Gb166_qt
author: Nicolaus, de Hanapis

-

—

-

A

—

pumee

Y

g

"

OU

ES

&

?

r

TM

DC

s

VN

d.

MX

—

EM

VET UE

*

od

A

29

Es

d

ES

$s

t

As

5

m

*

5

N

k

ER

v*

r

TW

UE

T

"-

É

z

r

2

-5

p

M

-

T.

AK

:g

.

*

W

x

n

*

"

»

J.

-

*

*

X

w

á

.

M

:

*

ES

z

D

X

5

x

41

us

E

P

as

3

É

v

E

ed

E.

"

x

.

*

e»

38

TX

aimo

2

*

T

c^

A.

æ..

&

*

.w

w

.h.

: .x....«.w ;

$*

*

E

As

"-

Vi

n

m

E.

[

*

* ]

3

ux

W

-

E

d

"

x

ss

rv A T

E.

d

&F

d s at

ET

x

x

:

a

[

o

:

&

—

m

E

r

m

o r ts

g

—

a r

i

-

m

E

—

n

N12«5115489235 021

DELTTEDUUDUEIEEUTT

UB Tübingen

—

:J;

b

"

i

P"v;*' p

-

p*

VC EBISE: u

E

-

hd

werm

MDAC d

p

—

J

p

110 6V^

E

d

L.

7É

z

(

b Petu l

ü

"

Z

L'lf «Cmähjþ jïgärmam « H

t

w s ('2-&290// g:th

q/*nrz « /

b

C

;f,f

EXEMPLA

bIBLICA

IN MATERIAS MORALES

DISTRIBUT A,

Om co;z, fcripta

REVEREMZ)ISSIMO DOMIA 0,

DOMINO

NICOLAO HANAPO

Patnarcha Jerofolymitano , Sac, Ord. Przdic;.

Junc wera

Poft complures hujus aurei operis faQas Edi-

' tiones. indiverfis locis, & temporlbus,

In Om'mem w lphaleticum rea'aä?a (y— novis ali-

quot TI?tul:s a,

É

4

. Omnibus Vcrbl Divini Præ conibus utiliff. mum,

Cun Fatulmte Superzomm.

ciuerm

dióm

&Augu « Vindelicorum.

In Offidna ECKEBREGHTIANA. MDCCXL.

TP

"

s

B

DN

-x

T.

t

W...

4

-

-

20

£

p

e

s.

N

»

^

r

E

———————

—

—— —— ——

89 om

£a u oua 039-050.9up o o o

:

u

» ;

d

Bd esbe i Qdb

E

e/ld Lctlorem,

Amus tibi , Le&or benevole , auréam hunc

librum, dudum á Reverendiffimo Domino Ni*

|

colao Hanapo Patriarcha Jerofoly mitano con*

Ícriptum ,. & ad communem Sacrorum Orato-

rum ufüm typis vulgatum,

Exempla continet

é ris Litte

ris deprompta, & materiis moralibus, que Chri-

ftiang. concioni é cathedris proponi folent ; accommodata.

iNos illorum Titulos, quos Author Gapita vocat, in alium

ordinem alphabeticum videlicet ; ad fsciliorem ufüm digef-

fimus. Adjunximus complures novos Titulos , afterifcó, feu.

hóc*prefixó fignó notatos. In cateris Titulis nihil admo-

dum immutavimus , fed velipfüm Authoris antiquitatem tez

dolentem ftylum reliquimus. . Non eft porro, quód multis

utilitatem bujuslibritibi ob oculos ponamus. . Quis nefcit,

quantüm ad permovendos , atque adeó trahendos animos

exemplavaleant , quantümque illa, que Divinus ipfe Spiri-

tus & facro fuo Eloquio ad manus dat , cetera omnia & ve-

ritate ,

& dignitate ,

& un&ione , & movendi

vit-

tute antecellant ? Hunc igitur laborem noftrum ,

uem in

evulgando hoclibro impendimus, boni confule ; co-

ueuteread majorem Dei Ter Optimi Maxi-

mi Gloriam,& animarumiälutcm,

X

IROOE-

zoOms

|

psnoope g

Ms a aR RE RA A RUAERE

EE OROHERUPEPLC UE RUNIOIUMCEDEUE E IEDRRRDM DCHDERERDMORER

: DO Gs O. RO Ond u- ub Qub Id OUU

PROOEMIALIS PERIOCHA

, VMIEUE ,

ET LUCUBRATIONUM

REVERENDISSIMI iN CHRISTO, PATR

AC DOMINLI

Á

NICOLAI pE HANAPIS,

Saeri Ordinis Predicatorum olim Patriarchee Hierofolymi-

tani , prafentis Lucubrationis genuini Authoris,

ICOLAUM de HANAPIS, Virum quàdo&trina , quä dis

nitate, necnon virtute clari(Timum , in veftibulo hujus

acratioris Lucubrationislaudare condecet, ütpote Sacra«

rum Literarum Cultorem Eximium , Przdicatorii Ordinis

Jubar fplendidiffimum, àc prafentis partüs literarii , omni-

um votis utiliffimi, verum, & genuinum Authorem. Agnomen fuum

à loco originis , qui vernaculé Hamapes, Ícu Hanaps nuncupatur , tra»

xit , loco in ;Dicecefi Remenfi fito propé Aubentonium in "Thierafcia,

Ordini Predicatorioadle&us Conventum füum Remenfem, cui adícitus

fuit, ud & fingulariter Conventum San - Jacobeum Parifienfem, in

quo facrisinitiatus eítliteris, etfinon ad gradus promotus , egregis fuis

moertis, &ampliffima dignitate plurimümilluitravit. Claruitille fzcu-

lo XIli. nec dubium, quin variis in Provincia Franciz, cujus Alümnus

exftitit, perfun&us fit muniis fcholz, & regiminis, Es ip(tabat, cüm

Romam ac-itus, ibidemPcenitentiarii Romani lin

ux Gallicz ,. officio

perfundtuscft, eo omninó temporis tra&tu, quo ,icpjääq;;iV; ad $, Pe-

P

tri Cathediim eve&us, in Uibe prafidebat,

Acciditfubinde, quàd Ecclefia Hierofolymitana Latfno Patriarchá de-

Vi«

gizutg fuä;iz, ad quam Nicolaus nofter do&rinä, & meritis refertus,

fus

e

*

$- 0 €

fus eít altefato Pontifici cum convfïlï'o Sacri Collegiipromovendus, . Reri

faccin& natrat nofter Bernardus Guidonis, Viríua ztate càm de Or-

dine noftro przdicatorio , tüm de Republica literaria Ecclefiaftica appri-

»mé merítus , ità fcribens: , Frater Nicolaus de Hanapis de Provincia

»Francie Remenfis Dicecefis , fuit Patriatcha Hierofoly mitanus.

Hic

sCum effet Poenitentiariusin Curia Romana Vir probatus DEO , & ho-

sminibus, vità, & moribus acceptus D- Nicolao IV. Papa fingulis Car-

»dinalibus imponente , quód quilibet in craftino nominaret fibi tres

»Viros idoneos , rion finé nutu divino Fr, Nicolaus fuit Patriarcha à fin-

s£gulis nominatus: & fic per fummum Pontificem ad Patriatchatum S,

» Givitatis Hieru

i

f:-idem eft promotus,, Hac pra;fatus Bernatdus Guie

4 donis.

. * Ejusquoque meminit SiztusSenenísDiblt

oth, San&z lib. , Edit. Pa«

rif, Rolini Theodorici 1 &10. pag.277$. col. z. ità fcribens: Nicolaus Ha-

»hapus ex Ordine. Przdicatorum Patriarcha Hierofolymitanus zelo

scharitatis inftin&us , decerpfit ex facris Voluminibus Enchiridon , in

»quo ad utilitatem GConcionatorum univería tam virtutum , quàm vi-

stiorum exempla in Librisutriusque Teftamenti difperfa collegit fumma

pbrevitate , ac íub diverforum argumentorumtitulis , fecundümliterarum

»confequentiam difpofitis,; Operis Principium taleeít: Zasta poller ex-

cellentia, &c, — Aubertus Mirzusautem in Au&ario de Scriptor, Ecclef.

pag. 264. cap.448. de no(tro Nicolao fequentia recenfet: , — Nicolaus

»Hanapus, natione

allus,in Dioecefi Remenfi natus , profefílione Do-

sminicanus , dígnitate Patriarcha Hierofolymitanus ,/ obiit auno 1288,

collegit ex utrusque Teítamenti Libris Exempla 'virtutum ,. & vitio-

»rüm. . lubinge 1i;33. Parifis 1547 & alibi excufa, Vocatur veró

»Billis pauperum , - falío S. Bonaventurz à quibusdam adícripta , üt ex

»MSS. codicibus Nea

a

Hac ille.

politanis A»ntonius S:n.enf. in fua Diblioth. tradit,

;

Doctiffimus LaurentiusPignon non minüs cum laude mentionemfa:

€it Nicolai noftriinfuo catalogo, ubi fic habet:,, Fr. Nicolaus de Hana-

»pis Epifcopus Acconenfis, & Patriarcha Hierofolymitanus, &c, — Ni«

mirum àtempore Urbani 1V. bx dux Ecclefiz , videlicet Aaconenfis, &

ant: Etrevera extant Nicolai. P. IV, ad

f*iic;pü)lymitana » adunatae fuer

Ub 4

Hana-

D

BOS

Hatiaptum noftrum fiterz Romz 2, Kalend. Majt Annó $. dat$; id cft

1298. quibus poítquam dixit, fe eidem propriis mánibus v unus cenfes

crationis impendiffe, acpallium pet duos Diaconos Cardipales exhibe-

ti feciffe, addit, fe cum Hierofolymitana, quám eijamtrad:derat, Acco-

nenfem Ecclefiam unà gubernandam . üt eam ultimus deceffor E Tias Pa-

triarcha poffederat, committere.

Has refert Raypaldus ad M. CC,

LXXXVIIL n. 41, Legationem eidem in Syria, Hierufalem, Cyproac Ar-

menia contulit Summus Pontifex per alias literas VI. Kalend. Septemb;

datas, üt refectidem Raynaldus: qui& ad annum M. CC. LXXXJX.n,

€9. habe: literas , quas noftro Hanapio idem Pontifex feribit , ei 20. ga-

lezs, quapoftulaverat, in fubíidium Terrz fan&z promittens, Reate 1d,

eptemb; anno 2,

-. Neque ommittendum, quod natrat Philíppus

à Limborch in Häüor;

ÍInquifitiocis,, Annojnquit, M. CC. LXX X. Inqaifitionis offictum inSy.

»ria, & Pa!eftina inftitututn eft, graffantibus illic hatreticis, ac Judzis;

squibus beiloruar turmiultus impunitatem promittere videbantur, Am«

pPplo dato diplomate ad Nicolaum Patriarcham Hieroiolymitanum A«

epoftolicz Sedis Legatun , juffit Papa, ut interris fuz Legationis Inqui-

afitores lhixreticz pravitatis de confilio Províncialium Pradicatorum

»earundem partium , vel eorum vices gerentium deputaret,, Porrà

Anno 1291. obfefla &tandem expugna:a à Soldano Babylonis, fuís;ue

aracenis Accone, in eá nunquam fatis lugenda clade perüit riofter Parri-

m fuarum fibiconcreditatum acervam tanquam

árcha, ficque faper ovíu

bonuspaftor, & gloriofa

viétima procumbens , fanguine lautatus ccos

petivit, ütpie fperamus, B

ernardus Guidonis, quem jam fupra citavi-

inus, fic hábet: ,, Hic (Nicolaus de Hanapis)

'obiit , quando capta, &

P

M. CC.LXXXVII.,, In

»,defolata fuit civitas Acconenfis Anno Domini

alio codice M. CC. LX XXIX. fed in utroaue erra

tum ; nam id a'ccidiï

M. CC,LXXXXI, üt habent emnes Au&tores,

Laudandus foret ín przfentiaram Author Anonymus (frotium , &

loc

vs vacaret) qui ad amuffim defcribens ob(idionem , & expugnatio-

fier civitatis Acconenfis,

fimul & muniaPaítoralia , quz temporedictze

obíidionis obiit, quàm folert

re(fit,

iffime Nicqlaus,noücr , patþeticä exp

atque

B NOE-:

atque vivis calami depinxit coloribus.

Hunc vide (is Parifiis ín Bi«

blioth. Vi&orina cod, MS- memb. fol. mag. n. 974. & apud noftrum

Echard, de Script, Ord, Przdicat. T. I, pag. 422, col, , Porró interim

hzcmeminiffe (atis e(to , ad ingenii fui preclara monumenta amodo ;

quz pofteritati transfcripfit tandem accedamus : Hac fubinde funt ope-

Ia £jus;

"

t Vitutwn , vitierímque exempla

,:x facris . Literis. excerpte, — Plus

ries.typis prodierunt , & quidem bis ante annum 1f3o. fum VT.ubinæ'

gx 1535

Poftea hoc título : — Virtutum , "vitioríonque exempla. exutriusque 1gc

gis prompt.

serio decerpta per. R. D. D. Nwolaum. Henaptm , Almi Ordinis Pr&»

dicatorsm

Patriarcham olis; Tferofolymitanum , nunc. duobus entiquiffimis exemplari-

bus veformata per

F, Maximum Trocbeum. arvifnum Ord. Pred, Venetiis Jo-

annis Patavini ,

& Venturini Roffinellis 1437. in 16.

]

Antwerpiz , joan. Steelfii 1544. in 16. Coloniz 1544. m 8. Parifüis

3

1j47. Baülez 1550.

" Ibidem, Henricdi

Petíi 145f. fol, Iniio collc&ionis Au&orum;

qui de exemplis fcripferunt.

Parifiis, Hieronymi de Marnef. r460,in 16. pag. f40-

Lugduni , Guilielmi Rovillii 1566, in 8. Ibidem 1495 iþi-cjl;m

gehoioles Bo

R.evïllïläc& in 1z,

" Ybidem , Joan. Radiffon. 1677.in 12.

1667.in 8 Ád 'hat.:n,e

je d *Moguniia,, Joannis Baptifta Schónvyeteri ,

i eam accurravit , non modo proprius & legit'"

editionem ab eo, qu

mus operis titulus ,

fed & ipfum genuini Authoris* nomen fuppret-

fum.eft,prodiitquefub hoc col

oratotitulo: Manuale Concionatorumn , Sac, Scrip-

inflrucliffanum virtarum ommnitan , & viriorum fla-

zure floribus diferetum $ quod velut

" nec npnbarmonie coleflis , & tevreflris tbeatrum

rxum , r officiorum utriusque fexás ,

ulis Divini Verli Pradicateribus potiffanam fiml, ac facillunam exbibet materiam ,

Q quolibet concienandi munere.

Non minüs ad przfatam editionem Mo-

Maximi Trochai Tarvifini , q

uam

guntinam :c»fc;iifa e& prafatio F,

pre

*

s

*

$& (o059

pfæfefefi editio Lügduniana fa&a ad annum rg46. ficut & ipfiufmet

Authotis prooemium , quod incipit :^ Zau4 pollet. excellentia ,^ &c. íed

etiam per ofcitantiam omiffum eft Capurt X XXVIIL :De vane , € fiul-

ja cov.fidentia:

ad Aibim,

porró häFc editio erxaþ*;.t»ur in Biblioth, apüd nottros Aufta

Prodiit etizm hoc aureum. opus füb

| initio fzculi dc&ürrehtïs'Her-

bipoli, editionem curante Paulo Zichii Canonico Jaurinenfiapud Joan.

Hofm. viduam , -& Engelbertum Streckium: 1 705. in 12 ad. editionem

anni 1:33.

P

Ubi tamen notandum in- ptefatarum editionum quïbusd-aä er:

rere non ferendo , hanc Hanapianam Lucubrationem noítto inícribi

Guilielmo Peraldo Lugdunenfi, qui& falfó dicitur Epifcopus,

Sic in

fupràcit, Edd, procufis 1608. & 1677. apud. Joan. Radiffon, qui' Be-

diano Morange Do&oriSorbonico, & S, Nicetii Canonico nuncupavit

"Tandem & quidem novi(limé hunc. utiliffómum Hanapianum fee-

tum, publicijurisfecit Reverendiff. ac Illuftriff. D. Joannes Gotthardus

DominicusL. B. de Vohlin , Ecclefie Cath. Auguít. Canon- & Scho.

laftic- nec. non in Spirit, Vicarius Generalis, füb hoc titulo : £xempla

R.

Bilica ii

saterias merales diffributa , — olim con[cripta à. Reverendiffimo Demina

Nicolao Hauapo'( Otd, Prad.) Patriarcba Terofolymitano ,. tunc im. ordinem

alphaveticum - vedatla , . & novis aliquot Titulis auila,

Opuns .omibus Verbi Divini

Preconibus utiliffnum.

"ugufle Vindelicorum apud Mattbiam. Iolff Bibliopolam

Augullanum , 1726, in 4.p4g. 36T.

Hzc noviffimé adorna:a editio ab

eodem . nuncupata eft triginta tribus diverfis Reverend'ffimis , &

Ampliffimis D. D; Prafülibus , nec non brevi , ac fuccinéta ad Le-

&torem inftrué&ta

eió

CLXXXII.

lgræfatioge : ggud&:qge E?fulis ; feu capiribus num

E

Porrb prater ea, qua jam monuimus , . adhuc id mdnEn'durh due

ximüs, varia nimirum fore opufcula codem feré titulo infignita, équo-

rum nümero ea habenda, & cenfenda eífe pro génuino fetu noftri

Nicohi de Hanapis, quorum przfatio pa(fim fic incipit * Zanta pollee

excellentia — Officium. predieationis , quód Chriflus . Dominus , — 6^ Salva-

"Caput veró

Per néjer , drfm vitamn lane viveret , ilud exercert ,. G.

pri?'

$ (oss

mirabilis, &c.

grimum fic 3. De wiratulis Divina. poteflate fattis, Creatio retum fuit ità

Effe autem :noítrüi Nicolai de Hlanapis probatur autboritate

nofítii Ludovici à Valleoleti in fua Tabula n. 33.

D. F. JNicolaus

de Hanüpis ( exrrratum eft INotari , qui fcripfit codicem Vi&orinum

$.

pro de Hamapis ) Patriarcha Herofolymitanus. foripfit Librum de exemjlis.

Scripture,

"Tum ex fide omnium codd, MSS, ztatis Au&toris.

Hi

à me vifi ( verba funt noftri DoGiffimi, & folertiffimi Echard. Tom.

1. de Script. noftris pag. 426.) Parifis. ln Regia n. 384o. Li-

ber elegaps memb. fol. med, ad cujus calceem eodemchara&ere: Ex-

plicit liber de exemplis 8, Seripture , compilatus à Venerabili V.ro F, W'colao Pratrum

Predicatorum Socio D. Latini Hoflienfis (nempe Urfini de Malabrancha Ord.

etiam Prad.) poffmodum patriarche: Hiero[olymitane, lbidem n. $6924. In

Colbertina cod. 5 113.

Ín Vi&orina cod, 1091. memb. fol, charactere majori , & accura-

to. Ad calcem : Fxplicit lib, de exemp, ;Sac, Script. caæpeþqs A F. Nicolao de

.Hanapis Ord, Pred. Patsiarcha,

n Sa:bona cod, menmib, fol, max. eleganter fcriptus .cum .pluribus

aliis ejusrationis, ldem finis: A. F. Nicolae de Hanapis Ord. Pred. Patriarch,

Hierofol.

Eft.& alter fol, med. memb. eodem titulo , & fine, ex

legato Jacobi Vulpis Socii; .circa ann. 13e0. ambo fcripti.

In Bibl. Ecclefixz Parifien. memb.fol. par. n. C. 29. 4. Incipiz liber de

Exemplis S. Scripture compofitus 4 F. Nicolae de Hanapis Ordinis Prad. Patr, Hiere-

felym, Desniraculis , &tc, Explicit &c,. üt fuprà.

Ín Navatr. extat edam, fedabsque nomine Authoris.

In Bibl, Eccl, Turen, recenfetur duplex n. 220. & 228, (ub nomine

Nicolái de Hauaps,

- [n catalogo :

Bibl. Servorum Florent. n..93. Nicolai de .B?na

agit ( e-

xatum Notarii pro de Hasapis) Ord, Pradicat, Exempla S. Scriptuva.

In catal. anglic, T. 1. P. 1. 124 , Nicelai de Hanapisec.

3

In Go:hanainter cod. MSS. memb. minores n. XIII. Aicelai de Ha-

Aaphs Ord, Pred, Patr, ferojol, Liber de Exemplis S. Scripture,

InLipáenf, apud, Fellerum p. 414.fub nomine Nicelai de Hanapis,

*

X

In

*

E omSm

Ín Elencho ^ codd. MSS. Belgii apud'þSand'ef«u*m p. 192.275. &

0.

il

271. Nicolai de Hanapis Ord, Pred, Patr. Hierefe

Ín Auguítana apud Reiferum p. 48. — Nirelai Xde Hanapis Patr. Hier,

Ordinis Pr«d.

-

In Neapolit, S. Dominici vi

dit Lufitanus cod, memb. & xtate Au-

thoris.

Ín Antverp.

Predic. Niedai de Hamapis Ord, Predic, Part. Hitr. fol.

memb,

——

- Ín Catal, Bunderii p. 4f y. teffe ipfo Alva exem

pla quatuor faudan-

& Dicften. Przdi-

tur apud Augultinianos Me:hlin- : Minores Brugen.

catoresGauden. (ub eadem nomenclatura,

lum antiquum produ&um eff, quod

Nüullum hactenes MS. exemp

$. Bonaventurz nomen , uüt Authoris exhibeat,

Hinc falso ef tribui &

Billia pauperum. nulla authorita-

inter ejus opera T, VIL, fub titujo :

te impreffum fuiffe , co

nveniunt omnesantiquarii,

Editionem quidem

S. Bonaventurz afferit à fe vifam ejus Operum

antiquam fub nomine

Editor Angelus Rocca Auguftinianus,

ncc id mirum : quid enim in co

nerc non permiferunt vel Librarii,

vel Editores ? fed codices veteres

1

1

fi confuluiffet , forté quidam anonymi

S. proferre

debuerat » quos

occurtiffent,

fed nulli nomine Au&oris infigniti, quinen Hanapo no-

ftro vindicarent:

certó poft tót luftratas Bibliothecas nullum prefert Pe-

trus Álva.

e

L

Editionem antiquam laudat Alva hoc titulo

Jucpit. praclartum

editum à D. - Bosaventura . Or-

epur ,

qued Biblie pasperum appellatur ,

dinis diüserum.

Prncipium :

Aflinestia — Lixori

JMante conceprára fi-

liberatatorem

?

»dngelus apparens — abfliuemtiam — indixir.

Finis:

lium. pepuli

Explirint . Exempla

Sacra Scriptare — erdinata — fecundum — Alpbabetum , — mt

vexiri.

Venetiis , Joannis de Colo-

pelfnt . facilius 4 predicazeribus in

nia , & Gerrecken 1477 in 4

Quod Opus, fi non fit aliud, àt afferit

Álva, & prima cx

fronte apyparet ,

quàm ipfum opustlanapiiriver'um,

A

i

c erdine quodam do&trina rradidit, in illo ordineale

feilicet, & quod b

abetico exhibeatur ,

erithominisociofi non magnus labor , fed nón

i

er ejus

B

i

naventura dignabon;amm

hgraxum lucubratio , unde necinte

à

opera

——

—

—

n—À

Ra L ia

;

e

mBosms

opefa relatá, Quibus quï&cm haé&tenus fimpliciter expofitis , quisquis

cordatus judicabit , fi mea menon fallit opinio, momentis omnibus Al«

vz in fuo Pleytos delos libros pag.. $67. plene fa&um fatis: neque enim in-

eptiis ejus, & ludicriscontemnendis potiüs, quàm ferió refellendis ope-

tam perdere, & le&torem morari vacat,

Hoec eodem ordine alphabetico rcpræfentatür editio fupà lauda-

ta, curis Pauli Zichii Hungari Cagonici Jaurinen, Herbipoli 1703. in

12. Ethzcferié de verbo ad. verbum Do&iffimus Echard. roiter lo-

l

có fuprà cit,

Hujusmod: difpofitionis ordine gaudet , & prafens editio Áugu-

ftana . AnnÓ fuüperiori lue: data , & jam fuprà recenfita accurante D,

Joann. Gotthardo Dominico L. B. de Vóhlin Ecclef, Cath, Auguft, (Ca-

ron, & Scholaft. in4to, quantumvis hinc indé interpolata, & üt pre-

fertur Titulis, feuca

pitibus aliquot au&a, üt ex co;!ati-one fa&ta adaalias

editiones conftat,

Scd priüsquanrefiduas noftri Nicolai de Hanapis , quas is pofte-

sitati transfcripfit, lucubrationesexhibeamus, opera pretium fore duxi-

mus füprà citati noftri Fratris Maximi Trocbzi Tarvifini Prafationem

in prxíentiarum attexere, quain is fzpius laudato operi Hanapiano , &

quidem .editioni Lugdunen(i Guilielmi Rouillii 1;66. przmifit , & in-

fcrait, cujus tenercm in fequenübus terminis , prout o endimus , ge-

:

nuiné damus.

F. Maximus Zyocheus: Tarvifinus

lii Predicatorum. Ordiais , fer?entigïmf

Divini eloqui :(eclgmimri hs l')D

Cüm fuperioribus diebus duo. axsiquiffma. exemplariá. Divini opufculi äuju-:,'

qzlcd pdulö-antä,bi: jam impreffum fuerat , cafu «d inanus devesiffent , boc. ipfium

dljs comparandaum cenfui,

Etid quidem mon — find buju[cemodi ingenioli, noftri

magne labore , fummáque vigilautia perlegi.

Prima itaqgue facie ,. dutberis

preeuism ,. deinde zoto. libelli corpere dilgenter perluftrato , alia. wo»nulla ipfi

deeffe comperi.

Que ommia compruis , propriisque lucis , maxiüa um . dili-

Verüm proemitm. ipfum & Scriptoris. infcitià , & vetufla-

gentia. cellocavi,

ubvixmente , quod coniperet ,

ts muü Alià canfu[:(am, Alque coripium v

fgtri Y*

EÀ

€2

*

£ ( E

£à quá cernis , tinla colligeve voluerim, — Mateyias ih,&fcr'; que in. Blalli Capiz

dibus. cónfusà tantumi affignate fuerdnt , ordme alpbabetica ità digel , ut , qu&

defideras , prima intuitu [e fe tibi offerant,

Margineas poflvemó. quotationes fide-

les ; a& (ut ità dixerim) veridicas has ,. que omnes $m alis , éntea imprelfis

tendacillimg. iveniüntur.

Hunc astemi laboreni co libeutius fufcepi , quó libel-

lüm ipíum tam [iubrem , t4mque vebus. [piritualibus , ac. Divinis vefertum com-

peri. — duthor n omaueé ipfus, àt verus DEI cuuor ,. Ó amator , bomintin uti-

litati , & jaluti cotifalens , ferrili ,. ac florigera. utriusque /legif agra perlufirato ,

Validiffiis fenrentus , efücacfons teflunonis , — veraciffunsque exemplis in unum

é04cér

váis ; ipfum , veluti quodam copio[ó flarum curiiló , nflar jucusdiffimi bor«

£uli exoraavit,

Quibus ounibus quafi expsditiffimis arinis, pro Vite Chrifiane in«

flauratione , fimtil & compánendis mtoribus , st pollis, — Huncitaque libellum fiimplis

&i cordé , beugmóque fajcipe vultu : [ciens bac fidelibus Chriflü magis profatura ,

quani Philofapborum [cripta , qui. femper addi[centes , uuaquam. d. [cienriam wtri«

Fl alt'.—

faris percoenerunt;

Átque his fubinde fic addu&is; & pro jugi memoria Reverendif:

finmi Nicolai de Hariapis poíteritati tranfcriptis , haud quidpiam ame

pliüs lic fuperaddenduni reftat , quàm fequentia ejusdem pietatis mo-

tumenta 5 videlicet :

&. Tabula fu'pti legendam. auream,

Ex(lat hzc in Bibl, Navar. ad

ealeem ipfius legendz cod. MS, memb. par. fol. Princ.

uoniam fie

£ut diit lidorus, &c,

Servatur etiam in Vi&orina cod, 236. fol. med,

Charta, & pergam. ad folium codicis 200. — Ad calcem (iclegitur: Expli-

tit legenda , dica tabula fuper legenda Sauttorum , edita à D, Patriarclia

Jerofalymie

tauo d& Ordine Prádicatorum , Amen,

3. Predicationts , qua fiunt (ub Evangelis , &* fub Epiffolis in Quddmge/:'.

mA Frasis Nicoldi de .duapis Patriarcbe — Hierofolymitani | Ordinis — Predicato-

rumn,

Codex MS, memb, in Biþl. S. Marci Florentiz, Arm, 11r.

IQ I I7oä

4. Die-

L4

D

) &

4. Dieta falutis (Oüdinus" Tom,. 3. de Script, Ecclef. pag. $24. le-

git. Di&a falutis) F. Nicolai de Hanapis Ord, Pradicat,

Sic apud Feilerum

de Bibl, Paul, Lipfienf. p. 185.n. 41. fed an revera (it illius fetus, inquit

Echardus noíter (nos veró addimas : an (it omninó lucubratio diftin-

&a ab ea, quzinícribirur : Exempla virtutum , &

á

vitierum , &c.) cedex

;Pfe confalendus , & evolvendus forct,

Atque hzc de Nicolao de Hanapís (cujus gloríam proinde,

*

nec ventura . filebunt

?

ia[ïr.c , ne ig-nm rapiet. ful

nuübe veruflas)

ejüsque utiliifimis operibus, ut ín omnibus honoríficetur DEUS tera

Optumus Max, attuliffe, facra Literaturz Cultoribus in praíentiarum

ufiiciat,

; RE

—Ó—Á4

—

u

L d.

D

DN

T

——

[f

du

|

( *

*

Ax

N

w

m

N

N

N

X'/

a u

J

GE

N

QRX

&)

TE

iB

NS

E

2

d

(

Km.

-2

NY

At

N

t

EN

(((

X

W

A

w

"d

(/

P

u 7

N

X5

PROOE-

$30 2

Im50

Zo?

fes

xw&"

d

o5

xo2

us

Es

P x

g

X

Xa

.

X5

A n

t

p

Qv

n

3-

93

j

x

Ed

) BOR F

W* TET

ääï* ä u

x*

E 1

LA

d

:

$

N

[«

a.

PUL

X

2

n

xj

hs

YO

Gd r

z.

x

$x

PROOEMIUM.

REVERENDISSIMI .DOMINI

NICOLAI HANAPI,

Anà pollet excellentià officium præ*dïca.donïs, äqöd Chii:

ftas Deminus & Salvator nofter, dum vitam hanc viveret

illud exercerenunquam dedignatus fucrit, & difcipulis

fuis ante fuam in coclüm afcenfionem ad univerforum fa-

lutein exercendum faciendámque precepérit: * Euntes,

inquit, n mun

dum üniverfum, przdicate Evangelium omnt creatura.

Evangelium nempe predicandum inftituit , non

inutiles Philcfophorum

ac Poétarum vanitates, aut proprias fictiones, ut nuncarmultis, Evan-

ripetípicué cernitur. Contra quos Chriftus

gelium erubefcentibus, fie

ait: ** qui me erubuerit,

& meos fermones , hunc filius hominis eru-

At cur. fic obfecro ? Nopnne. DEUS hujus

beícet, cum venerit &e.

as cle-

mundi fapienti

am ftultam fecit ? Nonnce fapientiflimus Paulus v

Evangeliumprzdica:

&ionis, Predicator veritatis , & Doctor gentium.

bat? ***Ait enim , fe non etubefcere Evangelium.

Pradicator ita-

is munere, omni ftudio & vigilantià, to-

que , affumpt

o' tantz dignitat

affe&u Chriftum, eiüsque difcipulos imitari ítudcat , uti-

toque mentis

lamagis, quàm fu&tili

a diligentias exquirendo, .. Divinam igitur fa-

on indo&tas fequi fabulas conetur, vel obiina-

námquedo&rinam, & n

nem gloriam, per

polito fermone,

diverías, & pene infinitas involven-

Namjquz fcientia tam digna , tam no*

do fententias, íciolus videri.

bilis, tam przclara, támque fublimis inv

eniri poterit, qua divinz a-

. quipae

* Martci 16

** Lucz 9 (** Rom. É

^

MON-

quiparád valeat ?- Cum ipfa , wt divus quoque teftatur Augoftinus,

omniutm Gentiliam fcientiis tum fubje&i nobilitate ,' tum etiam folide

cmnino , &indubiz vcritatisexcellenti przftet , ac & mediis Philofo-

phorum tenebris, ceu fydus fulgenti(Timum, elucefcat ? Totinfuper ac

tanta infe uberrimé continet, . ut vel. indo&to cuilibet feecundiflimam

imati

fuppeditet praed

A AA

onem,

JZ tamen omrnia có majoris funt pon-

deris & valoris, quo fublimiori à

nti

VE

ioritate; accertiori, utdxi , veri-

tatis lumine confpiciuntur.

Concionator igitur lermones fuos copioe

fius & nobiliàs dilatare poterit , facratiffimam exponendo Scripturam

ejüsque faluberrimis verbis, fententiis ,. ac exemplis utendo , quàm fi

cujusvis alterius fcientiz, licét exquifite , materias , vel cujuscunqucehi-

ftoriz gefta pertra&aret, — Et quoniam , ut claré patet, antiquorum ge-

fta & exempla ad excitandas hominum mentes, animósque movenes

dos tanti funt roboris & poteftatis, ut nil aptius, nilque fortiusinveni-

1i queat ; fiquidem majorem vim fecum afterre videntur, & eorum,

quz dicuntur , pleniorem tribuere cognitionem , quàm verba: idcirco

hoc apud me perpendens, zelo charitatis duGus, univería fere exem-

pla, inutriusque Teftamenti libris difperfa , quadam brevitate, ac fub

iverfarum materiarum Titulis, eo quo fcivt ordine , in.upum redige:

relaboravi.. Formalia veió textuum verba . hic non invenies, quod

brevitatis caufa fa&tum effe cognof:cs. — Caterum non temoveas, opti«

zre Le&or , ( aliquod re hic exemplum, quod ad harc vel illam ma«

teriam applicari petuerat, omififfe, vel alicuod etiam uni materiz ,

quod fortaffe aliéti congruentius tribuendum eiat , dedilTe deprehen-

deris, queniamhotfro fum: fatísque tibi videatur, hocin libello robiliora

ik ucl:ora omnia copicfifTime «ontineri.

Quz profe&to mirum in mo-

€um utrique bominum fatuti conducent, fi babità femoe: loci , tempo-

rs, & audientium ratione, eo modo & ordine , quo fermonis mates

tia expofiulare videbitur, fuerint ennarrata.

Nam placidis aliquando

mititoribüsque verbis utendum erit , durioribus inteidum , fortiori ac

vchementiori quodom Spiriu . prola'is.

His enim modis aufcu!tan-

tium an.mi deliniri, & allici facile poterüunt , & eorum mentes admiraz

qua

tione quadam rejleri, ac ingenti lïupoic concuïi , quo fiet, ut ea

eicis;

h

£05

P

dicis, adeb tenaciter memoriz infigantur, ut nulla poffint oblivione

deleri.

Hoe unum poftremnó te ad moritum velim , idem exemplum

|

diverfistam virtutum , quàm vítiorum materiis nonnunquam defervire

cíie: quod ut clariüs apertiüsque intelligas , unico duntaxat exemplo

declatabo. Jofeph optimus adolefcens, ut habetur in Genefi, procaci

oluptatibus in-

Putipharis uxori ipfum folficitanti, ut fuis inhoneftis v

dulgeret, acquiefcere noluit, &/hac de caufa catceti traditus eft &c, Hoc

exemrlum multa continet, & refpicit, ut purajuvenum conftantiam ad-

vwersüs :es Venereas, & caftitatem , ac fervorum fidelitatem, item mu-

lieram infidelitatem, falfitatem, volubilitatem , infatiabilitatera , men-

dacitatem , malítiam , arrogantiam, & crudelitatem maximam, Re-

fpicit rurfus inconfideratos homines , eorümque nimiam & credulita-

ten, & leviratem , a'que imprudentiam 5 .nam Putiphar mentienti

uxor citoó & levitercredidit, acinnocentem, nulla pramiffa inquifi-

tione Veritatis, damnavit, Superhoc denique poteris de occultis Dei

judicis ,

& juflitia | atque mi'ericordia,& providentia verba facere, qui,

cum fit judex zquiffimus ,

& mifericors, neminem in fe fperantem de-

levatfubfidiis, quemad-

iclinquit, fed potius inopinatis fub

modum jofeph, quemper han : viam exaltare

voluit, feciffe legitur.

T

9

N

d

hs.

oX m

1

(93

Q

e

$5 RA A

EV

at

N DEDEU EUR RRM

AC

ERZHEERRCMURMIMER

Z

IX M i ll d d AR EO A

,

d

MR R RAR

TITULUS I.

e/]dLnegatio fui ipfuus

Braham exuit omnem amorem ergaterram , Cognatio- Gen,I12, r;:

nem & domum

"

um Dei.

füam, cunéáque rclinqqit ad imperi-

ldem fuperatamorem naturalem erga unigenitum Gen, 23,

füum filium » paratusillum propriis manibusimmola-

re poftquam à Deo juflus fuit.

: chitæ fine

ullo refpe&u ad proprium fanguinem occidunt vituli gx, 45, a, *

cultores , quiajuffu Dei hoceis mandaverat Moyfes.

Hiuctam uberem peut, 33.8.9;

accipunt à Moyfe benedi&ionem.

Klifzus omnia fua relinquens

fcqüitur Eliam,

oRCg. I9;I 90

Fleazarus non admifit illicita propter vite amorem, motrique ma-

2. Mach, 6)

luit, quàm vivere cum peccato.

?

.

-

;

Job voluntati Divine omtiem po

fthabuit amorem erga fua' bona, ;Of,. L

fuosliberos, fuum proprium corpus.

Apoftoli relinquentes omnia fequuntur Chriftum , ' & aufteram ab

Matth; 4; 19;

eo praícriptam vite rationem ample&untur,

"Hinc omnium nomine

C

Petrus ad Chri(tum dicit : Ecce nos reliquimus omnia ,' & fecuti fu. wach; 19s

mus te.

Chriftus Dominus'in Evangelio fuo nullám virtutem à fü

;s magïs ä&a;tth. 85 29

exigit ; inculcat, & (uo exemplo docet, quani íftam,

T 10,39.

16, $4.

Adolefcens cateroquin perfe&us abiit triRivs*',

em à Chritfb audi-

Luc. 9, 23.

vit , rieceffariam fibi effe abnegationem fui.

Mafh. I Oxlso

Marc, 10, 17.

Paulus caftigat corpus fuum , & infervitutem rcdigit.

I, Cor,9; 27,

A

TITU-

E TITULUS TI.- Abftinentiak'&'SoBrictas.;

z

TITULUS 1l

A&(iinentia e Soäriqta.r

Gen. 5,

Recepit Domints Adam dicensz Exommi

ligno pafadïü comede,de

ligno ícientiz boni'& nráli'ne comedas., In quo abítinentia come-

mendatur, dum non omnicibo voluit hominem uti in Paradifo,

Moyfes fuitin monte cum Domino 40. diebus & 40. noibus , &

Exöd. 24.

nommanducavit necbibit, Abftinedtía enim bona dífpofitio eft ad perci-

piendas revelationes divinas, & homo refe&us divina confolatione ; fo-

4

[

let corporales delicias abhorrere,

Levit, 1T.

Filiis1fraél precepit Dominus 4 mul

tís Cibis abftínere,

Num. 6.

Vir five mulier cüpa votum fecerit, utfan&tificaretur , & fe- voluít

nRebat«

domino confecrare, à vino & omni co qu;od inebriare poteft , abfti-

Judic, 1.

Uxori Manueliberatorem populí conceptura , ang

egus apparens

abftinentiam indixit,

/^ .Adcommendandam fobrietatem ,

uz eflin efü pífcium , &inab-

Luc. 5

:

ftinentía à carnibus, multum facit, quó

Dominus in Evangelio pluries

multiplicavit pifces, -"noncarmes, lInde ad praceptum Domini conclu-

ferunt difcipuli multitudinem pifcium copiofam.

Preterea panes & pifces bis multiplicáffe Iegitu

nunquam carnes,

1

Dequinque panibus & duobus pifcibus, Marció.

€.9. Item deeo-

demJoann.6. Defeptem panibus & paucis pifciculisab ipfo Domino

multiplicatis habetur, Matth, 15. Marci 8.

VolensPetrus rationabiliter oftendere, quód difcipuli

-

iritu fan-

A6, 2,

1

i

ei tertla.

é&o pleni , non effent ebrii ,. dicitquód adhuc non erat hora

Dans intelligere , quod ante horamtertiam. effet ig;,onvcnjenlmandü—

. Care,

Populus Ifraét eratÍn caftris cfuriens ,& erat mel per agrum & nul-

—lus Cco

3. Reg. 14

meditdeeo , quàm Jonathas filius Saul..

Ciàm defideràffet David aquam de cifterna Bethlehem, allatam poit-

2e Reg.23.

ea noluit bibere, quia nimis avide cóncupiverat illam,

Tenuis victus füfficiebat Heliz , qui petiit à vidua Sareptana pau-

,Q.Reg. I7.

eulum aque, &bucccllam panis,v

-

PA

Uxce

"-X

3

: TITULUS"II, . Abftinentia& Sobtictas,

Uxor Hieroboam vadens ad Heliam Prophetam , tulit decem päiies 3. Reg. t4:

& vas mellis ; nonfit ibi mentio. dé carnibus , quia fupponebat prophe-

tham non vefíci talibus cibis,

Notabile eft , quód Heliam paverunt corvi carnibus bis in die 3. Reg. rg,

3.Reg. r7. Sed Angelus Domini oftendit ei panem , & vas aqua femel

tantüm.

j

Audiens Achab comminationem fibifattam à Domino per Heli:m 3. Reg. 21.

-ronhetam, poft occifionem Naboth óperuit cilicio carnem fuam, je;u-

navi.jue , & dormivit i facco', & ambulabat demiffo capite :

propter quód Dominus illam , - quam comminatus fuerat

:, tempera-

vjt poenam.

1; Efd. 8,-

' Fsdraspredicavitjejunium , &fecit,quód omnes"afiïigereni animas

fuas , quia. petierantà Domino , ut víam reétam & profperam daret eis.

Sequitur , jejunavimus & ro

*

gaxrimxx.;-ll?oh?;ngm prer hoc , & evenit no-

bis profperé,

Congregati fünt fi

hï MoaB* & Glii A&;mon , & Eum eis Ndc Ammo- i. Pat, 20;

nitis,' ut pugnarent contra Jofaphat regem Juda, .. Quod ille audiens to-

I

tum fe contulit ad rogandum Dominum , & predicavit jejunium inuni-

i

verfa Juda, . Sequitur,: quód vi&oriam obtinuit.

.

?* * " Rogaturus Neemias 'Artaxerxem regem pro;civi

tate fgr'xaax, ut muri 2, Efd; Ie:

ejus Poffent re

parar, dicit.'de feipfo ; Jeju?gbam & orabam ante faciem

J

Dei cosli.

'

Qerüs civitatibus , perfin- Aq,

Paulus & Barnabas cüum conftituiffent in di

144

£

ulas eccl

4

e

verunteos domino , inquem crediderunt. :

efias presbyteros , & oráffent cüm iejunggiqpibus, commenda-

-

'"De Tobia jüniori'&foceró ejus ac caterisamicis dicitur ;; Cumti- To

"

v

more Domihi Convivia nuptiarum exercebant..- Angelus etiam poftea di-

b. $.

citutrique TObi& " bonacítoratio cum jejunio & eleemofyna.

Audientes filii I(ra&[ terribilem :

runtaniras (uasin jejuniis, -

»!

potentiam ;flolof;rnisi, , nufniüaxfä- Judith, 4,:

De Judithetiam dicitur ; quo

d jejutiabat Ombilbtk di&bus&iitæ füze

4

» Judith, g,

prater (abbata'& feftá & Neomenias damtüs Mratl. -:..

^'--Allocutüraregem Afsverum; .dixit Efther Mard

ochzo;: Congrega

omnes füdeos, quosin Sufis reperies , & orate pro me, non comedatis

Efh, 4 -

& ncn bibatis tribus diebus & tribus noct

jbus ; & edo cum'gar.cillis'mei,s

fimiliter jejunabo,

.

Commendatur à Domi.

noabftinentia Rechabitarum ;

qülanolu ?- Jïer.häs'.. E

fïgfrk:ibqrcvinum, ficut præc:þzrgtcis,ga;? eorum, ..

.

Duram

Z

à

4 TITULUS Il Abfinentia & Sobrietas,

Kzech. 4;

Durani díetam impöfuit Dominus Ezechieli prophete , dicens:

Sume tibi frumentum , & hordeum , & fabam , &lentem; & milium, &

^

viciam &c,

Dan, r,

Propofuit Daniel in corde fuo , ne pollueretur de menfà re

quitur; Puerisillis dedit Dominus fcientiam & difciplinam &c.

pis, Se:-

Dan. 10,

Daniel per tres hebdomadas panem defiderabilem non comedit , &

Caro & vinum non introierunt in os ejus, & tunc mirabilem oftendit

ci Dominus vifionem,

Gregorius in homilia Pentecoítes dixit quód

Spiritus fan&us abftinentem implevit

puerum , & prophetam judiccm"

enum fecit, ficat apparet Dan. Io.

Y

Dan..,14,

; Panem. & pulmentum-mifit Domínus per Pr»ophü'aïh Abacuc Da-

nieli pofitoin lacu l'cor:;:g;z;,.nqn carnes , aut alia cibaria delicata.

2. Mach, 7,

Eleazarus vir ztate prove&us , maluit occidi crudeli morte, quàm

€arnes

diífe,

po;cings contx:g legem manducaye , vel etiam fimulare fe come-

Contigit fäptäxh frä—tres'cunfmatre'eorum compelli à rege , carhes

Ibidem,

porcinas contra leg:

em manducare ::- illi vverö..:magis clcgcrx/mt cx'udslilïima

i

tormenta fuftinere,

-JDe béato

Matth; 3.

joanne þgptmg di

1

&jtuf;, quöd '.cju: efca »crantrlocu&æä:l

mel fylveftre.

Matth; 11,

Multam abftin

cntiam mc1bo &

potu dicebatur facere, qugü non

manducans , .nec bibens ,. fcilicet Joannes.

i

Luc, 4.

Anna prophetifía filia Phanuel, inter ca

terà commendatur , quód

J

non diícedebat ex templo , ïcjggggä'"'8c;279þchmtionïl;&ü^'sfgf

n

y

iens 'dje ac

D

node,

Matth.— 4.*

Salvator nofter poft baptifmum ; ftatim duetus e(t in.defertum , &

Luc. 4.

ibijejunavit , donec efüriret;

-Contra illos j' qui jejunant cum.feeditate

confcientie , vel qui- nolünt tempore jejunii €

Íüriem füftinere, -

judic. 2-6.-

. Filii l(racl de duodecim tribus primó & fecundó à Filiis Benjamin

debellati, poftea fle

M

H

erunt coram Domino; &))eiþnnvaver/unþt dic-i;lo., &

fic prevaluerunt in illos.

Philiftzi tempore.H

eliæx-(kim-ebelläveruht ähos if'räöl - 'Llit'läa vict, & al-

X. Rega-!

téfa , '&árca Dominifuitcaptá, —Tertió

oftea:congregati funt Philiftai

:

1

€ illaatque dixerunt; Pecca-

fub Sainüele. Sedfiüliilfraél jejunaverunt

vimus Domire&c. Sequitür, quódcafi funt à filiis Ifraél,

Poft refurre&ionem etíam feptem difcipulis pifcantibus & non

]oan, zx.

3nanifeftavitfe Salvator dicens: Mittite in dexteram na-

-

prendentibüs ,

Cl-

Vfgi; gete ,& invenietis,

,Sc'q?it!ü' P ïuOd exiraxerunt rete plenumi m;glrn*'ig

^

TITULUS T. Abüin;ntii & Sobrietas, $

pifcibus & de pifcibus illis dedit Dominus difcipülis fuis, Populo autem

Judaico tanquam carnali & de carne curanti , - dedit Deu

s carnes ad vefcen-

dum, licétin malum ipfius,

Multum valet abftinentia ,

d hoc quód homo poffit vigilare faciliüs, Matth. 26

&orare, Nampoftcoenam increpavit Dominus difcipulosfuos , dicens: Marc. 14.

Non poteftis una hora vigilare mecum ?

Luc. 22.

Salvator nofter , cujus a&io e(t noftra inftru&io, nunquamlegitur Luc. 24.

Carnes comediffe, nifi de agno Pafchali,

De pifce veró, fibi alfato ad Joan, 2 z.

manducandum, comedit,

Mittens Dominus diftipulos ad predicandum dixit : In quamcun-

Luc, 16. '

que domum intraveritis &c, edentes & bibentes, qua apud illos funt,

Hoc eít, ut eífent contenti cibariis ; que haberent, non curiofe alia que-

terent,

"

Clüm efuriret Petrus in domo Simonis coriarii , cecidit fuper eum

'—A&. IO,

mentis exceffus , & vidit coelum apertum &c. — In qua etiam vifione oblata

fünt fibi animalia, fecundüm legem vetita,

Qui comedere renuit . quam-

vis ut dictum eft , efuriret.

Erant in ecclefia, quaerat Antiochie , prophetz & doctores &c.

: AG, 1 3-

Miniftrantibus autem illis Domino , & jejunantibus illis , dixit illis Spi-

zitusfan&us : Segregate mihi Paulum &c,

Convenerunt filii Ifraél injejuniis, & in faccis & humo fuper eos

s. Esd, 9.

&c

Et fteterunt, & confitebantur peccata (ua , &lfgerunt in volumine

legis,

Clim effet fa&um prandíium bonum in domo Tobiz, & audiffet

Tob, 2.

unum de filiis Ifraél jugulatum jacere in platea , ftatim exiliens de accubitu

fuo, relinquens prandium, jejunus venitad corpus,

a

-De feipfo loquens Daniel ait ; Pofüi faciem meam ad Dominum

Dan. 9.

Deum , rogans & deprecansin jejuniis, facco, & cinere. Ettunc per-

cepit fpecialem

revelationem de incarnatione; de paffione , -&pcciüone

-

Chrifti &c,

N

Baruch legitverba libri fui ad aures Jec

honie filii Jdachim r'egis

Baguch. l.

Juda, & adaures populi unive

fi , qui aqdicmcsylorabam& iejunabanþ,

& orabantin confpedtü Domin. "

E

-

- TITU-

À 3

6 «'I;IULUS IiI, /Agc,eptatio Pcf.*.f'onar—wum.f

TITULUS ll

!

à

Accefta»io Terfæamm.

L^v. 19, 15.

Eus ä]u-dfce exigít , neconfideret perfonam pauPeris, nec honos

Deut. 1, 16,

retvultum potentis, -

17:

. $amuel, cüm ingteffus effet domum 'Ifai, at aliquem ex ejus

1. Reg. 16,7» fliis inre

gem Ifra&l inüngeret ,

jubetur à Deo non refpicere vultum ali-

?

cujus , nec altitudinem ftaturz.

2. Par, 194! 7-

JofaphatRex Juda, cüm Judices per cunctas

" civitates conftitueret ;

precipit illis, ne

perfonam refpicerent ,. ponens eis ante . oculos exem-

plum Dei.

j

1f 11,3-

Interalia, quaI

f

alas de Chri&o Domino predicit, etiam hoc e&. 3

Nor fecandüm vifionem oculerum judicabit, neque fecundüm auditum

"

aurium arguet. &c.

Sacerd

Y

otes fa&i (unt contemptibiles, & humiles omnibus þopulis—;

quia acceperunt faciemin lege, hàc eft, perfonam, prout etiam feptua-

»

gintayertunr, -

Matil.22,16,

Pharifzx

i, utChriftumin fcrmon& cäpcrcnt,laudant ejus veritatenti

acjuftitiam , putántque, fenon poffe evidentius teftimonium ejus ju(ti-

tie aff:rre , quàm fiilli dicerent ?. non efttibi curadealiquo ; nonenim

*

í

»

refpicis per(onam hominum,

AG, 10, 34.

Cüm Cornelius Ethnicus & miles mirab

iliter ad fidem fuiffet ve-g

Ca:us, exclamatPetrus: in veritate comperi, quia non e[t perfonarum

acceptor Deus, fedinomni

/

tiam acceptus eft illi.

s

gente, qui timet eum , & operatur ;ulh.

Paulus hortatur Dominos , ut fint mite

s & humani erga füos fcx;vos;

EPHO 63 9'

reddítquerationem, quiaillorum & vefter

fonarum acceptio noneett apud eum,

Dominus eft in cc o *,& per-

Deus j

PA 'Pet-. I. 170

udicat fine áczeptione perf. narum fecun lm uqiusicufusque

opus.

Jac ?. . ".

Jacobus Apoftolus hortatur fideles, ut null:m faciant difcrimen

& Íec.

inter divitem & pauperem, ar

ägftquc illog peccati, quà perfonam acci-

x

Fïlnï.

TITU-

?rlTüLus IV. Accufátio ralhfa.

copqrru s.

: Aceufatio Falfa |

Ofeph à Puti

a conjicitur.

pharis uxore falfis Cr-ix?xinationibus delatus in carcerem Gen. 39, 17.

J

Aman Calumn

iis Judæoru'm populo éxitium parare medidatur, Ff:gg &c,

quod tamen in ejus caput redundat. Nam in crucem quani Mardochzo

paraverat, cum liberis fuis füblat

/

useft, Kjusdiguitas Mariochao, bona

Regina Efther funt collata.

Principes & Satrapz apud Darium falfis accufationibus efficiunt, ut Dan, 6,

Daniel in lacum leonum conjiciatur» ubitamen mirabilitzr coníervatur ;

ejus accufatoribus leonibus in predam cedentibus.

»

Innocens Su(anna falfo accu(a

tur a

f«

enioribus , illa tamen libexfawr, Dan, 13,

- 'hilapidibus obruuntur,

[

fatus.

Chriftus Dominus quàm multis falfis accufationibus ad Judices de-. Luc, 23, $;

To.

Paulus à Principe facerdotum & fenioribus coram Prafide accuía. A. 24.

tur,quód fit homo peüïfer,au&or feditionis,& templum violare conatus.- a. Y. I.

1

TITULUS . V..

-

4lcedia Neglägentifz.

üdíens Jacob quàd alimenta venderentur in JEgypto.dixit filíis füis; Gen, 41.

Á

Quare negligitis ? Deícendite & emite nóbis neceffaria,

Panemangelorum habebant £ilii 1(rati in deferto, & tamen ex-

- Numo II;

od d

erabant cibos JEgypti.

A«edia veltediüm homini eft caufa im

þazientiæ & carnalis defide- iïodcm.

4ii, caufa multiplicis mendacii . ficut patet Numer, 11. Recordamür

pifcium &,

Frofe

&i (un: filii1fratl de monte Hor & tedere coepit populum iti- Num, 21;

.feris &laboris, lecutüsque contra Dominum & Moyfen ait: Aníma

Woftra nauleat tuper cibo' ifto Jeviffimoy Quamobrem mifit Dominus

E

án populum i; nitos (erpentes,

Negli-

8

TITULUS V. Acedia & Negligentiá,

1. Reg. 26.

. Negligenter cuftodiebat Abher dominum füuum Saul, Nam quane

do David venitad caftraejus, neminem reperit vigilantem.

?. Reg. 4.

Dormiens(uit percuffus Isbofeth filius Saul, & occi(us,

2. Reg. 11.

Tempore quo folentregesad bella procedere , remanfit David in

domo : ubi

commifit,

grave adu-ltexl-iugn & graviffimum homicidium hac occafione

2. Par. 24.

Placuit Joas regi Juda , ut inftauraret domum Domini, & precepit

Levitis , ut circa hoc effentfolliciti, Porro Levitze

qua de cauía rex arguit Jojada facerdotem.

egerunt pegligentifqg:

Cüm,dormirent liomines

üatth. 3.

, venit inimicus, & fuger['emiqavit zizania

*

in medio tritici,

Matth, 20.

Arguuntur otiofi , & remunerantur operarii,

Fa&a tempeftate in mari Jonas defcenditad interioranavis, & dor-

Jonz. 1.

miebat fopore gravi, & acceífitad eumgubernator , & dixitei : Quid tu

fopore deprimeris ? furge , invoca Deum tuum,

Marxth.. 25.

Dure reprehendit Dominus fervum malum & pigrum; qui multi-

plicare neglexit commiffum fibi talentum,

Iþidem.

Virgines dormitantes, quarum lampa

des non;fuer'unt prius ornatz;

fuerunt poftea à nuptiis exclufz.

Matth; 26,

Valde videntur fuiffe acediofi difcipuli hor.

g'illah, 'poüquam rogad à

Marc. 14.

Domino vigilare ; continuó Ac'lqrmigbant.

j

TITULUS VI.

—— eAdulatio. -

k

I;lore& complices ejus, cüm üctm'cn; adverfüs Mbyfcn & Aaron,

dixerunt : Sufficiat vobis, quia omnis multitudo fan&orum eft ,

Num. 16.

in ipfis etDominus, In quoapparet ; quód captabant benevo-

lentiam populi,

Adole(ícens narrams David mortem Saul & filiorum ejuss occiíus

?. Reg. !).'

fuitde mandato ipfius, - Putabat autem fe profpera nunciare,

Duolatrones, quifilium SaulIsbofeth occiderunt, & caput ejus

4. Reg, 4*

David attulerunt , placere crediderunt, fed David bene o

ftendit , quód

fibt difplicuit.

Dicebat A

bfalonhomini negotium habenti coram rege bavid : Vie

. Reg. 15.

dentur mihi fermontes tui boni & j

ufti; feä noneft, qui te audia-t , con-

"*

ftitutus à rege

-

Mali

^

E

&

&

9

"TITULUS VI. ' Adülatio, *

"Mali prophete dicébarit Achab regiIfratt de bello faturo profpere, 3. Reg. 22;

!

"fecundum quod eum velflefciebant, *

Poft obitum Jojadz Sacerdotis. principes Juda adoraverunt regem.,

2, Par. 24.

Qui delinít is obfequiis eorum acquievit eie-, & dereliquerunt templum

Domini, fervierántque Iucis & fculptilibus,

JEdificantibus templum filiis Jude, poft reditum de captivitate, ho-

1. Esd, 4.

?fes eorum fcripferuntregi, Nos memorcs fàlis , quod in palatio come-

dimus ,. & quia Izfiones regis videre nefas ducimus.

Nabuchodonofor dixit majoribus natu , & ducibus

b&llaiorUm fuo-

Judith, 2.

zum, Cogitationem füuam effe , utomnem terram fuo fubjugaret imperio,

uod cüm placuiffet omnibus &c.

Rex Aísverus iratus contra Vafthi reginam , interrcgavit fapientes

**onfliarios fuos , cui fententiz Vafthifuübjaceret? Qui non temperave-

Efth.r Ig^

runt regis furorem , nec excufaveruntabfentem, fed unus refpondit , cum

indignatione dicens: regis jufta eft indignatio.

Amici Anan & üxor ejus , non avertentes pe

ffimum animum,-äuem Efth,

5

habebaterga Mardocheum, nec increpaverunteum, fed dixerunt ; Jube

excelfam parari trabem,

H

:

.

Principes & Satrapz

Darii regis Perfarum, cupientes , quód rexini- Dag;6;

quum ffatueret decretum propofuerunt aliquid , quod videbatur pertinere

^

Ad. honorem ipfiüs, .

5

;

Alcimus proditor i

mpius, quivolebat fieri facerdos , dixit regi De-

Sequitur poftea ;

1 Mach 7

E]

metrio; Perdidit Judas & fratres ejus amicos tuos.

Quod Akimum hunc conftituit rex in facerdotio , & mandavit ei facere

ultionem in filios Ifraél.

-Recedentibus difcipulis Joannís, coepit Dominus ipfum mirabi- Math, pro

di

-

tér Ccommendare , contra illos qui pvalam laudant , & ocuké de-

trahunt,

^

.:

pharifzi volentescapere Chriftum in fermone , coeperunt magnas Matth; 225

Jaudes eidicere; Magiíter, fcimus quia verax es &c.

H

Videns Herodes Agrippa rex magnus , quia placeret J

udäais in hoc,

A&. 12,

le

quód quosdam de ecclefia ceperat , & Jacobum fratrem Joannis occide-

lj

.zat ; appofuitapprehendere & Petrum,

.

"

H

Herodi nequiffimo regi , qui occi

derat Jacobum ,* & incarcerabat pbidem,^

'"Petrum , populusacclamabat ; voces Dei & non hominis.

"

Orator Tertullus, contra Paulum à peincipe facerdotum addu&tus, A& 24 .

in princjpio orationis adulatus eft Felici prafidi,

.

B

TITU.

jl

10

TITULUS' VIL Affe&io cafnalic.'

7JTITULUS VIL. -

Afeäh'a Carnalis..

N

À

Mum, 7,

Oyfes dif&ibuïtL&f:ïs I2. boves & !Exrp!auffra , quos obtulerant

M

Principes filiorum Ifraél, fed nulIum dedit filiis Caat , licét effent

ei magis propinqui,

Nonlegitur Moyfes alícui de filiis fuis magnum dediffeofficium,

lic&t ipfe à populo in tanta reverentia haberetur,

iNum, 2

Moriturus Moyfes follicité rogavit Dominum , ut populo deduce

idoneoprovideret. Nullum de generatione fuo nominare voluit.

Jotue 17,

Diítribuens Jofue terram filiis Ifral , ita parvam partionem dedit

illis de tribu fua, ut de hoc fpecialem querelam fecerint, | Sed notare-

fponfionem ,. quam fecit eis.

2, Reg, *

Audiens Heli mortem filiorum füorum in pralio, non vifüs eft mul-

tum curare, fed cüm nuncius ille dixiffet ; arcam Dei effe captam , cecidit

defellay & mortuus eft.

?. Reg. 19.

Quia David nimis flebat occifunm filium fuum Abfolom impofuit ei

Joab, quód nonitadoluiffet, fitotum amififfet exercitum,

B, Mach, 7.

Supra modum mater mirabilis & bonorum memoriá digna, qua

pereuntes feptem filios fub unius diei tempore confpiciens» bono animo

ferebat,

&,Mach, 16.

Kuntibus ad prelium Judeis contra Nicanorem , pro uxoribus &

filiis, itémque fratribus & cognatis minor follicitudo

, maximus autem

& primus pro fanctitate timor erat templi,

Matth, 12.

Loquente JEfnad turbas, dixitet quidam: FEcce mater tua & fratres

tuíforisítant querenteste: quíirefpondit: Que eft mater mea , & qui

füntfratres mei? quicunque fecerit voluntatem Patris mei &c;

Matth. 9.

Petenti matertere Chrifti (ecundüm carnem , ut duo filíi fai federent

juxta eum im regno fuo, refpondit ipfe Dominus ita durt, acfi fuiffet

alíena omnino , & itabon

ficut illis.

€

à

um forum de regno füo paratuske& facere tibi,

joan. 21.

Quamvis beatusJoannes, & duo Jacobi effent maximz fanaitotis ,

nullitamen eorum commifit generafem Ecclefix curam, fed Petrum , quí

non fibi carne attinebat , conflituit caput, principem & paftorem.

Matth, 16.

Salvator nofter approbans Petri profeffionem , quam fecit deipfo ,

gumdixig Tues Chrmu'süliu?Pci vivi, coníequenter fübjunxit ; Caro

TITULUS VIIL: Altaria ereda.

II

& fanguis;non " revelavit tibi, . Per hoc innuens , quód caro pravasre-

velationes facere confüuevit,

Apoftolus Paulus commendans fuum Evangelium dicit: Compla- Galat. z.

cuit ei , qui me fegregavitex utero matris mez, & vocavit per gratiam

uam &c, Continuó non acquievi carni & fanguini,

*

TITULUS VIII

, /ï/tafia eretía,

Dificavit No& altare Dbminö, & tollens de cundtis pecoribus

Gen .ls,fzo.

/E

mundis, & volucribus, obtulit holocauftum ; odoratíisque

M

eft Dominus odorem f(uavitatís.

Apparuit Dominus Abraham in terra Chanaan, & dixit ei: Se- Gen,

12976

minituodaboterram hanc, Qui adificavit ibi altare Domino, qui ap-

paruerat ei.

Apparuit Domiuns in Berfabee Iaac , dicens: noli timere, quia

Gen.áó,24,

ego tecum fum. . Itaque edificavit altare Domino , & invocato nomine

Domini erexit tabernaculüm.

Locutus eft Deus adIacob ; Surge & afcende Bethel, & habita ibi,

Gen.35,T.7.

fác

doci illius Domus Dei.

que altare Deo &c. Ediücavitque ibi altare ; & appellavit nomen

.. Moyfes adificavit altare ad radices montis,

inqüuem ixilffus' eft.à Exod.24,4:

Deo afcendere, obtulítque fuper illud holocaufta.

Iofue, ut fe'gratum Domino fifteret pro obtentis vi&oriis, edifi- jo(-

8,30.

cavit altare Domino de lapidibus impolitis, quos ferrum non tetigit,

Gedeon in loco, in quo ei apparuit Angelus, & carnes panés-

que azymi ab igne ex petra profiliente confümpti funt , edificavit altare

Xufiic.s, 24«

Domino,; vocavítque illud Domini pax.

»

.

Saul, ut placaret Dominum peccanti

populo , adificavit altare.

David , ut flagellum peftilentiz à populo fuo averteret , edificavít

1. Reg. 14,3g

2.Reg.24425.

alare, & obtulit holocauíta ; & propitiatus eft Dominus terre, &

Cohibifa eft plaga ab Ifrael,

Salomon in fuo templo fecitaltare eneum viginti cubitorum ]on-

gitudinis, & viginti cubitorum latitudinis, & decem cu

2. Par.4,T.

»

þitorum alti-

tudjnis, Fecit quoque altare aureum,

v. 19.-- :

D

M

*

b 3

Judas

I5

-"TTULUS TX,.. Ambitio.

IO MaCh. 4:

judas'Machabaus altare à gentibus profanatum

vum 2 Jificat,

zi

d:ftruit ,& &04

44

*

AITULUS IX.

v

Num. I2e

Ocuta eft Maria & Aaron contra Moyfen , & cixermnt : Nonne &&

nobis fimiliter locutus eft-Dominus? Sed hec verba videbantur

ambire ducatum populi fui,

Chore. & complices fui anhelantes ad regnum popu'i, condemna-

NUME.,.

veruüt Moyfen , & Aaronaccufaverunt; dicentes: 5u ciat nobis, quód

omnis multitudo fan&orum eft ,' & inipfis cft Dominus. Cureleyamini

s

füper populum Domini ?

j

A

bimelech filius Gedeonis callidé p

rotü'rävit fe elig

sudic. 9.

paite matris fu» : fed poftea peffime fucceffit utrifque,

iper amjl;os e:f

Parabola illa, quam propofuit Joatham , quód oliva ; vitis ,-.8e

ficus noluerunt fibi regnum accipere & principatum,rhamus veró ar-

bor modica' & Vilis regimen ufürpare prefumpfit, poteft ambitiofis ap-

taríi.

Dicebat Gad filus Obed: tItinam daret aliquis populum iftum fub

EKodem;

manu mea, utauferrem de medio Abimelech,

e, Reg. 1.

Abfalom , hominibus ad judicium regis venientibus, pavid blan-

diendo, detrahendo fimul & ambiendo; dicebats Videntur mihi fermo-

nes tui boni & jufti , fed non eft, qui teaudiat, conftitutus àrege, Quis

me conftituat judicem füper terram ?. Sed nota; quid ei poftea acciderit,

i

Cap. 17. 18. ejusdem.

$: Reg. t.

Adonias filius Ha

gith elevabatur, dicens: Ego regnabo;

Dixit Ahias Sylonites propheta ad Hieroboam, Regna fuper

4. Reg. 11.

omnia, quz defiderat animatua, Sed poftea adeptus regnum füper 19,

tribus, peffime fe habuit.

Zambrj videns Hela

hn

dominum füum regem Ifraél temulentnm »oc-

h

9. Reg. ;6.

cidit eum , & regnabat poft eum fepte

m diebus tantüm.

Athalia mater Ochozia regis vi

dens mortuum effe filium fuum, i

u Reg. 11.

tantam exarfit libidinem dominandi,quód interfecit omne femen regium;

fuit à forore Ochozis furtive fublatus.'

. Regs 15.

excepto Joas, qui

Sellum filius Ja

bes conjuravit contra Zachariam regem Ifrae] demi-

ämmä fuum ; & interfecit eum ; u& regnavit pro eo uno meníe.

iabu-

gt

TITULUS JX. Atibi

t

*

13

Nabuchodonofor rex^A

ffs

iorumi vocavieduces bellatores fuos, di- tudith, 2

*

2

"eIfej tit Onintm terram fuo fubjugaret

&Itque , cogitationem füánrin

imperio,

Ambitiofi &

fuperbi plus affliguntur. de paucis, qui'eos prace- Edher, 5

unt, vel eisnon obediunt , quàm lxtentur de mulüs, qui eosfequun-

tur vel obfequuntur eis, Unde fuperbus Aman , quí erat fecundus à

rege, & filios- & divitias multas habebat ;; nil fe ha

b

:

'ere putabat,qf*üggfi-

diu videbat Márdocheum antefores regias &c,.

*

:

.

it Iudas ecclefiam Gdelium,&äit t

1, Màch, sc

AudivitSeron, quód:cong

regavi

Faciam mihinomen, & glorificabor in regno, & debellabo Iudam3

*

ipíe cito -fuit debellatus;à Iuda.

Alcimus, quivolebat funimus facer

dos. fieri, '& quidam alii ini-

I. MaCþo ?0

ui.de populoludeorum; veneruntad regem Demetrium dicentes eit

Perdidit Iudas.& fratres ejus amicostuos, & nos difperdidit de terra

noftra.

Ptolomzus rex JEgypti voluit dolo opprimere regnum Alexandii,

1. Mach, 11,

& tandem obtinuit, Aléxandro devi&o.& inArabiamfugato, &abftu-

lit Zabdiel Arabs caput Alexandri & mifit Ptolomao

fus et, quia mortuus eft die tertia,

, quj parum gayi-

-. Ptolomaus filius Abobi habebat argentum & aurum multum. Ex-

1. Mach; t5.

ï.

altatum cor ejus efe, & volebatobtinere regionem , qua occafione pro-

ditioso occidit Simonem.fummum facerdotem , & duos filios ejus,

»

3

'-.-:

Ambiebat Iafon fuper omnes fummum facerdotium ,. propter hoc

'z AMac)h. 14

$

ediit regem Antiochum nobilem promittens ei $60. argenti talenta, &

multa alia, Quod cüm rex annuiílet modico tempore facerdotii hono-

u

*efunétus eft, quia Menelaus, quem mifitad Antiochum ,. retorfit in fe

j

fummum facerdotium , qui etiam citofuitamotus, & Lyfimachusfra-

:

ter éjus loco iilius fubftitutus,

€üm vidiffet Simon , quia per impofitionem manuum Apoftolo-

rum daretur Spiritus fan&us, obtulit eis pecuniam, dicens:- Date mi-

A&. $,

hi hanc poteftatem , ut cuicunque impofuero manus , accipiat Spiritum

"

fan&áum. Fetrüs autem dixit ei: Pecunia tua tecum fit. in gerditio-

300

Aem,

d

L]

ly

j

B3

TITU.

12

1

-TÍTULUS X. Amicitia,

-"TITULUS X.

L micitias

Gen. 29.

Oca!ïs multis amicorum turbis ad Eonvivïum, Kaban fecit nuptias,

& dedit filiam fuam Rachel nepoti fuo Iacob. -

fen facie ad faciem , ficut ;folci

Exod.533.

Loquebatur Dominus ad Moy

homo ad- amicum fuum.

:

Ruth. r.

Ruth adhefitfocrui fue No

émi, &dixitei: Quocun üe perrexe-

ris, pergam:

& ubimorata fueris, & ego pariter morabor,

i. ch- IS,

Anima Ionat

hz colligata eft animz David;, &dilexit eum Iona-

thas , quafi animam fuam. -Nam expoliavit fe Ionathas tunica, qua erat

indutus , & dedit eam David.

1. Regs 305

Signum fuit fidelis amicitiz , licét indifcrete , quód armiger Saul,

videns dominum füum mortuum , mortuus eft. cum eo,

$. Reg. 3.

Mifit Abner ad David dicens: Fac mecum amicitias , & erit manus

mea tecum & reducam ad te univerfum 1fral.

.

9. Rego 80

Chuíai Arachites amicus David

tj ;vv'cmt a

;

d Abfalom & dimpaüit

confilium Achitophel.

3. Par, I9.

Propheta Iehu

dixit Iofaphat rcg.inl-üda. qui inierat fcedus, & ve-

nerat ad

rzlium cum Achab rege 1fraél: Impio przbes auxilium» &€

his qui o

1

erunt Dominum amicitía jungeris.«. Et idcirco iram Domini

merebaris,

4

Kíth, 5.

Aman füperbus convocavit :

adíe amicos, & äxpofuitiliis magni-

- tudinem divitiarum fuarum & filiorum turbam , & quanta eum gloria

fuper omnes principes rex eleváffet.

iofa. . 8

Audientes tres amici Iob ómne ma

lum , quoll accidiffet ei, vene-

Cap. 6.

rurit finguli delocofuo , ut vifitarent eum & confolarentur, Dehista-

men dixit poftea : Subvertere nitimini amicum veftrum,

1. Mach; 7,

Alcimus proditor & impius, concitavit regem Demetrium adver-

fus Iudam Machabzum, pro quo dixit ei: Perdidit Iudas & fratres

x

ejus amicos tuos,

3. Mach. ro.

Rex Alexander mifit epiftolam Ionathe, nunciavítque ei dicens :

Audivimus de te quod fis vir potens viribus, & aptus, ut fis amicus

»

nofter,

3. Mach, 11.

Accepit Ionathas aurum & argentum ,

. & aliaxenia multa, & de-

dit Demetrio , & invenit gratiam in confpe&tu ejus , & feciteum prin-

cipem amicorum,

Vidit

TI TULUS lX,l. Amor ptoprius,

I f'x

Vidit Jonathas ,. quia tempus eum juvat , mifit viros Romam ftatue-

1, Mach. t5;

re & renovare cum Romanis amicitiam.

Poftquam Alexander percuffit Demetrium ,. mifit ad Ptolomaum

I, Mach. t9.

zegem JEgypti legatos , ut ftatueret amicitiam ad invicem , & daret ei

filiam fuam in uxorem,

1

Propter veterem amicitiam , quam habebant ad Eleazarum , qui-

2, Mnch, 6.

dam aftantes attulerunt Carnes ,

uibus vefci licit& poterat , ut fimnlaret

fc de facrificii carnibus manducáfle ,. & fic evadere poffet mortem.

Lyfias inlelligens invi&tosJudeos , Dei omnipotentis auxilio, mi-

: &, Mach,

I

fit ad cos; promifitque fe regem compulfurum , . amicum feeri:

Laudavit Dominus villicum iniquitatis ; quia prudenter feciffet

Luc, 16.

acquirendo amicos de bonis Domini : . Concludens per hoc, quód facere

Gdebemus amicos

oportebit,

"

» qui poffint y;cipcrc nos, quando nos in morte deficere

Pont

t Dominus cxä'rfiþlüm deillo, qui 'mcldïa* nodte vadit ad ami-

Luc. 11.

cum, ut petat aliquid ab co,

In paffione Domini , Herodes & Pilátus fa&i funt amici,

Luc, 23.

Commota civitate Ephefo & confuía, quidam de Afiz priacipibus,

A&, 19,

qui erant amici Pa

:

uli, miferunt ad eum rogantes ; ne fe daret in. thea-

frum.

E TITULUS XLC

.l /Imovr' þroprim.

Eccatum Angelorüm à nullo alio traxit originem quàm ab amore

proprie excellentix,

Primi parentes ob nullam al

17.

iam rationem transgreffi fünt manda-

Gen,5. 5,

tum Dei , quàmquía ex amore proprio affectabant fimilitudinem cum

Dco, & fcientiam boni & mali..

laacamabatE(au, non qnód effet primog&nitu's ; vel aliis bonis

Gen, 25, 28.

qualitatibus inftru&us, fed quód de venationibus ejus vefceretur.

Sauldolet, fe peccáffe ,

non ob amorem Dei , fed obamorem pro-

prium. quód nempe perdiderít honorem fuum apud populum. Hinc

I. Rcä, 15. |

rogat Samuelem ; fednunc honora me c

39

&oram Ilíradl,

oram fenioribus populi mei , &

Ab-

16

TITULUS:XIÍ, "Angeli bosic"

eilegi rj -

*s Abfatém Tabditis (l patéis omnem exhibet huniánitateis , t ece

;

2

C.

m

: r

cordglgcrgrczur , & viam fibi fierneret ad folium Tfratl, -

T*

iàChrifto ,' dt miracul'afa;

jó

Sam. 74

"*'Obamorem propritim'petunt cognat

ciat , & (e manifeftet coram populo.

Matth, 17; 4-

Petrus, cumin monte Thabor vidiffet

exclamavit: bonumett noshic effe.

giorigm fui Divini Magiftri

^^ Omneodiüm Pharifsorum erga Chriftur provenit ex amore pro-

prio, neinpe

éx amore proprie eftimationis, &timore nie hant perde-

»

&

H

rent apud populum,

fi Chriftus plushonoris & væüin—ïationis*' d) füa -mij

racula apud populuni acquiréret,

Gen, 19, 1.

Loth itaamabat doómum, & Sodomanrpatríam fuam , ut ab angelíss

apprehenfa ejus mamu, quafiper vim , inde debuetit abftrahi.

Htli ità eratalienus ab amore proprio , üt non dóleret acceptam cla-

iber

1. Reg. 4, 13. d:m

» fugam militu

g^

d d C

a5

[

T

p uN

*

1

if.1 c& Céptam arcam."

Samuel,. dum e

"

-

ag.iudck ,. repofito omhi amoré proprio , ipfeCit^

1. Reg. 75 10

u

&

Cuibat cum magnaá füa moleftia otmnes

rbes, utfinsulos ubiquþ?gdiret,

*

eísque jusdiceret , & ànemine ullu

"

!

*

H

.

n

m muntus accepit.

*

" JOnas amorem proprtie vita 1ta

'exuit, ut'pro (atute fuofüm comi-

Joan. 1, 12.

Ed

tum mortem elegerit.

ut de fe fcribat Coixinthiis :

2,Cor. 12»

Paulus ita fuit expers amoris proprii ,

aratus fum venire ad vos, &nonsrogr

*

14.

CA d x

awx;vaibiï.. iNon enim quzrQ ,

que veftra funt, fed vcs; -

TITULUS:;XI.

-

F

&

L Pigeli loni.

P

Gem. 18.

N

runt,

geli: pparuerunt 4brahæ ,« Erga'euxh fefe -?arhiliäriter habüq.

1

Y

Apud Lot3 hofpitati fueruntangeli , &t qu

afi piam ei violen-

Gmfg

"tiam facientes ,: ipfu:

nde periculoextraxerunt. ^^*

$

Angelus Domi

nivocavit Abraham , & prohibuit, ne hum immo-

G:n. 22.

— larét, & magna ei propter obedientiam promifit,

&

ng. 28.

Fugiens Jacob Efau fratrem fuum, vidit angelos afcendentes ;

; defKend

entes per fcalam,

*

Redeunti Jacob

a

fervitio Laban ad Iíaac patrem fuum angeli é&i,

G:n. 32.

-:fcilicet ad protcgendum , obviaverynt.

Ange-

TITULUS XII Anceli b'oni.x

1

Angelus Domini, qui przcedebat caftral(rael , quando recedebat

Fxod, ro.

populus deJEgypto , ftetit inter caftra JEgyptiorum, & caftra Ifrati.

Unde in Exodo. Ecceego mitto angelum meum , qui pracedat te, &

cuftociat invia, & introducatad locum , quem praparavi,

Stetitangelus Domini in via contra Balaam , qui

fedebat fUPC*' N-um. 22.

afinam,

AngelIus Domini in crepavit filios Ifraél ,* qui juraverant amiciti-

am cum habitatoribus terre Chanaan

Judic. 2

collata,

3

, memorans benceficia cis à Deo

Apparens Gedeoni angelus Domini confortavit eum ,

& animavit Judic, 6.

eum ad liberationem populi.

Uxori Manue fterili apparuit angelus,

conceptionem filii pradicens, Judic. r3.

& abítinentiam indicans.

Numerato populo ad mandatum David , mifit Dominus peftilen-

tiam in Ifrael, Cámque extendiffet manum fuam angelus Domini füper

2. Reg. 24.

Hierufalem , utdifp

erderet eam , videns David angelum cædentcm po-

pulum, ait: Ego fum;qui peccavi,

Fugientem Heliam Jezabel tyranni

fantem reginam angeluä Domini

Confortavit , & fobrio cibo eum refecit.

3. Rep. r9,

Et an

Ochoziz,

gelus revelav eidem , quid refpondere deberet nunciis , Reg, v

Plures angeli boni erant cum Elifzo, ad eur defendendum, quàm

4. Reg. 16,

cum adverfariis effent mali homines ad nocendum.

Venit angelus Domini, & percuffit una no&e centum o&oginta

quinque millia hominum ,' de exercitu regis Affyriorum.

4. Reg. 19.

/^» Raphaél an

S

gelus qui fuit dux Tobiz,ipfum à devoratione pifciseri- Tob, $.

puit, uxorem ejus à demonio liberavit , patri coeco vifum reftituit , &c

pereum tam parentes, quàm focii fueruntmultiplici confolatione re-

pleti.

ld

- Vidit Dominus , aitJudith : Quoniam cuftodivit me ang.

& hinceuntem, & ibicommorantem, &índehucrevertentem

L

elus ejus, Judith, rs;

"

Volavit ad Efaiam unus de Seraphin, & mundavit eum calculo,quem g. 6,

forcipe tulerat de altari.

i

ignis,

Angelus Domini defcendit cum Azaria , . & lociis ejus in fornacem Dan, $;

Daniel in laeu leonum exiftens , dixit Dario regi ad ipfum venient:

Deus meus mifit angelum füum, qui conclufit ora Iconum,

?m 6,

d»

&

Pof£«

a

z

18

TITULUS XI. : Angeli boniz

-

Dan. 14.

Poftmodum angelus D'oiini Habacuc

prophetam de Judza ïm.cbalï»

-

daeam tranftulit ; utferret prandium Danieli,

Dan, g.

. Revelata fun

t Danicli multa & magna myfteria , per minifterium ans

Xo. & 11.

gelorum,

2. Mach. 1r,

Machabaeus, & quicum eoer

ant, I'OgahantDominüm , utbonum

angelum mitteret ad faluteim IHrael.

Sequitur : —APparuit p:gce—d;ns €os

angelus in veíte candidae.

i

£üc. r.

Ad Annunciandam conception

em J;)ann«is-: Baptifte , a-ppa—nrui't an-

gelus Domini Gabriel Zacharia,

Eod;m.

Ad annunciandam conceptioneni Salvatoris, mi(ïq—s- eft idem angelus

à Deo in civitatem David.

Luc

IQ

Ruríüs etiam. nato Domino; angelus Domini ftetit juxta pafto-

res , & ía&a eft cum angelo mul

dantium &c;

Fitudo miligiæ ;:nxf;eüis c;ercxtq:s lau-

Matth.. 1.&:.

Angelus Domini legitur

þcri'am 7:tpparuf^ïl"&- jofeph , & ei .vloäcütuis)

éffe. " Primó ante nativitatem Domini, Matth. r. Noli timiere accipere

Mariam conjugem tuam

Secundó:: Poft adorationem: Magorum ?

Surre & accipe puerum tuum, &'fuge im JEgyptum. — Tertio : Poft

mortem He

"

a

ifíaei o

ro'þdlis : Acciple. Pueguxlx??chrnätïcïmreiusïä &Vac??-ï in terram

Magth. 4.

Poft.receffüm tentato

niftrabant ei.

?

ris, Icgitur : Ecce angeli accefferunt, & mx—

Luc. 22.

Poft coenam , in oratione

.e-

coelo confortans. eum,

faäila m horto» apparuitilliangelus d

1

L

In ejus refurre&ione , angelus Domini defcendit dec

celo. Jö-an.. 2oþ

H

Matth, 28. Marc 16.Lüce 24.

A&, r.

in ej'u-s af&cg(ïone': Ecce duo viri affiterunt,

Principes facerdotum , & omnes 'qui cum illis erant ; inieccrung

A&., 5

mamus inapoftolos, & pofuerunt eos in cuftodiapublica. Angelus au-

tem Domini per no&tem aperiensjanuam carceris, eduxit eos, & dixit:

mini in templo plebi.

-I»F 2. &!Iöquj

T

1

j

4

2

- Angelus

AG.9. -

Domini dixit ad Philippum: S'urget & vadþ meridiein ver-

füs &c.

AG.10.-

L

i

Corneliüs vidit manifeft&àn

gelum hofá diei dona ; introeuntem ad

fc, & dicentem fibi Corneli &c.

$.

FGACIM

' XE&tdormiente Petroin Herodis carcere::

Herodeszex veftitus vefte regali fedebat pro tribunali populus €i ac7

Kodem.

Cclama-

19

TITULQS XIIL Apparitiones.

— damabat, voces' Dei, non homfnis".

Confeftim autem percuffit eum

angelus Domini, & confumptus à ve

rm

ibus exípiravit.

ffe, di-

AG.a7.

Aftitit AhgelusPaulo in navi,

fuadens eum Bono animoc

cens: Ne timeas Paule &c.

Significa

vit Deus qua oportet fieri citó.

Poft hocloquens fervo

.APOC; La

*

fuo Joanni ,. qui

teftificatus eft fermonem Dei Sgc. Et totus ;ibcr ille

plenus eft angelicis revelati

onibgs.

TITULUS.XIIL

Afparitjaïzei.

A Nte peccatu

m;

locutus eft Dominus ad. Adam: po&vpecc.xtum;

-' Gen. 2,2,

ad Adam,

& Evam, & adferpentem. Cain etiaum

onult ante

& .4.

fratricidium , & poft dur& arguit eum.

"Noé precepit Dominus, ut faceret

arcam;

deinde ut ingreder&ur

Gen, 9.

in eam. Ft poft exficcationemterrz ,

'pracepit ut egrecerentur de ar-

ca. Deinde benedixit Dominus Noe & filüis ejus ,

à

&v—dixikt ad eost

Crefcite & multüplicamini,

Dixit Dominus ad Abraham: Egre

dere de terra tua , - & cogna-

Gen. 14.

üonetua. Kodem cap. Apparuit Dominus Abrahe , & dixit ei: Se-

mini tuo dabo terram hanc.

Kt poftquam divifus eft Lot

habeo ; poftea proximo &ap. Factus

H

Gen X4«

eít fermo Domini ad Abraham per vi

& 15.

fionem. — Deinde apparuit ei Do-

minus, & d

edit ei preceptum circumcifionis,

Tunc audivit certum tempus filii

Gen, 1$.

nafcisuri.

Apparuerunt' ei tres viri -&c.

Gen. 19«

Venerant

duo angeli , fedcntc Loth in foribus civitatis, .qui cüm

vidiffet eos, furrexit, & ivit obviam eis, & adoravit eos,

Gen. 29,

Venit Dominus ad Abimelech per Íomnium & aitilli : En morieris

propter.

mulierem quam tulifti, habet enim virum,

Gen, zx.'

* Cümdurte accepiffet Abraha

m verbaSare ; conquerentis de ancilla

Non tibi videatur afperum füper

&flio ejus , dixit ei Dominus:

puerum.

Apparuit angelus ín deferto Agar ancille & filio.

Tentavit DEUS Abraham, & dixit ad eum : Tolle filium tuum

Ibidem.

Gen,22,

&c, Et poftquam extendiffet gladium , ecce angelus Doxnihi &c.

C a

Lf

Appa-

20

TITULUS XÍlI. Apparitiones;-

€en. 2o.

Apparuit Dominus Ifaac in Berfabee ; dicy(:ns:r Ego íüm Deus

Abraham patris tüi &c,

Gen, 28.

Apparuit Jacob multoties eunti ad Laban, Gen, 28. & redeunti.

31.

Cap. 31. ubi etjam dixit Laban in fomnis: Cave nequicquam afper£ 1o-

-

quaris contra Jacob, Et poft locutus eft Dominus pluries ad Jacob.

Exod. per

Quoties apparuerit Mo

totum,

dicere, vídeatur Exodus cap, 3. & fequentibus,

yfi, &locutus ci fuerit, nimis longum effet

Legitur quoque: dominus fuiffe locutus Balaam. dormienti, & ei-

Num, 2-2.

dem fedenti fu

per afinam; qua vidit aagelum , quem Balaam non vi-

dit.

Iofue r.

Pluries etiam locutus eft Dominus ad

Jofue; ficut apparet ]ofueï

Cap. 1.4.5.7, & 13.

ludi&. I.

Poft mortem Iofue, confuluerunt filii Ifrael Dominum dicentes ;

Quis afcendet ante nos? Dixítque Dominus , Iudas afcendet.

Iudic. 2

Aícendit angelus Domini adlocum flentium & ait; Kduxivos de

JEgypto.

&udic. 6.

Venit angelus Domini & apparuit Gedeoni, &

;ait : Dominus

tecum.

Apparuit angelus Domini uxori Manue, &alia viceapparuit Ma-

,mdic. 13.

nue pariter & uxori ejus,

füdic. 2o.

Filii Ifrael congregati ut pugnarent contra Benjamin ,. confulue-

runt Dominum , quibus ait: QuódIudas effet dux exercitus, — Licétau-

temi bis fuerint debellati, tamen dixit eis Dominus, qnód pugnarent,

Vocavit Dominus Samuel quater , tandem ait: Loquere Domine,

1. Reg. 3.

uia audivitfervus tuus, juxta confilium quod dederat ei Heli facerdos,

"

Seiuitur, addidit Dominus ut appareret in Sylo.

Quando David debebat committere pralium, ffequenter confüle-

Ed Reg. z.

bat Dominum, qui femper legitur ei refpondifit, ut patet in mul-

ts locis.

Apparuit Dominus Salomoni dicens: Poftula quod vis,

8. Reg. 3.

Cüm perfeciffet Salomon zdificium domus Domini, & domus

3. Reg. 9

regis, apparuit €à Dominus, dixíque ad eum : Audivi orationem

tuam.,

Eidem locutus eít , increpans eum du propter fcelera ab có

3. Reg. I*

commiffa,

Hclis fagienti à facie Iezabel , apparuitangelus Domini , quici

, $ Reg. 19

panem & aquam oftendit. Dominus quoque in fibilo aura tenuis,

r

EKlifeo

TITULUS XIIL. Apparitiones.

21

Elifzo ab exercitu Syrorum circumdato, apparuerunt n-'lulti angeli, 4. Reg. 6.

defendentes eum, quos &

puer ejus yidit, ad fimilitüdinem equorum

& currüuum igneorum.

Longo tempore duravit apparitio Raphaelis angeli; quem Do- Tob,9.

minus mifit ad curandam Saram,

Multas .mírabiles vifiones diverfi propheta viderunt. Ffaie 6, Hie-

rem. T, De virga vigilante, & de olla fuccenfa, . Item Hieremie 24.

De duobus Calathis ficubus.plenis.

Fracipue veró Ezechiel, Daniel,

Amos, Zacharias plenifünt imaginariis vifionibus,

quas exprimere lon-

&

gum effet.

Volente Heliodoro fpoliare tem

plum , & depofita äfportare appa-

ruit quidam equus terribilem habens íefforem,

2, Mach. 3.

Cüm vehemens pugna effet inter Timotheum & Iudam Machaba-. 2. Mach. 10,

um, ap

tum lIu

d

aruerunt quinque viri in equis, frenis aureis decorati, duca-

xis preftantes , & quibus

z

uo Machabeum med

ium habentes

armis füis circumfeptum , incolumem fervabant,

Euntes Iudai ad pralium contra exercitum ma

gnum Lyfiz, Ma- Ibidem.

chabzo duce, apparuit precedens eques irdy

reis ,. haftam vibrans.

efte Candidz; ; armis au-

Angelus Domini 1

egitur ter apparuiffe Jofeph. Primó : €üm effet Matt,1, & z.

adhuc dominus in matri

sutero ; Secundó : Cumnatus ex ütero, Terto:

Cüm effe: in. ZEgypto,

Super Dominum ba

H

tizaium, Sp

vifus eft, paferna vox au

iritus fan&us in columbz fpecie Matth, 3.

ita eft, Hic eft filius meus dilectus.

Luc. 4.

Item in transfiguratione, apparuerunt Mo

yfes & Helias cum Matth, 17,

Domino loquentes, & yox de colo facta eft,

Luc. 9.

Refurgente Domino JEfu Chrifto »

dormierunt, refürrexerunt, & exeunte

multa corpora fanctorum qui Mátt

h. 27.

s demonumentis, veneruntad

1

fan&ani civitatem , apparuerán

tque multis.

Surg

ens JEfus mane prima fabbati , apparuit primà Mariz Mag- Marc; ult,

t

dalene.

Poft hoc difcipulis duobus , euntibus in via,

H

Noviflïmö , recum-

Luc, 24.

bentibus undecim difcipulis apparuit ,

& exprobravit eis incredulitatem

corum;

Poft paffionem füam Dominus

JEfus prabuit feipfüm vivum,

in A&. A

multis argumentis, per quadrag.

inta dies a

pperens eis, & loquens de

regno Det,

Sequitur in eodem capit,

C

ecce duo viri

mnque intgerentur in coelum,

aliterunt juxta illos,

€3

C€um

22

TITULUS XIII, Apparitiones,"

-

E

A&g äo

Clim Complerentur dies Periteéoftés; erástomnes difcipuli pariter

in eodem loco. Etapparuerunt eís difpertitoelingtia, taniquam ignis,

A&, 7.

' Stephanus plenus Spiritu fan&o » iritendetis in coelüm, vidit glo-

ridm Dei &raiti Ecce video cælds-apet*tros., &thium hominis Hantgm

à dextis Dei.

A&. 12.;

Angelus Dom

iniaftitit, & refülfie Iumen in habitaculo carceris , in

1

uo'efat dormiens Petrus, vinétus'catenis dáabust

q

i

pertufföquek Patgrcï

&

Petr

j excitavit eum , dicens: Surge velociter. "

?

^. *Cüm "appropinquar

et.Saulus Detiaíco ,. ut-ca

þerct Chri&iä-nös

A&. 9..

fubitó circumfulfit eum lux

de coelo, & audivit Dominum JEfum Na-

zarenum dicentem fibi :

Saule quidþme«—perfcqucris? & con(cqucmer

apparuit Ananie.

ifeftt,

A&.10.

Corneliüs Centurio

vir zeligiofus. -& timens Deum; vidit man

em fibL Corneli ,

mitte

quafi hora diei nona, angelum Domini dicent

viros in Joppen, & acceríe Simonem Peuum,

hic dicgc tibi, quid fc

oporteat facere.

Ybidem.

Orante Petro

& efuriente, cecidit fuþzr cum mentisexceffus, &

vidit ccelum apertum ,

ac defcendens ad fe vas quoddam velut linteum

atum fummiítti & coelo in terram, in quo

magnum quatuor initiis allig.

erant, omnía quadrupedia terre ,

beftíeque & reptilia, & volatilia

cgeli.

A&, 16.

Cüm Paulus & Syl

as tranfiffent Myfiam, defcenderunt Trojadem;

vifio per no&em Paulo o

ftenfa eft. Vir Macedo quidam erat ftans &

Tranfiensin Maeedoniam, adjuva nos, Di-

deprecans eum, dicens:

xit Dominus no&e per vifionem

Paulo: Noli timere, loqu;re, ne ta-

ceas.

A&, 18.

uadam no&erDominlls affifens Paulo aicillit- Conftans efto

Paule, ficut ceftificatuses de me in:Higrufalcm', "fic&c Ro;ïxï te opor»

"

£et teftificari.

.Coníolari volens Pa

ulus focios fuoä, tempore tempeüati*g, fuafit

A& 23.

ftitit mihi angelus hac no&e dicens : Ne

eisbonoanimo effe, dicens: A

timeas Paule, Cefari te oportet aífiftere.

Kt ecce donavit tibi/DF.LIS

cum.

omnes qui navigant te

a exilio xclegätus, in me-

A&. 27.

Beatus Ioannes

Apoftolus & Evangelift

dio feptem candela

brorum aureorum & m

irfubilïbus reyelationiþus,

totus ltber plenus eít.

$

TITU

TITULUS'XIV, .;Ai*gl:r;ti?ïaä&,CaHiäiüagx fjála2 234

"u

dbsto o TE VET RI r

Wi nctgog E

ial t fora calidie

atis'?&;nenäa;cii , ïfcgäïfufiæï,ap;lt&t» fuiffe?Gen, 5;

diabolum in ferpente;:

Qui/cüm'callidior effet cun&is animand- v

^5 bus , 'primám mülierem (eduxit. Non enim voluit virüm a

goredi pri-' *

mum, quem fciebat majóri di(cretione dotatur

.

Müiltóties volüit feducere Jacob nepotem füum,modó

in uxore; mo- Gen, 30.

dóin mercede. ,Laban fciliet (ocer

*

4

veniencumilli affüit,

du

&

Fiusï S*.Td—Dom'vinug ?nwfvrgude circmg

P

lefhlcm ja&ob & x;efii

-

.

a

Cüm Laban fcrutaretur fupel

i&t ad .tiem;orimm' Gen. 31.

í

Rachel ; "illain follicitudinem qute

"

E

rtís aftute delüfit; : -

&

Szevientes ob ftuprum fororis :

füaDyns filii Jacob 5* cal

lidé fua(e-?ï.Gcn;;«;.

runt; Sichem & civitatis po

pulum circumcidi, ^ Quo fa&o irruc-rum in.

€os, & faciliter occiderunt.

"

rem , ,qüafidofünicam ]o&ph tin- Gen. 37.

Filii Jacobvoluerunt decipere pat

ecunt fanguine hzdi , mittentes qui dicerentei ; Hanc invenimus vide

ütrum tunica filii tui fit , an non?

gyptl adhoc, utfilios Exod,1. 84«

.. -Diverfas excogitavit. aftutias Pharao. rex JE

Ifraéltotaliter extirparet. — Ad hoc ctiam;ut eos in JEgyptointerimeret, &

nullatenus recedere pateretur.

;

w

an

Malefici Pharaonis qu

itum ad. duo figna , príma fecerunt per in- Exod, 6.

cantationes ,- ficut fecerat Moyfes.

M

H

Malitiose Iocuti fünt Chorc ,^

& complíces- ejus , quando fteterunt Num , 16. -

contra Moyfen & Aaron, dicentes: Sufficiat vobis, quia omni$ multi-

tudo fan&orum eft ; & inipfis et Dominus.'

ulum Domini ?

' Ql?id elevamini: füper pc?-

Videns Balac rex Moabitarum , quód fortitudine filios Ifraél vince-

'Num.,lzz.

re non poterat, voluit eosmaledictione Balaam füperare.,

-. "Gabaonite audientes , qua fecerat Jofue Hiericho & Hai , . callid?

Jofüa 9.

J

cogitaverunt,, : quomodo poffint itafacere, quód non totaliter delerentur.

- Caverant Philiftini, nefaber ferrarius in

à

j

veniretur : in öx'ynniï terra

xReg íg.

Mraél; nefortéHebrel facerent gladium , aut lanceam..

Saul invidens profperitati David, dixit de filia fua Michol,

: uam

1,Reg. 18.. -

David habere volebat: Dabo cam illí, utfiateiin fcandalum , ,& fit fuper

cum manus Philitinorum; Dixitergo $aul ad David : in duabus rebus

þgcncr ippus eris hodie,

Pes

i

24 TITULUS XIV, Aftutia & Caliiditas mala

2, Reg. ET.

Per magaam a&kutiam voluitDavid celare jni']uitätcm füam, quindo

mifit pro Uria, ut dormiret cum uxore fua.

2, Reg. 13.

Nefaudam calliditatem docuit Amnon filium David Jonadab,tius

Semna , quandodixitei, utlanguorem fimularet , & fic Thamar foro-

rem Abfalom , de qua teatabatur , folus habere poffet.

Eodein,

Cüm vellet Abfalom vindicare injuriam fororis füz , quam oppref-

ferat Amnon frater ejus , fecit percande convivium ,. & fratrem fuumins

vitavit ,. 'S&: dum comederet ,. ibi eum occidi fecit.

Ambiens Abfalom regnum patris , coepit malitiose

2. Reg. I5.

*

adularí, &fada

patria fui vituperaus feipfum bené judicaturum ja&tavit,

3. RCg. I2,

Dixit Hieroboam in corde fuo: Nuac revertetur regnum ad do-

mum David, fi afcenderit populus ifte, ut faciat facri&cium in domo

Domini in Hierufalem , & excogitato confilio , fecit duos vitulos

aurcos,

Achab rex

'l['raäl dixit quedam generalia verba nunciis Benadab.re-

3. Reg. 20.

gis Syriz , fuos & fua liberaliter offerendo. Exquibus illeaftutà voluit

eum gravare nimis ad fpecialia defcendendo,

3. Reg. 22.

Sedecias filius Chanaam propheta Baal , fécit fibi cornua fieri fer-

1ea, quafi effet propheta verus, dicens regi Achab, Hsxc dicit Domi-

nus, hisventilabis S

yriam donec deleas eam. * Tandem fefellit , eum, &

;

fecit eum ire ad bellum.

4; Reg. 5.

,Cürrens Giezi poft Naaman ; callid& coloravit petitionem fuam,

quando dixit: Dominus meus mifit mead te, dicens: Modó venerunt

ad me duo adolefcentes , da eis talentum argenti & veítes mutatorias du«

plices &c.

g. Reg. ?1

Scelerata Jezabel crudeli aftutiaufa eft ad hoc, ut vineam Naboth

acquireret viro uo.

Athalia mater

Ochoziævregis Juda ,. videns mortuum filium , inter-

4. Reg. IIe

fecit omnefemen regium , & fic regnavit faper terram fex annis,

4. Reg. ls.

Loquebatur alta voce Rapíaces nuncius Sennacherib re

gis Afl'yrio-

rum, utaudireteum poputus,& timeret fuper murum.,

2.Pat. 13.

Dum Abia rex Juda exercicum füum confortaret , & adverfarios

increparet, Hieroboam rex Ifrael retro moliebatur infidias, — Cümque

exadverfo hoffium ftaret, ignorantem Judam (uo ambibat exercitu,

É. Efd.g.& 4-

Varias excogitaveruntaftutias vicini filiorum Ifrael , qui redierant

decaptivitate Babylonis, adhoc, utimpedirentur in edificatione templi ,

2,E(d.4.5. & murorumcivitatis Hierufalem.

Supet-

. TITULUS XIV. Aftutia & Calliditas malla. 2$

Suþcfbimmus Aman , videns;, quod Mardochas ipfum edorare.Efther 3;

nolebat , occaficne ejus

fuafit regi per mendacía, ut totus Judeorum

populus deleretur,

Quia Sathan non poterat coram Deo virtutes fan&ti Jab omnino Job, x,

negare voluit intentionem ejus callidédepravare, dicens: Nunquid fru-

ftra Job timet DEUM ?. Notaetiam ibi : Quomodo una die diabolis to-

tüum ei abftulit & fimu] nuncios venire

fccit, ut multiplici dolore per im-

pgzientiam frangeretur,

N

Principes & Satrapz regni Perfarum procurárunt ,. àt Daríus fta^ Dan, 6.

*

tueret decretum, contra quod Danielem cogitaverunt omninó debere

facere , uthac arte ipfum poffent à regeavertere,

Duo fenes presbyteri deteftahdam adinvenerunt nequitiam

; ut poff Dan. 13;

Á

fent Sufannam decipere, & poftea (e de ea crudeliter vindicare,

Plenns malignitate Alcimus acceili

t ad Demerríum regem ,. & ac-

la

cufavit Judam Machabaum ia cuitis.

Deinde ut narratur , obtulit re-

1. Mach. .

2. Mach. 4.

t

gicoronamauream, &aliaquedam dona, &ipfiquidem diefiluit. Et

poftea tantim fecit ,

conftituit,

,,& dixit ,. quód rex fummïum facerdotem eum

|«

Jafon mifit Mcnciaüm portantem

pecuniam Aþmiocho regi * acille ».

Mach.4.

Menelaus commendatus regiin fe&meti

pfum.retorfit fiummum Sacerdotj-

um, fipponens Jafonitalenta argentí tr

ecenta.

————P—

L

-Herodes dlam vocatis Magis diligenter ab eís didicit tem

pus ftelle; Matth, e,

uz apparuit eis , & mittens eos in. Bethiehem, dixit: Ite;

& interrogate

W

Il«

iligenter de puero,

Hoc veró quá intentione diceref D

pparuit occi-

fione puerorum,

s

Pharifzi volentes capere Dominum ikn fermone ,

miferunt ad eum Matth, 22.

o

difcipulos fuos cum Herodianis, dicentes: Magifter,

(cimus, quia verax

es, licet cenfüm dare Czfari, an non?

t*

Varios circuitus fecerunt Pharifei, utfacerentc

luminatum , quód non cffet illuminatus à Chrífto,

on&tg;i coecum il- Joan, 9.

—

j

Principes Judzorum cuftodibus fepulchri dederu

nt pecuniam co- Matth. 1$.

piofam , ut dicerent ,. JEfüm de no&te furto füblatum e

ffe,

Ananias

10$

l

venditi,

, confià Saphirá uxore fug fraudavit. de pretio agri A&, «

qu

Samaritani attendebant ad Simonem magum ,

eörquöd megicisart;i- A&or,. g,

"

bus fuis multo tempore dementáffet eos,

Videntes Jud«i quód verbum Domini

h

diffeminabatur per Paulum A&, 13.

& Barnabam , concitaverunt religiofas mulie

res & honeftas & primas ci-

vitatis

i

EE

26

TITULUS XV, Avwatita

vitatis Antiochenz , &excitaverunt perfecutionem in illos , & &ic(:crun!

€os de finibus fuis.

Cüm Paulus & Barnabase

ffent in civitate Lyftris , & tantam habe-

A&or, 14,

rent gratiam ibi, quód hemines ipfis tanquam Diis (acrificare volue-

.

rant, fupervenerunt qui

dam Judai, qui taliter perfüaferunt turbis, quà

Paulus fuit ibi lapidatus , & extra ci

vitatem tra&us putabatur effe

mortuus.

habentc , vO-

A&, 16.

Quaftuarii quidam cum puella fpiritum phyconem

lentes conqueri

de Paulo , non dixerunt , quód per eum

amiferunt que-

ftumfüum, Ííed mentiendo dixerunt :

Hi homines conturbant civitates

cüm fimus

noftram, annunciantinftituta, quz nobis nonlicet fufcipere;

Romani.

ut Pautum produ-

A&, 25.

Jud«i malitios& cogitaverunt petere à Tribuno,

fituri effent ab illo.

Infidia-

ceretin medium , quafialiquid certum inqui

bantür autem ei multi, qui voleban: &atim interficere eum ;

& ad hoc cti-

am obligaverunt fe per totum.

n

TITULUS XV.

"yaritia.

Gceh. 4

tIltapoteft notari philargia in hoc, quód Caia ; cüm profperari

viditfratris bona, eundemfratrem fuum occidit.

M

ificá

*odem,

Cain primus legitur ed

Affe civitatem fed non Abel , quia

fan&inon habent hic manentem civitatem , fed futuram iniquirunt ; ut

teftatur Apoftolus Hcb. 13.

Gen. 13.

Propter multam

"

fübftan

tiam , quam Abraham & Loth habebant,

non potuerunt pariter

habitare. Et coeperunt paftores eorum ad invi-

cem litigare.

Abundanti

abonorum temporalium frequenter eft occafio gravium

Gen. 19..

órum , ficut patet de Sodo

mitis peccatoribus peffimis.

peccat

Gen, 26.

Poftquam creverat Ifaac ,

& locupletatus füerat, paítores fui $&-

vicinorum fuorum , jurgari coeperunt, -

Odiumavaritie , plus quàm ceterorum vitiorum ,

debent habere

Exod. 18.

judices & prelati, 1deó fignanter dicit Jethro de judicibus, qui oderunt

avaritiam

Pauci funt hodieClerici, qui

faciunt oblationes fuperfüuas prohi-

£xod, 36.

*eri , ficutfecerunt illi,qui ogeribq,? tabermaculi prefidebant,

Nun«

27

TITULUS XV. Avaritia.

Nuncii Balaac perrexerunt ad Balaam, habentes donationes & pre- Num. z2;

um inmanibus, & ita fuit cupiditate corruptus.

uia habe

Eant Num. 32«

Tribus Ruben & Gad , &tribus Manafle dimidia ,

fubftantiam multam , & pecora , noluerunt tranfire Jordanem, fed in-

1

terra alendis gregibus apta contenti funt habitare, atque accipere por-

tjonem,

n

Cupiditate fedu&tus Achan ; de anathemate Hiericho fumpfit , fed Jofue 7,

pro illo lucro damnum terribile reportavit.

Bs

Pro p

ia Samfonem virum fuum Judic. 16;

€is tradidit.

ecunia à Phili&æis promiffa Dall

Y

De filiis Samuel dicitur: Declinaverunt poft avaritiam ; accepe- I. Reg. 8

mántque munera , perverterunt judicium,

Pracipua caufa , vel occafio reprobationis Saul, videtur fuiffe cu- 1. Reg. 15*

P

iditas, quam habuit adpredam Amalech. Unde dixit ei Samuel : Qua-

re non au

difti vocem Domini : fed verfus ad pradam es , & fecift

süalum i oculis Domini?

-.Nimis tenax fuit Nabal erga David aliquid petentem dari fibi, pro-

1. Reg.25»

pter quod fere totam fübftanuam & perfonam amiferat, nifi fuiffet Abi-

gail uxor fua,

$

Semei exivit de Hierufalem cohtra prohiBitiOnem.Salombnis, ad g.Reg. $s

requirendum fervos fuos, qui aufugerant ; & ob hanc caufam fecit eum

Salomon occidi.

&

Vinea Naboth , qnam concupivit Achab, fuit caufa vel occafio,

5. Reg. ciä

:

quare duo falfi teftes fuerint . contra eum

produ&i-, & ille juffus eft

t

lopidari..

.

Qui

a Giezi accepit à Naaman id

percuffus fuit,

- quod Elifae(ps f&gufavcrat; lepra 4. Rgg.' 5';

.

Tempore Neemí

æ;, erant aliqui ex 6þiimafibus* ita ufuris'oppreffi, s.

Esd. L

uód volebant filios fuos & filias fuas vendere in fervos & ancillas,

u

Sed Neemias illos divites graviter & viriliter increpavit.

Obtentá vitorià de Arphaxad rege Medorum Nabuchodonofor

Judith. z.

rex Affyriorum ftatim regna alia omnia concupivit,

Dixit Judas Machabzeus commilitionibus fuis;' Non concu

pifca- r. Mach

"

tis fpolia , quia bellum contra nos eít

"

; & Gorgia; & exercitus ejus in

monte prope nos &c,

Ptolomaus rex JEgypti vituperavit Alexandrum generüm fuum

^

r

opterea ,

[ Mach; ul.f

L*

-quód concupierat regnum, cüm Alexander þum hongri&c&

f;cpiifef.

d«

—

i

Ad-

TITULUS XV.. Avaritia.

28

x

Adverfüs Oniam & civitatem fan&am concitavit Simom de tríbu

2 b;aäh. 3.

Benjamin Apollonium & regem Antiochum

: 'd;'cens: AJErarium gccu-

niis innumerabilibus effe plentm.

2. Mach. 4.

Menelaus per argentum , quod premifit Antiocho, obtinuit für-

mum facerdotium, Demüm pervaía aurea , de templo furtive ablata,

qua dedit Andronico, fecit Oniam occidi;

Tandem accuíatus apud

regem Ptolomaum corrupit eum

fecit ferri mortis fententiam.

p pecunia.mi $ f'& contra »accufatorgs

j

Eodem,

Idem nequam Menelaus , propter eos qui ín

populo erantad ;vaa

ritiam , permanebat in poteftate, crefcens in malitia, & ad infidias ci-

vium,

LA^ MaCh. IO,

Cüm quidam Judei ;de mandato Ma&habæi obfiderent duas turres;

in quibus erant inimici gentiles, accepta pecuniá, quosdam effugere di-

miferunt ,

interfecit

quos Machabeus tanquam Ap'roclütägrxes& fraurüm venaitoxes

H

Poft bellum contra Go

2: Mach, 12

rgíam commiffumt., venít Judas Mache" aus

cum fuis , ut proftratorum €orpora fepeliret, Invenerunt autem íuüb

tunica interfe&torum de denariis Idolórüm, à quibus lex prohibet Ju-

dais, Ob hanc ergo cauíam creditum eft eos corruiffe,

Matth, 19.

Adolefcens, qui quefivit à Domino , quemodo poffetïhäbere vi-

tam xternam, multas habebat

poffeffiones, Ft 1dcxrco abiit triftis, cþm

:

audivit. confilium perfettionis.

Matth. 21,

Sacerdotes Judaorum volentes, quód populus frequenter offer-

ret, permittebant , quód ca; qu» offerri potcerant, venderentur im

templo. Hac etiam de cauía dicebatur aurum templifanétius effe tem-

plo & donum,

quod erat fupeï altare , n/lgioris eííe rgv;yentiæ ; quàam

ipfünm altare.

*

Matth; 26.

€upi

di

^

tas, VE: libiäo Iucrandi É vi;lcturfujlfe p)rincipale motívum;

quare Judas tradidit Dominum; hinc ait: Quid vultis mihi dare?

Matth. 28.

Per pecuniam fuerunt corrupti cuftodes dominici fepulchri, ut

mentirentur, Dominum àdifcipulis fuis de no&e furüvé fuiffe fub-

$

latum.

Luc.I12.

Domiínus IEfüs legíslator verus noluitfeintromittere, de divifio-

ne hareditatis terrenz , cüm effet fuper hoc requifitus,

Eodem,

.. Contra eos, qui bona temporalia congregant, & multotempore

multis delectari putant divitiis, propofuit Dominus fimil

itqd;nem de

divite , cujus ager uberes fruétus attulit.

"

Luc.16.

Contra. divites-edaces , & veftibus pretiofis & delicatis utentes,

it Do-

kqäuiäadrelevandam indigentiam p;exiuxi funt tenaces & parci, pon

minus

,

[

29

TIT*UIN;UXSA XVL Bächar'xaliax

tnínus exemþlum de divite epulóne. ;Etnóta, quód non parabola; fed

hiftoria fuiffe videtur, 1tem nctas Si ita premitur ille , /qui non de-

ropria , quid fiet de jlliss qui rapiunt aliena ?

-dit P

Excufaverunt fe,ne irentad magnam coenam,ad quam vocati erant,

Luc. 240

emptores boum & villartím , fcilicet mobilium & immobilium poficí-

|

fionum:

ía fape per talia homines.à coelefti gloria retrahuntur.

Pha

k:

&

i , qui erant avaris'audientes monitiones Domini; quód

Luc.16.

ddeberent facere amicos de Mammona iniquo , deridebant ipfum.

Nimis terribiliter fuit punita avaritia Ananiz & Saphirz, qui de

;

Ad. 5.

pretio dgri venditi partem retinuerunt.

A&- 160

-^.* Quidum quzftuarii , habentes unam puellam Pythoniffam, à qua

Paulus ejecit demonium , videntes quód amiferant quaftum fuum, ap-

à

prehenderunt: Paulum & Silam focium ejus, . & düxerunteos ad Prin-

ls

Cipes civitatis , accufantes eos; , 'quód civitatém tnrbarept, & moresil-

licitos nunciarent,

Magiftratus autem íciífis illorum tunicis , feccrunt

j

eos cedi, & in carcerem mitti, -& cum.diligentia cuftodiri,

Paulo apud.Ephefum exiftentes & multà miracula ibi faciente,De-

A&o I,O

metrius quidam argentarius, faciens zdes argenteas Diane, przítabat

la

artificibus non modicum quaftum.

Quos convocans dixit, quód Pau-

lus fuadebat & avertebat populumáàcultu Deorum, dicens: Quoniam

l-

non íunt Dii, qui manibus fiunt, fed demonia. —K ita turbavit civi-

tatem, quó impleta eft confufione , .& impetum fecerunt uno animo

in theatrum rapto.Gajo & Ariftarcho comitibus Pauli.

$

r-

Cüm effet Paulus apud. Felicem prefidem vinétus à ludais, tan-

A6.34.

[j

quam homo feditiofus & peftifer accufatus, fperabat Felix , quód pe-

€unia ei daretur À Paulo, Propter quod frequeriter accerfens eum Fe-

^

lix,

loquebaturcum eo. Etquia non ita fuit factum, i

pfe Judex non

abíolvit eum, fed relgguit eum Fefto fucceffori fuo vin&tu

m,

)

B.

K

o-

TIT-ULL;S XVI.

à

- 3 Bachanalia.

r

k

nis caro Ecrruperat viam fuam, Propter quod iratus Dominus Gen.6,.13.

mifit diluvium- in terram.

:s,

,OM

- Exod. 10,25,

)*

Tenebra Egyptie , que per tre s dies; durárunt.,. imagon.c:

-

W

£

30 TITULUS*XVIi. Bella &Vi&otie,

rallbüs.

nebrarum & coecitatis, qu& hoinines laborant tribus di,ebusf. antecine-

*

Ium äureum mandueäre & bibereä & iuire-

Kxod.32,6.

Sedit poputus circa vitu

xerunt ludere ; magaá voce clamantes , ita ut Jofue putaret ,. effe ulu-

v.28.

latum pugna. . Propterea .230CO. de populo deleta.

Num. tI P]

Adhuc efce erant in dentibus eorum, & ecce füroz, Domini conz

a«

"

»

33.

citatus án populum percuffit eum: plagà magn

Iudic. 21,21.

'"Filii Benjamín ra

s

puerunt. 409.(vi:gines*', quz exi

erunt dc LSiLQ ad

ducendos choros.

Tud. 16, 25,

Principes Philiftinorum,

dumlati epülarendix: ; chümcatera mul-

^

C.

titudine oppreffi funt ruinà dom:

us

1s, cujus columnas: Samíon concuf-

ferat.

2. Mach. 5,

Apoïloniuä ab.Antiocho m

iffus venit ]er-ofolym'am cum €xercitü;

25'

ac

pro«etfe.

$

rant; tru:

' eidavit,.

pacem fimulavit : fæd1 omnes , qul gct)fp?&afgtum .

2ibÀ.

TITULUS XVIL ..

Bella éo- V'iorie.

D Braham cüm paucís focliïi's:fuifsncïebel'la?it qüatuor'regc-s, qui

ta-

€en, 14«

men ita potentes era

nt, quód ipfi terras multas vaftabant, &

s de Pentapolivicerunt , &illos deSodoma

tandem quinque rege

& Gomorrhafpoliaverunt.

Ipfe verà Abraham fpevliav recuperavit, &

Éethi nepotem fuum liberavit.

;

£t

Notándum, quód ín bello

iuüö, fión tenetur homo inimicis füis

vel eos pramonere.

Imó licet etíam eis infidias

pugnam pradicere,

& Jofue o&avo & decimo, Idem

tendere. Sicut patet per Abraham ,

atet de Gedeone.

Exod. 17.

Coriwa Amalech, filios Ifraet impedire nitentem,

mifit Moyfes Jo-

fuead pugnandum, Tpfe veró irt propr

*

ia perfora non ivit, fed in ora-

tione permanfit, & plus fecit orando,

Qquaàrm ille manibus feriendo,

effi funt bellum, prohibente

—

Nums14.

Filii Ifraél moti, valde animosé& aggr

Ifti autem percutientes &

Moyfíe, con

tra Amalecitas & Chananaos.

concidentes filios Ifta&t, perfecuti

fünt usque Horma.

MNum, 21.

Rex Aràd pugnavit contra filios Ifraél ;

& duxit inde predam. 1ili

wero, voto fe Domino

poftsa oþligantc;; vicerunt me' & unbes

kX

hpkwm fübyesterune -

L

TITULUS XVII: Bella & Vi&ories;

3t

Ex precepto Domini

pugnantesfililfraél contra Madianitas, tan- Num, 3

ia virginum fuerunt

tam viétoriam habuerunt , quód triginta duo raill

inpreda, & tamen de populo Iíraél non fuerunt, nifi duodecim mil-

lia pugnatorum , de quibus nec unusquidem in pralio mortuuseft, -

la

Vociferante populo & clangentibus tubis , ficut preceperat Jofue , Jof, 6;

snuri Hiericho.corruerunt, & fic capta eft civitas.

Occafione prevaricationis Achan , filii Ifra&l fugati fuerunt ab illis Jof,7, & ;

:

decivitate Hai, Poft expiationem autem peccati , ad preceptum Do-

mini , capta fuitcivitas & fübverfa,

Cüm pugnaret Jofüe contra quinque reges, qui venerant ad deftru- Jof. ro.

*

endam Gabaonitas , mifit Dominusfuperillos lapides magnos de coelo ,

"

B multo plures delapidibus mortui funt grandinis, quàm quos gladio

ercufferunr filii 1fraél, . Tuncad vocem Jofue ftetit fol per fpatium unius

diei, ut poffet delere funditüs inimicos fuos.

*

Notabile etautem , quódlicét ia acquifitione terre premiffionís Ibidem;

dicatur , quód Jofue omnhem terram percufferit cum regibus fuis, & quó

prater Gabaon , omnes debellando ceperit , tamen legitur ibi: Dominus

aütemIfrael pugnavit proeo, Unde qnamvis filiilfrael manibus fortiter

pugnarent , tamen Deoattribuebatur vi&oria,

Poft mortem Jofue, filii Ifrael non leguntur iviffe ad prelium , nifi Judic, y;

prius confulto Domino , fic iverunt, . Et tradidit Dominus Cbana-

(

nzum & Pherezzum in manus eorum,

. Muttas gentes dimifit Dominus inter filios Ifrac], ut erudicet in eis

Judic, 3.

Xfraelem ,, & omnes quinon noverant bella Chananeorum , & difcerent

a—

fillü eorum certare cum hoítibus , & habere conífuetudinem pree-

w

Nliandi.

Suícitavit Dominus Ifrae] falvatorem nomine Ahud , qui percuf- Ibidens:

fieEglonregem Moab. Defcenderüntque cum eo filíi Ifrael, ipío infron-

.te gradiente , qui dixitadeos: Sequimini me , tradidit enim Dominus

Jls

inimicos noftrosin manus noftras, Et percufferunt de Moabitis circiter

2$

decem millia,

d

Dixit Debora ad Barach: Surge hzc eft dies, 1n qua tradidit Do-

JudiCo 4.

minus Sifaramin manustuas, Perterruítque Dominus Sifaram & omnes

J.

[*

*

currusejus, ita utomnis hoftium multitudo usque ad internecionem ca-

eret,

4

.

Intrecentis viris , qui' manu ados projicientes aquas biberunt,libe-

It

maxi-

H

Judie, ,

ravit Dominus Ifrael , de manu Madian & Amalech , qui erant in

L

£a maltitudine tempore Gedeconis,

fj

x

11]

Abi.

P

32

TITULUS VXIIL Bella & Vi&torie.

Judic. 9.

. Abimelech ; filius Jerobóal ex concubina,ínterfecit feptuaginta fra-

tres fuper unum . lápidem : ut folus poffet dominari? Pofíca quedam

mulier cerebrum ejüs fregit, fragmen molz jaciens fuper ipfüum , dum

obfideretturrim Sichem, reddidit illi Dominus malum &c.

Judic. 12.

Tranfivit Jepthe ad filios Ammon, ut pugnaretcontra eos , quos

tradidic Dominus.

Percufsitque 20. civitates hliorum Ammon plagá

magná nimis,

)uäic; 3.

Ex magna

fortitudine., quam dcäit Dominus Samfoni,' multas vi-

étorias obtinuitde Philiftzis, qui t

gnc gravi fervitute opprimebant fili-

OS ifraél,

"

Sexcenti

viride tribu Dan venerunt in. Lais ad populum quieícen-

judic. 18

tem & fecurum, & percufferurt eos in ore gladii: urbémque incendio

tradiderunt , nullo penicüsferente prefidium , eó quód procul effentà

z

S$ydone, & cum nullo hominum haberentquicquam foci«tatis,aut com-

mercii.

Licet filii Ifra&l juft& moverentur cohtra filios Benjamin, & effeat

Judic. 10.

plures feptuplüm quàm i-li : tamen ipfi fortitudine & numero eonfiden-

tes ,. bisfuerunt debellati

Poftea veró coram Domino flentibus & je-

junantibus dixit eis Domíinus: Cras tradam eosin man

:

us veür)as. , & aanc

pienam victoriam habuerunt de ipfis.

1. Reg. 4.

Tempore Heli facerdotis , filii Ifraél debellati fuerunt/ à Philiftais $

Ípe-

& poftea quafi rentantes Deum , tul

erunt arcam Domiaz fecum

Philiftai veró con-

rantes per eam prafümptuose victoriam habituros.

fortantes fe mutuó, iterum vicerunt €os , & arcam I?omini, ceperunt

in pralio.

Clamante a

d Dominum Samuele pro filiis Ifral , & facrificium

lbidexfn.

ro eis offerente, intonuit Dominus fragore magno fuper Philifteis, &

^

czfifunt ab invicem inter fe

fos , & fugati.

Cüm obfeffi effent vici

E

e Jabes Galaad

;

à Nahas rege Ammonitarum,

1. ng. II*

citó füccurrit eissaul. Nam cum mulütudine bellatorum isgreffus eft ca-

ftra, in vigilia matutina, &fic difperfi funt inimici , ita ut non relin-

querentur in eis duo pariter.

filius Saul , ftationem Philiftinorum , dixit ad ar-

1, Reg. 14.

Videns Jonathas 8

migerum fuum : Non eft à Domino

difficile falvarein multis, vel paucis.

k

miraculum à Deo ;

Et accidit quafi

fuit enim iultitudo per €os proftrata' ,

& huc illücque diffugiens ,

ubiqne difperfa.

Ad mandatum Samue

lis percuffit Saul Amalech , &

appre hendit

1. Re'g. 16.

Agag regem Amalech vivum , emne autem vulgus interfecit,

Mira-

nl

TITULUS XVIL, Bella& Vidorig,

33

Mirabile duellutn fuit inter -David & Goliath Gethzum gigantem.

e

*

David enim érat puer ineptus, & fine militaribus armis, ipíe auteth

I. Reg. 1g.

"

confidens in-Domíno' , prevaluit adverfüs gigantem armatum , fortem

& expertum ; & hocinfunda & lapide ,'innopiüine Domini.

Audiens David , quód Amalecite fuccenderunt Siceleg , & capti-

vas duxerunt mulieres, confulnitiDominum , utrum deberet perfequi Ia-

x. ch; 3-0.7

trunculos illos.' DíxiítqueeiDjominus, perfequere , &

cum guadriq-

gentis viris dehellavit eos & pradam integram reduxit,

Poft multàs perfechtiones iniquas, quás Saul commovit in David,

1. ZReg;gr."

Philiftzi pugaaverunt adverfus enm.,. totimque pondus pralii verfum

eftinSaul, jpíe veró accipiens gladium, ex defperatione , irruitin eum.

Mortuus eftergo Saul & tres filii ejus , & univerfi viri ejus.

;ü

Crudele bellum fuitinter 12. pueros David

(*

feth filii Saul, quando muturó fe occideruns.

AE ?2. ex parte Isbo-

| 2, Reg. 2,

Andierunt Phil

iffzi, quód David untuseffet in regem 'fuþc;-lïü-a.el,

Ti

& afcenderunc unise

r ,. n« quererent eum,. .. Qui confüluit Dominum,

l-

& percuffit eos.

2. .aneg. 5& Eo

.

-Alia vice accidit ei fimile ; goftea percuffit itertüm

Philiftaos ,. .&-tulit froenum tributi demanu «eorum.

Item percuffit

K

Moab , &fa&us eft ei ferviens füb tributo,

Item percuffit regem Soba,

& de Syria duodecim millia virorum,

Servavitque Deus David i om-

2*5.'

-n;þu; D ,quæ;nnguc profe&usett,

"

d

ti

n-

'"Videns Joab; quód prep

Á

aratu

^

;

m effet advérfam fe 'præ',lï'üf-n : &;ek 2.

t

adverfo ,. & poft rergum dixit Abifa

i fratri fuo z.. Si prevaluerint adver-

*R&g. Iþ:

füm meSyri, eris mihi adjutor.

Siaotem filii Ammon prevaluerint ad-

um

verfüm1e, auxiliabor «ibi :

Efto vir fortis, & pugnemus pro populo no-

ftro,& civitate Dei noftri,

Dominus autem faciet , quod bon

U

um eft'in

Cf)n'fpc&u fuo &c, ;:Inito,prïælilofuge.rum omnes adverfaríi,

Jf

'Jïellïum"in.hone.&um hábuerat Ab

fs

:

,

alon-contra:

patremfuum Davfd ;

»

& 2. Reg. 18,.7

a

malefucceffit ei , &populo, qui eidemadhafit,

on

j

poffe proficere, qui malo principi ínjufte confentit,

4

ut fcias populumn

Benadabrex Syriz cüm 32. regibus obfidebat

Samäriam, & vi&ui 3. Reg. zo.'

]at*

fuit, & fugatus ad preceptum Domini , pugnantibu

$ Contra eorum exer-

udé

Gitum tantüm pueris principum provinciarum, qui

;falï D

anno venititerum Benadabtum maximo exercitu ,

erant 232. Sequeuti

& ceciderunt centum

millà peditum de'Syris'in die una, pro eo;

m

montium Dominus , & noneft Deus vallium.

quód dixgrant ». Deus eft

Cüm effent congregati rex Juda & rex Ifrael & x

ex Edom , vít pug-

4. Reg. 3-

marent contra Moab , &magnum paterentur aqu

& defe&um, dixit

&

ia

Elifzus

34 TITULUS XVIL Bella & Vi&oriee,

EKlifeus prophetat. Alveusifte rcpl&bitur aquis, Infuper trade

þt Dominus

AMoab in manus yeftras,

4 Reg. ä.

Samaria tamdiu ob

feffa fuit à rege Syrie , quód vendebatur caput

?

afini g. ficlis argentcis & quarta pars cadi ftercoris columbini &. argenteis,

'Sedad verbum

E

-

Y

"lifzi, fugati fünt Syri , & exhoc habuerunt maximam

terumabundantiam,

Amafias rex Jüda, obtentá vi&orià de Edom mifit ad regem 1f-

4. Reg. 14.

racl, provocans eumad prelium , fed fuit ab illo fugatus, &t magna

^

ars murorum civitatis Hierufalem deftruc&a fuüit » occafiene elationis

ipfius Amafia.

Eoäem.

Licét Jero

boam filius Joas rex I(ael effet malus , populus ejus ,

tamen Dominus per manum illius falvavit eos ; & multa boria fecit eis,

4. Reg. 15.

Bene & mirabiliter pugnavit Dominus pro Ezechia rege Juda , ad-

verfus Senacheribregem Alífyríe , quando angelus Domini una nodte

»

ercuffit de exercitu Senacherib 185000. — Et ipfe poft à filiis fuis occifus

H

uit,

;Par; 13.

Abia rex Juda cum exercitu fuo ; videnoqu

S$d-initaret bellum ex

adverfo, & poft tergum , clamavitad Dominum ;

: & facerdotes cánere

tubis coeperunt,

& perterruit Dominus Jeroboam , & omnem Ifrael, Et

"

ceciderunt vulnérati

exlfrael 50000. virorum fortium, Humiliatíque

bY

funt filii Ifrael vehementiffimé

;& confortgti filii Juda ,. e qqod fperaf-

fent in Domino.

Egreffus eft contra

Afategem Juda Zará JEthiops cum exercitu füo

s. ?ar; 14

decies centenis millibus

& invocavit Aía Dominum , dicens : Domine

utrum in paucis auxilieris ant in multis

noneftapud te ulla diftantia,

&c, Sequitur: Exterruititaq

z

ue Dominus AEthiopes, & ruerunt usque

adinternecionem, quia Dom

in

o cedente contriti funt,

b & Ammon , utpugrarent contra Jofa-

4,Par, 46.

Cengregati funt filii Moa

Cümque cae-

hat. At illecontulit fetotumad rógandum Dominum,

-

iffeht cantorés Domini laudes canere , vertit Dominus infidias adver-

ariorum in feipfos ;

, & mutuis vulneribus ceciderunt.

Romelie rex Hrael occidit de Jt

da centum . vigind

, Pat. 49.

Phacee filius

"

millia in una die omnes vi

ros bellantes , €ó quód reliquiffent Domi^

num,

Ifzael per manum Judith,

-

Vi&oriam $

-

am dedit Dominus þopulp

]Dölth. 16

famofa eft, utinl

i

»

Judith quafi per totum.,

Unde ipía dixit, occifo

Holoferne: Dominus omnipotens nocuit eUm

& tradidit in manu foc-

ülingel; & cenfudit cuaf.,

"

fidem

RAU

—

' ïl;;LTüLUSXVIII. Bencdäio,ïduäDcuS'&c.i* 39 —

Videns fudas Machabzus exercitum

Seronis magnum , foclis ti- I.Mach.v $

mentibus ai-: Facile eft cóncludi multos in manu pa

ucorum, & non

t

liberarein multis,

veliu paucis &c.

eft differentia in. confpe&tu Dei eceli

Idem Machabaus cum tribus millis

1, Mach, 4.

»

Et contritus eft Seron & exercitus.

bus virorum, qui tegumenta & gladios non habebant,

debellavit Gor-

:

giam.cum magno exercitu.

a

Venit Bacchides in virtute rinlta ;

ut pugnaret contra Ionärham, 1. Mach. 9,

&c dixit Icnathes ad. fuos pugn*mus & cla

memus ín coelum ,. ut Jibere-

8

mur de man/businimicorum noftrorum ,

quod & factum eft.

Y

N

M

De Iuda Machabzo fatis notabile eft, quo

d cüm toties pt

gnave- 1, Mach, 6

& di-

rit, & tot probitates fecerit , quan

docunque pugnaturus Oravit ;

vinum auxilium invocavit, femp:r vicit.

In duobus autem pracipuls

bellis oráffe non legitur

-

Uuoum fuit contra

Antiochum Eupatorem ?

it

Secundum contra. Bacch

li

idem & Alc;mum, & tunc ipíe in pralio

cecidit.

(

-TITULUS XVIII.

1

H

i

ï?ehedi&io; guä Deu& bomini 'benedic:—'t'. ,

JJ

d

Reavit Dominus hominem ad imaginem & fimilitudinem

fuam, Qen, z,

ls

u

mafculum & fceminam creavitillos, benedixítque eis ;

&ait:*

Crefcite & multiplicamini ;

& replete terram,

Benedixit Dominus No£ , & filiis;

& dixit ad illos :

"

Crgkite &C-. Gen.g;

al

terror vefter &c, fit fuper cunéta animalia. &c.

[^

Dixit Dominus ad Abraham: Egredere de terra tua ,

bcn,eäicam Gen. 127

tibí & magnificabo nomen tuu

m, erísque benediétus.

Super I(mael exaudivi te;

dixit Dominus ad Abraham,& ecce bene- Gen, 17,

d

"

dicam ei, & augebo,

& multiplicabo eum valde.

Dominus benedixit Ifaac , & Jocupletatus eft

; & ibat proficiens. Gen. 2(,

Loquens lacob Domino , & avunculo fuo Laban ; ait: Modicum Gen, 39,

thy

habuifti; antequam venirem ad te, & nunc dives es effectus, benedi-

8

g

xitque tibi Dominus ad introitum meum.

lacob jn oratione lu&ans cum angelo ait: N

on dimittam te , nifi Gen, 31,

benedixeris mihi: fequitur,: Et benedixit ei in eodem loco.

m

- Benedixit Dominus domui JEgyptii propter Iofeph, &

multipli- Gen. 99

|

€vit tam in ædvi'bus ; quàmíínagris cun&am fubftantiam ejus,.

Hobi-

Fs

36. TITULUS XIX. Benedi&tio, guä homo &c,

2.Keg G.

: * -

Habitavit arca Domíni m'd:o"ma Obededoni Gethzi tribus men-

fibus , & benedixit Dominus Gbededom & omnem domum ejus.

Iob, r,

Operibus manüum ejus benedixiti, & poffeffio ejus.crevit in

terra,

Iob. 42.

Dominus benedixtt -]65 ím noviffimis magis , quàm in principio,

Afcenfurus im coelum. Salvator,

eduxit difci

Luc.24..

»

pulosrfuos inBetha-

niam ,& elevatis manibus fuis benedixit eis;

Matth, 25.

Defideranda eftilla benedictio, quam dabit Domi»nusele&ïs indie

ludicii, quando diéurus eft;- Venite benedi&i patris mei,

TITULUS XIX.

Beneditl;o, 7»1;'2 bomo 5enec£v;it* þea'.

, /B Eichifedech: rex S'aïe;xæ. Occurrens Ahraäam -revcrtenti à cede, ait z

Gen. raf;

; Benedi&us Dominus excel(us , quo protegente , hoftes in ina-

nibus tuis funt.

*

"

^

Obtentá victoriá d

^

e Sifara , Epebo'rä & Barach ce&i'neru"m dicentes z

iudic. s.

Qui fponte obtuliftis de Ifra&j animas veítras ad periculum , benedicite

Domino. -

x. Reg. 17.

Poft vi&oríam quam dedit DEUS David de Goliath Philiffzo, di.-

citur feciffe pfalmum z. B

-

nus meas ad prelium,

enedi&us Dominus Deus meus, qui docet ma-

Cüm audiffet Hyram ve

rba Salomoníis , Iatetus eff valde, & ait:

Benedi&tus Deus, qui dedit David filium fapientiffimum (uper populum

?. Reg.g.

hunc.

Xdificato templo , dixit Salomon coram univerfo populo : Bene-

3. Reg. 8^

dí&us Deus Iírael , quilocutus eff ex ore füo ad David patrem meum.

Fecit David principem ad confitendum Domino Afaph , & fratres

—:. Pay. föv :

ejus: fequitur , Benedi&us Dominus DEUS Ifrael ab eterno usque ín

eternum extremum , && dicat omnis populus , Amer.

David rex l«tatus eft gaudio magno , & benedixit Domino coram

Eodem.

univerfa multitudine.

Videns Eídras animum Artaxerxis bonum erga Iudzos dixit ; Be-

z. E(d,7,

nedí&us Deus. patrum noftrorum , qui dedit in corde regis , utglori-

ficaret domum Domini.

"

Completo muro civitatis Hieru

falem fub Efdra, & Nehemia,dixerunt

2. Ef:d- 9.

Levita,(urgite & benedicite Deo noftroab eterno & usque in ateinum,

Cum

L

TITULUS XIX. Benedi&io,quáhomo,&c. 37

Cüm aperuiffet E(dras- librum legis , ftetit omnis populus, &be- , E(d. g.

nedixit E(dras Domino Deo voce magna ; & refpondit omn s popu us,

Amen.

Sara filia Raguelis , chm compleretorationem , dixit: I eiedi& um Tob. 3*

€ft nomen tüun: Deus patrum noftrorum.

:

:

-

^i Filium fuum initrueus Tobías dixit i

nter Czterat Omni tempore Tob. 4«

benedic Deum , & pete ab eo, ut vias tuas dirigat.

Raguel & uxor ejus videntes, quód T. biam juniorem mon leferat Tob. g.

demonium, dixerünt: Benedicimus te Domine Deus Ifrael, quia non

contigit nobís, quemadniodum putabamus.

Sollicite monuit Tobiam , & filium ejus Raphatl, utbenedicerent Tob. iM

m-cceli, & narrzrent omnia mirabilia ejus.

Deu

16,.

"Recuperatio vifu & auditis fermonibus Raphaelís ; aperiens To- Tob.

btasosfuum, bencdixit Dominum & di-xit: Magnus es Dominé ii

eternum &c,

Ozias pr

inceps poruli Ifraef , videns Judith cum capite Holofer- Iudith, 13«

nis, dixit; Benedi&us Dominus , qui creavit coelum &terram.

Danicli nocte per vifionem myfterium revelatum eft, & benedixit Dan.2.

Deo coli, & ait: Sit nomen Domini benedictum à fzculo, quia fapi-

e

entía & fortitudo ejus funt, & ipíe mutat tempora & atates.

N

Ananias & focii ejus miffi íin caminum ignis ambulabant in medio Dan. 25

flammz laudantes & benedicentes Domino.

Kt rex Nabuchodonofor

poftea vifo tanto miiraculo , ait , Benedi&us Deus Sidrach, Mifach &.

le

Obtentá de hoftibus vi&toríá, & edificato altari fub Iuda Macha-

x. Mach. 4

Z

bxo , filii Ifracl adoraverunt , & benedixeruntincoclo Deur, qui pro-

fperavit eos.

Propter Hel

iodorum volentem Tpolfare templum Dominí, divina

2, Mach, 3.

virtute terribiliter flagellatum, benedixerunt omnes Deum; quia magni-

ficabat locum fuum &c.

:

Machabaus & qui cum eo erant , videntes auxilium. à Deo fibi

2. Mach. 11s

miffum, benedixerunt fimul mifericordem Dominum,; & convaluerunt

j

animis

Nato Joanne Baptifta, apertum eft os Zacharíz , & prophetavit Luc. r.

dicens : Benedictus Dominus Deus Ifiael.

?.

'Cüm inducerent puerum IEfum parentes ejus in templum, Simeon Luc.2,

accepit eum ín ulnas, & benedixit Deum dicens; Nunc dimitis fer-

|e

vum tuum Domine &F.

t

n

ES3

Poft

,& TITULUS XX. Bénediio, quá hóttio, '&e,

Luc. 141

Poft afcehüonem Domini erant ia templo laudantes & benedi-.^

centes Deum.

5 Lor. T.

Tribulationes pariens Paulus dicebat: Benedi&dus Deus & pater

3. Pet:X.

Domininoftri JEfu Chrifti,

Similiter Petrus: Benedicere Deum , eft

quafi opus , vel officium paradifi,

Omnes audivi dicentes

Apoc. 5.

fedenti in throno &agno: Benedidio &

honor & poteftas ia fzecula fæcu:?orum.

D

TITULUS XX.

Benedi Gio, qua bomo bomini benedicit. :

E]chifedech rex Salem occurrit xAbrahæ Bencdicens &Scait Bene-

Gen. 14.

di&us Abraham DEO excelfo &c,

M

Gen, 28.

Benedixit Ifaac Jacob dicens ; Dettibi Deus

de rofe coeli &

"

pinguedine terrz , abundantiam frur

J

nenti & vini.

Ibidem.

CumE

fau ejulatu magno fleret, !/aac dixit ad eum: In pinguedine

terre & rore coeli defu

per erit benediQio a , vives in gladio &tra-

tr tuo fervies,

Gen. 47-

Introduxit Iofeph patrem fuum Iacob ad Pharaonem , quibene-

dicens illi, & interrogatus ab eo» quot funt dies annorum , vite füua.

Benedixit Iacob filiofuo Jofeph, &ait: Deus, in cujus confpe&ta

?cn- 49*

ambulaverunt patres mei , benedicat pueris iftis, loquebatur de Manaffe

TE LR vt ot J AES P^

& Ephraim, quos

ater eorum rogaverat per patrem benedici. Poft-

modum etiam bene

di

xit lacob fingulis filiis fuis benedi&ionibus propriis.

Locutus eft Dominus ad Moyfen dicens :

Sic Lenedicets fiiiis 1f-

Num. 6.

radl: Benedicat bi Dominus & cuftodiat te,. oftendat tibi Dominus

facdiem fuam.

Levit. 9.

Kxtendens Aaron manum a

d populum benedixit eum,

Dixit Balaam filius Beorad Balach: ad benedicenduma

ddu&ug

Bum. 23.

fum , benedictionem prohibere non valeo.

Deut. 24.

Non pernoé&tabit apu

d te pignus pauperis , fed flatim reddes ei

ante folis occafum , ut dofmiens in vefti

mento fuo benedicat tibi.

Moyf:s homo Dei benedixit filiis Ifra

el ante mortem fuam, & ait :

fi

Deut.33.

Dominus de Sinai venit, &de Seir ortus ef

t nobis.

Yofue 22.

Vocavit Iofie Rubenitas & Gaddizas & dimidiam tribum Manaf-

fen : . dixítque ad eos: Feciftis omnia, qua vObis pracepit Moyfes;be-

*

nedixítque c'is , &dünifit eos,

In

TITULUS XX. Benedi&ioquihomo &c 39

Ih'cantico pr

o viéória habita de Sifara dicitur : .Benedi&a inter Judic, s.

mulieres Jahel uxor

Aber Cinzi, & benedicatür in tabernaculo fuo.

Noàmi videns

Ruth nurum füam

àBoozfuiffe honoratam ;

dixit: Ruth, 2.

dem gratiam , 'quam prabuerat

t

Benedi&us fità Domíno ,* quoniam ean

vivis, fer

vavit fnortuis,

Commenday

eratBooz Ruth, quead Deum Ifraél confugerat ,

& Ruth. 3.

filia, quia prioreni mifericordiam: pofte-

ait! Benedi&a es à Domino

"

riore fuper

afti.

Heli

benedixit Elcanz & uxori ejus ;

dixítque. ei: Reddattibi Do- 1. Reg, 2;

minus femen de muliere

hac pro fomnore , quod commodàáfti Do-

fnino,

Nuntiaverunt Zip

heiSauli, quód David latitaret apud eos : Di- r. Reg. 23,-

XitqueSaul: Benedi&ivosà

Domino!, quia doluiftis lu&um meum.

Nuüntiatum eft David, quód viri J

abes Galaad fepeliffent Saulj die z. Reg. 2.

Éenedié&ti vosà Domino

, qui feciftis hanc mifericordiam.

xítque ad eos:

-

&

t«

€um Domine ve

ftro- Saul , & fcpeliftis eum.

Convertit rex Salomon faciem (uam

& benedixit omni ecclefie 3. Reg. 8.

Mrail: Omníisautem ecclefía Iíraél ftabat,

vid , offerens holocaufta & pacifica ,

benedixit 2. Par. 16j

Cüm complelfet Da

:

NX

populo innomine Doml

ni, & dimifit univerfis per fingulosà viro us-

if

que ad mulier

emtortam panis.

Appreh

endens Raguel d

extram filie füx, dextre Tobiz tradidit , Tob, 7:—

diben

$: Deus Abraham ;

: faac , . Jacob vobiscum fit, & ipíe conjungat

e"

d

vos , impleátque benediétionem fuam in vobis. Ofculatus:eft Tobiam,

& plotaris fuper collum ejus. dixit: Benedidiio tibi fitfilimi , quiaboni

u

& optimi viri

*

filius es,

ulít

Gabelus i!

ngreffus domum invenit Tobiam & flevit. dicens: Bene- Tob, o,

ott

rits,

dicat te Dominus Iíraél , quia filius es viri optimi ögx'thti , timentis

Deum.

*

;

Ozi

as princeps populi Ifraél dixit ad Jadith: Benedi&a.es tu flia ]udith.:tg.

us

Domino Dco excelfo, pr& omnibus mulicribus fuper terram,

Et po-

ftea univerfi presbyteri omnes una voce dicentes: Tu gloría Jerufalem; Judith, 15,

tu latitía lfrael &c.

JdtUs

Fa&tum eft cüm audiret falutationem Marie Elifabeth exclamavit Luc, 1.

:

5 d

&dixi; Benedida gu imcr mulieres &fz.

at

mö(

J

TITIL ;

In

L

ao

TITULUS XXI, Blasphemia

TITULUS XXL --

il

zwbemgg.--

Lev. i4.

| ; hius mülieris Iraelitdis pracepto Domíni lapidatus fuit in deferto;

proeo, qnód nomen Domíni blasphemavit.

m

1. Rega Z

— Dixit Heli filiis füis: Si peccaverit vir án virü

E

1, placari poteft þ:i

-

Dohminus: fiautemin Deum peccaverit, quis orabit pro eo?

4, Reg. 12.

Nathan propheta, multum easapgeravit peccatuma Davi

: qquódblasphemare fecerat inimicos Dormini.

d;, ex gö,

Vir Dei dixitad regem Ifrael: Quia dixerunt Syri Deus montium,

3. R,e"g. 200

eft Dominüs eorum, &noneft Deus vallium

nemgrandem hancia manutna, ..5

» dabo o.mngm muitituc?i-

4

$. Reg. a1.

Videtur quód majus :peccatum nequivit ex

cogítare nequiffima IS-

zabzl5: ad cito la

pidandum Naboth , ;quàm blafphemiam, quam illj fgf

cit imponi,

A

Müitum

difþ*li.cücrunt Deo blasphemie , quas dixerunt fervi Sen--

4. Räg. 19.

ff

macherib Regis A

yriormm, nnde percuffitangelus Domini centum o&o-

gintamillia hominum de exercitu fuo.

il

Non expedit fimplices'homines contra

b:läsphemiäs, infdelium di-

4. Reg- 13.

fputare j propter hoc prohibuit Ezecliias ,

"i

eti

:m? pig;pulps ïnpericug blgsph:r

- mie Rabíacis A(fyrii refponderet.

H

3fa. 3

Holofernes indignatus, eó

quód Achior; otentiam Dei cceli.com-

mendaverat, dixitade.:m : Quoniam prophetáfti, quód gens I(rael de-

]u»d'.!»h. 6.

fendáturà Deofuo; oftendàm tibi quód non ett Deus, nifi Nabuchodo-

3

nofor,'cüm percufferimus eos omnes, .quafihominem unum,

x

"

*

Cum argueret Jeremias populum, pro eo quo

d facrificabant omnes

]crerfl. 4:4.

diisalieni:s refponderunt ; Sermonem Domiini non: audiemus; :fed fa-

crificabimus regiaz cceli , ficut fecimus nos &c

patres noftri , & bene. no-

bisfuit, quiamelum nonvidimus,

Nabuchodonofor rex Babyloni

s dixit fociis Danielis ,' qui ftatu-

Dan; 3

am auream nolueruatadorare? Quis eft Deus , .qui«crigj'at vOS d; manu

mea ?

1, Mach.1,

Quidam iniqui ex Ifrael in -diebus Antiochi fuaferunt —diccïntcs';: Ka-

mus & difponamus teffamentum cum gentibus, Quia ex quo receffimus ab

eis ; invcnerung nos multa mala.

-

1

Ob..

E

r

TITULUS XXII. Bonitas Deierga fitos Servos, At

Obfidente Juda Machabzo quoddam prefidium; quidam gentiles 2. Mach, fq;

intus exiftentes; verba blasphemia nefanda jactabant , tamen cito poft-

€a concremati fuerunt.

Dicentibus Judais. Nicanori : Eft Dominus potensin ccelo, qui 2. Mach. 15.

juffit agi feptimam diem folemnem, ille infelix ait: Et ego potens fum

uper terram , qui impero fumi arma, & negotium regis isnpleri,

10

Cüm ejeciffet

^

damonium Dominus ceecum & mutum , ftup

enti« Matth, 1?.'

11

bus turbis, Phariízi blafphemabant, dicentes: Hic non ejicitdemones

niü in Beelzebub principe demoniorum.

Pendente Domino in cruce, pretereuntes

blafphemabant eum, mo« A& ra. 8

ventes capita fua &c,

Contradicebant

Ut

tes ac contradicentes,

Judaihis, qua à Paulo diccþantur ; blafphemans

ud'l-

1]&-

TITULUS XXII

|ft*

ml

onitas "Deierga fuos Seryos.

Qo*

di«

hte

Braham loquens cum Domino , & petens ut parceret Sodomitis, Geft, !f.'

Á

miráà fiducià utebatur, & vifus fuiffet apud homines importunus,

fed Dominus ei femper beni

cont

conceffit.

gné refpondit , & -quo petebat;

|dee

Fugienti lacob iramfratris Dominus clementer apparuit,

de'

& tunc Gen.4r, &

ipfüm redeuntem ad fratrem fuum ab infecutione foceri fui lib

eravit,

35.

jne

- Magná ffiduciá ufus eft Iacob; orando Dominum dicens:. Non di«

LGcn*. 924

mittam té , nifi. benedixeris mihi,

j*

Ait Dominus ad Moyfen: Cerno, quód populus ifte durz cervi-

pn

Exod, 324

€is fit; dimitte me ut irafcaturfuror meuscontra eos, Quafi

tu me tenes, nec poffum hos peccatores conterere. nifi

dimittás me.

diceret,

at

"Lequebatur Dominus àd Moyfen, ficutioqui folethomo ad ami-

Exod, ggv.'þ ,

qanu

'cum füum» ipsimque ab emulis fuis & detractoribus defendebat.

Obedivit Dominus voci lofue dic

i

Nu.19.& 15;

Iofue 10.

É

movesris.

cmif Sol contra Gabaon non

us

Balach vocavit Palaam , ut malediceret filiis Ifrael,

fed Domiqus 6 Mum. 29«

contrario per illum benedixit eis, ut recitatur Iofue 24.

Gedeon à Domino bis petit fignum in vellere,

utrum dcþerct ludic. 6;

Qb«

vi&priam dc hoftibus obtinere.

F

Mi«

4» TITULUS XXII. Bonitás Dei erga fitos Setvos,

Mirum fuiffe dicitur de hoc ; quód Domintis non füit indignatus ínt

ábje&ione füi , fed contemptu fereorum Deiipfe reputavit fe contemni;

hi

«

üt patetin Sámuele: nonteabjecerunt, fed me, dicit Dominus, -

2. Reg. 7,

Notaetiam, quàm pié loeutus fit Dominus ad Nathan de David

& domo ejus ín futurum,

;

d

Quamvis pofteri David multipliciter & graviter peccaverunt , ta-

3. Räg. 12,

inenopera ejus bena frequenter memo

TO

percit Dominus peccatis illorum,

vt & propter illa multoties pc-

Reg. rv

&

Ex precepto Domini corvi deferebant panem & carnes Elíz, &

1g.

poftea angelus Domini panem & aquam eidem oftendit,

L

2,Par, 30'.

Ezechias rex Juda dixit: Dominus bonus propitiabitur cundtis, «qui

intoto corde requiruntDominum , & non imputabit eís , quód minüs

à

fan&ificati funt,

Tob, 5,

Mifit Deminus angelum fuum, qui Tobiam juniorem duxit &re-

duxit, damonium.ab ejusuxore compeftuit 5 - gaudium parentibus ejus

fecit, feniorem Tobiam à ccecitate curavit» & totum domum ejus omni-

$:

bus bonis replevit,

Jerem.7.

Videbatur qua

fi Domihqs tintere offenfam Jeremiz , cum vellet po-

n

fre

pulum propter peccatafira omnirito délere; dicebat enim cap. 7. Projici-

am vos à facie mea &c.

Tuergó nol orare pro populo hoc, nec affu-

mas pro eisJaudem & orationem

,& non gbliftas mihi, quoniam non

di

€xaudiam te.

fui

Dar, 7.

Planum eft ,. quó

dDeus eft »Cilm fervis fuis in tribulatione: U&de

Nabuchodonofor vidit cum Azaria & fociis fuis fimilem filio Dei in for-

nace candenti,

d

[5

Dan, 14;

Cim Danicl effet in Babylone in lacu leonunt

" mifit ei de. longin-

quo; fcilicet de Judea, prandium per Habacuc prophetam,

n

DL

Exaudivit D

dicos fälxes

Dan, r 3.

ominus vocem Sufanna , & quia per impu

resbyteros injuft fuerat condemmata , per continentem. puer

Wibl

^

u

fto judico liberata.

Przpatavit Dom

]ohæ.— p

inus pifcem grandem, ut deglutiret Jonam, qui

à

tamen propter inobedientiam videbatur jufté meruifíe poenam,

2. Mach,

IO,

Machabxzus, & quicumeoerant, pugnantes contra Timotheum,

k

habugerunt manifefté de coelo auxilium , apparuerunt enim viri quinque

Q

Sfxl.

in equis &c.

Poftcà veró alia vice euntes ad pralium contra Lyfiam ,

apparuit

t

yibrang.

precedens ecubs- eques iq vefie candida armis aurejs baítama

ft

Àil

u

Mira

TITULUS XXII. Bonitas.Dei erga fuosServos. 45

1

Mira erat benjenitas in "alvatore, qui circuibat fanans. omnem Matth, 4

e

fanguorem , & omne

ra]

H

infirmitatem :

quod nifi feciffet , multj infirmi Luc. 8

accedere ad. eum non potuiífent,

Leprofo dicenti: Domine, fivis, potes me mundare, pie refpon-

Matth, $,

dit, &benigné fecit, extendens enim I&fus manum , tetigit.dicens $

Volo; mundare, Sacerdotes autem hujusmodi homines habebant þor-

rOti.

Statim peft vocationem Mätthæi difcubuit Dominusià dómo ejus: watcfy, 9.

; Cim feceffiffet Dominus in defertum , vidit turbam multam,

Mare, 5',

mifertus eft ejus, & curavitlanguidos eorum: vefpere autem fa&o, di»

xerunt diícipuli : Dimitte turbam , IEfus autem tan

qgam liþ:ralim:gus 3

eit illiss. Date cís vos manducare,

-

— Petrus incipiens mergi, clamavit dicens: Domine falvurä mefac, Matth. T4.

j

& continuó 1Efus extendens manum apprehendit eum.

Maríam Magdalenam pi$' defendit' Dominus contra Pharifxum, Luc.7, &

gnalb de ea cogitantem , & contra fororem propriam de illa conqueren- — 19.

tem t Item & contr

frementes,

a difcipplps; propter -Cjïuüogc;;x ;mguemi jn eam Ma:;, 145

u

Ineffabilis pietas Dei multüm oftenditur ín exemplo de filio pro- Luc. 15,

digo , ubi dicitur; Cüm adhuc longg effet filius , / vídit illum pater

fuus & mifericordia motus eft," & occurrens cecidit fuger collum ejus;

& ofculatus eft eum. , Idem petebat fieri ficut unus de mercenariis, Pa-

ter interrupit verba , & recepit eum in filium.

De facili Dominus recipit illos, quos mundus þiïc,it; Ur;de Cæ;-

Ioan.9.

Cus ille nátus , à Domino illuminatus

&tus, ftatim à Domino receptus eft,

: ppüq'uamfui-t a Synagoga eje-

-

5

Mira fuit Chritti bepignitas , quando ad domum publicani 7acheí, r uc.

I5.

ui eum videre cupigbat , íeipfum invitavit; & ejusdem domui bene-

ixit,

Chro protuliffecDominus ándiftin&é , unus ex vobis me tradet,

Joan., 13.

fequitur. .Cüm recubuiffet loannes füper pe&us IEfu , ait; Domine

h

i

&

quis eft? ecce quàm magna benignitas & familiaritas,

Promifit Salvatór diícipulis; de fao receffu contríftatis, quia Pa-

y

A&o,r. 24

ter alium Paracletum daret eis, quód adimpletum optime die Penteco-

ftes , quando Spiritus fanctus eos taliter roboravit, confolatus. eff,

iluiravit, & docuit,

*

Venientibus ad capiendum Dominum mini(tris Pontíficum dícitur

€is; Si msgquaritis, (inite hosabire, — Sciebat en

pa-

fcm. 18,

,

iæ guöd non cránt

gati

^

F2

t

44 TITULUS XXIII, Boni latentesintermalos,

rati ad mattyridm füftinendum. : Idcirco clementer

À

infirmitati emum

condefcendens ,' voluit , quód parceretur eis.

Petiit latro ut Dominus meminiffet ejus, cüm veniffet in regnum

Lug. 3.

uum, Dominus autem plus conceffit, quàm ille peteret, dicens, ho-

die mecum eris in paradifo.

Luc,22.

Magna fuit Chrifti pietas , qui nec Petrum, quiter eum negavit,

loan, 20.

repulit, fed benigné refpexit, nec Thomam in dubitatione reliquit, fcd

fe palpandum manifefté exhibuit,

A. 9.

Item Paulum in a&u períecutionis exiftentem, excecavit, pro-

flravit, vocavit, & convertit.

V

A&. 7.

Dum lapidaretur Stephanus, vidit Dominum in. coelis ftantem,

tanquam paratum ad ipfum fortiter adjuvandum.

Kpoc. 1. &

Beato Ioanni in Infula Pathmos exulanti mu

.

Itam bmignitatcfn

per totum, Dominus oftendit, apparendo ei, & angelum fuum mit;endo—, qui

eug multiplici revelatione confolatuseft, —

TITULUS XXIII

s $oni latent'e.r int&r malos.

€«n. 7,

llamvis fcriptum fit: Omnis caro corruperat viam fuam, tamem

dixit Dominus ad Noe, Ve Vidijuftum coram me in generatio »

Q

ne hac,

lM

Gen, 13;

Loth juíftus habitavit in medio Sodomorum.

Gen. 39.

Iofeph in JEgypto caftam & fidelem yitam duxit:

Exod, 3.

E

arnit Dominus M

oyfi in terra Madian, cüm oves foceri fui

Iethro pafceret in. deferto,

1.Regii:

Samuel inter filios Heli peffimos, fan&tus & innocens fuit.

3. Reg. 19.

Sub Achab & Iezabel Elias omnes , fe folo excepto, reputabat ido-

Jolatras: fed dixit ei per refponfum Dominus: Relinquam mihi 7000.

virorum, quorum genua non funt curvata ante Baal.

De quo etiam

ad Rom. 11. An nefcitis &c,

j

Tob. x.

Tobias natus fuit ex tribu Nephthali fub regno Samarie, inquo

fer& omnes putabantur idololatria & vitiis diverfis ínfedi,

Unde iftc

in captivitate pofitus viam veritatis non deftruit,

.Mardochaus erat vifus» ubi quafi omnesa

dorabant- Aman füpers

"Efther, 3. &

s.

bif&mum ; ipe veró Mardocheusgenua non fle&cbat,

$ane

TITULUS XXIII, Boni latentos inter malos, 45

m

San&us ]db gentilis fuit , & de Ffau dicitur defcendiffe, quem Iob. 2.

tamen conftat fide & moribus mirabiliter claruiffe, qui de feipfo dice-

iv

bat; Frater fui draconum ;; & focius ftruthionum, -;*

(*

Hieremias propheta erat'cum populis, qui remanferant in Judaa Ierem«43s

poft deftru&ionem Hierufalem, qui pro ipfis orabat , & ipfis volun-

Vif'

tatem Domini monftrabat, Illi veró dicebant: Mendacium tuloqueris,

d

non te mifit Dominus, fed Baruch .incitgäat te adverfus nos, ut tradat

nos in manus Chaldeorum.

»

Dixit Dominus Ezechieli; Tufili ho

rainis, ne timeas eos,quoniam Ezech. 2.

'e

incr

eduli , & fübverfores funt tecum ,, & cum fcorpionibus: habitas.

pan. 3- 60

n

Daníel, Ananias, Azarias, Mifael habitaverunt cum Chaldzis ido-

lelatris , qui eos ad idololatriam inducere , & à cultu veri Dei retra-

14«

here laboraverunt,

H

tem

Y

Sufanna fuit caftiffima i

n Babylone, ubi fenes presbyteri erant im- Dan. 13

qu

pudici, & judices iniqui,

E

Videbatur tempore Antiochi

:

iphanis, quód Judeierantadri- y, Mach. 3

tüm gentium translati , fed inventi

unt Mathathias , & filii ejus, Elea-

zarus, & multi alii , in lege Dei valde ftabiles & firmi,

Commendans Dominus fidem & devotionem €enturionis de Ca- Matthi, 13;

pharnaum dixit: Quàd non invenerat tantam

:

fidem in Ifrael,

.Nicodemüs princeps Judeorum venit ad.

JEfum node & —pla.n'e Ioan. 3

confe

ffus eft, Rabbi, fcimus quia à Deo venifti magifter.

Poftea crucifixo Domino , venit ad fepeliendum. eum portans Ioan, 20;

100. libras unguenti pretiofi.

Jofeph nobilis decurio a

b Arimathia difcipulus eratIEfu, óccultus Marc, I5

m

au!

A

um Iudeorum, depofito tamen metu , auda&ter in-

yiQ»

travit ad Pilaaum , & devotam

tem propter met

$

peritionem fecit ; petens corpus Iefu

ab indevoto. tyranno.

2

Honorabilis Do

é&or :Garhalielllrc is erat Pharifzus ; &deditbo- A&. s;

num & nobile confilium pre apoftolis principibus facerdotum,

i

Vir quidam erat in Cefarea, nomine €orncelius , religiofus &ti- A&, yo;

mens DEUM cum oómni domo fua , faciens eleemofynas —plebi

il

deprecans Dominqm femper,

'0'00'

1j

u

ult

F3

&

;peH'-

&ie

46

TITULUS XXIV. Caftitas,

C.

pi

n

TlTU 'i;/q.s XXIV |

f

fü

—CCfitar.

Genc '4.

tramdíu primi paf&nt;es ïn.Paäadif;)fi;'gxünt.; þvirgines extiterüints

fed ipfis eje&is dicitur. Adam cognovit Evam uxorem füam.

Q

Cüm Sichem violáffet Dinam filiam Iacob , fratres ejus irad:

-

Gen, 34a

funt valdà , eó quód feedam rem operatus effec in Ifrael, & viclatá filià

Iacob, remillicitam perpetráffet,* " Tandém & v.

& eorum populum occiderunt.,

iolatorem & patrem .chs':

*

Vicginitatis

Nota qued hoc fuit ante legi

em fcriptam füb lege natürz, qbäntum*

commenda- e

T

.

go füb Iege gratie 'vi';"gi:nf'ras honorari débet ,. & ftuprum pu-

tic.

niri ?

'm:

Gen.39.

Quamvis Iofeph effet fervus emptitius & clegantis forme juvenis,.

fine uxore tamen folicitatus à Domina fua recufavit ftuprum, & ma«

; Qüit offendere eam & in carcerem trüdi , quàm perdere caftítatem.

dl

Gen. 38.

Iudas qui caftus non erat, . deteffatüs eft fornicationem Thamar, '

Num.31s

: Poff debellationem Madianitatüni fa&am per Phinees & alios pug-

pon

natores , juffit Moyfes

" Vari.

i

mulieres corruptas jugulari, & virgines refer-

a

i,Reg.2t.

[e]

Mundi effe deh&b

i

ant , maxim?: à muuenbuS, qui panes f;cerdo.:

W

t2les comedebant:

4. RS2» 4«

Quando mulier Sunamitis hofpita Flifzi volebat ei loqui; mittebat

" ad eanr Elifzus puerum füum, quafi vitans colloquia mulierum,

àlio

Tob. 3.

Sara'in oratione dicebat: Tuftis , Domine. quia nunquam con-

fid

cupivi virum , & mundam fe

centia,

.

rvavi anitnam m;:mi ab omni concupif.

Mortuo v

iro fuo Iurdith alium neicivit, & femper caftitatem ama- "

Vitt

Sed nota, quid faciebat, quia cum puellis fuis claufa manebat,vel

morabatur, & habens cilicium fuper lumbos fuos, jejunabat omnibus

diebus vitz fuz , prater fabbata & neomenias & fefta doanüs Ifrael.

Dan, 13.

Sufanna graviter pulfata fuit ab illis fenibus , fed tua caflitati nee

famam nec vitam preponendam effe putavit.

Matth, 25

Ad hac nullus de fola caftitate confidat , fecundumid, quod

de

virinibus evangelícis fuerunt totfatüg, quot prudentes,

s

Beata

kj

TITULÜUS XXV.' Choree;'

4

Beata virgo ab angelo venerabiliterfalutata non eft oblita voti & yruc, y; ^

ptopofitz cafiitatis,licétangelus promitteret ei, quód ex ea filius altiffimi

nafceretur,

Per hoc quód Salvator dixit : Quia in illo fzculo neque nübeot , Matth, 25.

neque nubentur , quía virgines illi vite bezta fpecialiter apprepinquant.

Caftitatis argumentumi fuitin beato Ste

D]

phano ,quia i

pfe ab Apoftolis 4&0:. 6,

fuif deputatus ad minifterium vel cuftodiam mulierum,

l)

pl

Tl:ruuïs' XXV,.

lia

* dos | Chorez.

l$

.

hm Ifrae*l duc?ntes choreas Deum

n

graviffimé offendunt, & tettibi- Exod. 22;

[]«

I lem poerram fibi attrahunt;

F

M 60 28.

ü

tate Do

mini,

, .Filii Benjamin rapiunt virgines duccntes choreas in folemni- Jgdic,n,zr;

ls

: . .Sarauxor Tobiejunioris nunquam cumludentibus miícuit fe, ne«

ld

Tob.3, 12,

que corum , qui in levitate ambulant , particeps fuit,

h

Dinà fola ex curioütate egreffa & domo paterna , "vitginitatem Gen.54; T.

perdit,

Ce

ja

Minatur Deus flliz Jerafalem:. pro eo , quód plaufifti nianu,

:ï-

«uffitipede , & gavifa es extotoaffe&u: idcirco ecce e

& per- Ezech. 25 6.

num meamfuperte &c.

go ext-endam ma-

j0«

— Saltus filiz Herodis caput & vitam abftulit Joanni Baptifte,

Mätth. 14; 6.

—^ Notat $. Chryfoftomus, quód in nuptiis Abraham , Ifaac, Jacob, &

ht

aliorum Sanctorum nulla mentio unquam fiat de chor

:

&is, íed tantümi dg

1

"läudvc'DEI, *gratiartfma&ione ; & lxtitia fpirituali,

l

TITULUS XXVI.

li

«d

"Compa[fio érga proximum.

T

Udiczfs Abraham Captum effe Loth nepotémifuubi , celeríter & vi-

A

tiliter fuccurrit ei.

€en, 14;

fie

Ruben;& Judas refiftebant ceteris. frátribus volentibus oc-

H

!it

üdcfe Jofe

phs quamví

$ non rgd

r

i t—cumwgd paurem , tamen minis Gcn. 37.

!ma.lä 'A&um cít'ei.

6t«

n

48 TITULUS XXV ICompa**üïq cxgäproximum.

Tudic. 8.

W

ludic, 2I,

Gcdeon compatiens fociis fügatis , petivit panes pro eis;

hi

Licet filii Benjamin filios 1Mrael gravifime offendiffent, propter il«

lorum tamen excidium omnes elevatavoce, ululatu magno fleverunt,

1. Reg. 15.

Lugebat Samuel Saul , licét fcireteum à Deo proje&um.

[

x, Reg, 30*

Compatiens David laffis fociis, quia ad bellum irenon poterant,

f

conftuit, quód zqua pars effet deícendentis ad prelium, & remanen-

tis ad farcinas.

ml(

2.Reg; 18.

Doluit David de occifione Abfalon, licét ille multüm offendiffet

ii

ecum.

Sed fciebat David eum in anima fuüiffe damnatum.

Ve;'us

st

3. Reg. 17.

Elias benigné accepit verbum mulieris fatis durum, & pro fitio

mortuo , dolori illius compatiens, efficaciter oravit,

W

«

5. Reg. 18.

Cüm Jezabel occidifet prophetas Domini, Abdias abfcondït cen-

tum ex eis, & pavit eos diebus multis.

N

ü

4. Rez. 4.

Pie compaffus fuit Elifzus vi

duae

debitislqb;igats, & augmenta-

vit ei modicum olei, quód habebat,

:

D

4. Reg. 8-

Non folüm pro prafentibus malis compatiendum eft proxiimo, fed

d

etiam futuris,

Unde Elifzus videns Azahel ,

qui mala fa&urüs erat ülii:s

TK

lraél, ccepit flere.

1. Par. 23.

'Cüm cepiffent filii Hrael de viris Juda ducentà millia iulierum &

puerorum, pepercerunt eis, & veítitos atque refectos ad propria re-

[

miferunt,

* Fíd, 1.

Audiens Neemias miferabilem ftatum civitatis Hierufalem, flevit

& 2«

diebus multis, & tandem confilium adhibuit, &auxilium opportunum.

Q

[!

Cüm regnaret Sennacherib, & filiosIfrael exofos haberet, Tobias

Tob. xT &2.

ergebat quotidié per omnem cognationem fuam, &. cenfolabatur eos,

efurientes alebat , nudis veftimenta

prebebar, & ;inortuig atqqc occjüs

fepulturam follicitus exhibeat.

Magnam compaffionem beatus Job habebat ad proximos, qui dice-

Job. ?9.

bat; Auris audiens beatificabit me, có quód liberáflem pauperem voci-

ferantem» & pupillum, cui

l

me veniebat, & cor vidüae Confolatüs: fum,;

10n.erat adjutor y benediétio pjlpi*lli füper

J

)

Efth. 7.

Nunciatà reging Efther fententià. crudeli

.Co

ntra populum fuum

latà, nonaliter fumpfit negotium , quàm fi fui

ffe

et una de

effet fecura de tali fententia tanquam. fponfa regis dileta;

populo,li;&t

:

]Ob. 'i-

Audientes tres amici Job omne malum quod accidiffetei, vcnerlint

E

ut confolarentur eum.: Sed ciàm non intellige

H

;

rent caufam fuag afflictio-

nis, fuerunt eipoftea onezofi; ;;

Non Ííol

lfa.zl.l

àm juftis in afflictione /pä[it*isxcdmþatiendum Eü, fed etiam

pee-

l

TITULUSXXVELCompaffioergaproximum. 49, —

peccatoribus &

:

injufiis,

-Unde. dicebat l(aias * propter dc&ru&iohcm

Babylonis , rep

;

l

,

eti (ant lumbi mei dolore ,' anguftia poffedit me , ficut.

vll«

rünt

anguftia parturientis,

-5 Videns in fpirituid

em, calamitatem fuperventuram populo fuo di- Ifa. 22,.

Cebat: Recedite, amare flebo,

Nolite incumbere , ut coniolemini m ..

rAnt,

fuper vaftitate fili populi mel.

inee

Dotens Abdem

elech zthiops, quàd Jeremias propheta miffus erat Jer. 3f5

inlacumeonum, ia quo non erat aqua fed lutum, procuravit apWd re- .

di(fet

£em , u extaheret illum,

x

Vi

-

N

-

ut

[

ripüffet Baruch

verba comminationis ex ore Jeremie , di:

)ffus

xit: Ve mihi mifero , qnoniam addidit Dominus dolorem dolori meo.

ge«4s a. :

Kttamen dicebat populus ,. quód' Baruch incitaret Jeremiam . adverfus .

€os, ut traderentur in manus Chaideorum.

in [5

; Cüm revelaffet Dominus Ezechieli peccata , que populus Ifraél fa- Ezech, 3, 9j

Ciebat, &

ncntaj

mebundus.

pornas , quas paffurus erat, fuitamaricatus, triftis , &cge-

"

:

s i

£

Rex Darius fciens Danícl

em pofitam in lacum 1eonum , pre dolore Dan. 6.

e

dormívitinceenatus , cibíque non funt illati coram co , infuper & fomnus.

A

3

tiliis

zeceffitab eo,

Magnum

dolorem habuit Onias facerdos , quando vidit templum.2, Mach,

per Helio

d

mum

auferri.

dorum.debere. fpoliari, & depofita viduarum &»pupüiorgm

:

j r

Z 3

Antiochus r

4

ex .noi;ili's, licet fpeciatiter effet malus , tamcn,a'udi:ni a. Mach, 4.

f

Omnium fummum facerdotem ini

diam, lachrymas fudit,

qué fuiffe occifum, filcxfuswad miíericor-.

p

WE

Accedentes difcipuli

ad Domínum, rogabanteum promuliere Cha- Mai, g.

Tobias

nanza dicentes: Dimittecam, quiaclamat poft nos.

tyr e05

Contra nofentes compati proximo , & ex corderemittere, inducit Matth, 1.

e odl

Dominus parabolam de fervo nequam, cui mille talenta fuerunt remiffa,

& noluit dimittere confervo.fuo centum denarios,

j od

Ad hoc quód nemo libenter. compatiatur þ'r'o:ïimo & mifereatur Matth, 25.

m v(de

ipfius, multumfacit, quód fpecialiter

et difpxmaxiovdc operibus mifcri-g

ey

N

Jj üpet

cordiz in judico.

T

Cuüm v

idifet Daminus flentem viduam , cujus filius ,Aeff&rcbatu-i' Luc^?.

defun&us, mifericordia motus fuper eam, dixit; Noliflere , & mortuum

ym fim

illius filium fuícitavit,

»Ulorum

.. , Mifertus eft Dominus

à

m Matth, 14, .

türbz indigenti , qui; pedeftris fecuta eu

. Marc; 8

yort

fuerat m defcr:q.

ifítio*

gj eiam

Säma-

Pcc-

$o TITULUS XXVII, Confeffio feecmsmm:'

iLuc, 10.

. Samaritanus illefüper fauciato mifericordia motus, aiïiägavii vulae« -

raejus, infündensoleum& vinum, & curám illius egit , & pabulum

fecit haberi.

Luc, 19.

Videns Domin

us civitatem Jerufülem , & confiderans mala, que

fuütürà erant

poftmodum , & paffura;flcvit fuper eam , dicgns-.: Si coggo-i

viffes & tu &c,

joan. tr.

Ut vidit JESUS Mariam plofaniem,& Jud«os, qui venerant cum'ea

plorantes, infremuit fpiritu , & turbavit feipfüm , & lachrymatus eft.

ä

ann. 9].'

Etiam pendens Salvator in cruce curam habuit matris, quam fciebat

in'anima crucifói, Mulier, dixit: eccefiliustuus, oftenfo Joannc,

A. 9,

Cüm vehiffet Petrus in Joppen» vidit flentes viduas pro morte Tha-

bithe , quzfaciebat eis tunicas & veftes , & ponensgenua fua oravit : &

um vocaffet eam, fandtis & viduis affignavit vivam.

A& 17.

Paulus , cüm eífet Athenis incitabatur fpiritus ejus , ineo quód ipfe

videbat idololatriz deditam civitatem.

Barbari non modicam praftabant humanitatem Paulo & fociis ejus,

A&. 27. 28.

Accenfa énim ei pyra reficiebant omnes propterimbrem , qui imminebat,

& frigust dpfiveró ejüsbenéindigebant, quidenavi confratta eraferans

tempore hyemali

; &quosdam oportuit natare, alii ve;'o füper tabulag

fuerünt afportati.

L

'Cüm tanta fpi

r

jtus anxietate Compatiebatur Paulusfratribus, &cog:

matis fuis pereuntibus , quód ipfe dicebat. — Triftitia cft mihi magna,

E

'continuus -dolor cordi meo,

'Optabam enim ego ipfe anathemaeffe

Chrifto pro fratribus meis, qui fünt cognati fecundüm carnem,

Kt Galatis: F. üioli méi , quositerum parturio,

TITULUS XXVIL

Cwy'ïg/ïzb " fecrqtarum.',.

*'O'näiaa'i Doiminus Aääm poft peccatam coghofcere culpam fügims;

$ch. 9:

C

fed ille eam'quodammodo rétorfit in DEUM & mulierem ,. & ma-

lierinferpentem. ndeait; Mulier, quam dedifti mihi fociam

&c. Etpoft: Serpensdecepit me.

*

*'Cain recognovit peccatum;

es. a

dicensMajor eft Fipiqgim mea, quàm

.

*it veniammerear,

JExod. 9.

tem Pharao dixit: Peccaviin Dominüm & t vos,. Et, peccavi

æja?-nunö, Dominus juftus , »&wc'g;o &populus smeus ;

*edi

b

ï

, 'I'ITULUS; XXVII. Confeffio p,ecca:tof;tm. $r

Saulaitt peccavi ,

apparet, quód ftulté egerim 8; ignoraverim mul- í. Reg. 267

ta nimis,

m

Item Judas: Peecavitradens fanguinem juftum. Nullustamen ex Matth, 27.

u

illis veniam confecutus | eft , quia non re&to corde dixerunt,

je

Simile díxit David corde humili, & audire meruit, Dominus trans- 2, Reg. 12;

tulit peccatum tuum.

[

Afhi&i filii 1raél per ignitos ferpentes venerunt.ad Moyfen , atquo Num. 28.

dixerunt: Peccavimus , quoniam locüti fumus contra Dominum ; 4

Contra te.

bat

Vehementer oppreffi filii 1fra&l à Philifteis & filiis Ammon , dixe- Judic. 10

suntad Dominum : peccavimus, redde tu nobis , q

h

.

"tantüm nunc libera nos,

t

u:cqv.u.d tibi gläcet,

Reprehenfus David à Nathan pro

pheta füpcrcxceffiim ; quem com- ?. Reg. 127

p

'gniferatin Uriam & uxorem ejus, peccatum fuum humiliter recognovit,

Humiliter recognovit peccatum füum David , quando fecerat pa- ?.

ufum numerari , ita quód etiam obtulit fe percutiendnm Joco

Reg. 24.;

Juf,

'nocentis:

E?P"lï i,l?æv

ij

eemias :— Confiteor

pixit N

-

peccaveruittibi, &ce

pro peccatis filiorum Ifraél., .juiiigg 2, Efd £E

i

du&i fumus,

go; &domus parris mei peccavimus , vanitate fe-

p

Quamvis Tobias abin

fantia DEUM timuerit , &t mandata ejus cu- Teb. 3. -

ftodierit, tamen dicebat, humiliter recognofcens : Non egimus fecun-

düm pracepta tua, & non ambulavimus finceriter ceram te,

^rres focii Danielis, qui ita fan&é inter Chaldzos vixerunt , & pro pa, 34* .

quibus.DEUS tantum miraculum faciebat in fornace , nequaquam con-

tra Dominum murmurabant , quafi injufté talia

:

paterentur; gd dicebat

Azariast peccávimus; inique

"

egimus,

J rans Deum Laniel

, confi

j

tebatur peccata fua & popnlí, dicens: Dan, e.

Peccavimus, iniquitatem fecimus , impié egimus .&c,

- Sextus illorum feptem fratrum mori incipens , ait: Nos enim prop-

2. Math,7,.

ter nosmcetipíos hec patimur , quia peccavimus in Deum noftrum,

M

amomni

Veniebat ad Joannem Bapttt

s Judea & omnis :ggioftrans Mattl;. 3.

Jordanem, confitentes peccata füa &c-

m

Pradicante Paulo per Afiam , mul

j

tá crcdentium veniebant confiten- VA&.M 194 :

k

:

j

tt$ &annunciantes actus fuos,

u

'Iü

G 23

TITUg

*

;,' TITULUSXXVIII.Confidentia &Magnaniiitas.

TITULUS XXUVII.

«

, Confidentia & Magnaqimi,taþs.

Ex&do go

»

, /8 Oyfes fterit cotam Pharaone . multoties & confidenter argueba;t

j

: eums

Confidenter, lic?

t reverenter ; arguit Nathan propheta Däf

«^e —

2. Be;g',l.ä'»

vid, poft adulterium & homicidium ab illó commiffum.

Dixit Elias ad Achab: Non.ego turbavi domum Ifrael, fed tu &

[

3. Reg. 18-

domus patris tui ,^ qui dercliquiti mandata Domini... Et poft hacfecit

«

prophetas: quadiingentos occidi.

.

4. fcg. r

Item: poftea dixit Ochozi

« regi

Ifrad: De le&ulo $ fupcr quem

aícendiíti , non defcendes.

Achab rex Ifrael dixit Elie : Num invenifti me inimicum tibi?

Qui ait, inveni, eó quód venundatus fis , ut faceres malum in cone

fpe&u Domini.: :

Elifzus mira libert

hi

4. R-;-g'.-","ï. ;

ate dixit ad Joram regem lfra-cl; exercitu cira

^

[

cumítante : Quid mihi & tibi eft? Vade ad

rophetas patris.tui, -

*

2, Par, I7.

Fuit Dominus cüm lofaphat, quiaam

b

ulavitin viis David patr

is

fui.. Sequitur; Cámque affumpfiffet cor ejus audaciam , pervias D9«

1

mini 3 &C. à

"

E

$. Paz. 94«

Spiritus Do

mini induit Zachariäm, flium Iojade , & ft/eti't Ín

D

confpe&u populi. dicens:

Quare. transgredimini preceptum DOfn'gni!

Y

Quod vobisnon proderit,

w

Ezechias confortavit

bellatores fuos, dicens: . Nolite timueregzirl

$. P?r.?;.

Affyriorum , & univerfam multitudinem

enim nobiscum fünt, quàm cum illo.

; que cum eo cít, þPluy,es

A

P

dolentes de edificatione mbri Ieru-

Sanaballat & cateri inimiüci,

D

?;Efd. 4.

falem; nifi funt, ut poffent refiftere &

"

terrere Ncemigm variisj modis,;

h

fed non poterant,

H

.

Tudith, IO

Mirz animi

magnitudinis fuit Iudith , que inermís ivit ad tento-

rium Holofernis, & eurn.ibi ioccidit,

À

$& 43.

Xfth, 4 & 5

Mardochaus magnanimiter renuit, adorare Aman fuperbiffimum,

licet fciret regem hoc pracepiffe, Idem etiam Ccum magna feveritate &c

libertate loquebatur regine dicens: Ne putes, quód animam tuamli-

$

beres, quia in domo regis es: fi enim nunc filueris, per aliam occa-

fionem liberabuntur Iudaei, & tu & domus patris tui peribitis.

. Ananias & focii ejus confi

ter Nabuchodonofor regi dixerunt 2

T&

Dam 30

Pl

"ApEIIS nofter; quem colimuss p

c nos eripeze. &«,

k

Simi.

i

TITULUS XXVIII.Co'nEdgntïa &Magnanimitas. $

'Similiter Daniel, qui de edi&o regis Darii non curavit, fed Do- Dan. 6;

ginum fuum more confueto oravit,

& reftiteruntre- 1, Mach. &,

Matathias & filii ejus magnanimiter rebellarunt;

"

1 Antiocho.

Eleazar filius Saura cucurrit audatt

3

er ad c;eþhantcm; ubi credcþat 1, Mach. &

ei &c.

eífe regem , & fuppofuit fe

tis dedit Timotheus exertitui fuo de Iuda , Mach, 5.

at

Signum magnanimita

Machabzo, fitranfirent fluvium ad hoftes auda&er ;

& fic fecit Iudas,

i

& magnam habuit viétoriam.

Cuüm dicerent

focii Iude àd. eum , ut liberarent animas füas, quía 1,

Mach. 9.

&

hoftes erant multi, & ipfi pauci: Refpondit Iudas: Abfit rem iftamfa-

N

cere, & fi appropiavit tempus noftrum ,

inferamus crimen glorie no(ftre.

þmoriam'ur invirtutc, & non

Videntesfociilude Machabei exercitum venientem , dixerunt: 2-

Mach, $;

i

Quomodo poterimus pauci pugnare ad multitudinem tantam , '& tam

jj

fortem? & ait Iudas : Facile eft concludi in manus paucorum , & non

eft differentia in confpe&u DEI ; liberarein multis ,' autin paucis, quia

)lle

non eft in multitudine exercitüs vi&o;-ia belli, . fed Ade caeto fortitudo

d*

eft.

Iomathas atimavit fuos ad. pugnam, exeo quód bellum erat exad- 2. Mach. gj

atris

verfo, & aqua Jordanis hinc & inde, & rips & paludes & faltus, et

20*

non erat locus divertendi,

Cüm effet Jonathas in pralio contra alienigenas,

reliquerunt eum I-MRCh; h

* omnes ex fuis, exceptis duobus. Sed videntes, quód dux fortiter pug-

n

TM

; maret , reverfi funt

-

fugientes , & ceciderunt de alienigenis tria millia

virorum,

" Fgreg

ius milie dux Judas Machabaus ad eas , qu& ampliüs 1. Mach. 167

gt

uurgebant, pugnas fe convertit,

Jurts

.

- videntes auxilium de ccelo fibi 2. Mach. 11

Machabaus, & qui cum co erant,

"

á

' miffum , convaluerunt ani

mis , non folüm homines, fed & beftias

.

Uu'

* fortiffimas, & muros ferreos

arati intrare,

wäs'

'"Crucifixo Domino Jofe

ph ab Arim

'athi'a audadter introivit ad. Matth. 27

"

'Pilaum, & petiit corpus IESU.

o*

" Jlle ccecus natus ; à Domino illuminatus, libera voce veritatem Ioan, 9.

^:de Domino fatebatur,

1]

"

Dixit Thomas ad difcipulos : Ear'nu;—& nos, & moriamur cum Iean, 11.

4

^eo,

Ti

Petrus.-', qui ad vocem uniuxs anciliæ þave;fa&us Chriftum negaverat, A&. 2, 3.

iC

recepto Spiritu fan&to , fuit tanta virtute indutus, ut coram populo, 4. 5*

Pharifzorum ac magiftratnum Coliegie ipfum cum omni fiducia pre-

u

nt

Aicaret

e 3

$te-

jnb

s4TITULUS XXVIIL. Confidentia &Magnahimitas,

Stephantts plenus gratía & fortitudine , Chriftum Dominum cum

A&. 7

mira libertate predicabat, & Judaos increpans confundebat ,. dicens in-

ter cetera: Duüracervice , & incircumcificorde & auribus, vos femper

$piritui faucto refiftitis.

A&, 5.

Magi(tratus & miniftri arguendo dixerunt, Apoftolis praciþiendd :

Pracipimus vobis, nedoceatis in nomine ifto. Ft ecce repletis Jerufa-

lem do&rina veftra ,- & vultisfuper vos inducere fanguinem iftius. — Re-

pondentes autém Petrus & A

poítoli , dixerunt : Obedire magis oportet

Deo , quàm hominibus.

Paulus Apoftolus, prefente Paulo proconfule, Elymam maguia

A&.13-

Ver

duriffim£ increpavit, & ad tempus lumine oculorum privavit,

A&. 16.

Cimimandáffet magiftratus , ut Paulus & Silas liberarentur decar-

cerc, Paulusdixitcis; Cofos nos pupiicé, homines Romanos , indemna-

tos miferunt ía carcerem , & nunc occulté nos ejiciunt. KFtfic locutus

f

eft, quódillitimentes venerunt , &ri

ogaverunt eos , ut egrederentur dc

)

illa civitate,

trj

A. 19.

Commota & confufà civitate Ephefina, civesimpetum fecerunt una-

p

Wimiterintheatrum ; raptis comitibus Pauli, Paulus autem

voluit ,.jn'

lü

trare in ipfum, fednon permiferunt eum diícipuli,

A&v 200

Valedicens fratribus de Afia dicebat Paulus : Spiritus fan&us p-er.orh-

nes civitates proteftatur mihi , quia vincula & tribulationes me manentin

hu

Jerufalem , fednihil, inquam , horumvereor , nec facio animam meam

DT

pretiofiorem quàm me R.

Ó

LU

A&. o3.

Coramillisjudicibus, quos habuit Paulus,miram magnanimitatens

-oftendit , videlicet coram Anania principe facerdotum, Felice, & Feíto,

E

24. & 25.

àquo maniíefté gravatus, Cefarem appellavit.

A. 27.

In tot & in tantis periculis conftitütus Paulus,

femperfuit intrepiciüs

Y

&cíecurus , &hoc

faa.

pracipue appa;uit in tempe[tagc, quam pafía e& nayis

n

Auguftinus

Deipfo beato Paulo dicit Auguftinus: Illum opportunum (inquit)

n

lib. 14.De ci- &fortiffimum virum , qui in fuis iufirmitatibus gloriatur , qui plus (uis

vitate Del,

omnibus condifcipulislaborabat: lIllum, inquam» virumbeatum Pau-

€ap. 9.

-]um Athletam €hritti , do&um abillo, viné&um deillo, crucifixum cum

illos gloriofum in illo, in theatro hujus mundi, cui fpedaculum factus eft,

& angelis & hominihus , legitim& magno agonecertantem , oculo fidei

libeatffim& fpe&amus gaudere cum gaudentibus , flere cum flentibuss

;

feris habentemi pu

$

ghas, intus timores , cupientem diffolvi & ch cum

Chiifto,

fü

o

TITU.

h,

4$

TITULUS XXTX. Confcientia mafa & bóna., ey

um

*

Ill

t

TITULUS XXIX,

do:

uf«

,

('onfcientia mala & bona.

M

m

rtet

Rimi parentes poft commiffu

"

P

ment, fugiunt, abíconduntfe.

äeccamm à mala conífcientia agitati tíi- Cen, q&

** Cain imorem à malaconfcientia caufatum fatis prodit,tum per Gen. 4.

üg

verbailla: omnis, quiinveneritme, occidet me, tumper hoc, quó

ute

Íemper fuit vagus & profugus in terra.

.. Fratres Jofeph , cümeffent in anguftia, à confcientia peccati in Jo- Gen, 42. 21;

nnte

ts

feph commiffi admoniti , locutifunt ad invicem: meritó hec patimur ,

quia peccavimus in fratrem noftrum &c.

l1dcircó venit fuper nos ifta

T

tribulatio, . Equibusunus Ruben ait; nunquid non dixivobis : nelite

peccare in puerum , & non audiftis me? enfanguis ejus exquiritur.

If«

Cur Jobinter omniaadverfa tam conftans fuerit, reddit rationem Job., 27. 64

his verbis: neque enim reprehendit me cor meum in omni vita mea.

Davidde feteftatur: noneft pax offibus meis àfacié peccatorum PÉ37. -

Qme

d

eorum. Quoniam iniquitates mea füpergreífe funtcaputmeum , .&

*

ficut onus grave gravata funt füper me, Mifer fa&us fum , & curva-

A

?us Íum usque infinem: tota die contriftatusingrediebar,

BalthafarRex ad.afp:

(

ectum manüs in pariete Ífcribentis à mala Dan, 5,?5.— ,

«onfcientiaita fuit perculfus, ut deeo legatur; facies regis commutata

:m'.

w&, &cogitationes ejusconturbabant eum , -& compagesrenum ejus fol-

webantur, & genua ejusad feinvicem collidebantur.

jdut

Antiochus Rex de feipfo conqueritur , receffit fomnus 3b oculis 1.'Mach. 6,.

nays

meis, &«concidi, &corrui corde prafollicitudine,. :Caufam mox addit 11,

tante angufliz: nunc reminifcormalorum qua feciin Jerufalem.

uit)

Judas proditor; quiatormentum male confcientiz.am

pliüstolerare Matth. 27. $.

(uis

mon potuit, abiens laqueo fe fufpendit. -

0*

Vermis confcientig ; :

43$ dammatorum.

qui.nonmoritur , :unum:cx.maxinüsitarmc-q- Marc, 9, 45i

$ Cny

Chiiftus dormiens in navi Inter ttempcü;t&m'fymbdlum bone & Matth. g,

fàrí

quieteconícientie ínter omniamala hujus mundi,

Iu

.Septem fratres Machabzi, -& omnes alii mart

yres inter tormenta ;z.'Mgch,7.

qui

fuerunt lxti ob bonam fuam confcientiam,

A

. S. Paulusindicat., in quo Chriftianus omnem fuam

ponere, dumait: Gloria noftra heceft, teftimonium confcientiz.no-

gloriam debeat 2. Cor, z A2j

ä

U.

; æ ,Vquibd»-in;grariaDn.conve:'fasifunusinhocmmda. .

Idem

3

l

$6

TITULUS XXX, Conflis bótid.

Y Cori 44«

Idem , licét nullius peccai fibitonfciuseffet, tamenIn hoc non fe

&9,27

putatjuítiicatum , fed«aftigat corpusfiüum , ne reprobus cäciatuï.

T

IITULUS XXX..

(onfitia bona.

[

p

I[li: non obfequi, quam pericu/o i.

tü

ach ! 90

) Ngeli, qui apparuerunt Loth , dederuntei honum con(ilium , uc

f

exiret de Sodomis, & generos fuos fecum ducens , nequaquam

poft tergum refpicerent ,. fed in monte falvos fe facerent,/ Qui

dixit generís füis , qui accepturi erant filias ejus, ut egrederentur. . Sed

vjfus eft eis quafi ludens loqui. — Generi ergo Loth , nolentes exire de

medio pravzgentis, perierunt cum ipfis Sodomitis.. lIxor autem ejus-

retró refpiciens, verfaeft in ftatuamíaiis. Ipfe etiam Loth , qui juxta

confilium angeli noluit ftatim in montem aícendere ,' cum propriisüua.

bus peccavit.

Ruben confuluit fratribus, ut Jofe

Geno 37.

h redderetur patri fuo,-

g;i

& 42.

non acquieverunt ei ; idcirco venit poftea fuper eos, tribulatio.

Filiis Ifra?l volentibus afcendere ante tempus ad locum

de quolo-

gum. 14e

cutus fuerat Dominus, ait Moyfes: Non eft DEUS vobifcum , Amalecites

& Chananzus ante vosfunt, quorum gladio corruetis ; eo quód nolue-

—-—

;

ritis acquiefcere Domino.

Poft (celus perpetratum in uxerem Levitz, convenerunt filii Ifra&l ;

judic. Hzo;

& miferunt nunciosadfilios , veltribum Benjamin, qui, dicerent: Cur

tantum nefas in vobis repertum eft? Tradite honiines , qui hoc flagitiuim

D

perpeuaverunt, — Qui ncluerunt audixfe',' propter quod omnes poftea;

exceptis , fuerunt occifi.

I

2, Reg. 9.

Dixit Abner Afaeli ,

ut defifteret ab infecutioneipfius , quod audire

contempfit.

Abner autem ipfüum adveríá haftà transfodit,

Roboam filius Salomonis noluitaudire confi

lium fenum , fed con-

Y

3. Reg. 12.

Iideo magnam populi fui partem amific.

filio juvenum acquievit ,

filium dedit Achior Holoferni , quod ifle cunr

?

Judith, 6.

Bonum & fidele con

füperbia & indignatione contempfit , qui paulo poft fuit occifüs, &

$

cfus

exercirus cum damno & confufione fugatus.

Godoliz, quem Rex Bobylonis prafecerat terre Judeorum nun-

L:

Jerem. 40, *

& 41.

ciavit fideliter Johanan filius Careah , quód I(maél filius Nathaniz -vole-!

e.

I

W

ï?*-ï?*äm occdere, - Quirefpondit ei ; Falíum loqueris de Mímaék

menfe

i

L

TITULUS XXXI Cbnfïtia mala.

$7

Ye

»menfe ;utcm feptimo venit Ifimaél, & occidit Godoliam , poi!*qqam—co-

gmederat cum illo.

Confiliummeum placeattibi , Órex , & peccata tua eleemofynis Dan, 4... .

xedime , ait Daniel Nabuchodonofor regi. Qui non xquievit, & mu-

tatus eftin beftiam,

:

Vadensin Galaad Judas M

achabeus reliquit Jofephum & Azariam 1,Math, $;

ducespopuli, & pracepit eidicens: Nolitebellum committere adver

fus

gentes, donecrevertamur, illi veró soluerunt fibi facere nomen , &

perdiderunr res & nomen.

Habebat judas Machabsus octip

füm veró viginti duo niillía ; & avertebant eum fodii , ne pugnaret tünc,

gentos viros fecum , adverfario- y, Mach, 9.

fed priüs exercitu congregato, |Quinoluit acquiefcere eorum confilio

,W

&cin bello ipfe cecidit , cateri vero fugerunt.

Qu

Bonum confilium dedit uxor Pilati virofao , fedilleac

cjuicfcere rt- M

Qui

axtb. 296

$d

cufavit , magistimens Cafazemoffendere , quamjuftum fanguinem con-

*

jrede

(jui

Aedgmngnc.

iuxtà

TITukLus XXXL

fl*

Qi

- Confilia mala; -

Va deligno vetito. dedit viró fuo , qui comedit, ' Prafumendum G&n. $;

oló«

i

s

e(t, quodipfa perfuaferit viro.

jon*

E

. Domina, cuiferviebat Iofeph

x

,maleipfum *foll;c^ita'bat ad pec- Gen. E

ftatum.

Moram faciente Moy[e cum Dominoin monte , dixit populus Aa- Exod. 32

1íratlg

roni; Facnobis Deos alienos , qui nos precedant, — Quibus fuggeftio-

t r

dhibus populí Aaron ftulté acquievit.

gjLium

oftty

^* SBalaam docuit Balac, quomodo per mulieres poffet filios 1fra&lad Num, 24,

*

peccatum trahere , & fic contra fe Dominum provocare.

Filii Ammon mal& fuaferunt regi fuo , . ut dehoneftaret nuncios 2, Reg. 10.

uditt

-David.

-

] ov

- gonadab mpos*Daviä.maïum-coh'ülium dedit Amnon; ut deflora. 2. Reg. 13,

lg

set fororemfuam : dequo poftea multa mala evenerumt,

- Detetandum & turpe confiiium dedit Achitophel Abfaloni,. & ta-

2. Reg. 16,

em

men erat confüium : quod ille dabat in diebusillis , quafi quis confule-

&il

zet DEUM, .

Averterunt mulieres cor Salomonis ,

n nllü'

& itadepravatum eít p'er eas, $. Reg, II

;Wk'

ut fegucrctur Deosalienos, & coleret eos,

H

Ocho«

J u

men(C

$8

TITULUS XXXI, Confiia maía;

£. Par. 22.!

Obhoziasf rex Juda ingreffus eft per víam domüs Achab, quz erat

peffima, Mater enim ejus Áthalia impuliteum , utimpié agerez.

1. EÍd, 4. -

Edificantibus templum Judais.poft reditum de Babylone, hoftes

eorum ícripferunt Artaxerxi . regi , & ipfe perfüafus ab eis prohibuit

opus feri.

Efh g

Amict Aman audientes ipfüm coriquerentem: de Mardoclixe, qui

'

€i genuz.nonfledebat, refponderunt: Jübe parari excelíam trabem: &

$

mgne dicregi, utappendatur Mardochaus fuper eam,

Sultum confilium uxor Job dedit ei

d

, fed ille tanquam prud'cns,&

fanctus homo tali confilio non acquievit.

Iia: 19;«-

Sapientes cornfiliarii Pharaonis ded

erunt ii;üpien sconfiltum:

Quia Jeremias prophetavit, capiendam effe civitatem Jerufalem à

u

Jcre—m. 38.

*

^*

Chaldzis, dixerunt principes populi Sedecie regi : Rogamus , ut occi-

&

datür homoiíle, / Qui frulte acquiefcens , refponditeis : Ecce'in mant-

bus veftriseft. Non enimfas e(bregem: vobisquidquamnegare.

Dan./6.

Ad malam fuggeftionem principum & Satraparum, Darius rex Pete

i

farum conftituit decretum , ut quicunque peteret qu

jq.ä Deo vel homine;

nifiabipforege, miteretue'in lacum leenum;

..

In diebus Afitfochi exierunt ex

"

&i

x.uMach. UA

1frael filii iniqui ,^ & fuaferunt mul-

tis, dicentes: Eamus & difponamus teftamentum cum gentibus.

&

2. Mach. 4.

cerdotem. -

Tantüm fuafit Menelaus Andronico ,. qpöd ille o.ccidgt Oniam fa-

^

;

Hi

Xodesm-

Cüm adveríus Menelaum fu

dicium agitaretur 'cora*m-jïntfö;fiä,,

Ptolomzus pecunià corruptus per Menelaum; perfuafit regi ; & eumad

»

n

fententiiam deduxir , qui Menelaum : abíolvit ,. & muitos juftos

it.

ejus

accuíatores morte damnav

"

.

pmuquu arcon

filium:

deditHerodias filie dicens z N

Matth.: '1;4-:-

ihilaliud pgiaï,

Marc. 6.

nifi caput Joannis Baptiftz.

f

Proconful Paulus defi

derabataudireverbum Dei, quod Paulus &

)

A8.13.

Barnabas predicabant, Refiftebat autem illis.

nfüléjn à fide:

Elymas magus; qu'ærerfs—

"

averter? proco

N

A&, 14.

€hàm Paul

us & Barnabas effenc incivitate Lyftrisin tanto

'honore ,

quód

n

H

3owiines illis tanquam Diis facrificare vellent , quidam Judai. füpes-

venerünt, & pérfüafis turbis , lapidantésque Paulum ; traxerunt extra

civitatem ,. exiftimantes eum effe mortuum.

.

Occafione cujusdam

-pue

llz , àqua Paulus fpiritum

?thonïm cic-*-»

A&i6

deamiffo quzftu ; tot tanta

;.

xerunt magie

cit , Domini i Jius dolentes

!

& Silam virgif cadi & i;pcgrcerari..

m:acif;u.s . qgu.bdvfcgc:*u;:uvraululm

u

i

hi

E

FT

TITU-

"N

CT ULUS XXXIL Confolatio Di;;im. ^ $9

A

hofies

TITULUS XXXII

híbnit

6

Confolatio Divina.

;

:;ui

ORQuam Abfaharh exïv;it de t-crra fua, ;d mandat;lm Domiíni, ipfe Gen. t9;

ens.

'Dominus. confolatus eft eum d

]

iverfis .gppatidonibus & rcvelaf 15. & 1$-

tionibus.

H

Y

2

FugientiIacobà

facie fratris fui, & fuper lapidem dormientiap- Gen. ag,

jeinà

paruit Dominus, & ei magnam conífolationem infudit.

QU

Apparum Domínus Moyíi exulanti, & oves paícenti, qued non Exod. 2;

manie

accedit ei, quamdiu nutriebatur in domo Pharaonis.

Filis Ifracl pluit manna in deferto & ceelo ;. carnes quoque & Exod. ry.

xpite

aquam pluries Dominus miraculosé dedit.

minf,

;Moyfes in monte cxifteus , quadraginta diebus; & totidem. no- Exod, $4.

&ibus, non manducavit, nec bibit , re&cicbatur enim divino eloquio,

lt

T

ml«

t

it Dominus ad Iofue , non dimittam nec relinquam te; COD- Jofue, z.

fortare, & efto robuftus.

-

a fie

Precepit Dominus , ut corvi p

Elis.

örtärcn; bisin die panem & carngs $. Reg. I5 .

Poft hoc apparuit Dominus ei, cüm fugeret Ibzaþïei, cujus pro-

30 Reg- Ig,

A

iphetas fecerat o

Ccidi.

Efficaciter Dominus confolatus eít Ezecbiam regem

per prophe-

9 C?HST

tàm & perangelum » qui occidit 185000.de exercitn regis Affyriorum,

4 Reg.-ng :

pGHSy

. ,Exaudite funt eodem temporcorationes Sare. & Tobie, & miífus

Tob. 5,

*ft angelus Domini , . qui curaret ambos ;. Saram videlicet à demonio

j &

.viros illius interficiente & Tobiam feniorem à ccecitate & paupertate,

Populum Ifrael exiftentem in anguftiia & timore, . prz exercitu

lzrmf'

;'Hol,c

fernis,

dignatqs:üiüominxis"pcr manum unius fæmmæ mirabiliter

Iudith, mf

10ft s

confolari.

*

-;

E

,

.

(pti"

iCom

vertit Dominns luétum Judzorum jh .gaudiumk,/gqando ipfi, Edh,

9.

procurante Efther , hoftes füos , qui ad jügulátioriem illorum fe para-

| cxtf?:'

v&xant, occiderunt,

m t

Notabile eft qubd quando poputus Ifrael füít'in magna aflli&ione,

fcilicet tempore captivitatis Babylonie, plures habnát prophetas, quàm

"

tempore Salomonis, quando fuit in maxima profperitate; nam Ieremias

fuit in Iuda, Ezcchicl & Daniel in Chaldza.

- Angelus Domini defcendit cum Azaria & fociis ejus in fornacem,.

Dan, 3;

&.

excuflit flammam ignis de fornace, & íecit medium fornacis quafi

u

*

Ven-

éó TITULUS XXXIL Coníohatio Divinai

ventum rorís flantem, Per quod appatet, quód omni loco, omni

tempore, párata eít divina pfetas hominem confortarc.

Dan. [

Danielem bis pofitum in lacum Ieonum confolatus eft Domínus,

Prímó mittendo angelum, qui leonum ora conclufit. . Secundó per Ha-

bacuc prophetam , qüem de Judaain Chaldeam cum cibo per angelum

transportavit,

Sufannam calumn

Dan.13,.-

ios& damnatam eripuit Deus ex in.fpex-afo, per

puerum Daníeler,

!' Mac- 1 l'

Machabzus 5

& qui cum eo erant, videntes adjutorem à Deo fibi

b

miffum , benedixerunt mi

fericordem Dominum, & convaluerunt animis.

A&i äv

Bené implevit Domínus promiffionem apoftolis fa&am ; quando

dixerat eis, alium fe miffurum paracietum , quando mifit eis Spiritum.

fantturm, qui eos tam copiose doc

uit, confolatus eft, & roboravit.

ali

4, Cor. t.

Felix Paulus ín hac vita; qui

dícebat fecur& 2, Corinth, 1. Sicut ab«

undant paffiones Chrifti innobis,

ita per Chriftum abundat confolatio

n

4. & 7..

:

(Hiq

noftra.

Ecclefia habebatpacem, & edificabatur ambulans ín tímore Do-

mini, & confolatione Spirítüs: San&i replebatur,

«

Tüm

A&. i ,v z.

Petro in carcere Herodis vinéto mifit Dominus angelum

qui d

e manu Herodis & Judeorum liberavit eunr,

A&. 16.

Paulo & Sila faudantibus Deur in carcere , fubito terre motus

p

ja, & omnium vincula füntfoluta,

fa&tus eft magnus, & aperta funt oft

Dixit Dominus per vifionem no

étePaulo, càmpradicaret Corin-

amp]

A&, xvs.

thí: Noli-timer

e, fed loquere & ne taceas, propter quod ego fum

Wn

tecum. .

:

Vi

A.a('v 230

Càm effet

,Pa*uyrus ír cuftodia Claudií Tribuni detentus,node affi-

itens eí Domíaus ait: Conftans efto Paule, ficut enim tcitiäca;ps e$

üt

Deum ín Jerufalem, itaopo

rtette & Roma teftificari,

ff

Confortare volens €os

Paulus, qui fecum in navj erant, ait: Aftitit

mihí hac no&teangelus Dei dicens ; Ne tíimeas Paule , Cafari oportet te

df

affilere, & ecce domavit tibi Deus onies, quinavigant tecum,

Cüm beatus Ioannes Apoftolus effec in Pathmos infulam zel

Vy

?*Pofal' L

d

tf divina revelotione fuit gnuhipliciter confolatus,

f

n

fem

'üm

TITU-

TITULUS XXXIII. C'onfuefüdo male — 1

*

omni

tfntts

t Ha«

TITULUS XXXIII.

cun

:

-

o p

-

Confuetudo mala.

ofib

iimïi.-

Sratlite, lictt optimo cibo à Deo ä;-.&i in deferto, fufpirant a;! priö- Num. rt.

U

I

-tes cibos in ZEgypto ; quia illis erant affueti,

líiraelite , poítquam mortuus effet judex, reverte

bantux, & mul- Iuä: z,' 19.

iritum.

tó faciebant pejora, quàm fecerant patres corum , fequentes Dcos

alienos férvientes eís , & adorantes illos. Non dimiferunt adinventio-

t

nes f2as, & viam duriffimam

[olaio

» per quam ambulare confueverunt, ira-

tüsque eft furor Domini &c,

*

Cives urbis Lais habitabant fecuri & quietí

absque ullo tímore;jux- Iudic, is.

:

ta confüetudinem Sidoniorum, |Quod advertentes viri tribüs Dan eo- v,7. 27.

rum urbem occupárunt, ommnésque percufferuntin ore gladii.

(uuts

Pharao malà confuetudine induratus nulla ampliüs monita, nullas Exod. 7

peenas à Deo immiffas curat,

8. &c.

motus

Samíon per malam confüetudinem eó devenit, utnon fe potuerit Iudic. 16,

olütdr

ámplius liberare é manibus hoftíium fuorum , & omnem fuam fortitudi- 29,

orifte

nem perdiderit, licét dixerit in corde fuoz. egrediar, ficut ante feciy

-

j d

& me excutiam, nefciens,

üód receffiffet ab eo Dominus,

*

Salomonem , licet fapientiffimum, mala confuesud

O €o

deduxi

de:ff-

f5 3. Reg. IT

ut amore mulierum ídola adoraret, eisque templa zdifcaret, -

I,

C.

qus 5

Tudas , quia fur erat, . &locnios hahens, hoceft, avaritiz & furtis

Ioan. 12, 6.

affuetus , tandem Magiftrum fuüum yeudidit, & laqueo . fe fufpendit,

Luc. 22, g.

Altiit

defperans de mifericordia Dei,

uv

Energumenus malé terq

e

f

illo fuit obfeffus.

uetur à damone, quia jamab infantia ab Ma;c.g, T

"

t

2O0e

o

Lozarus quatriduanus figura confüetudinarii, & difficuItas eum fu-

Ioan, rzrI.

fcitandi à mortuís , quam offendit Chriftus, figura difficultatis, quam

habet confuetudinarius à peccatis & mala confuetudine furgendi.

lerufalem , quondam Domina gentium, deftruéta; & in fervitu- Threp, r,

tem reda&a imago peccatoris fub jugo mala confuetudinis oppreffi,

"

Immundus fpiritus revertitur in domum , feucor,

tum fepten: aliis fpiritibus nequioribus fe & habitat ibi,

confuctudifxarlii Luc.11, 26.

*

n*

d

VTITU-

N

62. TIïiXXXIV.Contchïplatio& I-..üum.atiägmntis;

TITULUS. XXXIV.-

T

ii

a

A

in

(an;e-w[)ldtää'ü- ll/ty?fatio Lmt'enti:».f ,

X

"

(Gen. 12. 13.

Y DO&quam €xivit Abraham de.Hur Chsldeorüm ; crebró apparuit ei

Dominus, & eum diverfis revelationibus vifitavit.

à

l&

15. & 18.

hd.

'GC!ie I 80

n

aruit Dominus Abrahe in convalle Mambre , fedenti in

ofio tabernaculifni in ipfo fervore dici &c.

Totum poteft exponi

de viro contemplativo,

fecit

Habitabatl

'Gen. 24.

faac in terra auftrali, & cgreffas fuerat a

d medi tap.sixxri:

t

in agro.

h

Gen, 25.

Fa&us eft E(au vir

H

vir finvplex habitabat in tabernacutis.

guarus venandi, & homo agricola; facob autzu

Aiac

GeD, 28«

Egreffus lacob de Berfabee, pergebat Haran, cámque vellet in quo-

t

dam loco requiefcere poft folis occafum, tulit de lapidibus, qui jace-.

bant, & fupponenscapiti fuo dormivit in eodem loco, vidítqu:in (om-

pro

nis fcaiam ftantem.

u

hY

1Gen.'52-

Chía mature furcexiffet Iacob, tranfivit vadum Iaboc, tradu&ísque -

fif

ommibus, quzadíe pertinebant, remanfit folus, & ecce vic luétabatur

cum €o C-c,

Moyfes pafcebat oves foceri fui, cámque mináffetgregem. ad inte-

Qi.

Exod. 3.

dtt

ziora deferti, venitad montem Dei Horeb, a

pparuítque ei Dominus m

Y

flamma ignis.

Exod; 18.

Videns Ietro Moy

fen occupatum jüdicando populum cxpe&zm-

tem ad vefperam, dixit : Srulto labore confumeris,. & populus , qui

h

tecum eft: efto tu populo inhis; que ad Dominum pertinent.

lm

Exod. t9.

Defícendit Dominus fuper montem Sinai, $& vocavit Moyfen in

cacumine ejus, ibi revelavit ei Deusjud

J

d

opulum docere debebat.-

ifia & pracepta, & caremonias,

Fxod. 33.

unæ P

['T

Loquebatur Domings ad Moy

fen facie ,adlf,acicm , ficut folet loqui

& 24.

homo ad amicum (uum. Fuítque Moyfes cum Domino per quadra-

ginta dies, & to

I

bibit,

tidem no&es , panem non comedit, & aquam non

Qu

Dcu.t, 820

Dixit Dominus ad MnyQn: Afcende àd montem iftum, &

àU

contemplare inde terram, quam daturus füm filiis Ifrael.

] yR.cgo 3'

- Saaucl dorm

L"r

muelemn.

4

ig:ka: m eemp:lo Domini , & vQ;ayi: Do'minus $a-

£m

RLl Mi a Fa

wu,;

XTiT. XXXIV.Contemplatio & Illuftratio mentïszä»g*

Cüihfedïffewäx David in domo fua ,' & Dominus dediffet ei re- $, ch, ^

quiem undique ab univerfisinimicis, dixit ad Nathan prophetam; Vi-

r

es, quód habitem in domo cedrina,

FIia-fupgienti à facie Jezabel oftenfümeft, quód Dominus non erat 5, Reg. 165

ánfpi

ritu grandi , nec in commotione; nec in igne; fed in fibiloaurz tenuis,

Per fimilitudinem rerum corporalium debet anima fürtiere judicium, 4. Reg. 3-

velferrt i DEUM , inquo infeparabiliter meliüs invenitur, quicquid de-

itei

Te&abile in creatura videtur.

Unde cünmcaneret pfaites coram Elifzo ;

fa&aeft manus Domini füper eum.,

yi du

3

Cüm Elifz

u

poní

fecit hoc coramaliis, fed claufit oftium.

us attenté voluit orare pro mortuo filio Sunauiitidis, noA 4, Reg. 4

- Sara filia Raguelis , audito grandi improperio ab una de ancillis Tob, 3.

ndu

'füs, perrexitin inferius cubiculum domüs fag, & tribus diebus & tribus

"no&ibus non mariducavit, neque bibit , fed in oratione perfiftens cum

aueu

ymis deprecabatur Dominum,

il'achx;

Videns Judith populum füum inar&to pofitum , ingreffa eft orato-

Judith, 9s

quo

zium füum, &induens fe cilicio pofuit cinerem fuper caputfüum , &

ijäcc-

ernensífeclamavit ad Dominum,

;

.pron

Ffther regina confugit ad Dominum, pavens pericnulum , quodim-

(o

E(th. 14.

minebat. Cümque depofuiffet veftes , fletibus & luctui indumenta apta

Bjsque

füfcepit, & deprecabatur Dominum: Adjuva me folitariam

at

Poft tribulationes & turbationes, quas fuftinebat David, dicebat:

p£ 54$

Quis dàbit mihi' penmas ficut columbz , & volabo, & requieftam, Et fub-

inte

dit modum acquirendi pennas & requiem ; Ecceclongavi fugiens & manfi

n

&

s

in folitudine.

€üm effetEzechiel in mediio captivorum,facta eft füper eum manus Do-

Ezech, 1;:

'mini , & vidit, quód ventus turbinis veniebatab Aquione,

pl

j qm

Audiens Daniel crudelem fententiam contrà fapientes Babylonis Ja-

Den. 2,

tam , ingrefíus eft

in domum fuam,&dc nodte per vifienem my[terium re-

velátüm eft ei.

goniü!

Dixit Gabtiel Angelus ad Danielem mírofervore órantem: Fgref-

Dan 9.

fus fum, ut docerem te, &intelligeres, quia vir defidericrum tu es.

Super cuftodiamftabo, ait Habacuc , & figam

9

audium meum fü- zabac, 2

"

per mu-citionem, &contemplabor, utvideam , qui

d

dicatur mili ,

qace

:

j 19

quid refpondeam ad arguentem me.

^

H

Dimiffà turb

a

afcendit Domi

nusi

n montem folus orare. V&fpere "Matihi, 7

'autem fa&o(olus eratibi, 1Im

1,»

K

quo qcmplum' dedit turbas fugiendi , &

&;litudinerg inquiyrendi.

[4

p

IÍn-

s

:

64 TITULUS XXXV. Corre&io Fratettti,

Luc.t.

Ingreffuseft Zacharias templum Domini ; ut incenfüm poneret, :

& omnismulütudo populi erat orans foris, Tunc ei apparuit angelus

Domini.

1'ui

Martha circa minifterium follicita & turbata erat : María autem fe-

Luc.IO.

[T

dens fecus pedes Domini ,. audíebat verbum illius.

EKceít notabile val-

de,, quodtam

h

bi Domini.

pio & d?vqo minifterio prafertur quies , & audientia hn

Á

joan. 12.

Videns JEfus Mariam plorantem, & Judeos ,

ql;i venerant. cum

du

€a, plorantes, infremuit fpiritu, &lachrymatuseft, quod nequaquam

Wir

fecerat, quandolocuta eft ei Martha.

Miro &ineffabilimodo f

A&Of " !ov

uerunt difcipuli Domini do&i & illuftratl

Ms

dnadventu Spiritüs fan£&i,

DÓ

Poftquam lux deccelo Sau

lum circumfulfit , ipfe cadens n terram

A&Gor. -9.4

excacatus fuit,

Deinde per ttiduum jejunans ,. & orans excellenies reve-

lationes habuit à Chrifto,

Ad&or.10.

Cüm hofpitaretur Petrus in domo Simonis coriarii, afcendit qua-

dam viceiu fuperiora domüs, ut otaret. Ad hoc videlicet , ut poffet

Ettunc revelavit ei

Da

vyacare quietiüs, àturba iuferiüs exiftente remotus.

Dominus in mentis exceífu , quód gentiles non erant repellendi à pre-

-

dicatione Evangelii.

t

d tertium.ccelm , & audivit arcana ver-

N

$. Cor, 12.

Raptus fuit Paulus usque a

D

ba , qua non iicét homini loqui,

ii

"

.

AltifÉima vero ejus

fa

pientia apparet

in £piftolis fuis, precipué aue

tem Rom, 1. 9. I0. II. Tum etiam ad Epheíos 1, & 2, & Coloff. 1. s.

"l

Hebf. I.

3

Apocal, I.

;Beato Joanni fequeftrato à tumultu & confolatione mundi, quando

án infala Pathmos exulavit, revelav

T.

jt Dominu;- fatta cæleüa , ut ia

or

Apoc. patet.

ti,

, TITULUS XXXY.

n

t

fs

- .f[öfreüio Fraterna,

E-

B

b

6en. at.

K — Oripere proximum vel reprehehdere eftopus mifericordie. Unde

poftquam juraverat Abranam Abimelech, quod faceretei miferi-

cordiam , contínuó fequitur , quód increpavit Abimelech,i

Gen. 13.

Charirativé , & manfucté compefcuit Abraham jurgium , quod

gratinter. paftores fuos , & paftores nepotis fui Loth,

Dul-

TITULUS XXXV, CoreBiofraterms — 6;

|

eret

** *Dulciter & bénigné

us

*quieverint ei,

increpabat Loth $odomi£as » licét illi m ac- Gen, 19;

Ruben & Judas temperaverunt furorem fratrum füorum , ne otci- Gen, 27,

nf

derent Jofeph.

evile

Moytes injuriantem Hebraum charitativé corripüit ; fed ille pro Exod. 2,

a Vee

tmalo habuit, & adinjuriofa verba prorupit: Nunquid occidere me vis?

: Videns Jethro populum.expe&aatem judicari per Moyfen , dixit: Exod, 1g,

: (Uft

$tulto labore confumeris,

Et nota , quomodqtapcus homo gentilis»vho-

quam

ininis monitioni acquievit,

,

Phinees filius Eleazari & cateri nuncii fratres fuos , qui edifica-

flratd

verantaltare in fcandalum filiorum 1(raél ,. difcret& arguerunt , & fatis-

]ofuc.zz.

fa&ionem libentiffim& fufceperunt,

-

terram

Miferunt nuncios filii I(raél ad

tribum B&n)amin , qui diceren ; Cur Judic. to.

see

tantum nefas in vobis repertum e(t? Tradite homines , qui hoc flagitium

perpetravezunt.

Increpand

t Id

o Jonathas patrem. füum Saul , pro iniqua perfecutione r, ch 19.

po/fd

David, ejus malitiam aliqualiter in principio temperavit,

lt d

Volers Abigailarguere virum fuum fuper duritia, quam oftende-

L Reg. 25.

1 ?fæ'

.

f

?

t nunciis David , . noluit quidem ftatim dicere Poft prandium , fed ex-

ec&tavit tempus op

n vt*

5

ib

itum digeffiffet,

ortunum folum usque adcraftinum , . cüm prius vinum

Abner benéarguebat Afahel, qui nimis urgebat

perfequendo eur, », Reg. &.

je aue

fed illeaudirecontempfit , & propterea occifus fuit,

Ll, h

Nota,quàm di(creta arguit Nathan propheta David , cüm peccáffet

"adulterium & homicidium committendo : non. enim cum furore dixit:

2. Reg. xg.-*

æüo

"Peffimé fecifti, fed affumpta fimilitudine cengrua illaqueavit eum verbis.

qu

Oris fui.

;,U

]i

' Cum.magno Zelo arguit Elias populum dicens: . $i Dominus Deus

3. Reg. 18.

eft,' fequiminieum : Utquid claudicatis in duas partes ?

Reprehen(urus Achab regem líraél vir quidam de

filiis propheta-

5. Reg. 20,

zum, propoíuit ei fimilitudinem ; per quam cognovit rex peccatum

uum.

Cum magnalibertate dixit Elizeus ad Joram regcm Ifra&l,exercitu

4 Reg. 3.

-

Circumftante: Sinon erubeícerem vultum Jofa

phat, non attendiffem te ,

nec refpexiffem.

Sacerdotes re

ftiterunt Ozis regi Juda volenti adolere incenfum, 2 par, a6,

ia

; "

E J digerua::— Non eft :gi offidi, ut adolcasxinccnfum.

1

i

qUO

Cum

py

66 TITULUS XXXV Cotte&io Fráterná;

t, Efd, 9.

€uim magno,afdo:e*corripuie Esdras filios ;r-:nsmigr.ationis-, qui

T

10,

duxerunt alienigenas contralegem.

Neemias audiens clamorem popu

li propter gravaminayquo päticbaï

Apo

4, Efd, 5.

fur àdivitibus , increpavit optimates & magiftratus,

Idem fecit; pro

to$

co quód multi portando onera, diem fabbati prophanabant,

ut

Tob, 2;

Irridebant Tobiam parentes & cognaticjus, atipíe increpabateos

V0j

dicens : Noliteitaloqui, fiii fan&orumi fumus

C.

juditd. g.

Audiens Judith propofitum civium (fuorum , quód poftquinque

fije

dies volebántcivitatem tradere Á

ffyris , zeprehendit gos fermonibus

*

fidelibus & difcretis.

Dai 5.

Daniel valde difcret& arguát regem Balthafar exemplo patris fui,

ftty

Etnota , quàm patienter rex illum audivi

t, licet dixiffet contra eum

&

^

poftea ipfüm magnific& honeravit,

Y

fs

Matth.— .

Cumfíro fervore dicebat Joarines BaptiftaP

harifais, &saddu-

cæis:

[

Luc.3.

progenics vipgrarum , quis dcxnon&:avif vobis fugere à ventus

fj

E ira?

d

Mat:h; 14.

Dicebat Jeannes Herodi adulteranti cum Herodiade uxore fratris

Márc. 6,

fni; Nonlicet tibi illam habere..

["

Matth, 16,

.Jndifcretà, licàtpie, voluit Dominum Petrus increpare , cüm dí-

DL

ceret: Opórtereeum patià principibus; fed Dominus duré ref?qndilf 3

,

Vade poft me Satana..

.

m de corredtione 'f:'i;gtcmæ:

M;i'tlïQ 18.

Veram & certam dedit. Dominus regula

$i peccaverit in téfrater tuus, corripeeumiinter te & ip(um folum,

-. ."Unus delatronibus ,. qui pendebant blasphemabat Dominum JE-

3to

Luc. 23.

SUM ; refpondens alter increpabat eum dicens ; Neque tu times DRUM

-

1

&c, Nosdignafadis recipimus &e,

A.-

Yot

) Pulchré arguebat & convincebát Pharifeos ille ccecus natu

5;

»

à Do-

,dm- 9(

inino illuminatus, dicens : Mirabile quiddam'eft , quód vos neciti$y

l

*

ünéefirillehomo , & aperuit oculos meos, A fzculo non eft auditum;

quód aperuerit quis ocul

vt

facere quicquam.

osceeci nati, nifi hic effetw àDEO, nonxpotuiffgt

A&or, z.

Videns Petrus quosdam ]

RE admirantes & difcipulos dcridg;m-

tés, difret& & confidenter arguit illos & inftruxit , &3d fidem com-

vertit, .

M

ind

Símile acciditcap.4

. A&or, Poü-fa*na:ion.;m,clagdi; Culþag co-

tüm Ípfe o'tendit, &aliqualiter excufanscos, multa dulcia verba dixit,

ita quód converfi füerunt quinque millia hominurn,

A&Qf: 50

r

Z

Dusiflimé increpavit Petrus ?nan;axn & Saphiram , pro co

quód

IaUe

"TITULUS XEQ(V"'-Corre&iq Fraterna. — 67

,qi

Araudaverant de pretio agri , quem wendiderant, & partes ad pedes

Apoftolorum poíucrant.

äticha:

Stephanus in conci

lio Judzorüm exiftens confidenter increpabat A&or, f, 1

; pO

€os, dicens inter cetera: Durá cervice, & incircumcifis cordibus &

auribus, vos femper Spiritui fan&o refiflitis, ficut patres veftri, ita &-

battos

vo$, Quem prophetarum non perfecutt funt patres veftri?

Paulus intnens Elymam mogum, qui nitebatur avertere procon- A&or, 18;

d

fulem à fide, díxitilli: O plene omni dolc, & omni fallacia fili diaboli,

Jm'busE

& inimice omnis juftitie, non definis fübvertere vias Domini re&tas ?

Simonem magum , pro dono Dei pecuniam offerentem Petrus A&or, $,

is f

terribiliter increpavit, dicens: Pecunia tua tecum /fit in perditionem.

.m,

Miro difcretionis modo , Paulas arguit Romanosex genulibus Rom, $;

$& Judeisconveríos, qui fuperba commotione volebant fe alterutrum*

fupponere. Oftenditáutem utrosque peccáffe, & gloriofa Dei mifericor-

isäädv;

éia indigere. Nam X gentiles legis naturalis, & Judzi legis Mofaice

v

fuerant transgreffores. Caufati fumus , inquit, Iudzos & Grecos , id

€ft, Gentiles & circumciíos omnes füb peccato effe,

^

*

futri

, Corinthios arguit de hoc pracipue,quoó

í

d Chriftus in ei

s dividi vi- T. Cer, gy

debatur dicente uno: Egoíuim Apollo: alío,ego Cepha. itaetiam

giffimulabant inter fe fornicatorem ,

uf tenebat tiovercam füam.

quia: .

ia

-

Item, quia apud intideles judices de (zcularibus negotiis litigabant, T« Cor. 6;

j

Reprehendít ecsdem circa Euchariftiz fümptionem,

I, Cor, 1 E;

qene

Kt de errore circa mortuorum refurre&tionem cap. 15,

Eosdem increpat de hoc pracipue, quód illi multa gravia à pfeudo- *- Cor. 1 T.

ipoftolis faftinebant, & ipfum non habebant in tanta reverentia , ut de-

al

bebant. Suftinetis, inquit, fiquisvos in fervitutem redigit, (i quis de-.

p

vorat, fi quis accipit &c.

Item, ego debui à vo

bis commendari, non enim máínus feci ab ? Cor. 1$,

ji D*

his, quifünt fupra modum Apoftoti.

qdllh

Galatas acríter & ferventer arguit füper hoc, quàd poft acceptam Galat. 3,

veritatem Evangelii, volebant ad circumcifionem & legales obfervatio-

jditurtiy

m

mes revertt — Q infenfati, ait, Galatz , Quis vos f£afcinavit ?

Audierat Apoftolus

uosdam de Theflalenicenfibus ambulare in- ?. Theff, 3,

:

deilt

quiete »

,non operantes , fe

curios& agentes.

Iddrco corripi tales

LUE

d

j2 [ d

j

4 uU

ii

1l

v

0 4"06

r

Iz

*TITU.

m

s od

1

é8 TIT. mvr.fCor;e&ionem ægrä fetentés..

*

./TFTULUS'

LXXXVL

:

qade.

— Corretlionem agrà ferentes.

&en, 16.

Á Gar ancilla Sarz non ferens corre&ionem Domine fug, quà ejus

; fuperbiam redarguebat, fugit & domo, fed juffa eft ab angelo,ut

F

rediret ad. Dominam fuam, & fe humiliaret füb manu ejus.

3; Reg. 22.

Michzas Propheta, quia non eft locutus ad gratiam principumy

24. &€.

à Sedecia in maxillam percutitur, & à Rege Ií1ael juffus eít in carcerém.

mitti,

Toon

£, Par. !6,

Cüm increpáffet Hanani Propheta Afa Regem Juda, quàd .con'Efu;

LT

7. &c

effet in. Benadab Rege . Syrie,- iratus A(a juffit Prophetam mitti inner-

[l

vum , & interfecit de populo in tempore illo plurimos.

TUL

. Sedecias rex Juda claufit Ieremíam Prophetam in carcere, dicens z.

J er e-m.3.2.3.

quare hec dicir Dominus &c,

Quia Daniel probavit, Be

] & draconem non effe Deäs,Bab-y!onii

prop

Dan- 14.

VN

«onvenerunt adverfüs Regem» .& procuraverünt Daniclem mitti in la-

€um leonum.

C

IOb. 3 * 7-

Sara filia Rag

uelis unam de ancillis füis jufté increpat propter cul-

helo

am: & illa nimis injuriosé refpondet: amplius ex te non videamus

filium an filiam füper terram , interfe&rix virorum tuorum,

to.

Matth. 14.

Joannes Baptifta dicebat Herodi: non licet tibi habere uxorem

fratris tui.. Id egré ferens Herode

:

s Joasnem in vincula conjg&mn

HU

interfecit,

d

Chm Chriftus graviter increparet Pharifzos & Legisperitos, ccepe -

Luc.Il; $5*

hx

runt ifti graviter infiftere, & os cjus opprimere demultisjinfidiantes ei;

& quarentes aliquid capere de ore ejus, ut accufarent eum. .

Joari. 9.

Phari(zi coeco .nato , &.à Chrifto Domino illuminato maledi-

D

xerunt, eumque extra $

k()u

tiffimà fateretur.

ynagogam r2] ec'efum, quód veritatem conftan-

;

- Principes Sacerdotum audientes verba Apoftolorum de do

&;ina

Vg

4&0:. 5.

Chrifti , cogitabant interficere illos, & cefis denuntiárunt, ne ampliüs

Ti

loquerentur in nomine Domini IE(u : at illi gaudentes ibant à confpes

&tu concilii.

db

A&or,7.

Omnes , qui erant Jerofolymisinconcilio, ut audierunt gravem

pofl

increpationem Stephani , diffecabantur cordibus , & ftridebant dentibus

los,

d um , & cjicientes eum extra dvitfutgm lapidabant,

1

LY

TITU.

—

D G

sj

;

/TITULUS XXXVII. Cultus 8 Adoratio Dei, 69

4

1

-TITULUS XXXVIL

d Ci:ltm c'y— /Idorazfio --'Dei.ï

A A&um eft, üt of?err.&t Cain de fni&ibtïxs terre munera Domino:

» d

nà tjus

eout

:- Abel quoque obtulit de primogenius

gregis fui, & de'agüpiþus

eorum, Et refpexit munera. Abel,

Enoch, filius Seth, ccepit invocare nomen Domini,

dem.

ipunt,

Xdificavit Noé altare Domino , & tollens de cun&

is pecoribus Gc;

n, s'

I

mundis & volu

F

[*

nus odorem fuavitatis.

^

cribus , obtulit holocauftum ; odoratásque eft Doä—

:

4

*

"

conflis

A

aruit DOminus

Abraham in terra Chanaan ; & dixit ei : 'Scmihi :

jinnete

tuo dabo terram hanc. Qui adificavit ibi altare Domino , qui appá-

Set- Mi

&

ruit ci.

li

?

Cüm eleváffet oculos ;Abxäham, apparuerunt ei tresviri , ftantes

rope ipfüm : quos cüm vidiffet

, adoravit in terrà, & dixit : Domiflq

)','ïüni.l

D

inveni gratiam 'in oculis tuis, ne trarifeas fervum tuum,

d

Paratus fuit Abraham offerre Deo unicuim filium

f

uum F

f

aac 'Vin Gen.ï 2.'*'3 :

x

helocauftum. '$ed Domino aliter providente, arietem obtulit.

er (l

^ Apparuit Dominus ii Berfabee Ifaac , dicens: Nolitimére; q

À

Ua Gen, s6,

leamus

£go fuüm tecum. Sequitur, adificavit ibi altare Domino &c.

Locutus eft Dominus Jacob, dicens; Surge & afcende Bethel, ce,.

yoretm

& habita ibi , fácque altare Domino

!5-.

:

;; 'qui .?Pzpkaruit, tibl ? ;9"3'140 Ifu'-

H

um

gicbas Kfau fratrem tuum,

*

d vifitáffet eos Dominus;,

" Audierunt filii Ifraé! , quó

5 (apt

fpexiffer affli&ionem corum, & próhi adoraverunt.

antts

Poftquam locutus eft Dominusad Moyfen de réligione Phafe ; &

percuffione

Exod. m

yidi-

adoravit,

primogenitorqm Egypti, fequitur ; incurvatus populus

Jethro dixit Moyfi: Efto tu populo in h

is , qux ad DFUM funt,

jnftate

Exod, 18.

ut referas, que dicuntur ad cum , often

dásque populo chïemqnvias &

doaäna

zitum colendi &c.

2

ypli

Dixit Dominus ad Moyfen: . Afcende in montem tu & Aaron, . Na-

Exögi. 24;

dab & Abihu, & feptuaginta fenes ex l(rat1,. & adorabitis procul, Et

of*

P

ft

auca fe

&

uodeci

m.

quitur , Obtuleyäntque vi&timas pacificas Domino, vitu-

eravtd

los

ia

Precepit Dominus fibi fieri taberRaculum ,. cum variis utenfilibus,

Exod, 25;

& miniftros ad minifteria ordinari ad cultum ipfius, Ut patetin mul-

13

Pri«

tis Cap. Exod,

TT

o "TITULUS XXXVII. Cultos & AdoradioDei.

fxed. 20.

Primum præccptum decalogi éft ; Non habebis Deosalienosnog

facies tibi fculptile, non adorabisea, neque coles, Etalibi, Dominune

Deut. 6. -

;!

DEUM adorabis; & illi foli fervies.

Dwit

judic. 13.

Angelus Dormini dixit ad Manue -- patrem Samfonis: 8i vis ho-

Tunt,

locauftum facere, offer illud Domino.

z

I

Y. ch. '

E

. Elcana, pater Samuelis, afcendebat de civitate fua ftatutis dichqg,

at

ut a

doraret & íacrificaret Domino Deo exercituum in Silo. *

?

T. Rgg-o 2;

àd

Erat peccatum filiorüm Heli grande nimis corám Domino; qu

retrahebant homines à facrificiis Domini.

EC Reg. 7-

,. CümSamucl offerret Domino holocauftum pro þbpulm?hïïimïm

.inieru,n;;prælium: contra Ifrael.... Intonuit autem Dominus fragore ma-

gno fuper Philiftiim ,

& exterruit eos, & cefi funt à. fliisIfrael —

t Poral, 15. | 5 s Rex. David folliaite Dei. cultum

2

! in:cantoribus & facerdotibus fru-

ufque 25, ^ .duit- ampliare,.

u

Abtit Salomon

1. Reg. 34

, ut immolaret Dominó inGabaon, mille þf)f,/üg's

--

21

in. holocauftum :'obtulit,. . apparuítque ei Dominus per fomnium,

f

8. Reg. 8

*

. Salomon , zdificato templo , ftetit ante altare Domíni» ia conipe-

&u Ecclefia. Ifr

"

d

acl, expandens manus fuas in ccelum ,. utr'gmä? gennu

,

:

&

í

E

n q

e

2 H

, dn-erram fixit,..&. oravit. .

Y5

*

um

$. Eíd. 9.

Reverfi filii.1fracl d

"

*

-capti

vitate Babyl

bnis , Jegerunt ia ;

Do

lii ;

legis Dei fui, .

2

!CRT, 1

num Deum. (uurm,

u

quater in dic & quater in nodie, €onfitebantur .

.

Tob, .1.

,i; Cümirent .omn

es filit. 1(rael ad vitulos aureos;

Tobías fügiebat

ttan(cen

htl

confortia eorumy & pergebat.in Jerufalem ad templum

Domini , & ibi

U

adorabat Dominum Deum.

fnbt

Job. 1.

f

.. t ,Cunraudiffet Job nunciorum verba ,.

dicentium fibi Pgrdi.tïöätïä

K

rerum fuarum , furrexit ,.& corru

at

ens in rerram ardoravi;«,.ü&f- dixi:

v Nudus egredüs (um de utero. &c..

& Volui

pan. 6.

^. Quamvis effet prohibitum ,. quód nullus ali

uid pete;ezlrab'" aliquo.

|

Faf

Deo, vel homine , usque ad triginta dies, nlfi à folo rege Dario:tamen

Ws

t

*

4

Daniel tribus temporibus 'in. die fle&ebat geniia füa in coenacul

.& adorabat ; con-ä.tebatzirqnc(coxam Domino;Deo fuo;

b fiuo,

LT

"Magi intrantes domum, invenerunt puerum curma Maria matré ejüs;

"

; & procidentes adoraverunt eum, ^ Ecce mirz huruilitatis dévotio,

fitj

X

QQuid ergo debent facere Chriftiani Domino

5

nl

jam regnanti, frücfe(:qum

gisol)

* gentiles puero vagienti?

.Cüm defcendiffet JESHS de monte , leprofus veniens , geni flexo,

M-gfth. g.

ls

eensr

"P

f

Yentüs

adoravit f"fn , di

II

-

pon o odl i s i

UET

£gecus

)n.

. TITULUS XXXVIII, Coriofissshumang,. 7Y

joan. 9:

Coecus natus procidens , adoravit eum, .

Hirn

qjt0ft

"Di(-ipuli po refurrealo

ném Dortinuhi adoraverunt; "

Matth, 287

yminu

Sacerdos &.populus de Lyftris viden

tes Paulum & Barnabaám j A&or. 14»

i

vis o«

IDeos eos effe cré entes ;voxlvuvetuxln;facri&carc cig ; quod illi p;oh?bue-

gunt,

Cecídit Joannes ante pedesangeli, utadoraret eum. - Refpondit ei Apoc, 19;

sqdicbl;.

angclus;. Vide ne fecerís : confervus tuus fum , &c. DEUM adora.

I

- UUTITUEUS --XXXVIIL

v

ytitm

;ex:ma--

[rd.

L]

j lt

Rímariz transgreffionis occafi

0 ortum habuiffe videtuf ei:þeo, quöd Gen;

3:

Eva fer

Ó

6, & lignum vetitum curiofé re-

l

P

pentem curiofe | ?udi

Ípexit,

Egreffa

eft Di;iä"äl.ia'üæ.,utv'ildcïät.uï—älii:r"es rcäonis illiuss fequi- Gen. 34;

gnäi?f

tur , quód vifa, rapta , & opprefía fuit,

m

Precépit Dominus. Moyfi, ut diceret populo: Cavete ne afcenda- Exod. 19«

gt

tisin montem , nec tangatis fines illius * Omnis , qui tetigerit mon-

'Udl 4

teii , morietur. -Etpofpauca: Conteftare populum , ne forte velit

tranfcender

.

fáultitudo.

eterminos ad videndum Dominum , & pereat ex eis plu;m?ga

i

bt

j

Dixit Dominu

r ad Moyïcn s 'm- Aarön: &Elii ejus 'tanütüm'in—trarem Nüm,. 4^

jj

fanéta fan&orum, alii veró nulla curiofitate viderent, qua erant in fan-

ftuátio , priusquam eífent omnia involuta, alioquin morerentur, :

j

Oziasrex]Juda; ingreffus templum Domini , . accepit thuribulum, 5, Paral, 26

ii

& voluitadolere incenfüm füper altare thymiamatis, quod nenad uum,

fed ad facerdotum pertinebat officium ;; ftatímque orta eft lepra m fronte

jaiq

$us

.Cümviäeren; ]üdzi miracula à Domino JESU,Eeri,.manife&a & u:i:- Luc, IIj

D;zamu

lia videre nolebant » íed de coe!o querebant,

-»;o f00,

-t* 11:Wetrodes Tetrarcha vifo JESU gavifus e

ft valde ,. non tamen picta- Luc, 23«

tis jfed .curiofitatis caufa , quia fperabat fipnum aliquod ab ee videre

1&"'&

fieri , &

deyotio

propter hpc vifio illa Domini JESU nihil profuit ei, fed ma-

d

gisobfuit,

*

Curi

Ofitatem difcipuldrum ; fire volentium tempus fecundi ad- A&or, 3;

"ventüs ,; compefcuit Dominus , dicens.

Non eft veftrüm noffe tem-

enulnäo, n

pora vel momenta ,. qua patcr pofuit infua poteftate,

"

Curig-

æ(lä

T

€

: Ayfnrrutuä XXXIX. Dethédlio & Maledicentia;

A&.8.

Curiofitas videtur fuiffe

:

a qdarq 'S'iäIOä Mague w;uæ. bap:ifgäägi,quia

fat

videlicet videbat figna ,. qua Philippusfacicbat.

quidDa

Athenienfes omnes & advena & hofpites a

d nilil aliud Vocabant

inquo i

A&' 170

Á

Paulum, nifi üt autdicere, aut videre, vel audire aliquid novi vellént. -

vid inter

A&:/19.

Pradicante Paulo in Ephefo civitate, multi, quifuera

nt curiofa fe-

&t contulerunt libros, & combDüfferunt coram omnibus.

:

P

$. Theff. 3.

Reprehendit Apoftolus quosdam Theffa!

pnicmfes , inq

uiet& ambüe

quod pto

lantes, & nihiloperantes.

A

5

lic perve

Adoieícentiores. vi

duas -monet: Apoffölus éffe/ dévitandas, Fre-

AW

Ts Tim. 5*

quenter vero vagas ,

otiofas, & curiofas arguit , & vitare monet , que

& qit

diícunt domos circumi

re , & vagabundé difcurrere , &íe oftendere , ac

sb

2

vendere, &loquuntur , quaillicitafunt, &cüm Tuxuriate fucrinr, nuü-

Ecfidss|

-

h

benfg 'vqlu—tþit...

fleseon

/

"

intermir

.D

F

Qii

TITULU

SXXXX. .

fondix

terfedirix

Q

.

- ÜDetratlio eg- eSMaledicentia.

léat, jp

Jf cont

Gen. 59.

Mp-ii-.- detráxit Jofeph innocend - & pudico d;omin-a)'ejuä apud virm

Íuum,

I

dixit Pharao Moyf., Pa

Qrnes fue

Exod, 10.

Cui dubiu

m qff, quód peffimé EoglitäQi; :

Pïm'xüx.l

uodpatet, peffimos hoftes quandoque viris optimis.

, iniqua impgütif

Yi

one & falfa ; cum multa àudacia affirmare,

Chaidæä

Locuta eft Maria & Aaron contra Moyfen., mo

dica occafione af-

Tit pacey

Num-13.

fümpta.

Sed cito fecutà eft ultrix poena.

"

à

^ petraxeruntfilii Ifrael terre promi

Hïonfs 5 in malum fuü&r.

^

Num. 14.

tlofor rfg:

Num) 160

": Océafione Seditionis Chore & complicum fuorum , fuerunt multi

transgl»c'm

terribiliteroccifi. X Etpoft murmuravit multitudo contra Moyfen & Aa-

Prir

ron, dicens: Vos interfeciitis populum domini,

.

b

Wüve mn

Quamvt

seffet malus Balaam, tamen dixit

» quo

d nequaquam ma-

Num, 23.

ui benedixerat dominus, Et quoad. hoc multi ia-

Varipí

lédiceret pópulo , c

ui libentiüs & frequentiüs Maledicunt ; & de-

Quo

yeniuntuür deteriores illo , q

M

Std W

trahunttam bonis, quàm pervetfis,

A

Saul fuit in principio valde bonus ,

& tamen dixerünt quidaiia füii

dixcrum

1. Reg. 10

Bélía]: Undefalvare tos poteritifte? -

*

Occafione Dot& Idumai : referenti

sSaul, quàód Abimelech facer-

o5 di;

I, Reg.. 22.

(

dos confortaverat David , occidit o&toginta quinque viros ; portantes

"Ephod, &multos alios parvulos & mulieres,

Satra-

M

TITULUS XXXIX. Dettadio & Mafedicentia, 73

Satrape Philiftinorum . procuraverunt apud Achis regem Geth , r. Reg.29.

h&i,qül

quód David , qui judicio ejus bonus erat , fuitamotus de honefto officio,

*

l' 'i'Okaban;

inquo ipfum pofuerat,

illént, "

Adole(centem, narrantem Sau! & filiorum ejus mortem , juffit Da-

2, Reg. d

uriotalte

vid interfici ,. cüm putabat illi profpera nunciare.

Principes filiorum Ammon dixerunt ad dominum fuüum: Putas,

2. Reg. IQ;

ete anbde

quód propter honorem patris tui David miferit ad te confolatores ? — Et

fic perverterunt fimplicem & puram intentionem David.

$; Fre-

Abfalon ambiens regnum , diceb

at habenti coram fe negotiüm: aoln

2, Rega 15.

ett, qui teaudiat conftitutus à rege.

W quæ

Siba fervus Miphibofeth nequiter detraxit domino fuo apud David.

2, Reg. 16.

TECHES

yeinr i

Etfides nimis cito fuit adhibita pravis illius verbis.

J&dificantibus templum filiis Juda, qui redierant

de Babylone þ, ho«

1. E(d. 4.

fteseorum iniquam miferuntepiftolam Artaxerxi regi', ut opus faceret

intermitti,

(

€üm 8arafilia Raguelis unam de ancillis increparet pro culpa fua;re-

Tob. 3.

fpondit: Ampliusexte non videamus filium ,. autfiliam fuper terra

xln,in-

terfectrix virorumtuorum.

Occafione folius Mardochzi, qüi fuperbiffimum Amah adorare no- Efth. 2,

lehat, ipfe Aman fuggeffit regi Affuero ,

uód populus iudeorum regis

juffa contemneret, & pertotum regnum

1

ifcordias feminaret , ita quód

ud WIII/I!

emnes fuerunt adjudicati morti, Sed divina pietas de eorum liberatione

Providit.

.

Qu

Ptt

Quia

leremias przdicabat , capiendam effe civitatem Ieru(alem à Iecem, 38.

lmofxll-

Chaidzis ,

dixerunt principes populi Sedecig regi. . Homo iftenon que-

rit pac

em populohuic , fed malum,

cafio äf'

Accedentes viri Chaldai accufaver

unt Iudzos, dicentes Nabuchodo- Dan, 3.

foforregi, quód focii Danidis non adorabant Decos illius ,. & effent

c«ansgreífores regii decreti,

llä;r muld

Principes & Satrape D

arii regis Perfarum,, insidenres Danieli , ac- Dan. 6;

n & A

cufaverunceum apud regem ,. quia ipíe oraret, & obfecraret alium Deum,,

quam ip(um regem Darium,

a t*

'Duo illi fenes presbyteri conati. funt Sufannam turpiter infamare, Das. 13.

3 multi iv

Sed DEUS eam rirabiliter per abftinentem puerum liberavit,

guity '

Alcimus , qui volebat fieri fummusfacerdos, & quidaih alii iniqui 1, Mach, y.

"

dixerunt regi Demetrio t PerdiditIudas& fratres ejus amicos tuos , &

quldmm"

Óos difperferun: de tezra nofira,

Convenerunt adverfus Ionat

han viri peftilentes ex Irael , utin- 1. Mach. 10,

ged

f«

ter-

j

d

$u*

:;

74 TITULUS XX XIX: Detractio &cMaledicentia;

: terpellarent regent Alexand:umadyerfuseum; & nonjnterdit adeos rex.

s

1

ä.l(äclïïkg.

Simon detribu;Benjamin ,, preepofitus templi, venita

d

:

1 5peuonjium,;

tsledi

ixk, erarium pecuniis innumerabilibus effe plenum;.

i

£

hs fs

g. Mg,dj. 44 .5

Pradi&usctiamSimon male loquebatur de. Onia ; prov

ziif(iyïg;ämquc«:a

Civ

i

1

í

tatis, ac defenforem g

entsfuz, & emu

Vi

j.;acor;em:lggis:DEi.audgba.s in.

11

€

- fiéiatorem.regni.dicere,» . b

yoitn

12

&lot

" Veniens ad regemDemeét

sitia AR taugs ii

inter.cactera t

2 ailto o

,

"

anm—

templi

'i:ï]

judas fuperett ,. 'impoflibileeft pacem dare negotiiss-

(

- po* Mádentes :Pharifei: -Dominum difcumbentem in.domo M

ättjh'æi:

Matth, g.

" dicebant.

mom

Quare cum pubyl?cækxis &»,pcccatoribusvnlxanduc;at magifter

tem f

vetten ?:

Simile àc

ddiide Za&hæo

fionis,

Lué. 19.

:

: *ix?!-Jnnu?faïb«a(nth, q;i'od apud lgomincnhx-«

!

, peccatorem divertiffet,

Matt':ï" IL I

Vgl

:515;,De; Joanne, ngg

ifta-s. multgm i»giunadjtc' ; dicebant quidäm: De-.

; monium habet.

Mm

*

/.,.De domino autem- JESU ; ; cum.peccatoribus commedente ,^ dic

e-

Eodem. ;

quä/z

bant ; , Eccehomo vorax.& potator, . vinj, publica

amícus.

.

gorpm & peccatorum:

6pj

I

oan,

Vifo miraculo de coeco per dominum ]

ESUM iümenbo| Phi

rifzi détcaxerünt Domino , dicehtes? -nos fcinius , quia hic hómo pec-

cator éfÉ. * Et maledixerunt homiaillli , "Sédixerunt ?' tà difcipulus ejus!

fis, Q&& qtiidem male ictio fit füper.vós'; & füper-fitios veftrós;: -

H

Scribe & Pharifei detrakerunt domino , dicentes eum effe Sama-:

ditanum, demoniacum , blafphemum , peccatorem, potatorem " vorasi!

em, mend

acc

ace

m , prohibentem tributa dari Cafari, gentis fübverforem,

populifedu&orem, Hecomnía pofmqt "i;dï*"ïfüs* locis Evæ;g'eüdrgnïv.

haberi.

sí

X]Q

A&or. 6,

DP^OUNOR va

lentes Judai refifteiefapientie- Stephani , *&-ïi-'þi—ritu:l,,:'qui

Toquébatur péreum ; addtxerunit in conflium duos falfos teftes, - dicen-

tes: homo ite non ceffat loqui adverfus populum , lepém, &locum;

Quise

Quidam quxftuarii dolentes , quod amiferantqueftum füum,

g

il

A&or; 16.

auód Paulus ejecerat fpiritum Pythonemsà quadam puella ," quam illi

l

habebant , dixerunt magiftratibus ; Hi hominés conturbaüt civitatem nos-

Wy,

^ ffram. "Ftádverba eorüm pravd Concurtit plebsadvérfus illos, & fciffis

1

&

N

veftibus eorum juffi fünt virgis Cedi, & in carcerei mitti,

fatls

ASór. 18

Galliene proconfule Achajeexiftente;infurrexerunt uno aninro Ju-

d&i contra Paulum , & adduxergnt eum ad tribunal dicentes, quód contra.

later

legcm homo hic perfuadet hominibus coleie D-w'eum.

H

L

l Cj

Apud

Ui

-

7*

i

TITULUS XL.: Dérifio & Corvitia.

0 t€X,

7 Apud Ephefünr;

chas quidam: indurarentar ;..&t tiotcrederent, A&or. 19. .

Oniunp

maledicentes víam domini,

Comm!mf'-lfim"ifï? dqfcedcn

L

"

Sä:agha qi? Paür

Y

i

lus fegregavit di(cipulos.

,re':nquä

! QuidamJudai de A

fía; videntes Páulam in tem

pllä;:CI

am

;verun; :

A &or.24.

Jebat s

Viri Ifraclizz adjuvate , hic et homo , :quiadverfus populnari& legem

& locum künc omnes ubique dozens , infupes- &

lfgentn;e's,-i:»xduixir m

templüm ,. & violavit fan&um lócum iftum, ;

"

E

.

1

[

i

w

911

t contra Paul

um .Ter

rüuehiyretor

A&or, e4;

/257: Coram Felice prafide^pr

/zuhzei;u

pro Judais; dicens : Invenimus

a

unc:i hominem. peftiferum ;

concitan-

tem féditiones omnibus Judeis in univerfo orbe, & authorem f

edi-

T g(z?cr—

tionis, fe&z Nazarehorum , qui'etiam templum conatus eít violate, ;

AGor,. 17

o

*5 .vDifputante Paulo apud Athenas; quidanr Epicurei & Stoici Phi -

fi

P

lofophi dicebant: Quidnam vult

»ermologus ?xic dicere? Alii vero:

m: D«

Novorum *demoniorum annundatoz:efto :

3

B

A&or,28;

o tuoBarbari videntes.viperar: pendentem 10 m

äm.i Pauli, dixex-;;ät-z uti-

, dit

que homicida hic eft, qui cü

m eïafäri: de naxji &c.k Sed cicþ. ] Poacg

catorm

.t;»—pinirogämr m*utvaverunleï,"

-

T

) 54

, Pa

J W.Q'

oTITuLUS XLÍ

ï

jus QUs

;'Sama-

Deifo cr ^ (oritia

" o*

iforeniy

T 1ri Seccoth & Pha;lüel defifkrünf Ged&oaem , Zebee & Salmana

Iudic, $,

perfequentem,

;ciio'rüm

ea tractavit.

Sed inde malé eis accidit , quia mal& eospoft-

itllïj qü(.

Contempfit Nabal' verba nunciorum David ftomacha

hdó;, dícenst

L Repog,

Quiseftife Dàvid? Et

, diche

d

quis eft filius Ifai ? Hodie incrcverua*g ferviyqui

KU.

ueiunt dominos fuos.

Im; e9

Michol videns regem David faltantem ante arcam domini; defpexit

2. Reg.6, "

Mm j h

eum, quia nudum eum vidit, Et poffmodum inful

Fando & dgx*iden4

«ein 0*

do, dixit: Quàm gloriofus fuit hodie rex?

- Derifóriis verbis dixit impia Jezabel a

3. Rég. z.

mam;

d Achab: Grandis auth:orif

tatis e$,. & bene regis regnum Ifrael.

nioto !^

Quia pueri illuferunt Elifeo dicentes

f Afcende' ([:glve: duo urfi

4. Reg. 2.

laceraverunt quadraginta duos ex eis.

r

d gomïar

Curfores , quos mifit Ezechias , pergebant. velociter de ci«itate

2, Pàar. 34,

in civitatem, predicantes, ut filii Ifrael reverta

À

üridenubus veró ac fabfannantibus &c,

ntür afd Dominum.- ufif,

&

a

Dd

Mit-

—

16

TITULUS XLL . Dile&io DEL

4, Par. 36.

Mittebat' Dominus prophetàs quotidie cómmonens eot» quod par-

dilari

cerent populo & habitaculo füo; - At illi füb(annabant nuncios Domie

Domi

ni, & parvi. pendebant fermones ejus, illudebántque prophetis.

1. Efd, 3. 4.

Saunaballat & Tobias audierunt, quód edificabantur murí Ieru-

falem, & irridebant edificantes.

minu)

Tob, 2.

Excecato Tobia, parentes & cognati ejus irridebant vitam ejus,

dicentes; Ubieft fpes tua, proquacleemofynas & (epulturas faciebas?

lurlal

1. Mach, 7.

Yidens Nicanor holocauíta, qua offerébantur à Judais

fs «

iriidens.íprevit eos, & locutus eít fuperbe & juravit in. íra.

pro rege,

lum

2. Mach. 7.

Antiochus crudelis tyrannus, ex verbis feptimi frauis accenfus ira;

in ilium füper omnes crüdelius deíayit, indignà ferens derifum fe,

Wt fie

Derifus fuit mu.

Patienda.

lüpliciter Dominus JEfus, ut infra patebit tit, dc,

&

Á

tedtr

A&. 2.

Quídam Judzi, videntes di

fcipulos Domini loquentes variis lin«

uis poft infufionem Spiritus fan&ti, irridebant dicentes: Quia mufto

Quar

pleni funt viri idti,

Cüm audiffent

A&. 17.

Athenienfes re(ürre&tionem mortuorum, quam an-

f2 x

nunciabat Paulus,

l

quidam i:x*idebanF, quidam veró dixerunt; Audiemus

se de hoc itefum.

um

]

TITULUS XLL.

M in

"Diletlio *DEL

tatem

fáttqu

md. 20,

Aturus legem Moyfi Dominus dixit ei; Egofum Dominus Deus

Yj ]

tuus , faciens mifericordiam his, qui diligunt me, &qultodiunt'

pracepta mea,

h

pan. 6.

Precipaum omnium man

datorum legis && dile&io Dei;, Nam

dixit Moyíes poft decem mandata populo repetita: Diliges Dominum

^

DELUM tuum ex toto corde tuo . &c.

mïum

J:Deut. 10.

Timorem Dei & amorem, volens fpecialem imprimere in populo

Ye

Moyfesait: Et nuncifraél , quid Dominus Deus tuus petit à te? nifi

Tün y

uttimeas Dominum Deum tuum, & ambules in viis ejus, & diligag

eum, ac fervias Domino Deo tuo, intotocordetuo &c,

df

lofue. 13

Longzvus Jofue & pcrfenilis æ;atis vocat omnem Ifraelem, &

[

monens eos de multisdixitinter cetera : Hoc tantüm diligentiffime

pracavete, ut diligatis Dominum Deum veftrum,

EEEX

De

TITULUS XLI. DileGio DEI.

77

.

od pare

De rege David dicitur: De omni corde füo laudavit Deum, & Eccl. 47;

dilexit Dominum, quifecitillum. Hnde ipfemet dicebat : Diligam te

s Doiis

Domine fortitudo mea.

Al

iuri ftrt«

Apoftolus Paulus talem tulit fententiam ? Si

æquis non amat Do- 1, Cor, 6,

minum IEfum €hriftums fit anathema , Maranatha,

x

iam ejus,

i Qxia amoreft virtus motiva ad Chriftum, magnum amorem Pau- Galat, 2.

faciebos?!

lus habebat, qui ei crucifixuserat, Et poteftnotari de Paulo,quód Chri-

ptortgey

ftus erat ci íua fapientia : Non judicavi me fcire aliud inter vos , nifi

IEfum Chriftum , & hunc crucihxum,

nfüs íràj

Item füa fubftantia: omnia, inquit, detrimentum feci, &arbitror Philip, 3.

i (

ut ftercora, ut Chriftum iucrifaciam.

i ir, de

$ua juítitia, fa&us c£t' nobisfapientia, juftitia & (anctificatio . & Coloff. 1. -

1edemptio.,

variislite

Poteít

didi, quód Chriftus in eo loquebatur : An experimentum 1.Cor, 14«

quaritis ejus, qui in me loquitur Chriftus?

yia mu

Item Chriftus in eo operabatur; Non audeo aliquid loqui eorum; Galat.z,

uam n*

qua per me non efficit Chriftus,

iudienmus

" Item . Chriftus in eo vivebatt Vivo ego , jamnonego; vivitautem Eodem,

in me Chriftus,

Mihi vivere Chriftus eft.

Philipp..3. -

Item Chriftus in eum triumphat: Deo gratias, qui femper trium-

2. COr. z.

phat in nos Chrifto.-

Poteft quoque dici Chrifti fervus: Paulus fervus IEfu. Chrifti.

Rom. v,

Et Chrifi Apoftolus: Paulus Apoftolus IESU Chrifti per volun- 2, Cor. T.

tatem Dei,

Item Chrifti legatus & vicarius: pro Chri(to legatione fungimur» 2, Cor, 5,

—

tanquam Deo hortante per nos , obíecramus pro Chriito , reconcilia-

mini Deo.

YÍnls p

Et Dei adjutor erat: Dei fumus adjutores.

I. Cor. 5.

od

Ktiam pugil, velcertator : Bonum certavi,

2, Tim. 4«

Et alibi: Sic pugno, non quafia&rem verberans, Etprima Corin-

j Nm

Dominm

thiorum decimo quinto : Si fecundum hominem cum beftiis depugnayi,

Item curfor :.Sic curro non quafiin incertum, Prima Corinthio-

d opulo

rüuía nono cuifum confummavi,

TEU

^ -Hem fpecialis imitator: Imitatores eftote mci, ficut ego Chrifti,

2, Tim. 4.

& digs

Pulchram fecit exhortationem béatus Ioannes, dicens :

Nos ergo z, 1oan, 4

diig.inus Deum , quoniamipfe prior dilexit nos.

fraeltny K

x

Magdalene remittuntur peccata multa, quoniam dilexit multüm. T uc, 7

mgemi,ume

K3

Petru$

pe

7$ TTULUS XLH. bzi &io Inimicotum,

C

Petrus refp

[

ondit Domino fepius rogaatt amas pae? Dobine ,.

3

d2 v

Toatt. zr

fis , quia amo te,

*

C

*

lw

"

H

tite,

TITULUS XLII.

't

(&lo, $

jus u

| Pileäfb lnimicqrum-. i

$t

fionem

Omne d

Uid. veniftis ad me- homínem, quem odiftis, & expulifis à ve-

s. Q

bis? ait Ifaacad quosdam fuos inimicos.

Et tamen poftea fecit

Voyo f

eis .convivium, &poftcibum & potum fürgentes mane jurave-

verunt fibi mutuoó , dimisítque eos Ifaac pacifice in domum fuam.

Gen. 45'-

Iofeph non ultus eft malum à fratribus fuis fibi illatumy fed oftendit,

'fe illos diligere, càm ipfis dixit , Nolite pavere,. neque vobis durumr

effe videatur , quód vendidiftis me in his regionibus &c, ofculatísque

eft Iofeph omnes fratres faos, & ploravit füper fingulos,

Filii Ifrael, licétà Benjamitislefi, non defierunt tamea propterea

Iudic, 215 3.

eorum excidium ululatu magno deflere, dicentes: Quare Domine Deus

Ü

I(rael faétum eft hoc malum in populo tuo , ut hodie una tribus au-

fr

ferretur ex nobis.

;

Cüm David inveniffet Saul inimicum fuum follum in fpelunca, eíim-

ham) )

T Reg. $4. ;

que potuiffet tutó occidere, imó ad hocáà fervis fuis fuiffet animatus, 'ei

tamen nil mali intulit, fed refpondit : propitius fit mihi. Dominus,

Qd

- ne faciam hanc rem: & non permifit fervos füos confurgere in Saul.

äele m

1. Reg.30,1Ie

Idem Inimici fervo cibum prebet.

?. Reg. L.

Idem oftendit fe diligere inimicum in planctu Saul.

dfmu?ll

Idem cüm feduló inquifiviffet : num fupereftaliquis de domo Saul,

8. Reg. 9.

Ut faciam cum illo mifericordiam.

ïD àntor

2. Reg. 16.

Idem parcit Se

mei , lic&t multis & magais. injuriis ab. eo fuiffet

H

affe&us.

"r

$. Reg. 18«

Idem diligit filium Abfalon, licét rebellem & hoftem fütim , man-

L

dátque 'militibus fuis: Servate mihi puernm Abfalon,

Iob de.fe teftatur : i letatus fum ad ruinam ejus, qui me oderat,

Tanf

Iob, 1. 29

& exultavi, quód inveniffet eum malum. —Non enim dedi ad peccags

(

dum guttur meum, ut expeterem maledicens animam ejus.-

in Pla

l

klifeus Propheta inimicos ad capiendum íe miffos non tantüm

4. Reg. G.

D

amavit, (cd menfam eis apponi pracepit , refedtósque abire illafos per-

À

soifit,

Cüm

79

TITULUS XLIII. Djle&tio Proximi.

rine; tl

, €umcepiffent Hraclite ducentamillia mulierum & paerorum & Ju- 2, Par,'.zï;

*

]

dxa, veftitos atque refectos ad propria remiferunt,

Chriftus Dominus ignofcitcrucifixoribus,

Luc.23.

t

1dem diligit Judam proditorem füuum ; eimque vocat amicum.

Matt, 26. 30

$. Stephanus pofitis genibus oràt pro lapidantibusfe, dicens: Do- A&.7.

mine , neftatuas illis hoc pec

catam.

J À d

ocannes

;; Cum ]acobus & J

rogaffent Chriftum , utïgn.cm mitteret de Luc.9. $4

Cclo, &confumeret inimicosfuos ; refpondit Chriftus ; nefcitis , cu-

jus fpiritus-eftis.

Servus de

bitor prociditcöram Dominofuo, petitveniam & remif- Matth, 18.

fionem debiti,

Mifertus autem Dominus fervi illius dimifit eum , -&

omne debitum dimifit ei.

Cümvero hic nollet remitteze debitum con-

jis a vt*

fervo fuo , increpat eüm Dominus, gravi poenaà mulétat.

yofrea lt

*

ge u-

,

CTITULUS . XLIH,

w j Of[ändif,

xis durult

Qfatisque

E

?

p;l;e&(q proximi.

l p"fo?mü

Eprehenfus ett Cainà Domino praviter , & punitus , quia contra Cem, 4?

mine Deus

R

fratrem fuum iniqué egit, & fenon effe cuftodem dixit ejus.

rpus at*

Nota, quàm diligenter & follicité orabat Dominum Abra- Gen. 18«

ham, ut parceret.Sodomitis , quod erat magna dilectipnis fignum.

m,'c(m-.,

Tantam dile&tionem erga proximos, fibifubditos Moyfes habebat, Exod, 3Y.

Qs g

uódipfe orans Dominum, dicebat: Aut dimjtte eis hancnoxam, aut

Domimlil

d

ele me delibro tuo,

e in Saül.

Optabat Moy

(es omnes de populo prophetas, lictt honor ejus in- Num. t1.

de minui videretur.

—

Noluit Moyfes majus Dominium, quod ei Dominus pr.omictebat: Num; 14.

yno $at

intantum proximos.füos , quibus prxerat, diligebat.

Filii irael, poft occifionem filiorum Benjamin , magno ululato .Judic; 12«

e0 fü'l(m

toperunt flere .-dicentes 1. Quare Domine Deus nofter fafflum eft hoc*.

i

snalum,

om, m

,Anima Jonathz colligata eft ànime Dayid , & dilexit eum quafi ati- r Reg. 18

mam fuam.

- Oftendit David, fe diligere inimicum, inplan&uSaul: Amicum, $, Reg.r.

ye odtith

in planctu Jonathg, Similiterin plan&u Abner.

Wavd PCCm'

Filium quoque, licitmalum; &fibi adverfarium, flevit,

2, Reg 18«

o !

antum

wz[gipïl'

Magnam

m

$o

TITULUS XLIHM, DiledioProximi.

]

5. Ffd,

Magnam dile&ionem oftendit fs habere Neemias ad filios transmi-

pertotum,

grationis , quod patet in his, quz eis fecit.

RR

|

Tob. 1.

Quia Tobias multis multa opera charitatis exhibebat , multi dili-

gebanteum, lInde cüm juífus eífet otcidi à rege , latuit , & inven-

effín

tus non fuit.

ipen

Matth. 18.

Tantam dile&ionem vult Dominus ad proximos nos habere ; ut

non]

dixerit Petro: Non effe dimittendum fepties peccanti fratri, fed usque

luodet

feptuagies fepties.

dile&tionem habuiffe laudatur Samaritanüs

mifis.

Luc. 16,

Ad proximum magnam

tiam |

ille, qui appropians femivivo , mifericordia motus eít, & ejus vulnera

fionis

alligavit ,. infundens oleum & vinum,

lt pr

A&. 7-

Miram dile&ionem ad proximtim habuiffe monftratur. beatus Ste-

W.

phanus,. qui prolapidateribus fuis devotius , quàm pro feoráffe vide-

Y5

tur, . Nam pro ilis genua pofüit, & vocemagna clamavit, pro fe veró

fimpliciter dixit ; Domine JFfa fufcipe fpiritum meum.

Onti

Inzftimabiliter Paulus proximos diligebat : erat enim erga eos,

Galat, 4.

i

utmater parturiens, nam dicebat Gafatis: Filioli mei, quos iterum par-

!H[, j

turic.

1. Cor. 4.

Item tanquam pater corripiens , per Evangelium in Chriftoego vos

genui: & pauló poft :

n virga veniam ad vos,

w&'

1. Theff. 2.

Ad Theffalon. Tanquam pater filios deprecantes vos,

& confolan-

trgo

tes tefti&cad fumus

Fodem: Tanquam nütrix fovens & blandicis fa-

]

&i (umus, ait, tanquam fi nutrix foveat filios fuos.

pupe

EKtalibi: Tánquam parvulis in Chriftolac potum dedi vobis.-

lsad

1. Cor. 3.

2, Tim. I.

Item tanquam magifter & Do&or erudiens : pofitus fum predi-

cator , & Apoftolus & magifter gentium in fide & veritate.

Item tanquam frater & focius collaborans , & coadjevans : Fra-

Philip. 4.

&la;

tres mei dilectiffimi, & defideratiffiml , rogo te Germane compar. &c.

Etcap. 1. ad Philipp. Habeo vos , in confirmatione Evangelii , fo-

Tion.

Philip. 1.

Jolis

cios gaudii mei &c.

2, Cor, I.

Et fecunda Corinth. r, Non dominamur fidei veftre ,

fed adjutores

fümus gaudii veftri.

üty

2, Cor. 50

Item tanquam

legatus reConcilians : Pro Chrifto Iegatione fun-

gimur,

Et Apo

ftolus, bona annuncians: Vos fzitis, qtïäliter nihil fübtra-

CQ

A&G. 20.

in j

xerim vobis utilium ;

quo minüs annuaciarem vobis , & doceremi vos

publicé per domos.

ts

per

A&, 17.

Etalibi: Quod ignerantes colitis , ego nuncio vobis.

[titu

lr

Püfm

iteum

p

TITULUS XLiiI. Dile&ioProximi, — sSr

ransi-

Ttem rchite&us ädifxcems.: ut ,'(gpicns archite&us pofui funda- r. Cor, e;

mentum,

yli dill«

Per aliam nihilontinus -viam poteft dici, quód Paulus oftenditfe A&.20;

X invete

effe proximorum ferventiffimum dile&orem, Per hoc videtur, quod

ipfe multa pro eis faciebat: Siquidem vel fuftinebat, vel dabat ea,.que

w u

non habebat, ab habentibus pro indigentibus procurabat, Quod enim

« usque

fuadet ad. utilitatem proximorum , ipfe teftatnr: Ad'ea, qua opus erant

mihi, & his qui mecum funt, miniftraverunt manus ifte, Sequitur: Quo-

yrítamus

niam beatius eft dare , quam.accipere. «Quamvis atitem .füpereroga-

vulnera

tionis eifet, cüm ab ipfis accipere poffet, in hocfaciebat , nt illis,qui-

bus pradicabat, parceret. üindead Corinthios: Paratusíum veniread

hs 9

vos , &-non ero vobis gravis. Non enim quaro, qua veftra (unt, fed

*

fe vidte

vOos,

] fcvf[ö

Secund5, utpleudo - Apoftotis glariandi occafionem auferret ; In . Cor, r2.

emttibus fine onere ine fervavi, & fervabo. — Quod facio, & faciam, ut

1ga *5

amputem occafionem eorum, qui volunt, utin.

tur, reperiantur ficut & nos,

&

D

€o ; ;d? quo glorian-

um Pa[.

Tertio... Ut exinde majorem mercedem :haberet :1 Non ufi hac 2, (for. II.

Qg() vo

poteftate , ut accipiamus (fciticetr)fumptusà.vobis: fequitur: Que eít

ergo merces mea? ut pradicans fine famptu ponam Evangelium Chrifi,

g/]falall'

ciis f

Rurfus etiam ipfe.procurabat ab Ecclefia de Achaja, ad donandum 1,.Cor, 16,

pauperibus de Judza, ob quam cau(am colletas fieri faciebat, & fidc-

les ad hoc .efficaciter inducebat.

»

,. Cor. 9.

yal

-s la

Atem: Qui parce feminat, -parc& metet.

Dabat proximis verha DEI , quibus copiofiffime abundabat:Imo 1. Theff. e.

j R

etlam feipfum.eorum utilitatibus dedicabat, ^ Volebamus tradere vobis

if

non folum £van

gelium , fed & animas poftras,, propterea quód chari

l , [b.

nobis fa&i eftis.

i

xSic & Corinth. .Fg

3

^

jjutorct

o ipfe -l'ib;ntimm'e-'impendam ;&-(pperimpen- 2. Cor, 14;

dar pro animabus veftris,

Mirzinfuper de corpore fuo fecit.proximis ad. fidem & falutem Pr ofe&ie

,n? fat-

convertendis, pr«dicando videlice., difpurando difcurrendo à Damafco tault.

'án Arabiam, in Jernfalem, in Antiochiam, * Deinde nunc juffu Spiri-—

j fübtra*

ts San&i cum Barnaba de Antiochia in Cyprum.

inde navigantes

reii (

er Ciliciam, .& poft euntes .in Pifidiam, Iconium, Lycaoniam, cone

Ítituerunt presbyteros per fingulas ecclefias; Ft tandem poft fadtum

multiplicem fruérum Antiochiam redierunt, /Dehis habetur in A&ibus, A&.o:r T.12í

Poíunoéum veró Paulus volens vifitare fratres, quibus predicaverát :4. 15, &c. -

yver-

f

g» — TITULUS XLIIL Dile&io Proximi,

verbum Dei » affumpto:Sila infocium , profe&üs eft in Syriam & Citi-

£iam : Inde tranfiens Phry

ie & Galatig regionem venerunt Myfiam;

:

& poítea vocatus in Mace

oniam navigavit, Et tunc Paulus Theffalo-

nice, & in mults aliis civitatibus regionisillius multum fru&um faci-

ens, confequenter pervenit Athenas, nbi cum Philofophis curiofis falu-

briter difputavit.

Ex quo tranftulit fe Corinthum , & ibi multbm po-

pulum Domino acquifivit,

Inde profe&us eft Ephefuin , & ingreffus

nagogas , difputavit cum Iudais. Indeegreffus defcendit Cefaream,

Pa

&

Cafareavenit Antiochiam , & fa&o ibi ali

uanto tempore, profedus

à

rmans omnes difcipuios,

litar

eít Galatiam regionem, & Phrygiam, con

lm

&t poftea peragratis fuperioribus p

artibus, iterum venit Ephefum, ibí-

que bien

nio commoratus , difputans & fuadens de regno Dri, fecit, ut

habitabant in Afia, audirent verbum Domini,tam genules quàm

N

Oves, qui

Miletum, & per

[

Judai. Inde reverfus per Macedoniam & Troadem &

lures alias civitates & infulas tranfiens applicuit Tyro, & de Tyro Pto-

fti

iomaidem , & Cxfíaream iter faciens. Deinde Jerüfalem cum multa

. Ubi comprehenfüus à Judais , tra&us & verbera-

g

fagitatione pervenit.

ficit

tus fui ». & coram

diverfis judicibus nequiter accufatus,. à manifcfto

ravamine Cel

f:

(arema compulfüs appellare, « Traditus autem Centurioni

P

oft naufragia & innumera pericula ad urbem Romanam catenis

p

vin

&us acceffit : ibique pradicationi ac. do&rine infiftens, ire etiam

in Hifpaniam proponebat.

Ecce.quomodo amabat illos, pro quibus

ts

tot & talia fuftinebat, Undeait: Omnia, chariffimi ,

adedificauonem

litot

veftram,

l Cer, 12.

fs

Apparent etíam

figna dile&ionis, cüm quis vult füftinere,vel pati

Xcclef,. :z.l

ravia pro amicis.

üUnde Ecclefiaftici dicitur: Aimicum falutare non

confündaris, Et-fi malà tibi cvenerint per illum, fuftine.

$

Ex jam di&is veró Paulum mira fuftinuiffe liquet pro utilitatibus

ttrr

proximorum.

üinde ait: Omnia fuftineo propter ele&os, ut & ipfifa-

lutem confequantur,

De hoc require in tíitulo de tribulationibus, Ibi

fitig

enim multa. de his invenies.

—

li

Magnam dile&ionema

d proximos habuiffe Joannem Evangeliftamy

d

jatet ex verbis fuis, Ex abundantia enim cordis os ejus loquebatur,

quando dile&ionem, vel charitaiem toties repetebat, - SKcutapparetin

h]

-

grüma cpiítola cap. 3. 84«

[

£t

€0i

$oh

TITU.

&

"

]

TPI'ULUS XLiV. Difcotdia, iit.cs, äz.üxæ;- 83

: & Cf

TiTULUS XLIV.

Myfam

Theffalo«

vum faci«

jofis

"Difcordia, lites, && rixe.

um po«

imam difrordíam inter hemines moít invidia inter Caia S Abet*? Get.4. 4

ipgrelis

gl tdly

Pa

Quoniam opera Cain maligna erant; fratris autem juffa,

rofedus

Subftantia Abraham & Loth erat multa, & nequibant ha- Gen. 13«

bitare communiter , unde & fa&a eft rixa inter paftores gregum Abra-

:cipuios.

ham &Loth,

imybl-

R, t

Quia quinque reges Sodomorumfervierant duodecim annis Cho- Ger14,

dorlahomor fegi Elamitarum, & decimo tertio recefferant ab eo : ideo

j quant

fa&um eft bellum iljud de quatuor regibus adverfus quinque , in quo

,U

fuit Loth captus, íed per Abraham liberatuse

90 Bo«

f mllha

Viri civitatis Sodomz vallaverupt domum , in quaerantduo An- Gen, 19, .

erberae

geli i humana fpecie hofpitati , & volebant illos cognofcere, vímque

faciebant vehementiffimé , eó quód Loth fideliter hofpites defendebat,

auicfto

Fa&um eft jusgíium paftorum Gerare adverfus pattoresIfaac, pro- .Gen. 26,

oriont

QW

pterpoffefonem ovium, & armentorum, & familiz plurimes,

re &i

Oderat femper Efau Iacob, pro benedi&ione, quà benedixeratei Gen, o7,

pater, dixítque incorde füo: Venient dies lu&us patris mei & occidam

: q[ll'.,"lli

Xacobfratrem meum,

Hionea

Fugiens Iacob cum jurgio , dixit ad Laban: Quam ob cuipam Gen. $1.

meam fic exarfifti in'me? & (crütatusesomnem füpellecbilem meam?

pl

Occafione Dinz filie Iacob, quam Sichem filius Emor rapuit, & Gen, 54,

yarc o

oppreffit , fa&a eft d

ifcordia magna inter füios Iacob, & habitatores

terre il'ius;

R

i

jlitaius

fitd-

Moyfes quadam die vidit duos Hebrzos rixantes,dixítqueci, qui Exod, s;

Ljf

faciebat injuriam: Qnare percutis proximum tuum?

$

Jl

Cüm exiffent filii Ifrael deterra JEgypti, & tranfiffent mare vubrum, Exod. 17,

Amalech venit & pugnavit contra eos in Raphidim,

efiftam

Multoties jurgati funt filii Iírael contrà Moyfem in deferto. Primó Exod.16,

hi

:pro defectu potás; poftea habito uno cibo , delideraverunt atium. Fx-

j

todiati enim manna, petierunt Carnes, — Item ad aquas contradi&tionis

€onveneruut adverfus Moyfen & Aaron fiii I(rae!, wubi jurgati funt Num. 2t;

contra Dominum & Moyfen.

»5

.

Inter Abimelech filium Ge

deonis & viros Sichem, qui'malé fece- I,ud.ic

r *1

sant eum principem, fuit magna difcordia fufditata? ita, quód illi

£ocperunt eum deteftarj, & rebeliare ei , & ipfc eos expugnavit,

It

m

-

$4 TITT.ILUS XLN. bifdöfdïäylïfes& &rixe.

TIT

-0 -u

J;]die. 12,

Orta eft feditio inter vir

95 Ep

ä?ai:m & Jephthc—, eó quód Jephthe

Vadens ad pugnam contra filios Armimión, illos vocare noluit , ut di»

du

Cebant;

"

/

ego

ludic, s.

Pro uxore Levits iti Ga

baà Bbhiamih, & inter tríbus Ifrael tami

Vico

vehemens difcordia & prelium fuit, ita quód illide «ribu Benjamin;

exceptis quingentis viris , penitus funt deleti,

fieriu

Occifo à David Fhiliftzo, iratus éft Sast contra David; eb quód

died

i, Reg. 13.

€ommuhiter laudabatur, Nom re&is oculis ergo Saul áfpíciebat David

a i

$ais

à dieilla, & deinceps. Nec aliquis ex tunc potüit mollire cor Saul;

quin períequeretur eum,

mrbatj

1. Reg. ,

Faétaeft longa concértatio ínter domumr Saul & domum David:

farius

fed David femper proficiebat, & domus Saul continu? decrefcebat,

Bl a ia C i.

W

p Regc 184

Nimis inhonelta fa&a eft difcórdia inter Abfalon ambientem re-

/mum, & David patrem fuuni, Denique Abfalon, qui edm movit,

pOpW

fufpenfus ett.

4

Com

2' ch. 19.

Rege Davi

d redeunte in Terufalem, filii Ifrael turbäri'füerunt, eà

7

*

:

quód

viri Juda ipfum reduxerant, aliis nom vocatis.

fum,(

3. Reg.3.

Duz rulíeres meretrices litigabant coram rege Salomone ; occae

dicor:

fione unius infantis, quei utraque volebat habere,

i i Ra at tb

Vi

&. Reg. 12.

Mortüo Salomone, petiit populus, utà Roboam filio ejus mititis

tra&aretur, Quo durius refponéente, recefferunt decem tribus ab eo,

£

& fecerumt Jeroboam regem fibi, cx quo multa bella fuerunt inter

5

V

reges Ifrael & juda.

Luc.27,

Fatta eft contentio 1

nter difcipulos , quis eorum videretur effe

major : fed Domino rion placui(fe talem contentionem

u fequüntur.

joan.6.

Litigabant ]

udai ad invícem dicentes : Quomödo

poteft hïc no«

bis dare Carnem (fuam ad manducandum ?

Murmur multum erat de Domino JESU inter turbam,

Quidam

?oafu. 7.

enim dicebant: quia bonus eft; alii autem dicebant: non eft,fed fc-

ducit turbas. Sequitur: Faéta eft diffenfio &c.

M

Ae

:ïï

Baptizato Cornclio cüim omnt

domo faa, audierunt Ápoftoli &e

Alaor.r I,

frattes, qui erant ex Judea, quoniam gentes recepiffent verbum Del.,

;

Cüm afcendiffet autem Petrus Hierofolymam , difceptabant adverfus

V

illum , qui. erant ex circumcifione fratres, dicentes: Quare iptroini

ad viros?

lia

Paulo & Barnabá ín civitate Iconio predicantibus, & multa mi-

AGor, I4.

donj

racula facientibus , divifa eft multitudo civitaus,

Quidam erant cum

;

fpra

r bf[h

]Audæisx, & quidam erant cmrf Apoftolis,

Qui-

Pmbu

y

o

TI.XLV.Desisonficnege n

"

yohihe

"Quidamy def

Ceti

ddemtes de ^ Indza docebant fratres : .Qui'a': nifí A&or. 15.

, U o

€ircumci lamini fecundàüm morem Moyfis ,

nor poteffís falvi fieri, Fa&a

ervo feditione non minimá Paulo & Barnabe adverfus illo$, ftatucrunts

tacd ttm]

utconfulererntur Apoftoli, quieran

t Hierofolymis, füper hác qu&ftione,

dibini- Éodem.

cnjaminy

Occafione loannís Marcí , quem Paulus volebat recipere a

fierium Evangelii , fa&a eft diffenfío inter Paülum & Bárnabam, ita. ut

H

e) quid

difcederent ab i

nvicem.—r Attamen totuii pgrvcnit ad profe&um kvan-

at Daríd

geliic

or Sauly

Predicante Paulo Ephefi, etianimaltá miracula facfente,fa&a eff A&or, 19»

türbatio non minima de via Domini, Demetrius enim quidam argen-

sDuidt

farius, faciens edes Dianz argenteas ; preftabat artificibus non modi-

(einte

cum quaftum &c. frapleta e(t tota Civitas confufione.

Quidam Judzi, viderites Pautumin templo,concitaverunt omnem A&or.21,

ntem fe«

1 movit,

populum, & injecerunr manus, clamantes: Viri l(raelite , adjuvate,

C€ommota eff civitas tota, & fa&ta eft concurfio popuii.

"Cüm exclámáffet Paulus in conciliot Viri fratres, ego P

harifeus A&or, 24.

T

füm, filius Pharifzorum s de fpe & refurre&tione mortuorum ego ju-

g, 08

dicors fa&a eftdiffenfio inter Pliarifeos & Sadduceos; & foluta eft mul-

titado,

£

jus mitius

j at

t if

AU PUL RLY

w de

« p

"Domninorum officium erga Servos ,

.€g deryorum erga Dominos.

( hic o*

midatt

Gar ancilld Sarz, poftquam defpexit Dominamfüam, fugifab fIIz, Gen. 16,

A

fed ab angelo juffa eft redire , & fe humiliare fubmanu Dominz

) feift

üuaz,

»

yoftoll &

Eadem; cüm pericufum effe

t, ne prppfer illani Ifaac filius perver- Gen, 2T.

teretur, é domo ejicitur,

Setvus Abrahe, miffüsín Mefopotaniam ad querendam filio füo Gen, 24.

? 3dVCI'tl'u€

1

e [ntto!

lfaac uxoremi, Domini fui miandatuni fideliffimé implet.

Jacob, quàm fidelis fuerit fervus, & quàm durus erga eum Labar! Gen, 31,38»

dotninus illius, indicat illis verbis; qua dixit ad Laban: oves tue &

gulld pj

capra fteriles non fuerunts. arietesgregistui non comedi: neccaptum

«

à beflia oftendi tibi, ego damnum omne reddebam: quidquid furto

peribat, àme exigebas : diu no&íque &(tu urebar & gelu; fugiebát-

3

que

N

Ql-

86 TIT, XLV.Dominorum oæc-iqm ergaXS;-rvos, -&c;.

ue fomnus ab oculis meis, sícque per viginti annos in domo tva

äj

rvivi tibí : ámmutáfti quoque.mercedem meam decem vicibus.

3

j

etendi

Gen.29.

Injuftus etiam fuit Laban erga Jacob, dum ci negavit Rachel, pra

;

quii.

qua ta

men 7 annis illi fervivit.

!

txequ

Gen. 39.

Jofeph ob ea, qua geffit in domo Putiphar domini fui, cft exem-

plar fidelis & i

nduftrii fervi,

nàmju

ftus fuerit Iob erga fuos fervos, indicat his verbis : fi cor-

€mply

fob, 31.13.

- tempfi fubire judicium cum fervo meo & ancilla mea, cüm difsepta-

n

rent adverfum me.

$ervi Regis Saulà Domino fuo juffi , utinterficerent facerdotes,

1. Reg. 22;

Noluerunt

tilem i

i7.

noluerunt extendere manus fuas in facerdotes. Domini,

nempe iniquum Domini

fui mandatum exequi,

Armi

er Saul noluit occidere Dominum

fuum , licet ab eo juffus,

Ontf

1. Reg. 31. 4.

B

2. Reg. ?1,

David in pralio deficiens, cüm in periculo effet, ne ab hofsiuoms

16'

quodam interficeretur, liberatus fuit à fdeli (ervo fuo Abifai, qui

irrüentem Fhlifteum occidit,

4- Reg. 5-

Naaman Syro, cüm leprá laboraret » faluti fuit ancilla, que con-

Blum ei fuggeffit, ut ad Eli(

um Prophetam accederet, & apud eum

;

(anitatem quereret,

Salomon mifit fervos fuos a

d laborandilm in Libanum tantàm

3. Reg. $. 14*

er fingulos menfes viciffim , ita ut duobus menfibus effent in dc mibug

o

»

uisz ne vi

delicet continuo labore nimiüm gravarentur.

Giezi (ervus Elifzi Prophete contra voluntatem Domiri fui mu«

A-Reg. 5. 200

nera petens à Naaman Syre, & mentitus Domine fuo , leprà percutitur,

I

£fth, 6,

Mardochzus Dominum fuum Affverum, indicata proditione, à

morte liberans, diupro hac fide nihil premii confecutus eft,fed tandem

pols;

orem accepit,

infignem hon

frgy

Phil. 2. 7.

Chri&tus

Dominus formam fervi. accipiens,

"

omnibus fervis poteft

effe foiatio & exemplo.

1

Donjs

Idcmï mírá femper patientià &t bon

itate cum difciþulis fuis agens,

Ó

Ui

e

orum neceffitatibus fuccurrems, eos inftruens &c, eftexemptum om-

Nb

nibus Dominis, quomo

do fe erga fuos fervos gerere debeant,

l

Püm

In parabola talentorum proponitur tum fidelitas & pigritia fervo-

.

Matth. zs;

rum , tum liberalitas Domini remunerana

-

s fideles ,fc:vo's ; & juftitia

Quis

r

angn

punientis fervüm pigrum.

Centurie follicitus eft, ut egrotantifervo fanitatem reftituat,

Matth, $..

üxer

Idem teftatur obedientiam füorum fervorum his verbis: dico hu:€s

Matth. $.

t,

vade, & vadit, &alii : veni, & venit, & (crvo mee: fac hoc, &faci

EVla

Wn:

3 &c

54

TITULU'S XLVI, Ele&io,

omo tra

Setvi, qui fevDomino offerunt ad colligenda ex agro zizani:» Matth, 13;

yus.

oftendunt , quàm folliciti fint de rebus Domini, nequid pereat : item 57,

ahd t

quód non expectent juffa, fedícultro offezant Domino fuo ad labores.

Miniftri Judeorum iniquiffiraum Dominor

3

um fuorum imp'eriums Ioan, tg. ^ $

eLeyete

exequuntur, & capiunt JEfüm.

Judas proditor, qui commiffas fibi pecunias clamfuratus eft, ex^ Joan, 1. 6.

emplum infidelis fervi.

:

jstficorte

diieptde

Regulus , cujus filius à Chrifto Domino fuit fanatus, credit, & ;o3n,4, $3.

domus ejus tota, ad ejus exemplum & adhortationem.

Cornelius Centurio, quia ipíe erat reli

seudoteóy

talem dicitur habuiffe totam familiam.

giofus actimens DEI'IM, A&or. 10,

vouerünt

Paulus ad Philomenem fcribit, quomodo fe debeat

e

Oncfimum fervum fuum fugitivum,

y eojufüs

fed ab 4po&glo remiífum,

gerere erga EPV' ad Pþü&

i hofium

E

r

i, qu

TI1 TUL

tj COl

$ XLVL

apud eun

Eletlio,

yy at

72771

Onfilio Jethro facerdotis Madian Moyfes ufus humiliter M ef&girs Exod, -

iudices, feu pralatos minores, viros potentes & timentes Domi-

ifuiae

minum ,/ín quibus erat veritas, & qui oderunt avaritiam.-

Przceperat Dominus Moyfi, ut tolleret 12. virgasjuxta numerum Num;

;?4

r&!mmm'

tribuum filiorum Iífrael, nomen Aarom erat in tribu Levi , quas cüm

d à

pofuiffet in tabernaculo , fequenti die invenit virgam Aaron germináffe,

(cdandeft

Volens Moyfes ulcifti 1frael de Madianiis, ait: Mille viri de Num,

3F

fingulis tribubus cligantur ad bellum.

)

Trjypoflü

Moyíes advertems fe juxta voluntatem Domini mbri'turum,oravif'

Num,27,

Dominum devoteé ; dicens: Provideat Dominus Deus fpiritum omnis

carnis, hominem, qui fit fuper multitudinem hanc &c. — Ordinavit au-

yis qptio

tem Dominus , quód Iofue fili

q-s Non effet fucceffor ipfius, && dux

Pïum om.

populi loco ejus &c.

u

Poft mortem Iofue confuluerunt filii Irac] Dominum , dícentes: Indic, g,

r[iiia fe Vo..l

...Quis afcendet ante nos, & erit dux belii? Dixíque Dominus: Iludas

r jutiud

aícendet &c,

Videntes filii Ifrael, quód Gedeon ftrenu

& pro eis pugnaverat, [udic, g;

tUl

5]

dixerunt omnes ad eum: Dominare noftri &c.

Majores natu de Galaad perrexerunt ad Iephthe,

o

dixerántque ad Iudic, Yz,

. gt ..

eugx : Veni & cfto princepsnofter, & pugna contza &

lios Ammon,

]

&

EKsat .

4j

«

uj

1

£8

TITULUS XLVI Elcaio,

Erat vir de Benjamin, nomine Cis, & ci fïïius; xocabiulo Sauf,

1. Reg. 9

€lectus,. & ibonus, & non eratvir del(rael melior illo, &c. hunc reve-

lavit. Dominus Samueli eligendum £ore, & inüngendum fuper popu-

*

jum izael.

-Demandato Dómini fp

veciali ivit Samuel in Bethlehem , & unxit

n Reg. 16.

David filium /faiin regem fuper Ifrael & Xeruí2iem.

5. Reg. 2.

Mortu. autem Saule, venerunt sári detribu Iuda, & unxeruntDa-*

vid fuper fe im re:em. Deinde univerfz tribus Ifrael veneruntad euar,

AJ

^. Reg. 5«

& un&as eft in r:.gem fuper totum populum 1frael.

Unde ipfe dicie

Píalmo 77. inP£ilmis:- Klegit David fervum füum, &t alibi.

Placuit Domino;

;. Páral. 28. ut me eligeret zezem füper.cun&um-populum Ifrael.

Kodem.

Appropinguans morti David , , dixit majoribus Ifrael : "De filiis

T

meis elegi: Dominus Salomonem , ut federet in throno regni Domini

fuper 1írael.

dv

Terribili jadicio Dei affumptus fuit Ieroboam, «t effet rex faper

luter

$. keg., lY.

IO. tribüs lfrael: & tamen occafio fuit populo recedendi à Deo.

4. Reg. 10*

Scripfit Ichu literas . & mifit án Samariam ad optiinates civitatis,

ttjs t

Fligite meliorem , &eum, quivobis placueritde filiis Domini veftri,

D &'

& penite.eum fuper folium patris füi , & pugnate ;pro domo Domini

veftri,

LYS

1. Mach. 9.

Congregati fünt omnesauiici Judz , & dixerunt Jonathz : Ex quo-

frater tuus dctun&us eft ,. vir fimilis ei:non eft, qui exeat contra inimi-

g"idc

cos noftros,. Nunc itaque te cligimuse

ffe pro:eo nobis in ?prixïcipcm &

duceni ad bellandum ;bellum noftrum,

Luc. 6.

Vocavit Dominus difcipulos fuos, & elegit duod

,

g;im ex üpfiss

quos & Apoítolos nominavit.

:

.

Poft a'cenfionem Domini

difcipuli ftatuerunt duos, (cilicet Jofeph

A&-or. 'l.—

$k Mathiam , &torantes dixeruntz u Domine , qui noftri corda om-

nium, ofende, quem elegeris, ex his duobus unum , accipere locusa

minifteri hujus & Apoftolatüs.

A&ot. 6.

Serimo, quem dixerunt Apoftoli,

acuit .omni -rhultitudini ,

Es

elegerunt 3tephanum virum plenum t?de

?

Spiritu fan&o, & Philip-

2

lein

pum ó.

A&or, 13

Miniftrantibus difcipulis Domi :o/S jejanantibus., dixit illis Spi-

Qty

ritus fanctus: Segregate mihi Pauium & Baimdbam iu.opus , adquo

affumpli eos,

LO

[

ac f

jutio

* TITU-

/

, TIf*ULUS XLVIL Elcemofyne mei:ccs,

89.

iilo 5«f

ac reves

'ITTULU;; XLVIL .

er popte

,« qnrit

Eleemofyne cSMercese. -

enmtDte

À Brahamofacienti .,elccinofynäm filius promittitur,

M

Gen.s8.

Abigail ob panes aliquot Davidis militibus prtr

denter ;äikrji-

1. Reg. 257

tad elithy

ibutos ad ftatum regium promovetur,

"

2

iíe dicit

inde fru&us :percip;if,. 3. Reg. 12,

DominOs

'Vidua pauper, in Eliam liberalis , magnos?

Mulier Sunamitis , erga Elifeum benefica , àmpetrat filium , qui 4. Reg. 4«

t

mortuus ad vitam ab Klifzo refufcitatur,

Cornelius Centurio propter eleemofynas fuas , quz afcenderunt A&or, xo,

i Donjni

in memoriamin..caniþs&u DEi, recipitin Præmium eram fidem & fa-

jutem. -

v fipt

cü

m evaüïfejt Paulus cum fociis de-confra&a navi, Publius prin- Actors 28.

De

Ü

,

triduo vié&tum benigaé-prebet. Paulus autem patrem ipfius fe-

dritatb

€eps eis

bri & dy

fenteria laborantem oratione & manuum iímpofitione fanat;

jnivelttl

Dominus

in die judicii mifericordizerga pauperes vitam zternam :Matth.25,35;

) DQW,m

án premium dabit ; dicet enim : efurivi, & dediftis mihi manducare &c.

Angelus Tobieindicat, quód propter eleemofynam tantis bonis Tob, I2.

z2 Eroo

ra Ínill«

ejus domum mirabiliter cumulaverit. "

xFigem

Pa

TITULUS XLVIL -

24 ',1?&'9

licctJO(CPh

Exemplum bonum - tnalum,

coria o*

Va primacomedens de fructu vetito

, €xemplo (uo permovit Ada- Gen, 3. 6;

«clom

mum, utetiamipfe comederet.

^

"

/

Filii Ifraél feliciter

ugmarunt contra.

:Moabitas , Aod ,e(ärimi Judi 3. 27.

'uu&ü'ï ) V

&uce in fronte gradiente, qui

&

xitadeos: fe

uimini m€.

X pj*

IN

d

Gedeon pugnaturus contra Madianitas

ixit ad füos: .quód mefa- Jud, »,17. —

jis 3o»

cere videritis, hocfacite, .wadï,c,üm,iui feciffent , ;jnügngm dehoftibus.

ii

i

reportárunt vi&oriam,

5 3qu0

Saul omnibus arg:

umentis , qua illi attulit filius ejus Jonathas;non s, Reg; 24,

oteft perfuaderi de fidelitate,& innocentia David. Perfuafus tamen de

3

ac fuit unico Davidisfa&o , quo vite ejus pepercit ; & exclamavit 2

jutiorestu, quamego. t tu indicáfti mihi hodie ; qua feceris mihi

hrona,

M

'David-

TTU-

1

.9o TIT. XLVIII, Exemþlum bontum & malum,

$. Reg. 23.

David, cüm exercitus ejus ingenti fiti torqueretur , allatam fibi

16.

áquam noluit bibere , fed cffuditin terram, ut exemplo fao milites omnes

fitim tolerare deceret,

4. Reg.

s-

Naaman $yrus ope E

lifzi tnirabiliter älcþrä mundatus, intuitu hu«

jus miraculi agnovit quidem, quódnon fit alius DEUS , nifi in lfrael ,

fed idololatriam noadurm propterea reliqui ^ Accüm vidit Elifeum ge-

fierose contemncre oinnia munera , qua-illi obtulit , ftatim hoc-exem-

lo fuitpermotus , utfe converteret, & ad klifzum dice

ret; non faci—et

amplius fereus tuus holocauftum diis alienis,

8, Par, 12, 1,

Cüm foborátumfuiffet regnum Roboam ;

dereliquit legem Domi-

ni, & omnisI(raelcum eo ,. fecutus nimirum rcgis fui exemplum,

IEMSCB. 23

Mathathias moritmrus, utfilios fuos animaretad leges patrias forti

ser fetvanidas & defendendas » proponitillis plurima exempla Sané&orum,

9«

gul

2, Mach.3; 1.

Jerofolymis leges optim& fuerunt cuftedite , & templum fummo

lonore, etiamabexteris, cultum , propter Onie Pontificis pietatem,

Eleazarusíead omnia tormenta & mortem offert, ut adolefcenti^

ld

4. Mach, 6,

28

bus exemplum forte relinqueret moriendi potíüs quam contralegem DEI

deen

agendi,

[*

hriftus paffus eft pro nobis , vobis relinquens exemplum , ut (s«

Omne,

1. Pet. 2, 21,

[petu

quamini veítigia ejus.

*

Matth, 5, 16.

Id

ema

fuis diíci

pulis exigit, ut veritates à fe doctasnon tantüm lin-

ruá, fed ctiam exemplo fuo populis pradicarent. Hincaitadjeos : Sic

dio,

luceat lux veftra coram hominibus,ut videant opera veftra bona; & glori-

J f

ficent Patrem veftrum , quiin cceliseft.

Prop,

Coepit JEfüs facere

& docere: priüs fdcere; & exemplofuo confíre

A&Of. t, Is

vt

mare, quod docuit.

n

WMatth. 3,

Jeannes Baptifta nullum fignurn fecit , & tamen fummopere fuitab

Omnibusazftimatus, & maximus hominum concurfus ad eum fa&us $

tün

Hunc attraxit folum exemplum cius anfterz & innocenü(fimz vite,

füde

Toati, 4. $3.

Regulus, cujus Filius à Chriftofuit(anatus , credidit, & ad illius ex-

emplum domus ejus tota.

n

P

.

Cornelius Centurle e

ratReligiofüs actimens DEUM cum omni do-

iden

'A&or. 10. Ài

mo ua , Domini fui exemplum fecutá,

A&Of& I6:3 LE

Cüm cuftos carceris baptifmu

,

V

C

ofitinuó eft baptizata.

L]

m (ufccgilï'et,. ctiam omnis domus ejus.

Q

Tit. 2,7,

Paulus monet Titum ; in omnibus teipfum prebe exemplum bo-

*

pat

4

:POrum operum,

1

Aihiy

Itg|

F.

inj

9gX

TITULUS XLIX, Fama bona & tuala,

llatam (bí

F.

jesonney

*

intuíta hu«

n Mfratl ,

TITULUä/XLIX.

ileum gte

hoc extm«

nomq'ct

- Fuma Lona «v mala.

mDomi-

UI

ris fottio

[iitDomïnus cum Jofüe, & nomen ejus Fu*l—gatu& eft in omni terra. Jof, 6.7,

an&orumi

Ruth pauper invenit gratiam in oc

f

ulis Booz viri potentis ac Rutà, 2,

m fürmmo

divitis, ab eo

que jn conjugem eligitur ;

€

3

6 quód Booz multa bo-

na de illa audiverit,

jetate

T, Reg. j.

;

0

Jefcenio

Anna mater Samuelis , cüm ab Heli facerdote ebría reputaretur ,

defendit íe & bonamfüamfamam: mequaquam,Domine mi: vinum &

egem DH

omne, quodinebriare poteít , non bibi, fed effudi animam meam in con-

|, Itfee

fpectu Domini, —

Hcli filios fuos increpat: quare facítis res hujusmodi, quas ego au-

1. Reg.e.25,

Nolite filii mei; non enim e(t bo-

atimlite

dio, res peífimas, ab omni populo.

i ( Ó

na fama, quam ego audio , ut transgredi faciatis p

opulum Domini,

Propter famam ením hanc peffimam plurimi abftine

bant à facráficiis,

&glori«

Regina Saba audiens famam fapientie Salomo

nis, ab hac commota

9? Rclg. I6?

matis,

Ut autem audivit fa-

p totite

venitin Jerufalem, & tentavit eumin xni

; L

pientiffima ejus refponía dixit; major eft

t

a

pientía , &t opera tua, quam

Y

ruümor, quem audivi.

.

m fb

bus famofiffima; quoniam timebat Domisum I2dith, 8, g.

pfb

Judith erat in omni

D

dit,.

valde: necerat,

E

uiloqueretur de ea malum verbum,

Rex Thou, cüm mukta egregia facinorade David audivifet, mifit 2. Reg.g, ro,

lu eXe

ad eum Joram filium fuum , ut falutareteum congratulans. -

qni do*

job defendit famam fuam contraamjicos, quiomnia mala, qüc pa- Iob, 29, 15,

N

tiebatur , ejus peccatis volebant imputare, dum de fe teftaturrnon pec-

Cavi; item: oculusfui coeco, &

esclaudo , pater eram pauperum,

ymus j

Chriftus Domigus,cüm € deferto in Galileam rediiffet , tantamox Luc, 4. 14;

patravit, utfamade illo per univerfam illam reeionem exiverit,

T

Idem cüm filiam.

Aniverfam terram illaa,

principis à mort,uis fufcitàádet , exiit fama hec in. Matth, 9. 26,

1

. Herodesaudiensfamam Chrifti Domini

, judicavit, eum effe Joan- Matth, 14,

m ad vitam,

; g,cm Baptiffam à mortuis revocatu

M2

Apo-

,

Mu s sl t

52

TITULUS L. Eä&dmm.OBiErvätio;

&. €of. 24185«

Apoftolus ftudet ubi

|

onus odor fumus.

quebenam famam habere; hinc ait : -Chrifté

erity

Philip. 4 j 8o

Idem pr'æcip?:?hiüppenübüs ,;,Bt omnia fc&entur quacunque funt

tomp

borno famum,

j

Sabba

Be li. 3. 7.

r

Idem exigit ab eo , qui inEpifcopuus debetcligk , ut teftimonium

iabeat bonum ab iis

tetei

qsum diaboli,

j qm forisfunt, ncin opprobrium incidat ; & inla-

dtoftt

Pharif:

JONTPUDUS L.

*

Non

ttiam:

[

. Feftorum | Obfervatio.

T

Yos

Gen. 2,

K Wifavatio Sabbád otíginem trohit ex eo , qüöd dicíturz Benedixít

ligim

Domirus die feptimo , & (anctificavit illum , quia in ipfo ceffa-

Luc,

vit ab onini opere fuo,

a p

Éxod. 16;

Sexto dic filii Mfrael in deferto colligebant

Manna induplici. quanti-

tate, utdie fabbati vacarentab omní opere.

Áiar.

kxo da 20.

Itém in praceptis decal

O:

i folius mardatí de obfervatione Sabbati

(

4

Qu

fatiO redditur , qüuía minus

€ rationc habere apud carnales hofnings

let OPI

Vidfbatufa

IPond,

i:xa 41.Lev.

Praceptum , deoBfervatione Sabbati , frequenter ín lege reperitur,

u

üthomo id diligenter ob(ervet; & ut veram requiem adipifci laboret,

J

195 24« & 26,

i

t

Num. 28

Die Sabbati offerebantur duoagni, diebus aliis ünus tantüm , nifi

AR

ánfoleunitatibus & calendis, ad defi

gnandum , quàd in fcftis abundan-

]

tius DEUM laudare debenmius.

&

Homo; deprehenfus colligeteli,

8

jna in Sabbato ; fuit precepto Do«

f

Rum, 15.

minià toto populelapidatus.

4

nj

2; E(dc 136

Videns Neemias hominés torcu

laría calcantes , & onera þortantes

m

vénaliain Sabbatis objurgavit cos , tanquam díem Sabbati procfanantes,

Gentiles ex parte Antiochi conftituerunt pralia in diebus Sabhato-

þranei

?,Mach 2,

[

[

rüm adverfus quosdam , qui fugerant de Judaa.- At illi non miferunt

lapidem, nécoppilaverant loca occulta, dicentes: Moriamur omnes in

fimplicitatenofla. Deéquibus eft advertendum: .Quód lic&tin hoc erga

, hümf

tnandatam Domini devotioneni oftenderint , . tamen attendentes poftea,

gun

'quód in hoc populus Domíni difpergi poterat; cogitaveruntfaniori con-

Mio, dicentes: Omnis homo quicunque venerit ad nos in bello die Sab-

bátorum;pugnemus adverfus eum : - Mon enim dicitur opus fervile, pug-

fáre pro ïueada vita; vel pro lege Dei.

Ma-

TTUEUS L. Feftorum Obfergatio. ^ -

53

hii

.. Machabaus Judas'& focii fuí, þugnames'comra Nícanorem & ex- 2. Mach. $;

'ercítum fuum , interfecerunt $000. hominum , cateros atitem fügere

touefunt

compulerunt $ fed. non perfeveraverunt infequentes , eó quód cratante

Sabbatum,

imoniumy

Nicanor cogitavit cum

: omní ímpetu die Sabbatí bellum commit-

2, Mac, 15,.

j &inlie

tere:. fed Judei, quieum per neceffiiater fequebantur, díxeruntei: Ne

íta ferociter ac barbarz feceris , fed honoreni tribue diei fan&ificationis,

Diícipvlis Domini vellentibus fpicas & manducantübus , dixerünt Matth, 12,

Pharifzi : Eccefaciunc, quod non licet facere fabbatis, — Atille dixiteis;

Non legiftis ,

quedfeqit David ; Sequitur: Dominus eft filius hominis,

i

€tiam Sabbati,

Salvator nofter legitur ín Sabbatis multa feciffe miracnla , ut patet

Lu(f. 6,

,per omnía Evangelia, -Cujusratio triplex affignari poteft, lna, ut

Dominum oftenderets utíupra Matth, 12.

Secunda , ut veram intel-

Jigentiam pracepti daret: quia non ab omni opere ceffandum Matth, 12,

peneirit

Luc. 6.

o Cff[ï'

An licet Sabbato bené (acere an male ? anímam falvam facere,

an perdere? Tertía, ut

i

plures homines , audientes eum & vidcr;tes,;gdif

4

í quan:t'f

ficare , £t Luc. 19g.

m curáffet ínclinatam molierem , Archifynagogus indignans ;

Luc, 13/

.quia curáffet Sabbato JEfus, dicebat urbx ? Sex diesfünt,in quibus opor-

x od

Jiomines

tetoperari, in hisergo veníte & curamini, & nonin die Sabbati.

Re-

fpondens Dorminus JEfüs Archifynagogo,dixit: H*pocrite , unusquis-

:pcritufi

a -

ue veftrum Sabbató nion folvit bovem fuum aut afinum à prafepio , &

ucitadaquarc? Hanc autem filiam Abrahe,quam alligavit Satanas , ecce

ont

WE ülï('z

-üecem & o&o annis, nonoportuítfolvià vinculo ifto die Babbati ? E&

qutiate

ciim hac diceret , erübefcebant omnes adverfarii ejus ,. & omnis populus

gaudcbat in univerfis; quz gloriofe à Chtrifto J E(u ficbant,

Mulieresían&kz , qua paraverantaromata , ad ungendum corpus

Luc, -24."

cipto Do

dominicum , ita diftricté fervabant Sabbatum , ' ut tali die noluerint tam

ortattéd

fan&um corpus inungere. Uinde Sabbato quidem filuerunt. fecundüm

. preceprum.

fagamöc

ä

Sabbato requievit Dominus in feputchro,

Joan. t9:

gahato*

t

Dies Sabbgti erat apta fpecialiter & conveniens ad audiendum ver-

A&or, 13;

üim & 1e.

Omgö iil

guntur,

g DEI, voces prophetarum ; que per omne Sabbatum le- & 16;

t U

^

oftàs

5

H

g

njori(0f*

jodisi"

pile

M5

TITU.

M

94

TITULUS LI.Fidelitas erga hominem.

K

TITULUS LL

Qntes t

quódia

Tiobiscu

Fidälz'mf erga /:ominm.» -

&

du Y

&i

Gen, 24.

Ervus Abrahz Fliezer fideliter ;:Agit nuncium à Domittojfuo fibi com-

T

S

miíffum, quando ivit pro Rebecca ad domum Pathuelis,

Fideliter fervivit Jacob avunculo fuo Laban , quando gregem

tia Phili

Gen. 51.

defiderio

ipfius pafcendo dieno&éque zftu urebatur & gclu.

Ya

Gen. 39.

Jofeph erga Dominum (uum fideliter f& habuit, qui uxorem ejus

lit m

tangeie noluit.

Item erga Pharaonem in confilio , quodei dedit, & in minifterio ,

n

Gen. 41.

N

quod e: exhibuit, (cilicet Jofeph.

Iof. 2. & 6,

Rahab meretrix fideliter epi

tcum exploratoribus , 'q-ugs miferat Jo-«

fb t

fue, &ipf: Jofue egit poftea fideliter cum eadem.

Quamvis Gabaonita fefelliffent Jofue , & filios Ifra8l , tamen jura-

C

Jof. 8. & 10.

fitius

menta &paétaeis fervaverunt, & eos contra hoftes poftea &deiiter ad-

F

juverunt;

n

I.Räg. 20.

Fideliter indicavi

t David ]onathas iram

fv

tum potuit excuíavit, & poftea confortavit,

patris fuüi , &ipfumqüag—'

I

Occifo patre Abiathar occafione David , Ego , inquit , füm reus

cipiou,

3. Reg. 22.

omniumanimarum patristui, mane mccum , ne timeas: fi quis qua(i-

veritanimam meam, queret &animam tuam , mecámque fervaberis, "

Noluit David percutere Dominum fuum , licét malum & perfe-

1. Reg. 20.

emeum , cüm tamen, fi voluiffet, bis eum percutere potuiffet,

quent

I.ch;gl.

Magnum fidelitatis fignum fuit, licetindi(cret& egeritarmiger Saul,

uando videns Dominum fuum effe mortuum , noluit ultra vivere, fed

irruit fuper gladium fuum, & mcrtuus eft cum eo. . Quid ergo facete

lt

debemus pro Domino, pro nobis crucifixo ?

1.f2eg. 31.

Viri Jabes Galaad fideliter fe habuerun

t ad. Saul dominum fuum,

licétmalum , reverenter fepclientes eum.

Yuit k

2. Reg. 1.

Urias Kthzus nolebat effe in deliciis, quamdiu Joab Dominus fuus

laberabat in exercitu.

is Rabbath , quaädiu obfederat Joab , mi-

VW."

s. Reg. 12.

Inftanté captione civitat

fit ad David, ut veniret, & illam caperet, ut Domino fuo, non fibi ho-

fn A

nor vi&torix- deferretar.

Cüm fugeret David à facic Abfalon , dixit illi Kthai: Vivit Domi-

£. Reg. 15.

Sl'gam'

aus ; quoniam in quocunque loco fueris Domine mi rex , fivein morte,

Ym ye

five i vita , ibi erit fervas tuus,

No-

TITULUS LII. Fides;

PL

- Noluerünt viri David , quàd ipfe exiret cum eis a.d pralium , 'di- e, Reg. 1£;

centes : Tu unus pro decem millibus computaris. , In quo appa

ruit ,

bdfdeliter diligebant eum, ; Ecfequenti Cap. 2:

Jam non egrcd

-kcris

nobiscum ad prelium , ne extinguas lucernam in Ifrael,

Separatus omhis Ifrael à David , fecutásque eft Sebam filium Bo- 2, Rej. 26;

chri Viri antem Juda adhaferunt regi füo ,. tanquam fidzles videlicet,

& conftantes

*

o fibi COl«

T

res vi

iri robüftiffimi fideliter defenderunt David pugnantem con- r. Par. Il

tra Philiftiim, & attuleruntei de aqua cifterng Bethichem , quom cum

o gregem

defiderio magno petierat.

Valdefideliter egit Joja

da antifcx cum Joas filio Joram regis Juda, 4. Reg. 113

o ejüf

licet malé recegnoverit poftea,

Onias Summus Pontifex ,

& alii facerdotes laboraverunt fideliter vi- 2, Mach. 3.

miniterio,

duarum & pupillorum depofita cuftodire,

p

Commendat Dom

inus fidelitatem fervorum , qui multiplicaverunt Matth, 'zs.

miferat Jo«

"

7 fibi tradita,

»

Cum multa fidelitate procurabat Paulus fieri colle&as pro necef- 2, Cór. g,

jen j

fitatibus pauperum de Judza.

Ajer od

Fideles & affectuo(as litteras mifit Paulus Philemoni pro Onefimo Philem, r;

fervo ejus fugitivo,

Difcretum & fidel: confilium dederunt Paulo

junqu-

quidam de Afig prin- A&a 19 : .

cipibus , rogantes eugnmc fe daret in theatrum.

(üm cetá

js quali

ieriss

"CETULUS LI.

El!ifrffo

i

Fides.

migtr $Ul

jnrt, P

Redidit Abraham DEO, reputatum eft ei ad juftitíiam,

Nota ! Gen, zs,

j fatete

Quod credidtt DEO promittenti rem valde difficilem.

C

Translato mari rubro, . & exercitu Pharaonis fubmerfo , ti-

Om. 4«

ys um

Fxod.4,

.gnuit populus Dominum , &crediderunt Domino & Moyfi,

Usque. ad aquas contradi&ionis fideliter credidit Mo

yfes cun&is Num, 20.

sims f

verbis Domini , fed ibi aliqualiter hafitavit,

"Dixit Jonathas armi

p, nl*

gero fuo: Nop eft Domino difficile falvare vel

1 Reg. 14;

jeà

(bl

Án multis , vel in paucis.

10l

Magns £idei verbum

fuit, cüm'þugnaturus David contra

Goliath 1, Reg. 17

igantem, dixit: Tu venis ad me cumgladio & hafta & clypeo,

€go au-

gir por*

'em venio ad tein nomine Domini,

i

-. Dixit Jofaphat rex Juda exercitui füo , ad pugnam gongrcga'ct?

: 2'Paf' 20.

M

"

96

TITULUSLIL Fides

N

Credite in Dbmiho*DEO veftros Sfecuri erids:

Credite propfietis ejas,

& cun&a veaient profpera.

iacted

(

$, Pat, 14.

Magnefidei verbum dixít Aza * Domíne, non eft apud tc ulla

Domi

diftaritia, ütrum in paudis auxilierís , aut in pluribus,

Efdras venturus in Jerufalem propter magnam &t perículofam ví-

X Efdo ,g.

am, noluit

ii

Orationem,

pstere condn&m À rege » led convertit fe ad jejunium ; &

ais

, EÍd, 4.

Videns Neemías tot immínere pericnla &labores , sdificantibus

dixit: DEUS nofter pugnabit pro populo, & nos ipfi faciamus opus.

|

tuit:

iDan. 3.

Magns fidei verbum dixerunt (ocii Danielis regi Nabuchodonofor*

(

DEUS nofter quem colimus , pote(t nos eripere de camino ignis ,. &

demanu tua liberare , quod fi noluerit, notum £fit tibi, quód DEOS

tehit

f

£uos non coelimus.

Ws

1. Mach. 5.

Dixit Judas Machabzus fociis fuis fimentibus : Facile.eft concludi

cred

snültos in manibus paucorum,. & non eft- differentia manus DEI liberare

inmulüsautin paucis. Quianoninmalütudine exerciüs vi&oria bel-

Tünt

li, fed de coelo fertitudo eft.

hiij

Eleazarus dixit his , qui volebant eum mortem evadere , fimulati-

1. Mäch'ä'

dofe defacrifiii carnibus mand

:

1

ucare; Manus Omnipotentis -nec -vivg:s

P

WNer

nec defun&us cffugiam,

tius

'Ex abundanti fide mentis procedebant verba, illorum feptem. frá»

g. .Maci;. *

£rum, & matrisipíorum.,

Zachariz pàtri Joannis Baptite dixit angelus: Ecce eris tacens ,

Sim&o1

£Luc. t,

Dixt

&jnonp

oteris loqui üsquein diem , quo hec hant pro €o . quéd noa

Kredidifti verbis meis.

Taw

Elifabeth xepleta Spiritu .Sancta-beatam Virginem fpecialiter lau-

i

Eodem.

davit, beata, aitque credidi&i &c,

Mira fides in illis tzibus Magis fuiffe probatur, qui in Bethlehem

[077

Matth, z.

ab oriente venerpnt:. , & invenientes puerum cum paupercula matre ,

BFlimn

hummiliteradoraverunt ; & myfticas ei munerum fpecies obtulerunt,

Merito commendatur à Domino fides Genrurionis , qui dixit?

V

M?xfth.g,

Domíne'moníum dignus &c, Sequitur; Non inveni tgntam fidem ja

Y

1Mraél.

fupty

Matth. 9.

Multim poteftvalere cuilibet fides propria, fitantüm paralytico

waluitfides aliena. - Videns JEfusfidem illorum dixit: Confide fili

E :g-'

10qu

Luc.5«

mittuntur tibi peccatatua , & itatim inregraliterfanavit.

ad

Matth, 9.

Mulier lluxum fanguinis patiens 4ntra fe- ait: Si tetigero tantüm

Wuüni

Íecit.

veftimenta ejus, äiyg c;ai Sequitur; Con£ide filia , fides 1Ua alvam te

Non

(

97

TITULUS LII. Fides.

hf ejut,

Nen fecit Domings Jkfus virtutes multas in. patria fua propter Matth. 14,

;

incredulitatem illorum,

uando Petrus am

bulans fuper aquas ccepit me

rgi, arguit Matth, 14.

udue u

dubitáfti

Dominus de defectu fidei dicens: Modice fidei, quare

Commendatur à Domino mulier Chananca, cai dixit s

O mulier Matth, 15.

ylofimví«

magna eft fides tua, fiat tibi ficut vis,

ynium, X

Matth, 16.

Magna fidei. verbum dixit Petrus Deminointerroganti, quid ho-

mines dicerent de eo: Tu es, inquit, filius Dei vivi.

jfícantibts

Mira fides.fuit Magdalene, idcirco juft& à Domino exaudiri me-

Luc; 7;

$ 0plis»

ruit : Fides tua te fatvam fecit,

donolor;

Credens jam pater pueri lunatici ,

humiliter fibi idem aukgxcri þt- Matth. 9.

$ss

tebat , & cum lachrymis ajebat: Cre

do Domine , adjuva in&reduli-

DL DEQS

tatera ra:am.,

Noli effe in- Joan. 29.

Thome Dominus dixit: Inferdigitum tuum &c.

t concludi

credulus, fed fidelis: Quia vidifti, credidifti,

Beati qui non vide-

ET Hiberaty

runt, & crediderunt.

doria l^

Die Pentecoftes poft primam Petri Predicationem ;

poft Spiritüs -A&. .

San&i receptienem , circiter tria millia hominum crediderunt.

fimulate

Cüm (amatus effet claudus, Petrus allocutus eft mirantem & fte-

A&. 3.

jec mef

pentem turbam. Multi autem, qui audierunt verbum, crediderant, Et

fa&tus eft numerus virorum quinque millia,

Elegerunt Apeftoli Stephanum virum plenum

fide & Spiritu A&. 6.

ptam ;71'

San&o.

Eunuchusait Philippo :

Ecce aqua, quid prohibet me baptizari ? At 8.

To

Dixit autem Philippus : Si credis ex toto corde, licet.

Et refpondens

Eunuchus, ait: Credo DEI filium effe JEfum Chriftum. — Et tcunc Phi-

lippus baptizavit eum.

A&, 9. & 16,

jalter la

Saulus & Cornelisss modo vario fed utroque xdificatorio ad fidem

Chrifti fuerunt adducti

A&, 11.

gedicheni

Quidam Cyprii & Cyrenei, Càm introiiffent Antiechiam, loque-

bantur ad Gracos annunciantes Dominüm JEfüm , multásque numerus

j ts )

converfus eft ad Dominum.

rüna

Proconful Paulus, videns quomodo ad verbum Pauli Apoftoli

AQ. g.

Elymas magus, qui refiebat ei, excoecatus fuit, credidit, admirans

yfirm

fuper do&rina Dominf,

Paulo & Barnmába dicentibus Judeis: vobis oportebat primüm

Egdem.

ao

loquifermonem Dei , fed quoniam repellitis illum, ecce convertimur

ad gcntes: audientes autem gavife funt, & glorificabant nomen Do-

j fii,

mini, & crediderunt, quotquot erant præor-dinati ad vitam «ternam,

0 gt

[itite.

N

Qui«

n

Nf

o t ob p r i

98 TITL,LIIL Fidem 'co,lcntium fglicitaä &c

A&, 14-.

Quidam vir de civitate Lyäris, qui nuiquam ambulaverat, au-

$

divit Paulum loquentem. 'Paulus autem videns, quód fidem haberet,

ut falvus fieret, dixit ei:

vitam,

ambulabat,

Surge fuper /pedes tuos re&us , & exilivit, &

RSTEEN NEHE

|

Eodem,

um,

Fa&um ef Iconii, ut Paulus & Barnabas fimul introirent in fy-

1

i

nagogam Judaeorum , & loquerentur ita, ut crederet Judeorum &

Gracorum copiofía multitudo.

Tum Bä

A&. 16,

Jaad

Tranfeuntibus Paulo & Barnaba per diverías civitates Ecclefie,

5

confirmabantur in fide, & abundabant nimero quotidie,

EKodem,

Cuftos carceris , in quo detinebantur Paulus & Si!as, videns terra

ä

cirfü Ed

*

motum fieri, & carcerem aperiri, treme(actus procidit ad pedes eo-

tüm ho

rüm, dicens : Domini, quid me oportet facere, ut falvus fiam? At

Qd c

illi dixerunt: Crede in Dominum JEfum, & falvus eris,

A€, 1?.

Cüm Paulus difputáffet Athenis contra idololatriam , quidam viri

comgs

adharentes ei ,. credidErum ; in quibus Dionyfius &F.

qu

TITULUS LIIL

Fidem colentium felicitas, deferentium

infelicitas.

t

l

f

!xod- .Co 2. 36

Oyfes ob retentum verz Religionis cultum &zelum non curavit

d

& feq.

M

bonisípoliari , & in exilium profugere : ex quo fa&um, ut ad

tantam digsitatem ac poteftatem eve&tus fit, quantam ante ip-

üt&ï

fum nemo legitur aífecutus,

puart

pan. 6,

Daniecl propter actus verg Reli

gionïs fummá honorum & bono-

rum temporalium felicitate autus eft.

àbll ;

Exod.8. 22.

' Filii Ifrael immunes fervantur à plagis Xgypti,

E

2. Par, 23.

joas , quamdiu veram Religionem coluit , feliciter regnavit : at ubi

mls) li

é:fecit, maultis languoribus à Syrisexcruciatus, à fuis tandem inter-

h

fe&us eft.

f u

Gen. 22.

Abraham à Deo benedictus propter fidem, quá filium fuum im-

A

molavit, & cortra fpem in fpem credidit,

Y

Heb.11, 304

Fide muri Jericho corruerunt circuitu dierum feptcm.

MHeb. 11. 31.

Fide Rahab meretrix non periit cum incredulis,

€0 fj

Tedic, 2.

Ifraélitz fervientes Baal & Aftaroth, deferuerunt viam, per quam

ingreffi fuerant patres eorugm,

E

lancc

mangs Giripicatiug,

vngxug itaque Dominus tradidit eos in

t om

Saul,

Nj

C

925

TITULUS LIV. Fc?rma corporis,

t d«

Ssul, quia contemþfst nomen Domini, regnum ami&t, & r.Reg. 3r.

n hoertty

vitam.,

exiivi &

Michol Saulis fiia & uxor Davidis, quia deriütRelïäionis cul- 2. Reg. 6,

tum, ideo prole caruit,

at in fj«

- Achab rex impiiffimus au&or foediffimarum fuperftitionüm ido- 3. Reg. c. 1.

eorum

lum Eaal pertinaciter coluit. Verüm Rexipíe, & üimpia ejus conjux & e7.

4. Reg. 9.

Jezabel dignas impietatis fue ipoenas dederunt.

Ectiehe,

Salomon, quamdiu veram Religionem coluit, fecundo rerum 3. Reg. 11.

curfü ufus e&, — Sed cüm idola cocpit colere ,. à felicitate excidir.

lensterta

. Sedecias ultimus rex Juda imitator impietatis antecefforum fi1o- Jer. $9.

edes &*

rüm horribiliter à Deo punitur,

Evertitur enim totum ejus regnüm,

fom? At

cund&i ejus flii ante oculos patris trucidamtur, ipfe, effoffisoculis, im

compedibus & fquallido carcere vitam ducens miferrime perit,

du vii

- Judei ob infidelitatem fuam excluduntur à regno Dei, &relia-

quuntur ia obftinatione fua, fubftitutis in eorum*!ocum gentilibus;

T113UL€15 LIV.

D

- Forma corporis,

-

Ebecca erat decora nimis, virgóque pulchétrima , fed fimnt ca- Get.24;

ftiffima, &-humillima, adeó ut fervo Abraham ejísque camelis

n ooravit

ex puteo aquam hauriret. Fuit poftea à fponfo füo Ifaac adeó

ym, w2

dile&a, ut hic dolorem, quem ex morte matris fuz conceperat, tem-

n an J

peraret.

Samíos , catera fortiffimns , formá Balile capitur» fed deceptus Iudic. 16,

ab.illa inimicis fuis traditur,

, &WO'

——

Erat Jofeph pulchrá facie & decorus afpe&u, fed fimul caftiffi- Gen. 39«

m3s , licet fortiter tentatus.

m

Erat Abíalon pulcherrimus in Ifrael, &cdecorusnimis, à veftigio 2. Reg. 14;

j i«

pedis usque ad-verticem non erat inco ulla macula : pracateris vané 25.

fibi complacebatin capilis fuis, ' Sed pulchritudinem luam multis vitiis

ïuum il'll'

foedavit, & ipfi capillt exitio ei fuerupt,

^ Thamar

eciofiffima, quód nimium fideret fratri fito Amnon, ab 2. Reg. r4.

1

eo füit oppre

D

a »fed dein odio habita, & & domo ejeda.-

Judith erat eleganti afpe&tu nimis» fed adeó caftitatis amans,ütad Judith. 8;-

banc confervandam domi claufa manerct, cilicio fe indueret, & jejuna-

g

set omnibus diebus vite füz praterSabbata , & fefta domfslfracl. Hác

dl

dj[ [7] l,

pulghritudine liberavit exhem fyam ab excigio,

UM

&

Efher.

p

ä:

— "

koo

D

TITULUS LV. Fortitude,

Efth. 2,15.

I:ï;&her erat formoíà valde, & inCrcdibilipxwichritudinc, omnium

oculis gratiofa & amabilis.

$ed non quafivit muliebrem cultum,

I

vilens.

1. Reg. 17.

As |

David erat adolefcens pulcher afpe&u , fed fimul fortiffinus &

.

caftiffimus.

1. Tim. 2. 9.

Paulus vult mulieres in habitu ormato , cuim verecundia & fos

brietate Oornantes fe, & non in tortis crinibus

alpo

» aütauro, aut marganie

angs

ts vel vefte pretiofa,

6

pf:

Cixqq

TITULUS TV *

s M

j

Fortittudo.

E

«

Naly

€&en, 14.

Idens Abraham nepotem füum Loth effe captum; affumptis verna-

V

culis fuis., & aliis fociis , irruit no&e füper quatuer reges, qui

forii

z

ceperant illum, Et

percuffis hottibus? reduxit Loth, cum tota

fabftanti

a, & populo Sedomorum,

Ce'n.gi.

Securum facit hominem & audacem puritas confcientiz. Hinc

ter

eft, quód Jacob tumens cum jurgio ait: Quam ob culpam meam, &

ob quod peccatum meumi fic e

xarfifti poft me, & (crutatus es omnem

Vil

fupelle&ilem domüs ?

$cn. 32.

Dixit Angelus ad Iacob: Sicentra DEUM fortis fuifti , quanto

lorium

magis contra homines pravalebis ?

l!xod.; 5.

Audatter & conftanter ftetit Moyfeg coram Pharaone arguens eum;.

quia non dimittebat populum Domini,

hevfo

Armati afcende

Vrarii

Exod. 13.

runt filii Ifrael de terra JEgypti.

Num. 13.

Caleb & Iofue viriliter confortaverunt populum dicentes: Afcen-

þr te

& 14.

damus & pcffideamus terram , quoniam poterimus obtinere eam. Et

iterum: ne timeatis

Pag

€os devorare,

populum terre , quia ficut panem, ita poterimus

flios

Num; 31.

. Phinees cum duodecim | millibus pugnatorum debellavit Madia-

mitas. Quorum prater viros & mulieres ; qui occifi fuerant, triginta

duo millia virginum in predafuerunt, animalium veró erat maxima

YX

imultitudo.,

Nec aliquis de filiis Ifrael mortuus eft,

Beut. 31.

Moyfes dixit ad Iofue, qui ei debebat faccedere : Confortare , &

p

efto robuftus, tu enim introduces populuf iftum.

Tofue 9.

Pergens ad bellum Iofue contra habitato

N

res Hai, eratin frontf: ex-

Ads

ercitus vallatus auxilio pugnatorum,

lofue 16,

Captis quinque regibus , dixitIofue ad principes, qui fecum erant

Hc & ponite pedes veftros fu

m'aqæ

RecC. paveatis,

per copa regum iftorum; Nolite timere,

Dixit

IOI

TITULUS LV. Fofti;udo.

t, omnigm

Dixit Caleb ad Iofue: o&oginta quinque annorum fum hodie, fic jofue . 14.

cultum,

valens, ut eo valebam tempore , quando ad explorandum miffus fum,

tifius &

illius in me temporis fortitudo perfeverat.

Aod judex & princeps exercitüs Ifrael, in fronte gradiens, dix-it Iudic, 3

di; & fq-:

ad populum: Sequimini me, tradidit Dominus inimicos noftros in

u morgatie

manus noftras,

Gedeon dixit Angelus: Dominus tecum , virorum fortiffime , & judic, 6,

poft: Vade, & ia hac fortitudine tua liberabis Ifrael de manu Madian.

Cümqueille fe humiliter excufaret, audivit: Ego ero tecum, & percu-

ties Madian ; quafi virum unum,

Ex precepto Domini dixit Gedeon exercitui: Qui formidolofus Iudic. s

eft& dmidus, revertatur, Trecenris . enim viris . pulchro ftratagemate,

Madianitas vicit.

2

*

E

püstrtie

Samfíon leonem manibus inermis: 1

aceravit; Et pöft hoc opera Iudic, 14.

iges qu

fortitudinis multa fecit, ut patet cap. 15. 16.

qum totd

Áudiens Saul obfidionem virorum Iabes Galaad , auda&er & cffi- 1. Reg. I1.

eaciter & feftinanter fuccurrit eis,

z Hi

David in pueritia fua fortiter fu

peravit, &interfecit leonem, & 1 Reg. 17*

yam, 9

urfum, & Goliath Philifteum.

es o

Item David venit cum uno míilite ad caftra Saul, & intravit ten- 1« Reg. 26.

torium ejus, tulit haftam & ícutum cjus.

H

| quama

Pueri duodecim exIsbofeth, & duodecim ex parte Davi

d; appre- 2, Reg. t

henfo unusquisque capite comparisíui, defixit gladium in latus con-

(s

trarii , & ceciderunt fimul.

Defiderante & petente Davi

d de aqua cifterne Bethlehem, tres 2. ch. 23.

«t M

fortes milites David perruper

t

gnt Caftra Plüli&inqrum, & attulerunt ;i

de aqua illa.

[2

Viriliter egit Iehu , percutiens duos reges, & fratres Ochozia, & 4. Reg. 9.

orerimus

IO..

filios Achab; & prophetas Baal occidit in multitudine numerofa.

i Madïä-

Cum magna ftrenuitate Iojada Pontifex eripuit regnum Iuda de 4. Reg. II.

manu Athaliz , & Ioas de genere David parvulum coronavit,

" zriginïü

ijl.Tlïl

loab filius Sarvie , füit princeps & dux exercitüs, quia in primis 1

. Patal. 11.

percuffit 1ebu(xum , qui habitabat in Ierufalem, & ita ftatuerat David,

*

fl'äfc ) &

Dixit Neemias optimatibus 8 magiftratibus Iudxorum

*

Surga- 2, E(d.2.

Et confortate fügt manus eorum in bono,

müs & edificemus,

Tontt a

Filii transmiprationis edificantes murum in circuitu Ierufalem,una 2, Efd. 4.

xianu faciebant opus, & altera4enebant gladium,

*

m eu :

:g

' gnimii fiorum transmigrationis terrebant eos variis modis, co- e. E(d. 6,-

t g'mfff)

i

| gitan-

*

pixt

t

102

Th

TITULUS LV, Fortitudo.

i&antes » quód ceffarent ab opere.

& tüles

;

a

m confortavi manus meas?

Sed dixitN eemizis : Quam ob cau-

Áinem :

Iudith, 4

Audientes filii If(rael potentiam Hbl&fernis, praparaverust fe di-

ligenter ad'refiftendum, praoccupantes vertices montium, & muris

Circumdántes vicos fuos, con

gregaverunt frumenta in preparationem

pügua.

Tudith, 11.

Miram ftrenuitatem habuit

occidendo eum im tentorio fuo, -

Judith, eundo. ad Holofc;nem ; d

Dan, 34

i

Socii Danielis dixerunt Nabuchodonofor. regi Babylonis: Deus

nofter poteft nos eripere de camino ignis: quod fi noluerit, notum fit

CA

:

tibi , Ó rex, quód deos tuos non colimus,

Dan. 6,

Danicl non omifit, propter cdi&um regis, qujn oraret Deum

ihüee

uum,

loth:

1. Mach, z

Miram fortitudinem habuerunt Mathathias & filii ejus;

quia ita re-

fliterunt. Antiocho regi»

&

evaluerunt toties contra eum.

d:ndod

i. Mach. 5.

Con&denter & ítrenui

l:

1!'

mé Iudas Machabeus flumen tranfit ad

4l5 Q

M

€aftra hoftium, qui erant ultra ipfum flumen,

i. Machæöi

Eleazar, fliusSaura, cucürritaudacter ad elephantem, &fup&r-

Wedus

pofuitíe ei, & occidit cum, & cecidit in terram fuper ipfum,& mor-.

m!m 3

tuus cít illic,

D

L M&Ch. 6?

Eleazarüs dixittortoribus fuis* Fortiter vitan& excedendo,dignus

Dopulun

apparebo; Adolefcentibus autem exemplar forte relisquam , fiprom-

T

pto animo ac fortiter ,

morte perfüungar.

pro gravimm;s ac fan&iüïmis lcgibus , honefta

*

fü Dos

RUT

Machabeus, & qui cum co erant, ibant prompti ad bellum con-

e; Mech. 1E,

ttà LyBiam , de ccelo habentes adjutorem.

Leonum autem more, im-

Ts

petu irruentes in hoftes , proftraverunt ex eis undecim millia peditum,

Tüjfer.

Ui

$& cquitum mille fexcentos. niveríos autem in fugam verterunt,

N

A&or. £&à

Virtute magna reddebant Apoffoli teffimonium refürre&ionis

fei f

IEfi Chrifti , & gratia magna eratin omnibus illis,

Vg

iuy

Stcphanus plenus gratia & fortitudine ,. faciebat prodigia & figna

al

ln

A&or. 6.

magna inpopulo. Ejus autem fortitudo pracipué apparuit in eà,

W

'fhl T

quód Iudzis conftantiffime reftitit

2

,« .diram mortem paticm,iiïimä-to-,

Diam

leravit,

füblaq

Gicero 2

Fortitudo eft confiderata periculorum füfceptio, & laborum

Ecthore

erpefRo. Sed in hoc conftat Paulum Apoftolum fortiffimum militem

Wbus 4

Chrifti fuiffe, qui tot, & tanta pericula ; pro Chrifto fuftinuit, & tot

OQuere

ta-

[^

TIT, LVI. Fortitudo adï gpcrändum malum. 103

10b g«

& tales iabores füftepit. Sicut Apate't ab undecime Acorum usqu& ad A&or, i1.

finem : Ipfe þtiam hos enumerat 2,ad Cor, 11,

wttfedie

& muris

TITULUS LVI,

rationem

. Fortitudo: ad operandum malum.

en, &

Ain fuit fortior

i DW

» quàm Abel, quando confurrexit adverfas eum, Gen, 41

notum ft

C

& interfecit eum,

Multum laboraverunt ii quatuor reges, qui poft magnam Gen, 147

fragem hominum debellaverunt regem- Sodo

2

et Deim

morum cum catcris ; .

Loth nepotem Abrahe captivum duxerumt.

* Abim

dendo

elech filius Gedeonis fatigationem magnam faftinnit , occi- Jadic, 9.

uia itatt

*

faüs citó miferabiliter occifus,

70. fratres fuos, & poftea Sychimit'as oppugnando: & deinde

nft id

Multis & magnis periculis & laboribns Sanl fe expofuit ad perfe- z. Reg. 18

quendum David, & numquam propofitum poetuit obtinerc,

&(ugcr-

Abfalon volens expellere patrem fuum de regno, grande nego- a,

Reg. 15.

UOT

4um arripuit; & peffimé ei fücceffit,

kxcogitando & bellando multum laborabat Ieroboam,

'ad hoc ut .

populum ifrael poflet à domo David avertere, &averfum retinere,

Reg, I;.

,dignus

Terras multas perambulavit Holofernes

o orome

& devaftavit, uteas pof- Iudith, 1.

fet Domini fui imperio fubjugare,. $ed tandem mua mulier decapitavit

,meüa

eum. etiam, antequam propofitum. compleviffet,

Antiochus Epiphanes multos labores füftinuit, utcultum Dei de- 4,

Mach, 9.

Ld

5

lum cote

ftrueeet i& Judza, & tandem depauperatus, & confuíus in aliena terra

miferabili morte defunctus eft,

2

yore, I*

quiwmu

Non folüm prudentiores, fed etiam potentiores fünt flii hujus Matth, 26,

Unt,

faculi filiis lucisingeneratione fua frequenter.

Nam difcipulis dor-

mientibus, Judas procurando proditiomem diu follicitus vigilabat.

:

rrt&iOn'ü

Principes facerdotum multa follicitudine & labore fati

gati fuerüht Matth, 28,

ad hoc, quéd poffentextingnuere ,

T ügna

& ad.nihilum redigere nemen Chri-

fi; corruperunt enim.cuftedes dominici fepulchri per copiofam pecu-

( in [

niam, quam dederunt, ut dicerent , cum per füos difcipulos fuiffe

jfimiton

fublatum.

item & difcipulos ejus nunc carceribus monuerunt, nuncfermo- Adt,

3;&4.

jabortt

Wibus ar&averunt , nunc verberibus.& contumceliis affecerunt, ut non

j m

ii

doquerentur , nec docerent in nomine Domini IEÍfu.

h

&nt

t am- Ador, æg.

u

Cüm tribunys Lyfas v'änüum dgzincxj-:; PayHun; fuerun

p485;

Tl

Io4 TI,T[ILUS/ LV(II. Furtum facrilcgum.

pliüs , quiàm 2o. Judei, qui voverunt, f non guftataros quidquams

ntm

donec occiderent Paulum, unde volebants ut produceretur Paulus in

Qmaes

x?cdium' , ut, €o vifo, ftatim cum impetu occiderent eum,

Adoni

a(yluq

TITULUS LVII.

ingen

l

COnfer

Furtum facrilegum.

Domin

4. Reg. 12«

Oás Rex , qui thefaures templi temer& furripuerat , à fervis fuis

DQïïw'lä

J

interfcitur, -

Dan.5.

Balthafar Nabachodonoforis pronepos , quia vafis facris, &

vt

templo Jerofolymitano ablatis, cum principibus & concubinisabute-

batur, à DEO corripitur, & poftea occiditur,

á

qu

1, Mach.6.

inJe

Antiochus ob fpoliatum & profanatum templum

cho folymita-

num, variis malis ac doloribus oppreffus miferrima morte perit.

?, Mach. 3.

Heliodorus à Seleuco Rege Afie miffus ad rapiendos tlíefauros-

Durjo

templi , facerdotibus DEUM invocantibus, ab angelis flagellatur , &

di,

nonnifi ad Oniz (fummi facerdotis preces liberatur.

5(&&'&[:

X Mach.*T.

Lyfimachus, multis commiffis in templo facrilegiis & rapinis, an-

x

te €rarium interfcitur.

liz,

Judas exzrario Apoftolico clam pecunias furripit , fed hocfurtum

Joan. 12. é.

fuit origo ejus interitüs,

& "

G.

H

tit by

anci

in te

T!T*ULCIS LVIII

faudi

| 1 gaädium bonum «v malum.

|

1.Reg. ts

u

ale gaudium habuerit Anna mater Samuclis, indicat in fuo can-

Wwex.

tico : exultavit cor meuminDomino. item: letata fum in fa-

Q

-

lutari tuo,

D

lh

Bethfamite gavifi funt, quàód potuerint videre arcam Domiíni im

1, Rege 6.

Qu

terras fuas adventantem. — Sed propterea percuffi funt plagá magná à

1

Domino.

$. Rog. 1.

Magnum fuit gaudium Adomiz filii David, dum fenefcente pau:c

far

feipfum regem fuccefforem coníftituit, & fplendida convivia inttituit,

$cd hoc gaudium '—'"?',ï evanuit, cüm audivit ia comvivio, Salomo-

Rena

I^

TITULUSLVIII, Gaudi-un; bonum & maäum. 10$

idquamy

nem à Davide conftitutüm effe regem; 'Sc à facerdote inun&um. Nam

qlus in

omaes convive hoc nuntio territi, abierunt unusquisque in viam fuamz

Adonias autem furrexit, & timems Salomonem ad

altare tanquam ad

afylum confugit.

David reduxi

tarcam Domini in Jerufalem cum füo & totius populi

LA P:?.al. 145

ingenti gaudio. Ipfe faltavit coram arca, in

ftituitcantus &c.

onis & thefauris aliquid I«Paral. 29;

L«tatus eft populus , quód de fuis b

conferre poffent in edi&cium templi , quia

toto corde offerebant ea

Domino,

Sed & David

&c benedixit

Domino &c.

Rex leuatus eft ggudio magno ;

vis fuis

Poftquam Jofaphat infignem vi&oriam de fuis hoftibus reportavit, 2, Paral. a0;

fs , t

rever(us eft omnis vir Juda & Jofaphat aute eos cum latitia magna , eó

jisabute«

quód dediffet eis Dominus gaudium deinimicis fuis. . Ingrefsíque funt

in Jerufalem cum pfalteriis & cytharisin Domum Domini.

o|ynitte

Populus Ifraéliticus abfoleebat a&dificium templi cum letitia, fub z Efd. 16.

rit,

Dario Rege Perfarum , & celebrabat dedicationem Dom(üs Dei in gau-

vefatrok

dio, & fecerunt folemnitatem feptem d

.

iebus in ;ætiti'a , quoniam lati-

tur, ^

ficaverat eos Dominus.

Y

.

Tobiam é peregri

natione reducem ofculatus eft pater cum Uxore mop. x r,

jnis, te

fua , & coeperunt ambo flere pra gaudio. Cámque adoráffent Deum,

& gratias egiffent , confederunt.

.

H

"fartia

Reliquum vite Tobie in gau

dio fuit, & cum bono präfe&u timo- Tob, r 4.4-

ris Dei perrexit in pace.

Efther de fe teftatur: Tu fcis, Domine, quód nunquam latata fit gfi, 14, 1.

ancilla tua , ex quo huc translata fum usque in praíentem diem, ni

in te Domine Deus Abraham.

Latatus eft Jonas fuper hedera letitià magnà , (ed breve füitJong 4.

gaudium; mam una nod viruit, & diluculo exaruit.

Filii

ambri, ciwn leti proceffiffent ad nuptias , occifi funt, Ef

1. Mach, 9?

converíae

:

unt nuptie in Ju&um, & vox muficorum in lamentum.

R

fo Citt*

-Difcipulos lztantes, quód demones ejecerint , monet Chriftus : Luc, 10, 20

In hoc nolite gaudere;» quia fpiritus fübjiciuntur vobis: gaudete autem,

m in 9*

quód nomina veftra fcripta funt in coelis.

yyiti

Magi videntes ftellam gavifi funt. gaudio magno valde.

" Matth. 2;

ficaretur.

Joannes Baptifta exultavit in utero matris, cüm à Chrifto fan&i- Luc. r.

ä

TM

Zacheus Chriftum excipit hofpitio gaudens.

Luc, 19.

Gavifi funt difcipuli vifo Domino refurgenke,

Ioan, 20, 29;

jpfitle

$00*

gem

ä

o

Ibant

ä

*

T4

TITULUS LIX. Glorià vana,

ii

Aéor. 5. 4Y,

Ibant Apoftoli gaudentes confpe&u concilii , quoaiam digni ha-.

f

4. Cor, 7. 4.

biti funt pro nomine JESU contumeliam pati,

loria

Paulus de fe teftatur : repletus. fum confolatione , fuperabundo

gaudio in oxini tribulatione noftra.

$*

r

(uit in

Àmos, 6, 5.

Gaudium malorum defcribit Propheta Amos: Va, qui feparati

nis, u

eftis in diem malum, & appropinquaus folio iniquitatis, Quidormi-

Ya i

tis in le&iseburneis, & laícivitis in ftratis veftris.

Qui canitis ad vo-

1

?

cem pfalterii, Bibentes vinum in phialis, & optimo unguento delibuti :

lonm

& nihil patiebantur (uper contritione Iofeph (pauperum,)

Ind, 16 24.

tiadeo

Eràt popu?us jucundus, fed fecundum faciem San&orum.

tüls :

*

Yeo

TITULUS LIX.

glor

Tiim,

s igu »g/'or'ia vana.

potm

Oyfcs grandis fa&us negavit fe effe filium filie Pharaonis, majo-

fuhic&i

Hecb, i:.:4.—

res divitias zftimans -t

Soray

: .Chrifti,

-

hefauro Egyptiorum æimp»ropcriwf:

Jofeph omnia, que in ZEgypto gelfit, refert ad DEUM , & nuL-

Teprel

lam pro fe vultgloriam ; ait enim: absque me DEUS refpondebit pro-

fpera Pharaoni. Item:

ue faturus et DEU $, oftendit Pharaoni,

Qaf 12

[

Gen. 41. 16.

"

l1em: DEUS fecit mequafi patrem Pharaonis, & dominum univerfe

v. 25.

&t x

Gen. 45.

g. domüs ejus, ac principem in ómniterra Jgypti.

Item: Vos cogi-

gt

Gen, 50, 20.

táftis dememalum ,; fed DEUS vertit illud in bonum , ut exaltaret me,

,

& falvos faceret multos populos,

David fuam dignitatem regiam & preclara gefta foli DEO adfcri-

fay

Pf, 117. 16,

bit; ait enim ; Dextera Domini fecit virtutein ,^ dextera Domini exal-

i

üttr

tavit me,

Ioab laudem vi&orie non petit pro fc, fed totam vult Domino fuo

2, Reg. 12.

David.aifcribi; Cüm enim obfideret urbem Rabbath ,. eámque jam in

$7.

extremas anguftias redegiffet, mifit nuncios ad David, dicens : di-

nicavi adverfus Rabbath, & captenda efrurbs aquarum,

Nunc igitur

congrega reliquam partem populi , & obfide civitatem, & cape eam,

n*; chm à me vaftata fucrit urbs , nomini meo adícribatar vitoria.

Á. Regizb-

Ezechias ex vana gloria oftendit omnes íuos thefauros nunciis Re-

gis Babylonis.

Sed propterea à Propheta graviter incre

àtur, eíque

DEI nomine denuntjatur

$

; quód omues if elauri inta

Affyriis Ba-

bylonem transferengi,

Salo-

$

N

TITULUSLX.GratindocrgaDEUM. — ro7

g.Rex

-*

-

fenila-

Salomon, oblatá fibi à. DEO optione aliquid petendi , non petit

gloriam coram mundo, fed fapientiam. Et ob hoc ipfum addita illi

'rabundo

fuit ingens illa oloria.

Judixh. 16,

judith omnia va

fa bellica Holofernis obtulit in anathema oblivio-

feparati

nis, ut videlicet oblivifceretur praeclarz vi&oriz à fe reportate, & nul-

23.

idormi-

lam inde caperet vanam gloríam,

js advO-

Nabuchodonofor vaná glorià tumens ait: Nonne hac eft Baby-

Dafl. 4. 26.

dejibut :

lon magna, quam ego edificavi in robore fortitudinis mez, & in glo-

ria decoris mei?. Cámque fermo adhuc effet in ore Regis vox de coelo

ruit: regnum taum tranfibit à te, & ab hominibus ejicientte &c.

Joan. 8. 4o.

Quid Chriftus Dominus fecerit , . fuis illis verbis demonftravit:

Kgo autem non quero gloriam meam,

B. V. MARIA , cüm à fan&a Eli(abeth laudaretur, ftatim omnem

Luc. t.

gloriam retulit ia DEUM, dum dixit: magnificat anima mea Domi-

num.. Quia refpexit humilitatem ancille fuz, Fecit mihi magna, qui

potens eft.

Septuaginta dao dicipuli gloriabantur, quód demones haberent

Luc. xd. 17

fubje&os. Sed redarguit eos Chriftus exemplo Luciferi , qui ob vanam

, mio*

gloriam & ccelo cecidis

4

Y

gycxïuvg

$. Petrus , cum

fanáffet claudu:h, plaufum fibi à populo datum

A&or. 3.

repreffit his verbis : Quid miraminiin hoc, aut mos quid . intuemini,

&

quafi noftra virtute ac poteftate fecerimus hunc ambulare?., &c.

j pro*

: $, Paulus omnem gloriam copio& fui laboris DEO foli adftribit;

1, Cor. 15.

arioni,

ait enim :^ abundantius illis omnibus labgravi: non ego autem, fed

10,

n

o

gratia DEI mecum,

.S.Joannes, dum mu

lta laude digna de (e narrat in Evangelio fuo,

uret m

femper de fe loquitur quafi de tertia perfona.

Chriftus Dominus multis, quos fanavit, precepit, ut nemini

) AGiCT

Jf

dicerent , & imiraculum non evulgarent.

ini cxad

jf

ol

u

TITULUS LX.

ïum in

Ts HI

ycigttt

20 a

z gmtitmia erga 'DE'UGJff !

&ori?.

mCl'I'SVRf'

«|

Ollicite eratias agebat DEO Jacob dicens :

H

W

S

cun&is miferationibus tuis,

D'omiac minor (ut Gem 5g,

f f;gll

P

i

1]

Voluit Dominus, ut liberatio filiorum Ifrael de ZEgypto nün-

Exod, 131

1

quam cxcideret ab corum memoria. Erit quafi figaym , ait in manu

$u0*

m

.

t

"

ï

;

n

T

108

TITULUS LX. Gratitudoerga DEUM.

tua, & quafimonumentum ante eculos tuos, ut lex Domini femper fit

M

in ore tuo.

beoedix:

Exod. 15.

Cecinit Moyfes & filii Yrael carmen DEO , & dikerunt, . Cante-

mus Domino, Poftquam (fcilicet) tam mirabiliter tranfierant mare

ä()b(ïl[)ï

rübrum,

"

fice d z

Num. 3t.

Obtenta de inimicis mirabili vi&toria, veneruntad Moyfen princi-

pes exercitüs Ifrael, dicentes,..quód nullus fucrat de filiis fracl in bello

[)ri] Ff[

occifus : & tamen hominum & animalium ra

pueruut magnam pl'æ' ams

qu: m;gl

& ob hanc cauíam dona magna obtulerunt.

k

tu&c i

Jofue 4.

Precepit Dominus, ut poft tranfitum Jordanis miraculofum po-

nerentur duodecim lapides jn perpetuum monumentum.

Collatis,

j

Judic. 5.

Poft vitoriam deSifara habitam per Barach et Deboram, Domino

cecinerunt.

[

paer j

J. Reg.2.

Oravit Dominum, et

laudavit Anna pro filio fibi dato.

Chiriti

Judic, 20

Quamvis filii Ifrael in praliis, ubi vincebant, fortiter dimica-

N

rent, tamen dicebatur Dominus percutere inimicos , ut laus Deo at-

Domin

tribueretur,

Audiens David revelationem, quam Deus fecerat Natham prophetae

Ifracl

2. ch. 2:

k

de regni fui duratione, gratias egit valde humiliter et devote,

BU

3. ch. 5.

Multàm laudandus eft Deus, qui dat popslo. bonum principem

H

y

et przlatum: Benediétus Deus, qui ded

it Daviä

filium fapiendflimurs,

Dttn, .

propter populum hunc plurimum,

s

na tfxræ: Dedit

lte

1. Efd. 1.

- Cyrus rex Perfarum fecit clamari per omnia . re

g

Dtn d

mihi Deus cocliomnia regnaterrz, et pracepit mihi, utzdificarem ei

|

Doómum iàlerufalem. ^Quis ef in vobis dé univerfo populo ejus? Sit

ionm

Deus cum ipfo, et aícendat in lerufalem.

]

Tob. 1 1.

Càm Tobias recuperáffet vifüm , et uxoz ejus; et omnes, qui fcie-

liro (j

bant eum prius coecum , glorificabant Deum.

Q

Omnis populus, poft vi&oriam de exercitu Holofernis habitam,

j

ithia

Judith, 16.

venit in Ierufalem adorare Dominum.

Vi

3an. 2.

Revelata Danieli vifione Nabuchodonofor regis Babylonis, benedi-

T jj

xit DEO coeli et ait: Sit nomcn»*;Do»mini b:enf:di&um, quia fapientia

[

et fortitudo éjus fünt, —

li Qui

colueruht laüdes Deo illi tres püeri, defor-

taviti

Dan. 3.

Devot£ ct pulchre ex

nacis incendio liberati.

E

t non folum illi hac de caufa gratias egerunt

in&lio|

Déo, fed et Nabuchodonofor fecit: pr.

ädic?d. mirabilig Dei iq tot3

ICSHO-

t no

Mun-«

"

TITULUS LX, Gratitudo ergaDEUM. 105

,

Mundato templo & ch&o füb jada Machabao, adc;ravcrunt & 1. Mach. 4«

(mnper t

benedixerunt in. ccelo eum, qui profperavit eos.

, Gu

Judas Machabeus & populus Hieroíclymorum

.

fcripferunt Ari- 2. Mach. 1.

ftobolo, dicentes: De magui

s periculisà Dco liberadi , gratias magni-

ant mir

fice ei agimus,

n princie

Devi&o Timoetheo per juda

m Machabezum, & capto quodam ?. Mach, 16.

forti prefidio , in hymmnis & confeffionibus benedicebant Dominum;

dn bello

Prædäm,

qui magna fecit in lírael.

Bcata Virgo audita laude fua ,

n

quam dixitElifabeth: Benediéta Luc, t,

tu &c. in vocem laudis prorupit, pro

beneficiis fibi , & toto munde

um p

collatis.

Quando volebat Dominus in Fvangelio aliquod grande opus fa-

; Doniino

cere , freqnenter legitur in coelum (üfpexiffe, & gratias egiffe. — Sicut

patet in panum maltiplicatione Joan, 6. in Lazari fufcitatione, in ku-

Charitie inítitutione Matth. 26.

r dimict*

Nato Joanne Baptifta, Za

charias rccuperaio loquendi-officio , Luc. F.

Deo àt*

Dominum prophetando laudavit, dicems : Benediétus Dominus Deus

lfracl.

poptta

Accepit puerum JEfum Simeoninulnasfuas, & benedixit Domi- Luc, 2:

num.

Videntes türbz paralyticum à Domino curatum , glorificaverunt Matth. 9«

rjniptn

flimuify

Deum , qui dedit poteftatem talem hominibus.

Item vidu»x filio fufcitato , aecepit omnes timor , & m'agniücabam; Luo7.

Deum dicentes : Quia propheta magnus fürrexit.

H Dïöll

ia d

Unus illornm decem leproforum, ad mandatum Domini munda- Lüc. 17.

torum, regreffus eft &-ceciditin faciem ante. peées cjus, gratias agens,

gu: l

Poftquam ceenavit Dominus cum diícip

ulis fuis, «fu.bdimr: Et hy- Ma,"h' 26.

mno di&o; exierunt in montem olivarum.

qnifcif'

Claudus , à Petro fanatus, intravit cum Apoftolis intemplum, A&.3. & 4.

ambulans & exiliens , & laudans DEU M.

Sequitur; Omnes glorifica-

yobitaty

bant Deum propter id, quod fa&um íuit, XKratenim hemo ille anno»

rum plus quam quadraginta,

,bgncdï'

Gratias agebat Paulus pro beneficiis fibi & aliis à Deo collatist Si- z, Tign, T.

fapienliü

bi quidem in fua converfione, Giatias ago Deo meo,qui me confor-

tavit in Chrifto, Qui prius füit blafphemus, & perfecutor , & contu-

ineliofus.

Sed miíericordiam Dei confecutus fum.

j ifr

; egerunf

Item in fua converíationes-Deo gratias, qui femper triumphat 2. Cor, 2.

jj ?

ger nos in Chrido ]Efu.—

9 3

kt

u

*

Ti

110 TïTüLUS LXI Gratitudo ergahomines.

Rom. I;

Et pro beneficiis f;atsibus collatis gratias devoté a:gebat: Primüm

quidem gratias ago pro omnibus, Quia fides veítra aanunciatur uni-

Mane m

verío mundo,

Tüéam

». Thcm 30

M

Ad Theffal, Gratiarum actionem

poffumus DEO retribuere, pro

& filiy

vobis in omni gaudio, quo

gaudemus,

Eghef. 5.

Idem gratias a

?

gere in omnibus admonebat Ephefios, cap; quinto t

fine intermiffione orate &c,

quis f

lït femper gaudete ,

COnyira

o

TITPUuLUS LXL

Otfia ,

E

cac'mrl

Ctai

: gmtitua/o erga laomz'ne.r:

W ,

lict,

GtR. 14.

Um percuffiffet Abraham quatuor Reges , & omnem fabftantiam;

quam illi rapuerunt, reduxiífet, rex Sodomorum egreffus eft in

4

occurfum ejus, & omnia obtulitei ; folis animabus exceptis,

flcer

übi notandum: Quód licét Abraham oblata refpueret, tamen bené

À

volult, ut focii fui partem haberent de pteda, tanquam eorum fuf-

Yere

fragio non ingratus,

.

Slem

GcR; 24.

Videns Lab

an jocali

a, inaures fciiicct & armillas, que fervus Abrae

]

ham dederàt Rebecce forori fue, venitad illum & dixit ei: Ingredere

Rünej;

benedi&e DomiRi. Et eumin hofpitiis cum multa humanitate recepit,

Gcno 290

Poftquam Jacob fervierat Laban avunculo fuo multis anais, dixit

Qitera

ei Laban : Quia frater meus es; gratis fervies mihi.

Ydin

Pharao rex Xgypti, multum fuit gratus

Y

fomnii füi, & eum magnificé fublimavit,

]ofeph, pro expofitione

Exö(i. t.

Jethro facerdos Madian gratus fuit

pro co, quód Moyfes filias

P

ejus defenderat, quando adgregem adaquandum iverant, | Undefecit

«um vocari, ut comederet, & dedit ei filiam fuam in uxorem.

Jo(ue 6.

ïï

. Valde fallicitus fuit Jofue ; ne Rahab meretrix, que nuncios ab eo

miffos abíconderat, civitate Jericho ruente, periret,

Verio

Cüm liberáfíet Gedcon ab inimicis Ifrael, dixerunt omnes ad eum $

Ug

Dominare noftri tu & filius tuus, quia liberáftinos de manibus Madian,

QUs

Ruth. 9.

Benedi&us fit à Domino

.Dixit Noémi commendando Booz, qui Ruth benig. & viderat:

; quoniam eandem gratianil, quam prabuerat

al ]

vivis , íervavit & mortuis,

£. Reg. 15.

Quia Cineus bene fe habu

eratad flios 1rael ,^ pepercit ei Saul,

quando deítruxit Amalech.

YO in

Dix

"

VIn m

£, Reg. 22,

*

it David ad Abiathar,*cujus pater dilexerat ipfum David:

Mane

d

I65,

TITULUS LXI .«Gvra,tituäo etgà homincs.l 111

Piimüm

Mane mecum, ne tímeas.

Si quis quafierit animam tuam , queret &

itur ünis

meam,

Mifi David ad viros Jabes Galaad, qui fcpeiierunt corpöra Saul, 2, Reg. $.

yrt, po

& filiorum ejus, & gratias cgit eis,

Propter amorem Jonatha filii Saul , inquifivit David, fi effet ali- a, Rep. 9»

i quintot

quis füperftes de genere ejus, & conftituit Miphibofeth, filium Jonatha,

conyivam meníz íua.

&

!

Regiua Saba multa munera atulit Salomoni, ille veró. dedit . ej 4, Reg. 26;

omnia, qua.expetivit, exceptis his, que ultró obtulit ei munere rcgio.

Elias pi& cempaffus eít viduz - apud quam fuftentabatur, & effi- 3. Reg. 17

Caciter oravit

€itavit,

pro filioillius defun&o, ita, quód ipfum à mortuis fuf-

Allegavit Abdias beneficium , quod contulerat prophetis Domi- 3, Reg. 1.

ni , quos abíconderat, quando quarebantur ad mortem, ad hoc vide-

N

licet , quód Elias nuncium periculofum ei injungere non deberet.

flantiati;

Aícenfurus in coelum

; bene remuneravit diícipulum íuum Elias; 4, Reg. 2;

fus eft i

fcilicet Elifzum.

exccptig.

Mulieri Sunamite hofpite Elifzi ipfe Elifzus benigne obtulit , ut 4, Reg. 4:

et bent

loqueretur pro ea tegi, i apud ipfum haberet negotium,

EKem filium

yum (ui«

eidem impetravit, & poftea mortuum fufcitavit,

Naaman Syrus mundatus à lepra» ad verbum Elifzi ,

-obtulit ei 4. Reg» 5.

j Áhdo

munera, dicens: Obfecto, ut accipias benedi&tionem, à fervo tuo.

rgrcd:rc

Accufatores Judeorum miferunt epiftolam: Artaxerxi regi, inter y, E(d, 4.

qeepite

catera continentem : Nos autem memores falis, quod in palatio co-

ss d

medimus, & quia lefiones regis videre nefas ducimus, idcirco ' mifi-

mus &c.

(pOfltiOm

Tobias junior, cum multa gratitudine , retulit patri fuo bene- Tob. 12;

ficia à Raphaéle percepta,

(s flas

Efther regina non fuit ingrata Mardochzo nutritori fuo,

indeíedt

| E&h. 40 7-'

Nabuchodonofor rex Babylozis audita expofitione fomnii fui per Dan, 4, & s;

"

jos ab £0

"Danielem, in fublime eum extulit, & magna munerailli dedit: Simili-

ter & Balthafar honoravit eum,

pro eo quödvgxpofuerat ei ícripturam,

quam in pariete viderat, -

4d um*

$ Ma'dial.

Audiens Judas Machabzus , quód Seythopolita bene fe habuerant a, Mach. 1.

. ad Judaos in tempore tribulationis eorum, gratias egit. illis.

vidert:

Seniores Judaeorum dixerunt Domino JE(u de Centyrione pro fer- Luc. 7.

p,;bumf

vo infirmo rogante : Dignus eft,ut hocilli preftes, Diligit ehim gen-

n

scm noftram, & fynagogam «dificavit nobis.

Pi&p

)

len£ recognefcebat Paulus benefcia fibi collata,

Unde ad Galat. r

,

ala-

j piid :

Mant

a

»|

1I2

TITULUS LXII. Gula & ebrietas,

[ E.

Galatasait: Sicut Angelum Dei recepiftis me, &fi fieri potuiffet; ocu-

los veftros eruiffetis , & dediffecis mihi,

puero:

Re

|

Philip. 4. (V

pletus füum Vacceptis ab Epaphrodito, quz mififiis in odcrem

fuavitatis,

lonit:

Etalioloce: Det Dominus mifericordiam Onefiphori domui,

1

: L Tim. I«

quia fepe me

refrigeravit , & catenam meam non erubuit.

Tneatt

Item pro Onefimo fervo Philemonis, qui miniftraverat in carcere

k

fcribit eidem Philemoni afe&uofas & c&ieaccs lítteras.

fitín Y

lor.

TITULUS LXII.

Jadih

Gula «2- ebrietas.

to f

lati f

Gen. $.

Rimum homínis peccatum, vitio gula fait cömpletum;

fingul

€en. 9.

Noé bibens vinum inebriatus && nuda:us eft in taþernaculo»

l

r

füo,

Vit D()j

iis fliabus commifit &c. -

Gen. 19.

Loth inebriatus inceftum cum propr

Qdge

€en. 25.

E(au pro lentis edulio vendidit primogenita fua.

meda

Exod.37.

Sedit populus manducare & bibere, & coeperunt ludere.

j

Levit IO.

Dixit Dominus ad Aaron : vinum & omne quod inebriare poteff,

M, [

Moftbibes «u & filii cuij quando intrabitis in taberhaculum teftimonii,

Ordii

ne moriamini.

Num. 6.

uícunque

fecerat votum in-lege, & fe volebat Domino conía-

D

crare, à vino &ab omni eo , quod inebriare

oterat, abftinere debcebat.,

Num, ID

Flagravit populus defiderio carnium , fedens & flens, &ait: Quis

dabit nobis ad veícendum carnes &c.

Exod, 16«

Prima tentatio flliorum Ifraél fuit de potu: fecuadade cibo: &

pro de

a fimili occafiote multoties peccaverurt.'

I

pofte

Judic. 7.

In trecentis viris, qui ad aquas lambuerunt, & moderaté biberunt,

-

V,

liberavit Dominus Iíraél de manu Madian.

judic. 9.

In epulis fiunt homines audaciores & loquaciores,

vt

Inter epulas & pocula, maledieebanr Abimelech.

Colla

J

jbus Philifteis & letantibus, domus cecidit fuper €os,

'äuäic; t6.

.Kpulant

1. Reg. 2»

Nolebant filii Heli carnes coctas ab offerentibus accipere:. fed

qui !

crüdas» ut eas fibi lautiüs prepararent.

Tij IT

Comedit Jomathas modicum mellis, contra inhibitionem patrís,

fion ;

1. Reg. 14.

& ideo occifus à patre fuiffet, nifi popilus occurriffet.

tibo,

9. Reg. 13.

Amnon filius David inconvivio Abfalon temulentus fuit occifus.

4. Regs 20.

Benadad rex Syriz temulentus in tabernaculo fuo(habcbat maxi-

manm

í1

E

1ITULUSLXII, Gula & ebrietas.

5

f o«

üiam multitudinem bellatornm , & tamen vi&tus fuit, & fugatus "

pueros principum provinciarum.

odorem

Comederant & faturati funt, impinguati abundaverunt dcliciis i

g 2« Eíd. 9.

bonitate tua magna , provocaverunt autem t€ ad iracundiam.

j domui,

Prxvalet vinum omnibus hominibus , qui bibunt iilud ,

feducit 9- Eíd.$.

mentem, itémque regis, & orphani facit mentem vanam.

n carceit

Holofernes bibit vinum multum nimis

,quantum nunq

uam bibe- Judith, «4.

uiturs Erat

cubiculo. & 1g.

rat in vita fua & poft pauca feq

Judith fola in

Porró Holofernes jacebat in le&

o nimia ebrietate fopitus.

Quo fa&o

dendi eum.

Judith habuit opportunitatem occi

FEgreffus eft Aman àconvivio

Regine latus & alacer, fed in crafti- Efth. s.

no fuit triftis &confufus cum decem

filiis (uis patibulo crucis affxus.

idcirco poftquam epu- Job. 1.

Noverat Job multa in conviviis peccata ,

fferebat holocaufta per

lati fuerant filii ejus , confurgens diluculo » .O

fingulos.

Pro tempore illo, quo

deb&b'at deftrui Jerufalem dicitur : Voca- Ifa, 22,

::mawlo*

vit Dominusad fletum & plan&um ,

& ecce gaudium & letitia, Oc-

& bibere vinum, Co-

[

cidere viculos, jugulare arietes, comedere carnes;

medamus & bibamus, cras enim moriemur,

Sacerdos & propheta nefcierunt ,'pre e

brietate abforpti (untà vi- 163, eg.

',; 70!65!

RO, erraverunt in ebrietate,

Omnes enim meníz replete fantvomitu

fordiámque &c.

limonlily

Ptolomaus filius Abobi, fecit convivium

Simoni fccerdoti, & -duo- 1. Mac. $,

yo ol

bus filiis ejus, & cüm inebriati effent , occidit eos.

Primi parentes , perefum ligni vetiti , peccaverunt,

Gen. 5,

clie

j;j;; QUi

Filii Ifrael venientes in defertum, primà pro aquis amaris, deinde pxoq, r6;

to defe&u cibi murmuráffe leguntur,

db &

In tentatione Domini fecundüm Math, & Luc.rlcgigur n Si— filius Matth. 4

Dei es, dic, ut lapides ifti panes fiant &c.

Herodes natalis fui coenam fecit ,

filia veró Herodiadis , ibi falta- Matth, r4;

bibcrunt.

vit ,

& Herodi, fimálque recumbentibus placuit, & hac occafione de- Marc, 6,

collatus eft Joannes Baptifta ad petitionem illiu

s faltatricis,

Spiritus immundi loca immunda diligunt :

Unde demoniacus ille, &uc, g.

abatin monumentis, & dzmones

N

er &O5

,

qui habebat legionem in corpore, habit.

]

]i

illi rogabant Dominum JEfum , ut exe

untés immitterentur ín porcos,

pcrc-' j

il

munüo veícentes

4]

non in boves vel agnos , qua funt munda animalia?

«

m'ïp

cibo.

exein- Luc. t6.

Contra edaces & comeffationibus vagantes, multüm valet

plun

, « fü

3

T qmaxt

H

má

4

114

TITULUS LXIII. : Homaicidium,

plum divitis e

T

€ruciatum,

pulonis, qui conquen-ebatgx fe' pati- linguá fgecäalem

Cotwidt

H

(

giffec à

TITULUS LXIIL

ejus fi

3

t

j

P

büi f

Homici

/1777 9

€en. 4.

Raviter DEUS homicidium cemmiffum à Cain punivit, & tamen

Exod. 2,

nondum erat prohibitum aliqualege fcripta. Occidit.Cain Abel

1. Reg. 17.

G

£

fratrem fuum : Moyfes JEgyptium : David Goliath: Josb Abner &

2, Reg. 20.

Amaíam: Salomon Adoniam, Joab & Semei: Herodes Joan-

g. Reg. 2,

nem Baptiftam : Petrus Ananiam & Saphiram: fed confidera varias inten-

WMarc.6,

tiones & caufas.

Voluit Dominus, ut homo vehementer abhorreret

A&or, s.

homicidium ;; Unde & fanguinem in carne prohibuit, Genefis nono.

Ni

G6 27.

Homicida deberet reputari quafi. occifus, unde dixit Rebecca:

[

Cur utroque orbabor filio in ira DEI?

Quia fi occidiffet Efau Jacob,

homine

utrumque perdidiffe filium reputabat.

Wudic.8.

-8i Zebee & Salmana fratres G

4

OEerens

oft ab codem occifi effent;

À

edfonis nohfoctidiff;nt-, nequaquam

A*brahï

!udic;g;

Abimelech filius Jero

boal occidit fäpmagihta fratres füos, utfolus

poffet regnare, " Sed ipfe ibi modico tempore dominatus fuit, multa

àd mag

mala fuftinuit , & malé vitam finivit.

& locqu

$u

3,Reg, 22»

o Quia facerdos Abimelech confortavit David, fugientem Saul, ip-

Poft

fius David perfecutor Saul, accidit eum cum aliis (acerdotibus, mulieri-

Onor.

bus, & parvaulis,,

$. Reg.1;

. : Occidi fecit Da:

V.

9. Reg. 11,

Item fecit occidí Uriam per manum . Joab,

id adol.efce,n't,em ; qüi dixit fe Saul occidiffe,

m

UTA

9. Reg. 13.

dem occidit,

Abfalos invitatum ad convivium fratrem füum Amnon , illi ibi-

E

lr

g. Reg.7.

Tantus e€ft horror effundendi humanum fan:

guinem, quéd, licét

álias David effet optimus , tamen ne

;

luit Dominus, ut a dificaret ei tem-

ln

plàm, fed Salomon filius.

Nire

Y

g. Reg.*.

.. Quamvis Joab fuerit miles probus in armis, & Domino fuo valde

fidclis: Quia tamen occidit duos viros proditori?: omnes ejus gratiz,

f

quafi pro nihilo computate fuerunt, .

Unde fecit eum occidi Salomons

licàt teneret cornu altaris,

Q.Reg.zt.

Procutante iimpia Tezabel , Naboth fuit crudeliter lapidatus,

tegtin

2«9 Pat' 240»«

. Rex Juda Ioas juffit Zachariam filium Io

jade facerdotís à poputo

fpi;

lapidari, cimtamen pater illiüs reftituifiet illi

regnüm, & Athaliàm oc-

i,

cdiffet,

Duo

I!$

TITULUS LXiV. Hofpiþaliïas.

p

D« fenes presbyteri; qui morteíà Ssfanne nequiffime cogitabant, pag, 13.

convi&i per Danielem, à populo funt occifi.

Occidit Tryphon Jonathan & duos filios ej

Us: cüm tamén réC€- rp. Mach, iga

piffet à Simone centum talenta argenti pro liberatione Jonathe, & duos

ejus filios pro obfidibus.

Ptolomeus filías Abobi fecit convivium fummo facerdodi & duo- ; Mach, r6.

bus filiis ejus, & eüm inebriati effent , proditorie oc-cidit €0$,

CTITULUS LXIV.

& o

Cain Abtl

b Abner

- Hofpitalitas.

yles Joan

Ota de Abraham , quàm celeriter, quàm letanter angelos hofpi- Gem. 1g.

irias IT

abhorrert!

N

tío receperit, & ipfis ea , qua videbantur neceffaria , .p:regrilnïxs-

[js 1010,

n

parari fecit,

| bt

Item de Loth attende,

uomodo angelos fbos putabat effe Gea; r9.

homines tranfeuntes, honoravit, obnix? rogavit, & eis neceffaria benigné

jn Jacoby

offerens domum fuam contra incurfantes defendit , ut potuit.

Prompta ad hofpitalitatem videbatur Rebecca, que dixit fervo Gen, 24

mmquam

Abrahe: Palearum & fceni plurimum et apud nos, & Iocus fpatiofus

ad manendum. . Et pauló poft dixit eidem Laban: Preparavi domum,

y, utlols

& locum camelis.

ít, imUltà

Sine magna prece Jethro recepit peregrinum Moyfen hofpitio. Exod, 4.

Poftmodum antem filia ejus & nepotes fui, füerunt per illum magniíficé

TA

honorati.

s, il

Te

ftatur Moyfes ;dicens * Dominus Deus nofter amat peregri- Deut, 19

num , & dat ei vidum & veftitum, & vos quoque amate peregrinos,

quía & ipfi fuiftis advena,

j

?

Exploratores, quos m

ifit Jofue ; accepit hofpitio Rahab «eretrix Jofue 2.

n lui ibi'

liberaliter, & cuftodivit fideliter.

1n Gabaa Benjamin, non irlyenit lócum Levites, qui eum hofpitio Judic, r9."

a i

recip

erets nifi quendam fénem de opere vehientem.

artt

ei m*

Elias fufcitavit filium mulieris, apud quam fuftentabatur,

4. Reg. 15

'Mulier Sunamitis Elifieum tranfeuntem hofpitio füfcepit, hinc &i 4, Reg. 4«

bfuo '.'alde

fslium impetravit , & eundem mortuum fufcitavit,

R

:

n

dicebatt Foris non manfïtxvpä-' Job. sr.

405 raliälv

Bonus hofpitalarius erat Job,

qui

li sdcmom

gegrinus, oftium meum viatori patuit,

[

.

"

uando mifit Salvator

difcipnlos ad prædicandum,"ihillis feipfum Matth. ro,

/

fecip1a

fferuit & audiri: Qui vos reci

(s

lo

pit, me r':cigit : qui vos audi;, me Luc, 10

j p

audi, Qui vos fpernit, me fpernit,

jilim oc-

Pt*

P l l':

p

j

*

116

'riTULUs, LXV. Humilitas,

iLüc, r6.

Ambulans per mundum Dominus JEfüs» non habebat, ubi caput

tim pop

Joan. 12.

recüinaret. Martham veró fpecialem hofpitam legitur habuiffe.

intellexi

.

Kuc. t9.

Gaudens accepit Dominum Zachzus in domo íua, & Dominus

N

ipfum megis gauden

tem eR'ccit,quando dixit : Hodie falus huic domui

muiliter

fa&ta eft,

Luc, iq.

Exemplo duorum difcipulorum, qui Dominum in

fpeþie' peregrini

M

erunt ad manendum , apparet, quód peregrini non lolüum vocan-

non ded

py:

ntad hofpitium , fed compellendi,

dudor ;

A&or. 1O.

Apofoli hofpitabantur ut plurimüm; in domibus artificum , &

. 6

lit Ya

hominum mediocrium.

Unde Iegitur

de Petro : Hic hofpitabatur

apud

Simonem quendam ceriarium , cujus domus eft juxta mare.

mipimy

Aétor, 18

Item de Paulo , manebat apud Aquilam & Prifcillam , quia erat

:

ejusdem artis.

b

d f

A&Ol'. 160

Obnixé

& inftanter depre&ata eft Lydia

urpuraría Paulum &

r

u

a

,& coégit eos &c.,

|

focios ejus, ut manerent apud cam in domo

Eh'us [

.&&or. 28.

Chm evafiffent Paulus & focii ejus de confracta navi: Pubhus

princeps infüla illius i

píos fufcipiens, triduo benigné exhibuit vitum;

Paulus autem patrem ipfius febribus & dyfenteria laborantem, oratione

u e/ä

& manuum i

ofitione fanavit,

Simige

lirbana fiducia utebatur Paulus

fcribens Philemoni, cüm dixit:

Vülüs e

Para mihi hofpitium, nam fpero per orationes veítras donari me vobis,

1

Hiebr, 13.

. Inter catera, ad qua fpecialiter Paulus inducit Hebraos , eft hofpi-

lo patr

talitas, Hofpitalitatem nolite oblivifci, per hanc enim quidam placue-

D

1

runt angelis.

Commen

dat Cajum beatus Joannes in tertía fua epiftola dicens:

l

Chariffime , fideliter facias, quicquid operaris in fratres & hoc in pere-

lia

grinos,

TITULUS LXV.

& cxb:

K

Humilitaf.

ii

lïhm i

gmo' 166

xit Angelus al Agar: Revertere ad'Dominam tüam, & humilfare

ïb'lg::

D!

füb manu ípfius.

Gen, 18«

Humiliter lo

quebatur Abraham Domino, dicens z Lo.qu;xr ad

(s

Dominum meum , cüm füm pulvis & cinis.

& ii

Multàm humi

liavit fe Jacob coram Efau,

|. & ficcompefcuit iram

&én, 33.

ejus,

uca-

DQmi

Exod. 3,

Lmlinquies excufavit fe MQy&Q , antequam veliet aCCiperä d

tum

Ni d

4s

TITULUS LXV. Humilitas.

117

tumi populi , quem tamen imponebat ei,

necacquievit, donec Dominuni

u ciput

intellexiffet iratum.

Unde tiextus: Ir

atus eft Dominus in Moyfen

3

Dormins

&c.

Moyfes utile confilium pagani hominis non defpexit , fed ei hu- Exod, 18.

yicdomui

militer acquievit.

& tamen Num. 10.

pecgrini

Moyfe

$t*

idebat fe hahere ducatum. Domini fpecialem ;

non dedigna

batur rogare Obab flium Raguelis, ut fecum veniret , &

jm vocate

du&or populi effet.

a, &

Gedeon Angclo dicente fibi :

Vade, in hacfortitudine tua libera- Judic, 6.

bis l(rael, refpondit: Ecce familia mea infima eft in Manaíle , & ego

gitabatur

pv

minimus in domo patris mei,

Viri Ephraim jurgantes fortiter & tumidi contra &edeonem , fe- Judic. $.

quia ent

dati fuerunt per ejus manfuetam & humilem refpoufionem.

lum &

Dixerunt ommes filiiIfrael ad Gedeonem: Dominarenoftri tu, & Ibidem,

«0 &C

filius tuus

Quibus illeait: Non dominabitur n vos filius meus &c.

1. Reg. 9*

« publíos

Humilitatem protendebat Saul in opere & fermone; antequam un-

jt vitum;

&us effet in regem, quando quzrebat afinas patris, & excufabat fe apud

oratíote.

Samuelem, Et poftea dictum eft ei cap. 15 ejusdem * Nonne cüm pare

vulüs effes in oculis tuis , caput in tribubus IMfrael fa&us es &c.

m ünitt

David, líc&t per Samuelem effet untus ín regem, tameri de manda-

I Reg. 17.

gt yolls

to patris portabat viétualia fratribus , quibus praele&us fuerat.

JH o

David humiliavit fe coram Saule, quando débebat fieri gener r

egis.

1, Reg. 18.

at

Item & coram fexvo, audiens quód malediceret eí Semei,

2. Reg.vl'o

; U:

Ktcoram DEO; guando faltavitante arcam, & quando venit Na-

2. Reg. 7-

C 'mpClC'

than ad eum, nuncíans ei voluntatem Domini, de perpetuitate regni.

Humiliter refpondit Miphibofeth, iniqué accufatus à fezvo fuo,

$ Reg. 19,

& exhzredatus injufté-

Achab rex fceleratiffimus Ifrael, audiens poenam fibi pro críminibus

3. Reg. 21.

infigendam, humiliatus.e& coram Domino; propter hoc Dominus

illam. posrram aliqualiter minoraviít,

Frinceps ille; quí humiliter Iocutus eft ad Eliam, nonfuitta&us 4. Reg. 1.

abigne, ficut alii duo quinquagenarit ,

qui venerant ante illum,

honsifart

Veniens ad Jordanem Elifzus ,

primó percuffit aquas nihil di- 4. Reg. 2.

cens, & non funt divifz aqua. peinde invocavit nomen magiftri fui,

quü;ïl' äd

& divifz funt aque.

& príncipesejus: Hacdicir ?. Paral, 136

. Semejas propheta', dixitad Roboam

d

Dominus: Vos relinquitis me, & ego relínquam vos,

Qui confter-

Cümque vidiffet Dominus,quod

nati dixerunt $ ;ukm €ft Dominus.

3

humi-

" dra"

um

|

118

TITULUS LXV. Huniilitas;

humilitatieffent, factus eft (ermo,- Domini ad Semejam dicens: Quía hu-

miliati funt, non difperdam eos.

4

T5 dk

litatem

f. Par, 52.

. Humiliatus eft Ezechias, poftquam elevatim erat cor ejus in ad«

H

ventu nunciorum Babylonis; & idcirco non venit ira Domini in diebus

ie ad f;

illis,

tedunm

judithi 8.

Audientes filii 1rae] tertibilem pot'entianä Holofernis, clamaverünt

U

ad Dominum cum iftantia magna, & humiliaverunt animas fuas.

hinpiíi

E&hef- 140

E&her regina confugit ad Dominum;,.& corpus fuum humiliavit

&Ua ho

jejuniis, oránsque inter Catera dixit: Tu fcis Domine, quóüd. abeminor

Sds

fignum fuperbie &c.

cere ao

jerem. 1.

'Cüm diceret Dominus Jeremiam effe prophetam, ille husailiter fc

|

guum,

[

excufavit, & ait*' Ah, ah; Domine Deus ecce nelcio loqui &c.-

Tats;

Dan. 4.

Nabuchodonofor ambulans in aula Babylonis, arroganter jocutus

'fuguram

eft, Deinde cjectuslab hominibus , & in be&iam mutatüs , recuperavit

[

fenfumi & recognovit

,quód omnes habitatores terre apud Deum in ni-

Tt pane

hilum reda&ti funt,

Rünt, ;

24, Mach, 9.

Clim percuffus effet Antiochus à Deo infanabili plagá, ita , ut nec

i

ür

fcetorem fuum ferre

b

a

1

X

D

poffet

, àit; Juftum ef& fubditum efíe Deo, & mor-

DN

talem non paria Deo fentire.

Wlor e

Ma—tth, $.

Jofeph humiliter fe reputans non effe dignum confortio Beate MÁ-

h

RUE, quam concepiffe videbat; non humano operc , fed divino

munc-

re hoc factum effe credebat, voluit occult$ dimittere eam.

]

n ij

In diebus illis, Magis apparet mira fuiffe humilitas, quándo invene-«

M

Yt exeg

lbid&m.

ruat Pucrupn ag

€um.

um MARI'A,- matr:e equ , & pfdþidenteg .ïdef;vemm

m&kar'

Dum tante ätfetQ reputatio!ii?*; Joannes Bäp'tii&a, ut»-päpuids crede-

l

Luc. 4

fe l;

Matth. 3.

ret ipfum effe Chriftum, dixit: Veniet fortior me poft me» cui non fuias

^

[

|

oan. 1.

dignus folvere calceamnti corrigiam.,

i

.

Matth- 3- 4'

; ; Non erubuit Chriftus, Dei virtus &

faþie;htia, ab eodem themate

Joan, L

redicationem fuam incipere,

Wopher;

*

à quo uam«incepcra;;,?oanncs gapti&a:

Nitn s

Peenitentiam agite &c,

J

Luc, r«

Beata Virgo MARIA

ab Angelo tam 'vcnþerabi)litcr- faiutatä; & nia-

H

ter filii altiffimi appellata, non fuperbiit inde, nec fe vocavit matreng

m&k j

Dei, aut dominam fed ancillam,

1tem non mifit pro Elifa

bgth cognata .fua, ("cd humiliter ivit—ad

mþm

tiden.

illam,

Cüm Elifaibcth spiritu fan&o repleta cognoviffet, quod fa&um

tzhi,dem-ï

Ti!va:()l;

MA-

a jp

"

fugra:, tunc divinam coægmfndav;t'; miícricordiam & potentiam

d

C

RIA,

Quity

TITULUS LXV, Hühilitas,

119

K Quialu-

R1A; dicens-t /Magnificat anima mea Domiaum. -- Quia refpexit humi-

litatem ancille fuse &c.

jus in d

;Humiliter & fideliter.1efpondit.Centurio dicens Domino, volenti Matth, $;

|in dicis

ire a

d fanandum puerum &c, — Domine, noníum dignus, ut inucs (ub

tedum meum,

i

amtverünt

Videns Petrus, fe ad Preceptum Domini conclufiffe multitudi- Luc, s.

»

nem pifcium copiofain ,. procidit ad

quia.homo peccator fum Domine, :

genua eju? , dicens; Exi a me,

zumiliävit

berminor

Salvator nofter publicare miracula fua pi-ohibebat, ut fügerc do- Matth. g,

ceret ja&antiz , & vanitatis vitium ; & 'daret vere humilitatis exem-

ais t

plum; 'Sicut patet in leprofo. mundato : Ft in 2. ccecis abeo illumi--

natis, Item in furdo & multo fanato Matthei fe

"figuratione dixit : INemini dixeritis vifionem,

ptimp. I-t in fga trans-

ter Jocutul

Cüm dixiffetDominus mulieri Chananez : Non eft bonum füme-

Matth. 17;

eapeatt

re panem filiorum ,. & mittere.canibus

"u in al«

"

; Mla mulier dixit:; Euam DOo- Matth. 15.

Pine, nam & catelli &c,

Mvmnæ

f

Quzrentibus difcipulis ,. quis: effet major ín regno corlorum? Re-

Matth. 19:

h& w*

*

pondit Dominus: Quicunque humiliaverit fe, ficut parvulus ifte ] hic

saajor eft àn regno. ccelorum.

pteMÁ-

. Exemplum. vel p.arabolam.humilis

;urbanitatis induxit Dominus., Luc.14 *

io [oune«

Cüm invitatus fueris ad nupti

:

as, non difcumbas in prirao loco.

let exem

Ad fugiendam ja&antiam ,. & humilitatem fe&tandam, multüim va- Luc, 1g.

Ü .chM'

plum, quód inducit Dominus de fuperbo Pharifzo, & humili

publicano,

Joravenunt

Humilitas Joannis Baptiftz apparet multipliciter quia videlicet de

fe humiliter fentiebat , exiftimante populo, quód forté ipfe effet Chri-

W

u!l;sacde-

ftus,

Joan.2. Nonfum ego Chriftus.

j 1001

Ttem humiliter" loquebatur,

Joan,. 1. Ego vox clamantis in:deferto. " Negavit fe effeChritum , aut

prophetam.,

Tum etiam humiliter induebatur piliscamelorum, "Hu-

m [hf.m*e

milem,habitationem eligebat. Luc,.r. EKratin deferto &c,

; pl

. Humiliter Maria Ma

Toini fe pofuiffe &c.

gdalena & frequenter legitur feeüs pedes Do-

Luc.7.16,

y &m-

jg matret

. Querenti Domino , an Petrus diiigär;t

eum. plus aliis diícipulis,

refpondit humiliter dicens: Tu (cis Domihe

Joan, 1.

; quia amo te plus aliis &c,

ii

Pracipua humilitatis 'exempla accipere poffumus, & debemus in

Kalvatore noftro, cujus converfationem in terris confide

rare poffumus,

"i n

quia ipfe concipi voluit in patria:defpeda,

videlicet in Galilza, de qua

(

N-

loquitur Joan, 5, Scrutate; & videte, quia propheta à Galilea non fur-

E

70

rexit,

-

I20

TITULUS LXV,. Humilitas.

Db

rexit, Unde admirando dixit Nathanaél . A Nazareth potef effe a'i-

piem vet

4

Conftat.

quid boni ?

Luc, x

Jterum

de humili matre natus fuit, que dixit: Refpexit humili-

dici ol

tatem ancilla füz &c.

- gopulr

In domuncula parva & loco humillimo. Luc. 2. Reclinavit eum i&

amicori

prafepio &c.

pariaus

Item quafi

per annos 30. latuit in mundo, ita quód nihil iepitur

ffet annorum duodecim, remanfit in Jerufalem, &

Toutats

de co, nifi: cüm e

Tendift

inventus eft jn. £emplo au

diens-& interrogans & determinans. Contra

nimis

feftine ad officium docendi . prorumpunt,

(0 grjc

prefumptuofos , . qui

Defcendit cum MARIA & Iofeph, & erat fubdi-

u m

Sequitur ibi Luc& 2e

tradidit

tus illis.

Exinde circa annum 30, à

dIoannem Baptiftam venit, ut baptiza-

Íolus,

Matth. 3*

amicur

retur ab eo, non proeomifit . Contra multos, qui ad minores per-

Gitur:

gere dedignantur.

& cum eis humiliter converfatus

lomo |

Matth. 14.

Item humiles difcipulos elegit ,

.

eft, & eos pracipue

humí

litatem docuit; Diíciteà me, quia mitis furia

]/

& humilis corde: un

de & filiumliominis fe dicebatfepius, quam fili-

37

ffet verum fecundum duas naturas in ipío:

Catloter

um DEI, licét utrumque e

tamen ab ínferiore frequentius fe nominabat.

Converfatus eft cum hominibus, intereffe veluit pauperibus nu-

prid

joan. s.

tüis, ubi vinum defecit. Non autem interfuit fplendidis & divitibus

Teliüm,

nuptíis, in quibus fiunt frequenter enormes exceffus.

4

üteha.n.

Ioan. 6.

Cüm cognoviffet , quia venturi erant , & raperent eum, & face-

Yerun

fent eum regem, fugit in montem.

TO$

Didrachmam, quafi fervus, aut alienus, exolvit, Idem nom

1 bä:, H

igat:h. 17.

habebat

, übi caput fuum reclinaret. Luc. 6.

iens civitates & caftella» pedes ibat , itaquód fatigatus

Yoatt. 4«

Et circum

& focili?

ftulabat.

ex idnere, fedebat fuper' fontem, & à muliere Samaritana bibere po-

Vit a

Matth. 21

uando veró venit Iecufalem, nobili ve&ura uti noluit, naon equum,

fed afellum habuit.

Ir[l'.iüz

Tranfiturus ex

hoc mundo ad patrem , relinquere voluit fpeciale

loan. Iþ3.

humilitatis exemplüm hinc pedes : iff:ipulorum lavit, & linteo, quo

hat

exterfit,

pracin&us erat ,

Philipp. ?«

Precipueé à

atem in paffione nimis feipfum humiliavit, fa&us obc-

ffatm

diens usque ad mortem,

non quamcunque, íed crucis , qua crat gentts

titis |

mortis turpiffimum , ut in

Evangeliis omnib.us pátet,

;

De

TITULUS LXV. Humnilitas,

121

De quo notarí poteft, quód fuperbi & mundi amatores circa (s2

f f d-

tem verfari folent & appetere, vel in adeptis fpecialiter ploriari, quibus

Hec autem

conftat in cruce dominum caruiffe; & contraria habuiffe,

rit hml

dici poffünt: Terrena affluentia, mundana fapientía, carnalis latitia,

popularis fama, turba famülorüm , deje&io inimicorum ; numerofitas

vür eüm i

amicorum,

Chriftus JESUS autem Dominus nofter in cruce fuit pau-

perrimus, quia veftimentis nudatusJoamnis 19. Fuitftultus &infipiens

hi legitt

reputatus ;

nam verbum crucis gentibus ftuititia eft, 1. CorInthiorum T.

fülem, &

Item diffamatus fuit,-& fedu&or populi appellatus, Unde dixerunt de

Contra

eo principes facerdotum: Recordati fumus. quia fedu&or ille &c, In

murpunt,

cruce infiiper quodammodo fuit vi&us, quia occifus inclinato capite

m üdie

tradidit fpiritum, . Ibi etiam amicum nulium habuit, Torcular calcavi

folus, & de gentibus non eft vir mecum, Píalmog7. Elongáfi

me

y boptizee

amicum & proximum. Item'! famulis & (ervis in cruce caruit, unde di-

tores pete

citur: Difcipuli reli&to eo omnes fügerunt, Píal,g7. — Fa&us fum ficut Matth; 277

homo fine adjutorio &c.

onverfatus

Poft míraculum de claudo per Petrum fanato, humiliter locutus A&or, 3.

mitis u

eft Petrus, non adícribens fa&um fibi , fed divine virtuti, & per invo-

uam fli-

Cationem nominis JESU Chriftf,

$w igïo:

Cüm introiiffet Cefarem Petrus, obviam venít ei Corneliüs, &t A&or. 163

procidens: Sur

ge» & ego ipfe homo fums aít Petrüs , elevans Cor-

jhus t«

nelium,

jiviibus

." Audientes Paulus & Barnabas , quód homines de civitate Lyftris A&or, 14;

dicebanteos effe Deos , & eis facri&care volebant, concifis tunicis exi-

&

lierunt in turbasclamantes, & dixerunteis: Viri, quid hoc facitis? -&

nos mortales fumtüs fimiles vobis &c.

Tandem vix sfedavcrunt— für-

;

jdem 10f

bas, ne fibiimmolarent,

Paulus Apoftolus manibus operabatur , ut haberet neceffaria fibi A& r$.

fuigit

& fociis: prop

ter quod etiàm. morabatur cum Aquila & Prifcilla , qui

erant artís fcenofa&oriz, ficut & ipfe.

;ere pO*

Alibi dicit: ad ea,

que mihi opus erant, & his, qui mecum funt, A&or. 20,

n qüllm)

miniftraverunt manus iftz.

Humiliter de ífe fentiebat Paulus, fratrem orationibus confide- 1. Cor; 1,

j t

bat, Adjuvantibus vobis in oratíone pro nobis, ait.

dU quO

Orationes aliorum follicité poftulavit, unde ait: Obfecro vos Rom. 15.

fratres per Dominum noftrum JESUM Chriftum, & per:charitatem Spi-

us

1itüs fan&i, ut adjuvetis me in orationibus.

m,gfü'*

t'ai'cm

1. ad Cot, 14. -&Thcifal.:af Verbis etiam füis veram humiili

jntt-

[

|

j

142 TITULUS LXVI, Hypö&ïüs & Simulatió.

interius indicabat, r. Cor: L5. EgofumrminimusA-po&olorum,qui notr

« e&

*

AUtem.

| dignus vocar& Apoftolus &c.

]

x.Tim. r

Et:JESUS venit in hunc mundum peccatores falvos facere, quo«

sum-primus ego fum &c.

dicens

Rom, 12«

]

Itemad humilitatem alíos follicit inducebat , ait enim * Non ai-

emni;

ta fapientes, confentientes, Et ad Philippenfes 2, Inhumilitate fupe-

siores fibiinvicem arbitrantes &c.

*

"

TITULUS LXVIL

Ebpocrifis & Simulatio.

2, Reg. 155

Mnott filius Davilc.ä',, fimulavit Janguorem , ut poffet decipere Tha-

A

mar, quamr libidinos& amabat,

. S- Rege 4«

Uxor Jeroboam, mutato habitu, venit ad Abdiam pro-

phetarn, cui' ille dixit; Quare aliam . te fimulas?

litates

| 4- Reg. 5.

Giezi, famulus Elifzi, fimulavit Dominum fuum indigere duplici

vefte pro duobus adolefcentibus ex filiis prophetarem:,

H

/üm veniffet Apollonius Hierofolymam, miffus a

b Antiocho, þav-

Que

z;Macfn- LA

cem fimulans, quievit usque ad diem Sabbati, & tunc feriatis Judais;

arma fuis capere praecepit, & omnes, qui ad fpectaculum venerant,

patum

trucidavit,

Prov, $.

Quamwis divina fapientia

'gene'ra!iter impium deteffetur, tamen fpe-

fühi

cialiter hypocritis comminatur multoties in Evaüugelio, dicensz V

W

CT

- Matthi; 25

vobisPhari£eis, Pharifeis volentibus capere JESUM in fermone, re-

fpondit increpans eos: Quid me tentatis hypocrite?

Tlm,

Joan..1g.:

Quidam. fünt, qui magna fcelera perpetrant ,. & maodica. peccata

devitant, excolentes culicem , & camelum glatientest ficut principes

tpiy

facerdotum , qui mágis tímuerunt intrare pratorium Filaü» quàm. ne-

Y

quiffimé procurare crimen homicidii,

LUC 13.-

Archifyaagogus indignans, quiaDomirmus Sabbato curaret; dice-

bat turbe : Sex dies funt, in quibus oportet operari, in his ergo venite

Tus

& curamini, & non in die Sabbati; Dominus autem illum arguit, hy-

Xuo

pocritam vocans,

fuip

A&or. 5«

Máalam hypocrifim commiferunt Ananías, & uxor ejus Saphira;

fimulantes fe. totum agri pretium attulifíe, & ad. pedes Apoftolorum po-

fuiffe,

fw,

A&&or. $. '

uamvis Simon magus credidiffet.in predicatione Philippi,Petrus

3

dixit d cum ; Non eft tibi fors in ferimone ifto, Cor enim tuum.non

eít-

E

ttio,

JEITULUS LXVIL ja&antia.

123

/qui noft

€ft re&umcoram Domino. Pænitentiamitaque age &c. Refpondens

autem Simon dixit: Precamimi vos pro me.

ttt; Q

Elymam magum graviter notavit Paulus

de h?pocdfi & fal

gïta te) A&Oül' ? 13.9

dicens: O plene omni dolo; & omni fallacia, filidiabolo, & i

nimice

"Non al«

emnis juftiiz, nen definis Domini vias pervertere retas?

acfüpee

1

.S LXVIL

TITULU

Jatlantia.

1 Aal, filius Abed, dicebat fociis : Quis eít Abime!ecb, &

que ef£ Judic, s.

ttt Tl

J Sichem, ut ferviamus ei?. Utinam daret aliquis populu

m iftum

i

fub manu mea , ut auferam &c,

im p

"bitatem indicare voluit.

SamfonIconem manibus inermis laceravit, nec tamen.tantam pro-

Judic, 14;

: duplid

Goliath Philifteus exprobravit exercitui Mrael ,

ut aliquis veniret r, Reg.17;

'cum.eo ad fingulare certamen.

o p

Adonias filius Hagith elevabatur

u[/ä;';'

parüm duravit regnum ejus,

» dicens; Ego regnabo, Sed 3. Reg, K

ptranty

Benadad , rex Syriz, mifit nuncios regi Ifrael, & ait: Hoc faciant

.Reg. 20,

mihi Dii, &'hoc addant , fi fuffecerit

pulvis Samarie pugillis omnis

sl

populi, «qui fequiturme, Sed pulchr

i$: V&

2cdné&us, eque st difcin&us &c,

& nefponfum'f& ei, neglorietur

g,

Grandia verba & fu

eum, dicens : Nunquid 1

perba dixit Rapfaces ,. ex parte repis Affyrio- 4.Reg. 18.

iberaverunt Dii gentium terram fuam de manu

eccatd

vegis Affyriorum .&c,

yincigts

Holofernes dixit Achior: Cüm percufferimus omres ,

quaü homi- Judj—tho 60

àn *

ïg

em unum, tunc etiam ipfecum illis Affyriorum gladio in

teribis,

ä

Aman, invitatusad convivium Efther , vocavit amicos & uxorem Efth.

fuam, & expofuit iilis ma

ï-

4 dict*

gnitudinem divitiarum füarum & filiorum,&c

0 venifc

quód apud reginam folus

cum rege prandere debebat,

Sed nota, quód

til h

fufp

enfus fuit in .cra&ino/

; in. cadem trabe , quam päraverat Mardo-

chao.

Aperuit Ifaias verba regis Affyriorum

s'aphlll?f

feci, & in fapientia meaintellexi &c,

In fortitudine manus mez imi- I0;

umf

51

Non fg;'t qui moveret pennam,

& aperiret os fuum & ganniret &c,

tteramillud Ifajg: Dicebas in 1« 34y

j 2

D« Nabuchodonofor intelligitur ;d.li

-

$?

corde

Jn. jont

DL

g

]

124

TITULUS LXVIL . Ja&antia

corde tu0: in ceelum confcendam, fuper aftra DELexaltabo folium me-

Átt

ltiffimo, .

i

hbt (

um, & fimilis ero a

Terem. 48«

Per Ieremiíam dicitur de Moab: Su

mmitatem ejus & arrogamiarix

€jus; quàd non fit juxta eanr. ejus virtus. &c.

Dan, 2;

Nabuchedonofor rex: Babylonis-dixit tribus fociis Danielís, qni

noluerunt ftatuam ejus adorare: Quis cft DEUS; qui cripiat vos de ma-

:

nu mea ?

Deambulans ín aula Nabuchodonofor, ait: Nonne hec eft Baby-

pan. 4

lon cívitas magna, quam edificavi in domum regni, in roborefortitu-

u

nis mez & in gloria decoris mci? Cümqae adhuc fermo effet in ore

regis, vox.de ccelo ruit &c,

/

1. Mach. 3.

Audivít Serori , quód congregavit

.Iudas Ecclefiam fidelium , &

aít: Faciam mihi nomen, & debellabo Iudam, fed ipfe econtra fuit

Cven

cito débellatus ab:eo.

H

deos.

1, Mach, 16.

- Demetríus filius- Demetrit mifit adIonatham, dícens: Defcende

ad nos in campum & comparemus illic invicem, quiía mecum ett vir-

Donsi

tu$ bellorum,- Interro

DEUM

ga, & difce, quis fum ego &c. Sed pauló poit

talé fucceffit ei.

I

2. Mach. $«

-Nicanor pugnaturts contra udam , vocavit negotíatores , promit-

[

tens , fe daturum pro uno talento nonaginta mancipia Judeorum,

s. Mach. $;

"Multitudíne adarmata concurrente, fugatus eft turpíter Antiochus

lietej,

de Perfepoli civitate Perfidis & fuperbe locutus eft , dicens; fe ventu-

rum lerufalem , & congeriem fepulchri Iudzorum eamfa&urum,

Kee ä

&, Macht. 15.

Nícanor intettogavit Iudzos? Si eftpotensincoelo, quiimpera-

honm

vit diem Sabbatorum : Refpondentibus illís, Dominus potens in coelo,

qui. conftituit. diemï fepiimum ait: & ego potens fum fuüper teiram

ls

(o

üatth. 26.

Petrus valde auda&ter dixit Domino: etft emnes fcandalizati füz-

flitm

Matc, 14

sint

fednen ego. Sed poftealonge aliter accidit,

!

Luc. 4.

Qyi fe ja&ant & d

ilatant, maxime.fi mentiuntur ,

diabolumfpe-

Q

cialiter imitantur , .qui dixit;

cüm oftendifíet Domino omnia regna

fnundi: Mihi tradita funtomnia, &cui volo,

do illa.

D

"

g

Luc, g.

Contia ja&antes fe, . & arrogantes , 1

nducit Domínus exemplum

illius Phariízi dicentis: Non

füm ficut caterài hominum; velut etiam

in )

hic publicanus.

P

Ifm['

loanv 94" |

Magne arrog

aüitie verba dixerurt Phari(zi coeco matos qu:&m Do-

Tüh

fninus illuminavit, & illos-rationa

À

biliter confundcbat : in. peccatis na:-

tu$. e$ totus, & tu deces nos ?

m (

vqu

I2$

TITULUS LXJVIII. Idolol*atr-ia.

ln D

: Arroganter nimis dixit Salvatori Pilatus ; Nefcis; ciuia potcüa:cm Ioan, 19.

habeo crucifigere te,. & poteftatem habeo dimittere te?

ogamïar&

elis, qui

TITULUS LXVIII

o demae

. ldololatria.

f Bbj

fottitil-

faceret defcendendi de monte Moy- gxog, 32.

idens populus, quód moram

lus adverfus Aaron dixit ; Facno-

x in o

V

fes, congregatus omnis popu

bis deoss qui nos precedant,

Fornicatus eft populus filiorum

Yrael cum filiabus Moáb, que vo- Num. 25.

ium, &

"

& adoraverunt

ia ftit

caverunt eos. ad facrificia füa. Atrilli comederunt ;

deos eorum.

Mortuo Iofue filio Nun,

filii 1(rael fecerunt, malum in confpectu fudic, o,

xendt

j du

Domini, & fervierunt Baalim & Aftaroth , ac dimif'erunt Dominum

DEUM patrum fuorum.

j pl

Fornicatus eft I(rael in Ephod

, quod fecerat Gedeon, . Etfa&um Judic. g,

eft Gedeoni & omni domui ejus in ruinam,

gsomï:-

Càm jam fenex effetSalomon ; deprava

tum eft cor ejus per mu- a, Reg. 11,

pum

dieres, ut fequeretur de

os alienos : nec erat perfe&um cor ejus.

fochtt

Cogitato confilio, Jeroboam fecit duos vitulos. aureos;

& dixit : 4, Reg. 12.

««

Ecce dií tui Ifrael , qui eduxerunt te de terra JEgypti.

"

Non fuffecit Achab regi Ifracl, ut ambularet in peccatis Iero- , Rep. 16,

mp&tt*

boam, fed infuper fervjvit Baal, & adoravit eum,

n o

ZEdificaverunt viri de Iuda aras, ftatuas, & lucos fuper omnem col- 4, Reg. r4,

ä

iem excelfüm, & fübtus omnem arborem frondofam.

müm

Achaz rex luda ambulavit in via regum Iuda & Ifrael, Infuper &

4 Reg. 16,

yi fuce

filium confecravit, transferens per ignem.

45

Translatis filiis frael in Aflyrios, collocata funt diverfe gentes in 4, Reg. 17,

civitatibus Samarie, & unaquaque fecit Deum fuüum,

Et cüum Do-

,umka'

minuni.colerent, diis quoque fuis ferviebant, juxta chfuetudinem

rf

gentium,

Con

fufus & vituperatus Sennacherib rex Affyriorum, reverfus eft q5idem,

m?lüm

in Niniven.ab impugnatione Kzechiz regis iuda.

Cámque oraret in

t cri?m

templo Nesroch Deum fuum , Adramalech & Sarafar filii ejus percuffe-

runt eüm gladio , '& fupgerunt,

) W;

Manaffes rex Iuda erexit aras Baal , & adoravit omnem militi- 4, Reg, 2 ,

:atiiflf'

—

'am c

cli, & coluit eam.

.

z

hiox , qui commendaverat poten- Judith, 6,

m

Holofernes indignatus centra AF

tam

ss

3

p

Óa

-

r gisepat s.

;ïkr'

126 TIT, LXIX. Immortalitas Anime rationalis,

TT

tiam Deir Hebreorum.

; dixit, ;quöd ä&enderet i, quód non effet Deus,

C

nifi Nabuchodonofor.

vidloct

Dan. 3:

Nabuchodonefor fecit ftatuatm auream;*&

pulus, tribus, & lingue cadentes, adorarent eam,

præcepit, utomnis po-

Chit

iDan, 6.

pens

Darius rex Períarum propofuit edi&um, qubd nullus intra triginta

&ies peteret aliquid à quocunque DEO velhomine, nifi ab ipfo Dario

tiente|

allo.pi

aege,

Dan.t4.

Erat idolum in Babylone , quod rex quotidie adorabat: quod cüm

(

Daniel (ubvertiffet, Babylonii draeonem adoraverunt,

Dets i

z. MaCho T.

Antiochus juífit adorari idola,

zdificare aras & templa, & im-

toolari carnes fuillas, & relinquere filios faosincircumcifos.

A&or, 174

Cüàm,Paulus maneret Athenis, incandefceb

(moä

Wi

cüm videret fimulacrorum cultui deditam civitat

€m,

at fpiritus ejus «in» ipre,

appa

pate

TITULUS LXIX,

Jtqui

Mürüs

Tic pof

dmmortalttas A"n-z'm;e r atioualis.

&

Nan. 25.

W ))Er hoc, quod dicitur de Abraham: Congregatuseft ad pogulam fu«

um;, innuitur, quód inalio ízculo haberet

tm.

homíines, qui benevixerant, ficut & ipfe,

po pgl um , fcilicet

Gen, $5.

Simile habetur de Iaac: appofituscít populo fuo, Et de Jacob,

Gen, Cap. 49«

Ed

Wen

Gen. 37.

Cüm crederet Jacob mortuum effe Jofeph: Defcendam , inquit,

ad filium meum lugens in infernum, Undcc-redebat eum ibi effe fecun.

àm

dum fpiritum.

Gen, 47«

Fratres Jo

Íeph volcnies dicere, quód unusfratrum fuxoru'»m mor-

«uus effet, dicebant : Duodecim fratres fumus, filii viri uni

dorm

"

TA minimus

cum patre noftro eft, alius non eft füper.

ibte

Exod. 3.

Apparens Dominus Moyfi in rubo , dixit: Ego fum Deus Abra-

l

Matïh. 226

ham, lfaac, &c. Perhoc probat Salvator nofter refurre&ionem mor-

"

tuorum: Non eft,inquit, Deus mortuorum ,. fed viventium.

f

Num. 16.

De Core & complicibus ejus dicitur: Defcenderunt vivi in infer-

num, operti humo, & perierunt demedio multitudinis, Per hoc pa-

e

tet , quód in inferno vivant mali fecundüm animas,

L

I Reg. 284

Si Baul crediffet, Samuelem penitus, quantum ad animam fuiffe

extin&um , non petiviffet ipfum fufcitari,

P

2, Reg, 12;

Mirantibus fervis David, quód ipfe pro mortuo parvulo non

UOT PUR

HITE

ploraget, dixit; Ego vadam ad cum, ille veró non revertetur ad me,

p

Q

ERE

Qifis,

" TITULUS LXIX, Immo:rtalui;tasAniimæ tation,127

[« Deb,

Cüm fuüfpenfus, & tribus lanceis confoffus Abfalon interiiffet, Da- 2.. Reg. Igs

ti

vidlacrymabiliter planxit eum. — Et ut Augzu(

ii

aus, in: lib, de Do&rina

omnis po«

Chrifiiana, ait: Non orbitatem füii dolait, fed quia noverat, in quas

penas tam impie adultera, & parricidalis anima raperctur.

ANamque

ra trigitta

alio- prius filio, qui innocens eras, pro quo axgrotante aflligebatur, mo-

o Dario

ziente Iatatus eft, ut fecundo Regum r2, habetur,

Oravit Elias pro fufcitatione fiii hofpitie fuz, dicensz Domine 9. ch.qj;

quodcüm

Deus meus-revertatur oro anima hujus pueri in vifceta cjus,

, Kige

Frequenter iegitur in lib. Regum: Dormivit cum patribus fuis,

Quod quidem nullatenus de brutis animalibus poteft dici. Unde pro-

TO

batür, €03 vivere poft mortem, & refürrecturos effe; ficut in dormiente

apparet»

Ex ver

bis, qua dixit Tobias, increpans ftu!tiiam propinquorum,

Tob 27

patet manifefté, quód anima vivat poft feparationem àcorpore. . Filii,

inquit, Sán&torum fumu:» & vitam illam expeétamus ,. quam Deus da-

turus eft hiss qi'.li: fidem fuam nunquam. matant ab-eo, Item in oratió-

ne poftea dixit: Domine fecundüm voluntatem tuam fac mecum, & pra-

€ipe in pace recipi Spiritum meum.

.ukjm fll-

Addidit Dominus omnia,'quacunque füerant Job, duplicía, tan-

Job. 42,

haiicet

dem dedit ei feptem filios, & tres filias, ficut prius,

Secundüm Gregor, ult. moraf, vald? expreffe dixit Salomon in fine Eccl, ult,

Ecclefiaffis 51. Revertatur pulvis in terrarmn fuam, unde erat»

: ]aWb.'

& fpiri-

tus redeat ad Deum, qui dedit illum,

Ex verbis illis, que dicunt damnati in inferno » Oftendunt, viv

, ingi

ere Saþibnt, 55

(efegume

i

tam bonos, quàm malos in alio fxculo,

N

De Nabuchodomofor rege Bábylonis dicitur a'd)lït!eram rEX

quo Ifa. 14.

jmnor»

dormifti, ín morte. fcilicet; non aítendit, qui: fuccidat nos,

Infernus

TU

ï

fubter te conturbatus eft in. occurfum adventüs tui. Ft poftea: De-

tracta eft ad inferos füberbia tua;

Et plura pomuntur ibi; per quz pa-

; Abra-

j

tet, illum non

diffe,.

penitus interiiffe, fed ad infernum ejus animam de(cen-

n mot-

|

Dum fuaderetur Eleazaro, nt fimularet fe de carnibus facrificii co-

2. Mach, '6.

n iif

mediffe,dixit: Etfrin prafenti tempore füppliciis hominum eripiar, fe

hoc p

manum omnipotentis nec vivus rec defan&us effugiam,

^

Unus fepiem illorum fratrum dixit: De coclo iff

a poffideo, fed & £, Mach, 7.

, i

propter Dei leges hac ipfa defpicio, quonigm ea abi

pfo me receptu-

j of

rum Ípero,

Similiter ex verbis matris ejus , &

aliorum patet; quàd,.

N

2

Mianrum ad animas, noncredcbant fe perire;

D

G

,

Ra-

-

is$ TITULUS LXX. Impatientia & murmur,

P

2, Mach. 14.

Razias complexus inteftina fua, projecit fuper turbas, invocans

Doiminatorem terrz ac fpiritus, ut hec illi iterum redderet , & fic-obiit.

Müttnui

D

Matth, 10.

Monens ac muniens difcipulos, quos mittebat Salvator, ait: No-

lite timcre illos, qui occidunt corpus, animam veró non poffunt occi-

Qicens:

dinenf

dere: fed potius timete eum , qui poftquam eccidit , habet poteftacrem

mittendi in gehennam.

& m

Luc. 16.

Nora, in €o, quód narrat Dominus de divite & Lazaro, non vi-

(

detur parabolaaliqua vel fimilitudo. Unde vidctur fuiffe hiftoria mani-

pyienci

fefta, & fic appareteffe five bonorum , five malorum animas immorta-

duriffu

les, & recipere poft feparationemr à corpore» prout ia Corpore me-

Kem,

ruerunt,

;

Y

Eodem.

Exemplo villici iniquitatis, qui fecit amicos de bonis Domini fui,

fts, o

concludit Dominus dicens: Facite vobis amicos de mammona iniqui-

taris, t cüm defeceritis, recipiant vos in aterna tabernacula.

Quód

IQ p

[

nihil effet di&um, fi anima poft (eparationem à corpore, ftu poft mor-

tem corporis , nullum haberet receptaculum.

tínum

Caffrori

A&or, 7.

Devotam & reftam fidera de anima beatus habebat Stephanus, qui

ARr

cüim lapidaretur dicebat: Domine JEfu accipe fpiritum meum,

t -

1. Cor, 15.

Ex verbis egregii Do&oris Panli animam vivere poft feparationem

à corpore manifefte apparet,

cimus, inquit, quoniam fi terreftris do-

mus diffolvatur, quód zdificationem habemus ex Deo doimum non

faürmi

lum D

manu fac&tam, fed eternam in. coelis,

Phi. r.

£t ad Phil. Defiderium habens diffolvi & effe cum Chrifto,

IT

Item Rom. 7. Infelix homo, quis me liberabit de corpore mortis

Rom. 7.

Jugx.

hujus? Et certé talianon diceret, n-iü de vita alia certus effet,

Y

i

fiam |

TITULUS LXX.

(

Titly ed

] Jmpatientia o murmur.

R

C

r

Gcno 1 60

Gar ancilla Sare non ferens Correptionem böminæ fuæ,.q-uæ

V affigebat eam. propter ipfius füperbiam, fugam inivit, fed ad

ln

mandatum Angeli rediit,

auti

Exod. 5.

Prapofiti

filiorum Ifrael dixerunt Moyfi & Aaron: Videat Domi-

nus & judicet;

quoniam foetore fcc;&is odorem poürum Ccoram Pha-

fleud

raone &c.

(rael dixerunt ad Moyfen: Forfitan non

g(

Exod, I4.

Videntes X gyptios filii 1

erànt fe

ReRte

tudine.

pulchra In Egypfo, ideo tuliftis nos, ut moreremur in foli-

!

2

Prima

Eä

WUf,

TITULUSLXX, Impatientia & mütmur, 129

- Prima murmuratio üli*oruqüfraeün.deferto fait pro defe&u potis, Fxod, t4.

]nvocans

x fic-oit,

Murmuravit populus contra Moyfen, dicens : Quid bibemus ? &c.

Exod. 16.

at: N*

Deinde pro cibo, murmuravit omnis congregatio filiorum Ifrael,

(ünt ocdi«

dicens: Car induxiftis nos indefertum, ut occideretis omnem multitu- & 17.

yotettatem

dinem fame? Item murmurayit,,pq&quamlmiferat Dom(irixius, coturnices

& manna, prz fitis anguftia,

"chm niurmüre & im- Eodenm.,

) non vl«

Cüm patíebatur populusfamem in deferto,

Sed de

ría mani-

atientia recordabatur carnium, quas Comederat in. ZEgypto.

mmortá

uriffima fervitute, qua opprimebatur, non faciebat aliquam . mentio-

ore me-

nem.

.Vidern's*äöþ;ulus, ubd moram faceret defcendendi de monte Moy- Exod.2*.

omin ïu'?,

fes, congregatüs adverfus Aáron,áit: Surge, & fac nobis Dcos, qui

1à i:liqlfl'

nos pracedant.

*

QQU

Ortum

eft murmur p'o"pmi',-"qua'n'*a'oïämium. prz labore contraDo- Num. D.

pofl fmor-

minum, & accenfus eft in. eos. ignis: Domiai, & devoravit extremam

caftrorum partem, Etnota perverfitatem illorum dicentium : Recors -

4nus, QUi

l

rant.

damur gif;igm,fgnos comedebamus .;n—'.ægypto gratis, cüm ita cate eme-

z

"

:

N

ycationem

,

- . Poft terribile

m. mortem Copc,ï& complicum fuorum, muhitudö Num, 16,

elris 00*

murmurayit contra Moyfe

3

n & Aaron, dicens : Vos inte-rfecmi,ks» popu-

um Jf

ium Domini.

1

à

o

Rurfus pr

ter defe&um potüs.

&fru&uüm murmuraverunt , & Num zä.

$

jurgati funtfilii I

t

ael contra Moyfen, ad aquas contradi&ionis.

: gottó

.5 "widens Ahitophel, quod non fuiffet fa&um juxta confilium fuumy 2 Reg, 17.

in tantum impatiens fuit, quód receffit ab Abfalorie, & abiens jn domum

fuam fufpendio interiit.

Qu

ia durius locuti

füntilii Juda cum illis de decem tribubus, fcpa-

2, Reg. 20.

ratus eft I

(rael à David, & fecutus eff Sebam filium Bochri.

Cüm dixiffet Tobias de hoedo, quem balantem audivit: Videte,

Tob. »,

ncfürtivus fit, uxor ejus impatienter refpondit.

Sara filia Raguelis una

ra de ancillis fuis pro culp

a increpabat, & ii-

Tob. 4.

*s

dicens: Amplius ex te non videamus filium

ue,

quz

Em

Ja nimis injurjosé refpondit,

h

"n

aut filiam fuper terram , interfe&rix virorum tuorum.

Nunciatum eft Holoferni, quód filii Ifrae! preparáffent fe ad refi-

; Ju&üc. 5

3 Don^

-

ficndum, & furore nimio exarfir in iracundiam magnam,

p p EEE

um P

F.odem.

item cüm . cefsáffet Aloq.ui Achior, indignatus eít Holofernes vehe-

,

ftat non

PNPTSM

menter.

&d Mardochems !(aoluï'txadorare Aman, ita ile

indi- Enho 3 e

j; foli

! Pro eo , qu

gna-

print

0a

130 TITULUSLXXI. ínconítantia populi.

T

gnatus & imp

atiens fuit; -quöd vifus eft proctiraré mortem ejus, &omni-

Cin

um Judzorum;

Job. 3*.

Videns Klihu filius Barachel , quàd amicí fob difputantes cum

flit Mraei

€0, non poterant eum convincere,

bem k j

yerbis fuis,

oftendit mg-lta figna impatientiz

muérunt

Dan., 3.

in Z

Audiens Nabuchodonofor , quód focïi Danielis auream f&amanï,

fortati

quam fece

1

;

:

rat, adorare nolebant, in ira & furore eos coram f; .adduci

Matth. g.

pracepit.

pus f

. Audiens Herodes, natum

populus |

onmnis Hierofolyma cum illo.

elfe regem Judzorum, turbatus eft, &

[ . Gn!

Luc, 5,

Difcambente Domin

pharifzi, dicentes ad di

o in domo Matthzi, murmurabant Scribe 8t

Sot

fcipulos ejus: Quare cum peccatoribus & publi-

propter

€anis manducotis?

Conequ

Simile habetur Luce 15,

Ín &

cani & peccatores &c,

Erant appropinqmantes ad JEmgþ þubü—

mus f

Luc. r6,

Item de Zacheo mu

€atorem divertiffet.

rmurabant dicentes : Quia ad hominem pec-

Widnna I

Luc. 15.

?oí

Frater filii prodi

gi audiens feftum, quod faciebat pater adolefcen-

tiori filio revertenti,

indignatus efs, & nolebat introire,

tsf D

Matth. 21,

Videntes principes facerdotum & fcriba miracula,

quz Dominus

5

faciebat, & pueros clamantes, Hofanna filió David

» indignati fünt. &c.

Pharifzi videntes fe per illum ccecum natum

,à Domino illumi-

tptrt

joalnf g.

natum;3verbis efficacibus confutari

Cui

; maledixerunt ei, & dixerunt: Tu

fripin

A&or, 6,

diícipulus ejus fis, & in

peccatis natus es totus , & doccs nos?

Tacnohi

Fa&um eft murmur Grecorum adverfus Hebrzos

, tó quàd de-

fpicerentur in mi

nifterio quotidiano videa eorum, &c.

b

Mptm,

Otdin;

TITULUS LXXI

Drgu

I

Wi

Q &

TW

: Jnconflantia populi.

£xod.4, & Ediens Moyfes deterra Madian in JEgyptum , narravit omnia ver.

A

N

EL

baDomini, pro quibus miíerat eum. Sequitur: Credidit

O0-

àb lg

pulus, audierántque, quód fan&ificáffet Dominus filios Ifrael, - &

proni adoraverunt,

Poítea veró cüm effent afllidi ab exattoribus

10n

- Pharaonis, dixerunt Moyfi & Aaron: Videat Dominus, & judicet,

lrag]

uoniam fcetere feciftis odorem noftrum coram Pharaone & fervis ejus,

Dofyj

i & pf?bUiüi-s eis gladium, ut occiderent nos.

€

Curne

EGEUIGESEEELLl1 ii Edl

ulf,

TITULUS LXXI, Incon&angia popul, 131

ij Komni-

€üm poft nuitas ZEsypti plapas, dikati, & armati egzedcreätür Exod. 14.

filii Ifrael de J&grptoy Domino precedente, & viam etiam eis per nu-

fantes um

bem & ignem ofendente , viderunt zigyptios poft fe venientes , & -

ippatcnte

*

.

Foxfitannon erant fepulchra

muerunt valde, & dixeruntad Moyfen

Deinde cou-

in JEgypto, ideo tulifti nos, ut moriamur 1n folitudine,

m ffatuam,

fortati funt per Moyfen, cim Dominus mare rübrum divifi

ffet, & po-

13 addud

& timuit EXod. 15.

pulus ficco ped: tranfiffet , fubmerfus eft exercitus Pharaonis,

populus Dominum ; & crediderunt Domino & Moyfi fezvo ejus, dicen-

qtti &f &

tes.: Camemueromino gloriofe &c.

P

| Scite &

Satis autem cito póf venientes in Marath, murmuravit popultis Exod, 16.

propter aquas nimis amaras, quibus per lignum appofitum dulcoratis

y & pile

confequenter murmuraverunt pro defe&u cibi, dixerántque ad Moy-

*

*

jjs pl

fen & Aaron

Utinam mortui effemusin ZEgypto, quando fedeba-

mus fuper ollas carnium. &c,. Etmifit Dorinus vefpece coturnices, &

manna pluit eis de coelo iane,

Yil þfc-

Poft hoc càm datürus efíet eis legem; dixerunt ; Cun&a, quelocu- Exod, 19.

tus eft Dominus , faciemns,

Vdolefcen-

Cüm narráffet eis Moy

. Donsinui

fes verba & pracepta, quæ à Domilid acf Exod. 23;

ílunt &t

ceperat, fimilia verba dixerunt,

Cum autem moram'aceret Moyfes in monte cum Domino ia de- ifxod. 224

? illuni-

p TU

fcriptione tabernaculi, congregatus eft populus adver(us Aaron, & ait ;

Facnobisdeos, qui nos pracedant,

Deinde cüm ere&um effet tabernaculum, & fa&z oblationes prin- Num. tr,

qu [

cipum,poft numerationem bellatorum & Levitarum , cüm effent omnia

ordinata,' quomodo debebant proficifci in via, poft modicum ortum eft

murmur populi quafi delentium pro labore.

Poft modicum, audita relatione exploratorum, murmuravit po- Num, 15,

pulus & flevit, dixitque alterad alterum:; Conftitwamus nobis ducem, & r4,

N

& revertamur in JEgyptum.

Audientes, quód difplicuit Domino murmur eorum, voluerunt Eodens,

a(cendere montem & contra voluntatem Moyfis pugnare, & tunc fuerunt

ab hoftibus debellati,

yia vel

idit po*

Rurfus in feditione Core multi furrexeruntcontra Moyfen & Aa- Num, 16,

fratl

ron, quibus terribiliter caftigatis murmuravit etiam multitudo filiorum

aob

lírael contra Moyfen & Aaron, dicens: Vos interfeci(tis populum

ul

Dofnini. Cmque oriretur feditio , & tumultus crefceret &c,.

1

d

€àm autem per misaculum virgz - Aaron compeícuiffet eos Do- Num. 17,

ä

»!

-

RU ]

|

.

j

135 TITULUS -LXXI. Inconftantis popili

minus;, dixerunt: «läccc.confumpti fumus,; & omiis

k dixer

«ünque acceditad tabernaculum Domini, moritur,

P

fivebont

às Dom

Num, 20-'.

- Ulterius procedentes venerunt ad aquás contradi&ionis, ubitali-

fit && Ix

ter jurgati funt adverfus Moyfen & Aaron ,

uód ipfi etiam diffii funt

audivit .

de divina virtute ,. propter quod & puniti funt à Donmino.

C&

Poftea fornicatus eft populus cum filiabus Moab,que vocaverunt

verunt $i

N um.(a;.

€os ad facrificia fua , & initiawus eft 1írael Beelphegor,

Et Præcepit

fefinatio

Dominus principes fufpendi contra folem in patibulis,

judie. g.

Cüm liberáffet Gedeon p

opulum filiorum Ifrael de manu Madian,

Ícit ma

u

lixerunt omnes filiil(rael ad eum: Do-

& occidiífet Zebee & Salmana,

minare noftri tu, & filius cuus, & filii tui;

Ipfo tamen mortuo , cum

Qmscfä

eicitir

haberet feptuaginta filios , nullum de i

pfis affumere m Dominum &

principem curavit,

]

$

fi ag

Samuel propheta liberavit populum

lfrgd- demanu Ph"flifliigg, &

-enc

recuperavit urbes , quasilliabftuleruntIfraeli , po(tea congregarti funt,

]usj

1. ch., $.

& petierunt regem fibi conftitui - contra voluntatem Domini & $a-

i,

muelis,

€jecerun

2.Reg. t5.

. Quamvis. David ita bene:populum rexiffet, & tot vi&orias habuif-

Wi

fet , tamen fatis cíto facta eft conjuratio valida contra eum, Populus

veró concurrens augebatur cum. Ablalon.

ab

Notandum veró , cüm redierat David in Jeru

kfalcm,v & þoplüus il-

Cito aut

4. Reg. 'zo.

]uc certatim volebat eum reducere cum honore.

Sed pre eo,qued viri

fs w

Juda locuti funt cumillis de decem tribubus, feparatus eft omnis Ifrael à

,Dþvid » fecutisque eft Sebam filium Bochri,

il f

Sub Salomone filii 1frael temporalium . rerum abundantiam ha-

£rio.

3. Reg. 12

bnerunt, & honore maximo floruerunt, cüm tamen.à filio fuo majori

u ey

partes occafione unius duri verbi, citius'rccefferum, '

?

P

n g

Judith. 7.

Audientes flii lírael terribilem potentiam Holofernis,, praoccu-

À

paverunt omnes vertices moatium, & muris circumdederunt vicos fuos,

Yigo

& congregaverunt frumenta in preparationem pugnze, Poftmodum

nf

cüm vidifent fe ar&ari ab exercitu, congregati funtad Oziam omnes fi-

fmä Y

mul; & dixerurit: - Judicet Dominus inter nos, & te,quoniam fecifti in -

]

nos mala, nolens loqui paci&ce cum Affyriis.

tit

.Cüm compleffet Jeremias verba, que preceperatei Dominüs, ut

l651

Jereta, 26.

loqueretur ad populum, apprehenderunt eum facerdotes, & omnis po-

mult;

pulus dicentes :

Morte moriatur, . Et poft pauca dixerunt principes &

Cord;

s: Non eft viro huicjudicium mortis.

omnis populus ad facerdote

dif [

Jerem, 42.

^': *&ceefferunt; omnesà pa

*

&'430

»

qu fnd màximura ad Jeremiam prophetam,

TITULUS:LXXI;: :fIncan&amiaæaþuii. 133

ii

uo miferit te Deus ad nos, faciemus,

imif, qua

& - dixeruntt:Omne verbum, .ín q

five bonum five malgm. - Cámque.po

n

ft decem dies intimáffet eis Jeremi"

;. Mendacium tuloqueris, non mi-

ás Domini voluntatem , dixerunt ei

nis, ial

fit. *e Dominus, fed Baruch filius Ner

iz incitat teadverfum nos, &non

di£f u

audivit univerfus populus vocem Domini &c.

.

,

Cito:credidit düobus presbyteris fe

nibus multi

tudc, & condemna- Dan.15.

vocaverunt

verunt Sufanham ad mortem: & pauló

oft ; Reverfus eft populus cum

t pracepit

feftinatione,& confurrexeruntadverfus duos presb

ygcrgs, & fecerunt eis,

ficut male. egerant adversüs proximum.

s Madian,

Cognovit Simom,' quód Tryphon.cum

dolo loqueretur, petens 1. Mach, 13,

em: Do-

*

duos filios Jonatlie, & centum talenta argenti,

juffit tamen dari, ne ini-

muo, Cum

micitiam magnam:fümeretad populum lírael, dicent

omjnum

.

v,em): fluia non m?-

-

fitargentum & pueros, propterea periit; ii

us:-incivitáte Nazar

e&,& dicerent el Lue, 4«

: Càm.quádam die:effet;«Domin

iilin

Judai, fatis bono modo; ut faceretibi

miracula » ficut in- Capharnaum fe-

(qgäli Ut

quàrn dixit eis, repleti funt ira &

cerat , poft modicam increpationem,

ini & $-

ejecerunt eum extra -civitate

.

luerunt eum pracipitare de fu-

percilio montis,

"

E

-

^epqee

a

C

"

ju tf

Quando fatiaverat Dom

inus q

vinque millia homihum de quinque Joan. 6.

, Bopil

voluerunt enm.rapere;, : & facere regem,

panibus:& duobus pifcibus,

Cito autem póft ceeperui

JPUIUS il-

facis, ut credamus tibi,

nt inqx-.gduæ; difþu:æ*ä

N

& ggærere : quód fignum

qui vití

Videntes illi de populo Ju

*däeorum- Lazär;:m füfcitatum, & multa Matth. 21,

nilridà

venerunt ei obviam cum ma- Luc.19, -

alia fa&a miracula per Dominum JEfüm,

$ro honore," Attamen vefpere circu

imfpe&tis omnibus,' nom invenit, Joan. 12,

iam K

qui eum ad -hofpiium . invitaret, De his parratur apud. Mattha-

o ao

um 2I.

,

* Ante quin

QUä dies :þä'(chaa Döminlïlmïjvlïrmvn'fecepïtPOPums cum Mattli. ex;

23.

rl

magno tripudio & honore,& per hebdomadam

3

omnis populus erat fu-

jc0$ fno$y

fpenfus ad verba ejus, & mane veniebantad

(s

um in templo audire eum, Joan. 18.

u&modum

feriá vero fexta, in die Parafceves, clamaverunt omnes ;

Crucifige eum, & 19,

Gmnes -

Fatta:voce Spiritus vehementis füper.difcipulos venientis y conve- AGor, 2,

f fecifii in

nit multitudo & mente-confufa eft.. Quidam;autem irridebant,, dicen-

tes?. Quia mufto pleni funt

ifti, Inftans autem Petrus, Jocutus efteis

b

jinus» "

N

multa, difcipulos excufans,

& verba Joélis allegans, quibus auditis funt

corde compun&i; petentes, quid facere deberent, - t baptiza

omnis j70'

d

ü fu;nt illo.

rirleFf"

die circiter 3000, Hominum,

jort

R8

Qio-

pphcwm&

i

x

134 -T*ITULUS LXXI, Inconftantia populi.

Quodam $abbato- pene univerfa civitas Convenit audire' vecbum

D

A&Or- rzo

Domini , quod 'Paulus & Barnabas predicabant, ^ Judxiautemcontra-

máli, viy

dicebant blasphemantes,

Tandem Paulus & Barnabas converfi funt ad

bari d i

predicandum gentibus, & audientes gentes gavif funt,

'evaferit d

Pauló póft

xcutinj

Judai concitaverunt religiofas mulieres, & primos civitatis, & excita-

verunt perfecutionem in Paulum & Barnabam ,' & ejecerunt eos de fini-

in víei

bus fuis , & illi excuffo pulvece pedum in cos, venerunt Iconium,

A&or, 14.

Cüm Paulus & Barnabas effent Lyftris civitate Lycaoniz,& qui-

dam claudus per Paulum fuiffet curatus, türba ipfos effe Deos clama-

bant, & eis facrificare volebant , at iilli dicentes fe effe mortaless feda-

verunt türbas, ne fibi immolarent. Supervenerumt autem quidam Judzi,

& períuafis turbis, lapidantésque P

4

exiítimantes eum effe mortuum,

aulun?f ex-'traxeruxrlitvcxzra ;ivitatcm,

A&or, 16.

Quidam queftuarii habentes unam Muli&æm' curQ fpirita. Pytho-

E

nico , à qua Paulus cjecit demoniuim , ita cóncitaverunt principes &

magiftratus civitatis, quód fa&us eft populi concurfus adverfus Pau-

s

lum & Silam focium ejus, & fciffis eorum tunicis,fuerunt virgis cafi

QU mj

& in carcerem miífi, a

"

I

rogati.recedere, : .

T

gdf;lliguq Itnch Et fcqgenci /di-e fuerunt

1

i

:

1

y

L

A&or:. xb.

Paulo apud Ephe['umkciäü

entej & multa ii:i:cie

m ;Aira'cula »Fac*:ic*nte,-

EX

Demetrius quidam argentarius, faciens sedes argenteas Diane, convo-

Üuljs l&ns

K

Catis artificibus, concitavit tantam turbationemin civitate, quód tota

ümpleta e(t confüfione, & impetum fecerunt uno animo in theatrum,

Vi o

& tamen plures nefciebant, qua ex caufa conveniffent,

Tunc fuerunt

Yoit t

iu ma

u$ :

&

no corporum periculo Paulus & (ociiejus, fed fcriba populum

pulchr& alloquens diícreté fedavit, & ad propria remifit.

hrj

al Infe

A&or. 427

Quadam die tanta fuit in Jerufatem adverfus Paulum turba, &

N

& 13.

populi concurfio , quód percutiebant eum, & extrahebant extratem-

lum , & vix potuit eripi àtribuno cohortis, qui cum militibus füper-

L

W.

venit, Poftea veró cüm narráffet, qua ei accideranme, cun&i de Da-

W

maíco lévaverunt vocem, dicentes: Tolle deterra ejus memoriam, non

enim eft fas cumvivere, Sequenti autem die exclamavit Paulus in con-

dämm

cilio: Viri fratres, ergo Pharifzus fum, filius Pharifzorum, & fa&a

&l

diffenfione inter Pharifeos & Sadduceos, foluta eft multitudo, & fürgen-

tus jn

tes quidam Pharifzi pugnabant,, dicentes: Nihil mali invenimus in ho«

toine ífto ,

llàm,

inus DEO.,

quod 6 Spiritus ïloeu:us- eft ei adt Angclus, ne repugne-

lag

Dun

m Vf

|

,

[

"

JTITULUS LXXII. Infetnus, :

I3$

? Yerug

""Dam alefacetet fe'Paulus ad ignem poff naufragiuri tempore hye- A&or. 28;

IColtiqe

m

"

lali, vipera à calore procedens invafit manus . ejus : quód videntes- Barz

ri funt l

bari ad invicem dicebant: Utique homicida eft homo hic,' qui' cüm

'evaferit de mari; ultio eum vivere non finit.

Paulss autem beftiam

ilb poft

&excits

excutiens in ignem, nil mal paffus ed, Ilj vere videntes, nihil mali

osdefini«

i:n co ?cri dlcebanteum De

umf €

;

nium,

4fe

X irediiy

nu:—m're'rugt ?giaioncm;

E

.S

3

2 & (ui«

29

s Clamie

ID

us

LXXIL

d )uüi.

Civtattl

E

H

&

codnfernus.

Ecibile incendium. Sodom & Gomorrhe viva imagö ïgnis ln. Gen, 16: ;Qi

; bydo-

fernalis, qud Deus peccatores punit.' ^ Teftatur etiam S. Petrus,

inipei

Pett, 2. 6.

[us Pall«

uódDeus harum civi.

tatum incendium exemplüm pofucrit eorum, be

ís cell)

qui impj& a&uri (unt,

Tenebrz JEgypti tam denfz, ut palpari potuerint, inter quas ne-

Exod. 10]

; fuecunt

mo Xgyptiorum alterum vidit, nec movit fe deloco, in quo erat, ima- ??-

$£0 ténebrarum

infernalium.. .. Hinc fapiens de impiis ait, quód fint yin- Sap. !:7' 1-

defentoy

€ulis tenebrarum & longz no&tis compediti.

convO«

: Efau cüm primogenita vendidiffet , abiit -pafvi pendelfs.

! sed Gen,

pl tota

cüm poftea vidit fe exclufum à benedictione primogeniti , irrupgiit cla-

2

vaum,

more magno; & confternatus eft. | Sic peccatores. nunc parvi pendunt;

c füeru

quoód Deum, animam füam, ,& jus ad sternam beatitudinem p

ro

brevi voluptate vendant, fed cüm fe exclufos à forte filiorum Dei &

' 1

Populum

ad infernum condemnatos videbunt, irrugient clamore magno,

Thfcfl.- " ]Cf*-'

Miferabilis fuit ftatus Judeorum, in captivitatem Babylonicam ab-

" &

fia&orum, & à Jeremia muls deploratus. S$ed longé miferabilior

rJum

*rit peccatoris ad aternam captivitatem inferni. condemnati.

;uptre

; Cain à-verme confcientie cruciatus & profugus in terra imago Gen 4.

de Dee

damnati vermem conf(cientie

per totam eternitatem fentientis, . Vermis Marc.9. 45»

jnt non

enimreorum non moritur,

jn con

Dives, qui epulabatur quotid

i& fplendidé, mortuus eft, & fepuj- Lué-16;

& fotd

n n

"

tus in inferno, ubi nec ftillam obtinere potuit ad refrigerandam linguam

.

Áurge

fuam.

g in M

Cüm Jonathas ob guftatum mel ad mortem fuiffet condemnatus, 1. Reg. 14,

2

'exclamavit :. guftans guftavi paululum mellit» & ecce morior. n eaf- 43.

dem voces erumpunt continuó damnati,

Virginibus fatuis ; que neglexerunt oleym habere. in Jampadibus, Matth, 24

z.

pua

Claus

136

TITULUS LXXIII-Ingratitiido,

.. Claufa.eft janua. - Damnatis eternüm clauía eft janua ad veniam;ad mi-

i

"

In

" fericordiam, ad fpem, ad gratíam, ad merita, ad coslum, ad quecunque

teras dedi

3

alia bonorumgenera,

?o

Mattho 22.

Comparens ad nuptias

fine vefte nüþtiali ejicitur, Ilgausmambus

per hom

j& pedibus, ia tenebras exteriore

&bi eric fletus & ftridor dentium,

. Cümquartus;.Angelus effudi

Säl

ffet phialamíira.Dei in folem, eftuave-

Contrá n

Apoc. 16. 8

& blasphemaverunt nomen Dei habcirtís po-

N

runt homines eftu magno,

at qaà

teftatem fuper has plagas.

Subli

Apoc. r6.

Càm quintus Angelus fuam effudiffe

t phialam füper fedem beftiz,

libidioe d

IO.

fattum eft regnum ejus-tenebrofum , & commanducaverunt linguas fuas

r& dolore,

EMX

us fuis.

& -blafphemaverunt Deum. coeli pre doloribus, & vulneri-

*

propt

'":äil

Apoc.18.7*

Fertur fententia in Babyloriém:

j

tum glorificavit fe, & in deli-

Tens P.lel

En

q&um.

æä«g' f

d L

ciis fuit; cantum dat.e ei tormentorum

da poni

]um, $.

Y

Am

E m .;

COyprutus ixxm OU

*

Ettanen

^

þrophexa

"

6

J

hygratitudo,

eo

u

quia de

fäþöäm:

P

mcernarum , ('u

M

278

-

feph interpretis fui.

ütiliter & fidelite

Y Jaco

funt in fu;

Gen.ä';l'. :

?

5

r

b: 'avuAntul'q fu'xcwæïiï..äb'än,v,& illf

hum

"gxiuttoties voluit eum fal

lere,

Exod., 32.

Videns populus, q

uód moram faceret defi:ehd

4

eädi'-dc mionte Moy«-

trgnm |

xitad Aaron: Facno

bis Deos;'qui nos precedant,

"Ecce quam

[v

fes, di

Xito vl

»

H

débatur oblitus beneficiorüm; quz acceperat à vero-Deo,

Vïl &

du

us praj

W- *Ix-

/KiliisTirael in deferto vertebatur in tedium cibus optimus,

boré de ccelo datus; &üeþam dicentes: Quis däbit nobis 'adycftepdu

*

A

*Pe Dor

carnes?

.

Mi

P

. Angelus Domini improperavit filiis Ifrael bene

ficiia, p;)pulo àD

eo

i.

o

H

collata, & quomod

-^

7

1

i 11115 abqtentle?, ruperant foedus,

& transgreffi erant

N

Dei niandata.

dC Wj

1, Rege 17

.Multa beneficia recepit Saul à David,

& camen ad o&þiäenduni cu;;

um

'1aodis, quibus potuit, laboravit. ^ -

Salvavit David habitatores terra;

Xabat

1. Reg, 27.. .

& tamen voludtunteum; tra'd-ch

]

in manus Saul, ipfum períequentis.

beneficio & honore contum&liam.

üny

l

2, Reg 1?;.*

Reddiderunt filif Ammon pro

m

*

quando vituperaverunt" nuncios David

» quos miferat ad c.o:n'(olanduv

In

3

fSïlll'l.l*lm

$x ä

IR-

u&läm g

-

"ge,m; corum fugejtgatnjig-igtcritu.

L.

'

iay ».

TITULUS LXXIII. Ingratitudo.

.i&lï?;ad fi-

Ingrati fuerunt David & Jo

quaqt

ab fidelitati Uriæ,'qu?rum primus li- *. Reg. tt.

teras dedit, & alter crudeliter executus eft;

Potquam David .revocavit Abfalon filiu

m ('üum,'& pepercit ei fa- ^. Reg. 15.

js matibut

jürm,

per homicidio, quod commiferat in fratrem füura , firrexit. Abfalon

contra patrem fuum.

myaltaee

Non fuit.David bene memor amicitiz, q

uam contraxerat cuxïn, Jo- 2.

jbertis po-

Regf 15

natha, qaando nimíis cito filium ejus exheredavit.

Sublimavit Dominus Jeroboam füper decem tr

ibus. Et fta&m ille 3. Reg. 12

m beftías

nguas fs

libidine dominandi elatus, populum pervertit àcultu Dei.

Elifeus multa bona feceratregi ifrael, & toti populo , & tamen

4 Reg. 6..

& wintti^

propter caritiam, qus erat in terra, pracepit caput ejusamputari. Sed

Deus aliter ordinavit.

kin d-

Non eft recordatus Joas rex Juda mifericordiz, quam fecerat Joja- ?. Paral. 24.

,

da pontifex fecum. Sed interfecit Zachariam filium ejus, arguenrem il-

fi

lum, eb quód Dominum reliquiffet.

Amafias, Divino fretus auxilio, vicerat Idumazos , & filios Seir. 2. Paral. 25*

Et tamen auferens Deos eorum, adoravitillos, Miffus autem .ad eum

dixit; Cur adoráfti Deos , qui non liberaverunt ?

propheta-

Ezec

hias juxta beneficia, qua acceperat, non retribuit Domiíno, a, Parai, 322

uia elevatum eft cor ejus. .

*

H

-

n

Multi bouitate principum

& honore, qui in eos COllafus eft, abufi Efth; 16.

uï'rf/f /'f;

funt in faperbiam.. Nec contenti. funt gratias non agere pro beneficiis,

a kilt

& humanitatis in fe jura violare, fed Dei quoque cun&a cernentis arbi-

trantur fe fugere poffe fententiam.

i

j o

Conquerendo dicit Dominus de populo Judeorum:.F

ilios enutri- 1(a, £.

gt quam

vi & exaltavi, ipfi autem fpreverunr me, : .Etconvicit eos effe beftits mi-

t

nüsgratos. Subditur: Cognovit bos poffefforem fu

um, & afinus pra-

Tls, f

ele

fepe Domini, I(rael autem me non cognovit.

"

"Multa & magna beneficia volebat Dominus facere Achab re

gi ]uda, lfa' 7.2

vc(cfnd"?

prout mandavit ei per Ifafam, que tamen ille acceptare contempfi

.

t

yloà De9

Mifit Jonathas fortes arniatos, qui liberaverunt regem Demetrium

I, Mach. I1;

de manibus Antiochenorum.

Et potteaalienavit fe Demetrius à Jona-

lïcm eraþ,t

tha» & non reuribuit ei fecundüm beneficia, qua fibi fribucrat , « ve-

ndus eU

Xabat eum valde,

De decem viris lepro

fis à Salvatore mundatis tantüm regreffus eft r uc,

)

1.

j il

ünus mágnificans Deum, & gratias agens,

»

-Íngrati fuerunt Paulo domini vel parentes puella Pythoniiïæ; àqua A&,

I,b

T M

f

(piritum malum Peulus ejecit, Magis enim -dglucrqng'fje. qufit-u ? miïd,

1[011"411?

quàm gavifi funt de demone expulío.

XÍ.

pe

*

158 'fITH*LUS- LXXIV. Inimicitia & odium.

Tre

TITULUS 'EXXIV.

teceffit,

:

fevum f

D

| lnimici;id ce odium,

prophez

^

Qia

&eh, 3.

ad Elom:

jOft peccatum primorum þarenmm,, ftatim pofuit Deus inimicitias

Iu

; inter ferpentem & mulierem, & inter utriusque femen.

Dixi

Gen. 26.

Rixati funt. paftores de Gerare adverfus paft

Ores [

faac pzo pü-

t Mich

teo»quem foderunt, Idcirco appellavit Ifaac puteum inimicitiz,

€en, 27.

- Oderat femper Efau Jacob pro benedié&tione, quà benedixerat ei pa-

im, feä.

DN

ter, dixitque in cerdefuo: Veniet dies Iu&tüs patris mei, & occidam

:

Tunttem

Jacob fratrem meum,

.

L:

Geh, 54.

Dixit Jacob Simeon

&Levi; Turbifüis me, & odiofum feciftis

um eis

Ghananzis, & Pherezifz habitatoribus terra.

tem-eos

Videntesfratres Jofeph, quód à patre plus cunctis amaretur, ode-

Ài

an. 37*

Exod. 1.

rant eum, nec poterant ei quicquam pacifice Ioqui.

date Do

Oderant filios Ifrael ZEgyptii, & aflligebant illudentes eis ; atque

iüterfeit

ad amaritudinem producebant vitam eorum,

oftendit

Num, 25.

DixitDominus ad Moyfen : Hoftes vos fentiant Madianite, &

Qs

ercutite illos, quia & ipfi hoftiliter egerunt contra vos, & receperurit

infidiis

er idolum Phegor.

ininicus

Ado

De

Jofue 1e.

nifedech rex Jerufalem, & q-uatuof alii reges obfederunt Ga-

Beraciidn

baon; utexpugnarent eam, pro eo, quód transfugerant Gabaonite ad

P«

Jofue &ad filios 1(rael, & inierant foedus cum eis,

Tanitek

Judic, 11..

Perrexerunt majores nátu de Gabaa ad Jephtlie, dicentes: Eíto

CO

princeps nofter.

Quibus ilie refpondit: Nenne vos eftis, qui. odiftis

ào; f

mae, & de domo.patris mei dejeciftis me? : & nuncvenitisad. me in ne-

?

"

puer

ceffitate ?

Qu no

judic. 14.

Fundebat apud Samfon Dali!a. lachrymas & conquerebatur dicens t

Odifti me, &non diligis. . Idcirco problema non visindicare mihi,.

He

hii

I.Reg:. I$.

Videns Saul, quód populus alte de David fentiebat, & quód in

omnibus prudenter & ftrenué fe habebat, fa&ms eft inimicus ejus cun-

étis diebus.

Duo latrones qui occiderant Isbofeth , dixerunt ad Dav

i

2, Rega 4-

1] *5 Ecce

caput filii Saul inimici tui; fed malé fuerunt ftipendiati,

2. Reg.--&

?'Thoirex Hemath audiens, quód David ex

pugnáffet Adadezer ho-

j

ftem fuum, mifit ad eum filium füuum, &

grátias egit ei;

C

£- Rcg. 13.

Poftquam Amnon filius David opprefferat Thamar fororem Abfa-

lón; exofam.cam: habuit odio- magno mimis, it

a Wt majus effet gdiun??,

quo oiczài cam» amore, quo ;gwdüexexar,;

(!üera [7

9

"Xies

TITULUS LXXV. 'Int;enxtifo tecta,

-Tres adverfarios fufcitavit Dominus Salomoni, poftquam a Deo 3. Reg. 1.

receffit, videlice: Adad(ldumæuxn , Rafon filium Heliada, & Jeroboam

fervum fuum.

kliam prophetam perfecutaeft im

pia Jc.zabgl uxor,Achab, propter 4, Reg. 19.

prophetas Baal, quos fecerat occidi,

Cüm Elias argueret Achab pro i

niqua morte Naboth, ait Achab 2. Reg, 21;

ad Eliam: num inveni(ti me inimicum tibi? qui dixit t Inveni,

inirx?icitias

Dixit Achab ad Jofaphat regem Juda: Remanfit de prophetis Do-

g.Reg.2t.

mini Mich zas filius Jerala, fed ego odi eum, quia non prophetat mihi bo-

4

uz.

12/73

num, fed malüm.

Audierunt hoftes Judz & Benjamin, quia filii captivitatis edificave-

1. E(d. 4.

yenteipte

i ocitim

runt templum Domino Deo Iírael, & noluerunt edificare cum eis.

"Tob,. g!

Raguel & Anna uxor ejus benedixerunt Dominum , quia fecetat

um frilis

cum eis mifericordiam fuam, & excluferat ab eis inimicum Bcrf;quen-

tem e05. .

Amputato càpite Holofernis

dixit.judi:h,—taceätibus-univerüs 'Lau- Juditiü x

aur, od

date Dominum Deum noftrum , qui non deferuit fperantes in fe,

interfecit in manu mea hoftem populi fui, & proferens caput Holofernis

ds, aQ

oftendit eis.

&

Conquerens

de Aman füuperbiffimo Etther dixit Affvero: Hoftis c Efth, 7.

j

/

inimicus nofter peffimus eft ifte Aman.

rlit;l?f*f""'

.De Juda Machabzo dicitur: Repulfifuntinimici pra timore, S&co- f, Mac

g:! 3:

l'lmt G&-

perarii iniquitatis conturbati funt, & directa eít (alus in manu ejus,

- Ptolomausrex JEgypti voluit dolo obtinere regnum Alexandri, & z. Mach, 11.

m'm [

manifefte fa&e funt inimicitiz ejus,

.

.

x

.

. Cognovit Simeon, quo

d Tryphon cum dolo loqueretur , petens 1. Mach. I$.

y: EO

duos filios Jonathe, & centum talenta argentijuffittamen dareargentum

& pueros, ne inimicitiam magnam fumeret ad

populum Ifrael, dicentem :

mj r

Quia non mifit argentum, propterea periit.

Herod

es & Pilatus, antea. inimici , fa&i (int amici in paffione LUc, i;: 3

r dicenst

yihi.

ü thiQi.

" uöd n

TITULUS LXXV. .

ejus u

V,ïd u

Intentio rcfäïpz.

Ccidit Cain Abel fratrem fuum, bävid Goliath , joab Abner &

ia r

O

Amafiam, Herodes Antipas Joannem Baptiftam, Agrippa Jaco«

rem Abfa.

bum. Petrus autem folo verbo Ananiam &Saphiram, — Sed cor-

fidera varias intettiones & caufas,

T d

i

LE

A

qui

|

140

TITULUS LXXV, Intentio recta.

TITU

Gen. 17,

Abraham riüi in promimöne—filii na(cituri; Sara c';'ixocjue rifit : fed

H

& 18

rifus Abrahe fuit commendatuss Sare veró reprehenfus:

pietatis,

Dixit Pharao: Peccavi &c, Exodi 9. Dixit Saul ! Peccavi &c,

fuit &i v

, Reguní t£5. Hoc ipfüm dixit Manaffes e. Paralip. uldimo. — Dixir Ju-

das etiam fe peccáffe Matthai 27..

Sed.affe&iones & intgntiones COr-

dium valde diverfz fuerunt.

Exod, 17.

Similia fere verba dixit Moyfes in Raphidim, quando petiit pop'uj—

lus aquam ad bibendum Exod. r7. . Et ad aquas contradi&ionis. Num.

]??m

20. Sed prima vice non hafitavit incorde: fecunda veró» ficut patet ex

pona, que fecuta fuit,.

Jofue

^

)

Filii Ruben & Gad & dimidia tribus edificaverunt altare fed 1on-

g&alia intentione , quàm crederent alii filii Hrael.

2. Reg. 7.

- Commendavit Dominus multbm bonam voluntatethavid,Quam

habuit de edi&catione templi, licét noluerit templum- edificari per eum;

$:

2.Reg. I1, —

Mifit David pro Uria ; qui, erat in exercitu, non ut illequic(ceret,

ed utipfe peccatum, quod cum ejus uxore commiferat, occultaret,

(

Grnavit fe Judith valde curios?, fed omnis illa compofitio non ex

legiur,

Juditþ. 10.

libidine, fed ex virtute pendebat,

l$,

de manibus peffimi inimici.

fcilicet ad liberandnni populum Dei

x

Ta

V o

kfth.3.

Quód Mardocheus Aman nolebat ad

orare; v-ei coram eo genu fle-

CCl

Vere, nonfaciebat pro inobedientia vel contemptu , fed quia divinum

Hl

honorem nolebat homini moztalí deferre, ficut ipfe teftatur.

Matth, 2,

Dixit Herodes Magis , et cüm pueram inveniffent, renuntiarent

fünt, &

Opus f&

ei, ut &i

pfe adoraret eum : fed valde aliud jptcndebat * & aliud pra-

&rümt :

tendebat.

$i

Prohibuit Dominus duobus ccecis illuminátis abeo , ne quis hoe

tæpn,

Mat:þ, g. :

.

fciret ; & tamen fequitueiilli diffamaverünt eum — in. tota terra illa;

nec tamen illi arguuntur transpreffionis, -

(Umua

Matth, 5..

Signanteraddir Dominus fiem, & intentionem, quam quisque de-

Lk

bet habere bona faciendo vel mala patiendo, — Beati eritis, cüm malc-

10. I9.

Utni lk

dixerint vobis homines &c.

prepter me, vel propter nomen meum,

Item quicunque p

W ip

Matth. 19.

gtdm dc.d"erit aqua &c. Qui reliquerit domum . &c,

Y

& lm

Matth; 6.-

Eleemo

fyna[h dare & jejunare precepit Dominus non propter ho-

T

mines fieri , necontingat, tam bona opera pravá inteatione corrumpi;

g

Luc. 14. 16.

Quidam fe

ebantur: Dominum , ut..eum: nequiter obférvarent:

Joan, 6.

Aliqui, ut de pan

s

L

usejus manducarent:. Alii , ut ipfi, veleorum amici-

In Gaz

à languoribus fanarentur;. Alii veró, ut aternaliter fglx*arenxar.-

Nülum

Hero-

W 1

TITULUS LXXVI. Intention, Deusmagi$ &c. r4t,

il d

- Herodes miulto tempore, cupiebat videré JESUM, fed non causá Luc, 23.

pietatis, fed quia fperabat fignum aliqu

?

ofi ab eo fieriz & ideo nil pro-

cavi t

fuit ei videre ]ESUMT

Dixit Ju-

ones COr-

: TITULUS —LXX.VLI. |

titpopt

js, Num.

lntent:onem?)em mfzgz*; repicit, q»uä»m. bfuæj

a ex

Áin obtü',litf'de.fr)u&ibu,s -terr.æ' munera Domiho. Abel quoque Gen. 4.

L [Qa, Xn-

-. J Obtulit de gregibus fuis. Sequitur: refpexit Dominus ad Abel,

-- & d munera ejus : ad Cain veró & ad munera illius non refpexit.

v um

Promiffo Abraheflio deSara nafcituro, rifit Abraham; rifir & Gen, 17, &

18.

jper eum.

Sara: rifus antem Sara fuit reprehenfus à Domino, Abrahz non.

uiclceraty

Cüm facerent mirabilia Quzdam coram Pharaone Moyfes & Aaron, Exod. 7.,

are

legitur, quód fecerint fimiliter malefici ZEgyptiorum incantationibus.

tlis,

) nofi 0X

jlum Del.

"Talià thuribula habuerunt Core & illi de globo fuo, ficut Aaron; Num, xö.k

& forte de xxque bono vel meliore metallo; verüm Deus non aqualiter

acceptavit incenfationem eorüm, *

fnllfïf-

Elevantes oculos Bethíamite , viderunt arcam Domini, & gavi"ï—'f 1. Reg. 6

dfuinum

fünt, & obtulerunt Domino holocau(tum.

Quamvis autem bonum

opus facere viderentur; percuffit eos Dominus

gravi plaga, eb quód vi-

yiarent !

derunt arcam, quam videre non debeant,

s

j pre-

Saul, quando fuit inter

prophetas , expoliavit fe, & prophetere 1. Reg. 19.

ceepit, fed parum ei profuit, -

: qüi5h0€

Oza extendens manum tenuit arcam, ne cáderet, qui (fatim. per- r, Paraf, 13;

114 if]f? :

cuffus à Domi&o, mortuus eft,

x

Licét offerre incenfum Domino fit bonu

m, non tamen competit 2, Paral, 26,

iue dt-

Omni homini. Linde Ozias rex Juda percuffus eft le

pra ä*Domino;, cþ

m mdt-

quód ipfe voluit incenfum thymiamatis adolere,

.

? meum.

*

Reprobat Dominus per 1faiam oblationes, quas offerri inftituit;1fa, Y

Qu f

& hoc propter offerentium pravitates.

Quo mihimultitudinem vi&i-

marum veftrarum? dicit Dominus.

Sequitur: manus enim veftra

fanguine plenz funt.

ynter ho*

idue

rl

Pratulit Dominus oblationem v

; que pofüit duo ara minuta Luc, 21,

ial

in Gazophilacium, muneribus divitum,

um a;mfl

Hcrodes cupiebat videre JESUM, &

nullum fructum affecutus eft. inde

vifo eo gavifus eft valde',x fed Luc, 25.

l

; quia curjofitas , vel vanitas erat in

-

caufa, norn pietas vel charitas,

33

TITU«

j

142 ., ; TITULUS LXXVI-I.',InV.fdia,g'

"

^sv

TITULUS LXXVIL :

ad Demi

qu tegj

Vi

Imri;liä.ï

E

& pui

Ti

ticrifli

Sapient, 2;

i

Nvidi4 díaboli mors ïdträ&ïc in orbem teri-äfüqi; Quia fcilicet ?*i&k

!

diabolus hominem in ftatu felici effe, & ad illum poffe aícendere;

4j

unde ipfe corruerat, idebrentavit hominem, & vicit.

n di

Gefts 4«

Invidià motus Cain, fratrem fuum Abel occidit

pot eun

munera ejus acceptari à Deo, & non fua.

» quando -vlidit,'

De 1faac dicitur: Benedixit illi

D

jnpletu:

|

&en, 26.

^ominus , & locupletatus et ho-

N

mo.

Ob hoc invidentes.ei Paleftini puteos ejus obftruxerunt.

Per

TUht zd

hoc patet, quód profperitas hominis

1fei «

liter tamen..

"

:

'.;cäu(ät invidiam malis, occafiona-

)

Gen, $0:

'Rachel fterills foro

ri foecunda invïdit. Ecce quomodoinvidiä nec

Tünt,

propinquis parcit.

eum [Uil

Fratres Jofe

ph invidebant ei animo peffimo & crudeli, viderite-s,-

ChIIKUm

Gen, 37

quód à patre plus cun&is fratribus amaretur, & audientes fomnia, que

Pa

narrabat, Et nota ibidem, ad quantum facinus ex illa invidia proruperunt;

L: &m

Num. 1I«e

'Cüm duo viri prophetarent in caftris, Jofue quafi invidens dixit:

TM poi

Domine mi Moyfes, prohibeeos. Atille: Quid emularispro me?

Ini

Num. 12.

Maria, foror Moyfis, & Aaronlocuti funt contra Moyfen, dicen-

Yidentes

tes: Non per folum Moyfen locutus eft Dominus.

Ex quo apparet,

TijeCerun

uód mundus non parcit beneficis, vel propinquis.

Moyltes enim eo«.

EU

rum frater erat, & per.eum grandem recipiebanthonorem.

Trids

Percuffo Philifteo cantabant mulieres: Saul percuffit fnille, &

;X. Reg. 18.

pitntig

David decem millia, lratus eft autem Saul nimis , & difplicuit ei fer-

C

mo ifte.

L

Videns Achitophel, quód non factum fuerat fzcundüm confi-

Iium fuum fed ma

E&

Zggeg- 1Z.

dio interiit.

gis fecundum Chuf/ai; abiens in domum fuam fufpen-

v Titlie

mmm

l- Efd. 3*'

J&dificantibus templum filiis Juda poft reditum de Babyldne,, gene

tes, qua erant in circuitu ; doluerunt, & eos multipliciter impedie-

runt«

Audierünt Sanaballat & Tcbias, quód veniffet homo , qui quareret

profperitatem filiorum I(rael, & contriftati funt afli&ione magna.

Dan. 6

Daniel fuperabat omnes Principes&Satrapas, tndeomnes Prin-

/

cpes & Satra

3

pe guæx/eb,am occafionems ut eruerent Danjdcm ex latere

Xepls.

/

^. Akimus videns charitatem Jude, & Nicanoris ad invicem, ve

þitr

a

TITULUS LXXVIIL, Ira Déi;

14;'

ad Demetrium, & dicebat, Nicanorem rebus alienis affentire , Jadam- Mmäm

que regis ánfidiatorem, fuccefforem fibi deftináffe,

Videntes principes facerdotum miracula , que Dominus faci-ebatg Luc.19.

& pucros clamantes Hofanna filio David, indignati funt,

Frater filii prodigi audiens feffum , quod faciebat pater adolefcen- Luc, rs,

Ket vidi

tiori filio revertenti, indignatus eft, & nolebat introire.

A Joanne Baptifta longe fuit invidia relegata, ad quem cüm ve- Joan, 3,

(cedetoy

nirent difcipuli; & dicerent, quéd Chriftus baptizaret, & omnes irent

o tilit

poft eum, refpondit: Amicus fponfi &c,. In hocergo gaudium meum

impletum eft, illum oportet crefcere, me veró minui &c.

Quidam Judai, qui viderant Lazarüm à Domino fufcitari , abíe- Joan, 1X;

; ehoe

runt ad Pharifzos & dixerunt: Quid facitis? Unde Pontifices & Pha-

y K

Ccafionae

zifzi collegerunt concilium.

Ad tam immane fcelus pr

incipes facerdotum ex invidia prorupe- Matth. 27;

vunt, quód legitur: Sciebat Pilatus,

uód per invidiam tradidiffent

wigia n

eum fummi facerdotes, videlicet ipfum Dei fillum Dominum JESUM

€hriftum. -

:

videntesy

Petro & Joanneloquentibus ad populum, fupervenerunt facerdo- AGor, 4;

üa, que

tes, & magiftratus popul

o

3

i, & SadduCagi, molefté ferentes, quoód doce-

rent populum,

:

*

»j dixt:

" Exurgens princeps?

: facerdotum

3

& omnes, qui cum illo erant,

mel

videntes figna, que per Petrum fiebant, repleti fünt emulatione, &

Aétor, 5-

, dict

injecerunt manus in Apoftolos, & pofuerunt eos incuftodia publica,

qputo

- Audientes verba Stephani Judai, diffecabantur cordibus fuis; & A&or, 7.

m 00*

firidebant dentibus in eum , dolentes, quód non poterant refiftere fa-

pientiz & fpiritui, qui loquebatur.

fie; k

Convenit pene univerfa civitas audire verbum Dei, quod Paulüs Adtor, 13;

!

j; d r*

& Barnabas predicabant, | Videntes autem Judzi repleti füntzelo.

Ex Theffalonicenfibus Judis; & gentilibus crediderunt multi viri, A&or, E7;^

] Cona'

&t mulieres nobiles non

vitatem,

pauce: ;glames adtm Judai concitaverunt ci-

(ufetw

n geïl i

LTITULUS LXXVIIL.

jmpe

i qu;[ml

x la ZDEL

n:fa; Pa

. À friende; quà8, fecü'hdüm Auguftinum 15, de civit,Dei. 1raDei Aug.15, de

[ p

[X non pertuzbatio animi ejus eft, fed judicium, quo árr

[9)

atur poe- civ, Dei

^i

4- Bà peccato, cogitatio vero ejus & recogitatio mutan

s

4l [

:

IUm. re- Cap, 25»

ait

k

^

TITULUS LXXVIII. Ira Dei,

344

-

T

rum.'eft immintábilis ratio. . Neque enim; videlicet, icut hominem lra-

Domino,

tum, ita Deum fa&i (ui poenitet, cujus eft de omnibus omnino re-

I

bus tàm fixa fententia, quàm certa preícientia.. Sed (i non utatur fcri-

tais reg

ptüura talibus verbis , nom fe quodammodo familiarius infinuat. omni

bant vitol

generi hominum , quibus vult effe confultum ; ut & perterreat fuper-

Adi

bientes, & excitet" negligentes, & exerceat quarentes, & alat. inteili-

gentes, quod non faceret,. fi non fe priüs inclinaret, & quodam modo

eis dictnte

'defcenderet ad jacentes.

$

P'Qh

Exod. 4.

Quód Moyfes ducatum populi: rec

ipere, jube'ntc Doi)inO , mui-

Doninti

fulit eQs

toties recuíavit, iratus eft Dominus in Moyfen.

kratus eft Dominus in ZEgyptios, qui detinuerunt, & afflixerunt

r

Exod. 15

Q Ad

populum fuum, & tandem volüerunt perfequi recedentes,

Sequitur :

Taififti iram tuam,

i

Dominu

- Moyfes orabat Domin

üimn dicgjns 1. Cur, Domine, irafcitur furor

bon 0p

h Ri

jtuus contra populum tuum? . videlicet propter vitulum conflatilem, cui

L

Joa

obtulerat holocaufta.

fidi at j

Numo I ; [

Flagravit populus defiderio carnium fedens, & fens. Sequitür:

M

Ám;

áratus eft furor Domini valde,

s

-

$

P

XMRQ, &

Occafione feditio

nis

Core, &coxixþlicdm ejiis, dixerunt Mþy('es

4 lfïum. 16. :

DIONN

*

& Aaron ad Dominum : fortiffime Deus fpirituum, num uno peccante

contra omne$ ira tuà defzviet ?

t

FEre

'lbiä'lqänïï.—

UM

urmuravit omnis multitudo. filiorum Ifrael. contra Dominum,

QUf eleyat

tüíilem.

Moyfen, & Aaron, dicens Vos interfeciftis populum Domini.

Sequi-

tur: Egreífa eft iraà Domino, & plaga defzvit.

N

m

i

Fornicatus eít populus cum fiiabus. Moab.

Sequitur: Iratus

?

p

qui

Gl

Dominüs dixit ;d Moyfep : Tolle cun&o:s pfigcipes populi, &. fufpende

Co

illos.

Num. 20.: -'5

Propter h&fita

tionem ad-äqüä's,cähträdi&ionis,-i;—at-ügs 2& Domi-

qici j

ut, I. -Mihi iratus e Dominus

D»eut, xl.

nus.contra Moyfen; ficut ipfe dicit De

Ü

(fc. Moyfi) propter vos dixie mihi :

Non ingredieris illuc , fcilicet in

"t tntr

terram promiffionis.

-

Wis:

Cavete, dixit. Moyfes, ne forte decipiati

r cot veftrum, & ne re-

, D

Deut, H.

cedatis 3 Domino , ferviatísque diis alienis,

adórctis eos, iratísque

ul 6

"

Dominus claudat coelum,

1 C&Um

xf maridä'EUm, & ufurpaverunt de ana-

D

Filii Ifrael prevaricati fu

jofue 7. |

^

themate, Sequitur: lratüsque c

:

ontra fiios Ifrael Dominus proptee

in Via, |

Ccatüm- Achan,

Olitudi

Jratuseft Dominu

i

AcYM - D heimeri .

DI

[

icietar

:glffet arcam-Dei. -

Ératus

1

^

3

5

ATITULUS.*LXXVKHI. ira Dei;

1

iminemlet-

Itats eft Dominus Salomoni , eà quód averfa effet. mens ejus à 2 Reg. 11.

Domino.

ynnino te-

Iratus eft furor Domini contra Ifrael,

& tradidit eos in manu Ha- 4.Reg. 13.

dololatrig , quía adora-

watur r

zaelis regis Syriz, & hoc propter peccatum ;

jnuat- omnt

bant vitulos, quos fecerat Jeoboam.

eat Dopet

Additit furor Domini irafci contra Ifzael, commovitque David in 2. Reg. 24

1

jaz. intell-

eis dicentem ad Joab: Vade numera Iírael & Judam &c.

dam mo60

l62

*

Poft idololatriam, & auguria, & alia peccata diverfa irr

taverunt 4« Re

e

£.

U

m mu-

Dominum f'ii 1frael: Iratísque eft Dominus €ehementer Ifrael, & ab

ftulit eos de confpe&tu fuo.

-Propheta Jehu, dixit Jofaphat regi Juda, qui venerat ad. pratium ?. Paral, 19.

: oflixerute

cum Achab rege Mrael: Impio prabes auxilium , & iis,. qui oderunt

gequitit*

Dominum, amicitià jungeris, & id circo iram Domini xpärebaris, fed

bona opera inventa funt 1n te.

$

(icur furor

Joas rex Iuda, & principes ejus fervierut

at lucirs & f/culptilibus,þ & 2, Paral. 24,

^tifem Cl

fadta eft ira Domini contra Iudam propter peccatum hoc.

Amafias rex Iuda, divino fretus auxilio , Idumaos fuperavit in 2, Paral, 25,

quuifüi 8

bello, & attulit Deos eorum , & adoravit eos, quamobrem iratus eft

Dominus contra eum,

jn of

Fzechias non juxta beneficia, qua acceperat à Domino, retribuit, s,Paral, 32.

; pua

quia elevatum eít cor ejus, & fa&a eft ira contra eum , & contra Ie-

rufalem.

j

r

chm-

Magnus furor Domini ftillav

it fuper vos, eó quód non cuftodie- 2.Paral.ä4.

runt

atres veítri verba Domini , dixit Iofias rex Iuda , auditis verbis,

j

v

lmr'. kamï

qua

ripta erant in libro legis.

. Comederunt, & faturati funt, & impinguati, & abundaverunt in 2; E(d, 9.

o

deliciis,in bonitate tua magna provocaverunt autem te ad iracundiam,

4 Don-

.Omnia fecundum Dei legem fiant Deo altiffimo, ne forte irafca- r, Efd, 76

popins -

tür contra regnum regis & fliorum ejus.

[ta pracepit Artaxerxes

(

£

entilis.

Dixit Dominus ad Kliphaz Themanitem: Iratus eft furor. meus Job, 4s.

a. r

in te, & in duos amjcos tuos, quoniam non eftis locuti coram me

rectum,

;; Md

De Babylone dicitur: Ecce erit noviffima in gentibus & deferta, Ierem. 50,

in via, & arens ab ira Domini, non habitabitur , fed tota redigetur in

"T M

folitudinem.

1 PWPKt

Machabaus Iudas, congregata multitudine, intolerabilis gentibus Mach. ,

" itie

cä;iebatar. Ita enim Domini in mifericordiam verfa efty

In

j fs

345 TITELUS LXXIX. Íra homihis mala.

T

Matth, 18.

In parabola de fervo nequam , quf noluit mifereri con&rvo fuo;

Cu

icitur: Iràtus Dominus ejus tradidit eum tortoribus.

COntta €

Luc. 14.

Contra illos, qui fe excufaverunt, ne irent ad coecum, dicitur; tunc

cidit Jud

iratus ;paterfamilias dixit fervo &c.

joan. 3. -

TC

Qui credit in filium Dei habet vitam zternam : qui veró incredulus

jlisira

eft filio, non videbit vitam, fed ira Dei manet füper eum.

APOC. 60

Multüm timenda eft ira; quz oftendeturin diejudicii, De qua in

NXü

Apocalypfi: Reges terre & principes &c,

f

Sequitur: dicent montibus

& petris: Cadite fuper nos, &

Cy

& ab ira Agai,

abfcondife 10s à facie fedeatis ;n throno;

-

Tágnaves

27

Q

TITULUS LXXIX.

Yon (

Ára bominis mala.

feeff ï

TP

Gen. 4.

Kfpexit Dominus ad Abel & ad munera ejus: Iratique eft Cain

At con

véhementer; '& concidit vultus ejus.

N

Iratus Balaaccontra Balaam conrplofis manibus ait: Adma-

ferhent

Iedicendum inimicis meis vocavitte, quibus econtra benedixifti,

Wn d n

1,Reg.I 8

Audiers Saul poft victoriam commendari David, iratus eft nimis

& difplicuit in oculis ejus fermo &c.

lr in co4

3. Reg. 20;

Cüm excu(áffet Jonathas David apud patrem fuum, Saul iratus ad-

verfus Jonathan dixit; Fili mulieris ultro virum rapientis, nunquid ig-

IN

noro, quia filiumIfai diligis in confufionem tuam? &c.

À

3. Keg. 2 t.

Venit Achab rex Ifracl in domum fuam, indignans & frendens fu.

per

Ws et

verbum, quód locutus fuerat ad eum Naboth I(raelites.

]

4. Reg. 5.

dicens ;

Poft facile & falubre confilium Elifzi, iratus Naaman recedebat,

finq

Putabam, quód egrederetur ad me, & invocaret nomen. Dei

D

fui &c.

Wt omn

Hanani propheta venit ad. Afa, & increpavit eum, q*üia confifus

*. P'guaï.)ö.

Vldl

eratin Benedad rege 5

yx"iæ: Iratüíque Afa adverfus videntem; juffit eum

W

imitti in nervur.

Separavit Amafias exercitum, qui venerat ad cum ex Ephraim : pro

LT

2, Paral, 25,

It

€o fcilicet , quód fecum venirent ad bellum.,

At illi vehementer. irati

Ra

contra Judam, reverfi fünt 9n regionem fuam,

e. Paral. 26.

Sacerdotes arguebant Oziam regem Juda, volentem adolere incen-

füitiens

fum, iratásque Ozias, & tenens thuribulum minabatur illis,

Cüm audiffet Sanaballat, quód edificaretur

Detaac

z,EFd. 4

murus Jewfæ;en; iratus

f valde, & motus nimis fub(annavir Judaos,

Vllag Og

s

&üm

Dr

7

-

JTITULUS LXXIX, lrahominismala, 14

M

(erio fuo;

Cüm rever(us effet Sennacherib, fagiens à Judza plagam, qtam Tob, ;,

contra eum faceret DEUS propter blasphemiam füam, izatus multos oc-

jtur , UC

cidit Judaos,

Tobia dicente de heedo balante : Videtene futtivus fit &c, Uxor Tob; 2.

jncredulus

ejus irata refpondit: Manifeffe vana fa&a eft (pes tua,

Nunciarum eft Holoferhi , quod filii 1(rael prepararent fe ad refi- Judith, 5

De qua in

miontibu

ftendum ei, & furore nimis exarfit in iracundiam magnam.

a (hroro

Cüm dixiffet- Achior, magnam effe potentiam DEI I(rael, icati funt Ibidens,

magnates Holofernis, & cogitabant interficere eum,

Càm audiffet Aman, & experimento probáffet, quód Mardochaus Elth. 3.

non (ibi fle&eret genua ,^ niec fe adoraret, iratus cft valde &c,

Iratus indignatüs

[

que eft Eliu Buxites a

2

fc effe diceret coram Domino.

dverfus ]oþ, eó quód juftum Tob, 43,

Principes Juda. putantes, quód Jeremias fageretad Chaldzos , irati Jerem, 37;

funt contra eum , & cefum miferunt in carcerem,

e eft Cii

Nabuchodonofor rex Chaldeorum in ira magna fua przcepit, ut Dan, 2.

: M

na-

perirent omnes fapientes Babyloniz, pro co fcilicet, quód fomnium fu-

um ei non poteraat indicare,

m

seltninis

Idem ctiam poftea in furore & ira precepit, ut tres viri adducerett- pan, ^;

]

tur in confpe&u ejus &c,

imusad-

Arguit Dominus Ionam , quia irafcebatur füper hederam.

Ionz 4.

quxlïï k

Audiens Antiochus przlia Iude & vi&oriam, quam obtinuerabira- 3, Mach, 3;

tus eft animo, & congregavitexercitum. —

Tortores Eleazari audientes verba conftantie ipfius, in iram verfi ? Mach, 6

ydenyfoptt

n

Ld

fant, qui pauló ante fuerant mitiores,

[f(fdfbaïa

Poít feptimi fratri

s. verba, rex Antiochus accenfus ira, in illum fu- 2. Mach. 7.

m Dd

per omnes defzvit.

Videns Ántiochus, quód non poterat fpoliare Pentapolim civita-

2;. MaCh. 9(

4 conffts

j:jjf

tem, elatus in iram, arbitrabaturfe injuriamillorum , qui fe fugave-

juffr cum

rant, poffe in Judzeos retorquere,

|

Fa&um eít , ut audirent gentes, quàd edificatum e(taltare in (an- 1, Mach; z

riim: r

1

&uarium, ficut priüs, & irate funtvalde &c."

3

)!

x

Herodes vid

ens$, quó

d illufus

eff

eta

Ma

gis , iratus eft valde , & Matth, 2,

emer 2

j

j

mittens occidit omnes pueros &c.

Cüm audiffent illi de Nazareth Dominum dicentem: Nemo pro- r uc,

4

i

phetaacceptus efin patria fua &c. Sequitur: Repleti funt omnes in

fynagoga ira,

"

'akm) f us

- Demetrius q

£m

uid?m argc.ntarius,. fzïcieljs edes argenteas Di;mæ:, A&or, 19j

TT

148 TITULUS LXXX Ira hominis ex Z'eIo,

convocatis opificibus illius artis, dixit: Quia Paulus avertebatmultam -

turbam , dicens : Quoniam non funtVDii, quimanibusfiunt&c, His- -

auditis , repleti funt irà.

r

TITULUS LXXX.-

Cj

*

fcit

j

lra bominis ex &elo.

bon

n

Exod. r1.

Um loqueretur Moyfes Pharaoni, & ille nollet. audire,, exivit à

DEO d

Pharaone iratus nimis,

C

nedi&)':

Exed. 16,

Praccpit Moyfes filiis Ifrael utnullus de manna relinqueret

usque mane. Quinonaudierunt eum, fed dimiferunt quidam ex eis

tiftran

usque mane, & fcatere cor

]j

pit vermibus & computruit ; & iratus eft :

Moyfes contra eos,

do quen

Exod. 32,

Revertens Moy

fes, cüm appropinquáffet ad caftra , vidit vitulum

120 mj

& choros, & iratus. projecit de manibus tabulas, & confregit eas ad -

(rta K

radices montis,

Weios

Levit. IO.

Cüm quareret Moyfes hircüm, qui oblatus füerat. pro peccato,

DE0;

exuftum rep

erit, iratísque contra Eleazar &Itþamar ait; Cur non co-

&

mediftis &c.

Num, 16.

Yidens Moyfes rebeliionem Core & complicum füorum , iratus

kine p

À

valde.ait ad Dominum : Ne refpicias facrificia eorum,

Ts

I. Reg. 20

Confiderans Jonathas filius Saul nequitiam patris fui contra Da-

2. Reg. 1 z.

vid , furrexit à menfa in ira furcris fui, & non comedit panemilia die,

Eoyp

Audità David parabolá Natban prophetaz, iratus indignatione ad-

i

verfus hominem; dixit:

cit hoc.

Vivit-Dominus, quia fiius eft morfis, qui fe-

»

Áipa,

üdetr

4. Reg. 13.

Elifzus iratus fuit contra Joas regemIfrael;,eó quód non percuffiffet

T

terram fagittà quinquies aut fexies, uttotam deftruxiffet Syriam..

*. Eíd, 5.

mmæm

Audiens Nehemias clamorem populi, propter ufuras, quas-exi-

n

gebant. optimates, iratus eff nimis,

Efth, 7.

Audita querimonia, quam dixit Efther de: Aman, qui omnes Judaos

Yüll &

procurabat occidi; rex Affuerus fürrexit iratus de loco communi,

Càyit j

Luc.20..

Circumfp

exit Dominus um ira Iudaos; qui obíervabant eum, &

traret

contriítatus. eft fuper cog;itate cofdiä, €OrHm..

z

glma à

gïlmdlu

u

V,

lo,

TITULUSLXXXI, Judicia DEI occulta",./ 149

batmultam

TITULUS LXXXLI

u His

Bfudicia DEI occulta,

Ciebat Dominus hominem peccaturum , & tamen ipfum peccabilem Gen, r,.

fecit, cam impeccabilem facere potuiffet, . Sed fciebat ; quantum

$

bonum occafione illius culpe elici debuiffet.

Filii Jacob undecim fratrem Jofeph extinguere decreverunt , fed Gcn,37.

DEO difponente ipfum füper feipíps exaltaverunt,

& 41«

t o à

Mirante Jofeph , & caufam igaorante, Jacobin filiorum ejus be- Gen, 49.

nedi&ione fuper Ephraim pofuit manum. dextram , fuper Manaffem fi-

relingaeret

niftram.

dam ex tl

Poffquam Moyfes percufferat Jgyptium, & offenderat corripien- Exod. 2.3,.

; jrans l

do quendam Judzum , fugit à facie Pharaonis,& exulavitin terra Ma-

dian multis annis, ita quód videbatur, ne de cetero auderet comparere in

it vitulum

terra gypti, Kt tandem ibi pafcendo oves foceri (ui , habuit majores

g'u & ad

occafiones vacandi DEO, & vidit vifionem illani grandem;ac miffus fuità

DEO ad filios Ifrael, & ad Pharaonem.

? peiatt

Sciebat Dominus Pharaonem non obediturum mandatis fuis ; & Exod, $. 6.

non (0-

ipfum per Moyfen faciebat requiri.

X'amen

Antequam educeret Dominus filios Ifrael, ex JEgypto, longo tem- Exod, 1. &c,.

ï

P las

pore; & multoties eos affligi & flagellari permifit.

Magi & malefici Pharaonis, DEO permittente ; fecerunt figna in Exod, 7,

contrà Dü

Jgypto , ficut Moyfes , quoad plura.

emilla [

Permittit Dominus reprobos ind

ürari, & ele&osrafäigvi&', ut,velut Exod, g,

atjont at

fupra, aliqua miraculofa operetur, & inde cognoftatur ampliüs ,. &

j qul It

laudetur.

Toties promifit Dominus filiis Irael terram

"n pdc Rs

erCümf&t

manantem, & tamen duo tantum de illis, qui viginti annos habebant,

:

Num. T4,

D«

Caleb & Jofue ,* ad illam pervenerunt, reliqui vero non, fed tantüm par-

quis o

yuli eorum.,.

"

i

Moyfes , qui

toties populum: peccanteni reconciliavit DEO, pec-

Num, 20;

ys ]s

cavit femel ad aquas contradi&tionis, & nomobtinuit pro fc ipfo , ut in-

TMM

traret terram. promiffionis.

[

Hoc ipfo, quód filii1frael propter peccata fupermanferunt quadra-

j eum

Jofue, 2

D

m

ginta annis in deferto & ampliüs, magnificatus eft DEUS , qui eos

tamdiu pavit, &eorum veftimentaà confumptione fervayit , & tandem.

H

d

er introduxit,

' gas: in terram promiffionis mirabilit

iE

*5

De

T

"ESET

j

o p us

1j TITULUS LXXXL Judicia DEI occulta.

Jofue 11«

De gentibus, qui habitabant in terra promiifionis, diciturs Do-

Pra

mini fententia fuerat , ut'indu

rarentur corda eorum, & puenarent con-

fuper de

tra Ifrae] & caderent , & non mererentur ullam Cementiam , & peri-

duxit,

rent,

t

judic.8.-

Poftquam Gedeon tam' mirabilem vi&öriam de inimicis habuerat,

toris &

& dominari populo recu(averat

; fecit Ephod, quod fa&um eft ei & do-

i

mui ejus in ruinam,

-

Iratus Dominus filiis I

ib nf

Judic, 10«

a

fegel propter peccata corum, dixit eis - Nón

Y

$t pro

addam, ut ültra vos liberen

L

ite & invocate Deos, quos elcgiftis: Di-

T«

xerántque ad Dominum; Peccavimus. kt fequitur; Quod doluit fu-

tis fedi

per mileriis eorum.

Judic, x6.

Samfon ,- angefo nuntiante,

k

de (terili matre 6onceptus, poftea fuit

Doinin

pluries per mulierem deceptus, &ad ultimum ruiná domüs oppreffus,

Judic. 20.

Filii Ifrae! contra filios Benjamin de confilio & voluntate Domini

lcroþc)a

praliantes)bis debellati fuerunt, fed illos poftea pene penitus deleve-

M:

runt.

lf?is Vit

1 Reg. 6.

Permifit DEUS arcam capi ab incircumcifis, ubi multa miracula

mmum, E

fecit, Etcum reduceretur, Bethfam&ae cum gaudio receperunt eam.

Quia veró viderunt eam

lof

; percuffit Dominus feptuaginta viros de prin-

X isite

Cipibus, & 50000. plebis.

5 Dor

1. Reg. 15.

Saule melior non erat in populo,

: quändo fuità Domino fignan-

ter electus, & tamen cító poft peccavit,

Cm0pj)

& fuità DEO proje&us.

I' Reg. X6'

David erat minimus inter fratres,

& quafi nullius reputationis in-

X5 ptr

Ü

tereos, Unde quando vocatifuerunt filii ifai, ifte negle&us vel con-

temptus fuit: tamen

per illum Dominus totum populum gubernavits

þummx [

& toetam íllius progeniem fublimavit.

yovif

1. Reg. 28.

Sads eft mirabile, quando Samuel

propheta à muliere Pythoniffa

Yallari:

legitur fufcitarus. Augu(linuslibro de d

0€&, Chrift.dicit, quód fuitima-

fUIärf()

o Samuelis, non i

d

r

&

À

pfe propheta vel anima ejus; apparuerit veró arte

[4)

monum facrilega.

2. Reg. 7.

Notandum, quàm exprefse locutus eft DEIISad Nathan de boni-

gt qi

lr ts

& 24.

tate David, & filii ejus, quiedificaturus erattemplum, &tamen ambo

jn peccatum tam turpiter Corruerunt,

Td

3. RCg 2.

QCs

Moriturus David ordinationem fecit fatis mirabilem ; fed quia Scri-

ptura ita commendat eum, füpponendum eft licét crudelis

in parte fue-

tàbon d

rit, non tamen injufta ratione feciffe, aut factum fuiffe,

Y

5. Reg. IT.

Salomoni dedit Dominus tantam

profperitatem & pacem , quàód

Holof

non erat Sathan in occurfum ; fa

lte

&is regibus, & tandem permifit

eum Dominu

pientiam quoque & gloriam prz cun-

flUjf Po[f

& ci muliplices adverfarios (ufcitari,

8 infatuari J depravari,

ii

Pra-

!

Ó

UUMSUNIPS HH

"fa.

]u ITULUS LXXXIL Judicia Dei occulta. 15r

ii Do-

Pracepto Domini per Ifaiam prophgtaxvhþ prafe&us eft Ieroboam 3. Reg, 11.,

lao

WE

COf«

fuper decem tribus, qui tamen populumad idololatriam malitiosà in-

duxit.

n X pïli-

Occidit-1eo virüm Dei, qui predixitleroboam deftru&tionem al- 3. Reg. 13;

je habutrat,

taris, & de carnibus ipfius mortui non comedit,

j ei&do

Cüm effet Achab fceleratiffimus, & audiret poenam fibi pro crimi- 3, Reg. 21,

nibus infligendam, coepit exterius humiliari; & Dominus pcenam infli-

gere prorogavit,

:

T

jfiis: Di-

Terribile fuit, quód duos principes quinquagenarios, cum 50.vi- 4« Reg. I;

od f

ris, fecit elias igne defcendente defuper fubito devorari,

! Iehu rex Ifrael maximo zelo perfecutus eft Baal cultores, ita quód 4. Reg. 16.

,polafuit

Dominus ipfius opera commendavit, & tamen ab idololatzia vitulorum

J

opprdfs

lcroþc)am non. receffit.

:alel pominl

us d

Manaffes rex in Ierufalem terribilia facinora perpetravit, poftea ca- 2, Paral, 33.

tenis vin&tus, & in Babylonem du&us , poenitentiam agens oravit Do-

minum, & exauditus fuit,

i miracula

Iofias rex Iuda, cüm fan&iffimam vitam duxiffet, tandem perrexit,

2, Paral. 35*

unt. (

ut dimicaret contra Nechao regem JEgypti, dicentem ei: define adver-

s du

fus Dominum facere, qui mecum eft, ne interficiat te,

Non acquievit

fermonibus Nechao ex ore Dei, & malé fücceffit ei; fagittis enim con-

"

:/,g //Z'/WI Jf

fxus periit,

,;ionis [

Civitatem fan&am» ele&am, fpecialiter diledam, peculiarem po- 4, Reg. 17.

d (oIt*

pulum, quém de JEgypto mirabiliter eduxerat per defertum , in terram & 18,

romifTionis introduxerat , permifit Deus per Chaldzos & Aífyrios de- Jer, 25,

;»ubem»'ïh

vaítari & mirabiliter captivari , videbatárque, quód de iliis penitus non

P qhonifl'a

curaret, dicitur autem Tob. 13.

d uitimd-

Confitemini Domino filii Ifrael, quoniam ideo difperfit vos inter Tob, 13

o drte

entes, que ignorant Deum, ut emnarretis mirabilia ejus, & faciatis

fcire eos, quia non eft alius Deus prater eum,

t bOïfl-

Tobias poft tam pia opera mifericordiz, quibus follicitus erat, ex- -r(,j,. 2,

xen aubo

ccecatus eft, cujus caufam non intelligentes amici ejus fcandalizati, inful-

tabant ei.

"i

Satis mirabile potuit reputari, quare tot re

gna permifit Deus ab Iudithf 2:3;

1 Pmi füce

-

Holoferne nequiffimo fubjugari.

1tem de Aran , qui fuit fuperbiffimus & crudeliffimus ;

& tamen h, "

m

qii

-

fuit poft regem fuper cunétos principes exaltatus.

r U

Mirabantur & fcandalizabantur amici Job fu

dCP"W'

per eum, quod vide- 1ob, 1,2:

bant fam gravibus flagellis offi&tum,

Divina

prie

I52 TITULUS LXXXI. Judicia Dei oceulta.

f

1fa,.10.

Divina juftítia punitinterdum malos homines per pejores, ficut fi-

f«

[ios I(rael & Juda per Nabuchodonofor, & Chaldeos, Undelía,1o. Ve

flli(, &n

Affür virga füroris mei, &c. Non folum fuper populum fidelem & bo-

N

Pe

num conftituit Dominus princfpem , vel prelatum, verum etiam fupet

Herodt

omnes, Noneaimeft poteftas, nifi à Deo,

fa&umi

Pracepit Dominus Jonz, ut predicaret: Adhuc quadrapínta dies,

Rom. 13.

gelio/ai

& Ninive (übvertetur : Et tamen. fciebat Dominus, Ninivitas peeniten-

Terachs

]onæïg.

tiam a&uros, & non taliter puniendos.

Inj

i Ma:h. I

' Permifit Dominus , ut Autiochus profän'aiet illud venerabile tem-

iupleyit]

plum, & fuccenderet civitatem fan&tam , & faceret ibi innumeras cades

volumtat:

innecemqm.

Qmnium

1, Ma

h. 6.

Tempore Antiochi Ehiphanis, qui Te

mplum Jeruíalem deffruxi!,

K

profanavít

,multos Judaos torfit crudeliter ,

& occidit, poterat videri

tet Chri

multis, quó

d magna confufio erat & deordinatio in regimine univerfi,

.

Ti

Veruntamen ex i

llis malis elicuit Dominus malorum punidonem, quo-

Cim ey

rundam correptionem, multorum etiam tunc interfectorum virtutes &

quod Pet

meritafuerunt multipliciter augmentata,

lés, velin

m B&aCh. 60

Obfecro autem eos, qui hunclibram le&uri funt &c, Quoma-

& (s Q

1,Mach. 9.

do Iudas Machabzeus, Ionathas , & Simon fratres ejus , fuerint viri quo-

averit

ad Deum & homines fideliffi

ini & ftrenuiffimi, & tamen fatis miferabi-

bello contra Bacchidem cecidit, Ionathan

Iptrare

1. Mach. 12.

liter mortui,

Nam Iudas in

I5

veró cum duobus filiis Tryphon occidit , Simeonem aut

em & duos filios

$, Mach. 15

pOm

ejus Ptolomzus filius Sabol

di inebriatos proditori& jugulavit,

.

Quritas, «

1

Mirum fuiffe videtur, quód Kleazarus vi

r etate provectus, & illi

&t a

'L.MaCh- &

feptem fratres tat

ncrudelia fuftinuerunt pro divina lege tormenta, nec

u

& 7.

tamen Deus ibi a

liquam vindi&am in tyrannos oftendit.

tüm dijj

Voluit Dominus

uer exi(tens, in ZEgyptum deferri à facie He-

féimpore

Matth. ?.

ui innocentes occidi,

Sed in hoc ipfis infanti-

todis, & permifit 1oco

bus meliüs pro

vidit,

Nuünquam en

im tantum bonum proveniífet eis,

BIN

fi Herodes eos

it eis ex hoc, quod

honorare curáífet, quantum proven

ccratus, 1

€os occidi mandavit.

N

Audita fide Centurioni

s miratus ef& Dominus , & fcquemibus fe

D (s

Matth. 9-

deit: Multi venient ab oriente & occ

jdente, & recumbent cum Abra-

filij autem regni hujus ejicientur

O glori

. ham Ifaac & Iacob in regno coelorum,

9Jus, qu

qUit mir

foras in t;uebras exteriores.

dendum Dominum, & nop fuit ad-

uidam fcriba obtulit fe ad feq

la

Lwt.g9.

d fequen

dum, qui non voluntarius vide-

Maáith, $.

xniffus.

Alium veró invitavit a

.

Niero(oy

batur, unde dixit ; Permitte me

fepelire patrem meum,

Fecit

Uler Á

l

TITULUS LXXXI. Judicia Dei occultà. r5

« t f«

'Fecit Dominus virtutes ia Chorozain & Beth(aida, ubi parüm pro- Matth. t i.

10. Vg

fuit, & non fecit in Tyro & Sidone, ubi, fi feciffez, multàm profuifet.

jem & bo-

Permifit Deus Joannem Baptiftam» exemplar totius fan&itatis , ab Marc. 6.

tiam. luper

Herode viliffimo adultero decoliari, /Stuporem autem auget, quia hoc

factum fuit ad inftantiam meretricis, necaliqua vindi&a legitur in Evaa-

yolnta dies,

gelio fübíecuta, non ii puellam , non in adulteram, nec in ipfo Herode

P

; pnitte

Tetrarcha,

.. 1n Dominica paffione per fceleratiffinam hominum iniquitatem A&or. 13.

dlletem«

implevit Deus circa redemptionem humani gzneris fuam benigniffimam

r cads

voluntatem, unde dixit Petrus: Deus autem, qui prenuntiavit per os

2

omnium prophetarum, pati Chriítum fuum, fic implevit &c.

; deftruxiy

Petrus princeps Apoftolor

ter Chriftum negavit,

j

um & caput Eccleäag, ipfo permittente, Joan. 18,

igrac r

je uiirttl

Thomas, qui tam confidenter dixerat: eamus & nos &t moriamur Joan. x1.

nemy quo*

cum eo» de refüzrectione dominica dubitavit. Ex quibus fecutum eft,

virtutes

uód Petrus fuit mitior erga peccátores, & fuerunt in £de folidati fide-

les, vel in fide trepidantes. — Habetur etiam ex hoc, quód nullus debet

uom-

de fua firmitate prefumere, & quód, five quis ceciderit à fide, five du-

guiriquo-

bitaverit, non debet de Dei mifericordia: & confequenda venia de-

iabl

Íperare.

4

Ex hoc, qu

ód Judas Apoftolus & difpenfator Domini in enorme Matth, 26.

Tonadiat

n

ijos loS

peccatum cecidit , nec refarrexit, retunditur omnis praefumptuofa fe- & 27.

curitas, quà nullus pro ftatu , quem habeat , vel pro aétu, queni faciat,

|

:

debet. altum fapere, fed timere.

g Kl

F

Quoniam Apoftoli duces fidelis þopuii fuerunt, tamen in carcere Actor, 4.

jei, I

y

cum diligenria cuftoditi, poterat vidert aliquibus infirmis, quód Deus,

tempore nóvellz fidei, non debebat talia permififfe , fed ex hoc ipfo fi-

fide Fe

:

deles füerunt mirabiliter confolati, & adveríarii fidei confutati.

; inint*

*

Simile accidit de folo Petro, quando ab Herode ca

ptus; & incar- Actor.

-

ni(fet 9

ceratus, & per Augelum miraculos& edu&us füit:

yc, QU*

Magna fuit iniquitas Stephanum lapidare, & tamen inde muita bo- A&or,

5

na, füperna providente clementia, provenerunt. Nam ipfefuit in cce-

R ii n

:

yentibus k

lo glorios& coronatüs, in terra abundantius honoratus , oratio autem

r

. us

ejus, quam ibi fecit, nobis Paulum acquifivit, & omnibus pofteris reli-

"n

j

EU ia

quit mire patientie & charitatis exemplum.

ia

ID

Lapidato Stephano, fa&a eft magnaperfecutio in Ecclefia

»qua erat Ador, g,

) fl

j/

Hierofolymis, & omnes di

erfi funt per regiones Judez &

Samarie,;

l*

Ti

d

w.w; p

E

preter Apoftolos, ita quó

-videbatur

ad cultum Chriftiane religionis

T

/

u

inge-

g

ia

E

RT

a

[

154 TITULUS LXXXII. Judiciam extremut,

ingerere detrímentum , fed difperfi difcipuli evangelizabant |Verbum

1b

Dei, ita quód hoc ipfo Ecclefia fuit ampliüs dilatata,

t in iofe

A&or. 15.

.Predicantibus Paulo & Barnaba Judais, & illis repellentibus Ver-

D

bum Dei, affumpíerunt ipfi occafionem gentibus praedicandi.

Ton intre

A&or, I5.

Faéa eft diffenfio inter Pauluta & Barnabam propter Joannem

&t tuo o

Marcum, quem Paulus nolebat recipere, có quod defeciffet ab eis , Bar-

lf

nabas autem volebat illum fecum affumere, íta quód ab invicem difceffc-

butcie;

runt, exquo videbatur fcandalum debere fequi,

Sced difponente Deo,

Tütt jitocu

inagnus fecutus eft fru&us, quia pluribus predicatum eft Verbum Dei,

quitür )

Grandia facinora committebant illij qui egregium doctorem Pau-

n

lum incarcerabant, & à predicatione ipfüm ceffare cogebant: poterat et-

üm intd

jam multis videri, quód hoc magnum inconveniens erat, & quod Deus

hoc permittere non debebat.

Et tamen notandum eft valde, quód ex

D'NWEE

Wm eju

tantis impedimentis, & damnis divina providentia multas utilitates often-

Cün

dit & effecit.

Nam inde meritum Pauli crevit, fic etiam majora virtu-

1iLUS cjus

tum exemplà reliquit, & melius docuit per opera, quàm priüs feciffet per

verba.

Nari

Futa, in carcerem pofitus fcripfit abfentibus & remotis, nec

tantüm profuit Ecclefie predicando, quantüm

rofuit epiftolas transmit-

Pistearepl

tendo,

à

iffet ab omnibus honora-

acirem ,

Unde fiin una civitate, vel provincia

Wx&t&m

tus, & libenter auditus, non habuiífet occafiones ad diverfos populos

tranfeundi, Quando ergo perfequebantur eum Judai,vel quicunque alíi,

D

de civitate in civitatem Verbum Dei pluribus pradicabat.

-Quando in

rfcid:rym

Carcere tenebatur, epiftolasfaciebat, Quando refiftebant ei Judei, ad

Qm

A&or..13.

gentes convertebatur , ut A&or. 13. Quoniam repellitis &c, ecce con-

Ym majet

R t

Á

vertimur ad gentes.

A&or, 25.

Ruríus etiam , quia in Syria Felicem & Feftum jüdices habuit ini-

mmhmg.

quos, compulfus eft Cefarem appellare, sícque Romam venit, quám fua

$1

pradicatione, & do&zina falubriter illuihavit ,& paffionc feliciter: de'—

i

Populo

Coravit,

-

-

E

lorym,

Pal

n

h

Wit mtm

TITULUS LXXXII.

E

C

m

fudicmm" extremum.

V

Dam &Eva, cüm audiiffent vocem Domini Dei deambulantis in

üüdlto [m

Gcnf 3- 8-

paradifo , abfconderunt fe à facie Domini Dei,

Interrogatus

Y

autem Adam, ubi effet, refpondit: vocem tuam audivi, & timui,

In j

8€ fert

Quantüm timebunt peccatores, fi audient vocem Dei Judicis, à cujas

mlfbras

-samen facic fc non poterunt abfcondcrc.

Job

|

n

—TITULUS LXXXÍI Judiciumextremum. | 157

Veum

Job. 14. 3.

Iob fo]á judicii memorià perterritus exclamat : qüïs mihi tribuat,

2

ut in inferrio protegas me, donec pertranfeat furor tuus?

P

H

us Yet-

David, lic

tentiam egerit de fuis peccatis, exclamat tamen :

ia

li

2«5.

ét pceni

non intresin judicium cum fervo tuo ; quia nonjuttificabitur in confpe-

€&u tuo omnis vivens,

'Joannem

s; BQF'

l(raéliticus populus , clim vidiffet voces & lampades, & fonitum

Exod.20.1$.

m difcce-

buccinz, montémque fümantem, perterritiac pavore concuffi, ftete-

enje DeO

runt procul, - dicentes Moyfi: loquere tu tobis, & audiemus: nosalo-

.bum Del.

quatur nobis Dominus, ne forté moriamur.

x Pa

Cüm vidiffet rex Balthafar manum in parjete fcribentem , licét non-

Dan. 5.6,

dum intellexerit, fcriptam effé contra fe fententiam mortis, facies ejus

pom e

juo

Q o

immutata eft, & cogitationes ejus centurbabant eum;, & compages re-

; qud d

num ejus folvebantur , & genua ejusad fe invicem collidebantur.

tes of

Cüm vidiffet Daniel apparentem fibi Filium hominis, horzuit fpi-

Dan.7. 15,

0l yirtü

ritus ejus, & territus eft, & vifiones capitis ejus conturbaverunt eum.

Narrat de f& Ifaias propheta: vifio dura nunciata eft mihi. Pro-

1f2, 21. 2.

fecift p*f

30([5; nt

pterea repleti (üntIumbi mei dolore, anguftia poffeditme, corrui, cüm

audirem , conturbatus füm

suranstil

&

s cüm viderem, emarcuit cor meum, tenebrae

as hon

0ra-

ftupefecerunt me, -

Jos

Difcipuli in monte Thabor , vifocoram fe Domino transfigurato,

Matth. 17, 6.

g o

1

qumgue

alih

p

Ceciderunt in faciem fuam, & timuerunt valde;

wahdo J

Cüm S.Ioannes vidiffet Chritum Dominum fibi apparentem, ple-

APOC' I.t

LudZia 3

num majeftate, decujus ore gladius ex utraque parte acutus procede-

| «Qt qu

mortuus.

bat , teftatur de (e: cüm vidiffem eum , cecidi ad pedes ejus tanquam

3

S. Petrusteftatur deChrifto Domino : precepit nobis predicare

p

A&or,xo.ä:;

i qD

p

populo, quód ipfe eft, qui Conftitutus eft judex vivorum. & mor-

Roj

de

tuorum,

Paulus Athenis in areopago de judicio predicat, &ait: nunc Deus

A&. 17. 35,

annunciat hominibus, ut omnes ubique poenitentiam agant, eó quód fta-

tuit diem , in quo judicaturus eft orbem in equitate &c. Auditores ejus

hoc audientes, quidam irridebant, quidam dicebant: Audiemus te de

hoc iterum, quidam veró adharentes ei crediderunt. -

Idem coram Felice Prefide Iudea difputat de judiciofuturo. Quo

j A&, 24. 28;

audito tremefa&us Felix refpondet: quod nunc attinet, vade, tempore

j

autem oportuno acceríam te,

In hominem, qui fine vede nuptiali comparuitad nuptias, à Re-

Matth, 22,

ia

[c.'IOEï'm

ge fertur fententia: lipatis manibus & pedibus ejus, mittite eum in

13

x

m];b'l'

,

[j!

; UJ;GS

fenebras exteriores; ibi gr,it fletus & ftridor dcnyium.

W

juh

y»

Ua

TIIU,

156 TITULUS LXXXIII. fudicia. humana re&a &c.

TITUL

N

JTITULUS LXXXIII,

Childais

datur h«

Tton enir

f'udicia bumana retía & prava.

N

Gen. 1I.

Aufam , quam nefcit judex, debet diligentiffime inveftigare. Unde

piente g

& 18*

DEUS, quemnihil latere poteft, dicitur defcendife, utvideret

tant jndi

Civitatem , quam adificabant filii Adam,

Similiter dixit ipfe:

Defcendam, & videbo utrum clamorem, . qui ad me pervenit, opere

Qu

I ad ii

impleverint.

Gen. 38.

Injufté pracepit Judas Thamar nurum fuam comburi,

Ui

Gen, 39.

Dominus Jofeph» nimium. credulus verbis conjugis , mifit ipfum

quam

u

3

;

Q

:'.

in carcerem,

Minora per minores judices, & majora per majores debent diffi-

Diam, (

Exod. 18.

niri, juxta id, quod confüluit Jethro Mo

yfi.

mnat]

De duodecim bobus & fex plauftris nu

lInm dedit Moyfes filiis Caath,

Cor

N um. 7.

licet effent fibi propinquiores , fed totum dedit aliis Levitis

, €ó quód

Contrit

ifti ampliüs indigebant, qui graviora

.

portabant,

Dura egy

Confuluit Moyfes Dominum occa

fione filiarum Salphaad, & rc-

V oriys

Num. z?.

fpondit Dominus:. Homo cüm. mortuu

Nir

ejus tranfibit hareditas.

s fuerit aþsque filio, ad.fliam ,

lits, o

ium. 32«

Voluit Moyfes, ut

flii Ruben, &cateri, qui pet&bant terram jam

4

acquifitam , armati alios precederent ad bellum, donec terra alia. effe

á

4

i

penitüs acquifita.

)

Baptilï

am

De filüis Samu

el dicitur: Declinaverunt kpoft avaritiam , accepe-

ahum.

1. Reg. 8.

TDix

ríntque munera, & perverterünt judicium;

f a

2. Reg. 16.

Injufté protulit David fententiam. contra

Miphibofeth. abfemcm;

ad verbum Sibz » ipfi David xenia offerentis.

Veruritamen poftea co-

N«

us

veritate' voluitiniquam fententiam penitüs revocare.

Omicids

gnita

3. Reg. 3.

Salomon reétz judicavit de duabus mulieribus, quarum qualibet

-'llati [(t

contendebat unius. pueri effe mater,

Satr

Conftituit Jofaphat réx Juda judicesterre , precipiens eis: Videte,

ü)üidocg

2. Paral. 19.

quid faciatis ,

p

non enim. hominis,exercetis judicium, fed DEI. . Quod-

Ws )Hl

cunque j

udicaveri

tis» in vosredundabit, Sittimor Domini vobiscum,

MR&:

&.cum diligentia cun&a facite.

Ad (uggeftionem Aman rex A

ffverus injufté dixit de pbpulo : Age,

Eifh. S.

N

fuit äiä

quod. placet.

Riltzany

fa. 1.

De Jud

icibus Ifrael dicebat Iaias: Principes tui infideles, focii fu-.

Tittj,

rum, omnesdiligunt münera, fequüntur xetributfones , pupillo non jue

Jud

dkcam i & canía vidue non ingredizuf ad illos, -

Quia

[

inju;ja

:

Á

— LE

À

h.

TITULUS LXXXIIi.judic;a humana ré&a &c. 157

quia. Jeremias Domino prophetabat, Jeruíalero capiendam effeà Jerem, 38.

Chaldais, dixerunt Principes populi Sedecie Regi: Rogamus, ut occi-

datur homo ifte. Qui refpondit eis: Ecce ipfe eft in. manibus veftris,

V

non enim fías eft regem vobis quicquam negare.

L]

Nabuchodenofor rex Babylonis precepit, ut perirent omnes fa- Dan, a.

are, Undt

pientes Baby

lonis, eó unöd ilii fomnium , quod viderat, non pote-

uvideret

rant judicare.

iv i

Quamvis Darius rexPerfarum innocentem fciret effe Daniclem,

Sà- Dam. 14 :

t optré

men ad inftantiam Satraparum fecit eum mitti in lacum leonum.

:l

Difcret? examinavit Danie] duos fenes, quicontra $ufannam ini- Dan.13.

quum :ulerunt teftimonium,

j pf

Cim accufaretur Menelaus in judicio coram Antiocho, per pecu- s. Mach. 4.

niam, q

n diff

damnati.

uam promifit, ab(olutus eft , & Ascufawres ejus iniqna morte

N

Conquefti funt Judai coram Antiocho rege de iniqua morte Oniz, Ibidem,

i at

Contriftatus autem Antiochus, licét alias effet malus, Andronicum pur-

gö qUö

pura exutum in eodemloco, in

quoipfum Oniam occiderat, ;'quï)t'

vità privari,

Ó &rc;

-

Nimis iniquum protuli

t Herodes judicium , quändo mittens .fatc'l-A Matth. 2,

a üam

lites , occidit omnes pueros, qui erant in Bethlehem.

-ramjäm

" Ad petitionem unius faltatricis, fecit: Herodes Tetrarcha Joannem

Marc, 60

]ia &t

fan&um.

Baptiftam in carcere decollari , chm tamea fciret eum virum juftum &

!

N

Dixit Nicodemus Pliarifzis: Nunquid lex veftra judicat hominem,

, «W

Joan.7.

nifi adierit ab ipfo prius, & cognoverit, quid facíat ?

Nequiffimum fuit judicium , quando Pilatus dimifit Barrabam

abfentem

Matth, 27,

ylél (0*

homicidam, latronem; feditiofum, & Dominum JESUM tradidit vo-

r

Iüntati eorum,

quælibü

Sacerdotibus & magiftratibus templi denunciantibus Petro & Joan-

A&or, 4.

ni, ne docerent aliquid in nomine JESU ,. refponderunt Apoftoli dicentes

xVideo

eis : Si juftum eft in confpettu DEl; vos potiüs audire quam DEUM;.

Qu*

judicate,

-

;(;biscum;

Cüm Paulus ejeciffet demonium & puella Pythoniffa, accufatus: AGos, 16;

;

|

fuit à Dominis ejus, quibus illa queftum divinande praftabat.

Ma-

jo: Af

giftratus autem fecerunt Paulum & Silam virgis cedi, & in carcerem

á

mítti,

5

;

s,fofüm'

Judais accufantibus Paulum, Gallio proconful dixit: Si que ef- A&or, 19.

Q g()lï/W

fet injuria, aut facinus malum, Ó Judzi, merito vos fuftinerem: Si

j

s

X

verà

.....

u3.

Quia

^

H

ä

158

TITU

TITULUS LXXXIV, Juramentum,

verb quaftio eít de fermone, &nominibu; & lege v&&ra, vos ipfi vi-

D

deritis, . Judex enim ego horuim nolo effe,

pot N

Aétor, 23.

Princeps facerdotum pracepit percutere os Pauli, tunc Paulus ait

R

Percutiet te Dominus paries dealbate, & tu fedens judicas me fecun-

minum

dumlegem, &contra legemjubes me percuti,

füam l

Aor, 24.

Licét Paulus coram Felice prafide fe rationabiliter excusáffet voluit

D

tamen Felix gratiam praftare Judais, & Paulum vinétum fucceffori fu

^

ä

ltad í

Fefto reliquit,

|

Dixit Feftus pre

fes: Non eft confüetudo Romanis damnareþ"äli/-

juro D

h

A&or, 25.

quem hominem, priusquam is, qui accufatur, prxfentes habeat accufa-

ficia v

tores, locámque defendendi accipiat ad abluenda crimina,

Onis

Ibidem.

Feftus nolens acquiefcere Judzis, qui petierant, ut Paulus Hiero-

folymam duceretur, dixit Paulo : Vis Hierofolymamafcendere, & ibi ju-

ä

proph

dicari fuper iftis ?. Refpondens dixit Paulus: Ad tribunal Judicis fto.

Cefarem appello. Tunc Feftus cum concilio lo

cutus , refpond?t: Ce-

àd Bet

farem appelláfti, ad Cefarem ibis.

A&or, 26,

Auditis rationibus Pauli, Agrippa rex, & prafes Feflos loque-

Télin

N

bantur ad invicem dicentes: Quia nihil morte dignumfecithomo ifte,

Ne

Agrippa autem Fefto dixits. Dimitti poterat hic, nifi appellátfet Cefa-

N

jutasit i

1

t

rem,

lity j

[/:

TITULUS LXXXIV.

hum t

À

Juramentum.

Vs |

Gar.

ij fi

&en. 21«

Ixit Abimelech Abraham: DEUS tecum eft in univerüs, qu agis :

l

jura ergo mihi. Dixítque Abraham: Ego jurabo.

Geh, 31.

Jacob & Laban inierunt foedus, & juravit Jacob per timo-

rem patris fui Ifaac.

"

-

*

Exod. 2.

Moyfi

€8]

uravit, quó

d habitaret cum jethro ; & acciperet Sepho-

ram filiam ejusin uxorem.

1, Reg. 20.

- Pepigit Jonathas feedus cum David in Domino , & juraverunt

ambo.

1. ch. 25.

Audiens David duritiam Nabal, aitt! Hoc faciat Dominus inimi-

cis David, & addat, fi reliquero de omníbus, qua ad eum perünent, us-

s

que ad mane , etiam mingentem ad parietem,

0f

2, Reg. 19.

Flente David pró morte Abfalon filii fui » dixit Joab; Surge &

l10

rocede, & alioquens fatisfac fervistuis. Juro enim tibi per Dominum,

quod fi non exieris, ne unus$ quidem remanfurus fit tecum no&te hac.

David

'msjum

l

TITUL/. LXXXV. ']Qramentum,etiam hofti &c, 1$5

at pf vie

David juravit Bethfabee matri Salomonis, quód Salomon regnaret $. Reg. 1;

poft eum.

Paulasalt :

Rex Salomon, audita petitione matris pro Adonia, juravit per Do- 3, Reg. 2;

m fecute

minum: Hocfaciat mihi Deus, & hoc addat, quia contra animam

fuam locutus eft verbum hoc,

Aftvoluit

Dixit Elias Thesbytes ad Achab regem Ifraelt Vivit Deus meus 3, Reg. 7«

ccellori "

lírael, ia cujus confpe&u (to, fi non erit his annis ros & pluvia, nifi

juxta Oos meum

ynart dl«

Benadad rex Syrie indignatus.ad refponfionem Achab, ait: Hoc 3. Reg. 20,

x u-

faciant mihi dii, & hoc addant, fi füffecerit pulvis Samarie pugillis

omnis populi, qui fequitur me.

yus Hitro»

Simile juramentum fecerat impia Jezabel , quód occideret Eliam 3. Reg. 19,

prophetam.

e &iijt

Dixit Elias ad Elifeum: Sede hic, quia Domünus mifit me usque 4. Reg. 2.

adícis 0«

ndi C

ad Bethel, cui ait Elifaus:

Vivit Degs , vivit anima tua,quia non de-

relinquam te.

Nabucho

donofor juravit per thronum fuum, quód defender:t fe, Judith, . '

It lquC'

Rex Antiochus, filius Antiochi; mifit ad Judeos pacem facere, & 1. Mach. 6,

omo 2

f Cl*

juravit illis rex & princeps. Sequitur: Et rupit citius juramentum.

Herodes Tetrarcha juravit filie Hero

,

diadig: Quicquid petieris, da- Marc, 6.

bitur tibi, licét dimidium regni.

X

Petrus dicentibus fibi: Et tu ex illis es, nam & loquela manife- Matth. 26,

ftum te facit, ccepit deteftari & jurare, quia non noviffet hominem.

Apoftolus Paulus multoties legitur juráffe in epiftolis, fic enim ait : 2.Cor, II

Deus & Pater Domininoftri JESU . fcit, quia non mentior,

Et a

Galat.

Ecce coram Deo, quód non mentior, teftis eft mihi Deus, Galat, I.-

cui fervio.

Col, 1.

quzagis 1

Item ad Cïlofrcnfcs: Teftem Deum invoco,in'animammeam.

et tímo"

TITULUS LXXX V.

a dano"

fur amentum, etiam bofli fatlum , non

urayü Wnt

f*4ngendum.

us inimi'

;;

nent; !*

Ofue iurainentum Gabaonitis etiam infidelibus & fraudulentis fa&um Jofue. 9.

J

non violavit, fed vitá falvà ad altaris minifterium eos adftrinxit.

3

z

(;

Saul,quia iisdem Gabaonitis, quibus juraverant - filii Ifrael, 2.

Reg. 21j

anumy

3

iusjurggdum viclavit; omnis ejus familia; excepto Mighibofe:h ; (ufpen-

hi

pari

i

*

T

160 TITULUS LXXXVI. ]urahlenta& vota &c. :

fa eft (üb rege David, quando ob eam perfidiam fames triennis immiffa

lts D

fuit füuper terram,

?

Il

vanu

T

ferem. 37.

SedeciasNabuchodonofori Fthnico juramentum dederat,fe in ipfius

& 39.

dominatione permanfurum,

Sed ubi juramentum: fregit, à Nabucho-

ln harei

donofore defecit, & ad JEgypti Regem transfugit, vaftatum eft ejus re-

T

&num, direpta urbs fancta, & ipfe cum fliis interiit.

TCgesam

à ma dl

Adi

TITULUS LXXXVI.

disque li

D maxc;

uramentacg- vota impia non implenda.

Di

Volyuetu

1. Reg* 25-

Audatur David, quód ad preces Abigail non occiderit.Nabal ejus

[

L

maritum, ficut in iracundiajuraverat fefa&urum,

Peccàvit Saul temeré & inconfultó vovendo , neminem viro-

pats de|

I.Reg. 14.

D.

omnes hoftes,

rumi , qui fecum erant, aliquid guítare debere, nifi priüs confeciffet

"

1

bere vol

jdic, 1.

Jephte pugnaturus contra fi

lios Amrxicm votum vovit Domino,

Auc

dicens: fi tradideris filios Ammonin manus meas , quicunque primus

d iedii

fuerit egreffus de foribus domüs mez, mihíque occurrerit, eum holo-

Woac

cauftum offeram Domino.

Unde poftea filiam, qua prima ei ocurrit,

Prz

immolavit, Sedtale votum non erat licitpm , multo minus, adimple-

j

ill) &f

tio voti,

TU od

$, Mach. 0.

Poftquam percuffus fuit Antiochus graviffimà & infanabili plaga,

Rv

pollicitus eft Judzis cum juramento , templo Jerofolymitano mirabilia

G

fe fa&urum.

Sed nihilei profuit ;

quia non ex devotione, fed ex timo-

Dxïm (uv

re, & defperatione hoc promifit.

A&or; 23*

Impium & :crudele votum fecerunt Judai illi; q

ui acgedentes ad

principes facerdotum dixer

u

lictm j

ros, donec occidamus Paalum.

unt: devotíone dequimus nos nihil guftgtu-

Pért eo

N

TITULUS LXXXVII

Wt s

Tünt [

h

fufitia & equias.

um f

Braham volens feparári à Loth nepote fuo, dedit ei optionem, ut

UOxhus

6en. 13.-

eligeret partem , quam vellet: & fic pulchré poterit partitio fieri,

Im;

!

A

kin

ut major dividat, & minor eligat.

fopi

Gen. 30;

Dixit Jacob ad Laban : Refpondebit cras juftitia mea.

AÀt

Eli(zus pernfífit, quód filii pr.ophetarum quarerent £l

iam, ne forte

WROS [

^ Beg. 2,

fpiritus

V,

TITULUS LXXXVI. Juftitia & aquitas, 161

s imiff

j

n

iritus Domini projecifent eum , cümtamen fciret, quód ifti laborarent

vanum,

Teftimonio Domini juftam rem poftulaverantfilie Salphaad, que Num. 2?7.

einipfts

in hareditate paterna fuccedere à Moyfe petierunt,

Nabucho«

: ejus ree

Rex Adonibezech comprehenfus à Filiis Yfrael, dixit: Septuaginta Judic, !;

reges amputatis manuum ac pedum fümmitatibus, cefligebant fub mien-

fa mea ciborum reliquias, ficut feci , ita reddidit mihi Dominus.

Adduécto Agag rege Amalech coram Samuele, ait ei Samuel: fecit

I, Reg. 15.

absque liberis mulieres gladius «uus, fic ab(que liberis eric inter mulie-

res mater tua,

Dixit David ad Saul, qui eum injufté perfequebatur:: Dominus.re-

I.Reg. 126.

"

tribuet unicuique fecundum jul(titiam fuam & fidem,

«

Nabal ejui

Conftituit David, & quafi pro lege habitum

eft, ut zqua effet

1. Reg. 30.

pars defcendentis ad praelihm, & remanentis ad . farcinas.

yem vito*

Davíd noluit accipere gratis ab Arauna Jebuíao arcam, :(;uam ha- I. Reg. 24.

onfecifet

bere volebat, fed jufto pretio mediante,

Audiens hoedum balantem Tobiass dixit : Videte ne furtivus fit, Tob. 2»

Domino.

fed redditeeum Dominis fuis.

x Wimus

to, aut contingere.

j Quianon licét vobis auc edere ex fur-

qm holo-

Precepto regis À

ffveri faperbus & iniquus Aman fufpenfus elt in Efth.7. .

zjocurri

illo eodem patibulo, quod ipfe paraverat Mardocheo; & hoftes Judzo-

dinple

rum eodem die ab ipfis Judais occifi füunt, quos Judeos illi o;c'idcrc

putaverunt.

mhäïb

Contra Babylonem prophetans Jeremias ait : Red

Ed

opus fuum, juxta omnia, qua fecit, facite illi.

'dite ei íecundüm jcrcm. 50«

j actino"

Jubente Dario rege, viri, qui accufaverunt Danielem, miífi

funt in Dan. 6. &

Tacum leonum, & non pervenerunt usque ad pavimentum, donec arrí- 14.

dentes il

j gu[ta:u-

perent eos leones , & omnia offa eorum comminuerunt,

Fecit populus daobus presbyteris fenibus, qui iniqu& accufave- Dan. 13;

ruat Sufannam, ficut. malé egerant adveríus proximum, & interfece-

runt €Cos.

I

In eodem toco; in quo Andronicus injufté occiderat Oniam fum- 5, Mä;ch. "

4mum facerdo.em, fecit eum vitá. privari, purpurá prius exutum, An-

tiochus,

jonem U

Impius Jafon, qni inlepultos abjecerat multos , ipfe illamentatus 2, Mach, &,

& infepultus abjicitur, vec propriam nec peregrinam habuit fepulturam.,

qiio f

Antiochus homicida & blasfp

hemus peffime percuffüs , iitque ipfe ?. Mach. g.

tultos tra&averat, peregré in montibus miferabili vita defun&us eft.

(

A ler-

,e'ovtvtc

^ (pirinus

l

*

ié4 TITULUS LXXXVIIL Labor;

TIT

A fervo-nequam, qui noluit dimittere. confervo füo centum dez

Aquilam,

Mättþ 18.

narios, meritó repetit Dominus univerfuüm debitum, quod.liberali--

ars, ma

ter prius dimiferat illi,.

ld

trant, (

L.

oftendi :

li

fratres l

TITULUS LXX

XVI I -

Telrüm g

lder

Labor.

Ulit DEUS hominem, & pofuit'eumin paradyfo voluptatis, non -

Gen. 2; I*S' .

ut otiofüs, etiam inftatu innocentie ,. inillo: degeret ,. fed. ut

l

Operaretur , & cuftodi;ec illum.

1

Dixit Dominus Ade : maledicta terra in' ope

re tHo t in lakboqrib'u'ä'

Gen, 2: 17

N

Ls

comedesexea cundctis diebus vitzetua.

«

In. fudor.c. vultás tui vefc.&rig

Len

ane , donec revertaris in terram.

1noi

Exodi 20, 9.

- DEUS deftinavit fex dies in hebdomat

e labofi-,. 4c.urri dixit i fe:g diej

,

bus operaberis,: & facies omnia opera tua..

fc

QtCTacoh

jacob affiduum fuumlaborem recen

et Laba—rjx-,.vdüm ait: die nos

Y

Gexïf,gi: 49:.

&quue eítu urebar& gelu ; fugiebátque: fomnus ab oculís meis, Sic- :

,

D

ue pér viginti annos in- domo tua fervivi tibi.

idem vir mortises; feä

hia

4 Reg. 2. 26..

* Abiathar Sacerdoti- dixit . Salomon . equ

Sti

hodietenon interficiam, . quia portáftiarcam Domini DEL, & fuftinuifti

Sdf

laboresiinomnibus, inquibus laboravit pater meus;

Anna uxor Tobie ibatad opustextrinum quoti

die ,. & de labore

Vtsore

Töþ.z, xg

NY

manuumfuarumvi&um, quem.confequi poterat ,. deferebat.

Perunt

Erov, 51..

Mulierem. iliam |fortem, & genere illuftrem .laudat Salomonz

Quafivit lanam & linum., & operata eft.in confilio manuum fuarum,

Denodtefurrexit, dedírque predam domeflicis fuis, & cibaria ancillis

lO&ph i

fuis,

De frü&u maniuum fuarum plantavit . vineam, Manum fuam mi-

Qm mga[

Y

fitad fortia, & dipiu *jus apprehenderuntfüfum, Panemotiofanon

comedit,

.

VO i

Yw

Beei 1«

"fadicat'DEUS populo p

er Próplietam Aggzum, quód plürima ma-

monll[ w

la veniffent füper &os , éo

tionem templi.

fiäPd nonJadmoviffent manus: fuas ad ædifi'ca?

Og

üic

Us,

Marc, 6 48.

Chriftus videns laborantesdifcipulos in remipgando, venit ad.eos

H

Fil

füper mare;

Matth.20.

Pàterfamilias laborantibus in vineamercedem foluit;.

Àn

Joan. at.

€hriítus maunifeftat fe difcipulislaborantibus,

*

*

A&or, 195

.Paulus veniens Corinthum; &inyveniens i

bi JudæUm' noäxitïe»

Wt &

Aqui-

TITULUS LX)-(XIX. Lachtyme & fletus. 16s

rtum dea.

Aquilam,-&*Prifcilla&-uxo;em ejus;acceffit ad eos, & quia ejusdem erat

-Aibetilie

artis, manebat apud eos, & operabatur: (erant autem fcenofa&tori » artis.)

Idem de fe teftatur: ipfi fcitis, .quoniam ad ea, qua . mihi opus

A&or, 26;

erant, & his, quimecum funt, miniftraverunt manus ifta.

Qnania

34-

oftendi vobis, quoniam fic laborantes oportet fufcipere infirmos. -

Idem de fe & fociis fuis fcribit ad Theffaloniceufes: memores eftis,

t Theff. 2..97

fratres, laborisnoftri, & fatigationis: no&e ac die operantes, nequem

veftrüm gravaremus, przdicavimusin vobis Evangeliuni DEI.

Idem pronuntiat ; $i quis non vult operari, non manducet,

10,

TITULUS LXXXIX.

atis, non

er, f Wt

Lachryme c7 fletus.

| Jabon'buä

j vecrs

W " Levit Agar, longe àb 1(maele difcedens, nec voluit videre puerum

Gen.2x;

1 morientem,

Ejulatu magno flevit Efau, quöd*bencdi&ipnem patris habe-

Gen. $7,

! fäx dlf-

tet Jacob.

Venit Abraham, &t plangeret Saram uxorem fuam defunétam,

(3en, 22.

u dit ?-9*

Elevata voce , flevit Iacob, poftquam recognoverat Rachel confo-

Gen 2$9.

itif 5'(

brinam füuam.

$,€g j [(d

t

Stringens Ffa" collum Iacob, & ofculans eum flevit,

Gen.33.

Sciffis veftibus Jacob indutus eft cilicio, lugens filium füum multo

Gen, 37.

iil

tempore.

Commota fueruntvifcera Tofeph fuüper fratre fuo Benjamin, & eru-

T

Gen, 4

perunt lachrymz , & introiens cubiculum flevit.

Elevavit vocem Iofeph cum fletu, & dixitfratribus fuis: Egofum

Gen, 45

! 52]05100 í

Iofeph. : Idem flevit fuper patre füo mortuo.

Kerum flevit fratribus

mfüarum

& 5e,

ü aniill'l'S

eum rogantibus , utoblivifceretur peccatiin eum comuiffi.

Vulgus promifcuum, quod afcenderat ex JEgy pto, flagravit-defide- Num, 1.

foom ml

tio carnium, fedens & flensait: Quis dabit nobis carnes ad veícendum ?

oripfa o

Vociferans omnis turba , flevit, murmurantes & dicentes ; Utinam Num. z4,

imortui effemus in ZEgypto.

ii m*

Omnis multitudo vidensoccubuiffe Aaron, flevit fuper eotrigintà Num, 20,

i P

diebus.

Filii Ifrael Moyfen mortuum fleverunt triginta diebus.

Deut, 34.

.'Cnit

gd [

Angelus D'omini venit ad locum fleniium, & improperavit filiis Jud, 2,

irael beneficia , que à DKO receperunt, &

peccatà, qua comtmic-

tunt,. & lcvaverunt vocem ígam , & fleverunt,

2

Pugna-

"

Aqi

P

TT

164 TITULUS LXXXIX, Lachryina & fletus..

Pu

« TÓ

Judic. 20..

gnaturi flii lfrae] contra. filios. Benjämin., Hev::runt' coram

Domino.

Judic, 2r..

Et poftmodum , obtentá vi&oria , fleverunt

gulati gg;

nem. fratrum. fuorum.

propter deftru&io-

lachrysti

[

Ruth. 1.

Recedente. Noémi, nurus. ejus fäer.e Ccoeper

unt,.

$t

L. R€g I

Oravit Anna Dominum ,. flens largiter.

Doninur

(m

L. Reg. IT.

Audita. obfidione. Jabes. Galaad ,. levaverunt. vocem filiiIfrael, &

u &-d

fleverunt,

1. Reg. 15,

Lugebat Samuel Saulem, quoniam. Dominum

Mot;

conftituiffet eum. in regem.

poenitebat,, quód

i, atq

lümen. ex

1. Reg. 20.

David &.Jonathas ofculantes fe, fleverunt pariter..

W

1, Reg. 24.

Saul audiens vocem. David, qui. pepercerat ei, elevatá voce

flevit.

et a

Videns. David civitatem Siceleg effe füccenfam , &abduc&osho-

Ye

1, Reg. 50..

1em dif

mines inde captivos,. planxeruntipfe & populus, qui erat cumeo, do«

In

nec. deficerent. in. eis lachryma.

$, Reg, T.

Planxit David füper Sau! & Jonatham,. & alios interfe&os.

ofcuatys

[

2. Reg. 3«

David & omnis populus fleverunt. fuper. Abner , quem. occi-

fopulus «

derat. Joab

2, Reg 12,.

Noluit. David flere pro. filio. parvulo. mortuo,. &tamen flevit

At

pro in&rmo.

Tà

Quamvis. Abfalon exhibuerit fe

2, Reg. 18.

David flevit eum.miferabiliter mortuum;

peffimum : erga: patrem,, tamen *

ttisüs nq

4. Reg. 8.

Elifxus videns Azaélem coramfe , coepit flere, propter mala, que

$t

ille erat. fa&urus filiis Ifrael , cüm ipfe effct futurus rex Syria.

W

j

6

4. Reg. 20..

Flevit Ezachias fietu magno » oransDominuni pro.morte;, quam.

;

]mam) f

fibi imminere in: proximo' putabat.

lio , à

4. Reg,22.

Cüm audifftt Jofias rex. Juda. comminationes. fcriptas in libro

tiibus

Legis Domini propter. peccata ; fcidit veftimenta füa & flevit,.& multum

Jatyi

DEO: placuit.

Cüm: rezed

i&£cabatür templuxh ab ii$5. qui: redierunt de Babylone;

hi

1 Efd; 3;

müavit à

non poterat

quisquam egriofcere vocem . clamoris latantium; & voccnj.

n

fletüs populi.

thar ,

x, Efd. 10y

Oràante Esd

fa &-Bemï;',fprdp*&äïwmmiïci-onem» popüligentilis curh

Judais, colle&us. eft ad eum. ceetus. grandis. virorum & mulierum, &&

Pälptbra

fevit populüs multo. fletu..

r

z.ä(dg-' Ie

Cüm audi(fet Neemiás miferabilem: ftatum. civitatis- Jerufalem, fie--

Qus &rat

vit- diebus; multis; &jejünabat ; &T orabat.ante. faciein.DEI cæii..')

hlay

"obias.

eus.

TITULUS EXXXIX, Lachryme&tfletus, te4

Jnt Coram

« ' Tobias snanducavit panemi ciim Tu&u & trémore; quia cor

pus ju'.« Tob, $..

gulati proximi indomó habebat, quod no&e fepelire volebat.

deftrü&io-

- Poftea.auditis fermonibns uxoris, ingemuit, & ccepit orare cum Tob, s.

lachrymis.

Sara.

filia Raguei'i's-,-, aüdità ab ancilla gravi contumeliá,oravit ad Eodem,

Dominum cum lachrymis, ut abillo improperio eam liberaret.

iad &

Cüm receffiffet à. parentibus füis Tebias junior , coepirflere máter Tob, s;

ejus, & dixit: baculum: fene&utis noftra xulifti,

. Moramfaciente Tobia, flevit mater ejus irreme

dicabilibus lachrys Tob. 1o;.

d 'quöd

mis, atque dicebat : Heu mihi, filimi, ut quid. te mifimus peregrinari

lümen ocülorum noftrorum &c, ?

Raguel cognoftens Tobiam juniorem,. cum lachrymis ofculatus Tob, v,

a. vott

eft eumi , & ploravit fuper collum ejus.

"Veniens Gabelus.ad domum: Raguelis, & videns Tobiam junio- Tob, o,

)

du&osto-

rem: difcumbentem ,. flevit & benedixit eum.

j 00*

Exurgens cescus Tobias , occurrit filió- fuo redeunti, & füfci

piens 'lïob. IK

oículatus eft-eum cum uxore.fua, & ceeperunt flere prz gaudio,

i

e(to$

Càm exp

ofuiffet Achior omnia, quz dixerat Holofernes, omnis Iudith; 6.

A

yem. oCde.

pepulus communi lamentatione: & fletu; urianimes preces Domino.effu-

unt..

amen fert

Factüs eft

fle:uis Scululatus magnus in Ecclefia : per multas horas Judith, 7.

una noéte clamaverunt ad. Dominum,. dicentes.; Peccavimus. cum pa-

l, tamen

tribus. noftris;.

í

Stetit Judith antelectum: Holofernis

orax.xs cumlach

;ymis,ut DE'-"Judi:th. 13.

axà, QU*

U$ id , quod cogitabat , perficere dignaretur,

!iæ-

Cüm audiffet Mardochausiniquam fententiam contra Jüdzos pro- Efh, 4,

quam

H

latam, fcidit vettimentafüa & indutus eft facco, fpargens cinerem capiti

orte,

füo , &cum ejülatu clamans animi füi amaritudinem oftendebat, In

omnibus quoq.e provinciis, ad' quas crudele regis dogma pervenerat,

; n libro

plan&us ingens erat apud Judzos , jejunium; ululatus, & fletus.

o

Poftquam Aman vidit Mardochzum tam magnificé honoratüm,fe- E fth, 6,

ftinavit ad domum fuam lugens operto capite..

.

gabylonti

San&us Job flevit pro miferiis propriis,. . Ver

fa eft inlu&tüm ci- Iob: 30,

j K voccm'

thara mea,. & organum meum in vocem flentium, ;;£ujus fletus: vehe-

mentia apparet per hoc, quód dixerat: Facies mea Ihntumuit à fletu, &

jalpebre& mes caligaverunt;

gemiïiscum

jjeum

Elevitidem pro miferiis alienis: Flebam füper eo quondam,qui affli- Eodems;.

&us erat, & compatiebatur anima. mea:pauper. Etpoft; Moerensánce-

debam. &c;.

-

cæy/

X 3

Rex:

Ti

T

165 TITULUSLXXXIX. .Lächryma; & fletus,

Pfal. 6.

Rex & Propheta David habebat.de lachrymis füislavacrum, La-

tnultos »

vábo per fingulas noctes le&tum meum, & lachrymis meis ftratum meum

lfrael

rigabo,

Int

*Pfal. 4Te.

Fuerunt ei alimentum '& potus, — Fuerunt mihi Xachfymæ panes

?Píal.79.

Et alibi:

tuenat fi

PP(al. 101,

Poculum meum cum fletu mifcebam.

die ac noce. Potum nobis dabis in lachrymis-in menfura

Con

Unde veríus vulgatus habet,

xusad njí

Huic lachrymz lavacrum , panis, potüsque fuerunt,

Pfal. Sïo

"tte

PlOravit etiam David vitam füam.recolendo* DEtISvitammeam

Q«

annunti2vi tibi» pofuifti lachrymas meas in confpe&u tuo,

píal. 136.

pejeemi

tem cceleftis patrie recordando.

ls l:

fedimus & flevimus.

Super .Flumina Babylonis illic

Tw

Píal. 94«

Tine, a

Item crando Dominum: Exaudi Domine deprecationem meam,

auribus percipe lachrymas meas.

M

qui fecit nos

Et alibi-; B;otcmus «oram Domiqo,

des Don

Afa. 22.

D

Videns lfaias deftru&tionem populi fui, dicebatt Recedite à

: mes

Luany,

amaré flebo. — Nolite incumbere, ut confolemini me , fuper vaftitate fi-

KI1» quag

liz populi mei,

Fiblum

Jerem. 1$.

Dixit Jeremias: Audite & auribus percipite, nolite elevari, quia

IDominus locutus eft.

Sequitur: Quod fihoc non audieritis in abícones

Wt Ts

K

dito, plorabit anima mea à facie fuperbix. Plorans plorabit-&c.

30t2, Qu

ferem. 9«

Copiofi fletüs in Jeremia ipfo figna erantmulte lachrymz, Quis

dahit capiti meo aquam & oculis meis fontem lachrymarum,

]'Unq

Titlierum

"hiren.1.

1tem & multi gemitus; Idcircoego.plorans, & oculus meus dedu-

Yu

.cens,aquam. Sequitur:; Multi gemitus .mez, & cor meum mcoerens,

X'akdlf &

Th[en. 3-

Et clamofi fingultus: divitiones aquarum deduxit oculus meus.

lm

Sequitur: Ne avertas faciem meam à gemitu & clamoribus. -

It

YOCa

t

Thren. 2.

Et.oculorum defeétus : defecerunt pra lachrymis oculi mei , &

Conturbata funt vifcera mea.

mlS, mon

iDan ro.

Ego Daniel lugebam trium heb

domadarum diebus, panem.defides

lty

rabilem non comedi , & caro .& vinum non introierunt in-osmeumiz

&argua

l

iDan. 13.

;Flebant amici Sufannas cum viderent : presbyteros adver(us eam te-

am) u

ftimonium frolatimgs, & ipía etiam flensinfpexitincoelum; erat enim

Cor ejus habens fiduciam, -

l'abilibuï

&.Mach. 1.

Antiochus fecit in Jerufalem cedem magnam hominum, & factus

(

eft plan&us magnus in Iírael, & omnis maritus tum

dg f

fedebant in thoro maritali , lugebant,

pütlamentum, &qua

1. 'Mach. 2.

Planxit I(rael plan&u magno, pro morte Matathiz,

F4 .;MaCh- '99

O dies

. kieverunt omnes de lfrael Judam Machabaum plan&tu magn

paul-

*

AU

TITULUS EXXXIX, Lachryme & letus.. 16*

um, Lt«

-

multos » dicentes ;, Qnomodo €

um um

I1frael.

ecidit potens,qui falvum faciebat

.

Interfecto: Jo

n

f

g panes

,.atl-ïa & duobus filiis ejus cum mille v!&ris-, quos reti- 1, Mach, rz.

A.

]

Exalibi ;

nuerat fibi, à Tryphone, luxít Ifrael luctu.magno.

Contriftatus eft Antiochus propter iniquam mortem Onia,, & fle- 2, Mach, 4..

us habet,

xusad miíericordiam, lachr

"tateim & modeftiam,

ymas fudrit,' & recordatus eft defun&ti (obrie-

H

i

dmmem

Occifis bimatis pueris per Herodem,imple

tum ef?,quod'di&üm ett MattB;a;

perJeremiam Pro

phetam: Vox in Rhama audita eftj plonaïus &.uli;läi

tus multus &c.

loris Wt

Pater pueri lunatici exclamans

:

R

'cum lachrymis ; ajeþät :Credo De- Marc. 9..

mine , adjuva incredulitatem meam.

:

em meamy

Maria Magdalena legitur ter fleviffe: primó pro peccatisfuisad pe- Luc,7.

| Domint,

des Domini:fecundó pro morte fratris: tertió pro paffione Domini, — Joan, 1T.20^

Salvator nofter invenitur tribusvicibus lachrymas fudiffe , fuper Joan. 11,

Jite à t

"Lazarum, quem ad mortalem vitam revocabat.

SuperlIerufalem civita- Luc. 19.

ii fie

"tem» quam propter peccata deftruendam íciebat, ; Et in crucey quando

ebr,s. :

feipfum pro.mundi peccatis hoftiam offerebat, ut ait Paulus :

Precgs H

yi, qii

.cum 1

achrymis & clamore valido offerens,

'Poftnéegationem tertiam Petrusegreffus foras , flevit amaré. Sed Luc,.25;.

jnakote

&

Lt

nota, quod Lucas preemifit , dicens : Refpexit Dominus Petrum,

*

Eundem Dominum d crucem fe

] QUii

"mulierum ,. quz plangebant» & lamentabantur eum. -

quebatur multa,.tu-ljba gqpuliQ & Luc.25.

Paulus Apoftolus cum lachrymis Domino f

ervi

* valediceret fratribus: Vos fcitis, qualiter vobiscum 'per omne tempus

iebat;aitenim; cüm A&or. zoä;'

i

3

] mæröni.

fuerim , ferviens Domino cum humilitate & multis lachrymis..

-*

jus meui

Item cumlachirymis proximos monebat, & ipfosad lachrymas pr

-5- Eodem.

vocabat: Peruienium, ait, nocte & die non ceffavi.cum multis lachry-

T.

"mis, monens unumquemque veftrüm. Seqitur: Magnus fletus factus eft,

Item cum lachrymis fcribebatepiftolas fuas : ex multa tribulatione 2;Cor;2;

m Agüdö*

* &argutia cordis fcripfi vobis per multas lachrymas, Multi ambula- Philip;3.-

bant, quos fepe dicebam vobis, nunc autem flens dico.:

g

y m

Erad Romanos ait : Spiritus poftulat pro vobis gemitibus.inenar- Rom, g«-

'yabilibus, " Talesautem gemitus non folent effe fine fletu,

N

"E

Cuma

dveniffet- Petrus in Joppen ,. circumfteterunt eum omnesvi- A&or.

d

-

? & f&

du« fientes, &oneqde-mcs eitunicas &-:vdfes, quas fac-iebatrik*is-Dorcas.

n &qllt

, dits

u

TITU-

gl*

TIT

tc? 'E;äTüLUä XC Libcralitas & mifericordia.

pr:

TITULUS:-XC

darentu

litteras

C

Lileraltas €- mifcricordia.

cerdot

[

&en. 4.

Ebecca, filia Batuel, valde liberaliter :r.c'l'pqndir fan'mlo Abrahe di-

den, &

R

cens; Bibe Dominemi. .

Ne

Liberaliter egit Moy

fes defendendo filias Jethro à paftoribus,

Exod. 3.

lus nv

qui eas adaq

uare pecora ton. finebant.

P

—EXO& '180

Audiens /Moyfes quóà

d focer fuus

Jethro veniret ad eum, egreffus

eft in occurfum ejuc, & iptum multipliciter honoravit

& gee

Filii 1rael me-.te promptiffima atque devcta obtulerunt, ad facien-

yrebep

þxod. 36.

&quicquid ad culrum & veftes (an&tas erat ne-

dum opus taberoaculi,

Plusoffert

diuy,.

ceflarium, Etfequicur: Artífives compulfi dixerunt Moyfi :

populas,:quam neceffarium

Y

eít.

T

Num. 20«

Petiit Moyíesà rege

kKdom: Obfecramus, ut nobis tranfire !iceät

Gl k

It gaq

per terram tuam, non ibimus per agros, non per vineas, nec bibemus

Qtülec

aquas de putcis,

Judic. $.

/Gedeon petiit à viris

occoth & Phanuel panes pro commiilitoni-

K

bus fatigaris, qu

i darerenuerunt, / Sed- malé utique accidit eis.

Jündion

Nabal illi

beialiter fe habuit ad Devid petentem aliquid fi

*

bi dari,.

$, Reg. 25«

Obtentá vi&torià.de Amalecitis, David

mifit dona de prada fenio-

Of Iarg

1. Reg, 30*

cens: Acdpite benedi&ionem.

Vil

*

tibus juda proximis fuis , di

Q pert

$. Reg. 9-

Precepit David,utMiphi

bofeth comederet panem in menfa fua fem-

er,

& totam domum Saul dedit ei.

q

Fugienti David à facie ABfalo

n, Sobi,

& Machir, & Berzcllai obtü-

f

"n

2. Reg. 17*

lerunt ei multa exercitui neceffaria,

frumentum; hordeum, farinam.

le[lE: &l

ftitit David, quand

o fugiebat Abfalon filium fuum,

9. Reg. 19.

Qui- Bérzellai a

retinuitfilium illius de familia fua

Fi

obtentà David vi&oriá,

")ïts fu;

Regina Saba multa obtulit Salomoni, & Salom

on dedit omnia, que

3. Reg. 10.

exceptis his, que

ultró obtulit illi munere regio

Ti

petiit,

de I(rael captivos Iudaos veftierunt, &ilos, qui

ditens'

:U

2, Paral. 28.

Quidam boni viri

(üerunt jumentis, & duxerunt ad fratres

Comcdi

ambulare non poterant, impo

eorunt.

Cratio.ï

Rex Cyrus protu

tit vafa templi Domini, qua tulerat Nabuchodo-

1. Efdc t

Fuerunt autem vaía aurea, & argen-

tje, &

nofor, & remifit ea in lerufalem.

Tanftzt

tea quin

que millia quad

raginta,

Ci Hbm'a

Re

deuntes de Bab

vlone filii Juda

obtulerunt. fponte fecundüm

LO E(d. 2«

,Sd

vires (uas ad extruendam. domum Domini,

Prz-

Ti p

ydio,

TITUL[IS XC. Libcralitas & .mifericordig. 169.

Przecepitrex Darius, ut ædiäcarctlx,r'in]cru(äl&ä domus Dei, & r, Efd. 6.

darentur fumptus de arca regís, licét quidam emuli opus impedire per

litteras laborarent:

Gloriofam & libera'em epiftolam dedit Artaxerxes rex Neemiz (a- r, Ffd, .

cerdoti, venienti in Jerufalem àd confolandum Judaos.

'Rex Artaxerxes liberaliter fe habuitad Neemiam venientem in Ju- 2. E(d, ^.

ibrahe die

daam, & dedit ei epiftolas, quales petierat.

Neemias vàlde liberális legatus, qui popilumannona & exa&ioni- 2, Ef(d, s.

aftoribuss

bus non gravavir, &his, ad quos venit, plurima bona fecit.

"Tobias'omnia, quz habere poterat, concaptivis fratribus, qui erant Tob, ,

a, egrdlt

de genere fuo, impertiri ftudebat, efürientes alebat, nudísque veftimenta

^

prebebat..

yalaciene

Raguél 'tra

didit Tobiz juniori fübftantiam fuam -ufque. ad dimii- Tob, 10.

ias erat ne*

dium, ad Saram filiam fuam.

lusofett

Tobias junior multüm fuit gratus Raphaéli, quem.hominem pu- Tob. 1s.

tabat, & valde bene.recognovit beneficia,.qua ab eo receperat, .Et ex-

nfire lictat

inde pater.& filius mediam partem omnium

C bibemus

obtulerunte

; bonorum lli /liberalitsr.

Rex Affverus juffit preparari convivium p'ermagüi'ficum-, pro'cor- Efther; e,

?mnäilïxonï-

jun&tione & nuptiis E(ther, &

Lg.

1

f

dedit requiem univerfis prgvincüs y ac

[fx'bi darï..

dona largitus eft juxta magnificentiam principalem.

Videns EíYher reginam rex Affveeus dixit ei: Quid vis Efther ?

la

que Efther 5.

eft petitio tua? Xtfi dimidiam partem regni petieris, dabitur tibi,

)r:fa d

Quzfivit rex Affverus, quantum honoris ac premii confecutus ef- Efther $.

Cámque intel-

fet Mardocheus pro fide, quam erga ipíum fervaverat.

1 diii obtu-

lexiffet eum nihil accepiffe mercedis, fecit eum magnificà honorari.

rina.

Filii Job facientes convivia, unusquisque in die fuo,vocabant fo- Job. 1;

jumloum

rores fuas, üt comederent, & biberent cum eis,

ynni

quæ

Pium & mifericordem fe füiffe ad pauperes,, oftendit beatus Job, Job. so,

dicens: Cor vidue confolatüs fum , pater eram pauperum, 1tem:- fi & 34,

comedi buccellam meam folus, quiaab infantia. mea crevitmecum mi-

j[os Qd

feratio.

l P (raut

. Mag,

ifter militie regis Babylonis dedit cibaria & murufcula Jere- ]&em. 49;

mie, & dimifit eum, quocunque vellet ire » promittens ei multam hu-

Jabmhod?'

manitatem, fi vellet cum eo Babylonem

^ & ug(!l.

ei liberam facultatem remanendi,

pergere , & nihilpminus dedit

Séeleucus Afiz vex, de hereditatibus fuis, tempore Oniz (ümmi pon- s, Mach. E

L

értinentes,

dlficis, praftábat onvnes fümptus ad minifterium factificiorum p

gue

Apettis-

j

ï

H

D

170 TITULUS XC, 'Lib-cralitþas&miferibOraia,

WMatth, 2.

Apertis thef'aurisïülis, non parvis loculis; in q—üibus.obolgi ,zeþor

N

nuntur, obtulerunt Magi Domino pauperi.aurum, thus, & Myrrham.

tibne

m |

& (ocio

Matth, 19..

Magnificus & largus remunerator Dominus eft, qui relinquenti-

-

Q

bus propter eum temporalia bona reddit centuplum in. hoc fzculo, &

7

vitam eternam in futuro.

Barbar

teficiobon

Matth,-12.

Ex pia liberalitate proveniebat , quód Dominus difcipulos fpicas

Publ

vellentes fabbatis, & manibus confricantes contra Pharifzos maledicos

?

defeidebat.

tempelat

K fonte liberalitatis

Paylus au

Luc.5.

dimanat, quàód Dominus peccatores ad con-

vefcendum , ad colloquendum; & ofculandum admifit

Ày

| Matth 9, .

patet Matthei 9. & Luce 5«

M

! de J-p.opulo,- ut

j

P

Wegoria

T fl

! Item & deillis publicanis peccatoribus, qui appropinqua

bänt ad

Luc. 15. 19.

Luc.. 7

eüm, utaudirent illam. Etde Zachzo Luce 19. Exemplum qüoque

b qä

Matth. 26.. .

de Maria, qua ofculabatur pedes ejus. Item & de Juda,

Onefim

benigaitatis fignum infelix citius refipifcere debuiffet.

pi-g?;er quod

a k

Marc, 14.

Mauh, Id«

Setutz funt turbz pedeftrés Dominum JESUIM de cisitatibus in

i, (

defertàm. ' Vefpere autem fa&o dixerunt ei difcipuli.

Dimitte tur-

bas, ut euntes emant fibi efcas,

-Apfe veró tanquam ;iberglis refpondit:

*

Dàte illis vós mandücare,'

Luc, 19

Difribuendo & re&ituendo .largus fuit Zacheus, cüm dixït'ad'-

Dominumt: Ecce dimidium bónorum meorum

do pauperibus;: & fi quid

aliquem: defraudàvi, reddo quadruplum.

Donum pauperculx vidue; quz mifit duo ara minuta in Gáz0-

Y

I.uc ?x:

hs

phylacium, prafertuz à Domino muneribus divitum.

i

ü

À

j W

Luc, 25.

Valde liberalis fuit'Dominus latroni pendenti & petenti: Memen-

to mei, cüm veneris in regnüm tuum,

Et^ dlxlt illt JESQS :^ Amen

i

Wetta ve

dico tibi; hodie mecüm eris in paradifo,

Bla;

Benignitatem & liberalitatem dignatüs ef Dominus ofteaderes

JO&H. ?9

Vit) E,Ey[

quando vocatus ad nuptias pauperes ivit , & 'ibidem aquam in;vinum

Ye

€onvertit, ut exhilararet pauperes difcumbentes.

u qui

Matth. 19/

Magna Dei liberálitas apparet in illa-fimilitüdine de fervo nequam,

cui dixit Dominus : Omne debitum dimifi tibi, quoniam rogáfti me.^

ïfmntns ï

H

AG0f54

Jofeph, qui coänomina:us eft Barnabas. cüm haberet agrum, ven-

fünt

àD

didit illum, & attulit pretium, & pofuit ante pedes Apoftolorum.

ET

'Audientes difcipuli, qui erant Antiochtz, quod fames futura érat

ldurco i

A&or.- 114

Bhànte g

in univerfo orbe, propofuerunt in miniterium mittere habitantibus

fratribus in Judaa;

Quod & fecerunt, mittentes. per manus Barnabe ,

4p

& Saulis,

lm

füi

z

Qua-

tiig,

TITUL/US XCI Liberorum eruditio. I7I

p

nomine Lydia, baptizata ad praedica- A&or, 16.

ol rtpoe

Quad

am mulier purpuraria,

*

Trham

tionem Pauli

, valde liberaliter & devot& rogavit,

irïxo ca&gi't Paulum

& focios fuos manere in domo fua.

inqu:mi-

Cüm evafiffent Paulus & focii de na

u fracta , tempore hyemali, A&ot. 58:

guo; &

Barbari non modicam humanitatem praftabant eis : Accenfa enim pyra

ui imminebat, & frigus.

reficiebant eos , propter imbrem , q

ft Eodem.,

tos picas

Publius princeps in

fule Melite,

adquam Paulus & focii ejus po

naledicos

tempeftatem venerunt,

fufcipiens eos, triduo benigné fe eís exhibuit.

& dyfenteria laborantem, fanavit,

'qieoe

Paulus autem patrem ejus; febribus;

Ide liberalemfuiffe » quorum T. Cor, 16..

Apparet ;

Paulum erga pauperes va

1

agulo, uf

nesotia tam follicite pro

curabat , ut patet de collectis

,quas diligentiffi-

mé fieri faciebat,

Si dígnum fuerit, ut ego cam,

mecum ibunt, ait:

c& feminat, parce metet

v 4

2.Cor.9.

mbatt il

Et: qui par

Mire

ulo;,

ui pro Ad Phileme-

i quoque

liberalitatis & gratitudinis fuit exemplar in Pa

litteras tam affectuo

as effj- Bem.

Onefimo fervo Phil

emonis fugitivo fcripfit

p quà

caoés & devotas, ut patet in e

:

pitela: Sih

abet me focium, ait , fufcipe

illàm, ficut me, Siautem qui

d nocuit aut debet, mihi imputato,

atibus i

áug tt*

TITULUS- XCI.-

g(gmö'u:

diic d

: Liberamm eruditio.

kf qi

; udiens Jacob fomnia ]—ofeph , increpabat eum, me contra fe fr;i Gen. 9v.

m o*

M. trum füorum invidiam fufcitaret

*

Negligentiam filiorum argueba

t Jacob audiens, quód ali- Gen, 42.

: Mentr-

menta venderentur in. ZEgypto.

.

i jmen

Blasphemus in eremo

lapi

datus fuit, filius mulieris Ifraclitidis, de Levit, 24;

viro JEgyptio generatus,

Tales enim filii malé frequenter inftruuntur.

owdat*;

Fracepit Dominus per

Moyfén, ut filii 1frael docerent filios fuos Dgutf 4.

J

jg um

€a, quz ipfi viderant.

Contumax filius & protervus, &

parentum imperio obedire cön* Deut, 2I;

temnens pracipitur à Moyfe per populumla

pidari.

)ncquämy

Heli facerdos malé corripuit filiosfuos,

(ti m

& ideo tam ipfe quam illi x;Reg.I4.

fünt à Domino puniti

tum

[j

Adonias filius Haggith malé fuit à pat

re f:;o David correptus, &

3 Reg. 4

fed tandem à fratre fuó re-

&

z.

orum.

idcirco in füperbiam elatus regnare voluit,

ccifus fuit,

H

&i

gnante [6]

Approp

inquans ad mortem David, diligetter inftruxi

t$alomohem , p;ral, 28« '

ubnznüb

'eum,

j

N

iligm fuum, qui regn?rc debebat poit

E2

x obias

«

q

*|

]

172.

»' TITULUS. Xcir., Luxuria;.

TOb. T. 4'. 5"' [

Tobias. fenior filium füum ab infantia timere DEUM docuit, & ab-

giint;,

&.14.

ftinere ab omni peccato,. Deinde , cüm fe ci:o crederet moriturum, pi&.

ent, |

& falubriter inftruxit eum.

Similiter fecit inftante morte fua.

Tobc IO&.

et de;

Parentes Sare uxoris Tobia junioris dimiíerunt ire fliam füuam cum

piere.]

viro fuo, monentes eam, honorare foceros , diligere. maritum fuum,

D

xegere.familiam füam , gubernare.domum, & fe.ipfam irreprehenfi-

quaud

bilem exhibere.

Ti 0n

Jeb. 1.

Magnam folicitudinem gerebat Job de tiberis fuis , qui cüm fimul

T8

comeditfent ,. offerebat holocautta per fingulos dies, neforte peccáffznt.

À eütplen

Daïr. 135.:

Parentes Sufanne , cüm effent jufti,. erudierunt.filiam. fuam fe-

BU

cundum. legem Moyfis.

li Mach; .

-Cüm appropinquaret morti Matathias ,. fil

ios fuos falubriter. in-

Wsb

ftruxit,. & contra impios animavit, .

2; Mach. 7.7.

Supra modum mater mirabilis, qua: pati

entes: feptem . filios: fub

DURT

unius: diei tempore confpiciens; fingulos hortabatur: pia voce dicens :

Yel g

Nefcio, qualiter.in utero meo apparuiftis &c,

[

LUA

Püteff,

-TITULUS. XCIL.

l)(&«

D

AKEuxurias.

D»

Xütios

Eccatum carnis:precipua videtur: füiffe caufa, propter quam Domi-

Qgere

6n, 6

nüs-diluvio deleveritmundum,

Dicitur. enim : . Omnis£aro cor-

Qs

ruperat viam fuam.

Gen. 19.-

H6€ etiara fuit caufa horribilis incendii Sodóme.

lb[, [

Gcn.--34'.'

Nota, quot & quanta mala: evenerint«

pro. ardenti- amore: Sichem

hi

Blii Emor,; qui violenter: Dynam oppreffit.-

Luxuriofi quandoque luxuriam in.aliis deteftàntur, ut patet de.Ju-

Gen' ,8. '. -

dá;.qui dixit:de Thamar t Producite: eam ; ut comburatur, .

Qccafione uxoris Levite à viris Belial in Gabaa Benjámin ; incre-

judig,- 20,

dibittibidinis füsore vexante ;^ occifa.funt plusquam 60006, hominum.

2. Reg.3.4..

isbofeth. filius- Saul redarguitAbner, qui ingreffus fuerat-ad. con-

cubinaii patris füi - Abtier autemiratuefuper- hoc p

rocuravit ei auferre

terram:, & citó. poft^ amifit uterque vitam & patriam,;

Q.Rbg: XiI..

David captus amore-Betfabez uxoris:Urtz ; , cum: illà adülcerium

tommifit ;; & cümprodiuone homicidium perpetravit,

judith; .12.;

Stetit. Jadith ante faciem: Holofernis, Concuffum erat cor ; ardens

C.

ipfius ià concupifventia,

afüfci-

Tob. 6;-

x

Duu: angelus-Xobie. jun?eri ; in.cos. qui conjugium.it

P

piunt,

ïhf::l.l

-

375

qITUÉUS:/ XCHI OMagia::

iab

piunt;. &EDEUM E& äam&n&?-fuä exclüdàrit ,^& ifu;c- libidini ita. va--'

uririjpit

cent, ficut equus & mulus; habet poteftatem dxmonium. Quid'ergo:

dr

eft de fornicatoribus , qui nihil aliud intendunt;. nifi fosdam (uam ex--

füam cum

plere- libidinem ?-

m fütmy

Duo fenes presbyte

d füerunt amote: Süfanäæ- decepti, : quód,- Dan, . 13,-

':prchenü-

quando illa voluntatem eoruim facere recufavi

:

t, mortem illius prgcu-

rare.conati (unt,.

^

10

um fimul

*

Tempóre Ant

ochi , 'tEm-plüm:'-luxuria & comeffationibus gentium' 2, Mach, 6

erat plenum , &fcortantium cum meretricibus

;eccäfl':nf-

lieres ultro fe ingerebant/&c.

, facratísque edibus mu-

j um

Occafioné Herodiadis

1

j quam contralegem duxerat Herodes, Joan- Matth. 14.

nes.Baptifta decollatus fuit

2

»

Marc. 6,

rier. it-

ad iuftantiàm peccatricis mulieris.

Spiritus immundi locà immünda diligunt , unde rogavérunt Do-- Matth. g,

minum JESUM , ut.permitteret eos'intrare in' porcos ,. non in boves

; filos fob

vel'aghos, qufunt animalia mufida.

JccdümS:

Inter illos ,

, qui.vocati funt ad magnam ccenam, nec iverunt;

illé, . Luc, 14.

'qui uxorem dux

it, non petiit fe.excutatum. haberi. :

Per.quod patere:

P

oteft ;:quàm Iongt fint à ccena Domini luxuriofi homines & immun-

d

i, fi ducere uxorem ita

hominem implicat & invdlvif j qqöd* quafi :

nihil aliud. cogitare finit.

1

.

Exempló filii prodigi, q

ui

difipacit fubffatiamn füam vivendoTü- Luc,15. -

D

Xuriose, patet; quód id pecca

tum-depauperat. LInde dicitur ?* Coepit*

€gere- Item vilificat:naturam.

Sequitur::Quód ipfe. paltebat por-

v Dorti-

Cos. &c,.

ao Qu*

Item non extinguit ardorem libidinis ,. fed accendit: dicitur enim:

ibi:

Cupiebat implere.ventrem füu

1

m .dc ,üli?uis , /quäs porci manduca-

gre sichem

'bam« £.

M.

aetc]t

TITLILU*;S 'XCIll.'.

| hominum-

jat gd con

5

T auferit

Q.Mgm :

Oram MOvf 8 Aarone-confündüritur magi & malefici in gypto

P

*

Ladülfïfigm

. virga enim Aaron devoravit virgas eorum; -

Exod; 7: 1f

Quin & -'ipür..ulceri-

bus percuffi coram Moyfe ftare nonpoffunt.

(

0f; g,.-del?$

M

ag in JEgypto cüm omrii fuz atte-non: poteratit prodücere dcini- -

Exod. s.:äf;

ii

M

phes:

" 1'[2 ('.!(d'

ä

argumentum:evidens; illjs hoiïfdr'fmi&a.ä DEO éffe permiffa, -

2

Ins-

?Mï:

:

TIT

174 TITULUS XCIV Maledidtio, qua DEUS &c.

Fia

Exod.22. 18.

-Intet leges—-—äud;ici à.DEO datas e& illa : maleficos rgoglga:ierig

vivere,

titito ani

Lev. 19. 321*

Pro

hibet. DEHS. pOpuio : non declinetis a

d magos, nec äb arío-

Nin

Addit rationem? Fgo

in die jud

lis aliquid ícifcitemini , ut polluamini per eos.

Leve20. 6.

Dominus DEUS. vefter, . Minatur etiam talibus : Anima, qua-declina-

m

veritad magos & ariolos, ponam facie

*

n meam contra eam ; &f'.ntcr&-

Ciam illam de medio populi fui.

Saul abftulit magos X ariolos

de terra, & interfecit eos,qui p ythoï

nes habebant in ventre.

Verüm deinde ab hoftibus coar&atus, pytho-

Y, Reg. gs.

M

niffam confuluit, poftridiéque ejus diei in peccatis fuis mortuus , Íeipíura

gladio füo peremit;

Wi

4

Interalia peccata, propter qua Ifraelite fub Rege

Ofeeab Affyriis

l ch 17./

LO pro

17

in:captivitatem. abdu&i fuerunt , etiam hoc adducitur s divinationibus

- tüibu

inferviebant, &cauguriis, .

lt

4. Rege I«

Ochozie regi , ob

confültum Beelzebub DEI Accaron oraculum,

lelieri,

mortem przdicit Elia

$.

2,Patal. 33

Manaffes Rex. o

bervabat fomnía , fe&abatur augüria, maleficisar-

De;

tibus inferviebat, habebat fecum magos & incantatores. — Idcirco vinctus

TUn, quia

.du&us eft,

Bitic

catenis. Babylonem in captivitatem

VoYnà;

A&or. 3*

Simon magus , peftquam mu

Itos fuis magiis dementáffet, tandem

ctedidit , & baptizatus eft,

l.

D

.

Sed vana fuit ejus converfio.

?yniiïn.

Mul ex iis, qui curt

ofa feétati fünt, attulerunt libros fuos (ma-

Qu

,A&Ol'. I 9« I 9"

Nut

gicos) & combufferunt coram omnibus,

ttsdita i

Dir

TITULUS XCIV.

Wt p

Sid

&j

Maleditlio , qua DDE/US maledicit bomini,

&j

d

s*fuiife: Maledi&us eris in-

i "i

Gen. 30

Erpens pri

mb legtur à DEO mialedi&u

Mini.

$

ter omnia

animantia & be&ias terra;

guper Pe&us tuumr , gradie-.

ris, &c.

tontïaba

Eodem.

Ad peenam hominis

di&um eft: Maledicta terra in opere tüo,

*Thren, 2,

Lamentans Jeremias exci

dium civitatis Jerufalem , dixit: repulit

n

]

Dominus altare fuum , maledixit

fan&ificaioni fuz.

VC, afm !

at : ftillavit fuper nos maledi&tio. Et

Q

Dan. 9.

Daniel in oratione fua diceb

nota, quód maledi£tio fu

per peccato

res dicitur ftillare , fed fuper juftos

Phj

benedi&io inundare. Ecc

lef,39. Benedi&tio illius

quai fluvius inundabit.

. Sacerdotibus malis loquens. Domiaus per

Malachiam p'rorph.etam,

10 & diy.

h/ï;a;lach,.z.»

-

f Ficüs,

W $li

dixit; ,Maledigam bcne-di&ioniþ'u; veftrise

J5 &c,

TITULUS XCV. Maledi&tio, qua homo&c. 1754

Matth. 21

*

*

x guier

chüs, haþitfbgïfqlïiïü*üe frdtu] maledi&a fuit à Domino, & con-

tinuo aruit,

Marc, 1I.

C abar-

Nimis erit terribilis illa tale

di&io, contra, reprobos proferenda Matth, 25,

in die judicli: Ite maledi&ti in ignem eternum.

nem Fgo

g ddinz-

&intgrie

TITULUS XCY.

é

:

i

l

0

mini ttaledicit,

$ pytho-

Macdtfa,

qua bomob

1

, Eu

Rimus. in—t&' hominlcsv.Noe'l.egitur maledixiffe Chanaan nepoti fuo,'; 6cn. 9.

wab À (ry I'iis

P

" pro eo, quód Cham pater ejus nuditatem ipfius Noe -cætc:ris fra-

i

mationibu

3:

tribus nuntiavit, cüm magi

$ eam. regere debuiffet. -

** C"mter verba benedi&tionis, qua

.d'cdi:.lfaäcx)acdb filio füo : Qui ma-.Gen; 17.

oractll

ledixerit tibi, fit ille mà

Iedi&us.

"* De Simeon & Levi dixit

Jacob pater eofum : Maledi&us furþr €0- Gen; 49. -

,

yeficisate

rum, quia pertinax, & indignatio eorum , quia dura,

covin&us

"* ^"Balach mifit nuntios ad Balaam, ut veniret, & male

diceret popu- Num, a.

1o Ifrael ; audierat en

^

Y*

f

im , quod mglcdi&us eratzip quem maledi&io e-

ja, n

veniffet.

^'U7 Qui male

dixeric patit, düt matri, niorte moriatur,

/ Y.evit. 20€

jos (It&*

Multas maledi&iones ponit Moyfes in eos, qui transgre

dérentu

T Deut, ,17

tradita illis divina mandata.

Dirüta civitate Jericho imprecatus eft Jofüe dicens: Maledi&us v

R

.coram Domino, qui fufcitayerit & edificaverit Jericho, *

ir Tofue 6f

Sichemita inter epulas & pocula maledicebant Abimelech;

judic. 9."

.v

Goliath Philiftaus maledixit David in diis fuis.

3. Reg. 17.

Fp////)i/.'

Saul volens perfequi Philiftzós adjuravit populum, dicens:: Male-

Io RCg qu

di&us vir, qui comederít panem usque ad vefperam, donþc ulciKar de -

ánimicis.

—

'

s etis!

1 gïa Ie

Semei procedebat egrediens & male

dicebat, mittebátque lapides », ä;g, 16.

«ontra David, & dicebat: Egredere vir fanguinum, & vir Belial.

Klifzus maledixit puerís illudentibus ei, & dicentibus : Afcende cal- 4, Reg. 2,

ercito

ve, afcende. . Et laceratifunt quadraginta duo pueri à duobus urfis.

j p j

Cüm Judas Machabaus obfideret quoddam predium, illi qui in- & , Mach, 10,

tus €rant, fupra modum maledicebant, & fermones nefandós ja&abant;

É

ed;&lo

Pharitzi maledixerunt coeco nato, per Dominum JESUM illumina- Joan, 9.

upïl'

;ui?f?

10, & dixerunt; Tu difcipulus illius fis,

;j

dabl[

. Argüebant ludzi Paulum, dicentes : Summo facerdoti Dei maledi-

A&or, 23«

jimy

ps effet.

prOFh

€is? Sed ilic excufavit ( & dixit ; ne(cicbam fratres; quód prince

AIIU-

ficos

-

:76 TITULUSjXCVI.Malorum multitudo.

CUPTULUS XCVI

AMalorum multitudo. :

Gen.6. & 7.

Um fa&um fuit diluviums. .o&o, homines tantüm falvati funte

»

Omnis quippe caro €orruperat viam fuam..

Id

Gen, 25.

C

;Plures fuerunt filii I

dom

fmaelis, quam .filii :;faa;,y.& plurgs -

Q

nüsc

lios (üfcepit.Abraham. de Cetnra, quàm de Sara;.

Gen, I9.

In quinque civitatibus $domorum non eran

*

t inventi decem il;'üi:

Viret p

-ergo .erat ibi multiudo, malorum, & pa

m

xcitas bonorum,

L

à e my

Inter omnes fratres Jofeph non

fuerünt nifi duo, Ruben & :

1

f

& dü&or,

Gen, 37.

Y

Jüdaïg

Qu

qui laboraverunt ipfum liberare, fed prevaluerunt mali.

3

-

*

,

*

-

iNum. I3.

Moyfíes explora

tores mifit ad

con

fiderand

ni(fióriis,

DOmillus,

'fed duo taatüm erant boni, fcilicet Caleb & Jófue.

umft*er.ramïprom

Ante

.Sexcenta millia pugnatorum numerati fuerunt, -

de quibusduo tan-

In 4g

Num-[;l-

Vidtlcer a

'tüm, Caleb & Jofue, intraverunt terram promiffioriis.

2. Reg.I5e

Plures fuerunt cum Abfalon, regnum patrís ufürpare nitente, quämï

-/Egypt

.cum David ben& & jufte regnante.

ia

:

-

qu

11 hogi

;Major pars filiorüm Ifrael fuitin re,

g

t

:ubi eranthomines,

gnoSamariz, quia decem tribni,';.

MTM

3. Reg. -qm(.

multà:pejores, minor autem in regno Ic;-u(alcm,ïqüi?

:duz..tantüm. tribüs,

"

)

á

H

43

"Tantus.erat nume

rüs bellatortm regis "Syffæ Y QEïa. pugriabant.

hfm [

$ Reg« 20.

«contra Afrael, quód dicebat ipfe rex, pulverém Samarie non fufficere-

Pïüþ((

plag'

l

$ m

pugillis eorum.

Tudith. 2.

In exercitu:Holoferriis tantus erat numerus bellatorum, quàd coo-

?mï

ueruit faciem :terra ficut locufta.

terrgit

"

per

. «Qmnis populus habitantium n terra Zgypti,' & mulieres, qua-

Confe

]ereæ. 44'

"u

m ftabat multitudo grandis, facrificabat diis alienis.

T jj

3. Mach. 9.

** ^Non remanferunt cum Juda Machabao nifi o&ingenti viri, & .eramt:

lt bf

in exercitu Bachidis & Alcimi proditoris 20000, virorum, & duo millia

Ya

N

i d

On [

Xdit

.equitum.

Cüm.e

Waj

Ioan, 18.

ffent in Jerüfalemtempore pafchali, gfüO- paffus et Dominuss -

lmbmm

maxima populi multitudo, non eft inventus vir, qui f& opponeret ma- ,

wtm

nifeftà morti tam nequiter procuratz,

bt i

hunc dimitte, fed Barrabam.

.

-Clamaveruntenim omnþs :Nom

Di

dece

A&or. 2-8

Quidam Iudazi, quos inveni

t Paulus Romz in primo adventu fuo, 'A

m fl

ixerunt ei: De fe&a hac Chriftianorum notum eft nobis, quód.ubique

N

«€i contradicitur,

trar:PF Uden

Qu

Ó

dIny

TITU-

i g

Ll

TITULUS "XCVII. "Mattimonium.

I

7

TITULUS XCVIL ;

,Matrimonmm.

tati (itte

Uód uxor debeat &ffe viro füo focia & «qualis quoad multa, noti Gen, 2

Q

domina; velancilla, patet per hoc, quód Evam formavit Domi-

plurcsi-

nus de cofta Adz, non de capite vel de pede.

Item patet ; quod

vir eft caput uxoris, quia fuit ei quodammodo principium cffendi, & fa-

m jlit

&a eft mulier deviro fuo, non vir de muliere.

Debet effe vir magifter

& do&or, unde przceptum à Deo fuit datum Adz, & per Adam Eva.

L'& ]lldaS,

Quód unus vir unam tantüm uxorem habere debeat ,

Lüc-decemit Eoderm.

-Dominus, dicens: Erunt.duo in carne una,

mi[f;öhä

In Arca Noé tot viros

Ante diluvium, folus Lamech duas uxores Iegitur habuiffe.

Gen,4.

» quot fceminas juffit Dominus refervari, ut Gen. ,

jdio táte

videlicet effet unica, unici.

quà

JEgyptii tempore Abrahe plus abominari videbantur adultérium,

Gen, r2,

ite quam

m homicidium, undetimebat Abraham,ne eum occiderent, & poft-

modum Sarai uxorem fuam Pharaoni offerrent

; quafi nollet eam cogno-

cem !l'lbm)y

fcere, quamdiu crederetur maritüm habere.

;/,/(7, q//(l

Sara, uxor Abrahe, obediebat marito, & Dominum eum vocabat,

Gen. 18.

Item etiam Abraham illius votis condefcendebat interdum.

Gen. a2r,

xeubutt.

Propter Sarai, uxorem. Abr

aha , flagellavit Dominus Pharaonem

Gen. 13,

y lutosre

plagis maximis.

5

Propter eandem

terruit.

X

Dominus Abimelech per fomnium m'inando ex- Gen,29,

quöd «00*

Confenfus exigitur ad m

3

ramus ipfius voluntatem,

atrimgnium: Vocemus puellam, & quae- Gen, 245

t d-

Ille blaíphemus» qui fuit lapidatus in deferto ,

fuit filius mulieris Levit,

24.

m

Iíraelitidis de viro JEgyptio generatus.

Per quod. haberi poteft, quód

non expedit de diverfis ritibus matrimoni.

lUO qeillla

mal& imbuuntur.

a copulare, quia liberi inde nati

Dominüfl

Secretum, quod Samfon

parentibus fuis dicere noluit, uxor ejus ex- Judic. 14.

torfit abeo in damnum ipfius

.

yrtt n

Dixit Elcana ad Annam:

gO

decem filii ?

Nunquid ego non meliorfum tibi, quàm r, Reg. r,

Nabal durus & peffimus & ftuitu

W [uo;

erat| prudentiffima, & fpeciofiffima,

$ habuit uxorem Abigail , que 1. Reg. 25;

T

Quamvis haberet

Bethfabea commifit,

David multas uxores, tamen adulterium cum 2. Reg. 11,

Z

f

JOfam

ä

1

"

175 TITULUS XCViI. ; Matrionium.

/

4. Reg. 8.

joram rex Juda fecit malum coram Domino» & ambulavit in víis

Fhr

Achab. Et fuübditur caufa hujus: Filia enim Achab erat uxor cjus.

veuditi , -

1, Eíd, Io.

Filii tranfmigrationis, qui duxerunt uxores alienigenas

:

mandatum Efdre, dimiferunt eas,

À fecqndüm

*

2 Efd. 3.

Videns Neemias Judzos ducentes uxores alienigenas , objurgavit

€os, &.maledixit, & verberavit aliquos, & decalcavit.

Tob, 5.

Sara, filia Raguelis, dicebat in oratione f2a: Virum autem Do-

mine intimore tuo, non cum libidine mea, confenfi fufcipere

Tob. 6.

Dixit Angelus Tobiz : In eos, qui conjugium ita fufcipiunt, ut

N

Deum àíe & à (üa mente excludant, & fuzlibidini ita vacent ficut

l

N«

equus & mulus, habet poteftatem demonium

Tob.$.

Prima no&e, quando introdu&us eft Tobias junior cum uxore,

Eti

qui dixit

hortatus eft virginem, dicens ei: Sara fürge, & deprecemur Dominum

hodie & cras & fecundum cras, quía iftis tribus noctibus Deo jungi-

iedum ;

mur. 'Tertia autem notte tranfada, in noftro erimus conjugio.

Mi

Honefítam caufam ducendi uxorem expofuit Angelus Tobie:; Ac-

Tüm jüpy

-:rob.. 6,

&itrpam,

cipies virginem cüm tmore Dlomini , & amore filiorum magis , quàm.

libidine ductus.

Mule

Toen iil

Parentes Sare monueruht eam, honorare foceros, diligere mari-

Stde

Tob, ,IO.

tum, regere. familiam, gubernare domum , & feipfam irreprehenfibi-

lem exhibere.

QUo (ojje

Cáli

Mulieres translate de terra Juda in JEgyptum , qux facriücabant'

Jerem, 44.

& cceli, excufabant fe per viros fuos, qui fimilia fawebant, .

W $d Y

regin

n fæ&u

-Pto fervanda fide mattimonii Sufanna expofuit fe morti , & infa-

Dan. 13.

Nu

mie, nifi ei per Danicle

m juftus Dominus providiffet,

quanquu

Salvator nofter con

vivio nuptiarum non dedignatus eft intereffe.

Veni, 4j

Joan. $.

Matth, 14.

Joannes Baptifta fait decollatus, quia Herodem de adulterio ar-

gueba

t

'dCere N.)ï

W

fi liceret homini dimittere uxorem qua-

Matth. 19.

Querentibus Pharifzis ,

lat Daj

cuünque de cauía, dixit Dominus :

Quod Deus conjunxit, homo non

idiabate

feparet.

Uv

Luc, 14

Ex illis; qui ad coenam m

agnam voCati füerunt, & non iverunt,

Pere,

ille, qui uxorem duxit, n

on rogavit, fe excufatum haberi,

Quia ftatus

*

hemente

Gàndo j

ille hominem.ve

r allicit, & fepe retrahit à. divinis.

conjugalem; ad paria, vel fimilia judicat Apo--

1, Cor.7,

Quantum ad a&um

wo! Parel

ftolus viram & uxoremt

Mulier fui corporis poteftatem non . habet, fzd

Viro

Similiter autem & vir

fai corporis poteftatem non habet, fed

moph C

mulicte

Duo

Ana-

uüm

9us

&

TITULUS XCVIII, Mendacium,

179—

Ananiäs, uxore ftia Saphira confcia, fraudem fecit de

isvit f ls

-päctie agri A&on $.

jrejus,

wendit , fed ambo graviffime faïgt puniti,

, fcndum

TITULUS XCVIIL

objurgavit

zMendacium.

-

vamem Do-

t

[('l junt; Ut

Rimum mendacium fuit ä(crpenie prolatum, quando dixifmulicri: Gen. 3.

P

Nequaquam moriemiai.

vt lt

Sara timore: perterrita , de rifu fe mendaciter excufavit,

Gen, 18,

Ktiam fornicatores mendacium dicere dedignantur , ficut. Judas ; Gen, 38.

cum. vxorey

qui dixit: Mendacii nos argu

y Donitum

badum promiferat.) -

;

ere non poterit ( Thamar fcilicét, cui

pro jungl

Mendacium obftetri

cum, qi)od dixerunt Pharaoni , filios Hebrzo- Exod, x,

i0.

süm jupulare nolentes, habuit remunerationem temporalem , & non

obie; 4*

ztérnam, licet fueritillud mendacium valde compaffivum,

ïgi5 ! quan

Multoties Pharao voluit decipere Moyfen per mendacia.

Fxod. 9,

men nihil ei profuit

;ed ta-

& 10,

jigert m je

Sedens & flens dixit populus in deferto: Recordamur pifcium, Num, 11, :

quos comedebamus in ZEgypto gratis.

th*fläbi'

Callid& cogirantes Gabaonite voluerunt Jofue mendaciter decipe- Jofue g.

a

fcibant

re. Sed ille bono ufus eft confilio , eos in fervitutem redegit ; nec ini-

*

tum fcedus rupit,

gnte

Nunquafn licet mendacium dicere , fed veritatemlicet, & expedit j, R

)Hi )

g

eg. ;6.

quandoque tacete, ficut fecit Samuel, dicens: Ad immolandum Domino

veni, Ad aliud enim facere principaliter venerat, & nihilominus hoc

!]'n(ffd]?*

7

facere proponebat.

jujenio af*

XDixitSaul, fervos

fuos conjuráffe adverfum fe ; quia non capie- I.Reg. 22,

bant David. Etdixit David » fervum fuum infidiarifibi; ipíe veró in-

;o:em qm-

fidiabatur ei

gono 1

Occifo unico de filiis David, fama pervenit ad ipfum David dicens: 2. Reg. r3;

Percuffit Abfalon omnes filios regis.

jerits

)

Sic faciunt homines fzpe nun-

^

ciando rumores.

næn,

a ftais

Officiose mentitus eft. Chufai Abfalon dicens: Sicut parui patri 2. Reg. 16,

p

tuo, parebo & tibi.

liA

Vir DFI pradixit Jeroboam deftru&ionem altaris fui , qui perfalfi 3. Rog. 13,

H

"

d

prophete mendacium fedu&us fuit, & mandatum Dumini praterivit.

" pb

[

Duo falfi teftes

Vl

predu&i conua Naboth , fuerunt caqfa dilapida- 3. Reg. 21,

tioniS ej u$.

j

£5

AE

Spi-

j

ää

180

TITULUS XCVIIL. Mehdàciari.

8. Reg. 22,

Spiritus mendax. in ore multorum prophetarum de'cepit Achab,

etutt«

F

u

rati &

Utiretad pugnam. Et ibidem fuit percuffus ad mortem.

À

judith. 10o.

Per verba, quz dixit Judith Holoferni, decepit eum, Licétex-

venditj

cüfetur propter intentionem , quam habuit,

li

€fth, 3.

Peffimum mendacium adinvenit Aman, ut poffet confundere Mar-.

Centes:

dochzum, eó quód illum adorare nolebat,

légem

|

Ierem, 42.

Accefferunt ad Jeremiam principes & vulgus, quod remanfit

C0

!

poft deftru&ionem Jerufalem, & dixerunt , fe fa&turos, quidquid ille

lli qua

preciperet eis, five bonum effet ; * five malum,

Sed largam promis-

ipe :

fionem malé tenuerunt.

wünes

forem

Dah, 13«

Perniciofum & deteftabile mendacium dixerunt duo presbyteri fz-

nes adveríus Sufannam , quam tamen ex conftantimma Caftitate com-

l

mendare debebant.

: dicere

ï

1. Mach. r.

Antiochus rex mifit prin

cipes tributorum in civitates Juda, & ve-

]

nit.in Jerufalem, & locutus eft ad eos verba pacificain dolo, & credi-

ts: yj

derunt-ei, & irruit fuper civitatem repente ; & percuffit eam p/agá

deren d

magná, perdidítque populum multum.

Xit jn tg

1. Mach, 6.

Cüm obfideret Antiochus Eupator Jerufalem , ut poffet capere

Yq

eam; mifit ad illos, qui erant intus, pacem facere, & ceperunt illam,

w

& juravit illis rex & principes, fed rugis citius juramentum, & manda .

I'C'I/b [,

vit deftrui murum.

pendew,

Alcimus, quivoluit fierí fümmus facerdos, dixit regi Demetrio :

1' » Mach. 7«

Perdidit Judas & fratres ejus amicos tuos.

Deinde idemvenit in ter-

Qm .

ram Juda.cum Bachide, & miferunt nuncios ad Judam & fratres ejus,

1

& 1ocuti funt verbis pacificis in dolo, & tandem probatum eft, quód

admoj

E

non eratin eis veritas & judicium,

1. Mach. 11.

" Promifit Demetrius Jonathe , quód redderet eiarcems fedcüm

Mi

liberatus fuiffet per Judaos, quos mifit Jonathas ; mentitus eft Deme-

trius omnia,: quacunque dixit, & alienavit fe à Jonatha,

x, Mach. 15.

Mifit Simon Tryphoni centum talenta argenti, & duos filios Jo-

nathz, pro liberatione ipfius , quia promiferat Tryphon remittere Jo-

*

nátham, |fi hoc fieret ej; Sed mentitus eff Tryphon, quia argentum

retinuit, & patrem cum filiis interfecit.

Matth. 11.

Mentiti fünt contra Dominum JESUM Judai, precipue , fcribe &

N

& 22,

Pharifzi , . qui magis invidebant ei, dicentes. eum effe potatorem, men-

Luc. 25.

dacem, veracem, & prohibentem tributa dari Cefari, gentis fubver-

MUS

loan., 8.

&c, forem, & turbarum (eduttorem, demoniacum & blasphemum.

Matth, 28.

Nequiffimum mendacium excogitaverunt Iudai, quando

corru-

Wodigj:

Ter

p"erunt

2

x

,

TITULUS XCIX. Miracula.

| I81

^

etunt.cuftodes dominici fepulchri ; ut dicerent» quod difcipuli de no&e

pit Adby

Á

rati fuerunt corpus Domini,

Auanias & uxor ejus Saphira mentiti funt Petro de pretio agri A&or, s.

i

venditi, Quod mendacium fuit per Petrum gravimmä vindicatum.

Iudai ftatuerunt duosfalfos teftes contra beatum Stephanum, di- A&or, 6.

ylere Mat-

centes: Homo iíte non ceffat loqui verba adveríus fan&tum locum &

legem

) remanft

Contra beatum Paulum multa fuerunt adinv;nta mendacia, Nam A&or. 16,

dquid lk

illi queiuarii, qui habebant puellam Pythoniffam in Philippis ; à qua

ipfe (p ritum Pythonem ejecit , dixerunt magiftratibus civitaus: Hiho-

n promis-

mines contürbant civitatem noftram, cüm fint ludei, & annunciant

morem, quem non licet fufcipere.

Acsbytiri&'

Item apud Athenas dicebant quidam: Quid vult femiverbius hic A&or, 17,

ditate com»

dicere? Ailiidicebant: Novorum demoniorum videtur annunciator effe.

Ruríus in Hierofolymis quidam Iudai injecerunt ei manus,claman- A&or,

üday & VF'

tes: Viri Ifraelitz, adjuvate, hic eft homo , qui adverfus populum

s

.2 I,.:

7 & us I:

legem & locum hunc omnes ubique docet, Infüper & gentiles indu-

cum p4gà

xit in templum, & violavitlocum iftum fan&um.

Poftea coram Felice Prafide Tertullus, orator Iudeorum, dixit A&or, o4,

Yf epttt

eum hominem peftíferum, & concitantem feditionem Indeis in uni-

eruünt 1Ja0y

verío. orbe;

um

Preterea in infula Melite videntes Barbari viperam in manu Pauli. A&or, 28,

pendentem, dicebant ad invicem. — Utique homicida eft homo hic , qui,

pemerio*

cüm evaferit de mari, ultio eum vivere non finit.

m'u i u

Teftatur etiam Paulus de feipfo: Ajunt quidam nos dicere,quem- Rom, 3

*

admodum de nobis maléloquuntur: Faciamus mala , uteveniant bona.

frares (b

] di qu

Et ad. Corinthios: Epiftolz , inquit, quidam ajunt, graves fünt, 2, Cor, to.,

at prafentia corporis infirma , & fermo contemptibilis.

y fed cum

eft pene

TrruLUSsXxCIXE

« Jo

os fl

e M iraczgla,

miire

Jo

j g u

Reatio rerum fuit ita mirabilis , quàd ejus notitia nonnifi per jes

Greg. füper

v fcri

'uæ &

velationem venire potuit ad hominem. Nam, fecundum Gre-

Ez. homil. E

orium , de prateritis Moyfes prophetavit, dicens : In principio

et

[.

creavit DEUS coelum & terram , non quia predixit ventura, fed quia

pusfb'c

predidit occulta.

um

ormue

. Tempore diluvii falvayit Dominus Nog cum uxore , & tribus filiis Gen,7,

0*

unit

£3

uis,

PCI

m DI

x p D lr

1892

TITULUS XCIX. Miracula.

füis , & uxoribus eorum, tuüm etiam de cun&isanimalibus mafculum &

Wa

fceminam fecit fervari per arcam.

valqix d

Gen; 1!.

Pra(umptionem hominum, turrim usque ad coelum edificare

H

volentium , repreffit Dominus, confundendo linguas eorum,

Tion plur

Gen, 2I.

Mirabiliter natus eft 1(aac, idem mirabiliter liberatus, quando

| Yerunt d |

& 22.

debuit immolari, ariete inter vepres harente,

u

Cor

kxod. 7. 8

am multa fecerit Dominus miracula per Moyfen, cum eduxit

loauftum

9. & 10

filios ifrael de ZEgypto, patet.

*

Grande miraculum fuit , quód nunquam defuit columna nubis per

Dtnum f

Ekxod. 13*

Dd

diem, nec columna ignis per noctem, populo exeunii de JEgypto ad ter-

ram promiflfionis.

Qnsc

Memorandum & terribile miraculum fuit in divifione & exficca-

ginà yi

14«

Exgd.

tione màáris rubri, quando tranfierunt &lii lfrael ficco pede, Zgypti

T

veró iju mediis fluétibus obvoluti,

in Ql

Exod.

154

Per lignum Moyfi oftenium dulcoratz funtaqua.

$i

Exod.

16.

Mifit Dominus murmuranti populo coturnices.

Et poftea pluit il-

Obligaræ

EKxod.

17*

lis Manna ad manducandum, & eduxit aquam de petra inabundantia ad

li

bibendum

Murmurantibus,: & defiderio carnium flagrantibus in deferto filiis

Toottütm

Num. II*

lírael miit DEUS carnes in abundantia.

'Num. 16.

Occafione feditionis Core & complicum füorum, multa miracula

Totlrjp]

ll

& 17.

contigerunt,

$a

Num., 21«

Percu

ffi filii Ifrael à ferpentibus ignitis, & afpicientes ferpemem

F

V

aeneum curabantur,

IN

Adduxit Dominus filios Ifrael per defertum quadraginta annis,

"m

Y

D&ut. 2?-

&t non funt attrita veftimenta eorum , nec calceameuta vetulïgte con-

fumpta.

"

k

Veni

ens Balaam ad maledicendum populo DEL, redargutus fuit

t

Num.22.

abafina, cui infidebat.

:

Ingreffis filiis Ifrael luvium Jordanis, intumelcebant aque fupe-

Wt s

Jyofue 3-

riores ad inítar montis, inferiores i mare mortuum defcenderunt,

N

]ufue 6.

Poft feptem circuitus filiorum 1írac] muii Jericho corruerunt,

Vr

Obedivit Dominus voto Jofue, dicenti: Solcontra Gabaon non

Jotue 1o.

movearis,

riiin I^

Immifit Dominus gladium in omnibus caftris Madian,& mutua fe

N

judie. 7«

cxde truncabant: sícque per paucos multi debellati füuerunt,

Pt

g. Reg. 5

Per arcam Domini, à Philiftezis captam, multa fuerunt fa&a mi-

racula

d linj

ä

l

1. Reg. 14

Jonathas & armiger ejus tot de Phili(tzis percufferunt; quod fa«

[

P

l$ 3j

&um c& mairaculum &turþata funt caftra,

$

li Ieg

Mas

TITULUS XCIX. Miracula.

.igg,

felum &

Magnum fuit & hoc, quod David juvenis inexpertus, inermis pre- Y. Reg. 17,

valuitadverfus Philifteum fortem, armatum Goliath.

edifart

Elias legitür feciffe miracula in petendo fieri ficcitatems ita, quod 3 Reg. 17.

non pluerit füper terram annos tres, menfes fex, — Corvi quoque detu- 18. &19,

, quando

lerunt ei panem & carnes bis in die,

Confequenter fufcitavit filium matrisfamilias, Poftea ignem , ho-

um eduxit

locauftum mirabiliter confumentem , à Domino precibus impetravit.

à

Demum poft orationem ejus facta eít pluvia grandis.

tubis per

9d tt*

Dchinc angelus Domini panem & aquam ci oftendit. Item ad

preces ejus, duos quinquagenarios ignis de coelo confumpfit; quinqua- ,

4. Reg. l.'r

ginta viros fimiliter cum unoquoque.

K exficcae

Tandem divifit

pallio aquas xordaïlis & incurru igneo receptus eft 4, Reg. 2.

Egpd

in coelum.

Similia multa de Elifzo quoque: Elifeus mulieris vidue debitis 4, Reg. 4.

obligate oleum augmentavit.

" plu'u ll«

dantiaa

Idem mulierem Sunamitidem filium habere—fecit.

.Deinde eunäem

mortuum fufcitavit,

o filit

Appofita farina in olla, priüs amara olera dulcoravit, & panes

multiplicavit filiis prophetarum,

7707

Sanavit idem à lepra Naaman Syrum,

4.Reg. 5,

Fecit fuper aquas natare ferrum,

thm

Abfens tanquam prafens multa cognoyit.

Currus igneos angelo- 4, Reg, 6.

rüm à puero füo videri fecir.

] annisy

Exercitum regis Syriz coecitate percuffit,

4. Reg. 6.7.

,a[c C()n'

Idem multoties fütura pradixit.

.& 13.

Cadaver hominis mortui, tangens offa Elifei, vita reftitutum fuit. — 4, Reg. 14,

yus füit

Obfidente rege Sennacherib civitatem Lachis

; percuífi fuefunt una 4, Reg. 19,

no&e 185000, tempore Ezechiz,

/] (upt-

Congregati funt contra Iofaphat filii Ammon & Moab, & de mon-

2, Paral, 20.

:unt,

te Seir, càm canerent laudes Deo Levite in exercitu lofaphat , adverfa-

erunt,

rii in femetipíos verfi, mutuis concidére vulneribus.

200 non

Mirabile fuit valde , quando ad petitionem Ezechia fol retroceffit

-4. Reg. 20;

per decem lineas in horologio Achaz.

Quua 1

Tobias quatuor annis fuit ceecus, & inde juxta confilium angeli

Tob. 1I.

ad linitionem de felle pifcis lumen recepit.

22 gi-

Memorandüm fuit miraculum de tribus fociis Danielis, de fornace

Dan. 5.

Tum et

ignis ardentis tam magnifice liberatis,

iam quód Danicl ipfe

Dan, 14»

quod d

cum lIconibus fcptem dicbus remanfit illefus,

QOcca-

Ms

184

. TITULUS XGIX. Miracula.

dloytat

jot. 1. & 2.

Occafione Ionz, mare füit commotum ; qüo próje&o

pifcis eum

glütivit, & per triduum ibi vixit, & poftea fanus exivit,

ad 'mfj

2, Mach. 3.

Expertus eft Heliodorus divinam virtutem, quando voluit fpoliare

templum, fuítque à duobus juvenibus graviffimé verberatus,

Szino

2. Mach. 8.

Adverfus Galatas in Babylonia 6600. hominum

peremerunt 12000,

hominum, propter auxilium illis & coelo datum,

fehij

Luc. 1.

Angelus Domini apparuit Zacharie , nuncians ei ex parte bei,

quód uxor ejus Elifabeth fterilis & anus pareret ei filium : qui incredulus

ittüy,

ad verbum angeli, mutus effe&us eít, us

que ad- &ircumcifionem pueri,

& tunc loquela reftituta eft ei,

Eodem:

Mirum; dulce, & pium valde fuit, quando ad falutationem beate

MARLE, que noviter conceperat Salvatorem, Joannes in utero: matris

ï

'exiftensexultavit: beatáque Elifabeth, hoc co

cens; Benedi&a tu in mulieribus, &c.

gnofccns, A exultayit di-

Matth. 2.

Item &quod*Magi venerunt ab oriente, ftella duce, Hierofolymam,

brie, |

Vocatus ad nuptías Dominus JEUS ; initio fignorum; aquam in

Joan. 2.

N

vinum vertit,

Yents |

Non fuit parvum Domini miraculum, quando illi de Nazareth ira

Luc. 4«

k(mwï

répleti duxerunt eum. ad füpercilium montis, ut precipitarent eumz

ipfe autem tranfiens per medium illorum ibat.

[

Circuibat JESUS, obtulerántque ei omnes mal& habentes, & cu-

Matth. 4.

Eutatio

Luc. 4. 6

ravit eos,

Miracula

Quantum ad miracula, qua Salvator ;mfïer, cum hominibus

fatflwil:

converfatus , dignatus eft operari, ex evangelica colligitur hiftoria,

1

Chl'imjt

Quia iple tres mortuos fuftitavit, videlicet flliam Archi - Synagogi,

Qis i

Matth, nono, & Marc. quinto, filium vidue extra portam civitatis de-

latum, Luce o&avo, teruum Lazarum Joan. undecimo.

Leprofi.

Deinde leprofos undecim fanavit. Deuno Matthei o&avo

tuit, à

P Fu"

ca quinto. . Dealiis decem fimul mundatis Luc, 17,-

Coi.

Poftea fex coecos legitur illumináffe,

De duobus fimul Matthei

k;ram(

Mmæ

nono. De aliis duobus Matthazi vigefimo.

De uno alio Marci o&a-

-

vO.,

Veniunt Bethíaida, &c,

De coeco nato, Ioan. 9.

Wm

B

Damoniaci,

Dmoniacos autem feptem fpecialiterliberavit, De duobus Mat«

!

thei octavo, quorum unus erat famofior, & nomen fibi legionem effe

.dicebat tangitur id Luce o&avo, De uno alio, qui erat coecus. &

Don

mutus, Matthei duedecimo.

De quodam lunatico» qui non poterat

llorej

liberari, nifi jejunio & oratione,

Matthzi decimo feptimo, Marci nono,

.

'Kt dequodam fpirituimmundo, ab homine in fynagoga, Iudeorum eje-

|

&o,

185

TITULUS: XCIX. Miracil

([cs t

£&to, tatigitur Mar-ci, primo; Luce quarto,

Ét defilia mulieris Clananzz

ad inftantiam matris fanata, Matth. 15.

Tum & fecandüm lítteram narraturs Luc& octavo,

fpolire

damo

nia de Maria,

ejeciffe feptem

Et hoc ipfum dicitur Marci decimo fexto,

Cüm focrus Simonis teneretur màg,

Marc, f.

[ 11009.

nis feb;—ibus ; imperavit JESUS

febri, & continuó furgens, miniftrabat eis

»-

Luc. 4.

Paralyticum per tegulas & tectum demiffum fanavit.

Matth 9.

arte Dti,

redulus

V.

Hydropicum quoque , dum Sabbatóin domo Pharifzi coméderet, Luc; r4.

incur

a:ámque mulierem, nec fürfüm refpicere valentem , erexit.

Luc. 13.

putri

Hominem manum aridam habentem, extendere fecit.

Matth. 14.

Sanavit quoque verbo fervum Centurionis, qui jacebat paralyticus, Matth, 8,

m beate

j matrs

Item furdum fecit audire, & mutum loqui.

Marc, 7.

Filium reguli de Capharnaum, incipientem mori, ad vitam reduxit,

Joan. 4^

ayit di-

brie,

Fluxum fanguinis in muliere hemorrhoiffa ceffare fecit ta&u fim-. Matth, 9.

Marc. s,

Jymam,

Tempeftate valida in mari, ipfo dormiente, commöta, imperavit

Matth. $;

juam In

ventis, ftatimque venti & mare obediunt ei.

Marc.

L

Ambulavit difcipulis admirantibus fupra mare,& Petrum

ambulare Matth. 14.

hia

fecit füper codem; & incipientem mergi, manu extenía, falvavit;

peums

Pulchrum mi

t

:

raþü;u

P

)

m oRggdjt-ilüs trjbus difcipulig Kin fua transfi-

Matth. 17,

guratione.

.

Marc. 9.

Item qui

nque pahibus & duobus pifcibus quinque miliia hominum

K clf-

fatiavi

Matth, 14,

t, & füblati fuerunt duodecim cophini.

Marc. 6,

sinibYs

Quatuor millia hominum alia vice refecti de fe

cis pifciculis: füperfuerunt feptem fporta.

ptem panibus & pau- Marc. $,.

iltori

Vgogh

Idem ficum habentem folia fine fru&u maledixit, & continuó aruit, Matth, 21,

jils 0£*

Auriculam, per Petrumfervo principis amputatam, benigné refti- Luc.22.

tuit, & Petrum fuper hoc increpavit,

j Lt*

Chm autem Salvator penderet in cruce, à fexta horadiei usque ad M

atth. 27

horam nonam, tenebro facta funt per univerfam terram, Luna exiftente

jathei

decimaquinta, & in parte cceli oppofita, ita ut Sol per illam Lunam

nullatenus potuerit eclypfati,

| od«

.Et velum templi fciffum eft, & monu-

1

menta aperta.

sMate

" 7 . Refürgente Domino,'ierræ motus fa&tus eft mapnus,

Angelus Matth

L 28»

m Clrü

Domini defcendit de coelo , & accedens revolvit lapidem &c.

Præ ti-

imore autem exterriti funt cuftodes.

us

X

yoterit

Deinde apparuit difcipulis januis claufis,

oan, 206,

beriadis, u

n

Et ad mare 'ry

rT'-

bi ad praceptum:

€jus mittentes llfct(in 11

oan. 2!5'

yïie'

Á

"Aa!

- mare»

$9

i

TITULUS XCIX. Miracula.

186

snare, impletum |eft magnis pifcibus centum quinquaginta tribus, &

NRqUO

fupir p

€üm tanti effent, non eft fciffum rete,

Tob.. &4.

Tandem quadraginta dies poft refürre&tionem fuam apparuit difci-

pretal

A&or, x,

pulis , eosincrepans & inftruens, — Videntibus illis, atque admirantibus

Camar

elevatus eft in coelum; & nubes fufcepit eum ab oculis eorum.

&ixit f

Pradicta miracula in fpeciali tanguntur; alia ve

ró plurima fuiffe fa-

dem

&a in generalileguntur, ficut apparet in diverfis loc

is, in Matth. Marc.

(

Luc. & Joan.

ünde Joan, Multa quidem alia figna

fecit JESUS, qu& fi

ttrra m

Joan. 40.

fcriberentur, totus mundus non caperet libros &c.

ti &

Miro modo fuit magnum miraculum de effu

fione

Spiritüs fan&i fu-

(tnt,

A&or. 2,

ta roborati confolida-

v

per difcipulos in die Pentecoftes, Unde fuerunt i

ü &il

uftrati,

"

au ïw

Vi

dens Petrus hominem claudum juxta p

ortam fp&ciofäm templi:

&«

/A&or. 9.

henía maru ejus dex-

jn nomine JESU, dixit ei, furge, & ambula, & appre

eera, allevavit eum, & confolidata funt bafes ejus & plante,

riws 1

Princeps facerdotum, & qui cum illo erant, injecerunt manus in A-

SCN,

A&Qr. 5

oftolos, pofuerántque eos in cuftodia publica, Angelus autem. Do-

P

Toyj,.

fnini per no&em eduxit eos, & carcerem reclufit.

QO er.

In plateis ponebant infirmosin- lectis & grabatis,

ut venjiente Petro,

Eoäen&.

,Concurrebat au-

(Kügh;

faltem umbra illíus obumbraret quemquam illorum,

tem multitudo vicinarum civitatum, & fanabat omnes.

"

H

4f no,

im-

Were

A&or. g.

Pradicante Philippo in Samaria, multi, qui. habebant fpiritus

mundos, clamantes.exibant, : Multi etiam paralytici & claudi curati funt.

V mp

|

m

A&or. 9.

XEneam paralyticum ab annis feptem jacentem in grabat

o Pecms lus

:

navit, dicendo: JEnea, fanet te Dominus JESUS.

i

b

kodem.

Ejectis omnibus foras, Petrus ponens genua oravit, & converfüs

Til

ad cerpus Thabite mortuum, dixit; Thabitafurge, At illa aperuit ocu-

A (

los, & vifo Petro refedit.

|

A&or. g,

Mirabile & amabile fa&um fuit, quód Saulus, dum iret Damafcum,

Ortic

adca

iendum Chritti difcipulos, coelefti lumine circumdatus , in ter am

li

P

proftatus eft: fed interíus iliuftratus, quamvis extra, excoecatus,

AGor, 19.

Petrüm incarceratum, catenis duabus viriäfu*r.ix,(& à fedecimmiliti:

bus diligentiffimà cuftoditum an

gelus Domini folutum e;luxu, & porta

ferrea ültro aperta eft eis,

)

y

u-

A&or. 1$.

Elymam magum, pfeudo- Prophetam Iudau

m Pählüs pr—i.vavi't. l

mine oculorum, eó quód ipfe proconfulem Paulum à fide avertebat, &

Y

Apoftolis Verbum Dei pradicantibns refiftebat..

.

In Qivitate Ly (tris erat qqid

gm yic &l

audus ex utero matris füz qui

-A&/or:. Id

nuün-

-

"

1$7

» TITULUS XCIX.- Miracula.

sunquam ambulayerat, quem intuens Panlus dixitvoce magna: Surge

hi,

füper pedes tuos re&us.-. Ft exilivit , & ambulavit.

Quadam puellay habens fpiritum Pythonem, magnum quzftum A&ot, 16.

u d«

raftabat dominis fuis divinando.

Hec fcequebatur Paulum & Silam,

jrantibut

clamans, & dicens: ii homines fervi DEL excelfifunt, Paulusautem

dixit fp

iritui : Præcïþi'o tibi in nomine JESU exíré ab ea,. Etexivitea-

faifetie

dem hora.

h, Mare,

Càm effent Paulus & Silas in carcere laudantes Dominum, fübitó Eodem,

$, quæ

terrz motus fadus eít magnus, ita ut moverentar fundamenta carce-

ris, & ftatim aperta funt oftia omnia, & univerforum vincula foluta

anti (t«

funt.

onfolide

Virtutes non modicas faciebat DEUS per manus Pauli , ita uteti- Actor. 194

am fuüper languidos deferrentur à corpore cius fudaria . vel femicinctia,

& recedebant ab eis languores, & fpiritus nequam egrediebantur,

" sem;/lz':

guidxe

Quidam Judai tentaverunt invocare fupereos, qui habebant fpi- Kodene,

ritus malos, nomen Domini JESH Chriftiy dicentes: Adjuro vosper JE-

yusin 4*

SUM, quem Paulus predicat, Refpondens fpiritus dixit: JESLIM

novi, & Paulum ício, vos autem qui eftis? E infiliens homo, in

jem D0*

quo erat demoníum, dominatus eft eorumita, ut. nudi ,& vulnerati

effugerent,

yeetto

Una Sa

bbati Paulus difputans protraxit fermonem usque ad medi- A&or, 267

yebit al

am nocem,

Sédens autem quidam adolefcens fuper feneftram, . cüm

urgeretur fomno gravi , cecidit de cenaculo tertio deorfum , & fublatus

'(uxä iv

€ft mortuus. Ad quem cüm defcendiffet Paulus , incubuit fuper

od

eum, Adduxérunt autem puerum viventem , . & confolati funt nimíis,

Tempore hyemali , cüm evafiffent Paulus & focii ejus de confra&ta A&or, 28;

parusl

navi, & caléfacerent fe ad ignem, vipera à calore procedens invafit ma-

num Pauli , quam ille excuuens in ignem, nihil mali patfus fuit, cum ta-

qoyerus

men crederetur ab hominibus regionis illius illico moriturus.

züit 0Cl

' Patrem Publii, febribus & dyfenteria laborantem , Paulus fadia Eodem,

oratione, & manuum impofitione fanavit. Quo facto omnes , qui in

Amgïcm

jn terra

infula illa habebant igärmjtatcs, accedebant & curabantur,

"

j

jpnill*

:) H pofia

iil

c;[Chzf)

Aa a

. TITU-

l's [037 qui

r

188

AIIULUS C, Mifericof.dïa; DEI.

Apoliol

flolaad

TITULUS C.

k

petcatc

b

e M i/ericardm )DEI.

füppii

Gcn-. 40. !5 e

Ifericors DEUS fuit erga Cain; dum pofuit ei fi

Bo

gnum, üt non

V hu

interficeret eum omnis; qui inveniffet eum,

Gen. 7.

Erga Noé ; dumeumliberavit à dilus

N

totum genus hun;anum , ut non funditus periret,

io; cqnfequenter ergg

debi

Xxod. 14.

N

Erga populum. Ifraeliti

-

cum , dum eum liberavità dura fervitute

JEg yptiaca.

fltr'lC(n

I.Efd.þ!.

Erga eundem populum , dàm eum é ca

ptivitate Babylonica eripuit;

& in patríam fuam reduxit.

Gen. 19.

eXCep;

Erga Loth ; dum eum per angelos de Sodomis &/flamma ignis eri-

1

uit,

dtten

2, Reg« 12.

Erga David, qui vixex poenitenti corde illam vocem pronuntiavit:

peccavi Domino, & moxà Propheta Nathan audivit : Dominus

r

quo-

Meliu

que tranftulit. peccatum tnum,

Vs

2,Pàar. 93e

"Krga Manaffen , cui poft immania flag

itila dedit

gr.atiam; ut ageret

12.

poenitentiam valdecoran DEO patrum füoruin,

]oan.3 10;

Erga Ninivitas, quibus propter infignem poenitentiam condonavit

excidium à Propheta Jona predi&tum. — Reprehendit etiam Pr

ophetam

joan. 4«

Jonam, quafi dolentem de ipfius erga Ninivitas mifericordia.

Matth. 9. 9.

Mifericors fuit Chriftus Dominus erga $. Mattheeum , quem & te»

lonio ad vitam apoftolicam vocavit.

Joan. 8.

Erga fceminam adulteram , quam non tantüm eri

puit & manibus

fcribarum & Pharifzorum, qui illam in adulterio deprehenfam volebant

h

lapidare , fed etiam àfuo Divino judicio & condemnatione abfolvit,

Luc, 19.

Erga Zachaeum publicanum, a

.d quem fe ultro invi,tav.it,y& falutem

in ejus domum intulit.

[

Luc. 7.

Erga Magdalenam , cui, licet effet in civitate peccatrix,non tantüm

mS. [

omnia peccata remifit, fed illam etiamad ma

gnam fan&ftatem prove-

xit,

fhirg

Joan. 21. 15.

Erga 8. Petrum, quem poft condonatam trinam negationem in

DI

£radum priftinum reftituit.

Luc. 23. 42.

Erga latronem in cruces cui plus conceffit, quam ille petierat.

fani:;

A&or. 9.

Kiga S. PauJum, ad quem de gcelo defcendit, cüm a&u perfeque-

ha ti

retur Écclefiam, ut eum Cónvérieret, & ex períecutore magnum

Apo-

]

*

- fITULUS' CI. Morbi,

:89

Apoftolam facéret, Hanc Mifericardiam Paulas ipfe depraedicatin Epi- z,"rim, z. v?

12, & feq.

ftola ad Timotheum.

Erga omnes peccatores, Hirc communis de illo fermo : Hic Luc, 15, 2.

peccatores recipit.

Ergatotum humanum genus, pro quo non. dubitavit crudcliífima

fupplicia & acerbiffimam mortem pati, ut illud ab interitu liberaret,

Miiericordiam fuam per varias parabolas nobis propofuit, ut

Boni pafforis, qui erranter oviculam per defertum

quarit invcn'-.: Luc. 14,

, l101

tam humeris imponit, & ad osile reportat, :

WT crgil

Regis, qui fervo fno d«em millium talentorum

debitori totum Mátth, jg,-'

debitum dimifit , càm hic in genua procidensillum rogáffet.

.

Y

.

Y

Samariiani ,. qui

cum vidit hominem à

latronibus vulneratum, m

fervitute

L Lq.c.. 10..

fericordia motus alligavit vulnera 'ejus.

Filii prodigi, qui ad: patrem reverfus ,^ benigni

caeripull

exceptus,

i

gl*;ma ab eo ful* Lut, 15.

Adeó fuit DEUS mifericors erga Sodomitas, ut, fiineorum civ

"

igtis eri«

decem tartum juftos inveniffet, omnibus-peperciffet,

itate Gen, 18. 32$

untiavits

David ex tribus poenis à DEO fibi oblatis elegit peftem, . dicens : , Para], a.

Melius mihi eft, üt incidam in manus Domini

nis qio-

, quia gäultæ'fgn-t güfe:a-) 15.

tiones -cju's , quam in manug hopinum.

J 4gerel

donavit

TVIEULUS- CL

x

em t

AMorbi. ...

E

manibus

'Ob in morborum plurimorum doioribus þatientimmus exemplum Iob. 4,

7.

volebant

patientie , quam omnes in fuis' morbis debent habere.:

J

yvit. -

Permifit DEUS, ut Tobias fenior fieret ceecus, 'ut pofteris Tob, 2. I2,

falute

daretur exemplum patientiz, 'ficut & fan&i Job. Eidem affirmat Ange- 12, 13.

lus : quia acceptus eras DFO, neceffe fuit , ut tentatio probaret te.

,tanom

It diebus iilis egrotavit Ezechias usque ad'mortem , ' nempe poft 4, Reg; 1.

mirabilem vi&oriam de Affyriis relatam, ne miracülofo hoc triumpho

,

] pFOVC'

nimium extolleretur,

4

onem Jl

Idem in hac infirmitate fua fe convertit ad Dominum

fanitatem , & obtinet;

; abeo pefi: 4.Reg. zF

tieral

JEgrotavit Rex Afa dolore pedum veherientiffimó, & in infirmitaté 2, Poral. 16,

fua non quefivit Dominum

rel'[fquc-

» fed mágis in medicorum arte coniïqu eft 12,

1 nume

ideo eämonuus.

Ocho-

Apo"

Àa.3

»*

190

TITULUS CII . Mots it genete,

4 Reg. Y2

Othozias Rex; cim zgrotare , mifit nuncios ad confulendum

F

Beelzebub Deum Accaron fuper infiimitate faa,. Sed nunciis occurrens

Tim, (

(

Klias imperat, ut Domino fuo renuniarent:. nunquid non eft DEUS in

lírael, uteatis ad confulendum Bedzebub? Qnam ob rem hec dicit

tranfu

Dominus; de le&ulo , fuper qnem acendifti, non deícendes, fed morte

mimu:

morieris,

f

1ior í

3

2. MaCh- 99

Impius & fuperbus Antioch

us pennorburh, inquem ineidit» coe-

l)

II.

pitincognitionem DEI & fui ipfius verire: unde exclamavit: juítum

fi, p

eft fubditum effe DEO , & mortalem non paria DEO fentire,

ficient

Matth. 9.2.

1

Chriftus Dominus fepius infirmis iemifit peccata, antequam eos

fidend

Luc, 5. 20.

]

fanaret, ut oftenderet,. tum originem morborum eífe peccata , tunm

optimum contra morbos remedium effe peenitentiam de peccatis. -

qim

joan. 5. 14

Idem hominem triginta & o&o annos habentem in infirmitate fuajà

fe fanatum moaet: : ecce fanus fa&tus es, jam noli peccate, ne deteríus

tibi aliquid contingat.

füore

WMatth. 9.

Fere omnes agroti, quos Chriftus Dominus fanavit, priüs ab

Matth. 10.

I

illo fanitatemi fuis precibus poftulárunt, per quod docentur egri , ut

lls

Luc. 18.

fanitatem à DEO petant, cüm fit unice ejus donum.

Ioan. 1 I«

Lazarus juftus & à Chrifto fpecialiter

Vit Doa

"

. dile&us tam gravi infirtai«

1

tate affligitur, utex ea moriatur,

H

*

Luc, 17. 17.

Indignatur Dominus, quo

d novemleprofiab eo fanati nullas ipfi

n

aninian

gratias agant pro accepta fanitatis gratia.

FW

tm,

(

TITULUS CII.

yit Ü

Mors in äänere,

lmpr(

Gefi, 2,

lia vera eft fententia DEI, quani dixit homini: In quäcunqüc

tum,|

hora comederitis ex eo, morte moriemini , planum eít, quód

Qt

eccatum homo moritur

Unde homo vivens. quafi

I?tUr,

ftaüin: poft p

;onti

nue moritut.,

fecundüm Awguft. lib. 14. de civitate DEI

M&,ql

Gen, 5.

Cüm tot,annis vixerint

hominesante diluvium , fignanter tamen

(criptionis vita eorum ; Et mortuus eft,

tor

dicit fcriptura poft tempus de

&en, 19.

Si antiquí patres mortem

timebant, & longam vitam optabant, non

erat mirtim.

Nam ipfi non poteran

tadhuc in coelum afcendere, nec di-

qm) N

onec Salvator advenit, qui aperuit januam paradyfi.

füty

vina perfrui vifione,

&ij

Iinde (an&us Loth admonitus eft.ab

angelo, ut (alvum fe faceret in mon-

tc... Timuitilieire, ne;forte appre

henderet.. eummalum, & ibi.mo-

reretur,

&

Etian

f(?h'(m

191

TTITULUS CII, Mots in genere;

yexdum

Etiam mali optant bene mori. — Moriatur anima mea morte jufto- Num, 24;

CCurrens

rum, dixit Balaam.

Quamvis Moyfes obedire nollet

yaperio Domini, qui voluiteum Deut, 4.

DEUS i

quia libentgr plus vixiffet,fi Do-

hac dicit

tranfire Jordanem, tamen fadis videtus

€

minus voluiffet.

lInde ait: Iratus €

ft Dominus contra me ; Ecce mo-

d morit

rior inhac humo, non tranfibo Jordanem.

j (*

Magna pars metcedis Mofaice Iegls j

nlonga .vita'fconüfïere videba- Deut, 32;

o teftificor vobis, qua

; jultum

tur,

Ponite corda veftra in cainía verba, que

facientes longo pc,—kve;ctis tempore in terra,

NI

q

uam ingredimini pof-

fidendam,

um €0s

L[a j u

Malucrunt Zebee & Salmana occidi manu Gedeonis,

ftrenui viri, Judic. g.

qoXm m:nt Jether juvenis filii fui,

tjs

t

5 Noluit David flere pro filio mortuo,qui fleverat eo infirmo..

; 2.Reg.12.

tate Ltl

Cüm federex Elias fubter unam juniperum, petivit animie fu£$ ut 3. Reg. 19.

«

"

detici

moreretur, & ait: Sufficit. mihi domine; tolle animam meam,-

EU

Ezechias rex Juda ambulavit coram Domino in veritate, & fuit bo- Ifa, 38.

;gri, u

nus, tamen quando nüriciatum fuit ei per Ifaiam,quia mori deberet, ora-

vit Dominum fleta magno; ut adhuc ei vitam prolongaret.

infrit

Tobias provocatus, audita. refponfione uxor*i.s"ïngcmujit, & €cpit Tob, $.

orare cum Iachryimis, diceri

$: Juftus es Domine, pracipe in pace recipi

vl pl

animam medm. Expedit e üm mihi mori magis, quàm vivere, .; Sequi-

tur 4. Capiré: Cüm putaret oratiohem quaägj'kxäüdifij, vocavit filrum

uum,

"

; Barg. hia Rag

Qäiis acc,eptä ab una anbi!l:riibn gravi contum eliþa, ora- Ebdcm.

vit Domipüm dixitque -inter. cetera ;-Peto:-Domine, ut de vinculo h

$

sjes

improperii abfolvas, atit'certe defoper terram eripias me,

d

': G6ram rege Sedecid proftravit Jerenilas preces füas; e interfi

c&:ä&t lerté,3 -

du

uc

eum, & jaberet réduci euü dn. carcerem; if] quo priüs flxe;'at'-, ne more-

xetur,

Á

l

quo

$

POft mortenicrucis, quam Salvator voluit füftínere, oftendit mani-

" quaü

feft

51

€

,quód non folum mori, fed & quodcunque genus mortis ab hqmyinc

jufto, pro divina obedientia prompt? deberet fuftineri,

i fa.

1593 — apteadventum Spiritüs fan&i nimis timuerünt mortem Apof!olä, Matthi, 26.

muus [

qui, cotaprehenfo Domino, omnes eum relíguerunt; poftquam vero

jl

non

di-

fuerunt virtate x alto roBorati, du&i coram principibus & tyrannis, fi-

(

rïl

-ducialiter loquebantur.

at

4lj

TM

Parünitimebat; imo ron tímebat mortem Paulus,qui dicebat : Non A&or. 419

Su.

g iim

.f.ol;üm aliigari, (ed & mori paratus (um propter nomen Domini JE

E

idem

gt

192

TITULUS CIIL Morsjuftorum, "

Á&or. 25;

- Idem: 8i no

H

€ufo mori.'

cui Judais, pt dignum. morte. aliquid feci, nort re-

jwenes

4

tjus pa

: Advertendum cft.autem, quia

plerumque infidias devitans Judzo-

Domir

rum, de civitate in civitatem fugisbae

"

Non timore mortis hoc faciebat;

(«dquiafurori malorum cedenss p

uribus fe utilem refervabat.

rum u

dien

l

TITULUS -CIII.

firm,

K

4Mors juftorum,

l eog,'

X

Gch. 4

Um effent in agro Cain &t Abel, confürrexit Cain ädv&rfüs Abrls &

füorm

interfecit eum,

l. JO. 3-

C

. X ^

Rationem: tangit

Joannés:.Quoniam opéra

ipfius:mala erant, fratris: autem jufta..

propt;y

G&n. 5.

Ambul

Benti

.. Deus,

j

avit Henogh cum Deo;, & non a-'pp»aruit', quia tulit .eum

Quén,

Mor

&

*

$

Gen. 35.

tuus eff Abraham .in 'Ife,riqauchbbda, prov&&æcjue äetatis,

plenus dierum, congregatásque eft ad populum fuum.

Com

eti funt dies I

f

/

TU f

Gen: 35.

aac r80. annorum , confümptá

(que etate

Pr

mortuüs e

:

& appofitus populo fuo fenex, & plenus dierum.

SISGN

Gen. 49.

27* Jaceb finitis mandatis, quibus filiosinftruebat, collegit pedes füós

D

"fuper le&ulum fuum & obiit, & appofitus eft ad populum füum. '

fctür qe

Gen. 50.

. Cüm adjuráffet Jofeph fratres fuos, atque dixiffer: Deus vifitabit

"

Qu

vobis, afportate vobiscum offa mea de loco ifto, &c. mortuus eft.:

)

N m&g

Nuni 26.

Afcenderunt' Moyfes & Aaron juxta. mandatum: Domini ià mon-

N

Q

-tem/Hot, coram omni multitudine, .. Ciám

que Aaron.ex

fj

Cbat !

ftibus fuis, induit eis Eleazarum, & mortuus eft'ibi Aaron,:

poääü'cv(? ve-

j

)

&Xdam;

:. Mertuus eft Moyfes fervus Domini in-terra Moab , jubente

C Rt

Pcmt 34.

n

J

R

ejus usque in prefentem diem.

10, & fepelivit.eum . Dominus, &. non cogaovit..homo. fcpüïch-gum

stUm

1. Paral.29.

David. poft inftru&ionem filii fui Salomonis-&orationem,, quam

fecit.ad Dominum pro eo & prototo po

E

pulo, mortuug eft in fene&ute

& r

bona, plenus dierum, & divitiis, & gloria.

i

COnttsn

Cüm pergerent fimul Elias & Elifeus, ecce currus igneus, &

equi

ho

I$ (

'qf.)(eg. 2,

ignei diviferunt utrumque, & afcendit Elias per turbínem in coelum.

Spiritus Domini induit Zachariam filium Jojade, & dixit populo:

: Qu

3,Paral. 24.

9 yii

Quiare transgredimini preceptum Domini? quod. vobis non proderit,

Qui congregati adverfus eum , miferunt lapides juxta regis imperium;

& interfectus eft.

y 9

Tobias in' hora mortis füe vocavit Tobiamfilium fuum, & feptem

ïoi:. 14«

juves

193

TITULUS CHI. Mots juftorum:

jj o r«

juvenes nepotes fuos,& dixit eis: Prope eft interitus gxer;s. Et de fiiio

ejus p

auló póít dicitur: Completis annis o&oginta novem in timore

Omnis autem cognatio ejus &c.

s ]udao-

Domini, cüm giudio fepelierunt eum.

x facitat

Vixit Iob poft flagella centum qu

adraginta aunis, & viditfitios filio- Job, ult.

rum usque ad quartam generationem, & mortuus eít fenex & plenus

dierum,

Noluit David fere pro filio innocente mortuo, qiii fleverat pro in- 2. Reg. 12,

firmo, — Sed muitüm flevit pro fratricida & parricida Abfalon fufpenfo. & 17.-

Poft inftru&ionem & confortationem filiorum,Matathias benedi- 1, Mach. a,

xit eos, & defun&us eft, & pofitus ad patres fuos.

Videns Iudas Machabzus multitudinem hoftium & paucitatem r. Mach. 9.

fuorum; aitt Sia

'

ppropinquavit tempus noürurp, moriamur ia virtute

ts As

propter fratres noftros.

jn opm

Íta tormenta fibi illata, vita deceffit, univerfz 2; Mach. 6; -

Eleazarüs poft mu

genti memoriam mortis füz ad exemplum virtutis & fortitudinis relin-

euit um

quens,

'Septem illi fratres cum pia matre fua, finem vitz miro modo fece- 2, Mach 7. —

' grati y

zunt, Et poffunt ibi notari multa virtutis exempla.

Pro veritate & maritali honeftate Ioannes Baptifta deco

!latus fui; Marc. 6.

uluc zütt

ab Herode Tetrarcha,

De illo famofo paüpere Lazaro fcriptum eft : Fa&um eft, ut more- Luc. 16.

g&'d

m

retur medicus, & portaretur ab Angelis in inum Abraha.

(

Qualitercunque vixerit ille latro, cui pendenti dixit Chriftus ; Ho- Luc. 23,

, ftablt

die mecum eris in Paradyfo, feliciter mortuus eft.

T

Cüm lapidabatur beatus Stephanus , invocabat Dominum, & di- A&or, 2:9.

j in mot-

Cebat: Domine JESU accipe fpiritum meum.

Pofitis autem.genibus

ffcl& i

exclamavit voce magna, dicens: Domine, ne ftatuas illis hoc peccatum

&c. Etcüm dixiffe5 obdormivit in Domino.

ue Domi

Kt Salvator nofter Dominus JESUS Chriftus, qui fecundüm Au- Auguft, lib

,puichrum

guftinum, libro quarto de Trinitate, per fingularem mortem fuam no- 4.dz Trini-

ftram deftruxit duplicem, — Qui, ut ait idem Auguftinus 74, de civitate tate, — Ft lib,

um

Dei: Tantam fidei contulit gratiam,ut mors (quam vite conftat effe 14 de civi-

jf

eaette

contrariam) inftrumentum fieret, per quod tranfiretur ad vitam. Quam tate Dei, c, $,

nobis concedat ipfe verus Author falutis eternz, qui eft via, veritas & vi-

, £

ta; Qui vite & mortis habet imperium : Qui cum patre, & Spiritu fan-

jl

&o vivit & regnat Deus per interminabilia fecula. Amen,

opl?

( p

j pr'

Odfm

;mpef'"m'

TT

Bb

TITU-

" lave-

194 TITULUS CIV. Mots malorumf

TITULUS CIV.

dem.

ocdf

A»Mar.r malorum.

G-en. 4.

3

fid a

1 Ain,q

ui occidit fratrem füum, occifus eft à Lamech.

& ttr

í

C

Dominus pluit fuper Sodomam & Gomorrham

fulphu;' &

ng. 19.

ignem de coclo, & fübvertit quinque civitates , deteftabili peccato

fcetentes.

E

)

qnods

Gen, 34.

Sichem filius Emor, qui oppreffit Dinam filiam Jacob; intesfe&us

eftà fliis Jacob, & omnis civitatis populus.

Nl

füit

Exod. I4.

Aque maris rubri cooperuerunt currus & equites cun&os exerci-

tus Pharaonis, nec unus quidem remanfit ;

Et quidem fatís iuftà, cujus

cor non potuit emolliri, corpus ejus in aquis totaliter mergeretur,

Q

Levit, IO.

Nadab & Abihu filii Aaron, offerentes ignem alienum coram Do-

mino, devorati funtab igne Domini , & mortui.

tlert

Levit. 24.

Precepto Domini filii Ifr

(

ael eduxerunt blafphemum extra caftra;

duos N

ac lapidibus obruerunt.

Num. 16.

Core, Dathan , & Abyron, ac eorum complices Moyfi rebellantes,

defcenderunt vivi in infernum, operti humo,

Alii etiam murmurantes , & diverfa committentes peccata , variis

&oq

Exod. $2.

ACCen

Num.r1, 14, mortibus interierunt in deferto,

ita quód de fexcentis millibus hominum

j

14 Deut.1. pugnatorum duo tantam terram promifTionis intraverunt,

Quoniam Achan tulit furtivé de anathemate Jericho, lapidavit eum

Wm

Jofue. 7.

Siftn

omnis Ifrael, & cun&a, quz ejus erant, igne confumpta funt,

ludic. 4.

Tulit Jahel, uxor Haber Cínzi, clavum tabernaculi, & defixit in ce-

*hor

rebrum Sifare, qui f(oporem morti focians defecit» & mortuus eft.

Si Zebee & Salmana ferváffent fratres Gedeonis, peperciffeteis Ge-

ludic. g.

&tüdj,

deon, fed quia eos occiderunt, &ipfi à Gedeone occifi fuerunt,

q'idrai»

Iudic; 1,

Comprehenderunt filii 1frael Adonibezech, cefis füummitatibus ma-

,

nuum ejus,ac pedum (& ita fecerat ipfe feptuapinta regibkus) adduxe-

Vij

runt in Jerufalem, & ibi mortnus eft.

Una mulier jacens fuper caput Abimelech, fragmen mole confregit

lt»idic. 9.

cerebrumr ejus, qui vocavit armigerum fuum, & juffit fe interfici : & red-

EU

dit ei Dominus malum,quod fecerat, interficiens feptuaginta fratres (uos,

4

Cüm audiffet Heli, Arcam Domini effe captam, cecidit de íclla re-

78 Reg. 4-

trorfum juxta oftium, & fraáis cervicibus mortuus efít.

——

r

€ffet.

I Reg. 77.

Superbum Goliath & blafphemum David puer inermis, non habens

utum atmorum, gladio illius proprio intezíecit,

Plfls :

Saul,

TITUISUS ClV.» Morts5 mälorüm. 19s

Saul, quadam iniqua invidia motus , perfecutus fuerat David : tan- Y.Reg. 32;

dem arripuit gladium füum, irruens fuper eum, & mortuus eft,

m

Primogenitus David oppreífit fororem fuam Tha

-

ar, & pauló póft 2« Reg. Is

occifus eft, jubente Abfalon tratre füo, cüm comederet cum eo,

2. Reg, 18:

Libidine dominandi Abfalon multüm afflixit patrem fnum David,

fed antequam affecutus effet propofitum ,. fufpenfus fuit iuter coelum

&. terram.

üphr &

Videns Achitophel , quód non fuiffet acceptum confilium fuum,

?. Reg. I7.

j ptato

quod dederat contra David, abiit in domum fuam, & fufpendio interiit,

Scba álius Bochri concitavit populum contra David, & fugiensin

ii

2 Reg. 204

Abelem civitatem, ubi putabat habere refugium & auxilium, decapitatus

£uit ibidem.

losertd

Adolefcens, qui dixit, fe Saul occidiffe

*

H

UR&; [Hius

Ccüm putabat profpera nunciare,

$ iubgnte David occiíus eft,

2. Reg. I

Uf

Simile accidit duobus latronibus, qui cäput Isbofeth filii Saul at-

2, Reg. 4«

oram DO*

tulerunt,

1a afti

Quamvis Joab fuiffet miles ftrenuus & fidelis, quia tamen occidit 3, Reg.2,

duos viros proditorié , juffus eft occidi monente Salomone.

at

Rege Ifrael peffimo Hela,rebellavit Zambrí contra dominum fuum, 3, Reg, 16.

& occidit eum, qui poftfeptem dies ingreffus eft regium thalamum , &

4, tats

fuccendit fe cum ipía domo regia.

s

yominurm

Vulneratus in bello Achab mortuuseft vefperi, & linxeruntfangui- 4, Reg. 22,

nem ejuscanes in eodem loco»in quo linxerunt fanguinem Naboth, qui,

ii t

diffimulante i

mortuus eft,

pfo Achab, cüm liberare eum deberet & poffet, lapidatas &

Ánit

Cüm afcenderet Elifeus in civitatem Bethe! , quidam pueri malà 4 Reg. 2;

l

eruditi illudebant ei, egreísíque funt duo urfi, & dilaceraverunt ex eis

f

(; 6

quadraginta duos pueros,

Unus de duobus, qui aderant cum rege Iírael, nolaitcredere verbis 4 Reg. 7.

ubug ht

Elifzi, futuram abundantiam pradicentis, in craftino verà conculcavit

) Qd

eum turba hominum , ad fpoliaconcurrentium, & mortuus eft,

Benadad rex Syrie , qui muita mala intulitfiliis Ifrael , fuit de- 4,

ii tt

éde

Reg. 8

j; t

fnum ab Afael filio jugulatus.

Videns Jehu Jezabel impiam, qua fuit caufa malorumjuffit eam

4« Reg. q

, l00*

prxcipitari deorfim, & fuitita equorum ungulis conculcata, qua, licét

je(dia f

effet flia regis, non fuit tradita fepukura,

Tantám enim calvaria Ca-

pitis aderat,

nonhfms

ÁAth

ali

ja mater Ochozie interfecit omne femen regium ; ut poffet 4 g

L

rcgna-

eg. "f

5qüb

vt

ä

156

- 'TITULUS CIV. Mors malorum.

^

D

]

regna:e füper popolum, & poftmodum turpiter interfe&a fuit; juffu Jo-

jade facerdous.

r de

ui fecit Zachariäm filium joïadäe

ait aui

4. Reg. 12,

Rex Juda malus & ingratus Joas, q

ä

facerdods crudeliterlapidari, poftea interfeétus eft à fervis fuis.

Rex Affyriorum Sennacherib fuperbifmus, & in DEUM cceli

morti

4. Reg. 19.

blasphemus , poftquam de terra Juda confufus aufugit à. filiis (gis

interfedtus fuit,

vmdiu:

nes, comprehenfus

]

4 Reg. ult,

Sedecias rex Iuda malus apud DEUM & homi

effugiens. Antecujüsoculos rex Babylonis proprios filios fecit occidi,

latüra

l

Dinis,

deindeexoculatus fuit , & du&usin Baby'-l"onenr, & ibidem miferabiliter

mortuus.

N

Jl;dith. 13.

Multas terras cepit, & deftruxit Holofernes, tandem dormiens ine

€briatus, per manum mulieris decapitatus fuit.

Efth. 7..

Superbiffimus Amans qui faciebat feab homi

nibus adorari, fafpen-

4

fus eft in patibulo, quod ipfe paraverat Mardocheo,

iDan, 4e & 5

Balthatar rex Babylonis non eft corre&tus per exemplum Nabucho-

donofor patris fui, qui ante eumfuerat mutatusin beftiam, Etincon-

vivio vidit cripturam in pariete: Mane, Thecel, Phares. Eadémqueno-

&e inteife&tus eft, & regnum ejus ad Medos, & Perfastranslatum.

Dan.6.

Accufatores Danielis, jubente Dario rege Perfarum miffi funt in

lacum leonum, & à leoaibus devorati.

Simile accidit Cap. 14.-

1. Mach. 1.

Poftquam Alexander decidit in le&um; dicitur: quod cognovit,

quiamorer

etur: quafi anteà mortis memoriam feu notitiam non haberet.

1. Mach.qg.

Fercuffus füit Alcimus proditor, & diffolutus eft paraly i, nec ultra

UE

potuit loqui , & imandare de domo fug, & mortuus eít cum tormento

magno,

*

T t

Contri

ftatus rex Antiochus de hoc, quód Andronicus injuft? oc- :

2, Maàch, 4—0

-

ciderat Oniam fummum facerdotem , occidi in eodem locojutfit Andrp-

*

st p

nicum, in quo nimiam impietatem commiferat,

Ruino.

Eodém.

Multis facrilegiis à Lyfimacho commiffis in templo, congregata eft

Wi

multitudo adverfus eum , & ipfum fecüs «rarium interfecerunt.

.I. MaChc SO

Jafon impius , qui fratrem proprium captivaverat, & multos de

Yaf

patria fua expulerat, peregre periit, &infepultus, & illamentatus ab-

bum

je&us fuit.

Antíochus, qui multorum torferat v

ifcera , paffus durum dolorem

|

CInis

2. Mach. 9«

vifcerum ,. mirabili obitu in montibus viíta defunctus eft,

Um

2, Mach, 13.

Menelaus ,. qui malitios& obtinuit modico tempore principatum,

Inns ]

M

de alta turzi fuit pracipitatus ia agge&ugz cinezis,

L

ÀHomo

Hardg

^

Vä

TITULUS CV. Mortificatio. ^" x97

b

E

Homo ille dives ;..cujus age

uberes fru&us;attql.it , cümcogita- Lüc, 12

if u

plus credebat habere de vita,

ret deftruere horrea faa. & facere majora,

ait autem- illi Dominus : Stulre iac n

oé&te peribis,

m ]o';adæ

Tetribile eft valde illud exanplum de div

ite famofo epulone,

qui LUC: 16.7

iis.

mortuus €/í, & fepultus, atqu

ein infernum . delatus.

;UUM cadi

Anauias & uxor ejus saphira ; qui

fraudaverunt de pretio agri

A&or, 5.

fliis fols

venditi , ad increpationem Petii ter

ribiliter expirárunt.

Herodes fedens pro tribuneli»

,& vefiius v

efteregali conciona- A&or, 12;

) rehenqu

DEI vóces & non ho-

tocadiy

batur ad populum, , Populusa

utem. acclamabat ;

minis.

Ccnfeftim autem percu

ffiteum angelus Domini, eó quód non

(orabiliter

- dediffent honorem DEO , & confumptus à vermibus expirayit,

iets lt

j,ipete

TITUL ïIS C V.

yabucho

krin con"

Mortzfca;io.

mqueno-

m

— f Agna opusfuit—mon*ïficatione, ut Abraham primó exiretde terra Gen.. z8;

fua, deinde ut immeolaret chariffimum, quod in mundo ha- & 22«

ï/]] [un;ïn

^ bebat, nempe unigenitum fuüm filium,

Oc;;ngx'ifs

Dum Cain à paffone invidie effet-o

À

ccupatüs, ait' Dominus ad Gen. 4.

"

mä?)&ïü'

eum: füb teeritappetitus tuus, & tu dominaberis illius,

W[ ulà

Nazarai abítinebant à vino, & omni eo, quod inebriare poteft, Num. 6. .

19 meno

per

totam vitam,

David vehementer fitiens defi

derat aquam ex cifterna Bethlehem. 2, Reg. 23.

r,;üfïe *

Sed. poftquam hec fuit allata s effudit eam in terraæ, 'ïSflibavit eam Do-

mino,

j 400l

yacobkculitdelapidibxïxs ,(& fuppcneäs capïti füo ïdormivir, Sic fe Gen, »8.

res,f,a'adt

morti&cans vidit myfteriofam "ïllam 1calam, & ipfum .Dominum inni-

xum fcalz.

TU

Omnis populu

s humiliaverunt animas fuas in jejuniis & oratiomi- Judith. 4»

nultó

säe

bus,ipfi & mulieres eorsm. . Ec induerunt fe Sacerdotes ciliciis , & erat

yatus 2

cinis faper capixa eorum.,.

M

^ Judith, licet innocent

js vite; habebat fuper lumbos fuos cilici- Judith. g.

j doïolem

um , & jejunabat omnibus diebus viteíug , preter Sabbata & feftado-

3

.

s|

mtis Iírael,

nap

at

Càm promulgatum foiífet crudele ediétum Aman contra Judzos, Efth, 4;

nibus

Mardochæus indutus eft facco , (Paräens cinerem capitis in om

quo»

gom?

ïï

ä

5]

&

3

kl

198 .^ TITULUS CVI, Mulierum aviditas,

quoque provinciis, oppidis, ac locis iTan&us ingens erat apud Judeog

tito [

jejunium & fletus, facco & cinere mutis pro ftrato utentibus.

g(. 54. 13.

Quàm aufteram vitam duxerit David, indicat his verbis t Fgo au-

tem induebar cilicio , humiliabam injunio animam meam, . Kem t an-

vito,

PÍ.76. 5,

ticipaverunt vigilias oculi mei, Item: cínerem tanquam panem mart-

qu

Pf. ro1. IO.

ducabam, & potum meum cum flet&mifcebam, —

.

Job, 42. 6.

Job, licecnullius gravis culpe ccnfcius, d

e fe teftaturt ipfe mz

dbt,

reprehendo , & apo poenitentiam in favilla & cinere,

Chriftus Dominus continuam fortfficationem in omnibus , pau«

[2 i(

pertatem , rerüm omnium penuriam , aufteram vite rationem pro fe

|

elegit:: nunquam legitür rififfe , aut aliqua recreatione frukus fuiffe,

Qüone

Matth 3.

Innocentiffimus Joannes. Baptifta auferriffimam in deferto vítam

TO

duxit usque ad trige(imum atatis annum ; habebat veftimentum de pilis

camelorum : eíca autem ejus erant locufte & mel filveftre.

forj

1. Cor. 9.

Quàm mortificatus faüerit Paulus , ex ejus teftimonio colligitur ; ait

2

.

enim: caftigo corpus meum , & infervitutem redigo,neforté, cüna

Gpie

2. Cot. 4.

aliis przdicavero , ipfe reprobus efficiar. Item: femper mortificatio-

nem JESU in corpore nóftro circumferentes, ut & vita JESU manifeftetur

ä'xoal.ö. I4.

incerporibus noftris, 1tem : mihi mundus crucifixus eft, & ego mun-

do, Teftatur item, quód fuerit in labore & erumna, invigiliis mul-

[

$. COor, 1I.

27-

tis, in fame & fiti , injejuniis.multis, infrigore & nuditate,

Luc. 1 6.

Dives epulo , qui induebatur purpura & byffo,& epulabatur quo-

/fü!l'm

tidie fp

lendidé, coníequenter ab omni mOrti&cationc alienam vitama

üit

Quxerat ; fepu?tus ef in inferno.

Qd "t

TITULUS CVI.

intef

COn]

Wuliemm aviditas,

qusí

Gen, 3.

Rima mulier vidit lignum pulchrum & delectabile, & ftatim fequitur;

&guöi

uàd fine deliberatione tulit defru&uillius, & comedit.

i fe

P

Sara, licét effet bona , tamen ita defiderabat habere filios,

Gen.16.

D

quód priüs voluit habere de ancilla filium, inquiens: Ingredere ad

ancillam meam &c.

E flï;

o Abrahz, continuà

Gen. 24f

Interrogata Rebecca , an vellet ire cum famul

Doni,

refpondit; Vadam, Non dixit: voloire, fi placet vobis, vel hujgs-

modi,

faudi

Gen- 190

Filie Loth potiüs voluerunt de patre ljberosfufcipere, quam fine

i

Nuntj

Jliberis permanere.

Cene

TITULUS CVI. Melierum avidiras, — 19

jiag

Cernens Rachel, quód irfcecunds effet, invidit forori' , & ait ma- Gen; gä:

rito fuo : da mihi liberos» alioquin moriar.

vifa fuit à quodam Gen, 34

Egoat«

Dina cupiens videre mulieres regionís illius,

(m t at«

viro, Sichem videlicet, & tandem oppreffa ab eo,

Quid ergo de illis,

emmalte

qux volunt videre viros, & videri ab eis? Non eff mirum &c,

Domina , cui fervíebar Jofeph, non expectaba:,quód follicitaretur Gen, 39;

fed ipfum nimis procaciter requifivit,

ipft m

ab €o;

Ax2 filia Caleph , obtinuit à patre terram irriguam , quia fcilicet Jofue z5,

eam ín(t.uter fufpirando petivit.

jj, pat"

n proie

Tantüm inftitituxor Samfon apud eum, quàd ipfe dixit ei propofi- 1udic, 14.

y tf

tionem obfcuram , quam parentibus noluerat indicare.

Ad illa ftatim

f(it] vitam

zevclavit amicis fuis, quamquam effet in damnum viri fui,

Y

"Dalila

n dC pllls

fortitudo maxima confiftebat,

per importunitátem evicit,ut Samfon Qiccret, in quo ei:ïs Iudic. x6,

s; a

Anna mater Samuclis pre

defiderío habendi liberos flebat, & nón 1, Reg. 1,

l'lä) Cüm

capiebat cibos,

rtikcatio"

Multüm

defiderabat habere filium illa; qua rapuit alienum,

3. Reg. 3«

fta^concupivit Jezabel vineam Naboth tradere viro fuo, quód pro-

3. Reg. 2T,

nifcltetut

go mute

ducens falfos teftes, procuravit & fecit Naboth crudeliter lapidari,

jl m*

Cüm vellet ire Sunamitis ad-Elifeum; & vi: ejüs non plenarié con-

fentíret, refpondit illa: Vadam,

Statímque ftravitilla afinam, & praez

4 Regf 4

yurquo-

'E

cepit puero ii via: Propera, ne mihi moram facias in eundo, & hoc age,

n me

quod pracipio tibi,

Athalia mater Ochozia régis coricupifcens regnare fuper terram,

4. Reg. 11;

interfecit omne femen. regium, excepto Joas infantulo

"

;qui furtim 3bf'

Íconditus fuit.

H

Anna'uxor Tobi

*

£ /circumfþic'iebät quotidie, & circuibat vías, per

Iob 19.

quas fpes redeundi videbatur, utfipoffet procul videre filium venientem,

Kfther non fuit contenta ex eo, quód rex dederát ei demum Amán,

Efd, 9.

& quód occiderat in fola civitate Sufis quingentos viros, fed etiam in cra-

ll(ecp'mï»

ftino fecit trecentos occidi.

Mulier Chananza fanitatem filie obtinuit precibus importunis,

Matth. 15,

ï:cfc flo$s

Mater filiorum Zebedai nori expectavit, quód Dominus remunera-

Matth. 26,

ret filios fecundüm excellentiam meritorum, fed petiitante cempus unüm

g[cdöfe 4

poni ad dexteram Domini in regno fuo, & alium ad finiftram.

?4

I)O

Puella nomine Rhode intelligens Petrum pulfare ad iamiam, Dr» A&or, 12,

u

g !

gaudio non aperuit, fcd dimittens illum foras cucurrit & intro ftantibus

ylne

"

nqmiavit.

--

L

h

MHero-

i

(er

:g

*

!

266 TITLI-LUS CVII. Mulierum fallacia,

í

Matth. 4.

Herodias infidfabatir Ioanri Baptifte, tantóque odio infidiabatue

quietey

t T

ei, quoód magis elegit filiam fuai petere caput ipfius , quàm dimidiam

]

*

partem regni Herodis.

Luc; 19.

: Pónit Dominus exemplum viduz, quz ita fuit molefta judici, De-

fMlm !

&um

np c;iaïg —nonä fime-mil, üt cfaþdeyn ipfam à [uo edverfario vindicaverit,

fiiin ;

TITULtS CVIL -

ficans]

F

quamvi

]

| Ji/lm'æmm jlzllaciq.

Eun

Gcn: 3.

h Cécafione Fvæ« äec&ptuäleü;Ad;am; Iig'ät-;hon fueritfgäuäus n eo,

coll.m

.in quo Eva fuit, fc-dt:x&a',.fcd cum deligno vetito , Eva fuüadente;

ilu] 1

-? comedit, :

Gen. 18

Sara rifit, audita promiffione decon

ceptione filii : Redargutá au-

tem à Dórmiino eju

s diffidentiá; feipfam mendaciter excufavit...

G:n».xxg.

/Diiz filiaL

óth' volentes ex patre fuo concipere, cüm verbis eum

fortaffis ad-hociriducere.non auderent, mediante vino propofitum per-

"gerunt,

Bene, ergo alium hominem decepiffent, quando nec patrá

proprio pepercerunt,

proprium

; querentem idola fua, pulchraadinver-

0

Geg.gx.

Rachelpatrem

tione delufit.

Domina .Jofeph ipfum. ap

ud virum füum nequiter accufavit, ut

ém. $9-

feipfam mendaciter excufaret, &

deinceps apud vicum fuum deipfo Jo-

feph fe impiiffime vindicavit.

ts x

Obftetrices. Hebreorum;

lic&t piam intentionem habueriütin re-

Therce

Exod. 1.

férvatione puerorum, tamen P

haraonem regem JEgypü adinvemiong

mendacii fefellerunt.

hs dig

Mulieres Moabiti

d filios Ifrael deceperunt, contra quos Balaam

Num,25.

N

artolus cum omni

bus magicis artibus fuis nihil potuerat operari.

Wt mipa

Rahab meretrix abícondit exploratores

Jofue, & e0s;qui quere-

ts

jofue z.

-bant €os; fecit currere usque a

d vada Jor.danis, dicens : quód exierint

V

Clausá portá.

dl

hel i'n occurfum Sifare, dixit ad eux-n : óintraad me, Do-

I

Judic. 4«

Egreffa Ja

llum dormientem occidit.

mine mi,netimeas. Ft poftremói

lfh !

Uxor Samfonis fundens apud eum la

chrymas, dicebat: Odifti

Tienda

]udi&. I4.

: tamen .illi in damnum

Inavit:

me, idcirco problema non vis mihi exponere

gruprium re

velavit,

lefta fuit Samfoni jugiter per mu

itos dies, fpatium ad

]udiC) 2'6-

, ;Dalila mo

quietem

flhll qm

TITULUS .CVIIL Mulierum fides. 5»or

flabatur

quietem non tribuens

& defecit anima ejus, ad. mortem usque laífata

eft. Tuncvi&tus fortiffimus

Samíon ftult& apertsit ei totum

dimidiam

d Saul pater fuus quareret David virum r, Reg. 19.

Michol iatelligens, quà

fuum ad mortems fecit eum fugere , &

pofuit fimulacrum fuper 1e-

(ic Di*

€tum . ejus.

werlt

ui nunciare debebant David ftatum Abíalon, fuerunt po- 9. Re

g xz.,

fitiin puteo»

& mulier quedam ponens velame

4

xeceffiffe mentita eff,

n füper os pgtei, qgafi

ficcans ptifanas, ipíos

Fefellit. Holofer

nem Judith; à facie cujus terra tremere videbatur, Judith. 1o,

vis optima inte

ntione.

quam

Herodes metue

bat Joannem Baptitam, fciens eum virum juftum, Mart. I4.

Kt tamen Herodias in tantum laboravit ; quód fecit eum in carcere de-

collari,

Saphira uxor

& Ananias mentiti funt Petro de a

hus in

gri pretio, .äed A&or. s;

fündttltg

illud mendacium .-fuit per Petrum graviffimé punitunt,

s

argulä QU

TITULUS. CVIIL.

rhjs &

wun *

eSMulierum fides.

r

Ommendat Apoftolus fidem Rahab, que non periít cum is, Hebr. 11-

adinvette

C

qui non obedierant, càm excepiffet hofpitio exploratores pa- Jofue 2.

cifice.

yfuit; n

Ruth adhzfit focrui fus No&mi dicens: Populus tuus & Deus Ruth, 1. 2.

p J*

«uds meus, Unde Booz pofteadixit ei: Reddat tibi Dominus plenam

mercedem, ad quam veniíti, & fub cujus confugifti alas,

qnin r

Mulier vidua Sareptana credidit verbis Elie prophete, licét rem 3. Reg. 17.

jcientione

fetis difficilem illi faciendam juberet.

Mundi creationem & corporumrefurre&ionem optimé confiteba- 2.Mach, 7.

tur mirabilis illa mater, qua feptem fratres filios torqueri uno die vidit,

: poau

tl

& ipfos ad moriendum

pro Dei legibus fortiter animavit.:

í uaree

Circa myfterium dominice incarnationis fuerunt muli

eresad &re- Luc. r.

d r

dendum promptiores, quam viri. NNam Zacharias pater Joannis Bapti-

ftz incredulitatis fuit ab angelo redargutus: pro eo, quód non credi-.

1me po

difti verbis meis &c. . Elifabeth autem non reprehenfibilis, fed com-

mendabilis legitur extitiffe,

que ftatim in adventu h?atæ virginis excla-

, Qiil

mavit: Benedi&a tu &c.

du

Similiter commendatur Beata Vir|

u

g0, qua crcdidit angelo dicenti Eodens,

fibi, quàd conciperet de Spiritu fan&o.

m 9

€

liem

F"

([st

qu

M

A

€

3502 TITULUS CIX. Muïiäruih fortitudo.

TT

Luc, 2.'

Item Anna vidua prophetiffa, Ioquebatur;de puero rato omnibus,

C

qui expectabant redemptionem Ifrael,

Luc. 7.

Sarax f

]

Marie Magdalene dixit Dominus: Fides tua te falvam fecit, vade

]

in pace.

fui,;q

Ü

Matth, 9.

Tantam fi

dem habelgat ad Dominum mulier hemorrhoiffa, i;uöd

D

[

j

Luec, 8.

ideo

fufficiebat ei; utitantutmimodo taángeret fimbriam veftimenti ejus,

Witr

meruit audire verbum dulce : Confide filia, fidestua te falvam fecit.

gifag'gaj

Mafth. I15.

Nec longa expeétatione; nec dura refponfione deftitit clamare ad

K

Dominum mulier Chananxa. Idcirco tandem audivit: O mulier, ma-

dMabuit

gna eft fides tua, fiat tibi, ficut vis.

x

tdücati

Mulier Samaritana plene con

feffa eft, dicens: Quia Meffias venif,

Xm (

]oaxj. 4.

qui dicitur Chriftus, . Et poítea multi Samaritanorum crediderunt: in

Dominum, propter verbum mulieris illius,

À

tuini ;

joan. 11«

Confeflio fidei Marthe ; que dixit: Ego credidi, quia tu es Chii-

difti

Matth. 16.

ftus filius Dei vivi; qui in hunc mundum venitti, fauis fimilis fuit con-

etiam

feffioni Petri,

Matth. 16.

lifi e

De refurrectione Domini legimus multos viros dubitáffe, & Domi-

Matth. 29.

num JESUM illerum incredulitatem, & cordis duritiam exprobráffe, de

mulieribus autem nihil tale legitur.

Sed refurgens Dominus primo ap-

nuntiavit.

paruit mulieri , fcilicet Magdalena; & illa currens difcipulis lugentibus

A&or, 16,

Quadam mulier , nomine Lydia purpufaria, audivit predicatio-

nem Pauli, cujus Dominys aperuit cor, & baptizataeft, & domus ejus.

Rw

TITULUS CIX.

Tgis

Mulzewm fortitudo.

|

Arach filius Abinóam noluit ducere exercitum contra Sifaram, nþili

Dt i

Judic, 4

Debora uxor Lapidoth iret cum eo, qua dixit: Ibo quidem tecum,

Optay;

fed in hac vice viétoria nor reputabitur tibi, quia

nz tradetur Sifara.

;

E manuw foomi-

Ruth; 3.

-Dixit Booz ad Ruth, que reliquerat patriam & Deos fuos: Scit

communis populus, qui habitat inter portas urbis, mulierem te effe

th

virtütis:

E

(

1, Reg, 19.

Viriliter falvavit David virum fuum Michol, cüm quareretur ad

mortem à Saule patre fuo,

Cor |

füeri

2, Reg. 25,

. Cüim vidiffet Abigeit virnm fuum Nabal dur& refpondiffe nunciis

thvid, feftinavit, & tulit diver(a xenia; & David iratum placavit,

Gra-

LT

,

TITULUS CX. Mulierum pietas, & coinpaüïo.xzog'

ATA

Gravem contumeliam, ab ancilla profatam , valde. patienter tulit Tob, $,

Sara filia Raguelis, nec ei quid refpondit, fed ad orationem fe convertit,

y d vdt

- Küher regina expofuitfe periculo moriendi pro liberatione populi Efth, 5.

fui, quando non vocata ad regem ire prefumpfit,

IOiffär qUöï

Supra modum mater mirabilis , que pereuntés

feptem filios fub 2. Mach. g

US,

10to

unius diei tempore confpiciens, bono animo ferebat, & foemines co-

w fecit.

gitayoni mafculinum animum inferebar.

^

7

qdamare at

Fortiffimá fuit beatavirgo MARI

A in continendo gaudium, iwod

ilíery Dd«

habuit de filii conceptione, mativitate, Magorum adoratione , & ipfius

educatione, predicatione, miraculorum operatione, refurre&ione, Ruz-

kffas vetb

fum fuftinendo dolorem, quem pafía fuit in ipfius filii paffione.

diderunt

Valde fuit mirabilis audacia Marie Magdalenz, quz paffioni Do-

Ioatt, 26;

mini adfuit, & toties ad fepulchrum Domini venit, recedentibus etíara

fre ii

difcipulis dile&iffimis ,^ non recedebat, fed (tans ihidem plorabat. Ipfana

etiam nimis audacem faciebat amor.

lis uj o*

; cüm. dicebat ; Domfin.e, ficu (wtu-

lifi eum, dicito mihi,

&& Dorti«

robfäw?) d

TITULUS CX.

rímo ap-

gbl

- AMulierum pietas ,. « compásfio.

| fæ(/[l'ä[/la'

-

ys jf

Ebecca vidensfervum Abrahz, hominem peregrinum & bibere pe-

Geh. £4,

tentem, fine mora refpondit: Bibe Domine mi, quin & camelis

tuis hauriam aquam , donec cun&i bibant,

Timuerunt obftetrices DEUM, & non fecerunt

juxta preceptum

Exod, f.

regis JEgypti, fed confervabant mares,

Cernens filia Pharaonis vagientem puerum, miferta eft ejus»& ait :

Exod, 2;

De infantibus Hebreorum eft hic, & facienseum nutriri, in filium ad-

I'[amm, niü

optavit,

jem t

Rahab meretrix audiens ,

exploratores Iofue ad mortem queri,

Iofue 2,

yno a

compafía eft eis,

& ipfos abfcondens liberavit, &[anos remifit.

Nuntii, euntes ad. David, abíconditi fuerunt in

mulierem

puteo & falvati per

2. Reg. 17;

fuos ?

gdt

, qua pofuit velamen füper os putei,

sen & *

f

deluát,

& e0s , qui q'uærebantf

Duarum mülierum, coram Salomone contendentium

i

cor habuit,

, illa pium

g.Reg. $,

ii à

fuerunt.

qua liti cedere voluit, cujus vifcera fuper filiu

In commota

Vidua mulie

| M'e nw]iiis

o ts

r Sareptana fuit þofpita Elie proplrxctæ,þ & luc apud ii«

i

lam füftentabatur,

, Reg. fï.c

6ra

Cca

Muyligr

$c4 TITULUSCX. Mülierum pietas & compaffio.-

nogave

4. Reg. d«

Maülier Sünamitisinduxit vi/'rum'.fïmm ad. hioc, ut fieret. in domo fua

mi$ €oi

Elifzo locus. aptus ad manendum..

[

4. Reg. 11.

Cüm occideret Athalia omne femen regium ,. Jofaba filia r»egis Jo-

Joannis

ram. tulit. Joas unum de filiis regis, & abfcondens (alvavit eum

Per ho

Compatiens populo, morti addi&to , Efther magno'fe,expofuig

vum D

EPH i.

(

obtinuit;.

periculo ,. &xappd. Aflverum. Judeorum liberationem: & . fublimationema

tíoftm

Ioan. 2,

Pietas. beate virginis MARIZE mult

üm aþparet im hoc, quód ad

dittisi

pauperes nuptias ire voluit, & deficiente vino non requifita ab aliquo

& coligi

&deo

fed [ponte: verecundorum paupérnm advocata, dixitfilio: Vinum non

Mattlii2..

habent; Perhoc etiam poteft innui largitas ejus magna;quia ciim à Ma-

gis aurum; thus,.

& myrrliam, qua-obtulerant,recepifet, pauló poft in

-

£Kuc.2..

purificatione fia. non: porit habereagnum., quem offerret. Supponen-

dum ergo eff.,, quód illa munera pauperibus erogaverat.

1ean. r2..

Ambulans per mundüm: Salvator: mundi in domo Martlae & Mari

fpecialius hofpitium Iegitur habuiffe..

Mulier illa Chananza miferiam fliz fs propriam reputabat , di-

Matthï ISov j

censz Miferere. mei: Domine: fili: ngid.,) Hlia« mea: malé à demonio ve-

MT

Xatut..

Yo]

Multeres: mini

firaverunt Domino: px:'æd'i'cantii & pcr'Caaelila & ci-

J

£uc. 9.

vitates: eunti..

lenedidi

pofea t

Luc. 22.

Aftkterunt pasienti, & fequebartür ; dum ad crucem. duceretur , ab

jJoan.19;

Apoftolis dereli&um.

|e

Marc... 16..

Item ftudiosé o

bfequi volueruntei in fepulchro jacenti. Matth. 28.

totim d(

D

Xoan, 29..

Luc.23. & 24.

Luc, 21..

Pratulit Dominus due'era minuta paupercule viduz , que mifit in

litn 4j

murtéribusdivitum. ^ Quia fcilicet illa deco, quod

lia

Gazophylacium cum

$9]

deerat j eidederat;

& quia-plus ponderat Dominus mentis pietatem,

R

titnige.

quàm muneris quantitatem.

Ms

Auc,1r.

Blasphemantibus miracula Do

nüniïfcribi's & Pharifæis,muliei-quæ-

ï"w lm

dam: devore. aüdiens. verba. €jus , extulit. yocem, dicens ; Beatus venter,

Yu

ui te; portavit..

"

?

dij;

WR

Matth. 27..

lixor: Pilati

£magis*vconataa fuit impedire domihicam paffionem &

ov

injuftanr affe&ionem ipfius ;, quàm: aliquishomo , de:quo friptura te-

st

flatur;.

lb[&l()n

1,.Cor. 9..

Innuit Apoftolüs Corinthi

is,. quod aliqur Apoftoli pretencebant

ere,

eis fcilicet neceffaria miniftrantes:

sulieres forores: circumduc

ciebat,

V &P

&dor9;-

— "Propter operá pictatis

mcg;,.

&.eleem?&nas,quasiThabi;; viduisfa

roga-

TITULUS CXI. Mulierum fapientia,

204

xffo,

utad defünctam veniret, Et motus lachry-

doxofta

sogaverunt flentes Petrum;

& eam fuüícitavit,.

mis e

orum Petrus ponens genua, Oravit,

it ad domum Mariz matris; À

&cro- m'

Exiens decarcere Herodis Petrus, ven

gnominatur Marcus, ubi erant m

ulti congregati orantes..

regis o

Joannis, quico

lm

Per hoc patet ;

piam fuiffe & bonam mulierem, & hofpitam difcipulo-

rum Domini.

. expofüit

Quadam mulier purpuraria., n

emine Lydia, credens ad praedica- A&or, 16.

gationem

o fua deprecata eft , dicens:; Si ju-.

tionem Pauli, && baptizata cum dom

Uód al

dicáitis me fidelem Domino meo effe:

, intrate donsum meam &t manete,

:

& coégit nos, ait Lucas, uübietiam fatisinnui

abaliquo

t qgöd.mglieres prompte-

jnum not

& deyote aqdi'unt. Verbum: DEI..

imà M*

ippiti

TITULUS CXI

upp(')nfn'

d

t Node

AMulierum fapientia,

yjat, di«

D «AQa: pruden

ter intellexit , lbdum- in1(aac & IfmatIenoneffe bonum,& Gen, es

sonio -

voluit fominus;.

ut Abraham acquieíceret illius voluntati.

$

Rebecca fuit valde argumentoía ,ad procurandum, quód Jacob Gen, ?.

[t & d«

7«

benedi&ionem à patre, quae debebatur primogenito,, obtimerct; &

poftea

fecit eum caut& iram Efau declinare:.

xretuf y 2]

Rahab meretrix. difcret& exploratores abfcondit',- & per hoc fe & Jofue 2.

totam domum füam integraliter liberavit,

qatth, )

Debora, uxor Lapidoth, judicavi

t-popul'mi:,& docuit Barach fi--

"

lium Abinoam , quid facturus effet , ut populum DEI- de' manu. Sifara:

J.udi'c,4.v.

liberaret;.

2 miüt i

£0j qIIO

Sollicita fuit Noemi &affutaad modum inveniendum , quo Rütli Ruth; z;.

alienigena nurus fua: nubere poffet Booz inclyto & potenti,.

pieta':emx

Mater Samuelis.Anna difcrete fe excufavit ab eos. quod. Eielifacer- z. Reg. 1.

dos ei: impofuit, quando filium à Domino: poft: lavit..

yliergue

Per fapientiams, & eloqueniam íuam ,. & liberalitatenr fatis mo-

I. Reg. 25.

IU

dicam Abigail:viro- fuo» Nabal. vitam fervavit,, & David.ab homicidio:

ámpedivit.

fjonem &

Sapiens mulier- Th'eeuiti's:ïindüxit:David-ad hoc;. quód filium fuum: 2, Reg; 14-

Ab(íalon exulem revocaret;

plurä e

!

Obfidente Joab civitatem Abelam; mulier fapiens taliterlocuta eft

2, Reg. 20.

:gen(.'fbïm

ei, & populo civitatis, quód ille cum totius patrie utilitate ab obfidione:

;

u

jty

reïfm:..

Beth-

j

$

g

R1

C,c 3

206

TITULUS CXI, Mulierum fapientia;

8. Reg- I-

Bethíabea mater Salomonis fapienter verbum propofuit coram re-

ge David , t filius Salomon poft illum regnare deberet,

3. Reg.3.

Duarum mulierum coram Salomone contendentium illa pruden-

ter.& pié refpondit, qua dixit; Obfecrote Dominces date illi infantem

vivum,

9. Reg-10,

Magna fapient

ia fuit in regïna Saba, quéd ipfa venit audire fapi-

entiam 'Salomonis,

4. Reg. 4-

Mulier Sunamitis hofp:

ita Elifxi prudenter adhefitei, nec voluit

El

Id

eum dimittere propter Giez

i, donec ejus filium fufcitáffet.

4. Reg. 22,

Holda prophetes, uxor Sellum, Iofiamregem contortavit, & po-

di

ixit.

primoj

pulo mala ventura propter eorum peccata pra

j

Tob, 3.

Sara filia Raguelis difcreté & devot& oravit Dominum , ut liberaret

Jhero

eam de improperio; quod audierat ab ancilla,

1ili f

Tüdith ab $,

Miram ptudentiam & conftantiam oftendit Iudith ailoqueudo po-

ufque ad fin,

pulum, & decipiendo Holofernem tam potentem tyrannum,

indic;

Efth. 7.

Efther cum magna cautela fecit petitionem fuam, po(tquam re«

i

gem ad prandium invitaverat, & illevino incaluerat.

Tnum í

Lüc. 1,

Elifabeth mater Ioannis Baptifte difcret

?

Inavit,

& cognovit adventum Bea-

Giit à

te Virginis, & ipfam matrem Domini nom

EKodem;

Tamtacendo, quàm loquendo patet Beatam Virginem MARIAM

chml

mirabiliter fuiffe prudentem, Tacendo quidem, quia pauca «erba dixif-

(

fcinvenitur, Locutaeftcum An

elo difcreté querendo, & diftreuus ac-

[

quiefcendo. Quomodo fiet iftu

d

*

*

Item , ecce ancilla Domini,

Item

$

N

[

cum fané&ta Elifabeth ipfam falutando. Et nota,quód poftlaudes magnas,

tss

quas Elifabethilli dixit, nihil ei dire&é refpondit, fed ad laudandum

Vitam

Dominum fe cenvertit, dicenst Magnificat anima miea Dominum &c,

1

Luc.2.

1tem locuta fuit cum filio, ipfura dulciter interrogando : Fili,quid

Ioan, 2«

fecifti nobisfic? &c. Et pro verecundis

fhuti

pauperibus Vinum non ha-

ftd dj

bent, ait.

Luc. 7.

Maria Magdalena valde prudenter agebat in eo, quód ad pedes Do-

joan. i.

minife ponebat, Ad pedes enim Domini impetravit veniam pro fe,

ChæO ]

Matth. 27.

vitam pro fratre, audiebat divinamíapientiam. LuceIo.

Et exhibuie

Chrifo devotam reverentiam,

Xterun

V

n

Matthe 27.

Uxor Pilati

w egiffet,

; du locuta eft &j; &fi PüatUS'Crccädiifet, prudea-

P

[iw

W

——

Quam

TIT u*s

À

TITULUS. CXII, Mulicrüm ftultiloquium. /207

at r«

TITULUS CXII.

| pricete

jnfanten

Wu!iemm flultiloguium.

dire fipi-

Va þgiüs legitur locuta fuiffe cum ferpente, quam cum Deo ado- Gen.3.

rando, vel cum víro fuo ad aliquam eraditionem percipiendam,

j

.

K voluit

E

Promittente Domino , quoó

d Sara effet filium paritura; -

& Gen, 148.'

primó

illa rififfet pre diffidentia, negavit poftea fe rififfe.

,Spe

Cernens Rachel, quód infcecunda effet, ait maríto füo: Da mihi Gen. g0.

liberos, alioquin moriar.

t [iberaret

zili fcoecundam facere.

Quafi effet in ipfius Jacob poteftate, de fte-

UxorSamfíonis, ftatim ut fcivit propofitionem ob

(curam viri fui, Judic. t 4.

itdo p*

indicavit civibus fuis in damnum mariti fui,

Cüm vidiffet Dalila, quód Samfon confeffus effet ei omnem ani- Judic, 16,

um t*

zmum füum, quomodo fortitudinem amittere poffet, inimicos illius vo

1-

cavit, & ftatim eis revelavit.

itim Dete

Quia David pre magna devotione faltaverat coram arca Domini; 2. Reg. 6.

Michol filia Saul ironice dixitei: G quàmgloriofus fuit hodie rex Ifrael?

NARUM

Cüm dixiffet Tobias de heedo: Videte ne furtivus fit, Anna uxor Tob. 2.

»jo diti

ejus irata refpondit: Manifeftà vana fa&a eft fpes tua.

raius dC

Sara filia Raguelis increpante ancillam jufté, illa impatienter & in- Tob. 3.

Q W

juriosé refpondit: Amplius ex tenon videamus filium , aut filiam fuper

$ mgms,

terram.

mudandüm

Cüm contenderent due snülieres meretricis coram Salomone, illa 3. Reg. 3.

yimum

ftult$ & nequiter locuta eft,

: Fl

fed dividatur,

que dixit de inrfame: Nec mihi, nec tibi,

j 007 i

Uxor Aman audiens querimoniam , quam vir faciebat de Mardo- Eflh, s.

chao, refpondit: Jube parari excelfam trabem, ut'appendatur in ea,

vdes DO*

Sedente Job in fterquilinio, & faniem defiuentem teftá radente, di- Job. 2,

10 !

np

xit eiuxor fua: Benedic Domino, & morere,

Sed ille bene & diícreté

i exi

jpuk

refpondit: Quafi una de ftultis mulieribus locuta es.

Petitio matris fillorum Zebedaei non fuit à Domino approbata, Matth, 26,

quando dixit: Dic, uthi duo fedeant, unus à dextris; alter à finiftris.

: prudfä'.

Ad vocem unius ancill«, negavit Petrus Dominum,

Matth. 26,

Muita verba, & fimplicia dixit Domino mvlier Samaritana, ante- Joan, 4.

quam impingeret in yeritatem,

TITu. |

rrrde

-

*o& TITULUS CXIIL Maneram ácceptatio.

'l

Á

TlITULUS CXIII

ipum,

N

&o Ax

- AMunerum 4cceptatfip.

-

giren

C

inídcde

Gen, f4.

; Braham 'noluit accipere munera , quae obtulit ei rex Sodomorum,

J lic&t ipfe optim& meruiffet, quando reverfus fuit Abraham à cede

D

quatuor regum.

[uii,

Gen. 32«

Munera mifit Jacob offerri Efau fratri fuo, ut compefceret iram

M

ejus.

J

Exod. 36.

Munera obtulerunt filit Ifrael ad opts tabernaculi Domini in tanta

]

4uant

itate, quod juffit Moyfes clamari, ut nullus aliquid ulterius offerret.

rrfpor;

Num.22,

Mercedem iniquitatis amavit Balaam,'& ivit cum nunciis Dalaao,

qui di

vinationis pretium habebant in manibus.

Aod obtulit munera Eglon regi Moab, & poftea fecreto loquens

regihug

Judice 3.

&VOCCidit.

fpe&ue

cum €o, percuffit eum graviters

t

|/

Judic. 16.

Inimici Samfon pecuniam

Dalilg promiferunt , & eam , ut illum

eret, induxerunt,

miite

decip

De filiis Samuel dicitur: Declinaverunt poft avaritiam, acceperunt

N CR

1. Reg. 8.

& otti;

munera, Ft ftatim fequitur ; Perverterunt judicium,

1. Reg.. 12,

Non fuit impofitum Samueli, qui viginti annis populum Ifrael ju-

Pj

dicaverat, quó

d unquam muneraab aliquo accepiffet.

tiüchf) n

2. R&g. 16.

Xenia, .

uz obtulit Siba puer Miphibofeth David ,à facie Abfalon

Rgxpu

fugienti, videntur inclináffe animum ipfius ngld ad hoc, quód contra

enof

abíentem ániquum tulit judicium.

ba dedit regi Salomonii centum viginti talenta auri, aro-

3. Reg. 10.

Regina Sa

Obtiny

aváta mnulta, & gemas pretiofas.

Rex autem Salomon dedit ei omnia,

ET

quz voluit, & que petivit ab illo, exceptis his, qua ultro obtulerat eà

Süm qu

gunere regio.

luit offerre David ateam, & omniaad facrificium necef-

AI'CPK

?. Reg. ult.

Arauna vO

]

ü

faria, fed il

2

e noluit gratis accipere, nec facrificium dealieno offerre,

Rex Syrix Bene

dad faedus habebat cum Baafa rege Ifrael: Sed pro-

Metra

3f Reg. 15.

mi

ifit i Aza rex Juda, rupto fcedere cum Baafa. gra-

9

ptermunera» qua

viter impugna

vit eum,

N

Naaman Syrus

fuit animo grato ab Elifeo curatus.

Et tamen

] udlh

4« Reg 5»

fuit gravi plaga percuffus,

Ormj

Giezi, quiaab eo accepit munera,

d Ezechiam, & fequitur:

Mifit rex Babylonis litteras & munera à

4 Reg. '2'04

Latatus eft autem Ezechias in adventueorum, Sed nota ibi, quomodo

hciüm

;

Iu

dí(plicuerit Domino,

Achaz

TITULUS CXIII. Munerumacceptatio. 295

Achaz rex Judá , fpóliata domo Domiai, & domo regum & prit- o.Paral, 23.

cipum, dedit regi Affyriorum munera , & tamen nihil ei profuit.

Statuerun: Judei , in memoriamlatitie, quam habuerunt interfe- Eftlt.g,

&o Aman, peffimo Judeorum inimíco , ut pauperibus munufcula lar-

girentur,

f.

*

Conquerendo loquitur Dominus per. 1

ia

iam dicens: Principes tui. 1f3, r,

» equuntur retributiones,

Qoruimiy

infidcles, focii fürum ; omnes diligunt munera

Dedit magifter militie regis; Babylonis cibaria ,jeremiæ & munu- Jerem, 49«

] ä Cædt

fcula, & dimifit eum,

Poftquam expofuerat regi Nabuchodono

for Daniel vifionem , rex Dan.2.

t drara

n fübtime illum extulit, & munera magna , & multa dedit ei,

j in tand

Baltha(àr Babylonis rex promiferatmagna donaría Danieli; Qui- Dan. 5.

ondens ait: Muneta tua fint tibi, & dona domus tuzalteri da.

s offerrth

refp

js Daliaty

- Abiit Jonathas Ptolemaidam , & dedit Alexandro & Ptolomao 1. Mach. 1o,

fegibüsargentum multum & aurum & dona , & invenit gratiám in cog-

o lgt

fpe&u eorum,

Videns Tryphon , Jonatham veniffe ad eum cum exercitu multo , 1,Mach. 125 .

ytillüum

timuiteum , & cum honoreaccepit , & muneraeidedit, &hac occafio-

nedecepit eüm, Nam remiífis militibus ; ipfum cum paucis retinuit ;

ipenmt

& occidit.

Propter munera, qua dedit & promifit ambitiofus Jafon regi An-. 2 Machi, 4.

(radl j*

tiocho , obtinuit fümmum facerdotium, — Cüm autem mififfet pecunianx

regi per Menelaum , ille fapplantavit eum, & obtinuit principatum; quia

; Afrdot

fuppofuit Jafom talenta argenti trecenta.

d contrà

ES

Menelausfrater Lyfimachi per pecuniam, quam promifit Antiocho, Ibider.

obtinuit füummum facerdotium,

Deinde donavit Andronico quedam

lllfi; 31'10'

vàfà aurea; de templo furtim accepta , & fecit Oniam occidi, Poftmo-

Í om/)/äz

dum cüm accufaretur apud Ptolomaum regem, per pecunias; quas ei

ul &

darc promifit ,. accufatores fuos procuravit morte damnari,

Cupiens obtinere füummum facerdotium Alcimus proditar impius 2. Mach; 14;

w

ferre.

& detra&or, obtulit Demetrio regi coronam auream , & quadam alía,

Obtulerunt. Magi Domino pauperi aurum , thus , & myrrham.

Matth, 2, "

Sed Pl' 0*

;E-

fc

ah g

Milites illi , qui debuerant cuftodire

ulchrum Domini, accepta à Matth,

28'

]

judzis pecunia copiofa ; dixerunt , quód d

7

ii

-ec

ipuli ejus furati fuerant , illis

dormientibus,

go al

Paupercule donum viduz, que duo zra minuta mi

lacium , preferturà Domino muneribus divitum,

)

fitin Gazo PhY- Luc,o.

T

g

Cum vidiffet Simon , quia per impoütioncmmanuug .Apoitc;län-1 A80:. $;

Y

j

TITU

21o TITULUS CXIV. Obedientia, & inobedientia,

rum daretur Spiritus fan&us, obtulit eis pecuniam dicens: Date & mihi

hanc poteftatem.

tüs e&;

A&or, 24.

Felix prafe

s, qui tenebat Paulum vin&tum à Iudeis nequiter(accu—

& Ceter]

&ntia qu

fatum, fperabat, quód pecunia daretur ei à Paulo.

Propter quod fre-

quenter eum accerfens, loquebatur cum eo,

Et quia verifimile eft, eum

D

non obtinuiffe intentum; Paulum reliquit vin&um.

paui m

pracicdi

;

O.

l

[

peat ei.

TITULUS

. CXIV.

Aüttth a

d& fuse

(

Oledientia, « z'nobedientia,

tation.

quenda

Ominem Deus volens fub ebedientia vivere , etíam in ftatu inno-

Vi

centiz, ftatim ut conditus eft, ipfum praceptis aftrinxit, & eum

&t ocdií

Gcn, 2, & 5. H

contra obedientiam viventem fever& punivit,

päftæ &

Gen,7.

Prompté obedivit Noé Domino in ominibus, que eifacienda pra-

[

cepit tempore inftantis diluvii.

Preceptum Dei de circumcifione,

IT

Gen, 17.

quamvis effet grave & ;nfqlitum,

oUtr:

nond

iftulit Abraham implere usque in craftinum,

T

Gen; 22.

Praceptum Abraham de immolatione filiifine mora exequi voluit,

Ecce confidera mirabilem ejus obedientiam.

Oni;.

" Prompté obedivit Iofeph patri ad fratres eum mittenti , quamvis

Gen. ä7.

facidha

prius

eos accusáffet, ob quod merito timere debuerat,

Obedivit Moyfes Domino imponenti ducatum po

puli, $ed at-

(

EXOdQS' 40(

tende cum quanta difficultate; quinquies enim excufat fe,

Tüm |

Magnam obedientiam promiferunt fiii Ifrael dicentes: Omnia,

Exod,- 24. 1

uz locutus eft Dominus, faciemus ; & erimus obedientes,

Sed poft

[Dedi;

Operibus contrarium fecerunt,

N

Num. 9

Filii 1rael per defertum ambulantes, ad imperium Domini erige-

bant tentoria , & ad imperium cjus deponebant.

g

Num. 114.

Item filii I(rael ad terram promiffionis juxta mandatum Domini ti-

Qam

muerunt afcendere , fed poftea Domino prohibente afcendere

! conati

füntsfed malé fucceffit eis.

erat f

Euntes ad bellum contra man

datum Domini & Moyfes, multi,vi&i

Num. 14;^

utem 'ex obedientia pugnaverunt, pauci vicerunt,

& 31.

à paucis. Cüma

ln

jofue 7.

Quía transgreffus eft Achan mandatum Iofue,

popu?us in pralio

Omm

fuit fuperatus, & ipfe pofteaà populo lapidatus.

ba-

&, Regs 33s

Sanl offerers. holocauftum contra mandatum Samuelis, repro

tus

m pi

(

(éntis,

TITULUS CXIV. Obedientia, & inobedientia, 217

2 & mihí

tus ef'c; Similiter quia pepercit Agag teg! Amalech,

& gregibusovium, J« Reg. Y5.

& ceteris rebus predofits,

Ettunc dixitei Samuel: Melior eft obedi-

ifer atl«

entia quam victimz.

qod te-

T

David licét per Samuelem effet un&us in regem , tamen obediebat 1. Reg, I7.

patri mittenti eum , ut portarct viétualia fratribus, quibus tunc fuerat

-

praele&us,

Pradixit Dominus Salomoni » quod fi faceret omnia» que prece- 3« Reg.9. —

-

perat €i , poneret thronum regni ejus in Ierufalem in fempiternum: fi

autem averteretur, & non cuftodiret, ejus mandata, auferret Ifrael 2.Paral, 7,

de fuperficie terra.

Obedientia etiam: interdüm commendatur in iís, quz videntur fine 3. Reg, 2Qe

ratione mandari.

Unde percuffus eft à Ieone ille , qui noluit percutere

quendam de filiis Prophetarum.

*

t intoe

Vir DEI, quiprazdixit Jeroboam deftru&ionem altaris fui , à 1eo- 3« Reg. 12;

ne. occifus fuit,

j & um

quia contra praceptum Domini in domo alterius Pro-

phete comedit,

Cüm ad mandatum Elifzi Naaman indienatus abiret, dixerunt ei 4.Reg. 4,

ndapra-

fervi fuüi: Pa

N

ter,eriamfi rem grandem -dixifï'ct tibi Propheta, certa facere

debueras.

jnfotum

Tobias junior, auditis exhortationibus patris, re

fpondit & dixit: Tob s. |

j voluit

ania, quaecunque precepifti mihi , faciam pater,

Quicquid przcipiebat Mardocheus, obfervabat E(ther,& ita cundta

, quon

faciebat , ut eo tempore folita erat; quoeam parvulam nutriebat.

Efth, ?.

Commendantur. à. Domino Rechabite pro eo, quód noluerunt vi- Jerem.

35.

, delit

num bibere, precepto patris obedientes, dicentis : Nonbibetis vinum,

Jonas infipienter refugiebat obedire Domino pracipienti,

utiretad [onz r, »,

Ü ()mniä»

pradicandum in Ninive, fed refugiendo devenit,

quo Dominus miferat, "& ;,

jed po

. Matathias dixitnuntio regis Antiochi t. Etfi omnes obediunt regi, 1, Mach. 2,

ego & filii mei obediemus legi patrum noftrorum,

ini i*

Dixit unus illorum feptem fratrum: Parad fümus mori ma

gj's, 2« MaCh. 75

quàm patrias DEI leges prevaricati,

pooitit

.Defcendebat puer JESUS cum MARIA & Jofeph in Ierufalem , & L uc, o,

t (onit

ä

erat fubditus iliis.

Cito & perfe&t obedieruntilli Apoftoli, qui à Domino vocati,con-

mum. Vl&i

Matth, 4.

tinuó reli&is omnibus fecuti fünt eum,

Similiter & ,Matth/æus reliétis

Luc. 5.

z nt,

omnibus fecutus eft eum.

Q

T

uàm. ver-

Dc obedientibus verbo & non fa&o, (eu fa&o plus q

duorum filiorum , quorum unus

Matth..gg.'

bo;,þ proponit Dominus exemplum

Dáà.2

dixit;

g

a

512 'Ii'ITUL»US CXV. OQb&'inatio, &,dqrjtia coräis.

dixit, fe iturüm ia vineam patris, & operaturum; & nonivit: alius ne«

avit ,. & ivit,

]

Etíam malis pralatis ob

ediendumïefï'e, pracepit Dominus : Super

al dil]ä

/ Matth. 25.

Luc.2, & 22.

cathedram Moyfi federunt &c. omnia, quecunque juffezint facere, facite,

Salvator nofter,legis Dominus,legi volait obedire in circumcifione;

& oblatione facta in templo, & etiam in efu agni paíchalis.

qij

^philipp. 2.

Exemplum obedientie proponit nobis Apoftolusin Salvatoreno-

Teni &

ftro,dicens: Fac&tuseft obediens usquead mortem. — Ubietiam infinuat

I

lite ind

obedientie fru&um ; fequitur enim; Propter quod exaltavit DEUS il-

lum &c.

*

bant, 1

A&orn 4«

Principes facerdotum comminati funt Petro & Joanni, ne ultra

1

üumr

loquerentur in nomine JESU. — Qui refponderunt eis: Sijuftum eft, vos

làmur

otius audire , quàm Domintüm, judicate, Non enim poffümus, que

A&or. 5«

. vidimus & audivimus, nonloqui. Deinde.cum arguerentur Apoftoli à

manjfe

principibus (acerdotum , quia non ferváffent eorum mandatum, refpon-

i

derunt Petrus & alii Apoftoli : Obedire oportet DEO magis, quàm ho-

ittcircy

&

minibus.

A&or. 9.

Saulus in terram poftratu

s audiens verba JESU Nazareni» prompté

ait; Domine, quid me vis facere ?

A&or, Xo.

Cornelius dixit beato Petro: Omnes nosin confpectu tuo adfümus

P

arati audire omnia , quacunque tibi praceptafunt à Domino.

A&or, I5*

Paulus, éle&o fibi Silain focium, perambulabat Syriam & Cilici-

am , confirmans Ecclefias, & pracipiens cuitodire pracepta Apoftolo-

rum & feniorum.

N

l

W

TlTUiUS CXV.

Yident

E

-^

tüm &f

4l

Olflinatio, r duritiacordis.

fim vid

Y

u

Gén, 4;

Ain poft iäc:epätionem, quam fecit Dominus, pejorfuit , & fratri-

M

C

cidium perpetravit.

Exod, 5. uld;

Cor Pharaonis non pe

r blandimenta, quz primo dixit Moyfes

ad 10.cap,

ex parte Domíni, nec per dura flagella p

otüit emolliri,

t

N

Filii fzael dicuntur à Domino popu

lus dure cervicis , ut patet eti-

Exod. 32.

ErIn)

)!

am Levit, plüribus locis.

1, Reg. 2.

Heli (ermonibus fuis filios corripuit ,

fcd nihil eis profuit,

&

Samuel predixit populo condi

T

tiones regis eorum valde graves,

lüis, t

1. Reg. 8.

luerunt defiftere abincepto.

Wi

quàd hoc difplicebat Domino; & tamen no

Non

'

ydis,

" TITULUS CXVI. 0cu10rü;n cuftodia. — 213

alits t«

Non per verba Jonathz, nec per beneficia à David receptacor Saul. I. Reg. a$.

ad diligendum ipfum David potuit provoceri.

De Nabal dicitur, quód etat durus, peffimus, & malitiofus,

1. Reg. 25.

i Supit

$

2. Reg. 2.

re, fcite

Obftinaté nimis Afahel perfequebatur Abner,

qiliont

Mittebat Dominus viris Juda prophetas , ut reverterentur ad eum,

2.Paral. 24«

quód illi audire nolebant. 1mo & Zachariám flium Jojadse, increpan-

tem eos, crudeliter occiderunt.

yorenoe

pinfintat

Ezechias rex Juda milfit nuncios in univerfum Ifrael, dicentes: No-

2'.1Paral. 3e.

lite indurare cervices, &

[o

»

x

cpatresvefiri&c, Stquitur, quàd illi irride-

)EUS il*

baut, & fubfannabant eos,

Luc, 22.

perà

Duriffima fuerunt corda illorum, qui venerunt ad comprehenden-

dum Dominum, quos cüm ad terram proftraviffet folo verbo , & auricu-

Joan. 18*

mcRJVUS

Jam unius fanáffet , non fueruut moti ad mitericordiam vel ex miraculi

.

y qll?

*

l UBOH [

ynanifeftatione, vcl ex beneficii pietate,

Beatus Stephanus, Judzos ardenter increpans, ait: Dura cervice, & A&or, 6,

" rC(POH'

incircumcifi corde & auribus, vos femper Spiritui fan&o refiftitis,

guäm 0

promple

TiITULUS CXVI.

yadlumus

h

- Qculorum cuflodia.

(c GU

Rima mulier , vifo ligni vetiti fru&u pulchro, tulit deillo & com-

ng., 3-

QQQROXO'

P

edit,

Pulchritudo vifa mulierum fuit occafio multorum malorum; Gen. 6.

videntes enim filii DEI filias hominum , quód effent pukchre &c.

Ex eo quód Cham filius No£ vidit verenda patris , & ipfum nuda- Gen. 9.

tum effe fratribus nunciavit, maledi&ionem patris incurrit,

Abraham dixit uxorifüg Sarai; Novi quód pulchra fis mulier, & Gen, 12.

cüm viderint te JEgyptii , inteificient me, & te refervabunt,

"Volens videre regionis mulieres Dina, ipfa vifa & corrupta fuit,

Gen, 34«

u

Judas vidit Thamar in bivio , & cum ea peccavit.

Gen. 38.

Domina, cui ferviebat Jofeph, oculos in eum injecit.

Gen. 39.

art

Dixit Dominus ad Moyíen: Conteftare populum, ne forte velint &xod . 19.

tranfcendere terminos ad videndum Dominum &c,

TO

Vidit David de folario (üo mulierem lavantem

fe ex advcrï'o, &tulit z. Reg. 11,

M

cam , & poft virum illius dolosé fecit occidi,

at d

Cüm intráffet Judithante faciem Holofernis, captus eft ille in oculis Judith. 1.

fuis, Unde dicitur ejusdem cap, 16. Sandalia ejus rapuerunt oculos ejus,

jl

&

pulchritudo cjus captivam fecit animam ejus,

fjffil

*

3

Vide-

0019!1

h

on

TITU

E

414 — TITULUS CXVII. 6p6ratio boná.

diü fue

Dans 13'

Videbant duo fenes Sufannam quotidie in

gredíentem & E!eambu-

talitatis

lantem, & exarferunt in concupifcentiam ejus,

Matth 14,

Quia filia Herodiadis faltand

o placuit Herodi, lipfc'ei ftultà pro-

(

mifit,, quod crudcliter implevit.

ftemer

Marc. 6.

fiüi 4

TITULUS CXVIL

(

jatit, 8

6

Operntio bona.

allàs (

Geti; 2.

| Ofuit DEUS hominem in Paradyfo voluptatis , ut operaretur, & cu-

ftodiret illum. . 1n fudore vultüs tui veícéris panetuo, — Et poft e-

qus.

irum

mifit eum Dominus DEUS de Paradyío voluptatis, ut operaretur

terram, dequanatuseft, Cap, 3.

'Etfic nota, quód DEUS hominem

&l iji

voluit operari in ftatu innocentie, & poft peccatum,

2, Reg. I1.

Tempore , quo folent reges ad beila procedere, David in domo

d a:

fua remanfit, & in illo otio adulterium cum proditione commifit,

Salomon zdificat domum DEI, & domumuam, sSed nota,quód

5. Reg. 6 7:

priüs domum DEI , & licét opus effet maglgs, tamen in minori tempore

compleverit omnia.

2, Paral. 24»

Egerunt hi, qui operabantur induftrié, & füfcitaverunt domum

DEI in. ftatum priftinum, & firmiter eam ftare fecerunt,

Ezechias rex Juda operatus eft bonum, & re&um, & verum coram

24 Paral- 3 Ie

Domino, volens requirere Deminumin toto cordre füo, Fecítque , &

profperatus eft,

Anno fecundo reditus filiorum Juda de Babylone, coeperunt fun-

(

X, E(da s«

dare templum, Jofue veró filius Iofedec, & fratres ejus inftabant fuper

d

eos , quifaciebant opus,

Qs I

1. Efd- 6-

Precepit rex Darius , ut edificaretur domus Domini in Ierufalem,

£0b fi

- & darentur fumptus de arca regis, ne impediretur opus.

4

j.Efdre & 2.

Nota, quód opera, quafecerunt filii transmigrationis infunda-

àmarj

tione templi, & inadificatione muri civitatis, multos habgerunt im-

per tOUJ!!'I.

editores,

E

Vidit DEUS opera Ninivitarum , & mifertus eft eorum.

QW. '

POnCED

Matth. 20.

Otiofi arguuntur , fi operarii ad mercedem vocantur,

V'Km

Servus, qui accepit quinque talenta, & operatus eft

in eis, &Iu;

.cratus eft alia quinque, commendatus eft à Domino. — Similiter & qui

Malth- 2]5-

pul

duo acceperat, & lucratus eft alia duo. — Alius autem , qui unum ac-

cepit, & non multiplicavit, & inutiliter refervavit, reprobatus fuit.

fiem

ame

Luc. 241

llli duo difcipuli, qui fecum manere Dominum cotgerunt, qu

diu

Volur

TITUL. CXVIII, öpprefiïo bonorun'z permalos.214

dia fuerunt cum eo, in veri)is non cognoverunt eum, fed in operehofpi--

3

dcambu-

talitatis & fractione panis.

Opus Maris Magdalene; quando unxit Dominum recumbentem, Mar, 144

V pro-

frementibus difcipulis, ab ipfo Domino approbatum eft.

Laudabilia opera patrum à filiis imitanda effe oftendit, dicens: Si Ioan. g.

filii Abrahz eftis , opera Abrahe facite.

Opera bóna comparat Apoftolus femini, de quo fatis modicum 2, Cor. 9.

jacit, & multum metit,

Qui parcefeminat, parce & metet,

' Graviter. reprehendit Paulus Theffalonicenfes otiofos, lic

ét ipfo's 2; Theff, 3.

alias commendaret.

Quinon vult operari, non manducet,

Tabitha erat Chrifti difcipula, plena operibus bonis & eleemofynis, A&or, 9.

uasfaciebat, Ideoipsá mortuá, multi fuerunt moti ad rogandum Pe-

u t

t po& [

trum pro ea, qui fufcitavit eani,

yperarttur

In omni gente, qui timet Dominum, & operatur juftitiam,acceptus A&or, 10;

dhominem

eft illi.

z

Apud Corinthios manebat Paulus cum Aquila & Prifcilla, quia ejus- A&or,, 18;

.

!j doreo

dgm artis erat; & operabatur,

nifl,

912, U0

^TITULUS CXVIIL

enpore

um

Oppreffio bonorum per malos.

wcoram

Aia nequam & invidus pravaluit adver

eum,

(us Abel juftum, & occidit (—äen. 4

N

W*

C

Sodomite animam Loth multipliciter afflixerunt,

Gen. 19.

vrüntíüt

Oderat femper Efau Jacob, dixítque in corde fuo : Venient dies1u-

pant fuptt

Gen, 27. zsf'

é&tus patris mei, & occidam fratrem meum, — UInde & compulfus eft Ja-

eob fugere ad Laban avunculum fuum.

erüliltmy

Oderant filios Ifrael JEgyptii, & a

ingebänt illudentes 6is, atq!ue ad Exod. 1.

amaritudinem perducebant vitam eorum,

infumda-

Abimelech ambiens principatum , vel regnum ,lgcci"d.it 70. fratres Judic.g,

yerunt im,f

fuos,

Saul diíu

li

viebat.

perfecutus eft David , qui tamer fideliter & utiliter fer- 1, Reg. 19.

dionets t

Abfalon in tantum commovit populum adverfus David,quód com- 2,

Reg. 15.

nEli&u

pulíus eft exire Jerufalem, licàt cito fuerit revocatus,

j d

Jl

P E

nem Dei Eliam, ita

Impiiffima Jezabel minata , & conata eft, quód occideret: homi- 2:

Reg. 19,

gnum -

quód ille timens abiit,, quocunque eum ferebat

y D

voluntas,

J

J

Rex

diu

ä 14 TITUL, CXQIII.: Oþ—remo bonorum pet malos,

Rex Ifrael Joram peffimus audiens, quód maxima fames effet in civi-

4. RCg. H

tate, mifit virum ad amputandum caput Elifzi,

Qrcid

2. Paral, 24.

Adímperium Joas regis Juda, lapidatuseft Zacharías filius Jojada,

Pettu

pro eo, quód arguebat regem & populum, fculptilibus fervientes,

1

ludhh- z.

Nabuchodonefor precepit Holoferni, ut omnes Deos terre ex-

fàver

terminaret, videlicet ut 1pfe folus Deus digeretur, & propter hoc muita

bus f

regna deficuxit, & populum DEI, qui nuper redierat de captivitate Ba-

bylonis, afflixit.

ili i

Aman füper

bus , crudelis, & impius ita potens feit, quód pr(; nihilo

Tudai,

[2

Eühf 24«

habuit procurare necem omnium Judaeorum , fed divina providentia ejus

€onatibus obviavit.

Jerem. 20.

* Percuffit Pha

ífur Jeremiam vprophetam ,& mifit eum innervum,

dem

Ananias prophetavit plane contra illud , quód dicebat Jeremias ,&

dvita

]esem, 28.

E

*

tulit catenam ligneam de collo Jeremiz , & confregit eam , & abiit Jere-

miasindomum füam, qudiconfufus ab illo mendace propheta,

N

Dan. 5. I3«

Nabuchodonofor rex Baylonis Azariam &íocios ejus inforna-

& 14

cem mitti juffit, eo quód illi adorare noluerunt ftatuam , quam ipfeido-

lolatrainiquus erexit, EtDaniel bis fuit miffus inlacum leonum , pro-

shominibus,

curantibus peffimi

1, Mach. r.

Antiochus a

fcendit Hierofolymam in multitudine gravi cum füper-

bia, & fecit ibi terribilem hominum cedem.

Bacchides, & Alcimus proditor, miífià rege Demetrio » tantum

LA Mach. 9.

exercitum produxerunt contra Judam Machabeum, quód ipfe Judas ce-

i

ciditin bello , & cateri commilitones fui fugerunt,

debeym

1, Mach. 15.

Proditor & dolofüs Tryphon , qui Dominum fuum regem Antio-

EU

chümadolefcentem dolo occidit , Jonatham & duos ejus filios nequiter

interfecit.

]

Ws jp

. Joannem Baptiftam,

to:iuä exemplar fan&titatis,ad petitioncmkunius

tionibm

Matth, 14.

meretricis Herodes, adulter viliffimus, decollavit.

Marc. 6,

Wlray

Matth, 26,

Salvator mundi Dominus JESUS fuit percuffus & delufusab Anna,

[t

&ab Herode Tetrarcha, & tandem à prafide Pilato judicatus &

W*&e

Joan. 19:

Caipha,

ï

Luc. 23. .

crucifixus;

imo ab ipfis latronibus blasphematus,

M;

Q

Princeps fac

erdotum & omnes, qui cum illo erant, in jecerunt ma-

j

A&or, 5.

nusin Apoftolos,

& pofuerunt eos in cuftodia publica, & poftea fuerunt

f g

cafi, & denunciatum eft eis, ne ampliüs loqueretur in nomine JESU.

mmoverunt plebem & feniores & fcribas, & ra-

Qaidam Judai co

fe, fed

A&ot. 6. 7.

uerunt Stephanum, & ft.

atuentes duos falfos teftes contrg eum, lapida-

Tody,

verunt iplum.

Mifit

|

N0 [/

|

BIOS.

TITULUS CXIX, Ofatio.

217

n d«

Mifit Herodes Aärippa rex manus, ut affligeret quosdam deEcclefia A&or; 15.

Occidit autem Jacobum fratrem Joannis gladio, & infuper incarceravit

Jojcd,

Petrum.

*

Judai concitaverunt religiofas mulieres & primos civitatis,& exci- A&or, Y3

] [io

taverunt perfecutionem in Paulum & Barnabam, & ejecetunt eos de fini-

C muta

bus fuis.

Càim Paulus & Barnabas effent Lyftris civitate ita. honorati, quód A&or, x4«

tte B«

illi homines ipfis quafi diis facrificare voluerunt, (upervenerunt quidam

Jadzi, & pe«íuafis turbis lapidantes Paulum ,extraxerunt extra civita-

ynidilo

a qui

tem, exiftimantes eum mortuum effe.

Quidam que/tuarii ducentes unam mulierem Pythoniffam, à qua A&or. 16,

demoniüm Paulus ejecerat, ita concitaverunt principes & magiftratus de

rV.

civitate Philippis, quód Paulus & Sylas focius ejus juífi funt cedi, & in

as

carcerem mitti, & pedes eorum ligno aftringi,

jit at*

TITULUS CXIX.

'infomz-

:[eio-

u Pm'

Oraiio.,

p

UImiliter & di(cret& , conftanter & pià oravit Abraham Dominum, Gen, rg.

ut parceret Sodomitis,

tontum

H

s (*

Pro rebus, quas etiam.-Dominus deftinavit facere, interdum Gen, e5.-

debemus Deum orare,

Unde Ifaac deprecatus et Dominum pro uxo-

z

re fua (terili,

uam parituram forte difpofuerat Dominus.-

T d

:

:

:

Penfan

um valde eft, quàm gratus, quàm humilis, etiam importu- Gen. 35;

5 nequiæf

nus in oratione fuit Iacob, dicens: Domine mirior füum cun&is-mifera-

DI UE

tionibus tuis; Poftea quomodo ipfe fe ab uxoribus & tota familia fe-

en uniüi

5

queítravit, & folus de no&e remanfit ibidem.

.

.

'

- « . Oravit multoties Dominum Moy

fes, ut amover

et plagas de JEgy- Exod, 7.8«

" 10.

J n

pto, & exaudiebatur, licét illi mali effent,

Oratio mentalis clamat in aures Dei, ficut apparet; quando dixit Exods 14;

jjcans

Moyf nihiiloquenti: quid clamas ad me?

ä

In bello, quod habuerunt filii Ifrael contra Amalech, plus fccitMpy- Exod. 17.

:rum' ma

fes orando, quàm Iofüe pugnando.

, foctn

Poft adorationem vituli, videbatur velle Dominus populum dele- Exod.

.

3 ?

3

re, fed Moyfes per orationis inftantiam obtinuit ei veniam: Et. nota ibi

p

f

modum orandi: Aut, inquit, dimitte eis hanc noxam , aut dele me de

j

libro vite,

" [3)"

Ee

Per

gt

j

218

. TITUL, CXIX. Orstio,

ä fmur-

Nüm, tz.

Pér oràtionem Moyfis abforptus eft i

)

Yi

murantium, & dolentium pro labore,

egnis,qui devorgüt caftr

*

evetit n

EKodem,

Petiit populus carnes in deferto, & Dominus iratus conceffit eis,

1

Per quodlique:» quód non fem

per 'exauditip orationis fignum eft divine

aq 'mte'»

dile&tionis

Num., I2.

Curata eft Maria àlepra per orationem Moyfis.

chrymi

$

J

Num. 2I.

Affi&us populus ab ienitis ferpentibus dixit ad Moyfen: Ora pro

nobis, & oravit Moyfes pro populo.

TErit in

Cüm ceílet Anna amaro animo, oravit Dominum , flens largiter,

1, Reg. r.

fiens,

& votum vovit, loquebatur autem im corde fuo, & vox penitus non

Qedo]

audiebatur,

1. Reg. 7.

Pugnaturi filii 1

frael conitra Philiftzos, dixerunt Samuelí: Neceffe

poteí

eft pro nobis clamaread Dominum, utfalvetnos demanu Philitinorum,

lüm,

Orati

x, Reg 8,

Non platuíc Dumiuo; quod filii 1frac? peucrunt fuper fe r'egetn, &

tamen Dominus dixit Samueli: Audi vocem populi tui in omnibus,

qu& loquuntur tibi.

nüm,

X, Reg. 12«

Dixit Samuel

ad populum: abfit à me hoc p&ccatum,ut ceffem

Moyte

orare pro vobis.

precib

£, Reg.7.

David dixit, fe inveniffe cor (üum, ut oraret Dominum,

)

2. Reg. 12,

Deprecatus eft Dominum David pro parvulo, & jejunavit, & in-

i aj

*

greffus feorfum , jacuit fuper terram. - Bonus fuit miodus oraudis fed

lum

tunc David non fuit dignus exaudiri.

"ming

1

9. Reg. 18.

Orans Elias pro plüvia dixit puero füo, ut profpiceret contra ma-

se, unde fperabat nubem confurgere pluviofam, fed ufque ad (eptem vi-

Qhwx;

ces nihil pénitus. appa

]

commendantur,

R

rebat; in quo orationisþ diuturnitas & inf?amia

Omne

Q.Paräl'. 20.

Jofaphat rex Juda* timore pertefritus, totum fe contulit ad rogan:

lnl

QUomc

dum Dominum ; audierat enim quöd maxima multitudo gentium vene-

rat contra euime

7

N

Qs

d. Reg. 19.

Bono u(us eft con(ilio Ezechías, auditis nunciis repis Affyriorum,

quando mifit ad Iaiam prophetam dicens: Fac orationem pro reliquiis,

)

]

qua reperte funt, & ipfemer ad orandum Dominum fe converti. — Et

nota ibi, quàm fideliter , quam prudenter oravit. -

Orar

, Reg. 20,

Convertit Ezechias: faciem fuam ad orandum ad parietem, ut at-

teatius orare poffet, & oravit Dominum dicens; Obfecro Dorine, me-

Verat

amento quefo &c, — Flevit itaque Ezechias fletu magno,

Orayj,

Miro modo fuit humilis, devota, efficàxque oratio Manaffz regis

Juda, ficut patetintuenti ia fine libri.-

s

2, Päral' 335

Jeju-

TITULUS CXIX. Oratio. :

219

T ftfe

Jejuavimus & oravimus Demiaum pro re&o itinere & fecuro, & «, E(d. $.

v

evenit nobis profpere: ajebat Esdras.

orat DEUM cali,

Cim debuit , k(d, r.

'eft eit

Neemias, dum daret regi bibere,

2«

ad interrogata refpondere, oraveratvalde hu

militer.

ft divin

:

Tobias , auditis duris fermonibus uxoris ;

ceepit orare. cum lg- Tob. $.

chrymis,

Sara filia Raguelis ,

'audíta ab ancilla fua grandi contumelia, per- tbidem.

Qrapro

& tribus diebus in oratione per-

rexit in fuperiu

s cubicilum domus fuz,

fitens, cum lac

hrymis deprecabatur ad Doxminum, utabillo impro-

fargfter,

ius 001

peio liberaret eam.

Raphaélaogelus m

onüit Tobiam juniorem, ne demonium haberet Tob, 9.

um, ut cümaccepiffetSaram uxorem ; i

ngreffus cubicu-

: xf

poteftatem in e

o&es consineret fe ab ea, & nihil aliud faceret, nifiquod

lum, per tresR

tnoruft,

orationibus ambo vacarent,

"

lofernis clamaverunt ad Domi- Judith. 4.

m

Audientes filii 1rael potentiam Ho

X

omnibui,

num. Eliachim veró

fümmus facerdos commemorab

at eis, quomodo

fua Amalec , non ferro pugnando»

fed

Movfíes confidentem in virtute

t ln

precibus fan&is orando dejecit

e

in orationibus aliorum, unde proponens Iu.dith $«

Multifa confidcbat Iudith

ire ad Holofernem ;

dixit presbyteris: Orate, ut firmum faciat con-

i;[l 8( ite

Nihil aliud fiat pro me, nifi oratio ad '

mdb

filium meüum DEHS.- Sequitur ;

Dominum,

Similiter quan

do debuit amputare caput Holofernis, oravitcum la Iudith, 1 L

gu&ïämïï"

chrym

is ad le&um.

[2

gem Vi*

E

fther locutura ad regem Affuerum, dixit Mardocheo: . Congr

&torate prome. Quàm veró devote

e ga E&ho 4-

; inftanta

omnes Iudaos , quos reperies ;

De oratione Mardochai,

humiliter oraverit, poftea habetur capite 14-

ft Dominum pro fe & pro populo, C. 14.

id 01

quomodo deprecatus e

n yent"

Magnz reputa

tionis apu

d DFUM erat oratio Ieremiz , quando di- Ietem, 11]

cebat ei Dominus:

Noli orare pro populo hoc..

Azarias ftans in medio fornacis , oravit fic :

Bgncdi&us es Domine Dan, 5.

fyriorm

DEUS patrum noftrorum,

» rriiqu!ls,

;,;»

Non omifit Daniel, propter impium Da

rii regis decretum , quin Dan. 6;

artlb

oraret ter in die DEUM fuum, genibus flexis, ficut ante facer

e confue-

verat. Eccequam pretiofum & utile reputabat orare Dominum.

« U a

seffe completum, inftantius Dap, 9

joili ne

Intelligens Dahiel ,' tempus captivitati

oravit pro populo, in captivitate þdctevnt'o.,.

3*.

Et-/:—xvota,y 'qpäm humiliter &

feryenter ogaverit.

d

t

Ee 2

videns

p

m

220

TITULUS CXIX. Oratio. -

Videfis Sufanna» omne humanum fibi deeffe confilium;, recutrit ad

Dan 13.

orationis füffragium , & oratio ejus fuic exaudita.

Jonz s.

Oravit Ionas ad Dominum de utero pifcis, & dixit: Clamavi de

quu

tribulatione meaad Dominum, & exaudivit me.

d

1. Mách. 3.

Congregatus eft convertus, ut effent parati in prelium, & ut ora-

rent,& peterent mifericordiam & miferationes,

d

hem

1.Mach. 4.

judas Machabeus commiffurus prelium contra Gorgiam, cravit,

& dixit: Benediétus es Salvator Iírael.

In duobus autem pracipuis

1. Mach. 6,

Sice

bellis non lepitur oráffe , uno fcilicet contraregem Autiochum, & tunc

& 9.

non vicit, fed divertit? altero contra Bacchidem & Alcimum, & tuncin

def

beilo cecidit,.

u

1, Mach. 11,

Videns Jonathas, quód omnes ( exceptis paucis ) derelinquebant

qui

eum pugnantem contra alieni

genas , (cidit vefïimenta fua, & oravit, &

poftea victoriam obtinuit.

Orai

2. Mach, 3.

Judai in tribulatione pofiti, que füpervenit eis, oraverunt Domi-

num, Sacerdotes verà ante altare » cum ftolis facerdotalibus jactave-

Orár,

runt fe, & invocabant de ccelo eum , qui de depolitis legem pofuit , ut

lis, qui depofuerunt, ea falva cuftodiret, Univerfe etiam. mulieres,

Ritt

protenfis manibus in.ccelum deprecabantur.

n

Kodem.

. Onias fummus pontifex oravit pro Heliodoro, divina virtute gra-

viter flagellato , có quód voluerat fpoliare templum.,

Dominus autem

uj

illi vitam doaavit

2, Mach. 8

Judas Machabzus , & quicum eo erant, fimul deprecabantur Do-

V, |

minum , ut eriperet eos abimpio Nicanore &c. Etfinon propter eos,

fed propter teftamentum; quod erat ad patres eorum, & propier invo-

Woin

catiohem fanf&ti & magnifici nominis ejus füper ipfos.

2, Mach. 9.

Orabat fceleftus Antiochus Dominum, à quo non effet mifericor-

s

filty

diam confecuturus,

li

2, Mach, uit,

Nicanor & .qui cum €o erant, ctim tubis & canticis admovebant:

Judas veró cum fais, invocato DEO per orationes, congrefli funt,

dæa 1

Mans quidem pugnantes, fed cordibus Domiinum orantes, proftrave-

"ine,

runt non minus triginta quinque miliía hominum , prefentia DEI ma-

gnifice dele&ati,

.

Aj

Matth& 8.

Brevem, utt

1em, & humilem -modum orandi habuit leprofus ille,

Luc,

quí gehu flexo adoravit Dominum JESUM, dicens ; Domine, fi vis,

^

p

Marc. i,

potes me mu

re.

ais ;

Matth. 9,

Similem modum orandi, per modum infinuationis, habuit Centu-

1jo, cn dixit; Dominc, pucr meus jacet paralyticus,

Quo

hanml

item

22I

TITULUS CXIX. Orati?.

tritad

Item. Martha & Maria pro Lazaro jam fepulto,

Ioan, 1r,

Etiam de co ; quod Dominus facere propofuit, vult per nos ipfc Marc, 9.

quandoque rogari: Kogate Dominum meffis, ut mittat operarios in

qi t

meífem fuam, — Statim iequitur: Convocatis &c,

Dimiffa turba, afcendit Dominüs in montemfolus orare, 1nquo Mattfi. 14;

üt orà«

docemur;

quod dum orare volumus, turbam debemus fugere, ne tur-

bemur.

joranits

Dominus & Salvator nofter in evangeliis nos orare docuit verbo. Matth, 6.

Z[j!',uli

Sic ergo orabitist Pater nofter &c, — Oportet emperorare & nunquam Luc. 18,

:

&wunc

:?ï

defere, -

uuncin ]

Item animavit promiffione. Luc, 6. Petite, &accipietis. Item ; $i

quid petieritis patrem in nomine meo , faciam,

]oan. 14-

lqnebent

Informavit exeraplo, : lplï enim, qui poterat imperare , volebat

Matth. 146

mvil,

Orare,

aarc. 1.

Specialiter autem; inftante perfecutione

Luc. 2£.

pafngnis füg, cravit, &

l Doni-

orare monuit: Vigilate & orate, ajebat.

Matth. 26,

i flait^

Quando Maria Magdalena veniam obtinuit à Domino dicente: Re- Luc, 7.

lüit; u

mittuntur tíbi peccata, nihil vocaliter oráffe dicitur, fedfleviffe, Ubi

apparet efficacla mentalis defiderii, etiam fine oratione vocali,

wlisteh

Ad inftantiam. orationis Dominus nos inducit exemplo amici ad Luc. 114

ye gro

amicum media noéte euntis.

Etexemplo viduz , qua ab iniquojudíce, cum importunitate mul- Luc. 18$

s aum

ta, fefe vindicari petebat.

Ad humiliter orandum & ja&antiam €ontemnendam , inducit Do- Ibidem.-

mur Do*

pter 605

&oinus exemplum-de fuperbo Pharifzo & humili publicano,

jiecinvo-

Poft afcenfionem Domini in coelum, reverfi funt difcipuli in Jeru- AGor, 1.

falem, & erast omnes períeverantes in oratione unanimiter, cum mu-

r]il?limr r

lieribus & MARIA.

Apofítoli volentes unum de difcipulis eligerein Apoftolumloco Ju- 1bidem,

dz , flatuerunt duos Jofeph & Mathiams & orantes dixerunt; Tu Do-

pvb

i. ont

mine, qui nofti- omnsium corda, oítende, quem elcgeris,

ol

Omnes fideles in primitiva Ecclefia perfeverantes erantin doctrina

A&or. 2;

,DDme

Apoftolorum » & communicatione fractionis paris, & orationibus.

Lem Fetrus & Joannes aícenderunt in templum ad horamoratio- PU UM

3.

1

[ü$ i

nhis nonam,

" j

vii«

Cüm oráffent difcipuli unanimiter una voce, motus eft locus, in Aaor,

4a

uo erant COpngregati, & re

r d

pléti funt omnes Sþiritq fan&to, &loque-

bantur verbum DEI in"iïducia.

kKe 3

qon

Lapi-

222

'fIT[ILUS CXïX. Oratio.

A&Or 7,

Lapidabant Stephanum Judai » invocantem & dicéntem : Dómine

bonis

JESU, accipe fpiritum meüfm, Pofitis'aitem genibus, clamavit voce

in or

magna, dicens: Domime ne ftatuas illis hoc peccatuim.,

LE

Petrus & Joannes oraverunt pro illis de Samaría , ut acciperent

puiti

A&orr. g,

Spiritum fanétum. Tunc i

mponebant manus fuper. illos; &accipie-.-'

do,c

baut Spiritum fanctum.

prono

Saulus ad terram pro

ftratus, & falubriter excge.catuä. oftea fur-

Tern

A&O[g 9!

rexit, Etin Damaícum veniens, orare ccepic , & fuit tribus diebus non

(ütrat .

inanducaus,

[

Cornelius Centurio erat vir réligiofus & timens DEIIM cum omni

A&or. 10.

Menr

domo füa , faciens eleemofynas multas & deprecans Dominum femper.

pl

&t per. hoc difpofüit fe adfidem. tndefequitur: Orationestue & elees

,mofyrie aftenderunt in memoriam in confpet&tu DEI.

bus D

A&or. 12.

Petrus fervabatut in carcere Herodis , oratio autem fiebat fine in-

ftt; (

termiffione ab Ecclefia ad DEUM pro eo.

Doni

Actor,' 13.

Cüm dixiffet Spiritus fan&us:

Segregate mihi Barnabam & Pau-

1um ad opus;.

ad quod affumpfi eos; fequitur :

Tunc jejunantes & oran-

& fequent;

dimiferunt illos,

Et fequitur : Feces

80 u

tes, eísque manus imponentes ,

1

runt mirabilem fruérum.

Afcendit Petrus in fuperiora

domus, ut otaret circa horam fex-

mus, )

A&of. io.

linratj

tam, ut fic poffet orare devotius, à familia inferiüs exiftenteremotus.

Cüm iret Paulus ad orationem, obviavit puelle, qua fpiritum py-

.A&of; 16,

T

thonem habebat, quem P

aulus expulit, precipiens ei in nomine JESU.

lüs .f

-Recedens Paulus à fratribus de Achaja,

poft paucos fermones & pia

A&or, 20.

vt d)

verba, pofitis genibus, cum omnibus illis oravit, Magnus autem

fletus fa&tus eft om

K

^

nium.

Cum orà

ffet i

n templo Paulus , fa&us eftinftuporem mentis ; &

41&0;'. 22,

vidit Dominum JESUM , dicentem; Feftina & exi velociter de Jeru-

"^ falem.

Patre Publiifebribus & dyfenteria labo

A&or. 28.

$

rante, cüm oráffet Paulus;

& impofuiffet ci manus, fanavit eum,

f&

1. Theffal. 5.

*

Apoftolus Paulus orandum effe fine intermiffione, monebat, hoc

Wa

ip

umque fo

llicitus faciebat Rom, r. , Sineintermiffione memoriam fa-

b

,

W

Rom. ?4

Clo velft

ri femper in orationibus meis.

N

Rdm. 8

Adeo grande &.arduum opus eft orare, quód ipíe Paulus ad id

^

depiny

agendum dicebat fe fufficientem non effe.

Quod oremus, ficut oportet, nefcimus t prop

ter quod ipfe o'ratiä-

T

B, Theff, 2«

nobis.

férnen

nes aliorum frequenter &humil;:itc; flagitabat: Fratres, orate pro

Pete-

Wl [O) (

T ITULUS' CXX Ornatus fuperfluus. 225

'

petebaát etiam Paulus otationes fieri. pro imalis amovendis, & pro Rom, r5 ;

mifie

bonis obtinendis.

De pri

mo: Obfecro:vos fratres, ut adjuvetis me;

: YO

jn orauonibus.veftris ad.Deum, ut liberee ab infidelibus,

Quód au- 2, Cor. 4

tem aliorum fe. orationibus juvari crederet, dicit : De tantis periculis eri-

puit nos Deus, adjuvantibus vobis in oraüone pro

nobis.

De fecun-

Coloff, 4.

pertnt

tabat ,.aitt. Orantes

cipies. '

do , quód. bona obtinere per aliorum. orationes op

pro nobis, ut Deus aperiat. nobis oftium fermonis,

ad loquendum my- 2. Theff. 2,

a ftr-

fterium Chrifti,.. Et alio loco: Fratres orate pro nobis , ut fermo Dci

]s 102

currat & clarificetur.

Orabat Paulus pro aliis» ut eos videre & in cis fru&tificare po

(fet,

m omn

Memoriam veftri facio femper in orationibus meis, obfecrans,.fi quando Rom. £.

profperum iter habeam, in voluctate Dei , venieadi.ad vos. —

fgmpeh

Etad Titum; Sine intermiífione habeo tui memoriam in orationi- Titum 1.

&de

bus meis, no&e ac die» defiderans te videre,

Item pro Theffalonicenfi

bus,.ut Deus eos ad

víam falutis voca- 2. Thelf, 1.

tünfï'f'

zet: Oramus femper pro vobpis, ut vos digpo; habeat ifta vocatione

!

Dominus Deus nofter,

Et pro Philippenfibus,

ut Iipfi debono ín meliüs proficerent, Hoc Philipp, 1.

& pati*

i ordt*

6ro, ut charitas veftra magis ac magis.abundet,

Item u: plenitudinem divinz cogitationis haberent,

Non ceffa- Col, z.

u

mus, pro vobis orantes & poftulantes, u: impleamini agnitione vo-

a

luntatis ejus.

Apoftolus Jacobus o

rationem dicit vdleré pro obtinienda: córpOrali Jacob &«

U

d-

falute : Oratio fidei falvabit. infirmum.

Item & pro eterna; que e

yompy*

lus fimpliciter vera; Orate p

S

ro invi;þm, ut (alvemini; multüm enim

JEU..

valet depreca;i?'i.um.,

d

5 auüm

— TITULUS CXX,

jtis ; &

jc t

Ornatus /upeg?um.

et?auWS;

Hamar nurus Judae filii Jacob vblens focerum allicere, ut ex. illo Gen; 58.

ho

od

conciperet, depofitis viduitatis veftibus oznavit fe , & affumpfit

h

teriftrum.

,omm

Audito advéritu Jehu

H

j

, qui occiderat Joram regem 1fra

-

d, leza*bäl 4. Reg. 9.

depinxit oculos fuos ftibio, & ornavit caput fuum.

T

g

Teftatur Judith, quód ornamenta;

uz affumpfit, deceperunt Ho- Judith, 16.

D UA

Tofernem

Induit -enim f& veffimento

1

atitdiz.unxit faciem fuam uür-

0,3(!0

j

g obl

guento, colligavit cincinnos fuos nütra, ad decipiendum ipfum,

De

1 p

N

E

224

-- TITULUS CIX. Otium..

E..

De Efther legitur , quod , quando debuit intrare ad rezeta , noa

|

quoxfiritmuliebrem cultum ficut faciebànt alis imulieres.

naufra'ï

lfa. äs

Comminando dicitur l(aie 3. Auferet Dominus órnamenta calcea-

marey

meutorum, & lunulas, & torques, mo

difcriminalia, & multa alia ponit ibí.

nilia, & a;millaf, & mitras, &

mittit

Prov, 74

Reprehenfibilem habitum male mulieris defcribit Salomon : Con-

"fiderà vecordem juvenem, -Occürrit illi mulier ornatu meretricio, pra-

",

Aparata ad capiendas animas; garrula, & vaea; quietis impatiens.

í

Eccd. 9.

Non fine caufa monet Sapiens, quando ait: Averté faciem tuam à

EU

fauliere compta. Mulier enim compofita & ornata magis incitat ad

[ it-;!

peccatum;

1. Pet. 3.

Mulierum non fit extrinfecus capillatura, aut circumdatio aurí,

dom

autveftium cultus &c.

Ee

TITULUS CXXL

-

| Otmm

E

Dam iuffus.fuitäDeo 'operari in' Paradyfo ,fed quia otiofus füïc,

D

Genfrïo

p

peccavit, non peccaturus , fi fedulà laboráffet, $. Chryfoftomus

l

Hom, 14.in Gen.,

Qs

Ezech. 16.

Otium fuit orige iniquitatis & excidii Sodomze, tefte Ezechiele :

Hzxc fuit iniquitas Sodoma, füperbia, faturitas panis , & abundantia,

fratre

49.

& otium ipfius & filiarum ejus.

ITlaac

Judic. 16.

Samfon otio vacat per multos dies apud Dalilam, fed perdit forti-

patri f

tudinem, libertatem, vitam.

Sexcenti viri ex tribu Dan venerunt in Lais ad populum quiefcen-

Judic. 18.27.

Btnjas

tem atque fecurum, & percufferunt eos in ore gladii, urbémque incen-

lempor

dio tradiderunt,

David eotempore, quo folent regesad bella procederes; domi va-

"Ros li

2, Reg. 11«

Y

MCq»

cat otio, & labitur ia adulterium, & fübíequens homicidium,

.

*

Salomon , dum fuit occupatus labore. edificationis temp

lí, vitaü

X

Bs

duxit innocentem, poftquam à labore ceffavit, & vitam defidem.ac mol-

Pam,

lem düxit , captus amore mulierum in idololatriam eftlapíus,

£xod. 32.

Populus Xfraeliticus , quamdiu fuit occupatus labore ín Xxgyptes

Calam

nunquam legitur aliquid mali egiffe, Sed cum ccepit manducare & bi-

us

bere; & fur:exeant Iudere, factus eft idelolatra,

Tonas

t ej

TITULUS CXXII Pgrentes honotandi, 42«

i, tot

Jonas, dum omnes effent occupati in navi vel labore ad evitandusa Jonz,t.

naufragium, vel oratione ad Deum, folus dormit, Inde projicitur in

iC

mare, & fit prada piíci.

i, &

Pateifamilias increpat otiofos in foro ftantes , eösque ad laberem Matth. 20,

mittit,

n: Cote

Servus piger & inutilis, qui cum cgmmi(fo fibi talento noluit ope- Matth. 25

rarl, ejicitur in tenebras exteriores.

Eio, pl'æ-

dorhum vacantem, tunc vadit, Matth. r2,

)

Spiritus immundus veniens invenit

ii à

& affumit (eptem alios fpiritus fecum nequiores fe, & intrantes habi- 44. -

tant ibi.

yiat ad

Paulus przcipit vitare illas viduas; que otofe diícunt circuire r.Tim.5.13.

jo aud,

d,omos.

OTITULUS CXXIL

"Parentes bonorandi.

Em & Japhet benedi&tionem patris meruerunt , quía nudato obfe-Gen,g;-

quium prabuerunt.,

Cham veró filius fuus maledi&us fuit, quia-

$

fus fl

patris nuditatem derifit.

Magnz exiftimationis erat apüd antiquos benedi&io patris, ut pa- 'Gen, 27.

fooss

tetin Jacob & Efau, quia ipfam follicité quafierunt.

Licét Kíau, effet homo malus, reprobatus à Deo, & odio haberet Ibidem.

ïzgchidc t

fratrem fuum Jacob, nolebat tamen ipfum occidere vivente patre fuo

andani

I(aac, Unde dicebat: Venient dies lu&us patris mei, 1n hoc deferens

honorem, & timens offenfam ejus.

vt

pgtri

Ad magnam poenam obligabat:fe.Judas, càm dixit patri : Nifi Gen, 42.

Benjamin reduxero, & tradidero eum tibi, ero -peccáti reus in omni "& 43.

qiftte

tempore. Et notandum, quód priusquam dixerat Ruben: duos filios

d

meos interfice, fi non reduxero illum tibi, tamen pater non acquievit

illi, acquievit autem Jude dicenti predi&a verba,

doni

Idem Judas poítea fupplicans Jofeph, ut Benjamin ad patrem re-

Gen, 44.

mitteres, inter catera repetiit predi&a verba, quibus fe obligaverat

g, vt

atri, & fubjunxit: Non poffum redire ad patrem abfente puero, ne

n,ac mo

calamitatis, que oppreffura eft patrem meum, tettis affiftam.

Jacob benedicens filios, dixit contra Ruben: Effufus es ficut

'Gen, 49.

H

l

Pth

li*

aqua, non crefcas , quia afcendifti cubile patris tui, & maculáfti ftra*

a

tum .e]us,

Ff

Prz-

à

f05

226. TÉTUL, CXXHE. Patentüni oficiühi erga lib,

TIm

Deut, 2«

Prxcepit D'omimäs- per Moyfen: Si genuerit hiomo filiüm con-

tümacem: & protervum, Sequitur: Lapidibus eum obruet populus

amarä

civitatis.

"OR 4

ludïc. 9.

Reddidit.Deus malüm, quód fecerat Abimelech. contra: patrem

DEQ

fuum, interfectis leptuaginta fratribus fuis,

1. Reg. g.

Non audierunt filii: Heli' patrem, ipfos.corripientem..

Et- ideo

& 4.

divinam ultionem experti funt.

vidif

$ äontra' inhibitionem

indece

1, Reg. 14.

- Quia Jonathas guftaverat paululüm melli

patris, morttadjudicatuseft à patre; tamen à poptlo liberatus et,

& diig

David à facie.Saul fugienss & in magna neceffitate exiftens, ha-

(

1. ,Regt 22.

buit curam-

quoi

parentum füorams & recommendavit eos diligenter gpud

Moab regem,

2.*.Reg- I5.

Abtalon David

Trent,

peffimà ei fucceffir.

patrem.füum de regno expellere labcraþa:, fed

Tijmt

Venienti Betfabeg matri- Salomonis- affürrexit. zex:

2; Reg. 2«

, adoravítque

þcam,

& pofitus eft thronus.matri regis.

puift

4(Reg. ígs

Filii duo Sennacherib occiderunt. eum , fed tamen neuter eorum

Cübue;

regnavit poft eum.

DEL al

Tob, 4.

Tobias fenior inftruens filium fuum, inter cetera dixit: Cüm ac-

G

erit Deus- animam. meam, corpus meum: fepelietar; & honorem

3

ab

€bis matri tuz oimnibus diebus vite-tue.,

4

|

Ejiciens Dominus de templo cum flagello vendentes- &t ementes

Cltm) t

joan, 2:

boves, &:numularios, dixiti Nolite facere domum patris mei domum

|

negotiationis. 1n hoc & aliis multoties honorem patris quarens.

Rliqu

ILuc. 2..

De puero]ESU dicitur: Defcendit. cum illis (icilicet MARIA &

mme;

Jofeph) & venit in Nazareth, & erat- fubditus illis.

joan. 8.

ipfe etiam dicit.alibi: Honorifico patrem.meum;

9d

JQRB» 99

Et pendens in cruce matrem fuam dile&o difcipulo commendavit.

In.quo apparet, quam.folicitudineag

dijg

gefferit de.ipfa, qui.nec in.mqnis

(

a:ticulo,.h/u)us. obiitus £uit,

&üm n

Rhia

l.

TITULUS CXXIL-

|

li

- Parentum officium erga liberos,

fm ]

€on;19. 39

Ubd Deus tam benevolüs & familia:is erga Abraham füerit, ut

Päiet4

Q

ei celare non potuerit, quz gefturus effet, reddit ipfe rationem his

verbis:'Scio enim, quód pracepturus fit filiis fais, & domui fua

*Ulerilj

"

poft (c, ut cuítodiant riam Domini; & fa;iam judicium & juftitiam

Abra-

Wey,

&

ib,

TITUL.CXXIII. Patentum officium ergaliberos.227

m Qf

Abraham 'ita dilexitfilium faumtünigenitum 1faac, utmulto plus Gen. 22.

POPU)IJS

amaret DEUM; nam cüm à DEO juffusfuiffet hunc fibi filium immolate,

Ton dubitevit hoc mandatum promptiffim? exequi, Fuit idcirco à

patrem

ID EO'benediétus.

gt ideo

Sara adeó. fuit fUliicita profilio fuo 1faac bene educando, ut, cüte (en.2j, 9:

vidiffet ifmaélem filium Agarancillz fue ludere cum filio fuo ( utique

jionen

indecenter ) dixerit ad Abraham maritum fuum : ejice ancillam bhanc,

$ ülium ejus.

k

,

Occurrit Dominus Moyfi

in itinere, & voluit occidere eum, €

qs, ht

f') Fxod.4.24.

quod &lium fuum non circumcidiffzt juxta legem.Domini,

r ao

Fa&um eft grande miraculum;ut, Core peceunte, filiiejusnon-er- Nüm. 26,rt.

jirent,

Nam peccante patr

j d

numeratür.

e ipü non peccaverunt, quod inter miraculà

raiq

Heli fummus Pontifex, €ó quód peccantes filios fuos non corri- r, Reg,

3e

puiffet, horrendum à DEO fuit punitus, :Nam ambo filii in:

;

raelio oc- gc 4s

: r um

cubuerunt, triginta millia peditum de populo in eodem c«fa

f

ünr, arca

DEI .ab hoftibus fuitcapta, -Heliipíe cecidit de fella retrorf

um,

& fra&tis

cervicibus mortuus efh,

im *

yonoren

Magna fuit Elcane & Annz circa filii füi educationem pietas, dum r,

'Reg. r.

'eum totum DEO confecrárunt, ut cun&tis diebus vite fux et inferviret,

entes

Jacob Patriarcha; quód plus dilexilfet filium fuum Jofeph, quàm Gen, 374«

ioim

reliquos fuos filios, caufa fnitinvidie & odii, quod ifti adversus Jofeph

'ens,

conceperunt

"n

lfraelite narraverunt filiis fais bene&cia toti populo à DEO prefti- Judic, 6, 15;

ta, tefte Gedeone , quiaiti narraverunt patres noftri, atque dixeruntt

N

de JEgypto eduxit nos Dominus,

p

Cüàm audiffet David inceftum , quem patravit filius. ejus Amnon, ,.

Regs 18«

l qors

eum non corripuit; -noluit enim contriftare fpiritum Amnon filii fui, ; y

*

quoniam diligebat

eum; qyuia primogenitus erat ei, Std in hoc malé

egit.

Optime tameu egit David, cüm filium füum Salomonem magna fol-

$. Rego 2»

licitudine Nathan Prophete tradiditinftiuendum , eíque moriturus bo-

nam regni adminiftrationem , & cultüs Divini curam commendavit,

ii

Quantum pro filiorum fuorum falute curam gefferit: S. Job, ex €o

Job.- 1.5

patet, quod quotidie pro illis DEUM fit deprecatus» & facrificia ob-

tulerit,

V

|

yeri ,Jf

o

Tobias fenior optimé educatus.à füis parentibus;. quippe qui ut

Tob, 4

j1no

jni

pugrulus omnia fecundüm lege

m DEI obíervabat, Optimé. quoque

Ff z

lium

)

"

4

PU

zäs TITULUS CXXIV, Paþicntia in adverfis,

flium foum educayit ,. & faluberrima

(

dam illi dedit.

präcepta ad vi»tam kpi?;- inüitugn-

füerat

Tob. 10. 13.

Raguel & Anna filiam fuam Saram pit & pudicé educatam dimit-

tentes, monent eam, ut honoraret foceros, diligeret maritum, regeret

feiif

familiam , gubernaret domum; & feipfam irreprehenfibilem exhiberet.

Parentes Sufanne , cüm effentjufti, erudierunt filiam fuam fecun-

Popu

Dan.13.

dis, .

düm legem Moyfi. Hinctam pié & cafté vixit, ut mori. maluerit, quàm

fadori,

1. Mach. 3.

Matathias filios fuos optime educatos hortatur, ne à veritate, ejüs-

propt

quale:

que propugnatione deficiant , quibus monitis illi feduló fuot obfecuti,

Septem fratres Machabai propter bonam educationem & conftan-

2 .Mach. 7.

tem adhortationem matris immania tormenta invi&o & forti animo per-

ferunt,

fq f:c

dorm

Luc, t.

Zacharias & Elifabeth, quia erantjuftiambo ante DEUM; | ince-

dentes in omnibus mandatis & juftificationibus Domini ; habent etiam

Vr

filium fan&iffimum Ioannem.

Chananza , cüm haberet filiam

/malé àdiemonio vexatam , acce-

(hie

Matth. 15.

22.

dit ad Chriftum, rogat falutem filiz, & licét primó non exaudita, non

tàn,

tamen ceffat, dum impetret petitam gratiam.

Cüm. pater quidam adduxiffet filium fuurm, habentem

i'þixritum mu-

Marc, 9. 16,

um , ad Chriftum, interrogavit eum Chriftus ; quantum temporis eft,

hnic,

€x quo ei hoc accidit? at ille ait ; ab infantia, S. Chryfologusfer. s.

putat, ideo hoc illi acciciffeab infantia, quia malefuit à parentibus edu-

ilosy

€atus, & forté etiam demoni traditus.

Are

faltus fuit educata.— Hinc

Marc. 6. 22

Filia Herodis à parentibus ad levitatem &

fuit tam perverfía, ut non fit verita petere mortem Ioannis.

fsl

A&or, 7. 51,

'S$, Stephanus increpat Iudeos: vosfemper Spiritui fan&to refiftitis,

din

—iïcut patres veitfi ; ita&vos, Nempe ficut parentes, ita filii

fllit le

tidf

"TITULUS CXXIV.

lt ili

[Umæ

*

*Patientia in adverfis,

ü [5

Genö 52.

Anfuete ferebat Ifaac, cüm pater fuus eum immolare vellet,

pati

€Gen.37.

Iofeph facinus, quod in enm commiferantíratres fui, & pa-

& 45.

tienter tulit & clementer indulfit,

imc

Eodem,

&

Speciale mandatum dedis rauibus fuis Iofeph dicens; Ne iraf.a-

mini in via«

hàm

2

Citó

5

TiTULUS CXXIV. Patientià in adverfis. 229

(rittet«

Citó oravit.Moyfes pro. Maria , qux contra eu

^i r

m tam iniqu& lqcutg Num.12;

füerat, & per orationem ejus fanata fuit.

j nit-

Murmurabat populus contra Moyíen & Aaron dicens : Vos inte

(r' Numc 160

, gt

feciftis populum Domini, & cumiratus effet Dominus, ut percuteret

xhiberet

populum, dixit Moyfesad Aaron: Perge citóad populum, ut roges pro

n f&cut.

€is, & fequitur, quód. plaga ceffaverit,

i, qum

Filii Ephraim jurgantes fortiter contra ,Gedeonem , fedati fuerunt

Judic. 8.

t

propterejus maníuetam reíponfionem: Quid .enim tale: facere potui,

le, &tj«

uale vos feciftis?

cut,

Noluit fuftinere Saul, quód occiderentur viri, qui detraxerant ei.

1. Reg. 1T,

contate

Potuit David pluries , & noluit occidere Saul, ipfum acriter per-

1Reg. 24

jimope

feqventem, quando abícidit oram chlamydis ejus , quando invenit eum

dormientem.

J, i

Fugiens David à facie Abfalom , patienter dixitad Sadoch: Si in-

I. Reg. 15.

ent etian

venero

*

8

ratiam

i

;

1

& 16. .

centem fibi &c.

,in oculis Domini, reducet me. Et ad Semei maledi-

I acct.

Miphibofeth patienter fuftinuit iniquam fententiam contra fe la-

2. Reg. 19.

tame,

jia, 101

pixerunt-feniores, dantesconfilium Roboam ; Si pi.acütr,i; populo

9. Paral, 18,

jtmmte

buic, & lenieris eos verbis clementibus ,. omni tempore fervient tibi,

gotli t

FTET

Homines , qui venerant ad capiendum Elifeum, non permifit ipfe

4. Reg. 6.

sfer,5T.

illos aliq

uid mali habere ; fedvpræccp,igïcïis,;ncjniäm,apppgi ; & réfectos

$

buset

abire permifit,.

Excoecatus Tobias, miram

patientiam oftendit fer-gal di"viïrnumkiflä-

Tob.2.5,

j BI

gellum, & irrifionem amicorum & uxoris.

. Job fait patiens perdendo fua & fuos, & quafi fefpfum .E.in,otag,—

JOBO I. 2,

«'0 feüüilisl

dum , quód femel amifit bona fua , & liberos fuos, & fic vchementior

,

fuit tentationis impetus. Item illi, qui renianferunt de amicis fuis, pius

ei defolationis, quàm confolationis attulerunt, tit patet in uxore, &

in ilis amicis, qui fuerunt ei confolatores onerofi,

Alacrem patientiam exhibnerunt focii Danielis, miffi jiuffu regisin

Dan, 3;

fornacem ignis ardentis : Et tantum , vel amplius fuit landatus DEUS

ex eorum patientia, quàm ex Danielis fapientia.

.

Filia Raguelis Sara, gravem contumeliam a

b .ancill"g; p'rolataxm,

patienter tulit, nihil refpondens, fed ftatim ad orationem fe convertens,

ToB. 2.

ellch

Cim plagis puniretur Eleazarus, dixit ; Domine, tu fcis, quia,cüm

2. MaCh. 60

slui;

à morte póffem liberari , - duros cordis fuftineo dolores, fecundüm ani-

mam vero propter timorem tuum, libenter hac patior,

r d

1

Ff5

(

scpterp

230 TITULUS CXXIV. Patientia *ig fædverä's.,

2/Mach. y.

Septem illifratres cum matre Tüa ala

.

2

d

cxü;ar.x;imo; paffi ünt horrenda

tormenta,

àfi

Cüm 'intecrogáffetPetrus Dominum, quoties peccabit in me fratec

Toq

Matth. x8.

meus, dimittam;ei usque. fepties ? Audivit: Non dico usque feptiess fed

usque feptuagies fepttes;

[!

EKodem.

Ad remittendum fratribus ex corde, indux

itDominus paraboiam

fervi nequam, cui-mille talenta à'Domitio liberaliter fuerunt dimiffa.

-Cüm audiffent'jacobus -& Joannes, quod Samaritani 'non recepe-

Tij

Luc. 9.

Volt

rant nuncios Domini, quos przmiferat, dixerunt: Vis; dicamus, utig-

ais -defcendat'de ccelo, & Confürat illos, & Dominus inc

.

daxxd

rfpavit illos &

dixit; Nefcitis, cujus fpiritüs eftis.

Tità

Mulier in adulterió deprehenfa, & coram Domiino accufata , nihil

:,]oan. 8['

omnino accufatoribus refpondebat: Dominus autem pro ea verbum af-

fümpfit, -& eam benigue abfolvit. "

L

3

?

"

Ill

Luc;.-4:

"Cedend

um €&

ft quandóque furori

'perfequentium, unde Domints,

fpe

Quo

.qui

pat & occidi venerat, non ut timidus , (ed ut providus, " & horam

paffioris comp

étentem expeétans , rabiem Iudzorum pluries devitavit,

[/77]

Et Joannis$. JESUS autem tranfiens per mediumillorumibat, Et ca-

tüm, ]

& exivit de templo.

z

lütig

pite düodecimo , abfcondit fe ,

tis fum & humiliä

Matthi XI»

De'feipfo Dominus ait: Difcite à

me, quia mi

j

Corde. -

Dominus noffer patienter tülitinju

tiàs illatas verbis & fadtis, Ver-

[l (uo,

Patentia

deriforiis & conttüimeliofis.;De-

affienis

bis quidem detra&oriis, contradi&oriis,

licis

Chiifti.

traxerunt ehim ei occülté & manifefté : Occ

ult&, intra fe loquendo, &

latioy

ipfüm temere & nequifer judicando. — Hic fiet

fet propheta, fciret, qualis

Hic blasphemat. Ma-

ente,

hzc effet mulier, Item Matthai 9. Luce quinto.

terdoy

nifeté , quando dicebant difcipulis ejus Pharifzi: Quarecum publicanis

YOS.fec

& peccatoribus manducat & bibit magifter vefter ?

M-thf

item quando eju

s miracula depravabant dicentes: in Deelzebub

^i [77]j

ejicitdemonia, Matth. 12. Luc. rr. Item; Non

princeps demoniorum

ü

eft hic homo à DEO,

qui fabbatum non cuftodit,.& ibidem, fcilicet

ly

Joan. 7.9. : Nos fcimus , quia hic/homo peccator eft;

li

(äp

, tem dicebant eum habere demonium.

an Unm

Contradi&toria veró verba fuftinuit , Joan

nis octavo: Tu deteipía

* teftimonium tuum non eft verum,

Et ibidemt

WMC PN

teftimonium perhibes

& Abraham vidifti 2

&

Quinquagin

ta annos nondum habes »

ioæm

kt ver

ba deriforia, cüm dixiffet:

Mat-th. 9«

*Non eltmgrtga Pue;la, fed dor»

£.uc. 8.

qmit, deridebant.eum, .

M ace

Stes

d

'EIT UL. CXXIV, Patientiain adverfis;; 251

3

-

w

Tteui vetba: contameliofa: :'Nonne benedicinius nos, quia Samari-

loamz, 8j

g

tanus es tu, & dezmonium habes? Et

Luce quinto, '"Quis eft hic , qui

loquitur blafphemias ?.

efratet

Matth. 26;

.iCS;fe

Specialiterautem in cempore paffionis antecrucem; in domo Anne

& Caiphz,; coram Pilato ; Herode &c,

Ac demum dum penderet in

U.

crucej hujusmodi-verba multa audivit contta fe&-

3olam

In fa&is item gtayes injurías paffüs füir,

Nam ipfo ptadicante,

Luc, 14..

f

repleti fünt omnes in fynagoga íra, & cjicientes eum extra civitatem,

Ioan 8.

; rgcepe-

volüerurit euni precipitare de fupercilio montis, Et iterum, ad lapi-

:

Matth.- 207

14

dandum ipfum, lapides faftülerunt;

o

Item cüm exiret de Jerulalem; & vellet tranfire Sa-mariam; Sama-

ritani-nuncios, quos premifit, recipere noluerunt;

Luc, K9.(

4 mhü

Praterea ipfo pr&dicante, & Judeos deeorum militia iricrepante; Joan gg.k

bum 2*

illi ad lapidandum eum lapides fuftülerünt; Hoc totum parüm füit re- Luc,23.

Ípe&tu eorum, que in paífione fuftinuit: Circa qux fotaie poteris, Matth, 277

p

quod fecundüm ea , que predixerat; fuit delüfus & flagellatus, & cru-

cifixus t- delufus in domo Caiphas,

Viri (inquittextus) qui " tenebant

kuitar

eum;, illudebantei dicentes: Ave rex Judeorum &c.:. Similia in pre-

j

torio Pilati prafidis agebant, genu flexo illudebant ei &c,:

'* Similiter iltüfus'foit in domo

Herodis, fpresitillum cum exerci-

hzi

tu fuo, & illufit ei;

NsNet-

Item ilufus fuit Doniinus IESUS in patibulo crucis pendens,: & Luc,23;

hic à militibus,-& facerdotibus, & communiter à pratereuntibus, & Matth, 27;-

jofs. D*

latronibus, .. Siquidem de militibus.dicitur: Wludebant. ci/milites acce-

qenao

dentes, & acetum.offerentes... De facerdotibus autem t Frincipes fa-

[el quans

1-

cerdotum cum fcribis & fenioribus illudebant e, dicentes: Alios.fal-

at

vos.fecit, feipfum non poteft falvum facere &c,

Praiereuntes autem

maim

"

blasphemabant eum; moventes capita fua,'&c,

Lauones, qui cruci-

fixi erant, àmproperabant ei,

g

u

Ulteriüis nota; quód fuit-illofus nutibus- & fignis, qnando move-

Luc. 23

«

bant capita fua; & fle&ebant genua.

Verbis, quande dicebant falutan-

f

te8: Áve rex ludaorum, — Factis, quando fuit. fpinis coron

an-S, * &

arundo loco fceptri pofita in:manu cjus , fputis: deturpatus,. ^^ Nunc

yefte purpurea, nunc alba veftitus;

)d

ett [plü

Salvator. nofter.in fua paffione manfüetudinem exhibuit ad

Prodie k oden.

&t ii

UE

torem, quem vocavit amicum, ad li&oreni, cujus aurem fanavit,

À

Matth; 26.-

f

Ad. Annam ,ad. Caipham , ad Pilatum , coram . quibus fvit fa/fifli-

Aoan, 18, 395

J

ii

m accufatus, manfuetiflime refpondit &c,.

Xtei-

LU

;

^

532 TITU,LUS. CXXIV. þatienüa"ih adv-erfis;

Luc. 25.

. dtemad crucifi-a;ores $

pro quibus oravit, & ad ïla'Fr*onem, cui tam

benigaé refpondit &c; .

.

Tum

Luc. 2443.

tism

De flagellatione pen

fandum eft: Quia ipfe Dominus primo flagel-

loan.i9.

latus fuitin capite,

Percutiebarit caput .ejus arundine, . Item .in facie.

füge

Matth, 27.

Etapud Joannem capite 19... Unus minittrorum affittens Pontifici, dedit

paff

eialapam,

Item in collo colaphis eum cedebant, & in toto corpore.

Tradidit illis Pilatus JESUM flagellis cefum , ut crucifigeretur.

Circa

átiici

uod notari poteft, quód flagellari folent in capite infcii, qui erudiun-

tur, In collo fervi, qui de domo ejiciuntur, n facie rei, qui nuncu-

l6q

pantur, in toto corpore [celerati, qui puniuntur,

Item Confiderari debet ab anima fideli , quód. ipfe fuit fiagellatüs,

a

Y

linguis blafphemanrium; improperantium; aC clamantium: Crucifige

eum, Palmis percutientium, ut in Matthao vigefimo fexto,

Alii pal-

Istj

mas in faciem dederunt, 1n arundine & flajellis, ficuti vifum eft in

Matthaeo & Marco,

Tit jo

Id &

Joan, 18.

Ad omnis veró injutie cumulum multum facit, quód Dominus

;dominantium, qui folvit compeditos, & illuminat ccecos, ipfe fuit tan-

quam latro captus, &ligatus, .Miuiftri Judeorum, ait Joannes, com-

prehenderunt JESUM, & ligaverunt eum.,

"

i

Ti

Joan, 18.

Item fuit latroni poftpofitus , quia petierunt Judai Barraba

m ibi

RU

dimitti, & Dominum crucifigi , teftantibus Evangeliftis.

Et tamen ille

Luc, 23.

Matth. 27,

erat latro, & in feditionefecerat homicidium. | Unde ille Barrabas erat

dibity

homicida, feditiofus, latro infignis, in maliria diffamis,

EE

TIoan, 19,

Fuit infuper in medio latr

onum pofitus , quafi effet magifter eo-

quod

Unde Joannis 19. Medium autem JE-

$9,

rum, & (celeratior omnibus.

$UM &c.

]-?tron

Preterea penfa

ndum eft, quód ipfe fuit in omnibus imembris cor-

poris afflictus, feu fenfibus.

Oculí namque ejus videbant illos torto-

eles ;

Item píam matrem füam pariter in anima

res (uos rabidos & crud

domin;

cruci

fxam, & dile&um difcipul

um, & mulieres devotas compatientes,

ütem verba blafphemiz , infultationis , derifionis ,. & imprope-

mlüe «

Aures a

W $

rii audiebant,

Nares etiam ratione loci Calvarie, in quo crucifixus

Wf

eft; ubi

decalvabantur & decapitabantur malefici,

poterant foetore gra-

iaml «

vari.

Guftus ejus fuit affli&us in hoc, quód fuit potatus vino myrr-

Jl

hato, vel aceto cum felle mixto, -

In qgibus datur intelligi, potum

1

fuiffe amariffimum.

Tnulti

senfus autem ta&üs; per totum corpus diffufus, ubi dolorem fen-

H]ar Iy

fit in membris, videlicet flagellatis, in manibus & pedibus clavis atroci-

"lt Qu

ter perforatis,

Pote-

Wmc

|

.TITULUS CXXIV. Patientia in advärfxs. 255

qui t

Poterit etiam confiderari,quod ipfe Dominusk IE

SUS fuftinuit dam-' Ioan, 19.

Quia fuit veftimen-. Matth. 26.

num in rebus, quas fecundüm hominem habuit:

tis nudatus; ab amicis dereliétus,

Unde . diícipuli reli&o eo, omnes Marc. 14.

T

jin fade

fugerunt, afflius in toto corpore, ut diQum e(t, per acerbiffimam

paffionem.

(j det

CO[POW.

Item paffus eft in corde, vel in. mente, quia compatiebatur, ibi

Cif (

amicis a(tantibus, & inimicis eum ignoranter crucifigentibus,

N

Duncu-

Tum etiam paffus eft quodammodo, & lefus in fama feu opinio-

ne, quia dicebant, eum populi fuiffe feductorem,

Domine, dixerunt

ad Pilatum principes facerdotum, recordati fumus, quód fedu&or il-

1

;ellat

Ye.éc.

Cricgt

Advertendum eft etiam circa falutiferam paffionem Domininoftri

alipl-

IESU . Chrifti , quod fuit turpis ; imó turpiffima & ignominiofa ratio-

ne loci,

,m en

Quia in lerufalem, ubi notus, vocatus, & honoratus fue-

rat, & multa miracula fecerat &c,

porninis

Item ratione temporis» vel diei:

fujt t*

Quia in die folenní Pafche, quando convenerat ad diem feftüm;

«s 0T

maxima multitudo hominum, & hora quafi fexta fuit du&us a(L cru«

cem, ut ab omnibus polfet (Ciri,

ab | !M

Item & ratione generisipfius mortist Quta morte crucis, morte

Ioan: 19.-

d

debita maledicis, malefactoribus & iniquis.

Tum & ratione modi,

dv «W

ad ipfüm tormentum eundi.

Fxit enim JESUS bajulans fibi crucem,

quod cert& non legitur de aliis duobus nequam , qui ducebantur cum

€o,

gilter €0*

m J

Item & ratione confortii: nam fuit crucifixus in medio duorum

latronum, quafi effet unus ex eís, vel maximus, aut magiffer.

mbH'S (of-

Adhuc aggravatur illius benedicta paffionis acerbitas ex naturali

7j lOl'.w'

dominici corporis complexione.

Certum eft enim; illud facrum corpus.

gn atmm

fuiffe complexionis optimz » & mirabiliter delicatz, utpote organiza-

adente

tum Spiritüs fan&i opere, fine aliquo nature vitio vel errore, unde

; jmf opt*

caro fua fanéta nullam habuit rebellionem vel pugnam contra Spiri-

auClEXu

tum, Etidcirco Spiritus meritó magis diligebat ipfam , quàm alterius

gtort g

fpiritus, vel anima. debeat diligere corpus fuum.

Ti myf 1

l1tem & ex diuturnitate paffionis acerbitas aggravatur..

Nam

j p

multi Martyres igne cremati, vel aqua fubmer(i, aut. capite truncati,

martyrium füum celeriter compleverunt,

Paffio veró dominica dura-

olon

g

vit, quafi ab inftanti conceptionis fue, usque ad horam mortis« Cer-

u^

j*

tiflimt namque prafcivit, quicquid. fua humanitas paffura fuit; fpecia-

litcg

Q*

434 TITULUS CXXIV. Patientia in adveríis.

Kter tamen & continue duravit.a

billa hora poft ceenam, usäup ad fexte

g

;

ferie horam nonam.

clam

Item & ex qualitate membrorum , in quibus paffus fuit, videlicet

Orat

in pedibus & manibus,

qua funt membra nervofa , & doloris maxim&

perceptiva,

,

ico t e coce attu

min

Luco 224

Signum autem, quód paffio Domini acerbiffima & graviffimafue-

rit,ex hoc pracipué poteft haberi ; qiódnarrante Luca, in oratione

poft coenam ex vehementi imaginatione future anguftie factus eft fu-

;

dorejus, ficut gutte fanguinis decurrentis in terram.

Matth, 26.

Eandem veró dominicam paffionem reddit ineftimabiliter gratio-

fam, quód ad illam fponte 'fe obtulit:- Surgite, àjebat, ecce appropin-

quat, qui me tradet, Etapud Ioan, I8. Ivit obviam miniftris queren-

tibus: IESUM Nazarenum.,

Et cüm audiffent Dominum dicentem:

i

Ego fum, ceciderunt in terram.

Luc, ?3.

Item captus , vin&us , ignominiose ductus, mendaciter accufatus;

quie

colaphizatus, fputis illinitus, flagellis cafus, fpiuis derifori& coronatus,

luo,

nullum verbum, aut fignum 1mpatientie, feu turbationis oftendit,

Quinimo multiplex beneficium illis, à quibus ita premebatur, oftendit:

quod

Nam aurem amputatam fervo facerdous fanavit, multa. pia & utilia

verba illis dixit, & pro crucifixoribus: fuis clementer oravit, Patrem

lige

fuum dulciter invocans, & eos benigné excufans: Pater, inquit, di-

penu

mitte illis; non enim fciunt, quid faciunt.

Denique hec- omnia paffus eft, non propter fe, fed propter nos,

p

Unde

n

Nam. propter peccata tollenda, qua non rapuit, tunc exfolvit.

propter neceffitatem & utilitatem noftram, non propter füam, animam

Yen

pofuit pro omnibus amicis fuis ; pro nobis quippe liberandis voluit com-

prehendi, pro nobis redimendis voluit vendi, pro nobis honorandis vo-

Drin

1uit confundi, & in cruce fufpendi, vinculatus eft, utabfolveremur, fla-

Tatrt

àdd

gellatus eft,-ne flagellaremur , mortuus eft, nezternaliter moreremur,

G:al. 2.

Hinc Paulus ait: In fide vivo filii Dei, qui dilexit me, & tradidit femet-

u

-

s. Cor. I5.

ipfum pro me. Etalibi: Chriftus.mortuus eít pro peccatis. — Item Pe-

1, Petr. 9.

trus ait: Chriftus paffus eft pro nobis, vobis relinquens exemplum,

fa. 53«

Et Ifaias ait: Vulneratus eft propter iniquitates , attritus propter fcele-

W

jean. 10,

ra noftra» ejus livorefanatifumus, ^ Etapud Joan. Animam meam (ig-

quit) pro ovibus meis pono.

di

p

A&or. 5.

De Apoftolis cafis dicitur: Ibant gaudentes à confpe&u concilii,

hii

quoniam digni habiti funt pro nomine Chrifti contumelià affici,

W&or, 71

dili-

Vif

Stcphgnus ad lapidator/cs fuit ita patiens & benignus» quód

geg»

L"

emAL

TITULUS CXXV Paupertas. -

255

|

fexta

gentius pro illis , quàm pro feipfo orffe videtur. Nam pofitis geän*ibus

clamavit voce magna dicens: Domine ne ftatuas illis hoc peccatum,

Jelicat

Orans autem pro fe , nonlegiturgenua flexiffe, nec clamáffe,

Paulus &Silas pofiti in d

uro Carcere, media no&te orabant Doy: A&or., 16.

,aximä

minum, & Jaudabant.

a fut

tione

" TITULUS CXXV.

[ li«

Tauperms.

r*

pit

gree

Atriarcha Iacob —reccdens à parentibus fuis, & pergens ad Laban Gen, 28.;

fratrem füe matris, nec animal, nec. famulum legitur habuiffe,

nteme

P

edin baculo fuo tranfiit Iordanem. Kt quadam vice volens re-

quiefcere poft folis occubitum, tulit de lapidibus, & fupponens capiti

ytut

fuo, dormivit in eodem loco.,

fatls,

Moyles pafcebat oves Iet

hro foceri füi facerdotis Madian.

Per Exod, $:

endit,

uod videtur, quód proprias non habebat, qui pafcebat alienas.

edit:

Ruth Moabitis non magnis divitiis abundabat, quando ibat ad col- Ruth. 2s

vulia

ligendum fpicas, que metentium manus fugerant, qua ad manus pau-

atrel

perum pertinebant.

d

Uino puero contentus

Saul, ivitfatis long& ad quarendum afinas I.Reg; 9:

patris fui./ Unde ipfe Sau! dixit poftéa Samueli ,

minima inter omnes familias tribus Benjamin,

quód Fognatio füa erat

t n0$,

tindt

Minimus erat David inter filios patris fui, ita quód, quando Samuel 1. Reg. 16,

j

venit ad inungendum unum ex filiis1fai , David eratin pafcuis, necin & 17.

principio vocatus fuit, quafi nullius effet reputationis. "Deinde , cüm.

: (orm-

fratres ejus effent in exercitu, mifit eum

jisit-

pater fuus onuftum vi&u'alibus,

rf

ad deferendum illis.

mute

Magnam penuriam patiebatur Elias,quando petiit à vidua Sarepta- 3.

.Reg. 1/7.

fia, ut daret ei paululum aque; & buccellam panis.

emee

m*

Filii prophetarum fub Klifzo in magna paup

ertate vivebanf : qui 4-Reg. 4.

J lumO

parum de pane &infipidum pulmentum habebant,

Anna uxor Tobiz ibat ad textrinum opus quoti

, fcelt'

die. Perquod vi- Tob, ä. 7 E

p t

detur; illos pauperes fuiffe, qui nec ipfum inftrumentumad texendum

J

poffent in domo fua tenere, Unde Tobias filio fuo dixit: Noli timere

füi mi, pauperem quidem vitam gerimus &c.

()ndw)

Filii Kechabitarum domos non zdificabant , femen non ferebant, Ierem,

35

- vineas non habebant ; vinum non. bibebant, . fed in tabernaculis. habita-

jili«

bant,

g

9g2

D

235

TITULUS CXXV. Paupértas.

Jerem. 39:

De plebe pauperum, qui'ni)hil penitus habebant, dämiüt NabüzärL

dan in terra. Pauperibus er

gO

&t

h

[o]

pepercit, divites & —pot'ex'ltes* occi»dic; vel

captivos in Babylonem' duxit,

.

tun

Luc. 2,

Exemplam paupertatis aman

dzx habemusin Dbmi"no falvatore, qui

füit de paupere matre natus, & à paupere fabro nutritus, decenter pa-

&,

hl

ftus, fuit pannis non pellibusinvolutus, & in prafepio inclinatus, &

poft, in purificatione Virginis gloriofz, oblationem pauperurn paren-

tes pro eointemplo obtulerunt,

$

U

Matth, $.

Item citó poft, Jofeph cum puero & matre ejus fugit in Xgy-

ptum.

Luc.2,

Cüm fa&us effet puer JESUS annorum duodecim, remanfitin Je-

rufalem., ignorante MARIA & Jofeph. Per quod apparet, quód ma-

gnam familiam non habebaht ad affociandum puerum, . veLad ei fervien-

dum,

Matth, 9,

Circuiens JESUS Civitateg & caftella, non habebat , ubi &aput re-

Clinaret, undeait: Vulpesfoveas habent &c. Filius autem homiuis

non habet , ubi caput fuum reclinet, :

Joan. 19.

Ft in fine, nudus appenfus eft in cruce.

"

Tni

d

:

Matth. | 4«

Difcdpuli pro majori parte

e ftatu. paupertati

s füerunt afi'dmpti,

Jacobus& Joannes reficiebant retia.. Et Luc. 5. lavabant retia.

OC

Luc. 6,

In fermone Domini in monte primum ponitur commendatio pau-

dj

Matth. 3

pertatis : quafi ipfa effet totius fpiritualis edificii fundamentum,

hu

Matth, 11,

Inter catera Chrifti miracula ponitur unum, quód pauperes evan-

QUa

gelizabantur, eà quód ante adventum ejus ita fieri non folebat,

Matth, 19.

Adoleícenti de ingreffu ad vitam acternam quarenti dixit Domi-

nus: Sivis eífe perfe&us, vade & vende univerfa, qua habes, & da pau-

den

Peribus,

ibidem,

M

irám remunerationem promittit Dominus omnia derelinquenti-

I:llm

bus propter nomen ipfius.

Luc. 16,

De illo famófo paupere

Lazaro, in ünüm Abrahz ab angclis de-

nem« !

portato, nullum aliud juftitie opur»vel caufam gloriz fcriptura allegare

videtur, nifi quod ipfe receperat mala. in hac vita mortali,

,kt ideo

*öüm

Deus voluit eum confolariin alia,

Luc, 14.

Pauperes & debiles ad coenam illam Domini magnam fuerunit in-

fs

du&i, imo & quidam de viis & fepibus leguntur ibi fuiffe compulfi,

Omnes, qui credebant in primitiva Ecclefia, erant pariter, & ha--

gio

A&or, .2,

bebant omnia communia, poffef[iones & fubftantias vendebant, & diitri-

Qu

büebant ozïx

»

nibus ; ;prout cuigue opus erat.

[*

qit

.

Pequs

j

|

.

TITULUS CXXVI Pak & concordia. 237

burire

Petrus dixit clando pauperi eleemofynam petenti: Argentum & A&or. 3»

aurum non eft mihi &c,

]i vd

delibus de Achaja dixitinter ceteras Argen- A&or.20.

Valedicens Paulus f

tum & aurum, aut veftem nullius concupivi , ipfi Ícitis, Quoniam ad

;; qu

€à, qua mihi opuserant, & his, qui mecum funt, mini(traverunt ma-

iter pae

nus ifte,

ius, &

: Efarimus & fitimus & nudi-fümus.

1. Cor. 4..

(itcm: in fame & fiti & fri-

] pälIC[l'

gore &c,

2. (.'.orT II

É

"TITULUS CXXVI.

fiinJe

od m

QPPax e2- concordia. -

(eriitt

apllt t*

Lia animalia in principio fecit Deus duplicia , fcilicet mafculum & Gen,

(x.

fceminam: Hominem autem fecit unum, & ex illo funt omnes &

homitis

finguli procreati ; ut fcilicet unitatem pacis & concordie com-

mendaret. in homine,

Divitie & copia rerur temporalium funt plerumque matería & Gen.tg.

ffompl

occafio jurgiorum, ficut apparet de

paftoribus Abraham & Loth, & & 16.

de 1faac , & paftoribus Gerare.

jopate

Gratanter faciunt homines pacem ,

& ineunt fcedus cum p.ote;xti- Gen,zc,

f

bus & magnis hominibus.

Hinc eft;quód Abimelech venit, ad 1faac,

res r

quando vidit eum profperari.

1n

Cedendum eft interdum furori majorum, ficut fecit Jacob , rece- Gen. og.

dens à fratre Efau, donec requiefceret furor ejus.

"

it DOmIP

Audieéntes: Gabaonite , qua fecerat Jofue in Jericho & Hai, vene- þfue 9.

udapt

runt ad eum, & fervi ipfius beneplacitam pacem fecerunt.-

Y

Phineés & cateri legati ad filios Ruben miffi, audientes excufatio

x Jofue- 22,

inquenii-

nem eorum placati füunt, & verba eorum libentiffimé fufceperunt.

ais de

- Quamvis Abfalon nimis nequiter contra patrem egiffet, tamen Da- 2.Reg. 18,

vid magis volebat pacem quàm mortem ,. naàm dixit: Eftne pax puero

'

n

cgarc

sAbfalon?

k ioe0.

N

Cüm *effet David fan&üus &

lacens DEO, noluit tamen Domi- a, Reg,

s.

nus, utadificaret ei domum, fe

i

erunut

filius ejus pacificus ifto fgitpfix'ilc-

gio honoratus.

fi

Multàmlaudandus eft Deus, quando dat populó ftatum pacificum Eodem,

Cf!&b'

& quietum , ficut fuit tempore Salomonis.

DixitSàlomon: Requiem

g"

dedit. mihi Dominus per circuitum; non eft Sathan, necoccurfus ma-

us

lus, -gcquitur: Benedi&us Domin

6g 3

Bonj

etrus

a38 TITULUS CXXVI. Pax & concordia.

Dehc

Bæ RCgo t4'

Boni homines habent pacem ad invicem, fed mali pugnant contea

bis, 1

benos, contráque malos alios, Unde inter Roboam & Jeroboam fuit

bellum cunétis diebus.

Ddpa

gils;c

9. Reg. 19.

Oftenfum fuit Elie; Dominum non effe in -grandi vento , nec in

commotione, nec in igne, fed in fibilo aurz tenuis, hoc eft, in pace.

$, E(d, 11.

Benedixit populus omnibus viris, qui fe fponte obtulerant, ut ha«

bitarent in Jerufalem.,

z. Mach. 9.

Mifit Jonathas legatos ad Bacchidem, componere pacem cum eo,

& tamen ipíe Bacchides fuerat dux exercitus, in quo occubuit Judas Ma-

chabeus frater Jonatha,

Rex Demetrius mifit epiftolam ad Jonathan verbis pacificis, ut

1 * MaCh. Io.

magnificaret eum, dixit enim : Anticipemus pacem facere cum eo, prius-

quam fiat cum Alexandroadverfum nos, Recordabitur enim omnium

malorum , qua fecimus in eum,

debatf

Q,MQCh. 2«

Cauía pacís , qua fuittempore Onia, pulchré defcribitur, videli-

cet idoneitas pralati prudentis & pii , & bonitas fubditorum.

pecavi

2,Mach, I1«

Poftquam debellatus fuit Lvfias à Juda Machabao, libenter fecit

Y

pacem cum eo: intelligens enim invi&os effe Hebrzos, Dei omnipoten-

xf

tís auxilio nitentes, mifitad eos, promisítque confentire omnibus, que

ponat

"

In

jufta funt, & regem compulfurum amicum fieri,

Tantam pacem & concordiam vult Dominus erga proximos nos

Miilm

Matth;* 19.

habere, ut dixerit Petro ,

sliquid

peccanti fratri non effe remittendum—[:ept'ies,

(ed usque feptuagies fepties,

Pacem annunciaverunt angeli in nativitate Domini.

üicens

Luc.2.

Xtem difcipulos Dominus pacem inter fe habere pracepit,

filstra

Marc. 9«

Pacem ju(fit per difcipulos nunciari.

z

Luc. IO.

Tünt lo

joan. 14«

Pacem eis ante paffionem reliquit , poft. refurre&ionem ejs qb..

?

Luc.?4.

tulit.

Áittorm

Qui defiderat fervare pacem, & quietem mentis, abftinere debet à

diícurfibus , etiam interdum valde licitis, & honeftis. ' Unde Martha, ut

Joan, It«

ana

audivit, quód JEfus venit, occurrit illi * Maria autem domi fedebat,

nec jnde fe movit, donec fuit vocata ab ipfo Domino per fororem: licet

Bilin,

fortaffis non ignoraveritipfa Maria adventum Domini, quando Martha

À

præfnivit.

fltile

Quantum' fit pacis bonum,

erpendi poteft per difcretum eftimaz

PT d

1

terra f

torem beatum Paulum ,. qui illu

tam follicité in omnibus epiftolis füis

illis, quibus fcribebat » optabat , excepta illa ad Heb. in qua necnomerm

Ym o

ta. ta-

(üum ex certa caufa ,. nec. aliquam faluiationcm premitüt, No

Y

mern,

x

TITIIL.CXXVII. Peccatüm, & ejus poena, z; 5

LCotitd

men, quod di&urus: Pax vobis, preponit gratiam, dicens: Gratia vo-

am füt

bis. Pax vobis, Per quod manifeíté datur intelligi, quód finegratia

Dei pax vera nunquam

piis, dicit Dominus.

poteft hgberi. Unde 1(aie 57. Non eft pax im-

RL

-

| pltt.

TITULUS CXXVIL

fj ulhi*

m 60

us Mte

Tecczztum, (v ejur pona,

ued pectatum caufet in homim; erubefcentiam ,

et per hoc, Gen: 2.5;

yds; U

quodin ftatu innocentiz erant primi parentes nu

di,

& noneru-

Q

befcebant, poft. peccatum veró fibi ftatim operimenta fecerunt.

h priui'

anlum

Peccatum infamat peccarorem, Unde Adam poft peccatum cre- Gen, 5.

debat fe abfcondere à facie Domini,

Peccatum etíam facit hominem timidum, Unde Adam, poftquam Eodem;

; viddie

peccavit, dixit: Timui , eó quod nuduseffem , abícondime,

Enormitas fceleris clamat pro vindi&aad aures DEL — Ut Gen, 4, Gen. 4.

r fedit

Vox fanguinis fratris tui &c, Ftalibi: Clamor Sodomorum &c, In

19.

nïpoim-

poena temporali punit Dominus peccatum quandoque;ut patet in Adam

, qu?

& Eva Gen. 3.

In Cain:Gen. 4... In Sodomis Cap. t9.

et in filiis

Miaélmultoties,. Tum & Joan, 5. Nolijam peccare , ne deterius tibi

*o w

aliquid contingat.,

P

harao propter peccatum recqgnofcebai f

dicens: Peccaviin Dominum & in vos.

càDomino flagellatum, Exod. 1e;

Fecerunt filii Iírael malum in confpe&u Domini , iratísque Domi- Iudjc, 2,

nus tradidit eos in manibus diripientium ,. qui ceperunt eos , & vendide-

runt hoftibus,

Peccatum ipfum peccantem quiefcere non

permittit , anE percuf- 2. Reg.,zq,'

dioe

fit cor David, priusquam nummeratus eft populus,

Salomonem fapientiffimum peccatum infatuavit, ipfius etiamfa- 3. Reg.. 11,

fE üebetä

H

mam maculavit, -Dedifti maculam in gloria tua &c,

Eccl. 47.

p

(sdebdt

Poftquam Joram rex Juda coepit ambulare per vias regum Ifrael 4« Reg. g.

peffimas, receffit Edomdeeo, &noluit ei tribunum folvere confüetum.,

g t

Dereliquerunz filii Ifrael Domini praceptum , & fecerunt fibi con- 4/Reg. 17.

Q Marthl

flatiles, fervierüntque Baal &c. Sequitur; Translatus eft lfrael de

terra iua.

;

Factum eft

zl?iHTl;

verbuth Domini contra Judam, ut auferret eum co-'4.Reg. 244

ramíe, propter peccata Manaífe ; qua fecit propter fanguinem inno-

itli fis

xium ; quem effudit,

Wi nom

De-

Noæ' u

?

por

1

Th

z40 TITULUS CXXVIII. Peccata aliena.

Defeita eft Jerufalem , & br;rxnes mrbes Judá, & non eft habitator

Ierem, 44.

in eis, propter malitiam, quam fecerunt, ut me ad iracundiam

provoca-

quan

rent, "Confuetudine non caufaliter allegari debet.

4

Dtg

Eodem.

Tanta eít gravitas peccati, quód diciturJer. Non poterat Domi-

nus ultra portare propter malitiam ftudiorum veftrorum.

elee

Thren, r.

Propter peccatum debilitatur homo,

Peccavit Jerufalem, pro-

don

pterea inftabilis fa&á eft.

Unde Jeroboam fervus Salomonis aufus eft

3. Reg. I,I.

infürgere in Domtnum füum, poft ipfius peccatum.

Áila]

Ioan, 5.

Cüm Íanáffet Dominis JESUS hominem languidüm , in grabato

jacentem , invenit eum in templo , & dixit; Ecce íanus fac&tus es, jam

noli peccare, ne deterius aliquid tibi contingat.

"

.

Joàn. 8,

Mulierí in à

dulterio deprehenfz, & à Ju

deis coräm Domino ac-

cufatz, dixit Salvator noífter: Vade, & amplius n?li peccare,

r

TITULUS. CXXVIII

tüm

Peccata. aliena..

C

1j

Exod. t.

Harao rex legem tulit, ut Hebreorum infantes, ftatim, ubi nati. e(--

puta

fent, occiderentur,

Mors ergo omnium infantium illi imputa-

üt;

tur, licét eos propriis mánibus non occiderit,

"

mt

2, Rég. YT.

David deditlitteras Uriz ferendas ad. Joab

litig fue füpremum

düc

ducem, quibus imperabat Joab , ut UIriam poneret ex adverfo belli, nbi

N

Quod & fa&um

fórtifimum eífet prelium, & ibi percuffus interiret,

eft.

Reprehenditur deinde David, quód Uriam occiderit, licet ipfe

:

?. Reg. 12.9.

manus non admoverit,

Matth, 24

Herodes alienis manibus infantes Bethlemiticos à bimatü & infra

occidi precepit.

.

Ioan, I1; 50.

Caiphas confilio

fuo fenatum Iudaicum permovit, ut neCcdm €hri-

fti decernerent,

j

terfecit , reus tamen ef

Pilatus propriis manibus Chriftum non in

ejus mortis, quia illam non impedivit, cüm ratione officii & auctorita-

te fua eam impedire potuiffet, & debuiffet.

r

Judai rei funt mortis Chrifti, licét propriis manibus eum non cru-

- cifixerint, quia ejus mortem poftulárunt, & confenferuntejus neci. Hinc

imp

A&,3. 15.

meritó S, Petrus illis exprobrat: au&torem vite interfeciftis.

Thitt

Cüm lapidaretur Stephanus, Saulus erat confentiens neci ejus, &

4.&. 7. 59-

ti

N

ideo /xcus hujus necis;licét prepriis manibus eum non lapidaveri

Pecca-

e

TITULUS CXXIX, Pcfmifïio conttvavoluntat.)ur '

Peccavit uxor.hob, patientiffimo viro'petulanter infoltans ; nam, Job. 7;;'9.

obitator

OYOCd

uantum in fe erat, éum provocavit, ut in impatientiam erumperet)

Deo malediceret, quód in miferiis füis ab eo dereli&tus effet.

: Domi-

Eodem modo peccavit uxor Tobiz , viro objiciens, quód propter Tob s.

eleemofynas fuas & alia pia opera ad paupertatem & anguítias magnas

domüs effent reda&i,

*

y pro-

afus ct

Herodias rea eft riecisIoaunis Bapti

ft; nam illius conüiio faltatrix Marc. 6,

filia inn-ocenti[Iïmi viri caput petiit, & nefarie impetravit,

grabato

s jam

TITULUS CXXIX,

miao at

Promiffio contra 'voluntatem.

Acob perrmifit abduci Benjamin filium futim teneré dile&um non!li- Gem, 43.

benter, propter neceffitatem victualium, ad inftantiam flliorum,

J

Moyfíes permifit darilibellum repudii odiofis uxoribus Judeo - Deut, s4.

rum, quia timebat in eis uxoricidium.

Confiderato David populo. fuo, conftituit(üper eum Tribunos & 2, Reg. 18.

Centuriones, dixítque rex ad populum: Egrediar & ego vobifcum, . Et

refpondit populus: Non exibis, quia tü unus pro decem millibus com-

naí d

putaris, Melius eít ergo, utfis nobis inurbe prefidio. Ad quos rex

ait; Quod vobis videtur, hocfaciam,

w

Cognovit Simon, quód Tryphon cum

dolo loqueretur , p-etens I. Mach. 15.

duos filios Jonathe, & centum talenta argenti, juffit dari tamen argen-

hnpremum

Aelii bl

tum & Pueros, ne forte adverfum fe inimicitigm populi concitaret,

& faom

licat p*

TITUFUS Cs

d& inira

"Perfeverantia, G conflantia $n propofitis,

On eft fe(piciendum retro poff egreffum de focietate malorum, Geh, 19,

m -

ficut fecit uxor Loth, qua verfa eft in ftatuam.

a df

Singulis diebus molefta erat Iofeph Domina ejus.

Et ta- Gen, 39.

men ille perfeveranter refiftebat operi nefario.

au&toritt*

Nunquam potuit Moyfes irafci, aut vinci, quód vel in ZEgypto Exod., g. 9,

n non at

immolaturus Domino remaneret , vel

parvulos aut jumenta populi dif & 10,

mitteret Pharaoni,

ncd. gt

Duré reprehenfus David à fratre fuo majore, & etiam diffuafusà : Reg. 17

it,

" P &

Saule, non deftitit ab incepto, fed vifiliter pugriavit,: & Goliam vic

Pet-

er "

(

O

242 TITUL, CXXX Perfeverantia, & conftantia &c.

Perfeveranter e

23 Rweg- I 210

civitas.

git Joab.ia obüdione: Rabbath , donec cgptafuib

2, Reg. r$:

Item in przlio.contra. Abfalon.

J

pt

2. Reg. 20

Et contraSebam filium Bochri., in obfidionecivitatis Abela:

2. E(d. 4.6..

Quaimvis Neemias in edificando — multa paffus-fuit impedimentas,

Yn

fron tameu ceffavit ab opere , donec murus fuittotaliter conftitutus,

To b. 2

Cüm Tobias femper abinfantia fua timuerit DEUM, non etcon-

Dr

triffatuscontra Dominum, q

uód plaga coecitatis evenerit ei , fed immo-

bilis in DEI timore permanfit.

vg'n(

fudith 4..

(ix

Eliachim facerdos magnus allocutus eE omnem Ifzael, dicens:Sci-

tote , quoniam exaudivit Dominus preces noftras , fi manentes permanfe-

rids in fejuniis & orationibus in confpe&u DEI &c..

Efth. 4. s.

Scire cupiebant famuliregis Affüeri; utrumr Mardochzus perfeve-

raret in fententia de non adorando Aman: qui ita. conftanter perfiititim

propofito, utnon folüm adorare noluerit , fed nec ei affurgere tranfeunti.

Dan..5.

Socii Daniclis. conftanter dixeruntregi! Babylonis: Notum fittibi

rcx, quód Deos tuos non colimus, & ftatuam tuam.non adoramus.

Danö.öo

Pa

Non dimifit Danieli propter crudele decretum Darii, quin oraret.in

die, ficutanteconfücverat , Dominum füum,.

Conffanter reftitit Sufanna

Dan. I3.

duobus presbyteris fenibus, qui eamtam

Ti

vehementi pulfatione tentabant,

o

1. Mach. r,

Carni

Multi de populo IMrael diffinierunt apud fe, ut non. manducarent

immunda,. & elegerunt magis.mori, qüàm coinquinariimmundis,.

UR

Miram conftantiam & períeverantiam habuit ElazarusIn tormen-

£, Mach, 6

tis, &magis elegitgraviffima morte puniri ,

halm

qugm Contra Icgcmk.carnes

Were

€dere porcinas ,. vel fimulare fe comeditffe;

4, Mach. 7

Jäb()n

Septemilli fratres cum. pia matre fua bene: perfeveraverunt usque

in finem, nec poterantad prevaricarionem4e

E

tormeritis:

gis adduci blánditiis,. aut

Dopuli

V

Euc, r.

Firmiffimum virginitatis. propofitum. habuit beata MARIA virgo,

qua noluit confentire in- concepiione filii , donec. intellexit , quód. hoc

feret non opere viri, (ed. virtute Spiritüs fan&i;

W.

Luc, ïj4;,

Ponit Dominusexemplum de.illo homine ab aliisilludendo; qui

IDEUQ

inccpit turrim 2dificare , nec potuit confummare,

ïOEm . 9é

Ccecus natus., à Domino illuminatus ,. conitanter perfeveravit con-

licea

tra Pharifzos veritatens confitens.& . defendens;

RCIPOI

A€&or, 1.

Omnes difcipuli Dominierant perfeverantesin oratt

x

oneunanimi'-

Qr I'am

$i

ter cun? mulieribus , && MARIA. matre JESU..

Brig-

M"e F

&

243

"-IITQT.US CXXXI. Perv—grüt-as.

a fuit

Principes Judeorum videntes Petri conftartiam &

"

Joannis, com- A&or. 4.

perto quód homines eflent fine litteris, & idictz, admirabantur,

Videns Barnabas, quód multi Antocheni erant'ad fidem con- A&or, Ir;

verfi, hortabatur omnes , in propofito cordis permanere in Domino,

Paul

:mta',

D

us & Parnabas fuaferunt fratribus, ut permanerentin gratia A&or, 13;

DEI.

ftcoft

Spiritus fanétus per omneés civitates proteftatur Paulo , quoniam A&ot, 29;

3

ijmo

vincula & tribulationesin Jerufalem fuftinere debeat, Sed nihiLliorum

-;(.i.nquit) *v.er'eor, néc facio animam meam pretiofiorem, quam me,

s

maniee

TITULUS CXXXI.

Dgrff:('ï"

Kriticim

Perverfitas,

mfeu[m'r

8 BRima mulier ordinem nature

yftribi

pervertit, quando de frudtu vetito vi-

Gcno 3-

ro dedit, & ille comedit,

'Cm

ipfe vir eam debuiffet docere,

mus.

quid Illa deberet comedere vel

vitar'e.

at

Dominus de fpoliis JE

gyptiorum ditavit Hebreos, licet fint multj

» Exod. 12,

qui ditant Jgyptios de fpo

liis Hebreorum, fcilicec ufurarii &c.

-Filii I(rael in deferto

penuriam patient

amim

carnium in .

pto fediffe s

es dicebant, fe fuper ollas

ervitute : aut

g?;

fed non faciebant mentionem de

graviffima

Exod. x?.

lycaret

veritate ; quá vexabantur.

Dicebat populus in'deferto :

dl

Cüm t

Recordamur pifcium, quos comede-

Num. zr,

bamus in JEgypto gratis,

amen tunc fervitüte praviffima pre-

omet

merentur , nunc liberi in deferto

amé

labore dato, coelitus alerentur.

paneangelorum, cibo fapiciffimo fine

; Narrantibus exploratoribus conditiones terra:

promiffionis, voluit

at UWW

populus cortra voluntatem DEI in E

Num, r5,

Byptum redire , & nequaquam

N

ultra procedere, Cito veró póft vol

uit contra voluntatem Dcmini ni-

mium feflinare.

Vocati Dathan & Ab

] A 5'ifg0,

yron à Moyfe,

refponderunt : Non venie-

f!uöd h

ä

mus; Nunquid

parum eft tibi, quód edux

ifti nos de terra, que la&te &

Num. ;6,

melle manabat?

: |

Petiit Moyfes

nao, qbi

à rege Fdom dicens : Obfecramus,

utnobis trarfre :

liceat per terram tua

m, non ibimus

pera

.

Ume20.

Reípondit tamenille:z Non tranfibi

£ros, fed via publica gradiemur,

efa"

j

i

Curram tibi,

Hs perterram, alioquin armatusoc-

|

Simile accidic de Seon

lw.nä'"m r

Cedere pauca, amifit multa;

rege Amorrheorum ; fed quia nolvit con-

Num, 2I,

gt

Hh 23

iNoluit

244

TITüLUS CXXXI. Perverfitas,

z

Noluit Balaam maledicere popuio,-quem credebat/ benedi&ionem

fui

Nuïn. 24-

$, quam de

ho

habere à Deo, fed funr multi, qui plura mala dicnat de boni

malis. Et mirumfuit, quód qui noluit eos maledicere, voluit. eis

x

X

malefacere.

Nam licet oftendifíet ei Dominus, quo

d po,puïus Mrael

erat benedié&us, tamen finaliter de

dit malum conmium,.per quodàm ux'i':-

ipl

iibus eít (eductus.

D

in

1udic, ?.

Filii I(rael audienses mandata Domini, omnia fecér

'e c0n'trariä.

di

Iudic, 12.

Viri Ephraim rogati àJephthe, ut fecum venirent ad pralium,

&

noluerunt. Quo poft vi&oriam redeunte, quafi eos non vocáffet, con-

&

tra cum jurgari coeperunt,

fer;

1. Reg. 18.

David pfallebat coram Saule à demone vexato , & ipfi utiliter

q

& 19.

viebat. Ettamen ipfe Saulvoluit configere eum parieti cum lancea,

[r

quam tenebat,

z, Reg. 0.

Saulvoluit occid

det

innnocentem,

ere filium fuum ]onth'an ,.quia excufabat David

:

:

Dicebat Saul, fervos fu

os conjuráffe adverfus eum , & David in-

x,Reg. 22«

&f

fidiari ei, quem etiam ad mortem quarebat, & igvenire, vel capere

Yta

non poterat &c.

per

2, 'Reg.ia.

Rex liorum Ammon videns, quód injuríam feciffet David, voluit

impugnare eum , chm

magis debuiffet laborare ad placandum eum,

Amnon flius David

Thamar fororem fuam violenter oppreffam,à

Buj

2, Reg. 12«

loïq

'fe expelli fecit.

Abíalon filius Dav

id contra patrem malifiosä/fe movit, & ad con-

&t

24 Reg- !I B

cubinas illius videntibus cun&is intravit, iplum patrem fuum /vita&re-

D

gno privare voluit.

Sublimatus à Domino Jeroboam füper decem tribus Ifrae! ftatim

9. Reg. 13«

avertit populum à cultu Dei, & monitus per prophetam precepit eum

Ó

ljj ]

capi.

l'll)uS

Achab rex Juda altare Domini tr

anftulit, & fecit fieri altare ad fi-

$.Reg. 16.

militudinem illius, quod viderat in Damafco ,

& (uper illud offerri

V

holocaufta pracepit.

Y

2,Rar.53»

1dololatría , fortilegia, homicidia & diverfa fcelera, qua

cox'fxmi-

fit Manaffes rex Juda, fas narrantür 4. Reg. 21«

Cüm debelláffet Amafias Idumaos , & filios Seir, & tuliffet Deos

(a't Paro 'Zs.

eorum , adoravit eos, & illisa

dolevitincenfum, .Propterquod Domi-

Cur adoráfti Deos, qui

nus eum arguit per prophetam dicentem fibi ;

e

mon liberaverunt populum de

"manu tua ?

da immolavit vi&imas diis Damafci percuffor

ibus

2, Pat, 29.

Achaz rex Ju

"

uis,

^-

245

| TITULUS CXXXI, Petverfitas. *

jonet

fuis, & dixit : Dii regum Syrix auxiliantur eis, Quos ego placabo

hoftiis, & aderunt mihi, Cüm econtra ipfifuerint ruina ci, & univerfo

m de

jic t

Iírael.

Quia unus folus Mardocheus non adorabat Aman fuperbiifimum, Efth, 3.

: Yaadd

ipfe Aman procuiabat apud regem Affyriorum omnes Judaos debere

'.m«.:lä'

interfici.

Arguente Jeremia prophera populum pro eo, quód facrificabat Ierem, 444

at

diis alienis , refponderunt: ex eo,

uód ceffavimus facrificare regine

glíutl

€odli, & libare eilibamina, indigemus omnibus, & gladio & fame

-

yo

confumpti fumus,

Principes &

Satrape Darii regis Perfarum accufaverunt Danielem, Dan, 6,

quód tribus temporibus per diem orabat Dominum fuum.

jter fer;

Duo fenes presbyteri, qui viderunt Sufannam effe conftantiffime Dan, r5,

janc

caftitatis, debuerant valde eam diligere & laudare, Ipfi veró econtra

detraxerunt ei, & conati funt eam condemnare morti: fed Dominus

A DaV'ld

eam mirabiliter per abftinentem puerum liberavit.

Alcimus impius de gente Judeorum , qui debebat diligere Judam, z, Mach, 7.

yid t*

& fratres ejus , ivit ad regem Demetrium, & quidam alii iniqui ex

l æ?m

iraél, dicentes : Perdidit Judas & fratres ejus amicos tuos, & nos dií-

perferunt de terra: noftra.

Cu

m vellet Anti

x/f)lf//,!

iochus civitatem Pentapolim fpoliare , fugatus eft a, Mach, 9.

multitudine ad arma concurrente, Quaminjuriam in Judæos voluitre-

um

—

;Q((amla

torquere.,

Joppite crudele flagitium perpetraverunt ;

rogairerunt enim du- e, Mach. 12,

d o

centes Iudaos , ut afcenderent naves. Qui Füm effent in alto mari, fub-

merferunt eos.

gb

À

Nec aufterus.vi&us Ieannis, neccondecens manducatio Salvato- Matth, 11,

ris placuít ludais.

ad mn'm

Pharifzi videntes Dominum, . damonia ejicientem turbis ftupen- ruc, rr,

u

tibus , blasphemabant dicentest Hic non ejicit, nifiin Beelzebub prin- Matth, 12.

,

&ipe damoniorum.

vt

ul

d

Nimia fuit perverfitas in Iuda, qui pro 30, argentcis tradidit fal- Matth.26.

T

vatorem,

m

, 09

if D*

4-

J

u

u^

qu

|pe?

. TITU-

f iib

Hh 3

^

j

246

TITULUS CXXXIL Poene Diving.

TITULUS CXXXIL

ttp

[

T en& Divine.

piur

£

Gen. EL

K " Raviter punivit DEEIS peccatum þr'imoru

m parentum, quod ipfi

Jrola

credebant veniale, nec ita dur& puniendum fore.

CTyay

Gen, 7«

Originali mundo Deus non pepercit, (edipfum pene totum

diluvii inundatione delevit,

feue

Gen, 19.

Quinque civitates propter peccatum Sodomiticum foetente ignis

conflagratione confumpte funt per angelos à Deo miffos.

Dec

Exod. I4.15.

JEgyptii , periequentes filios I(rael, fübmerfi funt, jubente Deo,

-

Thíqy

quafi plumbumin aquis vehementibus.

.

Exod. 17.

Quia populus Amalech voluit impe

dire filios Ifrae'l,k euntes in ter«

zam promiffionis, dixit Dominus ad Moyíen: delebo memor

Davki

lech de fub coelo,

f'am Ama-

OFiCm

Exod, 324

Propter vitulum, quem adoraverunt populi, ceciderunt una die

23000, hominum.

Briy

Levits 10»

Egrelfus eft i

gnis à Domino , & devoravit Nadab & Abihu filiog

g,

Aaron, quia arreptis thuribulis ignem alienum & incenfum defüper

poiuerunt , & coram Domino obtulerunt.

Levit..24.

* juífit Dominus puerum blas

K&um

univerfo populo Japidari.

phemum extra Caftra educj, & ab

fraud

Num. 11

Carnibus, quas miferat Dominus videntibus filiis Ifrael, adlíuc

3

exiftentibus in dentibus eorum, percuffit Dominus populum plaga ma«

lfl't')

' gna nimis,

Percu

Num. 12.

fft Dominus Mariamlepra , quiä locuta eft contra Moyfen,

[ COS

Num: I4«

De fexcentis millibus virorum , qui numerati funt , nullus intravit

letgnr

terram promiffionis pro

minatus eft Dominus.

pter eorum peccata, .prater Caleb & Jofue, icut

W

U

Num. I5.

Ligna colligens in fabbato füit precepto Domini lapidatus,

Terribili morte occidit Dominus Core & complices ejus.

vïm [

ANum. 16.

H «fitantem ad aquas contradictionis Moyfen Dominus duré puni-

for

Num. ?0-

vit, cüm tamen usque runc tam fan&é & fideliter (e geffitfet , iupple;

tam ad Deums quàm ad populum.

Mifit Dominus ferpentes ignitos inpopulum, quia teduerat eos

ipfi,

Num. 21«

iüfnu

itüneris & laboris, & dixerant: cur eduxiíli nos de JZgypto &c.

Achan filius Charmi cum tota fupelle&ili (ua periit , quia abftule-

lOfue ?5

at de anathemate Jericho,

k)mm

Pro

35

E

T"ITULUS'CXXXII. Ponz Diving. 247

-

Pro'peccato' in uxoreLevite commiffo, tota tribus Benjamin:

; €X- [udic, ze;

€eptis (excentis hominibus., fuit Domino jubente , deleta,

Heli peccantes filios corripuit ,. f. ed leviter , propter quod ipfe in z, Reg.

eis & cum cispunitusfuit. Qnidergo deillis ,

gul filios füos non.corri-

piunt., fed incitantad malum verbis &.exemplis ?

Quia Saul obtulie holocauftam contra mandatum Samuelis ,. re- 1, Reg; E.

probatusfuit, Et

d ipf

fervaverat,

quia regem. Agag . Amalech,, &gr/eges ovium re- I, Reg.15e

R

Propter peccatum Saul puniti funt illi de domo füua, etiam poft mor- 2, Reg. 21.-

tem ejus, & propter eos facta.eftfames in terra.-

cigui

Adducente David arcam Domini füper plauffrum , Oza tenuit eam; 2. Reg. 6 ;

ne.caderet ,. quia. bos Iafciviens. inclinaverat eam ; & percuffit.eum Do-

e Dty

minus füper temeritate, & mortus eft ibi.

Septuaginta duo millia hominum | mortui fünt propter elationem.2, Reg. 242

David, quandofecit populum numerari..

;intere

j Amá*

Vir DEI, quivenit dejuda, & nuntiavit Jeroboam fücceffionem $ Reg. 139

officiorum facerdotum ejus , occifus fuità. leone, eó quód contraim-

j (ie

perium Domini comedit panemrin domo cujusdam prophetz.

Quadraginta duo pueri , à duobus urfis fu

erunt lacerati, pro eo, 4 Reg. 22

" Riliod

quódilluferant Elifzo , dicentes : Afcende calve,

.

üpet

Si'tami graviter punitum fuit Giezi peccatum

; qui accepit munera à 4:Reg; 5».

Naaman , fatis ei voluntari$ data, quid eritde illis

; qui accipiunt multa

& 5

fraudulenter exa&a , vel violenter extorta ;.

Ozias rex Judacepit thuribulum,, & more facerd

otum voluit ado- 5 paral; 26;

! PUd

lere incenfum , ftatimqueeftorta leprain fronte,

Hga Id«

Quia Ezechias oftendit thefauros fuos nunciis regis Babylonis,ami-

4* Reg. 20.-

fiteos, cümtamen illi de terralonginqua veniffent , & videbatur

, quod.

loyfen.

lztanter recipi debuiffent,

'mua&"lt

Populüm peculiarem: & dile&um tradidit Dominus ih manüs Na«

4* Reg. 25»

u W

buchodoriófor, qui totam gentem crudeliter capüvavit , lan&am. civita-

tem.combuffit , & templum.deftruxit,

atus,

Proeo, quód elevatz fünt filie Sion &c. erit

1

pro fuavi odore foe« ifä. $:

ia

tor, pulcherrimi.quoque viri tui- gladio cadent, &

for

tes tuiin pralio.

d

Reges.babylonis filiosIfrael crudeliter tiactaveru

wpplf,

nt, poffea etiam Iía. T4.

ipfi cum. inclytacivitate fuafuerunt. deftru&i,,

ficut minabatur Do-. Jerem. 20;

minus.

Bf

qi

Heliodorus fuit' graviter fla

gellatus, eó: quód. viduarum & pupil-

2, Macli, 3

lorum: depofita voluit afportare,-

)l

hr

Antios

pro

Z

5348 . TITULUS CXXXIH. Poenit'e;itia.

2, Mach. 9.

Antiochus rex füit tam gravi-plaga percuffus, ut de corþore impii

vermes fcaturirent, odore etiamillius ac foetore exercitus gravaretur.

hitcmï

Matth. 18.

Servum nequam, qui noluit dimittere confervo centum denaríos,

Dominus iratus tradidit tortoribus, quoad usque redderet univerfum

dis,

;

debitum.

lamí

Iputilem fervum , qui traditum fibi non ftuduit multiplicare talen-

Matzh. 25.

licijn

tum, precepit Domínus illo , quod habuerat , fpoliari , & in tenevbras

exteriores ejici.

licnjg

ias , confcia Saphira uxore fua,

(

A&or. 5:

Fraus illa, quam commifit Anan

'gravi fuit ultione puuita.

d

Herodes veftitus ve

fte regali fedit pro tribunali, populus autem

AGer, r2,

acclamabat: Dei

x

voces & non hominis.

Confeftim ergo percuffit

üiei

eum angelus, eó

quàd non dediffet honorem Deo ,^ & confumprus à

vermibus expiravit.

c;wm

jore,

r

TITULUS CXXXIIL

n

Filidis

tPenitentta.

liümigs

Md

Ti d

Num, 12.

u

amdim manfit Maria extra caftra, non procefferunt filii Hrael.

Non enim eft bonum ire per defertum hujus vitz fine amaritu-

* Veftie

Q

dine pænitemiæ.

Num..14e

Audiens populus fili

orum Ifrael, Dominum effe iratum , propter

murmurationes eorum , luxit nimís,

& in quane plus voiugrunt faceres

l

quam Dominus

preciperet eis,

.

Judic, 2.

Ad vocem angeli improperantt

s populo p&,ccanti beneficia Dei,

Bonf,

Zadlæo

elevaverunt vocem fuam, & fleverunt.

Iudic. 19.

Dixerunt filii Iírael ad Dominum: Peccavimus,

tü. redde nobis,

lte

ftto

quicquid tibi placet. EKt omnia idola projecerunt; Sequitur; Qui do-

. ]

luit fuper miferiis eorum.

V m

, quando Nathan ipfum de crimine repre-

s. Reg 12

Cito poenituit David

r

hendit.

Yeti

- Achab rex Ifrael fceler

atiffimus coopernit carném fuam cilicios kie-

YW

3. Reg. 21.

pl

junavítque ,

& dormivit in facco, & ambulavit demiffo capite, & im-

morata €

ft peena, digne

illi pro criminibus infligenda,

l

Manaffes rex Iuda vinétus catenis, & in Babylonem

du&us; egit

Dlüm ;

2, Paral. 33«

&enitentiam valde coram Domino, Etreduxit eum Dominus in Je-

h übj

rufalem regnum fuum.

Lamen-

4g

*

249

: TITULUS- C'XX)'/'(HI. Pcch'itenti»a.'*

,

Lamentante Esdra pro populi peccatïs ; di&um eftei: Si etpoe-

I, Efd, xä,

e[mil

nitentia in lfrael fuper hoc, percutiam fcedus cum Domino DEO noftro.

tur,

Audita terribili potentia Holofernis , . facerdotes indueruntfe cili-

Iudith, 4,

naríoh

veriüm

ciis, & extoto corde omnes orabant Dominum, ut vifitaret popu-

lum fuüum.

Ktin Lau

dem Judith dicitur : Quód habens füper Iumbosfuos ci-

Judith, 8

etlene

licium , jejunabat omnibus diebus vite fuz, Preter Sabbàta, & . Neo-

enbras

menias, & fe(tà domüs I(rael.

Quamvis Job effet vir. fimplex& re&us, timens DEUM , & rece- Job. 42,

3 füa,

densà malo , tamen dicebat; Egoago poenitentiam in favilla & cinere,

Inftante captivitate Jerufalem dicebatI(aias : Vocavit Dominus in Ifa. 22,

$ autent

üieillaad fletum & plan&um, &ad calvitium & ad cingulum facci.

DUCUH:*F

Ninivite crediderunt Domino ad praedicationem Jonz ,. & predi- Jonz 3.

ypii à

Caverunt jejunium,- Et veftiti. funt facco, à minore usquead ma-

jorem.

H

Appropi

nquante exercitu 'Timothei, Mächabæugg &qui cumilio 2, Macl, 10,

erant, deprecabantur Dominum, caput terra afpergentes, Jumbósque

ciliciis pracin&i, adaltaris crepidinem provoluti , ut eis propitius , &

inimicus eorum inimicis,

Joannes Baptifta fan&ificatus, anteqüám ex üteró matris natus, Matth, 11,

àfanctis parentibus educatus,fupgit in defertum, — Ubi tam aufteram

vitam duxit, quod dicebatur: Nec comedens , nec bibens, adde , nec

ul [Q.QL

fe veftiens, quia pili.camelorum non fünt veftes humanz.

a

me

Quàm libenter receperit Dominus peccatores ad poenitentiam

5

his apparet, quod predicationem fuam à pcenitentia legítur incepiffe,

ex Mätth, 4

! [OPW

Item ad hoc afferit fe veniffe, Luc; 5. Et hoc ipfum per operade-

d

monítrabat,exemplo de Maria, Luc. 7. & Matth, ejusdem cap, 9. De

Zachzo, Luc. 19. Et de Petro, Matthai 26.

f Dn

Item & per fimilitudines, quas ponebat de oves qua periit in de-

Luc, 15,

m

ferto. De drachma, quam mulier perdidit indomo, — De filio prodigo,

quem pater reputabat mortuum, & poftea fufcitatum,

i

5

María Magdalena exemplar pcenitentie, non juffa ad Dominurti Luc, 76

venit, convivantes non erubuit

jne (

i rcFro fecus pedes Domini ftetir, inter

epulas lachrymas obtulit.

jidoy!

Ut induceret homines ad faciendum pæniteniiam,þofuit exem- Luc,

13.

Jfe)

, Kif*

plum de quibusdam. fuper quos cecidit turris in Silo& , & occidit eos.

Et fubdit: Sinou poenitentiam egeritis, omnes peribitis,

g&u* j4

1U5

nj

Ad exemplqm/ovis, que periit, vel drachma , quam mulier per- Luc, 15.

li

didit,

n

p*

eber 4

450 frl'IETuLus CXXXIV.Poenitentia dilata.

didit, fed þoftea inventa fuerunt, dicit Dominus, gaudium magntüm

effe in coelo fuper uno peccatore poenirentianr agente.

joan. 8.-

Levem & brevem poenitentiam injunxit Domiaus mulieri in adui-

slti tü

terio deprehenfe, dicens: Vade, & ampliüs noli peccare,

tnini.

Videns. Judas, quód damnatus effet, peenitentiá duétus, retülit tri-

Matfh. 27.

inta argenteos, dicens: Peccavi, tradens fanguinem juftum,

Phaj

quidem dixit, fed quia defperabat, veniam non meruit.

Verung

Qütri

Mat-th. 7.6

Petrus péeccávit negando Dominum in atrio principis facer-

Marc. 14.

.dotum, íed quando flere, & poenitere voluit , foras exivit,

Et

fiuim

Joan, 18.

nota, quod Lucze 22. ajddi.tum eft; Converfus Dominus refpexit

*

Luc. 22.

Petrum

[ üïxlu

A&or. 24

Quarentibus quib

usdam Judais cordecömpun&'is t Quid facimus

viri fratres? ait illis Petrus: Poenitentiamr agite, & unusquisque ve-

ftrüm baptizetur,

H

A&or, II

Auditis rationi

bus Petri, quare venerat ad Cornelium, & eum

-

baptizaverat, tacuerunt fratres , & glorificaverunt Dominum, dicentes :

Ergo -& gcntibusDeu-s pqenhcntiam ad vitam dedit.

TITULUg CXXXIV. .

E (

(

JTenitentia dilata,

kü ugï

Sau abii'tþparvï pendens, quód primogenita vendidiffet » fed ug de-

Jisin

Gett; 'as'.

i

34 ?7-

( mum vidit, quàód benedi&tio primogeniti data effet fratri fao Ja-

Hebo 12) 17'

cob, eum poenituit, irrugiit clamore magno; fed feró nimis.

Tojfat

Pharao, lícet decem horrendis plagis affliétus & admonitus, fem-

Exod, 8. &

llig,

feq.

et tamen incraftinum diftulit; & promifit dimiffionem popüuli, (cd'nun-

[

quam, nifi

poft uitimam plagam dimifit.

Adonibezec nunquam poenituit , q

uód : feptuaginta reges , amputa-

As

Jud. r.

tis nianuum ac pe

dum fummitatibus, fub. menfía fua ciborum reliquias.

li Y

colligere coégiffet, niff poftquam ipfi hac pcena fuit. irrogata.

ï(um

9. Reg. Y1.

David, poftquam. peccavit, novem msénfibus impoenitens pere

& 12.

manfit, & neque t

n

unc cogitáffet de peenitentia, nifi Nathan. Propheta

fUifïg

per fimilitud

1

nem gravitatem peccati

fui propofuiffet..

Antioc

hus nullá unquam poenitentià fuit du&us, quód tot mala

1,Mach, 6,

fiàs]

intulerit Judais, nifi primüm in morte;

tunc enim primüm : exclama-

liaty

vit: nunc reminifcor malorum, qua feci in Jerufalem &c..

Sed. vana

€pl t

fuit hec pornitentia,

Petrus

W

)

täk!

z TITULUS CXXXV Poenitentiya/;. falfa — .35r

/

n

Petrus Simonem 'horta&:r, ut peenitentiam agat, & Deum veni- Á&or; 9.25;

m roget, Sed 5imon nil aliud agit, & refpondet, quàmhoc: preca-

(

al«

mini vos pro me ad Dominum.

fittri

Magdalena ftatim , ut cogn

Ovit , -quödJJEfus accubuit in domo Luc, 7.

Pharifzi, nihil morata, perruptis omnibus difficultatibus, ad eum ac-

Vernm.

Cürrit, & vpeccata faa deflet,

facre

Paulus, quamprimum illi in terram proftrato apparet Chriftus, A&or, 9,

ftatim fe convertitad Dominum , dicens:; Domine quid me visfacere?

Dd

yaut

Ninivite ad predicationem Jona ftatim agunt

poenitentiamquam Ione, 3;

äï'd»i&uüfïeng , non effugiffent intentatam posnam.

)

*

acimls

u v

TITULUS CXXXV.

j eum

qena

T^enitentia falfa.

& ,/'Sau poenituit de peccato vendite primogeniturz , fed male

3 nam Gen, 27;

' lachryma ejus non erantpoenitentie, fed animi violenii,

& in«

dignationis interna.

.

Pharao, plagis Del :

inipfum favientibus, dolet,& r'nira pellicetur:

Exod, 8,

fed ubi Divina manus fitremiffior , mutata fententia relabitur,

& denuo & Io;

divinitus punitur.

d

Poenituit Adonibezec, quód feptuaginta regibus amputaverit fum-

Iud.vr.yo

|[üo *

mitates manuum ac pedum.

Sed poenitentia hec fuit tantüm natu-

(mie

ralis , expreffa à prafenti calamitate,

lllslffm-

Saul, poftquam contra preceptum Domini pepercit Ag

ag regi r Reg, 14;

(Cd nut-

Amalec, & melioribusarmentis, dolet & dicit: Peccavi, Sed

F qUO 30.

non yera fit poenitentia , oftendit mox adjun&is & ad Samucl

em pro-

ayqie

latis verbis : fed nunc honora me coram fenioribus populi mei, &

fdjqulzï

Coraàm Ifrael,

]

Idem flet, & dolet, quàd tanta mala intulerit David, — Sed vanum I.R

e 248

n5 p

fuiffe dolorem , oftendit fubfequens Davidis perfecutio pejor priore,

1

*

Antiochus rex fceleratiffimus , c'm füb vita finem

graviffimas poe« ?. Mach,

naslueretobafflitam à (e Judeorum gentem,

9.

T

templumfacrilegé fpo-

liatum, & ceeleftis Numiniscontemptum Jadmiffa quidem agnovit, de-

udi^

flevit, ac reftituere promifit: mifericordiam tamen non eft' confecu-

g

qno

tus,

quia tantüm propter dolo?:es » quibus torquebatyr ,. poenitentiam

-

a

li-2

4

Judai

2;8 TITULUS C,XXXV,L! ,Vl?loenitentium feliþitas.

; Mattï;. 27.

juda; proditor pæniiemiä dü&usretulit triginta argenteos, dicens:

3.

peccavi tradens fanguinem. juftum.

Á

Sed. mox abiit, &cla

;

dit, quód evidens erat argumentum falfze peenitentie

queo fe fufpgnj

hn

A&er,.8. 19.

"Simonmagüs offendit quidem fe. dolere de. attentata Si

A v

monia ,f

quando rogavit Petrum , ut Deàm pro peccati. fui venia deprecaretur,

tec

fed vàna fuit pcerüitentía , orta ex timore poenarum temporaliüm, quás

i

Urti

Pctrusr ipfi eft minitatus,

*

ET

- TITULUS

CXXXVL

BU

pir

Tænitentimh felicitas, -

fuli

Num. 20.

Eccavit Aaton, quia non eredidit Dómino, dum dxhul cüm fratre füo

Sed poft peenitentiam à

R

Moyfe juffus eff & petrá-aquam elicere,

Exod. 280

DEO eligitur in fümmum facerdotem.,

- . Maria foror.Moyfis ; poenitentiam agens de murmuratione contra

iNum, ig.'

-fratrem , liberatur à lepra, & priori dono Prophetiz decoratur,

Ifraelite, poenitentiam agentes , contra ignitos ferpentes reme-

iNum.2r. 6.

dium confeqüuntur in ferpente eneo, quem cüm percuffi afpicerent,

fanabantur.

»

4. Reg. 6. :

lirbs'Samaria à

Syris obfeffa , & ingenti fame opprefía, ob regis

D

cilicio fe induentis & totius populi poenitentiam mirabiliter liberatur,

&7:

David ,. cüm de peccato fuo poenitentiam egiffet, exipfa Betfabea;

Ine

2, Reg. 12

cum qua prius peccaverat , jam Uxore genuit filiqm fapientiffimum &

,

for

nem.

potentiffimum Salomo

N

b cedem innocentis Naboth ei exterminium totiuä

lig |

Achab;

cum o

g.Reg'. 21

füz domüs ab Elia denünciatum fuiffet , egit poenitentiam , operuit ci-

licio carnem fuam;jejunavítque; & dormivitin facco , & ambulavit de-

)

Qp]

miffo capite, -Dixit ergo Dominus ad Eliam: Nónne vidifti humilia-

Wï

tum AChab corám me?-quia igitur Iumiliatus eft meicausá, non indu-

ly

cam malum in diebus ejus..;

"

H

2. Mach; I0,

Machábaus, & qgui cumi

pfo erant, appropinquante hoftili exer-

0l

citu, caput terra afpergentes ; lumbósque ciliciis precin&i, deprecaban-

25.

1ur Dominum; utfibi propitius effet.. Ob hanc pornitenitiam infigni vi-

a

Inj

&oiià contr

a

hoftes potiti funt.

lat

fertus eft fuper mali-

Jone 3. ío.

"

Vidit-DEUS poenitentiam Ninivitarum, & mi

g

"

amg, quaæ ;ocutus fuerat ; ut face'ret eis, & nonfecit.

Mi

W

^s

m

E

1

s.

TITULUS CXXXVIL Precepta DEL&C. 25

dicenst

Mattheus publicanus poenitens fit Apoftölus & Fvangelifta.

Matth;9.9, -

Zachaus itidetm publicanus & poenitens meretur Chriftum Domi- Luc. 19«

(ufpeto

num hofpitio excipere.

Magdalenam poeni

tentem Chriftus facit fuam difcipulam , ad ejus

inonit,

Ican. 1I. 3;

:caretty

reces Lazarum à mortuis reíufcitat, illam prima fuiapparitione ,90& I€-

loaü 20,.1!I,

furre&ionem fuam, multísque aliis gratiis dignatur.

m qui

Luc.23. 49«

Latroni poenitenti in cruce paradyfus à Chrifto promittitur,

Petrus, poft trinam negationem poenitens; princeps Apoftolorum, Joan. 21. 15»

& caput Ecclefie corftituitur,

i

5

Filius prod

igus per poen

itentiam reverfus ad patrem, þþfculo & con- Luc. 15

vivio ab eodem excipitur,

Atf

x

rmat Chriftus Dominus, quó

d majus gaüdium fit in ccelo fu- Luc. 15. 7*

pér uno peccatore poenitentiam agente, quàm fuper nonaginta novem

p

juftis , qui nonindigent poenitentia,

qare lo

TITULUS CXXXVII.

entíanma

"Precepta «DEL « eorum obfervatio,

nt Qomïa

Un,

Receptum leve adimplendum dedít Dominus primo parenti, dicen$t Gen, 2,

« relnt

P

Ex omniligno paradyfi comede, de ligno autem ícientiz boni &

?ïLCXCM»

mali ne comedas,

Malé tamen cuftodivit, & gravem poenam

incurrit.

ä, Ob ngi'5

Mandata DEI, licet videantur interdum effe de re parva non tà- Ibidem,

jatut.

men parvá diligentiá fervanda fünt, quia puniuntur graviter transgref-

geftbtt

fores, unde dixit Adamo ; Quacun

que hora comederjs -deligno-fcien-

(fjmum

tie boni & mali, morte moriéris,

Fecit Noé omnia, que -mandaverat ei Dominus,

Gen. 7,

j t

iuä

.

Recepturi filii I(rael mandata DEI, juii fontfand&tificari; Vade ad Num, 15,.

)?üm( d.

"

populum, & fan&ifica eos hodie &cras,^ Unde pracepit filiis Mrael,

at £**

ut ponerent vittas hyacinthinas per angulos palliorum, quatenus cohti- Ibidem;

nuam haberent memoriam caeleftium mandatorum,

!' humilia'

noni

noue

Specialem monitionem fecit Deminus Jofue -de meditatione & Jofue 1,

obfervatione legis, quando conftituit eum principem fuper populum.

ii *

Balaam Ariolus dixit Balach regi: Nónne dixit tibiy quodcunque Num. 23.

T ffcabm.

mihi DEUS imperaret, hoc facerem: Ecce

quantam r.evei'emiam habe-

n d

bat homo malus ad imperium. DEI!

v1

Non pratermifit Jofue de univer

fis mandatis Dominj, ne verbum jofüe 13,

jli-

" i

unurg.

li 3

Saul

M

24 TIïULUS 6XXXVII.- Pzæcepta Dei, &c |

iit

1 Reg.18o

Saul fignanter ele&us, propter tramï;gi-emonem divini mandati ie-

revocabiliter eft rejectus.

Verlig

Rex David inftruens Salomonem filium füum poft feregnaturum,

11 Paral. 22.

dicebat: Tunc proficere poteris, fi cuftodieris mandata , que precepit

:Dominus Moyfi,.

24 Patal. 23.

. Ordinante Jojada pontifice , eduxerunt filium rcgis,&ixh—;;ofuei

runt ei diadema, dederíntque in manu ejus tenendamlegem , & con-

ftituerunt eum regem,

r Ea -

Cyrus rex Perfarum gentilis, Monarcha totius mundi , Nnon vere-

cundabatur dicere: Pracepit mihi Deuscoeli & terrz , ut edificarem ei

domumin Jerufalem.

Jerem. 35«

Conquerendo dicit Dominus: Pravaluerunt fermones Jonadab,

Dit,

filii Rechab , quos pracepit filiis füis, ut nonbiberent vinum; quiobe-

dierunt prece

pto patris fui, Ego autem locutus fum ad vos, & non

obediftis mihi,

Tili,

'Dan. 18- :

Meliüs judicavit Sufanna incidere in manus hominum, q'uärh de-

füm y

relinquere légem Domini; exponens periculo vitam & famam.

Due mulieres delata funt, natos circumcidiffe; quas , infantibus

W

£, Mach. 67

&d ubera fufpenfis, cüm pu

blicé per civitatem perduxilfent , per muros

£him.

pracipitaverunt,

Eodem.

Eleazarus vir ztate prove&us, duros corporis dolores fuüftinuit, &

tandem occifus fuit;quia carnes porcinas noluit manducare

f

Ccontra legcm,

nec etiam fimulate,fe nullatenus manducáfíe.

2,Mach 7«

Propter legem Dei fep

temi fratres cum matre fua gravia tormenta

pial

paffi funt (ub Antiocho.

:

:

ln

n

E

fte erant incedentes in o

Lu&. Y..

Parentes Joannis Bapti

/

mnibus. tixïan.dati/s

& juftificaionibus Domini fine querela.

h.

lfam f'

Vïde're

Adolefcenti querenti à Salvatore, quid £on—i»facerert, Ut vitam

Matth. 19

zeternam haberet

ferva mandata.

, refponfum eft ei à Domino : Sivisad vitam ingredi,

n

VW

2, Reg. ult,

Ad obfervandum precepta Domini, inducant nos aliz creaturas;

que obediunt eíi, De bonisangelis non eft dubium, qui funt miniftr?

flüm

ejus facientes voluntatem & verbum illius, ut videre licet Pfal 102.

ln

Luc. 8.

Dean

homine.

gelis véro malis » præcipiebgt fi pirieui immundo, ut exiret ab

Job. 9.

Item prece

pitSoli & non oritur; Precepit corvis ut. pafcerent

3. Reg. 17.

Eliam , & fecerunt,

qvan

Generaliter dicit Pfalus: Praceptu

eter-

Píal. 148.

:

m pofuit, & ünon pr

ibit,

TITUL, CXXXVIII, Prafentia Dei,. 255

a

ibit. lgnis,

jati t

verbum ejus.

grando,-ni-x,' glacies ; f(pir/itus. procellarum, qgæ faciunt

tUrumty

recpt

TITULUS CXXXVIIL

J

1 ofu:;

& Cone

Prefentia Dei.

j w

'Ain ad patrandum fratricidium locum folitarium querit, quafi 6ett,

Sed malo fuo ex-

48

Deus ubique prafens ibi eum nom videret.

um a

pertus eft, (celus faum à Deo vifum fuiffe,

Deo,

Henoch fuit tam fan&us, & placuit Deo, quia Jambulavit' CU Gen, 5122;

Onadab;

lüiObc'

. Noé vir juftus atqil'e perfetus cum Deo ambulavit, -

Gen. 6. 9.

&t

De Moyfe teffatur S. Paulus: - invifibilem tanquam videns fufti-

Heb, 11, 275

nüit. Hoceít: ità Deum fibi femper habuit prefentem ,. aci. oculis.

eum videret, Inde ejus fan&itas,

m de

Abraham vitam duxit tam fanctam, quia obfecutus eft

illi Deiim- Ge.m 17 5

perio: ambula coram me, & efto peifectus.

.

nl

Elias de íe affirmat, quód femper in prefentia Dei verfetur

muroó

enim: vivíit Dominus Deus Ifrael, in cujus confpe&u fto..

;.— alt , Reg. 17.I.

David de fe teftatur: Prov

idebam Dominum in confpe&u 'meo pf 15, $.

w

X 4

femper. Hincvixit tam fan&&,

j

Idem injuftas perfecutiones füorum hoftium adfcribit oblivioni

praefentig Dei, duin ait:

non propofuerunt Deum ante confpe&um

PÍ.53. 5«

orentà

fuum,

/

——

Duo fenes Sufannam ad flagitium. follicitant, quia Dei

prafen- pan, I5

ii

tiam & memoria excluferunt; declinaverunt enim oculos fuos;

ut non

viderent ccelum, & dicunt ad Suíannam: Ecce nemo nos videt,

, m

Contra Sufanna graviffimam tentationem vicit memoriá prafen- pbidemns.

tiz Dei roborata; refpondit enim. (enibus: meliüs eft mihi absque.

g

opere incidere in manus veftras, quàm peccare in confpeé&tu . Domini

Judas Machabaeus, & qui cum €o erant, invocato Deo,

reagl]'fæll

per ora- o. Mach..

ny.

tiones congreffi funt cum hofte, manu quidem

pognantes , fed. Doini- e6,

ial

num cordibus orantes, proftraverunt non min

u$ triginta quinquemil-

lia, prefentia Dei magnifice dele&ati,

?;irel Ü

Petrus prafente Chriffo fibi timens,

]

quare dubitáfti?

increpatur; modica fidei lMatth.' 14.

t

Chiiftus Dominus ante (uam afcenfionem in cagum, ut difcipulis N;Iä;:th,gg,

g

"31$ o9,

n

jpit

C

Tl

z'f"g TITUL, CXXXIX. Principes & fþþeriörcs &c.

faüis folatium firoul & robur ad füftinendos apoftolicos labore: relinque-

faci

ret, ait adillos: Eccee

go vobiscum fum omnibus diebus usque gd cone

$d

fummationem faculi,

S. Stephanus ex pre

fentia Chrifti Domini, quem in tormentis vidit

Actor. 7.55,

trà

glorigfum in ceelo, mirificé ad fubeundum martyrium fu;tf'coxxfortatus.

E

n

100

TITULUS CXXXIX.

idon

"Principes ( /zäperiqïgx Loni.

o

D

Exód. 6. 7.

Onus pralatus . Moyfes multoties infravit ad Pharaonem pro caufi

bfn

& (cquent,

b

populi, ut eum liberaret de ZEgyptiaca fervitute,

Exod. 14.

Populum timentem. Moyfes confortabat dicens: Nolite ti-

mere, Dominus pugnabit pro vobis, & vos tacebitis.

Ore quidem ver

X

"

Orar

ba dicebat, fed corde Dominum exorabat, ficut apparet ibi.

r

Kxod, xs;

Clamabat pro populo ;d Dominum Moyfes, quando murmurabat

pea

populus contra eum.-

Exod, 16.

/Omnia debet retorquere ad Dominum bonus Pralatus.

Unde

duj

dicebat Moyfes: Nec eft contra nós murmur veftrum, fed contra Do-

3

minum. Nosenim quid fumu£?

h, nonivit Moyfes ad pralium,

W

Kxod, 17.

€üm pugnaret Ifrael contra Amalec

fed tántum Jofüe mifit famulum füum, & tamen erat ex parte ipfius

Qu«

juftiffimum bellum: ipfé veró ftans in vertice collium, ad orandum

Dominum fe convertit,

dy

Receffurus à populo Moyfes, & iturus ad montem , bonos vica-

Exod, 24.

rios reliquit, videlicet Aaron & Hur.

Videbatur velle Dominus confun

tit

Exod. 31

dere & delere popülum peccato-

Et tamen

rem , & promittebat Moyfi magnum ftatum & honorem,

Moyfes pro populo fuo inftanter orabat,

Et nota, quanta feveritate

Wopu

populum punivit, pro quo Deum tamen inftanter orabat,

lauftra, qu'oä

Wte

Num. 7,'

Moyfes diftribuit Levitis duodecim boves & feptem p

obtulerant principes tribuum filiorum Ifrael, fed nihil dederat filiis

N

Caath; licét effent ma

gi; propinqui; quia propriis humerisomnia por-

hi

tare debebant.

4

Num. *X.

Defiderabat Moyfes

,quód omnes de populo prophetarent, licét

honor füuus minui videretur,

€ur

Num. :4«

Poft reditum exploratorum dixit Dominus ad Moyfen: Quous-

Id(

que detrahét mihi populusifte? Feriam ergo eos peftilentià ; te quoque

aciam

&C,

TITUL, CXXXIX. .I).äig;ipcs & fuperiores &c. 257

que-

faciam prilicipem fuper gentem mägnam & fortiorem, quàm hic eft,

(l*

Sed noluit Moyíes ad majorem transferri pralationem,

Num. t16.

vidit

Pereunte populo pro murinure & tumultu, quem faciebant con-

tra Moyfen & Aaron, dixit Moyfes ad Aaron: Tolle thuribulum, &

iUS.

haufto igne de altari, mitte incenfum: pergens cito ad populum, ut

roges pro eis;

Moriturus Moyfes follicité rogavit Dominum, ut populo de duce

Num, 27.

idoneo provideret. Nullum veró in fpeciali voluit nominare,

Bonus enim

ServieruntIÍrael Domino cun&tis diebus Jofue &c.

Jöfuc 24.

pralatus multum confert ad populum in via Domini dirigendum,

Samuel judicabat 1frael, & ibat circumiens Bethel & Galgala &

I. Reg. 7,

bere acceffum,

Mafphat, ut homines, qui eo indigebant , faciliüs poffentad ipfum ha-

caul

.Dixit Samuel ad populum: Abfit à me hoc peccatum, ut ceffem

I, Reg. 12,

( t

orare pro vobis, & docebo vos ,viam re&am & bonam,

j er*

Videns David angelum percutientem populum, obtulit fe pro eo

a. Reg. 24«

percutiendum, — Vertatur, inquit, obfecro, tnanus tua contra me &c.

raat

Audivit/omnis Ifrael judicium, quód judicáffet Rex Salomon, de

3. Reg, 3.

duabus mulieribus, & timuerunt Regem, videntes íapientiam Dei

U

eífe in eo.

Do

Signum eft, quód Dominus diligit poþulum; quando dat ei bo-

2.Paral, 9;

num prelatum, Underegina Saba dixit: Quia diligit Deus Ifrael, id-

itty

circo pofuit te regem fup»ra eum, ut facias judicium atque juftitiam,

-

ipfis

Volens Dominus tradere regem Syrie in manum regis Ifrael,man

3- Reg. 20.

ndum

davit ei per prophetam, quód ipfe rex debebat incipere praliari,

Quamdiu vixit Jojada pontifex, Joas rex Juda fuit bonus»quo mor-

49Reg.12.

yiae

tuo, multa mala fecit,

'

Ezechias rex Juda fecit ferpentem

eneum confringi, eà Quö'd effet

(4t0*

z. Pal'al. 243

m

populo idololatrandi occafio,

Jofaphat rex Juda conftituit judices fuper populum; & eos valde fi-

4e Reg. 18.

vinatt

deliter & prudenterinftruxit. Videte, inquit, quid facitis.

2, Paral. 1 9.

Perrexerunt curfores cum epiftolis, ex regis imperio Ezechie &

2, Paral.30,

qüOi

um

principum ejus, in univerfüm Ifrael & Judam, przdicantes : Revertimi-

s

ni ad Dominum &c.

o

. Orante Efdra & flente pro transgreffione populi, collecus eft ad

I. E(d, 10,

eum coetus magnus virorum ac mulierum

li

ad exemplum ejus,

, & flcvit popqlus multo fletu

;

Audità Holofernis potentjá, Eliachim magnus facerdos cizcumivit

mdith' z.

!1005'

*

Kk

omnenm

oque

8

m

»

t

j

248 TITUL. CXXXIX Principesa-&zfup;rioräs.&a

omnem Ifrael, allocutus eos, dicens : Scitote, ïquo'niam exaudivit Do-

ü'los

minus preces noftras; sí

i

cque populum bonis eXhor;atiOnibus'cdnfo'r--

vebo

tabat,

ipk

!fa L 22 $

Bonus pralatus debet effe quafi bonus pater populi fibicommilfi,

E

Nam de Eliachim, quem conftituit Dominusloco Sobne prapoliti, Ci-

D

citur apud Ifa. — Erit quafi pater. habitantium in Jeruíalem.

ia

x. Mach, 9.

Mortno Juda Machabzo, emeríerunt iniqui in omnibus finibus

ii

Yrael, & exhortati funt omnes, qui operabantur iniq

bus illis facta eft. fames &c,

qit;uem ;1n fiic-

-

-

diiin

',

Cui

Cüm crederetur occifus Jonathas à Triphone , quefierunt omnes

1, Mach. I2«

Dixerunt

Wa

geéntes, que erant in circuitu judeorum; conterere eos,

*

qu

enim: Non hab«t principem adjutorem , nunc ergo expugnemüs €os;

& tollamus de hominibus memoriam eorum,

pf&

Caufa pacis & boni ftatüs (an&z civitatis pulchré dicitur fuiffe pru-

p Mach. 3.

!ya'iz

dentia & pietas Onie fummi facerdotis, & bonitas fübditorum.

altt

Bene reftitit Onias Helidoro; volenti

Ibidem;

vfgxoliare templum; & depofi-

citud;

ta viduarum & pupillorum auferre,

Gitud

Salvator nofter Dominus JESUS, ubi fe bonum pafforem dicit,fta-

fcan, 10,

lm?g

tím caufam fübjungit, dicens : Bonus paftor animam fuam dat pro ovi-

165j

bus, Etpoftpauca: Animam meam pro ovibus meispono, In quo

(og

- dat intelligere, quid exigatur ad hoc, quód gliquis bonus paftor vocari

li,

imereatur,

Netho

Quando Salvaotr nofter poft r

efurre&ionem fuum voluit gregem

Mde :

joan, QI.

Kcclefie Petro committere , primó probavit eum, dicens: Simon di-

lios

ligis me plus his? Kt nota, quód examinavit eum de dile&ione, nom

de cognitione, ^ De pra&ica veró, non de Theorica, de fa&o veró,

:

dinaj

non de jure,

Item non folüm iaterrogavit fimpliciter, ar-eum diligeret, fed t

3

dicit : Si diligis me.

Addit ter: Paíce oves meas, nón tonde, vel oc-

ins Ie

cide, Bonus enim pralatus commiffum fibi gregem debet pafcere ver *

i

bo, & exemplo» & temporali fubfidio,

Videns Petrus Judeos admirantes , & mal& de difcipulis fentien-

W

tes, elevavit vocem, & locutus eft eis: Viri Judei &c.

Ubi gregem

p

füum conftanter defendit; & adverfarios falubriter füperavit.

for

Confiderari poteft hic de Paulo Apoftolo eximiz bonitatis pralato;

Tam

Ad bonumenim pralatum fpecialiter & fummé pertinet dile&io , quant

advc

habere debet ad fubditos, ficut diligebat paftor ille optimus princeps pa-

defi

xiffet

UOoS,

ftorum; qui poffsit aníimam füam pro ovibus Íuis, qui cum dile

E

ä

N

T^

|( TITULOCXXXIX. Prindipes& aperioresboni,ajs

Do«

fllxos, infinemdilexiteos, Paulus autem miro modo ea dile&tone fer- $, Cor, 15;

:

fote

vebat.

Unde dicebat: Ego libenti

(me impendam, & faperimpendar

ipíe pro animabus veffris: licet plus vos diligens minus diligar à vobis,

Tl'liïïo

Et ad Philippen.4. Fratres mei chariffimi: &c.

Philipp. d.

[

Ibidem.

Iterum debet in eo effefcientia fcripture. — Eligite lumenfapien-

tiz , quod profit populis, alioquin quomodo poffe

tlepramà nonlepra

SaPo 6.

yibus

eró Paulus de

difcernere, vel commiffum fibi populum judicare? Ipfe v

dit«

divinis & humanis excellentiffimam cognitionem habebat, qui parvulis in

I, Cor, 2; 3:

Chrifto lac potum dabat, & inter perfe&tos fapientiam loquebatur. Quip-

2. Cor, 12, .

as

pe qui fuit raptus usque ad tertium ceelum, & audivit arcaga verba,

erunt

qua non licet homini loqui.

Rom. 14/

| COS)

" Ex amore vero fübditorum ,. & notiria fcripturarum follicitudo in

prazfidente caufatur, qui praeft infoHicitudine, Qua quidem follici-

tudine Paulus erga proximos |ardentiffimé fungebatur, propter quod 2, Cor, 117

Pl'l!'

ait: Prater illa , qua extrinfecus funt, inftantia mea quotidiana ,. folli-

citudo omnium Ecclefiarum, 1tem &alibi: Volo fdire qualem folli- Col, 2.

apoü'

citudinem habeam provobis, Ex prediáis tribus debet fequi inftru&io

Jerem. 3;

imperitorum.

Unde promittit Dominus Jerem, 3. Dabo vobis pafto-

.

ul

resjuxta cor meum, qui

pafcent vos fcientia & do&rína, — Et juxta id,

"1.Efdr, 7,

y 0i*

uod dixit Artaxerxes Efdrz & judicibus populi : Imperitos docete li-

Quà

I, Tim, 2«

beré. Ethoc profe&ó liquet fecit Paulum do&orem gentium , qui

ocart

verbo, vel fcripto docuit univerfum mundum,

Do&or gentium in

fide veritate, . t a, Corinth, fecundo : Odorem notitie fue Deus per

2. Cor, 2;

teett

nos manifeftat in omni loco &c, Etadhac quis tam idoneus?

en à

[*

Debet etiam bonus pralatus officia difponere inter fubditos; & or-

I. Cor ir,

)

, f0f

yeo

dinare: ficut Moyfes, qui confilio Jethro inftituit inpopulo Centuriones

EXOd- Is. s

quinquagenarios & decan

Og

Paulus quoque in Ecclefia fimilia facie-

bat. Cetera cum venero difponam, Propter quod dicebat Tito. Hu-

d tet

jus r

ei gratía reliqui te in Creta, ut, qua defunt, pergas corrigere, & con-

Tjt. 1

) o

ftituas oppidatim presbyteros ,

ficut ego tibi ordináram,

M

Item debet pufillanimes & timidos animare, ficut. fecit Moyfes,

Exod. 14;

z

3

quando dixit populo pavefcentit Nolite timere, Dominus pugnabit

ntiet

pro vobis

Ethocutique Paulus optimé faciebat. Ephefios.6. Con-

mqu

fortamini in Domino & in potentia virtutis ejus, & induite vos armatu-

ram Dei&c, Idem: Kecogitate eum;qui talem füftinuit à peccatoribus

yatt

']'

adverfus femetipfum contradi&ionem, ut non fatigemini animjf veftris

^

Hebr. xz

deficientes.

,qnglf

j

ficut Onias

24 Mach, $;

h

pXl

Item in bono Prælago c-ievbet' e?fe defenfio oppreflorum,

uin-

fyo*

1

L

a6o TITUL. CXXXIX. Principes& füperioresboni. -

[

fammus facerdos , qui conftanter reftitit Heliodoro , volenti t&mþlum

qui i

Domini fpoliare.

Quam viriliter autem Paulus reftiterit pfeudoapo-

itqi

$. Cot. 12.

lültiqy

ftolis Judais, patet in A&tibus, . Et ad Corinth. Ia quo quis audet, audeo

1. Cor. 9

& ego: Etideo dicebat fe pugnare, — Sic pugno non quaf) a&rem verbe-

dam.

rans. 'Etad Timoth,quarto : Bonum certamen certavi , curíum con-

Tüm;

fümmavi &c,

Praterea debet effe confolator affli&torum, velüt Eliachim , .cüm

fs,

*]udizh 4

Holofernes Bethuliam obfediffet.

Paulus autem non erat inferior in

Pal

ht (

24 Cor. I.

hac parte, unde ait: Benediétus Deus , & Páter Domi:i noftri JESU

N

Chrifti, qut eft Pater mifericordiarum, & Deus omnis con(olationis, con-

folans nos in omni afflidione noftra » ut poffimus confolari eos, qui

Yos,

funt ín quavis afflidione. Et ad Hebraos: Rogo vosfratres, urfuffe-

ber. .l 26

ratis verbum folatii; Verba enim confolatoria habuit ma

xim& ad Phili;ips

Qttjy

& Théffal. ut patetintuenti..

Irguit

Mij

Gen. 45.

Debet infuper bonus pralatus pigros & teþidos.- excitare,, quod

Qui ter

fecit Patriarcha Jacob , qui audiens, quod alimenta venderentur in JEgy-

a j

pto, dixit filiis (uis: Quare negligitis? ;Et hoc ftrenuus & vigil Paulus

DUSEN

Rom. 13.

optimé noverat facere, ad Roman. Hora jam. eft, nos de'fouino fur-

W.

Ephef 5*

ere, Ftad Ephef. Surge, quidormis, & exurge à mortuis, & illumi-

nabit te Chriftus. Etad Timoth. Commonefacio te , ut refufcites gra-

?. Tim. I«

draba;

tiam Dei ,. que eft in te perimpofitionem manuum mearum..

Orqrg |

4. Reg' 46

Idem debet indigentibus pro poffibilitatefua quantum ad neceffaria

Bu

fuübvenire, Exemplum eft de hoc im Elifzo ,. qui quinque panes fecit

diftribui filiis prophetarum. Quod & Paulus diligenter implebat, me-

Ts (

Aaex . 20.

mor illius verbi : Beatius eft magis darequàm accipere, proüt ipfe re-

ipfim

fert, . Cüm veró non habebat, quod dare poffet ,. ab aliis follicité pro-

tion:sl

z. Cor, 16,.

curabat: & hoc optimé apparet ad Corinth. De colledtis a

utem &c.A Et.

2. Cors 9.

alibài: Qui parce feminat , parcé & metet.

Num, 16g

Item ad eum pertinet füperbos & tumidos refroenare & humiliare,

Quod volens.facere: Moyfes ;; increpando dicebat : Multum erigimini

in filiis Levi, -Samuel etiam dixit Saulis Quarenon audifti vocem Do-

1 Reg. 15.

mini? &c. ln hacergo arte Paulus erat válde peritus. Unde ait:

1. Cor, 4.

Perinde quai nom venturus. fim ad vos ,. inflati funt quidam » fed vc-

niam breviad vos;. fi Dominus voluerit , & cognofcam,. non fermo-

nem ipforum, qui Inflati funt, fed virtutem, Ét alibi; Divitibus in

PR'

1. Tim. 6.

prafenti fzculo. precipe, ne elato fint animo.,

Rurfus etiam. bonus pralatus-diftantes, & ad eum accedere non

dll(' cf(

1 Reg 7

bat,

A pra

valentes debet. perfonalüter. vifitare. /Qucd béene Samuel adimple

qui

*

Qd

TITULUS CXL, Prindipcs & fuperiores mali. 261 -

qui ibat circumiens Bethel & Galgala & Mafphat, & judicabat Ifrael, Rom, 1'75'..

plum

Ét quis hoc unquam exercuit, ficur Panlus, qui ab Jerufalem usque ad r. Cór. 9.

dpo»

ultimum mare replevit Evangelium Chrifti? Ita quód vitam fuam quen«

Jdeo

'ee

dam curfüum nominavit. Et fic curro non quafi in incertum, — Et ite- Z, Tim. 4.

;(ort

rum: Curíum confummavi,

Hem decet delinquentes & transgreffores punirc, ficut fecit MOy- Exod. 32.

fes, quando populus vitulum conflatilem adoravit, Inhac etiam parte

Cum

Paulus.negligens non erat, fed dicebat: Arma militie noftre non

j il

funt carnalia, fed potentia DEO &c. - Sequi

tür.; In promptu habemus 2, Cor, I0;

gu

vindi&am. adverfus omnem inobedientiam, Ft: cum virga veniam ad t, €or.4.

)

(oR

vOS, an in charitate & fpiritu lenitatis ?

Item bonus pralatus debet contumaces de populo, & peftiferos Num, 16,

, qui

(

ft-

extirpare t ficut fecit Moyfes deCore, & his, quiadhaferuntillis Tu,:

nilpp

inquit, & omniscongregatio tua ftate feorfum. — Deinde dixit ad alios :

Recedite à tabernaculis horum hominum impiorum.

Paulus de illoy

qui tenebat novercam fuam, ait: Ego judicavi tradere hujusmodi Sa- r, Cor, &;

quod

thanz in interitum carnis. Et poft; Éxpurgate vetus fermentum. Hy«-

A

menaum. & Alexandrum tradidit Sathane , ut difcerent non. blasphe- y, Tim, s;

ulus

mare.

g

Poftremb debet pro univerfis orare, ficut faciebat Moyfes, — Is pxogd, 32.

Jj«

órabat Dominum, Et Samuel: ab

:

fit à me-xhoc. peccatum , ut ceffer r Reg, 12,

ggra-

Orare pro vobis.

Hoc autem: Paulus diligentiffimé adimplevit, Sineintermiffione Rom, 1;

;cc[faïid

memoriam: veftri facio femper im orationibus meis, Et Theffal. Ora- 2, Th

mus femper pro vobis, ut Deus dignetur vos vocare &c,

Item. hoc

eff.l.

«s fl

ipfum fieri hortabatur, dicens : Obíecro, utante omnia fia

a ne

nt depreca- x.Tim. 2.

ipft rt*

tlones pro omnibus hominibus , pro regibus &c.

l

t pro"

gr, Ht

TITULUS CXL.

mmäïej

;igimim

— Principes «v fuperiores. malt,

m Do*

Z

j at

fdve

Racepit Dominus Moyfi, dicens: Tolle cun&)os principes populi , Num, 257

p

& (ufpende eos contra folem in patibulum.,.

o

Dixit Moyfes ad. Aaron : Quid tibi fecit hic

popnulus, ut in- Exod, 24

jpus [

duceres füper eum.

eccatuta maximum? ( quafi diceret) Multum pec-

Cat pralatus in fubditos, quando corum pravz acquie(cit voluntati..

g

Mals corripuit Heli filios fuos, quód multum difplicuit Domino. 1, Reg. 2,

-

11)16

pat

^

Kk 3

t

qul

-*

TIT

1;62 TITLILUS CXL I;rincïpes & fuperiotes mali, :

Ft tameh corripuit eos verbo, fedienté, non viri]iie( & fevert, —Qüid

gup

ergo de iliis, qui malis favent; vel qui dant eis occafionem peccandi,

Lac, f

occide

Euam malis prelatis debent deferre fubditi, ficut David, qui per-

fis:

cuffit cor füum, quód praciderat oram chlamydis Saulis , nec a;'iquid

TOn r

mali voluit facere ei,

1

perab

i, Reg 317

Totum pondus pralii verfüm eft in Saul : inde cecidit in pralio;

& occifus eft.

A

mortef

Dävid in numeratione populia

Tüdor

$. chQ 24«

Propter peccatum , quod commifit

mortui funt ex- populo feptuaginta millia virorum,

Quia Roboam popu

Wotiq

3. Reg. 1710

4

lum nimis gravare voluit, magngm partemþ

ejus amifit,

Occafionem dedi

t Roboam populo recedendi àcultu DEI,'quau—þ

& CX;

ibidem.

do vitulos fecit, & adorari eos pracepit.

fa.

Propter malos pr.

i.

zlatos fubditi interdum temporaliter affliguntur,

Vinsfe

9-R€g- 18

Unde Elias dixit.Achab

: Tu conturbas Ifrael, & domus patris tui,

fuorum: Non pngnabi-

P

" Rex Syrie pracepit principibus curruum

Wt

9. Reg. 22

tis contra majorem , vel minorem quempiam;

niü*chtx-a.x-egem Ifrael,

hï:mm

Solus autem ille erat Achab nequiffimus,

Manaffes feduxit Judam &'habitatores Jezu

falem, ut faceret malum

ame.hï

g.Paral.ss-

nusà

facie filiorum Ifraél,

l

Íuper omnes. gentes, quas fubverterat Domi

D ve

Malorum pralatorum in Jerufalem ha

bitantium peccata expreffit

Qïllhus)

1(à. 1.

focii furüm, fequuntur mu-

1Gias dicens : Principes tai infideles funt ;

mera, diligunt retributiones.

fcitbaä

De Nabuchodonofor principe pe

ffimo dicitur: Tu terram tuam

/

AXfa. i4.

m occidifli &c.

z

Inoy äm

difgerdidifti, tu populum tuu

«redebat in Jerufalem diu vivere, & morie

&ía, 22:

Sobna prepofitus templi

mm, he

turus honorificé fepeliri, 5e

d mandavit Dominusei: quid tuhic, aut

uafi

q

uis hic? Poft pauca fe

uitur : Expellam te de ftatione tua. Et

ille videtur fuiffe de his, qui

:

icebant pauló ante : Comedamus & bi-

ï*HSIpf,

of

bamus;

cras enim-moriemur.

i

N

Sédecias rex Juda

dixit principibus Jeremiam occidi petentibust

IMW

yerem. 58.

Ecce in manibus veftris eft&, non enim fa

s eft regem vobis quicquam

Cs

negare.

etas & præians dixit Dominus per Ezechie-

Ezech, 113.

Contra malos proph

dverfo » nec oppofuiftis murum pro domo

lem : Non afcendiftis ex a

Plul'a(

lfrael, ut ftaretis in pralio in d

ie Domini.

Q c

u

"Malis przlatis Dominus

er Ezechielem terribiliter comminattr,

NT

&zech. 38-

gke-

L

diceng? Væ pa&oribug irael, qui p

afccbantr Íemetipfos. Nonne

Es

jl

TITULUS CXL, Principes & füperiores mali. 2,5;'

,

ges päfcunmr à paftoribus ? Sta'tim defcribit malorum a&uä' paftorum;

qii

.

Lac, inquit, comedebatis, & lanis operiebaminis & quod craffüm erat;

occidebatis; & egrotum non fanáftis: quod fra&um erat, non alligá-

yi ptte

ftis: quod infirmum fuit, non coníolidá(tist & quod abje&um erat,

aiqu

non reduxiftis: quod perierat, non quafivi(tis ; fed cum aufteritate im-

perabatis eis &c,

P;;lioi

Mali fuerunt illi presbyteri, qui condemnaverunt Sufannam' ad. Datt, 15;

imortem, eó

quód noluit confentire eis, cüm ex hoc magis meruifï'c;

laudari,

Rex Demetrius Alcimum proditorem impium conftitui

': in facgrn

1, Mach, ?

dotio, & mandavit 'ei facere ultionem in filios 1frael.

"

partem

Elegit Bacchides viros impios, & conftituit eos Dominos regiönis,

;. Mach.9;

& expugnavit amicos Jude, & adducebant eos ad Bacchidem.

, quan-

Jafon frater Oníz, qui füummum facerdotium emit ab Antiocho,

2. Mach, 4/

flatim ut obtinuit

transferre coepit.

prindpatum , ad gentilem ritum gontribules fuos

igunmf.

y

Proprietates malorum pralatorum tangit Dominus JESUS. -

Su-

Ex t'ovo,te«

per cathedram Moyfis federunt Scribe & Pharifzi &c,

Dicunt & non

ftamento,:

j nabi*

Matth. 23,

Y üüd'

faciunt: allipant opera gravia. Clauditis , addidit , regnum coelorum

ante homioes, & vos non intratis &c.

Ét apud Joannem: . mercenarius, & qui non eft paftor, videt 1u-

malum

Joan. Io,

nde

pum.venientem, & dimittit oves, & fugit.

Non pertinet ad eum. de

Ovibus, fed. curat tantum de pellibus-

Sciebat Pilatus, quód Judei per invidiam Dominum tradidiffent:

Matth, 27,

yur D

fciebat; eum effe innocentem, & tamen-

propter favorem populi, & ti-

morem Czfaris; tradidit eum voluntati

eorum,

Joan. ï9v

p

Principes facerdotum vocantes Petrum & Joannem, dénunciave- Ador,

4*

runt, ne omnino loquerentur, nec docerent in nomine JESU.

& morio

hícs at

- Videns princeps facerdotum multa figna per Apoftolos fieri,exur«

A&or, 5:

gensipíe & omnes, qui cum eo erant,

injecerunt manus in Apoftolos ,

a

T

& pofuerunt eos in-cuftodia fua publica. Angelus autem Domini

er

»

&l

nodem eduxit eos, — Tuncabiit magi

ftratus cum miniftris, & adduxe-

runt illos, & poff multa confilia vocaverunt Apoftolos, & cefis denün-

tentibus"

c;averunt, ne amplius loquerentur in nomine JESU,

Raptus fuit Stephanus à Judzis, & addu&us in confilium.

Cüm

A&Or. 6, ?

Elechif'

plura objicerent ei principes facerdotum,dixerunt ei : Si hac ita (e hà

bent?

Qui càm fideliter fe excufaret, & duritiam Judaeorum acriter incre

paret,

" do

lapidatus

:

«

demi-

eft ab eis; præfafis principibus nullam d;fplicenniam oflen

þus.

rmc g(c-

u

|

Q,i-

X,

L

264.

TITULUS CXLI. Proditio.

Aaoro 160

uidam homines habentes puellam , à qua Paulus ejecit fpiritum

Pythonicum, accufaverunt eum & Sylam eius focium» quód ipfi civi-

Cuffen

tatem turbabant. Magiítratus autem fine. aliqua probatione fecerunt

Paulum & Sylam virgis cedi, & in carcerem durum mitti.

Produé&us Paulus in confilium cceperat rationabiliter loqui, fed ad

pone

A&or, 23.

duce

primum verbum , quod dixit, princeps facerdotum fecit eum percuti,

Tunc Paulus dixit: Percutiet te Dominus paries dealbate, & tu fedens

judicas fecundüm legem, & contra legem jubes me percuti?

Volt

Malos prafides &iniquos habuit Paulus, Felicem & Feftum, qui

AGor. 25«

VO

t

[

tiam Judeis praftare» & idcirco compulíus eft Cæfargm

ap

uN

a

TITULUS CXLI,

Ditin

h&

*P(oditio.

N

T5 mií

1:. Rc!gJQ-

Atiente Saule vexationem à daemone , David coram ipfo pfallebat,

Türsit

& illenifuseft eum configere parieti cum lancea, quam tenebat..

I

aturum filiam fuam David, ut per hanc

1 , Reg; I8-

Saul promifit , fe

hrj f

occafionem poffet à Philifteis occidi.

U; &I

i. Reg' 23'

Salvavit David habitatores Ceile ab exercitu Philiftinorum oppus

Odias

gnantium civitatem.

Et tamen voluerunt eum tradere Saul zmulo;

ad mortem profequenti,

ipfum

Tétiner

1 ,Reg- 24'

Poftquam Saul fleverat, quafi doleret de perfeeutione David, &

Tathas

David ei juraverat, perfecutus eft David ita nequiter & acriter , ficut

U

riüs-fecerat.

Urias detulit ad Joab ex parte David literas mortis,

[Uo: df

2, Reg, IT»

Amnon filius David vocaverat fororem Thamar , quafi de

?

2, Reg. 13*

Vmanu

illius cibum fümere deberet. — Et poftea oppreffit eam,

l'toni

Vocavit ad convivium Abfalon Amnon fratrem fuum? & ibidem

C

lþidem.

Ooccidit eum.

uY

Cüm fà

lutáffet Joab Amafam, quafi ofcularí eum v.cllgg , percuffit

Y à

2, Reg. 20e

eum in latere, & effudit inteftina illius.

.

ry

Zambri, dux medie partis equi

tum, occidit Hela Dbminuni

Ti

$. Rcg- 16.

fuum, & regnavit poft eum feptem diébus tantüm. — Obfeffus enim

ffü li

fuit, & fuccendit fe, & palatium, in quo erat.

.

45 Reg. 1 5'

Sellum filius Jabes. conjurav

it contra *Zacharian-; regem Ifrael

QU2

-Dominum íuum, & interfecit eum & regnavit poft eum uno meníe

t

tantüm.

Cum

W ho [i

"Es

s

265

TITULUS CXLI. Proditio.

jiritum

Càm orarét Sennacherib ia temþlo Deum fuuhn, duo fïl-/iivxfuiï per- 4: Reg. 19.

fidivie

cufferunt eum, fed tamen neuter eorum regnavit poft eum,

cerunt

Quidam inimici Nehemiz voluerunt faedus cum eo malitiose com- ?. Efd. G.

ponere, & cogitabant ei facere.malum; d—ederunt etiam pretium» ut eum

jfd ajl

ducerent in peccatum.

erCutle

Düo janitores regis Affueri, quiin primo limite palatii ;c[idebant, Efth, 2.

ledeti

voluerunt in regem infürgere, & ipfüm occidere,

Venit Ifmaél filius Nathanie» & multi cum eo, & comederunt 2. Reg. ult.

[ll qul

a

tum Godolia, quem prefecerat rex Babylonis terre Juda,

-Et poft

randium Íurrexerunt, & interfecerunt eum , qui nihil mali voluerat

credere contra illos,

Antiochus rex mifit tributorum principem in civitates Juda, & ve-

1, Mach. x,

nitin Ierufalem, & locutus eft illis, qui erant intus, verba pacifica in do-

lo, & crediderunt ei; & irruit füper civitatem repente.

Cüm obfideret Antiochus Eupator Ierufalem, nec poffet eam cape-

1. Mach. 6;

re, mifit ad illos , qui intus erant; pacem facere, & receperunt illam.

Iurávítque eis rex: fed rupit citius juramentum,;

fulehits

Ptolomaus rex JEgypti quarebat obtinere regnum Alexandri ge-

geat

I. Ma&h. Ir.

neri fui dolo. Et cüm intráffet civitates Alexandri cum magno exerci«

"27

tü, & reciperetur in eis honorificé, de mandato Alexandri ponebat cu-

ftodias militum in eis.

p

''Videns Tryphon, quód Ionathas venit cum exercitu multo, juffit

I, Mach. 12:

retineri paucos, &alios remitti.. Et cüm fa&tum fuiífet, captus eft Io-

pathas cum mille, quos retinuerat, &alii funt reverfi,

aVid j &

Cim,ambularet Tryphon cum rege Antiocho adolefcente Domino

I. Mach, x3

gr I

fuo, dolo occidit eum, & regnavit loco ejus.

Ptolomzus filius Abobi, gener fummi facerdotis, fecit convivium

1. Mach, 16,

fe manü

Simoni, & duobus filiis ejus, — Et cum inebriati effent; occidit eos.

Cüm veniffet Apollonius Jerofotymam, fimulans quievit usque ad

2. Mach, s.

y ipie

diem.fabbati , & tunc feriatis Judzis ingentem multitudinem peremit,

Audiens Judas Machabaus , quód illi, qui obfederant turres; ubi

z.Mach.xo..

pe

scifit

erant inimici gentiles, pecuniam acceperant, & quosdamabire permife-

rant, illos tanquam proditores & fratrum venditores interfecit, & con-

D

E

yumitum

feftim turres oécupavit.

fus eni

5

ä!

Omnes. alias pro

ditiones in nequitia & p&rverfïtate füperat illa, Matth, 26,

quam facinorofiffimus Judas contra Dominum procuravit. Qui Do- Marc. I4.

em

]þcl !

minum & magiftrum fuum vendidit pro tantillo pretio, Etiam in ma- Luc, 22.

cn(e

nushoftium tradidit ofculando,

;Joan, 18.

j

Ll

L

Acceffe-

n

ERE EEE M RE E Iu

:

—

266 TITUL, CXLII. Profpetitas mundana.

|

Á&or, 23

Accefferunt quidam Judai ad principem facerdömm & feniores,

dicentes eis, ut facerent, quód Tribunus Lyfias, qui Paulum tenebat

deci

vindum, adduceret illum in medim , tanquam fi effent de eo aliquid

certius cognituri, Ipfi veró parati ftatim erant interficere. illum,

micoi

Citat

Cong[

TITULUS CXLII,

&

—— ÜProfperitas mundana, -

&t re;

Gehe

15:

" Bundantia rerkum-temporalium (æp& fit multorum occafio pecca-

Vere

torum; ficut in illa regione, que irrigabatur ficut paradyfu;, in

Quoc

qua habitabant-Sodomite peffimi.

üreyj

Gedeon, cüm parvus homo effet, & in area frumentum excuteret,

judic. Ks.

bonus fuit, & eum Angelus Domini vifitavit, poft obtentam vi&orianr

malé fe habuit.

aliquj.

il q

1, Reg.15.

Saul antequam rex effet, bonus fuit, at poftquam ;egni gubernacula

erant

. fufcepit» intumuit, & mandatum Domini praterivit, -

.

Yv

g Räg. II

Poft multa bella & viétorias de inimicis obtentas, David rema-

ln

nens quietus in Jerufalem, commifit adulterium ; & exinde fecutum eff

»

homicidium.

2 ,Reg. 244

Occafione multitudinis fübditorum D.

avid inþfuperb,iam elatus eft,

al»fci([ä

& fecit populum numerari, Sed nota,quàm graviter fuerit punitus,

muadg

3.Reg. 10.

Non eratargentum alicujus pretii in diebus Salomonis; quia tanta

Sed. nota

g. Reg. 11

erat in Jerufalem argenti abundantia, quanta eft lapidum.

hi di

quàm mirabile, & quàm terribile fuit, quod. plus nocuit ei rerum co-

ia, quàm profuit tanta fapientia.

YO lj

4, Reg. 12^

Antequam Jeroboam haberet dominium fuper decem tribus, non

Atali;

legitur fuiffe malus, fed magis adolefcens bona indolis & indu(trius: fta-

Cm

tim veró, ut regnum adeptus eft, fecit vitulos aureos; & avertit popu-

lum à Deo,ne averteretur ab eo.

À

Amafias rex Juda debellavit Edom, & inde elevatum eft cor ejus, &

[

4 Reg. 14.

voluit contra Joas regem Ifrael przliari fed malé fücceffit ei,

N

2» Paral, 12

Cüm roboratum fuiffet regnum Roboam & confortatum, derceli-

quit legem Domini, & omnis 1frael cum eo,

4.Paral. 26. -

Cüm roboraius effet Oziasrex Juda, elevatum eft cor ejus in inte-

Cümfp

ritum fuum. Ingrefsásque in templüm adolere voluit incenfum,

hion j

Manaffés rex in Jerufalem fuit peffimus, pofteain Babylonevin-

d« :aral, 33

&us, & coanguftatus oravit Dominum , & egit poenitentiam valde co-

Wum,

:am Domino,

iMUy,

Come-

m

TITUL, CXLII, PröfperitaS* mundana. 267

dote5;

Comederunt, & faturati funt, & impinguati, & abundaverunt 2. £fd. 9;

deliciis in bonitate. magna: provocaverunt autem te ad iracundiam,

enebat.

jiqid

Quandoque mundana profperitas multüm multiplicat carnales a-. Tob. 1, e;

1

p

micos,

/& congregat , quos adverfitas fzpe fugat, Unde Tobiaà coe- & 1:;

E

citate fanato & ditato, veneruntconfobrini ejus ad eum, gaudentes &

congratulantes ei,quod non leguntur feciffe , quando prius erat. coecus,

uxor ejus ibatad textrinum opus.

Poft vi&oriam obtentam de Arphaxat rege Medorum,

exaltatum Iudith, r.

eft regnum Nabuchodonofor regis Affyriorum,

& cor ejus elevatum eft,

Quamvis Aman effet fecundus à re

ge potentiffimo Affüero, & ha- Efth.

5

beret multas divitias » & filios ,

& amicos,

ita tamen torquebatur ex eo;

P

at

uód Mardochaus ei genua non fle&ebat,

is,

brevitatem illius profperitatis,

quafi nil?il haberet, NNota

;;u:erel,

Quamdiu duravit

plaga Domini füperJob, lic&t venerintad eum Io

aliqui amici , fuerunt tamen ei confolatores onerofi,

nec leguntur ei de-

boA.z;

Roriair

diffe aliquid. Pofiq

uam autem addidit Dominus omnia, quecunque

qnacllà

fuerant Job, duplicia, venerutit ad eum omnes fratres fui,

& cun&i, qui

noverant, & confolati funt ;

& inaurem auream unam,

) o

& dederunt ei unusquisque ovem qflam,

um

Statuam , quam vidit Nabuchodonofor ,

que percufía à lapide Datt, o;

abíciffo de monte » reda&ta eft in favillam ,

x h

mundanam nihil effe,

fatis indicat profperitatem

i

Filii Zambri faciebant nu

tha duce, & occiderunt mult

ptias magnas, & venerunt Judei, Iona- t. Mach.9;

lülä yanta

d 00

05 , converfz

funt nuptie in luétum ,. &

-vox ipforum muficorum in lamentum.

«um (*

Ptolomaus rex JEgypti, Alexandro :e

ge Syria debellato , &in , Mach. 11;

Arabiam fugato, exaltatus eft, & abftulit Zadb.

iel Arabscaput Alexandri,

fus, 101

& fic mifit Ptolomeo;

& rex Ptolomaus mortuus eft die tertia,

jus: f*

Adolefcens , qui quefivit à Chrifto

» quomodo poffet habere vi- Matth, 19;

j g*

tam eternam, multas habebat poffeffiones.

Etidcirco abiit tríftis, quan-

of e;US;&

do Dominus dedit ei confilium perfe&ionis

.

Petrus negavit Dominum in atrio principis facerdotum,

Matth, »28.'

j ol

Magnum feftum fecerant Judei Domino Ierufalem v

enienti, & cir- Matth. 21,

:;

cumfpe&is omnibus, cüm jam vefperáffet hora,

exiitin Bethaniam , cüm.

i n jnt

non inveniret, qui eum hofpitio reciperet.

Ad contemnendam tem

poralium abundantiam multim facit exem-

plum; quód ponit Dominu

s in illo div

Luc, 124

yl

oni

"u

ites cujus ager uberes fructus

d

yde CO'

atulit. Cüm autem follicitus cogitaret

deftruere horreafua, & facere

a

majo-

Cone

NC

T

26$ TITUL'US C)XLIII.. Providentia. Dei.

majora, ait illi Deus : Stulte, hac no&e repetent diaboli animam tugm à

piio fx

te , & qux aggrepátti &c.

Luc, 14

Emptores ville & boum,

& ille , qui uxorem fuam düxerat; vocati

effett

ad caenam' Domini fe excufaverunt. tanquam aliis occupati.

Pauperes

-autem & debiles fuerunt introdu&i:

fuit |

falem pace temp'oräli fruentem &

Luc. 9.

Videns Dominus civitatem Jeru

nilloj

fuperventuras miferias ignorantem, flevit fuper illam , dicens : Quia fi

cognOViffes &tu , fcilicet fleres,

nem 8

Cüm populus Herodi magn

0 regi veftito vefte regali , & (edenti

!

EW

A&o*r.nz 2e

ro tribunali acclamaret : - Voces Dei & non hominis: confeftim per-

cufft eum angelus Domini, & confumptus à vermibus expiravit.

Á

bene

TITULUS CXLII.

mitir

,dfpori

cProvidenutia DE[.

bcrare;

Ira eft DEI Providentia in confervatione & gubernatione mundi

d ftatum fuum naturalem , quàm quoad politicum,

Qugh

M

tam quoa

.

Gen, 7; & 8.

Fluxi

t hec, dum Noe cumtota fuafamilia & omnibus ani-

mahtibus confervavit in arca ab univerfali diluvio, quam fuper aquas di-

piin

rexit ;

. & demum requiefcere fecit fuper montes Armenia.

]

fe totum commifit Divine Providentiz, primó düm juf-

Yn

Gén, 12.1;

: Abráham

Whi),

GCR. 22.

(üs fnit exire de terrafua, deinde cüm Deus illi precepit immolare filium

füum unigenitum ; in quo tamen illifuit promiffa innumerabilis pofte-

ritas.

f(

Yint;

Gen, 50.20.

Permifit DEusJofeph Patriarcham à fratribus vendi,& in ZEpyptum

(

erduci, obillum finem,

quem Jofeph ipfe indicat his verbis , quibus fra-

tres. fuos eftallocutus ;

Vos cogitáítis de me malum, fed Deus vertit

Koij

"4

Itaret me, &falvosfaceret multos populos,

H

illud in-bonum , ut exa

- Moyfes parvulus flumi

ni in fifcella expofitus invenitur à &ilia Pha-

Rxod, »z.

raonis, &ignote foemina., qu

2 tamen Moyfis mater erat , ad nutrien-

dum . traditur.

o.annos in deferto pluit manna ad mahducandum;

EXO&. ïöo

Filiis Ifrael per4

dantem ad bibendum eduxit.

& aquám de

petra abun

Eorun

dem veftimenta toto illo temp

ore non funt attrita» nelguc

Deut, 39. 5

calceamenta vetuftate confümpta.

miter unquam agrotavit.

r

PÍal104.37. .

item nullus corgi per totu

d. ch. 90

às qu&rit, ungitut in regem Ifrael,

Sàul, fium afinas patris fui perdit

. David

D

!

.

rmu'Lüs SCXHL/IV. Provide;itia, & difcretio, 249

B

seftà Saule & à pro- L. 1. &

um à

David inter omnes perfecutiones , quas paffü

rOvi

dentiafuit prote&us, 2. Reg. ,

priofi

lio (uo Abfalone, mire femper à Divina P

busannis & menfibus fex 3. Re

Elias in magna illafame, cüm coelum tri

B. 17

at,VGCati

effet claufum ,

ut ne gutta quidem pluviz decideret, à corv

is juffu Dei

T

& carnes deferebant,

fuit p

aftus, qui quotidie bis ei panem

diantis fibi Jezabel, & in de

(erto 3, Reg. I9.-

Eidem, cüm fugeret furorem infi

n

nilhaberet, quod manducaret, & biberet , Angelus Domini attulit pa-

Qu 1

nem & aquam.

Elifzus centum

homines viginti panibus hordeaceis pavit, & mul- 4. Regt 4- 42

c(edeati

us famulo.

tum fuperfuit, obftupefcente Giezi ej

m t*

AddiditDominus omnia, que

cunque fuerant Job, duplicia, & Iob, 42:

jl

benedixit noviffimis ejes magis, quàm principio ejus.

Tota Tobiz hiftoria eft argümentum mirz Dei providentia. -

Tob.

Danicli,ob deftru&aBabyloniorum idola,in lacum leonum conje&o, Dan, 144

mittit Deus ex Judaa prandium, per Prophetam Habacucilluc ab angelo

deportatum.

Singul

ari ei difpofitione Efther fit regina, ut populus Judaicus li-» Efther;.

N

'Beraretur ab exitio fibi parato.

Chriftus Dominus in d

eferto 500o. hominum quinque panibus & Ioan, 6.

Y mundi

duobus pifcibus pafcit.

(UI

Idem alia vice 4000. ho

minum feptem panibus & paucis pifciculis Marci g,

pafcit.

jus dTl*

Idem di(cipulos fuos interrogat :

quando mifi vos fine facculo & Luc.22.$5.

mxüï M

pera , & calceamentis , nunquid aliquid defuit vobis? ar illi dixerunt:

ydim ;llf-

nihil,

Idém monet difcipulos fuos, ne fint fotliciti de cibo & veftinaentis, Matth.6.25.

mc üuum

jj pl*

menta.

fed fe. committant Divinz Providentie, cujus multa adducit. argu-

VE

Ep)P

tU

Salomon inlibro Sapientie longum texit panegyricum Diving Sap.10,& I1

gibUs

frt

pfovidentiæ, ejásque multa affert exempla,

E

$ Vmïl

j u]()fo

TILULUSCXLIV

4jia PA*

1

i nuvil*

3

"Prudentia; c di þretio.

Braham veniens in JEgyptum, de uxore fua prude;xter & cauti Gen, 12,

celavit veritatem , nec tamen afferuit falfitatem, dicens; Soror

u d

mea eft..

Gen. 20;

'Simile eglt, quando venit ad Abimelech.

jl

(;ael-

Prl/g-

paii

legr

a7o TITULUS CXLIV. Prudentia & difcretio.

1

Gen. 13«

. Prudenter feparavit fe Abraham à Loth, ne paftores ad invicem

litigarent,

& de(]'

Gen. 2f*

Di(creté divifit Abraham filiis fuis, dum viveret, portiones, nepoft

mortem fuam. ad invicem concertarent,

Gen. 27-

Rebecca (agaciter inftruxit filium fuum Jacob, ut benedi&ionem

tenta

patris fui confequeretur , & eum fecit recedere à partibusillis , donee

requiefceret furor fratris,

Gen. 30.

Artem arte

delufit Jacob pulchré , quanäo nolebat ei dare Laban

mercedem ,. pro fervitio competentem,

prude;

Sagaciter egit Jacob, quando. debuit obviare irato fratri, quoniam

potr

Gen. 32.

munera eimift, res fuas divi(it, ne uno furoris impetu totum perderet,

Tuy

h

& res. nimis dile&tas majori periculo exponeret,

Prudenter locutus eft Jofeph coram Pharaone, ei exponendofo'-

miff

G€n. 4I'

mnium, & contra futuram famem dando confilium.

Ti

Gen. 44*

Jofeph fratres fuos cauté deprehendit, & eis timorem incuffit,

EXO d. 1 8'

Bonum confilium dedit Jethro Moyfi, dicens: Provide tibi viros

Áatere

(

potentes, & timentes Deum, in quibus fit veritas, & qui oderint ayari-

A

tiam &c;

Num. 13:

Antequan Mo

m&o]

tores illuc, ad confiderandum conditiones ejus.

yfes jüvaderet terram promiffionis , miütxexploraf

yofue 2.

Exploratores , quos mi(it Jofue, prudenter latuerunt, donec illi,

qui querebant eos, ad propria redirent.

Placuiu;

lofue 8.

Magna fagacitate ufus eft Jofue , infidias ponendo juxta civitatem

Hai, & fugam poftea fimulando.

Qw

.

Jofue 9.

Callid& cogitantes Gabaonite , voluerunt

d'eciperq Jofue ,/ fevd ille

eos diícreté in fervitutem redegit,

tonf

Filii Ifrael , Phinees, & alii nuncii, ad filios Ruben miffi , difcret&

flity

]of, 27e

locuti fuerunt, & illi eos verbis prudentiffimis placaverunt,

:

|

judic. 3.

Aod portans munera , Eglon ipfum aftuté decepit,

Pärab(

Judic. 8.

Gedeon percuffit caftra hoftium , quifecuri erant, &nihil adverfi

W Q

fufpicabantur,

Jadic. 11.

ephthe per nunc

ios prudenter fignificavit regi ülioruni Ammoltis

quód indicebat ei bella non jufta , fed pofteaindifcretum fecitvotum,

M;

]udic. 12«

Cauté deprehendit Jephthe , qui effent Ephratei, & qui Galaadi-

t'lïs;

te, dicendo : Schiboleth, dum illi refponderent Siboleth &c.

fxlüf

]udic. 20.

Filii I(rael pugnantes contra

illos de Benjamin, fugam arte

Dtr

fmulaverunt, & fic eog à civitate extraxerunt, & penitus debella-

yerunt,

lora

Diceft-

| ^

Knpuqe g

1.

TITULUS CXLIV. Prudentia, & dicretio, 271

invicent

Dicentibus quibusdam de $aule: Unde falvare nos, poterit ifte? r,

Reg. 10;

& defpicientibus eum, ille diffimulabat fe audire,

wpot

Magne prudentiz fuit, quando David armatus armis Saulis coepit ,

Reg. 17.

(kionem

tentare, fi fic poffet incedere contra Goliath &c.

Egrediebatur David ad omnia

T

, quecunque mififfet eum Saul, & r Reg. 18,

prudenter fe' agebat.

eLan

David coram Achis fimulav

it fe effe fatuum. & quafi furentem ut r, Reg, 21.

poffet fügere ab eo.

goíam.

uum,

Abigail prudenter placavit David, iratum contra Nabal virum z Reg. 24.

rl

Arguere volens Nath

an propheta regem David ; de exceffu com-

miffo in llriam & uxorem

2, Reg. I2;

of

ejus, apertam parabolam de divite , qui ab-

ftulit ovem pauperi, prud

enter affumpfit.

Prudenti cautela ufüs eft Ioab

cafít

faceret Abfalon revocari,

; ad hoc, ut per mulie,re;n fapientem », Reg. 140

jpi viro

Sapiens mulier de Abela fecit recedere Ioab ab obfidione civitatis. 0. Reg. 20.

t aydti^

Audiens Bet(abea, quód Adonias volebatr

egnare pro patrejfapien- 3. Reg, r,

ter locuta eft ad David pro fe, & filio füo Salom

one,

gxpmi'

Diícretionem & fapientiam poftulav

it Salomon, quód multum 3. Reg. 3.

((2 iHi)

placuit Deo, & cum fapientia alia multa ci

conceffit,

Salomon prudenter judicavit. inter

E

duas mulieres» de unico filio Eodem,

dyitaem

!

Contendentes,

'Rex Roboam refpondit:

P

opulo dur&, bono & difcreto feniorem 3. Reg. 12;

; [ed i

confilio dereli&to, quod ei d

ederant,

Etlocutus eft eis fecundüm con-

filium juvenum, & imprudenter egit,

Reprehenfurus Achab regem I

ii

parabolam de viro cómmendato,

Írael; quidam de filiis prophetarum 3 Reg. 20.

& male cuftodito,

difcreté propofuit,

per quam rex ille peccatum f:um manifefté cognofc

eret,

o

Studiosé fecit Iehu,

poftea illos occidit, & alt

proplietas Baal honorare v

elle fe Enggns, & 4, Reg.10.

are Baal deftruxit,

mmon,

"Studiose & difcretà Ezechias re

x Iuda prohibuit,

,'uv

gtum

ciis regis Affy

riorum dicentibus. blasphemias re(ponde

ret,

ne populus nun- 4,Reg. i8-

Non enim lfa.

(i-

BAR s

expedit populum fidelem contra liti

36.

Go

T

DETe,

-

gantes infideles difputationes ha-

(

m afte

Iojada Pontifex, volens conft

ga

cþellä'

Joram, valde cauté fe habuit & pru

denter.,

ituere regem in Ierufalem Ioas filium 2, Parzl. 23,

d

Ezechia

$ intelligens regem Affyriorum contra Jerufalem adventu-

2, Paral, 32,

ium, obduray

jvitatis,

it cagita fomi-um extra urbem ; reparavit muzos c

pice

-

- bellaz

272 TITULUS CXLIV.- Prudentia; & difcretio:-

tollo

bellatores fuos optimis fermonibus confortavit, & deihde,ad precandum

tio, t

Dominum fe convertit,

2.Efd. 2 -

Cüm magna difcretione, diligentia,

& follicitudine Neemias «dif-

Do&

cavit murmur in circuitu Jerufalem.

Omn

3. &4.

2. E(d. g.

Magna fapientie verbum & merito a

pprobatum fuit illud , quod

dixit Zoroba

belr Fortiores funt mulieres, fuper omnia autem vincit

veritas,

&f

TObo 4«

Tobias credens fe cíito moriturum , ded

it filio fuo magnaz pru-

Tàcula

dentie documenta, & inter alia. dixit: Con

uüdtl

filium femp:r à fapiente

perquire,

Sapientiam magnam

fe habere oftendit Judith in verbis,que dixit

tus,

judith 11.

bd fervi Holofernis mirabantur fapientiam

Paj

Cap.8. Et poftea dicitur, qu

ejus, & dicebat alter ad alteru

m: Non eft talis mulier fuper terram in

Om;

afpe&tu, & pulchritudine, & in fenfü verborum

e

Cum magna prude

ntía requifivit Mardoc

haus E&hej, ut füccur-

müirer4

Efth. 4.

dicens: Si nunc filuerís, per aliam v

iam libe-

it d

reret populo Judeorum ,

is tui peribitis. — Quis novit, utrum

rabuntur Judai, & tu,

& domus patr

" avirï

idcirco ad regnum veneris, ut inh

oc tempore parareris ?

C

Patly

Dan, 1;

Danieli & fociis ejus dedit Dominus fcientiam & difciplinam , in

tüm Y

omni libro & fapientia, Danieli autem fpecialiter inEelligenti.::m vifio-

num & íomniorum.

(

fl

a

Vifiones Nabuchodonofor regis Baby

lonis Daniel expofuit fapien-

WW

Dan. 2. 4.

ter.

ur (lic&t prius acci

derit) de duobus fenibus

& 13«

Et poftmodum legit

lver

resbyteris , quos

mira pru

dentia contra innocentem Sufannam.falfum

dixiffe teftimonium

deprehendit,

ffätze«

: Mach. ?

Innotuit Jude M

achabeo , quód Nicanor venerat cum dolo, &

gnabäfl

uód volebat eum caper

e: caute fübtraxit feVJudas, & noluit eum am-

plius videre.

dolo loqueretur , petens

f

Cognovit Simon,

quód Tryphon cum

hii [

1. Mach. 13.

duos filios Jonathe & centumt

alenta argenti:

juffit tamen dari, ne ini«

micitiam magnam fumeret ad

populum dicentem : Q—gia non mífit ar-

N

gentum & pueros, propterea periit.

P

A

fratres cum pia matre

fua in verbis, qua fibi invicem &

2. Mach. 7-

Septem illi

tyranno dicebant, miram

fapientiam fe habuiffe demonftraverunt.

Conftituta fuit.dies, in qua Judas fecreto cum Nicanore loquere-

E

2.Mac'h,14,

tur. Precepit autem Judas

armatos efle in locis oportunis, ne forte in

oriretur.

hoftibus repente aliquid mali

L

dentie b

paretin

Luc. t.

Mirz difczetionis & pru

beatam Virginem. f Qiflä,,ap

cqllo -

-

|

*

TITUL, CXLIV; Prudentia, & diferetio, 2v5

colloquio, quod habüit cuim Angelo,

mdum

Cogitabgt qualís effet iffa faluta-

tio, &ait: Quomodo fiet iftud?

Cüm reman(iffet in Ierufalem. duodennis puer IESUS in medio

alife

Luc. 2,

Do&orum, audiens & interrogans illos.

Sequitur, quód ftupebant

omnes, qui eum audiebant, fuper prudentia

& refponfis ejus.

jqui

Laudavit Dominus villicum iniquitatis, quia prudenter feciffet,

Luc. 16,

vincit

j

Pulchr& delufit Dominus curíofam interrogationem Sacerdotum

Matth. 2£;

& feniorum populi Iudzorum quarentium , in qua poteftate ille mi-

racula faceret

Luc, 20,

; prü-

unde eft?

, ait enim ; lnten-ogabo & ego vos: Baptifmus Ioannis

giente

Cüm Paulus Apoftolus fuiffet cum focio fu

tus, in craftino miferunt ma

o Sila in carcere pofi-

; üirit

iftratus pracipientes , ut dimitterentur.

/A&O'l' » I6e

Paulus prudenter dixit: Ce

i

o

$ nos publicé indi&ta caufa, cüm fimus

R

gnuam

Romant, conjecerunt in carce

m

Com

rem, & nunc occultà nos ejiciunt?

mota & confufa civitate Ephefina, Paulus prudenter & hu-

militer acq

uievit confilio amicorum;!qui rogaverunt eum , ne fe daret

AGor, 19,

faccur*

" übf'

in theatrum, — Libi etiam apparuit prudentia illius Scrib,

qui pulchré

fedavit populum fic commotum, & remifit ad domum,

grurmt

Cüm Tribunus juffiffet PauIum cedi & flagellis torqueri, dixit

A&or, 22,

Paulus aftanti fibi Centurioni: Si hominem Romanum licét indemna-

jn, I

tum vobis flagellare? & diícefferunt ab eo, qui ,euni torturi erant.

ln

Càm vellet Paulus de Grecia navigare in Syriam, & intelligeret

A&or, 29;

fibi à Judais effe paratas infidias, caute declinavit,

Et reverfus eft

per Macedoniam, nec recufavit comitatum , quem fecerant ei fratres

m

diverfarum civitatum,

(enibUs

Sciens Paulus,

quód una pars eiï'etPharifæorum,exclamavit: Viri

| falf qm

fratres, Pharifzus fum &c,

A&or, 23;

Et furgentes quidam Pharifzorum pu-

guabant pro eo.

j &

Poftea cüm audiffct, quód quidam Judai voverant;

j a*

fe nihil gu-

Eodem,

ftaturos , donec. occiderent Paulum , fecit hoc nun

ciari Tribuno

, qui

mifit eum cum multis armatis ad Felicem Syriz Prafidem.

?eteni

nt j*

Cüm Feítus Prafes vellet eum in Jerufalem reducere ad inftantiam

A&or, 26,

(t a*

Judeorum, Paulus prudenter advert

ens eorum malitiam, Gafarem

yif

appellavit,

—

"n

gl

fit

$n (o) w6

ge

orté

J

retm

M m

Pil

oo*

TITQ—

| 2.74,-,* TITULUS CXLVfPueri bone indolis.

TITULUS CXLV.

i

CPueri bone indolis.

Gett, ZT,

lm

On iegitur ifaac murmuráffe vel fugiffe ,. quando ejus paterexþxg*-«

U g

N

cepto Domini ipfum.voluit immolare,

his

Gen, 37.

Jofeph accufavit fratres (uos apud patrem crimine peífimo;.

uod erat in eo fignum deteftationis peccati, & patri dicenti:; Veni,

mittam te ad fratres tuos.; obedienter refpondit: Prxfto fum &c.

lat (

dc k

Y. Reg. 25

Samuel adhuc puer, erat minifter in.confpe&u. Domini, ubi erat

M

& 3

.

arca Dei

D

1.Re

g. 16..

Quando debuit in regem inungi David, erat in agro parvulus, &

pafcebat oves, tanquam patri obediens humilitey. & abje&te,

s

ile

Joas filius Joram regis Juda, puerfeptem annorum, cüm regnare

ina

4. Reg: 12.

Áiis.

cospiffet, fecit quod bonum. erat. coram. Domino , cun&is diebus Joja-

de facerdotis.

'4;Reg. 22.

O&o annorum .erat Jofia

" clim: regnare cæpm"et,« fecítque:

M q

Velter

quod placitum erat coram Domino, & tamen peffimos patrem. & avum:

habuerat,.

Tob. t.

Tobias cüm effet minor omnibus in tri

bu: Nephtali;r, nil' tamen:

Ya

puerilegeffit in opere.. Etidem cüm poftea filium genuifler,. ipfüm ab

Que

infantia timere Deum docuit, & abftinere ab omni peccato.,

d

Dan, I',

Sine propheta, fine facerdote; fine magiftro, Danicl & tres focit

ejus legem Dei obfervantes fobrie, & juít&, & pi& vixcrunt inter pue-

mxtx

ros gentiles,

.

2, Mach, 7.

Fratres i

lli feþkem adolefcentes-miram fapientiam: jn refponfioni-

hm

bus; & patientiam intribulationibus habuerunt.

^

Áint

Luc. 1..

Peatus Joannes Baptifta puer crefcebat, & confortabatur Spiritu, &

erat in deferto usque ad diem oftenfionis fuz ad Ifrael;

ILuc, 2;

Salvator nolter puer duodennis exiftens in carne, ihventus eft im

lue (

temp

le & in medio Do&orum, audiens illos, & interrogans, Deinde:

defcendit cum MARIA & Jofeph, & erat.fubditus illis,

"Wc:

Qs

TITULUS CXLVL

ll

"Pufillanimitas,

ng(

|c

lm dixiffent ahgeli-adlLothj:" In monte fäl&»um te fac. Räfpcmz.

fed

Stn;- 9. C

' dit: Non

poffum:in monte falvari»

nefort& aggrehcndat me-mae

R

»

-

«

dum. Ettunc pejus ei -accidit.-

Videus-

Y

.

TITULUS CXLVI. P-gfïi«ianimïtgs. 275

Videntes . filii Ifrael Egyþt'ios poft fe, timuerunt valde, licét vi- Exod. t4.

diffent tot miracula , fa&a pro eis poteftate divina,

Loquente Domino Moyfi in-monte, populus audiebat voces, & Exod, 20.

lampades , & fonitum buccine, montémque fumigantem , & perterri-

gx:pl'?:'

ti , ac pavore percuffi fteterunt procul, dicentes Moyfi: Loquere tuno-

bis, -& audiemus. -Nondoquatur nobis Dominus»ne forte moriamur,

eífimoy

Revelatione fa&a de conditionibus terrz promiffionis, que habe- Nüm, v3,

yeni,

bat cultores fortiffimos -& urbes grandes atque muratas , dixerunt illi & 14.

€ populo: ütinam mortui effemus in ZEgypto , & dixerunt; :Nuncii

W ent

terruerunt nos.

Sicut dicitur Deut. 1,

jus, &

Videns Balaac rex Moab omnia, qua fecerant filii Ifrael Amor- TNum, 32,

rhzis, & quód timuiffet populusejus, plus confifus eft in verbis, quàm

in armis; unde nuncios mifit ad Balaam, utveniret, & malediceret

f n'af e

filiis Iírael,

us ]Oia'

Exploratoribus, qui venerantex parte Jofue , dixit Rachab: No- Jofue z.

vi, quódtradiderit Dominus terram vobis, & jam irruit in.nos terror

fecitgue

vefter, & elanguerünt omnes habitatores terrz,

irarum

Poftquam Achan tulerat de anathemate Jericho , fupaverunt filii Jofue 7.

g

B

Haifilios Ifracl , & corruerunt ex eis triginta fex homines, pertimuft-

j| tomer

que cor populi, & inftar aque liquefa&um eft: Jofue veró fcidit vefti-

räl/ll 4

menta.

B

Gabaonite audientes cun&a , qna& fecerat Jofue Jericho & Hai, d-

L]ofue 9.

st

muerunt, & venientes ad Jofue, fecerunt pa&um ad voluntatem ipfius,

N

upe

Cüm haberet Gedeon in exercitu fuo triginta duo millia homi- Judic. 7.

num, Camatum fuit: Qui formidolofus eft, revertatur.

Et reverfa

oxfoni*

lunt ex populo viginti duo.millia hominum,

Saul & omnes Ifraelitz audientes fermones Goliath Philiftzi, Hngu- I, Regi :17,'1

jritl i

lare certamen petentis ; ftupebant nimis.

Congregavit Saul univerfum Ifrael , & venit in Gelboé, & Y

T it

idit 1. Reg. gg.

panit

Saul caftra Philiftiim, & timuit, & expavitcor ejus nimis.

Roboam rudis & corde pavido, non potuit refiftere exercitui, 2,

Paral. 12$

quem Jeroboam congregavit contra eum,

Cüm audiffent exercitus Affyriorum, 'Holofernem efle decolla-

Judith, 15.

tum, fugit mens & confilium ab eis; & folo tr

fuge prafidium fumunt,

emore & metu agitati,

Nunciatum eft domui Davd,

quód rex Ifrael, & rex Syrig con- 1(a, 7,

fcederati deberent contra Jerufalem

prealiari, & commotum eftcor ejus

gpr

p mae

& cor populi ejus , ficut commoventutligna fylvarum à facie venti,

Ü

9nu$

qi

N

276

TITULUS CXLVI. Pufillánimitas,

lfa. 24.

Onus Tyri deferibens Ifajas, dicebat : Fo)rmido & fovea & la«

queus fuper te, qui habitator es terra.

Fropheta Ieremia ex parte Domini prophetante , Ierufalem ca-

Ierem.v 38.

piendam effe , dixerunt .principes populi Sedecie: Rogamus, ut occi-

datur homo ifté, qui tanquam pavidus & mifer refpondit eis: Ecce

ipfe in manibus veftris eft, Neque enim fas eft, regem vobi;, quic-

quam negare,

Dän. 6

Darius rex

Perfarum ftatuit de confilio Satraparum quoddam cru-

dele decretum. . Quod cüm transgreffus effet Daniel, — miffus eft in la«

cum leonum ,. & tamen difplicuit regi , fed illis Satrapis virilitercontra-

dicere noa audebat,

»

N

Videns Iudas Ma

1, Mach, 9.

chabzus,quód defluxerat exercitus füus, & bellum

perurgebat eum, confra&us eft corde, & in bello illo cecidit. — Nec

477

legitur idem Iudas aliàs in bellis velalib

.

.

M

H

i timuiffe,

$. Mach, 14.

Nicanor contraxitamicitias cum Iu

da Machabzo, quoddifplicuit

Düm (

portat

Antiochoregi, & mandavit Nicanori, ut hinc mitteret ei Iudam, qui

hocinvit&faciebat, fed tamen voluntati regis refiftere non audebat,

Unde fi potuiffet, malam voluntatem regis impléffet,

Io f]dF,

Ambulans fupra mare Petrus, ventebat ad Dominum.

Videns

lo

dana

Matth, W

autem ventum validum timuit.

Joan. 3.

Pufillanimitas videtur fuiffe in Nicodemo, quódipfe venit ad IE-

fum no&e, quafinon venire auderet de die.

Do

TaQulo.

Matth,26.

Videntes difcipuli capi Dominum,&lligari, reli&o eo fugerunt om-

st

nes, . Petrus autem fequebatureum à longe , quia appropiare nonau-

debat,

4

d

Mat tho 80

Arguit Dominus pufillanimitatem difripulorum, quia commotio-

i

$$ ]

nem maris ipfo prafenre timebant : - unde ait ; .q,uid timidi eftis modice

dei ?

;

Pufillanimis

Petrus fuit nimis', quandb ad vocem unius ancilla;

fl

Matth, 26,

Dominum. poft tante audacie verba negavit,

ls &

Marc, 14.

Similiter adolefcens ille amictus findone ,. cüm teneretur à mini-

Val

firis ,. maluit amittere findonem & nu(þqs aufugere, quàm ibi amPlius

.

Q*WA(

rzemanere.

[oan. 9.

Parentes illius ceeci nati, à Domino illuminati, refponderunt

d

timidé Ph;arifæ?g , €o quód timcbant extra fylïagogam fiexi,

p

'3010!

N &

RQ* TI'

TITULUS EXLVII. Religio Chriftiana.

272

&l

R.

"T

It ocd-

TITULUS CXLVIL-

: d

j qlliC'

Aeligio Chriffiana.

) C«

ín Id

Eligionem Chriftianam demonftrant omnes figurz & prophetie ad

NONC

amuffim impletzin perfona Chrifti, in ejus geftis, in ejus paflione

& morte,in fundata ab eo Ecclefia,

Lpellum

Pugne, quas inierunt Ifraélite ad occupandam terram. promiffam, Joh -

QX

& vi&oriz , quas reportárunt de tot gentibus , funt figura certami-

num contra idololatriam , & vi&oriarum ubique terrarum de illa re-

i(plicuig

portatarum,

t qul

Perfecutiones contra prophetas , qui fidem przdicárunt, & mo-

udebat

res fidelium ftuduerunt reformare, fuerunt prodromi illarum perfecu-

tionum, quas pati debebant Apoftoli & Apoftolici viri, cüm fidem Chri-

);

ftianam per orbem propagárunt,

Vs

"

Quód Chriftus Fundator Reli

onfs Chriftiane fit verus Meffias à

atl -

Deo miffus, Dei Filius, & Salvator mundi, evidenter oftendunt tot mi-

4 Evang&

racula ab eo patrata

; qug etiam ab ejus hoftibus non potuerunt in

g o*

dubium vocari,

"

on a

u

Magnum etiam argumentum veritatis Relipionis Chriftianz eft, 4. Evang,

od fuerit propagata, & ftabilita per pifcatores, aliósq

ne homines ru- & A&.

amotio'

:

es, imperitos, panperes, inermes, ubique contemptos.

mod'lcæ

Su

Magnum item eftargumentum , quód inter totperfecutiones non

tantüm non defecerit, fed mirumin modum aucta femper fuerit. Ni-

mis enim quàm verum fuit, quod Judei Romz degentes dixerunt ad

3ncill?:i

Paulum; defe&a hac notum eft nobis, quia ubique ei contradicitur,

A&or.28.22;

; nin

Apoftoli primis ftat

im concionibus poft acceptum Spiritumfan- A&or 2, & 4.

&um converterunt octo

millia hominum,

ampliüs

56

Petrus per miram vifionem docetur, quod etiam geniiles ad f- A&or, X6,

dem Ch

riftianam vocatiíint, & mittitur ad Cornelium Centurionem

"

)ndk;uüï

N

(

Romanum, ut eum cum tota fua domo baptizet,

De primis Chriftianis dicitur : Erant

ftolorum , & communicatione fia

perfeverantes in do&rina Apo- A&or, 2. 49;

Gionis panís, Storationibus, Om- 44

*

*cs etiam, qui credebant , erant pa

riter, & habebant omnia communia,

Ktem; Mul'tknd;nis credentium erat cor unum, &anima una,

A&, 4. 32,

»"

Mm 3

Fide-

Mu

279 TITUL CXLVIIIL Reügnatio in Diviinäm &c.

Fideles pfimhm Antiochia , ubi Paulus prædicaba.þ', vocati funt

tor Q

A&or.11.26, .

3

Chriftiani, indehoc nomen ad omnes propagatum.

as

X. Petr, 2« 9.

S. Petrus prerogativas Chriftianz Religionis exponit his verbisz

Vos autem genus ele&um, regale facerdotium, gens fan&a ,. populus

E«e

ut virtutes annuntietis ejus, qui de tenebrisvos vocavit in

acquifitionis ,

tàten

admirabile lumen fuum,

Qui aliquando fïon populus, nunc àutem po-

tellim

ipu?us Deh

3

m e

Yate

TITULUS CXLVIII.

| Re[zgnätio inDivinam voluntatem..

Ratres Jofeþh ob

i*llatam fratriinjuriam:fibi timentes d&precæxhamur

Gen, 50, -

Quibus illerefpondit: Nolite ti-

eum, uthanc illis condonaret.

mere; num Dei poffumus re

fiftere voluntati? Vos cogit

þäftis de

me malum ;

fed Deus vertit illud in bonum.

Cüm Samuel indicáffet Heli

Sacerdoti ftatutam Dei poenam ob

F Reg- 2.

4nal

am educationem filiorum , refpondit Heli : Dominus eft; quod bo-

num eft in oculis fuis , faciat,

Deus hoc teftimonium perhibu

jt 'David-iz inveni David filium

Ts

A&ot. 134

fecundüm cor meum, qui faciet omnes voluntates meas,

22«

Jeffe» virum

Y

David

», €u

m in perfecutione filii fui Abfalonis de Jerufalem fuü-

lm

2. Reg. 15

ere coa&us fuiffet, dixit

adSadocSacerdotem : Si invenero gratiam in

£ánte

A.

oculis Domini, redu

cet me.

Si autem dixerit mihi: non places: pra-

faciat, quo

d bonum eft coram fe,

ablm

fto sum ,

dicentes : ubi eft

ltns,

Tobias, cü

m' cognati irriderent vitam ejus ,

uoniam filii fan&o -

T'o-b& 2« X 5-0

fpestua ? increpabat

eos, dicens: nolite ita loqui,

Nj

rum fumus, & vitam i

llam expectamus, quam Deus

:

aturus efthis , qui

) €O.,

N

fidem fuam nunquam mutant al

Idem in omnibus injuriis fi

bi illatis fe convertitad Deum, dicens

totjs

Tob. 3. 6

Et nunc Domine fecund

üm voluntatem tuam fac mecum,

ob ad.omnia mal

a fibiillatanihil aliud repofuit, quàmhoc: Do-

Jjob. I;L

Dominus abftulit: ficut Domino placuit, ita factum eft

Pt

minus dedit ;

fit nomen Domini benedi&um,

Al tey

* fudas Machal

baeus fuos adhortatu

s vel ad vi&oriam vel ad glo-

1.Mach. 3«

iiofam mortem in

bello contra hoftes fufcipiendo , adjungit: Sicut au-

V obr

60.

3

xe;n'fucrit voluntas in coelo' , lic fiat,

judai

D

5a

^

'I'ITULUS CXLXI. Refpe&us hümanus, 279

Kc

Jüdai: ia Jerofolymis fcribunt Judaeisin Xgypto: Deus ((ietxlvoïb'is p

« Machi1.31

atifunt

€or omnibus, ut colatis euro, & faciatis ejus volunta

tem corde magno;

d

& animo' volenti,

P

vertist

Paulus de. Chrifto Domino affirmat : ingrediens mundum dicit;

Heb, 10; 5.

Populuä

Ecce: venio : in capite libri fcriptum eít de me, ut faciam Deus volun-

at it

tatem. tuam,

$m po«

ChriftusDominus per' totam vitam fuam opere ipfo. comprobavit Jcan..4534-

teftimonium, quod de fetpfo dedit; meus cibus eft, ut faciam volunta-

tem ejus, qui mifit me, ut.perficiam opus ejus.

1dem adafpe&um amaricalicis fue paffionis itaorabatad Patrem: puc,. 20;

4

Pater, ; vis, transfer. calicem iftum à me; veruntamen non mea. íed:

ma.rv.ol.umas fiat,

TITLI'LUE- CXLIX,

cabatlr

;

olíte tl«

| Refpetlus bumannse

kafils 0f

ä

| Aron fümmus Sacerdos, cüm ab eo

um

"

3

opulus poftaláffet, ut Deum

10d bO'

L

illis faceret, ex mero refpeétu hum

no ejus iniquiffimis poftula-

Exod. 32 ;

tis annuig, & formavit vitulum aureum, quem Ifraelite ado-

rárurnt:

*

j fiium

1j meas.

FiliiTfrael nolebant amplíus progrediad terram promiffam ex vano

Num; 18

timores.quem caufaverat opinio, quód in terra illa fint monftra: & gi-

$33* —

(iem f

gantes, quibus comparati effent quafi locuffz, & quód terra devoret

;ral.lüm n

gj p

habitatores fuos, cum tamen fuerit feliciffima regio, la&de & mcelle

fluens,

Ita conftitutus eft refpe&tus humanus."

David, cüm à fratribus ci fuilfet obje&um, quód ex füperbia reliz

I, Rez

TT

querit füuas oves, & fecutus fit caftra, nihil movetur, fed manet, ubi

p

[2)

I

jindo"

Deus eum voluit liabere,

*

4ji, d

Idem non ceffayit.faltare: coram arca ,. etiamfi rideretur à Michol

conjugefua.

2 e"RCgo 69 H 6*

Populus Iírael.à. falfis

j djccns:

promiffis & fi&is adulationibus Abíalon fe

2; Reg. 15,.

permittit fedüci,

ut contra füum legitimum regem David infürgat,

: D

Salomon,

ut placeret uxoribus & concubinisfüis idololatris , ere-

Xune"

xit templa & ftat

3.-R€g". II

uas idolorum , eísque ipfemec thus adolev-it ; & facrifi-

Gia. obtulit,

j ? fo

[ s

Danicl no& curat edi&um regis, quo cultus veri Dei prohibeba- Dan,.6;

..A

turs.

ys

ago TITULUS CL; San&orum invocatio &tc.

-

tur, fed pergit, etiam apertis feneftris; ut. ab omnibus cdnfpiä poffet,

adorare Dominum Deum fuum, ficut ante confueverat.

redad

fob; 1.5.

" Tobias, cim irent omnes ad vitulos aureos, quos

Jeroboamr fe-

gt

cerat rex I(rael, hic folus fügiebat confortia omnium (fepofito omni

vum ]

.

humano refpe&u) fed pergebat in Jerufalem ad templum Domini, &

aufer,

ibi adorabat Dominum Deum lfírael.

J6an,7,13:

Nemo palam loquebatur de Chri

fto Terofolymis , propter metum

1f

Iudeorum, licét mulgi eum agnoverint pro magno Propheta, & vero

Meffia,

Obft(Jm

!

'loann 90

Coecu:

s natus à Chrifto fanatus palalh confitetur Chriftum , & mi-

raculum ab eo patratum,

lic&t jam confpiráffent Iudai , ut. fi quis eum

W Q.N«

confiteretur effe Chriftum ,

extra fynagogam fieret,

Non fic parentes

ejus, quia timebant Iudaos,

.

mO-ri(

Matc. 6.26.

Herodes jubet amputart

caput Ioanni , ut non contriftaret filiam

Catüry

fuam faltatricem.

Pilatus , lic&t agnover

it innocentiam Chrifti, confenfit tamen in

df. /frc

Ioan. 19. 12«

utaudivit: fi

hunc dimittis, non es amicus Cafaris,

AtlQg.

ejus mortem,

N

Ioan, 11 48«

Pontifices

& Pharifzi confpirant in necem Chrifti, dicentes: fi di-

mittimus eum fic;

omnes credent in eum, & venient Romani, & tol-

EC

Ient noftrum locum, & gentem.,

Herodes Agrippa, poftquam o

ccidit Iacobum fratrem Ioannís

lfracl,ï

A&or. 1$«

appofüit, ut apprehenderet &

D

gladio, videns, quia placeret Iudais ;

fl o

Petrum.

mim;) (

A&.24. 2?.

Felix prefes Tudax, volens

gratiam praftare Iudais ; reliquit

Paulum vin&um, licét ag

noverit innocentem,

VOrdig

icant Chriftum & ejus do&rinam,

Advocati

A&O 5.-29.

Apoftoli liberé prad

autem in conciliam, & propterea o

bjurgati , refpondent : Vobedixc nos

oportet DEO magis, guäm hominibus,

S.

TlTUI:US CL.

,QE

s

ons V

San&arum incocatio - auxilium,

re(ra h "

Acob Patriarcha benedicens filiis Iofe

ph, hac precandi formula uti-

O pup

am & Ifaac invocetur fuper eos,

. Gen, 48. 16. J

.türti nomen patrum meorum Abràh

Jer

& crefcant in mpltitudinem fuper tetram,

Cum

RE

u

" TITULUS CLI, Scandalium:

28.*1?

Cirm Jerufalem ab Affyriis$ effet obfefa , & in extremas anguftias

poffcf,

4- Reg. 19.

redacta, promittitDeus Ezechiz regi per ifàiam prophetam t- prote-

94.

a ft«

gam urbem hanc, & falvábo ea

vum faeum,

m propter me, & prqpter David. fer-

Q omnl

j &

Trium puerorumï adfornacem damnatorum oratio hec erat:

Ne Dan;

auferas mifericordiam tuam'à nobis propter Abraham dile&um tu

um;

& Ifaac fervum tuum , & Ifrael (anéctum tuum.

3» 35'

quett.

& veto

3. Petrus pauló ante^m*rtem füani (cribit Chriftianis , quód poft 5.

obitum (uum fit eorüm memor futurus apud Deum,

Pet.- z, Ij;

T.2

Apoftoli pro' muliere Chananza rogánt Dominum,

& impetrant; Macch. 1.

ut ejus filia à demonio liberaretür,

yi eum.

Seniores Judeorum à Centurione ad Chrift

H

p

purenti

im miffi ejus fervo jam äu.c, 7.

morituro fánitatem rógant, & impetrant,

- Judas Machabeus contrà ampliffimum Nicanoris exercitum dimi-

4 f

caturus videt Oniam Pontificem 'orarepro populo Judeorum» & dein-

2.Mach, 15.

I2*

arios,

€ Jeremiam gladium fibi porrigentem ,

quo deje&urus effet adver-

amen in

s

Mortuus quidam in fepulchrum Elifzi Pröphetæ conje&us,

s:lide

E

ftatim, 4. Reg. 13.-

ubi attigit offa Prophete , furrexit vivus,

g

Baruch Propheta fic Deum precatur: Domine omnipotens,

ä

1frael,

audi nunc orationem mortuorum Ifrael.

Deus 123;;. 3 4

],,;/;/li!

Deus iratus populo. dixit ad Jeremiam: fi fteterit Mo

yfes & Sa-

qe

muel coram me, non eft anima mea. ad

populum iftam,

Unde defu-

lerem, I5. r,

mitur, quod Deus aliàs ad orationes Sa

cordiam.

n&orum fÍoleat fle&i ad miferi-

: s

Advomd

i

i n

TITULäIS CLI.

ócandalum.

Va graviüs p

E

peccandum.

unitur à Deo, quam Aqam', quyïa Adam induxit ad Gen, 57

Impetrat Deus Ifraelitis, ut Amalecit

as d&lerent deterra

ilios volu

erunt im

romiffz,

» Quia Deut, as py,

E.

Erat peccatu

pedire ab ingreffu terre

l,

m filiorum Heli gran

D

€ nimis coram Domino , quia

retrahebant homin

es à facrifidio Domini,

Deo punitum,

Hinc tam graviterpoftea à

L, Reg. 2, z;n'

Id

,

m

Jeroboam, qui erexit idola, peccarefecit I;ael; hinc de illo- dici-

if

m

N

3: Reg. 14, 7

f5

Q

a52 TITULUS CLIL Sacre: Scripture.,

tur, quod operatu.g fit mala- füper omnes, qui fuerunt ante eum: . &

Tüm in]i

horribiles pcenz per Ahiam prophetam à Deoilli denunciantur.

pantem ]

?. Mach. 6.

Eleazarus. noluit fimulare, quód comederet carnem prohibitam,

ipsimq

dicens : ne adolefcentes arbitrantes, Eleazarum tranfiffe ad vitam alieni-

Wt AQ,

24.

genarum;

& ipfipropter meam fimulationem decipiantur,

1inguis.

i. Mach. 2.

Mathathias videns Judeum

publicé immolantem idolis, infiiens

trucidavit eum fuper aram , ut hoc fcandaluni tolleret,

&

23*

lo ; ,peccata veítra prohibuerunt bonum à

vàtalit

E.C[Cm- 51 25'0

Jeremias denunciat popu

vobis , nempe beneficia & gratias Divinas. , Qualia aucem fuerint pec-

quire

cata , indicat fequentibus verbis : quiainventi.. funtin populo. meoim-

pii ,infidiantes quafi aucupes , Iaqueos ,ponentes, & . pedicasad capien-

hus 'wä

dos viros,

2*

RE

Matth. 16,

Petrus , cüm prohibere volui

t Chriftum à paffione füa & inoi-tc »

Tniby

23.

audivit à Chrifto : vadepoft me Sataria , fcandalum es mihi,

Q

2. Reg. I2.

David punitur merte filii, quia peccato fuo Ícandalum dedit; . &

fum (ä

14.

blasp

hemare fecit inimicos Domini,

Precipit Deus populo Ifrael: cave, ne unquam

cum habitatori-

(Omp]g.

€xod. $4.

aüribus

12.

bus terra illius jungas amicitias, que fint tibi. in rninam,

h"ma,n—

P

1, Cor, 9,.12-

Paulus defe teftatur: Siefca fcandalizat fratrem meum; no

W.

ducabo carnem in eternum, ïxe frva:trem meum fcandalizem,

D

(b dyi,

TiTULUS CLÍL. -

Preteribi

ütor

üti Q

dacre Scriptum.

ibunt,

?

EXOd. 3 I

Agna

mreverentiam habere debemus ad facram fcripturam, quam

minUm,

ipfe Deus

voluit fcribere, vel tradere fpecialite? & docere.

M

Reverfus eft Moy.

fes de monte, portans duas tábulas fcri-

E€xod. 32.

"f&ient:s

Matth. 10.

ptas

digito Dei.

Marc. 1.

Ipfe etiam Dominus JE

StS dicit, fe miffum fuiffe ad evangelizan-

j

dupm, & mifit di(cipul

osad hocipfum.

t"'hö tit

Luc, 4

(t.dici , quód lex vetus fuit data à Deo Moyfi ,

joan. 5.

Sic ergo potc

mediantibus angelis,

utait Apoftolus, & beatus Stephanus hoc ipfum

Xaw

teftatur.

Accepiftis';

ait; legem. Dei, in difpofitione Angelorum.

^s

Hkx

j

W

Gal. 3.

tamenti data fnit infpiratione Spiritüs fan-

A&or. 7.

Reliqua veró pars veteris Tef

.;gQPEtro 19'

&i,ut Petrusait: Non enim

voluntate humaná allata eft aliquando

EL

Prophetia, fed Spiritu fané&to,

infpirati, locuti funt Dei homines, Novum

fmCm

ba & fatta Domini JESU. Chrifti in

autem Teftamentum continent ver

pfo-

)

Xvangelüs,verba Apotolorum in epiftolis &

rum

in Ap(—)calypü,. fada i

-

"R anr

TITULUS CLII. Sacra Sctipture,

283

Un: &

rum in libro A&uum Apoftolorum,

Chriftus ergo verus Deus & homo,

partem Evangeliorum protulit per feipfüm, & per Spiritum fan&um, per

hibitam,

ipsümque alia verba, que dixerunt Apoftoli & Evangelifte inftru&i,

al

ut AG. Re

pleti funt omnes Spiritu fan&o, & cceperunt loqui.va;iïis A&ot, $;

linguis,

infiiens

Sapientiam omnium antiquorum exquiret fapiens, & in Prophetis Eccl, 39«

vacabit, quafi diceret:' Sapientiam quidem fapiéntum debet fapiens ex-

jonma

quirere , fed fpecialiter debet ad Prophetarum fcripturas intendere,

ínt p

seolm-

jonathas fimmusfacerdos, & feniores )uäæorum, licét effent re- z. Mach, 12,

japi-

bus bellicis intenti , fcripferunt Spartiatis epiftolam, Nosenim, quans

do nullo horum indigeremus,

habentes folatio fan&os libros, qui funtin

&moite;

manibus noftris.

Salvator nofter, tentatus à diabolo, per fc:ipturam/rcfpondit, &ip-

Matth, 4,

dCdif! k

fum tentatorem ftriptura authoritate confudit,

Idem fcripturam'effe

completam in adventu fuo , dixit:

auribus veftris.

Hodie hec fcriptura impleta eft in q uc., 4.

gbittor-

Et per fcripturam refpondens, defendit difcipulos fuos contra Pha-

Matth, 1$;

um

ri(zos. Non legiftis, ait, quid David fecerit quando efuriit ?

Ma

gnam authorjtatem tribuit Dominus veteri Teftamento, quan-

Matth, 5,

do dixit : Donec tranfeatcceelum & terra, jota unum

,autapex unus non

preteribit, Et.loan 10. Non poteft folvi fcriptura.

Non minoris loan,10;

authoritatis, fed majoris eft novum Teéftamentum , de q

uo Dominus

ait:z Cedum & terra tranfibunt',

ibunt.

méa autem verba notn trans-[uc.or,

Principes facerdotum, fcribas, & Pharifzos injufté arguentes Do--

minum, ipfe multoties per fcripttiras convicit,

Matth. 9,

p quam

Arguit Dominus Sadduczos de ignorantia fcripturarum.

r

Erratis, Maïtï;. 254

nefcientes fcripturas.

'ï;as fci-

Petrus in prima pradicatione fua , poft miffionem Spiritüs fan&i, A&or, 2;

*

^

p*

authoritatem Joélis exponens, tria millia hominum convertit ad Chri-

Ton.

*

Valde commendandus eft Funuchus ifle

"

g MO

"

S'G )

Hïcro

,qui veniens de ZEthiopia A&or, 9

L

hoC1

l fum

ä

folymam»legebat Ifaiam prophetam, in

curru exiftens.

- Et Philippüs prece

u

" c'ofbm'

pte- Domini occafionem affumpfit pradicandi Ibidem,

jritus

ei Evangelium Chrifti

» ex authoritate, quam legentem inve

nit, &cre-

a

dentem illico baptiza

vit.

jiq

um

s N

Veniens Paulus Berrheam,

intrabat fynagogam Judeorum, Qui- 44o;;

I7;

. quil

dam autem fufceperuntverbum c

um omni aviditate , quotidie fcrutan-

d I

Nn3

te$

284

-TETULUS.CLIIL Sepultüra, -

T

tes fcripturas, an hecitafehaberent, Et crediderunt multi ex

fïs, Gre-

felpotdi

Cz mulieres honefte , & viri non pauci.

Uàm vei

A&or. 18,

Apollo vir eloquens, potens in fcripturis, contulit multum hic»qui

illul,

crediderunt per gratiam, Vehementer enim Judaos revincebat public*e,'

$

oftendens per fcripturas effe Chriftum JESUM.

YO exci

Luc, Io,

Legisperitum fcifcitantem, quid agendo acquireret vitam eternaim,

(

remittit Dominus ad fcripturam, Quomodo Iegis? In lege quid fcrip-

tum eft ?

Tünt pig

ET

TITULUS CLIIIL

Sepu]t ätm."

[5

Gen. 23»

Ui magna diligentia emit Abraham agrum, in quo uxorem mor-

Ten

tuam fepelivit.

fc&

Gen, 47.

C

Noluit Jacob fepeliri cum malis hominibus in JEgypto , fed

E

& 49.

adjuravit Jofeph ut eum mortuum ad patrum füorum fepulturam defer-

iuy, c

ret. Hoc ipíüm repetiit poft. benedi&ionem filiorum inftante morte

Wpedix

fua , quod Iofeph follicitus adimplevit.

Ü

Exod. 13.

Exiens Moyfes de JEgypto , tulit offa Jofeph fecum,

Commendavit David multüm viros jabes Galaad, eó quód cada-r

Áüiy, &

I. Reg. 51

Po

2, Reg. 2.

vera Saulis & filiorum ejus reverenter tradiderant (epultura,

o

3. Reg. 13.

Poena viri DEI, .qui panem contra divinum mandatum in domo

EQ lo

mali Prophete comedit, fuit una, quód non fuit fepuitus in fepulchro

parrum fuorum.

[ll()) oj

4« Reg. 9.

Jehu rex I

Írael, qui fecerat occidi Jezabel , fecit.cam fepeliri, eó

Pauf li

quód fuit filia zegis,

Tob. 1. &2,

Commendatus eft Tobias de hoc, quód cum periculo vitz fuw cor-

di

pora occiforum rapiebát , & fcpulturam eis follicitus exhibebat.

b 9atu

lde

Tob. 4.

Prima admohitio inter illas falubres, quas fecit Tobias filio fuo,fuit

n il

e (üa & uxoris fuz follicita fepultura,

Judai accufatores impii Menelai fuerunt per judicem iniquum

2. Ma;h. 4

morte damnati, quamobrem Tyrii quoqne indignati , erga fepulturam

hiy i

eorum liberaliffimi extiterunt,

nOn a

2« MaCh- 12:

Poft prelium contra Gorgiam commiffüm venitudas Machabaus,

Cj j

ut corpora proftratorum tolleret, & cum parentibus fepeliret,

Difcipuli beati Ioannis Baptifte, audito quód decollatus erat ab

Q

Matth. 14.

ifle ;

Mairc.6

Herode, venerunt & tulerunt corpus ejuss & fepelierunt eum,

propter quod

Yoan, x;,

Apparet Dominum IESIFM de fua fepul;ura curáfíe ;

reipon-

TITULUS;CLIV; Silentium & loquacitas. 28;

N

-

r&ipondit Iudé murmuranti deunguento, quód fecundüm fententiam

e.is, 6rz-

füam venundari debaiffet, |Sine (inquit) ut indiem fepulture mez fervet

illud.

.

m iil

^ pu'bllixeï

Sepultus fuit Dominus per Jofeph & Nicodemum it& fepulchro no- Matth. 27,

vo excilo in petra,. in quo nondum quisquam pofitus fuerat.

Marc. 15.

ïæ!crnzm:

Curaverunt viri timorati à Judaislapidatum Stephanum, & fece- Luc. 23.

äüld [;IiP'

runt plan&tum magnum fuper eum,

Joan. 19.

A&or $.

TITULUS CLIV.

- Gilentium e*- loguacitas,

Receptum dedit Dominus Ade, non Eve, ut mulier haberet mino- Gen, ,

rem occafionem lo

oremmot

quendi, fed pofius interrogandi à viro & di-

Ícendi.

Eva prius legitur cum ferpente, quàm cüm viro habuiffe collo- Gen, 5,

y[,!fo j k d

am t

quium, quod fibi & pofteris damnofum fuit, Ibidem nota» quam mal

repetiit mandatum Domini, homini datüm.

n smot

Cham filius No&, cüm vidiffet verend

fuis, & inde maledi&ionem incurrit,

a patris, nunciavit fratriþus Gen, 9;

.öd cada'r

Poftquam locutus eft Dominus ad Moyfen , impeditioris & tar-

Exod. 3.

diorislinguae fuit, Ex quo innuit

» quód fpirituales viri, qui fzpe cum

DEO loquuntur , tardi effe debent ad loquendum,

n n domo

ii

Axa filia Caleb fedens in afino, & fufpirans, cüm fuafa effetà viro jofue 15.

fuo, monuit patrem, ad querenáum quid haberet, & poft impetravit à

paue icriguum füuperius & inferius,

'gpcliri: 9

Samfonfecretum , quod parentibus dicere noluit, uxori expofuit : fudic, 14

g fog r*

qua ftatim illud in damnum mariti publicavit.

ldem indicavit Dalile , quomodo poffet amittere fortitudinem Judic, 16,

Qbaï.

fuam , illáque fine mcra hoftibus revelavit,

jio füO;fm

Anna mater Samuelis, veniens ad tabernaculum Do&ini,,]oque-

I, Reg, Is

batur in corde füo , tantámque labia ejus movebantur, & vox penitus

1 iüiquum

non audiebatur.

j

:;

Samuel dormiens in tabernaculo, oftenfam fibi viionem non indi-

Cavit Heli, donec interrogatus & adjuratus fuit ab illo,

1, Reg. 3.

»lAChäbæus!

Cüm filii Belial dicerent de Saule novo rcge : Non falvare nos poterit

I. Reg, I1o,

ifte ?

Lle diffimulabar fe audire. Ex quo intelligitur, quód cauté

"TR

tacebat.

Càm David contra Nabal turbatus , poftmodum per Abigail , pru-

L Reg. 25.

:O

Nn 3

ens

0 yapo

;

j»

!

486 TIIULUS CLIV. Silentium & loquacitas.

dcipul

denter Jocutam , placatus fuiffet ,. illa non indicavit ipfi Nabal viro fuo

lus nih

pufillium , aut grande usque mane, cum vinum, quod biberat digef-

fiffet.

& em

Tob.23.

]

Tobias, auditis verbis injuriofis ab uxore, non legitur ei refpon-

tür ali

dile, íed ingemuit, & coepit plorare cum lachrymis,

Ciim ancilla Sare domine dixiffet gravisimproperii & maledidtio-

eam d

Tob. 3.

l

nis verbum, Saratacens ceffit liti, & pergensin cubiculum domüs fue

Sriear

devoté ceepit orare.

&íth. 2.3.

Diu tacuit Efther, non indicans populum fuum, & patriam, ficut

Quod (

IY

ei preceperat Mardochaus, ne fcilicet à rege haberetur exofa.

E

Jób. 2.

Beato Jobà DEO percuffo, uxor ejus ftulté locuta eft.

V

Iob. 39.

San&us Job mapis videtur feipfum reprehendere de a&u loquendi,

uàm de alio quocunque, unde dicit : Quileviter locutus fum , refpon-

d

ere non poffam, unum locutus fum, quod utinam non dixiffem. — Ft

Cap.42. Quiainfipienter locutus (um, & qua ultra modum excederent

Ícientiam meam &c.

Cüm Rafin rexSyriz, & Phacee rex lírael, pro

fuiffent praliari

tfa. 9.

contra Judam » dixit 1faias propheta Adam regi Ju

? Vade, &noli

ümere , &cor tuum ne formidet &c,

Mandavit Ezechias rex Juda, ne populus aliquid refponderet Rab-

ifaie. $6.

faci.

(t

Etfiluerunt, & non refponderunt ei verbum.

fi

Terem. T«

Aeremias in utero fan&tificatus, & à Domino propheta datus excu-

lant ca

fabat fe dicens.

Aaa, Domine DEUS ecce nefcio loqui, qui puer

A

Pïrfxci; |

ego füm.

ET

Dah.13.

Adduéta Sufanna ne iniqui fehes presbyteri ferrent contra eam fal-

man Syl.

fum teftimonium, fensfufpexitad coelum, & clamavitad Dominum,fed

(€ Grin

accufatoribus dire&é non Iegitur refpondifle.

4l

2. Mach, 12:

judai agriculturz operam dabant, fed Nicanor & quidam alii non

bæum

finebant eos in filentio agere & quiete.

[ [u,mn i

Luc. 1.2.

Beata MARIA Virgo legitur in Evangelio tantummodo locuta fuiffe

ln

angelo. Itemcum filio fuo : Quid fecifti nobis fic? Et apud Joannem

Tv fi

Vinum non habent.

ï".x&

D.

A Ya !

fic

ioan.z«

Et quando miniftros nuptiarum inftruxerat: Quacunque dixerit

vobis&c. Licétautem Elifabeth magnificé eam commendáffet , nihil ta-

X

J']quq

men eirefpondit, fedad laudandum Dominum fe convertit.

Lu*C- 7.

Maria peccatrix veniens ad pedes Domini in domo Simonis nihil

dgnum

( m()l

dixiffe fertur, fed lachrymis coepit rigare pedes ejus.

Luc. 10,

Similiter (orori, de ipfa conquerenti nihil refpondit, Rurfusetiam

ïüf f]-n-

ici-

m

——

287

15.

D

TITULUS CLV. Simonia,

diícipulis indigné ferentibus effufionem ungüemi, & in eam frementi- Marc,

diro f0

l4

bus nihil dixit. Quoniam autem tacuit, Dominus pro ea refpondit;

y digd-

& eam ubique defendit.

Mulier in adulterio deprehenfa coram Domino accufata, non Iegi-

iepon

Joan. 8«

tur aliquid locuta fuiffe.

Dominusautem pro ea verbum affumpfit, &

eam denique mifericorditer abfolvit,

jedittio*

Locuturus in fynagoga Paulus, furrexit, & manu filentium indixit.

Aäqr. 3.

JmüS [.uæ

Sciebat enim, non effe efundendum fermonem, ubi non eft auditus,

quod fzpius in fcriptura probatur.

Filii 1(rael fugientes de JEgypto, viderunt exercitum Pharaonis,

y, iif

Exod: 14 ;

& timuerunt valde, quibus ait Moyíes; Dominus pugnabit pro nobis,

& vos tacebitis,

pquend

p

m

j

TITULU*S CLY.

od

[2

£

i

óimonia.

j

Prg!iar!

n

bE impio rege Jeroboam narratur: fecit de noviffimis

populi fa-

4. Reg. 13

cerdotes excelforum: quicunque volebat, iimplebat manum

33.

j b

fuam, & fiebat facerdos excelforum.

Subditur: &. propter

hanc caufam peccavit domus Jeroboam, & everfa eft, & delota de (u-

N Q'[w.

perficie terre.

| qum

Simoniacus fuit Giezi fervus Elifei

» quia pro gratia fj piri«tiläli—, Naa-

manSyro à Domino fuo collatá,

veffes accepit & argentum.

Sed. ob

g. Reg. s.

-40.

4 egmm'

hoc crimen in (émpiteraum cum femine füo fa&us eft leprofus quafi nix.

;j j

Alcimus accedens ad Demetrium regem, ,accufavit Judam Macha-

L. | Mach,9.

beum, & obtulit regi coronam auream , & alia dona, quibus effecity

] am non

ut fummum facerdotium ei à rege conferretur,

Impiiffimus Jafon oblatis plurimis argen

ü talentis abAntiocho Epí-

2. M&Che-tf»

fuife

phane fummum comparavit facerdotium.

Ob quam caufam Dei cul-

yoata

tus & facrificia plan& contempta fuerunt, & ad gentiumzitum translata,

)wncm í

Ipfe veró Jafon propterea miferé periit,

Menelaus triennió, poffquam Jafon fa&us eft füummus £:

2

cerdos,

2. Mach. 4.

d

plus, quàm Jafon. obtulit Antiocho, & Pontificatum obtinuit, nihil

2

^

i

nihil [

j*

Ü

dignum habens facerdotio,

Sed funefle poftea &tragi;ïz,Deo vindi-

cc, mortuus eft,

Judas proditor vendendo Chriftum Dei Filium deteftandam com-

]0n

jl

mifit fímoniam. Ob id la

A&or, 1. 18,

ffufa

m

funt omnia viícera ejus,

queo fc íufpendens, crepuit æcdius, & di

Hoc

"

d-

438 TITUL, CLVI. Societas bonórum,

Hoc etiam crímen commifit Simon'magüs ( à quo fimonia nómen

A&àt, 9. 18.

accepit) qui fibi domum Spritüs fan&i pecuniacomparare voluit,

. Sed

raiidaj

audire debuit à Petro: pecunia tua tecum fitín perditionem,

tribul

Tudan

-

TITULUS GLVL

Qum;

A:

ftd w

Societq.r bonorum.

Bhi er

I0,. X

Gen. 18.

önüderandum eft valde, quód fi inventi fuiffent decem viri jufhi

in quinque peccatricibus ciyitatibus, proptéer illos peperciífet

C

Dominus univerfis,

quan

dicum habuifti, antequam venirera

àd ip

Gen; 30.

Dixit Jacob ad Laban: Mo

ad te, & nunc dives effe&us es; benedigitque tibi Dominus ad introi-

tum meum.

»

Bogan

Benedixit Dom

inus domui ZEgyptii propter Jofeph » & multipli-

TCCfpr(

Gen. 39:

(

-Cavit,

Bene fuit affociatus Jacob, qui dixit Faciamus altare Domino,

fione, l

Gen, 35:

ücu'xg

ris mei,

quoniam exaudivit me in die tribulationis mez, & fuit focius itine-

tredo

Jofue 24.

Servivit Ifrael Domino cun&is diebus Jofue & feniorum, qui no-

verant omnia opera Domini, qua fecerat in Ifrael.

Süml,

Filii Dan ceperunt Lachis, & occiderunt homines, qui- cum nullo

Iudic, 18.

Domïm

hominum habebant quicquam focietatis.

1. Reg. 19.

Ex parte Saulis miffi fu

ntli&ores ad capiendum David, morantem

T^

cum Samuele & aliis. prophetis, qui prophetare coeperunt, & venit

Chtes

hetavit ipfe cum eis,

Saul, & prop

[ AP(

4.Reg. 3.

Propte

r honorem Iofaphat regis Iuda Deum colentis, Elifzus

propheta impetravit aquas dari exercitui, in qu

o erant duo alii malí

OCCHHQI

reges.

m

Xob.2. 4«

"

.

Homines Deum timentes volebat habere fecum Tobias in con-

Y qu

vivio,

& hoc ipfu

m docuit filium fuum,

Nolite manducare cum pec-

Catoribus, Idem

diligenter voluit fcire, cum quo iturus effet filius.cap.5.

Dicebat uxor Tobie junioris; Nunquam cum ludentibus mifcui

Tob. 3.

p-

me, nec cumhis;.

ui inlevitate ambulant, participem me prebui.

Dan,2,

Audito cru

d

eli mandato regis Nabuchodonofor, quo debebant in-

terfici cun&i fapientes Babylonis; clamaverunt ad focios fuos, ut que-

rerent fimul mifericordiam à Domino , & revelata eft. nocte vifo Do-

:

mini, Un

de occafione Danielis fervi fui pepercit rex magis & fapien-

]

tibus Babylonis.

id

Foft

(

-

;

TITHLUS cLVII, So'CïetaS malorum, 239

n/omm

Poft obitum Jude Machabei, emerferünt iniqui, & fa&a eft fames 1. Mach, 9.

$d

valida, & impios conftituit Bacchides dominos regionis,

Et fa&a 'eft

tribulatio magna in Ifrael, que omnia mala forfitan non fuiffents i adhuc

Iudam focium ac dominum habuiffent.

Cüm primus illorum feptemfratrum in fartagine torrere

fur, ceteri 2. Mach, 7,

cum matre ad moriendumfortiter fe invicem hortabantur;

Yeniebat Iudas Machabaus ad. capiendam Scytopolim civitatem, 2. Mác. I2.

—

f&d propter Iudaos, qui intus. habitabant ; erga quos Scytopolita beni-

£gni erant, nileis malifecit. Imo gratias agens hortatusefteos de cate-

rO.. Erga genus fuum benignos effe,

j w?a't

Quamdiu Petrus fuit cum Apoftolis, fixus & fecurus manfit, fed Matth. 26,

quando fuitin atrio fummi facerdotis, cum mini(tris illius calefaciens e. Marc. 14«

Perc'u [i

Luc. 22.

ad ignem, Dominum negare incepit.

n

Statim quando coecus natus à Domino illuminatus fuit extrafyna- Joan,9.

jnttol*

gogam à Pharifxis eje&us, à benigno Domino JESU inter fuos fideles

receptus eft,

Cüme

m'n'xpïï'

ffent omnes difcipuli pariter perfeverantes unanimiter in ora- A&or. 24

tione, venit Spiritus fanétus in eos, & ipfos inaftimabiliter roboravit &

JminO;

ocuit,

X

De fidelibus, qui erant in Ecclefia primitiva, dicitur: Omnes qui Eodem;

€redebanr, erant pariter , & habebant omnia communia.

Sequitur ?

yi Il* :

Sumebant cibum cum exultatione & fimplicitate cordis» collaudantes

Doniinum, & habentes gratiam ad omnem plebem,

lo

. Poft converfionem fuam Saulus veniens Jerofolymam , tentabat

A8or.9i.

fe jungere difcipulis, & omnes timebant & fugiebant eum, non cre-

rantem

dentes quód effet difcipulus :. Barnabas veró apprehenfüm illum duxit

1 vetil

ad Apottolos &c.

.

Homines, qui

.erant cum Paulo in navi graviffimze ;empe&afis; A&or, 27

giiats

occafione ipfius Pauli, quem habebant fecum in focium, füerunt omnes

' qal

falvati.

Nam dixit ei An

nes, qui navigant tecum,

gelus Domigi ; Ecce -donavit-— tibi Deus om-

g r

] pcc

p

il

- TITULUS CLVIL

Societas malorum.

pl*

r qi

[o D**

Alubriter exivit Ai»raham Wde Chaldaa,

ubi erant homines corrupti. Geft, 1I,

idololatriá : unde

poftea pro hoc beneficio Dominus commemorat,

z;if

a

à dicens :

Ego Dominus, quieduxi vos de Hur Chaldeorum,

"

got

9

on

d

290

TITUL, CLVII. Socitas malorum,

Gen. 120

Nonfolum Corpore, fed etiam cogitatione & affe&ione eft patría

liam,

relinquenda, Unde dixit Dominus ad Abraham, cüm jam corpore exi-

la

ret; Egrederedeterratua &e.. Nota promiffiones ibi fa&tas.

C0 fr

Gen. 13.

Quamdiu fuit Abraham cum perverfis hominibus in Hur Chal-

35.17.18. —

daorum, non legitur ei Dominus apparuiffe, licét bonus fuiffe credatur.

tfàm

Sed poftquam inde exiverat , egitur multoties divinis apparitionibus

fuiffe vifitatus.

Gen, I3. Ig.

Injurias & jacturas paffus eft Loth à peffimis Sodomitis, cum qui-

füm (

büs habitabat, vel ipforum occafione,

Eodem.

Quam difficile fit malorum confüetam focietatem dimittere, patet

!

&t

ptr Loth, 'qui de medio Sodomorum vix perangelum extrahi potuit.

lii

Gen, 2I.

Ludus ifmaelis cum Ifaac difplicuit Sare,

h

Fugientem Jacob malum fratrem Efau, Domi

nus muliplicier

Gen. —28«

confortavit

fs

Gen. 33-

Noluit Jacob ambulare cum malo fratre, licét placáffet eum mu-

tenge

neribus, & ille faris inftaret, & figna dilectionis oftenderet,

Num, I6.

Dixit Moyfes ad turbam filiorum Ifrael: recedite à tabernaculis

hominum impiorum, & nolite tan

lias r

gere, que ad €0s pertinent, ne invol-

vamini in peccatis eorum.

Dixit Dominus Moyfi : Præcipe/ filiis Ifrael', ut intrantes terram

EEE

Num, 34.

Siaütem no-

Chanaan, difperdant cuné&tos habitatores regionis illius,

lild;

lueritis interficere, qui remanferint , erunt vobis quafi clavi in oculis;

&t janez in lateribus,

[*Qrpm

Occafione Achan,

Jofue 7:

qui tulit de anathemate Jericho , fgit populus

P

dacm

in pralio füperatus,

JUdiCq I9*

Propter quosdam filios Belial, qui in uxorem-Le

mæ deteftabite

& 20.

10- p

flagitium perpetrárunt, omnes filii Benjamin, paucis exceptis, trucidati

fuerunt.

OCjetat

Tudic. 1.

A:Nolfuerunt

delere filit lfrae! habitatores terre, ficut praceperat

lperan

&2.

eis Dominius, fed percufferunt fcedus cum eis, & malt accidit eis,

$

Amicitia, quam habuit Ammon filius David cum Ionadab, dedit

k

2, Reg* 13:

ei viam ad hoc, quód Thamar fororem opprimeret.

MT

V

Rebellionem difponente Abfalon contra patrem. fuum, inierunt

l

multi cum eo fimplici corde; licàt contra David nihil mali machinati

20 Reg' IS"

3

fuiffent» fi cum bonispacificis in Ierufalem remanfiffent,

Propter quosdam füuperftites de domo Saul faca eft fames in terra,

2, Reg. 21

DOmJ

donecad petitionem Gabaonitarum crucifixi fuerunt.

pre-

9. Regs 32

Rex Iuda Iofaphat fu-it fere occilus, vadens. cum Achab,ad

lium,

hünls 1

1

»

ES

ä

|

——

.'"TITULUS CLVII. Societas malorum. 29r.

m

ipatrig

liam, & reprelienfus fuit per prophetam Domini dicentem : Impio pre--2. Paral, 19,

yre exte

bes auxilium , & iis, qui oderunt Dominum , amicitia jungeris , & idcir-

co iram Domini merebaris &c.

r Oa

Gchozias rex Juda .ambulavit in viis Achab , & fecit malum co- 4. Reg. ä. ï

edatüt.

—

ram Domino, Sequitur caufas Gener enim erat Achab,

jonibus

Elifeus propheta dixit Jofaphat regi Ifrael: Quia habuifti fcedus 2. Paral. 20;

1] qt!i-

cum Ochozia, percuffit Dominus opera tua, contriteque funt naves,

Venit homo DEIad Amafiam regem Juda, &ait: O rex, ne egre- 2, Paral, 25«

& p

diatur exercitus Ifrae] tecum, ^ Non enim eft Dominus cum Ifrael, quód

[ult.v

fi putes in robore exercitüs bella confiftere ,

füperari te facict DEUS

ab hoftibus, -

: ,

ul

4Edificantibus filiis Juda templum potft reditum de Babylone, ho- 1. Efd, 3.

ftes eorum voluerunt edificare cum i;lis: Illi veró bono ufi confilio

ym It

tenuerunt.

'Cüm irent omnes ad vitulos aureos, quos Jeroboam fecerat, To- Tob. t.

qnacnlis

bias folus fugiebat confortia omnium, & pergebat in Jeru(alem,

»inmol^

Beatus Job dixit: Frater füi draconum, & focius Struthionum,

. Iob. 3o«

Jl

Cüm dixiffet Ifaias :

Vir pollütus labiis ego fum, caufam infinnans Ifai, 6,

; terrim

fubdidit :

In medio populi, polluta labia habentis, ego habito.

j 10*

.. Di&um fuit Ezechieli :

oculíS

fcorpionibus habitas.

Increduli & fubverfores funt tecum, & cum Ezeeh, &,

Mali nocent fi

biinvicem: Nam duo fenes ex hoc acceperunt au-

Dan.13«

daciam accufandi $

ufannam, quia in eadem malitia convenerunt.

Popmus

Quamdiu Judas Machabeus confidens de divino auxilio

geffit bella

e[güab,üe

ro-populo fuo ; bene ei fucceffit : cüm veró conftituit a

micitiam. &

1. Mach, »; )

j

[e]

"

cietatem cum gentilibus Romanis,

lic&t tunc potentiffimis , citó poft ^ 9

fuperatus fuit, & in bello cecidit.

Simile accidit Jonathz fratri Indz,

;CCPüat

Petrus exiftens cum diíci

1, Mach, 12;

pulis in no&e cgene Domíni , multum

Ma

erat audax & fecurus.

Cüm

autem venit ad atríum fummi fac

tth. 26,

erdotis, v«

füpra

^

Dominum ad vocem unius ancille negavit,

Coecus, fecus viam fedens, mendicans, & clamabatad Dominum IE-

gnier

$UM,

&qui preibant, increpabant eum, ut taceret.

LPC.ISJ

" chjnatl

Non fuit inter fideles Chrifti nu

meratus ccecus ille natus ,

Dominus videre fecit, donec fuitàs

ynagoga à Pharifzis ejedtus,

quem Ioan g,

j m

FAEI CA EUINS

Plures mali interdum

bonis inferant nocumentum

in unam malam focietatem conveniunt 3

Ut-Num. 22;

. ]tà convenerunt Balaac & Balaam adm

r E

| 2d præ'

ledicendum filiis 1(racl,

AU

O0o4.

AdO:

254 TITULUS CLVIIL Spes, & Longanimitas.

jofue 1o.

Adonifedech rex Jerufalem & alii 4. reges, eà

-

quód illi fecerant pa-

€em cum Jofue, convenerunt adverfus Gabaonitas.

M

F

to5, |

yofue rt.

ntacontrá Iofue & filios Mrael;

Item jabin rex Afor,&alii reges urigi

judic. 3.

Item quinque Satrapa Philiftinorum;Chananai,Sidonii &Hevai&c.

büs Í

]udilh. 6-

Item Madian & Armalech, & cateri orientalium nationum.

Sic autem intelligitur illud lfaiz : RequievitSyria füper Ephraim,

ftor

HET 7,' ;

id eft, decemtribus & rex Syrie concordaverans in unum, ad regem1u-

Cs

da funditus extirpandum,

.

D

Luc. 23.

Rurfus in pafBione Domi

ni Herodes, & Pilatus fa&i funt amïci.

a

Philipp. 2.

Philippenfes commendat Apoftolus dicens : In medio nationis pra-

vz & perveríz, inter quos lucetis, ficut luminaria in mundo,

lm

Afkor. 2,

Petrus Apoftolus dixit quibusdam Iudais , audientibus Verbum

in1

DEI: Salvamini à generatione ifta prava.

A&Ol'. I34

' Proconíful Paulus defiderabat audire Verbum DEL fed erat cum eo

proi

Elymas magus pfeudopropheta Iudzus, qui refitebat Panlo,& Barnabe;

pot

quarens pervertére Proconfulem à fide,

Civitate Lyftris homines tante fimplicitatiserant, quód ipfi Pau-

&rpen

A&Ol'. 14«

Jum & Barnabam Deos ad terram defcendiffe putabant, Cüm auteni

IU

vix fedáffet eos Paulus, & coepiffet eis viam oftendere veritatis, fuper-

venerunt quidam Iudai, quiita perfuaferunt turbis , quód Paulus fuit

.

D

ibi lapidatus, & quafi pro mortuo deréli&us,

- A&or, 19*

Cüm Vérbum Domini fortiter in Ephe

fo crefceret, & Dominus

Ceden

per Paulum ibide

m miraculafaceret , quidam Demetrius faciens edes ar-

genteds Diane, cónvocatis opificibus illius artis;

feditionem contra

Paului concitavit.

l*um]

-

ha

hi f

TITULUS CLVII, ,

[

gSþeJ;;z.'y* Laizganimita:.

Ultis annis expe&avit Abraham antequam haberet filium de Sara,

tus eft faac,

Gin, 21, M

quia jam ceritenarius erat, quando na

Promiffione primó fa&a Abralie,

usque ad ing;eflum femi-

wis fui , finxerunt anni 440.

PermifitDominus filios 1

frael in ZEgypto flagellarilongo tempore

üm tentari quadragintaannis, antequam

& affligi , & poftea'per defert

*jeé

véniréntad terrani'promiffionis, ficut apparet in Exod.& Iib. Numerorum;

A

guag pertotum;,

Filii

-

s

j

J TTHTULUS CLIX.- sþifiius maáli. ^ 295

Filii I(rael contrà tribum Benjamin pugnantes, multi co)ntþra pau- lüd. 29.

erant pae

€o5, . bis debellati fuerunt, tandem praevaluerunt,

s at

Afflictus corpore , orbatus filiis, derifüsab amicis , & rebus omni-. Job, 15.

bus fpoliatus Job , dicebat:; Etfi occiderit me , in ipfum fperabo.

deralo

; Párentibus Tobie irridentibuseum & dicentibus : Ubi eft fpes tua, Tob, 2.

'Ephraim»

proqua eleemofynas & fepulturas faciebas? Tobias increpabat eos, di-

cens: Nolite ita loqui ; quoniam filii fan&orum fumus, & vitam illam

-egfm lll'

expectamus ,

&

mutant abeo.

quám DEUS daturus eft his , qui fidem fuam nunquam

x

y amici.

Cüm effetSu

jonisqte-

fanna duorum presbyterorum iniquo condemnata te- Dan.13.

ftimonio, dicitur tamen de ea ; quód erat cor ejus habens fiduciam

in Domino,

g Verbun

- Unus illorum feptem fratrum poftulatus à fyranno, linguam cito 2, Mach, 7;

at cumeo

protulit, & manus conftanter extendit, & cum fiducia ait; E coelo ifta .

poffideo.

B

P,amabæa

Machabeus Judas mifit Ierofolymam duodecim

millia drachmas Z.Mach.lä.

[ fi Pa

argenti, offerri eas ibi

pro peccatis mortuorum , jufté & religiose de

refurrectione cogitans.

ETU

Homo erat in lerufalem, cui nomen Simeon , &homo iíteju- Luc, 2.

H

fuptt

ftus & timoratus , 'expectans confolationem Ifracl,

T

m

Afcenfurus in coelum Salvator pracepit difcipulis fuis, utnon:

dif- A&Jor.wr.'

cederent ab Ierofolymis, fed expe&tarent promiffionem Patris.

Y

Jorninus

Videns Paul

us,quo

d una pars erat Pharifzorum , &aliaSa

dduceo- Aüor. 23.

valo *

rum; exclamavit ín confilio: Viri fratres, ego Pharifeus fum, filius

n contfä

Pharifzorum,' de fpe & refurre&ione mortuorum ego judicor,

Monet Apoftolus Timotheum - ut pracipiat divitibus, non fubli- 1, Tim, 6;

me fapere-; nec fperare in-incerto divitiarum , fed in DEO'viïen'te.

TITULUS CLIX.

Sþiriws m;tli.

T $d

Piritus mali dicuntur effe DEI, quia fünt in poteftate DEI, & per

N

DEUM poffünt, quicquid poffunt.

rnum ftmi'

Spiritus DEI malus exagitabat Saul,

1, Reg; 16,

Daemonium occiditfeptem viros Sarz filie R

3

aguelis , fgd fuit Tob,3.

t

? ,ep )

jj

"eje&um per boni angeli Raphaelis adventum,

9

qne

M

1

Super animalialob, & domum, ubi filii comedebant;& fuper corptis Iob, 1. & 2,

MU

j

:ijpü?s lob Sathan tantim potpit , quantà

m-providentia divina. permifit.

ii

O. 3

sj

294 TITULUS CLX. Sttages hom*inugng

Matth. 8.7

Spiritus malus fecit hominem fevum, vel crndelem.

Luc, 8.

Facit quoque hominem immundum. —Nam illi duo. demoniaci

fit i

TX

Íevi nimis habitabant in monumentis, & demones petierunt intrare in

1

porcos, non agnos.

Eodem,

Unus eorum famo

fior , veftimento non indubbatu;-, in domo non

pa.

Cie

habitabat, vinciebaturcatenis, & compedibus cuftoditus, etiam ruptis

vinculis agebatur à demonio in deferta.

Matc. 7.

Facit quoque hominem coecum & mutum, Item cum apprehens

li q

200(

Matth, 9.

derit eum , allidit eum , & fpumat , & ftridet dentibus, & arefcit ;

Luc.9.

& frequenter eum inaquam & in ignem mittit, ut eum perdat.

jnaïv

Matth. 17,

Laudes malignorum

Marc. 1.

& exi ab eo,

fpirituum Dominus recpfaþat: Obmutefce,

bus

Luc, 4.

Poteftatem demonum parvam effe, ex hoc patet, quod necim

eci

Matth. 8.

nifi petita à Chrifto licentia, & obtenta.

porcos potuerunt intrare,

Luc. 8-

Prohibuit Dominus, ne gauderent difcipuli, fi

fpiritus maligni füb-

Ifrae;

Luc. 10,

jicerentur eis, quafi hoc magnumab eis non debeat reputari.

A&or, 16,

Puella quxdam, habens fpiritum Pythonem, clamabat multis diebus

minu)]

poít Paulum & focios ejus.

Dolens autem Paulus converfus eft ad fpi-

ritum, & dixit: Precipio tibi in virtute,

& in nomine Domini noftri

E

ES

JESU Chrifti; exire ab ea, & exiit cadem hora

Nota: Non curabat

Paulus do&rinam veritatis confirmari per fpiritum falfitatis,

lf

A&or. 19.

Quidam Iudai tentaverunt in vocare fuper eos; qui habebant fpiri-

tus malos, nomen Domini noftri IESU. Chrifti, dicentes:. Adjuro vos

er IESUM, quem Paulus praedicat Refpondens autem fpiritus nequam,

dixit: IESUM novi, & Paulum fcio;vos autem qui eítis? & infiliens

homo in eos; in quo erat demonium pe(fimum dominatus eft eorum;

Ym |

& invaluit contra €os, adeó , quód nuti & vulnerati recederent à do-

mo illa,

oooc

P»madg

Ti(t, C

W )

Sirages bominum.

ii

Gen,7.

Erribilis hominum & aliorum animalium ftrages fuit, quando tem-

Qu

pore Noé omines homines , prater o&to, diluvio perierunt,

T

(fsett, 1140

llli quatuor reges, qui debellaverunt quinque reges, magnam

cedem hominum fecerunt, veniendo usque illuc, & pugnando con-

tra illos, lict eorum numerus non fit fcriptus,

Quot

TITUL. CLX,Strages hominum. — 295

|

Ogdt homiheS'diverns plagis perierint in ZEgypto, & fubmerfi Exod. pex

fint in mari rubro, numerus

jonlaci

per fcripturam non potgft fciri, fed debet totum,

tar i

maximus reputari.

De fexcentis millibus hominum bellatorum, à 20. annis & fu- Num. 14;.

ra , qui numerati fünt, nullus intravit promiffionis terram, exceptis

no not

l rup!l'i

Caleb & Jofue, fed omnes interierunt variis calamitatibus in deferto,

Màximam czdem fecerunt filii I(ael precepto Moyfi de Madiani- Num, $r;

,

yehtlle

tis,quód per predam , quam rapuerunt, poteft deprehendi, quia

ts

32000. virginum (unt inventa.

maíctuli fuerunt jugulati,

Omnes autem mulieres corrupt?, &

'

xudtt

Tempore Jofue in ingreffu terre promiffionis, tam in civitati- Iudic, 7

bus, quàm in campis, fuit apud omnes homines infinitus numerus & $.

ecciforum,

j necit

i

Temporibus autem Debore, & Gedeonis, & Jephthe judicum Judic.

7s

Ifrael, multi fuerunt occifi, quamvis certus numerus non poffit haberi. 1t,

& I2,

gni fuh-

. Occafione uxoris . Levitz , fuerunt occifa feptuaginta millia ho- Judic, ae,

;dicbls

minum bellatorum , prater mulieres & parvulos, qui omnes in tribu

5

alfji"

Benjamin perierunt,

ol

In diebus Hcli, quando fuit capta arca Domini.

cuabit

ceciderunt de r, Reg. 4.

Iírael 3000. peditum pugnatorum.

Saul, qui Amalech delevit, plurimos ibi occidit,

i,Reg, 14. -

[( iïi'

t poftea interfe&to Goliath Philifteo, multiPhiliftai füuerunt o

CCifi, 1. Reg 17.

ng NU

In morte Saul & filiorum ejus, multi de I(rael ceciderunt,

1. Reg. 4. 314

? yamy

Ts

David deíuis, & de filiis Ammon, & de Ph

jliliet

nem fudit.,

Sicut patet in diverfis locis &c,

ili[t;is multum fangui- 2, Regum

er totum,

: eoruml

Pro peccato elationis David in numeratione

populi, ceciderunt 2. Reg, 24.

yilt

70000, vitorum.

Congregatis 32. regibus, & nimia multitudine

pugnatorum, 4,

Reg. 20;

Benadad rex Syriz, bis fugatus eft ab Achab rege Ifrael

t-& fecunda

vice, centum millia peditum ex parte Affyriorum occifa £uerunt.

- Abia rex Judas& exercitus ejus, vulneraverunt uno die de exer-

titu Jeroboam $0000, virorum fortium,

2. Paral, 133

n

, Afa rex Juda habuit in exercitu füo quin

genta & o&opintamillia: 2, Parál,

thiopes vero fuerunt decies centena millia,

&

14.

ruerunt JEthiopes us«

que ad internecioncm, quia Domino cadente co

ntr, ld fun!»

o t

Ut«

g

&ex

u

7

QUN

295 TITULUS 'CLX, Strages homïnn&i.

Rex Ifrael Phacee filius Romeliz occidit de Juda centum millia ho-

2.Pargï.'28f

minum virorum bellatorum die una, eó quód dercliquiffent Domi-

t

num.

Quando Salmanafar cepit Samariam, & tranftulit filios Ifrael in

lerem 29.

Aílyrios; Et quando Nabuchodonofor cepit Jerufalem, & captivavit

.regem Juda, fatis eft vezifimile, multos homines corruiífe ; licét numerus

non fit certus,

Occafione fuperbi & . crudelis Axman, qui propter folum Mardo-

Efth.9..

chzum voluit ceteros jugulare Judxos, occiderunt Judeiinregno Af-

fueri 75060, hominum, quos fuos reputabant inimicos.

1'.' Mac. 11«

Mifit Jonathas Demetrio apud Antiochiam 3000, virorüm in auxi-

lium contra illos de-civitate, qui volebant Demetrium occidere» & oc-

cifa funt una die de Antiochenis centum millia hominum,

j

Tanta cedes hominum fuit in Jerufalem, quando An

tiochüs Epi-

ài

2- M?Chc 50

phanes eam cepit, quód toto triduo fuerunt interfedi octoginta millia

li

hominum, & quadraginta millia vin&i,nonminus venundati.

z.þMach. g.

Adverfus Galatas fex millia fola peremerunt centum viginti milliay

pa

propter auxilium illis datum de ccelo &c.

Prater pralia qua commifit Iudas Machabaus, contra Apollonium

Pugta

Ài

Tude.,

& contra Seron pri.

ncipem exercitüs Syrie, de quibusagitur 1; Machab.

Ifa

3. legituripfe Mac

habzus 12. fpecialiter habuiffe confli&us: videlicet

tm

libri usque in finem, In quorum primo occiderunt

ab o&avo capite 2.

u

9000, hominum de illis, qui erant cum Nicanore.

hr

Deinde 20000. cum Timotheo & Bac—ghide.

Poftea veró 25000. de

Idumzis.

&

Iterum de idumais 24000.

in duabus turribus munitís,

Confequenter 21000, cum Timotheo.

-2

li,

Item 12000. cum Lyfia.

dio Timdthei.

Poftea I0000, in quodam Prafi

Per

jtem 30000. cum Timotheo.

Deinde 25000. in Carmon fortiffima civitate;

Item in alía civitate nomine Ephron 25006.

*ny

Poftea in caftris Antiochi Eupatoris interfecit 14060,

Summa otm«

Tandem occifus Nicanor cum 25000. pugnatorum.

Y

nium, ducenta & 36600, hominum; preter illos, qui quan

doque de Iu-

ü

d exercitu ceciderunt.

D

rfis munitionibus & praliis occu«

1tem exceptis illis , qui in dive

Non computantur

ffgnl

bnerunt, quorum certus numerus non habetur,

etiam

TITULUS CLXI, Superbia;

297

Alcimum:mor-

Qe

etiam hic, qui ia ultimo Jude belio contra Bacchidem & :

j«

tui (unt, ubi faétum eft przlium à mane usque ad vefperam

.

subi etiam di-

citur, quod Judas cecidit, & ceteri fugerunt,

n

n'il

1

TITULUS CLXI.

]o-

Superbia. ..

1

Va propter-appetitum excellentiz, chm audiffet àferpente: Eritis Gen, s.

Utl«

ficut dii, de ligno vetito comedit.

2l

OC'

E

d comedendum füper pifces, Gen, r.

Datum eft homini dominium a

aves,

& beítias. Gen. 1. Dominamini pifcibus maris , & volatilibus cce-

li &c.

Item terror vefter & tremor fit füper cun&a animalia terra.

j

illíà

Superbia volentium edificare turrim usque ad coelum damnata fuit Gen,Ir,

perco

nfufionem linguarum.

Agar ancilla Sarai

concepiffe fe videns, domina

m fuam' defpexit. Gen. 16.

(l

de primogenitura eít, quod Cain fuit natus ante

Contra gloriantes

|

Abel, Efau

ante Jacob, Gene

fis 15. & Judas fuit 4. genitus inter filios

pium

Ifrael, Genefis 29. & Manaffes filius Jofeph natus

fuit ante Ephraim, qui

/13 61

tamen habuit benedi&ionem dexterz, Genefis 48.

Et David fuit mini-

jicet

mus inter £ratres fuos 1; Regum 16,-. E Adonias natus fuit ante 5alomo-

WY

nem, 2. Reg.3. & fic de multis aliis.

N

Nimis fuperbe re

fpond

it Pharao, quando dixit: Neftio Dominum, Exod. 5

& Ifrael non dimittam.

Rebellio Core & aliorum

fa&a contra Moyfen, ex fuperbia procef- Num, 16,

fit, Nam dixitillis Moyfes: .Multum erigimini filii Levi.

|

Pércuffus Abimelech à muliere vocavit armigerum fuum, & ait ei

Iudic. 9.

]

&us fum.

*

Percute me, ne dicatur, quia à feemina interfe

Saul petiit à Samuele ,

ut eum coram feni

oribus populi honoraret. I. Reg. I5,

Graviter fuit punitum e

lationis peccatum , quando David fecit nu--2; Reg. $4.

merari populum fibi fubje&um,

Libido , quam habuit Jer

oboam dominandi, timens,ne populus re- 3 Reg. 12.

verteretur ad domum David ,fecit eum excogitare vitulos aureos, quos

"

ï

fecit à populo adorari: & maluit eos recedere à. Deo fuo, quàm à

3

Domiho fuo.

g W

Poft vi&toriam obtentam

deArphaxad rege Medorum;exaltatum eft Iudith, t.

4

m Nabuchodonofor regis Affyriorum, & cor ejus elevatum eft.

Cu-

:

regnu

ferni, ut omnes Deos terrz ex- Iudith, 3,

I

termi-

j

gt

Pyæceperat "Naþuchodonofor Holo

Pp

'g

eiiam

298

TITULUS CLXI. Superbia.

termin—aret; & ipfe fofus Deus dicereturab his

regionibus, quz potuiffent

Holofernis poteftati fubjugari.

X

Eü& ;

Videns fu

perbus Aman, quo

d Mardochazus ipfum adosare nolebat,

1

fuafit regi, ut totus Judzorum populus deleretur.

tQ

&t

Efth. 5.

Aman füperbiffimus volebat coram fe genu fle£i, & a

£ homïnib-us

adorari, Sed notabile eft, quód illa fuperbia tot. mafa in feipfo caufavit,

ut iratus & indignatus exifteret, & omnia alia, quae habebat, quafv nihil

25

reputaret,

ifa. g.

Signa

fuperbie de'ta(fatur Dominus per Iíaiam,dicens: Przo eo,

din

quod elevate funt fuperba filie Sion, & ambulaverunt collo extenfo &c..

&fa. 14«

- DeNabuchodonofor intelligitur ad literam illud Ifaie ; Confcendam.

&

in ceelum, dicebat &c, Ero fimilis altiffimo.

-

)

hn

ifa, 16..

b

De Moab dicitur : Audivimus fuperbiam Moab, fuperbus eft valde,

füperbia ejus & arrogantia ejus, & indignatio cjus, plusquam fortitudo

pu

€jus.

Dart, $.

Quoniam elevatum fuit cor Nabu&hod'onofor-xegig Babylonis, &

fpiritus illius obduratus eft ad fuperbiam, depofitus eft de folio fuo &

-

gloria ejus ablata eft.

Eodems

- Balthafar filiusNabuchodonofor rex Babylonis non humiliavit cor

fuum, fed adversüs dominatorem cceli elevatus

3

eft, & ideo interfectus eft,.

& Darius Medus fuceffit in regno..

- Antiochus afcendit Hierofobymam: in multitudine gravi, & intravit

2.Mach; r.l

fan&ificationem cum fuperbia, & accepit altareaureum &c.

Dixerunt illi, quos dimifit Iudas Machabeus ad cuftodiam terra,

i. Madï. 50

tra

dumiret ad p

ntes &c,

relium: Faciamus poþis nomen, & eamus pugnare con-

[ U

3, Macho'.þ

. Alcimus, qui

volebat fieri fümmus facerdos, & quidamaiii iniqui,

iverunt ad regem Demetrium, & a

ceufaverunt Iudam. & populum Iu-

Üoter

dzorum.

Vi

Ioä'erm

m auaïffbt Nicano

r

idens fprevit, & locutus eft fuperbé.

þ*oi*ocauffag qux oiïcweþämun à l'pzfæis prc

-

K]ümn

sege;

L

2, Mach. $..

Antiochus eftimabat fe prae fupe

rbia:terranrad navigandum; ptla-

W

gus veró ad'iter agendumdedücturum, propter mentis clationem,

Nicanor veniens ad pugnandum contra Iudam. & focios ejus, ita

N

$, Mach. 8.

Pu

Credebat effe fecurus de vi&oria, quod. vendebat Iudeos , antequam. in

campo videret eos.

QUoy

2» M/ach' '910 ;

Fugatus turpiter Antiochus de Perfide; fuperbé locutus eft,

fe ven-

— turum Hierofoly

mam; & congeriem fepulchzi Iudeorum. eafn facturum

(cd Deus percuffit eum infanabili pla'g?

$Ri-

NI

TITULUS CLXIL. Superiotes Ecclefafüci, 255

ett

Nicanor Judeis dicentibus : Ef Dominus.potens in c&lo, qui juffit 22 Mach. 15«

agi diem feptimum, — Etego, inquit, potens füm fuper terram, quiimpe-

n

ro fumi arma , -& negotia regisimpleri, Sequitur: Et in f(umma (üperbia

f

ere&us , cogitaverat commune trophieum ftatuere de Juda.

ibus

Cüm dixiffent difcipuli?|Domine,etiam demonia fübjiciuntur no- LUC« Xo.

lt

bis in nomine tuo, compefcnit eos Dominus dicens; Videbam Sathanam

ficut fulgur cadentem de coelo &c. - In hoc tamen nolite gaudere.

Superbia Pharifzi, quiíejaétabat, & proximum condemnabar, Luc. 18. ;

damnatur.

00

)uc

Statuto die, Herodes in vefte regali fedit pro Tribunali , & con- A&or. M&

du

cionabatur ad populum. Populusautemacclamabat: Dei voces,& non

hominis.

Confeftim autem percuffit eum Angelus Domini, eo quod

non dediffet

gloriam & honorem Deo, confumptásque à vermibus ex-

ld

picavit,

*

b

l$, &

TITULUS CLXII.

)

i of

uj P

|

: .Sitgeriore: Ecclefaflici bonorandi.

NU

ä

Ore, Dathan & Abiron infürgentes, & populum concitantes con- Num, 16;

tra Moyfen & Aaren, inufitato fu

pplicjo& ipfi» & eorum omnia

Ta)

terre hiatu abforpta funt.

"d £f

Maria (oror Moyfis contra

fratrem murmurans leprá percutitur, Num, 11;

Samuel adhuc puer. tantam gerebat venerationem erga Heli facer-. I Reg, 3,

dotem , ut fepius una no&le fürrexerit, & ad eum accefferit , putans fe

1 m[qull

ab illo vocatum,-

yn IP*

Samuelem Ifraelitze

[preveirunt ; vel potius Deum in illo; ait enim

I R&g. LN

Dominus : non teabjecerunt , fedme. — Ideo, ut Deus hunccontemptum

ii

Ulcifceretur (ait Cyprianus L. 3. Ep. 9. excitavit eis Saul regem, quieos in-

juriis gravibus affligeret, & per omnes contumelias & poenas füperbum

ifir

peïz-

populum calcaret & premeret , ut conte

mptus facerdos de fuperbo po-

j

]

pulo ultione Divina vindicaretur,

d

Servi Saul, à Domino fuo juffi , ut interficerent Achimelech & reli« , Reg. 225

quos facerdotes ,

noluerunt extendere manus fuas in facerdotes Domini, 17.

,qUn'

Saul, quia Samueli Propheta non obtemperavit, regno excidit.

1. Reg.14;

Achab rex propter contemptum & in vincula conjc&um Michzam 3: Reg. 22;

fj

g

[

j

prophetam in bello occifus cít

Pp 3

Amas

»

|/

4o0o TITULUS CLXiII-,Q Superiores & Pringipes &c.

Amafias rex luda, quia Prophetam à Deo fibi miffum conternnens

L

2. Par. 25.

Y

dixit: numconfiliarius regis es? quiefce, ne interficiam te, traditus fuit

nterfe&tus.

in manus Ioas regís Ifrael, omnibus fpoliatus, & poftea à fuis i

Paulus in concilio ex imperio fummi facerdotis Anania alapá per-

/A&oxfa 23.

cuffus dixit ad eum : percutiet te Deus, paries dealbate. Et tu fedens ju-

d

dicas me fecundum legem, & contra legem jubes me percuti, Monitus

autem, quód fit fümmus fac

erdos, refpondit: neíciebam, fratres, quia

Q

princeps eftfacerdotum. / Scriptumeft enim: principem populi tüi non

&

maledices,

n

*

»

Y

TITULUS CLXIII.

Superioreses Principes [eculares bonorandi.

Gen. 41«

Um Pharao rex JEgypti Iofeph fuper totum fuum.regnum confii-

tueret, dixit: absque tuo imperio nullus movebit manum aut pe-

C

dem in univerfa JEgypto.

Étiterum: adoristuiimperium cun-

Pharaone -dein jubente, circumdu&us eft Io-

&tus obediet populus.

feph per.t

otam ZEgyptum : & omnes coram eo genu fle&tebant,

Cüm

filii I(rael poft mortem Moy/fis accepiffent Iofue in ducem &

Yof, 1. 16.

omnia,quz przcepi(ti nobis , faciemus,

l

principem , dixerunt ad eum:

& quocunque miferis, ibimus.

Qui non obedierit cundlis fer-mönibusz

quos praceperis ei ,

.

Y

moriatur.

[

David, licetjam un

&us in regem, Saulem tamen, quamvis impiu"m

1, Reg. 24.

fibíque infeftum, quia tamen rex erat, femper eft fummmopere reveritus,

i

eíque obedivit.

L

Cüm. rebellis-filius-Abfalon in pugnacontra p

àtrem fuum David,

2 Reg. 18«

quem regno expellere conabatur, vi&us fugeret, & caearie fua ramis pa-

[

tuíe quercüs implexus hiereret, niiles quidam» pendentem videns, inter-

tUa

ficere noluit, quia regis filiuserat, &utei parceretur , à Rege David

liti

praeceptum era

t

t

E&hl 6Q |

Praecepit

Rex Affuertis Aman primo regni principi & aule miniftro,

W

ut Mardóchaeum Judeum regalibus véffibusornatum regio equo impo-

neret, fic eum per civitatem deduceret,

atque clamaret: hoc honore con-

2

ignus eft, quemcunque rex voluerit hoRorare.

Hoc mándatum Aman

reverenter accepit & fine ulla contradi&ione executus eft, licét effet

pe

- Mardocliair infeffimus hoftis,

"

fer

Matihs t7.-

Chriftus Dominus Capharrnatm veni

ens cum difcipulis tributum pen-

23.

gi-

dit non quód effecjure obligams,:fed ne Kandalumdaret, Pracepiui

tur

K*GPI

1

C

TÍITULUS CLXIV. Sufpicio, & judicium &c. 3ox

Qs

tur Pétro, ut pifcatum iret, & in orepifcis, quem

-primum cepiffet ', in-

ventum ftaterem publicanis offerret,

fuit

Matth.22,21;

ts

"]dem publicé docet , danda effe Cafari , que funt Cafaris,

Paulus, ne injuriam à Judais pateretur» ad. Cefarem appellat, non AQ. 25.

pCl'-

dubitans fe ejus fupremo tribunali fubmitteré,

;jue

Idem vult obfecrationes fieri ab omnibus pro regibus & omnibus, 1. Tim,2.2.

|jtus

qui in fiblimitate fünt; hocenim,ait,bonumeft, & acceptum coram

:

quià

Salvatore noftro Deo.

n1on

$. Petrus pariter precipit: Subjecti eftote omni humanzcreature I, Pet. 24 13 .

propter Deum , five: regi quafi pracellenti , fiv

miffis; quia fic eft voluntas Dei,

cxlducibus tänquam ab eo

TITULUS CLXIV. .

7

l

Su/picio, &v judicium temerarium.

onrïl

v[pf'

f XOoitavit A'brahanr;, quod forfitan non erat timor Deiin Geratis,& Gen,20:

a

homines illius terre eum occiderent propter uxorem fuam,

t 0*

C

Simile accidit Ifaac,. Gen, 26,

m&

Sufpicatus eff Laban, quód Jacob furatus effetDeos. ejus, & ob Gen, 21,

hànc caufam perícrutatus eft totam fuppelle&ilem.

A

Videns Jacob veffimenta Jofeph fanguine cruentata, putavit eum.Gen, 37.

miousy

effe mortuum, & à fera pefEima devoratum.

Pracepit Jofeph difpenfatori fuo, utintroduceret fratres fuos do- Gen, 44«

ppium

mum ad comedendum fecum: atilliexterriti, crediderunt, quód veilet.

rris.

€os fuhjicere fervituti,

f

Rubenite & Gaadite euntes ad poffeffiones fuas, e

diäc'averuntaP Jofue. 22.

;]avidt

tare trans Jordanem. Quo audito, filii Ifrael turbati fuerunt, nefcientes;

jís po"

«uare hoc feciffent illi, & putaverunt, quódvellent feabeorumlege pe-

nitus feparare.

j n

5

tI)üd

Cüm iviffet Samfon ad domum patris fui, focer ejus putavit , quód Judic. 15.

odio haberet uxorem fuam,& repudiáffeteam, unde tradidit eam alii viro.,

ü'mifffol

Heli videns Annam labia movere, &nullum verbum proferre, 1. Reg. 1.

) IHUPO'

zftimavit eam effe temulentam,

j

Quia Sau! perfequebatur David, imponebat ipfi David , quód ipfe 1. Reg. 22,

ypdl

perfequeretur eum, Unde dicebat, quód filius fuus Ionathas fufcitáffet

fervum fuum infidiantem ei, licet effet falfiffimum,

j

L 4

Cüm effet David cum Achi: rege Geth, quafi. cuftos capitisfui, Sa- r. Reg. z9,

a

trapa dixernnt ad Achis,ut recederet David, neforte transfugeretad Sau-

gl

jem,

Mifit

CPIU

Pp3

Qul

30» TITULUS CLXIV. Süiþicio,&judiciüm &e.

Mifit David nuncios ad regem Ammon, ut confolarentur eumfü-

£, Reg. xg.

per patris interitu, — Principes autem iilius putaverunt» quód veniffent

ad explorandam civitatem non ad.confolandum regem.

Eü:h. 7

Poftquam rex Affuerus turbatus fuit contra Aman, &;il!ei.ag"eþat

*

füper le&um Efther ad rogandumeam pro anima füa , impofuit ei rex;

quód ipfo prafente , voluerit reginam opprimere,

ierem. 37«

Dum vellet Jeremías ire ad terram Benjamin , comprehendit eum

cuítos porte , & impofuit ei, quód fugeret ad Chaldaos,

lerem. 43»

Nunciante Jeremia propheta voluntatem Domini populo terrz;qui

remanferat poft deftru&ionem Ierufalem, dixerunt ei; Mendacium tulo-

queris, non te mifit Dominus, fed Baruch filius Nerie incitavit te. adver-

fum nos, uttradat nos in manus Chaldeorum,

$, Mach. 6..

Tortores, qui Eleazarum ducebant ad füpplicium,in iram verfi funt

D

opter fermones ab co diétos, quos illi per arrogantiam dié&os arbitra-

bantut,

Matth. 14

Videntes difcipuli fupra mare Dominum.ambulantem, putaverunt

g

Matc. 60

p

phanta(ma effe, & prs timore clamaverunt,

E

&d

Luc. 7.

Simon Pharifzus videns aulierem peccatric

em ad pedes Domiaj

flentems ait intrafe dicens : Hic fi effet propheta, fciret, qualis effet &c.

Luc. 18. ;

Ad. hoc, quód nuilus de fe aité fentiat, nec male

n

tiat de aliquo,

snultüm valet exemplum, quod adducit Salvator de jaétante f Pharifzo

K

& humili publicano.

AGor. 2«

dei Apoftolos Domini, poft effufionem Spiritüs fan&,

p

Videntes Ju

L

loquentes variislinguis, dicebantquidam-eorum: quia mufto pleni funt,

A&Of; g.

Omnes difcipuli Chrifti ümebant Saulum poft converfionem fuam,

L

non credentes, quód effet difcipulus, donec Barnabas duxit illum ad apo-

ftolos, & narravit illis, quomodo in via vidiffet Dominum , & quomodo

in Damafco fiducialiter egit in nomine Domini JEfu,

Qu

1)

A&or. ai;

Tribunus Lyfias, videns Paulum à Iudais tam mal? tra&tari , que-

fivit db ceos Nonne tt es JEgyptius, qui antehos díes tumultum conci-

&i

táfti , & eduxifti in defertum

uatuor millia virorum Sicariorum?

A&or, 38.

Ut viderunt Barbari pen

á

entem viperam in manu Pauli, ad invicena

]Uda

dicebant : Ui

uehomicida homo eft hic,

Eteftimabant cum in tumo-

Rn

d

rem conyerten

um, &fubito cefurum & moriturum,

m

W

nEg

BX(

Mm

TITU-

TITuLug'CL;:v.' Templa honoranda, 307 |

[«

T.

nt

TITULU

s CLXV.

Y

'X;

]

727»2;/2: läänamnä'æ,k |

u

Ocutus eff Dominus ad Moyfen dicenst

Facies labium enetunr ad gyoq,

go-

&-

lavandum, & miíía aquá;

lavabunt in eo Aaron & filii ejus manus.

[^ud

füas ac pedes,

quando ingreffuri fünt tabernaculum teftimonii.

Nom licebat, nifi paucis, intrare tabernaculum;,.

nec vaíà ipfius Num, 4

n

tangere,

([d*

Dili;

entíor & ferventior füit Salomon ii edificatione templi Dei

quàm in &

d

ificatione domüs propriz;

Nanr domum Dei complevit fe

-

, 3.' Regs 64

Vunt

ptem annis,domunr veró propriam trede

cim annis;. Praterca.citius coepit

&dificare templum quàm domum füam.

—

Magnam fecit Salomon folennitatem i

zdificatione templi,

v

Pracepit Jojada Pontifex, ut A

g. Reg. 8:

non occideretur in templo Domini

thalia. cdllu:c;etur/ extra templum, &

4'0' Reg. If;

jl

feü

Magnam curam: videbatur Do

L:

minus habere de templo, quando p r(d. :;

recepit Cyro regi Perfarum, ut e«d

ificaret eidomum in Jerufalem,

Ekt

h

intelligitur de domo materiali,

ficut

te pradictun fuerat per zo0o, annos;

patet intextu.. Et hoc per I(aiaman- 1(4i 45.-

[ynhs

ä

gtf

Reverfi deBabylonica ca

.

ptivitate. Jadei prius cdeperunc zdificare y.

templum, quàm murtos civita

ts: Licàt multos haberent inimicos» de

E(d, 3.

p*

quibus dieac no&e timebant;

nodo

Commendatur Tobias

» quiaibat ín Jerufalem ad templum Doffini, Tob, r.31

& ibi orabat Dominum.,.

qu-

Obtentá vié&torià de iniinicis,

od*

Judas & fratres ejus, antequam. de

:

ui contaminaverunt templum, dixit r, Mäch

. d

n

omibus propriis aliquam facerent

vicenm

mentionem : Ecceconttiti füntinimi

c,i-noür.i, afcendamus nunc mundare.

fan&a, & renovare,

Wmo'

Rex Demetrius ffatuit, quód

quod.eft Jerofolymis, & in o

quicunq

ue confugerit

in templum, z, Mach, ze.

negotio; dimittantur.

mnibus finibus ejus,

obnoxii regi in omni

EKuntibus

Judeisad bellum: co

ntra Nicanoris exercitum

uxoribus & fili

iS',

» €erat. pro 2; Mach.,

us

&imUs veró & pri

iem . pro fratribus & cognatis minor follici

tudo, ma-

mus, pro fantitate timor erat templi;

- Quadragefi

mo-die voluit Dominus in templuz deforri & offerri. LW)»Z?

T

I

304 'TITULUS CLXVI. Tentatio Dei per'homin».

:

fl

Eod&m.

Itemi duodecim annorum fá&us,

difþhtans in templo fuit inventus,

ha

Poftea de templo vendentes & ementes pltfries ejecit,

Matth. z?.

Marc. 11. Luc; 19. Jóan. Z.

& miracula quedam fecit.

tet

Item ii templo frequenter docuit,

Matth. 2.1. Marc, 1. & r2, Luc, 19, & 21. Joan,7.

civ.i

Arguit Dominus Pharifzos, qui dicebant ,.

aurum templi fan&ius

qi

Matth. 23.

eífe templo.

Petrus & Joannes afcenderunt in templum;

pit

A&or. 3.

Recepto fati&o Spiritu,

Et tunc fa&tum eft primum fanitatis mira-

alit

ad horam orationis nonam.

eulum, quod faétumfuit p

oft afcenfionem Domini.

.

s & abducens

Vi

Angelus Domini per no&em, aperiens januam carcert

erþa vite

àli

A&'F)l;. 5* :

A'po&olos, dixit: l1te, & ftantes loquimini in templo omnia v

hujus.

g Xthiopum : quia de

fen

Commendatur

Eunuchus ille Candacis regin

A&Q;. $.

JExhiopía

venitadorareinJerufalem, Sed nota,

quód etiam fedens in

curru, lege

batlfaiam Prophetam. Quód eft contra m

ultos, q2i euntes

fpii

Ibidem.

fed multiplicant

ad loca fancta;

non legunt vel referunt facra documenta »

Diir

vana verba.

tamen in tem-

f

uamvis Ju

dei gravi odio perfequerentur Paulum ;

t foris occi-

AGor, 21.

derent,

Jo noluerunt occidere, fed ;raxerunt eum extra temPlum, u

fee

inn(

jisie

TITULUS . CLXVI.

Tentatio Dei pe bominem.

udenter tacuit Saram effe uxonlcm

Gen.21. &

Braham ingre

diens Egyptub, pr

20.

(uam t nefi hoc dixiffet,

fe ipfum

& illam difcrimíni commififfet,

A

EtIfaac fimiliter, nifi autem fic fecilfet, Do

minum quodam-

Gen. 26.

modo tentáffet, ut dicit Auguftimus,

filii 1rael in deferto.

Num. :4«

Multoties tentaverunt Dominum

ffit nos Deus

Wm)

Superati filii

Ifrael à Philifteis dixerunt, quare percu

1, Reg. 4

coram Philiftiim ;

& duxerunt fecum arcam Domini ad prglium , que

E

Tt

capta fuit

, & illi magná plagá percuffi,

& quód deberet regnare

Mo

1,Reg; 22*

Scie

bat David fe effe unétum in regem,

:

nüon tamen committcbat

oft Saul, juxta id, quod p

romiferat Samuel,

l]l]u.

fe difcrimini, fed

faciebat ad

fui cuftodiam, quod poterat.

Cüm magnus. pi

quód an-

"»Km

Tob.6.

fcis jnvafiifct Tobiam, non expectavit;

gelus

-

[-

"

TITUL, CLXVII Tentatio bominis per Deum. 7o5

um

gelüs eum liberaret, qui tamen.velociter hoc facere potuiffet, fed. appre-

D

hendit branchiam ejus, & traxit eum in ficcum.-

5

Ozias ftatuit cum populo , ut transa&ti quinque diebus , nifi veni-

Iuditho 8-

«dit

ret adjutorium, traderent fe Holoferni.. Dixitautem Judith presbyteris

civitatis: & qui eftis vos, qui tentatis Dominum? non eft ift

qüi mifericordiam: provocet.

e fermo,

us

Tentatus Domiaus à diabolo, ut ipfe fe.de pinnaculo templi przci-

Matth. 41

pitaret, refpondit: Non tentabis.Dominum Deum tuum : poterat enim

Luc. 4.

fs

aliter.defcendere.

:

Írd*

Pharifzi volentes capere JEfamin fermon

g, fecerunt ab eo quari,

Matth. 22

utrum liceret dare tributa Cefari annon. .Cognita JEfus nequitia eorum,

cens

vt

ait : quid me tentatis hypocrite &c,

Cüm ejeciffet demonium Dominus , & :1o

iLuc. 1I, K

tentantes, fignüm de:ccelo querebant ab eo.

queretur ;mutus; 'quidam

ld [

i i

Duré increpando dixit PétrusSaphire uxori Ananiz: :

:

quid con-

A&or. 5.

fpiráítis iater vos, :ut tentaretis Spiritum Do

mini ?

gt

jcant

'De re, quam Paiüilus potüitperhumanam induftriam facere;nolebat

A&or. 9,:

miracula expe&are. LIndeapud Damafcum cum ;jnfidiarentur ei Judei,

fecit fe per;murum infporta dimitti,

g

dtem cüm affrictum loris v

od

ellet tribunus eumfacere torqueri; dixit

A&or, 22$

fe effe civem Romanum: rurfum

dixitfeeffePharifzum,ut poneret diffen-

33.& 25..

fionem inter Judeos : & cüm haberet ini

pellavit.

quum',iudicem 5 Celarem ap-

TITULUS CLXVIL .

Tentatio bominis per Deum.

xol'fm

FEntavit Deus Abraham, & dfxit ad eum, 'toii&.Elium tuum,

fet.

en, 22,

Dixit Dominus ad Moyfíen: Ecce e

go pluam vobis panesde g

xod. 16.

lodüm

. €clo , egrediatur populus & colligat

*um, utrum ambulet in lege mea vel non,

x&cf fequitur ; Ut tentem

Loquente Domino cüm Moyfe,

cun&us populus aüdiebat voces gxod;

)sgells

& lampades, & fonitum buccinz,

304

riti aC pavore percuffi , dixerunt

montémque fumigantem , & perter-

, 07

Moyfi: Lcquere tu nobis &c.. & ait

Moyfes : Nolite timere,

ut enim probaret vos , venit Leu:; & ut terror

r

oni

illius effet in vobis;

& non peccaretis,

at

Non delevit-.Dominus

yit

penitus gentes omnes de terra

promiffionis, Iudic, 2.

ut in ipfis experiretur Ifrael,

ütrum cugodiret eu

j

:

$ mandata.

Q.q

Dere«

gclll'

306 — TITUL, CLXVIII. Tet;ltatio Diaboli, -

2; Paral. 32.

Dereliquit Dominus Ezechi

am, ut tentaretur, & nota fierent omhiia;

corde-ejus, quando venerant nuntii regis Bab

ylonis ad eum,

qua eránt in

Tob.2.

Poftqu

am Tobias füerat excoecatus , dicitur ibi: Hanc autein ten-

i

tationem ideo Deus fieri permiüit» ut pofteris daretur cxem

plum pauien-

?

tia ejus.

Iudith, $.

Dixit Indith» loqueus de filiis I(rael, quos illo tempore Holofernes

deftruere cogitabat: Memores effe debereit, quia tentati funt patres no-

A

[

ftrj, ut probarentur,

fi vere colerent Deum.

Propter graviffimas tribulationes, quas paffus eft

Job, ipfe dicebat

Job. 23

D

f

de feipío: probavit me quafi aurum, quo

per ignem tranfit.

W

Petebat David à Domino dicens: Proba me Domine

& tenta me,

Pfal.25.

& 139.

Domiae probafti me &c

Ambulans Dominus JEfus fuper aquas juífit P.

etrum venirþ ad fe.

Matth« 14.

Videüs autem ventum validum, timuit,

ut hi mandu-

Ioan 6.

Dixit Dominus ad Philippum : unde ememus panes,

cent? hocautem dicebat tentans eum,

3

Petrusait; modicum nunc oportet contriftari in variis tentationi-

1, Pet, 14

bus, ut probatio veitre fidei multó pretiofior auro, quod per ignem pro

Ht

batur; ïnveniazur in laqdem &c.

CTIFULUS CLXVIII

Tenmrio «"Dialoli.

0b

ten

'«rpens callidus ad tentandum, imó diabolus in ferpente, humanum

g

enus ex parte debiliorem, &ad peccándum promptiorum aggref-

$

(us ett.

Non enim Adam primüm tentavit fed Evam.

Item ex-

Afe

lorando À longe incepit, non ítatim comedere vetitum fru&um ex

abrupto fuafit

Ton

Gen. 3.

Item negavi

t peenam fecutam pro mandati tränsgrcmone, & magna

bona afferuit affutara pro una tali comeffatione, .

ïüix:

Soiritus mendax frequenter in téntatione mentitur, Unde dixitEve:

Eodem.

l

i:Nequaquam

oriemini. I[tadixit Salvatori, cüm oftendiffe: ei, omnia

Luc. 4.

Mihi tradita fünt, & cui volo, do illa.

;f

regna maadi:

O

Matth. 4.

Tum & fcriptur

am facram pervers? allegat; dixit entm Domino

C)an

angelorum: Angélis fuis mandavit de te» &c.

$,Pet.2H

Confursexit Sathan €

füm

xet I(zacl.

,

ontra( lírael, & incitavit David, ut numera-

Petivit

!

n

: TITULUS CLXIX. Teftimonium falfum. $07

4

Petivit Sathan à Domino, ut Job tangeretur'r in rebus,& liberis, Iob.1.2«

"

& corpore, In quo poteft notari & calliditas, & malignitas , & infirmitas

"

inimici.

?

Non expedit tentationes fuas revelarealicui homini, quem credi Dan.I3;

tentatum de fimili peccato fore , fed magisalicui difcreto & fané&to, qui

nes

eum cobfortet inbono. IInd duo fenes, quando fibi invicem«concupifcen-

o*

tiam füam indicaverunt, ad pejus provocati fuerunt.

TentatioDomini nos inftituit ad vincendum omne genus tentationis. Matth, 4.

lat

Fuit enim tentatus à tribus,ad que omnia poffunt tentamenta reduci, Et Luc. 4,

nota, quod non per potentjam, fed per fcripturam tentatorem vicit,

m

Ait Dominus *imoni Petro, Inftante paffionefüa: Ecce Sathan ex- Luc, 22,

petivit vos, ut cribraret ficut triticum , Ego autemrogavi pro te,

jl

z

Diabolus mifitin cor Jude, ut traderetDominum JEfum Chriftum, Joan. 13.

Dixit Petzus Ananiz: Cur tentavit Stahanas cor tuum mentiri AGor. 5.

ndte

Spiritui fan&o, & fraudere de pretio agri ?

joni«

TITULUSäs GEXIX.

,Pm

ï;

Tefl imonium falfum.

;

RzcipitDeus per Moyfen : Non fufcipies vocem mendaci

nium.

i : fe€ Exod, 25,

P

junges manum tuam, ut pro impio dicas falfüm teftimo

r

Faltórum teftium criminationibus Naboth innocens la

pidibus 3

:Reg. 21.

Obruitur , ejusque vinea à Rege Achab & impiá Jezabelrapitur: ipfiau-

ï

tem-teftes fali ignominiose trucidantur.

,J

Falü tef'es innocentem Sufannam adulterii infimulant :

falfitatis Dan, r5,

lgaref'

autem convi&i lapidibus obruuntur.

n

Principes Sacerdotum & omne con

filium querebant falfüm tefti- g?;;uh. *6,

"

monium contra JEfum, ut eum morti traderent, & ipfi malà perierunt,

Noviffim& venerunt duo fal( teftes contra JE(um, & dixerunt: Hic

Matth, 26;

[ magn*

dixit:. poffum deftruere templum Dei; & poft triduum reædificare illud

60,

JE(us autem ad omnia tacebat.

Milites, acceptà pecuniá, Chriftum, quem à morte refur

if

ais

gentem fuis Matth. 2g,

j,0P

Oculis confpexerant, à diícipulis no&u clam füblatum per

urbem prO- r5,

clamárunt.

po

nit

Seniores & Scribz contra Stephanum falfos teftes(übmiferunt,quo- A&er, 6, 11;

rum calumniis blasphemia conviétum occiderent, :

n

ynff a

Qq2

TITU-

Pö'þ:u

(

--

[

,

$ C /TITULUS CLXX. Timor Dei.

"TITULUS CLXX

szor Dei.

'Sque. ad beatitudinem confim

.

H

^

atam not;'poteü" effe fecuritas. Nam

€en. 3.

l

& angeli in.coelo empyreo ;

& primi Parentes in.terreftri pará-

. .dyfo peccaverunt..

Loth.inter peccatores: pe

Gen. 19.

ffimos bonus. fuitï & exiens-inde*gum

filiabus propriis in.mon

te peccavit..

Gen, 20,.

- Defeétus-timoris

Divini eft caufa peccati,

ideo dixit Abraham ad

Abimelech : Cogitavimecum dicens : Forfitan non eft timor.Dei inlo-

co ifto ,. & interficient me:

.

Exo;ï.x-..

Timuerunt-obftetrices

Domihum,,&'ædifï*cavit. illis domos..

m

Kxod. 29«

Voluit Dominus filiis.Ifrael: multüm timorem incutere; ideo cum

et

tonitruis:,, & igne, &:fi

gnis-terribilibus-legem dedit..

hY

.Non debet homo. confidere.in probitate.

parentum; Abraham enim

plüres habui

t:malos-filios ,. unum:.bonum..

Samue

lhabuit-duos, ambo fuerunt mali:. David: etiam multos

T

1 R'eg.' 8;

málos, Salomon: habuit.unum: malum & ftultum. Etdemulis aliis inve-

niuntur- exemplaà;

h

- Poft tranfitum maris ru

bri:& fubmerfionem exörcitäs Pharäonis-di-

Exód, 14.

-citur;: Timuit populus.Dominum; &:crediderunt.Domino, & Moyfi fer-

vo ejus;

p

Abdias

mi

difpenfator domíüs-Achali timebat Dominum Ifrael valde,

En Reg. 19..

»am cüm interficeret Jezabel prophetas Domini,. tulit.ille centum pro-

& abfcondit eos, & pavit..

lii

phetas,

m Samariam, non

Ho

mines, quos rhifit rex. Babylonis ad habitandu

4.:Reg; I7.

timebant.:Dominum;. & immifit eis Dominus leones ;, qui interficiebant

plàn

co

i .Con&ituit'-.]afaphgtiu

dices in cun&is eivitatibus Juda , pracipiens

h

24 Pat, 19.

m; & cum diligentia facite.

eis inter cetera: Sit timor Domiri vobiscu

m iniquitas.

fti

Non eft-enim apud Dominum Deumnoftru

.

Tobias.fenior ab infantia filium fuum:

timere:Domi

num do&uit, &

Tob. r.

tiimentes-Deum ad convivium füumfecit vocari. Sequitur : Plus timens

"Tob. 2. .

Deumquam rege

m, rapiebat corpora occiforum, & fepeliebat.

*Tobias juni

or & amici uj cum timore. Domini nuptiasum; convi-

: Tob.9..-

vium .exercebant.

Con-

'

TITULUS.CLXX. Timor Dei.

Confitendoin oratione Domino;dicebat Sara filia Ra

guelis ; Virum Tob. 4.

cum timoretuo , non cum-libidine mea confenfi accipere.

Erat Judith in omnibus vidua famofiffima, quoniam.timebat De- Judith.g

;

um valde,. nec erat, qui loqueretur de ea verbum unum malum.

Inter alia ,. de quibus commendatur Job, fignanter tangitur timor Iob. 5t.

Dei. Cap. 1. & ?. Undeipfe dixit:: Semper enim-tumentes quafi- fuper

me flu&us timui. Deum.

De muliere forti dicitur

(am

laudabitur.

fpecialiter 2 Mulier. tirpens Deum ipfà Prov, 31.

dä'

üm plagis perimeretur Eleazarus, ait: Domine , t

ü fcis,quiä iüi;x 2,:Mach, 6,

à morte poffem liberari, duros corporis fuftineo dolores 1 fecundümani-

1

cum

mam veró ,. propter timorem tuum ,-libenter hec patior:

.

Commota tempeftate magna , naute, cum quibus erat Jonas; mi

cc. ]Onæ. I

m ad

runt ipfum in mare, & ftetit mare à furore fuo, & timuerunt viri timore

jnlo

magno Dominum; &immolaverunt hoftias ,. & voveruntvora Domino,.

Si timendus eft aliquis Dominus; quia poteft multa bona donare,.

multo magis fummé timendüs eft DEUS; quia fümma bona donare pot--

qum

Fv

eft,. Unde:Tobias: Noli'timere.fili; multa Bona liabebimus; fi timueri-- Tob,. &;-

mus Deum.. Etquia poteft malaiinferre;. propter hoc. Chriftus dicit ;

Timete eum;. qui potefranimám & corpus perdere ir geliennam.. .

;

Matth, I0;.

enum

Si graviter eft punitus fervus ille .quitalentum fibi creditum non puc, 19,.

ul

$

multplicavit;fed ligatum'in fudario integrum reportavit,quid fiet de illo;

A

qui omnia diffi

pat. luxuriosövivend?, & quantum in ipfo eft. Dominum.

impugnando.

yisd

Valde graviter punientur illi; qui opera iniquitatis, & nequitize per-- Matth : 25?. ..

petraverunt.. Quod ex hoc apparet; . quod ita confundentur;

qui opera

)yü (

mifericordiz. non fecerunt.

Ite, dicetur, maledidi..

-Simeon erat homo

j vil

valtes

Iírael:

juftus, & timoratus; e/xpe&ans' redemptionem r uc, o,

m p

- Viritimorati curaveruntSt

eplianum à Judzis lapidatum, & fecerunt' 4 &or. g,

19

plan&um magnum..

am,

Poft converfionem Pauli

d

fciptum eft: Ecclefia edificabatur,. am- A&or,

9.

bulans in timore--Domini; & coníolatione Spiritüs fanéti replebatur.

dl

(5

Occafione Cornelii Deum timentis; dixit Petrus: In. omni: gente, A&or, I0j.

jj i

quitimet Deum; & operaturjuftitiara, acceptus -e.ftlilli. :

Ocmtl

T um

wnvl'

Qq35

TITU-

q

ETE

Ti

31 g'IjITüLUS öLXXI. Ti«mor—,quo tnali timent &c;

t0i

TITULUS CLXXI.

iü

. Vimor ; quo mali timent bonos,

aur

qu

Ixit Abimelech ad Abraham: Deus tecum eft in univerfis, que

Gen. z. D

agis, Jura ergo per Deum, ne mihi noceas.

P

JEg y ptii perfequentes filios Ifrael,qui ibant per medium mare,

Exod. 14«

pia

dixerunt : Fugiamus Ifrael, Deus enim pugnat pro eis.

z. Reg. 18«

Videns Saul, quód Dominus effet cum David, coepit timere eum.

N

4 Reg. 1.

Princeps quinquagenarius; qui tertió venit ad Eliam, reverenter Io-

cutus eft ei, Quod quia nonfecerant duoalii , fuerunt ab igne defuper

k

veniente confumpti,

letus effet murus Jerufalem, uttimerent uni-

di

'2, Efd. 6-

Factum eft, cum comp

verfe gentes, que erant in circuitu.

hr

X. MaCh' 3'

Cecidit timor Jude & fratrum ej

us,& formido fuper omnes gentes

in circuitu eorum , & pervenit nomen ejus ad regem.

14 MaC. 12«

Audierunt adverfarii, quia paratus eft Jonathas cum fuisin bello,

&timuerunt, & formidaverunt in corde. fuo.

$, Mach, 11«

: Poftquam Lyfias fuit debellatus à Juda Machabao, voluit pacem fa-

cere cum eo, & promifit confenfurum fe omnibus , qua jufíta erant,

luntatem Jude.

quafi ad vo

Hero

Matc. 6.

des metuebat Joannem, fciens eum virum juüum&fan&um,

"

& cuftodiebat eum,

Poft terribilem mortem Ananiz & Saphirz , erant omnes difcipuli

A&or. 5«

in porticuSalomonis: céterorum autem nemo audcbat fe illis conjun-

gere,

fed magnificabat eos populus.

gui;

A &or. 16.

Cüàm Paulus

& Silas ellent in carcere pariter pofiti, & pedes eo-

rum ligno ftri&i, fubitó terre motus faétus eft magnus, Cuftosautem

hi,

carceris tremefactus procidit Paulo & Sila ad pedes, & ait: Dominé,

& Qq

quid me oportet facere, ut falvus gam?

ïimu

TITULUS CLXXII

W

(an

Traditiones Ecclefiaflice.

li

Yeren, 25-

Ti;

:

m Jeremias Rechabitis vinum apponeret, noluerunt illud bibere,

dicentes, Pater nofter precepit nobis, dicens: Non bibetis vi-

num vos, & filii veftri usque in fempiternum.

Hinc magnam .apu

M

verint,

p

Deum gratiam promeruerunt , quód parentum traditioni obedi

i

Moy-

TITUL. CLXXIII, Tribulatio, & ejus utilitas. 211

Moyfes remifit I(raelitas ad traditiones majorum, dicens : Memen- peut, 521

to dierum antiquorum, cogita generationes fingulas , interroga patrem ,

c

tuum; & annuatiabit tibi, majores tuos, & dicent tibi.

David claré fe vradidonibus edo&tum pronuntiat, cumait: Deus, Pfal, 43 X.

auribus noftris audivimus.

Patres no(tri annunciaverunt nobis opus,

quod operatus es in diebus eorum, & in diebus antiquis.

a

Paulus, ele&o 5ila, profectus eft , traditus gratie

Dei à fratribus. A&or, 15;

Perambulabat autem Syriam-& Ciliciam , confirmans Ecclefias , preci- 40.

*

Itj

pienscuftodire prxcepia Apoitolorum & Seniorum,

Cüm Paulus & ilas pertrantffent civitates, tradebant ejus cufto- A&or, 16, 4

h

dire dogmatá, que erant decreta ab Apoftolis & fenioribus, qui erant

]o«

Jerofotymis.

upet

Paulus monet Theffalonicenfes : ftate , & tenete traditiones , quas », Theff, 5.

didiciftis Gve per fermonem, five per epiftolam noftram.

V

ii«

Idem laudat Corinthi

.

0$, quó

d ea; qua lllis tra

didiffet, fedulo te- ;: &:or. I2

merent,

-

gnlCS

erO,

TITULUS CLXXIII,

jl ft"

rállly

W*i&u/ai('o G- ejus utihtas.

Wwy

Lus crevit Tofeph in exiïio in terra paupertatis fue, quàm crevifiet Gen; 41

p

inter fratres fuosin terra nativitatis füz.

(iptll

)n]lm'

Fratres Jofeph locuti funt ad invicem : Meritó hac patimur, Gen. 424

uja peccavimus in fratrem noftrum ; idcirco venit fuper nos tribulatio.

Filiilfrael creverunt ex oppreffionibus & tribulationibus Pharao-

Exod. I.

«s 00*

ayem

nis, Quando opprimebant eos JEgyptii, tantó magis multiplicabantur

& crefcebant,

o

Affi&i filii Ifrael à ferpentibus ignitis, dixerunt ad Moyfen: Pecca- Num. 21:

vimus, quoniam locuti fumus contra Dominum & contra te &c,

Ante-

quam veró Dominus illis ferpentes immitteret, nec peccatum fuum re-

" €ognofcebant, nec divinum auxilium poftulabant,

Toto tempore principatus Jofue, quando filif Ifrael gtaviffima pre-

Jofue x;

lia habuerunt, non leguntur à Domino receffiffe, fed cito poft; quando

in abundantia & quiete fuerunt.

Audierunt filii ifrael quod Philiftei effent congregati, ut venírent

1, Reg, 7j

b

[

contra eos, & timentes dixerunt Samueli: Necefles pro nobis clamare

Wi

1

ad Dominum,

ZPHQ

Fugiens

"

j rv

wf

212 TITULUS CL'XX-ILII; Tzibulatio, & ejus &c.

Fugiens David à facie Abfalon, fervo fuo maledicente fibi, patiens

?. Re. 16.

& 24.

fuit, Sedobtenta vi&toria fuperbivit, quando juffit populum numerari,

fo

Ibidem.

Videns David Dominum propter peccatum- elationis ejus iratum,

humiliter recognovit culpam fuam, & petiit, ut ipfemet

: puniretur, &

populo parceretur,

0j

3. Reg. 19.

Eliám , fügientem .reginam Jezabel perfequentem» Angelus Domini

:

Q

confortavit, & panem & aquam ei oftendit.

;

D

$. Reg. 22

Pane tribulationis & aqua anguftiz juffus eft Micheas propheta fu-..

ftentari in carcere, .P

ropterea, quia noluit Achab juxta fuam volunta-

tigr

tém refpondere.

"

?x

2, Paral. 12.

Voluit Domi

nus utviri Jude a'ffligerentur"'a-rege.æg&pti,-ut fcirent

u

«diftantiàm fervitutis divinz & fervitutis regni terrarum,

2 Paral, 334

Poftquam Manaffes angultiatus eft , oravit Dominum, cüm effet

hu

Ini

vin&usin Babylone, & egit peenitentiam valde coram Domino; &- exau-

divit Dominus .orationem .ejus.

*

In.

n Efd.g. )

In tribulationis tempore.clamaverunt ad te, & tu

;ie coelo .exaqdim

€os, & fecundüm miferationes tuas niultas dedifti falvationes.

Valj

'ti

Tob. 2.

^ Permittente Deo, poft bona opera Tobias fuit excecatus, & dein-

de derifus eft ab illis, quieum debuerant confolari; .Sed pofteaDominus

x

t

multipliciter confolatus.efteum. -

De poptilo fuo loquens Judith, dixit: 'Memores elfe débetis, quan-

Judith. 8.

ha v

:do. Abraham pater vefter tentatus »e[t—,-.& per multas tribulationes proba-

tus , Déi amicus effe&us eft.

vl

ng. 30.

Tribulationes fuftinuit Job inanima uxoris, & amicorum fuorum

opprobria & contumelias, que ipfum

ad triftitiam provocare deberenr,

Qu

totum corpus à planta pedis us-

il

in corpore graviffimas infirmiitates, qua

loni

ue.ad verticem occupabanr. In amiffione r

erum & liberorum, 1In fübtra-

&ione folatii, quia anhelitum üxorejus abhorrebat, Aliietiam juvenes,

(cu viles homines, ip(um deridebant, & ejus faciem confpuebant.

la 1

lerem. 15.

San&ificatus in utero Jeremias & prophetiz fpiritu plenus, dicebat

de fe, quod erat vir rixe & dilcordie in univerfa terra; & quod omnes

hd

ü

i

maledicebant ei.

:

Ierm; 36.

1

Pro veritate ve

ró, quam populo pf'ædicabat, fuit qüandoque per-

cuffus,

Ectandem ab ipío populo lapi-

pluries incgccrazus Cap.38.

r'f";qu

datus.

ao

Ezech. 1,.

Exul Ezechiel in Chaldæa',, ín medio captivorum, vidit mirabiles

thnq

Dei vifiones.. : Per q

& deinceps,

uod. patet , quoniam in-trib'ulationibusv frequenter

v

Deus hominem conífolatur,

E D

',P;ene

TITUL. CLXXIII. Tribulatio, & ejusutilitas, 38

üi

Bcnc-apparet; dominum effe cum homiaein tribulatione, per illos Dan, 3

e

focios Danielis, cum quibus vidit Nabuchodonofor quartum , fimilem

filio Dei.

-

I

Nabuchodonofor in profperitate fuit arrogans, & fuperbus, ideo Dan, 4.

eje&us ab hominibus & in beffiam mutatus; recuperavit autem fenfum,

n

quem amiferat in honore elatus, & laudavit altiffimum , quem blasphe-

inaverat prius.

(l«

Tantum, vel amplius laudatus fuit Deus ex trium puerorum pa- pan, »,

& 3.

tientia» quam habuerunt in fornacis tribulatione , quàm ex Danieiis fa-

(

pientia ,

tione,

quam habuit in fomniorum expofitione íeu interpreta-

t

Sufanna in condemnatione mortis pofita, nec habens recurfum ad

Dan., 13«

humanum adjutorium, flens refpexitad coelum, ficut avis in terra ab ho -

t

minibus & canibus circumcin&a non habet refugium , ni(i clevet fe

u-

in altum.

;

Poft obitum Jude Machabai emerferunt iniqui , & fa&a e(t fames

t, Mach, g,

lil

valida, & abftulit Bacchides impius Dominos regionis, & fa&a eft

tribulatio magna in Ifzael,

g

Decretum exiit contra Judeos tam iniquum, ut omnes trucidaren- 2.

Mach. 6,

jnus

tur, qui facrificare nolebant. Eratergo Judez miferia magna,

— Antiochus, cüm effet fanus, fuit crudelis homicida, füperbus:

Pö' 2

«

. Mac. g.

ftea percuffus à Deo graviffima & in(anabili

verba mutavit,

plaga, propofitum &

Qv

»

Natus in mundo cito

quód Jo

fc

paffus eft Dominus preffuram mundi: ità Matth, 2,

De

orum

eph accepit eum & matrem ejus, & fugit in JEgyptum.

o

multis affli&ionibus & injuriis, quas paffus eft, require in Tit, DePa-

tientia,

Y

Jis us*

jburt*

Apoftoli precepto mägiaratuum/'üagellati ibant gaudentes, qud- A&or. 5,

v'Encsl

niam digni habiti (unt pro nomine JEfu contumeliam pati.

." Quamquam veró Paulus tunc non effet cum illis ,tamen i

pfe po- Rom. 5,

fea de Íe dixit : Gloriamur in tribulationibus,

Et ad Corinth, Libenter 2. Cor, 12,

jc d

gloriabor in infirmitatibus meis,

omüi

ut inhabitet in me virtus Chriffi,

Lapidato à Judais Stephano , fa&a eft magna perfecutio in Eccle-

A&or. 9,

T

fia,qua erat Jerofolymis, ac omnes difperfi

funt per regiones Iudae &

"a

Samariz, prater Apoftolos.

Sed nota, quód multum profuit ad divulga-

tionem Evangelii,

nrflb

jP

Haberi poteff ex A&ibus Apoftolorum

; quot Paulus trib

ulationes 4 &or, 9. &

Jf

feu perfecutiones paffus eft

» poft converfionem fuam,

q

eq.

RS

Rr

Con-

?)CM

|

214 TITUL. CLXXIII. Tribulatio, & gjus utilitas, :

A&.9.

Confilium fecerunt Iudæi, ut interficerent eum no&te , parabantut

infidiz, & dimiffus eftin fporta per murum.

h

24 Core ll;

i

A&. 13:

Cüm effent in. Antiochia Pifidiz Paulus & Barnabas, diffeminave-

runt verbum DE

I per univerfam regionem.

Judai excitaverunt perfe-

p

Qt

cutiones in €os,

& eje&ti funt de finibuslfrael, At illi, excuffo pulyere

[

pedum in eo0s» venerunt Iconium,

em claudum, quem curavit Pau-

Ó

In civitate Lyftris propter homin

du

A&, 14.

lus, in tanto honore fuerunt, quod

h

omities illis facrificare voluerunt,

& perfuaferunt turbis, lapidantés-

Supervenerunt autem quidam Iudai ,

zflimantes eum mortuum effe,

V

que Paulum, traxerunt extra civitatem,;

ca

us ejecitfpiritum

A&, 16.

Deinde in Macedonia occafione puellz,à qua Paul

&

Pythonem ,

Domini illius dolentes de quaftu amiffo ,

apprehenderunt

Paulum & Silam focium ejus ;

& dixerunt , eos effe turbatores civitatis.

di, & in carcerem mitti, & pedes

pri

Magiítratus autem juffit eos virgis ce

Wec

eorum ligno ftringi.

chim multi credidiffent, zelantes Iudai

DSqw

A&. 17.

Poftea apud Theffalonicam,

nep.

concitaverunt p

er quosdam malos homines civ

itatem, fratres veró con-

V

rnocem

dimiferunt Paulum & Silaim in Berrheam.

übi cüm

feftim pe

veneruntilluc,com-

multi Ver

bum DEI füfcepiffent, Iudei, hoc cognito,

dir

moventes

multitudinem & turbantes: ftatimque Paulum

dimife;unt

deduxerunt. Athenas.

[

fratres & per mare

fül't:

Apud Corinthum quoque

inftabat verbo Paulus, teftificans Iudais

Q

A&o 18'

Contra

dicentibus autem illis & blasphemanti-

effe Chriftum IESUM.

^ g

bus, excutiens

veftimenta fua;

;

dixitad eos: Sanguis vefter fuper caput

veftrum.

[ule Achaje,

infurrexerunt uno ahimo Ju-

ttm

Ibidem.

Gallione autem procon

d

icentes : Quod

toje

daiin Paulum, & addu

xerünt eum ante tribunal, c

j

hic hq-

mo contra legem perfuadet hominibiis colere

DEUM.

Tl

Kxiftente Paulo Ephefi ,

& fiducialiter loquente Verbum DEI , &

r

multa ibidem miracula faciente,

Demetriusquidam argentarius, faciens

rtifici

bus, concitavit maximam turbationem

& tti

ades Dianz , convocatis a

His

ümmw

adver(us Paulum, quem dic

ebat avertere turbam à cultu Deorum.

auditis, repleti funt ira, & clam

1

averunt , dicentes: Magna l?iana

I

Ephefiorum.

, fa&ta funt ei infidiz à Iudzis,

fo

&& 20

Paulo navigante deGracia in Syriam

habuiítque confilium, ut reverteretur per

Macedoniam ; comitati - funt

frii

auteim cqm iulti fratres de diverfis locis

Nud

]

Qui-

I

TITULUS CLXXIII. Tribulatio, &ej üä utilitas.315

tf

Quidam Judai Afiani, cüm vidiffent in .femplo Paulüm, cbncitave- A&or. 2t;

runt omnem populum , & injecerunt manus in eum, clamantest Viri

C

díraelite adjuvàte,

Et apprehendentes Paulum, trahebant extra tem-

lt«

plum.

Quarentibus autem illis eum occidere , nunciatum eft tribuno,

uód tota confunderetur Ierufalem , qui affumptis militibus , decurrit

yett

ad illos,

Videntes autem tribunum & milites , ceffaverunt percutere

Paulum, Tunc a

at«

duabus,

pprehgndit tribunus eum, & juífit alligari catenis

ul

ese

Vociferantibus Ju

äæis adverfus Paulum & projicientibus veftimen- A&or, 24.

ta fua , & pulverem ja&antibus in aerem; juffit eum tribunus duci in

ïï&-

caftra, & flagellis cedi, & torqueri, utfcirent, propter quam caufam

acclamarent ad eum,

jcurt

enint

Cüm effet Paulus à tribuno detentus, Judai plus quam 46. dixerunt A&or, 23;

atf

principi facerdotum: Devotione devovimus nos nihil guftaturos, do-

pedcs

nec occidamus Paulum, . Nunc ergo faciatis»ut adducatur, & nos, pri-

usquam appropinquet, parati (umus occidere illum.

Sed tribunus à

yudei

nepote Pauli monitus, fecit eum ad Felicem

præüdem Cum manu forti

x

cor«

& tutela deduci,

TuW

Exiftens coram Felice prefide Paulus, fuit à Judais tanquam fe- A&or, 55,

00

ditiofus & peftifer accufatus , qui, cum eum & Judaos frequenter audiffet,

frunt

& tempus ita tranfiffet, habujt quendam, Feftum nomine, (uo loco Ce-

5

farex füccefforem. . Volens autem Felix gratiam praftarc Judais , reli-

quit Paulum vin&um , à

mü:&?

Cafarem appellavit.

quo judice F efto Paulus fentiens fe grava;i,

n

apt

Poftea ( fupple poft appellationem) Romam catena vin&us ,

& A&or;

tempore hyemali naufra

i

toleravit.

giqm paffus ,

multas tribulationes & anguflias & 9.

]

jice"

Paulus & Barnabaks hortabantur, ut permanerentin fide, quia- per AGor,

multas tripulationes oportetnósintrare in regnum DEI.

.De feipfo fcribens Apoftolus ait: Nolumus vos ignorare fratres

2. Cor, T.

i &

fz(lms

de tribulatione noftra, qua fa&a eft in Afia, quia füpra modum gravati

anonfm

fumus, fupra vires noftras, uttederet nos etiam vivere.

pis

Cüm veniffemus Macedoniam , nullam requiem habuft caro no-

2. Cor,7,.

aþpizna

ftra, fed omnem tribulationem paffi fumus, Foris

pugna ; intus ti-

faores,

. mdzisr

Commendans Apoft(;lus Theffalonicenfes ait: Vosimitatoresno-

I, Theff. 1.

flri fa&ieftis & Domini

" fut

gaudio Spiritás fan&i,

j accipientes verbum in tribulatione multg ;cum

»

Rrz

Ab

qi

sb TITULU$ CLXXIV, Tyranni.

ApoC I, &

* Abadventu Spiritüskfan&i in difcipulos usque ad tempus iilud, quo

gec totum,

fub Domitiano Jóannes Apoftolus fuit in exilium relegatus, flüxerunt

H

anni circiter 50. nectoto illo tempore legitur, tot & tantas confolationes

divinas habuiffe , quot habuit modico tempore; quo tribulationem per-

t

p;frus eft: ficut apparet Apoc, y.

n

| E

Yi

TITULUS CLXXIV.

li

tiþ

V yranni.

U

Exod. 1.

j / Arias þadi'nvenitnequi*tïas Pharao, ut poffetextinguere, vel adnu-

usque ad

merum parvum redigere filios 1frael. Imprimis eos duris Jabori-

Exod, 10,

bus pracepit affligi: deinde mafculos occidi, poftea eos man-

H

davit in fluvium projici , & fcoeminas refervari.

Primó fimpliciter di-

xitPharao: Nefcio Dominum, & Iírae! non dimittam. —Deinde concef-

fit dicens: Ite, facrificate Domino in terra hac.

Re

d

Poftea dimittere eos. voluit , ut facrificarent Domino in deferto.

Iodemf,

Veruntamen longius: ne abirent, poftmodum voluit, ut viri irent , dum

tamen oves. &armenta dimitterent.

p

Poftquam intellexit Pharao, quód filiiIfrael voluerunt facrificare

T

&xod. s.

€:Pomino; durius afflixit eos,

judic. z..

Septuaginta reges, amputatis manuum ac pedum

fummii'taxibus,

f

cólligebant reli

quias fub menía Adonibezec.

Abimelec

h filius Gedeonis, ufurpato dominio . fuper populo, 70.

Xudic. 9.

viros fratres fuos occidit faper lapidem unum.

D

Ái

2. Reg. 22.

Poft multa beneficia à David percepta, Saul quafiviteum ad mor-

tem, & occidit 85. viros portantes Éphod..

&

. Virum DEI, arguentem Jeroboam proa

ltari facrilego, quod con-

$, Rege 13.

tit

.

ftruxerat, pracepit ipfe Jeroboam apprehendi,

3. Reg.. 19.

- Jezabel fecit. Eliam ad mortem. queri, quia prophetas Baal fecit oc-

P

cidi..

hu

3. Reg.. a1.

Naboth Ifraelítes: lapidatus fuit, procurante Je;aösl., & fecit falfos

teftes contrá illum prod ci

C(),

3. Rep. $2.

Achab rex Hfraclfecit poni Micheam: prophetam: in carcerem , &

füftentari p

ane tribulationis & aquaanguftia.

3. Reg. 16,.

Cümfa

&um effet Verbum Domini in manu Jehu prophete contra

[

Baaía regem Ifrael, & contra domum fuam;occidit predicum prophetam.

Imn

A Reg, 21.

Manaffes. rex Juda fanguinem innoxium effudia, & implevit Jeru-

'Xer.

fa-lgm crüore innocentum,.

Cüm

317

: TITLI'LUS CLXXIV. Tytanni.

10

Cüm réverfus effet Sennacherib fugiens à Judaa, Ob plagam;quam Tob, r,

Int

contra eum fecerat DEUS propter blasphemiam fuam,; iratus multos:

ne

judeos occidit &c.

£.

Nabuchodonofor dixit Holofcrni : Non parcet oculus tuus ulli tudith, 2,

.

regno,

De Holoferne veró poftea legitur: Quód tantus metusillis pro- Iudith, 3.

vinciis incubuit, ut univeríarum urbium habitatores exirent obviam ve-

nienti, excipientes eum cum coronis & lampadibus, ducentes choros in

tibiis & tympanis , nec tamen ifta facientes ferocitatem

ge&ori; ejus mi-

tigare potuerunt,

Quia Mardochaus fuperbiffimo Amam genua nom fl"e&ebät', m4- Efth. 3;

gis elegit Aman procurare omnes Judaos occidi, quàm parcere uni foli,

[id

jl

Ad petitionem principum populi , pracepit Sedecias rex Juda Ie- Ierem, 39.

pl

remiam prophetam mitti inlacum, in quo non erat aqua nec lumen,

[ (i-

Rex Babylonis occidit filios Sedecie regis Iuda in. oculis. ejus in Ierem, 39»

xd

Reblatha, oculos quo

duceretur in Babylonem,

que ejus eruit» & vinxit eum conïpedibvus, utad-

ettO,

"Nabuchodonofor rex Babylonis im furorem verfus

Præcepït , Ut Dan, a,

d

perirent omnes fapientes Babylonis: pro eo ícilicet, qu

[*

d

"

. non»/ pote-

zant ei fomnium, quod v-i'derat,-. indicare..

(are

Mira crudelitas fuit, cüm Nabuchodomofor rex Babylonis fecit Dan. 3.

focios Danielis in fornacem ignis ardentis mitti.

Y

puy

Antiochus afcendit Ierofolymam, & fecit cedem h

ominum: , & r. Mach, r»

effuderunt fanguinem innoc

j 70.

falem, & multa &c,

entem per circuitum: fan&ificadonis leru-

'u

Comprehendit exercitus Antiochum filium Antiochi

& Lyfiam, 1, Mach. 7,

imo

& deduxit eos ad Demetrium, quivolüit videre cos,

Citus,.

8—6 occidit eos exer--

a

Tryphon cepit Tonatham proditorié, címque teneret eum

» petiit

I, Mach. 13;

"

j o

pre ejus liberatione 200. talenta argenti, & duos filios ejus pro

obfidi-

bus. Quoscümhaberet , occidit nequiffimé patrem cum filiis,

yfos

Rogatusà Menelao Andronicus , & per munera,. que

accepit ab z, Mach, 4»

37

€0, Corruptus, occidit Oniam fummumr facerdotem.

dU &

Rex Antiochus Menelaum hominer facrilegum de fceleribus mul- 1bidenn..

tis accufatum abfolvit, & accufatores ejus morte damnavit, & eum

immunem dimifit,

conlm

Nimiam crudelitatem in Eleazarumilli tyranni ab Antiocho miífi 2, Mach. 6,.

peo?

1 ]cxll

exercuerunt 5 &Hmil-itcr in illos feptem fratres, & eorum matrem,

& 7*

Q

Rr3

Videns

EVR

318 TITULUS CLXXV. Vana & ftulta confidentia.

"Videns Herodes, quód illufus effec à AMagis, iratus eft väldex &

[

Mafth. 2,

mittens occidit omnes pueros, quierant in Bethlehem, & in omnibus fi-

nibus ejus, à bimatu & infrà.

Sciebat Herodes Tetrarcha , Ioannem Baptiftam effe virum juftum

Matth. 14.

Marc. 6.

& fan&um. Et tamen ad petitionem unius mereuicis, fecit cum in

carcere decollari,

Matth. 27,

Pilatus fciebat , quàd Iudei þer invidiam tradidiffent Dominum;

[

& nullam caufam pcoterant invenire. Tamen ad eorum clamores, &

d(

timens perdere amicitiam Cafaris , ipfum flagellatum tradidit voluntati

eorum,

Luc. 13.

Accefferunt quidam Pharifzorum ad Dominum IE

Exi, & vade hinc, quia Herodes vult te occidere.

SUM diceptes:

LUC.j 23.

- Herodes Tetrarcha multo tempore cupiebat videre IESUM, & vifo

co gavifus eft valde: & tamen fprevit illum cum exercitu fuo , & illufit,

& indutum iftum vefte alba dimifit ad Pilatum.

Mifit Herodes rex Agrippa manus, utaffligeret quosdam de Eccle-

[

A&Olï* 12«

fia.

Occidit autem Iacohum fratrem Ioannis.

Videns autem , quia

[

fi

placeret Iudais, appofuit

, ut appreherideret & Petrum.

A&or. 16.

A quibusdam fuit Paulus mendaciter accufatus;

pro eo, quódipfe

fpiritum Pythonicum ejecerat à quadam puella,

Magiftratus autem

ü

jufferunt eüm & Sylam ejus focium virgis cedi; & in carcerem mitti, 8e

pedes eorum ligno ftringi,

Vr

A&Of. '4*

Felix Prafes fperabat, quod pecunia ei daretur à Paulo» quem te-

nebat vin&um, propter quod frequenter accerfens eum loquebatur cum

€o

Succeffit autem ei Feftus, & volens Felix gratiam praftare Iudzis,

li

reliquit Paulum vin&um : propterea Paulus compulfus eít Ce(arem ap-

A

pellare.

fia

U.

i

TITULU.S CLXXV.

p

Vana €v (lulta confidentia.

hi

Ppl

Gen, 11

An& & ftulté nimiüm in fe confidebant adificatores turris Babel,

&

V

quorum linguas meritó confudit Dominus.

Pharao & JEgyptii in curribus & equis ftulté confidentes,

Exod. 1 4-

thàj

dum adverfus Dominum perfequerentar Hebraos, fubmerfi funt in mari

lt

rübro,

Nimi£

Ws

i

.T ITULUS CL.'XXV. Vana & ftulta confïd&ntia, 319

u

Nimis in viribus fuis confidentem Goliath gigantem occidit David 1. Reg. 17;

'adhuc puerulus.

u

Nec minüs vana fuit Holofernis in potentia & armis confidentia, Iudith, 6,

dicentis, non effe Deum, nifi Nabuchodonofor, cujus tamen-caput & 13.

m

amputavit imbellicis foemina:

n

Qui confidunt in virtute fua, & in multitudine divitiarum glorian- Pfal,48.

tur. Sequitur: & relinquent alienis divitias fuas, & fepuichra eorum

2

domus illorum in perpetuum,

Ptovi 11I,

1

- Qui confidit in divitiis fuis, corruetz- jufti autem quaf virens fo-

lium germinabunt,

zn

Qui confidit in cogitationibus fuis, impi& apit,

Prov. 12;

1

Prov, ?8,

Qui confid

it in corde (uo, ftultus eft ; qui autem gfaditür fäpienter,

ifo

ipfe falvabitur,

[it

Stultiffimé infe confidebat, five Lucifer, five Nobuchodonofor, Ifa; 1

cui hzcverbaadfcribuntur : incoelum afcendam fuper aftra , & exaltabo

T.

de

folium meum, &c. Unde meritó illi refpondetur: veruntamen adin-

J

fernum detraheris in profundum laci.

Maledi&us homo, qui confidit in homine , &

ponit carnem bra- Jer, x7;

gt

ii

chium fuum , & à Domino recedit cor ejus,

jrem

V& , qui opulenti eftis in Sion , & confiditis in monte Samariz , op- Amos 6,

timates , capita populorum ; ingredientes pompaticé domum Ifrael, -

w

Stulta & inanis fuitconfidentia Virginum fatuarüm: quz accenfis Matth, 25,

qua

lampadibus, non fumpferunt oleum fecum, — 1deoaudire meruerunt:

Amen dico. vobis, neício vos,

falfs

T

Petrus quoque nimium in. fe confidebat , cum dixit : etfi omnes Matth. 26,

fcandalizati fuerint in te; ego nunquam fcandalizabor.

Marci 14.

Itemcum dixit; tecum paratus fum & in carcerem , &in mortem Luc. 22.

dre,

Difficileeft confidentes in pecuniis in regnum cclorum introire , Marc, 10,

ait Dominus,

Unde diviti illi , qui ftultiffimé confdens in divitiis äicebat:anima, Luc,12.

habes multa bona, pofitain annos plurimos , requiefce, comede , bibe j

epulare, refponfum eft; ftulte, hac no&e repetent animam tUam àte:

& qua paráfti » cujus erunt ?

Babd,

EPT

Nec etiam in operibüs , qua funt de genere bonorum , fi

fint absque Luc. I8.

chàritate» confidendum eft, :Non enim Phariíxus

; qUí orans. dice-

jenté

bat : jejuno bis

in Sabbato, decimas: do omnium ,

que poffideo,

j i

íed publicanus ,' quiznon. audebat oculosad coe-

d—efcendit juftificatus ,

Jum,

gïmïi

5320 TITULUS GLXXVI. VerbumDeiauditum,

lum levare, fed percutiebat þe&us (faum; dicens :

mihi peccatori.

peus » propitius eft& :

&i

ii

TITULUS CLXXVI.

&

Ferbum 1Dei 4udztum.

Qd

[üa

Aron locuttis fuit omnia verba, que dixerat Dominus ad Moyfen,

Exod. 4:

Á

Et creditit omnis populus, audierántque, quod vifitáffet Domi-

nus filios Ifrael, & proni adoraverunt.

E

EXOd. 60

Dixit Moyfes coram Domino:; Ecce filii I(rael non me audiunt,

'&quomodo audiet Pharao ?

Cun&us populus dixit Moyfi uRa voce: Omnia verba Domini,

pc

Exod, 24»

D

uz locutus eft, faciemus,

Etpauló poft affumens Moyfes volumen

fcederis, legit audiente populo, qui dixerunt; Omnia, qua Iocutus eft,

faciemus,

plo

£olon, rex Moab, fedebat in eftivo coenaculo,

& dixit ad eum

]UdiC. 3 *

Aod: Verbum Dei habeo ad te.

Qui ftatim (urrexit de throno , quafi

b

reverentiam exhibens Verbo Dei.

hls

1. ch' 3-

Bene docuit Samuelem Heli, ut diceret Domino loquenti fibi: Lo-

lur,

quere Domine, quía audit fervus

tuus.

Achab rex Iírael nolebat au

dire Michzam prophetam Domini, quia

3. Reg. 22.

non prophetabatbonum; fed. malum.

Vocatus tamen Michaas

ixit

Ws

€ei: Audi fermonem Domini.

4l

ha

^ F.fd. 8.

E(dras attulit librum legis,

& legit in eoaperte, de maneusque ad

mediam díem, & aures omnis populi erant ere&ta ad librum.

Etfequi-

tur ; Flebat omnis populus,

cüm audiret verba legis.

àtd

Refpond

ens Job Domino dixit : Au

ditu aurísau

divi te, nuncautem

t q

]Ob. 424

oculus meus videt te,

-Ideirco me reprehendo, & ago poenitentiam in

favilla & cinere.

Xen]

I:eem, 26.

Fa&um eft verb

um Domini ad Jeremiam: Noli fubtrahere ver-

nf

bum Dei, fi forte audiant, & avertatur unusquisque

à via füa mala,

Ptr (

malidam ftudio-

*

N

rum corum,

& poeniteat me mali, qn.öd cogito facere eis propter

Ezech. 3

Dixit Domínus Ezechielis Vade ad domum Iírael, & loqueris

$t

Verbaieaadeos, Sequitur: Domus Ifrael noluit audire te, quia no-

lunt audice me.

Verbum Jonz pervenitad regem Ninive,

& (urrexit de folio fuo, &

fflln

jone. 3.

& fedit in cinere.

him,',

abjecit veftimentum fuum à fe, & indutus eft facco;

Hero-

TITULUS CLXXVI. Vetbum Dei audi'tum. E

(ó

Her:)des Tetrarcha metuebat Joannem Baptiftam, & cuftodiebat Marc, 6.

eum ; &audito eo, multa faciebat, & eum libenter audichat.

Maria foror Martha, fedens fecus pedes Domini, audiebat verbum Luc

illius,& audivit tandem Dominum dicentem: Maria optimam partem

elegit &c..

In fine (ermonis in monte , dixit Dominus: Omnis qui audit ver-

Matth, s.

ba mea, & facit ea

fuam fuper petram.

; affimilabitur viro fapienti, qui ædificavif domum

fet,

Cüm turbe irruerent in Dominum JESUM , ut audirent verbum Luc,

It*

Daei, fedens docebat de navicula turbas: Petrus cum fociis » dedu&ís

5

ad terram navibus, iis reli&tis , ipfi cum fociis fecuti funt Dominum.

iunts

Extollenti. vocem mulieri, &t dicenti:

Beatus venter, qui te Luc, rr,

portavit: Refpondit Dominus :

Quinimo-beati ,-qui audiunt verbum

jf y

Dei, & cuftodiunt illud,

men

j efh

Inftante dominica pach;ne, legitur: Erat docens quotidie in tem-

Luc. 16,

plo: Et poft pauca; Omnis pop:lus fufpenfus erat , audiens illum.

Duo difcipuli Domini

«

JESU, euntes in caftellum , nomine

Luc, 24.

Emaus, loquentes ad invicem de íis »

que tempore dominice paffio-

Qul

nis acciderant,

tür.

meruerünt habere focietatem illius , de quo loqueban-

[0"

Facto fermone ad plebem in die Pentecofte

s poft advemumr Spiri-

A&or. 2,

w.

tüs fan&i, dicitur: His auditis , compun&i fi

u

nt corde, & dixerunt

adPetrum, & ad . reliquos. Apoftolos:

àutt

Quid faciemus virifratres ? Et

babtizati funtcirciter tria millia hominu

m

kuc ad

Poft fanationem claudi , & fermonem Petri ;

fequitur : Multi , qui Á

qu

audierant verbum , crediderunt.

merus virorum circi-

Or, 4

ter quinque millia hominum,

Etfaöïtus eft nu

um

Convocantes duodecim Apoftoli multitudinem difc

j

ipulorum , di-

xerunt:; Non eftf equum nos derelinquere verbum Dei

; & miniftrare

A&Ol'g 6.

menfis,

Nota tamen,

; vet^

Per quod datur int

elligi, quód o

quód ille menfíe erant pauper

um viduarum,

pus predicationis verbi

mala,

operi mifericordiz corporalis,

Dei -præfer-tþur

^

ylio*

Non poterant refi

Stephanum loquebatur,

ftere Judei (apieneiæ & fpirï:ui,

TM Pet bratum nidey,

gertó

Philippus de(cendens in

civitatem Samariæ,

Predicabat illis Chri-

j m*

ftum. Intendebant autem turb

AGor, $,

3

nimiter audientes;

& his, qua à Philip

po dicebantur , una-

(I7] &

r

$s

Ape-

jero*

E

322 TlTULUSAGLXXVII. Vefbuch; przdic, &c,

A&or. $;

Áperiens P

hilippus os- fuum evangclizavit-lïunuc-ho JESUM, & ve-

t

:

tizavit eum,

nientes ad quandam aquam, confeffus. eft Eunuchus, íe c;.eder-e, & bap-

Z

:

9-

De Saulo, quem Dominus JE(us exc

cecaverat corporaliter, & il-

.-äl&or'.þ

luminaverat fpiritualiter, dixitipein vifu Ananie : Vade, quonianr vas

electionis eft mihi ií(te ut portet nomen meum, coram gentibus.

í

5

M

r ahgelum , fed: mandavit

l

A&Or. IO;

Noluit Dominus intruere Cornelium pe

4

1

€i; ut accerfiret Simonem Petrum, & ille doceret eum, & diceret, quid

eum facere oporteret,

;

tr

lBieïem—.

Loquente Petro;.

cecidit Spigitus— (a»n«&us fuper omnes, qui audie-

;

bant verbum illius,

1

Audiebant gentes , quód Judai repellebant verbum Dei, & quód

A&Jf. 1319

Páulus & Barnabas volebant predicare eis, & gavifi funt ; & credide-

d

zunt, quotquot erant preordinati ad vitam &ternam..

A&or. 14.

Faétum eft Iconi, ut Paulus & Barnabas ingrederentur fynagogam,

&lo

fe

titudo.

querentür, ita ut.c'rederec jqdæ.orum,. & Gracorum copiola mul-

t

AGor; 16,

Quzdam mulier, romihe Lydia, purpuraria audivit Paulum Io-

quentem, cujus Cor Dominus aperuit, & baptizata eft cum domo faa.

Vtïï

Cüm Audiffent Athenienfes Paulum loquentem de refurre&tione

X

* A&or, 17;

]

mortuorum, qu

idam irridebant, quidam veró dixerunt: audiemus te

de hoc iterum.

Sic Paulus exivit de medio eorum.

Quidam veró ad-

harentes ei- crediderunt, in quibus Dionyfius Areopagite & mulier no-

h

mine Damaris , & aliicum cis.

: Aéctor. I9.

Manfit PaulusEphefi per biennium;qu

otidie difputans in fchola ty;

pn

ranni cujusdam, ita ut omnes, qui habitabant in A fia, auc&ent verbuimDei.

[

tel

A&or. 26,

Poftquam rex Agrippa audierat Paulum

, dixitei: Xn modico fuades

me Chriftianum.fieri,

Veniens Paulus Berrhazam;

intravit fynagogam Judeorum; &qui-

lo

A&or, 17,

i:aviditate, quotidie fcrütantes fcrip-

dam füfceperunt verbum cum omn

tlbx,.

turas, fihacitafe haberent, Ft multi crediderunt ex eis,

Ws

TITULUS CLXXVIL

aQ

: 7 eräum "Dei Pmdicatum,' cz bone adbor.

cap;

tAt 10z205,

Gth, 4«

Ain admonitus exteriori voce Dei, ab accepta iniquitate non de-

,J ftitit. Hinc patet, quó

d exterior exhortatio fine interiore pasüm

&tQu

eft efficax,

Ntr

Gen, 19,

bat Sodomitas dicens; nolite quaío fra-

tres

Mtus Loth pi& admone

/

w

v

'TITUL,CLXXV:II;Verbuchi pre dicatum &c.323

,V*

tres inei, nolite malum hoc facere: cui ilii comumäciier refponderunt:

Recede illuc, Hinc patet, quód perverfi difficile corriguntur.

Gen. 2».

Bene fucceffit Iacob, qui acquievit confiliis matrís fuz,

'Gen. :37.

, i

Audiens Ruben iniqua fratrum verba contralofeph,dixit: Nonin-

1028

terficiamus eum , nec effundamus fanguinem ejus.

Iudas etiam confu-

. duit, quód non occideretur, fed venderetur ,& chalæm minus malüm

wdaVi-f

"committeretur,

Soror Moyfi bene fuafit filiz

qüid

'Pharaonis,lut mulier hebrza pro nu- Exod. ,

triendo parvulo vocaretur,

udita

Ad utilitatem populi & alleviationem Moyfi, beneconfüluiteile- Exod, :$,

thro , ut minores judices conftitueret in populo,

7

uod

Bona exhortatione Abigail.converfus eftf Da

vid ä- propofito fun- I.Reg. 25«

qitt*

dendi fanguinem Nabal,

Bonum confilium dedit Abner Afacli (e fequenti, dicens: Noli me 2, Reg. 2.

oga

fequi , necompellar te confodere interram, — Quod

quia i;k audire con-

m

tetmpfit, ab eodem occiíus eft,

Confilium bonum dederunt

lqniOräs Roboam filio $alomonis. Ille 3. Reg. 15;

um füum acquievit confilio juniorum,

!mfc'

veró in mal

Cüm

Ut

Naaman Syrusadwverbum Elifzi abiret ind—i-gnfans,fervi,fui fua- 4. Reg. 5;

i

ferunt ei, ut Prophéte mandatum impleret, quorum monitis acquievit. '

j "

Quamdiu vixit Iojada Pontifex, qui bene inftruebat Ioas regem Iu- 4. Reg. 12,

d

da , tamdiu fuit illebonus: quo mortuo, fa&us eft peffimus.

. 2. Par. 25,

y

Perrexerunt curfores cum epiftoliss ex . regis Ezechie imperio & 2, Par, 30,

principum ejus , in univerfum Ifrae] & Iudam , pradicantes: Filii Ifrael

revertimini ad Dominum DEUM Abraham, & 1faac, &4frael, 8c rever-

jo [y.'l

umDü.

tetur ad reliquias, qua effungerunt manus Affyriorám.

)A(uadö

Jdificantibus Iudeis templum, reverfis de Babylone, exhorta- , Efd, s.

bantur , & adjuvabanteos Aggzus & Zacharias Prophetz.

gt

Defiderans Neemias ecificare in Ierufalem murum , dixitoptima- 2, E(d, ».

;5[&[1?'

tibus & mapiftratibus; Surgamus & edificemus. Etconfortata fünt ma-

4

nus eorum in bono,

Ad exhortationem Neemie ii , q

ui ufuras accipi&bant à populo, & », Efd, s,

acceptas reddere, & ultra non accipere confenferunt.

Tobias , in captivitate pofitus, pergebat per omnes, qui erant ia Tob, z.

captivitate, & monita falutis dabateis, Item bene pradicavit filio füo,

"L

Cap. 4. & 14«

Benecel

t Tobiz, quia Raphäelis, quem hominem putabat;confiliis Tob, $,

acquievit, Specialiter in extra&tione piícis, & in petendo uxorem, & de

f

"T

KePa

rgm

matrimonio habendo cum cg.

?

(o fr'*

$$2

pa-

]

7

, 324, TIT. CLXXVII VerEum Dei prædicatum'&g.

Tob. 10,

Parentes Sari uxoris Tobia junioris monuerunt eam;honorare fo-

Ceros , diligere maritum , regere familiam4 gubernare domum, & fe-

Ap(am irreprehenfibilem exhibere. -

l

judith. $.

Judith bonam exhortationem fecit populo,arguens,quód indifcret&

b

ordinatum erat , & docens, quid faciendum effet.

(

E&h' 40

Efficaciter perfuafit Mardocheus Efther, ut cum periculo (uo in-

grederetur ad regem , precatura pro falute gentis fuc.

1fa. 6,

&

Poft oftenfam Ifaie mirabilem vifionem, dixit ipfe Prophetat Ve

mihi, quitacui. Et poftea, quando labia fua cüm calculo de altari fum-

In

pto vidiffet fuiffe mundata, dixit Domino quarenti, quem mitteret ad po-

pulum:.Fcce ego, mitte me,

:

Ifac 586

Dixit Dominus eidem : C

lama,neceffes, quafi tuba exalta vchrh

(

tuam, & annuncia populo meafcelera eorum , & domui Jacob peccata

€orum.

lerem. I.

Jeremias primó excufavit

d

fe à pn-ædigati?ne, &poftea divinz vo-

luntati acquievit,

Jerem. 38.

Abimelech

J&thiops dixitSedecie régi Juda: Domjhe mi rex,maylä

]i

fecerunt viri ifti tui omnia, quecunque perpetraverunt Contrà Jeremiami

Ü

prophetam , mittentes eum in lacum,

Et pr&cepit ei rex : Leya eum

delàcu, antequam moriatur.

H

Fa&um eft verbam Domi

niad]onam, dicens: Surge, & vade in'

Jone. ,& 2.

Ninivem, & pradica in ea predicatione, quam loquar ad te,

Mw

D

Dan d

Bonum confilium dedit Daniel Nabuchodonofor regi Babylonis,di-

censt Comfilium meum tibi placeat» & peceatatua eleemofynis redime.

1.Mach. 2.

Moriturus Mathathias filios fuos efficaciter adhortatus eft ad agen-

- dumviriliter prolege DEL

-

am änimabat

i

1. Mach. 3.

Judas Machabeus pugnaturus exhortabatur, & ceti

4. & 8.

populum fuum in fermonibus bonis. Et fpecialiter 15. cap. ubi dicitur,

fe

uód fingulos armavits non clypei, & hafte munition

, e vincere , fed

í

[:

rmonibus optimis & exhortationibus,

.

ü

2. Mach. J.

Clim primüs feptem illorum fratrum in fartagine torreretar,ceteri

una cum matre fe hortabantur mori fortiter, dicentes: Dominus afpiciet

u

veritatem, & confolabiturin nobis. Et

*

fpecialiter ipfa mater mirabiliter

d

& efficaciter exhortabatur filios fuos.

"Marc.1.

Joannes Baptifta multa exhortans, evangelizabat popülo. Luce2.

De quibus nornullà tanguntur capite primo ejusdem, Cujus exhorta-

tio ita efficax erát, ut nonfolum multi baptizarentur, confitentes pecca-

[

Marc, 6.

ta,fed &ip?e Herodes audito eo multafaciebat, & libenter eüm audiebar,

$

Mifit

! Tü'. CLXXVII. Verbum Dei pradicatum &c. 325

0*

Mifit Dominus difcipulos fuos dicens: Euntes,pradicate,dicentes : Matth. 10;

"

. Quia appropinquavitregnum coelorum. Simile habetur Marc. 16.

PetrusApoftolus in die Pentecoftes tam efficaciterpredicavit,quód Aé&tor. 2.

a

baptizabantur una die 3000. hominum. Et alia vice fimiliter ad pradi-

cationem ipfius fa&us eft numetus credentium quafi 5000.

M.

Miniftrantibus & jejunantibus prophetis & do&oribus, qui erant A&or. 134

Antiochiz, dixit Spiritus fanctus: Segregate mihi Paulum & Barnabam.,

[

Sequitur: Ipfi quidem miffi à Spiritu fancto , predicabant verbum DEI

m-

in fyna. ogis Judeorum

in domo Cornelii predicante Petro , cecidit Spiritus fanétus füuper, A&or. 10,

N

omnes , qui audiebant verbum DEI, & juffit eos baptizari.

C

Reverfi fünt Panlus-& Barnabas Lyftris Iconium , & Antiochiam, A&or. 14.

confirmantes animas difcipulorum;exhortantes,ut permanerent in fide.

d

Cüm Paulus vinétus coram Agrippa Rege & Fefto Prafide caufam Ador,

26.

V0*

diceret, Agrippa dixit ei: In modico fuades me Chriftianum fieri.

Fa&tum eft Iconii, ut Paulus & Barnabas-introirent in lynagogam A&or, 14.

Judzorum & loquerentur, ita ut crederent Judeorum & Gracorum co-

yile

piofa multitudo.

jasi

Vifio per noétem Paulo vifa eft: Vir Macedo quidam erat ftans A&or,

16,

eum

& deprecans, dicens: Profe&tusin Macedoniam füccurre nobis,

Sequitur: Ut autem vifum vidit, ftatim quafivimus proficifci in

e j

Macedoniam, certi fadii,

quód vocáffet nos Dominus ad evangelizan-

dum eis.

is,di'

Multi Corinthiorum audientes PauIum predicantem , predicatio- A&or,

I8:

nem credebant & baptizabantur,

Dixit autem Dominus noéte Paulo

j

agen-

pervifionem: Noli timere, fed loquere: netaceas, quia ego fum tecum,

& nemo. apponet, ut noceat tibi.

Apollo vir Judeus Alexandrinus genere erat edoctus viam Domini, Eodem.

mabüt

citufs

fervens Spiritu loquebatur, & docebat diligenter ea, qua funt JESU.

Apud Ephefum Paulus intrans in fynagogain Judeorum cum fidu- A&or. 19.

Eye

Cia loquebatur, difputans & fuadens deregno DEI.

Quadam die, cüm in craftinum

t

[9)

rofeéturus fermonem protraxiffet A&or; 20.

,czleri

usque ad mediam noctem, quidam a

lefcens oppreffus fomno cecidit

fjidit

de feneftra, & fublatus eft mortuus.

Adquem cüm defcendiffet Paulus,

abilim

& fufcit&ffet eum , rurfus afcendit, & allocutus eft cos usque in lucem,

& fic profe&us eft,

J »

Receffurus Paulus :

de Afia dixit majoribusriatu: Pertriennium non Ibidem,

o

f:ctfavi die ac no&e cgmlachrymis, monens unumquemque veftrum.

«

,djcbüf-

TITU-

$s 5

yift

zi

f

N

426 TITULUS CLXX-V;iII. Veritas odium .pariens,.

TITULUS CLXXVIIL

i

L

Feritas odium. parieæïx./

Alaac rex Moab multum dolebat, quando Balaam bona dicebat.de

filiis I(rael,licereffentvera. "|Nec eum honoravit , ficut honoráffet,

Sum. aj B

fi éi placentia verba dixiffet: Decreveram quidem honorare te &c,

1udic. 9.

Xonathas filius Gedeonis fugit à facie Abimelech, cüm dixiffet ve-

rum de eo, & de illis, qui malé eum elegerunt.

z, Reg. 20.

Iratus eft Saul contra Jonatham filium fuum

; quia ille excufabat

David, qui veré innocens erat, erga ipfum Saul,

—

Achab oderat Michxam prophetam, quia ille dicebat

veritatem fi-

9. Reg. 22^

ed

bit ego odi eum (inquit) quia nunquam prophetat mihi bonum ;

imalum, .

Cüm increpáffet Ananias propheta Afa regem Juda , quia confifus

2, Parol. 16.

iratus eft. Afa, misítque videntem in nervum,

" erat in Benadad rege Syrie,

2, Paral; 24«

Ad imperium regis Joas,

lapidatus eft Zacharias filius Jojade, qui

regem & principes

arguebat, pro eo,

quód Dominum reliquiffent,

C€üm dixiffet

Achior magnalia, que fecerat DEUS filits lrael, & ma-

irati funt omnes magnates Holofernis, & co-

Judith. 56

gnam effe ejus poteftatem,

gitabant interficere eum, :

Hólofernes etiam indignatus eft vehementer,

Claufit Jeremiam prop

hetam in domum carceris Sedecias rex Juda,

2

Term, 32.

? dicens: Hac dicit Dominus,

diceng : Quare vaticinaris

ferem. 36.

Cüm legiffet Baruch

verba, qua fcripferat ex ore Jeremiz corana

joachim rege Juda, fecit rexin ignem profici

volumen.

Quia dicebatur

ibi veritas, de civitate Jerufalem capiendá

H

Et pracepit rex Baruch &

DEO neolente;

tuncnon fuerunt inventi.

(

Ieremiam comprehendi, fed

H

M

D

Poftmodum veró, . cu

m iterum prophetaret captionem civitatis,

Ierem, 58.

fed lutum, Kt defcendit Jere-

miffus fuit in lacum, ubi non erat aqua " j

3

1

1nias in ccenum.

Daho 149

Pro eo, quód Darniel pro

avit Bel, & draconerr; non effe Deos,

Babylonii convenerunt adverfus regem; & procura

yex-untDanielexn mitti

in lacum 1eonum.

Ex bonis & verisferm

onibus Eleazari h'i,qu'i eum trahebant ad fup-

2. Mach. 6.

plicium , & pauló ante füerant mitiores,

converfi funt in iram.

-gï

Non ficet tibi habere uxo-

Matth. 14«

Quia Ioannes Baptifta dicebat Herodi :

Marc. 6.

rem fratis tui, fecit eum Herodes incarcerari,

& poftea decollati.

(;:«

Cüm Dominus increparét de multis hypoc

ritas & Pharifzos, coepe-

Luc, I1.

&

runt illi graviter infiftere, & 0s ejus opprimere;

de mu;tis infidiantes ,

$-

quarentes fapgre aliquid ex oreejus,

A

TITULUS CRXXIX, Vigilantia

327

Pharifzi cceco nato, à Domino illuminato: maledixerunt, & extra Joan, 9. '

Íynagogam ejecerunt, pro eo, quód veritatem conftantiffim? fatebatur,

Principes facerdotum, audientes verba. Apoftolorum de doétrina AG, 5,

€hrifti, diffecabantur, & cogitabant interficere illos, & cefis denuncia-

verunt». ne amplius loquerentur in nomine Domini JESU. — Et illi ipant

gaudentes à confpe&u con-ilii, '

k

Audieutes Judat beati'Step

hani. verba, diffecabantut cordibus füis, A& y.

Y

D

& ftridebant dentibus iv eum;

Et ejicientes eum extra Civitatem lapi-

dabant,

Multos & magnos habuit adver

farios beatus Paulus; pro verbis Adt, 9.

veritatis & fobrietatis» que ipie hominibus loquebatur.

dt

Item ad Galatas, Ergo inimicusfa&us fum vobis verum di.ccns? Gal; 44

f«

TITULUS CLXXIX.

i

»

Vzgz'/dnt $4

ltl!

jLIàm vigilans fuerit Jacob in fervitio Laban , teffatus eff his vet- Gen, z

d

bis: die no&ü

"

Q

que «ftu urcbar &gelu, fugiebátque fomnus. ab 46,

Docemur

i

oculis meis. Sícqve'per vipinti annos fervivi tibi.

hoc exemplo, quam vigilans quisque' debeateffe in fervitio Dei, pre-

m

fertim fi fit paftor animarum.

d

Cherubin; quos vidit Ezechiel'juxta currum gloriz Domini; 'pleni Eiecä. ioi

erant oculis, Item & quátuor illa animalia, qus vidit Joannes in circui-

at

tufedis, plena erant oculis ante & retro.. Debeht' nem

Apoc.4. -

pe omai'ex parte

vigilare, qui volunt Deo fervire, & ad ejus gloriam pervenite;

Caufa; ob'quam David. cecidit in

If

/

peccatum adu/lteriiy- fuit defe&us ?. Res. rg.

fufficientis vigilantix.

aqe

Monet nos Salomon: Omni cuftodià ferva cor tuum , quoniam proy,

4,23

e0$)

ex ipfo vitaprocedit, Siipfehoc monitum obferváffet, non tam turpi-

ter peccáffet;

yii

Ut nos Dominus excitaret ad vipilantiam,

proponit exemplüm Fuc, r7,

tum illorum hominum , qui vixerunt tempore'Noé, tum'Sodomitarum.. 26, &c,

fup:

Ifti enim nullo modo invigilabant fibi ipfis, & fuz fatuti, fed'edebant, &

bibebant &c, donec re

j*

de cceló;

pente füper iliog venit dih/;vium, fuper ltos ignis

Virgines fatua ob defedum vi

À

ua;.

gilantia non füerunt admiffz à fpon- Mattfi, 25

fo ad nuptias; fed clàufa illis fuif' jan

Sæ&

'Cüm

n

ï

128 TITULUS CLXXX.«Unitas, & confenfus &c.

Cüm dormirent homines, venit inimicus, & fuper feminavit zizania

Matth. 13.

in medio tritici.

Quàm multa vitiorum zizania feminantur & crefcunt

in homine, fi anima non vigilat: quàm mülta in domo, fi paterfamilias

dormit: quàm multa in civitate, & Republica, fi Superiores & magi(tra-

(

tus dormiunt,

t

Cur femper debeamus vigilare, rationem dat Chriftus Demirius.

Matth, 24«

Vigilate, ait, quia nefcitis, qua horá Dominus vefter venturus fit, . Hliud

L

"

42. 8(:0'.

autem Ícitote , quoniam fi fciret Paterfamilias, qua horá fur venturus

effet, vigilaret utique, & non fineret perfodidomumfuam, Ideo & vos

t

eftote parati : quia qua nefcitis horá filius hominis venturus et &c.

Matth. 26

Monuit Dominus Difcipulosin monte Oliveti: vigilate , & orate ,

ut non intretis in tentationem. . Petrus, quia hui

a

41.

fecutus , illaadhuc no&eà tentatione fuit victus.

c monito non e& ob-

Apoc. 3*

Epifcopo Sardis juffit. Chriftus Joannem | fcribere : Eto vigilans.

if

Sinonvigilaveris, veniam qd te tanquam fur,

[

fl

TITULUS CLXXX.

Y)

0j

Ünitas; €9 ;co;zþnþu gommnni.r.

Ti

X

uno homine Deus humanum genus in&ituit, ad commendan-

dum hominibus, quam ei grata fit etiam. unitas in pluribus. Un-

[

E

[

Axüguü;

de Auguftinus libro 12. . De civitate Dei ait: Fa&usefít unus, fed

lib. 12. de

non reli&us eft folus, — Nihil enim eft, quot commodias contra vitium

di(cordie velcavendum, cüm. nondum exifteret, vel fanandum , cum

l

€ivitate Dei

D

cap. 22.

extitiffet, natura loquererur humana, quam recordationem illius pa-

rentis, quém propterea Deus creare voluit unum, de quo multitudo pro-

fid

papa

retur, ut hac admonitione etiam injmultis concors unitas fervaretur.

Populus filiorum I(rael in defe

rto multum fuit unanimis & volun-

[

EXOd. 19

tarius ad cecipiendam legem : etiam auditis à Moyfe verbis legis, refpon-

dit cun&us populus una voce: Omnia verba Domini, que-lecutus eít,

qu

faciemus.

—

M

7

i Domini & facras miniftrorum ve-

Exod. 15.

Ad faciendum opus tabernacul

ftes; obtulit omnis multitudo filiorum lírael ommia neceffaria, mente

.

promptiffima atque devota

.

.

Congregati

funt pàri

ter omnes Eiii Ifrael, quafi vir unus , videlicet

Tudic, zo—.

ad vindicandum flagitium ia Gabaa Benjamin erga uxorem Levite com-

miffum,

Invafit imor Domini popul

üm , & egreffi funt, quafi vir unuä, ad

- Reg. II

faccurrendum fratribus fuis in Jabes &alaad obfeíTis,

ve

7

"

nTuL. CLXXX, Unitas & confenfüs comm, 229

là

Venerunt univerfz tribus Ifrae! ad David in Hebron, & unxerunt 1. Reg. 5.

nt

«um in regem fuper illos,

t

Convenit ad regem salomonem uuiverfus Ifrael, & tuncfueruntar- 1. Reg. g.

4*

. Ca & vafa fan&uarii delata in templum , & ipfum folenniter dedica-

tum.,

us

Congregatus e(t omnis poþülus, quafi vir unus;, in Jerufalem, ad. r, Efd, 5:

w

rezdificandum templum, quod fueratà rege Babylonis deftru&um.

us

Congregatus eft oranis populus, quafi vir unus, ad plateam,& dixe- 2, E(d, g;

0f

runt E(dre, utafferret librum legis Domini,

Cüm expofuiffet Achior univerfa, que dixerat Holofernes, omnis Iudith. $,

i,

- -populus communi lamentatione & fletu unanimes

-

preces fuas D'ominf)

QUe

-effuderunt.

Poít mortem Jude congregati funt omnes amici ejus, & dixerunt r, Mach, ,

Ils

Ionathz fratri ejus: Ex quo frater tuus defun&use(t &c, Nunc itaque te

eligimus pro eo effe nobis principem & ducemad bellandum bellum no-

ftrum.

Auditis fermonibus Simonis, accenfus eft fpiritus populi fimul

voce magna dixerunt: Tu esduxnofterloco Iudz & fonathas,

,& I.Mach. 3

Poft afcenfionem Domini omnes difcipuli erant perfeverantes in. At r, & 2,

oratione cum mulieribus & MARIA matre IESU.

ritus fanttus,

, &fic invenjt eos Spi-

Omnes, qui credebant, parit

-er erant recepto Spifitu fan&o, & ha- Eodem,

du

E

bebant omnia communia, unanimiter perdurantes in templo,

& fr;ngen-

Ue

tes circa domos panes.

J

[

Cüm audi(fent difcipuli de fanatione claudi, & refp

onfione Petri &irA&. 4;

(um

Ioannis ad ma

qui

Domince» qui fecifti coelum & terram, da fervis tuis &c.

giftratus plebis, unanimiter levaverunt vocem, & dixerunt ;

j po*

Punitis ad vocem Petri terribiliter Anania & uxore ej

usSaphira, AQ $;

fa&tus eft timor magnus in univería terra;

& erant omnes unanimiter in

) pro

tüf,

* porticu Salomonis.

t*

Multitudinis credentium- erat cor unum , &anima una,

necquis- AG, 4,

pon

quam eorum; quz poflidebat, aliquid fuum effe dicebat ; fed

erant illis

ló C[t)

omnia communia,

P4

m

mgn(C

eR (0)W9 —

jelicet

con

A

lh

ve

Tt

TITU:

i

TITULUS CLXXXI, Votum,

530

4

TUPULUSCUXXXE-

Fotum.

*

]

M

i-

Geh. 28;

Acob vadens ad domum Laban avanculi fui poft oftenfam fibi à boxh

L

rit Dominus mecum.

no vifionem, vovit votum dicens: Sifue

Num, 21,

J

Rex Arad pugnavit contra Iírael,

& vi&or exiftens tulit ex co

& poftea vicit eum.,

P

rzdam. . Atifrael voto fe obligavit Domino,

x

iudic, IX«

Pugnaturus Jephthe contra filios Animon, votum vOv

it Dongino

dicens: Sitradideris filios Ammon in manus meas.

l, Reg. T.

Oravit Anna Dominum flens largiter, & votum vovit, dicens : Do-

mine exercituum, fi dederis mihi fexum virilem,

dabo eum Domino.

id: Vadam &

X. Reg. 15.

Abfalon volens rebellare patri fuo David, dixitad Dav

reddam vota mea, quz vovi Domia

oin Hebron. Vovens vovit fervus

tuus cüm effet in Geffur Syrie, dicen

X

$: Si reduxerit me Dominus il? Je-

rufalem, facrificabo Domino.

f

$. Paral'.-ts.

Afa rex Juda,ca, qux voverat pater fuus,

obtulit in domumDomini,

argentum, aurum, v

aforímque diverfam fupelle&ilem.

t, quia corde to-

ïþ

3. Paral, 29,

Latatus eft populus, cum vota fponte promittere

avid rex latatus eft.

to offerebant ea Domino, fed & D

Filii Ifrael & Juda obtulerunt decimas, q

uas voverant Domino.

9. Paral. 31.

2, kfd, 9.

Rex Artaxerxes precepit Efdre & populo, ut ferrent munera Do-

mino Deo Ifrael, que voverant &ct

i

judith. 16.

Oinis populus poft viétoriam venit in Jerufalem adorare Domi-

num, & obtulerunt omnes holocaufta, vota, & promiffiones fuas,

f

JODæ. I

Viri, qui erant in navi, ubi fuit Jonasp

ropheta, tim-uer;xnt timore

x

magno; & immolaverunt hoftias

Domino,

Ti

Heliodorus volens erarium fpoliare, & depofita de templo

aufferre»

2. Mach. 3.

Deinde fanatus per orationem

fuit virtute divina graviter flapellatus,

i

Oniz,hoftià Deo o

latá, & votis magnis promiffis, repedavit ad regem.

iffima. & infanabili

2. Mach. 9.

; Poftquam percuffus fuit à Deo Antiochus grav

piaga; pollicitus eft Iudais , templo Ierofolymorum mirabilia fe fa&u-

f

rum,.

Luc, r.

Bcata Virgo MARIA virginitatem voviffe videtur, per hoc, quod

uoniam virum non cognofco ?

ait: Quomodo fiet iftud » q

Crudele votum & imp

ium fecerunt illi Iudei, qui accedentes ad

]

Aftgr. 22»

Devotione devovimus nos nihil gufta-

[U

rincipes facerdotum dixerunt:

turO$, doxfcc occidamus Paulum.

4

W

/

STITÉ:

,II'FULUS 6LXXXII.! Zelus bonus. — 331

Z.

| TITULU

S CLXXXII.

j

Zeur &onw.

10

Xviebant filii

jaCOb Ob ftuprum Dynz íororis per Sich&m Op-

preffa.

Gen, $4«

rOS, iratus eft v

Audiens Moyfes voces cantantium, & videns vitnlum & cho-

Exod, 32.

alde, & projiciens tabulas, confregiteas, Et nota,

T4

quàm graviter puni

vit populum , pro quo tam fideliter. & inftanter

Oraverat ante DEUM,

"

us

Multum placuit DEO zelus Phinees filif Eleazari

l:

fodit

; quando. petr- Nua.

2$.

virum cum muliere Madianitide : licht effent ma

gni & nobiles,

fify

Precepit Jofue Achan lapidari ,

& totam ejus fupelle&ilem com-

Jofue 7s

buri, quia tulerat de anathemate Jeri

cho.

Càm audiffent filii Ifrael , filios Ruben & Gad «dificáffe fibi alta-

t

Jofue 22;

I€, Convenerunt omnes contra eos ; & dimicare voluerunt.

Congregati funt omnes filii Ifrael

» quafi vir unus, ad vindicandum

Judic. 19,

graviffimum ftelus, quód commiferan

t viri de Gabaa Benjamin pro

& 20,

!N

Uuxore Levite,

Confidenter. ar

yie

fecit occidi,

Buit Elias errantem populum,.&fíacerdotes Baal 3- Reg. 1.

Reprehenfüs eft Achab

» €o quód Benadad regem Syriz

P Virum 3. RCg- 20,

gore

morte dignum, indifcreté v

ivum permifit abire,

Quamvis rex Ifrael Jehu fpecialiter fuit malus» tamen multum com-

a

mend

atur, eo quód femen dom

yen

occidit, & edemipfius Baal deftr

us Achab delevit , & prophetas Baal

4 Regx 10,

ge

uxit,

Spiritus Domini induit Zachariam

filium joiadæ & fletit in con-

;l

fpe&u populi fculptil

ibus fervientis ,

& dixit: Quare transgredimini

2. Paral. 244

u

preceptum Domini ? quod vobis

minum , ut derelinqueret vos?

non proderit: & dereliquiftis Do-

quod

Audiens Efdras facerdos,

Judeos cum gentibus matrimonia co-

1 E(d. g.

puláffe , miro mo

do doluit,

4 i

oftendit,

& gemens ac ejulan—s, figna doloris

Videns Nehemia

$ Judzos ducentes

d

gavit eo5, & maledixi

5

uxores alienigenas , objur- ».

Efd. 13(

verberavitaliquod

& decalcavit,

Surrexit Mathathia

$ & dixit: Ve mihi! nt quid natus (um vi-

TU

1. Machy av

Ttg

xl

512 TITULUS CLXXXIII. Zelus indifd»ötus.

dere contritionem populi mei? Sequitür poftea de illius zelo ferventiffi-

mo , & mirabili probitate, quando trucidavit hominem fuper aram t

idolis immolaatem.

e. Mach. 3.

Onias.fummus pontifex reftitit virilite

r Simoni , qui volebat ini-

quum- quid in civitate moliri,

Matth. 3.

Miro fervebat zelo Joannes

Baptifta , quando dicebat : Progenies

viperarum , quis demonftravit v

obis fugere venturam iram ? S'imul &

& 14

quando Herodem increpabat.

Duré increpabat Dominus Scrib

as & Phariízos , Hypocritaä, &

fpecia

liter Matth 23. Ubi dixit eis fepties: Va vobis &c.

joan. 8.

/

Sciens Dominus JESUS Pharifzo

sip

(um nequiter obfervare , eir-

Matth. 3.

cumfpiciens eos cum ira, contriftatuse

ft (uper. cacitate cordi

sipforum,

dixítque ;

7os ex patre diabolo eftis.

& ementes de templo, quando-

joan. 2«

Pluries ejecit Dominus vendentes

Luc, 19.

ue cum duro.verbo ; Domus mea domus oration;s eft: vos autem

feciftis illam fpeluncam fatronum.

Grandi zelo füccenfus eft Petrus in

Ananiam & Saphiram , quando

A&or. 5.

vidit, quód fraudaver

antaliquid de pretio agri.

A&or. 7.

x ardenti zelo proveniebat fermo,

quem dix

it Stephanus Judzis:

Dura cervice, & incircumcificorde & auribus , femper refi

ftitis Spirïtui

fan&o.

A&er, 13.

Refiftente Paulo

& Barnaba Bariefu pfeudopropheta , dixit Paulus :

O plene

omni dolo , &

omni fallacia , filii diaboli & ininiice omnis

non definis fubvertere vias Domini redas?

ju&itie,.

dicaret Athenis , incitabatur fpiritus ejus , v

idens

Actor, 17.

Cüm Paulus pre

idololatrie deditam civ

itatem,

' Specialiter apparet

fervens zelus Pauliin epiftola ad Galatas c. 5

obfecrabat;

Similiter ad Romanos nono,

ubi arguebat, increpabat,

& ad Hebraos primo &c.

Secgnda Corinthiorum undecimo,

TITULUS CLXXXII.

N

'.Zelu—.r indif[cretus.

duos homines in caftris prophetantes

Num, IT

1dens Jofue famulus Moyfi

z

dixit: Domine mi

Moyfes , prohibe illos,

at ille , quid (inquit )

V

amularis pro me?

Abifai

x

TITULUS CLXXXIII, Zelus indiforetu. 333

Abi(aiLSarVuiæ voluit amputare caput Semei mäledicemis David, per- 2. Reg. i5-

l-

u

fecutionem Abfalon patienti. $ed non permifit David, ut aliquid. mali

daferretur illi,

J

Filii prophetarum co&gerunt Elifeum , ut mitteret virosad quz- 4. Reg. 2,

rendum Dominum fuum , nefoite Spiritus Domini projeciffet eum in

jn

unum montium, aut in unam vallium.

jonas fugere voluit à facie Domini , quando pracepit ei predicare Jona, t. 4.

Ninivitis. ' Et poftmodum doluit, quando vidit quöd Civitas juxta inte-

ritum , quem predixerat, non ruebat.

Càm ofténdiffet Dominus difcipulis, oportere eum multa patí à Matth.6.

[*

n

princi

P

ibus Judeorum , & occidi, Petrus coepitincrepare iilum dicens: & 16.

Abfit

4

te Dominejnon erittibi hoc,

Q*

. Multum zelabant Pharifzi pro obfervatione fabbati, quando vi- Luc.6. &

debant Dominum de illo curantem infirmos.

p2

(em

Item quando videbant difcipulos fpicas vellen

fes, & manibus con- Matth.. 12,

fricantes. Luc.6.

P

Marc. 2.

00

Scribe & Pharifzi amplius zelabant pro träditionibus füis , quàm Matth, 15,

255«

pro divinis mandatis,

Marc. 7.,

jl

Item pro auro templi populuspluszelabat; quàm proipfo tem- Matth, 23,

plo: & pro donis altari, plus quàm pro ipfo altari.

us

Oblati funt Domino parvuli ,

ut manus eis imponeret & oraret, Matth, 19.

nb

Difcipuli autem increpabant eos; JESUS autem ait: Sinite parvulos Marc, 1o,

S

venire ad me,

dans

Càm effudiffet Maria pretiofum unguentum fuper. caput.Domini, Marc, 14;

quidam difcipuli indign& ferebant ; - & fremebant in eam, deperditione

65

unguentl,

?

ono

Joannes Apoftolus prohibuit quendam ejicientem demoniain no- [ uc,

9.

mine Domini JESU , eo quód non íequebatur cos cum aliis difcipulis, -

& aàt ad illum JESUS : Nolite prohibere; qui enim non elft adverfum

-

T05, pro nobis eft.

Audientes Jacobus & Joannes, quod Samaritani non reciperent ]bidem,

nuncios Domini, ajunt: Domine, vis dicamus, ut ignis de ceelo defcen-

ssts

dat, & confumat illos.

Et converíus Dominus increpavit illos, & di-

xiti Neítitis, cujus fpiritus eftis.

Ar

guit Dominus Petrum , quiamputaverat aurem fervo principis Matth. 16,

facerdotum , eo quód tunc Chrifti non erat témpus potentia oftenden- 1 uc, 22.

::m!fs

de , íed pauientie exhibenda,

qülf)

Tt3

Ap-

Abifai

|

4314 TITULUS CLXXXIIL. Zelus indifcretus.

l

Jcaü. 3» :

-Apparet difcipulos Joannis Baptiftz zeláffe contra Dominum pro

magiftro, quando dixerunt,ei: Rabbi,quitecum erat trans Jordanum;

hic baptizat

, & omnes veniunt ad eum, — Joannes autem optimé re-

fpondit eis.

A&c;r. .

Cüm affercentur

de civitatibus vicinis äiverü infirmi, & à Petro

g

Curarentur, exurgens princeps facerdotum, & omnes;qui cumillo erant;

repleti (unt zelo.,

A&o?.s.g.f

- JEmulator erat paterparum tra

ditíonum Paulus fupra multos cooe-

taneos fuos , quando devaftabat Ecclefiam, per domos intrans, &tra-

hens viros ac mulieres, & tradebat in cuftodiam.

Unde accepit literas

À principe facerdotum ad fynagogam, qua erat Damaíci, ut fi quos

inveniret ibi

Jerufalém.

, qui 'invocafem nomen Chrifi, vin&os perduceret im

;

Videntes Judai, qu

ód pene univerfa. civitas convenerat audire

hA&er, 3.

verbum DEI, quod Paulus & Barnabas predicabant, repleti funt zelo, &

contradicebantiis , qua à Paulo dicebantur , blasphemantes,

"

A&ot. 21,

Venienti Jerofolymam Paulo, dixerunt ei fratrest. Quot millia

funt in Judzis, qui crediderunt? & omnes emulatores legis

funt,

Et de talibus dicit Paulus; Teftimonium quidem perhibeo illis,

Rom',' io.

,quód emulationem quidem DEI habent;, ízd non

fecundum fcientiam.

N

of

(

N

M

2"

z

h"" VJ*

23l

i

) 1/

EL

INS*

AC

j

N

2

E

m

M

'/;o

N

N CC

- ]

S

N

2

—

N

E

&M

SY

Z

/ L

T üx*x

W

S

Pl

A 2

E

ln

SSS

[5

t

- W//;

x

E

A

S

NSS

/)

;Z Y

ï

x

N

Ixid&

5?5(0)59

X -'ö";'('fä??*

f

en

)

/

d

V;:

n

99

ä&ääääää&ä&ä&*äää*ä&ä&ä&üää?

5

F ?,(f

G

N

E.

$5566990009

2$

Tndex omnium materiarum, qua in

!]

1

hoc opere continentur,

À.

Aviditas mulierum,

Vide Mulie-

u

rum aviditas,

Pnegatio fui ipfius. fol. 1.

Abftinentia & fobrietas, 2

1

Acceptatio munerum, Vide

B.

M

Munerum acceptatio.

Achanalia, 29

Acceptatio perfonarum. 6,

Bella & victorie, 30

&ccuíatio falfa. 7

Benedidio, qua Deus homini be-

Acedia, &negllgentxa 7

nedicit, 35

Adorauo Dei

Vidé Cultus Dei,

Adverfitas, Vide Tribulatio,

Benedi&io, qua homo benedicit

Deo.

6

Adulatio, 8

Benedi&io, qua Komo hommx be-

Affe&tio-carnalis, TO

nedicit, 38

Altaria erecta, 1X

Blasphemia, 40

Ambitio. I2

Bonitas Dei erga fuos fervos, 41

d

Amicitia. 14

Boni latentes inter malos. 44

Amor Dei. Vide Dile&dio Dei;

Amor propríus. 15

Bonorum. oppreffio,

Vide Op-

preffio bonorum.

Amor proximi,

Vide Dile&io

Bonorüm focietas,

Vide Socie«

proximí,

tas bonorum,

Angeli boni. 16

Animzg rationalis immortaliítas,

VideImmortalitas animz &c,

C,

Apparitiones, x

Afpe&us incautus, Vide Oculo-

Aftitas, 46

rum cuftodia,

€horeg, 47

Compaffio erga proximtim. 4y

Áftutia, & calliditas mala, 23

Compaffio mulierum. *Vide Mu-

Avarma. 26

EY

lierum pietas & cempaffio.

Con-

21

Index omriium materiarum,quae n hoc operecontin,

Dei maledi&io. Vide Maledi&io,

Concordia, Vide Päx & concordia.

|

Confeffio peccatorum, 50»

qua Deus &c.

Confidentia &. magnanimitas. 52.

Dei mifericordia. Vide Mifeiicor-

Confidentia vana & ftulta.

Vide

dia Dei.

Dei omnipotentia, -

Vana & ftulta confidenda,

cula,

Vide Mi"ra--

Confcientia bona & mala. $5.

€onfenfus communis, Vide Uni-

Dei pracepta,

V-ide Praecepta

tas &c

Dei &c.

Dei prafentia,. Vide Prefentia'Dei,

Confilia bona. lllis non obfequi

Dei providentia, Vide Providen-

uàm periculofum. 46«

tia Dei,

Confilia mála. 57«

Coafolatio Divina. 5g.

Det tentatio,' Vide Tentatio &c.

Dei timor.

Vide Tímor Dei.

Conftantia. Vide Perfeverantia.

Detradio, & maledicentia, 72

Confuetudo mala. 6r.

Contemplatio , & illuítratio men-

Derifio, & convitia, 75

tis. 62.

Dile&io Dei, 76

Convitia.,

Vide Derifio.

Dilectio inimicorum, 78

Dilecio proximi. 79

Corre&tio fraterna, 64

Correctionem zgré ferentes, 68

Dilcordia; lites & rixe, 83

Credulitasfalfa. Vide Sufpicio,

Difcretio, Vide Prudentia.

Cultus &adoratio Dei. 69

Dominice obfervatio.

Vide Fe-

ftorum obfervatio,

Curiofitas humana, 7I«

Dominorum officiumerga fervos;

& fervorum erga Domirios 85

D.

Duritia, cordis.

Vide Obftina-

tio.

Xmones, Vide Spirftus mali,

3

Damonis tentatio.- Vide Ten-

E,

tatio-Demonis.

Dei Benedi&io, Vide Benedictio;

ä

ua Deus &c.

Brietas.

Vide Gula.

ide

Vide

l

Dei bonitas erga fuos fervos. V.

Educatio liberorum,

Bonitas Dei &c.

Parentum officium &c,

Dei cultus & adoratio,

Vide

Ele&io. 87

Cultus Dei &c,

Eleemofyna merces, 89

3Dei dile&io. Vide Dile&io Dei,

Eruditio liberorum, Vidg kibero-

Deiira Videlra Dei.

rum eruditio,

Dei judicia occulta.

Vide Judi -

Exemplum bonum & maltím. 89

cía Dei &c.

Exhortationes bone, — Vide Ver-

Déi juftitia, Vide Poenz Divinz,

bum Dei Prædicatum,.

VFO Fal-

A

h

Index omn»ium,matcriaruni,qüæ in hoc opere contin.

[

P.

I

s

Allacta mulierum. 'yide:Mulic-

&antia. I23.

rum fallacia.

Idololatria. :125.

Jeiunium,

Vide Abftinentia.

Tama bona & mala. :91

H

Feftorum obíervatio..92

Immortalitas anime rationalis, 126

Fidelitas €rga hominem. 94

ampatientia,.& murmur.. 128

l.

Fides 9s

Inconftantia populi; 130

Fidemcolentium felicitas, «deferen-

Ancontinentia,

Vide Luxuria,

tium ánfelicitas, 98

dnfernus,. 135

Fides iulierum.

Vide Mulierum

Ingratitudo, 136

-

fides,

Inimicitia, &-odium. r39

Fletus. VideLachrymz,

qnimicorum dilectio, Vide Dile&io

Forma:corporis. 99-

*inimicorüm,

Fortitudo, 100

Inobedientia, Vide Obedientia,

Fortitudo ad operandum malum.

10!

c

«

Intentio recta, 139

Intentionem DEUS ma

gis Erefpicit,

Fortitudo mulierum, VideMulie-

quam 'OpUs. I41

rumfortitudo,

1nvidia. 142

Ira DEL 143

f'

Furtum (acdleguxy, I04

1ra hominis mala. 146

H

&

G,

Ira hominis ex zelo. 148

Judicia DEI occulta, 149

udium bonum &t malum, 104

judicium extremum. 1

i*

GA

Gloria vana, 106

Judicia humana re&ta, &

Judicium témerarium,

prava.156

Gratitudo erga Deum 10*

cio

C«

Vide Sufpi-

Gratitudo erga homines, 110

Juramentum.15$8

Gula, & ebrietas. 1 12

Juramentum, etiam hofti fa

&üm,

non frangendum. ;

H.

Juramenta, & votaimpia non im-

d

plenda.

160

Ohïcidium. 114 .

HonorParentum, VidePa-

Juftitia, & equitas, 160,

»

rentes honorandi,

-ro

Honor templorum. Vide Tem-

E

pla honoranda,

Hofpitalitas. 115

Humililitas, 116

- Abor; 162

d

x

Hypocriüs, & Iimulatip. 122

- "Läcl:lrymæ &fletus, 1

63 -

LiLe-

1

E

J

]I

Inde;: omniümv matferiarum,quæ inhoc oþere c'ontin-:

Liberalitas,& mifericordia. 168

Mulierum pietas, & Eompaffïo-.zo;

Liberorum eruditio. 171

Mulierum fapientia, 205

Lites. Vide Difcordia, .

Mulierum ftultiloquium. .207

Longanimitas. Vide Spes &c,

Mundi profperitas.

ritas mundana.

. Vide Profþe-

Loquacitas, Vide Silentium,

Luxuria, 172

Munerum acceptatio. 208

Murmuratio, Vide Impatientia,

i

M,

. N.

fi

M*

gia. 178

Magnanimitas. Vide Confi-

L

dentia.

N-Egl?gentia. vide Acgdi?ï

Maledicentia. Vide Detractio,

Maledi&io , qua DEUS maledicit

O.

ä

homini.

174

dientia, & inobedientia,21O

Maledi&tics qua homo homini ma-

OBe

Obítinauo, & duritia cor-

ledicit.

175

dis. 212 -

Mali opprimentes bonos, Vide

Oppreífiobonorum &c,

Oculorum cuftodia. ! 215

Malorum multtudo 176

Odium. . Vide Inimicitia,

Mantfuetudo, Vide Patienia inad-

Operatio bona. 214

i

4

Oppreffio bonorum per malós. 214

verfis.

Oratio. 217

Matrimonium. 177

ä

Mendacium. 179

Ornatus fuperfluus,

2$

Miracula. I8I

Onum, 224

Mifericordia Dei. 188

[

B

Mifericordia hominis, VideLibe-

P.

ralitas.

Arentes honorandi.rvzzl;

^

Mobiiitas populi. Vide Inconftantia

[u

ros. 226

Parentum officium erga libee

Morbi, 189

Mors ín genere. 190

Patientia in adver;ïs. 228

Mors juítorum. 192

Paupertas. 235

Mors malorum, 194

pax, & coricordia. 237

Mortificatio. 197 —

Peccatorum confeffio, Vide Con-

feffio &c.

Mulierum aviditas, 198

Mulierum fallacia. 200

Peccátum, & ejus poena, 239

Mulierum fides, 201

Peccata aliena, 240

,

Mulierum fortitudo. 202

Permiffio contra voluntatem, 24

Mulierum ornatüs. Vide Ornatus

Perfeverantia, & conftantia in pro-

fuperfluus.

pofitis, 241

Per-

z

v—indcx omnium materi arum,que in hoc c'pege contii.

Perfonarum acceptio. Vide Acce-

S.

ptio perfonarum,

Perfuafiones male. ^ Vide Confilia

An&orum invocatio, & auxili-

mala. Perverfitas, 243

um. 280

Pietasmulierum, . Vide Mulierum

Sapientia mulierum, Vide Mulic-

pietas.

rum fapientia.

Scandalum.. 281

Ponnz Divine, 246

Poenitentia. 248

Scriptura facra, 282

-

Poenitentia dilata, 250

Sepultura. 284

Poenitentia falfa.

25I

Servorum officium erga Dominos,

Poenitentium fclicitas, 252

Vide Dominorum officium'er-

a fervos &c,

-

Pracepta Dei, & eorum obfervatio,

253 :

Silentium, & loquacitas, 285

Pradicatio verb

1 Dei, VVide Ver-

Simonia. 287

$

bum. Dei predicatum,

Simulatio. Vide Hypocrifis,

Societas bonorum, 288

[0

Praíentia Dei, 255

r

4

Principes, & fuperioresboni, s56

Societas malorum, 289

Principes, & fuperiores mali. 261

Spes, & longanimitas. 292

Proditio, 264

Spiritus mali. 293

Profperitas mundana. 266

Strages hominum. 294

Stultiloquium mulierum. Vide Mtj«

Providentia Dei. 268

5

Proximorum dilettio,

Vide Di-

liecum ftuititoquium,

ledtio proximorum.,

Superbia. 297

Prudentia ;'& difcretio, 269

Superiores boni, Vide Principes,&

2

fuperiores boni,

i

Pueri bone indolis, 274

Pulchritudo, Vide Forma COrpos

vt

Superiores mali,

Vide Principes

riS.

& fuperiores mali,

Superiores Ecclefiaftici honorandi,

Puüllanimitag. 274

J

', 209

& princip&s fzculares

hat

Superiores,

f

R.

honorandi. 300

Sufpicio, & judicjgm temerariumg

301

Eéta imcnvtio. Vide Intentio

re&ta.

T.

1 con'

Religio Chriftiana. D "

T

Empla honoranda. 403

Refiguatio in Divinam voluntate

'm.

*

TentatioDei per hominem.304;

sw

278

,

Tentatio hominis per Deum. 308

Refpec&tus humanus, 2

Tentatio diaboli. 206

,

Rixa. Vide Difcordia,

Teftimonium falfüm. 307

, pr"

Iu2

Ti-

p

Index omnium materiarum,,qäæ inhoc opc;rc-contin.

Timor DEL $08

Vigïlamia. 222

Timor,quo mali t

1

iment bottos.310

Unitas,& confen

(us communis.328

"Traditiones Ecclefiaftice. 310

Voluntas Divina. Vide Refignatio

in Divinain voluntatem,

Tribulatio, & ejus utilitas, 311

Votum, 330

* yrfmni. 316

Votum impium non implendum.

&c.

Vide Juramenta, & vota impia

V.

—

V Anagloria, VideGloriavana.

Z

i Vana & ftulta confidentia.5 18

Verbum Dei auditum. 320

ZEI

us bonus, 331

Verbum Dei'predicatum, 325

Zelus indifcretus, 332

Veritas odium pariens. 326

Zelus ex ira jufta, Vide ira ho-

Wi&orie, Videbella &c,

minis ex zelo.

FIN VI'S. :

M

AC

7 o

N

)

-

l..

T

P

T

i

rxO

h

g

xv

i

$N

-

x

ls

A

LE

u

2

N

NX

S

iB

Mi

FE

i2

|

2*

u

N

X

Y

H

S

N

R

V,

M

SS5S EK

hY

-

—

—

dies

EE

u-

C

us

La

n

WE x

E RE

v

us

s

-

R

ii

T

AE

UER

f

-t

E

A

U

Em

us

E

d

E.

T

A

C

&

3iwe

ss

Tdx

Es

3

^m

aE

s

A

x

-

iE

Em

A

R d

b

MT

ï

a

"

A

*

p

N

23

MU

o

d

$

34

m

d u-

À

2

;

if

:

d

!

2

N

Á

sE

E

a

ts

L

n

ïA

M

L

d)

.

"B

f

E.

P*

Ü

"

u

*

.;&

P

s

n

H

.

^

M*

$405

E

EVl

g-æ

4

;

5

E

-

A

3

o

3

*

:

E

a

d

d

Xe

z

2

2

ï

"

E

a

2

T

E

ao

r

z

d

LU

H

*

5

"

g

x

E

&

D

48j

"

s

m

^

Hf

u

L

u

;e

s

p

E

v

u

fs

N

T

:

X

-

Es

UE

A

$

^

,

u

7 od

M

g

AE

'E

1:

d

Mv

43

A.

s

Z

&

E.

2

;

m

D

VRU

3

Wy

T

5

f

^

z

P d

*

[5

*

n

E

E

E

*

d

MA

x

v

d

x

r

z5

E

de)

*

A

:

»

:

-,5

NI

P

j

EE

*

Y

w

x

d.

(NTEA

u

*

r

d

j

$

*

"

»

»

d

Á

À

?

5j

4

j

P

;

-

[

Es

B5

Mi

A

T

DN

E

-

Yj

d

n

i

*

j

f

"i

r

NELETM

*

$

g

ET

f

13

j

SEN

*

a.

s

z

A

z

f

zi

s

ss

Cs

Y

U.

E.

CM

SESN

L:

j

73;

A

o

EV

3

i

À

XTy d

4

"

E

n

-

v

REO

$

i

*

s

M

p ul

TE

4

Y

*

L

Y5 s

Mpv

:

YRX

E

M

g

P2

m

t

r

;

Vs

n

:

TURS

É

]

E

X

d

DoEY

T

*

b

T

5

U

d.

)

g

* on

r

[

Va

i

WE

2

u

?i

Vs

BR

*

!

-€

m

:

E

».ü"

"*:;m,

s

À

*

x

Pa

n*

-

J

At

$

s

k5

D

i

3

i5

A

p

s

(*

d

j

x

s

m

*

PUA

o

pX

ï

"

3

i

4

ä'

*

E

»

d

»

^

d

d

g

A

E

as

U L MPE

yo

x

^

j

H

n

Eu

L

"

53

s

P

i

j.

2

3t

"

AK

$

:

vt

-

*

M

A

js

*

n

s

EM

£

x

p

EE

ä-:

Va

EE

"i

x

*

*

J

25

t

r

(

f

E

d

r

R

x

d

X

58

N

vt

5

2

IN

o d

*

N

f3

j

"E

AU

h?

( A

"d

Á

3

"

»

k

-t

"

^

P

E.

i

55

2xi

x

at

ii

j

a

;5

$-

s

s

dl

D

p

d

223

«

i

Pot

"E

VE

3

C n

r

",

E

M

i

s

C

A

:

b

E

£v

-

MA A

g

&E

2

;

2

vt

rP

I

f

N G

H

Y

^

-

:

.

J

n

$-

du

AE

Év

-

J

W

Ls

$

Y

AR

1

6

i

»

x

z

N

z

EE

Hs

*

a

N

P

*

i

9

RT

D

3.

W

d

;

g

ER Y EM

d

u

E

15

TA

u

g

»

ET

$5

La

"u

4

$

d

s

R VA EE

u-

2

;

d

v

:

*

E

5j

uT

.

A

"r

?:

x

A*

N

A

:

XS

h

a

WA

4:.:(

*

a um

BI

-

E

H

^

t

*

x

LA

2

AU

515

m

Md

fe

ej

N

*

w

od

(s

n

o

ALE

E^

»

E

d

z

s

?

l

h

ï

[5

p

p;ï& X

u

:

*

w

s

2

xb

A

3'—

VRUA

$A

»

r

y

a

E

t

d

1j

T

N

t

[

C

a

A

s

P

j

Kf

E

a

: :

lf

RA

u

V

j

dv

74

,

m

M

J

*

"

"m

"

ALE AP a

d

]

eE

ls

"

z

l20 cem

;

Ó

Cc

I d

J!&'rl!

Ed

VierFarbSelector Standard* - Euroskala Offset

bLICA

E

Á

O Baancee Q

-

-

E

ISTRIBUTA

Focus

Olm cm, fcripta

N

füISSlMO DOMI O,

E

'DOMINO

S

E

ha

—

bfolymitano , Sac, Ord. Pradiez

JVunc veró

E

diverfis locis, & temporibus,

babeticum redatla , «2 novis alt-

z

quot Titulis auéta,

?

fææä&

y

d

$

Opus

L-]

| Facultate Superiorum.

d

uguþæ Vindelicorum

LEBRECHTIANA, MDCCXL,

F3 Copyrlght 4/1999 YxyMaster GmbH wwwyxymaster com

1