
gla.R.dim.q cũ di ,· magis placẽt ⁊ laudabilioꝛa exiſtũt. Ipᷣis etiã faciẽti⸗
ro infernũ ſiue locu, bus.ex malis que faciũt.interduʒ bona ꝓueniũt ſi fm
penalẽ. ouo Woo en- ꝓpoſitũ vocati ſũt ſãcti.Talibꝰem̃ vt ait Augu.in li.
e nitate: de coꝛrectiõc ? gra. vſq; adeo deus oĩa coopat᷑ in bo.
taſ ſubſtrate. innũ. vt ſi qui hoꝝ deuiãt ⁊ exoꝛbitant.etia hocipᷣm eis c
tũ vilis ẽ debet᷑ defoꝛ faciat ꝓficere in bonũ.qꝛ hũilioꝛes redeũt atq; docto⸗
mitati culpe.⁊ ita ma res.vt petrus. Illa etia mala que ab iniqs fideles pie

lũ locũ hʒ et vilẽ.ð lo⸗ pferũt.vt ait Augu.in li.de tri.ipᷣis vtiq; ꝓſũt.vel ad
eeroeſhet delẽda peccata. vel ad exercẽda ꝓban aq; iuſticiazʒ. hr tit i
3 c ¶Si qͥ boy deuiãt Vlad demõſtrãdã huius vite miſeriã. Ideoq; ⁊ Job Job. xix.

et exoꝛbitãt. etiã bo· dei manũ. ⁊ apls ſathaneſſtimulũ ſeẽſit.et vterq; bene ij.coꝝ.xij.
ipᷣm faciat eis pficere ꝓfecit.quia malũ bene poꝛtauitt. ʒ
lin bonũ. Si hoc. ego ¶ Oponit ad partẽ verã oſtẽdẽs eẽ bonũ fieri mala
videt ꝙ mala ꝓficiůt triplici rõe. Pꝛima rõ ſũpta eſt ab hoc ꝙ idẽ ẽ fieri ðo
ſiue coopent. Coõtra. actoꝛe. ⁊ deo volẽte. „
maliẽ bonũ coꝛrũpec- ee
re. nullo mõ ẽ in bo ¶¶Si quis igit᷑ diligẽter attẽdat que ſcripta ſũt. facile
nũ coopari ſiue ꝓfice ci ꝑcipere ex malis bona ꝓuenire. ex ea rõe dictũ eẽ
re. gdom. ꝙ ꝓficere ꝙ bonüũ eſt mala fieri vel eſſe.nõ quia malũ ſit bonuʒ.
ſiue coopani in bonũ vel quia bonũ ſit malũ fieri. Mõ eſt em bonũ malũ fie
aliauid alicui pt tri⸗ ri ab aliquo.qꝛ nõ eſt bonũ vt aliquis faciat malũ.Si
buict. cadiuuddo · em hoc eſſet bonũ. ꝓfecto huius deus autoꝛ eſſet. qui
vłecõuenſo. AHel exci eſt autoꝛ ois boni.Q ſi huius deus autoꝛ eſt. eo q u
tãdo.vt paupertas Loꝛe hõ agit mala.et ita eo autoꝛe hõ fit deterioꝛ:· Et ſi
miſeria ꝗᷓ excitant ad eo autoꝛe hõ fit deterioꝛ.tũc eo volente hõ fit deterioꝛ
amoꝛẽ vei ſiue vůguůt ¶ Idem eſt em̃ dicere aliqd fieri deo autoꝛe.qð deo vo-
Zimdeſife ſicut dieit ſente. Deo aũt autoꝛe nõ fit hõ deterioꝛ. ergo non deo

Soqlentaamneli, volẽte vtꝰ Augu.in li.lxxxiij.qõ.aperte aſtruit a mi⸗ dð

da foꝛtiꝰ congelat᷑.qꝛ noꝛi dicẽs ita. Nullo ſapiẽte hoie autoꝛe.fit hõ deterz/
dũ veſtaicevigoratit oꝛ.Tãta em̃ eſt iſta culpa que in ſapiẽtem hboĩem ca⸗ c
actio ↄtrarij.⁊ ſic ma .
luʒ dicit᷑ coopari.vel

2

4 ngeſcit. ¶Augu. in li. lxxxiij.q. apte aſtruit a minoꝛi. Aidet᷑ falſũ dicere.ꝛ locus a minoꝛi nõ ẽ deſtructiuꝰ
5 poſitiuꝰ.il lIꝗ argumẽtũ ẽ deſtructiuũ.ſapiẽs ñ p̃ᷣt faccre hoĩeʒ dereno⸗s. S nec ↄs. ñ ẽ a minoꝛi.ſ dom
ꝙ reuera loc iſteñ ẽ a minoꝛi ꝓpᷣe loqᷓndo ᷣ a maioꝛi.qꝛ ñ &r ibi minꝰ vł minoꝛ. illð qdð minꝰ videt᷑ inche.
magis qt videt᷑ ꝙ hõ poſſit facere malũ qᷓ; s.ſ ſapiẽs hõ ñ pᷣt.ᷓ nec ðs.⁊ ita ẽ a maioꝛi locꝰ. Mihilominꝰ pt
dici ꝙ ẽ a mi noꝛi.ſ reducit᷑ ad rõeʒ affirmatiuã ſic.minꝰ videt᷑ ꝙ impoſſibilitas faciẽdi malũ iſit boĩ qᷓ do. H
ſapiẽs manẽs ſapiẽs ẽ ĩ minꝰ ad faciẽdũ aliquẽ deterioꝛẽ. gᷓ mitofoꝛtiꝰ Ss. e¶ Culpa qᷓ ĩ ſapiẽtẽ bominẽ ca
dere. iget h flin. aꝛ ſicut ſe bʒy ſapia ad ignoꝛstis: ita vin: ad culpã.· pmntatim. ſcut vit? ad gnoꝛatiaz.

quia facit hoſez ad bonũ magis excitari. vel magis.quia dũ obſiſtit. et bõ pꝛeualet.vigoꝛat᷑ vitus gre ⁊ fer⸗

ſant

i

60
ti
.

9

—

— 4

j.coꝝ.xij.

: „ ,

dere nequit. Eſt aũt deꝰ oĩ hoĩe ſapiẽte pꝛeſtãtioꝛ.mł⸗

tominꝰ ergo ðo autoꝛe ſit hõ deterioꝛ.multo em̃ eſt p/⸗
ſtatioꝛ dei volũtas qᷓ; hoĩs ſapientis. Illo aũt autoꝛe
cũ dicit᷑illo volẽte r. ẽ viciũ volũtatis hũane qͥ eſt
hõ deterioꝛ.qð vitiũ ſi longe abeſt a dei volũtate ( vt

rõ docet)a qͥ ſit querẽdũ ẽ. Ecce aꝑte dicit Augu.deo

autoꝛe vel volẽtc hoĩem nõ fieri deterioꝛc.ſᷣ vitio vo/⸗
lũtatis ſue.õ eſt &̊ deo autoꝛe ꝙ malũ fit ab aliqno.
et ita deo volente mala non funt.
¶ Secũda rõ ſũpta ẽ ab h̊ ꝙ eadẽ eſt cã q̃ malũ fit.et

hõ ẽ deterioꝛ. Vel alit᷑. in deo non eſt cauſa vt ſit

homo deterio..

14

einde idẽ Augu.q̃rẽs q ſit cã vt hõ ſit deterioꝛ. in

deo nõ eẽ aſſerit ĩ eodẽ li.ſic dicẽs. Vt ſit hõ deterioꝛ.
aut in ipo ẽ.aut in alio.aut in nihilo.Si in nihilo.nul
la cã ẽ.Si in alio.aut in deo.aut in alio qlibet homie.
aut in eo qͥ neq; ðs neq; hõ ſit? Sʒ nõ in deo?: Bonoꝝ
em̃ ðs tm̃ cã ẽ.& aut in hoie ẽ.aut in eo qð neq;ʒ ðs.ne⸗
q; hõ.aut in nihilo.Et ex hijs aꝑte oñdit᷑ ꝙ nõ eſt bo⸗
nũ vt ſit hõ deterioꝛ.qꝛ nõ ẽ ðs eiꝰ rei cã qͥ tm̃ cã bono
rũ ẽ.Et ſi nõ ẽ bonũ vt hõ fiat deterioꝛ.nõ ẽ &̊ bonum

vt ab eo fiat malũ.nõ g̊ vult ðs vt ab eo fiat malũ.

¶ Lercia rõ ſũpta eſt ab h̊ͥ ꝓ malum facit tendere ad
non eſſe. IJ geoq; deo autoꝛe nõ fiunt mala. k

N¶Otsẽ alit etiã oñdit᷑ ꝙ deo autoꝛe.i.volẽte ñ fiũt mala.
f g

q;ꝛ deꝰ nõ ẽ cã tẽdẽdi ad nõ eẽ.ꝰ Tẽdere em̃ ad nõ eẽ
malũ ẽ. ipᷣe auteʒ autoꝛ mali nõ ẽ. Tẽdit vero ad ñ eẽ
qͥ oꝑat᷑ malũ.nõ &̊ dðo autoꝛe ẽ ꝙ aliqͥs oꝑat᷑ malum.

Mõ ẽ ̊ bonñ ꝓꝙ aliqͥs oꝑet᷑ malũ.qꝛ tm̃ boni ðs autoꝛ
cC.Hhoc ãt Aug.in eoð li.aꝑte explicat ita dicẽs. Qui

oĩm q̃ ſũt autoꝛ ẽ.⁊ ad cuiꝰ bonitatẽ id ꝑtinet vt ſit oẽ

qð ẽ.boni tãtũmõ cã ẽ.Quo circa mali autoꝛñ ẽ.⁊ iõ
ipe ſũmũ bonũ ẽ.a qͥ in nullo defice bonũ ẽ.⁊ malũ eſt
deficẽ.nõ ẽ ̊ cã deficiẽdi.i.tẽdẽdi ad ñ eẽ.qͥ vt ita di⸗

RAM —☛ „ —R— — 1—

cã eẽndi cã ẽ᷑.qꝛ oĩʒ q̃ ſũt autoꝛ ẽ.q inq;tũ ſũt.bõa ſũt.

Ecce aꝑte habes ꝓꝙ deficẽ a deo qui ſũmum eſt bonũ.

malum eſt Mala ergo facere malum eſt. non ergo ðo
gutoꝛe vel volente mala fiuunt.

¶ BPonit obiectõem quoꝛũdaʒ ſophiſticã qua ꝓbare
nitũtur ex deo eẽ ꝙ mala fiant. I

¶ Jã ſufficiẽter oſtẽſũ ẽ ꝙ deo autoꝛe ñ fiũt mala.Qui⸗

dã tñ ſophiſtice incedẽtes.⁊ iõ ðᷣo odibiles.ꝓbare co⸗
nat᷑.ex ðo autoꝛe eẽ ꝙ mala fiãt H̊ mõ. &α mala fiunt

veyn eſt. omne aũt veꝛũ qð ẽ. a veritate eſt que ðs ẽ.a
Ddeo ergo eſt ꝙ mala fiũt. aüt omne verũu a deo ſit
cõfirmaãt autoꝛitate Augi li.lxxxiij.qõnũ ita dicẽtis.

Omne verũ a veritate verũ eſt. Eſt aũt veritas deꝰ.
deũ ergo habet autoꝛẽ omne veꝝ.Eſt aũt verũ ꝙ ma

la fiunt vel ſunt. ðo ̊ autoꝛe ẽ ꝙ ſũt vł fiũt mala.
42 eſponſio vbi cõcedit omne verum eſſe a deo.⁊ ſo
prhiſma aperir.

uibus facile eſt nobis rñũdere.ſed indignũ rñſiõe vi

defj quod dicũt. Omne nãq; veꝝ a deo ẽ vt ait Aug.
cui conſonat Ambꝛo. qᷣ tractãs illud verbũ apli. NMe/

mo poteſt dicere dominꝰ hicſus niſi ĩ ſpũſancto.dicit.

ita ſapia ſad culpã.ſʒ
virtꝰ ſil ſtat cũ ignoꝛã
tia. ergo ſapia ſił ſtat
cũ culpa.Rꝰ.d dm.q;

ſapia vno mõ dicit co

gnitõem veram. Alio
mõ cognitõeʒ verã ct
nobiliſſimã.qꝛ ꝑ cau-
ſas altiſſimas.Tertõ
mõ dicit cognitõez ve
raʒ nobilẽ et ſapidã.
Quarto mõ ſapia nõ
dicit aliã cognitõez qᷓ
religionẽ diuinã ſiue
cultũ.vᷣm ꝙ dẽ ꝙ pie/
tas ipᷣa cſt ſapia.ſiue
theoſebia.et bec cõſi
ſtit vt dicit Aug. in
fide.ſpe.⁊ charitate.⁊
B mõ claudit i ſe vᷣtu/
tẽ.⁊ ita opponit᷑ cul/

e. 2 ſic pʒ rñſio. f
(Ben

— —☛ ☛ —

8 nõ ẽ cã tẽdẽdi
ad nõ eẽ. Videt᷑ flm

dicere.qꝛ i cant᷑.deut᷑.

dicit. Ego occidam ⁊
ego viucre faciã.ꝑcu/
tiã.⁊ ego ſanabo.& vi
det᷑ cũ moꝛs ſit coꝛru
ptio tẽdẽdi ad nõ cẽ.
ꝙ deʒ? ſit hꝰ cã. Reꝰ.di/
cẽdũ.ꝙ nõ cẽ ñ appel
lat᷑ H ꝑ pᷣuatõeʒ qliſ/
cũq; eẽ.ſʒ illiꝰ q̃d diffi
nit Boeti?dicẽs Eſſe
ẽq̊d oꝛdieʒ retiet ſuat
qʒ naturã. ⁊ ad illð dſ
nõ deducit.ipᷣe ãt obij
cit de eẽ naturali. AUcl
pt dici ꝙ loqᷣt᷑ h ʒ na
ture iſtitutõez. Pʒ quã
Ir de? moꝛteʒ ñ fecit.
Oꝛ at dicit ꝙ ipᷣe occi

dit Bẽ ᷣm punitõem

iuſtitie. H tñ i ſco me
liꝰ dicit. g ẽdere
em̃ ad non eẽ malũ ẽ.
Aidæt᷑ inale dicere.qꝛ
ſi tẽdit ad nõ eẽ.aut h̊
dicit᷑ qtũ ad eẽ natu/
re.aut g Si nature.
malũ coꝛrũpit natu
raʒ qð ẽ õ dyo.qͥ dicit
qꝙ malũ nibil coꝛrum
pit exñtiuʒ i eo eẽntia
vł natura. Si ãt itelli
gat qtũ ad eẽ gẽe. ſi
milit flʒz videt᷑.qꝛ pꝰp
mã culpã nõ remanʒ
eẽ gꝛatuitũ vᷣm aliqͥd
ſui.qꝛ totalit᷑ ꝑx moꝛta

le expellit᷑ ga. ergo ñ

tẽdit ad nõ eẽ.ſᷣ iaʒ ẽ
i termio. Reꝰ. dom ꝙ i
ff 2

. õ .
– 2 74
7 V 5*½.
2 4 *2

—

hoie iuſto et bono elet ¶Mνοn' verum a quocunq; vicitura ſpiꝛituſan⸗ h utt⸗
tria cliccarefe n2. cto eſt. Cum itaq; verum ſit ꝙ mala fiunt.hoc verum ſchascf
æ Gatig due omuni quod dicitur illa locutoc ſcilicet mala fiunt. a deo eſt. npnn
noꝛĩe dicit᷑ habilitas. ſed non inde ſequitur ꝙ a deo ſit vt mala fiant. Si em̃ Der ſimile oñ⸗ Gnl
et oꝛdineʒ gꝛatie ſiue hoc diceretur. autoꝛ maloꝛuʒ deus eſſe intelligeretur. dit illð eẽ ttiu.
gꝛatie oꝛdiatõcs. Ma quod ex ſimili manifeſte falſum oſtẽderetur.deus ꝓ/ nſtcpe
luz ergo per ſe loquẽ hꝛibet furtũ fieri.ſed furtum fieri verum eſt.ergo ꝓphi⸗ ntte,
coꝛrũpit ip̃am oꝛdia · pet verũ.non ſequitur. Wn &α ſitent
bilitatez. et ehoc els ate. — izi
gat a gꝛatia. ⁊ facit tẽ — .. . .ò 1 föſfnhu
bere aa non eiſe et aA. ¶Partem queſtionis appꝛobat illoꝛum qui dicũt de Auntl
babilitas nũq; ommn/ um non velle mala fieir. n ſhoro⸗
no tollielalin-ndrn . . nin
et natura ñ coꝛrũpit᷑. Mec ici ziinanſe rolten ng uſ⸗
ſemp malum facitte. Mec igitur et alia hmõi inania relinquentes. pꝛemiſſe ngtert
rc ad non eſſe ita ꝓ Aueſtionis parti ſanioꝛi fauentes.que ſactoꝛum teſti / k eni
nunqᷓ eſt in temino. Monis plenius appꝛobatur.dicamus deum non vel / ltnnet
8⁸ biBer a quocũq; le mala fieri. nec tamẽ velle non fieri.neq; nolle fieri. ninitit
dici ntdeta ẽ. AIi Omne ergo quod vult fieri.fit.⁊ omne quod vult nõ iacg
detur male dicere. qꝛ fieri t. Tiunt aſt multa oue nã vult for vtr „ ihief
ſi hoc eſt verum. cũ nie man fit. Fiunt aũt multa que nõ vult fieri.vt om ſtclty⸗
detractoꝛ detrabẽdo e ludetsd
dearver viek di bo nen
cat a ſpũſancto.Similiter dyabolus multa vera dicit. Similiter de verbo illo obijcit. icit dñs ti
niſi in ſpũſcto. Multi em̃ peccatoꝛes hoc dicũt tota dic. Itẽ veritas ap opeiat Sn mant Agan
dicere Amb.ꝙ oẽ verũ eſt a filio.ꝰ.dm.qꝙ aliquid dicit᷑ a ſpnſãcto illuſ ãte intellectũ. et mouẽte affectuʒ glue
et illud eſt verũ et bonũ.Et aliquid dicit᷑ ex charitate a ſpũſãcto mouẽte affectũ.ſed non illuminãte intelle⸗ a
ctũ.ſieut dixit apls ſe iturũ ad hiſpanos.falſũ ei dit. ſed tamẽ i dicẽdo meruit. quia charitas mouebat euʒ i mne
velle hoc dicere. Aliquid eſt dictũ a ſpnſancto illuſtrate intellectũ ſed nõ rectificate affectũ. etillud poteſt e urra
malũ.et tamen verũ eſt dicerc.ergo ꝑfectũ vtrũq; includit.⁊ ſic dicit᷑ a ſpũſãcto et in ſpũſãcto. et ita intellgit iinytulii
lg: Renb⸗o aulez largius gici:. Een darer lnd uod obijett æ ventas appꝛopꝛiat filio. ſñdetur em æ ete
ſpũiſancto appꝛopꝛiat᷑ interpᷣtatio. NHel dðm.ꝙ hoc non dicit᷑ tãq; appꝛopꝛiatũ.vel ſi iatum tack
eſt ratione vonien t ey to. c doh.g dice ktac on ptiatu. vel ſ vt appꝛopꝛiattim boe —
Deuidẽztiã eoꝝ que determinat magiſter in tem apte. oẽs q̊s vult d ri eligi⸗ ecrck
* pxeſenti dicſtintõe.vj.querũtur. Pꝛimo qᷓri ne deigint alidð uaalter! ſgirnd ͤttmn
tur vtꝝ deus velit oẽs hoies ſaluos fieri vo dũ.g ſi oẽs vult ſaluos fieri.oẽs ſũt electi. ¶Coͤtra tauti
luntate beneplaciti. Secũdo querit᷑ vtrũ deus velit Math. xxij. Multi ſũt vocati pauci vo electi. Gtẽ itintie
mala fieri. Cercio vtrũ mala fieri ſit bonũ. Quarto in pᷣdeſtiatõe ñ ſũt niſi duo.ſcʒ pcognitio.⁊ volutas umde
vtrũ mala fieri ſit verũ.Quito vtrũ mala oꝛdinẽtur ſaluãdi rõe cuiꝰ deꝰ dicit᷑ pᷣdeſtinare. Dũ ei pponit ſtiliic
a deo. Sexto et vltimo vtrum mala gugeant decoꝛẽ dare gꝛatiã.et głaʒ pᷣpare.pᷣdeſtiare dicit᷑. cu pcog⸗ füftecket
in vniuerſo. . . nnniitio i oiboſit cois. ſi volũtas ſalut/ ẽ reſpectu oiʒ. ſiiun
„ NAucſtio.. a oss ſut peſtiati 6s oceſtiati ſaluabunt os undeit
¶ M deus velit oẽs hoĩes ſaluos fieri volũtate bene ſaluabũt᷑.qͥd ẽ ↄtra fidẽ. Si tu dicas mihi ꝙ duplex cceceet
X placiti oſtẽditur ſic.j. Zhi.ij. Ault oẽs hoies ſaluos eſt volũtas.abſoluta ⁊ cõditõnalis. et deꝰ abſoluta niiiben
fieri. ſed cõſtat ꝙ boc nõ eſt dictũ de volũtate ſigni. voluũtate ſolũ vult ſaluare q̊s pᷣſciuit cõfoꝛmes fieri rmne
quia nec pꝛecepti. nec impletõis.nec alicuiꝰ alteri?ꝰ. imagini filij ſui.⁊ iſtos pᷣdeſtiauit.volũtate vero cõ/ wſifetle
hoc em̃ nõ cadit ſub pcepto. cõſtat eſſe dictũ de vo itionali vult oẽs ſi ipi velint. tũc obijcit᷑ ꝙ volun⸗ W
lũtate beneplaciti. tẽ dam̃.Opoꝛtet ſciri.qm̃ deꝰ tas cõditõnalis nõ videt᷑ cõuenire deo.qꝛ bec ẽ vo/ nahioetn
vult antecedẽter oẽs hoĩes ſaluos fieri.et regni ſui lũtas ſemiplena.deꝰãt qͥcqͥd vult plene vult.Et ite⸗ tchagmni
potiri foꝛtuna.nõ em̃ ad puniẽdũ plaſmauit noſ ws. ruʒ. quicqͥd facit plene facit. Et iterũ.̊ cõditõnata eſe ri
Ecñ volũtas añcedẽs ſit volũtas bñplaciti q̃ ẽ bono voluũtas.aut ẽ volũtas bñplaciti.aut volũtas ſigni. ſuiſtin
r q ſũt bõa irrefꝛagabilit᷑.volũtate beneplaciti vult Si ſignitẽ nibil ad ꝓpoſitũ.q; volũtate ſigniñ vult entſfue
oẽs hoies ſaluos ficri ſiue ſaluari. ¶tẽ ois bñs cha oss hoies ſaluos fieri. Si voluntas bñplaciti.ſʒ hec Kfltte
ritatẽ vult oẽs hoies ſaluos fieri qtůcũq; modicam vno mõ tm̃ c.et dicit᷑.⁊ ſp implet᷑.S oẽs hoies ſaluã neſiunse
habeat dilectõem et charitatẽ. Cũ g deꝰ ſũmã hẽat tur.Et pᷣterea bec volũtas ↄditõnata q dicit᷑ ꝙ vult iigflue
dilectõcʒ et charitatẽ. videt᷑ ipe velit oẽs homies ſi ipᷣi vclint. locũ ñ pᷣt habere in ꝑuulis qͥ moꝛiunt᷑ẽ fictisfn
ſaluos fieri. ¶ Itẽ ſicut vult phũs.pᷣmũ ens.ſ.deus adbuc ñ ſoluit diſtinctio iſta.¶ Itẽ cñ ſic dicit. vult ſcehulen
Vno mõ ſe bʒ ad oĩa ſiuc ad oẽs.& qtũ eſt de ſe os hyc ſaluari aliq̃ demõſtrato.aut hoc qð eſt velle ali/ ſhüiente
vnifoꝛmit diligit. g ſi vult aliqs faluari. et oẽs.vel ſi quid cõnotat.aut nihil. Si nihil. ꝑi rõe pᷣt dici ð la ſſgitrg⸗
e liaens vult.pari rõe de nullis. ¶ Cõtra h̊ pᷣmo pidge ꝙ deꝰ vult hũc ſaluari. Si aliquid.ñ niſi ſalutẽ. ngiide
eſt inſtantia quã adducit magiſter in litera. Si vult ¶ ſequit᷑ ſi vult hũc ſaluari.ꝙ iſte ſaluabit᷑ qlitercun N
oẽs Holes ſaluari.⁊ oibus plures dãnãt᷑ qᷓ; ſaluũf. qq;ʒ accipiat᷑ v elle. Si dicas ꝙ cõnotat poſſibilitates ſocule
S volũtas eius fꝛuſtrat᷑ et caſſat᷑. qð eſt cõtra verita et oꝛqiabilitatẽ ad ſalutẽ.obijcꝛt᷑ tũc ꝙ de quolibet ſealgte

mie
/
n
n.
un
nan

Ecgset
rticlet
Wingrurdht
kustunder
õ
turdai tiff
irslin iſhn⸗
nestie
Ktcinen
ut winnpe
ir tieĩi
ciredeb gtuin
tgor

.
ui⸗

☛G

11 q1a ven

oꝛdinabili ad aliquid pᷣt dici ꝙ veus velit. quilibet
clericus eſt oꝛdinabilis ad epᷣatũ. et qͥlibet miles ad
dignitateʒ regiam. ds vult oẽs clericos eẽ epõs.et
oẽs milites eẽ reges.qð nõ concedit᷑.¶ : dom.ꝙ;
cũ apls dicat q; deꝰ hoc vult ſcʒ oẽs hoies ſaluos fie
ri neceſſe habemꝰ cõcedere ꝙ deꝰ velit. et cum non
poſſit exponi de volũtate ſigni. neceſſe babemꝰ expo
nere de volũtate bñplaciti.ſʒ cum nõ oẽs ſaluẽt᷑.et
volũtas dei nũqᷓ; fruſtrat᷑.iõ neceſſe eſt ꝙ fiat vis in

mõ diſtribuẽdi.vel in mõ volẽdi.Et egꝛegiꝰ doctoꝛ

Augu. duplicẽ facit vim in mõ diſtrubuẽdi in ench.

10 Ano mõ ꝙ diſtributio fit acomodata.ſicut et h.oĩs

bõ timet in mari.ſᷣm cõem modũ loquẽdi intelligit
qui eſt in mari.Similiter Aug.exẽplificat.ſi dicatur
magiſter iſte docet oẽs pueros de iſta ciuitate.qꝛ ſcʒ
docet oẽs qͥ addiſcũt.nullꝰem̃ docet᷑ niſi ꝑ iᷣm.Si⸗/
militer deꝰ vult oẽs hoies ſaluos fieri.qꝛ nullus ſal⸗
uat᷑ niſi velit deꝰ.et iõ oꝛãdꝰ eſt vt velit. Facit etiazʒ
alio mõ vim in diſtributõe ſᷣm oẽm modũ diſtribuẽ

di. que pt fieri 3 ſingulis generũ.et ſic eſt falſa. ⁊ nõ
1

intelligit apls ſic.vel ꝓ generibꝰſinguloꝝ.⁊ ſic vera.
quia deus de oi gẽte voluit et vult aliqͥs ſaluari.⁊ ð
geecis et de latis.et de pᷣlatis ⁊ ſubditis.et de oĩ gen
te. ideo dicit apłs ꝓ oibus eẽ oꝛãdũ. Hec eſt reſpon
ſio Aug.cui magiſter innitit᷑et neceſſe eſt ſic. vel ſic
ucre. Buppole⸗ velle dicat ibi velle dei ſm qð
dicit᷑ velle placito.qͥetato.ſiue volũtate abſoluta.de
A dicere.oia quecũq; voluit fecit. Sʒ dam̃
cit vim in mõ volẽdi.diſtinguit em̃ in deo volũta⸗
tẽ antecedẽtẽ ⁊ volũtatẽ cõſequẽtẽ.et volũtas ante/
cedẽs eſt volũtas reſpectu eius ꝓpter d deꝰ hoieʒ
fecit.et eſt irrefragabilit᷑bonoꝝ.Aolũtas aũt ↄñs ẽ
volũtas nõ que ſequit᷑ merita.ſed que vult aliq̃ ᷣm
ſciẽtiã meritoꝝ. Prima ſcʒ añs dicit᷑ a magiſtris vo
lũtas cõditionalis ſiue volũtas qᷓ deꝰ vult qᷓtũ in ſe
eſt. Secũda qt ſcʒoñs dicit᷑ abſoluta. Dria aũt inter
hãc volũtatẽ et illã non eſt m diuerſitatẽ affectiõis
ſiue modi volẽdi qui ſit in deo.ſed ſᷣm rõem cõnotã
di et intelligẽdi. Pꝛout em̃ de dicit᷑ velle oim ſalutẽ
qtũ in ſe eſt et antecedẽter.cõnotat᷑ in oibꝰ oꝛdiatis
ad ſalutẽ.tum ex parte nature date.tuʒ ex parte gre
ob late. Dedit em̃ eis deꝰ naturã ſᷣm quãꝗ poſſent eũ
cognoſcere.et cognitũ querere.et queſitũ inuenire.⁊
inuẽto inberere.ac ꝑ boc ſalutẽ obtinere. Gam ſimi
liter obtulit. dũ filiñ miſit ⁊ obtulit.cuiꝰ pᷣciũ oiĩm ſa
luti ſufficit. Leges etiam et mãdata tribuit ſalutis et

oſtẽdit. Ipe etiã pᷣſto eſt oibꝰ inqͥrẽtibꝰ.et ꝓpe eſt oi

bus inuocãtibꝰ eũ.Aelle g̊ hoiem antecedẽeter ſalua
re eſt oꝛdinatũ ad ſalutẽ facere.et volẽti ꝑuenire nõ
deeſſe. AUnde velle antecedẽter ſaluare nõ connotat
ſalutẽ ſed oꝛdiabilitatẽ ad ſalutẽ. Aelle aũt ↄñter ſi⸗
ue abſolute ſaluare eſt velle dare ſalutẽ ei quã pᷣſcit
ad ſalutẽ ꝑuenturũ. et ſuũ auxiliũ et gram.et cõno/
tat ſalutis euẽtũ.et ſic nõ eſt dicere ꝙ deꝰ velit om̃s

hoiĩes ſaluos fieri.Huic rñũſioni magis ↄſonãt magi

ſtri. quis vtraq; bona ſit. Scom hac g reſpõdẽduʒ
; deꝰ vult omnes hoies ſaluos fieri.quãtuʒ in ſe eſt
volũtate antecedẽte.nõ aũt voluntate abſoluta ſiue
cõſequẽte.et qꝛ illa nõ cõnotat effectꝰ euẽtũ.ideo nõ
impedit᷑ ĩ hoc ꝙ nõ oẽs ſaluãtur. Patet etiã ſReꝰ ad
illud quod obijcit᷑ de p̃deſtiatõe ſiue electõe.quia in
illis claudit᷑ volũtas abſoluta ñ ſolũ añs. Patʒ etiã

12 Reo. ad vltimũ de cõnotato. ¶ Ad illð tñ qð obijcit᷑

ꝙ volũtas cõditõnata nõ cadit in deũ.dm. ꝙ ñ po

— —
nit᷑ in deo velleitas qtũ ad effectũ plenitudis volũ/

tatis.nec ꝓpter diuerſos mõs volẽdi.ſed ppter aliã

cõpatõem in cõnotãdo.et ſic pʒ illud. Ad rões ve
ro ad oppoſitũ q ds vult oẽs hoĩes ſaluos fieri.re/

ſpõderi pᷣt ad duas pꝛimas ꝙ verũ ↄcludũt et vere.
124.

llucd aũt qd obijcit S arttatchoim vom 5

non eſt ſimile.qꝛ nos neſcimꝰ merita hoim futura
naliter. et ſi quis ſciret aliqs eſſe p̃ſcitos.quis qᷓtuʒ
in ſe eſt deberet eos velle ſaluari.nõ tñ volũtate ab-

ſoluta. ſed bec meliꝰ infra patebũt. Acd ill quod 1 4

obijcit ꝙ deꝰ vno mõ ſe bʒ ad oẽs.ddm. ꝙ illud ver
bũ phi hʒ locũ qtũ ad rerũ gubernatõem.nõ ꝙ̃tum
ad eoꝛũ ꝓductõem.vel ꝙᷓtũ ad naturalia.nõ cytum
ad gꝛatuta.
Queſtio.ij. d

¶ Htrũ de? velit m fieri. Et ꝙ ſic oñdit᷑ ꝑ Anbß. de?

nõ vult inqᷣt qͥd ipoſſibile ẽ fieri.gᷣ ꝑ cõſequẽtiã ecõ/

uerſo.q̃d poſſibile ẽ fieri.deꝰ vult ills.ſʒ malũ ẽ poſ-

ſibile fieri. ergo malum fieri eſt deo volibile.¶¶ Item

duobus oppoſitis pꝛopoſitis inter q̃ nõ ẽ medium.

neccſſe eſt alterũ eẽ a deo ſcitũ.g pani rõe neceſſe eſt

alterũ eẽ volituʒ.̊ demõſtrato peccãte iſtũ peccare.
iſtũ nõ peccare ſũt oppoſita. ̊ deꝰ vult alterũ.ſ quic

qd deꝰ vult ill fit. ſi vult iſtũ nõ peccare.iſte ñ pec
cat. qd ẽ ᷓ poſitõem. vult g iſtũ peccare:ſᷣ hoc nõ ẽ
malũ.g malũ fieri ẽ a do volitũ.⸗
oẽ qð iuſtũ ẽ.ſʒ ois pe iuſta ẽ vt diẽ Aug.⁊ oẽ malũ
1

tẽ ois iuſtꝰ vult

pẽa. oẽ malũ qͥd fit a dᷣo ẽ volitũ fieri. N oẽ malũ

ſit ꝑena.pʒ ꝑ Aug.pᷣmo cõfeſ. Juſſiſti inquit dñe et

ſicẽ. ꝙ ois motꝰ inoꝛdiatꝰ ſibi ſit pẽa. Itẽ oẽ aliq̃d
volẽs volũtate ↄſiliata et deliberata vult oẽ illð ſine

q̊ illð nõ pᷣt eẽ. quis em̃ aliqͥs velit eẽ abbas.ſᷣ ñ mo

nachus.tñ ſi deliberatiue velit eẽ abbas.vult pit eẽ

monachus. deꝰ vult aliqͥd bonũ qͥd nũqᷓ pᷣt eẽ ſine

malo.ſicut ſãctos ſuos ꝓbari et pati et filiũ ſuum.S
⁊c. ¶ Cotra. nihil ẽ ab aliq̊ volitũ vel volibile qd oꝛ⸗

J noomllel ei ⁊ eſt odioſũ. ex Ecci.xij.dicit᷑. Altiſi
mꝰ odio hʒ peccatoꝛes.ſʒ nõ niſi rõe peccati ſi ge

li.ͤ multomagis odit maln. nõ vult ill fieri. tẽ

Aug ⸗ in li. lxxxiij.q. Idẽ cſt fieri deo volẽte ⁊ deo au⸗
ctoꝛe.ſʒ malũ nõ fit deo auctoꝛe.gᷓ malũ nõ fit do vo

lẽte. Pꝛimã ſupponit ipᷣe.ſedgam ꝓbat.qꝛ nłlo hoie

ſapiẽte fit hõ deterioꝛ.& multofoꝛtiꝰ nec deo. ¶ Itẽ
rõe videt᷑.qꝛ ois volũtas aut denoiat᷑ a volito. aut
denoiat volitũ.ſi ꝗ̊ᷣ deꝰ vult malũ.aut ꝗᷓ volũtas eſt
mala. aut ſi volũtas ẽ bona.volitũ ẽ bonũu.g aut ni/
hil ẽ malũ.aut deꝰ ẽ malꝰ ſi vult malũ fieri.ſ⸗ vtrũq;

falſũ. 5 ꝛc. ¶ Itẽ ois volẽs malũ vult ſub roe appa⸗

i
ri mala.deꝰ decipit᷑q̃d ẽ ipoſſivie EPtẽ ois qͥ vult
aliquid qͥd nõ pᷣt ẽ miſer.ſʒ ds ñ pᷣt malũ ſicut ſupꝛa
ꝓbatũ ẽ. ſi vult ill ẽ miſer.ſʒ hoc ẽ impoſſibile.g
⁊c̃.¶ E.qdm.q ſicut ꝓbãt vltime rões malũ ñ ẽ a
deo volibile. malũ inquã culpeę.qꝛ ois volũtas ioꝛdi
nata ẽ cui placet illð malũ.⁊ G oẽs cõcedũt.Sed tñ
aliqui voluerũt dicere.q ds vult malũ fieri.cuʒ ipᷣe
nõ ſitcã ciꝰ ſʒ aliꝰ a deo volẽte.Et boc qͥdẽ dicebant
deũ velle nõ rõe ſui ſʒ rõe eiꝰ q̊d inde elicit. Sʒ hoc ẽ
) Aug.ſicut oñdit męr i litera.qui hãc opinionẽ im-
ꝓbat.iõ neutrũ eſt ↄcedẽdũ.ſʒ ſi alicui legit exponẽ
dũ. ¶ Ad illud ergo qd obijcit in cõtrari ꝙ ds nõ
vult q̊d impoſſibile ẽ fieri.ddᷣm q; nõ velle dicit᷑ du⸗

pliciter. aut negatiue. aut pᷣuatie. Si negatie.nõ ẽ ve

rẽtis boni.g̊ ois volẽs malũ deci ſeang fie

rũ ills.nec An.ita intelligit. Si pᷣuatie.tũc nõ velle

3

15

16

vna dictio eſt. et tercia gſõa eiꝰ q̊ͥd ẽ volo.⁊ hoc mõ
dicit᷑ deus nolle.qdð abſolute vult nõ fieri. Noc aũt
mõ nõ eſt dicere ꝙ deus nolit mala fieri.et hoc mõ ñ
tenet ↄña a cõtrario.qꝛ nõ tenet in Zrijs.ſed in pdi/
17ctorijs. Ad illud qͥd obijcit ꝙ duobꝰ oppoſit? ꝓ⸗
poſitis nece eſt alterũ ſcire.& neceſſe eſt alterũ velle.
dam. ꝙ loquẽdo de volũtate bñplaciti nõ eſt ſimile.
nã ſciẽtia eſt reſpectu oĩm que fiũt.volũtas aũt bñ/

placiti nõ eſt niſi reſpectu coꝝ que ſũt ab ipo.ſAd

18 illud qð obijcit᷑ ꝙ quilibet iuſtꝰ vult iuſticiã ⁊c.dðʒ

waliqͥd dicit᷑ iuſtum duplicit᷑.in ſe ſcʒ et ex oꝛdine.
uod iuſtũ eſt in ſe.vᷣm id qð eſt. eſt a deo volitum.
Oð vero ẽ iuſtuʒ ex oꝛdie eſt volitũ a deo ᷣm quod
oꝛdinatũ ⁊ malũ nõ eſt volitũ ᷣm ꝙ malũ.ſᷣ ſᷣm qð
unit. ⁊ ita ʒ qd oꝛdinatũ.⁊ ita ᷣm id qͥd eſt ñ ẽ vo/
19 litũ. illud q̃d obijcit᷑ ꝙ qͥ vult aliqd vult om̃e
illi annexũ.ddm.qꝙ velle aliqͥd eſt dupliciter.aut vo⸗/
lũtate añte.aut volũtate ↄñte.OQð vult aliqᷣs volũ/
tate añte. vult oẽ annexũ illi neceſſario. Odð vo vult
volũtate ↄñte.pᷣt etiã velle ſine annexo. Poteſt em̃
ex malo bonũ elici.q̊d nõ eliceret᷑ niſi factũ illud ma
lũ diſpliceret et bonum elicitum complaceret ei qui
nouit elicere. Poteſt tñ rñderi ꝑ interẽptiõem.ꝙ vo
lẽs volũtate cõſiliata vult aliqͥd. nõ tamẽ vult illud
qð ↄſequit᷑ ſicut aliqͥs vult aliquẽ ſurgere.vᷣ tñ non
vult eũ cecidiſſe. Camẽ pᷣt aliter dici ⁊ meliꝰ ꝙ vel/
le aliqd ſine alio eſt duplicit᷑. Aut velle boc ⁊ nõ vel/
le aliud.qꝛ vnũ placet et aliud diſplicet.⁊ ſic poſſibi/
le eſt hijs que inſepabiliter ſũt coniũcta.Alio modo
velle aliquid ſine alio eſt dicere velle aliquid ſine il/
lo eſe.et eſt velle impoſſibile. Pꝛimo mõ nõ ſequit᷑
velit id quis nõ ſince illo.ſẽſus em̃ eſt nõ ſine illo
ente ſᷣ tamẽ ſine illo volito.Et eſt exẽplũ ſẽſibile.vo
lo em̃ aliquẽ qui cecidit ſurgere ita ꝙ nõ volo eũ ce/
cidiſſe.nõ tamẽ v ſ vat ita ꝙ nõ ceciderit.
— Queſtio.iij. c
¶ Aitrũ mala fieri ſit bonũ.⁊ ꝙ ſic oñdit᷑ hoc mõ. Oð
eæxpedit faciẽti ad ſalutẽ illud eſt bonũ.ſᷣ malũ ẽ bu/
iuſmodi.Vñ ſuꝑ Ro.viij. Diligẽtibꝰ dcũ oia coop/
ant᷑ in bonũ.glo.etiã ipᷣe caſus.Et Aug.xiiij.de ciui.
dei ca.xiij. Audeo inquit dicere ſuꝑbis.vtile eſſe in/
cidere ĩ aliqͥd aptũ manifeſtũq; peccatũ.vt inde ſibi
diſpliceãt.qͥ iã ſibi placẽdo coꝛruerãt.igit᷑ malũ fie/
ri eſt bonũ et vtile faciẽti ad ſalutẽ.g̊ ⁊cc. Iteʒz qͥd eſt
bonũ deo ⁊ vniuerſitati.eſt bonũ ſimplicit᷑. qꝛ bonũ
cõmune pᷣfert᷑ bono pꝛiuato.ſᷣ malũ fieri eſt bonum
vniuerſitati.& ⁊c. Oꝛ ſit bonũ dit Boetiꝰ i li.ð cõſo.
Sola diuia vis ẽ cui q̃q; mala bõa ſũt.Et Au.i li.cõ
feſſ.tu cui nihil oino malũ.ſed nec vniuerſe creatu/
re tue.qꝛ nihil eſt extra te q̃d coꝛrũpat oꝛdinẽ quem
impoſuiſti.g ſi malũ fieri eſt bonũ vniuerſitati.patʒ
⁊Xc. ¶ Itẽ cuius vſus bonus eſt.ipᷣm quoq; bonuʒ.
ſed vſus maloꝝ factoꝝ eſt bonus.g& ⁊c. Minoꝛ pʒ ꝑ
Aug.xſ.de ci.neq; em̃ deꝰ malos eſſe pᷣſciuit.niſi pa/
ri roe pᷣſciret quibꝰ eos bonoꝝ vſibꝰ accõmodarct.
¶ Itẽ oẽ qd iuſtũ eſt.bonũ eſt.ſᷣ mala fieri iuſtũ eſt.
qꝛ pena eſt peccati pᷣcedẽtis ſicut vult Gꝛeg.̊ malũ
ſieri bonũ eſt. Cõtra.malũ fieri.eſt malũ in eſſe ꝓ/
duci.ſi g̊ malũ fieri eſt bonũ.ꝓductio mali eſt bona.
ſed regula eſt in arte topicoꝝ.cuiꝰ generatio vel ꝓ/
ductio bona eſt. ipᷣm quoe boni. aſi⸗
eſt bona.malũ eſt bonũ.

tẽ malũ fieri eſt idẽ qð

bonũ pꝛiuari ſiue coꝛrũpi.ſi g̊ malũ fieri ẽ bonũ.coꝛ/

Nupꝑtio boni eſt bong ß regula eſt chius coꝛruptõ bo

ductio mali

na.ipᷣm quoc; malũ.ꝭ ſi coꝛruptio boni eſt bona.bo
nũ eſt malũ.quod abſurdũ eſt. ¶ Itẽ de duobus cõ
uertibilibus ſi vnũ eſt bonũ.⁊ reliquũ.ſᷣ malũ fieri ⁊
mala facere ſũt cõuertibilia. ſi malũ fieri eſt bonũ.
⁊ malũ facere eſt bonũ.ſj ꝓ bono nullus eſt punien
dus. nullus faciẽs mala eſt puniẽdus.¶ Itẽ ſicut
oppoſitũ in oppoſito.⁊ ꝓpoſitũ in wonichi malũ
fieri eſt bonũ.ergo bonũ fieri eſt malũ.̊ hoc abſur/
dñ eſt ꝙ malũ ſit facere bonũ.̊ ⁊ pᷣmũ.¶ Itẽ ſi ma
luʒ fieri eſt bonũ.aut & in ſe.aut qꝛ ex ipᷣo euenit vel
cõſequit᷑ bonũ. HMõ in ſe.ↄſtat. Si ergo qꝛ inde eue⸗/
nit bonũ.qui dicit faciamꝰmala vt eueniãt bona bñ 20
dicit.g̊ male apls repᷣhẽdit. Ræ.ad pᷣdictoꝝ intelli

—

gẽtiam notãdũ ꝙ in oꝑibꝰ illud eſt dicere bonũ vel

vtile ſiue cõferẽs.q̃d in finẽ bonuʒ ducit.ſiue eſt via

ad bonũ.Ducẽ ãt ad bonũ triplicit᷑ dicitaliqͥᷣd.ſcʒ .
modũ cauſe.vel ꝑ modum caſus.vł ꝑ modũ occaſi⸗
onis.⁊ dꝛñt h̊ tria Mã cãꝑ ſe ducit circa illð cca qʒ
ponit᷑ qð eſt ꝓducẽs ⁊ intẽdens. Sed caſus pꝛiuat
intentõem ſʒ nõ oꝑatõem ſicut pʒ in fodiete qui in/
uenit theſaurũ pᷣter itẽtõem. Occaſio aũt pᷣuat vtrũ
qʒ.nõ em̃ dicit pᷣncipiũ ꝓducẽs.ſʒ magis dicit aliqͥd
qð pᷣncipiũ afficit vt efficiat.ſicut aliquis ex vbo au⸗
dito ꝑcutit alium. verbum auditũ fuit occaſio nõ ef⸗
ficiẽs ꝑcuſſionẽ.nec cooꝑans cefficiẽti.ſʒ qʒammõ af
ficiẽs.Et hec occaſio duobꝰ modis ẽ.Quedaã em̃ eſt
q̃ qdammõ bʒ rõem actiui.qꝛ qdammõ excitat effi/
ciẽtẽ.ſic maluʒ exẽplum ad peccatũ. Ael q̃ bʒ rõem
paſſiui.vt ex quo aliquis aſſumit rationem. ſicut al i.
nin ex malo alterius excitat ſe ad facienduʒ bonũ.
m hoc intelligẽdum.q; malum duo dicit.ſcilic pꝛi-
uatõeʒ. ⁊ naturã ordin abilẽ.⁊ rõe malitie cõpat᷑ ad

bonũ qð clicit᷑ ſicut occaſio paſſiua.rõe boni qð ſb/

ſternit. ſicut occaſio aliquo mõ actiua. ꝓpt᷑ qð malũ
dicit᷑ occaſio boni.Cuʒ ꝗ̊ aliquid ducat in bonũ hijs
tribus modis.habet ſic drñaʒ in ducẽdo.Aliquid ei
pᷣt ducere aliquid ad alteꝝ.aut ex ſe.aut per aliquid
ſui.⁊ tunc tenet rõem cauſc ꝑ ſe. Aut pᷣt duccre ꝑ al⸗/
teꝝ ad qð tñ nõ oꝛdiat᷑.ſʒ illud oꝛdiat ad terciũ ſum/
pta occaſiõe ex illo.⁊ ſic tenet rõeʒz occaſiõis.Aut du
cit cum alio ad qð tñ nõ oꝛdiat᷑.nec illð ad tercium.
ſʒ ambo ſimul.⁊ ſic tenet rõem caſus qui ex cõcurſu
eſt cauſaruʒ.Ex hoc ergo pʒ qꝙ illud qð ducit ꝑ mo/
dũ cauſe hʒ intra ſe rõem oꝛdinatõis in finẽ.⁊ ido in
ipᷣo eſt bonitas.⁊ iõ recte denoiat᷑ bonum.Oð vero
ducit ꝑ modũ occaſiõis.nllã hʒ intra ſe rõeʒ oꝛdina/
tõis in finẽ.iõ nec bonitatẽ.⁊ ꝓpt᷑ ̊ nõ pᷣt denoinari
bonũ ꝑ ſe niſi cum additõce illiꝰ ꝑ qd oꝛdiat᷑.in qͥ ſcʒ
cõſiſtit rõ oꝛdiatõis ⁊ bonitatis.⁊ circa qdð ponit᷑ bo
nitas.Cũ ergo maluʒ nõ ducat ad bonũ ex ſe.ſʒ ꝑ il/⸗
lud qðᷣ Aicis ex ipo a ſapiẽte deo.abſolute loquẽdo
malũ fieri nõ eſt bonum immo oẽs cõſimiles ſũt ne
gãde.qꝛ bonitas notat᷑ poni circa ipᷣm maluʒ.Si qt

addat᷑ bonum qð clicit᷑ vłipᷣe eliciẽs.ſic ↄcedẽdeſũt

hbꝰmõi locutões.malum fieri eſt bonuʒ ei qui nouit
oꝛdiare in bonuʒ.ſilr maluʒ fieri eſt bonũ vt electip
bent᷑ Ex hoc ergo patẽt duc pᷣme men. Peclant tiñ
cum determinatõc ſicut pʒ in ipis auẽtibꝰ.ꝗ il/21
lud qð obijcit᷑ tercio cuius vſus bonus ⁊c. dᷣm ꝙq
duplex eſt vſus rei. Anus ad quẽ res de ſeoꝛdiatur.
⁊ de tali verũ eſt. ſicut pʒ de equo qui eſt ad equitan

vũ.Alius vſus qui eſt aliqñ ⁊ ex poſt facto.⁊ iſte pt

eſſe bonus ex bonitate vtetis nõ vtilis.q; bonꝰ vtẽs
bñ ytit mal. ⁊1 de tali yſu nõ eſt regula ycra.detli aan

Pnnlin
ſtrata
cen⸗
Gtets
Rotk
g
mun
cboniid
iaßgt
ſicksrn
ſnsartt
luparih
Aupentate
ifick
ſopoodeti,
ſtterane

Pitgten

Uluc
,„
C
unn ſclitg

enniſi
Mc acet
Taßpop

. 44 e
Nantaahri,

4
An

dcii

ngdag
E
DeNA ⸗
ene ure . . 1. „
8 äl
eduee erede,
akaaa
e 4 8
43
“ Wha
eegente.
Nheg. e
T
/ 2 . i
enealienegden
„ . 11
WKni
e &S . . 44
.
,& W1,
12 R
tſeadfcoe,
N
N
4 etmaleh
zaſ 1 zehee
Pamhoe NN
5 1
woza
8 en 4 NcEENS

3E

1

31 eSe
N
A
6

nt
5) 0
„„7„, 1,a6N
At,
ludedtrrE
. 1, 6
N
411 1.
„ 4 ſ 4
I, 1A Ndtee
rüonſin
„2 E
würbonundd
et
Gütnſeicen
pebnüfim,
ocd
Abwüi
. ſ G, Ne
Nde Kl,
o Ndd,

ſ

/erise
wcohine,

24 ⁸7.

25 loquẽdo vex eſt mala fieri. Ac illu obnat

res ſit bona.⁊

18 s loquit Aug. (Acs dlg qobijeik. ag iuſtuͦ eſt bo⸗

nũ eſt ⁊c.dðm qꝙ iuſtũ dicit᷑ duplicit᷑. ALno mo iuſte

oꝛdiatũ ꝑ iuſticiã q̃ eſt in ipo.⁊ oẽ qð ſic iuſtũ eſt bo

nñ eſt. qm intra ſe babet iuſticiaʒ. Ael eſt declarati/
uñ iuſticie. ⁊ ſic me nalu oß ere. Sicur ei malũ pᷣt ad
retributõem iuſticie diſponere.ita ⁊ oñdere.⁊ h̊ mõ
dicit oꝛdinatõʒ iuſticie in altero.nec ſequit᷑ ꝙ ſit bo.
nũ.qꝛ iuſtũ plꝰ impoꝛtat rõeʒ oꝛdis. Nihilominꝰ tñ
ſermo ille nõ eſt ꝓpꝛius quo vicit᷑ iuſtuʒ eſt vt qui in

ſoꝛdibꝰ eſt ſoꝛdeſcat.ĩmo valde ꝑ accidẽs intelligit. eſt. 2
nõ c.⁊ nõ habere veritatẽ.cũ illa nõ hʒ.Nã ſicut ali⸗

qꝛ iuſtũ eſt vt relinquat᷑ a deo.⁊ ad hoc ſequit᷑ ꝙ ad
huc anecti⸗ intelligit.

eſtio. iiiij. d

¶ Atrũ mala fieri ſi veꝝ. ⁊ videt᷑ ꝙ ſic. qꝛ de quolibet
affirmatio vel negatio vera.de nullo ambo ſil.ſᷣ hec

eſt falſa nulla mala fiũt. oppoſitũ eſt ſimplicit᷑ veꝝ
ſcʒ mala fieri. ¶ Itẽ veritas eſt adequatõ rei ⁊ intel
lectꝰ.g quotiẽs bõ intelligit ſicut eſt in re.veritatem
hʒ. ⁊ intellectꝰ intellectũ.Sᷣ qui itelligit mala fieri.ve⸗
re intelligit. ſi vere intelligit.intellectũ eſt verũ.er/
go mala fieri eſt verũ. ¶ Itẽ veritas ppoſitõis aſſe/
rit veritatẽ in dicto. VUñ ſi ſoꝛtes currit.ſoꝛtẽ currere
eſt verũ. ſi malũ fit.malũ fieri eſt verũ.sõ malum fit
cõſtat. ⁊c. ¶ Itẽ veritas dicẽtis ponit veritateʒ in
dicto. s qui nõ eſt mẽdax dicit mala fieni Mathᷣ.

ix. Quid cogitatis mala in coꝛdibꝰ vris. verum eſt
mala cogitari.pari rõe verũ eſt fieri. ¶ Cõtra.veruʒ

et bonũ cõuertũtur.ſʒ malũ fieri nõ eſt bonũ.vtõ ꝓ⸗
batũñ eſt.gᷓ mala fieri nõ eſt verũ.Si foꝛte dicas ꝙ ve
rñ eſt veritate cõplexi.oñdit᷑ de oi veritate.qꝛ oĩis
veritas entitas quedã eſt.⁊ oẽ qð participat ronem
entis.participat rõem boni.S ⁊c̃. SBrs ois veritas
eſt a veritate pꝛima.g ⁊ oẽ veꝝ a pꝛimo vero.ſi ergo
malũ fieri eſt verũ.malũ fieri ẽ a deo.ſʒ hoc eſt ſupꝛa
impꝛobatũ.g ⁊c. Si tu dicas ꝙ illud eſt verũ de ve/
ritate rei nõ ſigni.hoc nibil eſt.qꝛ ſicut a deo ſũt res.
ita et ſigna.⁊ Amõᷣ.dicit.ꝙ oẽ verũ eſt a ſpũſancto a
quocũq; dicat᷑.loquit᷑ gᷓ de veritate in ſermone:⁊ ita

dc veritate cõplexidis ſiue ſigni. ¶ Itẽ ois veritas

ſigni ſiue cõplexiõis cãm ⁊ oꝛtũ hʒ a veritate cõplex/
ionis. veritas iſtũ furari ortũ hʒ a veritate furti.ᷣ
furtũ nõ dicit actõem verã imo defectiuã. pari rõe

2 iſtum furari non eſt ſimplicit veꝝ. 4 “ tu dicas ꝙ;
veritas cõplexiõis triplex eſt.ſcʒ po

itõis. pᷣuatõis.?
negatõis. Et pᷣma cauſat᷑ a veritate rei.ſcda vero ⁊
tercia nõ cauſat᷑.Cõtra.phũs generaliter dicit ꝙ ab
eo ꝙ res eſt vl ñ eſt. oꝛo dicit᷑ vera vel falſa.ergo boc
vbiq; verũ eſt. ¶¶ Ntẽ oẽ qͥd mõ verũ eſt de pñti.ab
eterno fuit verũ de futuro.j ſi malũ eſt hoc mõ veꝝ.
ab eterno fuit verũ.ſʒ nihil eternaliter fuit verũ.niſi
eſſet deꝰ.vel in deo vt in cã.& ſi malũ foꝛe fuit verũ.
et nõ fuit deꝰ.fuit in deo tãqᷓᷓ in cã a deo.ſʒ boc flm.
dom c ſine diſtinctõe cõcedẽdũ ẽꝙ ma⸗
la fieri eſt verũ.vere em̃ enũciat᷑.⁊ vere intelligi᷑. ve
rũ em̃ dictũ de cõplexo reſpicit cõpoſitõeʒ.ſicut dicit

phũs. qꝛ veritas ⁊ falſitas circa ↄpoſitõem cõſiſtũt.
et ideo dicit veritatẽ ſigni.ſignũ aut eſt veruũ.qñ ſig

nat rẽ ſe hĩe ſicut ſe bʒ. tũc em̃ dicit᷑ adequari.⁊ ideo
cñ ita ſe habeat in re ſicut ſignũ expꝛimit.ſimpliciter
veruz

.

verũ et bonũ cõuertũtur.dm.qꝙ circa i

Vñ ſi res eſt vera eſt bona.⁊ ſi ſignũ eſt erũ ẽ bonũ.
ſz tamẽ non ſequit᷑ꝙ ſi ſignũ ſit verũ.q ſignatũ ſiue
iõ h eſt fallacia accidẽtis.oẽ veꝝ ẽ bo⸗

ᷣois veritas c

Ccit᷑ ceſar ẽ bõ moꝛtuꝰ. Megatõi
eſt. Pꝛimã dicũt fũdari ſupꝛa ens ſimpliciter. ſcdaʒ

veritas ſi

¶ AUtꝝ malũ ſit o

nu ſed inud furan eſt verũ iſtud furarieſt bonus.

de illo dicto roͤe ↄpoſitõis.cũ ſit dictio modalis.bo/
nũ vero rõe attributõis.⁊ bãc inſtãtiã facit mgr ĩ li⸗
tera. Silis modus arguẽdi eſt bic. audio anglos cã
tare.ſed catare angelos ẽ verũ. audio verũ.Conſi

milis modꝰ arguedi eſt in illa oeaden ene oj
Ad illu 2

iſtũ furari eſt verũ. ⁊c. ⁊ iõ ſiły ſoluẽdũ.
qð obijcit ꝙ veritas ſigni eſt a veritate rei.ddm.qꝙ;

fiin eſt. Lũc em̃ ſignũ verũ eſt qũ ſignat rẽ nõ eſſe qᷓ

erx variatõe minoꝛis extremitatis. Aerũ em̃ pᷣdica᷑

6

quid impfectuʒ pfecte equatur alij imꝑfecto.ita res

. defectiua plene pᷣt ſignari. AUñ phũs ñ dicit ab eo ꝙ;
res eſt tm̃. ſed eſt vel nõ eſt. Et eſt ſeſus.ab eo re
eſt. eſt ofo vera q̃ ſignificat ipᷣaʒ eſſe.⁊ ab eo ꝙ; nõ ẽ.

eſt falſa que ſignificat eſſe ipᷣaʒ. ⁊ ab eo q nõ eſt. fal

ſa q̃ ſignificat eã eẽ. Ecõtrario intelligẽdũ in re que

nõ eſt. ñ qᷓuis furtũ ſit ens ſm qͥd.tñ oꝛo que ſig⸗

nificat aliquẽ furari eſt vera ſimplicit᷑. Aeruʒz eſt tñ

eritas cõplexa ſuꝑ aliqͥd fũdat᷑.ſʒ nõ opoꝛtʒ
ꝙ ſuꝑ rem intellectã.ſʒ ſuꝑ intelligẽtẽ in quo oꝛo bʒ
eſſe. ⁊ ſic pʒ illud qd fudat᷑ ſup ens ſᷣm qͥd rõc defoꝛ
mitatis.⁊ tñ verũ eſt ſimpliciter. ꝓpter adequatõem

que eſt ſimpliciter. ¶ Mota tñ ꝙ de füdamento ve/2

ritat ꝓpõis diuerſimode ſen. iũt diuerſi. Aliq̃ em̃ di

poſitõis.vt cũ dicit᷑ ceſar eſt bõ. Pꝛiuatõis.vt cũ di/

„

s. vt cũ dicit᷑ ceſar ñ
ſupꝛa ens ſᷣm qͥd.⁊ terciã nõ dicũt fũdani ſupꝑ aliqͥd.

ſufficere.qꝛ cũ dicit᷑ bec oꝛo vera eſt.verũ pᷣdicat ali⸗

quã cõditõem entis. neceſſe eſt ſup aliqd fundari

ſit. Et iõ dicũt alij ꝙ fũdat᷑ ſupꝛa pncipia ceſaris.

ſed hoc nõ ſufficit. quia eſto ꝙ ceſar oino ſit coꝛrup⸗
tus. ⁊2 F materiã ⁊ m foꝛmaʒ.adbuc tñ vera ẽ iſta.

ſtinguuüt ſicut tactũ eſt tripliciter veritatẽ ofois. ſcõ

7

aꝛ talis oro nibil ponit. Sed tamẽ illud nõ videtur

ceſar fuit. ſiue ceſar nõ eſt. Et iõ dicũt alij ꝙ fũdatur

qꝛ eſto ꝙ nuliꝰ intelligat actu. aduc ofo eſt vᷣa ſcrip/
ta in pariete ceſar fuit. Jõ dm.qꝙ veritas ofonis ſit

lutã.ſicut nec neceſſitas ↄñtie.ſed reſpectiuã. ſicẽ ſig⸗/

gni. ⁊ veritas ſigni nõ dicat qualitatẽ abſo

nũ. cñ oẽ qð ↄtingit ſignificare aliqͥd contingat vere

ſignificare et etia falſe. ⁊ ſicut ad roõem ſignificãdi ñ
odtet rẽ ee entẽ ſʒ cognoſcibilẽ.ſic nec ad rõem vere

ſignificatõis. ⁊ qm oẽ qð intellectꝰ capit. vel eſt ens.

ſupꝛa intelligẽtẽ. Sz adbuc videt᷑ illud nõ ſufficiẽs.

vel capit ſiue imaginat᷑ ꝑ cõpatõem ad ens. iõ ofnis

ſigniſicatio ⁊ veritas oꝛatõis ſignificãtis.vel fũdat

ſimplr ſupꝛa ens. vt ſi dicat geie ẽ. vel in oꝛdine ad
ens. En poſi fũdat᷑ ſuꝑ oꝛdinẽ eiꝰ? ad
p̃ſens. ſilr ꝓpõ de futuro.ſicut ꝓpoſitio negatiua. vt
ſi dicat᷑ ceſar nõ eſt. alid em̃ ens eſt qd nõ eſt ceſar.
et ſic de alijs. ſilr ſi dicat chimera nõ eſt hircoceruꝰ·
Ad illud qͥd obijcit᷑ vltimo ꝙ maliciã foꝛe ſit veꝝ 2 8
Ab eterno. dom.qꝙ ad boc ꝙ aliqͥd ſit verũ. 1
tet ꝙ ſit in deo tac in cã.ſʒ ſufficit ꝙ ſit in dei pᷣſcien

ens. Vñ oꝓpoſitõ de pᷣterito

nõ opoꝛ.

4*

tia.ꝗᷓ nõ ẽ niſi veri.ad boc aũt ꝙ aliqᷣd ſit in dei pᷣſciẽ
tia. ſufficit ꝙ ipᷣm vel eiꝰ cᷓ vel eiꝰ oppoſitũ ſit in do
tãc in cã. ſicut ſupꝛa dictũ eſt de cognitõe dei.

merita aiarũ ſic oꝛdiari a So. vt pulchꝛitudo vniuer⸗

ſitat. exnłla ꝑte violet᷑.iĩ oibꝰ laudat deuz viſiigues

4

ꝛdiabile a dei wlũtate. Et cy ſic videt᷑.

? 5

Beuim aliquid feciſſe 2 oꝛdinaffe. vner nhonn

aliud non feciſſe. ſed oꝛdinaſſe vt malum.
Ausgu in ench. Malum bene oꝛdinatuʒ; et loco ſuo

poſitum. euidẽtius cõmendat bonum. ISem roe
videtur. quia omnne meritũ oꝛdinatur ad pꝛemium
ſiue retributõem. ſed malum meretur pens ſiai bo
num gloꝛiam. et cum bonuin gꝛatie ſit oꝛdinabile.
pari ratione malum culpe. Se⸗ peccantes in ſu⸗
pplicijs oꝛdinantur. ſed ꝓpter vnumquod; t illud

magis. ſed mali non oꝛdinãtur in penis niſi ꝓpt᷑ ma

la. ͤ malum multomagis eſt oꝛdinabile.

quod auget decoꝛem in re oꝛdinata eſt oꝛdinatum.ſ

tum. k⸗ .. deci deiſ
cut pictura cum coloꝛe nigꝛo ſuo locò poſita.pulcni
oꝛ eſt. ita vniuerſitas rerum ex peccatoꝛibus eſt pul

malum auget decoꝛem in vniuerſo quod eſt oꝛdina-
Pꝛobatio minoꝛis.Aug.in xj.de ci.dei. ſi⸗

ontra. Aug. malum eſt pꝛiuatio modi. ſpe-

cca. 16 n malum el io me
ciei.? oꝛdinis.ſed nulla pꝛiuatio participat id cuius

rxſt pꝛiuatio.& ſi malum eo ꝙ malũ pꝛiuat oꝛdinem.
mmalum non contingit oꝛdinari.

ẽ qd non eſt.ñ

eſt oꝛdinabile. nam oꝛdo pꝛeſupponit eſſe.ſed malũ

in eo ꝙ malum.nihil eſt.g̊ non eſt oꝛdinabile. tẽ
omne oꝛdinabile eſt oꝛdinanti poſſibile.ſed malum

non eſt poſſibile deo.quia deus nõ poteſt facere ma

lIum.ẽ non eſt a deo oꝛdinabile.¶ Item ſi malũ eſt
oꝛdinabile.aut oꝛdine partiũ in totum. aut in fineʒ.
Mon pꝛimo mõ.quia maluʒ nullius eſt pars.Si ſe⸗
cundo mõ. cum bonum eſt aliquid ex oꝛdine in fi/

nem.tunc malũ fieret bonũ. R'. ad pꝛedictòꝛum

29 intelligẽtiam notandum. quẽadmodũ aliquid dicit᷑
eluſſe ſanũ triplicit. aut ſubiectiue.vt animal dicitur

ſanũ. aut diſpoſitiue vt potio dicit᷑ ſana. aut oſtenſi/

ne vt vꝛia ſana. Sic aliqd oꝛdinatũ dicit᷑ tripliciter.
aut ſic oꝛdiſ ſuſceptiuũ.aut ſic diſpoſitiuũ.aut ſiẽ oñ
ſiuũ.Sic ſuſceptiuũ ñ aliqͥd oꝛdiabile niſi qdð ẽ ens

2 natura aliqᷓ.⁊ ita malũ ñ ẽ oꝛdiabłe.niſi ꝑ accidẽs.

Tcʒ per bonum ſubſtratũ. Sicut diſpoſitiuũ: maluʒ

eſt oꝛdinabile. ſed nõ ſicut diſponẽs.ſed pꝛiuãs. Du

pler em eſt oꝛdo.ſc; nature ⁊ iuſticie. Oꝛqo nature
Eſt inſtitutus:oꝛdo iuſticie eſt acquiſitus. Malũ aũt

Ioꝛdinẽ iuſticie.quia oſtedit.vñ ratio oꝛdinadi ſicut

diſpoſitio in oꝛdinè iuſticie eſt meritũ vel demeritũ:

Sicut oſtẽſiuũ.malũ eſt oꝛd

Z

manifeſtat oꝛdinẽ bonoꝝ per oppꝑoſitũ.oppoſita au

tem iuxta ſe poſita magis eluceſcũt. Roões pbãtes

zo dipoſtoem voſieſiem. A lad ane duod obij⸗
cit᷑ ꝙ malũ eſt pꝛiuatio oꝛdinis.doᷣm.qꝙ; verũ eſt pa·

q malũ ſit oꝛdinatũ pcedũt m oꝛdinẽ iuſticie.⁊ Fʒ

8

ticularis nature ſed nõ ẽ veru put oꝛdo dicit diſpo⸗/

ſitõem vᷣlis ꝓuidentie. de quo dicit Hoetius. ordo
cũcta cõplectitur quo fit vt ſi quis ab afſignata ſibi
oꝛdinis ſõe diſceſſ erit. neceſſe ſit vt in alteraʒ driam
relabat᷑. Exemplu ponit᷑ in circunferentia circuple⸗
ctente centrũ. 3 Alu auod obicit eſſe oꝛdina/
tum pꝛeſupponit eſſe. dom. ꝙ veru eſt in eo quodp
per ſe.⁊ ideo nou opoꝛtet ꝙ ipᷣm ſit. ſed ſufficit ꝙ ali
d ſit iĩ quo ſubſttificat᷑ malus. boc eſt bonum. vt
dicit Boetius. Ad ülud quod obijci q; oꝛdinabi
le eſt poſſibile oꝛcdinãti dᷣm ꝙ eſſe poſſibilc ſiueſb⸗
eſte potẽtie diuine eſt duplicit. aut potetie ꝓqucẽti.
aut ꝓuidẽti. ⁊ quis malu nõ ſubſit diuine ꝓductio/

tez oẽ=?

tium. ad ꝑfectõem ⁊ decoꝛẽ aialis neceſſe

pꝛiuat oꝛdiem ſpalis nature.⁊ illũ pꝛiuãdo incurrit

h5 ni.ſubeſt tamẽ ꝓuiſioni:Ac illud quoc obijcitur

2
*£ KA
—— 4

qua ꝗidinatsc fit oꝛdinabile. dm. oꝛdinatisesch

finẽ. ſed hoc eſt ſolũ er poſt facto. et ideo non ſequiẽ

malum ſit bonũ ſed ꝙ ex ipᷣo ſequit᷑ bonũ. Poſ⸗

ſet tamen dici ꝙ quis malũ nõ ſit pars.tamẽ illð in
quuo eſt pars. ? locn ⁊ oꝛdinẽ partis tentt.
Ettu malũ ſit de cõplemẽto vniuerſi. Et q ſic vide
⁊ ſic intuere in oia oꝑa altiſſimi.ſi g̊ huiuſmodi op/

poſitio ſpectat ad decoꝛẽ ⁊ cõplementũ vniuerſi.
malũ. te Augu. ð ciui.dei loquẽs de malis qua/
re ſinãtur a do.dicit ꝙ deus vniuerſũ.quaſi qͥbuſdã
antheticig boneſtauit. ⁊ exẽplificauit in ſermoe ⁊ in
picturt. In mone ſicut apls vtit᷑.j· Coꝛ. v. Der go
fiã ⁊ ignobilitatẽ.Et i picturis ſiłr. ſicut em̃ pictura
alba cum coloꝛe nigꝛo ſuo loco poſita pulcra eſt. ſic
vniuerſũ cũ malis:g malum ſᷣm hoc decoꝛat vniuer
ſum.ſed oẽ tale ẽ coplemẽto vniuerſi.S ⁊c. ¶ Itẽ
rationẽ videt᷑.quia ſicut maluʒ eſt pꝛiuatiò boni. ita
ſilentiũ eſt pꝛiuatio vocis.et ſonus vigilie.ſed ad ꝑ/
fectõem ⁊ decoꝛẽ ſermonis neceſſe eſt mapon ſuẽ⸗
ſt aliquã/
do vigilijs interponi ſomnũ. g ad n ie .

vniuerſi neceſſe eſt bonis interponi mala. Item
vniuerſũ eſt conditũ aꝗ dei manifeſtatõem.ᷣ i oꝑi/
bus dei maxime manifeſtat᷑ mia ⁊ veritas.ſed ſi ma
lum nõ fuiſſet.nec mia nec veritas ita pfecte mani/
feſtaret ſicut manifeſtat in eterna punitõe ⁊ pecca/
toꝛũ remiſſione ⁊ redẽptione. non eſſet vniuerſum
cõpletũ. ¶ Cötra Geñ.j.vidit deus cũcta que fece/

rat et erant valde bona.⁊ nõ fecerat mala. conſtat S

—

qꝙ abſq; malis erãt oĩa valde bona i vniuerſo. ß vni

uerſum non eſſet valde bonũ ſi deeſſet ei pfectu.Cũ

8 deeſſet ei malũ.videtur ꝙ malũ non ſit dð ei perfe⸗
Itẽ Augu.in.j.de li.at.loquẽs de ꝑfectið
vniuerſi dicit. Quicqͥd tibi vera rõne melius occur/
rerit.ſcias kifiemn bln feciſſe.ſi &̊ non fecit mundũ

cũ malis.ſed ſine malis.̊ mũdus ſine malis erat ꝑ/

uerſi.¶ Itẽ rõe videt᷑.quia albius eſt quod ẽ nigxo
imꝑmixtius.g pulcrius e melins uoeſe bhal im
pmixtius.ſed ſi in mũdo nulluʒ eſſet malũ.nec vni/

fect malis.& malum non eſt de pfectõe vni⸗/

nerſum eſſet malis ꝑmixtius.gᷓ melius.ꝗ pfectius.S

oꝛdinaitio mali nõ eſt de copleémẽto vniuerſi. ¶ Ite
bonum et pulcrum icdem eſt ſicut dicit dyo. S quod
eſt pꝛiuatio boni eſt pꝛiuatio pulcri.ſed mal eſt pꝛi/
uatio boni. eſt pꝛiuatio pulen. malum xturpat.
ſed quod deturpat ⁊ fedat non ſpectat ad puleritu⸗/
dinẽ ſiue decore.g nec malũ ſiue mali oꝛdiatõ.¶ R ʒ34
ad hoc notãdũ ꝙ circa hboc diuerſi diuerſa ſenſerut.
Dixerunt em̃ aliqui.cq eſt loqui de malo vt eſt in po
tentia facientis. ⁊t vt eſt in ope ſiue in facto. Si loq
mur vt eſt in potentia faciẽtis.ſic voluerũt dicere.
poſſe mali facere erat de pfectoe vniuerſitatis. quia
crcatura debebat fieni qᷓ poſſet peccare ⁊ poſſet ab/
ſtinere. ad hoc ꝙ vniuerſ pfectu eſſet. ſcut in tercõ

de li. ar. dicit. Si loquamur de malo vt eſt in facto

ſe. ſic dicũt ꝙ nullo mõ ſpectat ad oplemetu vniuer

ſi.nec ꝑ ſe.nec p accidẽs. Sʒ c auctesdicãt õriuʒ ½
er oꝛdinatse mali ad bonũ qda deceꝛ reſultat. ſicut
dicit Aug. expſſe.opoꝛtʒz alit dicere. Jdd vicunt alij
q; decoꝛ vniuetſitatis q̃dã ẽ ſpalis ſiue ꝙtñ ad et᷑.qᷓ
dã accidẽetalis ſiue q;tum ad bñ eẽ. Mtum ad pꝛi/

mui decoꝛe mala ñ ſut mciea necg ſe,nec accigee·

ſa⸗
tafnait
ſath⸗
hucet
ſecti
ben
ſtu
ſila
Honuds
ſſtſße⸗
mniſte
npttit
hitſcute
fanlae
ifen
evodi
horinͤi
re

g

ſeiti
ibee

A

etan ad aliquẽdecoz a eidra e lpa qᷓ talẽ meruit br̃e redepto
* at ad aliauë cidétalè mala bene oꝛdina cerei paſcał. O felix culpa ꝗᷓ talẽ meruit hr̃c redep
Kadens unfenkterneenaeer e hla bvecto an Afrien aralgie aloir⸗
“ſ icut , accides oꝛdi 2 illo decore circũſcripto ad geteo vl aureo. qꝛ melioꝛ ẽ poſt ꝙᷓ ante. e aC
D ſicut p accides oꝛdinat᷑. ⁊ illo dec re circũſcripto ad nis. ſed röe rdigatõis. Et ſi qras a me.nõne melius
eht „ Sceides osclinat EI eʒ onis.ſed rõe religatõis.Et 1qras à mmc. none melius 53
H huc eet vniuerſũ decoꝛn et pfecti. uis pic veto’s on ſi oẽs cẽnt beati.q; ꝙ qdam beati. qdã miſcri.
en gete, nõ bůet. Ad büc deco nõ rõe ſui.ſʒ rõe et ſi oẽs ceẽnt beati. ꝙ; ꝙ qdam be .a ieri.
rat dcnarnand ad olldetaſtrde aniie Bagſeueredi, ibo i ſerii gucud en nlurcs a
nrnät töem. AUel rõ poſiti cuiꝰ decoꝛ magis clareſcit ex ierlʒ ſupnã ꝙ ſic puẽturi ut. Ein mmali qſi ex abũda-
litnht Sen Rrcoppoſiicui, decaꝛ ma nagis eluce ti ſũt. nec ſunt i ↄputatõe. Et ſic ↄcedẽdũ ꝙ oꝛdiatio
⸗R ñtia mali. ſicut oppoſita iuxta ſe poſita magis eluce ti ſũt. nec ſunt ĩ ↄpu 1accideralc ſe gbat heen dal
matünng aus maltcut ol Hoſtn vpen ſe e liciti. multa emm̃ mali fac aq cõplemtũ accidẽtale.ſic ꝓbqt rões ad pꝛi
SNn ſe t cõiter dicit᷑. Vel rõe boni eliciti. multa maprcinanere du Heſine ac
cde, ge Ren fecit ⁊ facta ſũt.q̃ nõ eẽnt facta.niſi peccatu mã pꝑtẽ inducte.ſʒ ad cõplemẽtũ iue ad decoꝛẽ ſi alẽ
ſieni g bann a ſecie vfacta ſuͤt q ng eent facrx. fa repatõe. nec p ſe necp accidẽs. p ſe vero ad nullũ.ſicut illera⸗
i (i ur vtrũ tüc eet pulcbꝛiꝰ ꝙ nũc. ſic rñderi pt. ꝙ ſe ba ſile in pᷣuatõ vorm pille Huatoes nõ ſüt aliqd ad
ſaä tur vtru xcedétia 2 exceſſa. ſi t due facies in quaz mẽtes nec auferẽtes aliqͥd de bono vel pulcro. malũ
bẽt ſicut excedetia ⁊ exceſſa.ſicut due facies i q 'r tamé aufeiti pz ill./ Ad illud qd obijcit eyh ma
ſralcns⸗ vna nlla ẽ macula. ĩ altera ẽ cicatrix aliq̃ bñ ſita qᷓ vr tamẽ aufeĩt. iõ pʒ illd. j d illug qd obijc SFn ma 57
inn eae clErn eis Pecchno.e Porc H nifeſtaret mia ⁊ iuſticia.dðʒ. q; quis ñ manifeſtaret
rumit ES dici ſine iuditõ ꝙ decoꝛ qͥ nüc ẽ.⁊ rõ hꝰẽ. in actu. manifeſtaret᷑ tñ in ſua oꝛigie.q em̃ deuz in ſe
zcutiſti ceit. Rer eſicen bond ex malo pᷣpotẽs ẽ malo.⁊ iõ cognoſcit. videt in illo eterno exeplari qͥd euʒ deceat
S ond ad inde elicit. pᷣualz bono ſer⸗ malũ coꝛrũpit.et ſaree 5 n naP er REreiSe unk.
met õ plꝰ valz vniuerſũ nũc qᷓ; valuiſſet tũc. in q̊ nuc mõ Hihpilomin? tñ mia oñderet᷑ in ſuper oe. 2 iuſti⸗
in S . a e a en benegicte cia ĩ retributõe. lʒ nõ ita clare vt nuc in oꝑpe.
kanae cõmẽdat᷑ ſapi b. vuge ErrIvd. Uoluntas dei ſenn ateffegeter. haf volnntcis
AOluütas quippe dei ſemp efficax eſt. Su ꝛa remouit magi er dubitatões ex quibꝰ vi evar volunta⸗
— 6 cend kapeuſen⸗ icdeterminae ventate oñgen⸗ nolutatẽ vei ſemp eſſe offcacẽ ⁊ nuc impe/
uthuli⸗ dir Etberts hʒ qᷣtuoꝛ ptes. In pᷣma anete Nug oſtencit aarewel eettczes zk⸗ ce
N diri. In feci da vero ne Dor intel cer oè woln ſigni. oiſtinguit volütatẽ vt oſtẽdat hoc eſſe die uz de vo⸗
nitn diri. In lecuda vero ne boc intelligeret de volutate ſig gr E itꝙ tra quãdam volũtatem ſi i beneß
kr⸗ 5 citi. ibi. Herũ vt ſupꝛa diximus. In tercia mgr̃ o ẽditꝙ ↄtra quãdam mearenn H beneße
an aror Wudta it äne tDrs deisgenat B gnerer Lero vuude bcuiter pdetemminata aP wi Er⸗
ascicnet dictis que et ꝙ volutas dei que ipe eſt ꝛ7. it volittte kert e e e. T. e
nu deetie aucec voie (Dutoꝛtate Aug.oſtendit voluntatem dei ſemper eſſe eſſicacem et nunch
minieß Enßedirrre 77 = od velit. ?2 nihil fi⸗
ldetſcizei X DDMlütas qui be deiſemp efficax eſt vt ſiat omne quod velit. 2 il fi⸗
iiik XLVII gin que de homine ſemper impletur quocun q;ʒ ſe vertat .
rbgig “ Anihil enim (vt ait Aug. in li ð li. arbitrio) conſtitutum ſuperat volũ⸗
ninnen tatem dei. ⁊ ſi feciat contra eius volũtatẽ.tñ cõtra ei⸗ volũtatẽ q ipſe eſt nihil
en putãdũ eſt ita fieri.tanq;ʒ velit fieri ⁊ non fiat.vel nolit fieri ⁊ fiat. Ylla em̃ vo⸗
n luntas(vt ait Augu. in ench)ſemper im plet᷑. aut ð nobis.aut a nobis.De no
elnie bis impletur.ſed tamen non implemus eaʒ eñ peccamus. A nobis impletur
Galti qanñ bonuz facimus. ideo em̃ facimꝰ.quia ſcimꝰ placere deo. JIl ta de hoiĩe ſ̃ de⸗
Gatninn implet ſuã volũtatẽ.quia nihil facit hõ de quo deꝰ non opat᷑ qð vult. Mõ em̃
asſtin vult deꝰ vt peccet hõ quilibʒ.Si aut peccauerit.penitenti vult parcere vt vi⸗
maii uat. in peccatis vero ꝑſeuerãtem punire vt iuſticie potẽtiam contumax ni eua
uni dat. Sicut alios ab eterno pꝛeꝑauit ad penam.ita alios pꝛeꝑauit ad gloꝛiaʒ.
nnm et hec ſunt magna opera domini exquiſita in omnes volũtates eius. Et tã ſa
aie, pienter exquiſita. vt cuz angelica ⁊ humana creatura peccaſſzʒ.id eſtno quod
—KH ille ſed quod voluit ipa feciſſet. etiam per eandẽ creature voluntatẽ qua factũ
ſeiriii eſt ꝙ creatoꝛ non voluit. replet ipᷣe quod voluit. bene vtens etiam malis tan/⸗ 1
Nmintie 3 ́; ſumme bonus ad eoꝛum damnatõem quos iuſte p⸗ a dcon n naria⸗
rind, dDdDeſtinauit ad penam. ? ad eoꝛum ſalutem quos benig/ dentnguche drenez.
nui ne pꝛedeſtinauit ad gꝛatiam. Quantum enim ad ipos Didct Ang bimpio
ni, attinet qdð deus noluit fecerunt. qntũ vero ad omnipo pᷣe loqui.qꝛ ſupꝛa. xv.
“ tentiaʒ dei nullo mõ id facere valuerunt. hoc quippe di. dicit. ꝙ pdeſtina⸗
rttnl ipo ꝙ contra eius volũtatẽ fecerũt. de ipis facta eſt vo tio eſt de bonis ſalu⸗
grit lũtas eius. Oꝛeterea. nãq; magna dñi ſut opa exquiſi/ zunn ſritaſn von
ni ta in oẽs volũtates eius.vt miro ⁊ ineffabili mõ non fi⸗ nibn aSommlee
tilt at pᷣter eiꝰ volũtatẽ.qð etiã fit cõtra ciꝰ volũta eʒ. qꝛ n cit. Jurta qrit᷑ cuʒ
ſieret.ſino ſineret, nec vriq; nolẽs ſinit. ſed volens. nec Bo ſit ſime inſt/ ſieut
Sei, ſineret bonus fieri mala niñ ompᷣs.⁊ de malo poſſet fa⸗ ſime miſcricꝛt. qre
Galen

magis vr ppũ vei mi
ſereri qᷓ; danate ſiue
punire. R. g damaſ.

diſtinguit volunta⸗

tẽ dei ĩ añcedẽetẽ ⁊ cõ⸗/
ſequẽteʒ. pᷣt pᷣpatio

cẽ q́ tum ad vtrãcq;.

ſic ẽ p̃ᷣpatõ bonoꝝ . et

HB mõ ẽ ppatio ſimpli

cit᷑ ⁊ pdeſtinatio ꝓpᷣe

dier lo⸗ p̃ᷣpatõ a G
rolatbtez aceſt Eleruͦ vt upꝛa dixim= volutas dei diuerſie modis ac
malon. 26 cipit᷑. que diuerſitas in pᷣdictis verbis ſi diligẽter note
tur.nihil ibi cõtradictõis reꝑit᷑. Vbi em̃ dicit ũ fieri p⸗/
ter eiꝰ volũtatẽ etiã qð fit cõtra eiꝰ volũtatẽ.diſſilr ac
cepit volũtatẽ.⁊ nõ ipam volũtatẽ q̃ deꝰ eſt et ſempi⸗
terna eſt. ſed eius ſigna pᷣdictis verbis ĩtelligi voluit.

maloꝝ.⁊ ẽ pdeſtiatio
large. mg at 1 dom.
ſupia accipiũt᷑ ꝓpe.
Hß Aug. accipit cõiter
2 ſic pʒ ſolutõ.¶¶Ad

iüllud àd q̃ritur ð oꝑę
mie. dom. ꝙ qᷓuis cſt

pꝓpuz dei milcrcri ꝛ
ad opꝰmie nõ rcqͥri᷑

niſi dei benignitas. ſ

ißi do q;

ad bᷣ ꝗ ſeuentatẽ iu⸗/
ſticie faciat. pᷣſuppo⸗/
is nia micens⸗ Ge .
ills mag appꝛopat᷑
ſiꝰ nãq; pmiſſiõe ⁊c.

3 Znui m qꝙ mala

hſñ pter ꝑmiſmſiouem.
Cotra. vidct᷑ male lo

iũt pᷣter dei volũtatẽ

fiũt pᷣter ꝑmiſſionẽ.

etiã pt volũtatẽ. IJtẽ
qꝗrit᷑ ꝗᷓ dria ẽ int᷑ fieri
pᷣt volũtatẽ ⁊ . ⁊ vy
ꝙ nlla.qꝛ Math.xi.

Qui ñ ẽ mecñ õ me ẽ

Re. dom. ꝙ fieri pᷣter

volũtatẽ h̊ ẽ qꝛ volũ/

nec i eoppoſitũ.⁊ ita

ſter h mediũ c.di 9

tas dei nõ ẽ in h̊ fieri.

Ht volũtatẽ fit.q̊d nõ
fit ̃ʒ volũtatẽ nec õ.

at ĩ Math.itelligit ð

bpceptis. qᷓ qͥ negligit

(O5 Sobijcit ꝙ per

iſſio ẽ ſignũ volũta

tis bñ placiti.dv. ꝙ ñ

⁊ ſignũ ꝙ ðs vclit il⸗
lð qd ꝑmittit᷑.vᷣ ꝙ ve

lit illð qð ex co elicit᷑ᷣ.

⁊ ſic pʒ ill. c¶

non ßpter eiꝰ permiſſi
onẽ q̃ ipᷣe nõ t.ſᷣʒ hoc

f ꝙ permiſſio nõ ſit

pdeus. Cõtra. 8s ẽ ſua

actõ. g 8s eſt ſua per-

miſſio. cuz permiffio
ſit actio dci. Si tu di⸗

. . „-

— ----

cere bonũ bene. hijs verbis euidẽter mõſtrat᷑ volũ

re. vbi dictũ eſt volũtati eiꝰ nihil reſiſtere.

2
. *
2 *2 -
—
2

—

.

tas dei cterna ſemꝑ implet᷑ de hoie. etiã ſi faciat hõ cõo

tra dei volũtatẽ. Sed attẽdenduʒ eſt diligẽter quõ in
ſuꝑioꝛibꝰ dicit᷑ fieri aliqd cõtra dei volũtatẽ.qð tamẽz

—

nõ fit pᷣter eã.⁊ qualiter intelligẽdũ ſit illð.qtũ ad ſe
fecerũt ààd deꝰnoluit. q;tũ vero ad oĩpotẽtiã dei nullo
mõ id fac valuerũt. Vident᷑ em̃ iſta ſuꝑioꝛibꝰobuia⸗

— —

“ necnai dei volũtatẽ eẽ efficacẽ nõ volütate ſigni

beneplaciti.

id eſt ꝓhibitõem ſiue pᷣceptõem ⁊ ꝑmiſſiõem.

¶ Oñdit ꝙ cõtra quãdã volũtatẽ ſigni bñ pᷣt fieri. e
Aulta em fiũt cõtra dei pᷣceptũ vł ꝓhibitõeʒ q̃ tůõnõ
fiũt pter eiꝰ pmiſſionẽ? Jpius nãq; pmiſſiõe oia ſunt b·
mala.q̃ tñ pᷣter eius volũtatẽ ſempiternã fiunt. Sikrut·
Põ. xvj

Au.diẽ ſuꝑ illũ locũ pᷣs. Vt ñ loqᷣt᷑ os meũ oꝑa hoiʒ.

tẽ fiũt.que ipᷣe eſt. ſᷣ nõ pᷣter eius ꝑmiſſionẽ qͥ ife non

eſt. Appellatur tamẽ ipa dei volũtas.quia deus volẽs
ſinit mala fieri. Fũt ⁊ ðᷣ eius pᷣceptõeʒ vel ꝓhibitõeʒ.

ſed nõ cõtra eius volũtateʒ q̃ ipe ẽ.niſi dicãtur ð eam

ibi Aug.notauit vbi ait.Quãtũ ad ipᷣos attinʒ qͥd ðᷣs
noluit fecert. Quãtũ ↄo ad oipotẽtiaʒ dei.nllo mõ id
ſacẽ valuef̃t.Ac ſi dicẽt.fecerũt ) dei pᷣceptũ qð appel⸗
lat᷑ volũtas.ſᷣ nõ fecerũt cõtra dei volũtatẽ oĩpotẽtẽ.
qꝛ G̊ nõ valuerũt.illud valuer̃t.⁊ ita ꝑ hoc ꝙ fecerunt

ↄtra dei volũtatẽ.i.pᷣceptuʒ.de ipᷣis facta eſt volũtas
eiꝰ.i.impleta eſt volũtas eiꝰ ſempiterna q̃ eos dãõnari
volebat. Vñ Gꝛego.ſuꝑ Señ.Multi volũtatẽ dei ꝑpx⸗
agũt. qñ mutare cõtẽdũt.⁊ cõſilio eiꝰ reſiſtẽtes obſe /-
quũt᷑.qꝛ G eiꝰ diſpoſitõi militat.qð ꝑ hũanũ ſtudiũ re

ſultat. Hic aꝑte oñdit᷑.qꝛ dũ mali cõſilio ac pᷣcepto dei

reſiſtũt(qð volũtas dei apellat᷑) ea faciũt vñ volun⸗
tas eiꝰq ie eſt implet᷑.que diſpoſitio vłbñplacitũ vo
cat᷑. Na vt ait Aug. in ench quantelibet ſint volunta⸗

tes angeloꝝ ⁊ hoĩz.bonoꝝ vł malox.vłillð qð ðs.vł
aliud volẽtiũ q; deus.oĩpotẽtis volũtas ſemꝑ ĩuicta
eſt.q̃ mala eẽ nũqᷓ; pᷣt.etiã dũ mala irrogat iuſta eſt.et

ꝓfecto que iuſta eſt.mala nõ eſt.Deus g̊ oĩpotẽs ſiue
miam cuius vult miſereat᷑.ſiue ꝑ iudiciũ quem vult
obduret.nec inique aliqͥd fac̃.nec niſi volẽs quicquid

facit.⁊ omnia quecũq; vult facit.

4Epilogarkdetmiata. Et q̃re deꝰpᷣcepit oĩbꝰ bõa fa
ce ⁊ mala vitare.cũ ñ velit h̊ ab oibꝰ impleir. d
Ex pᷣdictis liquet ꝙ volũtas dei que ipᷣe eſt ſemꝑ inni
cta eſt.nec in aliquo caſſat᷑.ſed ꝑ oia implet᷑. Conſiliũ
vero eius ⁊ pꝛeceptio ſiue ꝓhibitio. nõ ab oĩbus im⸗

fieri.qꝛ pᷣter es fiũt. Cõtra eã quippe nihil ita fit vt ve⸗-
lit fieri qͥd nõ fiat.vel nolit fieri ⁊ fiat.quod euidenter

ptfii,

xegſo A
Aeffm
ſornhß⸗
gand
wedubi⸗

(poape

Mos wop
bueſw
Nöautari
portiogui
sſltino

hentmfalap
ſinmalapn

Ptoauto⸗

ſglinti/

ſit in

Alos ſcnt
Ffien.

ſiegoen⸗

elte
gſu

wwroͤt
ſicſe
deßettee
inet
thzdin
Munöͤfen
Kcan
hhin
ſigloizn
nranſi
Pbbrti⸗
ſtpſli
fimniß
das

nati

nõ aũt curatꝰ? in euãgelio.Rꝰ.ððm.qꝙ; q̃dã pꝛccepit deꝰ ad faciẽdũ vt pꝛecepta moralia qᷓ̃dã ad ꝓbãdũ.id G
ꝓbatũ oſtẽdẽdũ.q̃dã ad erudiẽdũ.⁊ hoꝝ duoꝛũ exẽpla tãguutur in litera. In Peceptog
ds velit imolatõem.ſʒ ꝙ vult abꝛahã vllle.⁊ iõ cũ voluit.ſe ſibi ↄfoꝛmauit. In pꝛecepto autẽ qð fec curato
ſignauit ſe velle ctemptũ laudis.⁊ iõ abꝛahã laudãdꝰeſt i volũtate obedientie.⁊ curatꝰ i h̊ ꝙ nõ tacuit.

vpoſſit facẽ

plent᷑ qba ꝓpoſita et data ſũtꝰ Hech iõ pcepit oibus cas boc cẽ dictus re

——

XNLVI

bona. vel ꝓhibuit mala. vel cõſuluit optima. ꝙ vellet Snotati. tũc obijcit

ab oibus bona q pcepit fieri. vel mala que ꝓhibuit vi q; volutas dei ſit al⸗

tani. Si enim vellet. vtiq; ⁊ fierent. quia in nullo po / c conotat irca vo⸗

teſt ab homine ſuperari vel impediri eius volũtas.ſy giſter loqt
„Wν1 Il en vOl .. l. giſter loqᷣt J
vt iuſticiam ſuam hoibus oſtenderet.⁊ mali eſſent in⸗ nẽ illoꝝ qͥ dicunt no
excuſabiles.deniq; vt boni ex o bediẽtia gloꝛiam.ma⸗ mia ſex geneꝝ ñ pᷣdi⸗
li ex inobedientia penã ſoꝛtirẽtur. ſicut vtriſq; ab eter carealiqꝗd 8 do vłin
no pᷣpꝑauit. Ea ergo que oibus pᷣcepit vł ꝓhibuit.a q⸗ So0 a So0. ſ H opinio

litũ.Re dici Sta⸗ ma⸗
ʒ opinio

buſdam voluit fieri vł vitari.ſed nõ ab oĩbꝰ.⁊ quedaã ſupꝛ:a ſꝓbata ẽ Et iõ

p̃ht dici ꝙ mę loqᷣt᷑ de

e gplſonaliter pcepit et in veteri ⁊ ĩ noua lege.q ab eis q; permiſſoe roe ſui cõ⸗

bus pꝛecepit ſieri noluit.vt abꝛae de immolatõe filij.⁊
leuangelio quibuſdaʒ curatis quibus pꝛecepit ne cui ſui nois. Et ſi tu obij)

dicerent.

£
2 —

m dicere.qꝛ pꝛeceptũ dei ẽ ſi

eſt pꝛeceptũ.⁊ de bac nõ loqͥt᷑ Aug.nec mgr᷑. e S

notati qͥd ipoꝛtat rõe

cias ð volũtate ꝙ cõ⸗
notat. dðz. ꝙ ver eſt
ex adiũcto.ſʒ nõ ẽ ita

5. deneigal ſignificatõe nois. . d e iõ pᷣcepit oibꝰ bona.vel pꝛohibuit mala. vel conſuluit optima ⁊c.
ANi

Zid dicere.qꝛ pꝛeceptũ En volntatis dei.ſicut pꝛcccptũ nẽm ẽ ſignũ volũtatis noſtre.ſʒ rectus
hõ nũq; pcipit aliq̃d alicui niſi q̊d vult

fieri.g̈ multofoꝛtiꝰ nec ipᷣe deꝰ. Rꝰ.ddm.q; Augu. ⁊ magiſter ſcques
Aug. qñ de volũtate beneplaciti loquũt᷑ſẽper accipiũt ꝓ volũtate q̃ deꝰ abſolute vult aliqͥd euenire.⁊ ðR ho
nõ ẽ dubiũ illð q̊ͥd dicit.ſʒ vlteriꝰ mgr̃ ſequẽs dam̃.diſtiguit volũtatẽ antecedẽtẽ.ſiue q;tũ in ſe ẽ.⁊ huiꝰſignũ
ꝛecepit ⁊ in veteri ⁊ in noua lege q̃ ab cis quibꝰ pꝛece⸗
pit fieri noluit. Nidet᷑ male dicere.qꝛ pꝛeceptuʒ ẽ ſignũ diuine volũtatis.& ſi pꝛccipiebat qͥd nolcbat.videt᷑ ꝙ
illos decipiebat qbus pꝛecipicbat. Itẽ videtur fn dicere ꝙ noluit im molatõnem vſaac.quia abꝛabam vole

bat.g volũtatẽ ſuã diuie cõfoꝛmabat.&g nõ merebat᷑ vt videtur. Item q̃re abꝛabã parauit ſe ad obediẽdũ.

tuoꝛ qᷓrũt᷑. Pꝛimo qᷓrit᷑ vtrũ volũtas bñpla
poffit ĩpediri. Secundo q̃rit᷑ vtrũ aliqͥs

* .

ſit mal a pꝛeciprre.

¶ M volũtas beneplaciti nõ poſſit ipediri. oſtendi᷑

pᷣmo autoꝛitate Geñ.vlt᷑.Nũ dei poſſumꝰ reſiſtere
volũtati:q.di.nõ. ¶ Itez NRo.ix.volũtati eiꝰqͥs reſi

ſtit:! Itẽ ſuper illð.j.Lhi.vl.Qui vult oẽs homies

ſaluos fieri glo.rogãdꝰ eſt vt velit.ꝙ ſi vult.neceſſe
eſt fieri. ¶ Itẽ ſuper illð pð. Juſtꝰ dñs ĩ oibꝰ oꝑibꝰ
ſuis.glo. apð deũ

½

e⸗ libẽ vult q̊d vult.g nõ poteſt ipediri ne fiat
t

ſui cffectꝰ.aut defic

Ntẽ oĩs volũtas ꝗᷓ p̃t ĩpediri p̃t ſuperari.ſ̊ diuia
V ec dſteol ſit ſup̃ma.g diuia volun

—

tas nõ pt ipcdiri. ¶ Itẽ oĩs cã ꝗ ipedit᷑ a ꝓſecutiõe

gẽter euenit pᷣt ipediri.naʒ ſi nõ pᷣt.tũc effectꝰeuenit
nccio.ſʒ diuia volũtas ẽ hmõi.qꝛ ẽ multoꝛũ cõtingẽ
tiñ.alioqͥn aut nihil eẽt ↄtigẽs.qdð ẽ cõtra arbi.liber⸗
tatẽ.⁊ cõſiliũ.⁊ caſũ.aut deꝰ nõ eẽt illiꝰ cã.q̊ꝛũ vtrũ
qʒ abſurdũ ẽ. g ⁊c. Otẽ ois cã q̃ ꝑ aliã agetẽ explet᷑.
pt ꝑ illã deficiẽtẽ ĩpediri.ſi illa poſſit deficẽ. ꝓpõ ꝑ

ſe nota ẽ.ſʒ diuia volũtas ẽ hmõi.naʒ deꝰ vult mlta
fieri p cãs creatas q̃ nõ facit ſine ipis.ſicut generare
hoieʒ. aſinũ. ⁊ ſilia. Sily ð bijs qᷓ ſut ab ope nro.⁊ H
pñt deficẽ. g diuis volijtas ipediri. ¶ Itez ois cã cꝰ

D intelligentia eoꝛum q̃ dicũt᷑ i hac parte qᷓ

õtra volũtatẽ ſigni.Tercio vtrũ ðs de-
beat mala permittẽ. Quarto ⁊ vltio vtruʒ deꝰ poſ -

Evelle.q̃d facẽ.ſʒ ñ̃ pt ipediri ne

ut mutat᷑.ſʒ diuia volũtas nec
deficit nec mutat᷑.nec pᷣt deficẽ nec mutari.ergo ⁊c.
¶ Itẽ nobiliꝰ agẽs ẽ ⁊ nobilioꝛ cã q̃ ñ pᷣt ipediri q;
qᷓ pᷣt.ſʒ diuia volũtas ẽ ſũma ⁊ ſupᷣma cã oim.vt ſu⸗
pꝛa mõſtꝛatũ . τ. (Kötra. ois cã cꝰeffectꝰ cõtin-

ri quatuʒz i

vtoſe extẽdit ad ↄtrariũ.volũtate pᷣt alið velle q; x
lit.ſʒ diuia cẽntiałẽ hmõi.aliqͥd ei vult ðs vt iſtů di⸗

nari.cꝰoppoſitũ pᷣt.B certũ ẽ.alioqui nõ eẽt opᷣs.pᷣt

§ facẽ oppoſitũ eꝰ qͥd vult.ſʒ oẽ poſſibile ẽ ponible.
koas ꝙ ðs faciat oppoſitũ eꝰ qͥd voluit.ſi h.Sꝭ vo.
litas dei ẽ fruſtra ⁊ ipedita. ⁊c. tẽ volũtas vult
aliqͥd qͥd deꝰvult ipᷣaʒ velle.aut g pᷣt velle cõtrariiĩ.
gut nõ poteſt. Si poteſt. diuia volũtas poteſt ipe-
diri. Si ñ potceſt. & nccẽ ẽ liberalitatẽ eartari 8
ad itelligẽtiã pꝛedictoꝛũ notãdũi ꝙ ᷣʒ Jo.dam̃. o%
lũtas beneplaciti ẽ duplex.ſcʒ aũs ſiue cõditõna'q,·
vult quãtũ i ſe eſt oim ſalutcʒ. et abſoluta ſiuc coõſe-
quẽs qᷓ determiate vult aliquid q̊d nouit.certitudi.·
naliter euenire.intelligẽdũ eſt = ꝙ nullã dei vo⸗/

luntatẽ poſſibile eſt ſuperari.nullam poſſibile ẽ caſ

ſari. aliquam tamen vt antecedẽtez peſſibile eſt njõ

impleri.aliquam vt conſequẽteʒ neceſſe eſt impleri.

et impoſſibile eſt impcdiri. Mullam inquam eſt poſ
ſibile ſuperari. nam ſi homo non faciat quod deus.
vult quatum in ſe eſt ſine voluntate antecedẽte.ds·
facit de ipſo quod vult voluntate cõſequente.⁊ ita.
ſemꝑ implet᷑ vel ð homie vel ab bomic.⁊ ſic nunq

vincit᷑ vel ſuperat᷑. Mon etiã poſſibile eſt volũtate

Ddei caſſari.nã caſſum dicitaliquid duʒ pᷣuat᷑ effectu
npßo ad queʒ c᷑.volũtas ãt niłlo pᷣuat᷑ cffectu ad quẽ
e

pꝓpᷣe.nã qð dicit᷑.ꝙ ds vult oẽs hoies ſaluos fie

ſe eſt. H̊ voluntas nõ cõnotat ſalutez.nec
ꝓpᷣc eſt ad effectuʒ ſalut.ſsʒ cõnotat oꝛdiatõcʒ natu

re ſiue nsy oꝛdiablcz ad ſaluteʒ. Vñ nibil plus ẽ di⸗
cere deus vult iſtum ſaluum fieri quãtuz in ſe eſt q;
deo placuit dare iſti naturã ꝑ quã poſſʒ puenire ad

ſalutẽ.⁊ ꝙ deꝰ paratꝰ cſſet iuuare ita ꝙ ſalꝰ nõ defi/

cit ꝓpt defectũ a parte dei. Eñ nõ caſſat᷑.qꝛ he poͤnz
. FTFo

8

abꝛac ſignak nõ

N

10 ecg ueri chongetct illud qͥd obijcit᷑ ꝙ pᷣt

cfectiũ. De volũtate at abſoluta planuz ẽ iy no pt

11

◻⏑
.
— . . .
——————rrrHñYñ .

caſſari.qꝛ oẽm effectũ ſuũ ponit.nec vnqᷓ; remanet i

eypleta.cũ itaq; veꝝ ſit volũtatẽ dei nullo inõ poſſe

ſuꝑari nec caſſari.tamen volũtatein abſolutã neceſ-/

ſe impleri.oditõnalẽ vero miniine.Sed attẽdẽdũ.

ꝙ; ẽ neceſſitas Fͤtic⸗⸗ 2ñtis ſicut ſupꝛa dictũ ẽ ð pᷣſci
entia.q; ipᷣa nõ hʒ neceſſitatẽ ↄñtis.ſʒ pñtie.qꝛ nccio
infert. ⁊ ſequit᷑.deꝰ pᷣſcit hoc.̊ hoc erit.ſʒ tñ nõ necio

pſcit.qꝛ in actu pᷣſcidi frequeter notat᷑ effcœꝰ cõtin
gẽs. Sic in volũtate intelligẽdũ ẽ.ꝙ volũtas dei ab⸗

ſoluta cõnotat cuentũ rei.⁊ iõ ẽ it ineceſſtas ↄñtie s

nõ ↄntis.qꝛ nõ mutat euẽtũ rei.iino vult deꝰ ꝙ eue/
niat ↄñs ↄtingẽs. ANũ ſicut pᷣſciẽtia qꝛ nccio infert ef
fectũ nõ pᷣt falli.ſic voluntas abſoluta quia nccio in/

fert nõ pᷣt impcdiri.ĩmo eã neceſſariũ ẽ ipleri.nec ne/
ceſſitate ↄñtis.nec neceſſitate ↄñtic.qꝛ nõ ↄnotat ef/
feciũ rei.ſ̊ cõnotat illud qdð ẽ oꝛdinabile ad euẽtũ vt
pᷣdictũ ẽ. ñ bene ſequit᷑.vult iſtũ ſaluari voluntate

abſoluta. g iſte ſaluabit᷑.nũqᷓ; em vellet. niſi pit᷑ pᷣſci-

ret cũ eẽ ſaluadũ. De volũtate vero conditionata vt

viſũ ẽ nð ſequit᷑.Si ̊ obijcit᷑ ꝙ volũtas dei ẽ nccia ⁊

ſitatẽ.ddm.qꝙ; qᷓ;uis neceſſe ſit den velle.⁊ volũtateʒ

eiꝰ e in actu. t cõpatio ciꝰ ẽ ad futurü ptingẽs. ⁊ iõ

impediri cũ ſit cã ↄtingẽs.ddm.qꝙ ſicut tactũ ẽ.q qᷓ;
uis cõpatio diuic volutatis ad volitũ.⁊ euẽtꝰ voliti
ſe nccio ↄcomitẽetur.ſicut vnũ ↄtingẽs aliud. iõ ñ pᷣt
impediri.tũc em̃ impedit᷑cꝗ.qn inanẽte cõpatõe ⁊ oꝛ
dinatõe e? ad effectũ.cffectꝰnõ cuenit. Oð ſponit᷑
ois cã cuiꝰeſſectꝰ ẽ cõtingẽs pᷣt impediri.falia ẽ ꝗpõ.
⁊ hʒ inſtãtiꝗ ſi efrectꝰ nccio cõcomitet᷑ ⁊ ſeq̃t ad cãʒ.

⁊ hec ẽ inſtãtia in ꝓpoſito.Ad illud g qͥd obijcit᷑

pᷣt inpediri ꝗꝓpt᷑ defectũ cauſe coopantis.ddm.q ſic
diuina volũtas ſiux diuinũ velle. ↄnotat effectuʒs. ita
cõnotat exñtiã cauſe ꝑticularis.Cũ em̃ dicit᷑ ds vult
iſtũ ſaluari.nõ eſt ſẽſus.ꝙ velit in omncin euẽtũ:ᷣ q;
vult iſtũ ſaluari.vult iſtũ velle. Añ ſicut diuia volũ/⸗

tas cõnotat iſtũ cffeciũ cuenirc: ⁊ iõ nccio ſequit᷑ eft⸗

12 dif. (Eld illud qd obijci᷑ ; ds p̃ un Lins g
vult. dom. ꝙ diuina volũtas nõ artat potẽtiã in poſ -/

fectꝰ ad ip̃am.ita cõnotat cãzʒ creatã ↄcurrere.⁊ ido

neceſſario ſcquit᷑.ſi ds vult iſtũ ſaluari.q iſte etiã x

lit.⁊ ita nũꝙ; deficit ſicut nec effectꝰ.⁊ ita nũq; impe/

d illud qd obijcit᷑ ꝙ ds pᷣt oppoſitũ eius qd

ſendo. vñ plura pᷣt q; velit. artat tñ potẽtiã in agedo.
nũqᷓᷓ em̃ potẽtia agit aliqͥd niſi qͥd vult.⁊ impoſſibie

¶ Utrũ aliquis p

ẽꝙ actõ ſuꝑexcedat volũtatẽ. Eiñ nihil pᷣt facere niſi

3 qd pᷣt velle.Oñ g dicit᷑ ꝙ pᷣt ↄꝛiũ ſue volũtatis.pᷣt in

telligi duplicit. Aut volutate mouẽte ad cotrariũ. ct
ſic notat᷑ repugnãtia volũtatis ad potẽtiã.⁊ h̊ eſt im
poſſibile. Aut volũtate nõ mouẽte.⁊ ſic notat᷑ nõ im
pedli m etuz nec repugnãtia.ſz ꝙ volũtas libere p̃t.qꝛ

ita pᷣt ᷣ ꝙ eiꝰ oppoſitũ.ita ꝙ vult hoc qd pᷣt velle ci⸗

us op poſitũ abſq; ſui mutatõe. ſicut ſupꝛa dictuz eſt

de pᷣſcietia: Et rõ buiꝰ eſt qꝛ vno ⁊ eodẽ vult q̃cunq;
Ad vltimũ dm.ꝙ volũtas dei ſᷣm conueni
entiã ad pſciẽtiã vult illa qᷓ̃ vult. Vñ ſicut pᷣſcia am/
bit to tũ velle ⁊ poſſe ⁊ agere.⁊ nõ p̃t falli aliqͥd nõ ſbᷣ
trahẽ do cõtingẽtie rci eueniẽtis.ſic etiam in ꝓpoſito
liquis poſſit facere ↄ volũtatẽ ſigni.⁊ ꝙ nõ vi
et᷑.qꝛ ſignũ ⁊ ſignatũ cõfoꝛmari dñt. g qd fit ↄ vnuʒ.

ſit ptra reliquũ. ſino pt fien ſignati necz ſignũ.

Alioquin ſi nõ fit o ſignati ⁊ ſignũ tũc ſignũ fal⸗

ſu. ſi em̃ ſignũ ducit in ſignatũ.ſignificat ꝙ fit ipſũ.
fieri ð ſignatũ.¶ Itẽ minimũ int oĩa ſignata Epꝑmilſ-⸗
ſio. cũ ſit reſpectu mali ad qͥd minime oꝛdiat᷑ bipla⸗
citũ dei.g ſi minime accedit ad volũtatẽ bñplaciti. ſi
nõ pt fieri cõtra ꝑmiſſionẽ.multo minꝰ ↄtra alia.ſed
nõ p⸗t ficri ↄtra ꝑmiſſionẽ ſicut dicit mg in litera. et
Aug.de ci.c.xx.ſicut nullꝰpoim agit recte.niſi adiutꝰ
diuino auxilio.ſic nullꝰ hoĩm atq; demonũ agit vncqᷓ
niſi eodẽ diuio atq; iuſtiſſimo pꝑmittat iuclitio.¶ 1es
potẽtioꝛ eſt volũtas cui nõ pᷣt reſiſti nec in ſe nec in ſi
gno. q;; cui pbt in ſigno ſaltẽ. ⁊ ſi nõ in re ðs eſt potẽ⸗
tiſſimꝰ. videt᷑ ꝙ; nec volũtati eiꝰ nec ſigno voluta⸗
tis poſſit reſiſti.⁊ ſic Kotra ine oia ſigna volũta
tis pᷣceptio ſiue iinpiũ videt᷑ eẽ potẽtifimu. fieri pᷣt
fit tota die ↄtra diuinũ mãdatũ.ꝙᷓ ↄtra om̃ia alia.
¶ Itẽ videt᷑ ꝙ ſpãlit᷑ ↄtra ꝑmimſonẽ. 2 pmiſſio ñ ẽ
niſi male culpe.ſed maluʒ culpe non eſt malum niſi

voluütarie fiat. ſi volũtarie fit pt ñ fieri. ꝑmittente
So aliquẽ ingle facere.pt ñ facere. pᷣt facere ↄtra ꝑ-

miſſionẽ. ¶ Item ſuper illð to. Eduxi eos cũ argen
to ⁊ auro.glo.dicit.qꝙ idẽ fuit pᷣceptu ⁊ periniſſuʒ.ſcʒ
abſpoꝛtacio vaſoꝝ.& cũ poſſit fieri pceptũ.pari ra
tõe ⁊ cõtra permiſſiõeʒ. ⁊ cõtra alia.per ↄñs ẽ cõtra

oẽʒ volñtatẽ ſigni. ¶ E. doᷣm. ꝙ ↄtra aliqͥd ſignũ di I 5

uie volũtat pt ficri.ↄtra aliqᷣd n. ⁊ ro huiꝰ duplexẽ.
ex duplici mõ diſtiguẽqi ſigna. Quedaʒ em̃ ſũt ſigna
reſpectu pñtis.vt ipletõ ⁊ permiſſio. Quedaz feſpe/
ctu fututl. vt pceptio ⁊ oſiliũ e phibit Et qmñ ð pn⸗⸗

ti d fit. ipoſſible ẽ i pnti ñ fieri. qm cẽ q̊d ẽ.qñ nctẽ

E cc. iõ reſpctũ ſignoꝝ ð pñti ñ pᷣt cẽ reſiſtẽti.qꝛ fi ſit

reſiſtetia.iã ñ ſũt pñtia. OQꝛ vᷣo futura vl faciẽda pñt
nñ fieri:iõ qtũ ad ſigna fa ſeq̃ntia. refiſtẽtia pt eẽ. Alia
rõ ſumit᷑ ᷣm aliũ modũ diſtiguẽdi.Oꝛ q̃dã ſũt ſigna
diuie volũtatis abſolute.qᷓda cõditionate. Dico ge
qꝛ cõtra volũtatẽ abſolutã nõ pᷣt fieri.nõ ppᷣt etiã fieri
cõtra ſigna volũtatis abſolute.vtpote ſũt impletio ⁊

permiſſio: Quia vcro ↄtra volũtatẽ antecedetcs ſiue
coõditõnatam pᷣt fieri.q;ꝛ pᷣt hõ diuertere ab oꝛdine ad

quẽ ex ſui coͤſtitutõc odit⸗ cẽ. binc ẽ q p̃t fieni ↄtra vo
lutatẽ ſigni.ꝗ illa ſignat ſcʒ ↄtra ꝓbibitõeʒ.⁊ pᷣceptõ
nez coilia ail q̃d obijcit᷑ ꝙ contra nullũ po⸗

teſt fiert. patet ſolutio ꝙ falſũ. /Ad ill quod obij i6

citur ꝙ minimũ eſt permiſſio.ddin.ꝙ maioꝛ ſignifi/
catio vel minoꝛ nihil facit ad hoc.ſed pꝛeſ. ctialitas ef
fectus. vel ctia quia ſignat volũtatem abſolutã qua

aliquid connotat abſolute.¶ Ad illud quod obijci/2

tur ꝙ potẽtius eſt illud contra cuius ſignũ non po/
teſt fieri. doᷣm q; veruz eſt quãdo volũtas vult oĩno
ꝙ üihil fiat niſi ꝙ oſtẽdit ſe velle.ſed diuina volun/
tas non eſt talis.immo vult ꝙ vnuſquiſq; habcat p⸗
pꝛi libertatẽ. ⁊ faciat q̊d vult. AUñ potẽtia faciendi õ
diuinã volũtatẽ ẽ a diuia volũtate.⁊ iõ nõ cẽt potẽ/
tioꝛ ꝓpt᷑ B. Vñ diſtiguedũ q; poſſe facere ↄtra ſignuʒ/
volũtatis alicꝰ.aut ẽ õᷣ volũtatẽ.⁊ ſic atteſtat᷑ ipotẽ/
tie.Aut illð poſſe ẽ a volũtate cꝰ ẽ ſignũ.⁊ ſic nõ atte⸗

ſtat ipotẽtie ſ¶ magis potẽtie.i/Ad illud quod obij i8

cit᷑ ꝙ cõtra oſa.ꝗꝛ fit cõtra p̃ceptõeʒ q̃ eſt maximum
ſignũ. ſoluẽgũ eſt p interẽptõcm.ꝙ non eſt maximuʒ
ſignum.quia impletio maius eſt Pꝛeteres hoc nibil
facit ad pꝛopoſitũ.ſed pʒeſẽtialitas in effectu. ⁊ abſo
lutio i ſignificato. illð qd obijcit ꝙ fit Z ꝑmil
ſiont᷑.qꝛ peccatoꝛ pᷣt nõ peccare.ddᷣm ꝙ deus non dꝛ
mittere peccare niſi eum qui actualiter peccat:duʒ

4 roanid

Ieni

inoſfoi
ugfittn
ſiv ſini
pblve ⸗
itt loli
iitarckni
iihoiitdid
„₰
gear
Ebetiphitt
Uscqöfenß.
Vchcnr
iendeltei
icolbere
ſsinödck
fnowiece
(omaions
Pinpeſtone
(lad n
RM
PN unpla
ſekrattz
7R ea
llbiritztae
ſane.
(oofci no⸗
eſoce⸗
noces.
(ecditbahere⸗
gin dd.dze
ſoſcordin tve
cautiuſtie
Nhoͤmanitcae
fantbocon
ausinpmie
Unltuemalef
ſuhgfegdez
ſteſtbeti
ere por
ainn
Wertnett
tgedchliton
Conſewareait
eelngtqi
erl, husen
koriſtonaic
ſcne dus
endedonin
twenten
luan tulur,
Mi hſblsa⸗
nEtöodt
liggnuſe
is Dingeti
fnenmniſg

N R

„

Khn
mntii
Arnnn
tactti
ntn
dmig
nniicee

N
4
4

iniin
””
nunkcrſgfi
„ m
erſene
ðõ

14

4 Gie

i 4o peccat et tic impoſſtbilee

—

—

Vltimo obijcit g idem fuit ibi pceptu a periniſſum.
vm qꝙ peꝛmiſſio multis modis acc vit in ſcriptura
Pꝛimo mõ dicit᷑ ꝑm ſſio non cohibere.ſicut domi/
nus pmittit mala.quia nõ cohibet. ⁊ hoc mõ eſt ſig⸗

4 6

—

nñ volũtatis diuine diſtinctũ 5 ̈cepeũ. Alio mõ nõ
punire tpalit.⁊ ſic dicit᷑ libellꝰ repudij ꝑmitti. Ma.
th.xix. Moiſes ad duriciã vr̃am ꝑmiſit.Lercio mõ
nõ ꝓbibere.vẽ. Iraſcimini ⁊ nolite peccare.glo.pec
mittit quod neceſſitatis eſt.nõ ꝓbibet. Quarto mõ
pmittere eſt minus bonũ indulgere.ſuꝑ illud.ſ.Coꝛ.
vij. hoc aũt dico hm inaulartia z Goſs inetie
r - QAueſtio.if ccc “
¶ Atrũ debeat dey mala pmittere. ⁊ c ſic videt᷑. Job
xij. habũdabũt tabeꝛnacula pᷣdonũ ⁊c. Hꝛeg.Omps
deus qð fieri ñ ꝓbibet. iuſtũ eſt vt fieri Gnat. 4 9re
de? dz cõſeruare oꝛdinẽ quẽ inſtituit.ſʒ cũ de? creauit
hoiem dedit ei liberã volũtatẽ.ſed libera volũtas di
cit᷑.eo ꝙ libere pᷣt qͥcquid vult. ſi vult malũ.pᷣt iĩma
li. cũ nõ debeat auferre hoi potẽtiã quaʒ dedit.dʒ
ißpm pꝑmittere peccare. ¶ Itẽ malũ frequẽter eſt oc⸗
caſio maioꝛis boni. ſy nõ fieret niſi malũ pcenſiſſʒ. vt
pʒ in paſſione xpᷣi.ſʒ dec; deũ facere erae id q.
eſt via ad meliꝰ. cũ nõ poſſit malũ facere.ſolũ dʒ ꝑ
mittere. ¶ Itẽ 8s oia facit ꝓpt᷑ laudẽ ſua.bᷣ in malis

manifeſtat᷑ laus diuine iuſticie ⁊ mie. ſi nõ dʒ faco

fit. 5&ac. (Cötra. ro. . Mon ſoli qui talia agũt dig
ui ſut moꝛte b qui oſetiũt. glo. Cõſetire ẽ facere cumn

poſſit arguere. cũ s poſſit coꝛrigere ⁊ ipedire ma/

lũ.ſi ꝑmittit ⁊ tacʒ cõſetit.ſʒ qui conſẽtiũt digni ſunt
moꝛte. g c.

a peccato cohibere.ſi ðs nõ cobibʒ cũ poſſit.ds no
innocẽs. ¶ Itẽ rõe videt᷑.quia oẽs virtutes no/

ſtre vñt babere exẽplar in deo.ſʒ in nobis ẽ virtꝰ eli.
Er in deo. H zely uati pt oouiat pctb. da; zc.

y. qutũ pt obuiat. 2c. (IIr

21 nõ meruit cadere. c. ¶

⁊ hoc modo

non eſte int

cetis officiũ nõ ſolũ ꝑtinet nemi malũ infeꝛre ſʒ etiꝰ⸗

Irẽ vniuerſe vie dñi mi,·
ſericoꝛdia ⁊ veritas.fi &̊ pmittit iuſtũ peccare.aut eſt
mie aut iuſticie. Mõ mie cõſtat. Mec inſticie.qꝛ iuſtꝰ
vm. ꝙ 8s pmittit ma

MõR

— HZ

Keniti vonatõe p inimicis 'm eps. Sũme etiã mant
ſeſtatur dei iuſticia in eterna punitiõe repꝛoborum.

Ande Aug xj. ciui.dei.Si oẽs remanerẽt in pena.

vEnllo appareret miſericoꝛdis gꝛatia redimẽtis. Rur

ſus ſi omnes tranſferrẽtur ad lucez. in nullo appare
ret ſeueritas vltionis.¶ Ad illud ̊ quod obicit᷑. ꝙ 23
permitttere eſt conſentire.dᷣm. ꝙ ꝑmitterce malum
eſt dupliciter. aut non cobibendo manum vel aim.

nec in facto nec in retributõe. ⁊ ſic cõſentire eſt. Ae?⸗

non cohibendo manum ſed tamen puniendo tranſ-
geſtoꝛem ⁊ arguendo continue.⁊ſic non conſentit.
deus permittit ⁊ non conſentit.¶ Adil ⁊
lud quod obijcitur- ad innocẽtem pertinet cobibe
re.dm ꝙ illud intelligitur de cohibitione q;tũ ad ar
gutoem ⁊ punitõem.non qᷓ;dtum ad voluntatis oooꝛ
ctionem. Adillud quod obijcitur. ꝙ zelus obuiat 2
peccato.dm ꝙ verum eſt ſaluo iure iuſticie ⁊ iuſti⸗
cia.ꝓut oꝛdo vniuerſi hoc exigit vt deus ꝑmittat hbo

miinemn ire m imperium ſue voltatie. Ad illud. 26

quod vitimo obijcitur pʒ reſponſio.quia permittere

aliquem peccare eſt opus iuſticie.non inquam iuſti-

cie que ſit exigentia meritoꝛum: ſed condecentia di⸗
uine ſapientie et bonitais.

Eus veus poſſt mali pꝛeapere. Et y ſcvicletur.

ecepit Oſee. j. vt duceret vxoꝛem foꝛnicariaʒ
Et Be fponis ad liraatm, Oꝛ ſi vicas ad literam
ſſe intelligẽdum. Obijcitur tunc. quia pꝛecepit
non tm ducere vxoꝛem.ſed etiaʒ facere filios foꝛnica

rios. ꝙ ſi eſſet vxoꝛ legittima.non eſſent filij foꝛnica⸗/
tionis. Stem Exo.xij. Pꝛecepit facere furtum fili/

is iſrael. ſed furtum eſt malum ⁊ contra legem natu
re.. Si tu dicas ꝙ ñ eſt malũ ſm ſe.⁊ ideo poteſt

fien. obiſcitur quia pꝛccepit abꝛabe occidere filiu in-
nocẽtem. que ſ enin in⸗
maluz im ſe. videt e deus poſſit pꝛccipere maluʒ
ren rartone vractun

—

ſciebat innocẽtem Gcñ. xxij. hoc eſt

tem nationc videtur. quia deus eſt ſuper omnẽ
legem. ergo in omni mandato poteſt diſpenſare. er⸗

go poteſt omnium pꝛeceptoꝛum ⁊ ꝓhibitionum cõ

traria pcipere. Itẽ plus diſtat non ens ab ente cỹ

iige

la fieni ⁊ boc oꝛdinatiſſime. uplex ẽ em̃ oꝛdo reri. APaPe. Se Rrndn voluntatis ex nõ en

„

rpom . tſo. Alt in finc. ⁊ vterq; exigit ꝙ de? te facit ens. ſolo impio voluntatis ex malo facit bo
igs ꝑmittat mala fieri.Oꝛdo quippe in vniuerſo exigit, num.ꝭ& poteſt pꝛecipere mala vt videtur. conen.
. R qꝛ ad ꝑfectõeʒ vniuerſitat neceſſe fuit fieꝛi creaturã pꝛeceptum eſt ſignum diuine volũtatis. aut eſt fal⸗

ltſis arbitris liberã. ⁊ peccare potẽtẽ.ſᷣ ãminiſtratio dni/ ſuim ſignun. cum ſignificet deum non velle qd pꝛece
m ten Leerſitatis vt deus ſic res conditas amminiſtret.vt cepit ant veus vult illud. Si deus vult malum.ẽ mx
W eas agere ꝓpꝛio motu ſinat.ſicut dicit Aug.vij.d ci./glus. Si non vult ⁊ pꝛecepit.eſt falſus.⁊ vtrũq; eſt ins
iſif dei. Ideo cum debuerit daſe potẽtiam peccãdi.⁊ de poſſibile apud deum.g ⁊c. Pizmlue obediẽés
üsi, buenit regere ſaluo oꝛgine ſue cõitõis. ſi voluit pec. Rdiuſno paccepto vebet puniri. ſi deus poteſt malu,
gae debuit pmittere. ?ſinon noluit peceare debuit pꝛccipere. poteſt malum impune fieri. Sed malũ re⸗
ed conſeruarc.⁊ ita debet pmittere mala.Oꝛdo ad fin? manere impunituʒ eſt contra diuinam iuſticiam. et
hoc exigit. quia duplicẽ fineʒ contingit repini in vni · go deus poteſt facere contra ſe ergo ſibi aduerſari.
nni uerſo. vnus eſt ſolus electoꝛũ alius diuina laus.qſĩñ hoc eſt impoſſibile.ergo ⁊c. Item deu s pcepit mæ
iartinn gᷣ pmiſſio maloꝛum reddit electos gloꝛioſioꝛes ꝑ oc la non ficri.ſi ergo pꝛecepit fieri.pꝛecepit duo oppoſi
caſionẽ. ⁊ deus non curat vtrñ ꝑ cm vel per occaſio ta.ſed duo oppoſita fien eſt impoſſibile.ergo deus ß

1, 6 èNA 4
Nſeicen ,

F

tti nNem electoꝛum gloꝛia augeatur.ideo deus ꝑmittit re cepit impoſſiblie.ſed ad nullum tale pꝛeceptum ob⸗
n cte. Unde Augxj. de ciui. dei Sicit e nullum facceret laamur. ergo deo poſſumue obece as abinrge.
enn „ quem malum pꝛeſciret.niſi pariter noſſet quibus bo eit. Et iten.ois pꝛecipiens impoſſibile eſt ſtutovłim
igicne 22 noꝛũ vſibus accõmodaret. Pꝛoſũt autẽ eis exercitẽꝭ pius. S ds ect ſiultꝰ vłimpiꝰ.q̃n vtrũq; ẽ ipoſibile
ngklaf do. Et ido dicit de lapſu mundi.ꝙ pꝑmiſit plures efſe Et iõ dic Hicro.qͥ dic deñ pᷣcepiſſe ipomible anathẽa
thumng malos. quia ſi paudi eſſent. non auderẽt execere bo⸗ ſit. (ſeo. vom q; cñ qrit vtru ds poſſit pcipe malũ
un nos. Diuina etiã laus hoc exigit.quia occaſione ma, hoc pᷣt dupticiter itdlligi. Aut malum manens ma⸗
it, Eſũme manifeſtatur diuina mia in electis.in filij vni li aut ita ꝙ pꝛecipienco faciat bonum. Dꝛimũ ſim
Pumm

=
S

—,ñ
=

7

=—
=

=
==—

Se
S

—

ficte ipoſſibile ſecũdũ vero aliquo mõ ẽ poſſibi/

icet nõ oino. Eſt em̃ aliquid malum in ſe. aliquid
malũ ſᷣm ſe.Malũ i ſe pᷣt fieri bñ.malũ ʒ ſe nllo mõ

pt fieri bñ.ĩmo h̊ intelligere ꝙ fiat bñ.ẽ itelligẽ q; idẽ
ſit malũ et bonũ. Poteſt g dici ꝙ deꝰ pᷣt pꝛeciꝑe ma/
lũ in ſe.⁊ nõ malũ m ſe.quia nihil poteſt pᷣcipere qͥn
28 bonũ ſit poſtq; pᷣceptũ eſt.⁊ illud eſt malum in ſe.nõ
aũt pᷣm ſe.⁊ ideo poteſt illud pᷣciꝑe ⁊ nõ alið.Et hinc

bʒ oꝛtũ quod dicit Berñ.in li.de diſpẽſatõe ⁊ pꝛece/

pto. ꝙ deus pᷣt diſpẽſare in pᷣceptis ſecũde tabule. et
non pꝛime. Et rõ buius eſt.qꝛ in pᷣceptis ſecũde tabu
le quãtũ eſt de rõne pᷣcepti tangitur ſiue pꝛecipit᷑ oꝛ/
dinatio ad ꝓximũ.⁊ ꝓhibet᷑ deoꝛdinatio ad eũdeʒ.

Deoꝛdinatio aũt reſpectu ꝓximi niſi ſit deoꝛdinatõ

reſpectu dei.malũ eſt in ſe. Si auteʒ reſpectu dei ma
lum eſt ̃m ſe.ſicut cognoſcere non ſuam malum eſt
in ſe.ſed cognoſcere alienam ex libidine ſiue non ſuã
malum eſt ?m ſe. Sed deus in pꝛeceptis ſecũde tabu
le diſpenſat ⁊ diſpẽſare poteſt.⁊ contra illa poteſt pᷣ/

cipere rõne pꝛedicta. Mec ex hoc ſequitur. ꝙ pᷣcipiat
contraria.quia mãdatũ ſpale abſoluit a cõmuni.ſic
pᷣuilegiũ ſpale. In pꝛeceptis aũt pꝛime tabule nõ pᷣt
deus diſpẽſare.quia eoꝛum oppoſita ſunt mala ᷣm

ſe.ipᷣ̃a em̃ pᷣcepta dicunt oꝛdinatõem ad deuʒ ſiue in

finem de ſua rõe.⁊ coꝛum oppoſita deoꝛdinatõem.

et ideo ſi contrariũ pᷣciꝑet.pꝛeciperet cõtra ſe.contra

ſe aũt non poteſt facere.⁊ ſi illa pꝛeciperet.cũ illa ſint
mala m ſe.ita ꝙ nullo mõ poſſũt bene fieri.aut deꝰ
vellet malum.quod eſt inconueniẽs.aut impune fie

ret malum. aut idem eſſet bonum et malum.quoꝛuʒ
vtrũq; eſt inconueniẽs ſimpliciter. Et ideo concedẽ.
deæ ſunt rõnes ꝓbantes ꝙ deus non poteſt malũ pꝛc-

cipere.vtputa nullum manens malum.⁊ hoc eſt ma
lum m ſe.Lamen vltima ratio ð boc ꝙ pᷣcipit ma

eſt ꝙ aliquãdo

4

ienduz quoq;

lum non valet. T iam ſoluta eſt.
obijcitur de oſee. dᷣm. ꝙ illud fu malũ in ſe ſcʒ cog

pit ꝙ ex libidie boc facerẽt. illud em̃ eſt maluʒ
¶ Ad illud quod obijcitur de eo quod pꝛecepit abꝛa 51

aliqua ſunt mals que ſi
la.ſicut mentiri ⁊ odire deum.⁊ ideo non eſt ſimile.

nctio.xl viij. Qualiter volũtas noſtra diuine confoꝛmetur.
ala eſt voluntas bois. cc. Hec eſt terci
e confoꝛmatoe volũtatis noſtre ad volũtatẽ diuinã. Et diuiditur bec ꝑs in qtuoꝛ panes. In pᷣma
giſter oſtẽdit ꝙ ad confoꝛmitatẽ volũtatis noſtre ⁊ diuine nõ ſufficit còfoꝛmitas in volito. In ſe
cunda oñdit.ꝙ nõ ſufficit cõfoꝛmitas in oꝑatõc ſiue in oꝑe oꝑato.ibi. Illud quoqʒ nõ eſt pᷣtermittẽdum. yn
tercia magiſter ſoluit ex hoc quãdam qõem a latere. Atrum ſcʒ ſãcti debeãt paſſioem xpᷣi velle.ibi.ex qͥ ſolui

.

noſcere non ſuam.⁊ diuino pꝛecepto factũ eſt ei bo

num. ſſed m ꝙ foꝛnicatio dicit actum libidinoſum.

⁊ cognoſcere aliquam ex libidine. hoc dñs nunq; p⸗
pꝛecepit ſilijs iſrael furtum. dᷣm. ꝙ illud ſimiliteꝛ ö⸗
cepit inqtum fuit malum in ſe ſcilicet accipererem

illud quod obijcitur de aucte. Exodi. q, 30

galienam. ſed boc potuit facere. quia cuʒ ſit dominus

oim.dominiuʒ potuit tranſferre. Sed nunqᷓ; haece⸗
m ſe.
be de yſaac. dm.ꝙ illud non erat maluʒ ſm ſe. quia

yſaac quis non eſſet reus moꝛtis ſibi infigẽde ab ho
mine.tamen ratione peccati oꝛiginalis reꝰ erat moꝛ/

tis tẽpoꝛalis ſibi infligende a do.ad quã habebat ne⸗

ceſſitatem. ⁊ ideo deus babebat auẽtem. ⁊ ita ð iure
potuit illã abꝛabe ex cauſa cõmittere.Tamen aliqui
volunt dicere.qꝙ nõ pꝛccepit occidere.ſed offerre. Sʒ
contra boc eſt gloſa et tertus.quia dicitur ꝙ poꝛta/
uit i en gladium. i21
teſt ſuper oẽm legem datam. doᷣm ; veruz eſt ꝙ pt.
quia poteſt ponere.ſed non poteſt deſtruere iam po/
ſitum. Am̃ enim oꝛdinatõem ad ipᷣm dicunt aliqua

mandata. ſicut non poteſt contra ſuam iuſticiam fa⸗
cere.ſic nec contra illa pꝛecipere.iAd illud qð obij 5
citur ꝙ de non ente poteſt facere ens.dom.qꝙ verum

eſt ꝙ poteſt facere.ſed hoc nõ poteſt facere.qꝙ aliqͥd

ſit ens et non ens.⁊ quia non ens non babet neceſſi

tatem ad boc 4 ſit non ens.ideo poteſt fieri ens.ſecd
ala que ſi ſunt.de neceſſitate ſunt ma/

uia ſi faceret iſta eſſe bona.faceret ꝙ idem ſimul e-
et bonum et malum.

„

a pars in qua agit magiſter

tur qð qua queri ſolet. In quarta vero et vltima magiſter mouet qõem iuxta hãc.⁊ determinat ibi. Si vero
quenit᷑ vtrũ eodẽ mõ ſentiendũ eſt.vbi oñdit᷑ ꝙ diſſiir iudicãdũ ẽ ð paſſionibꝰ ſactoꝛũ ⁊ ipius xti.

Mſtendit ꝙ ad confoꝛmitatem voluntatis noſtre ⁊ diuine non ſufficit cõ/
foꝛmitas in volito. Vł aliter. &O aliquãdo homo bona voluntate aliö vult

qᷓ; deus.⁊ aliquãdo mala id quod deus bona volũtate vutt. a

Ciendum quoq; eſt ꝙ aliquando mala eſt volſtas hominis idẽ vo
aliud volentis q́; deus. Ut eni bona ſit hominis voluntas opoꝛtet

dillud qued obijcit q po 15

attendere quid cõgꝛuat ei velle ⁊ quo fine.Lãtum enim intereſt inter volũ⸗

tatem dei ⁊ voluntatem hominis.vt in quibuſdam aliud congꝛuat deo vel/

le.aliud homini. Vnde Augu.in ench̊.Aliquando bona voluntate hõ vult

aliquid quod deus non vult.bona multo amplius multoq; certiꝰ volũtate.
Nã illius mala volũtas eſſe nũq; pᷣt.Lãqᷓ; ſi bonꝰ filiꝰ pr̃em velit viuè queʒ
deꝰ bona volũtate vult moꝛi. Et rurſus fieri pᷣt vt h̊ velit homo voluntate
mala.quod deus vult bona.velut ſi malus filiꝰvelit moꝛi patrem.velit etiã
hoc deus. Nempc ille vult qð nõ vult ðs.iſte vero id vult qð vult? deus.⁊
tñ bone dei volũtati pietas illiꝰ potiꝰ conſõat (qᷓ;uis alið volet) qᷓ; huiꝰidẽ

Scom duo c⸗o
ſiderat᷑ bõa vo.
luũitas bois.

juttri

Cpef

MaszMbuer,
ZZ
Atarſtunt
ontite
nigin

i
Buniet/
wiis,

—

6
U

£

=
☛n

“

volentis ipietas Multuʒz em̃ intereſt qͥd velle homi.

qd deo cõgꝛuat.⁊ ad quẽ finẽ ſuã quiſq; referat volü⸗
tateʒ vt appꝛobet᷑ vłipꝛobet᷑. Pt em̃ velle bonũ qð ñ
cõgꝛuat ei velle.⁊ pᷣt velle bonũ qð cõgꝛuit.ſed nõ re⸗
fert ad finẽ rectũ.⁊ ideo non eſt bona volũtas.
¶ Oſtẽdit ꝙ ad cõfoꝛmitatẽ volũtatis nr̃e ⁊ diuie nõ
ſufficit cõfoꝛmitas in oꝑe oꝑato. Vel alit᷑ Or bõa dei
volũtaſ.mala hoĩʒ volũtate iplet.vt ĩ paſſione xpᷣi cõ
tigit.vbi quoddã factũ ẽ qð deꝰbõa ⁊ iudei mala vo/
lütate voluer̃t. Voluer̃t tñ ⁊ aliqd qð ðs ñ voluit. b
Illud q; nõ eſt ptermittẽdũ ꝙ aliqũ dei volũtas bõa.
ꝑ malã hoĩs volũtatẽ iplet.vt ĩ cruciſixioe xpᷣi factũ ẽ
quẽ ðᷣs bõa volũtate moꝛi voluit. Judei vero ĩpia vo
lũtate eũ crucifixerũt.Et volebãt iudei mala volũta⸗
te qdd qð ðs voluit bõa.volebat ſcʒ vt xpᷣs pateret᷑.
moꝛeret᷑.ſᷣ volebãt ⁊ aliqd alið qͥd ðᷣſ nolebat.ſcʒ occi
dẽ xpᷣm q̊d fuit mala actio ⁊ pctm. Actũ qᷣe iudeoꝛũ
ñ voluit deꝰ.paſſiõeʒ vero xpᷣi voluit.ſic ⁊ ĩ io pᷣs.cri

ps.cxxxvij. ſtad p̃em ait. Tu cognouiſti ſeſſionẽ meã.i.voluiſti
”MVG ? appꝛobaſti paſſiõem meã.tibi eĩ placuit Voluit itaq;
tota trinitaſ vt xpᷣs pateret᷑.nec tñ voluit vt iudei occi
dDdertẽt. qꝛ voluit penã xpᷣi.ſ ñ voluit culpã iudeoꝝ.nec
Opoſitio. tñ noluit.ſi eĩ noluiſſet.nec fuiſſet. Sʒ ad h̊ oponit᷑ſic

Si voluit ðs vt xpᷣs pateret᷑.voluit vtiq; vt pateret
a iudeis vlł ñ. Si voluit vt ñ pateret᷑ a iudeis.cũ paſ⸗
ſus ſit. factũ ẽ itaq; qͥ̊d voluit ðᷣs ñ fieri. Si aũt voluit
eũ pati a iudeis.g voluit eum occidi a iudeis. Voluit
6B itaq; vt iudei occiderẽt eũ.¶ Ad qð rñdentes dicimꝰ
b ſimpliciter concedẽdũ eſſe ꝙ de voluit xpᷣm pati et
moꝛi.qꝛ eius paſſio bonũ fuit ⁊ cã nr̃e ſalutis.Cũ autẽ
dicit᷑ volebat eũ pati vł occidi a iudeis.h̊ diſtinguen⸗
dñ eſt. Si em̃ intelligit᷑ ſic.volebat eũ ſuſtinere paſſio
nẽ ſiue crucifixionem a iudeis illatã. verus eſt ſenſus.
Si vero intelligit᷑ ſic.volebat vt iudei occiderẽt euʒ.
c falſũ eſt. Mõ ei volebat deꝰactõem iudeoꝛuʒ q̃ mala
erat.ſᷣ volebat paſſionem bonam.⁊ hec voluntas per
malas iudeoꝝ voluntates impleta eſt. Unde Augu.
in ench̊.deus quaſdam voluntates ſuas vtiq; bonas
implet per maloꝛnm hoĩm volũtates malas.ſicut per
maliuolos iudeos bona volũtate pr̃is xpᷣs pꝛo nobis

„ — „ . „ — „ = . „„ 1U1
trabi. ⁊ videt᷑ ꝙ ſic.cũ de? velit.⁊ ipᷣe ſciat G̊ eẽ iuſtũ.Reꝰ dðʒ. ꝙ gꝛatiq ſubtrabi glic

quid velle hoi.qͥd do
ↄguat Cõtꝛa.ex h̊ vi
det ꝙ aliqͥd licite poſ
ſit hõvelle ſciendo.cꝰ

devvelit cõtrariũ.po/

nat᷑ impoſnble ꝙ
alicui reuclet᷑ ſua dã⸗

natio.ↄſtãs ẽ ꝙ deus

vult iſtũ dãnari volũ
tate abſoluta.aut er/
go iſte tenetur velle.

aut nõ. vel Aisid ſit

de tẽtiõe.q̃d ẽ ꝑpfectiꝰ
velle. vtrũ velle dana
ri.vel nõ. Si vult dã⸗
nari. vult a do ſepa
ri.h̊ volũtas rctã nũ/

ꝙᷓ; pᷣt appetẽ. Si non

vult danari.g pfecte
ſe nõ cõfoꝛmat. pfe/⸗
ctioꝛ ẽ volũtas dabo⸗
ſita. R'.ddm.qꝙ illud
impoſſibile ꝙ alicui
reuclet᷑ ſua daãnatõ.⁊
impoſſibili poſito nõ
ẽ mirũ ſi ſeq̃t᷑ ipoſribi
le. Tamen ſi tu qᷓras
quid ẽ pfcetiꝰ.Reꝰ.di/
cẽdũ ꝙ i eterna dãna
tõe ſũt duo.ſcʒ penei⸗
flictio. ⁊ cterna a deo
ſepatõ. Scpatõeʒ et᷑/⸗

—

nã a deo nilo mõ cre=-

do ꝓ aliq̃ aia recte de

beat velle. imo ſp vel⸗

legriũ ſʒ penazʒ vellę

ſi ꝛuelatũ ẽ ſibi dʒ.⁊ B

pʒ.qꝛ qͥlibʒ iuſtꝰ ſe

23 alio debz velle. q⸗
ois peccãs finalit᷑ et
nalit᷑ puniat᷑.& ſi po⸗/

nit᷑ pexñs cognito cer·
titudinaliter iuxta ſe.
credo ꝙ qᷓ;diu durat
ei bona volũtas ꝙ B

nolet. Si añt qᷓras de

eo qͥ peccat.vtrũ vel/
le debeat graz ſibi ſb⸗
triplici cõditõe pᷣt re/

ſpici. aut ſiplicit. aut ad t̃s.⁊ ad tpᷣs adhuc duptr.vłi ſe.vł ꝓut hʒ rõeʒ pene.̊ mõ vult ðs ſbᷣtrabẽ.⁊ h mo/

dicit Aug. Multuz itereſt ꝛc. b
dere xpᷣm erat maluʒ facere.g/ n

pꝛa negatuʒ cẽ.Reꝰ.dᷣm.q occi

do dʒ peccãs velle vt eũ ds puniat. Añ regla gencralis q; i oibꝰ q̃ ſcimdeñ velle abſolute tencmur volũta
te abſoluta velle.tñ lʒ nobis velle ↄtrariũ volũtate ↄditõnata ſiue ꝙ̈tuʒ i nobis c.qꝛ hoc decʒ nos.⁊ ꝓpter hᷣ
e voluit xpᷣm pati ⁊ moꝛi ⁊c. ¶ Cõtra.videt᷑ ei male dicere. q;ꝛ occi⸗
occidi fuit malũ fieri.ſi g̊ deꝰ voluit xpᷣm pati.deꝰ voluit malũ fieri qͥ̊d ſu
ere xpᷣm fuit malum per cõpatõem ad ſubiectum.quãdo ergo accipitur paſ-

ſio. aut ſimplr accipit.aut i cõꝑatõe ad patiẽtẽ ſiue ad ſuſtinẽtẽ penã.⁊ ſic ſ impir ẽ bonũ.aut ĩ cõpatõc ad ife
rẽtẽ.⁊ ſic ex illo reſpectu iudicat᷑ maluʒ.qꝛ malicia moꝛis potiꝰ itẽtõeʒ reſpicit q; actũ.Et pᷣmo mõ ẽ ſeſ *. xp̃ʒ
pati a iudeis ẽ bonũ.i.xpᷣm ſuſtinere penã quã iudei ituleft ẽ bonũ. Sccũdo ẽ ſẽſꝰ.xpᷣʒʒ pati a iudeis bonũ.
.i.paſſionẽ iferri xpᷣo a iudeis ẽ bonũ.⁊ ſic flin.qꝛ illatõ paſſiõis ñ fuit niſi mala.ſʒ ſufferẽtia ñ fuit niſi bõa.et

ſic diſtiguit mgr. c

volebat ⁊cẽ. Innuit m ꝙ actõ iudeoꝛũ fuit mala. Cõtra.
actio iudeoꝛum fuit cauſa paſſiõis.ſed ſi cauſa imediata mala. effectus.ergo ſi acti
dicẽdũ.ꝙ iſtud eſt verũ de actõe ⁊ paſſiõe in eodem genere bonitatis.pᷣm ꝙ vnum

videt᷑ falſum dicere qꝛ
o fuit mala. ⁊ paſſio. Reꝰ
eſt cã alteriꝰ. dicendum

cactio iudeoꝛum fuit cauſa paſſionis in genere nature⸗r in ülo genere ſicut actio fuit mala.ita ct paſſio.

a ¶Wultũ em̃ inteſt 1

—,—

Ti. ”V I
ſz ñ fuit cauſa ĩ code,s occiſus ẽ?. Qð tãtũ bonũ fuit.vt apls petrꝰ qñ id fe· n
genere moꝛis. immo ri nolebat.ſathanas ab ipᷣo qͥᷣ occiſus eſt diceret᷑. Ecc⸗ Math. xvj. zin⸗
i bona ĩtẽtio. paſſi manifeſte habes.magnũ bonũ fuiſſe ꝙ xpᷣs occiſus ẽ. HKH
onẽ volũtariã dirige etr bonũ qꝛ petr nolebat.iõ redargutꝰẽ. e nuhid
bat in bonũ finẽ. ecõ⸗/ Hbonũ qꝛ petr⸗ nolebat. 10 redargut⸗ẽ. cnes
tra i actoe iudoꝝ ſ bß ¶Soluit qõem collateralẽ. Vtrũ ſacti debeãt paſſio nd
te retu finẽ.riõ i gene nem xpi velle. . ntußea
moꝛis actõ fuit mala ¶ Ex qͥ ſoluit᷑ qõ q queri ſolet.vtrũ viris ſactis placẽ de P
o viſliag⸗ paſ/buerit ꝙ xpᷣs pateret᷑ vl occideret᷑: Debuit em̃ eis pla ſ nir
bos : xeo ba; & intuitunferedẽptõis. n ituitu ipius cruciat⸗. Eo rlie
6 tatũ honũ fuit vt ape luerũt g ac vehemẽter cupierũt xpᷣm moꝛi ꝓpt libera⸗ ſiniq
ſtolꝰ petrus qͥ id fiei tõem hois ⁊ impletõeʒ diuie volũtatis.ſᷣ nõ voluerũt 0 Non
nolebat ab ipo qͥ occi delectatõe ipᷣiꝰ afflictõis. De eodeʒ g letabãt᷑ ⁊ triſta- Uthraßgt
ſuſẽ ſathã dicet. Cõ⸗ baãt᷑.5 ob aliud gaudebãt ⁊ ꝓpt aliud dolebãt. VUole⸗ nencht
ira h b vider deũñ baãt xpᷣm moꝛ ꝓ hois redeptõe.⁊ tñ de mote ipſius ſa
daſtone 1pt cct Ndluerſis de cauſis coꝛda eoꝛui varie mouebtſir iiſrn,
darguéd. peccauit ¶ MWouet gõem circa pᷣdictã. Quõ ſentiẽdum ſit de fmmen
beatiſſima mẽ. dũ do⸗ S ſãctoꝛum an velle an nolle debeam. d glog eſen
luit ſicut dicit luce.ij. ¶Si vo q̃rit᷑ vtruʒ eodẽ mõ ſẽtiẽdũ ſit de paſſionibꝛet ſateat
Tu ipius aiaʒ ptra martyrijs ſãctoꝛũ.¶ Micimꝰ aliquã eẽ driazʒ int paſſio Ne c diſſimiit niſhloe⸗
ir Hadi⸗⸗Peecaue nẽ capitis ⁊ mẽbꝛoꝛũ.p̃i nãq; paſſio cã ẽ nr̃e ſalutis cgegaf eſt de Nr
rueſilr apli Elin eti qõ no ẽ paſſio alicuiꝰ ſãcti. Nulliꝰ em paſſione redẽp / ſgcton nt
diẽ apls. ij. Lhi. ij. Si Ioſz vj Wyeſtoßr à dn&e PpI ſacton. chtt
ſuſtiebim? cõregna⸗ ti ſumꝰ niſi xpi. Pꝛoſuert qͥdẽ nõ mõ eis qᷣ paſſi ſn. nis mi
bimꝰ. e. vom. q; do Vverũ etiã alijs fidelibꝰ Forn paſſiões. Verũtñ nr̃a re⸗ (ea
leꝛe de ali ẽ duplicit dẽptio nõ ſũt.h̊ em paſſio illiꝰ ſola potuit ꝗͥ ðs ẽ ⁊ hõ. yſtnd⸗
Aut ita ꝙ dolẽs volꝗ Illiꝰ⸗ g paſſionẽ credẽtiũ pie mẽtes voluer̃t ⁊ optaue⸗ un tuſit
tate rõis abſoluta ve rũt fieri ſiẽ futurũ credebãt. Paſſiões vᷣo ſãctoꝛũ poſ: paſſões ſã nuſ
it cotari c e v ſumꝰ velle ⁊ nolle.⁊ vtrũq; bona volũtate ſi rctõs no coß pollum nn
lere de paſſöe rpi. Et bis ꝓponam“ ſines. Cui em̃ placuit pauli paſſio eo ſi, velle v nolle et bhürtce
petiqꝛ; volũtate rõs ne.qꝛ pᷣmiũ eiꝰꝑ hͥ auctũ ⁊ ꝑactũ cernebat.bonã videt᷑ vtrũq; böa vo/ ſetun iai⸗
Sriũ volebat ẽ redar· habuiſſe volũtatẽ.q̃ volũtati eiꝰ ↄgꝛuebat qua cupie luntate. i ntäti⸗
gurh. Alio mo dolere bat diſſolui ? eẽ cũ xpo. Qui aũt voluit euʒ declinare Ohilip..j ngtdpnia
de aliqᷣ ẽ ferni ad ꝛiñ paſſionẽ ⁊ effugẽ manꝰ iniqͥꝛũ cõpaſſione pietatis.⁊ il “ oluſni,
volujtace viet eis iñ Ie habuit bonã volũtatẽ. Elñ Aug. in ench. Bone ap⸗ ten
volũtate abſoluta.fic parebãt volũtates pioꝝ fideliũ q nolebãt apłʒ paulü Pitoalaui
bonũ ẽ ↄtolere xpo ⁊ hierlim ꝑgẽe.ne ibi pateret᷑ mala q Agabꝰ ꝓpha pᷣdixe. · Acc.xxj. fabefimin
pie affici circa ei. ⁊ ſic rat. et tñ h illũ s pati volebat ꝓ annũciada ſide xpᷣi. iiſöeofl
afficiut viri ſcti.q¶ ma exercẽs martyrẽ xpᷣi. Neq; ipe bonã volũtatẽ ſuã iple bndal
aneasgit uit ꝑ xpᷣianoꝛũ volũtates bonas.ſ ꝑ iudeoꝛũ malas. on
nk i oſiceratoe dolo d eũ potiꝰ ꝑtinebãt q nolebãt qð volcebat. qᷓ; illi per ininen
rũ ſié⁊ benigniſfima qͥs volẽtes factũ ẽ qð volebat.qꝛ idipm mala voluta⸗ ſiigittlan
virgo maria i filij ſu te fecerũt qð deꝰ bõa volũtate voluit. Ita ⁊ in paſſiõe ſuind
mota ẽ paſſione. xpᷣi factũ ẽ.qð em̃ deꝰ voluit.h̊ idẽ iudas ⁊ dyabolus. nucltte
S H illi mala volũtate.deꝰ vᷣo bona volũtate. ſcilicet vt umnnd
R 1bs moꝛeret. erutamẽ illi actuʒ voluerüt quẽ deus Neſl
DADiintelligẽtiã pᷣſetis diſtinctõis querit᷑ ð c ne. oſtẽditur ſic. Eſa. v. Sicut exaltatur celia tena. S
ffpoꝛmitate volũtatis noſtre ad voltates dei. ita exaltate ſũt vie mee a vijs veſtris. et cogitatiões B e
tEECt circa hoc duo pᷣncipalit querũt᷑. Dꝛimo mee a cogitatõibꝰveſtris.ſz ſic ẽiĩ vijs ⁊ cogitatoibꝰ genet
querit᷑ de ipa cõfoꝛmitate qᷓtũ ad quidditatẽ. Secũ ſic ⁊iĩ volutatibꝰ.& ſi celũ et terra nõ hñt ↄfoꝛmitatẽ hibpe Pis
do querit᷑ de ipᷣa qᷓ;tũ ad tẽtõeʒ. Circa pꝛimũ articu/ nimmo defoꝛmitatẽ. videt᷑ ſimilit᷑ nec volũtas nia ⁊ tiaſtite
lũ duo querũtur. Pꝛimo vtrũ poſſibile ſit volũtate,z volũtas diuina. Si dicas ꝙ autoꝛitas intelligit᷑ ⁊ lo n ſe⸗
noſtrã cõfoꝛmari volũtati diuine.Secũdo vtrũ con quitutr de malis.Contra.ſuper illud tẽ.Exultate iu⸗ gbricte
foꝛmitas volũtatis noſtre ad diuinã faciat volunta ſiglo. q;tum diſtat deus ab hoie.tatuz diſtat volũ ſin getat
tem noſtrã iuſti. tas dei a voluntate bois. ergo ⁊c. ¶ Itez infinite di ninii
(Eα fet pof Queſtio.ſ.. .. ſtantiũ nulla eſt cõfoꝛmitas. ſed ve et hõ diſtant in lsam
non ſit poſſibile noſtrã volutatẽ cõfoꝛmari diui / infinitũ.cũ vnũ ſit finitũ ⁊ aliud ſit infinitũ. nlla eſt nn

* ðẽÿ

2foꝛtnitas volũtatũ. ¶ Itẽ ſi volũtas nra pfoꝛmat

diuic. aut ergo vel in ſeipᷣa. vel in tercio. Si in ter/
cio.ergo diuia volũtas ⁊ huana cõueniũt in aliqᷣ cõ⸗
muni.et ſi hoc.ergo habẽt aliqͥd ſimpliciꝰ ſe. qd ẽ in
Cõueniẽs.maxie ĩ diuia volũtate.reſtat ergo ꝙ ſi ẽ cõ
foꝛmis.ꝙ ſeipa cõfoꝛmet᷑.ergo voluntas ẽ ipᷣa cõfoꝛ
mitas.ſʒ cõfoꝛmitas nõ pᷣt eẽ diffoꝛmitas.g volũtas
noſtra nõ pᷣt diſcoꝛdare a diuia.qð ẽ manifeſte falſũ.
tẽ ſi volũtas noſtra ẽ cõfoꝛmis diuie.aut h̊ ↄuc
nit eentialiter. aut ꝑ participatõeʒ. Si cẽntialiter. re-
dit idẽ q̊d pꝛiꝰ.Si ꝑ ꝑticipatõeʒ.q̃ro de illo ꝑ cuiꝰ ꝑ/
ticipatõcʒ volũtas ẽ cõfoꝛmis.vtrũ ſit confoꝛme vel
nõ.Si nõ.nõ pᷣt cõfoꝛmare.Si ſic.tũc aut eẽntialiter
aut pticipatie. vel erit abire i ifinitũ.vel ſtare i aliq
creato qdð ſit cõfoꝛmare deo ꝑ eẽntiã.vel volũtas cõ
foꝛmat᷑ deo ꝑ increatũ.ſʒ nõ ẽ abire iĩ ifinitũ.nec ẽ po
nere ꝙ deꝰ ſit cõfoꝛmitas volũtatis bũane.ad deũ g
gliq̃d creatũ eẽntialiter ẽ cõfoꝛme. q̃d eẽntialiter ẽ
confoꝛme alicui. eſſentialiter conuenit cum illo. Et

quod eſſentialiter conuenit cum illo eſt eiuſdem eſ-

ſentie. ergo. ⁊c. ¶ Cõtra.j.Cox.vj.Qui adberet 30
vn) ſpũs ẽ.S nõ ẽ vnꝰ ſpus ꝑ vnitateʒ uature.ergo ẽ
vnꝰ ꝑ cõfoꝛmitatẽ volũtatis. ¶ Itẽ Math.xij. Dis
q̃ facit volũtatẽ patris mei qͥ ẽ i celis. ille me?ꝰ frater
et ſoꝛoꝛ ⁊c.ſʒ nõ ẽ veꝝ ꝙ ſit frater ꝑ ꝓpiquitatẽ ſagui
nis. ergo ẽ frater ꝑ ↄfoꝛmitatẽ volutatis et dilectõis
Itẽ quaſcũq; volũtates cõtingit velle idẽ ⁊ velle
oppoſita.cõtigit cõfoꝛmari et diſtoꝛmari ſiue cõtra/⸗
riari.S̊ volũtaſ diuia ⁊ hũana ſũt buiuſmodi.hoc pʒ.

ergo ꝛc. ¶ Itẽ qſcũq; volũtates ↄtingit adiuicẽ oꝛ/
dinari ꝑ ꝑfectã poſſidẽtiã ⁊ obediẽtia. cõtingit ad i/

uicẽ ↄfoꝛmari.ſʒ volũtatẽ hũanã ↄtingit diuie P oia

ſubiacere ⁊ obedire.ergo ⁊c. ¶ E. dom ꝙ aliqd cõ⸗

foꝛmari alicui ↄtigit dupliciter Aut qtũ ad ſimilitu

dinẽ. aut qtũ ad babitudieʒ. Qtũ ad ſimilitudiem
ↄtingit dupliciter. Aut quãdo aliqᷓ duo pticipãt ter
ciũ in q̊ aſſimilãt᷑.vt agnꝰ et nix albedie. Aut cũ
duo ſic ſe habẽt ꝙ vnũ ẽ ſimilitudo alteriꝰ.vt ſpẽſ co
loꝛis ſiue ydolũ.coloꝛi aſſimulat᷑ ſiue ↄfoꝛmat᷑.Aut
quãdo aliquid ꝑticipat ſimilitudicz vt ſpeculuʒ vel
oculꝰaſſimilat᷑ vel cõfoꝛmat coꝛꝑi obiecto. Pꝛimo
mõ nõ ẽ poſſibile ali 1
cũdo mõ aliqᷓ creatura cõfoꝛmat᷑ vtputa gẽa ꝗᷓ r ſi
militudo dei vel Kor⸗ q̃ ẽ deifoꝛmitas. Bercho mõ
aſſimilitat et cõ
cõfoꝛmitate nihil ad pñs. Alio mo ↄtingit cõforma
ri aliquid alicui ſᷣm ſileʒ babitudieʒ ſiue cõꝑatõeʒ. qᷓ
he dici poꝛtio cũñ ẽ reꝝ eiuſdẽ generis. et ꝓpoꝛtiona
litas cũ ẽ reꝝ diuerſoꝝ geneꝝ ſiue ñ coicãtiuʒ vt fiat
vis ĩ verbo.Large tñ loquẽdo vtraq; pᷣt dici ꝓpoꝛtõ.
et hec nibil ponit ↄmune.qꝛ ẽ ꝑ cõpatõeʒ duoꝛũ ad
duo. et pᷣt eſie inter ſůme diſlätin. et ᷣm bãc pᷣt volũ/
tas noſtra cõfoꝛmari diuine. videlicet ꝑ ſilem bhabi/⸗
tudinẽ ad actũ.vt ſicut deꝰ q; vult. vult liberalit᷑ et
charitatiue.ita et bõ.⁊ ꝑ ſilem cõꝑatõeʒ ad obicctũ.
vt qd vult Zs velit hõ.⁊ eodẽ fine quo vult deꝰvelit
bõ.hoc totũ poſſibile ẽ eẽ. et totũ poſſibile eſt nõ cẽ.
ct iõ poſſibile eſt volũtatẽ nr̃am diuine cõfo mari ⁊?
diffoꝛmari. Et concedẽde ſũt rões ad boc.¶ Ad ilið
að obijct᷑ ꝙ diſtat ds ab hoic. ⁊ hnana voluntas
a diuina in infinitũ.iã ptʒ rñſio.qꝛ B̊ nõ impedit cõ/
foꝛmitatẽ cõꝑatõis.Licet impediat cõfoꝛmitatẽ eqᷓ
9 litatis et vniuocatõis.¶ Ad illð qd obijcit᷑ vtrũ in⸗
ſcipa vcl in tercio cõfoꝛmet᷑.dom. ꝙ nõ in ſeipᷣa niſi

ab vtroqʒ. et ſic pʒ ill. ¶

iuſtã.

ut cũ alid

quã creaturã deo ↄfoꝛmari. Sc
oꝛmat᷑ aia q hʒ gaaʒ et glaʒ. de hac

dictũ c. Duplex ẽ ãt ꝓpoꝛtõ onnean.
11

XVII

loquamur de coõfoꝛmitate lõginqᷓ qᷓ attẽdit᷑ in ims g

ne. Si añt loquamur de cõfoꝛmitate Zpiau q̃ cõſi/
m

ſtit in ſilitudie.ſic nõ ſeip̃a cõfoꝛmat᷑. ediãte gr̃a.

nõ ẽ tãqᷓ terciũ ab vtroq; pticipatũ.ßſ etiã ſicut ſili
tudo vnius.et ppÿetas alteriꝰ. Añ gra ẽ ſilitudo eẽn

tialit.nõ tñ oꝑtet ꝙ eẽntialit᷑ ↄueniat i tercio.qꝛ ſimi
litudo ſeipᷣa ↄuenit cũ eo cuiꝰ ẽ ſilitudo.et ſic patent
obiecta ambo. Similit᷑ ſi loqᷓmur de cõfoꝛmitate q;⸗
tũ ad habitudieʒ. dicemꝰ.qꝙ volũtas ĩ ſeip̃a ↄfoꝛma/
tur.ſʒ ꝑ cõꝑpatõeʒ ad alterũ.qð tñ neq; ẽ de eẽntia di
uine volũtatis nec hũane. nec tãq; tertiũ pticipatuzʒ
Ad illð qd vltio q̃rit᷑. vtꝝ
cõfoꝛmet᷑ ꝑ eẽntiã aut ꝑ ticipatõez. dom. ꝙ nec ſic.
nec ſic. ſy cõfoꝛmat᷑ ꝑ poꝛtõcʒ ſiue per cõſimilẽ ba⸗/
bitudinẽ.eęt ſic patet illud.

8 . nc .
¶ Atrũ cõfoꝛmitas volũtatis nre ad diuiam faciat eã

iuſtã. Et ſic videt᷑.qꝛ ſuꝑ ill pe. Rctõs decet col/
laudatio.Glo.rcti ſũt qͥ dirigũt coꝛ ſuũ pᷣm volũtatẽ
dei. qᷓ rcta A Vue pticipatõ iſtitie cũ
imiqtate: aut q ſocietas luc ad tenebꝛas: q.d. nulla.
ſi g diuia volũtas iuſticia et lux.⁊ hũana voluntas
ſit iniqᷓ.ñ p̃t eẽ cõfoꝛmis. & ſi ẽ cfoꝛmis. neceſſe ẽ e
Gee cõfoꝛmani regłe iuſticie nibil ali ẽ qᷓ in
ſtificari. ſʒ volũtaſ diuia è regla iuſticie.qꝛ ñ pᷣt obliqᷓ
ri ad aliqͥq iniquũ. cõfoꝛmari volũtati diuie ẽ iuſti
ficari. ¶ Itẽ itellectꝰnr̃ nõ pᷣt cõfoꝛmari diuio quin
efficiat᷑ verꝰ. nec affectꝰ noſter pᷣt cõfoꝛmari diuio

ar efficiat᷑ iuſtꝰ.ſicut ei verita 3 6retitudo itellectus.

ciuſticia ẽ rctitudo affectꝰ. ¶ Cõtra. mgr dicit. et
verbũ Aug.ꝙ volutas dei bõa ꝑ boim malas volũ⸗
tates implet᷑.ſʒ vnꝰ effectꝰ nõ ꝓcedit ab vna cã per
aliã niſi ille cãe adiuicẽ cõfoꝛmẽt᷑. cõtigit malã vo⸗
lũtatẽ diuie cõfoꝛmari. ¶Itẽ cõfoꝛmitas volũtatũ
cõſiſtit i volẽdo et nolẽdo idẽ.iʒ impiꝰ pᷣt velle ⁊ nol
le. qʒd deꝰ vult et nõ vult.vt ponit erepli Aug. ð pꝛa
uo filio qͥ prem vult moꝛi. ð et ðs vult. cofoꝛmi⸗
tas ñ facit volũtatẽ iuſtã. Bee q́ᷓ;uis voluntas dei
ſit btã.tñ volũtas illi cõfoꝛinis ñ ꝓpt᷑ h̊ ẽ btã.ꝗ̊ ꝑi ra
toe quis ſit iuſta.nõ ꝓpt᷑ h̊ volũtas ↄfoꝛmis ẽ iuſta
tẽ ſi cõfoꝛmitas facit volũtatẽ iuſtã. cũ velit ho
mine q patit᷑ ſuriam vidicare.ſi ille qͥ patit iiuriam
vult ſe vidicare.iuſte vult.g iuſtũ ẽ exigere vindictã.
Situ dicas ꝙ ds vult hoieʒ vidicare. ſ ñ vult ꝙ bõ
vidicet ſe.hoc ñ ſoluit.qꝛ ſaitem tũc liceret hoĩ appe
tere ꝙ Zs ipᷣm vidicaret¶ Py. dom ↄfoꝛmitas vo 1
lütatis noſtre ad diuinã attedit᷑ p̃m poꝛtöem ſicut
Dupler ſeʒ ad actũ.et
ad volitũ Simił ꝓpoꝛtõ ad actũ oſiſtit ĩ hoc. ꝙ ſicut
8s qð vult. vult ex charitate et liberalit ſiue iuſte et
rctõ fine.ſic ⁊ hõ velit. Simil ꝓpoꝛtio ad volitũ eſt.
vt ꝗðᷣ vult da eti bõ velit. Poteſt ↄfoꝛmitas attẽ
di ym hãc duplicẽ ſimilitudinẽ ⁊ cõꝑatõem. ſic eſt
ſufficiẽs et facit volũtatẽ iuſtam. Poteſt iteꝝ atten⸗
di ſolũ m alterã. vtputa pʒ volitũ. ⁊ ſic eſt deficis
cum careat ſimili habitudine. et boe non ſufficit ad
iuſticiam. De pꝛima cõfoꝛmitate pcedũt pꝛime rö/
nes. de ſcda ſcde. Ad ill qð tercio obijcit ꝙ ofoꝛ
mitas non facit beatã aiam. ꝙ nec iuſt. dm. ꝙ bea⸗
titudo dicit iuſticiã cõſũmata. Ande plus requirit᷑
ad boc vt voluntas fiat beata qᷓ vt fiat iuſta.et ideo
non ſequit᷑.ꝙ ſi nõ facit beatã.q nõ faciat iuſtã. tañ
ſicut cõfoꝛmitas ſufficiẽs que eſt in volito 2 röe vo⸗

lendi facit volũtatẽ iuſtq. ſic ↄfoꝛmitas ſupexcellẽ⸗

+☛W.

13 tur vltimo iã patet reſpõſio.q

facit eã beatã.illa aũt eſt ſuꝑexcellẽs quãdo in om̃i⸗
bus diuine confoꝛmat᷑.et ex nulla ꝑte eſt diffoꝛmis.
nec in aliquo ſaltẽ in modico.A illud qdð obijci/
luia appetẽs vindictã
nõ cõfoꝛmat ſe deo in mõ ſiue i rõe volendi.deꝰ em̃
tanqꝙᷓᷓ iuſtus iudex vult hoc velo iuſticie.qui aũt ap/
petit vltionẽ ſui ſiue ſue iniurie vt plurimũ vult libi
dine vindicte.ſi aũt aliquis appetat ſoluʒ zelo iuſti/
cie ſicut deus et ex charitate.tũc dicerem eũ habere
volũtatem iuſti.
Onſequẽter qtũ ad ſecũdum articulũ que⸗
itur de tentõe ad confoꝛmitatẽ volũtatis di
uine.et circa hoc duo querũtur. Pꝛimo que
ritur etrũ teneamur cõfoꝛmare volũtatem noſtꝛam
volũtati diuie i rõe volendi.vt velimus ex charita⸗
te quod volumus.Secũdo vtrũ teneamur cõfoꝛma
re in voltt..
AUAueſtio.. c—
O teneamur ĩ rõe volendi videt᷑.qꝛ tenemur qð fa
cimus facere iuſte.Ande deut.xvj. Juſte quod iu/
ſtũ eſt exequeris.ſed nõ fit iuſte niſi qdð hõ facitᷣm

confoꝛmitatez volũtatis q;tum ad rõem volendi vt

velit ex charitate. ac. ¶ Itẽ tenemur diligere deuz
ex toto coꝛde.quia hoc pꝛecipit᷑ dent᷑.vj.et dominꝰ
ideʒ iterat Math.xxij.ſed hoc nõ pᷣt fieri niſi ex cha
ritate.gᷓ tenemur ad cõfoꝛmitatem in rõe ſiue in foꝛ/
ma volendi.¶ Itẽ tenemur deo veraciter obedire.
ſed veraciter non obedit deo niſi qui facit ea volun/
tate quã acceptat deus.Hec aũt ẽ volũtas infoꝛma/
ta charitate. ⁊c. ¶ Itẽ ꝓpter quod vnũquodqʒlx il-
lud magis.ſed ꝓpter confoꝛmitatẽ volũtatis roe vo
lendi.obligamur ad confoꝛmitatẽ volũtatis in voli
to.quia finis pᷣcepti ẽ charitas vt dicit apls.j. Thi.
j.Sᷓ multofoꝛtius obligamur ad confoꝛmitatẽ in rõe
volendi.vt qd volumus velimꝰ ex charitate. ¶ Co⸗
tra. deus vult et pꝛecipit parentes honorari. eſto q;
opoꝛtunitas ſe offerat ꝙ aliquis honoꝛet patrem ex
naturali pietate non ex charitate. conſtat qꝙ nõ pec/
cat.et non confoꝛmat volũtatem ſuã niſi in volito.
5 non tenetur ad rõem volẽdi. Sten ſi tenemur
confoꝛmare volũtatẽ noſtra diuine in rõe volẽdi ſi/
cut in volito.ergo quotiẽſcũq;ʒ volumus aliquid nõ
ex charitate.deficit ill ad qdð tenemur.ergo pecca/
mus i omni actu.nullus ergo actus eſt indifferens.
¶ Item ſi tenemur confoꝛmare in rõe volendi.cuʒ
ergo peccatoꝛ habeat volũtatẽ a deo cõtinue in hoc
deficiẽtem.qꝛ nõ habet charitatẽ.g cõtinue in oĩ in/
ſtanti peccat. ¶ Item nullus poteſt cõfoꝛmare vo/
lũtatẽ ſuã diuinc i rõe volẽdi niſi habeat charitateʒ.
ſed nõ eſt in noſtra poteſtate habere charitatẽ.̊ ho/

mo tenet᷑ ad impoſſibile. Si dicas ꝙ pᷣt facere.qͥ fa-

cto habebit charitatẽ.qꝛ poteſt ſe diſponere ad cha/
ritatẽ. Obijcit᷑ de obſtinato ⁊ de eo qui actualiter’ẽ
in peccato.dũ peccat.et eſt in actulillo.non poteſt ſe
cõfoꝛmarc.g nõ tenet᷑.ꝙ ſi nõ tenet᷑.⁊ alij tenentur.

repoꝛtat cõmodum de malicia.ꝙ ſi hoc nõ eſt cõue/

14 niẽs. nulli ergo tenẽtur. ¶ R. dom. ꝙ tenemur con

foꝛmare volũtatẽ nꝛam volũtati diuine in rõe volen
di vt ſcilicet velimus ex charitate.⁊ hoc patet.qꝛ te/
15 mur eñ diligere ex charitate. Attẽdendũ aũt ꝙ hec ẽ

obligatio ꝑ moqũ pᷣcepti affirmatiui. Differt em̃ ob
ligatio pᷣcepti affirmatiui et negatiui.nã negati obli
gat ſemꝑ et ad ſemꝑ.affirmatiui aũt tñ̃ obligat ſem/

per nõ ad ſemꝑ.ſed ꝓ loco et tꝑe. et ſicut nõ obligat

ad ſemp.ſta nec ad oẽn actũ volũtatis.nec ad oẽ p⸗
ceptũ. ſeg tũc ſolũ quodo tenemur exire in actu cha⸗
ritatis. Ande notãdũ ꝙ ſic tenemur ad boc ꝙ nũq;
adłkõtrariñ.ſicut velle qð ſ vult ex liberalitate. Ad
hoc etia tenemur ꝓ loco et tpe.ſi habemus charita⸗
tẽ.ſi aũt nõ habemus nõ ad hoc tenemur.ſed ad eq;
ualẽs. qꝛ tenemur facere quod in nobis eſt vt habea
mꝰ.et aq h̊ ſimiliter ꝓ loco et tpe obligamur. Ex bijſ
arer reſpõſio ad vbecra . obiſcrt gr alige
ſine peccato honoꝛat parẽtes eti ex naturali picta/
te. dvm. ꝙ veruz eſt. et ex hoc ſequit ꝙ nõ in oi actu
tenet᷑ cõfoꝛmare.nõ tamẽ ſequit᷑ ꝙ nõ teneat᷑ct per
hoc patet ſequẽs q; obijcit᷑ de generalitate actuum.
Patet etiã aliud quod obijcit᷑ de generalitate tpis.

¶ Ad illud qð vltimo obijcit᷑ ; nõ eſt in poteſtate 17

noſtra habere charitatẽ.ddm.qꝙ in ptãte habẽtium
charitatẽ eſt. et in poteſtate nõ habetiũ.nõ ꝓpinqua
ſed diſpoſitiua. Poteſt eĩ quilibet facere.quo facto
habeat charitatẽ. et ideo ſi non faciat imputat᷑ ſibi.
nec excuſatur ꝑ impoſſibilitatẽ.qꝛ non eſt impoſſibi
litas vbi ſuccurrit lende pieger on veſcit niſ pt
dom. ꝙ nullus eſt adeo obſtinatus q; nõ poſſit face
re qʒ; in ſe eſt.et qui nõ poſſit redire ad coꝛ.et iõ tene
epc. Si aũt tu queras. quid ſit locus ⁊ tps, meliꝰ do/
cet vnctio qᷓᷓ ars.tamẽ quãdo dominꝰ viſitat euʒ in,
terioꝛi allocutõc.vel exterioꝛi pdicatõe. vel aliq tali
in quo eſt opoꝛtuuitas redeũdi ad coꝛ.ſi tunc negli/
gat. incidit in contẽptũ ⁊ obmiſſiõis peccati.
dVleſtioſ. d

¶ Atrũ teneamur cõfoꝛmare volũtatẽ niam volũtati

diuine in volito.⁊ ꝙ ſic videt᷑. Math.xij. Qui nõ ẽ
mecñ. cõtra me eſt. ſi nõ cõſonat deo in volito. eſt
cõtra deñ.g ſi tenemur deo nõ eſſe cõtrarij.tenemur
velle qdð deus vult. ¶ Itẽ ſuꝑ illud ve. Mon adheſit
mihi coꝛ pꝛauũ.glo.pꝛauũ coꝛ atq; diſtoꝛtum habet
qui non vult hoc quod deus vult.ſed tenemur vita/
re coꝛdis pꝛauitatẽ.ꝙ tenemur velle quod deus vult
Item Tulius diffiniens amicitiã dicit ꝙ amici/
cia eſt idem velle ⁊ idem nolle in rebus honeſtis.ſed
tenemur deo ſeruare amicitiã.ergo et idem velle.er/
go idem velle in honeſtis.ſed deus non vult niſi iu/
ſtum ⁊ honeſtum. ergo debemus noſtrã volũtatem
ſue cõfoꝛmare in oibus. Item ois intellectus qui

diſcoꝛdat a pꝛima voluntate ſiue cognitione in cog/
nito. eſt falſus.ergo omnis affectus eſt iniquus qui
non concoꝛdat cum diuina volũtate in volito. ergo

⁊c. ¶ YItem tenemur velle quod deus pꝛecepit. aut

ergo quia pꝛecepit.aut quia vult. Mon quia pꝛece/

pit. quia illi qui ſüũt mundati quibus datum eſt pᷣce/
ptũ a domio de tacẽdo nõ peccaucrũt i reuelãdo.q;
diuina inſpiratõe cognouerũt dominũ deũ ñ velle il

lud qð pᷣcipiebat. tenemur velle qdð ðs vult.¶ Itẽ

tenemur credere nõ tm̃ qð pᷣcipit ds credere.ſʒ etiax

oẽ qdð dicit eſſe verũ.ergo a ſimili tenemur velle nõ

tm̃ qd pꝛecipit deus velle.ſed oẽ qͥq indicat ſe velle
tãqᷓ; bonũ.&̊ tenemur velle oẽ quod ſcimꝰdeũ velle.

—— —

6 vult qͥd nõ vult ðds. ¶ Itẽ viri ſãcti

oppoſita.ſicut aplłs volebat alligari in hieruſaleʒ et

diſcipuli nolebãt Act.xxj.ſed conſtat ꝙ deus ali/

quod illoꝛũ volebat. licet cõtrariũ diuine volũtati
velle meritoꝛie.ergo ⁊cẽ. ¶ Itẽ ſi tenemur in volito/

ntra. Augu.i ench. aliquãdo hõ bona volũta/
frequẽt volũt

16

Spunme
Uudeterm
nate nt
ſuche
trn.ſclßt
Uatpagd
rio Ne
rubleinen
u mtt
Hi t
ſti tofr
Nmfl
lepolints
ſatliſhl̃
ciönve
tcorlluc⸗
giöchint

guſczeen
lert
ſtntänizf.
ſcobtſpe
ſtoomra
duen
aheie
eoplenlie
leline
iitg
keogpoſarre
btltort/
gelppeltipea
ircg en
llltaſt
ſgigten
Umpolütasn
wouns
n. golöͤ
Vultbzcn
1Whgt

Vommur vele

Pſatneracht
Neyvelezbe.
nueyoleſin
teſci
fiftleqziie

Mirteb

Morlepol
ſhint
dſärtin
anma
o
Gitsd
Pbocbenie
mnepepſe
odhenc

5 .
Cmenn pfoꝛmare. & cũ i indrñtibꝰ ñ ſit nobis volũtas diniwVult obligare. vult eĩ aliq́s ſaluare ſic. ali ̊s via latio
rn na determinata. qcũq; vult aliqð idifferẽs vetermi / riire. Ex bijs 6pʒ ꝙ, tenemur generalr velle 22foꝛ

rbnna nate. omittit ſe diſcrimini. peccat moꝛtalit.qd ab, marc volũtatẽ nrᷣaʒ nõ iĩ oi volito.ſʒ i oĩ co qͥd inote-

Nlhbenn ſurdu ẽ. Si dicas ꝙ tenet᷑ qñ ſcit dñi volũtatẽ. Co n· fſcit qᷓttuoꝛ modis pᷣdictis.alioqui frãgeret᷑ amicicia.
Nemen i tra. ſcia ñ iducit nouũ pctm̃ neq; tẽtõcʒ ſ ſolũ aggia 2 ð tali volito currũt rõcs ⁊ auctes. Jõ e pᷣcepto di⸗
Vunchsc u at peccatũ.g ꝓpt᷑ ſciaʒ nemo tenet᷑. ſicut nec igno/ uio tencmur nos cõfoꝛmare.qꝛ vult nos velle q̊d pᷣ/
rchien rãs. ¶ Itẽ bieremias dolebat ſuꝑ deſtructõem hie⸗ cipit. ⁊ hoc enun pꝛclato meo teneoꝛ confoꝛma/⸗
Neſchi ruſalẽ ĩ trenis.Xpᷣs flebat ſuꝑ hieruſalẽ luce.xix. Be ri in hoc quod expꝛeſe ſcio ipᷣm velle me velle. ſed i
ine ata virgo ⁊ apli ſuꝑ paſſionẽ xpᷣi. Si flebant ⁊ dole/ pꝛelato neſcio niſi per mãdata. ſed in deo ſcio ꝑ alis 25
ſcni *M bat. 7 doloꝛ ẽ ð rebꝰ q̃ nobis nolẽtibꝰ accidũt.g̊ no/ ſigna ſicut acccnn S. ¶ Id illud qͥd obijci᷑ ꝙ in
i . nn lebãt. ⁊ ↄſtat q; oẽs hij meꝛebãt᷑.⁊ ſciebãt deuz velle nullo pt diſcoꝛdare itellec qui ſit falſus ⁊c.dðᷣim ꝙ
adir ↄtrariũ.& licite ⁊ meritoꝛie oſſumꝰ? velle ↄtrariũ di nõ ẽ ſimile de bono et vero. nã veꝝ dr abſolutc. bo/
* tum uie volũtatis.etiã vbi ſe icze⸗ qtũcũq; pᷣlatꝰmeꝰ nũ vero ĩ relatõe ad finẽ. ⁊ qꝛ duo oppoſita ñ ſũt ſil.
Ncnginn velit aliq̃d.ñ teneoꝛ ill velle niſi mibi pᷣcipiat. etiaz iõ nõ pñt ĩtellectꝰ diſcoꝛdãtes eẽ veri.ſʒ bonũ dꝛire⸗
gchnec ſi ſciã ipᷣm velle.& pari rõe qᷓ‚tũcũq; velit deꝰ aliqd. ñ latõc ad finẽ. ⁊ qm̃ oppoſita volita pñt ad cũdẽ finẽ
mngiſten teneoꝛ illud velle tũcũq; mihi inoteſcat niſi deꝰ mi oꝛdiari.iõ ſi pñt eẽ bõa.⁊ affectꝰreſpectu 6 & rcti.
mthain bi pᷣcipiat.¶ Itẽ qð ds ↄſulit vult ⁊ nos ſcimꝰcũ vel iõ nõ neceſſeẽ i oĩ volito cõfoꝛmari.qꝛ oppoſitũ poſ-
bgimgn le.tñ ñ tenemur velle. quis multũ ſibi placeat. ctia,z ſumꝰ ſacte velle.qꝛ oꝛcdliare i finẽ. ſʒ oppoſituz eiꝰ q̊d
Mkauſmmiz luſq; pᷣcepti.g ñ tenemur velle oẽ qð ſcimꝰ deñ vel deꝰ vult nõ velle.nõ poſſumꝰ oꝛdiare i finẽ.qꝛ deꝰ? ñ 24
aammcfmni SeGca dicũt aliq. ꝙ ñ tenemur ofo:mare vo- acceptat illud. ad ill d qd obijcit᷑ ad cõtrariũ ꝙ
Bamiti lũtatenꝛaʒ volũtati diuic iĩ oi q̃d vult deꝰ. ſ boc ẽ ꝑp ñ tenemur ad oẽ volit. ũddm. ; veꝝ ẽ.qꝛ nec ad vo/
cchhäit, fectõis ⁊ ſuperogatõis.⁊ hboc erit i patria. ſ ad h̊ ſo/ litũ qꝛ volitũ. nec qꝛ ſcitũ. ſy qꝛ ſcituʒ eẽ volitũ a deo.
ſrmegtigſi lũlenemur q̃ d ipſe nos vult velle. Dicũt ãt . deus ita ꝙ nos velimꝰ illud. Alit᷑ tñ p⸗t dici. ꝙ tenemur. qꝛ
ſeurutagie ſolũ vult veile qͥ pᷣcipit.⁊ nolle qͥd ꝓhibet.ᷣ cm̃ ſũt abſolute volitũ. ſʒ excuſamur ꝑ ignoꝛãtiã.maxie vbi
eitiloe ſigna ꝑ qᷓ ſufficieter ſhrae nobis ſuã volutatẽ qᷓ vuit adbibet᷑ dcbita diligẽtia. ſicut aliquis obligat ne co⸗
girloostner nos velle aliqᷣd.i alijs volitis ſiue ĩinoteſcãt ſiue ñ.li⸗ gnoſcat nõ ſuã. Vñ de obligatõe iqucẽte culpã flin ẽ
odnirinn cet velle cõtranũ ſine pctõ.⁊ ꝑ h̊ ſoluũt ad vtrãq; ꝑ- qd dicit ꝙ ſciã nõ iducit nouã obligatõez. ſicut ei ig⸗
Grizactilai tẽ. AUñ dicũt q; lʒ nobis aliq velle ꝓpᷣe.qꝛ ñ decz vel⸗ noꝛãtia facti excuſat a tote ita ſcia ꝑ oppoſitũ.cũ di
cidinaing le oppoſita.vtʒ de deſtructõe gẽtis nre.⁊ de calamita uia volũtas facit aliquẽ eẽ obligatũ vt nllo mõ poſ/
deniſüeei tibꝰ iuſtoꝝ ⁊ ↄſimiliũ.etiã ſi ðs pluat vlł diſpõat plu ſit i cõtrariũñ ſine culpa. ⁊ ſic i ꝓppoſito. ⁊ ſic pʒ illud.2
. ere.oppoſitũ poſſũ petere ⁊ velle. Sʒ lʒ iſta via ſit fa ¶ Ad illud q̊d obijcit de xpᷣo ⁊ btã virgie ⁊ alijs cõ/
ewlirt e cil ioꝛ. tñ qꝛ Augu. dicit ꝙ impiꝰ ẽ cui ñ placet diuia patiẽtibꝰ.ddm. ſicut dictũ ẽ. ꝙ volũtate abſoluta no⸗
. Moadi ꝓuidẽtia.ñ tm̃ videt . bõ teneat᷑ velle dei mãdata. lcbãt q̊d de? nolebat. tñ volũtate cõditõnata ſiue vo
euet H etiã ꝙ teneat᷑ velle dei opa. Et iteꝝ. quõ ñ recalci/ luntate pietatisg debebant velle cõtrarium. 2 hac vo
ͤcheirnan trat volũtas nr̃a volũtati diuie.qñ oeꝰ vult aliqd. et luntate merebãt᷑. qm̃ B nõ e nature tĩ ſʒ etiã rõis.
ipiugi ſuitt nos volumꝰptrariũ.oino videt᷑ ei repugnare. Et ite Precipue at bac volñtate merebat᷑ i xpᷣi filij paſſio⸗
rurnimmit r. gloſa pᷣdicta videt dicere ꝙ hõ qͥ ñ vult q̊d deus ne beatiſſima mỹ ⁊ virgo mania. cui patiẽti (quãtuʒ
ael 4 vult.bʒ coꝛ pꝛauũ.ñ dicit q̃d ds vult ipᷣm velle vł qͥd ſexus muliebꝛis fragilitas ſuſtinere poterat) ↄopatie
lee 9 des pcipit. Parreren aliter dicẽdũ.ꝙ reuera ñ te- bat᷑. llo tñ mõ ẽ dubitãdũ.quin virilis eiꝰ animꝰ.

——

miatnin 20 Peur velle oẽ qͥd deꝰ vult.ſʒ ſolũ q̊d vult ⁊ innote- et ro cõſtãtiſſima.vellet etiã tradere filiũ ſuñ ꝓ ſalu

ri ershetet ſcit. nec adhuc illud oẽ. Igeõ notã q aliud oñdit te generis hũani.vt mr̃ ꝑ oia cõfoꝛmis eẽt pꝛi. Et i hᷣ
Hutnd den velle abſolute ⁊ qᷓtũ i ſe ẽ. vt bõa qᷓ facit ⁊ tene miro mõ d laudari ⁊ amari.q acuit ei ꝙ vnigeni
ucpa mur velle ſimpir ⁊ abſoluta volũtate quãtũ i nobis tꝰ ſuꝰ ꝓ ſalute gencris hũani offerret᷑. Et tm̃ etiã cõ
rne ẽ. Aliqͥd oñdit ſe velle volũtate abſoluta. ſʒ oppoſi / paſſa erſſi fieri potuiſſet)oĩa toꝛmẽta q̃ filiꝰpertu
wpnfillin tũ velle qtũ i ſe ẽ.vt mala q̃ ifligit.⁊ ̊ͥ tenemur velle it. ip̃a multo libẽtiꝰſuſtinuiſſet. THere g fuit foꝛtis.⁊
mtbinlnng volũtate abſoluta 2 deliberatiua. tñ oppoſitũ poſſu/ piaa.dulcis ꝑiter ⁊ ſeuera.ſibi parca.⁊ nobis largiſſi⸗
nngilin mus velle volũtate pietatis.vt dicit hugo. VUnñ ſicut ma. Hec g ꝑcipue ẽ amãda ⁊ venerãda poſt trinita⸗
ſnnaniht deꝰ ñ delectat᷑ ĩ nr̃is penis.ſʒ magł dicit heu heu cõ teʒz ſũmã ⁊ eiꝰ ꝓlẽ beatiffimq dñm nñm ihm xpᷣm. a
irtifin 21 ſolaboꝛ ſupꝑ hoſtibꝰ meis.Eſa.j.ſic ⁊ nos.i¶ Vñ hu/ cuius diuinitatis miſterio enarrãdo cetere ligue de⸗
S go ni einobiſ triplicẽ volũtatẽ.ſc rõis.pietat?. ficiũt.qꝛ cõſũmatio ſermonũ ipᷣe ẽ. Ei ergo qui pᷣt oia
r unge, 2 ct camis. ¶ Et ĩ x-po qdꝛuplicẽ. extẽdẽs nomẽ volů⸗ faccxre ſuphabũdãtius q; petimꝰ aut intelligimꝰ ſe⸗
tesnin t catis. Uñ dicit ĩ li. de volũtatibꝰ xpᷣi loquẽs de xpo. cũdũ virtutẽ que oꝑatur in nobis.ipᷣi gloꝛia ĩ eccle/
utſi Volũtas deitatis ꝑ iuſticiã ſẽtẽtiã dictabat.volũtas ſia et in xpᷣo ibu in oẽs generatõcs ſeculi ſeculoꝛum
tii rois ꝑ obediẽtiã veritatẽ appꝛobabat.AHolũtas pie⸗ Amen.
gke tatis ꝑ ↄpaſſiõeʒ ĩ malo ſuſi pirabat. Volũtas carnis
grenng, paſſiõeʒ i malo ꝓpo murmurabat. Et iõ volñtate
ann til ois vebemꝰ velle etiã malũ pene q8 ſcimꝰ deñ velle S
ſi lalt ſy volũtate pietatis poſſumꝰ oditonalr ſiue quãtũ ẽ
glinmi 1nobis(ſi deo placet) ñ velle.nã et ipᷣe de qt ſeẽnñ
ene vult. ſicut pᷣdictũ . Aliqͥd ei oñdit ſe Zſ velle quãtũ i
nftiin, ſe ẽ circa qd coſiſtit ſpᷣalit᷑oꝛdo ſalutis.vt ſũt ea qᷓ pᷣ/⸗
imnell cppit fieri. ⁊ pcipit ñ fieri. tenemur velle. Alidd
antre, oñit de? ſe velle qustu i ſe ẽ circa qd cõſiſtit expedi
nim . tio ſalutis. vt ſñt ea ꝗᷓ ↄſulit.⁊ ad talia ñ obligat nec
,,menAVNNA

numn
Pguu
Nonene
Gruncu

4
Giift
iſin
Nnittnck
Giſobe
Unnfie
f un
ichoe

Ctrninde
len.
rtüſton
ünndi
Gindin

Si iſt
Uideſtan
Innapin
ltanſetn
Cnnoceat
tus.
Crüinnbistn
eatenc⸗
Etrumattenea
fumasde
Geunſep
limn.
. Iminago
bltibh
(bbſtantig
Uriſfuoue
gdſsci
tmfbertri
mlodec⸗

2 “ tinvnita
Kundun
Ohunbeen

Dꝛdo queſtionum di

ui Bonauenture i in pꝛimũ librũ ſententiaꝰ.
Pꝛologus
Atrum deus ſit ſubiectu huiꝰlibri. q. ſ.
Vtruʒ cauſa foꝛmalis ſiue modꝰagendi huiꝰ libꝛi ſit
ꝑſcrutatoꝛius ſiue inquiſitiuꝰſecretoꝝ. q.ij.
Luum cauſa finalis huiꝰlibꝛi ſit reuelare abſcondli/⸗
q. iij.
Ari magiſter petrus lombardꝰpariſienſis epᷣus ſit
cauſa efficiens huiꝰlibꝛi. q.iiij.
iſtinctio pꝛima.
Vtrũ vti ꝑ eſſentiã ſit actus volũtat᷑ vel rõnis.q. 1.a
Vtrũ om̃i creato ↄtingat vti. q. ij. b
Vtrũ ſolo bono creato ſit vtendũ. q. iij. c
Atrum frui ꝑ eſſentiã ſit actus voluntatis vel alia/
rum virium. q. j. d
Atrũ deo ſit fruendum. q.j.e
Vtrũ ſolo deo ſiue bono increato ſit fruẽdum. qq.ij.f

Atrum in deo ſit en eſtentie ſiue nature vnita/
tem. q. .
Vtrũ ſit ponere in deo pſonaꝝ pluralitaté. ꝗij. b
Atrũ in diuinis ꝑſonis ſit ponere infinitatẽ. q.iij.c
Atrũ in diuinis is ſit ponere trinitatẽ. 4. iiij. d
. üijjz
Atrũ deꝛ ſit cognoſcibilis a creatura. q. ſ. a
Atrũ deꝰ ſit cognoſcibilis ꝑ creaturas. q. ij. b
Atrum cognitio ꝑ creaturas ſit bominis q;tum ad
omnem ſtatum. q. ij. c
Vtrum ꝑ creaturas poſſit cognoſci pſonarum plu⸗
ralitas. q. iiij.ð
Atrũ in bis tribus ſc mẽoꝛia.intelligentia.⁊ volun
tate attendat᷑ ratio imaginis. q. . d
Atrum attendat᷑ i imago in eis ꝑ comꝑatõnem ipſa/
rum ad deum. q. ij. e
Vtrum iſte potentie anime ſint idem i in eſtentia cuz
qanima. q.iij. f
Atrũ imago attendat᷑ in iſtis vt in potentijs.aut in
habitibꝰ.aut in potentijs ſimul et habitibꝰ.an in
ſubſtantia ⁊ habitibus. q.j.g
Vtrũ iſta ↄuenienter ↄpꝑent᷑ adinuicẽ ſᷣm rationem
oꝛdinis.eq̃litatis.⁊ ↄſubalitatis.
Vtrum bec trinitas imaginis.ſcʒ men tis. noticie. et
gmoꝛis. ducat i in cognitõeʒ trinitatl. q.ij. i

i. iiij.
Atu bec ae ↄcedenda deus genuit deũ. q. j. a
Atrum vnitas eſſentie admittat hanc deus genuit
alium deum. q.ij. b
Atrum hoc nomen deus grãmatice ſi ignificet plura
een numerum. ſiue an poſſit congrue dici plures

Airi hoc nomẽ deus de ſe ſupponat ꝑſonã vel kemgen
ram. — q.iiij. d
Di. v.
Atrũ ſuba wel et entia generet. q.j.
Atrũ de ſuba pꝛis generet᷑ aliquis.vt filiꝰ. q.ij.b
Atrum ſuba ſiue eſſentia generet᷑. q. j. c
Atrum ſubſtantia ꝑ gñatioeʒ cõicet᷑. q· ij. d
.vj.
Arum generatio filij ſit ſm conditõnem neceſfita/
is. q. .

Atrũ generatio filij ſit ß̃m rõnez volũtatis. q.ij.b
Atrum generatio filij a patre ſit ſ̃m ratõnem exem/

plaritatis. a. ij.c
i. vij.
Atrum poſſe generare in diuinis dicat quid vel ad
aliquid. q. J. a
Atrum potentia generandi ſit in filio. q.ij.b

Atrũ poſſe generare ⁊ creare ſit vnicũ poſſe. q.iij.c
Atrum poſſe e generaꝛi 2 poſt. e creari ſit poſſe vniuo⸗
Di. viij ij.

Atri veritas ſit ꝓpꝛietas diuini eſſ. e. a. f.a
Saum hec ꝓpꝛietas ↄueniat deo in ſummo. i. vtruz
diuinum eſſe ſit adeo verum ꝙ non poſſit cogita
ri non eſſe. q.ij. b
UVtrum immutabilitas ſit in doeoo. q. .c
Atrũ imutabilitas ſit diuine eſt. entie pꝛietas. q. ij. d
Atrum in deo ſit ſumma ſimplicitas. q.ſ.
Atrũ ſimplicitas ſit dei ꝓpꝛietas. q.ij.f
Atrum anima rõnalis ſit in toto coꝛpe ita ꝙꝙ in qua⸗
libet parte. q.iij. g
Atrũ deus ſit in aliqᷓ determinato genere. . ülij. h
1.ix.
Atrum in diuinis ſit ponenda generatio. q.ſ.
Atrum generatio in diuinis ſit perſonarun diſtin⸗

ctiua. L q. ij. b
Atrũ diuina generatio ſit eterna. .·. iij. c
Atrum generatio filij ſit terminata. q· iij. d

1. T. B
Atrum in diuinis ſit neceſſe ponere pſonam pcedẽ
tem ꝑ modũ liberalitatis. gq. j. 2
Atrum in diuinis ſit neceſſe ponere pſonam pꝛoce/
dentem ꝑ modũ amoꝛis ſiue charitatis. q.ij.b
Atrum ſit neceſſe ponere terciã ꝑſonam ꝓcedenteʒ
p modũ mutue charitatis. q.iij. c
Atrum amoꝛ ſiue charitas ſit ꝓpꝛiñ ſ iſſeti. q. ſ.
Aag ſ pnſ anctus Pꝛie ſi it nexus v lvnitas ambo⸗

q.ij. ð
Acrum Girtufſengg Puen ſit ſpno. Ji.e
Atrũ ſpũſſanctꝰ. Teigla patre 1flio. .ſ.

Vtrum ſpũſſ anctus pcedata patre et filio ĩ ineỹtum
ſunt vnum zutn inc;tum differentes. g. ijb
N.xij.
Atrũ ſpũſſanctus pꝛius pcedat a pꝛe q; a füio.q. ſ.a
Atrũ plenius ꝓcedat a patre ꝙᷓ a filio. .ij. b
Aerurn ſpirituſſanctus pꝛocedata patre mediante
ilio. q.iij.c
Atrum generatio fi lij pꝛioꝛ ſit Sm rationem intelli⸗
gendi,/ pceffione Bne vel ecõuerſo. q iiij. dD
i.xiij
Atrum in Dintfnio ponere peeſſionem. q. ſ.a
Atrum ꝓceſſio ſbngancr⸗ ſit generatio. q.ij. b
Atrum ꝓceſſio ſpũſſancti realiter differat a genera/
tione filij an ſolũ vᷣm rõnem intelligendi. q.iij.c
Atrum ſpaͤhanct⸗ lone ie ingenit. .iij. d

Atrum ponenda ſi premio Nthalis ſpũſſcti. gq. ſ. a
A uin Pccſſio temꝑalis ponat in numern cuz
q. h.
Auum ſpirituſſa anctus der in ꝓꝛia perſona bomi/
nibus. an tm̃ dicatur ideo dari quia datur eius ef
fectus. q· j.
Atrum ſpirltuſtauctus detur ab gliauo viro ſane
cto. “ 8a 4. j.

Rns mnogrid A a
Atrũ miſſio ſit in diuinis. gq. .4
Atrum miſſio in diuinis ſit ex temꝑe tm̃.an etiaʒ ab

een. ve miſff Ai b
Cuius ſit miſſio vt mittentis. q. iij. d

AVtrum hec miſſio ſit ̃ᷣin dona gratie gratum facien
tis vel gratie gratiſdate.

₰

Atrum ſᷣm eadeʒ dona gratie dicatur mitti filius et

ſpirituſſanctus. q. j.
Vtrum miſſio filij ⁊ ſpũſſancti ſit pᷣm eadẽ dona gra
tie augmentaas. q. lij. g
HGi. xvj.

Atrum viſibilis m e non ſit aliud q; apparitõ ex/
terioꝛ.

q. ſj.
Atrum ad aliquid ſit vtilis miſſio viſibilis. q.ij.b
Quibus moclis fit miſſio viſibilis. q. ij.

xvij.

Atrum p̃ter donum charitatis increate ſit ponẽ do/

num charitatis create.i.vtrũ charitas qua diligi/

mus deum ſit ſpũſſanctus. q.j. a

Atrũ charitas ſit amabilis ex charitate. q. ij. b

Atruʒ charitas ſit certitudinaliter cognoſcibilis ab

babente. gq.ij. C
Atrũ charitas ſit cognoſcibilis a nõ habẽte. q.iiij.ꝰ

Atrum charitas poſſit augeri ᷣm ſubam. q. ſ. e

De modo augmẽti ipſius charitatis. q.ij.f

Atrũ charitas poſſit diminui. q.lij. g
Vtrum charitas habeat ſtatum vel terminuz vltra
quem non poſſit augeri. q. iij. h
(Di. xviij. .
Atrum ſpũſſanctus ſit dnum quo omnia alia dona
Vonantur. . q.ſ. a
Atrum ſpirituſſanctus ſit donum ab eterno vel ex
tempoꝛe. “ q.ij. b

AVtrum ↄuenientiꝰ dicatur de ſpirituſancto donum

6¶ datun. . q.liij.
AVtrum tonum pꝛopꝛie ↄueniat ſpirituiſancto.que⸗

ſtio. K.9
Atrum donabilitas ſiue ddnum ſit ꝓpꝛietas diſtincti

ua pſone ſpũſſancti.

Atrum rati
noſter.

q..v. e

S q. vj. f
„. Drxer.
Atrum in diuinis ſit ponere equalitatẽ. .f.

Atrum in diuinis ſit ſumma equalitas. q.ij. b

Atruin in diuinis ſit equalitas cum conuerſione.q/
io⸗os

4ℳ4

. „ „ . ₰ „ 2 * . c
Atrum in diuinis ſit equalitas cum circuminceſſio⸗
ne. ,—ʒ q.iiij.ð

Atrum in diuinis ſit ponere totũ integrale. q.j.e
Atrũ in diuinis ſit ponere totũ vniuerſale. q.ij.f
trum in diuinis ꝑſonis ſit ponere pꝛincipium ma
teriale. gq. ij. g
AVtrum in diuinis ꝑſonis ſit ponere differentias iᷣm
Atrum in diuinis ſit ponere potentie adequatiõem
cytum ad numerũ poſſibiluum. q. j. a
Atrum in diuinis ſit equalitas q;tum ad intenſio/
nenm potentie. A.. j.b
Atrũ in diuinis ſit ponendus oꝛdo. . j. c

AUVrrum in diuinis ſit oꝛdo nature. q.ij. d

one donabilitatis dicatur ſpirituſfanctꝰ

Atrutn dictio excluſiua vere addatur termino ſub/

ſantiali vt huic termino deus parte ſubicti. que
Atrum dictio excluſiua vere poſſit addi terminoſ⸗
ſtantiali a parte pᷣdicatti. .

ij.

7 7 / 1 b
Atrum victio exduſiua vere addatur termino pcr⸗
ſonali reſpectu pᷣdicati pꝛopꝛij.i.vtrum bec ſit ve⸗

ra.ſolus pater eſt pater.

AVtrum dictio excluſiua verc addatur termino a

ſonali reſpectu pꝛedicati ↄmunis vt vere dicatur

ſolus pater eſt dus. gq.ij. 4

Atrum deus ſit nominabilis.

gqſ. a
Vtrum deus habeat vnum ſolum nomen an plu,

ra.

etiam quedam dicant᷑ ꝓprie.

„ »„ „ „ „ · ij. b
Atrum om̃ia nomina diuina dicant᷑ tranſlatiue an

Ra dicant. d f f . 4 U.
Vtrum omia nomina dicta de deo dicantur m ſub.

ſtantiam. —N— q. ilij. d
¶Bi. xxiij.

Atrum ad diuina debuit tranſferꝛi nomen perſone.

q. ſ. a

Atrum nomen ſubſtantie dici debeat in diuinis vel

etiam ſubſiſtentie.. q.ij. b
Atrum nomen eſſentie dici debeat in diuinis. q.iij. c
Atrui in diuinis numeretur boc nomen ſubſtan⸗

7

tia.

queſtio.iM, .
Atrũ catholice poſſumus dic

i. xxiiij.

Atrum hoc nomen vnus dicat᷑ poſitiue vel pꝛiuati

ue in diuiniRs.

inmmis. Z ..
Atrum vnus dicatur ſᷣm ſubſtantiam an ᷣm relati⸗

AVtrum nomina pure numeralia vt duo ⁊ tres ⁊c di

cantur poſitiue aut pꝛiuatiue in diuinis. q;j.c

AVtrum pᷣdicta nomina dicant᷑ in diuinis ſᷣm ſbſtan
tiam aut ſᷣm relatõnenm.
AVtruʒ buiuſmodi nomina impoꝛtent vnitatẽ q.j.e
Vtrũ illa vnitas quã impoꝛtat hoc nomen trinitas

vel trinus ſit vnitas ſuppoſiti vel eſſentie. qij.f

Di. xxv.

AUAtrum h̊ nomẽ. ꝑſona dicatur ſm ſubſtantiam. an

ſm relatönen. . . 4q. .4
De hoc nomine ꝑſona quid ſit ſᷣm diffinitõnem. id

eſt vtrum iſta diffinitio ↄueniat diuine ꝑſone.per

ſona eſt rationalis nature indiuidua ſubſtantia.
queſtio.ij.b

Vtruʒ hoc nomen pſona ſit vere ↄmune pſonis in

creatis. g.j.c
Vtrum hoc nomen pꝑſona ſit ↄmune vniuocũ crea/
tis ⁊ increatis ꝑſonis. ⸗ q.ij.d
AVtrum in diuinis A ponere pꝛopꝛietates derſona⸗
Atrum ille ꝓpꝛietates ſint relatõnes. g. ij. b

Vtrũ actus huiuſmodi ꝓpꝛietatum ſit ypoſtaſes di/
ſtinguere. aut diſtinctas oſtendere. gꝗq. ij. c
Atrum hmõi ꝓpꝛictates ſint finite vel infinite q;tuz
ad numerum.q.iiij.d.Et ididem in Reꝰ.qꝙ ↄſucuit
vis fieri inter bec tria nomina.pꝛopꝛietas.relatõ.
et notio.

Atrum in diuinis numeretur hoc nomen eſſentia.

ere plures deos. q. iij. .

guincſe
Penn
Holtis
trckrt
Immn
tnun
thuscy
Immttun

6
Iuntet
De.
Neaturo
tütty
töpenin
Etunnboen
line

tunnboen
nfiurd
Verumdie
gönen
Immin
lepatre⸗
Ammip
Chltus

Ghumkoen
rmoſene
.

Aunbocponm

carorior
loe.
Ounnpater⸗
innfancti.
Cnuniſeſin

Pfratorvch

q.ij. d

untalij⸗
unguede
Meagens.
Unnaſe⸗
üſntüan

Dunbaton
(henanfn
ruhpotiin
Maten.
Annſarn
engun
Ummmnim
nmlann

Ukitrn Neneee
e,
N 4

udzan

lan.

en S
rrnciare

adat
. 1
ganhenſ,

SNiiiete
tüttnnnir.
viufttti

miiz uinͤfſn

D
errmung
rrimu,

11

üitin 6
4
tin ünl
muaͤtnuirenf
indtintin

—
—
—
—
= –
☛ =

☛R

murn

—

——

er

=—

=
R
=
— — = = —

Ntin,

WE.

=—

—

1
,

=
A
e
S

—R

—
=

—
=
=
„’–

¶Bi evij.
Vtrum eſte patrem ⁊ generare ſit vna notio. q.j.a
Que iſtarum ſit ratio intelligendi alteram.i.vtrum

ypoſtaſis patris ſiue pater ideo generet quia pa/

ter eſt. vel vtrum ideo ſit pater.qꝛ generat. q.ij.b

Atrum ptingat ꝓpꝛietates abſtrabi. q. iij. c

Atrum peccatũ ſit ↄtrarie de notõnibus ſiue ꝓpꝛie/
tatibus opinari. q. iiij. ð
Vtrum verbum dicatur eſſentialiter vel notionali/
ter. q.j. e
Atrum verbum eternum cõnotet aliquid ex ꝑte cre
ature. q.ij.
De compatione verbi ad eſſentiam. ⁊ cum filius ſit
verbũ ⁊ ſapientia.querit᷑ quod iſtoꝝ ſit pꝛius ſᷣm
ratõnem intelligendi. q.iij. g
Atrum hoc nomen verbum debuit tranſferꝛi ad di/

uina. — .. q.iiij. h
. /Dexryüſſ.
Vtrum hoc nomen ingenitus ſiue innaſcibilis dica
tur ſᷣm relatõem.aut ᷣm ſubam. q. . a

Atrum dicat eandem relatõnem ſuppoſito ꝙ dicat
relatonem quã hoc nomen pater. q.ij.
AVtrum innaſcibilitas ſit ꝓpꝛietas ſiue relatio perſo/

ne patris an paternitas. q..iij. c
AVtrum impꝛoceſſibilitas ſit notio patris ſicut inna
ſcibilitas. 8 q.iiij. d
DBi.xxix.

Vtrum boc nomen pꝛincipium accipiat᷑ notionali/
e an ꝑſonaliter.ſuppoſito ꝙ accipiatur cſſentia
Atrum hoc nomen pꝛincipiũ cum accipiat᷑ eſtentia/

liter et notionaliter an dicatur vniuoce vel equi/

q.ij.b

voce.
AVtrum pater ⁊ filius poſſint dici vnũ principiũ ſpi/

rituffancti. , q. j. c
Atrum iſte ſint ↄcedende pater et filius ſunt vnus

ſpiratoꝛ vel ſun ui pꝛicipiũ ſpũſſancti. q.ij.dð
i. xxx.
Atrum aliqͥd dicat᷑ de deo ex tꝑe. q. ſ.

Atrum que dicunt᷑ de deo dicant᷑ ex temꝑe ꝑ ſe vel

pꝑ accidens. q.ij. b

Vtrum ea ꝗᷓ ſic dicant᷑ de deo ex temxvꝛe.dicant᷑ ſᷣm
ſubſtantiã aut m relatõnem. q.iij.

xi.

Atrum hec nomina ſimilis ⁊ equalis dicant᷑ jm po

ſitõnem an ᷣm pꝛiuatõeʒ. q. . a
Vtrum nomina pᷣdicta dicant᷑ jm ſubam an ᷣm re
lationem. g. ij. b
Atrum pᷣdicta nomina dicant mutuam relatõnem
ſᷣm quam pater filio.⁊ filius patri ſit eq̃lis.q.iij.c
Atrum imago dicat᷑ in diuinis ᷣm ſubſtantiam an
ſm relatõnem. NS .
Atrum imago ſit ꝓpꝛium filij. q.ij. e

„

1 49..1. 2
Atrum eternitas appꝛopꝛiet᷑ patri.ſpẽs imagini.et

„

vſus muneii. q.iij. f
Atrum deus poſſit dici eſſe vnũ cuʒ creatura. q.j.g
Vtrum vna creatura poſſit dici vnum cũ alia crea⸗

tura. q.ij. h

De ratõne appꝛopꝛistõnis trium nominum pꝛedi/
Atrum iſta locutio ſit admittenda pater ⁊ filius di -
ligunt ſe ſpũſſancto. q. j. 4

ctoꝛum.

9.1-9

In qua babitudinẽ eõſtruatur ille ablatiuus cuʒ ſie
dicit᷑ pater ⁊ filius diligũt ſe ſpũſſancto. q.ij.b
Atrum bec locutio ſit admittenda.pater eſt ſapiẽs

ſapientia genita.

Atrum hec locutio ſit admittenda pater eſt potens

potentia quã genuit ſiue virtute. qa..ij. d
(Di. xxxijj.
Atrum ꝓpꝛietas ſit pſona. q.].

Vtrum ꝓpꝛietas ſit eſſentia. , g. j.
Atrum vna notio ſiue ꝓpꝛietas vni? pſone pᷣdicetur

de alia. OQ9„...lij. C.
Atrum eadem ꝓpꝛietas ſiue notio pᷣdicet᷑ de ſe deno⸗
minatiue. — q.iiij.d
Atrũ in diuinis ſit ponere additõneʒ. q.ſ. a

Vtrum in diuinis ſit ponere pᷣdicatönem. q.ij.b
Vtrũ in diuinis ſit ponere appꝛopꝛiatõeʒ. q.iij.e

AVtrum in diuinis ſit ponere tranſlatõneʒ. q.iiij.d

Vtrum in deo ſit ponere ydeas. q. j.
Vtrũ ſit ponere pluralitatẽ in ydeis pᷣm rem. q.ij.b
Vtrũ in ydeis ſit pluralitas ſᷣm rönem. q.iij.e
Vtrũ ydee plurificent᷑ ꝑx comꝑatõneʒ ad ydeata ſᷣm

multitudinẽ ydeatorum. .. iiij. d
Atrum in deo ſit ponere multitudinẽ ydeaꝝ vᷣm nu
merũ finitum vel infinitum. q. v. e
Atrum res fuerint in deo ab eterno. q. .

Vtrũ res ſint in deo ratõne eſſentie vel ꝑſone. q.ij.b
Atrũ omnia q̃ ſunt in deo ſint iĩ ipſo vira. q.j.c
Atrum res ſint in deo veriꝰqᷓ; in vniuerſo ſiuc in ꝓ/
pꝛio genere. ꝗq.ij. ð
Atrum mala ſint in do. q. . e
Atrũ imꝑfecta Br ſint in deo. q.ij. f

Vtrum eſſe ↄueniat deo.ita ꝙ ſit in omnibus rebus

4.ſ. ässl
Atrum deus ſit vbiq; localiter.id eſt in omnibus lo/

Atrũ eſſe vbiq; ↄueniat ſoli deo. qgq. j. c
Atrum eſſe vbiq; cõueniat deo ſemper ſiue ab eter/
no. q. ij.

Atrũ deus ſit in omnibus rebus equaliter ſiue vni-/
foꝛmiter. q. .

Quibus modis ⁊ qliter ſit deus in rebus. q·ij.f
Atrũ deus ſit localis intra locunm. q.:.j. g
Atrũ deus ſit mutabilis de loco ad locum. q.ij.h
Atrum deus ſit ab om̃i loco ſeꝑabilis vel extra om/

nem locum. ..ij.
Atrum angelus poſſit moueri localiter ſnecoꝛpoe
re. q.].

Atrũ angelus moueat᷑ ꝑ medium vel non. q.ij. K-
Atrum ſpũs angelicus ꝑtranſeat mediũ motu ſubi

to vel ſucceſſuuo. q· iij. ns
Atrum ſpᷣſcientia diuina ſit cauſa rerum. q. ſ. 2
Atrũ pᷣſcientia diuina ſit cãta a rebus q.ij.d
Atrum diuina pᷣſcientia ponat neceſſitatem circa p.
Atrũ diuina pᷣſcia hẽat in ſe neceſſitatem. q.ij.d
Atrum deus cognoſcat alia a ſe. q. ſ. 9
Vtrũ deus cognoſcat om̃ia alia a ſe. q.ij. B

gs 2

Utrum deus poſſit ſcire vel pꝛeſcire plura q; ſciat.

q. iij. c

Atrum deus cognoſcat ſe et alia codem modo ſiue

vnifoꝛmiter. q. ſ. d

Atruʒ deus cognoſ. cat mutabilia imutabiliter. q.i. ij. e
Atrum deus cognoſcat oia pñter. qJ.iij. f

x
Aum pꝛedeſtinatio ſit quid eternum aut tempo/
q.ſ.a

Ari ſcia ſit dei ſcientia vel voluntas. q.ij. b

Atrũ pᷣdeſtinatio inferat neceſſitatẽ ſaluᷣ li.ar.q.j.c

Atrum predeſtinatio ponat certitudinem in euen/

tu. q. ij. d
Atrũ electio ſit in deo eternaliter ſiue ex tꝑe. q.j.e
Quid ſit electio vtrum ſcʒ ſit idem quod pꝛcdeain⸗ .

Atrũ obduratio ſit pena vel cupa. q..g.
AVtrũ obduratio ſit ex deo ſiue ſit effectus dei repꝛo⸗
bantis. q. ij. h

Atrum pdeſtinatio Giun Creprobatiot in nobis habeat

cauſam meritoꝛiam. q.· .

Atrum pᷣdeſtinatio ⁊ repꝛobatio bẽant in deo ratio

nem motiuuam. q.· ij. b

Atrũ deus cognoſcat p modũ ↄplexionis. q-j.c
Vtrũ enũciabilia ſiue ↄplexa que deus ſemel cogno
ſcit ſemꝑ cognoſc e Gat⸗ gq. j.

Atrũ deus poſſte aliqnld⸗ alludaſe. B q.j. 4
Atrum deus poſſit in omne aliud in qd poten⸗ .

ne agens creatum.
Atruz diuina potentia ſe extendat ad om̃e lluci e

alij agenti eſt impoſſibile. q.iij. c

Vtrum poſſibile ſimpliciter dicat᷑ aliquid ſᷣm cau/
ſas ſuꝑioꝛes.hoc eſt an ſᷣm potentiam diuinã an
ſ̃m potentiam creatam. q.:iiij.dð
¶Di. xliij.
Atrũ dei potentia ſit infinia. q. j. a
Atrum ipſa eſſentia diuina ſit infinita ſicut voten⸗

Atrũ deus poſſit pducere opus infinitũ. q. iij.c

Vtrum ratio opcrandi diuine potentie ſit infinita.

q.iiij. d —
Di. xliiij.
AUtrum deus potuen facere mundũ meliorem quo
ag ſubam ꝑtium integrantiiũ. q.j. a
AVtrũ mundꝰpotuerit fieri melioꝛ qtũ ad ꝑtium in/
tegrantiuii ꝓpꝛictates. q.· ij. b
Atruin deus potuerit facere mundũ melioꝛẽ q;;tum
ad oꝛdinem ꝑtium. q.iij. c
Atrum dens potuerit facere mundum aneiquoꝛs.
q.· iiij. d.
Tir lv.
Atrum ſit ponere in deo Voiuntatern. q.f.
Atrum ſit dicere deum omniuolentem ſicut dicitur
omnipotens. 3 4. ij. b
Atrũ voluntas dei ſit cauſa rerum. q.j:c

Senun voluntas dei ſit cauſa pꝛima et immediata.

Atrum voluntas diuina zuenienter diuidat i in vo
luntatẽ beneplaciti ⁊ voluntatem ſigni. q.j. e
Atrum Vntclcnter affigncneur quinq; ſigna diuine
voluntatis. ijf

Epilogus.l.

(Birxlvſ. .
Vtrum deus velit om̃es bomines ſaluos fieri volũ⸗
tate beneplacit. qa.. 4
AVtrum deus velit mala fiei. ij.b
Vtrum mala fieri ſit bonum. iij. c
Atrum mala fieri ſit verum. g. iij.d.
Atruʒ malum ſit oꝛdinabile a dei volũtate. q. v. e

Atrum malum ſt e corm Ouento vniuerſi. q. vj.f.

1S i. xl vij.
Aaum voluntas eneplaciti dei poſſit impediri.
io.
Atrum aliquis poſſit facere contra voluntatem i.
gni. q. ij. b
Atrũ debeat deus mala pmittere. q· iij. c
Vtrũ deus poſſit mala pᷣ pᷣciprre. gq. iij.d0.

i. xl viij.
Atrum poſſibile ſit Voluntatem noſtram auner
voluntati diuine. ſ. 2
Atrũ ↄfoꝛmitas voluntatis noſtre ad diuinã cl
voluntatem noſtra iuſtam. ij. b
Atrum teneamur cõfoꝛmare voluntatem noltigin
voluntati diuine in ratione volendi vt Nlan-
charitate qdð volumus.
Atrum teneamur ↄfoꝛmare voluntatem noſtra v0
luntati diuine in volito. giſo

Ru bꝛicei intextuz pꝛi

mi libꝛi ſententiarum ᷣm diſtinctone Bonauen
ture.
Ratõnes mouentes mgrm ad aggredienduz opus
ex appꝛobatõne et amoꝛe boni ſcilicet catholice
veritatis.
NRatõnes mouentes ex deteſtatõnc odio mali ſcilʒ
heretice puerſitatis. B
Natõnes mouentes diſcipulos ad audienduð.et cũ cñ
hoc oſtendit opus ſun eſſe autenticum.

Tres libꝛos diuidit a quarto ꝑ res ⁊ ſigna. confir⸗

mat diuiſionem autoꝛitate Aug.a.

Explanat viuiſionis membꝛa ſcʒ quid ſit res 1 quid

ſignum. b. L
Applicat diuiſionem ſcz quid ſit de rebus et ſignis
dicturus. c.
Diſtinguit pꝛimũ libꝝ ab alijs tribꝰ . frui vti difſf
niens quid ſit vti ⁊ quid ſit frui.d.
Quibꝰ rebꝰvtendũ ⁊ quibus fruendũ eſt.c.
Compat vti ⁊ frui ad alias deſcriptõnes.f.

Dubiñ vtrum in hac vita fruamur deog.
Altrũ homo homine debcat frui.h.

Atrum deus fruatur an vtatur boiĩcii.
Atrũ vtendũ an fruendum ſit virtutibus. k.

HHi. ij.
De miſterio aintelet Aegtisa.
Que fuerit intentio ſcribentiũ de trinitate.b.

Quis oꝛdo ſit ſeruandus cum de trinitate agit. c.

Teſtimonia veteris eeſamen dR diuine eſſentie
vnitate.d.

Oet toſt

Pobar pert

iini
noni
i etſo
Alm
nertton

trH
Lckinon
bnliy
nlitteb.
Tcnonin
tedivinecd

goſcbiis
Purema
gegtoron
Niriooj
oltates
Oſtenditp
tenmno

Aenditp

önen
Oſtendta
Doceroten
n

Alfanlith:

ſicfcisſc⸗

ſmoupe
peſalicen
ſnagotrin
eciuita
Lungtien
tgseegval

Abittoe

tentenr

Darann
gninu
agſign
lcinanoꝛ.
Pbotnbue
rimngo 4
ſ Keno.
Angto
Rapoſe
Cglagesd

Atfietn
üma.
9 ope
taunea
lerb.
l.
ointn
ſtünor
ltini gi
Nliintn

Punncfe
n umn

ſtap

A.
1
i.

4 4 8
NR 1

*
M.
w.
w.

Z

M

.
Hpoe. 4. 1
erd 4

8
Wrſugti,

tone

walcing de

1 . ſep

. † .
medotes
croe NH

rana

Teſtimonia veteris teſtamẽti de viuine eẽntie vni⸗

tate ⁊ ꝑpſonaꝝ pluralitatee.
Teſtimonia ꝓphetica veteris teſtamenti de trinita/
te perſonarum ⁊ eſſentie vnitate in generali.f.
Teſtimonia ꝓphetica veteris teſtamenti de filij ge⸗
neratione et ſpirituſſancti proceſſione ſpeciali/
terg.
Teſtimonia noui teſtamenti per autoꝛitates ibeſu

chriſti de vnitate diuine eſſentie et perſonaꝝ plu/

ralitate.⸗c.bd. .ð
Teſtimonia noui teſtamẽti ꝑ auctes aplłoꝝ ð vnita
te diuine eſſentie ⁊ pſonaꝝ pluralitate.i.
i. iij.

Pꝛobat . ſimilitudinem longinquam ꝙ deꝰ eſt co⸗

gnoſcibilis ꝑ creaturã auẽte apoſtoli.a.

Ponit varios modos cognoſcendi creaturam per

creatoꝛem.b.

Dicit illos pᷣdictos modos cognoſcendi deuʒ in au/

toꝛitate apoſtoli implicari.c.

Oſtendit ꝑ pꝛedictos modos ꝓbari eſſentie vnita/

tem nõ trinitatem.d.
Oſtendit ꝑ ſimilitudinem longinquaʒ trinitatem ꝑ
ratõnem veſtigij in crcatura.e.
Oſtendit quid reſpondeat veſtigio in creatoꝛe.f.
Docet ↄtemplari in deo trinitatẽ ꝑ ↄſideratiõeʒ ve/
ſtigij in creatura ⁊c̃.g.
Oſtendit ꝙ ↄſideratio trinitatis ꝑ veſtigium nõ eſt
ſufficiẽs ſed longinqua.h. H

7

Pꝛobat per ſimilitudinem pꝛopinquam et expreſ-

ſam ꝙ in parte ſuperioꝛi et tribus potentijs ani/

me ſcilicet memoꝛia.intelligentia.⁊ voluntate ſit
imago trinitatis.vel de ſimilitudine creãtis ⁊ cre/
gte trinitatis.i.
Tangit imaginis cõditõnes que ſunt trinitas.vni/
tas.equalitas.k. ’H
Dubitatio ex pꝛedictis oꝛta vtrum anima ſit ſue po⸗
ani. ⁊ quomodo illa tria dicantur vna eſſen/
tia. I. =
Docet cauere erꝛoꝛem et ꝙ in illa ſimilitudine ima/
ginis maxima eſt diſſimilitudo.m.
Alia aſſignatio trinitatis in anima ſcilicet mens.no
ticia.amoꝛ.n.
In bis tribus ſcilicet mente.noticia.amoꝛe.attendi
tur imago ꝓpter cõſideratõnem oꝛdinem ⁊ equa/
itatem.0.
Quomodo ex imagine trinitatis create pficit mens
vy—t cognoſcat᷑ increata trinitas ⁊ vnitas.p.
Epilogus de ſumme trinitatis vnitate.q.
Qukrie vtrum cõcedendũ ſit ꝙ deus genuerit ſe vel
alium. a.
Si deus pater genuit deum. Queritur vtrum genu/
1 vnm aul eſt deus pater vel qui non eſt deus pa
er. b.
Pꝛobat multis autoꝛitatibus ꝙ bec ſit vera. Deus
eſt trinitas.c. HM
Redit ad pꝛemiſſam queſtionem addens pꝛime ſo/

„ 7 .

lutõni.ꝙ qᷓ;uis ñ ſit ↄcedendũ genuit ſe vel aliuʒ

diuiſim. tamen põt ↄcedi ↄiunctim.d.

Y.
AVtrum eſſentia generet vel genereka.
Pꝛobat tribus ratõnibus ꝙ eſſentia diuina non ge
nerat᷑ a patre.b.

Adaducit ratones in Ztrariutm.c.
Determinat queſtionem ꝓpoſitam..d.
. eſſentia nõ generet eſſentiam..
Obiüjcit ꝙ eſſentia generet eſſentiã auẽte Aug. f.
Exponit aucẽtem Aug.iam adductam.28g·
Adaducit autoꝛitates Hylarij contra pᷣdictas expo/
ſitõnes in quibus notat᷑ expᷣſſioꝛ ↄtrarietas.h.

Auẽtes pᷣdictas explanat.reſponſionẽ ſuã ꝑ hylarij
verba ↄfirmans.i. ðMð
Aauet autoꝛitates ex quibus poteſt elici contrari
Aperit e quo ſenſu accipiende ſint adducte autoꝛi
tates.l. HMU
Elicit coꝛrelarium ex pᷣdictis. O nec ſilius nec ſpi/
rituſſanctus eſt de nibilo ſed de aliquo non tamẽ
de materia.m. B .
Redit ad ꝓpoſitum ⁊ ↄfirmat expoſitõnem ſuã au/
toꝛitate Aug.n. 4“ðJMJMU0
Vtrum potentia vel virtus generandi ſit ꝓducens
neceſſitate vel voluntate.. r
Reſpondet ad queſtõneʒ ꝓpoſitam ↄtra hereticum
arguendo.bo H”MD H
Oopon itio ↄtra reſponſionem iam dictam.c.
Nedit ad explanatoeʒ pꝛime ſolutõnis.videlicet q/
liter intelligenda ſint illa verba pater nec nolens
nec volens deus eſt.nec volens nec nolens genu⸗

it filium. d. —

i. vij.
Atrum poſſe ⁊ velle generare ſimiliter comꝑent᷑ ad
ꝑſonam patris ⁊ filij.. S
Obiecri ↄtra reſponſionem iam dictam autoꝛita/
Obiectis ↄtra auẽtem pᷣdictam per ratõe;.c.
Be. auẽtem pᷣdictam exponens..
Vtrum pater natura ſit potens gignere filium.⁊ an
hoc ſit aliqua potentia q̃ nõ ſit in filioe.
Quõ ſit intelligendum filius habet vel nõ habet po

tentiam generandi.f.
Attribuit deo ꝓpꝛietatem veritatis.a.

Remouet dubium oꝛtum er pᷣdictis.b.
De incõmutabilitate eſſentie diuine ⁊ ꝓbat autoꝛi/
tate Aug. c. HZ ,
Confirmat qdð iam dixit auẽte apli.d. H
⸗ ſunplicifate eſſentie diuine que ſola pꝛopꝛie eſt
implex. e. P
R tupfer eſſe nõ ↄuenit nature copali.f.
M ſimplex eſſe nõ ↄuenit nature ſpnali.g.
Oꝛ diuina eſſentia vere eſt ſimplex cum tamen mul⸗
tiplex dicatur.h. RM
Tanta eſt dei ſimplicitas ꝙ nulli pᷣdicamentoꝝ ſub
Momina pᷣdicamentoꝝ in diuinis non poſſunt di/⸗
ci.⁊ ꝙ deus nõ ꝓpꝛie ſed abuſiue dicit᷑ ſubᷣa.X.
Oꝛ diuina eſſentia ſumme eſt ſimplex.quia tanta ẽ
ibi ſimplicitas.ꝙ nulla ſit rerũ diuerſitas.l.
Oꝛ cum bac ſimplicitate ſtat pſonaꝝ pluralitas.m.
Epilogus quo oſtendit᷑ ꝙ in diuina eſſentia eſt tri/
plex ꝓprietas.n. .

Oꝛ generans ⁊ genitus ſunt ꝑ generatõnem diſtin⸗
cti ⁊ coeterni.. ed
3

9% %

Oppoſitio ↄtra iam dicta pᷣ argutmentatoõnem bere
ticoꝛum arꝛianoꝝ.b.

Re. Auguſti.⁊ ambꝛo. ad arꝛianam argumentatio/

nem. c. “
Beꝰ. Ambꝛo. qua ↄpeſcit ſuꝑfluam inquiſitõnem be/
reticoꝝ ⁊ etiam ſuperboꝝ catbolicoꝝ.⁊ de ineffa⸗
bili ⁊ nõ intelligibili generatõnis modo.d.
AVtrum generatõnis eternitas debeat expꝛimi ꝑ ver⸗
bum pᷣſentis temꝑis.ſemꝑ gignit᷑.vel ꝑ verbũ fu⸗

turi temꝑis ſemꝑ genitus eſt filius.⁊ eſt in hac ex⸗

ꝛeſſione apparens doctoꝝ ↄtrouerſia.e. .
Reſpondendo exponit pᷣmiſſa verba Gꝛego.pꝛedi/
ctam ↄtrouerſiam ad ↄcoꝛdiam reducẽs.f.

NRñſionem ſuam ꝙ filius ſemꝑ generat᷑ cõfirmat cx

Bꝛeuiter docet quõ de hac generatone dicenduʒ feu
loquendum ſit.h. en

dictis bylarij ne videat᷑ dictis oꝛigenis inniti.g.

Pꝛobat autoꝛitate Aug.Oꝛ ſpirituſſanctus pcedat
ꝓt amoꝛ patris ⁊ filij. A.

Atrum deus pater ſit caritas.an filius.an ſpirituſ

ſanctus.an ipſa trinitas.b.
Exemplis ↄfirmat reſponſionem ſcʒ eadem noĩa p/
pꝛie ⁊ vniucrſaliter accipi.c.
Ratõnem pᷣdicte rñſionis aſſignat oſtendens ꝙ ſpi⸗
rituſanctus ꝓpꝛie dicat᷑ charitas. qᷓuis charitas
ſit nomen Imune. d. .

₰

.xj. —
O ſpũſſanctus ꝓcedit a patre ⁊ filio pꝛobat multis

autoꝛitatibus... ”M
2 rcei ↄtendunt ſpm̃ſanctum ꝓccdere a ſolo pa⸗
tre. b.
Gꝛecoꝛum autoꝛitates ⁊ ratõnes ſoluit et determi/

Gꝛecos in ſenſu nobiſcum ↄuenire.⁊ ſi verbis diffe⸗

i.xij.

7

rant ꝓbat multe uctibus. d.

AVtrum ſpũſſanctus pꝛius vel magis pꝛocedat a pa

tre qᷓ; a filio.a.

Atrum ſpũſſanctus plenius vel magis pcedat a pa

tre ꝙᷓ a filio. b.
Atrum ſpũſſanctꝰ ꝓpꝛie pcedat a patre.c.

lium. d.

AVtrum ſpũſſanctus pꝛopꝛie pꝛocedat a patre per fi⸗

Di xiij.
Quare ſpuſſanctus cum ſit de ſubſtantia atr non
dicatur natus vel genitus vel filius. ſed tantũ p⸗
cedens.a.
Cum ſpũnſſanctus non dicatur genitus. cur filiꝰ qui
dicit᷑ genitus etiam dicit᷑ pcedere.b.

—

Tentat aſſignare differentiã inter generatõeʒ filij 7

Tcehionem ſpũſſancti. c. Z
Oſtendit bumanã inſufficientiaʒ que inter illa duo
ꝓcedere ⁊ naſci diſtinguere nõ põt.d. M
Pꝛobat ꝙ ſpuᷣſſanctus nõ debet dici ingenitus au/
toꝛitate Aug.e.

Pꝛobat auẽte Hiero.ici ſpm̃ſctm̃ ingenituʒ qdð vi

det᷑ pᷣqictis aduerſari.ſ.

eterminatio pᷣdicte ↄtrouerſie q̃ ̃m diuerſas ac
ceptõnes dicit eos locutos.g.
cterminatiõeʒ ſuam ↄfirmat auẽte Niero.oſten/
dens ex quo ſng Biaie binlerß̃ genitum. b.

Auia filius miſſi
Oopponit ↄtra pᷣdicta eo filius dicit a meipſo non

ralis. a.
MN. vtraq; ꝓceſſio eſt a patre ⁊ filio.b.
nõ ſolum vona ſpũſſancti.ſed etiam ſpuſſanctug
qui eſt deus det̃ ⁊ mittat᷑ bominibus.c.

Dꝛ gemminq eſt peeſſio ſpin tuſfaticti ctemna 2tem

An viri ſancti ⁊ eccleſie prelati dent vel dare poſſint

ſpm̃ſctm̃.⁊ œ nõ dent hic oſtendit. d.
no põt dani ſpirituſſanctus tocet.e.

OApponit in cõtrarium.f.

Oꝛ ſpũſſanctus a ſe pſo tempaliter mittit. dat. ⁊ p⸗

cedit.a. M
Oſtengit p autoꝛitatem a minoꝛi q; ſpirituſſanctus
dicit mitti vel ꝓcederea ſe.quia etiaʒ filius dicit
mitti a ſe.b.
Oſtendit a ſimili ſpm̃ſ. anctuʒz mitti ſeu pcederea ſe.

7

ſſus eſt ꝛ pceſſit a ſe.c.

veni. d.
Atrum ſemel miſſus ſit filius an ſepe. e.
Oſtendit autoꝛitate Aug ꝙ filius duobmodis miſ
ſus eſt. ſcz viſibiliter ⁊ inuiſibiliter.e..
Aſſignat duplicem differentiaz iſtoꝝ modoꝝ. ſcʒ
hm alterum ſemel. ſᷣm alterum ſepe ſit miſſus. et
ßm alterum vt ſit bomo. ⁊ m alterum vt ſit cum
homine.g. ”MV
Scm alterum moqum dicit᷑ filius miſſus in mun.

dum. ſᷣm alterum nö. h.

Dubium oꝛtum ex pᷣmiſſis Cur ſcʒ pater nõ dicitur

miſſus cum ab aliquo cognoſcit᷑ vt filius.i.
Docet cauere erroꝛem qui poſſet oꝛiri ex ſolutione
p̃dicti dubij ꝙ ſcʒ filius ⁊ ſpũſſanctus nõ ſunt mi

noꝛes patre q;uis mim dicant᷑.k.

ter ⁊ inuiſibiliterana.
De illo modo miſſionis ſpirituſſancti qui fit viſibi/

De miſſione ſpũſſancti que fit duobꝰ? mogis. viſibili

7

Dubitatio ex pᷣdictis oꝛta. quia cum filius ſit minoꝛ
patre ſm foꝛmam creatam in qua apparuit. cur

nõ ⁊ ſpnſſanctus ſimiliter.c.

Oꝛ filius ſᷣm ꝙ bomo factus eſt. nõ modo patre ſed

⁊ ſpũſancto.⁊ etiã ſeipſo minoꝛ eſt.d.

Docct ſane intelligere verbum dubium bylarij. e.

De miſſione ſpũᷣfſancti qua inuiſibiliter mittit ßm

ſuam opinionema. .
Suppoſito ꝙ ſpũſſanctus ſit amoꝛ quo diligimꝰde/

um ⁊ ꝓximum.eoſtendit ipᷣm inuiſibiliter mitti qñ
in nobis efficit hũc effectum.b. .
Autoꝛitatibus ↄfirmat ꝙ; amoꝛ quo diligimꝰ deum
eſt ſimilis amoꝛ quo diligimꝰ ꝓximũ.c. .
Oſtendit ꝙ amoꝛ ille quo diligimus deum et pꝛoxi/

mum non eſt pater vel filius ſed ſpirituſſanctus

—

Oꝛ ſpirituſſanctus eſt charitas.non cauſaliter.ſed
eſſentialiter ⁊ foꝛmaliter loquendo.
Oſtendit tanq; manifeſtum ꝙ ſpirituſſanctus tunc
mittitur inuiſibiliter quando nos facit dei 2 ꝓpxi

mi dilectoꝛes.f.

Opponit per ratõnes contra opinionem ſuam qua
dixit ſpiritumſanctum eſſe charitatem qua diligi⸗
mus deum 2 pximum. g. . .

Apt
lamd
Oppon
nie

un
vMN
Aume
lunm
Oicuo⸗
ce.
Abbtrio
ſlusto
aßtn
altag
cusdie
nocos⸗
Zuliuse
Pitus
nſpu

Decre
gtemm
Oaem
apo
po⸗
Neq⸗
Pubrron
ttend.
Prcſotte
laenm
ſatqon
ſboinpan
leinſ

Continuat

Einegin

Peualt

parisg

Juagnalt

Ceivelin

Ngulit

cpni.

pontar

lennun
nei.
n
1choe
Natiit
ickan⸗
ſcent
Aubes
lnn⸗
0 na h
thocre

Krtſten
altamfi⸗
Kbnniee
udre
OZ
nsg,

d.

.
unmngfii
dagnngen

. 1
4
Ee

nre..
Keſege.,
. ſggut
W

HoAlncdes., ,
A etee

Ain 4
eni.

/ 4 . . „.
5

ſiani
1
eſraukctii

hinſca gtn

guanſtn
tmuaugeE!
Ecniͦnwe
nrtx.

mabunbſen⸗
uiibllte ninin

unuchiin
nvihir

m.. ſe

4
S
ſomnmn,

biin

moir

4
S

ffinne

4

=
—☛

Aſ
noron,
mng

—

S

–—

Opponit per autoꝛitates contra opinionem ſuatn

iam dictam. b. . MM
Opponit autoꝛitate ⁊ ratõne ↄtra eandem ſuã opi⸗

nionem.i.

Atrum ſpirituſſanc
„ donantA.. ,
Atrum eadem ratõne ſpirituſt. anctus dicat᷑ donum

⁊ datum ſiue donatũ.b. l
Obiectio ↄtra hoc ꝙ ſpũfſanctus ſit dnum eterna

s ſit donum in quo alia dona

„

Dubitatio ex verbis · S·primi ſupꝛa oꝛta videlicz q;
filius non tm ſit filius natiuitate ſed etiam eſſen-
tia.a ſimili ⁊ ſpnſſancti ꝓceſſionc.d.

Redit ad pꝛimam ſolutõnem oſtendens ꝙ; ſpuſſan/

ctus dicitur donum ⁊ donatum ᷣm duos pᷣdictos

modos ꝓceſſionis.e.
An filius cum ſit nobis datus poſſet dici noſter vt
ſpirituſſanctus dicitur noſter.f.
An ſpũſſanctus ad ſe relatiue dicat᷑g.
BGi. xix.
De equalitate ammil ſetinn que oſiſtit in eterni
tate.magnitudine.⁊ poteſtate.a.
e eternitas ⁊ magnitudo et ptãs in deo ſunt vnuz
licet ponant᷑ quaſi diuerſa.bd. ſ
Ana perſona non eſt maioꝛ alia. nec maius aliquid
due q; vna. nec tres vel due q́; vna.c.
Pꝛobat equalitatem magnitudinis ꝑ eſſentie vni/
tatenm.svd.

Der eſſentie indiuiſionem ſiue vnitatem ꝓbat eöä⸗/

litatem magnitudinis per circuminceſſionem.ſci
licet quomodo dicitur eſſe deus pater in filio.⁊ fi/
lius in patre.⁊ ſpirituſſanctus in vtroq;.⁊ ſingu/
lus in ſingulis ec. rH ð
Continuat dicta dicendis vt oſtendat ꝙ magnitu⸗
dine alius alium nõ ſupat.f.
In equ

*

partis.g.

In equalitate ꝑſonarum nõ cadit ratio generis. ſpe⸗
ciei.vel indiuidui.h.

In equalitate ꝑſonaꝝ nõ cadit ratio materialis pᷣn/

Opponit autoꝛitate Ramaſceni ꝙ in equalite per/

Pugruen ſit ratio generis.ſpeciei. indiuidui.⁊ nu
meri.k.
NRñdet ꝙ; ſane intelligi poſſunt que Joh. Daſñ.dicit
7 quõ oſtendit.l. H
n equalitate perſonarum non cadit ratio nume
ret quomoqo intelligitur dictuʒ Jobannis Da⸗
maſceni.m. HH
Ouibus modis aliqua dicãt᷑ differꝛe numero. 2⁊ ßᷣm
quem modũ ↄuenit ꝑpſonis.n.
vna ꝑſona nõ eſt maioꝛ alia. nec tres ſimul vna.
⁊ hoc ratõne oñdit catholica.o.
O. deus non eſt dicendus tniplex vel multiplex ſed
rinus.. s
O pluralitas nõ eſt ita in rebus coꝛpoꝛeis.vt in tri⸗
nitate.q.

Alia perſona non excedit aliam potentia. a.
ma tatio qua pꝛobatur ꝙ non poteſt minus fi-
lius ꝙᷓ pater ſumpta ex autoꝛitate domini Job.

alitate penſonarum non cadit ratio totius ⁊

/

poſſibile.c.

one ccata0⸗sỹũÜb¶¶l
Obiectõneʒ beretici ponit ⁊ ſoluit. c.

Queritur quomodl poſſet dici.tantus eſt ſolus pa

ter.quantus pater et filius ⁊c cum ſint inſepara⸗

biles. a.

Atrum poſſit dici ſolus pater eſt deus. ſolus filius H

deus. vel ſolus ſpirituſſanctus eſt deus.vel pa⸗

ter eſt ſolus deus. vel filius eſt ſolus deus. vel ſbi ½

rituſſanctus eſt ſolus deus. b.

Quomodo dicitur trinitas ſolus deus. cum ipſa ſit

cum ſpiritibꝰ aiabus ſanctis.c.

Oenos ei7.õ
De nominum differentia quibus vtimur loquen/
tes de deo m Aug. ⁊ Ambꝛo. a.

Pꝛemiſſis addit tres nominum differentias qᷓ tem
posꝛaliter deo conueniunt.et relatiue dicuntur aaad

creaturam.b.

txd duas. quia queq

Reducit omnes nominum diuinoꝛum differentias

am dicunt᷑ relatiue ⁊ hec per/

tinent ad perſonas.quedam ad ſe ⁊ bec dicun tur

d omnibus ſimul.c.
Pꝛobat reductionem pꝛecedentem. ꝙ ſcilicet ſicut
dus magnus eſt ea magnitudine qua deus eſt. ſic
dicenqum eſt de bonitate et de omnibus qᷓ ß̃m ſb⸗
ſtantiã dicunt᷑. d.

DBi.xxiij.

Excipit hboc nomen erſona a generali regula quez

ꝙ ſubſtantiale dicitur de tribus ſingulariter. quia
cum illud pᷣm ſubſtantiam dicat᷑. tamen plurali/
ter nõ ſingulariter in ſumma accipit᷑.a .
Autoꝛitas ꝙ perſona ad ſe dicatur et pim ſubſtanti⸗

„Be

Exceptionis rationem inquirit oſtendẽs cur pater
⁊ filius ⁊ ſpirituſranctus non dicantur vna perſo

na ſicut vna ſubſtantia ⁊ vnus deus. c.

e C
Sca ratio ad ideʒ pbandum ex deductõne ad im/ H
TTercia ratio ad idem pbandum a ſimili in generati

. „,

4

Aua neceſſitate dictum ſit tres ꝑſone a latinis. eta

grecis tres ypoſtaſes vel ſubſtantie. d.
uid boc nomine tres ſignificet᷑.e.
pponit ⁊ determinat quare non dicimus tres de⸗

os eſſe. patrem ⁊ ſilium ⁊ ſpm̃ſanctum.vt dicimꝰ

tres ꝑſonas.f.

ur non dicimus tres eſſentias vt tres pſonas cuʒ D

ſcriptura non ↄtradicat.g.

Sicut nos dicimus tres perſonas ita greci tres ſub

ſtantias quas dicunt ypoſtaſes aliter accipientes
ſubſtantiam qᷓ; nost.h.
Determinata epilogat vt addat ꝙ in trinitate non
eſt diuerſitas nec ſingularitas vel ſolitudo. ̊ vui⸗
tas ⁊ trinitas ⁊ diſtinctio ⁊ identitasiii.

Oꝛ non debet dici deus multiplex..
¶Brrj.

Querit et ſoluit generaliter quid ſignifcetur bis
nominibus vnus vel vna. duo vel due. tres ve⸗

mmia enin vel trinitas. plures vei piicas. diſtincti

66 4

vel diſtinete. cum bis vtimur de deo loquetes. 4.
Solutõnem ſuam adaptat nominibus diſtinctꝭ.in
ſpeciali determinans quid ꝑ vnum ⁊ plures ſigni
OQOuid ꝑ ternarium ſignificet᷑ cum dicitur tres perſo

Quid ꝑ duo cum dicit᷑ due ꝑſone.vel pater et filius
vuo ſunt. d. .

Ex quo ſenſu dicitur in ꝑſonis diſtinctio.vel perſo/
ne diſtinctee.
Quõ ibi accipiat᷑ diſcretio.cf.
Quõ trinus ⁊ trinitas ibi accipiat᷑ g.
Mouet dubitatões quid ſignificat᷑ cum dicit᷑ plura
liter tres ꝑſone vel due ꝑpſone.a. .
Opponit autoꝛitate Aug.oſtendens ꝙ ſᷣm ſubſtan

tiam ſiue eſſentiaʒ dicitur alia eſt perſona patris.

glia filij. ſiue tres pſone. vt cum dicit᷑.pater eſt ꝑ/
ſona.filius eſt ꝑſona ?c.s.cdbdd.
Opponit ꝑ ratõnem poſſe oſtendi ꝙ ſᷣm ſubſtanti/
am ſiue eſſentiam dicat᷑ etiam cum pluraliter ꝓ/

Soluit ſᷣm opinionẽ alioꝝ qui putant eſſentiã ſigni

ficari nomine ꝑſone cũ dicimꝰtres ꝑpſonas.d.
Soluit ſᷣm opinionem ſuam diſtinguens ꝙ boc no/
men ꝑpſona tripliciter in trinitate accipitur.⁊ quo/
modo accipit᷑ in plurali dictũe. .
Confirmat auẽte Aug.ſolutõeʒ ſuam. f.
Obiectõni illoꝝ hic reſpondet qua nitunt᷑ ꝓpbare ꝑ/
ſonas m eſſentiam accipig.
Quid tres res ⁊ quid vna res hic dicat᷑.h.
Oſtendit quomodo hoc nomen ꝑſona accipitur in
ſingulari cum dicitur.alia eſt ꝑſona patris.alia fi/
lij.alia ſpũſſanctiii.

OQuomodo bec intelligant᷑ alius eſt pater in perſo/

na.alius filius.alius ſpũſſanctus.k.
Autoꝛitatibus anennn oſtendit qd dixitl.
— i.xxvj.
Determinat quibus aſſignant᷑ ꝓpꝛietates perſona/
les.quia ypoſtaſibuso.
Aſſignat que ſint ille ꝓpꝛietates ꝑſonarũ.⁊ de nomi/
nibus caꝝ relatiuis.b.
Oſtendit quid ſunt ille ꝓpꝛietates.quoniam ſunt re
lationes ſiue dicte ̃m relatõnem.non tamen ſᷣm
accidenscc.—e
Mouet dubitatõnem contra aſſignatõnem pꝛopꝛi/
etatis filij quare ſcilicet dicatur eſſe pꝛopꝛiũ vni/
geniti ꝙỹ eſt filius dei. cum etiam homines ſint fi⸗
Soluit dubitatöõnem autoꝛitate Auguſti.⁊ Hyla.p

homo dicitur filius trinitatis. et trinitas põt dici

pater hominum.e.
Applicat ſolutõnem pᷣcedentem ad ꝓpꝛietatem ſpi/
rituſſancti que eſt dnum.quia ꝓpꝛietate eſt vonũ.
vt filius natiuitate.⁊ vtroq; modo dicitur relati/
ue ⁊ ᷣm eandem relatiõeʒ.f.

Moyuet dubitatõem cõtra aſſignatõnem ꝓpꝛietatis

ſpirituſſancti. vtrum pater vel filius vel trinitas
ipſa poſſit dici ſpnſſanctus.g. ,
Repꝛobat quoꝛundam poſitõnem qui putant ſpiri

tumſanctum non dici relatiue ad patrem et filin.

Quia non viciſſim reſpondent ſibi vocabula ſed⸗

Atrum ſint celenl e esab aug. ⁊ byla. aſfi/
gpateczz.
Reſponſio vbi oſtendit eaſdem eſſe ꝓprietates.b.
Oſtendit ꝙ ſunt eedẽ re ſed differunt q;tum ad mo/
dum ſignificandi.ſcilicet in concretione et abſtra
cione.
Oſtendit q; ꝓpꝛietates ſignificẽt in cõcretone reſpe/
ctu ypoſtaſum.d.

Aſrignat nominum differentias per que ↄuenit ip/
ſas ꝓpꝛietates expꝛimi.autoꝛitatibꝰↄfirmans no/
mina illa eſſe ꝓpꝛia. e.
Pesule quomodo pꝛopꝛia diſcernunt᷑ a communi/
us. f.

Opponit ↄtra regulam.g.
Ex rñſione iam dicta elicit aliam regulam q tm̃ ſᷣm

nomen ſubſtantie dicitur illud de illo. nõ m no/

mina ꝑſonarumhh.
i.xxviij.
Oſtendit quid ſit ſignificatum huius nominis inge
nitus in ſe dicens ꝙ ſit ꝓpꝛium ꝑſone patris.diffe
rens a paternitate.⁊ dictũ ſᷣm relatõeʒ.a.
Quid ſignificet ingenitus in equipollenti ſcʒ nõ ge/
nit?? innaſcibilis. b. „„
Que ſit pꝛopꝛictas ſᷣm quam dicitur pater ingeni⸗
tus. K .
Determinat vſum iſtius nominis ingenitus.quod
qeᷓuis non habet oꝛtum ex ſcriptura.tamen licʒ eo
vti.qᷓ;uis ambꝛoſiꝰvideatur dicere ↄtraꝛium quia
boc fecit ad hereticoꝝ repᷣbenſionem. d.

Determinat dubium oꝛtum er pᷣdictis.an ſcʒ diuer⸗

ſum ſit eſſe patrem ⁊ eſſe filiume.
Incidenter determinat de pꝛopꝛietate filij ſiue nati.
nendehe ſapientia genita vel nata ꝓpꝛie dicit
de filio.f.

Oꝛ imago aliquando dici m eſſentiam ſeu eſſen/

tialiterg.
BDixxir.

Diſtinguit multiplicem aeceptõeʒ buiꝰ noĩs pꝛinci/

pium ſᷣm ꝙ dicit᷑ relatiue.a.

Membꝛa diſtinctõnis explanat oſtendẽs ꝑ auẽtes

ꝙᷓ pꝛincipiũ habet om̃s illas acceptõnes.b.

De boc nomine pꝛincipium pꝛout dicitur notiona/

liter et eſſentialiter. oſtendens ꝙ pater ⁊ filiꝰ ſunt
vnum pꝛincipiũ ſpũfancti. c.
Oꝛ pater ⁊ filius ſunt vnum pꝛin
vnitate notõnis que eſt ſpiratio.d.
Di.xxx.

Oſtendit aliqua nomina dici de deo ex tempoꝛe po/

nens exempla. a. ,„
Opponit contra exempla de hoc nomine dominus.

ꝙ non er tempoꝛe ſit dminus.quia eſt wvminus

temꝑis qð nõ eſt ex temꝑe.b.
Moouet dubium ⁊ ſoluit quõ aliquid ex temꝑe dica
Soluit dubium queſitum diſtinctõne. xviij. ibi poſt
hoc queritur Vtrum ſpirituſſanctus ad ſeipſum
referatur. Et eſt queſtio vtrum ſpirituſſanctus
dicatur datum relatiue ad ſe.cum ipſe det ſe.d.

——
„.

ncipium ſpũſſancti.

utſ
Catur
ki
onitſ
u
Delonton
Ppup⸗
Oat
Gyrhn
Quredic⸗
ſabisp⸗
tncse.
Ganne
togenn
npi
yroprn
hueturv
Qumepat
ſoͤrpb⸗
dicivnh
deſe
gtig
QAuareep
Aurep
nio N.

Moucoui
tec ſi
ſtn wa
ſchorger
Moueralaz
eusc
sſapicn
cltdilg⸗

Verumffe

tad.
Zufliusſi
Arume
eſtum⸗

Ointnut

hülinen
ſpſant

eitngit

laminthn
mock⸗
edhe
Gdlecin
bolia
dchien

Mogte
eo
1dſtnar
Cyllcti
clſthe
A
tolttre
eſtcin
Puitchet
Magtin
ene⸗
Mutiian

u s

iſnnis

er
”M

wn

Ponit ſignificatones bui noſtinis cqualis.quõ di/
catur filius equalis patri.an m ſubam an ᷣm re
lationem.ita ⁊ ſimilis.a. MJJMM
Ponit ſignificatõez huiꝰnominis ſimilis.quõ dicat᷑
filius ſimilis patri.⁊ quid ſit ſimilitudo.d.
appꝛopꝛiata oſtendit.c. .
Oſtendit ꝙ illa quc Hyla. aſſignat non ſunt ꝓpꝛia ᷣ
appꝛopꝛiata. ð
Quare dicat᷑ Hyla. ꝓpꝛia perſonarum aſſignaſſe in
verbis pꝛedictis.cum ibi non ſint expꝛeſic pꝛopꝛi
etates. e. DWl
N earundem pꝑſonaꝝ diſtinctõnem ſeu appꝛopꝛia/

De ſententia ſancti hylarij qua in trinitate pſonarũ

tionem notat Aug.alijs verbis ſine expᷣſſione tri⸗

um ꝓpꝛictatum. f. ..
Appꝛopꝛiatõnem Aug.exponit ſcʒ quare patri attri
buatur vnitasgg. H
Quare pater ⁊ filiꝰdicant᷑ eſſe vnũ vel vnus deꝰ.ſed
nõ vnus.quia tres eiuſdecm nature recte poſſunt
dici vnũ ſimpliciter eſſe ⁊ cum adiecctiõe. Res vᷣo
diuerſe nature non poſſunt dici vnum niſi dicat
quid vnum.h. .

Quare appꝛopꝛiat᷑ filio cqualitas.i.

QAuare ſpirituiſancto appꝛopꝛiat᷑ cõcoꝛdia vel con.

7

Di xxrrij.
Mouct pꝛincipalem queſtionẽ pꝛius poſitã vtrum
pater et filius ſpũſancto ſc diligant.cum diligere
idem deo ſit quod ceſſe.a.
Peſpondet queſtioni ſed nõ rñdet obiectõni.b.
Mouet aliaʒ queſtionem pꝛioꝛi ↄſimilem que facit
ad eius explanatõnem. Atrum ſcʒ pater ſit ſapi/
ens ſapientia genita.vel ſapientia quã genuit.ſi/
cut diligit amoꝛe qui ab ipſo ꝓceditt.

Atrum filius ſit ſapiens ſapientia genita vel ingeni

ta. d.
An filius ſit ſapiens ſeipᷣo vel ꝑ ſeipᷣm.E.
Vtrum pater duplicem non vnam tm̃ habeat ſapi/
entiam.f.
Oꝛ in trinitate eſt dilectio que cſt trinitas.et tamen
ſpũſſanctus eſt dilectio que non eſt trinitas.nec
ideo ſunt due dilectõnes.ita ⁊ de ſapia.g.
Redit ad pꝛincipalem queſtionem obijciens ex de/
terminatõne ſcde queſtõnis.ꝙ qua ratõne pater
non dicit᷑ ſapiens ea ſapientia quã genuit.cadem
videt᷑ debere dici ꝙ non ſit diligens pater vel fili⸗
us dilectõne qua ab vtroq; ꝓcedit.h.
ZLoco ſolutionis infufficientiam ſuam allegat.⁊ hãc
queſtõnem dte iga ncan lectoꝛi relinquit.i.
i. xxxiij.
Oſtendit ꝙ; pꝛopꝛietates ſunt ipſe perſone ⁊ in per/
ſonis ꝑ naturam ipſius ꝓpꝛietatis quia eterna eſt
⁊ diſtincta.a.
Concludit idem ꝑ violentiam ſabellij.b.
Concludit hocipſum per naturam diuine ſimplici ⸗

Autoꝛitate aſtruit ꝙ pꝛopꝛietates non tm̃ ſint ꝑpſo⸗
ne ſed etiam diuina eſſentia ſeu natura.d. H
Ponit obiectõnem ꝙ pꝛopꝛietates non ſunt perſo/
ne.et quia rationalis videtur.reſpondet ad veri
tigtem. e. M
DPonit aliam obiectõnem.⁊ quia curioſa eſt.reſpon

det bomini non ratönif.
Reſumit rationem illoꝛum et reſpondet ad verita⸗
Subiungit eoꝛum interrogationem quomodo ſcili⸗
cet ꝓpꝛictates poſſunt eſſe in natura.nec eam de/
terminent. Et quia curioſa eſt. pfigit terminũ bu⸗

mane inquiſitõni.c.h.
Reſpondet autoꝛitati Aug.que ſumpta eſt ab expo
ſitione pſalmi qua opinionem ſuam ſcilicet ꝙ P/
pꝛietas patris vel filij nõ ſit demuniunt.ii.
Reſpondet alie autoꝛitati Augu.que ſumpta eſt ex
vj.de tri.qua nitit᷑ ꝓbare ꝓpꝛietates ꝑſonaꝝ nõ eſ⸗
ſe dei ſubſtantiam.dd8d. “-
Ponit erroꝛem quoꝛundas dicentium perſonas nõ
eſſe diuinam naturam qdð autoꝛitate Hyla.con⸗
firmare nitunf᷑. Sðèð
Erꝛoꝛem pꝛedictum elidit ex ſano autoꝛitatis Hyla
rij intellectu quem elicit ex ſequentibus verbis
Incidentem queſtõnem diſſoluit quare ſcilicet non
dicunt᷑ tres pſonę vnius dei. ſicut dicunt᷑ tres per
ſone vnius eſſentec.
Oſtendit ꝙ ↄmunia appꝛopꝛiant᷑.quia licet poten/
tia.ſapientia.bonitas.de deo ſᷣm ſubſtantiam di⸗
cant᷑ in ſcriptura.tamen ſolent hec nomina diſti/
cte ad ꝑſonas interdũ referri.e98
Reddit ratõnem appꝛopꝛiatõnis.quare patri potẽ
tia. filio ſapientia. ſpirituiſancto bonitas attribu-
atur.cum ſit vna potentia.ſapientia.bonitas.tri/
De hoc nomine homouſion qð dicit ↄꝑatõeʒ eſſen/⸗
tie ſiue nature ad ꝑſonas.vbi in auẽtem receptux,

ſit ⁊ quid ſignificet.f.

9

Tradit generalem voctrinam de nominibus ꝗᷓ tralt ·

aatiue ⁊ ſimilitudinem de deo dicunt᷑ Kg.
Ponit pꝛedictoꝛum epilogatõnem in qua tractatuzʒ

de ſacramento trinitatis et vnitatis finit.oñdens
ſe potius vfcclſe uſteciſe b. sä
i.xxxv

De ſcientia dei.que cum ſit vna.quõ ſoꝛtitur plura
nomina. a. ss
Cum dei ſcientia vel pꝛeſcientia ſit eterna.quomodo
ergo bʒ ſe ad temꝑalia vel creatabb.
Neſponſio preleiencis et diſpoſitio et predeſtina-
tio quaſi relatiue dicuntur ad futuras res vel fa/
ciendas.c. H ⸗
O ſcientia dei non tiñ eſt de tempoꝛalibus ſed etiaʒ
de eternis. d. l
Cum dei ſcientia ſit ens.quomodo ergo cognoſcat
non entia. e. ”ù
ʒ eadem ratione dicunt᷑ omnia ei pñtia.f.
Qualiter res dicantur eſſe in B a parte eius in quo
ſunt. Atrum ſcilicet ſunt in dei eſſentia ſicut ſunt
in dei pᷣſcientiaaa. .
Qualiter res dicantur eſſe indeo a parte ipſarum
met rerum. Atrum ſcilicet mala debeant dici eſſe
in deo vbi ſunt omnia bona.cum vtraq; ſint in
eius cognitione et pꝛeſcientia.omnia enim cogno

Oꝛ non ita cognoſcit deus mala vt bona. qa mala
tm̃ ꝑ ſcientia. bona vo ꝑ appꝛobatõeʒ et benepla
citum.c. S
Quare bona tĩ dicant᷑ eſſe in deo ⁊ nõ mala.d.
Quõ ↄueniant iſta tria omnia eſſe ex deo ⁊ ꝑ ipſum
⁊ in ipſo.e. . .—
Quõ differant omnia eſſe ex deo ⁊ ꝑ ipᷣm et in ipſo ꝑ.
diſtinctönem pſonan.
Quõ differant ex ipſo ⁊ de ipſo.i.ꝙ nõ om̃ia q̃ ex deo
ſunt etiam de ipio ſunt.ſed ccõuerſo.g.
Epilogus pꝛedictoꝛum . p.
BDHixrvij.
Oſtendit modũ eſſendi deum in rebus.a.
Confirmat autoꝛitatibus ꝙ deus eſt vbiq; per eſſen

Oſtendit ꝙ deus in ſolis ſanctis nõ modo eſt ſed eti

am habitat ꝑ gratiam.quia nõ vbicunq; eſt babi
tat.ſed cconuerſo vbi habitat ibi eſt.c.

Mititur dictoꝝ intelligentiam aperire.⁊ ratõnabili

ter manuducit.d..
Stultam ratõnem excludit.e.
In admiratõnem erigit ꝙ deus inbabitatoꝛ eſt quo
rundam non cognoſcentium eum ⁊ non quoꝛun/
dam cognoſcentium.f. . .
Quõ deus totus vbiq; ſit ꝑ eſſentiam. nõ poteſt in/
telligi ab humano ſenſu.g.
Excludit eos qui pᷣumptuoſe ſoluunt.quomodo de
us vbiq; ſit ꝑ eſentiam.potentiam.pñtiam.h.
Abijcit eos qui irꝛatõnabiliter querũt quomodo de⸗
us cum ſit in omnibus rebus cſſentialiter.non ta
men ſoꝛdibus rerum inquinet᷑.i.

Oſtendit q; immobilitas ⁊ incircũſcriptibilitas cõ/

uenit deo..k.
NRemouet illocabilitatem ⁊ incircumſcriptibilitates
a natura angelica ⁊ omni natura creata.l.

—

onit opinionem quoꝛundaʒ q dicũt ſpũs creatos
nõ moueri loco nec eſſe locales.m.
Concluſionem ſuam infert ex pꝛedictis q ſpiritꝰ cre
ati ſunt locales ⁊ circumſcriptibilcs quodaʒ mo/
do.Spũs vo dei omnino incircumſcriptibilis.n.

Deus eit vbiq; ſine locali motu.qdð cũ repetitione

ſuperioꝝ confirmat autoꝛitatibus.o.

Oppoſitõnem mouet ⁊ ſoluit qua videtur ꝓbari ꝓ

deus mutetur loco.p.
Epilogus pᷣdeterminatoꝝ vbi oſtendit ratõnem ſi/
tus pꝛeſentis capituli.q.
. ¶ Bi. xxxviij.
Hic redit ad ꝓpoſitum repetens ſuperiꝰdicta vt ad/

Z

dat alia.a.

Vtrum pᷣſcientia ponat pꝛeſcitum ꝑ modum eauſe

vel effectus.b.

Quid ex pꝛedictis tenendum ſit cum determinatio/

ne autoꝛitatum.c.
Vtrum pſcientia ponat pᷣſcitum ꝑ modum neceſn/
tatis vel ↄtingentie vel infallibilitatis.d.

. „ „ „ 1. xix. — „ 5
Vtrum ſcientia dei poſſit augeri vel minui.vel ali⸗

Auo modo mutari.vtrunq; enim videtur poſſe p

Oppoſitio ꝙ deus poſſit nouiter vel er tempe ſcire
vel pꝛeſcire aliquid.

bijcitur autoꝛitate Hiero. tra hoc ꝙ deus ⁊ ſem⸗
per ⁊ ſimul ſcit omnia.c. 2 4

Vacuis ſumina pꝛedictoꝛum cum additõne quoꝛũ⸗
ſtam. d.

De pᷣdeſtinatõis a dditate. ⁊ ĩ quo differat a pᷣſciẽ⸗

De pꝛedeſtinatõnis neceſſitate. vtrum ſcilʒ aliquis

pꝛedeſtinatoꝛum poſſit damnari.vel repꝛoboꝛuʒ
ſaluari.b.

Quid ſit repꝛobatio dei.et in quibus ↄſideret᷑ et qͥd

ↄnotat inqtum pᷣcognitio.c.
Quis eſt repꝛobatonis effectus.d.
Repꝛobatio habet cauſam meritoꝛiam qtum ad cõ
notatum qð eſt obduratio. pᷣdeſtinatio vo nõ ſic
q́;tum ad ↄnotatum qð eſt gratificatio.a.

Remouet opinionem que duecre poſſet in crꝛoꝛem
in quo fuit aliquando Auguſti. ſed poſtea retra-

*

ctauit.b.
NRemouet opinionionis erꝛonce defenſionem.c.
Remonet pᷣſumptuoſam de pᷣdeſtinatõne inquiſiti⸗/
onem. qua aliqui falſa de occultis dei diſſerucrũt
carnaliter. d.
Atrum deus deſinat aliqua ſcire vel pᷣſciree.
DOceus nihbil deſinit ſef. 4
i. xlij.
Oſtendit ꝙ dei potentia eſt om̃ipotentia.quia eſt re
ſpectu omniũ poſſibiliũ qᷓ poſſibile eſt eſſe.a.
HBenouer a deo illa poſſibilia que poſſe non eſt po/
tentie. b.

Ponit ratõnes que atteſtantur diuine potentie que

Hm duo conſideratur.c.-

Alias ratõnes omipotentie autoꝛitate Aug.⁊ Criſ.

docet ap pꝛedictas duas reducere.d.
Determinatio pꝛemiſſaꝛum autoꝛitatũe.
Di.xliij.

*

Opinio erꝛonea quoꝛundam dicentium deũ nil poſ-

ſe niſi quod facit. a.
Soluit multiplicem ratõnem illius opinionis.b.
Pꝛima ratio ſumpta a ratiõe boni ⁊ iuſti.c.
Secunda ratõ ſumpta a ratõe debiti.dd.
La cis ratio ſumpta a ratõne faciendi et dim ittẽ/
i. e.
Quarta ratio ſumpta ex ratõne pᷣſcientie deif
Quinta ratio ſumpta a duplici autoꝛitate Augg.
Autoꝛitatibus ↄfirmat veritatis aſſertõnem que eſt

„

in huiꝰopinionis ↄtrariam partem.deum ſcʒ plu⸗
ra qᷓ;ᷓ facit facerc poſſe.h.
An deus poſſit facere aliquid melius qᷓ; fecit.a.

AVtrum deus alio vel melioꝛi modo poſſit res facee

qᷓ; facit.b.

AQuerit vtrum deus ſemper poſſit omne quod olim

potuit.⁊ opponit ꝙ non poſſit.c.

Soluencdo contrarium eius quod dixit ſupꝛa. aſſe-

rit ꝙ omnia ſemper poteſt que aliquando po/

tuit. d. —
De voluntate dei que eſſentia dei vna eſt et eter⸗
na. 2.

Soluit dubitationem ꝙ licet ſit ides deo elle quod

eſſe. non tamen poteſt dici deus eſſe omnis que

„GeH

ae
n
volt
Ales
olenon
ohytus
Ponitnn
goe
Cop⸗
uin
gcloetp

Oriatady⸗
ſtchtun
Obicconen
tcligen⸗a
ſtib.
Obictad,
Cfeaust
Oypponita
Uittturt
lgcſere
Opponta
Atonittt
lopun
ſoooloa
ſſe⸗

Alnotoeot

urmafen
Cyonteopr
ſeimnlut

upent,

Pnmnclcki⸗

ſtdeni

Aminzi
faena
in
Cilagben⸗
Dſengtga⸗
cckfite⸗
hhlpten
husbonuf⸗
unnbusin

W
initobe

letalen
nuge
Rräe

Nherſech

le

4
ods 4 e
dugf.

ree .
. 15
eieüni
ckgrhenn
mo N, 9
. i ſol,e
Agälgier,

Seneeeee.
Sannrdig
„ e

Paeen .* .
dd

RKt.
õl
mu.
maciNdi

on Csre

ð
i⸗ Mu 8
õ

„ ee⸗,
Aniziiin
Rq

evltimteid

Q dei voluntas ſumme bona.eſt ohiũ quẽ hiatu/
raliter ſunt cauſa pꝛima.cuiꝰcauſa nõ eſt queren/
da.qꝛ nullam habʒ.cum ſit eterna.c.
M voluntas dei eſt omniũ cauſa generaliſſima.d.
Aoluntas dei eſt multipliciter dicta.eę.
Ponit modum pꝛincipalem accipiendi boc nomen

voluntas ſᷣm quem dicitur volũtas beneplaciti.f

Ponit modos nõ pꝛincipales ſed tropologicos ſᷣm
ꝙ voluntas accipitur pꝛo ſigno voluntatis.g.
Epilogus pᷣdictoꝛuʒ q quinq; ſupꝛa ſunt poſita que
dicunt᷑ ᷣm tropum.⁊ ideo diſtinguat lectoꝛ vbiq;
ꝓ quo eoꝝ accipiat᷑ voluntas.b.

i.xlvj.
Obijcit ad partem falſam ꝙ voluntas dei caſſaꝛi po⸗
teſt q;tum ad effectus bonos.a.
Obiectõnem pꝛedictam ſoluit exponens quomodo
arelligendum ſit illud.volui congregare ⁊ nolu/
4 1.
Obijcit ad ꝑtem falſam ꝙ voluntas dei fiat qᷓtũ ad
effectus malos.c.
Opponit ad partem falſam ꝑ pꝛobationem que in⸗
nittitur ratõni qua conant᷑ pbare deum velle ma
la eſſe vel fieri. d. .
Opponit ad ꝑtem falſam ꝑ ꝓbatõnem que innitit
autoꝛitati.e.
Solutio pꝛime obiectõnis innitens ratõni cõtra il⸗
ias dicunt dei voluntate nõ fieri mala vel nõ
e.f.
Solutio ſcdðe obiectõnis innitens auẽti Aug.q dici/
tur mala fieri bonũ eſt.g.
Opponit ad paꝛtem veram oſtendens eſſe bonum
fieri mala.Et pꝛima rõ ſumpta eſt ab hoc ꝙ ideʒ ẽ
fieri deo actoꝛe ⁊ deo volente.b.
Secunda ratio ſumpta eſt ab hoc ꝙ eadem eſt cau⸗
ſa qua malum fit ⁊ homo eſt deterioꝛ. vel aliter ꝙ
in deo nõ eſt cauſa vt ſit hõ deterioꝛ.i.
Tercia ratio ſumpta eſt ab hoc ꝙ malum facit ten ⸗
dere ad nõ eſſe.ideoq; deo autoꝛe non fiunt ma/
9. k. J
Ponit obiectõnem quoꝛundam ſophiſticã qua ꝓba
re nitunt᷑ ex deo eſſe ꝙ mala fiant.l.
NReſponſio vbi ↄcedit om̃e verũ eſſea deo.⁊ ſophiſ⸗/
ma aperit.m. .
Partem queſtionis appꝛobat illoꝝ qui dicũt deum
nõ velle mala fieri.n.
Autoꝛitate Aug. oſtendit voluntatem dei ſemp eſte
efficacem ⁊ nunqᷓ; impediri.a.
Oſtendit dei voluntatẽ eſſe efficacẽ nõ voluntate ſi⸗
gni ſed beneplaciti.b.
Oſtendit q cõtra quandã voluntatem ſigni bñ po⸗

7

teſt ficri.c.
Epilogat pᷣdeterminata. Et quare deus pᷣcepit om̃i/
bus bona facere ⁊ mala vitare.cum nõ velit h̊ ab
omnibus impleri.d.
Bi. xlviij.
Oſtendit ꝙ ad ↄformitateʒ voluntatis noſtre ⁊ di/
uine nõ ſufficit ↄfoꝛmitas in volito.vel aliter. O
aliquãado bomo bona voluntate aliud vult q;; de⸗
us.⁊ aliquando mala id quod deus bona volũta
re vult. a.
Oſtendit ꝙ ad ↄfoꝛmitatẽ voluntatis noſtre ⁊ diui
ne non ſufficit cõfoꝛmitas in opere operato. Ael

alitet. O? bonia dei voluſitas mala hominum vo⸗
luntate implet᷑. vt in paſſione xpᷣi ↄtigit.vbi qd/⸗
dam factum eſt qd deus bona. ⁊ iudei mala volũ
tate voluerũt.voluerũt tamen ⁊ aliqᷣd qð de? non

„

voluit. b.
Soluit queſtõnem collateralem vtrũ ſancti debeant
paſſionem chꝛiſti veile. c.
Mouet queſtõnem circa pꝛedictam quomodo ſen/

tiendum ſit de paſſionibus ſanctoꝛuʒ an velle an
nolle debeamus. d.

m —wUW0—N——————

—

rrrrrrrr

latun
lam
D

gn

lotmuſcthen
u iaiin
ſichang
Hionote⸗
L gcchangate
es Koſettan
ſrtdennten
ithg deisfeen
eugtun di
enlienz 40l
4 iegeſe
ihſcandid t
—
Kunna

E

.
2*

P N
* 4
NR ſeent
. ANNe
S“M
„ . “
„„
IRN 4
N
mdtäd
4 4* . 4
H
14
1nodneſſ
2„

* Kene 4

VR/ W *
.
mer ehet
NH
NR
6 eee
Dena
dite
õü
„ 1 .
E
„ „ 7
eeede
NN.
d r 1 “
N.
4
he
—
—
eett
1.
4 e
64
õ
Stno
. 4 eE
4ee
R7„
„*
i. Jnis
*
4, 2 lee
teij
„ 434
nl 4
N,
6& 8 e
4 S
24
4
dM
„ N 1

LEH

„I
N „,

nes ulle autoꝛitates intelligunt᷑ de pſcrutatõe curio
ſa nõ de ꝓſcrutatione ſtudioſa. Nam ipſe dñs dixit
iudeis. Yohᷣ.v. Scrutamini ſcripturas ⁊c. ¶¶ Quod
ob ꝙ ille modus nõ cõpetit ſacre ſcripture.Oicẽdũ
ad boc.qꝙ liber iſte ad ſacrã ſcripturã reducit᷑ ꝑ mo/
dũ cuiuſdã ſubalternatiõis.nõ Bea ꝛgetvatis S⸗
militer ⁊ libꝛi doctoꝛuʒ q̃ ſunt ad fidei defenſionem.

qð ptz ſic. Quia nõ quelibet detminatio trabens i

partẽ.facit ſubalternationẽ ſcie.ſᷣ determinatio qͥda

nodo viſtrabẽs. Mã ſcia de linea recta nõ dẽ ſubalt᷑

yan geometrie.ſ ſcia de linea viſuali.qm hec dermi/
natio q̊dãmodo trabit ad alia pᷣncipia. QOm̃ ſacra

ſcriptura eſt de credibili vt credibile.bic eſt de credi/

bili vt facto intelligibili.⁊ bec det᷑minatio diſtrahit.

MNam qð credimus debet᷑ auẽti.⁊ qdð intelligimꝰrõ/

ni. Hinc eſt. ꝙ ſicut aliꝰmodꝰ certitudinis eſt in ſcia
ſupꝑioꝛi.⁊ inferioꝛi.ita aliꝰ?modꝰ certitudinis eſt in ſa
a ſcriptura. ⁊ alius in hoc libꝛo.⁊ iõ aliꝰmodꝰ pce/

dendi. Et ſicut ſcia ſubalternata vbi deficit. redit ad
certitudinẽ ſcie ſubalternantis ꝗᷓ maioꝛ eſt. Sic etii⸗

rñ mgro deſicit certitudo ratõnis.recurꝛit ad auẽtes
ſage ſcripture.q̃ excedit omnẽ certitudinẽ ratõnis.

12 (06

1

tu obijcis ꝙ dz ↄuenire materie. Dicendũ.ꝓ

Zuenit.Et ꝙ obꝛ ꝙ credibile eſt ſup rõnẽ. verũ eſt ſu
per ronẽ q;tũ ad ſciazʒ acqᷣſitã.ᷣ nõ ſupꝛa rõnẽ cleua

tã ꝑ fidẽ ⁊ ꝑ dvnũ ſcie et intellectꝰ. YFides em̃ eleuat
ad aſſentiendũ.ſcia ⁊ intellæct? eleuant ad ea ꝗᷓ credi
ta ſunt ad intelligendũ.

oni.tũc aufert locꝰfidei.qꝛ in aia hois dñat᷑ violẽtia
rõnis. Sed qñ fides nõ afſ entit ꝓpter rõnẽ.ſed ꝓpter

amoꝛẽ ei? cui aſſentit.deſiderat babere rõnes.tuc nõ

euacnat rõ humana meritũ ᷣ augẽt ſolaciuʒ.⁊ pᷣmo
mõ intelligit Greg.ſiliter ⁊ biero: nõ ſunt inducèc
da arguméta dyaſetica. quibꝰ hõ pᷣneipalit initat᷑. q

innitenqũ ẽ aucti pꝛincipaliꝰ q; rõni.¶ Queſtio.iij.

De cauſa finali. Et cum dictuʒ ſit ꝙ liber iſte eſt ad

reuelandum abſcondita. querit᷑ vtrũ opꝰboc ſit con
templationis gra. vel vt boni fiamus: Et ꝙ ſit vt bo
ni fiamꝰ.vr̃ ſic. Om̃is doctrina q;̃ eſt de bis ſine qͥrũ

cognitiõe nõ ↄtingit recte viuerc eſtvt boni fiamus.
ſed iſte liber eſt ad cognitõem nfe fidei. ſine qᷓ impoſ/
ſibile eſt placere deo.nec recte viuere.vt dꝛ Hebr. xj.

Siſte liber eſt vt boni fiimus. ¶ Itẽ ois doctrina q

uenit cñ virtute in obiecto.eſt vt boni fiamꝰ.bec
ſe manifeſta eſt. ̊ hec doctrina ↄuenit cũ fide in obie
cto.q eſt de creibili de q̊ etiã eſt fides ſiue in qͥ.ẽᷣ ⁊c.
Utẽ doctrina ꝑticularis ↄuenit cũ totali in fine.ſᷣ
R.nis totalis ſcripture ſacre. nõ eſt tm̃vt fiamꝰboni.g
tiã vt fiamꝰ bti.⁊ beatitudo ẽ optimũ.igit᷑ finis iſti

us ſcic eſt vt boni fiamꝰ ¶ Coõtra. mgf dicit in litera
ꝙ finis ſiue intentio ſua eſt theologicaꝝ inqͥſitionuzʒ

abcita pandere. ſ hoc ꝑtinet ad eũ cuiꝰ finis eſt ſpe⸗
culatio.g c. ¶ Itẽ ſcia que eſt vt boni fiamꝰ.ptinet

ad moꝛes.ſcd cũ theologia ſit de fide nõ de moꝛibꝰ.

14

liber auũt iſte de his que ſpectant ad fidẽ.nõ de his ᷓ
ſpectat ad moꝛes. opꝰ ̊ nõ ẽ vt boni fiamꝰ.¶ Itẽ
dis ſcia que cſt vt boni fiamꝰ eſt pꝛactica. ſed ois ta-
lis eſt de his qᷓ ſunt ab ope noſtro.ſ bec nõ eſt de bis
q̃ ſunt ab ope noſtro.ſed a deo. eſt ↄtẽplatiõis gr̃a
nõ vt boni ſamus. Aſce⸗ ad intelligentiã pᷣdictoꝛuʒ
notandũ eſt ꝙ ꝑfectibilis eſt intellect?ꝰ noſter a ſcia.
Hunc aũt ↄtingit ↄſiderare triplicit.ſ.in ſe vel ut
extendit᷑ aq affecti vel ꝓut extengit ac opus. Gré

uant ad ea qᷓ credi ¶ Oe c efficiente. Et dẽ fuiſſe mar pe
D obi. ꝙ nõ auenit fini piſienſis eps. Sed ꝙ nõ debeat dici autoꝛ buiꝰlibꝛi

q; cuacuat᷑ maun Rueng⸗ ſenclk Weerſe rati

dit᷑ aũt intellectꝰ ꝑ modũ dictantis ⁊ regulantis ſᷣm
bhunc triplicẽ ſtatũ.et qꝛ erꝛare poteſt. habet tripliceʒ
babitum diſcretiuñ. Mam ſi conſideremus intelle-
ctum in ſe. ſic eſt ꝓpꝛie ſpeculatiuns.
bitu qͥ eſt ↄotẽplationis gra.que dicit᷑ ſpeculatiua ſci
entia. Si aũt ↄſideremꝰipᷣm vt natũ extendi ad opꝰ.
ſic ꝑficit᷑ ab habitu vt boni fiamus. ⁊ hic eſt ſcia pꝛa
ctica ſiue moꝛalis. Si aũt medio mõ cõſideret᷑.vt na

cit ab ba

tus extendi ad affectũ.ſic ꝑficit᷑ ab habitu medio in-
ter pure ſpeculatiuũ ⁊ practicũ.qui ↄplectit᷑ vtrũq;.

t⁊᷑ hic habit?dicit᷑ ſapia.qꝛ ſimul dicit cognitionq; et

affectũ. Sapientia em̃ doctrine eſt ̃̃m nomen eius.
Ecci.vj. Ande bic eſt ↄtẽplationis gratia.⁊ vt boni
fiamꝰ.pꝛincipaliter tñ vt boni fiamꝰ.talis eſt cogni/
tio tradita in hoc libꝛo. Mã cognitio hec iuuat fidẽ.

⁊ fides ſic eſt in intellectu vt quaãtũ eſt de ſui ratiõe.

nata ſit monere affectũ.⁊ boc patet. Mã bec cogni/

tio. xpᷣs ꝓ nobis moꝛtuꝰ ẽ.⁊ cõſimiles.niſi ſit hõ pcc

catoꝛ ⁊ durꝰ.monct ad amoꝛẽ ⁊ deuotionẽ.ñ ſic iſta.
circulꝰvincit diametꝝ ⁊c.Cocedẽdũ ẽ ꝙ ſcia pñtis
libri eſt vt boni fiamꝰ. ¶ Qð obꝛ. ꝙ eſt ad pandẽdũ
abſcõdita.Dicẽdũ.ꝙ ibi nõ ẽ ſtatꝰ.qꝛ illa reuelatõ oꝛ
dinat ad affectũ. ¶ Qð obꝛ.ꝙ nõ eſt de moꝛibꝰ. nec

de bis q̃ ſunt ab ope nr̃o.iã pʒ rñſio ad illud.qꝛ ipſe
loqt de illa ſcia qᷓ ꝓpꝛie ẽ vt boni fiamꝰvt de pꝛactica.

Oueſtio.iiij.
r9 lombardus

videt᷑. Ille ſolꝰ dicẽdus ẽ autoꝛ libꝛi qͥ ẽ doctoꝛ ſiue

actoꝛ voctrinc. Sʒ ſicut dicit aug.i libro de maſ ſolꝰ
xps eſt doctoꝛ. ſolus dʒ dici buiꝰ libꝛi autoꝛ.¶ Itẽ
ſicut dicit phs in ethicis. Mõ quicũqʒ facit gramma

ticalia vel muſicalia debet dici grãmaticus vel mu⸗

ſicus. vtpote ſi faciat caſu vel foꝛtuna vel alio ſuppo
nente ſiue dicente. Sed magiſter boc opus cõpoſuit

ex aliena doctrina. ſicut ipe dicit in litera. q in oꝑẽ
re maioꝛũ exempla doctrinãq; repies. nõ debet di/

ci auctoꝛ. Si tu dicis. ꝙ nõ tm̃ hic eſt doctrina ſan-

ctoꝝ ſed etiam ſua. cuius ratione debet dici auctoꝛ.
Contra.a maioꝛi ⁊ dignioꝛi debet fieri denominatio.
Sed męgr dicit.ꝙ ſi pauliſper vox ſua inſonuerit.et

tunca paternis limitibꝰ nõ diſceſſit. ergo non debet

iſte liber dici eſſe magiſtri. ¶ Contra. conſtat ꝙ deus
hoc opus non ſcripſit digito ſuo.ergo babuit alium

Vctoꝛem. Sed non eſt dare aliũ niſi magiſtrũ. cc.

Item auctoꝛitas magiſtri in bac parte recipitur.
ideo cum ipſe dicat in litera. in multo latvꝛe ⁊ ſt udo/
re hoc volumen deo pꝛeſtante compegimus. ergo vi

detur ꝙ ipſe fuit autoꝛ pꝛeſentis libꝛ. ¶¶ E. ad in/ 1

telligentia dictoꝝ.notandum.qꝙ quadrupiex eſt mo
dus faciendi libꝛum. Aliquis enim ſcribit alienam
materiam.nihil addendo vel mutando. et iſte me/⸗

re dicitur ſcriptoꝛ. Aliquis ſcribit aliena addendo

nõ de ſuo.ct iſte compilatoꝛ dicitur. Aliqͥs ſcribit ⁊

aliena ⁊ ſua:ſed aliena tanqᷓ; pꝛincipalia.⁊ ſua tanqỹ

annexa ad euidentiam.⁊ iſte dicit᷑ cõmentatoꝛ. Ali⸗
quis ſcribit ⁊ ſua ⁊ aliena.ſed ſua tanqᷓ; pꝛincipalia.
aliena tanq; annexa ad cõfirmationẽ.⁊ talis debʒ di
ci autoꝛ. Calis fuit magiſter. qm ſentẽtias ſuas po/

nit. ⁊ patrũ ſententijs ↄfirmauit. VUñ vere debet dici

autoꝛ huiꝰ? libꝛi. Að gᷓ obꝛ.ꝙ ſolus xpᷣs ceſt doctoꝛ

⁊ auctoꝛ. Dicendum. qꝙ ſicut dicit Augꝰ.in libꝛo de ĩ &

doctrina xpᷣiana. Docere eſt dupliciter ſicut dicitur
dupliciter aliqs facere videre. Aliter em̃ facit vide/
3 §

25

15

BR

Balance Q

N Focus O

M.

11

10

3 4 5 6

2 ) Copyrht 471999 VXyMaster Gmbti wwvyxymaster com

2

-Euroskala Offset

VierfarbSelector Standard“