12C107-2 Provided by University Library of Tübingen Transcribed with Tesseract

To the best of our knowledge this work is free of known copyrights or related property rights (public domain).

 Continens Literas I, L, M, N, O, P, 2 s d z "at E aE H. Sebecs EEE TM d n Y )d a : 95 r ? 4 [ A 21 o r IN z. " 2 r A. * e s & »F * hs s E r i i : As d- 3 X À .ätï £iT 3 BI u LO g Z 22 AOUR U TO M. Y * x A - * É [ Mw u TE . $- z 33- d N Een t & E ic6s . * z VE d 3.X L H R eexm PA E P x T y $- T TC d M i n a. e * Es s € I r W M ( x - n p- 4 $ A ex g^ d CR d z ( . nl :l E * P E S W " T E - ia E , p e "m R. x Ialu ) W mu.; E Lj & N --- $ 2 .æ&h a uvr 5 N E f [ a £ T E L2 $ 75 W. AE s J E x A. &- XC ^ TU 2 " * a P » " ( ä. * a 7) r —— P Te .M x l 9 * p s É xN*. w E r o ". L.] E M -- d* » : L € g5 -€ * ojv LA - M. u P N : - e 6- u Faadty P b DL : PF.cape . : - L.j 798 E N [ £ u- N s aX N E zes u & n E : x w«,ww *« N E a E N ii Ed E3 | g ,M * L L/ W x X — *j - & N i E 9 E 2 M ? E z P x v d a Ls Rs « Hs r S E I v n d w o« IH pE Dd ERN * m t É * vt A. Fj i - $^L E E* UA s X C — W 44 Pa e " g : $ LA U. / * E b / NT € (1&? 8 * $ e a " — . eN N À b x N m A. ^ $ $ g DMK g LC —— E: b a. i d j m a 6 ä o rR * m c * ; o E v ] E E E * - FX [] V AE 2 z - M [* 2 $r a s E A IT * e y XW. M m * * e É Es AR L4 " n z W u s . Ts 3 * , L P » J N * « 9. I5 - "s 2 f 3* g : D. & P EO Ers M É n e€ N * * 3 e $ Ad A P 24 ; d a Z 3 4 s À zi S j ". EL D Z 4 *s t Iu m r Jf r ^ st . s 9 BA dbe^ M P à ENS & — X æw Ab TT A :] X k " As (* 5 41 N d5 o T ? * i ij * j g U^ * v - I : - ^ » $ nE /t. WTF . d — - -9 5 L: s a* m .LVXV.» 2 0 Es as d o du iif RE CNES Es E2 íe6 PA (P d dÀ rnomen as r n DEDNUEUEGEDENIS: UUIEIIGIGUEUEESNNET MSSEDNNUID —— .tx- 7* 33 mmtæ u - —Á— 6,3-..,?.:. p — - d -* ] G "m A r "- ii x s i. - - d a i d as Lal sst ag —— —— u r uets a us — — — L — — —— — —— —— — p T- DE A COP ; DEH ]| HIST 1 CONCE W ONNI mä ( — —— m LIUNI — -— — w INSTRUCTISSIMA BIBLI. HECA MANUALIS. CONCIONATORIA. IN QUA DE VIRTUTIBUS, VITIIS, SACRAMENTIS NOVISSIMIS, ALIISQUE SIMILIBUS MATERIIS IN ECCLESIASTICA CATHEDRA TRACTARI SOLITIS, COPIOSA ET SELECTA PRO CONCIONIBUS, EXHOR TA TIONIB US, A4LIISQ UE SPIRITUALIBUS JNS TRUCTIONIBUS MATERIA, NEMPE DEFIN[TIONES DIVISIONES, SENTENTL/E SS. SCRIPTUR/E, & SS. PATRUM, HISTORLE SACRJE & PROFANJE, SIMILITUDINES, MOTIVA, MEDIA, DOCTRIN/E ASCETICJE, CONCEPTUS PRJEDICABILES, MISCELLANEA, AXIOMATA, & PROVERBIA, & TANDEM LOCA AUTHORUM, FUSIUS DE TALI MATERIA TRACTANTIUM, EX OPTIMIS QUIBUSQUE AUTHORIBUS, SINGULARI DELECTU ET INDUSTRIA COLLECTA, FACILIQUE, ORDINATA, ET GRATA METHODO DIGESTA PROPONUNTUR. OPUS. OMNIBUS ANIMARUM PASTORIBUS, NECNON DIVINI VERBI PRECONIBUS ET VITäJ ASCETICZE STUDIOSIS IMPRIMIS UTILE, €& A4D LEPANDOS CONCIONUM LABORES ACCOMMODATUM; CUI PRAETER ALIOS INDICES COPIOSUS INDEX CONCEPTUUM BREVIUM PRO CONCIONIBUS IN DOMINICIS ET FESTIS INSTI TUENDIS AD;)'ECTUS EST. EBäTäO NOVäESäMA MULTIS ERRORIBUS PURGATA, ET QUAM PLURIMIS HISTORIIS MEMORABILIBUS, NOVIS- QUE TITULIS PERUTILEM MATERIAM CONTINENTIBUS ADAUCTA OPERA & STUDIO [ R JP TO B ]LAE ]LOIH[N]ER S. J TOMUS Il. CONTINENS LITERAS I L, M, N, O, P. CEOSSIPCHSBGEEMUNED 5f MÉ PERMISSU SUPERIORUA. af p -- — t^ CU — fe» coomos — — —— o.-..-ï u M uerpen, 8 a 49 ais " a 9. r passeed ) — —M — — AUGUSTJE VINDEL. ET OENIPONTI SuxPrisus JOSEPHI WOLFF. xpccrixxr ! ; * E a OP " ^é L z T T. EO jl & $r s e ; d i 53 5 & 4 " t E » (s m al ä x 4 7 : D É £ b T É i * d Ed L.2 rj & * * - Ed d * a, ^ T m j d d h Qs ol ; AE' 9 Ll f p i do. 1 zj r2 3; E * AF " a v E. Dd s X £ Pt Y h f ?g?' " " /à P 3 U f * i " p z F3 É EM **ä& ï E D E ». ) ^ z & £ À 1 Delsr. tit, p. Éd us $0954 5 b ] 11; £ - H m s. i - Mp Ka D s j "d - " T L xR E * :: :] * Kï*; " E i IOM £ ;æ. - ä À E ': 7 - LA Y * ) * j C & m v * 4 2IN m — Ms ia — À " ä.Thgm j &t E [4 ; X " Á ;W.Q.4 LA e $ L] :ïf r* * j d E dzci dl P LA v 4999 "i , Mllth.g xf rE "A a ^ nf 9.13 - a Ms — ^ - w dfhs v I Pdia. j ] * um g Áte o a g d x k&;;?-* A d LE "E du L ( H'SM & !4, i l - La B ?. 1 * 1 d ? "-— L d ^ D L. "— egae Á p LP : M e * —— db (2 Gu N p As AUT XMEAS ,äxþ N ä:s IN hf 5 DW 7 ia k 5 /f.æ)/ / S M N S j N L a d N p9 R UNLE s v /i EM 7 N R ii : Z - N ! w d ;g»js)vg.-&-"äw *iä,, A t t D 'K& i E ff ( 3 AUN ENN M J h Q QU A ff X*- E - P ;,gæä m " d p r À 3 ; Ilal Á Ü :',/x ex IÀ $ ,:;-y(kl / f |j] evitiNE E d N /6' N N iU g;f T UE ) Xæ - z L. » — s Á P l W& Y xö N E EEE ERV A 7 177 ii Al o 5 £ WA a. N W 2 h X - u- ET a 7277 p i " A N !:F 7 n x*v*'r'u E E WE — . m m R S Mueba AUs /,-K ï,o Zl 3 ä*«ä » | ao jä QW - QX ; m x É j [ N «2 d H H AUA NZONY j » u l x Ms s *: 7 í Q7E u Y4 J)X *1&,251 , n Mf , i U A . NU $. I. usque in eternum. Atque adeo hortatur Je- Jer. 13. remias : Date Domino Deo veftro gloriam , v. 16. QUOAD; ESSENTjAmL 4 antequam contenebreícat. IV.' Secunda, F/etus, juxta illud M atthai ; Matth.13. V. 24. 'De-vflm'tiq. ibi erit fletus & firidor dentium ; fiecus qui- I. dem , ut S. Bernardus ait, ob ignem, qu j9. Bern. D . in Pf. non extinguitur ; ftridor vero ob vermem, qui ha. dag. St locus iis ,de&i'natus, qui iethali qui/non moritur.;. de quo fletu recte S. Cy- E tift, p. ] peccato obnoxii, impoenitentes rillus, illic, ait, ingemiícunt affidue, nec ul- &»e8$9 vita decedunt; ubi cum demoni- lus miferetur : clamant de profundis, & ne- N , bus, beatifica Dei vifione, & bo- mo flectitur : lamentatur, & nullus eripit. norum omnium zterna fruitione -VW. 'Jertia e(t, Fames & fitis, juxta illud S. Pf 58.v.7. orbati, eternis autem eraffantis Davidis: Famem patientur ut canes. Et bi- Apoc. 14 " flammz ardoribus addi&ti, (ine fine, requie, bent de vino irz DEI. Sicque . implebitur V. 18. & intermiífione ardebunt. Clarius alii fic prophetia I(àiz dicentis: Ecce fervi meill 65. v. : de(cribunt : infernus eít locus fübterraneus comedent, & vos efurietis: Ecce fervi mei !9* 3 -damnatis angelis & homiribus paratus, in bibent, & vos fitietis. quo eft omnis mali przíentia , omnis poenz ; E.. Quarta, Füator, juxta illud Aþocalyp- Apoc. ar. V. Q* inde(inentia. Vocaturetiam in fcriptura Ge- fis: Pars ilorüm erít in (tagno ardenti, igne; henna, ob comparationem cum valle profun- & fulphure. — Quam gravis autem hic foetor 4 4 da prope Jerufalem, ubi Judzi idolo Moloch futurus fit, ex S. Bonaventure tcflimonio prey, c, s. filios fuos in igne immolabant, & ne per- colligi poteft dicentis: (i vel unius damnati regi. euntium e;ulatus audiretur .a parentibus, cadaver in orbe hoc noftro fit, orbis totus damn. ab €o inficeretur. i tympanum pulíabatur, qui locus ,Gehgnna - VIL. Quinta, Jgnis, juxta illud.S. Marci ; Marc. 9. five Tophet Vappellabatur. v. 46. ubi.vermis eorum.non moritur, & ignis non Deut 32 Diu;/io. extinguitur. . - De quo ipfe Deus, ignis, in- , 292 II. Dividitur hzec inferni poena communi- quit, fucceníus eft in furore meos.. & arde- ter in poenam damni, & fenfus ; quarum prior bit usque ad inferni noviffima. .. Et clarius S. s. Hier. i: privatione vifionis beatificz, poflerior in do- Hieronymus : in uno igne omnia fü lorum fecfibilium in&iGtione confiftit; cum fentiunt in inferno peccacores. pp-lif;ia Pam. enim divina juftitia (ecuadum do&rinam D. VIII. Sexta, ermis, juxta citatum D. Mar. Innoc.1 $. Thom. Thomz zqualitatem poftulet, in culpa au- ci textum, qui quidem duplex eft, innocen- de mifer. 3. contr. hum. vit gent.c.48. tem duo interveniant, aver(io à Deo, & con- tio tefle, interior . qui radit cor : exterior, , ,. veríio ad creaturas, quibus Deum poftponit qui radit & urit corpus. Hic eft vermis, in- s. perg, ss peccator, juftum omnino videtur; ut nec in quit D. Bernardus, qui non moritur, memo- s. de coi. L conípectum hujus beneficum unquam admit- ria preteritorum. Semel injeQtus, vel po- fid. tatur, nec a creaturis aliud, quam torrmen- tius innatus per peccatum , hzfíit firmiter, Nec ceffat E - taxcxpcriatur., nunquam deinceps avellendus. radere conícientiam , eaque paftus efca uti- - Pene pariicülares. que inconíumptibili. perpetuat vitam. Hor- Matb.os. — TII. Prima tenebre, juxta illud Chrifti : Mit- reo vermem mordacem, & mortem vivacem, v 13., tite eum in tenebras exteriores, ut, quem- Horreo incidere in manus mortis viventis, S. Atig, in admodum S. Auguftinus diícurrit j'"penitus vitze morientis. F. 6. ' dimit- Jeb, 1e, p extra Deum fit, quisquis, dum tempus eft; IX.. Septima, Locus, de quo Job : 1&32. v, corrigi noluerit. | Hinc lfaias clamat: tene- teme ergo, ut plangam paululum dolorem V: ?T 14 * " bre & palpatio fadte funt fuüper fpeluncas ; meum, antequam vadam , & non revertar AR P. Lobn. Bib. Man. Tom. II. ad 2 4 Bibliotbecæ Manualis . Concionatoriee ad terram tenebrofam, & opertam mörtis. IIl. Dominus deducit ad inferos, & redu- , neg.c.o. y cit; quod S. Gregorius fic explicat : Omni- s. Greg. " caligine, terram miferiz & tenebrarum, ubi urpbra mortis & nullus ordo, fed fempiter- potend Deo ad inferos ducere, eíl, pecca-in cit.Joc. nus horror inhabitat. torum COI:d*a. g,ternorum cruciatuum confi- De quo loco pathe- S. Bern, f; tice S. Bernardus fic loquitut : O regio dura deratione terrere. Et quoque ab inferis re- p ducere, eít, ierritas poenitentium , atque de quin- & gravis, regio extimefcenda, regio fugien- quere- da, terra oblivionis, terra afflitionis, terra commiffa lugentium mentes fpe vitz inde- giono ficientis attollere. 'Tum quippe peccare dc- Mi miferiarum, in qua nullus ordo, fed fempi- LL ternus horror inhabitat. . Locus letifer, in finimus, cum fuperna gratia mollitis cordi- bus futura tormenta formidamus. quo ignis ardens, ubi frigus rigens, vermis immortalis ; foetor intolerabilis, mallei per- l! cutientes, tenebrz palpabiles, confufio pec- III. Defcendant in inf'emum viventes 5pi] a. 9. ne, ut nonnemo ait, defcendant morientes 5 catorum. Totus tremo atque horreo ad me- dolores ejus r " evifant; 1ïut horreant, öc refue moriam iftius regionis, & -concufïïa funt omnia 9iant. [ ofía mea. Y Cafis. in X. Odtbava, Sorietas * nam, ut Caffianus N,,,.,Deüorïabit eumgignis ; qui non füc- Job,k.ge. eonfeft, M Ru;«'-;ï L- ait, ibi atroces fane angeli commorantur; cenditur. Super qug verba S. GregoriusS. Greg. l. » quorum brachià funt ut capita draconum; ait: Miro modo paucis verbis expreflus:5. mor. PO» Dnt quorum oculi igneas ex fe fagittas emittu eít ignis gehennz , Omnipotentis juftitia !7* quorum dentes ut elephantis prominent, & füturorum przgícia, ab ipla mundi origi- ftimulantad tormentum ut caudz fcorpionis, ne gchennz ignem: creavic, qui in poena M quorum afpeétus dolorem inducit, wremorem, reproborum. eíle femel inciperet , fed. ar- h ec mortem. Ét hi nempe fünt fpiritus illi, dorém füum etiam fine lignis nunquain fini- Ectl 39. qui, tefte Siracide, ad vindi&tam creati füunt, *I'Cf. Y. 35* & in furore fuo firmaverunt tormenta fua; V. Flatus Domiihi , ficut torrens fuülphu- 1f, c, so, ut, quemadmodum Liranus loquitur, qui fue- ris füccendens eum. runt illis voluntarie fubjectiin culpa, eisinvo- luntarie fubjiciantur in poena. Nec credat; VL De cadáveribus eorum afcendet foc- Ibid; c.34. quis folatium fe ex eo capturum, quod multos tor. $ fe in his tormentis focios habere videat, nam VII. Collegit füroretnï fuum in me, --& Job. c. 16. & confolatio, ut fapienter advertit S. Aug. qua comminans mihi , infremuit contra me dens a malis aliorum originem trahit, in mediocri tibus fuis ,. hoítis.meus terribilibus oculis tantum affliétione locum habet, quando au- N me intuitus eft. v tem magüus eít cruciatus, & anima nimium vexata, adeo fluctaüatur, ut feipfam quoque .VHI. 'Omnis dolor irruet fuper eum. - — Tbid.cao. hi ignorare videatur, nullum ex aliorum confor- IX. anes eos ut clibanum ignis, in teme Píal, 10. tio folatium percipere poteft, id quod ex poda pore vultus tui, Dominus imára fua contur- grico colligere licet, qui fi acutis doloribus babit eos, & devorabit eos ignis. cruciatur, etíi mille offerantur vehemen- X. Dolores inferni circumdederunt me;Pál. 17, rius dolentes , ne r;fpic:re quidem dignabi.; tur. praoccupaverunt me laquei mortis. XI. Nona, Defpevatio : damnatis 'qui*p'p'ä il- Jer. 30.» -"XI. Videntes turb L V. !I. lud leremiz vaticinium convenit : Infanabis * " abuntur -timoge horri- Sap. € $» Y lis eft fractura veftra, peffima plaga veftra, bili. plaga inimici percufli eftis, caftigatione cru- XII. Abfcondäm'v-faICiem meam ab eo, & Peut. Y deli, infanabilis eft dolor vefter. Qus' poena erir in devorationem , invenicnt eum omnia & 314 D If merito gravilfima cenferi poteft, cüm juxta mala. commune proverbium , ultima omnium mae lorum fit' eterna defperatio. - XIIL. Terra miferiz : & tcnebr:*ïmm . ubi Job.c, 1e. Matth.25. XII Decima, ZEternitas, juxta illud Chri- nullus ordo, fed fempiternus horror »inha- v. 41* fti : Difcedite a me maledi&ti in ignem eter- bitat. l Ezech.21.nugm, — Ut fciat omnis caro, quia ego Domi- XIV. Quarent mortem & non invenient Apoc.e.9. x v. £. nus eduxi gladium meum de vagina fua irre- eam, & defiderabunt mori, & fugiet mors h VOQabilem. ab eis. , LU II. $. XV, Dabit ignem, & vermes in carnem Judith, eorum, ut urantur, & fentiant usque in fer*. c- 16. lt EX S. SCRIPTURA. piternum. : Qualiias—. XVI. Lata porta, & fpatiofa via eft, quz Matdl. 7e k ducit ad perditionem, & multi fun T. : qui in« trant per eam. Ul 48 C'Icut oves in inferno/poüti fuht, id eft, in- XVIL Juxta multitudinem adinventio- yog. ,ay.o.- N .^ quit Michael de Bononia, ponentur poft num füarum, fic & fuüftinebit; qui enim, aitv. 1$. ipforum mortem : ficut ovis ignoranter du- S. Gregorius, multa adinvenit ad culpam,S. Creg. h - Ccitur ad miortem, fic ifti ignorantes vita Y - brs.mor. - novis adinventionibus cruciatur in poena. C E. M gugam, in rin.fernum ducuntur. XVIIL Q RUERT RUT at , Jiulus LXXIL — fhufernus: 3 h 0C PÉiro.v.y. XVIIL Pluet fuper peccatores. laqueos XXXVIII. Dilatavit infernus animam Ila. s. ignis, & fulphur, & fpiritus procellarum, fuam , & aperuit os fuum absque ullo ter- v. 14 pars calicis eorum. mino. I, job. 24. XIX. Ad nimium calorem tranfeat ab V. I9. aquis nivium, & usque ad inferos peccatum 5. IIT. llllu: EX SS, PATRIBUS ET DO- Mat'. g. XX. Filii regni ejicientur in tenebras CTORIBUS, v. 12. exteriores ; ibi eric fletus & firidor den- tium, Verztas. If. 53 XXI. Quis poterit habitare de vobis cum I V.14. igne devorante ? aut quis habitat ex vobis N Ullus fibi blandiatur, & dicat, quia Deusrpnoc. de cum ardoribus fempiternis? non in finem iraícetur , neque in gter-cont.mun. Ter. 9. 2 V. 15, XXII. Ecce ego cibabo populum 1flum ab- num indignabitur, fsd miferationes ejus fü- c. 1. fynthio, & potum dabo eis aquam fellis. per omnia opera ejus. Quia cum iratus eft, 41 Apoc. 14 non oblivifcetur mifereri, nec quicquam eo- 0f V. 9. XXIII. Si quis adoraverit be(tiam & ima- ginem ejus, & acceperit chara&terem ejus in rum, quz fecit Deus, odivit. Affumens in tonte fua, aut in manu (ua, hic bibet de errorem argumentum, quod ait Dominus per vino irz Dei, quod miftum eít mero. lfaiam prophetam : coni,reoabuntur in con- Malaeh "XXIV. Ecce enim dies veniet füccenfía gregatione unius fafcis in lacum, & clau- 4. v. P qui caminus, & erunt omnes füperbi, & dentur in carcerem, & poft multos dies vi- fitabuntur.. Homo namque peccavit ad tem- omnes facientes i impieratem, ftipula, & in- pus, non ergo puniet Deus in eternum. O flammabit eos dies veniens, dicit Dominus Y exercituum, qua non dcrelmquet eis radl- fpes inanis !. O falfa przfümptio ! non cre- cem & 0ermen. dat fruftra errore deceptus, quod aliquo pre- tio fit redimendus, quoniam in inferno nulla eft redemptio. Congregabuntur ergo pec- Quantztas. catores in lacum, & claudentur in carcerem i6, Sap(v6. & 10. Seré m Potentes potenter tormenta pa fcilicet in inferno, in quo fine corporibus us« tlentur . Et foruornbus fortior inftat crucia- que in diem judicii torquebuntur, . & poft th. Apoc. 18 multos dies, poftquam videlicet refurgent XXVI. antum fe glorlfïcat, & in deli- cum corporibus fuis in novifimo die, vifita- V. T ciis fuit, tantum date illi tormcntum & lu- buntur, non ad falutem, fed vindictam; quia » &um. poft diem judicii gravius punientur. » Íbid. v. 6. XXVIL Reddite illi, ficut. & 1pfa reddi- lL. Dixit hoc infinita Dei fapientia : &,S. Aug. dit vobis: & duplicate duplicia fecundum (12, deci- qua damnatos punit, eft infinita Dei poten- vit. Dei opera ejus: in poculo, quo miícuit, miíce- tia; quod facit miris, fed veris modis. C€. I9, te 1111 duplum. | Oua'ztczs. h 4Eternitas, III. In inferno, etfi erit ftimulus poenltu-s Aug. de o pt. 76 XXVHLE Etenim fagitte tuz transeunt: dinis, nulla tamen erit corre&tio Voluntatls,üde ad Pe- V. 19 VOX tonitrui tui in rota. a quibus ita culpabitur iniquitas propria, u ut truni. nullatenus ab iis diligi poffit vel defiderari ju- Matth.25. — XXIX. Ibunt hi in fupplicium zternum; ftitia. v. 46- jufti autem in vitam zternam. - [V. Illa ultrix lamma concremationem & $. Greg. 1. 1í.34. v. 9. XXX. I[n fempiternum aícendet fumus lumen non habet, quia quo illos gehennae?: moral ejus, a generatione in generationem defola- flamma devorat, a vifione veri luminis cz« 10 b'tur; ia fzecula fzculorum nullus erit tran- cat, ut foris eos dolor combuftionis cruciet, fiens per eam. & intus poena czcitatis obícuret, quatenus Ib. 6*. v. XXXI. Vermis eorum non morietur, & qui Authore fuo corpore & corde delique- 24 1'9. ignis eorum non extinguetur. runt, (imul corde & corpore puniantur, & Apoc. 9. XXXII. In illa die quazrent homines mor- utrobique poenas fentiant, qui, dum hic vi- V. 6; verent ,- pravis fuis delectationibus ex utro- tem, & non invenient eam : & dcüderabunt mori, & fugiet mors ab eis. que ferviebant. V. Ejicientur in tenebras exteriores , ut!dem c. g. Jet. 51. XXVIII, Inebriabo eos, ut fopiantur, & u Y 89- dormiant fomnum femplcernum, & non con- illic dentes ftrideant, qui hic de edacitate fuper furcant. gaudebant ; nam fletus de ardore, ftridor de Matth. frigore excitari folet. Ibi duplex effe oíten- Jer. c. 15. XXXIV. Fa&us eft dolor meus perpe- ! ditur gehenna, fcilicet nimii frigoris & in- tuus, & plaga mea defperabilis renuit cu- tolerabilis fervoris. rarl . VI. Pfalm. 49. XXXV.Non dabitDeo placatloncm fuam' Ignis. gehennz lucebit miferis adiád. 1 z, laborablt in eternum. augmentum, ut videant, unde doleant ; & de fur, non ad confolationem, ne videant;. unde gau. bono, Job. c. 2c. XXXVI. Luet, quz fecit, nec tamen con. deant. fümetur. 'VII. Aflligetur relictus in tabernaculo fuo.S. Greg. 1. Matth XXXVII. Difcedite a me maledi&i in €. 25. Imqm tabernaculum caro eft, quia ipfam lztus 1. mor. ignem zternum, inhabitat, &, fi fit poihmlc, optat, ut eam nun. &* & R. P. Lobn, szl Mn. Töm. n A2 quam 4 Bibliotbece .:Manualis Concionatoriq ! quamrelinquat. Quam videlicet carnem cum peccati, etiam poenz quantitas metienda eft. in refürre&tione receperit, cum ea gehennz Deus enim dabit nobis panem lacrymarum igni traditus ardebit ; tunc ab ea educi ap- & potabit nos lacrymis; fed in menfura; m petit, cunc ejus tormenta evadere, fi valeat, tnenfura autem hzc erit, quam f(ibi quisque 9 ( quzrit, tunc incipit velle vitare, quod ama- vel minus, vel amplius peccando quz fierit, jn! vit. Sed quia eandem carnem Deo przpo- XIV. Colligite primum zizania, ait: Fa(ci- 5- Greg. in iC 13- fuit, judicante Deo agitur, ut ex ea amplius culos ad comburendum ligare, efteos, qu Matth, in igne crucietur, Hic itaque eamrelinquere eterno igni tradendi fünt, pares paribus fo- non vult, & tamen ab ea abf(lrahitur ; illic ciare, ut, quos fimilis culpa inquinat, par eam relinquere appetit, & tamen in ea pro- etiam poena conftringat. AEternitas. pter füpplicia fervatur. Ad augmentum ita- que tormenti & hic de corpore nolens edu- XV. Quisquis ad toleranda inferni male [gem 1. 9. citur, & illic in corpore tenetur invitus ; & defcendit, nequaquam ulterius ad lucem re- moral, - propterea de talibus dicitur : affligetur reli- dibit; quia nequaquam ultra mifericordia étus in tabernaculo íuo. i parcentis liberat, quos femelin locis poenali-- Pena Jenfus. . bus juftitia judicantis damnat. $. Derm, VIil.Time gehennam, contremi fcea denti- XVI. Addiftridi Judicisjuft itiam pel;tihet? Id&m. fer. 3. fü« busbeftiz infernalis,a ventre inferni;arugien- ut nunquam careat fupplicio,. qui nunquamn perSalve «tibus in hac vita voluit carere peccato ; & nullus preparatisad eícam. Timevermemro- Regina- dentem , fumum & vaporem, & fulphur & deturiniquo terminus ultionis, quia, quamdiu valuit, habere noluit termipum criminis. H fpiritüm procellarum ; time tenebras exterio- Wi res, & dicito: quis dabit capiti meo aquam; XVli. Ob bocinflexibilis & obftinate men- 9: Dere.in n ep. 252. & oculis meis fontem lacrymarum, ut prz- tis malum punitur zternaliter, licettempora- veniam fletibus flecus , & ftridores dentium. liter perpetuatum, quia quod breve fuit tem- Bellov. IX. Sciendum eft, quod reprobi, quia & pore, vel opere, longum effe conftat in perti- fpec. mor. anima fimul & carne peccaverunt, illic in car- naci voluntate ; ita utfi nunquam moreretur, $C pa 30 .2. I$ dift, 1. ne patiuntür, & in anima cruciantur. lUInde nunquam velle peccare defineret ; imo fem- &1 bene per Píalmiftam dicitur : Pones eos ut cli- er vivere vellet, ut femper peccare poflet. Dion:Gar. banum ignis, in tempore vultus tui, Dominus in ira 3XVIII. Elaptis decem millibus annorum, " in fpeculo füa conturbabit eos, 62 devorabit eos iguis ; nam adjicientur centum millia, poft hec centum clibanus intrinfecus ardet, is vero qui devo- millia, tot jungentur myriades & milliones; mundi, ratur ab igne, exteriori parte incipit concree quot in firmamento funt ftellae,. & in litore maris areng. Poft quz longiffima annorum l mari ; ut ergo facra eloquia reprobos ardere interias & exterius demonítrarent, eos ab fpatia quafi nihil de poenis noftris recifum ef- fet, fic iterum ab initio pati tormenta inci- igne devorari, & ut clibanum poni, teítan- tur, ut per ignem devorentur in corpore, & piemus, atque ita'fine interruptione, fine er dolorem ardeant in mente, , fine, fine modo, volvetur afïidu; no&ror"u'm Ibidety. X. Si ante oculos cordis noftri pofitus fit tormentorum rota. E & it incxfinguibiliä S. Eufeb. din homo, exempli caufa, qui tam in ipfis ocu- XIX. Expiatura illic er Emiff. 11 lorum füorum pupillis, quarp etiam in fingu- concrematio, quidquid hic non ftuduerit (a- om. 3, de u lis membris ferrum ignitum & candens in- nare correptio. . Ardens inferni puteus ape- fixum habeat, ut nec medulle, nec intefti- rietur; deíceníüs erit, reditus non erit; de epiþlvl.— na, nec omnino quidquam in toto ipfo cru- hoc puteo propheta commemorat: neque ab- ciatn immanitate careat, vel eam levius, Jürbeat sue proyundum, neque urgeat fuper me puteus os fuum. Ideo autem dixit: neque urgeat futer quam in oculis aliquatenus fentiat, qui; di- cam ? anguítiatur : quis hunc (anz -.entis me o$ fuumn, quia cum füfceperit reos, claude- vxtimet inter ifta ? fi tanta erit acerbitas in tur farífüum, & aperietur deorfum, dilatabi- Ms uno tormento, quid ergo in tanca diverfitate tur in profundum, nullum fpiramen, nullus F liber anhelitus, clauftris defuper urgentibus & pluralitate tormentorum, quz fimul con- current in uno damnato? relinquetur. Detrudentur illic valedicentes $. Greg. XI. Dumrecognofco Job fedentem in fter- rerum nature, ultra nefcientur a Deo, qui apud quilinio, Joannem efurientem in eremo, Pe- Deum fícire noluerunt. Manfi XX. Quiin hac vita fru&uofam non fecerit $. Aug. ib. trum pendentem in patibulo, Jacobum de- difz 27. collatum Herodis gladio, cogito, qualiter poenitentiam, habebit quidem in alio faeculo de fidead l n e peenitentiam de malis fuis, fed indulgentiam etþum. G Deus in füturum cruciabit, quos reprobat, . e qui ita dure affligit, quos amat. Si cum in- in confpectu Dei non inveniet ; quia etfi ibi erit funiculus poenitudinis,nulla ibi erit corre- timis amicis fic agitur tempore gratie, quid hoftibus fiet tempore vindi&tz & juf(titiz ? &io voluntatis ; a talibus enim ita culpabitur uantitas. iniquitas fua, ut nullatenus poffit ab eis diligi, Menig. XII. Licet gehenna una fit, non tamen cun- vel defiderarijuftitia. Sicutilli, quicumChri- moral, fto regnabunt, nullasin fe malz voluntatis re- &os una,eademque qualitate füccendit ; quia, uod hic difpar agitvaletudo corporum, hoc liquias habebunt ; ita illi, qui erunt in fuppli- cio ignis cum diabolo & angetis ejus deputa- illic exhibet difpar caufa meritorum. Orig.ho.9. X1ll. Si peccator fum, numquid eadem mi- ti, ficuc nullam habent requiem, fic bonam nullatenus poterunt habere voluntatem. là ipl,num, hierit poena, fifemel peccavi, quz, etfi fecun- Á do; & tertio, & fi frequentius peccemus? non XXI.Ibi( nempe in inferno)nec qui torquet, S. Bem., , W tur, ali. Medit.c. 6 P i»ta.ef"rivt, fed pro modo, & numero, & menfura aliquando fatigaþuþ? nec qui terque quando Titulus »'LX XIL luferuus. ) uando moritur ; fic enim ignis ibi confü- tem, & in alia quoad obflinationem ; quía in mit, ut femper refervet ; fic tormentaa inferno in ea voluntate, qua difcedit, in ea gun- tur, ut femper renoventur, remanet ; peccatum enim licet (it finitum, Raban. l. XXII. Ifaias propheta de reprobis,& füppli- tamen durat n infinitum, ideo punitur pcena 9: C h cio mancipatislonge ante predixit: Perimis eo- infïni'ta duratione, acerbitate tamen finita. in Eccl, vum non mortetur, C5 ienis eorum mon extinguetur, &5 ZEquitas. evunt usque ad. [arietatem vifionis omni carni. Quid XXIX. Quid autem dicam preffüras hu- S.Chryf.1. enim horribilius dici, quid cogitari poteft, jüs tempóris, cum non minus ipfa quoque d* Prov. L] quam damnationis vulnera füfcipere, & dolo- gehennt* comminatio quam promiffio regni, res vulnerum nunquam finire? In hujus vi- ineffabilem ipfius clementiam commendet? tx tormentis timor dolorem habet, quia ne- nifi enim ille gehennam minatus effec, non quaquam mentem metus cruciat, cum pati facile quisquam cocleftibus bonis potiretur; jam coeperit, quod metuebat. Inferni igni- neque enim füfficit fola gaudiorum promif- bus reprobi traditi, & in füppliciis dolorem fio, ad excitandos ad virtutem animos , nifi fentiunt, & in doloribus anguftia pulfante, etiam eos poenarum timor impellat , qui ne- femper pavore feriuntür, ut, quod timent, gligentius ad eam affedi funt. tolerent, & rurfüm,; quod tolerant, fine ceffa- XXX. Ni(i fuiffet intentata g þehe'nna,' ih Idem ho. tione pertimefcant;; Hic metus amittitur, eam omnes cecidiffemus : nifi prenuntiatus so. ad po. . cum tolerari jam coeperit, quod timebatur; ignis fuiffet, ignem fugiffet nemo ; fi nunc pul. illic & dolor dilaniat, & pavor anguftat. enim timore animas noftras concutiente, funt Hugo XXIII. Non ceffabit exactor in culpa, ideo aliqui tam facile peccantes, tanquam nec ipía Card. in c. non ceffabit tributum in poena. Quamdiu fit; fi nihil horum dictum fuiffet, aut inten- 18. Luc. durabit veftis, durabit tinea ; quamdiu erit mali non feciffemus ? tatum, quid cadaver, erunt vermes ; quamdiu erit ani- Gravitas pene damni. ! XXXI. In ma, erit ignis, cujus ipfa eft materia. - tolerabilis quidem res eft gehena,mem ho. $.Greg. l. XXIV. Flammis ultricibus traditus femper na, quis nefíciat ? & fupplicium illud horri- a. inc.7. 15.mor. moritür, quia femper ia morte fervatur; non bile, tamen, fi mille aliquis ponat gehennas, Matth. €. 1I, enim in moerte confuümitur, quia fi confume- nihil tale quid didurus eft, quale eft ablate retur vita morientis, cum vita etiam poena fi- illius gloriz honore repelli, exofumque effe - niretür ; fed ut (ine fine crucietur, vivere fine Ghrifto, & audire ab illo : non novi vos. fine in poena compellitur, ut, cujus vita hic XXXII. Multi inferni ignem timent, fed Idem ho. mortua fuit in culpa; illic ejus mors vivat in ego maxime amaram dico amiffionem glo- 47-2d pop. Job.10.11 poena. Dicat ergo: /uat, que fecit anima; nec ta- riz ; nam qui non novimus magnitudinem men confumetury quia cruciatur, & non extin- coeleftis boni, non poffumus intelligere, guitur;moritur & vivit; deficit & (übí(iftit;fini- quantum fit malum illo privari. turfemper, & fine fine eft. — Hzc folo audit XXXIII. Si pocna fola effet, quanta in in- S.Aug. en- valde (ünt terribilia, quapto magis paffione? ferno minima cogitari poteft, perire a regno chir.c,uz $. Bernat- XXV. [n eademi pocna nec acerbitas eter- Dei, exulare a civitate Dei, carere tam dinus to, nitatem, nec zrernitas tollit acerbitatem; magna multitudine dulcedinis Dei, quam ab- 4. 3« € 3. 2 f 1Lunde Pfalmifta : Sicut oves in inferno pofiti (unt, fcondit timentibus fe, perfecit autem fpe- wors depafcet eos ; fcilicet mors xterna : Sicut rantibus in fe, tam grandis eft poena, ut ei enim animalia depafcunt herbas, quia peni- nulla poflint tormenta, qus novimus, com- tus noü eradicant eas, fed remanent radices, parari, fi il!a fit eterna; ipla autem fint quam- unde iterum creícit herba, fic miferi in 1n- libet multis fzculis longa finienda. ferno corrodentur a morte, fed afflidi ite- . XXXIV. Qui dulcedinem fapientiz & ve- S. Aug. in " rum refervabuntur ad pocnas. ritatis utcunque fentire caeperunt, noverunt, píalm. 40. Idem l. c. XXVI. Plerique folam immenfitatem di- quod dico, quanta pcena eft, tantummodo 4.2.0.2. vinzx mifericordix confiderantes, magnitu- a facie Dei feparari. Qui autem illam dul- dinem divinz juftitiz non attendunt, cum cedinem non guftaverunt, fi nondum defi- nec minor. nec minus zterna fit Dei juíticia, derant, Dei faciem timeant, vel ignem, füp- plicia terreant; quem praemia non invitant. quam ejus mifericordia; nec minor, nec mi- nus eternüs debet effe ipfius effectus miferi- Vile tibi eft, quod Deus pollicetur, contre- cordiz in falvandos & beatificandos. mifce, quod minatur. | i Jbidem "X€XXVII. Debent damnati zternaliter cru- XXXV. Summa profe&o miferia eft, cum Bellov.l.c. ciari ratione utilitatis; nobiliffimus enim fru- c. 3- illo non effe, fine quo non potefl bene effe, ditt. 3. &us, & utilitas magna eft divinarum fcriptu- illa (imul miferiz & tenebrarum terra eít, LU rarum, seternas pcenas comminantium trans- quia quisquis ad ejus mala toleranda defcen- grefforibus fuz legis ; ex hoc enim fortius, detit," ad divinz claritatis afpe&um ulteríus cautius, follicitius nos cohibemus a malis, & nullo modo redibit. ejus judicia amplius metnimus, & humilius, e IV. LO DE IMITATIONE & timoratius reveremür, atque ejus przce- 5 EX LIBEL ptis obedientius & reverentius & CHRISTI. fuþjc&ius cohzremus. L. ( Uid aliud ignis ille devorabit, nifipec Lib. 1.c. XXVIII. Duo funt in poena, duratio, & in- cata tua ? quanto amplius tibi nunc !4* $. 3- Adem tit. 4- fer. 18. tenfio; intenfio refpondet intenfioni libidinis, parcis, & carnem fequeris; tanto durius po- ftea lues, & m extraord.. quze finita eft ; duratio vero refpondet dura- $ 'a'jö*r(:m comburegdi matcrïiam réfervas. toni peccati, & in hac vita, quoad vólünta- A 3 II. In r e Bibliotbece . Manualis ,' Concionatorie $v BJ) gc 4 yl II. In quibus homo peccavit, in illis gra- fum; e tergore illos ainari(ïïmz' cruciabit in- vius punietur. Nullum vitium erit, quod delebiliter preteritarum voluptatum memo- füum proprium cruciatum non habcbit. ria ; ad dextram demones experientur car- fid. IlI. Ibi acediofi ardentibus ftimulis pungen- nifices, furibundos, indefeflos, & malignos tur, &gulofiingenti fiti ac fame cruciabuntur, tortores ; ad finiftram innumerabiles babe- i ibi luxuriofi & voluptatum amatores, ardenti bunrculparum comites, qui poenas augebunt; pice & foetido fülphure perfundentur. Et ficut intus nunquam moriturus ream conícientiam furiofi canes prz dolore invidiofi ululabunt. mordebit vermis, & deíperadiffima delpera- Ibi fuperbi omni confufione replebuntur, & tio ; hinc B. Laurentius Juftinianus, poftquam avari miferrima egeflate ar&tabuntur. damni poenam in inferno fufius confideraffet, lbid; IV. Ibi erituna hora gravior in poena, quam fubjungit dicens: illis autem addicta eft fo- ic centum anni in amariffima poenitentia. Ibi cietas dezmonum, horrendus ip(orum alpe- nullarequies eft; nulla confolatio damnatis. &us 5 ardor inextinguibilis ignis, (tridor den- Taid. f. 6. V. Difce nunc in modico pati, ut tunc a tium , palpabiles tenebre, interiores lacry- mz, improperiorum vociferatio, intolerabilis gravioribus valeas liberari: hic primo proba, : quid pollis poítea. Si nunc tam parum va- fitis, fulphureus foetor ,. conícientiz vermis; . les füftinere, quomodo zterna tormenta po- carcer abyíIi evadendi defperatio, intermi- teris fufferre ac fuftinere ? fi modo modica nabilis divinz vifionis carentia. & In paffio tam imp III. S. Bernardinus de fe ipío fatetur Con; S, Bernars atientem eH-ïciTt, quid gehen- r na tunc faciet ? tremiíco a dentibus beftiz infernalis, a ventre dinus fer. T lbid. $. 7. VI. Bonum eft, ut, (i E un amor amitio inferi, a rugientibus przparatis ad efcam, hor- 16. in :» te revocat, faltem timor gehennalis coerceat. reo vermem rodentem, & ignem torrentein; Lib. 1. c, VII. Si futuras inferni poenas cordialiter fumum & vaporem, & fulphur, & fpiritum 2. $. 2. perpenderes, credo, quod libenter laborem & procellarum. . Quis dabit capiti meo aquam; dolorem fuftineres, & nihil rigoris formidares. & oculis meis fontem lacrymarum, ut pra- Lib. 3. c. VIIL. Uteterna futura fupplicia poffis eva- veniam fletibus fletum, & ftridorem dentium, 3?. $. 2- dere, mala przíentia ftudeas pro Deo aqua- & manuum,pedumque dura vincula, & pon- n " imiter 'tolerarc. dus catenarum frementium, ílringentium, Y urentium, nec confumentium, $. V. ..- : EXEMPLA SACRA ET CATHO- IV. S. Antoninus narrat, quod quid ath Da. S. Anteni- . rifiis ftadens, dum ia mortem incideret, cum nus p. 4- LICA EXTERNA. - lacrymarum abundantia confeffus, & Sacra- tit.14. C.. Qualitas. | mentis munitus fuerit, ficque difcedens, opi- Manfi -G Uilielmus Parifienfis fpiritualem quän4 nione omnium ad falutem pertigifle credeba- difc.4.n.7, dam, quam fügegeftionibus inimici op« tur ; quidam vero doGor, qui ejus fuerat ponere debeamus, praxin exhibet in verba magifter, eumque fzpius inviferat, a viven- fequentia: in illo igne fempiterni ardoris ar- te petierat inftanter, ut fi Deo ita placeret, dores concupifcentiarum extinguo; in omni ei ftatum fuum poft mortem manifeftaret. 2 ftu tentationum mearum fornacem illam in- Elapfo itaque aliquo tempore, nocte quadam fernalem refrigerium mihi facio ; & quod eft ei apparuit, veftem indutus ex pergameno, mirabilius,ab iiia fugiens, ad illam fugiosquan- plenam fophismatibus, igneque contextam ; tum ab illa fugio, tanto ipfa eft mihi fortiusree quem ubi récognoíceret preceptor, quis ejus fugium, atque fecurius; quanto enim magis Ítatus effet, interrogavit; cui hic fe dam- illam timeo, tanto ab illa magis fecurus fum.- natum effe afferuit ; tunc.ille obítupefcens, Jbidem ll. Narrat Innocentius 1li. qualiter defun- caufam requifivit interitus , eui refpondic diíe.g.1.3. &tus quidam fcholaris, difponente Deo, nocte damnatus : Poenitentia mea, intellige extra quadam (uo apparens magiítro, fe in s&eternz facramentum, & lacrymz non fuerunt ex damnationis barathrum przcipitatum effe di. amore Dei, & principaliter propter Deum xerit;nec ad interitum diícipuli obftupuit prz- offenfüm, fed propter timorem inferni, ne.ad M fe ceptor, utpote cujus peífimam vitam, fimili illum deportarer, & ideo mihi non valuit. P terminandam exitu, probe noverat. Cum au- Preceptori autem myfterium dictz veítis in- Qu tem inter argumentantes facile primus fuiffet, terroganti refpondit damnatus : eam fibi in M dum viveret, eum interrogavit, utrum etiam füperbiz & vans glorie, quam in argumen- in inferno difputationes locum haberent ; cui tando & difputando habuit, obtigiffe fuppli- mifer : apud inferos folum quzritur, quid non cium, eamque longe fibi ponderofiorem efle, fit poena 5 cumque, qua ratione quzflio hzc quam fi vaftiffimam portaret turrim. Ignis refolveretur, interrogaffet, refpondit difcipu- autem veftimenti in poenam ei datus erat va- - lus pro parte negativa ; per hocinfinuare vo- nitatis , quam in veflitu quafierat vivens: lens, nihil adeo in inferno exile effe, quod do- foderatura ignis fibi erat pompa veftium. lore & exceffivo careat tormento ; ideoque Cumque doctor tantarum poenarum acerbi- omnes merito damnati ingemiícere poffunt, tatis peteret indicium ; tunc mifer, aperi perpetuo dicentes : circumdederunt nos ma- inquit, tu manum tuam, & (uüper eam impo- la, quorum non eft numerus. Supra eos para- nam unam guttam füdoris ex fronte mea difus eft, fed aternum ipfis occlufus; fub iis egredientis ; quod cumille feciffet, & guttam abyffus eft, fed nunquam aperienda, ne fugx parvam füdoris immififfet, perfenfit ille pos- pateat locus ; ante fe zternitatem videbunt nam intolerabilem , ad mortem usque indu- centem.. Sicardeo, exclamans; difparuit. omnium termcntortlm pcrpetuo—toleragdo- Vc Dæ*' ä - p Tuulus LXXIL Jifernus. / Severus V. Dzmon aliquando,ut narfat*SeverusSul-: niones,fed cantare oportét, prout potes ; quin Sulpit. í1 pitius, fpeciofam indutus formmam, in capite potius, re(pondit infelixreprobus, plangam & vita S. coronam, in corpore deferens purpuram, fan- ululabo ; & hoc nobis fufficit, reí(ponderunt .Maitini, diabolici carpifices ; quapropter in hunc mo- &oapparuit Martino, eique dixit: Vide nunc, uo me honore proíequi debeas 5 ego enim dum fuum exorfus eft lamentum: Maledicta í u fit dies illa, in qua natus fum ; maledidli fint m Chriftus : Moxque Sanctus fraudulenti ferpentis fraudem cognofcens refpondit: Do- mater, quz me peperit, & pater, qui me gene- ravit ; maledictz fint delicig, in quibus hacte- minus meus non fein hac forma appariturum ij promifit, fed (anguinem fpinis coronatum, in- nus vix: ; maledictiamici, qui me feduxerunt. que,cruce pendentem, fe videndum exhibet; Cui unus illorum refpondit: & hos tibi ex la- & ideo regem hunc peregrinum non agnofco. tere vicinos habes ; progreffus eft infelix ille J Quibus dictis demon difparuic,talemque poft ulterius dicendo: Maledicta fint peccata, quz fereliquit foetorem, ut S. Martinus fein infer- patravi: fcd ad quid tibi hoclamentum fervit? ä no pofitum effe putaret, diceretque apud fe: dixitalter. Maledi&tus,fübjunxitreprobus,fit Creator, qui mecreavit; Redemptor, quime fi vel diabolorum unus fic foetet, quis tam dia- bolorum quam darnatorum foetor eric? nec redemit; & Judex, qui me condemnavit. Et mirum, quia, ut$. Chryfologus veraciter te- quantum exiítimatis demonum effe gaudium, ftatur: damones pafcuntur cadaveribus; pu- ejuscemodi blasphemias audientium ? ad has damnatos inceffanter inftigant, ut acerbiffi- tredine faginantur, deliciantur foetore. ii ! Prat. flo- VL. In Prato florido refertur, quod S. Do- morum füppliciorum divinz juftitiz contra l rid. p. 2. ; minicus fpiritus infernales,qui certum quen- illos adaugeatur congeries, crefcatque odium dam damoniacum poffidebant, interrogarit. adverfus Deum, illos hoc modo torquentem. 3 €24. . S. Dernae- quinam intet Chriftianos potiffimum damna- VIL. Ufürarius quidam duos habebat filios, dinus to. rentur; moxque dzmoniacus e naribus edere quorum unus cum patre in fieculo permaníit, 4- ef. 18. inceperit fanguinem immundum & craffum ; àlter vero religionem ingreffus in eadem per . e€X ! traord, ex auribus vero lutum deforme, venenofum manfit; paulo poft vero mortuus eft pater, cui edens fcetorem ; e faucibus denique fpumam facceffitfilius, qui in fzculo permanferat, qui tamen nec ipfe diu poft patrem in vita fuper- évomuerit horribilem, & fupra modum foe- tentem ; tupcque (anctus vir Dei malignis fpi- ftes man(it.. Filius autem religiofus cupidus fíciendi flatum patris. nec non & fratris in al- ritibus, ne inde recederent, preceperit, nifi )N prius. ad. propofitam quaftionem refponde- tera vita, Deum, uc hanc eigratiam concede- ret, ardenter rogavit,quam & obtinuit ; nam; b rent. Quapropter magnam oftendeures reni- MS' tentiam, tandem ululando refponderint: Nos ut przfatus S.Bernardinus ait; raptus ad infer- num neminem videbat, & cum diligenter in- ingentem poffidemus Praelatorum Ecclefiz, & Principum mulcditudinem, rufticorum vero [piceret, egrediebantur de uno puteo inflam- | | aliorumque opificum paucos habemus ; quia mati, & ligati, & fibi invicem maledicentes. tametíi hi quoque ad perfectionem non con- Pater dicebat filio : Maledictus tu fis filius, | tendant, tot tamen tamque gravium malo- quia fui ufürarius propter te & hanc pocnam rum rei non füot, ficuti hujus fzculi viri po- intravi. Filius vero dicebat patri: MalediAtus tentes. Verum quídem eft , quod agticolz tu fis pater, quia fi tu ufürarius non fuifles, & injuíte non exegifies, ego injufte non pof- pefEmum de fe (pirent odorem propter conti- nucs füdores, quibus laborando perfundun- fiderem, & hanc paenam non fuftinerem. . I[X. De mercatore quodam legitur, quod, Cofterue ï tut, veruntamen, quia ut plurimum vitam in- e nocentia chriftiana confpicuam agunt, in na- dum morti proximus fana adhuc mente vige- in Dom. ret, in prafentia teftium fequens condide- 21. poft ribus divinis bono odore fragrant ; putredo Pentec. autem , quz cloacam infernalem graveolen- rit ceftamentum dicendo: Relinquo corpus | meum terrz, animam vero diíabolo configno, fem efficit, fola eft illa, que ex peccato ori- tur, quo magis abundant illi, qui inter divi- quia hzc propter injuftitias meas ad ipfum tias, & fzculi hujus delicias vitam agunt. pertinet. Huic infüper coníigno animas uxo- Mendoza V1I. Mendoza in fermone quodam refert, ris & filiarum mearum; quz, dum füperbis in- E LL fer. $. - dui voluerunt ve[timentis, mie coegerunt, ut Deum cuidam fervo fuo:die ouadam poenas — Dom. monfítraffe inferrales, quas dum ille confide- ad illa requifitas per fas & nefas congregarem Quadrag. raret, mifer quidam reprobus in easdem per- pecunias. Commendo quoque eidem diabolo n. 244 ductus fuit, ad quem omnes dzemones ma- animam confefforis mei, qui mihi abfolutio- gno cum gaudio accurrentes, compedibus pe- nem impertitus efL a peccatis meis, nec tamen —— — U IUMUME des ejus ftrinxerunt, ejus infüper collocari fer- me unquam ob illa reprehendit, aut ad refti- — m reéo collurmi, manicis vero itidem ferreis ma- tationem inique partorum adítrinxit. X.Inter aliasS.Brigittz revelationes legitur,Revel.1.6, g nus onerantes, quem poftea in ledtum igneum procumbere fecerunt; & quafi illum ex itine- fan&am hanc viduani vidiffe quandam dam- c. 52. nat£ animg horribilem fpeciem , quz inftar re defatigatum refocillare volentes, calicem ei propinarunt ardentibus carbonibus refer- umbrg cujusdam e caliginofo quodam lacu l tum, eumque pariter ad cantandum invita- egrediebatur fine corde, detruncatis labiis, fe- runt, utpote qui vivens tantopere cantioni« midevoratis naribus, oculos habentem in ge- bus lafcivis delectatus fuiffet, quibus cum mi- nas usque pendulos, pe&usque a vermibus ju- fer refponderet: Eheu! quomodo hic cantabo, giter corrofüm; hec anima admodum lamen- cum fauces mez ex ignitiscatbonibus füccen- tabatur de.filia, quam in fzeculo reliquerat, fie ardeant ? nequaquam, refponderunt dzc dam in hac mor- qua*mqug,pciïimis' exemplis, : tali p 8 Bibliotbecee 'Man,ualz': Concionatorice Jos tali vita degeret, imbuerat ; mzftaque voce mines fuifti , & femper gloriam ambivifti, füi gemens dicebat: Heu, heu filia, non filia, fed Quz mox funeftum hunc honorem lamenta- l) lacerta, veneno fcetidiffima ! miferam me, bili voce deflevit. Tum alii damones aderant y quz te genui! miferam, quz te exemplo meo offerentes ei poculum amariffimo & focetidif- v j peccare docui! Quoties enim peffimos meos fimo potu plenum, & cogebant eam bibere ce imitata mores etiámnum peccas, toties hzc dicentes: ita decet ; fuifti enim amicus no- de inferni, quz propter te patior, tormenta no- biliffimorum vinorum: proba nunc vinum il- vis auCtibus recrudefcunt! mil lud, quod nos bibimus in hac regione. . Hos : Ven. Beda XI. B. Furfeum Hybernum, Peronenfium fecuti alii duo, qui duas tübas igne plenas 6a l. 3. hift T Ang c.19. * inPicardia divum Tucelarem, inferni cruciae inflabant in aures, vociferantes : hunc con- tus, quos femel in mentis raptu viderat, cam centum tibi przparamus; fciebamus enim te, vl ) fot! acriter fenrire efficiebant, ut plena hyeme, cum viveres, harmoniarum amatorem ; poft fimplici quamvis vefte tedtus, eorum recorda- hos alii in pectus illius viperas injiciebant di- n [ tione ftatirn guttatim toto corpore fudaret. centes : quia fuifti appetitor atnplexuum & mo Vincent. XII. Anno Dom. 1090. defun&tus quidem ofculorum impudicorum, his nunc voluptati- me ipec hift. fodali apparens narravit, fe ad inferni pcenas bus te oblecta : his fruere u H25 €.89. damnatum effe, eo quod de animx immorta- in mundo habuifti. : 3 iügrum loco; quas & ii litaté dubitans, plenas vitiis habenas laxaffet. - XVIII. Innocentius refert, olim difc lpulum Innoc, de a contempt. teiT Ut autem füppliciorum, quz tolerabat, acer- quendam fuo magiftro apparuiffe, & cum hic mundi l3. bitatemilli explicaret, manu frontis fudorem quzreret, 'an etiam apud inferos que(liones $, 7. dzi abíterfit, ei guttam unicamin alterius carnem moverentur, refpondifTe, apud inferos quzri- n immifit, que ipfo temporis inftanti tanta vi tur folummodo :. quid non. fit poena? dic illam penetravit, ut'ingenti cum cruciatu fo- XIX. In Japonia cum demon in obfeffo Faber con. ff ramen nucis avellang recondendz capax fe- adjuratus, juffus fuiffet (pecimen infernalium 2- inDom. v cerit ; hecilli (abinde dixit: fithoc vivum tibi tormentorum exhibere, refpondit, damnatos !9- Poft L Tif & perenne infelicitatis mez monumentum, & maxime a frigore & igni pati,dumque ita.lo- (s ad meliorem frugem flimulus. Et fi tibi con- queretur, repente obfe(fus factus eft totus 4f fulis, ad f(anctum religiofe vitz afylum a S. candens, qua(i carbo ignitus, & caepit toto .Melanio meloten accepturus confugies. corpore fumare ac füdare. : Paulo poft coepit nec Spec. Ex. XilI. Inferni poenas oftenfura mater filio dentibus ftridere, toto corpore tremere & v. Apofta- reliaiofo, ta €x. 17. tam horrendum porcorum grunni«- rigere, quafi in media glacie diu perftiuffec. tum fecit/eum audire, ut nullum ei tormen- - Feritas.. - : SDamí, J tum comparari poffet, videreturque. jüveni - XX. Princeps quidam peífimam Vitäm dü-wSpec. Iä;;:— in vit. $ $.] coclum fcindi, & füuper caput cadere ; quoau- cens, cum Ízpius ab uxore moneretur, ut v. confeff lþ dito maluit rigorem ordinis, quem deferere confeffionem faceret, femper ex timore poe: &* 27* hfaph, n tüs voluerat, füftinere, quam eundem deferendo nitentiz injungendz id recufavit. .. Cum ve- Tatr in tanti mali periculum fe precipitare. ro objiceret uxor, graviores effe pcenas in- ]b. v. Fa- XIV. Religiofus quidam ad extrema dedu- ferni, quas füftinere olim deberet, iterum re« elg €ot cies Dam. &us, cum duos demonesad infernum rapere fpondit ille, fruftra infernum timeri, ut qui füm volentes vidiffet, tantum ex hoc afpe- facerdotum duntaxat fit inventum. — Paulo ny ab: E u horrorem concepit, ut diceret,fi effet ignis poft duo mones eum ex lecto cum abri- reli ex zre & fülphure mixtus, quiad finem mun- puiffent : uxorque peuiffer a Dco,ut ftatum tind . diduraret, fe libentius perillum tranfiturum, mariti revelare dignaretur, mane furg ens, ca« ad [ uam adhuc femel demones afpe&urum. daver totum denigratum ,. atque. in manu S. Greg. 1, XV. S. Greg. narrat reparatum vidiffe fce- hanc fchedam habens reperit : jam certifica- lacry 4 Dial, bant €.51. lerato cuipiarn parari rogum, cujus cacumen tus fum,. quia infernus eít, & timor, quem a terra usque ad coclum porrigi videbatur. habui ad. tdiy Coefar. 1. poeni,tcg-tniar'n' agendum , me ,illqg &n( XVT. Cum quidam nobilis W/altherus no- deportavit. 12.C. 5 mine in villa Endenius prope Bonnam decum- D N ) beret, diabolum fecus le&ticam caprinis cor- XXI Iu Prato florido impius. 's:]*u»i-,dam dic Prat. flo- nibus, & fimiz facie ftantem confpexit, ex quodam ad taberpam acceffiffe fcribitur, fe.rid. P. r. W. d 6 1 .quo cum percontaretur, quatenus infernalis que circulo immifcuiffe. plurium. aliorum , * ^ * 99 "— latl ignis effet? refpondit ille: noflis arces illas in quorum unusquisque , quidquid occurreret, enim vicino feptimontio di&as W/olckenberg & eruCtabat ; quos inter unus memorare coe- hTT Drackenfeld? quo annuente fübdidit daemon: pit, qualiter parochus ejus in fermone quo- Deo, et(i arces hz & montes ferrei effent, projedti dam mirabilia predicaffec de altera vita, & Wate -tamen in infernum momento citius liquefie- qualiter animz noftrz Dco przfentandz (int, er[ fþl rent. ut rationem reddant de omnibus perpetratis Quen uantitak. Ludov. - malis. Quibus auditis ille novus advena pre Eu XVII. Quidam in fpiritu homi hiS.cuiuSdam reliquis temerarius & impudens, ait: Ne nu- lia Gran-l. t mundáni, & carnalis animam tali modo cru- gis credatis facerdotum .illorum; quia mille memor. em € I, ciatum vidit. Primo confpexit damonesani- vendunt mendacia, ut populum.fuis. attra- *ten man illius rapere, & ad principem tenebra- hant novitatibus ; quibus dictis; omnes in antt rum adducere, qui in ignea fella predam effufum foluti funt rifum ; quorum ille ap- Whte fuüam exípe&tabat.. cui jam przfentatz dice-. plaufüm aucupatus docere coepit , nec. das- tt*uh bat: Volo, te magnifico hoc de fedili hono-: monia, nec infernum, nec animarum effe im» 1 D IW rare, poftquam in magno honore-apud ho« mortalitatem.s inter hac fupervenit -diabo Cüm lus lisce z 3 Titulus LXXII Infernu's. 9 lus formam humanam indutus, ftaturxque nos , legibus chriftianis vivere. Et certe f füblimis, qui cum iis affidens, novum juffit fapio, nullam impofterum occafionem negli- portari vinum, & circumfítantes ad bibendum gam confequendz falutis, nec puto fero ni- invitans, quid rerum loquerentur, interroga- mis refipifcere ; quamvis doleo, non -ci- vit: cui facrilegusifte: Ego fodalibus meis re- tius huic cogitationi animum adjeciffe, cum ceníebam, qualiter facerdotes noftri millenas jam íatis intelligam , fugaciífimis hic volu- de animabus, dzmoniis, inferno, aliisque fi- ptatibus unam imminere zternitatem. Sic milibus inventionibus venditant novitates. pergo, vos finguli rem veftram agite. His- Sane, quod me concernit, hanc fi quis ani- que di&is a fodalibus füis fe (equeftravit, quos mam meam comparare wellet, pro amphora ob fübitaneam mutationem omnino reliquit vini eam venderem, quin & hanc ipfam cum attonitos. Eodem vero tempore ibidem prx- fociis meis ebiberem. Tunc omnibus aliis in fens erat frater Eleutherius Pontanus $. J. rifum effufis, fubjunxit damon : Ego hujus- religiofüs, qui olim Bertrando optime notus modi quzro venditores, inque hujusmodi in domum ejus hofpes diverterat, cujus im- mercature genere dele&tor. Mox itaque in- provifam praíentiam cernens, fine mora ejus ter eos iniquus fa&tus eft contractus, & juxta fe pedibus advolvens, in focietatem Jefu ad- hnoc, infelicis illius hominis difpofitionem, omnes mitti ardenter poftulavit ; unde poft aliqua- Oritempt, iterum bibere cceperunt ; poftque aliquantuli lem vocationis fuz factam experientiam an- undi 1,3. temporis inducias circumíftantes interrogavit no 1602. in eandem Lovanii receptus fuit, v dzmon, an non juftum foret, ut, qui compa- ubi magna cum exemplaritate, & bonitate ravit equum, capiftrum quoque jure fibi vin- vitz non vulgari vixit. - XXIV. Homoquidam do &tus familiati ami- Manfi ibet cofi, dicet, quo ligatur equus ? quibus omnibus inDoms affirmative refpondentibus, fübjunxit ille: co füo poft mortem apparuit, eique retulit; difc.4.n.9. poft qualiter in agone, dum cum morte luGtaretur, tempus eft, ut finguli (ingulas repetant «des ; &t tunc tmifer ille rifüm in tremorem conver- inimicus generis humani fecum in materiis tens, fibi dici audiit a diabolo : veni mecum, fidei noftrz difputans eundem feduxeric,ideo- amice mi, & difce, utrum anima, infernus que ad infernum zternaliter damnatus fue- & alia(it vita. Moxque eum rapuit TO rit. In ignem, inquit, abire juffus füm, quem, nec amplius comparuit. etíi maximus fit; utcunque tamen tolerabilem x judicarem, fi poft mille annorum millia finien- Uüilitas confiderati inferni. dus effet 5 fed eternus eft, idemque tantus, $p E S. Damafc, XXII.S. Joannes Damafcenus in hiftoria de quantum apud nos nulla confpexit ztas. Ma- in vit. S. S. Jofaphat,de fan&tohoc juvene refert, quod, ledicta fcientia, quz me in tam immane,prz- 7, Conti k ob jefaph. cumexincantationibus Teude magi concita- cipitium dejecit. Dixit, & in auras abiit. At tus in procin&u effet, ut uni puellarum co- vero qualem exiftimatis amicum ejus ex hac ram íe congregatarum in przdam cederet, apparitione collegiffe fructum? Superftes al- ter, tum rei novitate, tum amici exilio zcter- eique füb fpecie & colore eandem ad fidem convertendi defponfaret, fubito in ecítafin no motus; amiciffimos quosque, qui fuper ea raptus, ad poenas infernales contemplandas, re in melius confülerent, interrogavit; mox- : ab angelo du&tus fuerit, mox ab ecftafi fibi que aliter vixit, fanctius obiit. reftitucus, omnem in fe ignem fenfüalem ex- XXV.S. Bernardus una cum patre in villam Ibidem — tindum efle compertus fuerit: nam ftatim quandam füam profectus, ibidem füb antiquo difc.6..7. ad fe rediens, toto corpore contremi(ícebat ; quodam trunco in confpe&u patris füi prz- . lacrymz fluminum in(tar ex ipfius oculis flue- dicavit, vidensque patrem in obftinatione fua bant, atque omnis impudicz illius puellz, perfiftere, precepit circumftantibus, ut ad vi- reliquarumque aliarum pulchritudo, quovis ridem illum truncum ignem applicarent, ap- coeno & fanie foctidior ipfi vifa eft. pofita tamen prius circeumquaque fufficiente TDrexel. in XXIII. Drexelius de quodam Belga, cui no- lignorum ficcorum ftrue, quz fübito conce- Roso men Bertrandus, narrat, feroci, tuibido, vi- perunt incendium: truncus vero tarde circa frt, 00 damnat, tiofo & bellicoío, quin & crapulz & ebrietati, medium ab extremis emittens humorem fce- Tida p' [' | €. 17. l h 69 lufibus, choreisque dedito adolefcente. . Hic tidum, & fümum teterrimum, diu ignem fer- enim dum pridie cinerum conviviis, faltatio- vavit. PuncincepitSanQus loqui de poenis in- nibusque vacaret, interius fe tangi advertit a ferni,dixitque patri,quod effet fimilis illi trun- co, qui hic non poterat igne diurno füccen- Deo, radioque illuftrari zternitatis; hinc fub prztextu refpirandi fub aére liberiori, tanti- di, nec flere peccata, nec füfpirare ad Deum, fper fe fubdaxitareliquis ; quem paulo poft fe- fed ipfe in inferno, nifi pcenitentiam age- quentes fodales dum triftem offenderent, un- ret, in eternum arderet, fleret, & foetentem animiter exhortati funt, ut depulía melancho- fumum emitteret ; ad qu& verba pater com« lia ad choreas & convivium rediret ; ilie vero unctus,eum fecutus eft, & monachus fa&us; de morte, de rigorofiflimo judicio, deque XXVI. P. Jeremias Drexelius, fea viro fideIbidem seternitate difcurrere coepit ; quod circum- digno audiviffe refert, quod Theod. Epifco- difc. 28, ftantes merum effe jocum exiftimantes, facile pus Trajedtenfis férvum quendam habuerit, n- 3- contempferunt ; fed ubi (erja verba effe adver. Eberbach nomine, qui, licet domino fuo ob terunt, attentiores przbuere aures, quibusille egregiam prudentiam, induftriam & fidelita- in hunc coepit proteftari modum : Definitum tem acceptifTimus effet, nihilominus 2emulo- e(t mihi, focii,deinceps alium agere hominem; rum fuorum perfidia victus, ut fe de illis vin- dicaret, femetipfum ; .de hisce ludicris abftinere, mutare morcs prifti« [peratus in dzemo- R, P. Lobn, Bill, Man. dom. 1. B RnJ$ j ! Bibliotbece Manualis : Concionatorice jte, : nis tradidit poteftatem. Elapfis vero aliquot re, qua juriftz infernum intrant ; illi moxim- annis mortuus efít, ejusque anima in mare perata faciunt. Vidit hoc e curri moeniorum uoddam flammarum conjecta fuit, a quibus Joh. de Florentia advocatus, & converfus, al- adeoexceffive vehementem patiebatur dolo- tero mox die Francifcanorum familiam inivit. AXXX. Noviquendam, ait P. Cafp. Taufch, Taufch. in rem & poenam, ut fzpius proteftatus fuerit, malle fe igne ex omnibus totius mundilignis qui ob apprehenfam injuriam ab alio fi bi fa. f2P- chrift. C. 14* $. 6, excitato,ad noviffimum judicii diem usque ar- é&tam, quz ex fe levis erat, adeo ob(tinavit, dere, quam in hoc flammarum mari per unam eum e medio tollere, ut diceret : fi hiantem horam crüciari. Dum vero in maximis tor« ante fe videret infernum, prius tamen illum mentis effet, angelus quidam ei apparens, di- occifürum, tum mgx ad infernum infulturum. midl XXXI. Inferni tormenta Drechelmus a Ven, B—ed,. xitilli: hancefferetributionem, quam demon fern dare folet illis, qui ultro fe ejus poteftati de- morte redivivus cum vidiflet, (everiffimam " 5 hift. uF sE Bs t [ vitam duxit, & (pe frigido lacui fe immerfit. Angl.c,15 voverunt; veruntamen confeftim fübjunxit: dic fodes, quid (i Deus hanctibigratiam con- Quzrentibus véero quomodo tantum rigo- cederet, ut in vitam denuo mortalem redire rem fuftinere poffet ? id unum refpondit : poffes ; fadturusne effes finceram de peccatis acerbiora vidi. XXXII. Indorum rex Jofaphat, vifis in- $. Jo Da- tuis pcenitentiam ? imo vero, refpondit infe« lix, & quidem afperrime me pcenitentia affi- ferni cruciatibus, in alium virum repent e niafc. in mutatus eíl, & in eremum conceffit. hift. Barl. cerem ; cum igitur cadaver ejus etiamnum €. 30, infepultum domi confifteret, defun&us e fe- XXXIII S.JoannesClimacus cum coquum 8. Clima(;. retro refurgens, rediit ad vitam, & poeniten- quendam apud ignem affiduo fleatem vidif- « 4pe tiam agere coepit adeo rigorofam, ut Otto- fet, caufam hujus fletus ex eo quzrens intelle. nem Epifcopum in terram fanCtam-comitatus, xit; quod quoties ignem iftum intueretur, to- nudis pedibus poft equum illius inter filices ties terni ignis, atque eorum, quiibi crucian- & fentes cucurrerit, (anguisque e pedibus ejus tur, memoria fübiret, quorum proin tam mi- x abundanter manarit, pauperibus quoque ferandam fortem non poflet non deflere. Vi omnes facultates fuas diftribuit, quotidie in XXXIV. Olympius Abbas interrogatus, Drex. in m pane & aqua jejunavit 5 monitusque a non- qua ratione fpeluncam habitare, tantosque rego dam. nullis,ut hunc vitz rigorem nonnihil tempe- zítus,& cyniphum morfus tolerare poffet? re- * !7 epil. raret, fe atrociores psffum fuiffe poenas re- fpondit, fe omnia hzc facile füftinere, eo quod vermem immortalem, & sternos ignes afli- fpondit; unde vitam profeffus e(t religiofam, in qua inter aufteritates excelfivas ad finem duo in mente haberet, & formidaret. ' XXXV.LudovicusGranateníis dicere fole- Lüd.G'ran,. usque perfeveravit. S. Clim. in XXVIL.. Abbas Olympius aliquando in- bat: multi variis modis gehennz poenas nu- in loc. merant, & amplificant; me vero nihil magis nf 833 ícala Para- terrogatus, qualiter fpeluncz fuz inhabitare Ànn difi, offet anguftias, & exceffivos füpportare ca- terret, quam quod ibigloriofum Chrifti & in- TU ]r j O temeratz Virginis nomen fine ulla intermif- res, prater apum, mufcarum, & culicum Tol fanguinem continuo elicientium morfus & fione convitiis afficitur, & blasphematur. XXXVI. S. Gregoriusrefert, Petrum ere-S. Greg. l. pun&uras? Refpondit: culices füftineo, quia An vermem timeo immortalem; flocci facio ca- mitam defunctum, & protinus corpori reftitu- 4« Dial. N tum narrafle, fe inferni fupplicia, & innumera lorem, quia ignem pertimefco zternum. Hz 1f afflictiones finem habébunt, non illz. flammarum loca fpeGaffe, cumque jam ipfe Ex literis XXVIII. Colonellus quidam in bello Man- etiam iisdem immergi deberer, fubito ab an- Nicolai tuano 1630. poft plurimam colle&am prz- gelo apparente ereptum fuiffe qui eum.his Mohr. dam mortuus eft, prius condito teftamento, verbis allocutus eft: Regredere, & qualiter ti- i Eng: I ut exequias quam fumptuofiffime fibi face- bi pofthac vivendum fit, cautiflime attende, N rent. Reliquum omne mox a funere ceterile- XXXVII. Jordanus Generalis Ordinis $, Difcip. in Dyli gionis illius minifirilafciviendo & luxuriando Dominici, cum diu fruftra juveni nobili fua- Prompt. » €X» deret ingreffum füi ordinis, tandem ei dixit: ! abligurirent, nec finem prius facerent, quam omnia abfumpf(iffent, Executi fünt gnaviter Rogo te, in[pice manus tuas ,. €$. membra corporis ' ^ mandatum defun&cti ducis commilitones. tui tam formofa : -& cogita, quantum damnum Cumque node quadam vino & luxu made- fit, ifta membra fieri. pabulum.| eterni. ignis, rent, ortus fübito (trepitus eft, qua(i innume- Quod ille faciens commotus ,. ordinem in- / rg per gradus catenz traherentur, donec ad greffus e(t. EE compotantium conclave turba & horror per- Multitudo dahanatoiuiü; lii fnt, venit. Cohorruere omnes, pre(íertim ubi XXXVIII. Eremita quidam raptus in alte» Spec. Ex. ram vitam, vidit animas ficut nivem denfitli. V. damna- M fponte janua referata ingentem ante fores dlü. 1 conclavis ignem, & inter ignis lammas quem- mam in infernum incidere, fed ad paradifüm ts ex. r« tres duntaxat evolaffe, ícilicet Epifcopi cu« que fibiipfi exhibuit. Ex quo pavore turbatus conventus, alii paucis poft diebus mortui, alii jusdam, Prioris Carthufiani, ac viduz cujus- dam romanz. Quod cum ad fe rediens In- poft menfes aliquot: ita tamen ut omnes in- tra anni unius (nifi fallor) fpatium obierint, nocentio Cardinali narraffet, ille miílis hinc uno excepto, qui adhuc vivit tragcediz ocu- indé nuntiis, perfonas illas eodem tempore 1 latus teftis, narratque ipfe palam. mortuas effe coniperit. 1 $. Ant. tr.. XXIX Subulcus pecus noctereducens,cum XXXIX. Sed & Decanus Ecclefiz Lingo- Ibid, Bl 3. hift- tit.pecus ftabulum introire nollet, juffit iftud ex nienfis poft mortem füo Epifcopo apparuit, & his verbis eum allocutus eft : Age poeniten- ïä 42 jmpatientia, eaceleritate in haram fe copfer- tiamy — R Titulus.LXXH.. Infernus. 1l tiam, efnenda vitam; cerrige confcientiam, generofe pugnarint, ut vi&tores gloriofe eva« :dimitte füperbiam fimul & avaritiam ,- aliter ferint. « A quibus Bellovacenfis ad nos tranfi- nunquam habebis cocleftem. gloriam 5. non tum faciens, ita (ubjungit: Quiccogitat, quam enim tam facile eft falvari hominem, ficut n mala fit coena inferni, viriliter dimicar, ne i "creditur ; quoniam dum ego prafentarer tre- vincatur, & vi&tus, & captus ad illam pe catut; s -rd-u- Y mendo Dei judicio , affluxerunt ibi triginta millia animarum, de quorum numeroS. Ber- IIl. Ariftotele sþ,pöü: mortem cuidam fuo;CmHg in pardus & ego falvati famus, tres in purga- rum difícipulorur apparens dixit : Ex omni- Theol. torium defcenderunt, reliqui omnes dame bus, quorum habui notitiam & Ícientiam, myft.to.1. - nati funt. M Quo dicto diffaruit. . hujus folius recor ! Ibiao V-in" XL. Cancellarius quidam Parifienfis fa- niar. 7 dor, quo,d in ternum pu- Fxerc. lit fernus -C.lg cundiffimus orator, poft triginta dies a mor- -AMI.. Mach iavellus äorti prïoxim:us Floren- Steplianus e!;. l 4 te, epifcopo, uti ab eo petierat, apparens, tie, cum de damnatione follicitus effet; & Dinet, poftquam dixiffet, fe propter füperbiam & in mentem veniret, Ariftotelem, Platonem, carnis. voluptates damnatum efle , quxfivit Alexandrum damnatos, Apoftolos autem mi- ab co, quot anni a morte fua effluxiffent. fellos homines pauperes in. ccelo effe ; ait: t j du Cumque audiviffet, non nifi triginta dies malo.cum iilis illuftribus. damnari, quam cum interea elapfos fuiffe, cum ejulatu exclama- his vilibus in coclo degere. Bzrl, -vit: V, va, credebam ipfam jam. diem IV. Tiberius hominem jocularem , 'qu'iMirt- Zei-. ii ;judicii. effe confumatam , quia ficut nix de mortuo, qui efferebatur, imperavit clara vo- ler. Cent. -ceclo cadit, ita animz cadunt in infernum. ce,ut Auguíto.nunciaret, legata ab ipío facta '- €P- 76 : romano populo, nondum effe perfoluta, ad Hig di.&i; -Val,cdicens— epifcopo dirfparuit.ï.. fe:.vocavit, eique legatam portionem dedit, "Vb ac inde duci ad capitale füpplicium juffit, ut .EXEMPL A DOMESTICA. patri Auguíto rei veritatem exponerer. .N. Plutarchus quendam afferentem indu- Plut. 1. de 3 Vita: r Fr"ahqcifcus Borgias dicebat, fe, quo? cit, homines teterrimos, fcelerumque ma- fera vindi- dàm, C, Ia. z ties iter faceret, duos prodromos culis notatiffimos poft mortem in obfcurum 9 num. .l E premittere ad hofpitia, in quibus diverfu- quendam locum;qui referari nequeat; intrudi. .. Vl. Socrates ait, impii animum in locum Socrat. rus effet, fcilicet cognitionem füorum pec- catorum, & contemplationem poenarum in- occultum füb terra migrare, & regionem il-aP'd Xe- ferni, quas meritus fuiffet füis peccatis, (ic- lam eneis catenis undique vinciri... pocrat. * G * que fieri, ut omnia diverforia optime fem- VII. 'Tantalus apud inferos a poetis p,e*r-güvid, L BI | : faria deeffent. per preparata inveniret, etíi omnia nece[- petua fame ac fiti torqueri fingitur, aquis & Metam. lt pomis ori imminentibus, quz tamen depre- ü.lknnu'c. .]I. P. Jofephus Cuiffotus, licet in famma hendere non poterat. Quo tormento veha- Provinc. apud homines exiftimatione effet, non alio mentiffimam inferorum fitim ac famem indi- Tolet. . tamen loco,: cabant. quam inferno, fe dignum judi- nl " cabat.. VAH. Sifyphus ab fiisdemf)poextir-s fïngitur'lbkt, Jidi Annusl . III. P. Sebaftianu Sardinize vs*ahCampo,— c.u,m in mor- faxum. perpetuo ad montis verticem volve- bo de Beatorum pramio, quo illum Deus re- re, & relabentem revolvere. Quo figmen- 1695f muneraturus effet, loquentes audiret, parum to interminabilem posnarum revolutionem attendebat, tanquam 1ndignus illo; de infer- & «ternitatem fignificare voluerunt. no vero loquentibus faciles aures prabebat. . «IX.. Ad eandem tormentorum perennita- Ibid, E;g*glgr.in 1V. P. Leonardus Leffius graviffimis cal- tem f(ignificandam etiam Ixionem Theffalum LuceLu- culi doloribus vexatus, exclamare folebat: Regem rotz inpexum per petuo ydlvi finxe- do. 5. po * O peccatores, fi Deus hic in uno membro runt. Hinc illud Ovidii : 1 p M Eph, $.5. 'Dpto ita torquet, quid in inferno erit? ubi nec VolviturIxion, & fe fequiturque ;fü gitqüeQ .)v 0 memb & X. Tityum quoque gigantem ob Latonam rum, nec mufculus, nec nervus fine c-ruciatuv erit? - À x pollinis matrem de ftupro interpeilatam ab codem Apolline fagittis confoffum, & apud * : qiVIE. inferos ea lege alligatum fingunt, ut jecur vUUNEUE EE SESEIUREER EXEMPLA PROFAN A. a vulturibus dilaniaretur, & confümptum femper. renaíceretur. Quo figmento ver- Bellovac. Ellovacenfis narrat, qualiter Titus Ve- nB mem damnatorum nunquam morientem in- " fpec. mor. fpafiani filius in obfidione Jerofotymi- B. pl tana, dum fuos milites ad intrepidum certa- nuebgnt-;. U mn?» dint 40 men animare vellet, exemplum iis propofue- $. VIL h h rit Leonidis, qui unus fuit e fociis Alexandri Magni, cum enim magnus hic capitaneus in- SIMILITUDINE& —— Qualitas. numerabilem Perfarum contra fe adventare cerneret exercitum, feque nonnifi trecentos cut boni ha.bebunt'feptem«boha, inHügoC,,, i $ numerare Lacedemones,itaeos allocutus eft: quibus. eorum .confiftit gloria 5 tria din.inc.7. Prandeamus hodie in terris, quia fümus coe- ex parte animz, quatuor ex parte cor-Eccl. [] naturi apud inferos ; quod didum miliuous poris ? fic & mali in nferno. feprem gx-ig tam generofum fugeeffit animum, ut pullus dotes horribiles . habebunt. Et impri- uno excepto, a przlio fe fübtraxerit ; fed adeo mis quidei h odium D EI, contra amo- 2 rém R. P. Lobn. Bibl. Man. Tom. 1. " I2 Bibliotbeee Manualis Concionatoriee rem & dile&ionem, quara habebunt Beati; VIII. Sicut oves repente & improvife ad Dion. Car- czcitatem mentis & intelle&us, contra cla- mortem ducuntur, & occiduntur, ita maligni thuf. in *04. ram divinz effentiz vifionem 5 triftitiar & fuübito & inopinato condemnabuntur. : IX. Sicut in domo Patris man(iones mul- $- Greg. pavorem perpetuum, contra animarum glo- d. 4. morf,. rificatarum gaudium. Contra vero dotes. t fünt pro diverficate virtutis, fic damna- C. 39e Jw corporum Beatorum, fequentes damnatorum tos diverfo fupplicio gehennz ignibus fubji- opponit, dicens : Contra claritatem habe- cit difparilitas criminis. X. Sicut, quamdiu cadaveris materia eft, & S. Hier. bunt obícuritatem 5 contra agilitatem, 'pon- » 6. in C derofitatem 5 contra formofitatem & fubti- aliquis humor in cadavere, vermes nafcuntur litatem, deformitatem & denfitatem. ex putredine; fice ateria peccatorum, quz " Manfi ä II. Sicutunus fol non omnia corpora zqua- in damnatis nunquam coníumitur ; affiduus difc. g. liter calefacit, ita illic unus ignis animas pro vetmis corifcientiz nafcitur. n. 10 qualitate criminum diflimiliter exurit.- XI. Sicut EleQis ignis ardet ad folatium, Idem in c, Manfi lIL SicucDeus creaturas illas, quz ad no- & támen ad füpplicium ardere nefcit, ita e di- 1o« Job. difc. 9, bis benefaciendum formatz fünt, per infini- verfo gehennz flamma reprobis nequaquam lo '3- tam fapientiam & potentiam fuam eo elevat, ]ucet ad confolationis gr j aþiam j luþet tamen ut omnem propriam exíüperent naturalem ad poenam. XII. Sicüt aurum & virtutem , ut videre eft in aquis baptismali- falamandra in igne Fab. co. $, bus, que ad mundandas & purificandas ani- er(iftunt, nec diffolvuntur ; ita damnati i n in l.)omu 19e poü | mas a macula culpz originalis, imo & actua- inferno ardebunt, nec tamen corrumpentur. Pent. lis in adultis per difpotitionem divinam ele- XIIL. Sicüt ventus excitat perpetuumEth- nz incendium; ita decretum damnationis füc- vantur ; ita quoque juftitia vindicativa DEI ignem infernalem adhibet, ut per eum omni cendet ignem inferni non fecus, ac fi torren- cum feveritate impios puniat, idque citra tem fülphuris continuum expueret in illum. M. d " D L ER proprium ignis vigorem, fiquidem cum ignis Unde Ifaias dicit: Flatus Domini (icut torrens ^ 82 . e nofter elementaris in abyffo illa nonnifi cor- fulphuris füccendens illam (gehennam ) e & . pus cruciare poffet, infernalis ipfas quoque XIV. Sicut colliguntur zizania ; : igni Mattli.13, v- 40. excruciat animás : cum enim ex communi comburuntur: fic erit in confümiatione (x- f Philofophorum axiomate ignis nofter fit cali- culi ; mittet Filius Hominis angelos füos, & dus ut odto ; quid ni Deus per omnipoten- colligent de regno ejus omnia fcandala & tiam, & voluntatem fuam, juxta fcelerum & €os, qui faciunt ini quitatem , & mittent eos - flagitiorum proportionem efficere poterit, ut in caminum ignis. - ignis infernalis ad 30. 60. imo centum & plu- UXV. Sicutc Ele &os beatitudo letificat; ita5- C reg. l s DialL -^ tes pertingat,excedatque caloris gradus;juxta credi neceffe eft, quod a die exitus foligis 4 8. divinz irz proportionem ? quia quis novit reprobos exurat. * XVI. Sicut nu $. Aug. de . poteftatem irg fuz, & iram fuam dinumera- llum gaudium rerum tem- catech. re? NamS. Paulus ait : Herrendum eft , in- poralium; ex aliqua parte fimile poteft inve- cidere in manus Dei viventis. niri vitz zternz, quam Sandti accepturi fünt ; rud. €. 24« e feidem IV. Sicut Romani olim in theatri s p-ubli- ita nullus cruciatus poenarum temporalium difc. 9. cis feras irritabant, atque exacerbabant, ut poteft fempiternis iniquorum ignibus come nï 4. tanto magis ferocientes defvirent in marty- parari, aut par eXcogitari. res ; ita & Deus nofter absque ulla compaffio- Diverfitas. ne voraciffimam igni illi, tanquam juítifimi . XVII. Sicut i n hoc mundo multi fub unoS. '6reg. furoris fui inftrumento conferet aCtivitatem ; undealibi damnatis exprobrat,dicens : ignem fole confiftunt, nec tamen ardorem zqualiter' « &1. 9« fentiunt, ita in inferno unus eft quidem ignis, mor. C,47» füccendiftis in furore meo, usque in zternum non tamen omnes zqualiter cruciabit ; quia ardebit. Ex quibus verbis clare deducitur; quod hic agit difpar valetudo corporum, hoc ignis hujus folles effe furorem Dei. illic exhibet difpar caufa meritorum. ï $. Anfelm. V.Sicut in Beatis erit perfecta fanitas, tam apud XVIII. Sicut fafciculi lignorum ad com-Ifidor.1.1. de fum. Manfi in fingulis membris, quam in toto corpore ; burendum de fimilibus colligantur; ita in fic in corporibus reproborum, & fingulis bono c. difc. 1 5. eorum membris, erit infirmitas incurabilis, & judicii die fimilis culpz rei , füis fimilibus e 9. 4 jungentur, ut ex &quo poena conítringat dolor incomparabilis. S, Bernar- VI. Sicut, fi effet unus pater cum feptem quafi in fafciculum,. quos actio fimiles fecit in malum. . din.to, 4. filiis moriturus, ipfe pater haberet dolorem XIX. Sicut unusquisque Sanctus in futuro Ibi dro fer, 6. füum, & omnium filiorum füorum, & e con- judicio pro quantitate virtutum glorificabi- trario, & dolor unius tran(iret ad alium parti- tur, ita & unusquisque impius pro quantitate cipatione ; ita quod haberet & fentiret füum dolorem, & participaret de dolore aliorum facinorum condemnabitur, nec deerit in füp- plicio füturo damnationis ordo, fed juxta filiorum füorum,& econtrariosfic & in inferno apud damnatos; & hoceft, quod dicit ; quod qualitatem criminum, Propheta a V Hirmagtc, f fumus tranfibit de fzculo in fzculum. difcretio erit poenarum. $, Aug. VII. Sicut anima eft vita corporis, fic ani- AEiternitas. s. Hïef- verb. (6t.5. dé m eft vita Deus ; & ficut exfpirat corpus, XX. Sicut poenirentibus judex debet ju- apud In- cum animam amittit, fic exfpiratanima, cum flitiarh przftare 5 ita obítinatis & contuma- chinum de BDom, Deum amittit ; Deus amiffus, mors anim; cibus nullam debet veniam tribuere. nOV. P. 3).' ficut anima amiffa mors'corploris eft. XXI.Sicut herba paftus partim abfci nditur, c. 19. partim Pt 48 N — us LXXIL Infärnilcp m * F3 Greg. 1 pdttim radicibus nixa relinquitur, ut iterum . XXX. Sicut cum Hu&uä- tumentes 1mm"i 21, tfnor, reparata pafcatur 5 ita mors depaícet eos, qui nent, cumque eam, quam deferunt mor- c. 170 in inferno pofiti funt, tefte Davide; mortis tem, minantur, nulla tunc navigantibus re- rum cura temporalium, nulla carnis delecta- enim nomine füummus cruciatus; paftus vero &ternitas ejus defignatur. tio ad mentem reducitur; ea quoque ex ]ob.y.v.þ. XXllL.Sicut confumitur nu bes,& peruanät; navi projiciunt, pro quibus longa navigia fic qui defcenderit ad inferos, non afcendet. fampferunt, cun&z res in defpectum men- Faber. XXIII. Sicut, qui ceníü perpetuo fubjecit tis veniunt, Fundem prorfüs effe&tum ope- con. &i domum fü f«(to S. am pro mutuo accepto, v. g. mille ratur füppliciorum sternorum confideratio , florenorum etíi intra viginti annos totidem hzc enim thefaurorum,. fceptrorum, . deli- Cathar. LP C folvat, adhuc capitalem fummam debet; ita ciarum ,. deleCtationum nos facit concipere cum damnati fint inimici Dei, nunquam de- naufeam 5 ac proinde Job a divitiis, a filiis bitum füum perfolvere poffunt, fed femper & imperiis adeo fe exhibuit alienum . ut di- antiquz pcenz obnoxii fünt. ceret : mudus egre[Jus fuun: de ventre matris qne, Ibid, n. 6. M XXIV. Sicut qui in lumen lapfus eít, nave &9 nudus ïfperzas iluc. difcedente, quocunque manus extendat, non $lX - iavenit nifi liquidam & fugitivam aquam, quz non füblevat mergendum, fed fuftocat; MOTIVA. ita damnati, quocunque veniant opem peti- turi, actum agunt, quia tempus gratiz &aq- 4 memoriam inferni refricandam, xilii elapfüm eft. [] S. Bernar» XXV. Sicut i n infinitum peccavit ; fic L N Ecqüiias; nam ut S. Chryfoftomus ait: S. Chryf. din. fer. ocnam habeat peccator eternam , fed quia non minus ge henne comminatio , ! 1.de pro- infinitam non poteft habere intenfione , ha- quam promifífio regni ineffabilem ipfius cle- nato, 4. ttraord. beat tunc faltem infinitam duratione, Un- mentiam commendat. | Nifi enim ille gehen- de Pfalmifta ait : Laborabit in æternum, & vi- nam minatus effet, . non facile quispiam coe- vet adbuc in finem. ; leftibus bonis potiretur.. . Juxta illud Syraci- Eccl. 27 dis : fi non in timore Domini tenueris te in- E $, Don äv, XXVI. Sicut herb a ab ovibus carþïtur;, fer.1.deS. (ed non radicitus evellitur, ut continue re- flanter, cito fübvertetur domus tua. Hinc 'Tertullianus : Peccati ceffatio, radix veniz: La"re""." nafcatur,, ut fic femper fit, quod carpatur; fic homo in inferno moritur, & ut femper gehennz meditauo, principium falutis. ll. Utilitas multiplex ; Primo ad tentationes oin» mori ';poHit? ad vit am continue reparatur. ece|ntas. cendas , uti Rabanus fuafit dicens : Illum ge- Rabanus Manfi XXVII. Sicut chirurgus ad vulnus fanan- hennz ignem, his, quz te nunc exagitant, *«6- L3. de ümO o po- difc, 3; dum primo utitur lenitivis & corrofivis me- flammis libidinis & cupiditatis oppone ; € L] nit. C, 10« nc'8c dicamentis; ubi vero hec nihil proficere vi- enim hoc mirabile quoddam medicamenti derit ad eruendam faniem, ferro utitur & genus, ut ignes ignibus extinguantur ; fi eaim extin&e non fuerint libidines iftz , que te igne ; eodem pariter ftylo uti debet fpiritualis animarum medicus, quando enim fe per vi- nunc exagitant, illos ibi e&ternos ignes acrio- cem amoris, vel per motivum zternz remu- res,& inextinguibilesreddent, HincdeS.An- nerationis animam a vitii putredine liberare tonio fcripfit S. Athanafius : Hinc ultrices ge- non poílé videt, ad confequendum fanitatis hennz flammas, & dolorem vermium recor- 5 iritualis intentum neceffum eít, ut eterni dans, inge(tz fibi libidini opponebat. . Unde , ue ignem adhibeat. & S. Bernardus fuafit: Ardor gehennz extin- S. Dern. upplicii dnoH ; Utilitas. ; E 1 ,I guat in te ardorem luxuriz, major ardor mi. fer. 23. de S.Augy.de XXVHL. Sicut fi quis virgam viridem dis norem ardorem fuperet, ftridor flammarum modo be- nem adhibere horribilis, amorem depellatlibidinis. Secundo, 5* viven- Gvibus, tortam rectam facere cupiat, i . folet; dutirenim virga calorem ; entit,in quam- ad peccata vitanda ; nam ut S. Chryfoftomus s. cuec téftatur, nihil eft eque utile, ac de gchenna no. . in . Jibet fibi libitám partem eandem flectit: eo- dem modó quantumvis chriftianus aliquis dif- differere, ( quidni & cogitare ?) fieri enim non ep. ad folutus fit, & fcandalofus, (i camen per feriam poteft, ut anima de gehenna follicita cito pec- Theffal. -confiderationem in lammas gternas reípiciát, cet. Audi enim optimam admonitionem : 77 memoriam vevoca novif[nna tua, & in eternum non perverfos mores füos fine rnora reformabit: evigila igitur, inquit $. Auguftinus, ex dolore peccabis.. Quia, ut idem alibi ait, quanto quis tuo, corrige te ex cruciatü tuo, . Ligno male véhementius metuit poenam, quam meruit, -€urvo nofti calorem folere adhiberi ; corri- tanto acerbius plangit culpam, quam fecit. gat te dolor ifte, mundus eft lamma ignis Hinc etiam S. Gregorius dixit : Dum culpa S. Greg, apud &terni, tanquam calor foci admotus curvo blandiri inchoat , ad quem interitum mens cordi tuo, ut hinc admoneatur, & corrigatur. trahatur, neceffe eft, agnoícat. éertio, ad pa- Manü, difc. 4 Rellov. XXIX. Sicut ignis, & fumi propinquitas tientiam confervandam ;. nam.' ut S. Auguftinus n. 6, fpec. mor. letum & lacrymas provocat ; fic & medita- recte dixit: Dura funt, molefta fünt, hor- S.Aug fer., u * 4 L.2 tio ignis & fumiinfernalis lacrymas compun- rent, quando narrantur, quz quisque gravia 169. de d * &o &ionis extorquet ; unide quidam dixit: finon valde patitur in hac vita; in comparatione temp. autem zterni igais non parva, fed nulla funt. — potes habere lacryrnas, pone oculos tuos ad fümum inferni, & ardorem ejus, & ad vehe- Quarto ,. ad inferni demones vincendos ; quod Manfi fic oftendit : Tefte Sapiente, leo for- mentiam aquilonis, a. quo Pandimrfo?'?? tiffimus beftiarum , ad nullius pavebit in- malum , & fic habebis. B 3 curfüm, -^A Bibliotbece Manualis Coneibnmforiæ 14 curfüm, & tamen qui eum perterrefacere in- fine morte, defe&tus fine defc&tu, quia-mors tendit, ignem objiciat ferocienti, moxque de- ibi femper incipit, & deficere nefcit. Porro; Hugo Vi« , pofito furore atque ferocia profugiens, intra ignisrcorporeus,,te&e Hugone V itore, ut effe or lib. de fpecum fefe recludit, £.co ifte dmon eft, di- ignis valeat, corporeis indiget fomentis, qui facr. fide cente Apoftolo Petro: Tanquam leo vugiens cir- cum neceffe, ut fervetur, per congefta ligna P' 161 c. cuit, querens, quem devoret ; qui igitur contra procul dubio nutritur! At contra gehenneg eum victoriam reportare defiderat, medita- igris cum fit corporeus, & univeríos reprobos tione fe armet ignis infernalis, plurimi nam- corporaliter exurat, nec ftudio humano fuc- que per hoc unicum medium füam emendan- cenditur, nec lignis nutritur, fed creatus fe- mel, durat inextinguibilis, & fücceífione non tes vitam atque tnores, fe e fervitute eripue- runt dzmoniaca. Quinto, ad gebennam ejfugien- indiget. Quod confirmans Eufebius Emyfle- Eufeb, uus, hanc folam, inquit, debet damnato homi- Emiü'. S, Ciry. dam; nam ut S. Chryfoftomus ait : Si minis ge- om. 2. df! 10.6-dé hennz non effemus territi, omnes forte in ge- ni rationabilisille ardor, ac vindex flamma re- fymb. judicio. verentiam, ut traditos fibi reos cum poffit pu- Idem hom. hennam przcipitaremur. Hincidemalibi ait : Nullus ex his, qui gehennam habet anteocu- nire, nonpoffit extinguere, fed deputatain pa-. $. inep.2. bulum füum corpora & confumat, & nutriat. ad Thefial, los, incidet in gehennam ; nullus ex his, qui "Tertul. in Idem in . gehennam defpiciunt, effügiecgehennam. E Cujus ulteriorem rationem aífignans Tertul- lianus, longe alius, inquit, eft ignis, qui ufui pologe Pfal 13. contrario vero, multi dumfe recreare volunt, t0. 3* efficiuntque, ut gehennz non meminerint,per humano, alius, qui Dei juftitiz. defervits. hic enim non abfümit, quod exurit, fed.dum ero- hanc fecuritatem, metusque vacuitatem, in magnum interitus fe barathrum imprudentes dit, reparat. Quid mirum, fi seternaliter arde- bit? zeterna erit máteria, eternum pabulum immittunt; & ideo rogo, ut gehennz memi- " neris, de gehenna loquaris. : anima & peccatum. Quod ipfum clarius infi- $. Chryf. nuans InnocentiusIHL. Impius, ait, quia fem- [nnoc. IH- II Sucuntiitas: fi enim, ut S. Chryfc;ftomus c. 10 de- ho. 44- i 3ic nihil jucundius eft fermone, quo degehen- per babebit in fe reatum ex culpa,. femper mundi ? (entiet contra fe cruciatum ex poena,: quia na differitur, quia hzc audiendo anima in te contem- convertitur, & cautior faCta effertur altius, & quod ipfe per poenitentiam non delevit, Deus pmf ier indulgentiam non remittet. - volat füblimius, ac malign&e cupiditatis ex- l Hugo de pellit tyrannidem, quidni idem etiaj 5 dX« Societas; /de:qua Hugo de Vi&ore fic lo- t 9. d. facra fide. gitatione gehennz dicatur. quitur: Illa ultrix Ramma vitiorum crematio- tp. 3.l 1. nem habet, lumen non habet,: llle ignis ad . p.,;ö. €. 5. MOTIV A. confolationem non lucet, & tamen ut magis | d timorem inferni. concipiendum 'eumqïule-f torqueat, ad aliquid lucet; nam fequaces quo- fugiendum. que füos fecum in tormento reprobi, flamma u- $; Aug. IV. Gravitas ; nam tefte S. Auguítino, pa illutrante, vifüri funt, quorum vivi amore de- liquerunt, quatenus quorum vitam carnaliter &r.109 loantecitato: quz quisque gravia valde pati- tur in hac vita, in comparatione zterni ignis; contra precepta Conditoris amaverant, ipío- non tantum parva, fed nulla funt; Et confir- rum quoque intuitus eos in augmento fuz $. Bonav. mansid ipfum S. Bonaventura, graviflima, in- damnationis affligat. EjusdemSocietatis mo- $. Chiyf. in Dizt. leftiam S. Chryfoftomus his verbis indicat: 9i ? hom. 1. ad tit, IO. quit, pcena, quz in hoc mundo poteft tolera- C€. I. ri, minor e(t pcena purgatorii, ut ait Augufti- quisexiis, qui liberaliter fünt educati hicin gepr,. carcerem conjectus, foetorem folum,& jacere nus, quanto magis poena inferni. Aftenfis in V. Multitudo ;. quam indicavit. Aftenfis , in tenebris, & in vinculis effe cum homicidis, Pfa.10. dum explicans illa verba: Pluet füper pecca- quavis morte ducit effegravius, cogita, quid tores ait : Quare dixit, pluet? quia innumera- fit,quando urimur cum hu justerrz homicidis. bilia tormentorum genera fuper peccatores CX Vermis triplex: confcientie, ;; de;quo S. In- Inno*. UI DA ,de con- effundet, a quibus femel detenti, nunquam nocentius IlI. loquitur : Vermis conícienti tempt. tripliciter lacerabit ; affligetmemotria;exacer- muadi ] 2« amplius expediri poterunt. Hactenus ille & Nere., Nam datur ibi babit poena, torquebit anguítia 5 venient enim ,, 2e VL Omnium malorum prefentia : &i enim uni- in cogitatione peccatorum fuorum:timidi, & cum grande malum, v. g. acutus dolor den- traducent illos ex adverfo iniquitates eorum; tium, aut podagrz, intolerabile nobis vide- dicentes : quid profuit nobis fuperbia & ja- tur, quid de tot malorum prefentia fentien- &antia divitiarum;quid contulit nobis ? trans. $, Aug. in dum erit? nam, ut S; Auguftinus ait, non erit ierunt omnia. . Cum ingenti turbatione re- Pf. 49. ifte ignis, ficut focus tuus; quo tamen fi ma- cogitabunt, quz cum nimia deleGtatione gef- num mittere cogaris, facies, quidquid volue- ferunt, ut ftimulus memoriz pungat ad. poe- rit qui hoc minatur. Z nam,. quos aculeus nequitie ftimulavit .ad VII. Omnium bonorum a bfentia ; de iqu—a, ita culpam. . Cujus vermis gravitatem etiam eX- lbid, loquitur S. Auguítinus : Si non veniret ignis plicat Jofephus Manfi his verbis: Deus enim Manf diei judicii , & fola immineret peccatoribus damnatis aperte infinitam revelabit innume- difc. 1g, n. IQ. feparatio a facie Dei, in qualibet effent af- rabilium offenfarum gravitacem, quibus eum fluentia deliciarum, :non videntes, a quo injuriati & contumeliati fuerunt, fibique creati fünt & feparati ab illa dulcedine inef- viva peccatorum cognitio & apprehenfio fabilis vultus ejus, in qualibet zternitate & femper manebit, ut ream confcientiam in- impunitate peccati, plangere fe deberent. ceffanter rodendo affligat: vermis eorum S.Greg.fü- VHI. Omnium penarum indefinentia €9' eterni- nonmorietur; eritque hic vermis morfus , perMattli. t5f : nam ut S, Gre " gorius ait; erit miferis mors non fpina tantum, fed & clavus corda & $, 8* anithas v Titu;is LXXIL Infernus. T animas impiorum inceffanter transfigens ; contritionis, Filius illaminat per manifefta- adeoque in infernum, in centro terrz (itua- tionem confeíTionis, & Spiritus San&tus digni- tum, alium quendam fecum deferent infer- ficat per fructum fatisfa&tionis ; fed damnatus num, qui eft mala conícientia, de quaS. Ber- non dabicDeo placationem fuam, ut dicicq;' nardus inquit : Infernus quidam , & carcer Pfàl. 48. quia poenitere non poteft. animz, rea conícientia eít. XIV. Cecitas animi ; nam ut Innocentius LLIT, Innoc. IIT. Sap. $. XI. Jnvidia animum lancinans ;; quam Salo- ait, tantam in poenis reprobi faftinebunt an- l- 3- cont. mon indicavit dicens: Jidentes turbabuntur ti- mundi.c.7. guítiam, ut nihil cogitare valeant, preter poe- qore borribili, dicentes in:ra fe, & pre angu[lia [pi- nas; fed illuc dirigent impetum cogitationis, vitus gementes : bi funt, quos babuimus aliquando in ubi fentient vim doloris, Salomone dicente : derifum , & in funilitudinem improperii ; nos in- INec opus , mec vatio , wec fcientia , mec fapientia eft i fenfati o&am ilorum e[imabamus infaniam ; ecce ^apud inferos , quo tu properas, .Deus namque quomodo computati funt inter filios Dei, & inter animabus damnatis vivacillimam, eamque fanctos jors illorum eff.. Quam clarius explicans continuam imprimet, poenarum infinitarum, $. Antoni- S. Antoninus ait: Invident enim gloriz bea- quas per omnem zternitatem fufferunt, & nusp.4« torum, quam in generali intelligunt, etiamfi fufferent, apprehenfionem ; absque eo, quod tito I 4.. € füerint amici, & coníanguinei in mundo, & 5. f. 8. vel ad minimum temporis momentum 1e ad : P tanta eft perverfitas eorum, quod vellent alia divertere polfint. omnes fecum effe damnatos. Ifte zelus invi- XV. Beilum continuum corporis ad animam, & S. Albert. ag. l. de diz finem non habet, permanens jugiter, fine e conoerfó, eo quod corpus convitiatur animz, muliere fine, ut dicit gloffa fuper epiftolam ad Corin- quod ipía debebat regete ipfum ad bonum, L forti.c. 16, thios. Et quanto ille, cui invidetur, fücceffu & direxit ad malum ; anima autem corpori $. 4 majore proficit, canto majoris livoris incendio e converío , quod. dele&tationes corporales mundus inardefcit. Radicem vero hujus in- feduxerunt eam , & quod prona fuit ad ma- S. Bonav. vidiz indicat S. Bonaventura his verbis : In- lum caro omni tempore, ad bonum autem in 4, dift. vidia exurgit ex defe&tu charitatis, & amore 50, pigra & infirma. Quod etiam S. Bernardinus proprii boni, fed utrumque in damnatis elt, confirmans, anima, ait, odiet corpus, & cor- ergo in eis eft maxima invidia. Siergo invi- pus odiet animam, & ipfam abhorrebit; & dus nollet aliquem videre bonum, nec bea- omnes partes corpotis fimiliter ad invicem tum, ergo damnati vellent, quod omnes cum erunt difcordes, & appetent feparari ab in- eis effent damnati. Dentibus fuis frement, & vicem, nec poterunt diffolvi ; unde oporte- tabeícent, quoniam vigebit in eis odium, & bat affligi utrumque ; corpus, quia a fua ani- invidia, & vehementer triftabuntur, & tabe- ma torquebitur in ?ternum ; anima vero; fcent in gloriam ele&orum, & ideo ad facien- quiz recolet, & intelliget corpus fuum in dam fuam impiiffimam emulationem, vel- &ternum torqueri, & diliget naturaliter ha- lent nullos effe bonos, imo omnes miferos, bere gloriam, quam defperabit attingere. & quia nec ipfi ad beatitudinem poffünt per- — XVI. Pena damni, cujus gravitatem éxpli- s, Antoni. tingere, nec alios poffunt a ftatu beatitudinis cans S. Antoninus, Sancti, inquit, ex beatilfi- nus p. 4. removere, ideo in fe ipfis vehementer tabe- ma vifione confequuntur maxima gaudia ; de- tit.14. c.a, fcant, & confunduntur. le&tationes in dextera tua usque in finem. $. 1. ianus adver- Dextera Deieft vitazterna. Auguftinus: De- s. Cy' XIL Defperatio, qug, utS Cypr prian, fer. tit, omni tormento atrocius condemnatos af- le&tationes füntex vifione Dei usque in finem, ue Afsenf. figet ; non miferebitur ultraDeus,neque tunc id eft, usque ad perficiendum omnem appe- 'audiet peenitentes. Uindelocus damnatorum titum. .E contra damnati ex privatione hu- $. Astoni- 4 Gentilibus Lethes dicitur, & interpretatur jus vifionis habent fümmam triftitiam 5 & nu5ic oblivio, quia fcilicet fui, id eft, ejus, qui eft ficut beati ex omni parte fupra, intus, infra, c- 80 damnatus, tradunt eum oblivioni, & Deus extra, & circumcirca pleni fünt gaudio, pro- etiam videtur eorum obliviíci, quibus confen. pter quod dicitur cuilibet illorum : Zntra in gau- Innoc. IIT. ciens Innocentius HHT. Non hümiliabuntur;in- diun Domini tui. lta damnati ex omui parte circumdati funt dolore , ex confiderátione loc; c- 10 quit, reprobi jam defperati de venia, fed mali- enitas odii tantum in illis excrefcet,ut velint premiorum; quz amiferunt. — Cui affentiens illum omnino non effe, per quem fciunt, fe S. Laurentius Juftinianus ait: Interminabilis 9-Laurent. uit. g tam infeliciter effe.. Quam gravis vero fit hec divinz vifionis carentia, quz dolores fuper- vit. folit, D*io.u". ; eminet univerfos. S. Bonaventura vero dice- poena; indicat Dionyfius Carthufianus his ver- c O. Carth. bis * Defperatio fempiterna prz cateris poc- re au(us e(t: Simille gehennas mihi proponas, s. ponav, .- apud Manfi nis deprimit, transfodit, excruciat mentem. non tantum reputo, ficut ab illius gloriofz fo- ro. 7. foli- Hoc quoque prz aliis poenis transverberat cietatis jucunditate expelli, & exofum fieriloq. difc. 24. nv 60 cor damnati , quod in tot tormentis fcit; & Creatori. .O anima, terribilis eft gehenna, erpendit, fe fine fpe evadendi manfürum. S.Antos fed terribiliorfacie—s Judicis irata. XIIL. Separatio ab omnibus cbaris ; Nimirum nin, l. c. fübtra£tio omnium fübfidiorum a Deo, fcu g-' Xo "S' iIe Perfonis Divinis, ab Angelis, a Sanctis, a notis, ab Ecclefiz fuffragiis, a bonis peractis, a locis MEDIA. facris. In vita preefenti habent etiam maximi A evitandum énfernum. peccatores fübfidium multiplex a Deo, prz- cipue posnitentiam, per quam placatur, in qua aritas divina ; nam ut S. AuguftinusS. Aug. tr, - i con- 81- ín Pater cor lapideum frangit per potentiam dixit : Unum de duobps palmit gruic, 992 16 Bibliotbece . Manualis Concionatorie gruit, aut vitis, aut ignis ; fi in vite non eft, ergo adverfus venenatum , & non quiefcen- tem vermem faciemus. in igne erit, ut ergo in igne non fit, in vite fi. Quznam autem eft vitis illa ? Salvator V. Memoria crebra inferni; fic enim S. Pro- S. Profper 1- 3! de Vi" nofter ipfe, hic namque de femetipfo dicit: fper.fuafit, qui poftquam ingentem tormen- ta con- Ego fim vitis oera , & vos palmites ; Si itaque torum infernalium texuiffet congeriem, tan- tetmnp. C.2. dem concludit dicens : Hzc & multa fimilia tanquam veri palmites huic viti vivere vo- jumus uniti, igne ardeamius oportet charità- cogitare, nihil eft aliud, quam vitiis omnibus repudium dare, & omnia blandimenta carna- tis ; quoniam qui manet in cbaritate, in Deo mna- Manfi Quod confirmans S. Ber- lia refrznare. Quod confirmans Jofephus S. Bern. net, €9^ Deus in eo. difc.2.n.7. fer.4. de. nardus, qui perfedte, ait, vivit, non habet, Manfi, unus,inquit,ignis ad alium ignem com- modobe- unde in inferno damnetur, fed unde in coclo pefcendum, ne noceat, remedium eft. Juxta ne vivendi coronetur, qui perfectam in fe habert chari- illud: Ignis igni remedium eft; fic enim expe- rientia docet, quod, dum caminus ex conce- tatem, non timet in inferno puniri, fed fpe- rat in ceelo cum Deo gloriari. pto igne luculentas flammas edit, unius dun- taxat fclopeti explofione flamma illa confe- Ex litt. li. Zimor £2 fiducia erga B. Virginem 5 uti Ann.1635 mulier conjugata in Paraquaria indicavit, a ftim extinguatur. Quod fi gehennz quis fem- S. Bern. in c. 36. er meminiffe laboret, omnem mortem deri- lib.de vita *l vitz probitate ac fanCctimonia omnibus nota, ut quz innocentiam in baptismo acceptam debit; & non przfenti tantum anguftia libera- foiit. bitur.fedabilla lammaeripietur. Gehennam nunquam graviori deli&to feedarat. Marito enim continue timens, nunquam in gehennz pefte fublato, eadem & ipfía afflata, coepit Dei videndi defiderio zftuare, crevitque ignem decidet, continue hoccafligatus metu, ait re&te S. Chryfoftomus ; cui confentiens S. zítus usque ad fupremum fpiritum ; jamque moritura patri hzc paucula dixit: Ineffabili Bernardus, a cella, ait, in ccélum fzpe aícene ditur, nifi (icutdicit Pfalmifta : Defcendant in gaudio delibuta morior 5 oro te, ut pro ani- infernüm viventes, videlicet ne defcendant mi mei folatio f(emel ad aram facias: ego in ccclo beneficii memor ero. Quz dum dixit, morientes. Hoc enim modo fzpe cellarum Sicut enim expiravit. Lugentibus omnibus, ad fe re- incole in infernum deícendunt. revifere amant gaudia cocleftia, ut ea arden- dit, vocatur pater, reperit eam ceeleftibus gaudiis affluentem, & ligneum crucifixum tius appetant; fic & dolores inferni, ut hor- reant & fugiant. oículantem. Ubi autem patrem vidit: Sci- to, inquit, mi pater, nocie hac certo me VI. Sepe lequi & concionari de inferno : quiaS. Chry- foft. hom. mortuam fuiffe, deductaque füm ab angelo; tefte D. Chryfoftomo, nihil eft zque urile; 2. in 2. ut viderem damnatorum füpplicia, in quibus atque de gehenna differere ; quovis argento "Eheff. uriores nobis efficit animas. plures mihi nótos agnovi. Efodalium B. Vir- Nadafi VE - Dolor de peccatis : nam, utS. Bernardus Idem de ginis coetu vidi neminem. — Quod confirma- cum converf, 26.Ju. tur ex eo, quod ctiam clienti cuidam fingu- ait; optimum eít tunc fentiri vermem; ad Clcro- ín anno poffit etiam fuffocari. Itaque mordear nunc, Coelefti. - Jariter colenti S. Annam, B. Virgo cum Chri- C, O. fto & S, Anna apparuit, & dixit: Ego fum ut moriatur, & paulatim de(inat mordere, foror tua, & nos inferni portas claudemus; Mordendo rodat interim putredinem, ut roe. ne illuc iotres, eo quod femper honoraveris dendo confümat, & ipfe pariter confumatur; * matrem imeam. ne foveri incipiat in immortalitatem. [J Ita eft profe&to, nam S. An- filium felmo tefte, impoffibile eft, ut pereat; qui - VIII. Fuga peccati : juxta con Siraci- Eccl. c 7. 4 dis dicentis: Fili, ne femines mala in fulcis ab hac refpectus eft. — ]H. ,Amor Dei. N on enim fe cor«npiyatiun- injuftitiz, & non metes ea in feptuplum. IX. Mifericordie exercitium foli enim im- tur ignis atnoris divini, & igpis infernalis. Matthy IV.. Praineditatio & confideratio crebra inferni ; mifericordes audient illud : !te maledi&ti in Nam fi cum in carcerem quendam ingreffi fu. ignem vrternum 3 e.contrario vero beatos * ?5 dicit Chriflus mifericordes, quoniam mife-. $. Chry- mus, inquit S. Chryfoftomus, atque alios $ foft. hom. fquslore confetos, alios catenis vinctos ac fa- ricordiam confequentur. X. Poluntatis proprie a .bnegazio' i )'u-Xta' illud S. Bern. . 10. in 2. me laborantes ; alios in tenebris clauíos con- S. Bernardi : ceffet - 2.de refür, adCor. (bicimus, animis commovemur;atque perhor- i voluntas propþia, & in- 4 Om, fernus non erit. refcimus, nihilque non facimus, ut ne ia eum locuro incidamus,cum adipfos gehennz equu- Xl. Humilatio: uti Ecclefiafticus monuit Ecd. 7. dicens : humilia valde fpiritum tuum, quo- v. 19. . leos trahemur , quinam futuri fumus ? non enim vincula illa ex ferro confedta funt, fed niam Vin-di&g carnis impiis igpi; & vermis. $. Bernar. lgne perpetuo ardente. S. Bernardinus id din. to. 4 ipfüm quopue fic declarat : Satis füave elt ja- XI. $. fer- 19.. cerein unolecto, & mundo ; & tamen fi alicui extraord. pofito in tali ftatu diceretur: jace, & quiefce, ASCETIC A. quia oportebit te ita jacere viginti annis, ipfe Nprz'inis To[Je debet afceta ,. quid. fit infernus ; refponderet : potius vellem effe mortuus. I;I Quid ergo de illo, qui erit in igne ardenti, & nimirum quod ficut gloria paradifi defi- fcit, feibi manfürum, nonper meníem, &an- nitur, quod fit ftatusomnium bonorum aggre« num, fed per infinita (zculafzculorum? Hinc gatione perfectus, ita quoque poenarum illa- rum acerbitatem definire poffumus dicendo; $. Ephren merito S.Ephrem hortatur : Meminerimus in- paren, 47.firmicatis naturz noftrz,quid culice minus aut quod fit ftatus omnium malorum excogitae bilium ; eft etenim carcer aliquis in centro | vilius?&/ hujus minas fufferre nequimus, Quid terra I—EE——— Tituus LXXIL |Anfernus: 17 terrz pofitüs, fumo & caligine, igne, fztore, cen[lituta ,. quod Jofeptius Manfi fic eXplica; : Man Sicut debitor aliquis, qui ob «s alienum.car- dife. 25. IN &, ut verbo dicam, omni miferia plenus , qui V eternam in fe includit omnium. bonorum ceris vinculis conftri&tus tenetur, nunquam "^ 3: privationem , eftque aggregatum quoddam dimittitur, quamdiu pecunia illi deeft , qua '2- malorum omnium excogitabilium. . 1n illo creditori fuo fatisfacere poffit: 1ta quoque hzc eít . indeclinabilis damnati. infelicicas , $. Ponav.fünt; ut S. Bonaventuraait, feptem poenz, fer. 2. in jonis, vermis, foetor, fumus, tenebrg,vincula, quod ex inferno nunquam fit dimittendus, Sexag. frigus. In illo horribili loco in fupplicium quia nec habet , nec unquam habere pote- reproborum adimplebitur, quod in libro Sa- rit füummam infinito peccati debito exfolven- yL pientie dicitur: Pugnabit pro illo orbis terrarum do neceffariam ; cenfüs enim quo Divinz fa- contra infenfatos ; nam omnibus creaturis , ut tisfit juftitis pro culpa commiffa, eft averfio acreatura, & converfio ad Creatorem ; At Lyranus inquit, utetur ad afflictionem repro- borum 5^ Divina namque Juftitia omnia ele- vero voluntas damnati in odio Dei , irrevo: cabiliter obítinata, ad cum converti nunquam menta , velut fuppliciorum fuüorum inftru- menta adhibebit. Non folum ignis reprobos poterit , & ideo femper in zternum audiet: 1 INon exies inde , donec reddas novi[Jmum quadran- Id inflammabit ; inquit S. Bonaventura, fed & cxtera elementa confüfa, & permixta in re- tem.. Circa quge verba Abulenfis fic difcurrit: Abul. q. Verum eít, quod peccatores. detruduntur in 136. inc. probos convertentur, ita quod erit ibi ignis ardens, aqua congelans, aér inquietus & infernum , quia debitores fünt, & donec 19. Matth. folvant, ibi manept, & tamen quia nunquam perturbatus, & terrae fcetor. - 1. Noffe debet , ob quem finem creatus fit infer- folvent, manebunt in zternum ; Non íolum S.Chry- nus; id quod S. Chryfoftomus breviter indi- nunquam períolvent totum debitum , fed foft. hom.cavit dicens : Gehennam propterea condi- etiam nunquam incipient folvere minimam 3« in G" dit, ut metus poenz, intolerabilisque cru- partem debiti. Solvere debitum peccatorum, ciatus ad regnum nos cogat. eít fatisfacere DEO, in quem peccavimus, & ad fatisfaciendum Deo , oportet quod ille 1l ANoffe debet , cur. Infernus fecunda mors di- S. Bern. ! catur; nimirum ob caufam a S. Bernardo in- acceptet ea, quz offeruntur, fed Deus non fid. c. 12 5. de Ce- dicatam, düm dixit: Horreo mortem viva- acceptat factum aliquod , vel toleratum a 'cem; horreo incidere in manus mortis viven- peccatore , quia extra charitatem eft, erga tis, & vite morientis; Hec eít íecunda mors; nunquam poterit fatisfacere, neque incipere quz nunquam occidit, fed femper occidit. fatisfacere, fed manebit femper debitum in- Th UM uis det illis íemper mori, ut non moriantur tegrüm. S. Bernardus rationem affignat, cur $. 8. Aug. - in zternum? Clarius vero S. Auguftinus, íe- peccatum in hac vita commiffum ; & prz- €P- 253: 19. deci- teritum , aterno fübjici debeat füpplicio; cunda mors, inquit, dicitur, quia nec anima vit. Dei C ibi vivere dicenda eít, quz a vita Dei alienata dicit enim: Ob^hoc procul dubio inflexibilis 28. & obítinate mentis famitur eternaliter ma- erit; nec corpus, quod aternis doloribus fübjacebit; ac per hoc ideo durior iíta fecun- lum, licet temporaliter perpetratum ; quia damors erit, quia finiri morte non poterit. quod breve fuit tempore , vel opere, lon- Idem fr.Et3]ibi ; ubi mors quaritur & non invenitur. gum effe conítat in pertinaci voluntate. llla 52. de temp. . Quare in inferno mors quzritur, & non in- namque contumacia ; & mentis obítinatio, ' venitur? quia quibus in hoc fzeculo vita offer- uacum peccator in bac vita Deum offendit, nifi illam in hac vita corrigat, in perpetuas h tur, & nolunt accipere , in inferno quarunt mortem , & non poterunt invenire. Hinc gternitates incorrigibiliter perfeverabit. ulterius infert : Si ergo labore tanto , tanto -—-. Vl No[Je debet , cur. pena. damni 1am- gravis conatu, tantis impendiis, tanta in(lantia, tan- cenfeatur: nimirum ob caufam a Manfi indi- Manfi catam , dum ait: In Parabola de decem Vir- difc. 23. ta vigilantia, tanta cura agitur, ut aliquan- D. 11,. tulum plus vivatur, quommodo agendum eft, ginibus Incarnata Sapientia premium anima- rum electarum in virginum prudentum ad ut femper vivatur ? Et fi prudentes dicun- .tur, qui omnibus modis agunt, ut differant nuptias ingreffu, prefcitorumque fuüpplicium N in inferao flultarum virginum exclutione no- f mortem, & vivant paucos dies, ne perdant n paucos dies, quam (tulti fünt , qui fic vivunt, bis manifeftatura, duobus duntaxat verbis ut perdant diem g ternum ? univerfam innumerabilium omniumque atro- 1V. - ANoffe debet ,. cur tam graves accidant pene ciffimorum fuppliciorum circumfícripfit con- $. Aug. damnatis; id quod S. Augulftinus fequentibus geriem, dicens : JNefiio vos. Nonne longe de Civit. erbis declarat : Quod bellum gravius, aut graviora eas animas manebant tormenta ? Déi l. € ' smarius excogitari poteft, quam ubi voluntas Nequaquam, quia in hac unica poena, fcilicet fic adverfa eft paffioni, & paffio voluntati, ut damni, omnes alix virtualiter & eminenter nullius earum victoria tales inimicitie finian- rcecluduntur ; ldeoque idem D Chryfofto S. Chryf. tur, & ubi fic confligit cum ipfa corporis na- 1nus in alia quadam homilia inquit : Si mille ho» a4- ic Matth. tura vis doloris, ut neurrum alceri cedat? hic aliquis ponat gehennas, nihil cale dicturus eft, enim quando contingit conflidus , aut dolor quale eíta beatz illius glorize honore repelli, vincit, & fenfum mors adimit, autnatura pere exofumque effe Chrifto, & audire ab illo: durans vincit, & dolorem fanitas tollit. — ]Ibi Non novi vos. Si id non poffumus (ermo- ne demonftrare, nihil eft omnino mirandum ; autem & dolor permanet, utaffligat, & natu- a perdurat, ut fentiat, quia utrumque ideo neque enim novimus illorum beatitudinem -non deficit, ne poena deficiat. przmiorum , ut infelicitatem quoque de V. ANoffe debet, cur pena eterna dammatis fit ill()rum Nos C .amiffione Ícire po(ïï:nus. autciR R. P. Lobn. Bibl. Man. Tem. 11. Ó 18 Bibliotbece - Manualis: Concionatoriee autem -h'anc' absque dübio difcemus , : cum XL. ANofe. debet. &quitatem ' hujus- poenzs e e experimento coeperimus . doceri Itaque quz potiffimum ex obftinatione: voluntatis tunc aperientur oculi, tunc auferetur vela- defumitur ; cum enim voluntas damnati , ut men, tuncenim ingenti dolore impii vide- loquituar S. Gregorius & Innocentius licet bunt, quid inter bonum sternum & füm- amiferit poteftatis effedium , femper tamen mum , & hegc ca 2 duca & fragilig difcgimi- retineat maligaitatis. affe&tum , voluiffetque nis fit. fine fine vivere, ut fine fine potuiffet in ini- 'däbet, que caufa fit , cur tam ümlti quitatibus permanere; juftum eft, ut, qui in banc penam damni incidant ; nimirum fola in füo &terno peccavit in Deum ; in zterno " bonorum terreflrium , nosque decipientium Dei puniatur. aviditas , quia fcilicet hzec perdere recufa- XAÀL ANoffe debet, quo d licet przci püe ftudere mus , ut nón paucos proinde fenioribus illis debeat, ut ad omnes actiones fuas ex puriffi- Sufannz infültantibus, fimillimos dixerim ; mo Dei amore moveatur , non omittere ta«- Y men debeat etiam ex inferni confideratione $ Dsniel. c. de/quibus Daniel (cribit: Jverterunt. fenfum 135 Jaum ,. & declinaserümt oculos fuos , ut non vide- folidos aliquot fructus referre, quiquidem uri- rent celum , neque recordarentur judiciorum juflo- plex eft potiffimum. 1. Ut timore inferni, tan- Yuth. imo in nos, dum vivimus, illud qua- quam efficaci freno utatur , per quem fe ab drat Pfalmiftee didtum : Supercecidit ignis, & 9t omni peceati periculo cohibeat; nam, ut fa- non viderunt folem. ^ Ignis namque concupi- pienter S. Bernardus dixit, hzcqui pavet, ca- fcentiz noftre impedit nos , quo oculos no- vet: quinegligit, excedit. 2. lIt per ejusdem ftros in folem defigamus eternum , qui tri- inferni confiderationem te ad patientiam ex- bus luminibus in una luce refplendet. . S. ftimulet; qu& enim quisque gravia valde pati- S.Greg l. Gregorius tamen hzc eadem verba ita ex- tur; inquit S. Auguflinus in comparatione $. Aug. f. 9. moral. u C 39» lanat dicens: Ignis füper impios cadit, fed eterni ignis non tantum parva, fed nulla fünc, o9. Idem In 41'1, 680 fol igne cadente non cernitar, quia illos , Et alibi: quis non bibat temporalis tribula- quos gehennz flamma devorat , a vifione " tionis poculum,metuens ignem gehennarum ? veri luminis czcat. & quis non contemnat dulcedinem fzculi, .N I ANo[je debet ,. cur. mifericordia DEIve- inhians :dulcedini vitz.sternz ? majore ti- petu. damnatovum . fit implacabilis ;; nimirum ob more minora contemnimus, & majore zter- S, Bern. f. caufam a S. Bernardo indicatam, dum dixit: nitatis cupiditate, omnia temporalia faftidi« 3& 8.inl ^Nec ulla omnino credenda eft erga impios mus. 3. llt ardentem in fe zelum animarum Qui habi- (ütura miferatio, ubi nec ulla fperanda eft excitet , videns , in quanti mali periculo tat. S. Cynl. correcQtio. Unde gemunt, tefte S. Cyrillo, verfentur peccator fine intermiffione, fed nullus eft, qui mife- e8; eï*q'uiok,' :fl pq-fïet, etiam orat. de cangm libe-ra?ct, exit.anim. Featur; vociferantur ex profündo; íed nul- lus eít, qui exaudiat; lamentantur, (ed nul- $. XII. TUS PRAEDICA- lus eft , qui liberet, exclamant & plangunt, "CONCEP fed nullus eít, qui commoveatur. BILES. i S. Cyril. IX. NNo[fe debet , cur tam qmulti damnentur 5 IEX oc"cafï()n À n e thematis: Jbunt bi in (upplic mm Matth.a5. ex Epift. nimirum: Quia ad &ternorum gaudiorum éermum : poteft gravitas hujus fupplicii * 46* : : 18. a 'patriam deveniendi ardtiflima , & fine am- explicari, eumque in finem fententia S, Chry- $: Chryf. Auguft. biguitate aliqua, a pauciífimis certe cognita foftomiufurpari : necoculus vidit, necauris e repa- t. extat via; eundi ad perditionem , iter latií- audivit, nec incor hominis aícenderunt, quz $. ^u&- fimum. Quod confirmans $. Auguftinus fic preparavit Deus offendentibus fe. Et 1. often- Lib 21.de civit. Dei difcurrit: Neque enim utrumque demon- di, quanta viderit oculus tormenta in. hoc ftraretür in omnibus, quia (i omnes remane- mundo, & ramen hzc omnia, ut idem San- c. 12. rent in poeriis jufte damnationis, in nullo &us ait, necumbram effe ad illa tormenta in» appareret mifericors gratia redimentis, rur- ferni.. 2. Oftendatur, quanta tormenta & do- füs (1 omues a tenebris transt(errentur in lu- lores vel affiictiones audiverit auris, quomo- cem, in nullo appareret feveritas ultionis , do, ut iterum ait S. Chryfoft. criminofos tra- in qua propterea multo plures, quam in illa hant, ligent, faces tormentis admoveant, & funt, ut fic oftendatur, quid omnibus de- tamen hzc omnia ludicra & ri(üs fint ad illa beretur; quod fi omnibus redderetur , ju- fupplicia. 3. Oftendatur, quantain cor a(cen- ftitiam vindicantis jufte nemo deprehenderet. dere poffint tormenta, & tamen hecomnia le- X. INo[A debet & firmiter credere, quod via fint refpedu illorum fuppliciorum : ficut Ecclefia & SS. Patres de qualitate, quanti- enim propter perfe&tam SanCtorum beatitu- tate, & eternitate infernalium poenarum cre- dinem, nihil erit in Beatis, quod non fit gau- $. Greg. l. dendum propofüerunt. Quem in finem di- dii materia; ita nihil in damnatis, quod non 4. mor. c. (curfüs S. Gregorii proderit fic loquentis : (i fit eis materia & caufa riftitie , necaliquid ad 98. effe Sané&torum animas in ccelo, facri eloquii triftitiam pertinens deerit, ut (it confümmata fatisfaCtione credidifti, oportet, ut per omnia eorum miferia. Quz omnia fufius explicata vi- effe credas & iniquorum animas in inferno, peri poffunt apudEngelegr.embl.i1.L uc.Evan. quia ex retributione eternz juftitiz , ex qua Il. Ex occafione thematis : .Difcedite a imeMatth.as. jam jufti glorificantur, neceffe eft per omnia, maledi&ti in ignem eternum :: poteft. explicariV 4'- ut & injufli crucientur ; nam ficut electos gravitas poenz eternalis , ex ignis hujus cum beatitudo lztificat, ita credi neceffe eft, quod noftro igne comparatione. Et 1. quidem di- in die exitus fui ignisreprobos exurat. xi, quod fit infinities qua(i gravior quoad in- tentionem, 1 Titulus LXXIL. Iferms. tenfiouem , id quod ex eo intelligi poteft, quod in terris comparari queat.' 3« Quam beatifica nofter ignis, tefte S. Auguftino, pictus dun- fit facies, plenam omnium def(ideriorum ía« taxat videatur refpeCtu ignis infernalis , & tietatem inducens ; quamque adeo merito tamen eheu, quam acerbus & intolerabilis damnaàti cum Anna Tobig matre irremedia- eft nofter iguis ! 2. Oftendi poteft , quod bilibus lacrymis defleant orbitatem fuam, di- longe horribilior fit, ac fzvior quoad extenfto- cantque: Omnia in te uno habentes non de- mes; , ut qui non corpus duntaxat , fed ani- bebamus dimittere te. De quà materia vi- mam etiam, miris quidem, fed tamen veris deri poteft fufius difcurrens Petrus Beffzus modis, ut loquitur $. Auguftinus, torqueat. conc. j.de inferno. Item Drexelius in rogo damnatorum c. 2. $. 2. & feqq.. 3. Oftendi poteft, quod infinities fit acerbior ac crudelior quoad durationem , cum inextin- Vi. Ex occafione thematis: Beati, qui non Jo. &6 v guibilis a Chrifto vocetur, & de eo Jeremias viderunt, & crediderunt : dicatur recte olim di« ?? Jet. 17. v.teftetur : Ignem füccendiítis in furore meo; xiffe Joannem Avilam, plerosque homines aut pI usque in zternum ardebit. Ut adeo merito inquifitionis carcere, aut ftultorum cavea di- S. Augutlinus dixerit, quz quisque gravia gnos fibi videri; autenim credunt, inquicbat, 'valde patitur, in comparatione eterni ignis quz Deus de coclefti gloria & inferorum fupe non tantum parva, fed nulla funt. pliciis, revelavit, aut non credunt ; fi pofterius Sip. 1 1. V. Ili. Ex occafione thematis: Per que quis Heretici füunt , & proin ad inquifitionis car- 17. cerem ablegandi; fi prius,ftaltiffimi plane funt pucat, per boc & torquetur : poteft 1. oftendi, quod omniía fere peccata per quinque fenfüs fi nihilominus peccare, & fe in tam manife- externos committantur , ut adeo vere de ftum periculum eternz glorix amittendz, dampatis ad mortem s«ternam dici quzat : poenzque infernalis accerfendm periculum f lem jer. ». v.afcendit mors per feneftras, ingreffa eft do- precipitare pergant.. Cum ergo pronum fit 21v mus noftras. 2. Quomodo homo peccator in arbitrari, multos non firmiter fatis, autfalrem b iisdem fen(ibus fpeciales poenas patiatur, id non viva fide credere, atrocitatem tantarum quod inductione oftendi poteft, uti fufe pro- poenarum, eandem fe variis teftimoniis proba- bant Matthias Faber conc. 6. in Dom. 3. poft turum, ut in ore non duorum duntaxat aut Epiph. & Jeremias Drexilius in rogo damna- trium, fed multorum teftium ftet hoc verbum torum€. 2. 3. 4. & . veritatis, cujus affertio tantopere neceffaria ]V. Ex occafione thematis e LJ Vado parare ac falutaris eft hominibus. r. Ergo probetur J'Uhn-xq-,- V. £ vobis locum : poteft narrari , quod füpra $. 6. authoritate Dei eumque in fiaem aliquot ad hunc finem magis idonez fententiz ex S. de S. Francifco Borgia narratum eft, quod nempe ad fingula diverforia duos prodro- Scriptura füpra $. TI. citatze afferantur. 2. Au- Lue.23.v. thoritate Chrifti tanta paífi, ideoque merito 31- mos, cognitionem peccatorum füorum , & confiderationem inferni premiferit , & per ad mulieres compatientes dicentis : Si in viridi hos effecerit, ut omnia diverforia, quan- ligno hzc faciunt, in arido quid fiet : 3. Au- tumcunque vilia, optime femper inftructa thoritate San&torum : ex quorum felicitate fic viderentur. Oftendatur ergo 1. quomodo di(currit S. Gregorius. Si effe Sanctorum ani- S. Greg. 1. 15 hunc prodromum zgri ad fuos lectulos mit- mas in coclo facri eloquii (atisfa&tione credidi- 4- Dial. c. tere, &, ficut Drithelmus olim nimiam ipfius fli, oportet, ut per omnia effe credas & ini- ?9' f. in corpus fuüum fzvitiam admirantibus dixit: quorum animas in inferno, quia ex recributio- L acerbiora vidi; ita ipfi dicere debeant: acer- nezternz juftitiz, ex qua jufti jam glorifican- tur, neceffe eft, per omnia, ucinjutti crucien- biora fum meritus. 2. Oftendatur, quomodo hunc prodromum pariter mittere debeant ad tur. 4. Authoritate Ecclefuehunc articulum in tuguriola fua pauperes , ut paupertatem, & fymbolo proponentis , & firmiílime femper incommoda inde fequentia, zquo animo fuf- contra hereticos propugnantis, utex variis ferre difcant. 3. Oftendatur, quomodo hunc Conciliis przcipue Florentino in literis unio- prodromum ad períecutores fuos mittere de- nis, patet. j. Authoritate SS. Patrum: quorum beant ii, qui graves perfecutiones & injurias aliquot fele&tiora teftimonia ex $. Ill. defü- funt paffi. Hi quippe omnes experientur hu- mi poffunt. 6. Authoritate Juforum, in terris jus prodromi beneficio id , quod füpra ex S. adhuc degentium : nam, ut $. Gregor. iterum S. Greg, in Auguftino relatum eft, fcilicet omnia, quz . difcurrit, Ele&tos Dei cernimus pia agere, &mor. patiuntur, in comparatione infernalium tor- crudelia tolerare. Hincergo colligitor, di- mentorum parva aut nulla effe. ftridus Judex quanta illic feriat diítri&ione, Get. 4. V. V. Ex occafione thematis : Ecce ejicis me quos reprobat; fi hic cruciat , quos amat. 14. 7. Authoritate Damnatorum : qui, cum hic bodie a facie terre , & a facie tua abfondar: pot- eít gravitas poenz damni explicari ex con- noncrederent illas poenas, poft mortem ap« fideratione faciei, a qua damnati excluduntur. parentes, nimium veras effe, fe proprio nunc 1. Ergo oftendatur, quam pulcra (it facies , damno experiri confeffi fant. $. Authoritate Eibuicorum , 'Tantali, Ixionis , Tiui & Sify- idque oftendatur , tum ex defiderio angelo- rum & hominum defiderantium eam alpice- phi poenas zternas fingentium. 9. Authori- re; tum ex affertione diaboli affirmantis , li- tate Naturalis lumimis: nam ipía ratio di- 1] benter fe omnia inferorum tormenta tolerare &at, xquiffimum effe, ut nunquam ca- vclle , ut unico momento afpicere DEI fa- reant fupplicio , quorum mens in hac vita nunquam voluit carere peccato, d& ut ciem liceat. 2. Quam amena & jucunda (it facies , ut quz tanta dulcedine & hilaritate nullus detur iniquo terminus ultionis , quia, uamdiu valuit, habere noluit terminum animam replet, ut nihil huic deledtationi Crimie R. P. Lobn. Bibl. Man. 1om. 1I. C 2 "o Bibliotbecagï Mzmuqlis Concionatorice ériminis. 10. Aüthoritate Hz]loücarum, tam ———————————— ham , ut bi, qui vvolunt binc tranfire ad $ , mon horrenda de ignibus Vefüvii & Z7Ethnz mon- po[/nt. 1n quo tangitur, quod, etfi San&ti ex tium ejectis referentium , ut merito binz in- inclinatione nature, qua perfeGliffima eft in ferni fauces credantur. Quz omnia fufius di- eis (qui volunt tranfire ultra Chaos, compaí- du&ta apud Fabrum conc. 2. in Dom. 20. poft f fionis 'affetu , quia ficut dicitur Ecclefiaftici Pent. videri poffunt. 44. funt viri mifericordie ) ad vos damnatos juvandos defícendere vellent , non poffunt, s. XIII. propter congratulationem juftitiz , cui adhz- ; j rent;lzetabiturjuftus, cum viderit vindi&tam. CONCEPTUS PRJEDICABILES. V. Apud Sophoniam fex dierum fit men- Manfi f, e, tio, quibus impii in eterng perditionis pro- n. 4 — Qualitas. fundo barathro cruciabuntur; dicit enim: .. Abulenfis l. I gnis erit vebementior & fortior apud in- Dies ire , diesilla; Ecce primum diem: dies q. 520, in - feros etiam naturaliter, quam alibi, nam tribulationis &2 anguflie ; Ecce fecundum: €. 25, Matth. ignis fortificatur ex conditione rei ignitz, dies calamitatis €9' miferies Ecce tertium : Dies nam quanto res ienita e(t folidior , & com- tenebrarum €9 caliginis ; Ecce quartum : Dies padior, tanto eft actio fortior , & intenfior nebule & iurbinis s Ecce quintum : Dies tube caliditas. Alia etiam intenfionis cauía eft, &g clangoris; Ecce fextum. At vero qiodnam per antiperiftafin, qualis ibi erit. Nam erit in eo latet myfterium , quod nulla diei fepti- illa concavitas. Inferniin cordeterre, & quia mzaz mentio fiat? nimirum ratio eft hzc, $ ! apil eft locus valde frigidus, cum terra (it nimis quia Sabbathum dies erat Deo dedicatus, & i di frigida , & ibi fit elongata ab omni calore, deftinatus quieti, damnati autem nullam in L $ frigiditas totius terre circumfítantis faciet poenis habituri fünt quietem, ideo in mediis congregari virtutem ignis , & erit efficacior tenebrisillis ne minimum quiderm coleftis lu- in adione , & intenfior in calore. minis videbunt veftigium. Confirmatid ipfum Manfi Il. Ad hoc propofitum revocandz funt in Rupertus Abbas dicens: Quia de feptima die difc.24. n. mnemoriam ingentes illz Babilonice fornacis nihil ibi erit, nihil de Sabbatho Domini, fed 2, flammz, de quibus Danielis 3. dicitur: Ef- fine requie, fine ulla re quietionis fpe tribu- fundebatur flamma füper fornacem. cubitis quadra- labitur.. ginta novem. Quoniam enim myfterio Spiri- V1. Memoratus S. Albertus M. ingeniofe Albert. M, tum fanctum adeo diftincte hunc cubitorum notat titulum , quem S. Joannes inferni ba. in c. 20. numerum, in quo ignisille excreverat, expref- rathro attribuit , inquiens : Miffi funt in ^P0* r fiffe exiftimatis ? Omnia in figura continge- ftagnuim ignis & fülphuris : querit enim, bantillis; hec esim flamma, ignis gehennz cur non potius illud torrentem, lacum, vel fpet LÀ . flammas prefigurabat potuiffet quidem pelagum appellaverit ? Et refpondet, quia J',Q' i Deus, utpote naturz Author efficere, ut flam- tormentum inferni ftabile eft, & immobile, m ille ad quinquaginta & amplius cubitos; utítagnum plenum ardore, & fcetore. Enim quiperfe&tus eftnumerus, pertingerent; ve- vero hujus vitz cruciatus cito tranfeunt,. & runtatem ob certum myfterium illas ad hunc idco femper fpes fupereft, ut unius vel plu- numerum nequaquam pertingere , fed in rium annorum decuríü fortuna mutetur ; quadraginta novem cubitis terminari voluit, hec autem fpes defperatos illos confolari in ut per hoc infinuaret, quod, cum numerus zternum non poterit. Non longitudo tem- quinquagenarius remiffionis, veniz & indul. poris mollit dolorem, inquit D. Chryfofto- S. Chryf. gentiz fitindicativus ( fiquidem ad annum Ju- mus, quomodo enim cum flamma perpetuo in Pfa1.49. bilei alludit, qui quinquagefimo quoquo anno illos premat; non fpes liberationis? eft enim celebratur, in quo tempore omnia debita, qui- gternum füpplicium ; non mortis exfpecta- bus unus alteri adftringebatur , remitteban- tio ? eft enim poena zterna , & fünt etiam, tur) ignis ille infernalis per omnem zterni- qua puniuntur, corpora immortalia. ln tatem, ne quidem per figuram, vel per um- ViI. Salmeron verba illa Evangelii: Liga- Salmeron bram quacunque etiam crudeliffima inflicta Ri tis tmanibus &gc. Sic exponit: Poftquam quili- To. 7. tt. T pona , pro minimo etiam peccato expiari , bet fuerit convictus de merito damnationis, 327* 1:27» ld aut remitti poflit; Spes enim impiorum peri- jubetur ligari manibus & pedibus , quo vel f bit, uia in inferno nulla eft redemptio morem expreíIir Magiítratuum , facinoro- Ó Ibidem n. l!T. Apud Ezechielem de vindice Divine fos in vincula cobjicientium, vel fecundum $o Juftitiz enfe legitur : U£ /ciat omnis caro ,. quia Theophylactum, fignificare voluit, quod poft ego Dominus , eduxi gladium meum de vagina fua hanc vitam non fíit amplius futura poteftas irrevocabilen. Porro quamdiu in hac vita de- operandi aliquid, quod vel bonum vel ma- gimus, Deus enfem fuum, in vagina fua re- lum promereamur , quia fcriptum eft: Ve- conditum tenet, quia patiens eft, & ad poeni nit nox , quando nemo poteft operari. Vel tentiam nos exfpectat; poft hanc vitam vero ne valeatíe a poenis manibus defendere, vel in inferno gladium füum ftringere incípit, id- pedibus effugere , quas neceffario cogitur que irrevocabiliter ; Unde S. Auguftinus e- confiderare, & pati; affeCtu etiam neceffa- ternam condemnationem incommuctabilita- rio vult operari mala , ideo etiam pedibus ligatus eft. tem Divinz fententiz appellat. S. Alb, V, IV. Albertus M. circa Evangelicam divitis VHI. Jofeph. Manfi de qualitate poenarum Manü inc. 16 Epulonis hiftoriam hanc habet confideratio- Lue. infernalium fic difcurrit: Nefcio fane , fi ullus difc.27. n. nem : Magnum chaos firmatum eft , inquit Abra- regni integri poffeflioné omnino pacificam ad 4 viginti ZzI * 1'" Muls LXXIL lwfernus. M viginti annos adire vellet , cum hoe duntaxat dium eft, feria ignis infernalis appreherifio, di- adjecto pa&to onerofo, ut per centum annos in cente D. Chryíoftomo. Itaque fi futurz fen- S. Chry- oft. hom, morbido quodam leGto exteníus jaceret , ita fus gebennz nos teneret, & intolerabilesillas ut ne digitum movere, nec pupillam elevare cogitaremus poenas,etiamfirem & animam, & 13.ad pop. Antioch, poffet, fub pcena perdendi Jus ad dictum re- corpus, Dei legibus tradidiffemus ; non dole- gnum.. Sane etiamfi omnes ibi adhiberentur remus, fcientes, quod majora lucrabimut, a muficze, harmor;v, refocillationes, honores, futuris malis liberationem. LÀ recreationes, fimilesque mentem divertentes - YlI. Joannes Baptifta aDeo electus erat, uc Manfi gaudiorum circumftantiz ; nihilominus tanto vias dirigeret, id eft,perverfos reformaret He. difc. 1« m Li $ tempore ingens hoc tedium nequaquam to- brzorum mores; parate viam Domini, rectas ^ lerare poffet, neque di&am acceptaturus effet facite femitas ejus; idque per predicationem conditionem. Quanta igitur tot, tantorumque füuam operari debeat, dicente S. Luca : Fattum eft ftulcitia, de quibus dicitur : LLaffati fumus in eft verbum Domini fuper Sfosnném Zacbarie fülium s via iniquitatis , ambulavimus oias dificiles ; qui , hoc eft, fubjungit Albertus Magnus;' vade, inquam, in fuis impietatibus defudant , nonut pradica ; feu ut TheophilaGus interpretatur3 regnentin coclo , fed ut peromnemzternita- per verbum intelligeSpiritum fan&tum ; Spi- tem füper lectum ignis infernalis diftendan- ritus itaque fan&tus preceperat ei officium perdant beatum. predicandi ; ideoque venit in omnem regio- tür, regnumque AK ternitas. nem Jordanis przedicans 5 fed quale putatis S. Greg;- . IX. S. Gregor. interrogatus, quom TM eum ex Spiritus fan&ti inftin&tu habuiffe the- apudMan- ftum fit, ut culpa, quecum fine perpetrata eft, ma? przdicans baptismum pocnitentie, Sed fi difc, 30. fine fine puniatur? Refpondet: Hocrecte dice« ut populum hunc ad veram induceret poeni- n. 5. retur, fidiftri&us Judex non corda hominum, tentiam , utgenimina viperarum in columbas fed facta peníaret. Iniqui enim ideo cum fine transmutaret, quibus eum argumentis,quibus deliquerunt, quia cum fine vixerunt, nam vo- rationibus, quave Rbetorica ufum fuiffe puta- luiffent utique, i potuiflent finefine vivere, tis ? Kxibat ad eum ferofolyma , & omnis 9'udea, Matth. 3. utpotuiffent fine fine peccare. Oftendunt €g ommis vegio circa "fordanem , & baptisabuntur enim quia in peccato femper vivere cupiunt, Publi- ab eo in S'ordane ,- confitentes peccata fua. qui nunquam de(inunt peccare, dum vivunt; cani etiam certatim accurrebant, in di&tis fe M, 7 ad magnam ergo juftitiam judicantis pertinet, abluentes aquis; Veneruntautem & Publica- utnunquam careantfüpplicio , quiin hac vita ni ut baptizarentur; imo milites, de quibus nunquam voluerunt carere peccato. Poé&ta cecinit ab initio ( INulla fides , pietasque Bellov. X. Vincentius Bellovacen(is pariterad ma- viris, qui cafira fequuntur.) venerabundi , & fpec. mor, litiam voluntatisreprobz , non veroad a&tum trementes interrogabant eum. Quid faciemus l. 2. p. 4« peccaminofum recurrens, illam a jaftitie - & nos? Quot equidem in fieculis preteritis dift. 5. quiffimo pondere trutinari his verbis dicit: Prophetz in aufteritatibus, prodigiisque ma- Deus non tantum extriníecas con(iderat actio- gnis verbum Dei anauntiaverant, & nihilomi- nes, verum etiam intrinfecas voluntates, nec nus toto €o tempore tantam non potuere col- confiderat quantum, fed ex quanto in ejusSa- ligere meffem, quam Baptifta diebus paucis. crificio quis impendit, velin flagitio , quod Quz tantz operationis differentia? illi tem- committit. . Cum igitur impius ex improba poralia irg, juftitizque divins fupplicia inten- voluntate non ponat modum in delectatione tabant in vita prefenti inferenda ; Baptifta ve- jf peccati , nec tantam delectationem unquam ro atrocitatem przdicebat inferni, inquiens : ? invenire poteít, quin vellet femper (i poffet, Omnis arbor ,. que non facit fru&tum bonum , exci- Lue. 3. v. ampliusdelectari; Ideo Deus, qui corda pen- detur , & in ignem mittelur : paleas comburet igne 9- & 18. - fat, non fa&ta, poenas infligit non fecundum inextinguibili. Hinc S. Chryfoftomus: Stupen- 5. Chry- delectationem habitam fed quzfitam. dam hanc converfionem admirans ita difcur- feft- hom, .] Utilitas memorie Inferni. Ludov, rit: Quid factum eít, quod, cum impiorum fu atth.x XI. In Arles quendam Joannem Berle fuiffe effent filii tamque nequiter educati , fufcepe- i Richeo- accepimus, qui, cum admodum longo tem- runt fübito poenitentiam? Unde hzc facta eft mus in va« [ lf-ïdiät de porea medicis deploratus, lecto affixus ex pa- repente tanta converfio? quis vulneraimme- nim, coll, ralyfi jacuiflet, quadam die in domo füa igpem dicabilia curavit? ignis infernalis curavit pla- 5: conípicatus fuit, quicum jam jam tabulatum gas ; ideoque fübjungit San&tus, confidera, cubiculi fui lamberet, ac popularetur, repente quemadmodum illos ab ipfis principiis attoni- ille horrore perculfus, & jam mortem fibi in- tos reddiderit, de gehenna fcilicet inferendo ftantem animo imprimens , ita fpiritus anima- fermonem ; Hincque ignis infernalis timorem les perculit, nervorumque cotractorum nodos tanto incutiebat majorem , quanto dictam abrupit confeftim, utlecto exilierit, & feneftra poenam viciniorem non vero remotam effe forte fortuna apprehenía , animofo per eam doceret, in deferto il!lo exclamans : gam fe- faltu, fe ejecerit, & velut metuacterrore per- curis ad radicem arboris pofita eft. XIII. S. Thom. Villa novainferno ingenio- S. Thom. fequente, & ignem, & paralyfin diuturnam ef- fugerit. Itaquoque plurimi velut cougelati in- fum quidem,fed parum plaufibile attribuit ep i- Villan. " conc. 1. de que malorum habituum füorum lethargo fe- thetum;inquiens: O vere neceffariam gehefize judicio. pulti jacent, Dei, alteriusque vite prorfus im- poenam,vere decoram inferni pyram! At vero memores,totidem (ane paralyticifpiritualiter; inquies, qua ratione illam carbonum ignitorü [ ad quos excitandos ( fiquidem hora eft jam fimulque tenebroforum & obícurorum cata- ftam, pulchram & decoram appellare potuit ? nos,c.l:e fomno fürgere) cfüicaciffimum reme- 3 ratio 22 Dibliothece .Manualis | Concionatorice ratio hujus epitheti effe poteft, quia timor V. LyfimachusRex à Scythis obfeffus, cum Granat. ignis illius animas noftras purificat pariter & Ob potum aquz fe hofti tradidiflet, eadem ab- loc. com; venuftat, utidemS. Archipraful fübdit: vere fumpta dixit: O quam brevis voluptatis cau« f- 831« decoram inferni pyram , quz Creatoris füi in- fa & regnum & libertatem amifi! Ah quid re- jurias vindicat, & inordinata per culpam reor- probi dicent, cum fe propter momentaneam dinatperpoenam. Vere pulchram creaturam, voluptatem & regno coclefti privatos, & ad mundoque utiliffimam poft reatum;,quaz fi poft tanta füpplicia damnatos viderint! culpam deeffet , defeCtuofus & imperfectus VI. Bion Philofophusdicebat, viam ad in- Drexel. in mundus maneret., Nulla poteft quidem regno feros planiffimam ac tritiffimam effe o dam. portere; ?f.'g!ï 9 caclorum excogitari pulehrior , & opulentior cum plerique illuc claufis oculis eant. fabrica , nee deformior & horribilior abyffo VlL. Que vitia potiffimum ad infernum S. Chryf. infernali;. & tamen D. Chryfoftomus inquit: deducant, Thomas Morus hoc diftycho in- Hom. 7. Etfi ccelorum eft regno gehenna contraria, dicavit : ad pop. ad unum tamen ambo finem refpiciunt, homi- 'Si quisad infernos properat defcendere num falutem, illud quidem ad fe alliciens, hzc Manes , autem ad fe compellens, & timore corrigens Huc iter accelerant balnea, vina, Ve Inchin. p. fe negligentius habentes. Idem quoque S. Do- nrius. 3. C. 20, $.Chryf.. &tor]l. 1. de providentia Divina,non minus ad- VIIT. Quemadmodum olim Jacob Patriar- 1. de Pro- mirandam efle dicit Dei clementiam,dum coe- cha manum dextram Ephraimo juniori filio vid.l.6^ ]um nobis promittit, quam dum nobis commi- Jofephi , finiftram vero Manafii filio feniori natur infernum: Nonminus inquit, gehennz impofuit ; ita Deus ad dextram olim eos; comminatio , quam promiffio regni ineffabi- quos mundus poflponebat ; ad evam eos; lem ipfius clementiam commendat. Ni(i enim quos ille przferebat, collocabit. ; illegehennam minatus effet, non facile quis- "quitas. 4 IX. Daniel, ubi vifüum de Nabuchodon O« Dan; 4« piam cocleftibus bonis potiretur. fore feptem annis inter beftias vi&tvro audi- $. XIV..- vit, fic expavit , ut horam mutus ftaret ; quid nos, íi damnatos eternum inter dz- MISCELLANE,A. mones & tormenta vituros credamus, Uütas. Qualitas. X. Afri, ut leones a fe arcerent , alios a fe L'pfius 1.: Apud Fab. I. Re fert Giraldus Cambrenfis in mari Hy- captos füfpenderunt, quibus vifis reliqui filvis de Cruce. l. Ic. bernia malluente infulam vifam, quz, exire non fünt aufi; quanto magis ad infer- fi quis ad eam appellere volebat, mox alio fe num accedere verebuntur homines, íi dam- transferebat, donec quidam juvenes confilio natos tantopere cruciatos intueantur. quorundam inftructi igneas fagittas in illam XI. Democritus Philofophus docere fole- Beffieus conjecerunt , tunc enim immobilis conüifte- bat, orbem duobus mediis contineri, amore conc. 1.de bat. Talis fugitiva infuüla cor hominis eft. Qua- premii, & timore füpplicii; quz duo Cyrus inferne re fi volumus illud fiftere, & ftabilem Deo fe- Rex Regis brachia appellabat. Re&e autem dem in eo parare ; ignez fa gittz id eft, timo: de proemio regni coeleftis, & fupplicio inferni inferni in illud Jaciendus eft. intelliguntur; per hec enim vel maxime ho- Cedrenus IIl. Zeno Imperator, quem uxor in ebrie- mines in officio continentur. apud Fab. tate vivum fepiliri jufferat, lamentabili fem- XII. Cum Afceta quidam Achillem Mona- Vita PP. 1. conc. 3. 11 per vóce clamabat: Ah miferemini, hf Dom. 19. & aperite chum rogaffet, unde accideret, quod in cella s. $. 107. git mihi. Cumque cuftodes refponderent, alium L] otio ac corpore marce(ceret ; refpondit is, id dm poft Pent. CM jam regnare, nihil, ille ajebat, curo, vos ape- inde provenire, quod nec quietem , quam rite duntaxat , & in monafterium me abdu- fperamus ; nec tormenta, quz timemus, ani- cite. Sed cum non aperietur, ferunt, poftea mo volveret; hoc enim fi faceret, etiam(i inventum prz fame caligas & brachia fua ac cella vermibus plena effet ; libenter in ea $t lacertos abfümpfiffe. O quam gement dam- maníurum. nati in inferno fepulti! / Cedrenus IIi. S. Macarius a Fratribus de monte Ni- ZHternitas. YV. 4 trie rogatus, utfalutari monito eosinftrueret, XIII.. Etfi flam ma fornacis Chaldz ufque Beffeeus ad quadraginta novem cubitos fe porrexerit, conc 6. de cum lacrymis dixit: Ploremus, o Fratres, & lacrymas oculi noftri producant , antequam quinquagefimum tamen jubilearii numeriinf P- 23« eo hinc migremus , ubi lacrym& comburunt non attigit, quia figura erat ignis inferna- corpora, Qua quidem adhortatione ita moti lis, ubi nullum Jubilzeum fpei & gratiz datur. XIV. Recte quoque Prudentius canit : Prud, con« funt Fratres, ut & lacrymas copiofe profude- rint, & in genua proftrati ad S. Macarium Vermibus & flammis, fummis cruciatibus tra Mar- «vum. cianit. dixerint: Pater, ora pro nobis. Faber IV. Proverbium eftItalis: Afpettar, & non Immortale dedit, fenio ne flamma periret. lu V ] conc. 2. in venir: giacer, &nondormir: Servir, & non Dom. 1$. gradir, fon tre cofe da morir. Id eft, expectare, 5. XV. I poft Pent. & non venire : Jacere, & non dormire: fervire, AXIOMATA. & non placere, fünt tria, quz poffuünt mor- li tem accelerare: quod nimis verum darmnati fet voluntas propria, & infernus non S. Küem,. experiuntur. I. Ce erit, Aüigner l Titulus .L X XIL. Infernus. 23 )N E:gner Wil, ift das ezgentlzcbe Holz des- Holli- . rum. A. Jcremlas Drexehus in rogo dämnaw- Jchen Feuers. II. Facilis def'cenfus averm. IV. Phllxppus D Outreman in Pædagogo In die Hellift ein gebabnter. Wg. - - Chriftianop. r.c. 8. $. 9 Ill. Qui vivus cum Chrifto defccndlt ad V. Ludovicus Granatenf s in loms «come juferos, munibus fol. 826. Moriens cum eo afcendit ad coelos VI. Joannes Lopez prtom.l 9:€,3« II I JVr wit. Chrifto im. Leben abfabrt. zur. Hall, . VII. Petrus Canifius de noviff. c. 5.- At JDer fabrt mit ibm nacb dein To4. in. Fmindl. VIli.: Matthias Faber. conc. $. in fc&o S.. IV. Procul ab aula, procul.ab mferno, Catharing. Item conc. 6. & 7. Dom. 3. poft JFeit on Hof , «veit von der.. Hall. Epiph. item conc. ?, & 3. Dom. 19. & conc. 2« V. Momentaneum , quod. dele&at, Dom. 20. & conc. 7. Dom. 21. poft Pent. JEternum, quod cruciat. IX. ThomasStapletonius tom. 10. in Dom. Hs avobl tbut , mebrt eine kleine Z*zt, 3. & t.. 8. in Dom. 5. poPcEplph Item t. r IWas «veb tbut ,^ z»&brt.in Ezmgkezt 1nDom 19. poft Pent. : ^NI. Memorare noviffima , &i in æternum i D X:-Henricus' Engelgrave i in Luce Evang. non peccabis. - Dom. 5. poft Epiph. J/er oft betracbt. die letzte .Ding , XL. jofephus Langtus in Polyanth tit. eo« Der flucbt der Sünd , macbt das Gwæfm ring. dem.. XII. ]acobus Salxanuä de timore Dei 11b ult.. ($ XVE. XIH. Dlonyf' us Carthufïanus de quatuor AUTHORES. noviffimis c. j. - XiV. Georoms Reéb in reguhs prudentlæ a Petrus BeiTæus de quatuor nov1£i" mis, ( 1.5 3. £ r . II. Gabriel Inchinus de quatuor nov1Hï- XV. Bartholomæus Saluthrus in feptem mis part. 3. tubis, tuba 6. tota. -ü-*ï-'ä' **-&***-&************M**&*-&ä***************** -ü--ä--ä- j 81 'IITULUS LXXIII d IN RA'II UDO- $R IV. Quid eft, quod debui ultra Pacere Vl-lf 5. V. 4. |.de nec mez, & non feci? an quod exfpe&av:, " QIIOAD ESSENTIAM ut faceret uvas, &. fecit labruícas.? V. Numquid redditur pro bono' malum?Ier 19. v a. Dg/ïmtw. uia foderunt fovearm animz mez? lo. VI. Hoc àutem fcito , quod in-noviffimise Tim, 3. I eruntV» 1 diebus iaftabunt tempora periculofa [ St culpablhs neghgenma in deb:teä gra- enim homines feipfos.amantes, cupidi , elati, Jof Lan- titudinis officio períolvendo. 5eu fupcrbx, blafpheml, parennbus non obedien- 0f gius V. eo- brevius : 'tes, ingrati, ícelefti.: dem, F. Eft culpabilis omiflio gra- Vil.:Hzccine reddls Dommo, popule ftul- Deut. 39. titudinis debita. : te & inlipiens? numquid. non ipfe.eft Paterv. 6« ZAus. tuus, qux poffedit te,. & iecn, & creavit tc? Damnum. Seneca; II. Benefïcmm acceptum neeare. II Beneficium collatum dx(ï'mulare. VlII Qm reddxt mala pro boms, non re-va 1g. IV. Beneficium acceprum non compen- cedet malum de.domo ejus. V.13. fare l IX. Ingrati fpes tanquam hybernales gla-9 "P 16,.. j. de V. Beneficii accepti penitus obhwfsx cies tabeícet , & ddperlet tanquam. aqua fu« ib Vi. Beneficium collatum maleficio repen- pecvacua.- dere. X.In dieilla erunt civitares fort:tudlms ejus er. 17. v. o ll dereli&tze ficut aratra, & fegetes, quz. derelis 29* & funta facie filiorum.i(: acl . & eris deíer- cotl EX $. SCRIPTURA. ir ta, quia oblita:es Dei Salvatons tui & fmus Qualitas.. ad;utoms tui non eris recmdata eft inventus; qui rediret, & däret Lue. :7. I Non V. 17. gloriam Deo. G. U. Àf. 1, v. 2. II.: F]læos enutrivi, & exaltavi, 1pfi autem EX S$i4 PA TRIB[IS fpreverunt me. .Dfm?num. If. ; v. 3- 1. Coonowtbos poffefforem ürum & a(i- nus przíepc Domini füi : líraél autem me non ngratitudo eft inimica animz , e,mnanmes Dern. f. i cognov:c, & populus meusnonintellexit. H meritorum, vircutum difperfio, bencficio- 52. rum 24 Bibliotbece Mariualis. Concionatorias rum perditio, ventus urens, ficcans fibi fon- tus effem , quid reponere vellet, fi manum, edes & oculos ei aliquis reftituerect ? re- tem pietatis , rorem mifericordix, fluenta oratia. fpondit: Servum me illi perpetuum confe- 1. Recolam ad mentem meam omnia bo- crarem. Tunc ad divitem converfus: Cum S. Aug. . na, Domine , quz feciíti mihi a juventute érgo & tibi, inquit, Deus oculos & manus; 18 folil. mea, in omni vita mea. Scio namque, quod ac pedes, ceteraque corporis membra inte- ra & illefa tot annis fervaverit ; tu iis 5 $, ingratitudo multum tibi difpliceat ; quz € xin ] radix totius mali fpiritualis, & ventus qui- contemptum abuteris ? e Vif dam deficcans & urens omne bonum , ob- V. Anno 1481. Danti fci latro juvenis fu- lbiden;. ftruens fontem mifericordiz tuz fuper homi- fpendendus, ope P. Guardiani Franciícano- nem , quia & mala jam mortua oriuntur ; rum;qui eum olim e facrofonte levabat, vita donatus; peffimam vicem retulit; eundem $H & viva jam opera moriuntur. Tíei S.Ambrof. . lIl. Si accipientes divina munera taciti & enim poftea a tergo adortus, & caput medium Il $. 42. fidit. Captus & ideo capite damnatus, ulti- immemores füerimus, tanquam ingrati & in- digni eorum fübminiftratione fraudabimur. ma verbalocutusdixit: Utinam omnes, qui S. Auguft. . V. Ingratus exiftit, qui plenus virtutibus a (üfpendio me fuis precibus nuper liberarunt; In hoc enim l. de pon. Deum non omnino timuit. fimili morte peremiffem. jn quisque peccator fit culpabilior, quo eft Deo VI. Columbus poft occupatas in India In- Alphonf. lor. dolles acce Ideo enim Adam plus peccavit; í fulas quatuor, jam Vice Rex ab zmulis fuic deO in elat. uia omni bono abundavit. accofatus, velut Indos baptizatos non foveret, hift. Chill, sJ Chl'y- ftuderet potius maricipia ex iis,quam Chriftia- V. Quanto majora beneficia funt homini- i. 4- c- 60 foft. fuper bus collata, tanto graviora pcccgntibus ju- nos facere, eos occupari in effodiendo auro; Matth. dicia conítituta. : non habita ratione, eos fuftentandi. Unde Rex S. Bern. $. VL Gratiarum ceffat dift urfus , ubi re- Francifcum de Bobadiglia cum poteftate mi- X. in cap. curfüs non fuerit. Nec modo nil augetur fit, qui in Columbum inquireret. .Qua de re jejunii, Rex eum inoneri literis cztero officiofis juf- ingrato, fed & quod accipit, in perniciem ei vertitur. fit, nequzfitori obfiftere. Is non auditos; eum VII. Retribuebant mihi mala pro bonis. ac fratres poft multas criminationes jubet in Bl 8- Augm- lg inP,34. Ego attuli fcecunditatem, ipfi retribuebant vincula dari, & ferro oneratos in Hifpaniam flerilitatem : ego vitam , ipfi mortem : ego mittit. Cum vincula effent Columbo injiciea- honorem, ipfi contumelias: ego medicinam; da, diu nemo prz reverentia aufus eft id exe- eqe ipfi valnera: & in his omnibus , quz retri- qui: donec vilis homuncio ejusque adeo co- Da N buebant, utique fteriles erant. Hanc fteri- quus id fecit. Ubi Columbus à fervo fuo vi- litatem in arbore maledixit ; ubi fru&um,; dit (ibi vincula injici ingemuit. Ét: ita, in- quit mundus eum tra&tat, qui ei fervit; hoe cum quær:?et , non invenit. przeinium eít humanz ipei, & laborum ? Sepe- $1V. - liar, (imorior, cum his vinculis, ut fintteftes, folum Deum facere gratiam, cujus eum non : EXEMPLA CATHOLICA. poeniteat, mundus mentitur, & fallit. übi Qualitas. f &i fuit in Hifpaniam delatus, Rex id zgre tulit: Y cerna Pharaonis füccedentibu S pl'O- neque enim id volebat. Adduc&tus ad Regem Gefi, 42. l. Pln fperis oblitus eft beneficii a. Jofepho & conjugem ejus prz lacrymis diu loqui non accepti, ideoque ipfe fe redarguit, ac accu« potuit; tanquam rationem fa&torum dedit, fatdicens: Confiteor peccatum meum ; quod Reges confolati hominem , comperta demum videlicet oblitus Benefactoris mei non fim veritate cum poteítate priori eum. ac fratres lu locutus Pharaoní pro illius liberatione. in Indiam remifere, bonis omnibus ante con- |./ fifcatis , denuo illi redditis. W Exod. 3o. 1I. Dedit Deus eam gratiam in oculis He- Eu braorum, ut eos omni auro & argento re- Vil. De Adamo primo parente noflro fic loquitur S. Auguftinus: Quanto magis homoS. Auguft, Qi busque pretiofis fpoliarent ; at illi ex his fpo- liis 6ibi vitalum aureum conflaverunt, quem, fruebatur Deo, tanto majore impierate dere- l. a1. de vero Deo relicto, adoraverunt. liquit Deum, & factus eft malo dignus zter- €iV« c 17 Surius in III. Quibusdam Agarenis per cellamS Sa- nno, qui hoc in fe premit bonum, quod poffet vita to. 6. bze transeuntibus & famentibus, cum ipfe ra- effe zternum. f. 95. h dices tantum & cortices arundinum appofuif- VIilI. De [udeis quoque S. Chryfoftomus:5. Chryf. fl fet, illique paulo poft rediiffent, & cafeos da- Vults cognofcere , quanta Judzis fecics. contra M DEUS? & permanferunt femper ingrati. "** &ilosque attuliflent, exclamavit hic fan&tus : [ Heu mihi! Barbariifti, parvi noftri beneficii Septuaginta & quinque animz ingrefTz funt memores referre gratiam munifice ftudue- JEgyptum , & faQw fünt fexcenta millia. runt; nosautem, qui quotidie fruimur bonis Mortuus eíft Jofeph, & furrexit Rex alius im- lj Creatoris, nullam ei viciffim ftudemus referre memor Jofephi, qui valde illos afllixit, cla- maverunt ad Dominum, qui eduxit eos per ratiam per mandatorum obfervationem. Engelgr. ^ IV. Frater ZEgydius S. Francifci Difcipulus Moyfen ex ZEgypto, & duxit in defertum. Et queruntur Moy(i : Eduxifti nos in defer- inDom.6. cum divitem quendam pro beneficiis acce- poft Pent. pris inoratum vidiffet, eum hoc argumento tum, ut occideres , quafi non (int fepulchra l in /gypto. Cognofce ingratitudinem. Sed ingratitudinis convicit: Incidi, inquit, in ho- minem manibus & pedibus truncum , oculis- rem majorem vide. Quadraginta annis fue- que orbatum, eum cumi benigne percundcta- runt in deferto, capillusque illorum non cre- vit [ Titulus «LXX'JH. ]Ingratitudo. 25 vit, neque unguis, neque veftis fordidata, nec VIII. Recenfet Sabas CaüilïOneus in liBe!loMiiOI- P calceus attritus, non feminaverunt, nec mef- quodam, cui titulus : Ricordi, in Brutiis olim 4* €oll. 1. fuüerunt, non pinfuerunt, nec coxerunt panes, ftatutum, ut is, qui vellet agere contra ingra- fed panem de coclo comederunt, & poft tot tos, certam campanulam ad id deftinatam beneficia dixerunt Aaroni: da nobis Deos; pulfaret, ad cujus pulfüm mox quidamSena- tores conveniebant. Accidit forte, ut quis ui nos precedant. S. Ambr, IX. De Juda S. Ambrofius ait : In prodi- equum czcum & ftrigofum ob fenium domo » l. 1. de tore Dominus hoc graviffimum invenit, quo expulerit , qui equus forte ftabulum ratus, Vil'g- ejus condemnaret perfidiam, quod gratiz vi- facellum illud intrat, in quo di&ta campana cem non reprzfentaverit, & conviviis amici- pendebat: ex qua cum frondes, neício quo tiz venenum malitiz miícuerit. cafü penderent, equus quippe jejunus decer- S. Hier. in X. Tradunt Hebrzi, tefte S. Hyeronymo; pendo campanam movit, & fenatorum au- lfaiam l. ideo e&grotafle Ezechiam , quod poft inaudi- res, ut mox ad cauíam dicendam conflue- 1I. rent, excitavit, fed reperto tantum ad cam- tam victoriam Judzorum & Affyrii Regis in- teritum non cecinerit laudes Domino , quos panam equo, ut viderunt , cujus antea fuif- fec, Domino fuo reftituendo, ut eadem lege cecinit Moyfes Pharaone fübmerfo, & Debora interfe&toSifara, & Anna genito Samuele. equum aleret , qua cautum eít , efle cui- W JOD- 4. quam ingrato. ll - XI. Jonas, quia non gratias Deo egerat àt, ob hederam tam fübito productam , mox füb 1X. P. Scipio Affricanus ZEmilianus M, Vellejus I. till diluculum preparavit DEUS vermem , qui Aquilio, & C. Sempronio Coff. poft duos ?- Valer, ( - arrofit & arefecit illam. Confulatus, duosque triumphos, & bis ex- cifos terrores Reipublice ; mane in lectulo $. V. repertus eft mortuus, ita ut quedam elifa. rum faucium in fervice reperirentur notz. EXEMPLA-PRQFANAU' Ab hinc annos centum quinquaginta , ait Vellejus , de tanti viri morte nulla habita A Qualitas. eft quz(ílio , ejusque corpus velato capite :Plütarc'h. :ï. lienienfes a Philippo in bello capti, ite- elatum eft, cujus opera fuper totum terra- At in- ApoPh. rumque dimiffi tam ingrati fuerunt, ut rum orbem Roma extulerat caput ; feu fa- etiam veftes & ftragulas a Macedonibus re- talem, ut plures, feu conflatam infidiis, ut peterent, eosque propterca in jus vocarent.- aliquz prodidere hiftorix ; mortem obiit. Baron. X. Livius Druíus vir nobiliffimus , elo- Vellejusf, II. Bafilius Imper. cum in venatione cervi ann. 869. cornibus per zonam arreptus in füblime fer- quentiffimus, fan&iffimus, cum Senatui pri- 59- -- 7- retur , & quidam ex famulis ejus liberandi ícum reftituere cuperet decus, in iis ipfis, cau(a cingulum enfe diffecuiffet, pro munere, quz pró Senatu moliebatur , Senatum ha- buit adverfarium; tum converfus Drufi ani- quod ei debebat, caput illi przcidi pev fum- A (h mam ingratitüdinem ju t; quod contra Im- mus, quando bene coepta male cedebant, ad dandam civitatem ltaliz. Quod cum mo- peratorem gladium ftrinxiffet. Sabellic. IIi. Athenienfes, licet Socratem Apollinis liens revertiffet e foro, immenía illa & in- cognita, quz eum femper fequebatur, mul. l. 7- €. 2.judicio omnium fapientiffimum declaratum , füamque juventutem przclare ab eo inítitu- titüdine cin&us, in atrio domus fuz cultello percuffus, qui affixus lateri ejus relictus eft, tam Ícirent, nihilominus tamen ob levem cauíam veneno oblato fuftulerunt. intra paucas horas difceflerit, Sed cum ul- timum redderet fpiritum , intuens circum- TLangius 1V. Tuftinianus Imper. licet Belifarii Ducis ftantium , moerentiumque frequentiam; ef- V. eoderm, füi auxilio , Perfas in Oriente, W/andalos in fudit vocem convenientiffimam conícientiz in poly- Africa , & Gothosin Italia fuperaffet ;; horum anth, tamen ompium immemor eum exoculari juf- füz : Ec quando , inquit, propinqui, amicique, 574 - uft, fir, unde is poftea ftipem petens dicebat: familem snei. civem babuit ves publica. dé Belif(ario nummum date, quem virrus extu- W VL 1f. 7it, & in imum invidia ( &ingratitudo) pre- SIMILITUDINE S. cipitavit. Beitlinfe. "V. Cefar cum inter eos, quorum manibus y Qualitas. fto S. interemptus effet, etiam Brutum, quem tam 4fA Matth. I.S icut hedera arbores , quarum auxilio in Plutarch, text. 3. paterne educaverat, & ad füummos honores altum affurgit, corrumpit, & deftruit : in Mor. evexerat, vidiffet, hoc folum quafi dolens P i ita ingrati füos benefactores peffumdant. dixit: Et tu fili? II Sicut dementiffime ageret , qui tuto- Senec,l. 4. Ibid, VI. Valerius Maximus merito ingratum rem filio relinquerec pupillorum fpoliatorem : de ben. c. animum Popilii exaggerat, quod a Cicerone ita peffime beneficia collocat ; qui ea ingra- !7* prius defenfüs, poítea cum Nemo Antonio tis confert: in ejus cede obtemperare vellet , ille folus III. Sicut Siphinius lapis oleo excalefaCtus Idem in fi tanti facinoris executionem fufceperit. durefcit, alioqui molliffimus ; ita quosdam mil. ? Ibid " VII. Claudius Nero decrevit, ut, fi Do- benefactis reddas deteriores. IV. Sicut nubes folis virtute in a ltulm füb- Stapl. t. 5. minus quispiam fervum zgrotadtem non in Domq omni cura foveret , aut domo ejiceret, hoc ve&sm folem poftea offufcant; ita ingrati a 15. poft Deo exaltati gloriam ejus obicurant. ip fo fervus libertati reftitutus foret. $ . Pent. [ R. P. Lobn. Bibl, Man. Tom. II. 26 Bibliotbece Mantalis Conäomtorz'æ jbid, &l V. Sicut mari omnes dulces aquas recipit, $. VIII. 15 & falfasa fe remittit ;; ita ingrati mala pro bo- nis reddunt. P M E D:1 A. Ibid, VI. Sicut mulus a niatïe lactatus calcibus L. $ epe confiderare, quantopere nobis doleat, illam ferit ; ita ingrati a Deo impinguati re- fi nobis pro minimis licet beneficiis debi- calcitrant. t* gratiz non agantur ; hinc enim colligemus, lbid. VIL Sicut Mufcz in terfiffimis fpeculis quantopere Deo difpliceat, (i pro tot, tamque reptantes labuntur , in afperis locit herent; magnis bencficiis ingrati exiftamus. ita homines multi beneficiorum immemo e LA ; li. Exempla brutorum quotidiana ponderare injuriarum tenaces funt. FCS? Quz ob unum alterumve bonum datori blan- $ Damnum, Stapl.tekt. diuntur, aliaque gratitudinis figna exhibent, If VIII. Sicut fí rex quotannis mille aurcos liI. Defiderium celeflium donorum concipere ; *5.Dom. 3e dari cuipiam juberet, ille vero eos omnes in poft£piph fic enim incitabimur ad ingratitudinem, qua " venenum velarma, quibus eum tolleret, im- talium donorum impetrationem impedit, to- penderet, utique gravem iniquitatem commi- us viribus deteftandam. " fiffe, milleque mortes promeruiffe cenferetur ; IV. Beneficiorum .Dei mognitudinem & multi- fip ita non minore poena digni cenfendi fünt, qui tudinem frequenter meditari ; ex hu jus enim me- M ditationis ne lE Dei donainoccafionem peccandi vertunt. $ glectu plerumque ingratitudo Thom. IX. Sicut mendicis gratias pro eleemofy- oritur. $ Kemp.L2. na dicere negligentibus , nullam deinceps V. Beneicia pptiom a Deo accepta annotare , 9 IO(1^?- ftipem porrigere folemus; ita non poffunt in certaque tempora, quibus recolatur fibi praz- nobis dona gratiz fluere;| quia ingrati fümus fcribere; maxime autem in primo puncto no- Auc&tori , nec totum refundimus fontali ori- &urni examinis ferventius fe ingratiarum giui , ut bene notavit pius Author. a'&ione;.cxerccrc.- | $. VII. d 50 IXO N MOTIVA. ASCETICIKXE I ui vitium hoc vehementer 'Deu's de- ia funt prcipua, quz circa hoc vitiums, Aug.'t; teftatur: hinc primum peccatum, ITr ab Aíceta obíervanda fünt. Primum de fpir. d& T(aim c, 1. qubd I faias a Deo pópule Ifraclitico expro« eft, ut bene advertat, quod S. Auguf(tinuslit. brare juffus erat, ingratitudo fuit, dum dixit: alicubi fapienter prenuntiavit, nimirum cul- Audite cocli, & auribus percipe terra, quo- tum Dei in hoc precipue conftitutum effe, niam Deus locutus eít: Filios enutrivi, & &t anima ei non fitingrata; undein ipío ve- exaltavi, ipfi autem fpreverunt me. Stapl.text. riffino & fingulari facrificio Domino Deo II. Quia etiam natura humana velut rbon- noftro gratias agere jubemur. Deus enim 5. in Dom, &rum d eteftatur hoc vitium; fic enim natura- 15. poft bonorum noftrorum non indiget. Pento le eft amantem redamare, quia amori folus II. Secundum eít, ut pariter bene äppre? Pf. 54. V» amor digne rependitur; ita monftrofüm eft, hendat, nullum perinde vitium tantopere di- 14. amanti ac benefacienti gratum fe non pra- bere. fplicere Deo, ac fubjeCtum ad divina dona ac- cipienda ineptum reddere, quam ingratitudi- lII. Quia etiam Pefzie hoc vitium oderunt: ner, ac proinde fpecialiter ab Afceta fugiene cum tam ex vatiis hiftoriis, quam experien- dam effe, neillud de Juda di&um audire coga- tia quotidiana conítet, quantumvis feras be- tür: Tu vero homo unanimis. Dux meus & ftias beneficiis collatis cicurari. Sed & tme- notus meus , qui fem per mecum dulces ca- morabile eft, quod Geminianus de pelicano piebas cibos , &c. l refert, quod fcilicet, dum ob effufum füper IH. "Tertium eft, ut fciat , non modo pro pullos fanguinem; quem pro ipfis vivifican- fecundis rebus , fed etiam pro adverfis ca- dis roftro ex pectore excivit, ita debilitatur, vendam efle ingratitudinem ; nam, teíle S. ut a pullis ali debeat , diligenter attendat , Hieronymo QChriftianorum propria virtus quinam hoc officium majori follicitudine prz- eít, etiam in his, quz advería putantur , ftent; & hos velut gratos foveat,reliquos velut referre gratias Creatori. ingratos & abortivos nido exturbet, Hinc me- S, Ambr. po X. l. 6, in ITe- rito S. Ambrofius exclamavit. Quid de cani- CONCEPTUS PRJZEDICABILES. xam. C. 4.. busloquar, quibus infitum eft natura quadam referre gratiam , & follicitas excubias pro Do- L. Hx occafione thematis: Non ef? inventus, Luc.17. v. minorum falute pretendere ? Quis non cru- qui rediret. , &9. daret gloriam Deo? Ingra- 17. befcat gratiam bene de fe merentibus non re- torum hominum multitudo oftendi poteft, ferre, cum videat etiam beftias refugere cri- feu, quod idem eít, quam commune hoc men ingrati? Etille, impertitz alimonis fer- vitium fit omnibus hominibus , id quod fa- vantmemoriam;,tu non fervas falutis acceptae? S. Bern. 1. cile przftabitur, fi tres gradus ad perfectam IV. Quia fumme perniciofum eft hoc vitium : gratitudinem requifiti ob oculos habeantur , $3. cum non tantum exficcet fontem pietatis ro- videlicet, ut beneficium magnizftimetur, ore rem mifericordiz, & fluenta gratiz, ut S. Ber- deprzdicetur, & facto compenfetur; quz fa- nardus dixit ; fed etiam graviffimarum poena- nc tria officia refpe&u Dei faltem a pauciffi- rum reum faciat, eum tanto majora ingratis mis obíervantur, cum plerique donis Dei ad fupplicia fint conftituta, quanto plura bene- contemptum & offenfam Dei abuti foleant, ficia prius fünt collata. ntec. "Vide Fabr: conc. 1.in Dom. 13. poft Pe l Tinlus LXXIHL- Jgratitüdo. a Col s v. l[. Ex occafione thematis : Qui reddit tiic- tem füper bona fua -temþoxfalia induxit. 6. à 50 lum pro bonis, non vecedet malum de domo ejus: Diripiant alieni labores ejus:: Jufto. Dei judicio Poffuntexplicari mala, quz obvenire plerum- indigniores & magis gratos difpenfantis. ^. que folent ingratis. Nimirum z. Malum ne- INon fit illi adjutor , nec fit, qui mifereatur pupillo- gate benedictionis in tebus temporalibus, quia rum ejus : Qui equum eft, ut hominum obli- gratiarum ceffat difcurfüs, ubi recurfus non vionem incurrat , qui tanti benefactoris obli- vifci aufus eft. füerit. 2. Malum ;nfami?, quam merico in- curritingratus apud Deum & homines , utpo- $. XI. te qui negligit officium, quod ipíà bruta tam MISCELLA NE A. follicite folentpraftare. 3. Malum cuipe, cum, S. Aug. c. tefte S. Augufítino ingratitudo fit radix totius — Qualitas. 19. fol. ter plurima , maximaque vitia nullum Senec.1. , mali fpiritualis, & ventus omne bonum defic- I. In cans. 4. Malum $ene: Quia quanto majora frequentius eft, quam ingrati animi, ucde benef, cuique beneficia fünt collata, tanto majora jam olim re&te advertit Seneca. C I uoque ingrato füpplicia fünt conftituta , ut II. Diogenes querenti; quid apud homincs Stobzus a- $, Chry.! S.Chryfoftomus dicere folebat. V ide Fabrum celerius f(enefceret : beneticium, inquit; dici e pud Lan- fuper enim vix p l gium in Matth. conc. 3. in Dom. 13. poft Pent. . oteft , quanta bcncficiix atcept .Polyanth, lfaim ; v. III. Exoccafione thematis : ilios enutrivi , apud plerosque fit oblivio, lll. Themiftocles Ath enienfibus ipfuniï;lutaïäh. $, exaltavi , €9 ipfi preverunt me : Oftendi poteft, quamjufte hzc verba Deus etiam noftris tem« contumelia afficientibus, quid tumultuamini, n a poph.- inquit adveríus eos , a quibus fzpe numero po titu ribus ufurpare poffit, imo longe potiori commodis fuiftis affe&ti? Ajebat autem fe fi- lo. 1. Quialonge majori follicitudine enu- trivit, alens cibo & potu longe preftantiori milem platanis, fub quarum umbra accur- * runt homines afflidi tempeftate, & easdem corporis fcilicet & fanguinis füi , medicinam quoque pretiofiorem longe per Sacramento- mox, ubi ferenitas rediit, vellunt, &lacerant. rum inftitutionem offerens, & majorem (a- ]V. Plato Ariftotelem mulum vocare fole- Jiian, 1. pientiam communicans per clariorem fui, re- bat, eo quod, ficut mulus poft lac a matre ac- 4. de var. rumque cocleftium cognitionem inftillatam. ceptum eandem calce ferit ; ita ille quoquehift. oft lac fapientiz a Platone hauftum peripa- 2. Quia etiam copiofius longe exaltavit, dum plura & efficaciora media füuppeditavit ad vir- teticam fcholam contra ipfüm inftituerit. tutum,per quas folas verus honor & gloria ob- V. Alphoníüs rex objurgatus, quod in Al- Paüorm. tinetur, perfe&ionem obtinendam, majorem- varum lünam hominem ingratiffimum tot be de'rebus que cum ipfo amicitiam , qui fupremus digni- neficia contuliflet, quorum ipfe ne meminiffec P^« quidem, refípondit: an ignoratis, ingenti be« tatis gradus eft, comparandam. Oftendatur dein,quam gravem oporteat effe contemptum neficio non ai(i ingen 'ti* ingratitudine fatise eotum; qui poft tot tantosque favores ac ho» fieri ? nores collatos, nihilominus adhuc ipfüm odio VL In veteri lege holocauftum, quod offe- Lev. 7. profequi & fpernere aufi funt, cum tamen ipfa rebatur progratiarum actione,non erat in cra. ftinum fervandum ; ut per hoc oftenderetur, bruta ad nocendum a natura impelli folita, parvo quandoque cibo cicurentur, & ad be« gratiarum aGiones non differendas efle. ^ neficia potius , quam damna inferenda per- .. VH. Per Ezechielem precepit Deus , utEzech. e. Pf g1. v. trahantur. Juvabit hunc in finem illa Pfalmi- qui templum ingrediebatur , per aliam por-46. 1d» (txe verba : Si inimicus meus maledixiffec tam egrederetur, ne propitiatorio alioqui mihi , füftinuiffem utique, &c. cum fequen- terga verteret; quo ritu docere voluit, non- tibus paulo fufius explicare. L efTe Deo beneficia conferenti peroblivionem. Pf. to0g. v. IV. Ex occafione themati s: Proeo, ut-me terga vertenda. - VIIl. Guilielmus Parifienfis di II ciligerent, detrahebant wnili : Oftendatur, quam xit, ingrati- Guil, Par, vere ingratitudo detrattio dicatur, tum refpe- tudinem effe mágnum diaboli miraculum, . 1. de &u Dei , cujus beneficentia. & amor erga cum fit vel maxime contra naturam. Rhet. div. Chrifianos minoris longe «ftimatur apud 1X. Fridericus Imperator dicere folebat, * 4 gentiles & alios Ecclefiz hoftes, fi videant ex iis , quos extuliflec, quam pauciffimos ipfos Chrittianos in eftimandis bereficiis fpe- gratos fuiffe, idque muneribus fuis adtum cialibus a Deo collatis tam negligentes effe. effe, ut ex fidelibus infideles fierent. Damnum, Deinde pariter oftendatur, quam gravis ma- ledi&io maneat ejusmodi ingratos Cbriftia- X. Seneca notavit, humanis legibus nul-sfapl. In nos , illa nimirum , quam David in citato lam . ingratitudini poenam confiitutam effe ,Dom. 3. poft E. Píalmo expref(fit dicens : 1. Con/Titue faper eum quia tanta ejus efLiniquitas , ut foli Dei jufti- piph. text., peccatorem ,. & diabolus [let a dextris ejus , qui tiz ridigiffimz punienda relinquatur. B. eum ab uno peccato in alterum pracipitet. XI. Publius Mimus dicere folebat: Dixeris Bufeus in 2. Cuin judicatur , (maxime in extremo judi« maledi&ta cunGa, fi ingratum dixeris. Panár. cio ) exeat condemnatus. Oratio ejus fiet in peccae XII. Cicero quoque de ingratitudine di- Cicer. o4 tum; quia locutus eft adverfus me labiis do- cebat : In ingratitudinis vitio nihil mali nonAttie. g. lofis , & fermonibus odii circumdedict me. ineft. XIII, Rede 'cccinit nonnemo: 4. Piant dies ejus pauci; quia, cum non agnoe Ícat beneficia conditoris & confervatoris füi; Pertufuüm vas eft ingratus homuncio , femper Cornartus; non meretur illis diutius frui. . JNutantes transe uod infundis ; perfluit in nihi« que, q um,. feraniur filii ejus , &? mendicent : Quia ipfe arene R. P. Lobn, Bibl. Man. Tom. 1I. D2 XIV. Cet£« P. Bibliotbece Manualis: Concionatorie Langiusin ^ X[V. Cerva:quepiam cum:fugiens venae . VI. Undankbarkeitiftein Fas ohne Boden, Pol. fol-: tores (ab vite fe abfcondiffet; & iis pratergref- $74 dardurch alle Gutthaten ausflieffen. fis pampinos carpere coepiffer, venatores ftre- ;, VIl; Die Gutthat (chilt, ders nicht vergilt. pitu excitati redierunt, & deprehenfam armis VIII. NVer mitgewifchtem Maul vom Tifch fuis occiderunt. .Quz moriens dixit: Merito 'geht, kommt fobald nicht mehr hinzu. .. mihi hzc accidunt, . ÀX. Undankbar Gmüth; Güt übel hüt. [ quia violar.f f.c:vgtrjcem f meam non horrui. i -:'X' G periges Dankcq » macht gfpærigeïs Empfangen. i 5 XII. .« XI. l.ln 'haït e,Erd&h ift übel a "f:ft.efn. | AXIOMAT A. ji Conmillus,^. . T. Non male cecinit Catullus : t.t A pr "AUTHORE S. Omnia fünt ingrata , nihil fe;iffe bc:nig»nqm : 9 MP ]oanne*'s' Bufzeus in Panario. V. eodem. . T. Jofephus Langius in Polyanth. V. eod.. Bücfhä.erll's.' II. Quod facis ingrato, certo p;rit',ündique acto. d : 4 ; Und ankbarkeit h auet ,der-fWohl,that den *5 HIL "Thomas Stapletonus in Promptuario Zapfen vom Fasab. Verlahmetmilde Hand. text. 3. in Dom. 1 3 ,pO& Pent. & ;ext; j. in Dom. Palm. Florleg, . ]ll. Vor W/ohlthat w'enig Dank, IV, Laurentius Be p. r - Macht Unvvillen und boefen Gftank. yrlink i. 4 Fe[toS Ma;- IV. Acerbum eft, thiz Apoftoli. text 3. meflem metere. z pro 'benefa-&is; malpgu.m . V. Mathias Faber F Undankbarkeit ift hart Zu-verkocrhän. poft Pent. - " conc. 1. in.Dom. 1;. fv V. NVer gfpzrig feet die Dankbarkeit, .. VI. Jofephus Manfi in Ra .Bibi. moral. txf: 30. ? Wir d gfgærjg þfchnþc':i—den: Freygebigkeit. diíc. 1 9f & feq. Y [ I O BONA INTENTI mu*s ; mctcenariis, ,aHïmilämür, Sin autem [ bono & honelto propter feipfüm adhazrea- /QUOAD ESSENTIAM. mus, in filiórum genere fümus. Filius enim ubi ad prudentiam diícretionemque perve- Dejïnjtio. : nerit, paterna votà exequitur , non timore i ^ I. plagarum , non etiam mercedis & premii ? ft actus volunta tis, quo actiones hlom'i- cupiditate , fed amore, pietate, obfervantia- l nis ad finem aliquem füpernaturalem dee a Patrem: perfuafus enim fatis eft, E diriguntur. Ipía virtutum omnium uüum [: ore, quidquid Patris eft. . Subdividi- finis, initium, decus , & ornamen- tur autem quzvis ex iftis intentionibus in l " tum eft. De qua locutus eft fponfus dicens: virtualem, & a&ualem ; hzc eít, quz ipía [U Vulnerafti cor meum , foror mea fponía; refert opus ad finem. illa eft, quz.in virtute vulnerafti cor meum in uno oculorum tuo- przcedentis a&us aliquod. opus ad þfïnem rum (id eft, ut Honorius explicat', in una ordinat.' : 5 intentione, quando unam tantum rem petit 4dilus intentionis optime. anima a Domipo, ut inhabitet in domo Do- III, Primus eft, in emnibus rebus unicum Dei Efth. ; *-. mini omnibus diebus vitz fux ) & in uno bonorem quertre, ad exemplum Eflheris de fe- v. 19. crine colli füi ( hoc eft, in una cogitatione ipfa fatentis: Tu fcis, Domine , quod nun- - intelle&us, qua intelligit Deum effe füm- quam lztata fit ancilla tua, ex quo huc trans- mum bpnumf) Divifio. lata füum, usque in przfentem diem , nifiin te Domine. Nam, ut recte S. Auguf(tinus dixit, ;; II. Triplex potiffimum eft intentio bona. minus te amat, Domine, qui tecum aliquid I. Qua quis bonum operatur poenz zternz amat, quod propter te non amat. formidine. 2. Qua quis (pe premii zterni be- Secundus eft , /eipfum oblivifci, & in fola DeiPf. vi7. ne agit. 3. Quaquis Deo propter fuam boni- veluntate acquiefcere ,, ad. exemplum Davidis: t- tatem fervit, feu puram Dei gloriam quszrit. dicentis : Confitemini Domino , quoniam Matd. 6 ER De quibus fic S. Dorotheus loquitur : Tres bonus. Et hoc eft, quod ipíe Servator". 4- funt conditiones & flatus, ut D. Bafilius ait, fuafit, dum dixit: Nefciat finiftra tua, quid quibus grati effe poffumus. Si enim poenam faciat dextra tua. Nam , ut fapienter S.Hom. 12. formidamus, in fervili ftatu fümus. Si vero "u Chryfoftomus advertit, nihil zque inaniaí^ eP. ad mercedis lucra confectantes, utilitatis & pro- ' reddit beneficia, difperditque, quam eorum,* hiltpp« O €£- Prii cqfhmodi gratia, djy;i.na"manfda'Fa"peragi. .qua& nos recte fecjmus , mlemorialïg du nim, Titulus LX XIV. .Intentio.Lbona. 29 - nim parit mala, ne gligen;iofeä .faci.t, &-i.n' ar. XVIII. Univerfa propter femetipfüm ope- Prov. 16. rogantiam tollit. - ratus eft Dominus. Y V. 4 XIX. Si Tertius eft, fervire IWo, nn þii;m kult zd »ipji uis non quzfi &ritt Dominum 9 Par. 15. $laceat (hoc enim neício , quid humani etiam- Deum Ifraél, moriatur , a minimo usque ad "* !5- E, r. denum retinet , tefte Drexelio ) /éd quia fibi fic maximum , a viro usque ad mulierem. ze&. int. c. fervienti placet Deus , feu , quiatam bonus eft . XX. Vg duplici corde, & labiis (cele(tis ! £edl. 4. V. ?.9.3- . Deus, utnoftrumobfequium dignetur appro- id eft , qui labiis honorant D a eum, cor augem tf' bare, eoque fe capi ac dele&tari oftendat; De eorum longe eft ab eo. uograduS. Bernardus fic exclamat: O amor - .. Utilitas. í a n&us &.ca(tus! o dulcis & fuavis affectio ! : XXI 'Vulner afti cor meum , foror mea Cant.4. v. Dxe. dil, - O pura & defzcata intentio voluntatis ! . eo fponfa, vulnerafti cor meum in uno oculo- 9 certe defzcatior & puriór, quo in ea de pro- Deo.. rum tuorum, fcilicer bonz intentionis, quem prio nihil jam admixtum relinquitur : eo füa- folum; ut fagittarii fagittas ad [copuin jacen- vior & dulcior, quo totum divinum eft id , tes ;.apertum habuitli. qgod fentitur.. Sic affici; deiücari,c(t.w : .XXlIl. Cum quzfíeris Dominum DeumDett 4 v. tuum , invenies eum, (i tamen: toto corde ?** n 5. H quæfieris. EX $. SCRIPTURA. XATI. H : Manus Dei noftri eft füper omnes, r. Esdre. i i qui querunt eum in bonitate. Y : 8' Vu gg. —— Qualitas. . XXIV. Quzrite Deum, & vivet anima Pfal.6g. v 6. ". neme ut fignaculum füper cor tuum, ut veftra. 33* po fignaculum füper brachium tuum. XXV.H 1.Cor. 16. II. Sive manducatis, (ive bibitis, (ive aliud onora Döminum de tua jfubfian- Prov. $, Ve 3f2 tja, & de primitiis omnium frugum tuarum, V: 9 quid facitis, omnia in gloriam Dei facite. & implebuntur horrea tua faturitate, & vino Ptiog,v, lll Querite Dominum, & confirmamini: torcularía tua redundabunt.. 4* quzrite faciem ejus femper L XXVI. .Et non reliquit me folum » quia Joan. g. v. Ecclef. 2. IV. Sapientis oculi in cap 29. v. l4- in tenebris ambulat.. itg ejus. ätültus : quz placita funt ei, facio femper. Rom. 11. Pf. 5o; V. V. Cormundumcrea in meD eus, & fpiri- - | .'XIXPVIB, Si radix (an&ti, & rami. v. 17. !2. tum re&tum innova in vifceribus meis, Dignitas. -XXVIIL Nibilg ue erat in templo, quod non 3: Rez- 6. Col. 3. , . VI. Omne , quodcunque facitis in vetbo R aut in opere, omnia in nomine Domini noftri auro tegeretur (id efl, nihilin anima juftj at- - ?? ESU Chrifti facite, quéperfe&i hominis, quod nonauro perfeGif- gra;ias. agentes D;o & fims charitatis erat exornatum.) Patri per ipfüm. 4 VII. Serviobe dite Dominis carnalibus cum -XXIX. [ufti antem in perpetuum vivent, ??* 5. v. ?h. 6. v apud Dominum e(tmerces illorum, & cogita- !^ timore & tremore , in fimplicitate cordis ve- tio filiorum apud Altiffimum. . ftri, ficutChrifto, non ad oculum fervientes, -XXX. Omnis gloria ,ejus filie regis ab Pf21 44. v, - quafi hominibus placentes, fed ut fervi Chri 15. --- fti, facientes voluntatem Dei ex animo. . 'i'ntus. Pf z-6.* V. VIII. Tibi dixitcor meum, exquifivit te fae J'ucunditas. 8« XXXI. Meus c ibus eft, ut faciam volunta- Josn.4. v. cies mea : faciem tuam, Domine, requiram; Pí or. v... IX. Anima mea illi vivet, & femen meum temejus, qui mifitme, & perficiam opus ejus. $1. ferviet illi. k .^ XXXII. Et in terra pax hominibus bonxLuc 1. v. voluntatis. 14. Pf. 53. v. .X. Voluntarie facrific abo tibi ,& copfife-k $. bor nomini tuo, Domine, quoniam bonum eft, XXXIII. Utinam attendiffes mandata mea, !f 43. v. fa&ta fuiffet ficut lumen pax tua , & jultitia !9* Lev. 27, . Xl. Omnis zflimatio (iclo fanctuarii ( id V. 25. eft, gloriz divinz) ponderabitur. . tua .ücut gurgites maris. Mala intentio. v. g. Mauh, 6. . XlI. Teautem faciente eleemofynam, ne- XXXIV. Abominátio Domini eft omnis il. Prov.3- v. fciatfiniftratua , quid faciat dextra tua , ut fit eleemofyna tuain abícondito. lufor , & cum fimplicibus fermocipatio illius. ** Exod. 18. ;Ob- I 60 . XIIL. Ecce enim in coclo teftis meus , & r.. bore confumetis. XXXV. Non bonam rem facis:k Stulto la- V, 18. v. 20. conícius meus i^ excelfis. XXXVI. ]n hoc feríam vobiscum faedus , t.Feg. 11. V. lO Gen. i$.. . XIV.. Noli timere, Abram, ego proteGtor tuus füm, & merces tua inagpa nimis. ut eruam omnium veftrum oculos dextros; V- ? Matth, 6. XV. Nolite thefaurizare vobis þh'e!äurös onamque vosopprobrium in univerfo Hrael. v« 19. XXXVII. Gladius füper brachium ejus, & Zach. 11. jnterra, ubi erugo & tinea demolitur, & ubi fures effodiunr, & furantur. The(aurizate au- füper oculum dextrum ejus : brachium ejus ** !7 tem vobis thefauros in coclo, übi neque s; us ariditate (iccabitur, & oculus dexter ejus te- o. neque tinea demolitur, & ubi fures non 'nebrefcens obícurabitur. effodiunt, nec furantur ; ubi enim eft thefaue rus tuus , ibi eft cor tuum. P $. IIl. ^. ANece[fitas. '.EV-X SS. PATRIBUS. Matth, 6, XVI. Lucerna corporis tui eft oculus tuus; v 32. fi oculus tuus fuerit (implex , totum corpus L] á tuumlucidum eric: fiautem oculus.tuus fuerit Qualitas. nequam,totum corpus tuum tenebrofum erit, unc folum Deo vera obfequia reddi.5. G R -T * um eum propter amoris fiduciam moral. If. 42. v.8: XVII. | Gloriam meam alteri non dabo. mü?sc. j non 4 3 Bibliotbece . Manualis Concionatorice 36 XVI. Conveniást unusqüisquc cor fuum, &S$, Hier. in nos timemus : cum nos ad bona opera non fidelemP. ad Lu- metüs dirigit, cum malum menti noftrz non inomni vita inveniet, quam rarum fit, £ Jlacet. animam inveniri : ut nihil ob gloriz cupidi- ^^ à ii Saviams — 1[. Oblata DEO non pretio , . i fed. affe&u tatem , nihil ob rumufcules hominum faciat. ad Eccl. eníanturt. Neque enim ftatim, quijejunat, Deojejunat: Cath. S, III. Si gratiam ideo tibi dedit Deus, quia aut extendens pauperi manum ,. Deo fcene- Aug.fuper dedit gratis, grátis ama : noli ob premium rat. .Vicinia funt vitia virtutibus; difficile Joan. efY, Deo judice effe contentum. diligere Deum: ipfe fit premium tuum. S.Hierep. IV. Nefícit religio noftra perfonas accipe- "^XVII. Vigilanti cura per cuncta opera in-S, Gregor. M tentio noftra penfanda eft , ut nihil temporale l. 28. mor. lant, 14.2d Ce-re, nec conditiones hominum , fed animos pl infpicit fingulorum. in his, quz agit , ap petat, totam fe in folidi- ** 9 i " S. Aug. in V. Non valde attendas , quid homo faciat5 tate &ternitatis figat. $6 -X VIIL Pura erit intentio, fi inomni actio- S. Bern. Pf 13. fed quid, cum facit, afpiciat. flor.c.1176 ? f10! SuA Ug4 to. VI. uare voluntarie ? quia gratis amo , nenoftra, aut honorem Dei , aut zdificatio- nem proximi , aut bonam confcientiam qug- 8. in P. quod laudo. Laudo Deum, & in ipía laude 53- gaudeo, ipfius laude gaudeo , quod laudato ramus : Duo quidem in intentione neceflaria non erubeíco. Gratuitum fit, & quod ama- requiruntur, res & cauía, id eft, quid inten- tur, & quod laudatur. Quid eft gratuitum? das, & propter quid. Ex his fane duobus ani- ipfe propter fe , & non propter aliud. Quod mz vel decus, vel deformitas indicatur. $1 reg. ]. przmium a Deo accepturus es, o avare:? XIX. Omne, quod datur Deo, ex dantis$ G mofte. d non tibi terram, fed feipfum fervat , qui fe« mente penfatur, unde fctiptum eft:: Refpexit?'- cit coelum & terram. E Dominus ad 44bel , &j ad munera ejus : neque^ ^ S.Rern.tr. — V]l. Opera probant, qdx cernunt ; fed; enim facrum eloquium dicit : refpexit ad mu- nera Abel, ad Cain autem non refpexit, fed h"m- 50 de srad.. unde prodeant , non difcernunt. e VIII. Quid per oculum expri mitur , )nifi prius ait, quia refpexit ad./fbe], & deinde ait , 5 Su G[eg. l. opus füum preveniens cordis intentio? quz, ad munera ejus. . 28. mor. XX. Cor & non füBüantiam penfat , necidem honi; Md €» 6, priusquam fe in aCione exerceat , hoc jam, fttt quod appetit, contemplatur. Et quid appel- perpendit, quantum ejus fac TA rificium , fed ex5. in E- hot quanto proferatur. vang. Jatione corporis defignatur, niíi unaquzque O &L actio, qux intentionem (nam quafi intuen- XXI. / )perationes bonz commendantut s. Ambro- ji tem oculum fequitur ? Lucerna itaque cor- affectu, neque enim minus beatus Elias, qu am (ius lib. de g ota vili, Jacob. & 6! poris eft oculus; quia per bonz intentionis Moyfes, cum alter cibi indigus , mel radium, merita illuftrantur actiones. fine filiis, fine füumptu, (ine comite ; a Iter po- vita beata $ [X. DEUS cor, & non fübftantiam pen- puli Dux, lztus fobole, füccin&tus potentia, "" & Mfm- fat: nec cogitat quantum , fed ex quanto diverfo genere meritum zquale fundarunt; . : uando cum Domino in trasfigurationis il uis operetur. S.Gres.in X. Fundament aliud nemo poteft ponere, gloria refulferunt. XXH. Hzc eft locutio metaphorica , 'qu ïaLyrä;ïus €. 38. Job preter id, quod pofitum eft, quod eft Chriftus in Luc. 1 1. JEfüs: tunc bafes in fundamento fünt , cum corpus hic accipitur pro congerie operatio- intentiones noftrz in Chrifto roborantur. num , (icut corpus materiale eft quedam ag- MP (ri (ir Idemhom, XI. Sicfitopusin publico ; quatenus intene gregatio membrorum diverforum , & ideo fic- 21. in E-tio maneat in occulto , ut & de bono opere ut oculus dirigir membra ad operandum, ut vang. pedem ad ambulandum. manum ad ícriben- proximis prabeamus excmplum , & tamen per intentionem, qua foli DEO placere quae dum, ficintentio re&a, prout includit fidem, rimus, femper optemus fecreturn, & charitatem , dirigit varias operationes in $( finem debitum, ideo fubditur : 5i oculus tuus lo S. Aug. in XlI. Holocau(ta medullata offeram tibi. 9 Pf. 65. v. uid eft medullatal intusteneam charitatem Janplex fuerit , id eft, inten tio tua recta, fine l 15. tüuàm : non eritin (uper&cie: in medullis meis plica falfz fimulationis;totzin corpus tuum. id eft lt erit, quod diligo te. Nihil enim interius me- congeries operationum tuarum , Jucidutn erit, tD id eít, meritorum vite ztrernz. &o] dullis noftris. Quisquis ergo in fupertcie co- , qui foloS.Laurent. ia lit DEUM , magis placere vult hominibus; XXIII. Ratus profecto reperitur Juíft. de uam DEO. teftimonio contentus fic divino. Hoc proba- tiffimotum virorum eft proprium , qui in luce comp. & s.Bern.de XIII. Quomodo perfeGe diligis, aut dilige- compl. dom. interris, fi in fummorum defiderio ad fuperna non veritatis introrfus gradientes ; Deo placere Chr. perf. W c. 69. tantum concupifcunt. Talis Apoftolus erat;col, 19,. raperis?. Collige teipfam ad temetipfam , & in folo divinitatis defiderio requiefce. cujus jam converfatio in ccclis habebatur ; ideo dicebat : Mibi pro minimo ef? , ut a vebis S. Laur. XIV. Prima vox, prima cogitatio, primus uftin. deaffectus divinam refonet laudem , ignitam judicer, feu ab bumano die. Kt alibi: Gloria n0« - difc. mon. 4d DEUM dirigat fupplicationem. ni«an confcientie nofira. - c. loi fira bac eft , 'tg]limo AEquitas. oniam fcriptura loquitur, Deum S. Bern. in omnia feciffe propter femetipfum , erit profe- EU XXIV. Quomodo non eft hoc extremzs. Chry- tra& . de ftultitiz, hominum mente corruptorum glo- foft. hom. dil. DEO &o, ut fa&ura fed quandoque conformet & j.12. in. £a coll. 1o, Concordet auctori. Oportet proinde in eun- riam quzrere , cum oporteat ad oculum De P orinth. N qui femper eft infomnis, confugere, & ad illius. hl & 11. dem nos affe&&um quandocunque tranfire, ut, fententiam omnia dicere & facere? Nam ifti $ quomodo Deus omnia effe voluit propter fe- Q quidem, etiamfi landaverint, nihil vosjuvare metipfüm, fic nos quoque nec nos ipfos, nec $ aliud quid feciffe vel effe velimus, nifi &eque porerunt. Illeautem, fi ea quz fiunt. fuerint ei accepta , & hic reddet claros & illu(tres , & in W propter ipfum, ob folam videlicet ejus volun- uS. tatem , non noftram voluptatem. die futuro impertietur bonis ineffabilib Neceffi- - E Tüuus LXXIF. . Intentio bona, — 3I h Nece[fitas. nimus. Ipf'um amemus propfer ipfum, & nos 8. Dern. l. XXV. Neeeffaria eft charitas in intentio- in ipfo , tamen propter ipfum. de pree, ne; cujus ratio eít, quia charitas intentione XXXVIII. Nec illud, quod tibi pro magno s. Anfelms de difpenf. ad omnia illa, quae ad finem fünt principa- przeitat DEUS, preponas illi, qui praftitic:£. 32. de uod enim dulcius a DEO premium, quamtemp. c«4; liter intenta, dirigit , & extendit , & per . hoc ar&ius unit, cum in omnibus unum in« ipfe DEUS? XXXIX. Totum meriturh eft in volunta- $- Bern.de h tendit, & ad unum tendit, & omnia, quane tum poteft, cum illo unire quzrit. te, quantumvis cantam mereris ; fac ergo ntér. do- 8' Aug. fu. magnam voluntatem, fi vis habere magnum" Qo Q, 8- XXVI. Quod bona intencione non facis; meritüutm. per Matth. non tibi proderit, quia quomodo feceris, non e quomodo illud evenerit, tibi imputabitur.- XL. Uberior eft numerus e parvo , quamS.Ambrof. theíaurus e maximo, quia non quantum de- L.de viduis i $.Greg. in . XXVII. Sifemelcor intentione corrumpi- ante med. snoral, tur, fequentis aCtionis medietas, & terminus tur, fed quantum refideat, expenditur; non ergo quid faftidio exfpuas, fed quantum devo- ab hoíte fecure poffidetur , quoniam totam arborem fibi ferre fru&us confpicic, quam tione conferas , eftimandum eft. . veneni dente in radice vitiavit. Summa cura XLL Ma is S. Chryf. jor tibi merces, fit citra merced —-hom, 5. in : vigilandum eít, ne vel operibus bonis ferviens fpem feceris. mehts reproba intentione polluatur. XLII. Magna res amor; fed fünt in eo gra- P- 4d l om,. 8. Bern. XXVIII. Ut interior oculus vere fimplex dus. Sponfa in fufho ftat: Amant enim & filii ; S. Bern. de confid. fit, duo illi arbitror eífe neceffaria, charita- fed de hzreditate cogitant: quam dum veren- fer. 83. ini turquoquo.modo amittere, ipífum, a quo ex- Cant. tem in intentione, & veritatem in electione. Sic oculum nequam duo e regione mala con- fpectatur hereditas, plus reverentur, minus amant. Sufpectus eft mihi amor, cui aliud quid ftituunt, czcitas, qua fit, ut veritatem non cognofcat: & p adipifcendi fpes fuüffragia videtur, -Infirmus l erverfitas ; qua fit , ut QiIiQ eft is, qui forte fübtracta fpe aut extinguitur, gat iniquitatem, l Rich. de .XXIX. Quo d eft wcor aut minuitur. Impurus eft qui & aliud cupit : pus fine vita, hoc Ícilicet fecundario remunerationem : purus a- hom. c. 7. ftatu int.. eft opus firie intentione bona, mor, mercenarius norieft. Purus amor, de fpe S.Laurent. XXX. In cunGis operibus, quicunque j animi falutem exoptat, intentionis fuz com- vires non fümit, nectamen diffidentie damna r Jutt. de re- X gim. Pral, ponat obtutum , & ad illum , quem divina fentit. Sponfz hic eft, quia hoc fponfía eft, qua- CI 22. lex mandat, diri : cunque eft. Spon(z res & fpes, unus eftamor. d bore defudet. gat finem , ut non cafílo la- ; Hoc fponía abundat , hoc contentus eft fpon- S. Augut, XXXI. Magni intereft , cum aliqu id boni fus. Necisaliud quzrit, nec illa aliud habet. JDisgnitas. eonc. 12.facimus, cujus rei contemplatione facimus; inPf, 118- officium quippe noftrum non initio , fed fine - XLIIL. Níhileratin templo, quod non effet Dida. Stel- exauro puriffimo confe&tum, vel (altem deau- lx in c. 1 1. penfandum eft, ut fcilicet non tantum fi bo- ratum , atqueita in templo vivo animz noftra Luc- num eft, fed precipue fi bonum eft, propter Lb uod facimus , cogitemus. nihil debet effequod non fit charitas,velotpa- tum cum charitate: quapropter non tantum Orig . de XXXIlI. Nonbene faccedit,quidquid agitur fing. Cler. paffim, & fan&um non eft, quod agitur fàn- oculos debes conjicere in id, quod facis, fed in id , quod intendis, nam vilia & minimaopera; étum, nifi fan&e, quod fanctum eft;peragatur. Utilitas. dum divino fpiritu fiant, & intentione redaa, maximi funt valoris, & e contra maxima & he- S$.Cuyt — XXXIII. Ne putemus, nos premio caritue roica opera, fi debitaintentione , & rectofine ho. 5. inros , fi pro premio non laboremus : imo ob careant, nullius funt valoris & ponderis. - ep. ad XLIV. Siomnino dignus fueris, agere ali- S. Chryf. Rom. hoc ipfüm przmium erit majus. [faac. Abb. XXXIV. Tunc Dei dilectio perfecta, qua quid, quod Deo placeat, & aliam adhuc ,!. de com- prior ipfe nos dilexit, in noftri quoque cordis preter hoc ipfum , quod placere meruifti , Punds apud Caf'; coll. IO, tranfierit affectum , cum omnis amor, omne mercedem requiris, vere ignoras, quantum C€ 7e defiderium , omne ftudium , omnis conatus , bonum fit placere Deo. Si enim (cires, nun- omnis cogitatio noftra, omne, quod videmus; quam aliquid aliud extrinfecus mercedis aut " X uod loquimut , quod fperamus, Deus eft. muneris expeteres, $. Chryf. XXXV. Hec debet effe omnis intentio XLV. Dominus & illum, quide quinque ta- S. Hier. in " noftra, ut imaginem füturz beatitudinis in lentis decem fecerat, & qui de duobus qua- Matth. c. hoc corpore poffidere mereamur, & quod- tuor, fimili recepit gaudio, non confiderans ?** dafhodo arrham cceleftis illius converfationis lucri quantitatem, fed ftudii voluntatem. & glorie incipiamus in hac vita preguflare. AMaia intentio. Hic inquam, finis totius perfeGtionis eft, ut eo XLVI. Cum pervería intentione vel re- S. Gregor. usque extenuata mens ab omni fitu carnali, &um quid agitur, etíi fplendere coram ho- l- 28. mor. yo ad fpiritualia quodammodo füblimetur , do- minibus cernitur , apud examen tamen in-^ 9? ffhs nec omnis ejus converíatio, omnis volutatio terni Judicis obícuratur. n $. Anfelm. cordis , una & jugis efficiatur oratio. XLVII. Vg portantibus crucem, non ficuts. Bern, in 7 inc.13. J XXXVIL. Omnia vilia cum charitate faQta, Salvator fuam,fed (icucilleCyr enzusalienam. Apol. ad ep. 1. 20 &unt aurea atque divina. Duplici quippe contritione conteruntur, qu r Abb. Gu« Cor. lielm. Abb. S. Auzguft. XXXVII. Vox hujus cantoris fervor eft hujusmodi funt, quando & hic pro temporali fan&ti amoris. Amemus, gratis amemus: Do- gloria temporaliter fe affligunt , & in futuro f. 256. de temp. minum enim amamus, quo nihil melius inve- pro interna füperbia ad fupplicia eterna per- trahuntur. Ef 42 Bibliotbem Mahualz's ' Concion»atoriæ trahuntur, Laborantcum Chrifto, fed non re- ptura, & bolos, quos fumptura, & anheli- tus, quos vigilans vel dormiens dictura effet. o gnantcum Chrifto. Detorrente bibunt in via; if fed non exaltábunt caput in Patria: lugent II. Efther dicebat : Domine; tu Ícis, quod Efth; nune , fed tunc confolabuntur. nunquam lztata fit ancilla tua ; ex quo huc !4 V« 16 translata fum usque in przfentem diem, nifi S. Gl'ego l XL. Cum bonum opus non bona inten- 1. mor, c. tione fümitur , huic adverfantes Spiritus ab in te, Domine.. 19. IIl. D. Thomas Aquinas poft mortem ap- Vita 7. ipfo cogitationis exordio principantur , tan- toque eam plenius poffident, quanto & per paruit pulcherrima ftella in pe&tore confpi- Mart.apud cuus , qua condecoratus eít propter puri(- Sur. Ninitium dominanþes tenent. fimam intentionem, quam omnibus fuis ope- $. IV. ribus prefixit: unde interrogatus a Chrifto, uam mercedem peteret pro tam fideli fer- EX LIBELLO vitio & labore? non aliam, refpondit, nifi te, Domine. DE IMITATIONE CHRISTI. IV. Si Honoratus, Abbas Lyrinenfis, tanto Paulus Qualitas. : "Barry in ftudio Dei amorem, obfequium, gloriamque u fæd.fan&o Lib. 3. c. li , ego debeo effe fupremus finis t uus, fe&tabatur, ut non folum interdiu , fed noct E I Fi h a- 1 60 Jal?. 9, $. 1. & ultimatus, fi vere defideras effe bea- quoque omnes cogitationes illius eo fpedt tus. Ex hac intentione purificabitur affectus rent: inter dormiendum enim de Deo dili- li. tuus, fepius ad feipfüm , & ad gendo breves calidosque fermones habuit. (:rcatu.ras male incurvatus. » Sed & fomnia de Dei duntaxat amore, de Lib. 3. c II. Non te conturbent alienz p hältäfiæ j virtute, de pietate erant. . V. Fuit e prifcis Afceta unus aliquis , qui, Drex. in : 6.$.3. de quacunque materia ingeftx. Forte ferva ropofitum, & intentionem rectamad Deum. quotiescunque operis aliquid erat aggreffu- amufii . r Lib. 3. c Iii, Fili oportet te adhuc multa addiícere, rus, fübfiftebat aliquantifper cogitanti fimilis. € 1« f« 2« Interrogatus quid hoc ageret? opera noftra, iL $. 1. qug necdum bene didicifti. Ut defiderium tuum ponas totaliter. fecundum beneplaci- refponditi, ex fe nulla funt , velut informis tum meum , & tui ipfius amator non fis, fed trabs , nifire&to fine finceraque intentione ve- mez voluntatis cupidus semulator. lentur ac veftiantur. Et velut qui fagittis ad .. Lib. 2. C, IV. Duabus alis homo fublevatur- a terre- Ícopum ejaculandis certant, non emittunt an- 4. 50 IO te fagittam, quam oculo collinearint ad me- nis, fimplicitate fcilicet, & puritate. Simpli- citas intendic Deum X tam ; fic & ego, quidquid demum acturus fim; . *purigas appr.c.hendic ad Deum, finem noftrum ultimum , intentio- & güftat. Utilitas. - nem meam dirigo, &hoceft, quodago, dum * Lib. 1.. e. — V. Si Deus fémper effet pura in t-entio noe fübfifto, id enim Deus a nobis exigit. 14. $. 1. ftri defiderii , non tam faciliter turbaremur Vi. B. Magdalena de Pazzis dicere folebat: Vitac 37. r Sicrederem, me uno lolo verbo diGoob alium ro refiftentia fenfus noftri. Libo 2o C- V1. Si nihil aliud, quam Dei beneplacitu finem , quam ob amorem Dei, etiamfi non effet ejus offenfa, poffe evadere Seraphinum, a.$ 1. & proximi utilitatem extendis , & quzris; - interna libertate perfrueris. nunquam illud dicerem. Hinc etiam affiduo Cap. 44. Lib. 3. €. VII. Quanto purior fuerit intentionis ocu- inculcabat fuis monialibus , ut omnes etiam minimas actiones puriffime referrent ad De- KED So p lus, tanto conítantius inter diverías itur um; &nehzc doc&trina excideret, crebro in- pro—cellas. Necejïtas. s opinato qusrebat ex illis, cur hoc illudve fa- e Deuin, Lib. r. c. VIII. Quialiud quzrunt;quam pur cerent? quod fi audiret, caíu aut ex confue- 17. 4 2. & animz fuz falutem, non invenient niü tri- tudine fa&um aliquid fine intentione fupere hi bulationem & dolorem. 5 naturali, dicere folebat : Non videtis vos me- 61 Lib. 3. C IX. Defideria te fepe accendunt , & ve- ritum perdere?: Deus talibus operibus non 11, $. 1- hementer impellunt: fed confidera, an pro- pafcitur. VII. S . Gertrudis Virgo, quando etiam ob Il.lün-,di'u.- pter tuum commodum, an vero propter ho- norem meum magis movearis. Si ego fum in indigentiam fuam aliquid expendit, gaude- piet. lo IA * C. I2e cauía , bene contentus eris, quomodocun- bat mirum in modum , perinde ac (i in De 1 que ordinavero : Si autem de proprio quz- honorem illud fuper altare obtuliffet , aut fitu aliquid latet, ecce hoc eft ; quod te im- í erogaffet in pauperes, Dominum enim in fe ipfa contemplabatur , cui fe providiffe gau- psdit & gravat. 5- V-'& debat. Ideo (ive dormiret, five manducaret, five aliud quid commodi, aut requiei fuo im- EXEMPLA CATHOLICA penderet corpori, non aliter quam fi Domi- EXTERN A. no id feciffet, exultabat. Nam Dominum in fe, & ruríus fe in illo intuebatur. Ideo Qualitas, s. in fe quoque illi, & fibi propter illum, fer- Q vire & benefacere geftiebat, quo impleret W Joan. g. v. L. ( hriftus Dominus de feipfo dixit : Ego Dominicum illud : uod uni ex minimis meis fe- non quzro gloriam meam. Et iterum: Etnonreliquit mefolum;quia quz placita funt ciflis, mibi feciflis : fe etenim exiftimabat & mi- Blofius ei, facio femper. Hinc & S. Gertrudem mo- nimam, & viliffimam omnium creaturarum. inft. fpir, nuit, utfüua omnia opera minutatim offerret, Ideo quicquid fibi impendit , minimo , qui ad 19« Deum pertineret, arbitrabatur fc impendiffe. usque ad characteres, quos lectura aut fcri- Utili« VJ Tuulus LXXIV. .ï-;lntenfiö bona. 33 Uiililas. J.:XII. Chriftus quoniam B. Mechtildi dixic r ] . Dlofius in suorilc.ó. i Quando quis (omnum capere vult, meditetur lioi ii Q'.vm. Cum S. Gertrudis femel labore 1 infin, quodam gravatum caput cuperet refocillare, aliquid de me, autmecum loquatur. 1ta enim licet corpore dormiat, mente camen vigilabit & propterea fpecies, quas aromaticas vocant; ad Dei laudem in ore tenéret, tunc Dominus adme. Etiam dormiturus quisque defideret, ut fingulas refpirationes , quas noGte ille fa- ^ fua benignitate fe ad illam inclinavit, quafi Qud haufturus ex ea odoris fragrantiam, fimulans ciet, tanquam- eximiam mei laudem füfci- piam, & ego qui fan&tis votis piz amanü isque odore hoc fpecierum fe egere & confortari. Nam paulo poft idem fe denuo erigens, fua- apimz deeffe aou;poffum, in veritate . kdgü- 1 iffimum emittebat anhelitu . füo odorem. derium ejus implebo. b einde lztabundo vultu, qua(i gloriaretur . Xl Hermannus laicus in purgato.ri'ö e:gi.*Lib. 5. in- in. C. 15« ftens apparuit; dixitque,. inter alia levamina de hoc, ad omnes San&os loquebatür : Ec- ce nunc quid novi a fponfa mea receperim. füa etiam hoc fuiffe, quod intercceffores ejus omnes quod agebant , per bonam intentio- Veruntamen incomparabiliter majori reficie- i batur hzc Sancta gaudio, quando beneficii nem dirigebant, ad laudem Dei, ut eft labo- rare, comedere , dormire , & fimilia. nd quid ejusmodi in proximum locaffet, quam um gaudere foleat ava -XIV. S. Gertrudi quondam dixit.C i , rus, fi pro- tino j deqariq Quicunque ftuduerit (ingula commoda fua in fin. c. 4* centum recipiat marcas. : IX. Eadem cum ex multimo bibendo; comedendo, dormiendo, & fimili- da cdd[þfatïö-' bus, ea fumere intentione, ut dicat corde vel lbid. 0.6 7: ne prafentiz Domini, & fpiritualium intelle- ore, Domine, hunccibum vel aliud quodcun- &uum exercitatione, nimis effet debilitata, que fufcipio in illo amore, quo tu ipfum eun- n t accipiens uvas nocte quadam recreavit fe ali dem fanctificafti;cum in tua fanctiffima huma- Ia intentione, qua ipfum Dominum in feipfa re- " ficeret. Quod Dominus magnifice äg:c"eptgi-*,s nitateconfimili utereris ad laudem Dei Patris, &.totius generis humani, orans, ut in unione ait: Modo fateor mihi recompeníatam ama- divini amoris tui, cedat in augmentum folatii ritudinem illam, quam de fpongia in cruce pro omnibus cceleftibus, terreftribus, & purgan- amore tuo bibi; quoniam pro ipía jam de dis; ille fingulis vicibus quibus tali conventio- corde tuo indicibilem dulcedinem fügo. Et ne aliquod füfcipit.commodum, oftendit co- quanto tu prius ad laudem.meam corpus re- ram me qua(i Ícutum quoddam firmiffimum, creaveris, eo fuavius ego me profiteor in ani- quo contra diverías moleftationes , quibus a ma tua refectum. Hinc cum illa pelliculas & mundanis infeftor, qua(i procectus defendor. acinos uvarum in manu congregatos, in me- XV. De ipfo Achab rege qu antumcurique 3 Reg 21, V. 29. dium domus projiceret, adfuic & fathan omnis malitiofo dixitDeus: nofie vidiftiAchab humi- boni períecutor, qui hoc, quod iíta abjecerat; liratum coram me ? quia igitur humilitatus eft h recolligere conabatur, qua(i ad teftificandum nducá malum in diebus ejus. culpam infirmz, quia ante matutinas contra mei. cægïqfa, non i Mala àntentio. - Num. 16. religionem comediffet, Cumque unam de à XVL.. Seditio fi ducenti quinquaginta pro- iisdem pelliculis velut duobus digitis vix at- V. 33* ceres fynagogz licet cum Aarone thus in pro: tigiffet, illico intolerabili cruciatus ardore prio quisque thuribulo obtulerint; quia tamen lh combuftus, terribiles emittendo latratus, de peffima id intentione (fcilicec ut Moyfen & domo concitus profiliit, diligentiffime ob- Aaronem in odium populi traherent) fece- fervare ftadens, ne aliquid ultra pede con- runt, deícenderunt vivi in infernum, operti tingeret, ex cujus tactu cruciatum períeníe- humo, & perierunt de medio multitudinis. rat tam intolerabilis poenge. XVII. Herodes licet perinde Chriftum in- Matth. 2. Tbid. l. 4. X. Alia vice, cum feria fexta ante bacha- venite & videre ardentiílime defiderarit, at- C. 14. nalia, poft matutinam audiviífet in coquina que tres Magi, quia tamen non adorandi, (ed pulíari fervis laboraturis ad pralibandum, illa- occidendi cáufa id defideravit, fupplicium que iagemifcens dixiffer: Heu.me, mi Do- potius, quam pramium eodem fuo defiderio dit. mine, quam mane fürgunt. homines ad infe- promeruit. 3 2.Reg i1i, ll L ftandum te cibo? Ad quod Dominus blande ) XV i l.A L bfalon primo diluculo ftetit äd por V. 50 quafi f(abridens dixit: Noli ingemifcerecharif- tam regi am, &ubiquispid acceffit falutaturus fima, quia hi, quibus modo pulfatur, non funt illum entendebat manum fuam, & apprehen- denumeroillorum qui contra me crapula fz- densofculabatur illum. Sed & a parente venia viunt, quia per hanc przlibationem ipfi vo- abeundi petiit,facrificium & peregrinationem cantur, & incitanturad laborem. Linde & ego vovifle fe fimulans: verum quia hzc omnia dele&tor in eoram cibo, quemadmodum quis effima intentione, fcilicet ut patrem de fólio delectatur in refectione fui jumenti, quod pa- dejiceret, patravit, ícelus imatura morte luit. bulo pafcit ad miniftrandum fibi. XIX. Sacrificuli Baalis bovem quidem im- 5:R«g.18. s- Clim a- XI. Preclarumillud fan&ti cüjusdam coqui, pofüeruntarz,utElías, & a primo mane usque "* ?^ qui a B. loanne Climaco interrogatus, quo- ad meridiem clamabant : Baal exaudi nos: fed €us grad. 18. & incidebant íe juxta ritum fuum cultris & modo in tanta rei culinarie .occupatione; quz ducentis triginta religiofis .. preter ex- lanceolis, donec perfunderentur fanguine, ni- hil tamen effe&um dabant, quia radix boni ternos & peregrinos, aleudis füfficeret, tam effet tamen vquo femper, compofitoque & fücceffus, bona videlicet intentio deerat. . XX. Inmonte Golgotha duojuxtaChriftum Luc. 25. colle&o animo ? refpondit, id ex eo fieri, quod omnia tanquam Deo faceret. - latrones pendebant, & &quale fuppliciü tule- v. 33. runt j RGB, Lobn. Dib. Man. Tom. lIl. / 34 Biblinzþ)ecæ? Manualis Concionatoriæ NI runt ; quofum tamen alter paradifb , alter placeam, & B. Virginem, patronosque meos, ijb 2. CI tarraro exceptus eft, quia difpar utriusque angelumque cuftodem lztificem, & nomina- tim illum, quem hodie colo; & proteftor, me in tolerando fupplicio intentio fuerat. *r : nullam przter hanc ab hoftibus fuggeftam ad« pa $. VI. mittere intentionem. W' EXEMPLA DOMESTICA. . $. VII. Hift. Soc T. S Ignatius in fingulis actionibus cum re« SIMILITUDINES. p 1.1. 16. *^* flexione quadam animi operam dedit, 6 n. 103. jf ut in quam maximam Dei gloriam redunda- Qualitas. rent. Sed & affiduo in ore & calamo habe- If« Opufc.13 cut fabrica columnis, columnz autem s. Greg. in lo 3- C- l. bat tritum illud : Ad majorem Dei gloriam: L. NI certe in folis conftitutionibus ducenties, bis bafi innituntur ; ita vita noftra in vir- moral. n. 337* tutibus, virtutes autem in intentione intima & quadragies, numerante P. Lancizio, hunc 3 fubfiftunt. z finem inculcavit. r Vita 1. 3. Il. Francifcus Xaverius in periculo tempe- lI. Sicut conjux red uci ex via marito. alucy S. Greg. ] u &!3-' ftaris evidenti, divina confolatione repletus filio pedes abluens; fimul & fervit, & fervien- € & 8 do actum amoris exercet ; ita & domefticus petiit a Deo, in plures tales aut majores tem- peftates conjici, dummodo fuis periculis ali« H Dei per opera quotidiana fimul & fervire uam divinz gloriz navaret operam. eo, & illum amare debet. $ LÀ - hi. Sicut homo potulentus, quoti es fere Drex. i,n,; Lanciz. III. S. Francifcus Borgias dicebat, femper l. t, opuíc. 3 fibi faas conciones füccedere , etfi non pla- bibit, toties combibonum uni propinat ; ita amuffi homo probus ad cujusque operis initumDeo * 5: 34* j v €,2. T. 89 cerent quandoque fibi & aliis, ob defectum : " vel materiz, vel difpofitionis, quia püre pro- illud confecrat. jD - IV. Sicut aqua ex a Ito defluens, quamvis Idem l. 1. j ter Deum eas parabat, & faciebat; quíantum poterat. Agrotante uxore folus aliquando multis ambagibus curfüm fuum exerceat, tan: 6 7- dem tamen ad primz originis altictudinem conclaveremotis arbitris i*ngrefï'us; 'obnixe la« crymis fufis obteftabatur Deum; falvam con- a(cendit, & cum ortu fuo zquatur; ita a&tio- nes hominis, licet ex Deo altiffimo originem jugem (üperftitemque fervare vellet : Cum $X ecce fibi vocem quandam internam clare au- fumentes in profundum defluant, (id eft, ad a dire vifüs eft, utpoft ipfe retulit, que diceret: humillima obje&ta fe demittant ) femper ta« 4l Uxorem fi diutius füpereffe vis, arbitratu tuo men perintentionem ad Deum recurrere de- fiat, at tibi non expedit. Quare turbatus, mi- bent. &L is paratos. Nititii Seue. . nime dubitavit, Dei vocem effe: Parendum V. Sicut nemo, quamv J itaque: Tacite enim redargui. quod, quid pe- colores, fimiiitudinem reddet ; nifi conftet, 11 dilc LUE teret,ignoraret. Rurfus vero in lacrymas fit, quid velit pingere ; ita nemo a&iones fuas hisce admiftis vocibus: Domine Deus, unde rite componet, nifi prius, cui idez eas cone Ql formare debeat, cognoflcat. 1 hoc mihi, ut arbitratui committas meo, quod libus omnia,Pa,fchaüus in tua folius eft poteftate? Mea permagni re- Vl. Sicut oculis iftis carna corporis membra ordinate ad op erationes di l-4-in mat, fert, tuam fequi in omnibus voluntatem. Quis & luce fidei C0l 249* M enim te novit rectius, quia ere mea fit? tua ita- riguntur: ita intentione mentis P cun&ta virtutum genera, ut lucidum corpus que voluntas fiat ; nec de uxore folum; fed de &6 liberis etiam ftatuas fupplex oro. Obfervactum P erficiant, illuftrantür. 4 VII. Sicut ufurarius avarus (dixiz Chri- S. Ger- conjugis morbum ftatum quendam tunc te- ütTUd lg nuiíTe ; ut dubitarent medici,meliusculene;an ftus ad S. Gertrudem) invitus negligeret, infin.c. 54« deterius haberet. Pofthas vero preces ad de- faltem unum deparium lucrari poflet; fic ego; fp erationem medicorum laborare coepiffe. qui delicias meas ftatui habere in te, multo Mta l.2. IV. P.Petrus Faber decem fibi finesin ho- invitius permitterem mihi unum cogitatum, €, 7* ris canonicis (haud dubie etiam in aliis fun- five motum extremi digiti tui propter me fa» &ionibus) proponebat. 1. Unam Dei gloriam. Gum, fic perire, quod ipfüm non-in fünmam E—1 u 2. San&torum honorem. 3.Incremeunta jufto- laudem meam convert;rermï ad tuam falutem i Va rum. 4. Liberationem eorum, qui mortiferis ecternam,e VIII, Sicut fagittarius ut certiüs collineet, Pedagog. noxis effent implicati. $. Catholicz rei pro- greffum. 6. Mutuam inter catholicos princi- dextrum tantummodo oculum in ícopum ape chrift.p.2. rit, claufo (iniftro 5 ita & nos, quo divinam C 9* pes pacem atque concordiam. 7.Sanitatem zorisimpetrandam. 8. Solatium eorum, quos ex omnibus rebus gratiam promereamur ; unum f(incerz mentis oculum omnibus in re« animi quzpiam vexat follicitudo. 9. Mori- bundorum confortationem. IO. Animarum bus apertum habere debemus, & Deum fpe- ; &are inomnibus: Siquidem univerfa propter purgantium liberationem. V. Joannes Berckman ante opera potiora femetipfum operatus eft Dominus. Ad quod Vita p. ficfüuam intentionem formabat: O Deus meus appofiteS. Auguftinus, ut tibi totus fervirem, 326. & omnia,cui omnes creaturz ferviunt, gratias omnia quzcunque feciíti, in meum fervitium tradidifti. Et Bafilius, virtus ac ratio viven- ago divinz bonitati tuz , quod me usque ad ïda hanc horam confervare dignatus fis, & propo- di, inquit, unum fcopum fibi propofitum ha no per gratiam tuam hoc opus & omnes reli- bet, nempe gloriam Dei. - INece[Titas. quas diei hujus & vitz totius actiones facere ad nominis folius tui gloriam, ut tibi maxime IX. Sicut inutilis eft dolabra foribz ad fcri- bendum, Jitulus LXXIK Intentio beng. ^ 35 N*ieredh.' bendum, aut de Ador.l. dum -Jlamus fcrinario ad lzvigan- . per lo'ngum duranttem pus; itaquoque pluri- 2. €. 21 ; ita inutilis quoque homo ille eft mun- ma opera noftra , (i ad füpernaturalem finem do, qui ad finem (uum, id eft, majorem Dei gloriam non tendit. per intentionem ordinentur, zternitatem ac- Drexel. 1. quirunt, confervantque beatam. X. Sicut ager, quem meffibus onerare quis € 12. $. 3. Sucunditas. timet, ceffante cultu, fponte fe inutilibus her- XIX. Sicut ap Is quocunque vadit, melVit.PP.1. bis exhauriet: ita homo , nifi per affiduas operatur; ita & monachus, quocunque per- 3. "« 187» aCiones bonas, id eft, cum bona intentione 'git; fi propter opus Dei perrexit, dulcedinem factas fe excolat, vitiis Ícatebit. S. Greg, 1. bonorum actuum femper pote(t perficere. 17. ror, XI. Sicut fabrica columnis, columnz au- Mala intentio, 17. tem bafibus fulciuntur; ita vita noftra virtu- XX. Sicut fel L tibus, virtutes vero in intima intentione füb- lis aut aceti modicum, totum Drex. 1. . l. fiftunt. - vinioptimumd olium corrumpit ; ita vel par- de int. c.g. va mala intentio füfficit ad o mnes hominis Utilitas. aCtiones corrumpendas, Drex. in d XII. Sicut fi quis virgam haberet, qu(æ la- XXI. Sicut falamandra tantum veneni fe- Idemc.1e. Ó amulii 1. cum vehit, ut, fi radicem arbori $ contingat, pides in aurum converteret, omnem diligen- omnes fructus in radi cejugulet, ita fí malz tiam in hac virga cuftodienda & ufürpanda intentionis vel minimam particulám tarta- adhiberet; ita cum fimilem affectum bona intentio habeat , omnesque actiories noftras reus ferpens actionibus noftris immiíceat , il omne eorum meritum & effica ciam tollit, lt aureas & meritorias efficiat , merito ad fin- juxta notum illud : cum perverfía eft inten- gulas aut potiores ejusmodi actiones exten- h denda eít, tio, quz prezcedit , parvum e-iï: opus emne, 5 Lud.Gran. quod (équitur. in Duce Xill. Sicut qui ludunt lufüm, cui nomen: 194 XXII. Sicut(i pincerna phiala ad ufüm regis Nieren- p.2 f.775. qui vincit, perdits perdendo lucrantur , & lu- parata, ut ex ea bibat, pro vafeimmundo abu- ber£. vite crando perdunt ; ita & homo, quanto mi- nus lucrum & commodum (uum in actioni- teretur,& fordibus impleret;meri:o hzc phia- 9V 6 2 la, &ipferex gravi injuria (e affe&tos quzre- bus propriis quzrit , tanto plus meriti ccele: ftis obtinet, rentur;5 itadenon minori injuria expoftulare poterit Deus & a&iones no(trz , fi has ad cul- S.Bem.in XIV, Sicut decor corporis in facie, ita de- fent. Pf4l. cor totius operationis animz conf(i(tit in in- tum füprerni regis deftinatas, ad creatura- rum folatium fervitiumque applicemus. 44 V-14* tentione. Hinc S. David ait ; omnis glpri"a XXIII. Sicut fructus quarundam arborum Nier, ibid. filiz regis ab intus. X S. Laur. talis fünt naturz, ut facile fiterram attigerint, Juft. de -XV. Sicut auri exigua maífa, magnum fu- computrefcant; ita & actiones hominum, fi ditcipl perexcedit cumulum vilis cujusque metalli ; terreftrem (ibi finem iis prefigamus, omnem mor, C.42. ita pauca opera peracta cum incendio purz füum vigorem & meritum amittunt. €ol. 3. charitatis ; in confpe&u conditoris magis XXIV. Sicut fi cuipiam fitienti la&is opti- Drex. in fulgent, & gratiora fiunt, quam multorum mi florem quis propinet, & tali tamen catino, amuft. 1.x. hftüy exercitia laborum prodeuntia ex radice negli- ? fnàt entiz, & de fonte intentionis incultz. in quo plurimz mufcz innatent , indignatio- €- 10*$. 9. nem potius, quam gratiam reportabit ; ita nec 249- $.Greg. — XVI. Sicutradixtruncum, ramos, frondes, 2 ?8. mor. flores & fru&tus, medulla, virore, colore, fa- actiones hominis , utcunque alioqui preftan- g, LJ tes, gratze Deo effe poterunt, fi mufcz mori- pore, temperie , & quocunque aliolocupletat entes intentionem terreftrium earum füavita- a bono, quo ipíagauder; ita bonz recteque in- LE tem perdant. tentionis radix quemcunque voluntatis, cor- m disquein Deum fixi a&tum & defiderium, ver- XXV. Sicut Erodius avis ad aves aqua fe Ibidemlib, mergentes advolat , & capita illarum morfü 2- . 3. $. ba, cogitationes & opera noftra meritoria effe tam diucorripit, doneccapturam extorqueat ; ?: facit ; ac proinde $. Gregorius intentioni epithetum radicis attribuit. ita deemon hominum actiones füas obeun- tium, & per hoc fpiritualem alimoniam pro- Manfi tr. XVIL Sicut charta aliqua parvula parum videntium caput, id eft, intentionem impe- 37. d^. velnihil valet, autzf(timatur ; at vero quando tit , ut hac via totum actionis meritum ab« V1 1* yegis vel principis fübícriptioneaut figillo füb- i ripiat. fignata eít, omnis eidem exhibetur reverentia ts & obedientia: Sic quoque multz operationes $. VlII. noftre nullius futurze effent meriti, ad confe- quendam vitam zternam , vel ad augendam MO TLIV A & acquirendam gratiam ; At vero quando I. äq uitas: quid enim gquius, quam ut, Ofea r4, conjun&dz fünt, & fignate figillo re&tz inten- ficut gratis Deus non dilexit, & be- !5 tionis, meritoria fiunt, & a Deo magnopere neficia contulit; ita viciffim ipfüm gratis di- remunerantur. Vult enim Deus, inquit Di- ligamus, debitumque ei fervitium exhibea- dacus Stella, ut opera noftra in ipfum diriga- mus; juxta illud Chrifti: gratis accepiftis ; Matth. ro. mus, & ut figillo re& intentionis ea defigne- ratis date, n. 4. mus, ne ea amittamus. fdem. n.6. II ANecefftas : juxta illud Chrifti : Atten- I*- c. 6. XVIII. Sicut fi poma ex arbore ín terram dite ne juítitiam veftram faciatis coram ho- V. . decidant,fübito deficiunt, & marcefcunt, non minibus, ut videamini ab eis; alioquin mere vero (i fuperarborem colligantur ; inque loco cedem non habebitis apud Patrem veftrum, &levato collocentur remoto a terra , fic enim ccelis eít, quiin 4t. P. Lobn. Bibl, Man. Tóm, 4I. E 23 M XI*'.*, Biblïozhecæl Manuali.f Concionatoria. 36 II Uilitas:'quia juvat ad vitam eternam eundem Davidem per nuntium dicentis: Dtei Matth.19, V. 294 certius juxta illud Chrifti: Qui reliquierit do- Nunce igitur congrega reliquias populi tui, , & obfide civitatem & cape cam, ne, cum u mum &c. ( & alia.fua privata commoda) pro- a me vaftata fuerit urbs, nomini tmeo adícri- prer nomen-meum, centuplum accipiet, & vitam eternam poflidebit, ) citius (quia, ut B. bgtur victoria, Magdaleng de Pazzis. Chriftus ipfe revelavit, 5. X. purz intentionis crebra repetitio , eft opti- mum medium ad purgatorium evadendum) ASCETIGA. & copiofius obtinendam 5 quia juxta menfu- -I. uatuor fünt, quz in hac materia pre- ram intentionis crefcit meritum a&ioni-s. cipue fcienda fünt afcetz, aliisque per IV. Sfucunditas : quid enim jucundius, quam eum inculcanda. Primum eft, ut bene intelli- Deum & totam curiam cocleflem pro fpecta- gatnaturam re&z intentionis; quem in finem totibus habere; pro quavis cogitatione, ver- triplex ei fimilitudo fervire poteft. 1. Reüe bo , aut actione infinitum & idco inexplica- columna : ut enim bzc tunc yere recta dicitur, bile przmium fperare ? quando fine ulla inclinátione adverfus terram, V. Fucilita: quid enim facilius, quam Uni- M für(ümetigitur; itanunc quoque intentio re- cam cogitationem operibus pouioribus prae- &a dicitür, per quam fola Dei gloria & bene- mittere? maxime cum tam ingentibus etiam placitum ,. absque uillo proprio emolumento ad eam lucris incitemur ? : * j aut folatio,intenditür,itaut, quemadmodum VI. Securitas : cum en im hzc i'nterx'tï'b S. Berná rduslo ) quiturs Zelettet nos non tamno[ira S. Bern. tr. culta fit, periculo vanz glorive non ita expo- vel fopita nace[]|uas , ve 1 fovtita felicitas, quam quod de citig- fita efl, acalie actiones, atque adeo integrum ejus in nobis 9 de nobis volustas adiwpleta videatur. Deo, coll. FtT. operami præmium ac merces manet. e 2. Octuli'fünplicis : qua fimilitndine" Chriftus Ma-ith; 6, ufus eft dum dixit: Sioculus tuus fimplex fu?.- PC 44. V. VIL, Dignitas : Qu enim major ex cogi- LÀ -gynl Lj *Deo rit, totum corpus tuum lucidum erit, atque figni- 15. tari dignitas poteff, quam Deo (ervire ; lacere, Deouniri, a Deo amari? vere omnis ficare voluit ;tum demum parem intentionem nóftram fore , fi unicum nobis divinse gloriz loria filie regis (id eft ; animg chriftianz ) $6 & beneplaciti finem proponamus , neque a- fu. [ ab intus, id leR, abifta intengione dependet lium, ob quem intentio duplex potius, quam a- UM fimplex dici deberet, admifceamus. 3 $. TX. pit. $us dextra: qua (imilitudine Chriftus iterum Heb MEDIA. ufus eft, dum dixic : ANofciat finiffra tua , quid (linus Serm. 6o. ?.Ber &gna e[timatio: quz quidem ex'cod&deQ faciat dextra tua.. Ubi per dextram Augu M 2, ii I;; 20: V'Io i ä Xratione predictorum motivorum & intélligit'amorem & puram intentionem ad Deum j per levam obliquum oculum ad $$ ultimi przfertim facile concipietur. —1t. Cor mundum procurare : ita enim docuit umbras falfz gloriz. II. Alterum eít, ut bene cognoícat 'i-ndicia regius Pfaltes, dum dixit: Cor mundum crea in me Deus, & fpiritum re&um C(intendonis bonz intentioris, quorum quidermn fequentia recta ad coelum tendentis ) innova in vifceri- potiora ab afcetis aífignantur. L. Si'quis non &gre ferat, quandoopera fua male füccedunt, bus meis; ficut enim pluma, fi abomni pul- vere lutoque munda fuerit, facilein altum fe aut non laudantur ab aliis; nam ut 5. Chryf. s.Chryf. 1. prudenteradvertit, quemadmodum illi, quos 2* de Sa- attollit, ita & cor ab omni peccati niacula li- berum haud difficulter ad ccelum elevatur. divites effe juvat , (i quando in paupertatem cerd. li. Charitatis dioine [iudium : cum ' enim inciderint, moerore afficiuntur; & qui deli- ciis affuevere, tenuem ac fimplicem victum anima magis ibific, ubi amat; fuapte Íponte in Deum per intentionis ardentiflimz impe- tolerare non poffunt ; ita qui laadum amore tum rapietur , fi dictz: charitatis diviniüïmo capti funt, non folum cum injufte vituperan- iene ardentius fuerit accenfa. tur, fed etiam cum ab aliis affidue non lau- Mi Apoc. 12 . IV. Sua opera libenter ég [ludiofe ab, fcbnd?f& : dantur, quafi fame quadam animum confi-- ciunt. 2. Quando, ut . Bafiliusloquitur, ma- s.Bafil. p. UI V. 5- exemplo mulieris illius Apocalypticz , qui& eperit filium mafculum , & raptus eft filius gnum apud laudantes ftudium quis prefert,33. brev, ejus in folitudinem , ubi babuitlocum para- nec apud vituperatores lentior efficitur. Si tum a Deo. enim vere habetin animo placere Deo, idem V. Jnira opus omnes oang glorie infidias fiu- eritubique, & illud efficiet, quod di&um eft: per arma juftitiz a dextris & a finiftris, per diofe declinaré, illud 5. Bernardi frequenter re- eloriam & ignobilitatem , per infamiam & petendo : Propter te non coepi : propteþ te 4 bonam famam, utfeduCtores & veraces. 3.5i non . definam. cum alii preclara patrant opera, tantam quis VL Sepe ponderare , quantum praeponderet folius Deijudicium & beneplacitum omnium percipiat animo voluptatem , ac fi ipfe fimi- hominum . etiam colle&tive acceptorum, uti lia perpetraffet , & Juxta exemplum MoyfisNum, 11, dicat: Quid smularis pro me , quis tribuat, v. 29. & angelorum, omnium judicio & Jaudi. Pf 115. V. VIL -Affuefcere, crebro tam fub ipfo opere, ut omnis populus propheter , & det eis Do- ? mipus fpiritum fuum e 4. Si ad omnia ofüi- 9. Heb. quar €o finito, omnem illius fructum ac lau- Mtty i. V. -- dema Deo adícribere, ac cum Davide dicere: cia, honorifica xque ac humilía, eandem in fe V 3 2 Reg-12. Non nobis, Domine , non nobis, fed nomini promptitudinem atque alacritatem advertat, l.Ti fym- Y id quod Philippus l1. Hifpgniamm rex bolo vV.289* — cug -dagïoriamg ad exemplum loabi ad T .37 Tüuus LXXIV.— Intentio bo](za. bolo fao expreffit ,. in quo leo ftabat dextro plus enim recreant & confortant cor , maxi- Drex, lib pede crucem & oleam, altero equeftrem ha- me in agone, quam ullum aurum; . nam, ut 2.amuff.c. ftam praferens, cum infcriptione : ad utrum. reCte dixit Thomas Kempen(is : . GaudebisL. r.c.25. 9. figü, 3. que paratus.: j. Sinonangatur quis, aut diftra fsmper vefpere, (idiemin(uümas fru&tuofe. in$ ult. hatur ob agendain curas,qus a precibus, cura fecunda parte oftendi poteít, quid requiratur conícientiz, Dei memoria avocent ; qui enim ad aurum hoc conficiendum,(cilicet 1. MateriaSenec, ep, fincerz intentionis eft, hoc agit, ut facultati; bona : id eft, opus faltemindifferens, qualis Se- 82. & viribus fuis convenienter agat. neca défcripfit fequentibus verbis : Indifferen- Iil. Tertium eft, ut convenientem d E:; höc— tia dico efle, nec bona, nec mala, tanquam exercitio bona intentionis z ftimationem con- morbum, dolorem, paupertatem, exilium, cipiat ; id quod facileobtinebit, fi meminerit, 3 mortem: horum nihil per fe gloriofum eft, beneplacit L: m Dei effe premium omnium;que nihil tamen finehis. 1lla ia medio pofita funt: * in terris aut coclis optari, vel exfpectari pof- intereft, utrum malitiaillis, an vircus manum fünt, preftantiífimum ; habecenim in fe condi- admovetit. 3. Jenis amoris feu gratie: nam, ut 1. Cor. c, tiones, quz ad premium undequaque perfe- S. Paulus redte advertit, fi tradidero corpus ! 3* V* 3- meum , ita ut ardeam, charitatem autem non Giffimum, íümmamque mercedem requiri poffunt. E(tenim r. merces magna nimis: ut- habuero, nihil mihi prodeft. Et fi ditribuero pote quam ipfietiam beati gloriz fuz gaudio- in cibos pauperum omnes facultates meas , que preferunt, parati potius Beatitudinem nihil mihi prodeft. 3. Lapis pbilofüpbicus vettein- Tuam amittere, quam ut Dei beneplacitum in tentionis : qui ultimum complementum addit, tf Ííc non adimpletum viderent. . 2. Eft merces nam, ut re&te dixit Seneca. omnis res, quod Epift. g2, prafenti[ia: id eft, eo ftatim momento per- non habuit, decus virtute addita fumit. Cubi- jl folvenda;quoopus bonum peragitur; & (quod culum lucidum dicimus , hocidemobícuriffi- mum eft noCte : dies illi lucem infundit, nox , non parum zíHhmari debec, usque adeo con. . ftans & perinanens, ut nu la am r plius ratione eripit. Vide Drex. inamufl. l. 3. c LÀV [ i. &Ííeq, . 3 :10. concl. auferri poílit, cum ri negueat, ut Deus in opere aliquo, inquo femel fibi complacuit, per IIl. Ex occafione ! fent'c;htiä: : Omms gloria pfal 44« totam gternitatem non complaceat. 3. E(t. filie regis ab intus : oftendi poteft. I. Quamv. r5. S. Chry- merces facillime obiinenda : nam , ut bene S. vere dicatur, totam gloriam & pulchritudi- foft. hom. Chr yf. dixit, non parantur bec fumptu, non labore; nem animz effe ab intus fcilicet ab incentio- 24 in e- non [udore : [ificit velle, €$ confetta funt omnia. ne interna. 2. Oftendi poteft, quam vel exhoc pift. ad " capite zítimanda & frequentanda .fit praxis Hebr, lV. Quariwn eff , non . füfficere , ut opus virtute S.Dernard. veferatur in. Dein, fi quis ad sitium anni, vel men- bonzintentionis; fi eniin corporalis pulchri- ts in 2. dift. f , generali quadam intentione veferat oummia. fua tudo eftimatur. ut nihil non per illam obti- 4i.2. 1, futura in- Deumn , fed nece[je eft , wt dlud ipfum opus neri pofle credàtur, ideoque fponía de fpoun- q. 3. particulare veferatur in Deum , quod. po[tea. facten- fo dixerit. Accingere gladio tuo, potenti(li- me. Specie tua & pulchritudine tua intende, dum eff. 'Tanc enim dicuntur opera virtute in Deum relata, cum intentio precedens eft profpere procede, & regna; quanto major z- vera caufa operum , quz poftea fiunt. Lit, [ftimatio de fpirituali pulchritudine anima fi quis apud fe certo conflituat aliquam num- concipienda eít, quz tantum excedit corpo- Xmoram fümmam propter Deum pauperibus ralem , quanto anima corpus dignitate fua praftantiaque fua antecedit. Certe de hac ve- l.ln etogare; & poftea fümmam illam oblata oc- cafione eroget, is dicetur virtute referre rius dici poteít, quod regina quedam formo- opus fuum in Deum, etamfi dum,; pecunias fo juveniliteras commendatitias petenti dixit: Ito, & faciem tuam oittendito, & peream po- illgs di&rqibuit, nihil de eo cogitet. tentius animos, quam per diploma expugna- Y $. XI. bis, efficaciusque, quod petieritis, obtinebis. IX. Ex occafionefententie : Proceptor, totaLuc. s. CONCEPTUS PRJEDICABILE no&le laborantes nibil cepiimus : oftendi poteft. 1. V. 5* Matth. x occafione fententize : Redde ilis mer&e- quam vanus fit laboreorum, qui in nocte, id 22.1,.E V. 8. dem : cftendi potelt magnitudo meree- eft, fine bona intentione , aut etiam oinnino y dis , quzillis, qui nihilaliud; quam folum cum mala laborant, 2. Quam frudtuo(us (it la- bor eorum;qui de die & ad mandatum Chrifti, Dei beneplacitum inquirunt, offertur, eum- que in finem fervire poffunt ea, qu& prace- id eft. cum bona intentione laborant. idque ex quantitate triplicis fru&dusin operebono repe- dente $. n. 3. func didta. Wx'lkidc 'Dre(x." in amuff. k 2. c. 10.^ riri foliti, fcilicet meritorii (atisfaQtorii, & im- 1. Pofluntauditores doceri ',' quömcäo *Ve- peratorii probari poteft. Queminfineml. 2. c. 6. &l.1.c.4 feryirepoteft ex amufli Drexel. rum aurum (Ípirituale . conficere debeant. Atque adeo in prima parte oftendi ; poteft, V. Exoccafione rhemaris: O/culetur me ofcue quam re&té opera bona Íeu--meritoria auro leoris fui: explicari poteft triplex intentio per comparentur, precipue vero ob dignitatem, triplex ofculum,nempe r. Seroilis,per ofculumCant. z. v, ib utilitatem ( ad coclefie regnum emendum , pedum fervatoris, quia per hanc pedes Chrifti 1. imo etiam in hac vita ad omnia neceffaria exofculatur operans, ne ab iisdem repellatur, Matth. 6. obtinenda , juxtaillud Chriftiz Qusrite pri- & audire cogatur : 1te maledicti in ignem eternum. 2. Filialis , per manuum olculum, v. 33* mum regni Dei , & juftitiam ejus , & hzc quia ab his premium & hbzreditater vitz z- 1. Tim. 4« omnia adjicientur vobis. Et illud $. Pauli: Pie v. : terng exfpe&tat. . 3- Maruialis, per oris ofcu- tas ad omnia utilis eft ) : & jucunditatem 5 N E3. um Bibliotbece Manualis . Concionatoriee 38 $ lum, quia per hanc folum fponfi'dilecti bene- docet Hefichius dicens: quia adipem in xter- p placitum intenditur. Quz omnia fufius didu- num przcepit Domino offerri , manifeftum 64 ( ci, eumque in finem legi poteft S. Bernardus eft, quia confecrari Deo noftrum de(iderium in Canticorum verf. 1. & Drex.l. 1. c.2. vult. In zternum autem hoc, ne ad Deum illud , & ad mundum dividamus. . L] Ibidem g. $. XIL IIl. Sponía in Canticis , per quam omnes animam electam intelligunt , a coclefti ama- 4 KLÍII CONCEPTUS tore in vultu, & quidem quoad ambas genas PRJ/JEDICABILES. fpeciofa dicitur : Facies tua decora , pulcbre funt gene tue. Per faciem vero intenrio denota- anlz'tas. tur ; Unde S. Gregorius de quatuor myti- Manfi tf; 17, difc.1. rti quidam difcipuli, tefte S. Joanne, cis animalibus apud Ezechielem quadrigam n. 9. I. Cc (ervitio Salvatortis fe dedicare decreve- Altiffimi poft fe trahentibus differens , ait: rant, quos ego primos autumo fuiftz Chriftia- facies eorum & pennz eorum extentz defu- er defcribuntur, quiaomnis intentio, omnis- nos. quiaprimi omnium Chriftum fecuti funt ; conver(us autem JEfüs , & videns eos (equen- ue contemplatio Sanctorum füper fe tendit; tes fe, diciteis : quid quaritis s nonne ipfe inti- ut illud poffit adipifci , quod in cocle(tibus ma noverat, & fecretiffima cordium omnium, appetit. Sive enim bono operi , five invi- quorfüm igitur, quid vellent, interrogat, ut- gilec contemplationi , tunc veraciter hoc; pote probe fciens, clareque difcernens placi- quod agit, bonumeít, quaudo ei complace- re concupifeit , a quo eft. tum meum? Do&or angelicus Chriftum hac interrogatione intentionemrectam , qua cum IV. Pra(tabunt tibi fortaffe preecepta , uc!bidem &. i fequelam ejus exorfi fuerant, declarare voluif- quod opportet, facias; non przítabunt, ut, ?- Nj fe aucumat; infüper obíervans hzc ipfa vet- quemadmodum opporteat ; & fi hoc non prz- i ftant , ad virtutem non perducunt. . Faciet, ba prima fuiffe, que S. Joannes in Evangelio 25 fuo retulit de Chrifto, in quibus, quanta folli- quod opportet monitus, concedo ; fzd id pa- Tett citudine rectam finium noflrorum directio- rum eft, quia non in facto laus eft, fed in eo, hi nem urgeret, oftendit. Notandum , inquit quemadmodum ftat V. Seneca fapienter dixit: Non quid fiat, Seneca . ille, quod hoceft primum verbum,quod Chri- 3. de be. ftus in ifto Evangelio loquitur, & congrue, aut quid detur refert, (ed qua mente.. Quia nef, c. 6, beneficium non in eo, quod fit; aut datur, con- quia primum , quod quzrit Deus ab homine,; eít re&ta intentio. Hinc & Ecclefia fan&ta in fitit, (ed in ipfo dantis aut facientis anitno. rima officii divina nobis recitari jubet verba V[. Cum Naas Ammonites cum incolís Matfi tr. difc. 4 illa: F fit fplender Domini Dei noftri faper nos, 63 Jabes Galaad pugnaret , inique fe profter- 8:7- 9 nendos & profligandos effe metuerent, cum opera manuum noftrarum dirige fuper nos ; illa nam. que de re&itudine intentionis, qux omnia Naas pacifci coeperunt , & pacem poftula- runt, dicentes : Zweie nos confederatos , & opera noftra , ut Deo grata fint & accepta comitari debet, intelliguntur; hinc & mox frviemus tibi, quibus fuperbus Naas refpondit: In boc feriam vobifcum fedus , ut eruam omnium ve- profequimur dicentes : Oremus. Dirigere & fan&tificare , regere C2 guberuare dignare Domine firum oculos dextros.Idque ea intentione faciebat, Deus rex coli 9 terre , bodie corda &9 corpora quia cum oculus finifter füb ícuto abíconda- Ibidem n:gofira, fenfus , fermones && attus mofiros in lege tua. tur, fi dexter eorum oculus erutus fuiffet, 2* confequens omnino erat, ut qua(i utroque II. Sanguis vidiimarum offerendarum olim ante altare profundi debebat, adepsque ea- oculo deftituti in caligine ambularent. Idem rum honori & cultui divino confecrari , prout quoque pactum tyrannus tartareus cum fuis ex his in Levitico contentis colligitur verbis: pacifcitur, nimirum ut intentio, quz dexter Ommnis adeps. Domini erit jure perpetuo in. genera- animi oculus eft, obfufcetur, id eft, depra- tionibus &^ cun&tis babitaculis veflris , nec adipem, vetur, quia quantumvis opera, qug exer- nec - fanguincin. omnino comedetis. Nonne Deus centur , bona (int , fi tamen finis , propter nofter per Pfalmiftam proteftatur: JNunquid quem fiunt , terrenus eft, illa nihil prorfus manducabo carnes taurorum , aut fanguinem birco- ad meritum vitz coeleftis valituranovit. Ly- vum potabo ? Immola D:o facrificium laudis V9 ranus in moralitate hujus textus ita fcribit: vedde Aitiffimo vota tua. — Cor, affe&tum , in- Per Naas, qui ferpens interpretatur, diabo- tentionem a nobis exigit Deus, quorfum igi- lus intelligitur; hic autem quzrit eruere oculos dextros virorum Jabes, quz calor in- 'rur di&tum de (anguine & adipe immolanda preceptum ? Dubium hoc in fuis femper terpretatur, nam viris charitate ferventibus Leviticum Commentariis refolvit S. Cyrillus malignus infidiatur, per ocuium autem figni- Alexand. in hzc verba : Sanguis fedes ani- ficatur intentio Matth. 6. Si oculus tuus famplex mi ; qui fanguinem & animum adimit. Vo- fuerit, id eft, intentio tua , fecundum Au- luit ergo Deus in omni facrificio , volunta- guftinum. Per oculum igitur dextrum in- tem , cor, intentionem velut fanguinem ef- tentio ad bona fpiritualia , per finiftrum au« fundi coram fe, nec guttula in alios ufus tem ad temporalia defignatnr; per hoc igi- refervata. Quando igitur Deus totam vidi- tur, quod Naas oculos dextros virorum Jabes m pinguedinem ita follicite (ibi depofcit, quzrebat eruere, fignificatur , quod diabolus intentionis virorum in charitate ferventium nil aliud przeter intentionem , rectumque in operibus & oblationibus noflris in honorem quzrit a bonis fpiritualibus totaliter avertere. ejus factis , exigit ; prout his verbis clate VII. S. Antonius de hac materia differens & Íc- Jituus LXXIV. Innentio bona. 29 $. Anton, & fequentia Canticorum verba: Caput ejus au- communis oPefïs,-,hoþ eft, traditionis? Re- P«4» t 2« rum optimumy adducens inquit : Caput defignat fpondet infignis Cardinalis opufc. 4. c. r1. $41* intentionem, quia ficut caput eft principium Quia quod Deus omnipotens ex charitate,hoc corporis, ita intentio eft principium operis. Et Judas fecit ex pecuniz acquirendz cupidine; i paulo poft fübjungit: Aliqui habent caput ter- quod Deus fecit ad falutis noítre remedium, reum, qui fcilicet non intendunt, nifi congre- hocille fecit ad explendum infatiabilis avari- gationem fübítantiz in fuüis operibus, etiam tiz vorum. Vides ergo,quia non,quid homo de genere bonorum, propter hoc jejunant, faciat, debemus attendere, fed quo animo, & orant, & hujusmodi faciunt, ut profperentur. voluntate faciat, diligenter examinare.- Alii caput carneum, qui intendunt tantum fa- IX. Salvator nofíter cum famaritana mu- Manfi tr. tisfacere naturz, ut e3, quz fiunt propter pa- liere circa novz legis evangelicee dogmata 37 4ilc-8- rentelas, vel fenfualitatem ; ut multi füb fpe- prolixe difcurrit, inter alia vero hanc ei uti- " * cie fpiritus multa faciunt propter przfentiam liffimam do&rinam propofuit: Venit hora, corporalem perfonarum. Alii habent caput & nunc eft, quando veri adoratores adora- aureum ; ifti fünt SanQti, qui omnia, quz fa- bunt Patrem in fpiritu & veritates nam & Pa- ciunt, faciunt propter amorem Dei, & amore ter tales quzrit, qui adorent eum in fpiritu ejus ; charitas enim aurum fignificat Apoc. 3. & veritate. lbiCajetanus ait: Hinc habes, Suadeo tibi emereaurum, id eft charitatem, quia erudite le&tor, quod exterior cultus non pro- ficut aurum excellit omnia alia metalla, ita pter fe ipfum gratus eft Deo, fed pro quan- charitas omnes alias virtutes, & quanto quis to ordinatur ad interiora, qui fit in fpiriru & ex majori intentione charitatis aliquid. facit, L yeritatc, hqc eft in corde in'cemo. tanto magis eft Deo gratus, & meretur.- Didacus VIII. Digniffimum eft, quod notetis, & por- INece[Jitas. Nyffenus in Dom. ro demiremini, inquit S. Petrus Damianus, X. S. Thomas de Villanova rationem af- S.Thom. a quod, cum quatuor fuerint, qui Chriftum in fignans; cur tanta inter fideles bonorum ope- Villanova 22, poft ferm. deS. Pentec, mortem tradiderunt, eorum tribus zternas rum fit penuria, defe&um talem fterilitati hu- Nicolao, hoc nomine debeamus laudes, & gratiarum jus radicis attribuere non dubitat, dicens: o actiones, cum quartum execremur, & male- l Unde fratres, putatis, tanta in nobis fterilitas; D& didis graviffimis ferociter impetamus, nec fa- & ad omne opus bonum tanta & tam gravis tis figere poffe probris exiftimemus.. Pater 6 difficultas, nifi ex ficcitate radicis? Ad quod 2ternus tradidit in mortem filium fuum, de &S. Pafchafius alludere voluiffe videtur, dum quo S. Paulus Rom. 8. 32. Etiam proprio filio U ait: Voluntas (i bona fuerit, & re&a inten- 0' 4] Juo non pepercit , féd pro nobis omnibus tradidit il- tio, fructus malos non facit, ficut nec mala lum. Ec füius tradidit femetipfum pro me, in- bonos facere poteft. Quia omnia opera, li- quit iterum Paulus ad Galat. 3. 20. & Prophe- cet bona videantur, vel mala, radicis fuc ta Evangelicus: Objatus ef], quia ipfe voluit. 1fa. füccum ad feminis virorem trahunt. $3.7. Spiritus San&us fuo quodam. modo XI. Certum eít, quod Deus omnia in fà- Maná ibi. etiam tradidit Chriftum, juxta illud Sap. 1. 6. pientia fecerit, nihilque fine myfterio opera- den ditc. Denignus efl Spiritus [apienue, & non liberabit wma tus fuerit, prima autem & precipua creatura, 7: n. ?. ledi&tum a labiis fuis ( vulgata Sixtiana habent: quam brachium omnipotentis artificis for- maledicum ) Spiritus Sanctus per os Propheta- mavit, lux fuit: Fiatlux ; hzcenim confufüm rum loquitur, ex illo Prophetz mortem Chri- mundi chaos diftinguere debebat , omnibus-. fti annuntiarunt, Chriffus autem nos redemit de que aliis operibus, complementum & perfe- snaleditto lesis, fattus pro nobis maledictum. Ga- Gionem fuam tribuere. Quz enim utilitas & lat. 3. 13. Cum ergoSpiritus Sanclus femel venuítas emicuiflet in mundo absque luce: przdixiffec, Chriftum futurum effe pro ho- folem e mundo fi tollitis, quantis mox obícura minibus maledidtum, non liberavit maledi- caliginis tenebris miferi infelices involvere« €tum, non liberavit eum a labiis füis, (ed in mur? ita quoque, nifi opera noftra a recta in- mortem tradidit, ut fieret maledictum, ficut tentione, & fine bono lumen accipiant, tene- prznunciaverat. Ita fere exponit hzc, quem brofa, id eft, infru&tifera, imo & fzpius tene- diximus, fanctus Petrus Damianus. jam & bris infernalibus digna erunt; hinc nobis Judas tradidit Dominum, qui ob eam inju- confulebat Apo(tolus dicens : bjiciamus ope- riam his tam (aüavibus verbis amantifIime cum va tenebrarum , & induamur arma lucis. illo expoftulabat: Sfudas, ofculo fllium bowinis tradis? Luce 232.48. Eccehic quatuor, clamat Utilitas, S.Petrus Damianus;qui Chriftum tradiderunt XII. Cum ]Julius Cefar faérificiis dans Mani ibt- in mortem, ii funt Pater, SpiritusSanctus, Fi- operam moneretur, quod interiora viCLi- dem diíc. liusipfe, & Judas. Quid eft, quod ex commu- niarum infaufta ominarentur aufpicia ; re-2:n.6 ni opere tanta redundant in fancliffimam Tri- fpondit: Erunt bona cum volo. Idem nitatem elogia,& tanta congeruntur in Judam quoque dicere poteft, quisquis voluntate convitia, probra, maledicta? Si Pater tradidit & intentione bene uti novit; ex qualibet Filium, & ipfe fe tradidic Filius, infuper &Spi- enim erumna & adver(itate magnum lu- ritus S., Judasquid mali fecit? Facta eít cradi- crum Ípirituale nobis comparare poffümus, tio a Patre, facta eft aFilio, nec non aSpiricu agnofcendo divinam fuper nos manum ex- S. faCta eft, & a Juda, inquit beatiffimus Car- tenfam, ferulamque ofculando, qua percu- dinalis. Cur non in confortium laudis admit- timur. Unde Apoftolus ait: .Diligentibus titur Judas , qui bonam partem executus eft Enimve- Deum omnia cooperantur in bonum, ro 49 . Bibliotbete Manualis: Concionatoriee Em ro bonum illdd, quod nos fecimus, quod ter- peragunt, confidentes de pïetate mea, quod renos feciffe vellemus, & propter quod non. ego illa libenter & grate fufcipiam. . [1I. Proponamus oportet finem fummi bo- Sen.ep.95. " fa&tum affligimur, veniamque a Deo poftu- lamus, Deus nihilominus nobis afcribit ad ni, ad quem nitamur, ad quem omne factum j meritum. Unde B. Mechrildis dixiffe fercur: noftrum di&umque refpiciat; velut navigan- u Ajo igitur; & quidem conftanter, quia per tibus ad aliquod fidus dirigendus —curfus'þeü. &f voluntatem poffum omnia, omnium labores Vita fine propofito, vaga eft.- 1V. Non in fa&o laus eft, fed in eo, qu'em-äd-—ïbid- fuftinere, omnium bona opera exequi, & quicquid demum boni excogitari poteft. Si modum fiat, Eadem res (i gule datur; turpis: eft: fihonori;, reprehen(ionem effugit. Amico enim hzc perfecte volo, . & fola deficit exe- ; quendi facultas, omnia coram Deo feciffe ar- &gro affidet quis? probamus, at hoc fi hzredi- bitrabor ; quando enim fié voluntas eft affe- tatis caufa facit, vultur eft; cadaver exfpc&at.þubl. €a, ut, quidquid poteft facere, velit id quo- V. Malus eft vocandgs', qui an caufg e&fMim. bonus. apud Dre» que non folum nunc, fed etiam fi mille ad- xel. in huc annis füperviveret, tunc plane coram VI.Deusfummum facerdotem tam fplendi- - Deo totum hoc illi imputabitur, quod tanto deolim veftiri juffit; ut Siracides de eo veftituanuff. 1. x. fum non fuerunt calia cap.2-f 2 interim annorum fpatio perfici poffet. dicat: Si pulchraanteip l'eX*-ibidp L.4infin. XIlL S. Gertrudis divinitus edocta eft, usque ad originem. — Gloria honoris & opus cap. 14 €» 13« fortitudinis: defideria oculorum ornata: hinc quod; quandocunque aliquis fcribit, vel alios . docet ea intentione, ut laus Dei per hoc pro- etiam trecenta fexaginta fex aurea tintinna« bula huic vefti appendebantur, ut omnium L./ moveatur, & profe&tus animarum, tunc &t omnis profedus, quem aliquis unquam ex oculos i fe converteret.' Applicatio fieri po- illa fcriptura feu dodtrina, etiam poft mille tefít ad GChriftum fummum (acerdotem. ^ VII. Mulieres in Oriente olim prodibant Ib;c.: 3 | 54" annorum millia confequetur, totaliter cedit in illius falutem, quia fua intentione hoc Do- facie operta, oculo unico detecto. Sic d animg Deo fidelis, & caíta. - * mino primitus przlibavit. Hocquoque Chri- ftus Dominus aperte confirmavit $. Brigittze - "ViL. Deus Abraliamo precipiens, ut aveslIbide & alios animantes offerret, has quidem divi- &( . dicens : etiam illud tempus, quoód impendi- bo, : tur fübveniendo corporis neceffitati , fi id fas & concifas in frufta, illas autem indivifas L^ offerri voluit, ut fignificaret, curàs quidem : ?atiopabilitcr*' fxa;tv,. inter fpiritualia rcputg),?i.' & alias dividi poffe, non item i ^ ntkentionemv-,; DDignitas, uam aves figniticabant. - $ : omnia poma'nd—, * Cant. 7. L Manfi tr. CXIV. Deus nofter fponfam füam quoad 1X. Sponfa dixit fponfo 97. difc. 1. hanc rectitudinem variis in occafionibus lau- va (id eftoperaex amore DEl fa&a) & vetera "- !9 f 5' (nempe naturz opera) fervavi tibi. , : dibus extulit, fpecialiter vero in c. 4. Canti- e lex.a corum, ubi ait : Pulnera[li cor meum, foror snga X.Cum Palladius Macarium A difet,& Pallad. & ! e quzreret, quid faciendum effet, dum cogita- fponfa, in uno crine collitui. — Enimvero (i fpon- füs hoc loco fe a fulmine, vel a lapide, vel tiones importungz ipfum affligunt, & dicunt: explofo fclopeto vulneratum fuiffe dixilfet , nihil facis, recede hinc, fruítra funt omnia? D facile intelligi mens ejus potuiflet, at vero refpondit S. Macarius : Dic tuis cogitationi- unicus duntaxat capillus, quomodo cor ejus bus, propter Chriftum parietes cuítodio. b XlI. Netmo mihi videtur pluris aftimareSen-ep.8t. T penetrare & vulnerare potuit? refpondetur, per hunc capillum fponfum exprimere vo- virtatem, nemo illi magis effe devotus, quam luiffe intentionis unitatem ;; hec enim eft, qui boni viri fam am pcrdidit, ne conícien- quz cor Deiibi rapit. Unus crinis colli, in- tiam perderet, quit Richardus de $. Victore, eft unica co- Xii. Milites Gedeonis dum contra hoftem Jud. 7 moverunt, id unum affiduo clamabant, Do- V 22, itatio, & precipua intentio, qua laboras. In cextu hebrzo loco, vulner mino ac Gedeoni: idem dicendum cuivis &t r [egituee v chriftiano in omnibus actionibus. lor Ms pug/h gor meu1zz. - XIII. Deus de aitarí fihi fáciendo loquens, Exod. 2o. $. XIIL dixit: Quod fi altare lapideum feceris mihi, LAET Si non zdificabis illud de fectis lapidibus. MISCELLANEA. enim levaveris cultrum fuper co, polluetur. ub fn Ratio videtur fuiffe, quia cum lapides fecen- Qualitas. tur, ut videantur, voititindicare Deus, magis Hriftus docuit B. Mechtildem , ut, fibi placere opera, qua non videntur, quam Kiffelius . l. C tom. t. quoties arteria micare r t amof&m of- quz publico co . nfpe&'ui funt egpoüta, cate- conc. $. $. ferret. ris paribus. " 32. Dicatur ergo : . O JESU, quoties mihi vena mi tabit; XIV. Sponía de fponfo dixit: Leva ejus Cent. 2. 'Tu toties pofthac fis benedictus amor. füb capite meo, & dextra illius amplexabitu rv- 5'4 L] Drex. in. Blofiusin . Il VellemeleGismeis (dicebat Chri(tus S. me, quia lzva füb capite cerni non poteft ?amuff. ]. 1. monil, - Gertrudi) perfuafum effe, quod eorum bona amplexantem vero dextram cernit is, qui am- ( , « , fpir.c.3. exercitia & opera mihi omnino placeaht, plexu ftringitur. In fponfi leva divitiz funt Dr quando mihi ferviuntexpenfis fuis. Illiautem & gloria, fed cum tempore peritura, in L dextra vero longitudo dierum & beatiffima ferviunt expenfis fuis, qui, licetfaporem devo- M tionis minime fentiant, fideliter tamen (ut sternitas, hzc proinde per intentionem Vie deri & appeti debet, non illa. g-offunt) orationes & alia pia exercitia fua XV. Epi- fitulus LXXIV. ]ntentio bona, 41 $en. p.7. XV. Epictetus uni ex confortibüs Ícribens facrificio voluntatem, cor, intentionem, ve- dixit: Hzcegonon multis, fed tibi : fatis enim p'psu * lut fanguinem coram fe effundi, nec guttula. magnum alter alteri theatrum fumus. Quan- in alios ufüs refervata. . to potiori jure hoc quivis homo Deo dicat. XXVI. Magnus ille eft, ui fiGtilibus fic senecs Brexel. in XVI. Narrant in urbe Colchin elephantem utitur, quemadmodum argento: nec ille mi- ep. s. amuft. 1.5. fuiffe, qui operas diurnas przbere folitus erat nor eít, qui fic argento utitur, que maämo- i €0.$.7. adportum,&res marinas. Hunc cum labo- cu ^ ! Qilibus. rem in navi ad mare deducenda conítanter XXVIl. Si quis propter Deum voluntati Lud, Biof; üuz etiam in minimis rebus relu&tetur , rem in inftit, abnueret, prafectus, ut faltem in gratiam re- j is Lufitanie id faceret, oravit, Quo audito ipfi Deo gratiorem przítat, quam fi multos fpirit. c. z. j atim elephas dixit: Hoo; hoo, quod Mala- am reducat. Y barum lingua idem fignificat, ac volo, volo; mm:tuos ad vit MMala intentio. ficque navem ftatim ad mare deduxit. An . XXVIII. Quia ftatua a Nabuchodonofore Drex. in Dle; homo in gratiam Dei laborem detrectabit ? rege viía, pedes tantum luteos habebat, uni- amuff. 1. z $bid. c. g. XVII. Egregie theologus quidam dixit, cus illam lapis facile dejecit, omniaque ficc: 9- 9. 1- Lh fs chriftianos coclum non per verba, fed per contrivit, uc in favillam, quafi zftivz arez; bid, adverbia adipiíci ; quia non tam quid fa- quz a vento rapitur, fint redacta. Sic mala M ciant, fed quam bene, attendit Deus. . Et, intentio quodcunque bonum opus conterit, ut Salvianus ait, oblata Deo non pretio, fed ut nihil penitus relinquat boni. affeCtu placent. XXIX. Etíi idem fuerit ofculum, quo B. Idem tib. lbld. ll . 9 XVIH. Dum Moyfes virgam in terram pro- Virgo, B. Maria Magdalena, & Judas fue- 1.69.$.8» G Bo Jicit, in colubrum vertitur, que tamen, dum runt ofculati, impar tamen longe fingulorum ; SI*. áterum eam extendit, & tenuit, in virgam re- fuit meritum ; nam B. Virgo divini favoris vería eft, ad miracula quzque patranda ido- & amorisingens a ugmentum; Magdalena de- neam ; Sic intentio fi terram attingit, veneno li&orum veniam, Judas gehennam illo mer- j catus eft. malitiz opera inficit; (i ccelum verfüs porri- itur, ad optima quzque prodeft. XXX. Exploratores terre fanC&tz magnaldem Iib. 8. Chryf. XIX. Non eft ingrata Deo, quz viía fue- promiífa fecerunt Rachab hofpitz füz, fed i, c. g. Matth. ho. 9. in rit ab hominibus eleemofyna , fed qua ideo ? ea conditione adjecta ; fi non prodideris nos. facta eft, ut vifa fit. Simili modo opera noftra bona ingentes no- S.Aug.to. .XX.Sitimes fpectatores, non habebis imita- bis gratiarum & gaudiorum cumulos polli- 9. tr. 8- in tores, videri debes, fed non ad hoc facere, ut centur ; fed & ipfa addunt: fi non prodide- M ) €p.Jo2t. videaris: opus publicum, intentio fecreta. ris nos dolo, iniquitati, fraudi per malam in- tentionem. Neceffitase XXXI. Equi czci in fullonia licet currant14em ttb, d & Sei.ep.:,g. XXI. Non poteft quivsquam beate degere, toto die, vefperi tamen in eodem fünt loco, z.c. 12. qui fe tantum intuetur, qui omnia ad utili- quia in orbem actifünt. Sic qui carent vera$. 5 tatem füam convertit: alteri vivas, opor- intentione, czci fünt, & in virtutibus pro- tet, fi vis tibi vivere. reffuüm nullum faciunt; uia femper in eo- Drexel. in XXII. Julius Czfar, teft e Appiänb , €0 dem loco laborant, id eft, fine inten;ionc amuff. 1. 1. die, quo in curia occubuit, fenatum ingref- bona operantur. T fürus, de more fecit: aperta victima cor de- XXXIlI. Cum Diogenes media hyeme felIdem lib, €. 4 $. 4 fuit. Extifpice nefcio quid vaticinante de frigidiffima lavaret aqua, & ideo aliqui ejus 1-c.9. $.1. Imperatoris obitu, irrifit Julius, & aliam ad- miferti rogarent, ut parceret fibi, Plato in« moveri juffit, fed & hzccorde caruit.. Perin- ter fpectatores exclamavit: Si mifereri vul- h tis, abite. Sciebat quippe eum talia ob va- » de opus noítrum fine intentione mortis eít nuntius, aut mortuum, inutile, nullum. nam laudem captandam facere. - N S. Chfyi'. XXIIL. S. Chryfoftomus illum in feipfum hom.21.i? crudelem tyrannum judicat, qui poteft alio $. XIV. d' 9-0' AXIOMAT A. Mafth. contentus effe przmio, quam Deo. Utilitas. I. Quidquid agant homines, intentio ju- 5 dicat omnes. Lib. 4. in- AXXIV. Idern ei dem dixit: Quod, quan- fin. c. 13, docunque aliquis fcribit, vel alios docet ea de intentione canunt: II. Quod olim de pecunia; hoc re&tius alii N intentione , ut laus Dei per hoc promovea- Etgenus, & formam reginaintentio donat, tur, & profectus animarum, tunc omnis pro- IIl. W/ilft wahren Fried des Gmtths er- fe&tus, quem aliquis unquam ex illa fcri- halten 9 ptura, five do&trina, etiam poft mille an- Meynsgut:thue,vas d'kanftlafsSGott walten. 2 norum millia confequetur, cedit in illius IV. W/er wohl zielt, det triffc wohl. falutem , quia füa intentione h : OC meino N/er übel zielt, das Spiel verfpielt. primitus przlibavit. x j W/ohl zweckt, das Krenzlein trzgt. [r,lol' Dignitas. Gut End macht hurtig Hand. M Drex. in XXV Quazrit Cyrillus Alexandrinus, cur Mit gutem Ziel, gewint man viel. amuff. l. 1. Deus vi&timz fanguinem vetuerit edi, illum- Ziel wohl, eh du fchieffeft ; mæ&æ que jufferit ad aram effundi? & reípondet: B(inn wohl, ehe du bfchlieffeft ; fanguis eft fedes animi; qui fanguinem, is & Sonft vielmal einbüffeft, "Traid ohne Mühl, animum adimit. Voluit ergo Deus in omni - R. P. Lebhn. Bibl. Man. Tom. I F NV'erk 42 Bibliqthecæ Manualis - Concionatoriee NV'erk ohne Ziel: IX. Deus coronat vqlunn*tatem, fi non invee S. Chryf- Gilt keines viel. " : nit facultatem. Bift geícheid ? dein Arbeit Gott verkauf, l N annfchonGottim W/erk findt nicht viel, Er fich legt zum allermeiftén drauf. Belohnt er doch den guten XVill. W/er auf Gott zielt, der fehlt nie. men eít laudanda VO* Ovidius, : Gute Meynung ift der befte Richter. * X. Si defint vires, ta untas. » W anaman ífchonlei Gute Meynung zwingt alle Hàndel. — -- flim N'erk nicht viel, Gute Meynung deckt alle Fehler. - der gute Will.- S. iiern. de V. Tale erit opus tuum,; qualis fu li'; do;h zu loben OXV. domo ine tentio tua. c""ri; in« AUTHORES tern.C.45. — Von Meynung hate in jedes W'erk .. .. Hierimias Drexelius in Amuffi. Sein W erth,fein Schàzung; und fein Stárk. II. Theo j philus Bernardinus de perfeveran- Rom. 8. VI. Diligentibus De um omnia cooperántur tie prafidiis. , in bonum. liI. Eufebius Nieren á Bcrgius l. $. 4« 907&..23-; Wer liebet Gott mit gutem Muth, Afcetica. Item l. 2. de ador. c. 21. Dem greicht alles zum hóchften Guth. IV. Praxis bonarum. intentionum gallice "Tertull. VII. Nec bonitas fine ratione boni. edita,' & poítea latinitati ;tadita, & .Cc')loniæ £,7. u6 Nichts gut ift, ich fags rund und frey, - excufa. S. Bonav, VIII. Intentio o praícript. | N/ann nicht gut Meynung ift dabey. - V. Philippus D'Outreman i $ n padagogo peri tuo nomen impohitä chriftiano p. 2. c. 10o. í j in C. 24. W/as jederman hat wohl gethan, VI. Alphonfüs c " Luc. RO'drïqtf?z d.e,p * & Chrifti Sein: Meypung. wahrhafc- zcjge; an. p.1str. . TITULUS LXXV. - ! VET neca ait: Quidquid mente fugimus, ingeffa oculis vix videmus. Depingitur ut femina(quia infirmi anirni vitium eft, & in feminis maxime reperitur) anmofa (quia ab initio mundi zet » . ás .Dg/ïnzftia. * I. zzzzz ejus) vipereas carnes man ducans ( qu la non ni if Vide Mar- alienis pafcitur malis, & ut vipera detraher e chant tr.4. 8. Bonav; Efinitur fic invidia a S. Aü?ühiwe gaudet famz proximi) macie & pallore confetta tuba fac. centiloq. LUS Invidia eft odium felicitatis aliene ; a Re- (quia invidus perpetuis curis & triftitiis in- ^** pa l. fe&l l D migio fic : /nvidia ef dolor de alieno bo- tabefcit ) cor proprium edens. ( quia füum pro- 190 no; a Dama(ceno: Invidia eft tri[titia rium fübje&tum confümit) oculos babens obfcu- de alienis bonis ; a Philofopho : Jnvidia eff tri- vos &j livid g ^ á 0s (quia mentis oculum .'cOnfundiAg,x : . flitia in. apparenti felicitate alicujus inimicorum. Item aliter : /nvidia ef? diffenfio ab alieno bono re&humque judiciu obaubiat. & exifiimato. diminuere proprium. Do&Gor autem — Divifis. S. Thom. Angelicus definitionem 5. Joannis Damafce- "ÉR bISE d gc nus invidiz, unum laude, al- Abuienfi $? 5.3.0.56.ni adducens, eam his fufe explicat verbis: terum vituperio dignum. Vitiofa & vitupe- apud Nyf- 13 ait.1.2,. Dicendum, quod obje&tum tri(titiz e(t ma- ut de alieno vel fen. f. s. vit rabilis invidia eft, quz facit, lum proprium. Contingit autem id, quod bono doleas, vel màlo gaudeas. Atlaudabilis ef, 3*.";5011:. * 49 C. 9. eft alienum bonum , apprehendi ut malum invidia importat dolorem de defe&u proprio, proprium, & fecundum hoc de bono alieno in comparatione ad aliquem habentem id,quo QUde! . potefteffe triftitia ; fed hoc contingit dupli- ifte caret. Cum quis dolet dealieno bono,non citer. Uno modo, quando quis triftatur de ob id; quod eo alius gaudeat ; fed quiaipfe fuo bono alicujus, in quantum imminet fibi ex merito illo careat; ea commendabilis eft invi- hoc periculum alicujus nocumenti; fíicut dia. Atqueifto modoinvidebat Rachel, quod $B cum homo triftatur de exaltatione inimici infoecunda effet, forori fuz, inquit Toftatus; üat fui, timens, ne eum lzdat; & ralis tríftitia eamque invidiam non condemnat, fed pluri- li non eft invidia, fed magis timoris effectus, mum etiam predicat fcriptura facra , dicit ut Philofophus dicit, 2. Rhetor. . Alio mo- nempein fequentibus : Recordatus Dominis Ra- do alterius bonum eftimatur, ut malum pro- cbelis, exaudivit eam, & aperuit 9ulvam ejus, fablata- prium, in quantum eft diminutivum propriz que lerilitate fru&tum ei benedittionis impertivit. Ex loriz & excellentiz , & hoc modo de bono quo intelligamus,ut quis fua apadDeum nego- alterius triftatur invidia. Dicitur autem jux- tia feliciter pertractet, & fübita in ejus domo $ Dern to.ta S. Bernardinum, invidia a non videndo, incrementa faciat,ei hanc tenendam effe viam, Tou 3.5 deex: quia non poteft videre aliorum bona : Un- utnon invideatgratiz, nec de fplendore alio- 16 ercit, ma- de invidére, quafi non poffe videre: nam rum doleat, quando ipfe gradum inferiorem Ms L a—' 3' c.. 21 lig.fpiri odium boni, quod latet in corde, etiam in- tenet, fed exigua fua merita deploret, per qua advertenter monflraturinfacie. ProindeSe- figutloco auguftiore,& fablimiori fitin dignus. Unde Tituus LXX I/ Imvidia. 43 gt . Unde S. Paulus cum ad profe&us ftudium catoribus & publicanis manducat Mafgmcrï-uC- 1i, exftimulare Corinthios vellet , hec ad eos vefler ? In Beelzebub principe dzmonio- ! 5 ^ feribit : ZEmulamini: charifinata tneliora ; 1. Co- rum ejicit dazmonia. rinth. 12. v. 31.. Verbum emulamini , vide- Vidns, VIII. - dliorum bona opera impedire : idque vel Phil. 1. v. tur fcrupulum movere poffe , quod fervos detraCtionibus eorum famam obfcurando ; 15« Dei zmulationes dedeceant. Bene illud, fi vel propriis laboribusoccafionem bene agen- Apoftolus , invidete , & non , e$mulamini diillis przripiendo. Hinc Apoftolus dicebat; diceret ; nam invidia ab zmulatione in hoc Quidam propter invidiam & contentionem ; diftat, quod invidia, ut loquitur Ariftoteles quidam autem & propter bonam voluntatem 2; Rhetor.c.1. eftimprobum,& improborum; Chriftum predicant. zemulatio probum quidem,& proborum,quam . JX. Paulo aliter hos videtur affignaffe S. hecenucleatius fic defcribit: /Emulatio efi poft i $. Dern. Bern. dum dixit : Hic fpiritus (invidiz) cum fen. apud dolor quidam , quoniam bona €4' bonorabilia , que exercitu fuo exagitat, atque impellit animas quoque a[Jequi po[Jet , natura fimilibus ade[Je videan- Manfi tr. ad quinque invidiz filias ; videlicetad odium, 58. difc. z. tur , non quoniam alüs fant , — féd. quoniam non . ipfi utinvicem homines velint (ibi malum , & no- TNGCA quoque.. Hec ille ; ex cujus fententia ille pro- lint bonum : ad exultationem in proximorum prie emulatur, qui hoc nomine tantum alios adverfis : ad afllictionem in proximorum pro- felices dolet, quod non ipfe iis zque felix cft. Et hoc laudem meretur. fperis: ad fuüfurrationem latentem : ad detra- LÀ Secundum hzc, Gionem patentem 9 ad tantam enim Cóne cum jubemur emulari charifmata meliora, iá trarietatem hic fpiritus nequam feducit fuos nobis dicitur, ut eadem a Deo obtineamus, fequaces, ut ita Deo adveríarii fint : ut, (icut id non alià ratione commodius, promptiusve Deus tam bonus eít , quod etiam de malis eli- fieri, quam fi hzc penes alios doleamus, non cit bonum , fi e converfo ifti tam mali fünt, - quia iis alii (ant ornati, fed quoniam nos ha- quod de bonis eliciunt malum : Et ficut boe &enus non admodum laboravimus , neque nis etiam mala cooperantur in bonum, ita in- modis omnibus conati fümus, ut eadem no« vidis omnia bona cooperantur in malum. S. bis obvenirent. Hzc eft preftans ratio fta- Albert.M. illum Amostextum : Mittam ignem$. Alb, M; - tus , hic optimus modus tractandi fua apud in Theman; & devorabit xdes Bofrz ; itaedinAmos z. Deum negotia, ut non invideamus fortunz prefens pariter exponit de invidis quorum tria * !** aliorum fecundz , . fed de noftra (iniftra do- — leamus. & quatuor (celera fünt:Primum quidem parvi- ' tas cordis, omnia enim parva reputat; qua: ha- lII.. Ab aliis dividitur ineam, qui& trifta- bet, quamdiu alium in profperis videt. Job. j. tur de bono alieno , in quantum eft fernicio- Parvulum cccidit invidia. Unde in libro Efth. c. 3.. . fum fibi vel alteri : & eam , quz triftatur de Aman; quiiniquus interpretatur, cum omnia deMitr- bono alieno; quatenus nobis deeft : & eam, quae haberet, nihil reputavit, quia vidit Mardo- nttts triftatur de bono alieno, in quentum poffeffor cheum fedentem ante fores palatii. Secuns- ha fiC. ejus indignus ef] ; & eam denique, quz triíta- dum eft triftitia de bono alterius ; 'Torque- Lh tur de bono alieno , 'in quantum aliquem excedit tur enim invidus in bonis proximi. Tertium alter inillo; & hszc fp ccigs proprie invidiz eft machinatio continua. Prov. 6. Corde ina-. nomen meretur. chinatur malum, 9 omni tempore juraia feminat, aAtus. Ifti fünt tres fpiritus , Apoc. 16. /idide ore draconis, €9 de ore beflie , €9^ de ore Pfudopro- IV. Triflari &? indignari de bono alterius : Si- phete exire [piritus tres imanundos in modum rana- cut Cain triftatus eft, quod Deus Sacrificium rum; fünt enim fpiritus demoniorum. Quar- Abelis refpexerit. tum eft pertinax fratrum impugnatio, qua yulenfis S. Profp. V. Latari de malis alterius : Uti S. Profper u Af ]. 3. de fcilicet fine fcelere fratres impugnant, .f5 vit Cont. his verbis expreífit; De bonorum malis gau- dent, de profe&tibu :slpo C. 9. tuitis ardent. slugent, & inimiciltiis gra- A $1. ff I» df VI. Bena aliorum filentio tegere. : nam ficut Exk—sg.-slcRIPTuxiA..A vultures per amzna & adorata prara volan- tes ea defpiciunt , & prerereunt ; ira. invidi Quantitas, non nifi illa, quz alterius gloriam, imminue- re poffunt, obfervant. invidiam concupifcit fpiritus, qui ha- Jac. a. $. Bafil. in VII.. Manifeftam aliorum. irtutem calumniari ; I A.d bitat in vobis. orat. dé nam ut S. Ba(ilius recte advertit, fortitudi- Ifl. Eris invidus vitz tuz. Invid, Eccl 18. nem audaciam potius appellant; Modeftum, III. Memento quoniam malus eft oculus 33 fine fenfü hominem ; Juftum, immitem, & nequam (de quo Siracides dicit, nequam eftEccl, 3 t. nimium [everum : Prudentem , aftutum : oculus lividi) nequius oculo quid creatum & c. 14. Magnificum , vaftum : liberalem , ut pro- € ? . digum taxant: domeftice frugalem , avarum IV. Rurfum contemplatus füm omnes la- ibid. c. 3 1. l dicunt. Denique omnes virtutis fpecies in bores hominum, & induftrias animadverti pa- vicina vitiorum' omnia convertunt. Quz tere invidiz proximi, & in hoc ergo vanitas, Jöan. 9; V omnia in Pharifzis , Chrifti aCtiones obfer- 16. & cura füperflua eft.- Matt, 9. vantibus, & male interpretantihus videre eft; .. V. Cum fit inter vos zelus & contentio , 1. Cor. 3; Y. ER hinc illz voces : Non eft hic homo a Deo, nonne carnales eftis, & fecundum hominem v 3. quia Sabbatum non cuftodit. Quare cum pec- ambulatis ? Fa VI. In. A. P. Lobn. Jibl. Man. Tom. LI. 44 Bibliotheþæ Mahualis Concionatorice 5 Grt Sap. 3. v. VI. Invidia diaboli mors introivit in orbem tione lignorum , ità & horum paffio au'ggmf m 24.! terrarum 3 imitantur multiplicatione virtutum. » parte illius. : »autem illum , funt ex III. Bonis utitur ibvidus ma le, quia .omrii; S.Profper. S. 2. V. . Vil. Circumven iU iamüs ïuüum,quoniam inue bus bonis, qug mifer execratur , adjunétus , de vir.con- 3t. tiliseft nobis , & contrarius eft operibus no« animi fui füpplicio relinqueturaftigendus, EctemP.eg. .. ftris, & improperat nobis peccata legis, & dife quis ei poterit fübvenire; quife (ibi exhibet in- famat in nos peccata difciplinz noílrz. videndo carnificem ?. aut unde fibi parabit Eccl. 14. falutem, v. & VHI. Nequam eftoculus invidi, & avertens qui de falute male utendp facit per- * s, of faciem füam, & defpiciens animam fuam. niciem? . fipt IV. Nihil his inimicitiis difficilius, quz éx S. Zeno Füuga. Mats invidiz amariffimo fonte defcendunt ; quan- fer. de lia grof Prov.i13. IX. .Nc comeäascum homine invido , & doquídem his , qui ex aliis aCtionibus inimici VT* v. 6- 3.devi ne defideres de cibis ejus, quoniam in fimili- funt, fi alter forte aggrediatur alterum vince- $& bá tudine arioli & conjecdtoris zftimat , quod re beneficiis ; continuo ferocitas mittigaturs tom. ] ignorat. Comede & bibe, dicet tibi, & mens in invidum autem fÍi beneficia conferantur, ejus non eft tecum. multo amplius inflammarur., & quanto plura $Cytt Prov.i24. X. Cum ceciderit inimicus tuus ne gau- fuerit confecutus, tanto majoribus incendiis £, d7 V. 17. deas, &in ruina ejus non exultet cor tuum, ne conflagrabit ; magis enim irafcitur & dolet; &livo forte videat Dominus, & difpliceat ei, & au- quod ab eo boni aliquid confequitur ; quem $, Or ho ferat ab eo iram fuarm. nolit quicquam boni v r el habere , vel pofíe 1,Pet.2. XI. Deponentes igitur omnem malitiam & praftare. pp.4 N !. invidias, & omnes detractiones, ficut modo ^ NV, Ínvi tiocis di pejores fant fefis, dær;xonibus $. Chryf, geniti infantes, rationabiles , & fine dolo lac autem pares, & fere deteriores; nam fergc ho. 44« ad concupiícite, ut in eo crefcatis in falutem. a nobis irritatz adver- PoP- Anti- Gal. 5. v. eíca indigentes , vel Cil, 26. Xli. Non efhiciamur inanis gloriz cupidi, fus nos armantur ; Invidi vero etiam beneficiis invicem provocantes , invicem invidentes. allecti benemeritos maleficiis profeeuti funt. Sap. 6. v. 2&. XIII. Neque cum invidia tabeícente iter Demenes quoque licet contra nos bellum habebo, quoniam talis hum exerceant impacatum , coníortibus tamen ! o non eri;, Pafti-* $d ceps fapientiz. generis non infidiantur ; Invidi vero neque naturg communionem reverciti funt; - Damnum. neque fibi pepercerunt. $6 juj.v.rr. XIV. Vzillis, quz in via Cain abiertjnf. : V. Anvidia;non folum m o : Pti' So Gl'eg. 5 ff 1- Jo- 3. Propter quid ( enim) Cain occidit Abcl ? quia mos-tangit. Pltos , fgd ( 370* Nazianz, Vo 12o II opera ejus erant maiigna, fratris aucem eju'-s CVL Qua lemalum -eü;,quo Angelus cecidit?$. Cy;ri- i d jufta. quo circumveniri & fubverd alta illa fübli- 2n- *P' ^ Prov, 17. eyrt in V. 5. XV. Qui in ruina lgtatur alïtverius, noþþrit mitas po:it? quo deceptus eft, qui decipit? fefto S. jo. impunitus. Vill. Profperitas aliena illi (invido) fup- Dap. text. jac. 3. .. XVI. Ubi zelus & contentio , ibi incon» 9. S3lvise $h 16. plicium eft; & parum eft, fi ipfe fit felix, nifi L ftantia & omne opus pravum. alter füerit infelix. " nus1.5. de Prov. 14« XVIL.'Vita carnium , fanitas cordis: pu- provid. tem, v.130. Fuga. tredo offium invidia, i : « Cypr. f. Eccl 14 XVIH. Qui fibi invidet, ni hil eft illo n&,— IX. Nihil magis Chriftiano cavendum,nihil $ V. 6. uius; & hzc eft redditio malitiz illius. cautius providendum, quam ne quis invidia i d.f: zelo & F. $6t & livore capiatur, ne quis, dum zelo in fra- p Pf.36.v.1. XIX. Noli emulari in malignantibus, neque ad&w zelaveris facientes iniquitatem 5 . quoniam tris odia conve*rtit*ur,—gladiþo fuo ncícius ipfe perimatur. e tanquam focnum velociter arefcent , & tan- ^e uam olera hezbarum cito decident. — K. Fugiamus1 ntolerabile malum , vfcrpen-'s, Ial ECC]. C€ XX. Zelus & iracundia minuunt dies ; & tis, id. e(t preeceptum, diaboli inventum, ini- ho« 11. 36. ante tempus fenectam adducent. mici faiio, punitionis arrhabo, pietats impe- dimentum, viaad gchennam, regnicoeiorum privatio; nam & ipfo fatentur ore hoc vitiuim invidi. Afpe&us illis «(taridus & obícurus , gena fübtriítis, fupercilium demiffum, anima EX SS. PATRIBUS ET DO- CTORIBUS. ip(o morbo füffufa, prudentia deftituta. ET XI. Confideret unusquisque conícientiamsS. Aug. f. i. Mtn | anlitas. fuam, & (i (e videat de profperitate proximi 38« de füi invidie veneno percuflum , evella: de pe-'€mP. lu $. Cypr. I. Hu ic (invido) vultus minax, torvus a- de zelo. fpectus, pallor in facie , in labiis tre- &ore (üo fpinas & tribulos, ut in eo femen Dominiquafiin fertiliagro multiplicata fegece mor, ftridor in dentibus, verba rabida, effre- luminis concipiatur, ut amaritudo invidiz; nata, convitia, manus ad czdis violentiam $( Chrifti dulcedine leniatur. " LU prompta, etiamíi a gladio interim . vacua, Damnum.. 1 & odio tamen furiatz mentis armata. S. Laur. II. Ínfanabilis eft prorfus ipforum "livor 3 XII. Oro te, quid invido deleGationisS Hier. ad m Demetr. Jutt- d nonenim placantur blanditiis, non mulcentur przítat invidia? quem fecretis quibusda diícip. obíequiis, non rationibus acquiefcunt, quin conícientiz ungulis.livor ipfe difcerpit , & Mon. c.13 facit? Ml alienam felicitatem tïormf:ntum h Potius quemadmodum ignis acccnd?cur addi- . AIII. Pare L] Titilus LX XV.. Imidiat 45 nim de ltitia tabefcit, de fanitate languefcit, frec. p. 4. S.Greg.], XIII. Pæridlüs' eft, qui invi'd'ia occiditur ; $. mor, (tefte Jacobo) quia nifi ipfe inferior exifteret, de pinguedine macrefcit. O infania & ftulti- dift. 1. lo Q] de bono alterius non doleret. 2 tia ! invidia dealieno vulnere füum vult fanare Ibid, - XIV. Quamvis per omne v itium , qubd vulnus, fanitatem quxrit de aligna infirmita- llc.g. perpetratur, humano cordi antiqui hollis vir- te, bonum in alieno malo ; quod idem cit , tus infunditur , in hoctamen nequitia fua tota acíi.quzreret ignem in aqua, & aquam in in tribulis ficus. ? vifcera commovit ferpens, & imprimendx s igne , in fpinis uvas, rnalitiz peftem vomuit. ? "'ü XXVII. Quanta hóminum M. in A- S.Chry, — XV. Oinvidia, quz femper fibiinimica e ft, tanti invidorum gemitus. Talesfigaantur per poc. 16. iU fuper nam qui invidet, fibi quidem ignominiam fa- bufones, qui moriuntur floribus vinearum. t [ Matt, diam füg: S.Antonin, cit; illi autem, cui invidet, gloriam parit. XXVlIl. Quotidie ( dzmon invi S.Profp.], XVI. Tantosinvidus habet jufte poenz tor- gerendo) conatur fraternam chari tatem di(- p.2. tir. g. atur ver- € 1- f. 2 3.devit. tores, quantos invidiofus habetlaudatores. fipare ; lnde Joannes Papa ait: Con . Bafil. XVIl. Invidia eft interitus vitz,peftis natu- fatus hoftis ab initio ruinse fuz Ecclefize uni- tatem fcindere, charitatem vulnerare, & bo- hom. 11. re, advería omnibus bonis ex Deo veni ej'nti- bus, demum ipfi Deo contraria. norum operum dulcedinem felle'invidiz in- $ Cyprian, f. de zelo XVIII. Invidia radix eft malorum omni um, ficere, & omnibus modis, quibus poreft, hu- ' fons cladium, feminarium deli&orum. manumgenus evertere & perturbare. . Dolet &livor. enim fatis, & erube(cit, charitatem, quam ipfe So Chry " XIX. Grave quid invidia , grave & (imula- tione plenum. Hoc mundum innumeris reple- nequivit habere,id eft,confervare in coclis, ho- hOn 44. ad pop. An- vit malis. Ex hoc morbo libitus plena funt tri- mines conftantes ex lutea matería poffidere hi tioch, bunalia , ex hoc pecuniarum amor, ambitio & in terris. Ettanta eft malitia invidiz ejus, ut, "T. inanis gloria. Hinc urbes obfidentur, & mare cum ex tentationibus, quibus nos infefhat, au- Atti Piratas habet. Hinc per orbem cxdes,; hinc geatur ei poena accidentalis jaferni,tamen po- genus noftrum diffipatum eft. Quodcunque tius eligit fibi illam augeri, tentando nos, ut malum videris, ex hac radice producitur. jam urere faciat, quam illa carere, defiftendo a i enim & in Ecclefias bacchata eít & prius in- tentationibus. numera patravit mala. - XXIX. Hoc exempl ó^(Chrifti nullam ins. Ambr 1 S. iüö. fol, XX. Invidia fibi primum nocet, primum Nazareth vircutem facere potentis) pariter &4 in Lue. 9. AuG&orem füum mordet, menti officit, cor; oraculo declaratur, quod fruftra opem mife € 4 quafi peftis depaícit, animum urit. ricordiz cocleflis exfípe&tes, ( alienz virtutis 3. $. Greg, --- XXI. Hzc eft hofpes , qui apud füum hofpi- fru&ibus invideas, afpernatotenim Dominus itz, fI. 2. mor. € tem inhofpitaliter hofpitatus, fui hofpitis la« invidorum eft, & ab iis, qui divina beneficia yrri befecit hofpitium. Hzc eft poffeffio füuum in aliis perfequuntur, miracula fuz potefta- tis avertit. ! j poffidens poffefforem; quas, dum alios detra- D &ionum latratibus vexat , fui poffefforis ani- . XXX.. Cum dev:&um cor livoris putrédo S. Greg. 1. $.0 [ext mum inteftino moríü profundius inquietat. cerruperit, ipfa quoque exteriora indicant, 5 mor. c, S. Augutt. . XXIII. Quisquis ille eft, quem in.zelo fuo quam graviter animum veíania infligat. Co- 3t- alvife |. d L. 83* d& perfequiturinvidus,fübterfugere eum forfican lor quippe pallore afficitur, oculi deprimun- vl 1emp. poterit, & vitare ; invidus vero fugere non va- tur, mens accenditur, & membra frigefcunt, lebit. Ubicunque fuerit adverfarius fuus, fe- fit in cogitatione rabies , in dentibus ftridor, .f cum eít hoítis in pectore femper inclufüs. cumque in latebris cordis crefcens abícondi- gdo & 8. Grep. n XXIII Admonendi füntinvidi , ut perpen- tur odium , dolore caecó tenebrat conícien- p. 3. poft. dant, quantz cacitatis fünt, qui alieno profe- tiam vulnus inclufum. admon.11, étu deficiunt ; aliena exaltatione contabe- XXXI. Inde(ex invidia) odium furgit, ani. 5. Cypr.in Ícunt; quantz infelicitatis funt, qui meliora- mofitas inde procedit, avaritiam zelusinflam livore. W.- Il tione proximi deteriotes fiunt, dumque aug- mat, dum quis fuo non poteft effe contentus, menta alien profperitatis alpiciunt, apud fe- videns alterum ditiorem. Ambitionem zelus metipíus anxii afilicti cordis fui pefte moriun- excitàt, dum cernit, quisalium in honoribus tur? quid i(tis infelicius, quos dum conipecta auctiorem , zelo exezcante fenfus noítros, at- felicitas aiicit, pocna nequiores reddidit ? que in ditionem füam mentis arcana redigen- Aliorum vero bona , quz habere non poffunt, te, Dei timor fpernitur, magifterium Chrifti fi diligerent, fua facerent. negligitur, judicii dies non providetur ; inftat Laur.Pree-.— X X'1V. Hocfolum invidus beneagit, quod füperbia, exacerbat Gevicia, perfidia przva- bit. apud u b Manfi difc. fe cruciats c&tera peccata in füturum puni- ricatur, impatientia concutit, furitdifcordia, da enda fervantur, invidia ob magnitudinem ira fervefcit. n 14. n. 5* [ XXXIL Invidia morti Íceleris, etiamin pre'f enti dig na accipit. Invi- fer ftimulus, mucro$?. Creg. reconditus, naturze morb us bilis venenofa, ta- Ny(T. de dia, quod malum hofti optat, fibi ipla facit, vit. Mof, ^ . quia igne, quo urit, uritur. bes fponte adhibita, tclum amarum figens a- S. Chryf. XXV. Quid invidis hominibus eft mifera- nimam clavis,flaia cordis,inteflinorum ignis. to. 1. hom» bilius, quibus, cum liceat gaudere, & frudt'um Hancqui habet, non fuis malis , fed alienis bo- 22, detitig füz capere , ipfi tamen malunt proe nis infelix eft; & centra non fuo bono, fed ma- E pter alieaas felicitates dolore, & cum dolore lis proximi felix eft; invidus enim felicitate av aliorum dolet, calamitatibus gaudet. * ipfo pcenam a Deo & füpplicium intolerabile 3j us Bellov. !. accerífere ? XXXIII.Servo Dei,cui fubrepferit füperbia, a, , L .d-ef' . XXVI. Invidia animum cruciat? invidus e- continuo ibi eft invidia , non poteft fuperbus verb.Dom, FD F3 e ec. 5. 46 Bibliotbecee Manaalis' Cencionatorite effe non invidus, invidia filia c&'*fuperbiæ ; fed ad eorum defideriis fatisfaciendum,ita tamen; ifta marer nelcit effe fterilis, ubi fuerit, con- quod , poftquam primus pro voto accepiffec tinuo parit. petita, alter eadem duplicata acciperet. T'ace- Idem fer, XXXIV. Invidia eft illa peffima tinea, quz bantambo, & nullus volebat effe primus, nam 19.ad frat. purpuramenta virtutum demolitur; erugo; cogitabat avarus, fifum primus, recipiam mi« quz thefaurum fapientiz depredatur; Bru- nus, quam (i effem fecundus, cum duplum fit chus, qui terrarum virentia comburit; quia; ei promiffum, quam primo poftulanti. Cogi- pift, n* quidquid boni operis vire tabat invidus, fi primus refpondeo; ifte focius ng;f'i»n' homine, pe- fce"v l 14 ftis invidiz perdit. meus; plus me recipiet, nunquam hoc patere- S. Zeno XXXV. Quid hoc morbo tetrius? quid tur animus meus, potius volo dimittere petie tionem meam , & confecutionem alicujus bo- VOres fer. dali-humanz . vitz perniciofius? quid tam natu- r& inimicum? quid tam Dceo ipfi adverfum ? ni, cumque inter fe difceptarent.alter alterum Nec miruni: & ipfüm malitiz principem dia- preponeret in petendo; demum voluit Do- bolum adverfus humanum genus nihil aliud, minus , quod invidus effet primus in petendo. quam invidiz morbus accendit ; . per hanc Coepit ifte cogitare intra fe, quid petere pof- namque ftimulatus, etiam Deo aufus eft re- füm, ut ifte focius non excedat me in donis? Si petam unam veftem, vel equum, ifte duos pugnare. Etenim adverfus Deum indignans; pro his bonis, quz homini concefferat, quo- habebit; fi mille Rorenos, ifte duo millia; fi niam in ipfum Deum nihil poterat, homini, unum caftrum , ifte unam civitatem obtine- quem diligebat, perniciem ; mortem que mo- bit. Suftinere hoe non poffum ; potius volo litus eft. eligere aliquod malum pati, ut & ipfe duplo bulum S; Cypr. de XXXVI. Hinc Dominicz pacis vin habeat , quam obtinere bonum, in quo ipfe Zeo &li-tumpitur, hinc fraterna charitas violatur, meíuperet. Dixitergo, Domine mi, ego peto YOIC, ut unus oculus mihi eruatur, &ficfocio duo hinc adulteratur veritas, unitas fcinditur, ad hzrefes atque fchismata profilitur; dum ob- extrahantur. Quid inde faQdum f(it; non dici« uur , fed bene fuifletinvido factum , ut uno o- tre&tatur facerdotibus; dum Epiícopis invi- detur: dum quis auc quzritur, non fe potius culo evulfo focius evafiffec illafus , ex quo tam diabolica conditio fuit in eo, ordinatum , aut dedignatur alterum ferrc repofitum. VII. Tametfi difcipuli precurforis Joannis S. Zeno 1. XXXVIL. Omnia mala ex radice nafcun- Bapt, eum adeo ab honore & diguitaribus hu- €» tur invidie , & hoc uno validiffimo mucro- manis alienum effe fciverint, ut etiam altiffi- ne ufüs ab initio mundi usque ad confumma- mam Meffiatus dignitatem repudiarit, attae tionem ejus diabolus , omnes pene animas men impulfum fequentes naturalem, (ibique trucidavit. ; invidiam predominari finentes, Chriftum ma- 5. lV. jorem honoremaccipere, quam Joannem, to- lerare non poterant. UndeS. Anton. ait: Difci- S. Anton. EX.EMPLA SACRA EXTERNA..* | puli Joannis. Bapt. invidebant aliquantulum p. a. tit. g. Chriíto , eo quod haberet majorem concure & 1: $: 2« delitbs. füm & famam; quam Magifter ceorum; unde ul, ubi audivit cantantes mulieres : Zelantes pro ipfo dixerunt ei : /s , cui teftimo- 1,Reg.18. I. ga percuffit Saul mille, & David decem nium perbibuiffi , plures difcipulos facit. millia. Iratus eft nimis, & difplicuit in ocu- VIH. In toto. mundo nullus populus veri Dei lumen noütiamque habebat, (icut Ju- Deta lis ejus fermo ifte ; .nec re&tis oculis afpicie- cuit bat David a die illa, & deinceps. daicus, in quo cu!tus Dei, veraque ides & re- c7g $. Dern. f, II. Lucifer, pofítquam intellexit, decretum ligio perfeveravit. Et nihileminus quis nee TT 7.in Cant,e(fe a Deo, ut filius Dei naturam humanam fcit, quoniam depravatus, juftiífimw Dei irg - affumat, invidens ei talem dignitatem, rebel- evafitícopus, unius vitio inyidis, diceate $. lionem cum complicibus incepit. Chryfoftomo: Hzc Abrahz progeniem, po- S. Chryf. Genef, 27. lII. Efau odit femper Jacob pro benedi- pulum fan&titatis. ad Authoris füi cedem, ad fer. 4. mortem füui falvator:s armavit. &ione, qua benedixerat ei pater, dixitque in corde füo: Venient dies lu&us patris mei IX. Poftmortem Jofuc filii Hfracl fimul cone Tudic. 1. 1 & occidam Jacob fratrem meum. venerunt, his Deum verbis interpellantes: V. 1. Gen. 36. IV. Paleftini invidentes Ifaac ; quod ita Quis afcendet ante nos contra. Conangum , C& erit Dux belli?. At vero nunquid ipfimet imhediate: benediceretur a Domino , puteos ejus gb- h3 . ftruxerunt. & dire&te hanc electionem perficere poterant? Cur igitur juffüum preftolabantur? Abulenfis Abulent, Gen. 30« V. Filii Jacob invidebant fratri fuo , nec poterant ei quicquam pacifice loqui , quod a caufam fuiffe refpondet, invidentià de alternain c- 22. preeminentia; nam de quacunque tribu nunc Judic. q. patre plus aliis diligeretur. $. Anton. VI. Cum in aula Principis cujusdam Siculi fumeretur Princeps, illa tribus videbàtur prae- ' ^* p. 2, tite 8. duo effent milites, quorum unus invidus erat, lata/czteris, & ex hoceritinvidia, qux valde $ $2 |lIter vero avarus, ambo vero omnibus hisce vitanda erat in tali aCtu , ubi oportebat omnes criminibus noti. Princeps die quadam fecum effe unanimes; cum enim a Deo illuminati in- aulicis fuis recreare volens, ambos ad fe ac- telligerent, minime convenire, ut pro electio- cerfiri facit, & in confpectu omnium eorum ne unius omnes alii mutuam adverfus fe invie F fibi praítita beneficia magnificans, eademque diam provocarent, tametfi zequali refignatio un! rato animo remunerare volens , illos a fe pe- ne, & generofitate przditieffent; hanc autem D Q tere juífit, quidquid vellent, paratum enim fe invidiam íciebant fe timere non pofle, fi M Deus / wr? Titulus LXXV. . Invidia. 47 Deüs quoad eligendam divinam füam volun- ereptam , funeftam plane tragcediam ador- tatem manifeftaret ; hac nempe ad compe- nant, Menfis remotis, omnes larvati, hiftrio- num in morem fubintrant ; fponfum aftu in vi- fcendum livorem & :mulationem, quz etiam inter viros virtu cinum cubiculum fevocatum ftrangulant, ac fima erat. ofos fzpe fe inünqac, aptifï-. veftibus continuo exutum,aliisque mortuariis 3 Damnum., indutum, ac larva perfonatum, in convivan- tium coctum humeris fuis inferunt; faltumque PaulDia. X. Comes quidam Bonifacius pro favore, hia. mi' uoapud Valentinianum Imp. valebat, prore- fünebrem exorfi mire omnes oble&ant, dum fcell, ]. 14. tandem figno dato, avolant, & fe Euro ocyus gis dignitatem in Lybia occidentali affecutus, 4&tii viri in Imperatoris aula przcipui, ita in- ex edibus proripiunt, relicto fuper pavimen- videntes oculos perftrinxerac; ut hic tantam to,ut putabatur,focio larvato, qui mortui par» e iftius fortunam ferre nequiens, calumniofe tes egerat. Hunc jam czteris dilapfis, convi- eum apudimp.occultz,quam mo'iretur,in im- v&e trudunt, vellunt, ut affurgeret 5 ad hzc perium rebellionis, deferret. Ideoque *alis ab omnia immoto fponfa forte larvam detrahit, Imperatore habitus, & publice nominatus eft. & oludum infolentem ! o ferales nuptias ! ec- -Quod non ferens Boni(acius ad W/andalos ce fponfus verum funus exhibetur, comper- transfugit, ac per eos magnam toti Africanz tumque a lavernionibus, ob fponfam fibi prz- Ecclefiz cladem intulit. Hzc fübAn.427. acci- reptam morte crudeliffima prefocatum, ac derunt.Anno porro432.cum in gratiamImper. omnibus oftentui & ludibrio expofitum fuiffe. XIII. Lutherus erat Monachus Auguftini 3. Marchahnt, reftitutus, Romam militiz magifter rediiífet, jterum ab Aetio impetitus, & five duello, ut nus, cumque ab Archiepifcopo Moguntino a d in hort. paft. tub. vult Paulus Diac. five alio modo gravi ab Ae- colligendas pro bello contra infideles elee. facerd. tr. tio accepto vulnere, ut fcribicMarcellinus, oc- mofynas indulgentiz cruciate promulg aren- 4. le&. x. cifüs eft. Sublato itaque amulo; multis annis tur, ipfe concurfum ad ecclefias Dom inica- f, 151. res fuas feliciter promovet Aetius, qui devicto norum, multo majorem , quam ad (uas effe etiam Attila Hunnorum rege, a Valentiniano videns, inde exafperatus, talem concepit di- coníül creatus eft, An. 4*4. Huic anno; atque fplicentiam & furorem, ut calamum füum ad inftar gladii acuens, contra authoritatem Ro- - huicfümmi honoris gradui fervabatur divinz vindiCte crudelis viriinvidia, nimirum Maxi- maniPontificis, nec non contra indulgentias fcribere cceperit, & hinc originem füam du- mus quidam fenatorii ordinis, e Maximi ty- xanni illius ftirpe,quemTheodof(ius feniorImp: xit ejus rebéllio, qua tot alios una fecum in e medio fuftulit, novi con(ulis faftum impa- tot errorum barathrum perduxit, tienter ferens,confictis calumniis,perinde ac fi XIV. Aman Agagites invidens gloriz Mar- Efther 7. in cxfaream majeftatem quidpiam machina- dochzi, quzfivit ab Afvero rege deleri to- htton, retur, ita ejus apud Inip. per eunuchos gra- tum genus Judzorum, & ipfumMardochzum 'tiam füccidit, ut vel ab ipfomet Imperatore, in ligno preparato fuüfpendi ; fed mediante ,lit Qu $a vel ab aliis ejus juffu, fit interfectus. - Peri- regina Efther verfa eít fententia contra eum; turus citius (üt certa revelatione vir quidam ut illo die füfpenderetur in lignó ab eo prz- fan&tus cognovit) nifi piz uxoris ad lirbina parato , & omne genus fuum. L Apoftolorum pro mariti falute quotidie fup- .XV. Invidia diaboli primi parentes x f'ed,u&i- Sap. 2« fünt, & mors in orbemi terrarum introivit. . plicantis precibus fervatus fuiffet. Pedag; —— XI. Lugduni paucos ante annos accidit, XVI. Cain ob invidiam erga Abel conce- Ger. $C tam primum homicidium perpetravit. - chrift.p.1. ut honeftz & nobilis matronz conjux, abalia €7-$5: item nobili turpiter adamarerur; cumque il- - XVIL Propter invidiam pontificesChriftum Marc, 14, n 4 tradiderunt, & morti adjudicari petiverunt. v. 1o. le füumma pace & amore cum optima'uxore a pluribus annis viveret, ifta legit'füiïä*,'öäiïïsr XVIH. Invidus quidam monachus de pfal- spec. Ex. terio furto füblato Paphnutium falío accu- dift.o ex. hrjf que invidens amoribus, ut concordes horum h conjugum animos divideret, uxoris cafliffi- fans, à dzmone fic obfeffus eft, ut a nulloalio 221 | mz fidem apud maritum in füfpicionem, cam (licet plures in illo conventu gratiam pe'en- ) verifiniilibus vocavitindiciis, utinnocens do- di demor es habuerint) &:Xpelli.pom:r;i't,qggm iG L mo exturbata, & inhumanis modis ab conju- a Paphnutio. ; n ge habita, non prius in gratiam redierit, quam . XIX. Au licus quidam, cum emulum füuum 16.'dí8. 9 multis poít annis. Tanti mali incentrix jufto apud regem de adulterio cum regina com- €*- 133 Dei judicio, graviffimo medicisque incognito miffo falío accufaffet, eoque rem deduxiffet, afflicta- morbo , cui nulla uspiam inveniretur ut rex mandatum calcariis daret, ut primum Ilenfo ' 2 medicina, ne morte quidem, ( mori enim non aulicum, qui ad ipfos venturus effet, in for- poterat) memor, quantam perniciem quiee nacem projicerent, juflo DEI judicio, (quia iC- q' emulus ejus prius ad calcarios miffus, inte- uílimo conjugio attuliffet, convocatos con- juses veniam rogavit, faffa palam, ab fe per rea ad facellum miffam auditurus diverterat) füummam calumniam , invidiamque conficta primus ad ipfos venit, & in fornacem conje- efle omnia ea, quibus fan&um inter illos ca- Qus periit. XX. Invidus facerdos Florentius, quia S. S. Greg i, fti thori amorem impie diíiraxiffet, Quibus dictis animam efilavit. Benedi&o venenum dedit, & feptem nudas o. dia- Engelgr. XII.. An. 1643. ante Cineralia Pari(iis, re- puellas in ejus coníp e&u choreas ducere juf- log 3. Dom. gali luxu nuptias celebrari in zde viri przeno- fit, mox repentina morte interiit. Q , uinquag. bilis accidit,qui puellam duxerat,quam plures XXLLugduni,cum puella quzdam maritum Padsg. $ 1P:?- proci deperierant. Hi indiguati, fibi pradam e in chrift p»5. qucmpiam turpiter deperiiffet; eumqu em I [ Bibliotbece IManualis . Concionatoride 48 t. 7. $. 5. finem uxorem ejus, feminam honeftiffimam Perfis vidtor rediens, dum a Byzantinis itte to. Ó. ann. exBaronio i. fufpicionem commiffi adulterii pertraxif- genti plaufu, ac triumpho excipitur, invie fet, occulto quopiam morbo graviífime cor- dus ater filium ad Ífe alacre reverfüm in j 451.n 50. repta eft, nec citius mori potuit, quam cri- conclavi ftrangulari juffit, ejusque cadaver h men ex invidia adnmifïum fateretur, militibus objici , addito przconis edictos kf Unus in coelis Deus, unus in terris Solyman- nf Fuga. nus. Frater minor, quod ideo ploraret, bi- Num. Ir. XXII. Cum duo viti in caftris propheta- duo poft veneno füblatus eft. Tertius ad Per- rent, Jofueque Moyfi id nuncians rogaret, fas confügerat, fed per legatum dedi juffus, ut id prohiberet illis, refpondit Moyfes s fecuri palam percuffus eft. Quid zmularis pro me 5 utinam omnes pro- VII. Caligula Czfar pulchros & comatos, Sueton; hetent. fi quos obvios haberet, occipitio rafo detur. inImp, March. tr. XXIII. S. Gregorius Nazianzenus cum vi- 3. tüb fac, patos prz invidia fieri curavit. deret ecclefiam propter fuüos emulos pertur- VIII. Theophilus Imp. jamjam moriturus, Eogelgra le&-5- batam, dixit: Abíit a me, ut mei caufa un- ne Theophobus, quem ex invidia in carcerem Pom. $. po quam aliqua (imultas inter Dei facerdotes conjicijufferat,fupereffet;caput illius przcidi, ipb. Bu oriatur. 1llud Jonz ufurpabo : Si propter fibique offerri juffit; quod exangui manu ap- , DTj & me orta eft tempeítas, mitte me in mare. prehendens, & cum gaudio contemplans, di- Engedg. — XXIV. Michael Angelus Bonarottus, cum xit: Ego pofthac non ero Theophilus, nectu fol. 137. juvenis Florentia Romam veniffet, & Ra- 'Theophobus. Et hoc didto expiravit. phael SanGtius Urbinas arti illius invideret, N IX. Solymannus Turcarum Imp. Muftafam tbid, LÉ Bacchum unum cum fatyro ludentem affae filiorum natu maximum ob Perías devictos bre effinxit, quem brachio mutilavit, & no- cum fplendido triumpho a Byzantinis excee men fuum bafi infculprum cemento opple- ptum, & cum gaudio ad patrem properantem, vit, ac ftatuam fuligine tingens, in vinea in fuo conclavi ftrangulari juffit, & cadaver cujusdam civis, ubi domum brevi extruen- ejus militibus objici cum hoc di&to: Unus in dam íciebat, defodi curavit ; cumque poft terris Deus, & unus Selymannus. annum ab iis, qui fundamenta jacebant, fta» . X. Alexander Magnus odit Perdiccam;quia Zlisn. f, tua reperta effet, & ad Pontificem delata; bellicofus erat: Lyfimachum, quia militandi 12- hifte omnes artem mirari, antiquitatem extolle- peritus : Seleucum, quia magni animi : Ptole- M re ; folus Michael diffimulabat, jam lite in- mum, quia omnia profpere ei evenerunt, ter illos exorta, San&tio affirmante opus per- Ípt XlI. Cambyfes rex Períarum fratrem jn- Suetonius, M fe&tiffimum omne pretium excedere, ni(i mutilum foret : Michael nomen exhibuit; terfecit, quia arcum validius, quam ipfe at- traxerat. H czmento amoto, & brachium attulit, quo XII. Belifarius Juftiniani Impe—ratoi*is præ-ï Beirl. in fingulare fibi ex invidi Sanctii fententia no- fectus, fübactis Vandalis, & triumphatis Per- Fefto Nat. men comparavit. fis, oculo utroque orbatus, ad tugurium vis S-Jo-Bapt. 5 e V. regix ad(itum confugiens, ftipem a prater- 'e*t: 2- Wa euntibus hac formula precabatur : Viator; EXEMPLA PROFANA. ls da obolum Belifario, quem virtus extulit, in- Ma3nfi ogenes quondam interrogatus, quo- vidia excoecavit. difc 14, I. 'DI nam modo quis de inimico fuüo fe & XIII. Gobrias Darii regis focer, ut inimi- Juftinus. h04 n- 6. vindicare poffet, refpondit: veritate, & ar- cum a tergo fe ample&entem interficeret, Matt gutia, id eft, bene & virtuofe (e habendo in feipfum eníe transfodit. cun&is operibus füis ; hoc enim modo effi- XIV. Cum Apollo a Jove ad explorandos I;angïns in ciet, ut cor & vifcera adverfarii füi per invi- hominum animos miffus, in avarum & invi- Polyantr.. diam dirumpantur. dum incidiffet, juífiffecque quemvis aliquid f- 594- Anton. in II. Periander nem ini invidebat, dicere foli- petere, ca tamen conditione. ut alteri idip- Mae Meliff.p,t. tus, quo magis quisque alteri invidet. eo ma- füm duplicatum daretur, avarus nihil pete- fer. 62. jorem fieri caufam bonorum ei; cui invidet. re voluit, invidus autem petiit, ut fibi unus, btl kà, Stobsus IlI. Theophraftus invidos reliquis homini- alteri uterque oculus erueretur. fer.dein. bus infeliciores cenfebat, eo quod alii fuis vid. tantum in calamitatibus dolerent ; invidi ve- $. VL ro przter fua mala bonis etiam alienis con- triftari folerenc. r IV. Themiftocles ob honores Miltiadi col- SIMILITUDINES. W JEmil, Probus latos,quod barbaros in Marathone füperaffet, d ! Qlualitas. " tanta invidia correptus eft, ut noGtes infom- nes confumeret, rogatusque, quam ob rem I SI cut ille; qui primus ejusdem mali pe- Cafr. coli. tam (zpe excitaretur, Miltiades, . fte corruptus eft, nec medelam poeni- 19. c 17. trophzis füis me excitabat. . ref poqdit, tentiz , nec fomentum unius curationis ad- lii, $tobzus V.. M. Cato dicebat, eos, qui fortuna mo- mifit; ita & hi, qui iisdem fe percutiendos fer. 56. derate, fobrieque utuntur, minime peti invie morfibus tradiderunt, omnem opem fandi incantatoris excludunt. 1 dia ; non enim, inquiebat, nobis, fed bonis, Yuy quz nos circumftant, invident homines. II. Sicut proprium Dei, liberalitas, & largi- $. Zeno t t Baron. an VI. Solymannus Turcarum Imperator qua- tas, ita proprium eft diaboli livor & invidia, fer- de li- . Don, Qui 441o tuor habuit filios, Natu maximus Muffaffa de & ideo obfervemus fratres, vitii hujus incur- V9T*- fum, Tituus LXXF. Invidia. : 49 füm; ne forte partïcipeS operum diaboli effi-- operum magis excoecatur, unde deberet il- ciamur, & pari cum eo fententia condemne- luminari. 3 fnur. XIII. Sicut fcara bzus unguentim fücci , s. Epirh. s. Anto II[. Sicut omnes virtutes (fi tamen virtu- bal(ami, aut nardi, aut alium quemvis odo- hi. 40. Pad, fer. tes füunt verz) conftituunt hominem mem- rem bonum non (uftinet, fed in ftercore (ein- in fer. 4. brum Chrifti; fic, juxta fententiam docto- per ver(íatur ; fic invidia non nifi vitia alio- pat. rum, peccata conitituunt hominem mem- rum notat, & eorum virtutes odit. brum diaboli, & ficut charitas eft membro- : Fuga. rum corporis Chrifti conuexio, ac etiam liga- XIV. Sicut, cum aliquem videris vinct um $- Chryf. mentum ; fic invidia eft malorum ligamen- ho. 14. in 0i cervice, manibusque ferratum, non invides, . Matth. tum, dzmonis fcilicet, capitis, . Sicut igitur fed mifericordia illius rangeris ; ita & cum vi- o membra, quz per charitatem fünt connexa deris divitem cun&tis omnino rebus circumda- Chriíto , non poflunt effe (ine debita opera- tum noli propterea illum putare locupletem, 'tlgh tione; ficmembra, quz per invidiam demoni ll f propter qua debes eum infelicem vocare. conneQtuntur, quiefcere non poffunt, quin XV. Sicut fi mendicum in fabula vides, Lipfivs fuo capiti conformiter operentur. A Plutarch, qui regis perfonam füftiner, auratum & pul. coaftant.- IV. Sicut acanthides maxime adultis jam chrum vides, fed non invides : quia latere Il' C- 40 deinvid. frugibus, & rofis florentibus incumbunt ; ita invidia maxime adoritur bonos, & ad virtu- füb auro illo fcis fcabiem ; ita idem exifli- mare debes de cundis magnatibus mundi tem proficientes, atque gloriam. Z 3. Zeno male viventibus, - V. Sicut mufcze omiffo fano corpore, ubi !I 6' vulnus eít, concitz, przcipitesque conve- Damnum; : Fäbef . niunt; ita & invidi, fi quid ab aliquo inhac vi- XVI Sicut papiliones lucernam þexfïngue- conc.ó in ta benegeftum eft, (i quid przclarum in a&i- re volentes, fe. ipfos amburunt ; ita invidi $ t. bus, in verbis probabile, in moribus admirane volentes aliis radios divinse bonitatis eripe- dum eft, nihil prorfus vident, nihil retraCtant; re, fibi potius, quam illis nocent. fi autem quid aut culpabiliter geftum, aut in- XVII. Sicut viperas dicunt abrupto ma- s. Bafil. il cauto fermone prolatum, ut accidere homi- tris ventre nafci ; fic invidia concipientem fe orat. con: animam corrodit ac tabefacit. tra invid. Àil nibus folet, hocloquun:;ur, hoc proferurilt-, hoc in publicum venditant. XVIII. Sicut tinea veítimento, & vermis Prov. 25. Bellov, V. IO, VI. Sicut aranea, quidquid fügit, in vene- ligno, ita triftitia viri nocet cordi. !toniül. Ípec l.3. num convertit ; fic invidus omnia bona pro- XIX. Sicut ferrum abfümitur rubigine, ita laert. 1. 6. P-4.dift.1. ximorum in deteriorem partem interpretan- invidi fuo ipforum vitio, etfi a nemine lz- ^ !* do corrumpit. dantur, contabeícunt. ]. in VILSicut flaàam augmentat,magisque vo- XX, Sicut furentes fzpe numero gladiosS. Chryf. o Ndt, racem efficit injectorum lignorum copia ; ità in fe convertunt,ita invidi folam invifi perni- !9- 44 de T. oDapt, & e(tum invidiz,profectus & augmentum vir ciem intuentes propriam negligunt falutem. d tütis.gloriz, meritique amplificat ; ut proinde XXL. Sicut apes poffunt quidem infigere Eraf. Ro- $.Chryfin D. Chryf. fequentibus inlivorem non dubita- aculeum, fed eo reli&to ipfie etiam pereunrc; 9rod. ia PL50. . pit inv-àai verbis: O invidia! perturbationis ita invidi, dum alios lingua dolofa ladunc, ^Poh. . plena, ignis, qui nulla ratione extinguacur. propriaipfiquoque malignitate contabefcunt. S. Chryf. VilI. Sicut fües lutofa immunditia, & dae- XXII. Sicut navis incendiaria ad hoc con- Engelgr. ts Matth, ho. 42. in mones noflris damnis letantur; fic invidi ca- ftru&ta eft, ut feipfam perdendo etiam alios/n Dom. s. po lamitate proximorum exultant, alienas ja&u- perimat 5 ita invidi, ut malum alteri creent, Epiph, ras fuosquz'ftus exiftimant. Nonne igitur ta- feipfos perdere non verentur. e ii les homines lapidibus petendi? Nonne omni XXIIL Sicut tigris mufico concentu audi- r b t 'iä.exs, ; ) cruciatu corquendi? non aliter profecto,quam to crudelius fzvit, & dilaceratur, fic profpe« Hier. rabidi canes, dimonisque atroces furiz. rojufti eventu peccator irafcetu dilacerabit animam. ; & propriam 4 Marcb. tr..— [X.Sicutin fole ambulantes umbra fequitar; 4» tub.fac. ita in honore &felicitate ambulantes invidia; XXIV. Sicut omne jaculum, quod vehe- S Zeno le&t, 5. ubinullum lumen, umbra nullas fic ubi nuila mentius füerit intortum, fi forte in aliquodl^ e felicitas, nulla invidia. Hinc illud poetz: folidum & durum corpus illiferit, in eum con- Invidiofa mee nempe umbra pedi[[equa oite tinuo, qui jecerat, repercuffum retorquetur, Oflendit rebus luinea ine[fe. meis. & ref(ilit; ita etiam invidentis motüs, & ani- Plut, in X.Sicut lammam primum emicantem mul- morum telum, cum nihil nocuerit ei, cui in- moral. tus comitatur fumus, qui quidem evanefcit, tenditur, vulnus tamen intendentis efficitur, S. Bonav. ubi ea convaluerit;pleneque (e explicuerit;ita XXV. Sicutbonis mala cooperantur in bo- Ccomp. res egregias aggredientem initio mulca premit num; itainvidis bonacooperanturin malum; theol. 1. invidia , donec aucta gloria invidie fumum undetalesaurum convertunt in cuprum.gem- 51 G, 16. j colh difcutiat ; nam fumus gloriz invidia eft. . mas in lutum, granum in paleam, vinum in n Pbid. XI. Sicut malus coníiliarius omnia depra- aquam, melin fel, diem in no&tem, balfamum vataífidens; ita invidia nulla magis damnat, in fterquilinium, ele&tuarium in venenum. XXVI. Sicut homo ex charitate meretur Bellov, . quam quz fünt optime dicta. Stapl. XII. Sicut ignis grecus in aquis magis inar- in omnibus fuüis, & aliorum operibus, in fuisl' € text. 2, in. defcit,. & noctua luce media magis caligat; operando, in aliorum complacendo, vel n Dom.4. ficinvidus in aquis gratiarum fortius exarde- congaudendo: ita invidus in omnibus deme- l Quadr^ fcit, unde deberet extingui ; & luce bonorum retur. o [ Bibliotbece . Manualis Concionatorie $0 Manfi | XXVIL Sicut bafilifcus omnium ferpen- ad perpetrandü fratricidium corruit, quia de- dlíc. 1, tium eft peftilentiffinius ; ita & invidia inter fpe&to fuo facrificio, prelatum fibiinfremuit; omnia vitia fcelus eft maxime pernitiofum, at- cujusDeus hoftiam accepit,& quem melior£ fe ..4 3. effe exhorruit, & ne utrumq; effet, amputavit. ue execrabile, ita ut S. Bernardus dicere non dubitarit :: Noffe cupis oculum venenatum; V. Quiaradixinimicitiarum e ft,tefteS.Am- S. Ambr. brofio dicente: Qusz caufa inimicitiarum, nifi lib. depa» oculum nequam, oculum fafcinantem? invi- radif.c.12, diam cogitato. Quid vero invidere,nifi malum invidia? Sicut Salomon ait: quia invidia diaboli S e LJ videre eft? Nemo alterius bonum invido afpi- mors iutroroit in orbem terrarum, Invidiz autem $6 4 2:10. ciatoculo. Bafilifcus venenum in oculo por- . cauía, beatitudo hominis in paradifo pofiti. Et ideo quoniam ipfe diabolus acceptam gra« tat, faoque inficit; mortemque infert irrepa- rabilem folo obtutu. Bafilifcus venenum in tiam tenere non otuit, invidit homini, eo .quod figuratus e j limo, ut incola paradifi cf- oculo gerit, inquit dictus mellifluus, peffi- fet ele&tus eft.. Confiderabat enim diabolus, gnumlanimal, & pre omnibus execrabile. quod ipfíe , qui füperioris fuiffet naturz ,. in " hzc fecularia & mundana ceciderat, homo ..go Vnc d 'autem inferioris creaturz fperabat eterna. ^MOTIVA T Hoc eft ergo quod invidet, dicens: Ifte infe- S, Cyrill. 'I.k Uïa Deo dire&te contrarium eft hoc vi- rior adipifcetur, quod ego fervare non potui ? Ak'xc ]íte de terris migrabit ad cocelum, cum ego .. tium ; uti S. Cyrillus oftendit, dicens: $1 apud .Cum odis invidentia quempiam propter bo- de coelo lapfüs in terram fim? . Manfi .. V. Quia radix detractionis eft, uti S. Laur. S. Laur, : n diíc. 6, num , jam principaliter ipfius hoftis es boni; de d ,!1- lo uoniam cujus gratia eft unumquodque ; & Juft. indicat dicens : Frequenter face illumi- J»f- Mon illud magis: fed cum ipfüm bonum fit Deus, nationis, & invidis livore quorundam accen- .0 II. a quo tanquam a fuo fonte, vena bonitatis dit animos. Repleti autem hujusmodidiabo- , ,. manans in omnia derivatur, hinc fane con- lica malignitate, & invidiz fagitta transfixi; vincitur, quod cu hoftis Dei, & boni fis, & tui profe&um fratrum fuorum proprium .judi- ipfius, & omnium inimicus. Caterum cum cantderrimentum. Propterca inítigante livo» $T Vil l malitia bonitati fit contraria, vide, quanta te re detra&tionibuslingus babenas laxant,& vi- infe depravavit malignitas, cui tota bonitas; elt tam proximorum murmurationibus dilaniare uL adverfa. non ceffant, obíervant greffus, vérba difcu- S. Chryf, II. Quia demone pejorem facit ; uti S. tiunt, & mores illorum, quibus invident, fem- U mus afferit dicens : Invidus ipfo in Joan. Chryfoft per dijudicant , eorum derogant devotioni- hom. 45.- diabolo magis diabolus eít; invidet fatan, bus, eorum virtutibus lacefluntur, eorumque fed hominibus; non fociis: tü vero homo bonis operibus affliguntur. e S. Zeno de cum fis, invides hominibus, odium adverfus VII. Quia reprobationis (ïgnumv&it'; hinc S.Zeno monet: Fügiamus invidiam, obicem livore, genus, naturamque communem exerces, Et to. 6 quod nec fatan quidem fecit, Et demones pietatis, obftaculum regni coelorum, viam ecloga de in nos quidem implacabile odium habent, iis gehennz; pignus & primitias quasdam poenz $ invid. $. Greg. to. f autem, qui ejusdem generis cum ipfis, non perpetuz. Étid ipíüm confirmans S. Grego- Nyff:n L infidiantur: hi vero neque naturz commu- . rius Nyffenus, quz, inquit, defperatozum le- * de bcatit, CIOgJ vidia nitatem reverentur, neque propriz faluti par- thalia figna fünt, ea fepenumero in ii ,s, qm c.8. cunt, fed ante illos, quibus invident, fuas invidia contabeícunt, exiftunt. Y ipfi animas poenis a fRciunt. -- VHL Quia majora mala fibi conc iliat,quam s, c;,y S. Chryf. III. Quia brutis facit viliorem ; nam uti illi, cui invidet; quid enim Abeli nocuit Cain, íoft. to: 6. h()m. 446 iterum S. Chryfoftomus dixit: Fere efca in- inquit S. Chryfoftomus ? nonne iilum citius eclog de ad pop. digentes. vel a nobis irritatze, adverfum nos quidem ad regnum invitus transmific,fe ipfum invid. armantur, invidi vero beneficiis affe&ti, be- vero ionumeris malis confodit?. Quid Jacobo ne meritos maleficiis profecuti fünt. damni attulit Eíau? nonne ille quidem dives IV. Quia per fe vilem facit ; nam tefte erat, atque innumerabilibus perfruebatur bo - €Cuerricus in die pu- Guerrico Abbate, hzc eft illa, quz non ma- nis, hic vero paterna etiam domo ejiciebatur? tif, Fratres Jofephi quod gravius malum ipfi intu- gnos, fed parvos femper torquet, dicente S. Job: Parvulum occidit invidia. In eo enim, lerunt, maxime eum ad fanguinem usque per- quod aliquis alicui invidet, minorem fe often- venerint? Nonneilli quidem famem p: ffi funt, Perr. Blef. dit ei, cui invidet. Hinc & Petrus Bleffenfis & externa pericula adierunt, hic verorex uni- fenf.ep. ait: Nunquam invidiffes , fi qua tibi ineffet verfie terrg ZEgypti fa&tus eft. . Quanto enim 72. generis, mentisve nobilitas, quia teftimonio maeis invides, tanto majora bona ei, cui invi- poetz : Livor iners vitium, mores non exit des, procuras. Hocenim omuis invidus, ut S. Ifidorus ait, alienis virtutibus pra:ítat, quod B. in altos, utque latens ima vipera ferpit humo. S,Greg, Rationem vero ulteriorem $. Gregorius red- Jobo fatan praítiti; nam dum zmulatur 1. 5. mor. dit, dicens: Invidere non poffumus, nifi eis, profperitatibus, commovit advería ; fed dum « 31.. quos nobis in aliquo meliores effe putamus. credidit eum diabolus poffe profterni, inde Parvulus ergo eft, qui livore occiditur, quia ejus au&ta fünt merita, inde claruerunt pro- Yy hOI 4 ipfe fibi teftimonium perhibet, quod & minor babiliora patientiz documenta. e L] L Dop, fiteo, cujus invidiatorquetur. Hinceft, quod - IX. Quiaordinar IC IDVI dus cad E icin fovcarh, Petr. Bleff, V, ep. 30.'* hoftis callidus primo homini invidendo furri- quam alteri ftruxic;hincBleffenfis ait: Suftine, uit, quia amiffa beatitudine minorem fe im- quod invidi & zmuli tui fe ipfos occidant, ut um. Sane " mortalitate illius agaovit:/hinc eft, qu.odCai,n gladius .corum. intret m co;da ipfor , Goliach Titulus Lxgm lwoidi. — S1 GoliathinterfeGtus eft gladic»', quo Davidi exi- quam ipfe zelo ante deje&tus : captivus ante, tium intentabat. Aman lufpenfus eft in pati- quam cápiens: pérditus ante', quam per- bulo, in quo fupplicium deítinaverat Mardo- dens: dum ftimulante livote hómini , gra- Andr, cheo. VerbumSalomonis e(t :: Qui mittit lapi- tiam date immortalitatis eripit ipfe quoque, - de i]þ dem.in altum , füper caput ejus cadet ; id , quod prius fuerat , amilit. * Imo, teíte - 2 « dN enim lexequior-ulla eff s PA 39- Chryfoftomo , invidus ipfo diabolo eft ma- s, Ch:yt —— .Quam necis artifices arte perire fua.- gis diabolus ; : nam fatan invidet quidem ho- ho. 16. in T S. Cypr.de X . Quia femel concepta animo difficulter . minibus; fed focio nemini; invidus:vero ho- c 21.Gen. : 2elo.. .. deponitur, utS. Cypr. teftatur, dicens : Ab in- mo cum (it, etiam hominibus invidert.- vidis nunquamlivor déponitur , diebus acno- IV. Quia tefte $. Chryfoftomo, tale ma- &ibus pectus obfeffum (ine inceriniffione la- lum- invidia eft , qua nulla unquat malignitas -niatur. Mala cetera habent terminumi , & pejor invenitur... Id quod in fpecie magis de- .^ , quodcunque delinquitur, delicti coafuratio- clarans S. Cy prianus, non eft;inquit, quods, cyysi ne finitur. Ín adultero ceffat facinus perpetra- aliquis .exi(timet , . malum. iftad -una fpeciean, or. de to ftupros in latroné conquieícit ícelüs ho- contineri ,. aut brevibus termíinis, & an € ) micidio admiffo; & pradonirapacitatemiftae fne concludi.. »xufto Zelo.' Late patet. zeli multiplex & tuit preda poffeffa, & falfario modum impo- fxcunda pernic es, radix eft omnium malo- nit fallacia impletas . Zelus terminum non ha- .um. .Inde odium furgit., -animofitas ; inde bet, permanens jugiter malum , & fine &ine procedit, avaritiam .zelus inflammat, dum S. Leur. peccatum. EtconürmansidipfamS.Eauren- quis non pote(t füo effe contentus ,. videns Lu, Juft. c. 15. de dit-ipl. tíus Juft. infanibilis:, inquit, eft prorfüs ipfo- alterum ditiorem. Ambitionem zelus exci- ht'xü Monaft, rum livor , non enim placantur blanditiis, tat, Dei timor fpernitur, Magifterium Chri- il 1. no mulcentur obfe quiis ; non rationibus ac- fti ne3ligitur , judicii dies non .previdetur. III quiefcunt, quin potius, quemadmodum ignis Inflat füperbia, exacerbat (xvitia, pervidia accenditur, additione lignorum , ita & ho- praevaricatur , impa tientia: concutit , iurit '"rumpaffio augetur multiplicadione virtutum. difcordia, ira ferveícit. Nec fe poteft jam $.'Thom, - Xl.Quiairrationabile vitium eít;utiS.Tho« cohibere, necregere; qui fadtus. eft pote- Villan.fez, mas Villan. in(inuat, dicens: Hoc peccatum | ftatis alienz hinc dominice vinculum pacis * in fer. 6/' diabolicum eft, & purum malum, nam alia vi- rumpitur, hinc charitas fraterna violatur, Bo^. - tia& peccataaliquod bonum pretendunt; li- "hiac adulteratur veritas ; unitas fcinditur , ;' cet inordinate. Nam ambitiofüs quzrit ho- . ad hzrefes ac fchismata profilitur , dum ob- 'ï:( u ) nores, avarus divitias , lubricus voluptates, trectat * r, Sacerdotibus, Epifcopis invidetur. . £gulofüs fapores, acediofüs quietem, & hxc V..Ouia hoc vitium omni exc ufatione caretS. Chryf. WTO omnia bona funt , fi non nimis & preter di- apud Deum , ut S. Chryfoftom us fapienterhom. 44. Iores vinz legis, & rationis ordinem quzreréntcur: advertit; nam fornicator quidem concupi-ad por. | 4 Sed invidia pura malitia eft. Nihil habens (centiam pretendere pote ft , für pauperta- ^ fntioch. commodi ,':íed tormenti plena , nihil volu- tem, hornicida fürorem ; tu vero ( 0 Invide) S. Chry/ ptatis. Hinc & Div. Ch: yfoftomus, an igno- .O quam prztendes caufam ? nullam penitus, to. 6. ec. tas, inquit , omn? venia hoc peccatum care- ni(íi tantüm inteníam nequitiam. Hoc vitium Vyllzn L clog.de in» ie betilt yi dia, re? Ac merito illud quidem, etenim forni- fornicatione pejus eft & adulterio. Hoc enim T cator cupiditatem: pretendere poteft , fut in operato tantum fi(tit, invidiz Vero vi$ to- 5 inopiam, & homicida iram ; fri 8 idas qui- tam fübvertit Ecclefiam, & toti nocet ter- " $ Oy dem caufas , & minimejuftas, habent tamen, rarum o:rbi. - (()g, f()- 61 quas dicant, tu vero quas caufas commen-- — VI. Quia vitium hoc propemdumj incurabile ec[og d dabis? dic mihi ? Nullas, nifi vehementem eft : Nam quemadmodum oculi difficulter invid, tuam improbitatem ? Si enim inimicos dili- curantur, quia teneri funt & reconditi, ita & ere jubemur , quam perfolvemus poenam , invidiatam feedum malum eft, ucinvidus ipfe j amicos quoque odio profequamur ? Nam fe prodere non audeat , fed potius gaudium fiis , qui amantes fe diligit, nihil melius fe fimulet, & tacite fecum rumpatur. Ob quam habet, quam Ethnici, quam habebit veniam, caufam nec medium , nec medicinam facile am inferentes vexat ? d :qui nüllam injuri . invenit, tefte S. Bafilio. [dem etiam Caflia- s pac or. nus confirmans,usque adeo incurabilis,inquit, de 2:6cr. $. VIII. eftifta pernicies, ut blandimentis exafperetur,Coll íg. ALIA MOTIV A. infletur obfequiis, muneribus irritetur, quia, Cf' l 7. L uia vitium hoc maxime adverfatur Po- ut Salomon ait , nihil fuftinet zelus. lUnde ! mitati divinz utpote omnia füa bona idem author de hoc vitio illud Jeremiz vati- fümma cum charitate communicanti. cinium diótum putat :, Ecce ego mittam vo- Ii. Quia /Zatui. beatorum in coelis vepu Les gnats; bisfer pentes regulos , i nam & hi de felicitate mutua gaudent, nec tatio & mordebunt vos. quibus non eft incan- ' minor majori glotiam invidet fuam.- VII. Quia invidus ip/e fuus eff carnifex: nam,S. j(;reg.'"* $. Cypr. AE ;Quia demonibus fimilem facit : -cujus in- tefte S. Greg. Nazianz. invidia tabes eft'poffe(z Nazianz, ho. 45. ad.yidia mors in mundum introivit, &; ut S. forum, virus ac rübigo corum, qui ea agitan- aPudDrcx. pop. An. Cyprianus ait, ille angelica Majeftate füb- tür, fola equiffima fimul iniquiffima. in Jofeph. tioch. [« 0 $3. pat. Bleff. nixus , illeDeo acceptus & carus, poftquam VIIT. Quia flultum eft vitium ; quippe per id S Chiyf. AR 'cpl uD hominem ad imapinem Dei fa&um confpe- obfcuratio famz proximi queritur , cum ta- hom. 46ó. xit, in zoelum malevolo livore prorupit, menconftet, plerumque per invidiam clario- in Gen. non pti u Hinc D. Chry- R. P. Lobn. Bibl. Man. Tom. 11. us alterum dejiciens inftinGtu zeli , rem, fierieum, cuiinvidetur. 2 fofto- 52 Bibliotbece Manualis . Concionatorite fo&omus; ne ad principium eorum quibus in- poffunt, fi diligerent, fua facerent. Hinc videtur, fed a finem refpice, & attende , quia penfent invidi, charitas quantz virtutis eft; malitia invidentium eos, quibus invidet, cla- qui alieni quoque laboris opera noftra facit riores efficit. fine labore. Qui ergo hoc monftrum ab ani- S, Aug, f IX. Quia triffiff/snum eft vitium; nam taliQ mo fuo eliminare contendit, non opus ei eft 3. de ferro, nec ut lorica accingatur, neque ut bus non cibus lztus , non potus poteft effe temp. jucundus. Sufpiratur femper & ingemifcitur, galea caput füum contegat; fed folum fi cor ejus charitate ardeat, fufficit; hanc enim ac doletur diebus ac noGtibus,pectus obfeffum, fuadet S. Ifidorus dicens: Adveríus invidiamsS. Ifid. 1.3s fine intermiffione laniatur.Hinc hippias Philo- (hryfd charitas preparetur. Hinc & S. Chryfoíto- fynonim, bor 4 fophus dieebat , tales homines duplo magis, C. 8. quam ezteros calamitofos effe , cum & pro- mus ait : Non es dicendo laudem affecutus, S. Chryf. ib Mat priis ex malis triftitiam capiant, & alienis. fed tu, dum ei gratularis , majorem es lau. hom. r 1. dem adeptus ; quam ille : fi enim charitas X. Quia etiam in altera vita gravi//man ad Colof, S. Bernh. f. eft res magna , & caput omnium , tu eam; de nim. penam meretur , uti S. Bernardus infinuavit di- quz ex ipía paratur, accepifti coronam; ille cens: Confiderate, obfecro, qualiter invidos (sf fal!, przf. punitura finc mala fua , eam, quz acquiritur exarte dicendi, tu eam, pul M viue fol. quos-etiam bong pu- quz acquiritur ex vehementi àmore, llle difc, Y 351« niunt aliena. nv 8' oftendit vim verborum , tu per faCta dejeci- Majol. f. XL. Aetius Sincerus rari äir ingenii, ma» fti invidiam, & conculcaítilivorem , quams 835* gneque nobilitatis, cum in confpectu Fede- obrem multo magis, quam ille, fueris coro« rici regis effet inter Phyficos quzftio, quid natus ; Certamen tuum eft preclarius, non precipue conferret oculorum perfpicuitati ? folum conculcafti invidiam , feu etiam ali- Aliique fceniculi afflatum dicerent; alii vitri quid fecifti ; ille unam folum habet coronam, ufuüm, alii aliud. — At ille: ego invidiam ajo. tu vero duas & duas illas una fplendidiores. Obftupuerunt hoc di&to medici adeo, ut ab Quznam funt hz ? unam fuüfcepifti adverfüs auditoribus derifuüi haberentur. "Tum ipfe: invidiam; altera eft, qua fuifti redimitus ex an non invidia majora & pleniora omnia vi- charitate, non enim collztari folum eft indi- dere facit? quid autem oculis magis prefen- cium , quod fis mundus ab invidia, fed etiam taneum, quam ut vis ipía afpiciendi major uod habeas charitatem , quz radices egerit. reddatur atque vegetior ; Ovidianos illos verfüus : procg!itque ftatim IIL. Exemplum Santtorum ; Nam teíte S. Au- S. Aug. 1 gulítino, id etiam beata civitas illamagnum in 12- de ci- $Ut Fertilior foges eft alieno femper in agro , ! hom fe bonum videbit, quod nulli füperiori ullus Vit» € 39 na Vicinumque pecus grandius uber babet. inferior invidebit, ficut nunc- non invident Ceriat Archangelis Angeli czteri, tanquam nollet e(z $. IX. fe nnusquisque quod non accepit , quamvis fit MEDIA. pacatiffimo concordiz vinculo ei, qui accepit, Cafüian. i. Or atio crebra: uti Caffianus fuafit, dicens: obftrictus. EcS.Bonaventura S. Anfelmi fimili- COH. l 80 Quapropter ne totum , quidquid in tudinibus authoritatique innixus ait : Ibi erit C. 17. nobis vividum eft , & quafi vitali vegetatio- tarn perfe&ta & beata charitas Juftorum, quod ne S. Spiritus animatur , uno tantum hujus unusquisque in tantum diliget proximum fü- $ Ánto mali moríu baáfilifcus interimat , Divinum m p. : um, quantum feipfum; exquo illud inzftima- tit d. t ( cui nihil impoffibile eft ) jugiter imploremus bile fequitur bonum, quod ita unusquisque de IN alterius bono vel gaudio gaudebir, ficut de S. Chyf, auXilium. — Quod ipfüm etiam S. Chryfofto- hom. 7. ad mus fuafit his verbiss Quanam morbi hujus proprio ; proinde cum inennarabilis (itnume- Rom. medela inveniri queat ? conjunctim omnes rus electorum, j quis, putas narrare füfficiat preces fundamus, unam eandemque pro ipfis gaudia beatorum. vocem , tanquam pro energumenis edentes. IV. Zternorum bonorum a[limationem procura- Hi enim hoc infeliciori fane conditione funt, $ t re5 Nam ut Rich. deS. ViCtoreait: QuantumRich, a s. quod furor hic nonni(i a certo animi propo- eterna cognoícimus, tantum tran(itoria defpi Vi&ore p. ln 3. mol fito ortum habet. cimus, & damnamus ; hzc eft enim illa pre- 2- in cant. $. Laur. II. Dile£tio fraterna ; uti S. Laurentius Juft. tiofa margarita quam qui invenerit, quz prius * 9 Jutt. c.15. fuafit, dicens : Qui ab hac peftifera tenta- amaverat, libenter cuncta derelinquit. Sl Greæ cit. l& m tione liberari defiderat, proximum , tanquam V. Se infimum omnium e[limare , qui enim.ab $. Ephrem e vit, & cocleftis regni cohzredem diligat, & com- hoc morbo alienus eft, inquit S. Ephrem, M LA le&atur intimis vifceribus charitatis. Hec nunquam aliorum profe&tu cruciatur ; de ho- irt. enim dilectio erga proximos non folum ex- nore alterius non turbatur , neque de digni- pellet a nobis omnem timorem, verum etiam tate dolet, cunctos enim fe meliores preítan- meritorum proximi participes efficiet, ejus- tioresque ducit;indigniorem fe aliis, omnium- dem nobis gratiam & benevolentiam conci- que infimum reputans : ploriam propriam non $. Gregdr. liabit.. S. Gregorius malignos deteftatur in- quzrit,non fe&tatur honores,gaudet cum gau- P- 3. Paft- vidos, qui ex aliorum bonis fibimetipfis ma- dentibus, adjuvat proficientes, & cum prz- adm» 17 ]um acquirunt, cum tamen gaudendo de iis, clareincedentibus exultat , & bene beateque ex motiVo charitatis , illius boni, cui invi- viventes laudibus celebrat. dent, bonam fibi partem acquirere poffent, . NI. Damna, que fecum affert invidia, ferio pon- T dicit enim : Quid infelicius iftis, quos dum derare; NamutS. Chryfoftomusait: Si quemS. Chryt.- ll 3. þln conípeCta felicitas afficit , poena nequiores videremus ignem manibus ac ligonem geftan- hom. 7. d ll li moliri , ^99* reddit? Aliorum vero bona; que habere non tem ; hunc «dem una cum altari de ever- Tituluus LXXV.. Iroidia, : evertere, incendere, nonne fieret, ut ab om ni- fa funt, fed eo, quo fibi viciffim congruuno bus iis, qui rem forte fpectarent, lapidibus unum fiunt. Undefit, ut pes per oculum obrueretur, tanquam impius, & exlex ? quid videat, & per pedes oculi gradiantur , orí igitur? fi quis flammam geftet, hoc, quo uti- auditus aurium ferviat ,. & ad ufüm faum mur, igne edaciorem, invidentiam dico, non autibus oris lingua concurrat , füffragetur lapidum edificiademolientem,neque aureum venter manibus, ventri operentur manus, altare evertentem, fed quod longe, & altari, Nimis itaque turpe eft, no j n imitari ,. quod & lapidibus pretiofius eft , preceptorum zdie fümus. ; MT La ficium fübvertentem , ac devaítantem , hic —XII. Radic em invidie vollere : näm utqu. Au-,g- Aug. de i, '8- Chryfoft, qua demum venia dignus effe queat? Et ite- uflinus dixit , invidia eft filia fuperbiz ;'flem Dee. hom- 41« rum alibi : fed ifta fuperbia nefcit effe fterilis : ubi fue- N Chyt Illud etiam tecum femper verte, 0f r1, hï Matt. quia non majorem illi , cui invides, quam rit, continuo parit. Suffoca matrem, & non.. tibi ipfi facis injuriam , cum te ipfum verfus erit filia. ^ À Colofi, mucronem impellas. X Credere, fe omnibus Dei donis ind p V1I. Serio ponderare, quam difficulter. curabilc effe ; fic enim facile tolerabitur , fi alii in do-, d Caffian. a- fj; boc vitium: id quod Caffianus fequentibus nis excellere videantur. pud Manfi - -bis oftendit : Cundis perniciofiorem at- XIV. Perfetlam voluntatis fue cum äibina COf« difc, 17, n. 8« que ad purgandum difficiliorem effe conftat formitatem procurare: Sic enim decet cum Pfal- invidiam, quz ipfis remediis , quibus reliqua mifta: Particeps ego fum omnium time ntium tes C9 | extinguuntur, accenditur. Nam v. g. qui cujiadimtium mandata tua. damnuni fibi illatum dolet , largitatis com- 2 i $. X. penfatione curatur ; qui de illata indignatur ASCETIC A. injuria , humilitatis. fatisfaCione placatur, Quid illi facias , qui hoc ipfo magis, quod I. hprz'mis no[Jo debet cyccta : quando mortale þeoca- $. "Thom. te humiliorem ac benigniorem fentit, offen- .^ "tum fit bac invidia , id quod S. Thomas (ic 1. 2. q.56. ditur? quem non ad iracundiam cupiditas , explicat : Dicendum, inquit; quod invidia *f* 3 quz przmio delinitur, non injurie lzfio, aut ex füo genere eft peccatum mortale ; genus amor ultionis accendit, quz officiorum vinci- autem peccati ex objecto confideratur. Invi- tur blandimentis ; fed fücceffus tantum alie- dia autem fecundum rationem fui objecti con- !u Aug. lo' nz profperitatis irritat ? Cui confentiens S. trariatur charitati, per quam eft animz fpiri- 1; , de d S. Chryf. Chryfoftomus fane preftat , inquit, ferpen- tualis vita, ecundum illud primo Joannis 3. i & 0 hom. 27. tem in vifceribus provolutum habere, quam INos fcimus , quoniam iranslati fumus de morte ad in 2. 8 Corinth, invidiam interna latentem ; etenim ille me- vitam , quoniam diligimus fratres. Utriusque aue dicamentorum auxilio fepe evomi , & ali- tem objeCtum, charitatis, & invidiz , eft bo- menti ope mitigari poteft ; at invidia non num proxtmi, fed fecundum contrarium mo- in vifceribus fe volutat , fed in anims finu tum, nam charitas gaudet de bono proximi, invidia autem de eodem triftatur, veríatur , eaque eft hujus morbi natura , ut egre deleri, atque extingui poffit. lL. NNo(fe debet naturam invidie , quam ex fe- S. Thom, quentibus S. Thom« verbis colliget: In cona- a. 4-. VHI. Confideratio creature univerfalis ; nam r S. Antoni- cefte S. Antonino, omnis creatura commue tu invidiz eft aliquid tanquam principium , & nus p. 2. aliquid tanquam terminus. Principium qui- tit. g. c. nicat fe ipífam füo modo , fol omnibus pra- lbec lumen fuüuum, & luna, & ftelle; terra dem eft , ut aliquis diminuat gloriam alterius, $-5. communicat fructus fuos omnibus animali- velin occulto, & fic eft füfürratio ; vel manife- bus, & nihil fibi retinet; membra in corpo- fte, & (iceftdetradtio. Medium autem e(t, quia re humano fe invicem juvant, nec invidet aliquis intendens diminuere gloriam alterius, . pesoculo, quia nobilior eft eo, & eminen- aut poteft, & fic eft exultatio in adverfis; aut tiorem locum tenet, ícilicet in capite. non poteft, & fic eft afflictio in profperis. Ter- Uch, 4 S. Gregor. IX. Térrena bona contemnere: nam, ut S. Gre- minus autem eft in ipfo odio, quia ficutbonum l.3. mor. eorius dixit, tanto quisque plus invidet bo- delectat & caufatamorem , Vi&ore p. odium. " ?Fa triflitia. cgufac / », n cab na przfentia, qu d apto minus ea ipfe *öontem- f ferit. II Noffe debet caufam, cur þdeo noxium boc ti- S Bonav. ü 9' S. Gregor. X. 44d celeflia bona an belare : ita izdem S. Gre- tium cenfeatur , quia nimirum fpoliat bominem in. Dizt. $ Ephrem l. 5. nuor. orius füafit his verbis: Qui livoris pefte ca- omni bono, & caufa eft, quia odit & impu. ti'* !« c 4 c. 3:. rere defiderat, illam hzreditatem diligat, gnat omne bonum. Alia vitia opponuntur jevit & vitt, quam cohzredum numerus non angufítat, uni virtuti, ut füperbia humilitati , luxuria caftitati, avaritia largitati, & fic de aliis: Ia- quz de omnibus una eft, & fingulis tota, tanto largior effe oftenditur, quanto ab hac vidia vero opponitur omni bono. 1V. ANoffe dehet cur tam difficulter curetur invi- S. Cypr. percipientium multitudo dilatatur. de zelo & XlL. Ommes proximos ut membra ejusdem cor- dia; id quod S. Cyprian. commode oftendit, invid. poris my[lici intueri : (ic enim, ut nullum meme dicens: Facilis eft cura, ubi plaga perfpicua eft, brum alteri de fua fanitate vel felicitate invie & citoad fanitatem; medela fübveniente, per- det, fed congaudet potius , ita & nos de fra- ducitur vulnus,quod videtur.Zeli vulnera ab- ftrufa fünt, & occulta, hec remedium curz trum noftrorum felicitate gaudebimus poti- S. Gregor. us, quam triftabimur ; ita S. Gregorius iterum medentis admittunt, quz fe intra confcieutiae l.3. paft.. (na(it dicens : Sic fünt univerfi confiflentes in Jatebras czco dolore clauferunt. 1mo ut S. ] p adm. 11- &de, ficut multa membra uno continentur Zeno ait : Nec interrogatus poteft indicareS. Zeno de hor t e in pu- livore, in corpore, qua per officium quidem diver- Janguorcgþ : erubefcit enim ánnunciar 3 Rom j blicum 54 Jibliotbece Manualis. Concienatorie blicum , qui tabefcit irividia , quia amici bonis bonum, ob quod alteriinvidendum incitamur, & fücceffibus proximi ipfé confümitur , quia perfugam invidiz noftrum facere poffimus, fratris bona.füa mala fünt; bzc enim dicturus uti bene S. Auguftinus advertit dicens : Tolle S. Auguft, iuperjJoan. eít &ine dubio, (i velit, quz vera funt, dicere; invidiam, & tuum eft, quod habeo: tolle in- véram quoniam erubeícit , horum aliquid vidiam,; & meum eft, quod habes. . confiteri, récondit, & celat intrinfecas mor- IX. ANeffe debet , ut .qïubhiaïm teü,c,Sälb'mof- Eccl. 7. v, buin, ipfa-ejüs interna viícerà confumentem. ne, calumnia conturbat fapientem , & perdet 8- Neque ergo medicum languoris füi affumere, robur cordis illius, maxime (i ab invidia pro- neque remedii aliquid invenire poteít, cum cedat, mature fe ad ejusmodi vela invidiz ab przcipue omnes Scripturz repletz fint ver- sliis füftiGende preparet; quis enim unquam bi Dei medicamentorem , quibus poílint virtutis amicus exercitio hoc caruit , inquit i E 4 iftà curari, fed inde quidem remedium non 5 re&dbe Petrarcha? percurre animo omnes tcr- Petrarclia requirit. rasomnia fzecula,cunctas hiftorias evolve, vix Dial. 35» CN.ONoffe debet ,. cur. Ciriftianun pracipue boc infignem virum hac immunem pefté reperies. vitium dedeceat 5 nimirum quia tota lex Evan- Poftea modum effugiendi docens fic loquitur s gelica, quam adimplere debemus, in charitate 'Tolle mali materiam , malum omne fuftuleris. & dile&ione proximi fundatur; cui invidia di- Nimiis opibus pone modum ; quidquid eximia PfWu ; recte opponitur, & idco per charitatem Deus Y i fpecié inlammare animos poteft ; abjice vel nobiscum commoratur : JDeus enim cbaritas abíconde, .Si quid eft, quo carere nolis, aut efl , qui manet in cbarüate , in Deo. manet - 69 « nequeas, modefte utere ; invidiam, quam ine Deus ine), . Si quis peoi 5 sinfpiciat, inquit $. Cypi.. Cvprianus, inveniet,nihil magis Chriftiano " À folätiiiï;?äfpbratä ,hufmh.as lgni;,i e cavendum, nihil cautius providendum; a " quam i doeel, *« i H né quis invidia & livore capiatur. g .»:y r S. Hicron. V. INoffe debet, quam dijficile fit, evitare a linam -« CONCEPTUS '*PR JAED icABILED, - , to.9. €P- invidiamy id quod S. Hieron. his verbis often- X occafione. thematis : Qui invidet , mbzl Ecclef. 14« 4 d üre dit : Sed dicet aliquis, quisquis vitare invi- M cellam. e[t illo neguius: poteft explicari gravitas v 6. diam cupit, timeat pluribus innotefcere, vel hujus vitii. 1. Quia fumme perniciofum eft cor« placere. Ecce juftis Abel nullos habuit, qui- pori (quod ficut tinea corrodit, & ficut putre- bus innotefCeret, vel placeret, & tamen invi- do olium confumit ) Znime (quia ficut invi- diz odiüm vitàrenon potuit. Erratenim; qui- dia diaboli mors ia otbem introivit ita & in cunque absque hominum amicitiis contrahi animam intrat , & velutradix omnium malo- non poffe opinatur invidiam. cum illa nontam rum, fons cladium , & feminarium delicto- Dl : huinanas àmicitias, quam (olam Dei amicitiam rum;extreme calamito'um facit) Fame ( quia, Vil rofequatür. Unde ne ille *qüiäem?äbsque in* ut fupra ex S. Cbryf, dictum eft, ipfis feris & vidiz infeftatione effe potuit , qüi vel foli Deo dzmonibus deteriorein facíit. 2. Quia fumme laceregeftierit; fafficit enim ad irividie fti- calamitofür eft vitium 3 nam, ut fapienter Card, riulos incitandos , fife illi placere cog & Bellarminus advertit,nihil eo eft miferius ; cz- Bellarm.in ultra qüem alius effe non poteft. ' 5 teris enim vitiis aliqua vel utilitas (ut furto) Pfalm. 9o. $. Hieron. VIi. JNo[je debet. etiaim. pevfe 3 10 if /tudzojïs boc ; -'I-;o. vel voluptas (ut luxurie) vel honor (ut am- €onc- $ ep.146.2d ojjium non parum tn[idiari , id quod claris verbis bitioni) comparatur; Sola invidia nihil prz- .. Dam. S. Hicronymus'dO'c*u'i*tï'dijcensä: Utfoli.Deo pu- ter continuum aceriimumque dolorem ha- ram clementiam derelinqui , filiorüm Zebe- bet. 3. Quia tenaci[Jmum eft vinum: nam, ut dziconfideremusexemplum; proquibus cum S. Greg. recte dixit, mala cetera habent ter- S.Cypr. in mater mota pietati$ affe&tu nimis grandia po» minum, & quodcungue delinquitur, delictiferm de ftulaffec ;. reliqui decem difcipuli indignati confümmatione finitur : in latrone conquiefcic2elo- S.Bernard. (ant, Quod etiam confirmavit S. Bernardus; Ícelus homicidio admiffo, & przdoni rapaci- dum dixit: Metientes nosmet ipfos nobis; tatem ftatuit przda poZeffa. . Invida termi- at fentimus aliqui noftrum pro nofítrz infirmi- num non habet, permanensjugiter malum. & - tatis experientia, quam rara fit virtus alieng non invidere virtüti , nedum eaudere ad il- tine fine peccatum. Vide Henric. Engelgr. in Dom. f. poft Epiphan. Tom. 2. lam , nedum etiam tapto plus, quam ad pro- priam quemque gratulari, quanto fe perpen» .JL: Ex occafione thematis : Imäz'did.dilaboliuSaü.iäa.- Vs j mors. intvoivit in orbem terrarum : oftendi pote 24« «5 derit in virtute fuperatum. NH ANo[fe debet , folidusn molum evitand i'ih- eft, quam commune fit hoc vitium , quamque ibidem. adeo vere dixerit quispiam : Invidia in coclo vidiam: quale pre cateris offerc S. Bernardus, dum fupra citatis verbis fübjungit : Et quane concepta (perluciferum) in aulis nata (hinc enim ars primaregum eft . poffe invidiam pa- do, ait, ego proficere poffum , qui fratri invi- deo proficienti? Si doles , quod invides, fen- ti) in monafteriis educata ( ubi vel maxima eft occafio de fpiritualibus bonis invidendi ) in tis, fed non eonfentis, Pafíio quandoque e Xenodochiis mortua eft ; quze omnia fufius fananda, non a&dtio condemnanda. "Tantum non illicrefideas, iniquitatem meditans in cu- apud Engelgr. l. c. S. 3. explicata vide. bili tuo, qualiter videlicet foveas morbum, IIf, Ex occafione thematis : Zfn oculus tutis Matth. a0. fatisfacias pefti, perfequaris infontem, bene ab nequam eft, quia ego benus fum? poteft dici reQte v. 15. illo geftacalumniando, deprimendo, perver- dictum effe a Siracide: Nequam eft oculus tendo, atque impediendo gerenda. Non pa- ince .(r'p;a:'g&is autemammus)lxvxdl ; atque adeo rite rum eciam proderit; fi bene pond ;cr'þ:?:ur,lqubd Titilus LXXV.: Invidid: - 53 ritoilli applicari commune illud proverBium : Mpf Qui fibi nequam ,. cui bonus? . Non enim 1. ALII C bonus eft DEO; cujus providentiam taxat & ONCEPTUS NU o calumniatur , dum ea proximo invidet & PRAEDICABILES. — non data fuiffe optat ; imo ex Dei.bonitate Qualitas. :CI. 7, '. occa(ionem malitie fümit, quod fignum eft perditiffime nequitiz. Nec 3. bonus eft fro. 'I-o Uzrunt nonnulli, cur Red&mþtori pré Manfi ximo : utpote cui bona invidet, minuit, ca- -crimine lx majeftatis non imputa- difz. s, lumniatur, eripere conatur ; mala autem op- rint, quod miniftris publicz juftitig fefe op- n. 7- - tat, & totis viribus procurat. Nec 3. bonus pofuerit : fiquidem haud improbabiliter prz- eít /ibi : quia,- ut loco citato Siracides dixic, fumi.poterat, quod Petrus intimus cjus di- t | nequam eft oculus invidi, avertens faciem fcipulus vel ipfo fciente, vel falrem ad mi- il 15 fuam, & defpiciens animam füam, quam in nus ratificante , auriculam Malcho, qui li- hac vita & altera graviílimis . cruciatibus Gorum caput erat, amputarit ; at vero in cruciari facit. Que omnia fufius explicata promptu eft refponfio, íi confideretur, quod videri poflunt apud Fa [ brum conc. 6.f:in-Dovm. ad probandum corpus deli&i neceffum fue- Sept. rit, fimul etiam publicare miraculum a be- Prov. 25. AV . Ex occafione: thematis-: Ne coinedas nigniffimo redemptore patratum in ejusdem V. 6'. cum bomine invido, poffünt proponi remedia auricule reflitutione; quia igitur miracue pro curando invidim morbo, videlicet r. lum iftud juftificare potuiffec ejus innocen- Contemptus omnium , quz: homines in mundo tiam;-fan&titatem, omnipotentiam, divini- eeftimare folent 5 nam fic materia invidiz tol- tatem;, fatius effe duxerunc, . (i pratenfum litur. — 3. ZEflimatio rerum celeflium : - facile delidum iftud füb filentio przterirent, ut quippe aliis relinquit terreftria, qui melio- füam tanto. conimodius invidiam explere rem fibi in.coclo hereditatem paratam effe oflent5 nam invidorum lin gua; bona nql- novit. :3. Zfmor proxümi : . hic enim faciet, ut j a tenus profari poteft.- hus $. omnium aliorum bona communia judicen- II Aptiffima eft illa a b 'aquila«-dcfumpfälbidem tur, atque adeo proximo non invideantur. fimilitudo, quz Deo attribuitur: Aquila enim 4fc. 6. 4. Zmor Dei: fic enim voluntas ejus, qua pullos fuos ad radios folis, an füi fint, ex-"* 5 omníia.fua dona cum fümma fapientia divi- plorat; quod fi enim irretortis oculis lucis. dit, fufficiet, ut nullum cuiquam bonum in- illius reflexum conftanter fuftinere poflint, videamus. Vide hzcomnia fufiu eos tanquam filios füos agnofcit, & nutrit; s:apud,Fa- * brum conc. 7. in Septuag. - fecus vero, tanquam adulterinos a fe rejicit, Pfal, 36, V. Ex occafione themaci s: Nolemelari in & derelinquit. Deus nofter in Deuterono- v. l. malignantibus , meque zelaveris facientes iniquita- mio c. 32. aquile his verbis comparatur: Si- tem, poteft breve compendium omnium do- cut aquila provocans ad volandum pullos fuos , & &rinarum ad vitium invidis pertinentium fuper .eos volitans. Hic igitur eos,: quos felici- tatis alienze lucem conítanter & irretortis ]lerm.it proponi. Et r. quidem dici poteft, muni- tionem invidiv in triangulo effe edificatam, oculis adípicere poffe videc, blande recipit, dm. 00, ex quorum uno angulo refpicit altam.civita- & tanquam filies adoptivos delicate demul- -HC. !On tem; ex altero latiffimam & fertiliffimam pla- cet; aliis vero, qui fplendorem boni alieni nitiem 5 ex tertio profundam vallem ; quia videre nequeunt, tanquam filiis adulterinis invidus tres fpecies hominum odit : füperio- gratias füas fübtrahit, & defolatos relin- uit. GN res, quia non eft illis zqualis : z:quales; quia Oypt. än funt equales : inferiores, ne fiant equales. : "MI. Author operis imperfe&i rationem af Author m ^ lo 2. Dici poteft eam habere tres portas, qua« fignat, cur Spiritus fanctus füper Jordanemimperreai rum prima defendatur a Cain duce eorum, formam fibi columbz affumpfcrit 5 indequeoperis motivurm fibi eruit probandi, quod, ubi cha- '9?» 4- qui alterí gratiam Dei invident : altera a fra- tribus Jofephi propugnetur, benedictionem ritas eft, ibi diabolica nidificare nequaquam rerum temporalium invidentibus : tertia a poflit invidia: ideo Spiritus fanttus fpeciem pontificibus Chriftum accufantibus poffidea- columbz fu(cipit, inquit, quoniam pre omni- tur, qui propter honores & dignitates alteri bus animalibus hzc cultrix eft charitatis; invident. 3. Dici poteít eam habere tres omnes enim fpecies juftitiz, quas habentfer- p 5-' Y laterales muros, ad tres filias feu actus prin- viDei in veritate, pofflunt habere & fer- vi diaboli in fimulatione. Habet enim diabo- cipales illius fignificandos, nempe odium; de. tra&tionem, & gaudium de malo alterius. 4. lus & manfuetos, & humiles, habet caftos, & Dici poteít, arcem ipfam effe focdiffimam, eleemofynarios, &jejunos ; & omnem fpe- & telis aranearum, quz funt fymbolum in- ciem boni; quam creavit Deus ad falutem ho- vidorum,. repletam. j. Eam effe merito minum, ipfam fpeciem & diabolus introduxit totis viribus impugnandam, eo quod per il- ad feduCtionem, utinter bonum verum, & bo- num fimulatum confufio fiat, ut (implices ho- lam gtaviffima damna corpori, animmz & bo- nis temporalibus inferantur. 6; Optimum mines, qui boni veri, & boni fimulati differen- tiam intelligere caute non poffunt, dum quz- a"ho ao' autem ad eam expugnandám medium effe, fi ignis injiciatur geminz charitatis, DEI fci- runt bonos Dei viros, incurrant in feductores diaboli. ; Solam autem charitatem Spiritus 4 licet & proximi . De quibus vide fufius Mar- cbantium " fan&ti non poteft immundus fpiritus imitari, in tubgi tfac;';rd. t ra&..kg.v : le&. 6. 7. L Omnis ergo fpecies juítitiz in impoftori- bus 46 Bibliotbece. . Manualis Concionatoriae bus invenitur,fola aütem gratiz verz charita- enim fa&o, inquit D. Chryfologus, hancin re» tis non invenitur, nifi in folis fervis Dei. Ex probo preponderare videbis. Dic fodes, cur quo difcurfu certam hanc deducere poffumus non periit, ut fibi iiceat adire Lazarum, eique conclufionem, quod, ubi invidia eft, charitas füam neceffitatem proponere, fed potius pe- & amor Dei ac proximorum effe non poffit; tiit, ut Lazarus mitteretur ad ipfum? . Laza- ac proinde fecure, non vero temere judicabi- rum mitte, quo? ad infernum de gremio, de folio füblimi ad profundiffimum chaos, ad tor- mus, fi credamus, quod in anima hominis in- No- vidi damon, non vero Deus habitet. Id quod mentorum ftridorem de fan&ta quiete. tandum quoque eft, quod facer textus dicat: fequens Richardi de S. ViCtore, propofito no- S, Chryf. ftro congruentiffima confirmat fententia di- Videns Lazarum in finu ejus, Uübi D. Chryfofto- conc: 3. de mus ait : Diviti mortuo augebat exitium accu- centis : invidia non penetrat pectus,quod cha- 8ZaTe ritaris perfedione munitum invenerit, bitus in gehenna, & profpectus delectationis IV. Certum eít, nonnullos ex fpiritibus Lazari, ne folum tormentorum natura, fed & rebellibus a Deo in aera collocatos effe, ibi- collatíone honoris illius intolerabilius fentiret ue manere, hoc enim verba illa Apoftoli in- fupplicium 5 Deus igitur ex induftria ita di- inuant : Contra: fpiritualia nequitie in celeftibus. fpofuit, utdives epulo ex inferno videret feli- At vero, inquies, quid pcenz in fe habet, in citates & gaudia Lazari, ut illis invidens, aere demorari illos, qui inexpiabilia, & atro» lus ab illis, quam a flammis cruciaretur 5 ze- ciffima tormenta merentur? Advertendum o magis incenditur, quam gehenna. . V. S. Vincentius Ferrerius circa latus Re- s. Viaui igitur, fpiritus illos relegatos effe in talemlo- cum, ubi in medio interecclefiam triumphan- demptoris lancea apertum fic difcurr it: Septi: Ferr. in Dic, Dom. I. tem paradi(i, & militantem, quz in terris eft, mum opus Chrifti in cruce fuit lanceatio. poft Pze pofiti degunt; ubi proinde furfüm afpicien- quomodo poft mortem unus militum aperuit fChl. tes gloriam coangelorum füorum; quos in lancealatusejus, Joan. 19. Quare voluit hoc ccelis reliquerunt , & animarum beatarum, fieri? Refpondeo, quod ad dandum nobis €x horum corporum luto egreffarum ad oc- exemplum, & inítructionem vitandi pecca- cupandum fedes; a quibus ipfi infeliciter pro- tum invidiz ; alia vulnera voluit Chriftus re- Japfi fünt ; deorfum vero refpicientes, quo- cipere, dum viveret, fed vuluus lateris poft tidie vident aícendentes ex nobis mortalibus mortem. Ratio, quoniam alia peccata mortas ad gloriam, inten(iffimam experiuntur poe- lia omnia habent quid boni, vel apparens bo- nam, propter invidiam, qua bonum noftrum num. Dic.v.g deomnibus. Primo defüperbia, S, Dern. zemulantur. Unde S. Bernardus ait: Diabo- quia dele&tabile videtur füperbo, quod hono- fer- 54. in ratur &c. & fic de aliis. Sed peccatum invidia lus in poenam füam locum in aere medium Cant. inter coclum & terram fortitus eft, ut videat, nullam habet rationem boni, totum eft mors; & invideat, ipfaque invidia torqueatur. Hinc quia invidia non eft nifi delor de bono alte- S. Anton. S. Antonius dixit: Magnam poenam faceret rius, quiin corde confiftit, licet etiam oftenda- de paff. Deus invido, (i ipfüm poneretin gloria'para- tur lingua; item de aliis plagis Chri(ti exivit DN fer, 4« di, quia ibi totaliter excecaretur a gloria folum fanguis, de ifta fanguis & aqua ; ratio puE proximorum;, & a luce beatitudinis ipforum; eft, quia calefit invidus, gaudendo de malo TT experiretur enim in paradifo quendam per- proximi, ideo exivit aqua ad refrigerandum, petuarum grumnarum infernum , quia toti- Secundo frigeícit in amore & bono proximi, [ dem habiturus effet carnifices. quot fünt in- ideo fanguis exivit ad calefaciendum. numcrabilesa n VII. Veterum commentum eft, evocata s Did, Nif.- fione beatifica fruuntur. geli, & animz beatz, quæ-*sfig P ut de canendi 2* ?. in in pugnam a Sirenibus Mufas, abb, poft V. Luc.16. legitur, quod epulo inferna li füavitate certarent. QCantarunt utrimque , , 'ome elevans oculos viditin finu Abrahz Lazarum; AT triumpharunt canorz Mufz, exqueSirenibus ,,, € 2terna felicitatis primitiisperfruentem. Pa- plumas avulferunt, e quibus fibi coronas con- " ter rábrabam, inquit, miferere mei, & mitte Laza- fecerunt in victoriz fignum, inquit Claudius vumy, ut intingat exwemum digiti [ui in aquam, &9 Minoe in emblem. Alciati. Omnia hzc fin- vefrigeret linguam meam, ^ Ubi quzrendum ve- xerunt veteres, ut fignificarent, u idquid à nit, quidnam igfelix hic epulo füblevaminis falfze, & fallaces Sireng contra doctas Mu- ex unica aquz f(tilla linguz ejus immiffa fpe- fas, vel invida penna fcripferunt, vel &mu- rare potuerit, fiquidem per experientiam vi- la lingua effutierunt, quo inclytorum homi- demus, quod ftille aque in ignem ardentem num ampliffimas virtutes, & przclara faci- conjici foleant, ad augendum potius, quam nora obícurarent, id in illorum gloriam ma« ad diminuendum flammz ardorem? Dubium jorem cedere, coronarique eos ad pompam S.Cyryfol. hoc folvit D. Chryfologus inquiens : Ut vi- pennis, quibus obfufcandos emuli fpera- fet, 127. deo, quod agit dives, non eft novelli doloris, bant, quz detegunt plurimum, & illuftrem fed livoris antiqui; & zelo magis incenditur, faciunt, quem detrahere, & obícurare vo: 2 quam gehenna. Eftgrave illismalum, eft illis lunt bomines. incendium non ferendum, quos aliquando VIIL. S. Paulus ut przevaricatos Galatas Ibidem, habuere contemptui videre felices. Ubi fpe- intellexit, atque ab obedientia, quam debe- ciali confideratione digna funt verba illa: Ze- bant Evangelio, defciviffe neque Deo, quzilli lo magis incenditur, quam gebenna. Mittatur debita, exfolviffe, hzc illis fcripfit : O infenati ex una parte bilancis peenarum infernalium Galate , quis vos fafcinavit , mon obedire veritati ? atrocitas & eternitas, & ex altera parte livor Gal.3. Faícinare proprie fignificat malum ab infeftis oculis profe&tum , quod Hifpani mal & poena, quam annexam habet igvidia ; hoc de Tituus LXXF. lod ( $7 de ojo, malum oculorim, & ao jar a uno, rarum orbe inelytiffimi, & celebratiffimi, qui- hoc eft oculis intentis aliquem inficere di- que in facro fams templo locum editiffimum cunt, juxta illud Virgilii in Georg. magno fuo merito gloriofiffime occuparunt? . Nefcio quis teneros oculus mibi fafcinat agros. X. Symmachus fingulari cuidam fuo ami. Ibideu. Cum ergo Apoftolus ait: Quis vos fa/cinavit , co, hzc prster alia fcribebat: Gratularé mi- tale eft, ac íi dixifet, quis vos infeftorum hi de magna felicitate, que mihi Romz ob- oculorum contagio corrupit, five infecit? tigit, fortunatiorem me nulla feculorum fu- Grecus textus apud Theophylactum habet: periorum ztas vidit. Quznam illa profpe- nf n6 d Quis vobis invidit? itaque invidere, & inten- ritas tantaSymmachi fuerit? varias multis ho- ii tis oculis faícidare, idem fünt. Quasro nunc: minibus ftatuas Romz erexerant, fadtum au- Quonam tendit fafcinum , quoque noxii fpi- tem, ut ipíius fimulacrum no&dte quadam ritus ab invidentis oculis profe&ti vadunt? deje&tum fuerit, czeterorum ftatuis falvis, & In foedasne res, an in pulchras? — Experien- inconvulfis. Dicebat ergo füo familiari Sym- tia docet, nunquem res fordidas fafcino ob-. machus: Gratulare mihi de tam felici evene noxias fuiffe, & rifum excitaret, (i defor- tu, de tam benevolente fortuna. Ergone vo-- mem mulierem fafcinum paffam intelligere- lebat, ut de hac re fibi gratulatum veniret mus, cum eos folos, quos liberaliori forma amicus, quod ftatug gloria nudatus effet , benevolentior natura ornavit, fafcinum in- quz omnibus aliis manferat integra, unum- « Vil fe&etur. ltaque fpecies queedam affentatio- dT lt que ac folum ipfius fimulachrum ex omnibus nis eft hzc iafirmitas, & quoddam boni ge- humi dejedum? Imo vero hoc magis poftu- om, l, nus hoc malum, gratiamque inire apud fz- L] lare videbatur, ut quis illum mifereretur, & oft uj dhi, minam poflis, fi fafcinatam dicas, poftquam deploraret finiftrum ejus cafüm, & tam info- hoc faícini malum folo elegantioris formse lens facinus vehementer vindicaret. Quid bono eít infetum. . Ergo cum Apoftolus in- ergo Symmachus tunc gratulationem expe« vidiam fafcinum vocavit, velut adulatus in- tiit, quando injuriarum depul(ionem, & vin- vidiofis füit, & a quadam formz praítantia dictam poftulare debuerat? Caufam, cur fibi ac dignitate eos tacite commendavit, nifi gratulationem fieri voluerit, magnus Senator enim eximia effent fpecie, nunquam eos ma- reddit, dicens: Quod ego folus torqueo cor- lum illud appeteret, aut invaderet. Itaque da liventium, folus mez gloriz clavis confi- S. Paulus, ut vult Theophilac&tus, cum Ga- go invidorum animos, cujus folius demoliti latas fafcinum & invidiam paffos dicit, eo- fünt ftatuam, cum ceterorum figna relique- [ dem verbo multa przclara ab illis fieri, aut rint fuis bafibus fübnixa, vel inconcuffa. Cur gefta fuiffz, indicavit, invidia enim dentes immane quorundam odium fanguinariis den- non nifi talibus rebus infigit. Cum -dicit, tibus erectam mihi ftatuam invafit? Quia quis invidit, indicat illos .res dignaæjnvidi-g ft udia rerum magnarum me occupatum ha« committere. 4 À bent, quia virtutibus antecello, & de przcla- Did. Nyf. - IX. E(tcuidam zgre ex inVïciia", quath (ufh- ris aliorum facinoribus triumpho. Ergo cum L P. 1. Polit. net, aliena, dolet fuam egritudinem, ejusque fimulacrum meum dejecerunt, me ad altio- L$.C 1« curandz:defiderio rationem confülit, qua rem glorie gradum extulerunt ; cum imagi- nobilis medicus eft fanandarum animz: pafz nem meam fÍolo affixerunt , me in editioris fionum, paratas femper, easque efficaces, & faftigii celfitudinem evexerunt; cum effigiem jd, Mf falutares habens medicinas. Eheu, 'mifdr-pm meam luto platearum oblitum confpurca- . 51 me ! clamet eger, cui omnes invident: qua- runt, virtutum mearum picturam peuicillo bb poft propter enim omnes me perfequuntur, fum- livoris & invidiz illuftrarunt. Itaque gratue "of 5 que & linguarum fcopus, & calamorum ne- lare mihi de probro, quod me boneftat ; de in- lmd(. gotium, & unicum omnium confabulationum famia & ignominia, quz me nobilitat; de una argumentum. Occurrit huic anxietati ratio, vero vel maxime dejeCtione ftatuz, quz me compeícit fuüfpiria , refpondet querimoniz exaltat: Nam cum fim invidiz fignum & fco- dicens: De qua re mifer & ignave expoftulas, pus, procul dubio etiam Phoenix fuüm gloriz. cujus tanta eft felicitas? Gloriofiffimus dolor Quamobrem gratulare mihi, quod ego folus eft, quern pateris, nobiliffima zgritudo, qua torqueo corda liventium; lztare de invidia, gravaris, honorificentiffimus morbus , quo quam patior, fi me fortunatum videri cupis. laboras, & faluberrima infirmitas, quam fu- Qu namque major felicitas quam ipfiusmet ftines. O quam feliciterinfirmaris! O quam invidie manibus vapulare, & afflictari? - fublimis jaces, qui ex hujusmodi malo de- XI. Didacus Nyffenus in Politico ait, füaldem. cumbis! QCum enim tuus ille de aliorum in- fententia, invidere & magnificare aliquid, fic videntia natus fit dolor, non eft alius, cui ma- unum idemque effe.ut videatur,non poffs ma- gisinvideri queat. Vix infignem virumhuc gnitudinem rei cujuspiam melius declarari, immunem pefte reperies, inquiebat Petrarcha quam fi invifam five invidia exagitatam fuiffe lib. 2. de remediis utriusque fortunz, dialogo bidut affirmes. Sic accipio dictum quoddam S. Ze- 32. cunctas hiftorias evolve, non poffünt igno- nonis, inclyti Martyris Veronenfis, qui, dum ti tibi effe quam plurimi, quorum comitatu animorum robur apud fe reputaret valentiffi- non folum confoleris, fed & glorieris; velut morum illorüm trium juvenum a barbarore- dixiffet: quid fortem tuam tam mifere de- ge Nabuchodonofore in ardentem fornacem ploras? Quid de malo, quod pateris, tam conjeQorum, quz his adornata erat, qui fta- acerbe quereris, cum invidiofus factus ex eo tuam illius adorare recufarent, ajebat ; Rex «gre habeas,quo laborarunt viri ex toto ter« non. inviderat, pueris , [i.mon eos pracepilJet ardere.. & P. Lobn, Bibl, Man. Tom. 11. 9 € » Biblotbece Manuslis Concionatorice 58 Hc ille ferm. ". de Daniei. ,Qïid fibi vult, Ex invidia Deus hoc prohibuit, ne efficiae mini ei Cmiles in fcientia. . Ecce error 5 fic» quod ait, extra invidiam regis fuiffe heroi- cos illos pueros, nifi juffu ejusdem flammis que exinde funt. errores in mundo mglciplicgti uftulandi traditi effent? quid illi egerunt in» ter medios flagrantium flammarum globos? XIII. S. Patriarcha Abraham, cum in terra Pe&oris fortitudinem & maguitudinem ani- Paleftinorum moraretur, ita auctus eft divi- mi oftenderunt tantam, quanta ad id tempus tiis, ut certarec cum opulentiffimis terrz il- vifa nulla fuerat. Qui horrorem fornacis lius de facultatum affluentia. . Viderunt hoc iftius contemnebant, & flammantem iftius Palzftini, & inviderunt fortunz illius, emu- ignis draconem afpernabantur, & ardentis lique tante felicitatis dixerunt cum fuo rege: Recede a nobis quoniam potentior mobis fatlus &s monfítrum incendi ridebant, ii fortitudinis humanz limites communes longe excefíe- valde, Genef. 26. .S. Joannes Chryfoftomus S. Chryf, €ant, Res autem iíta zque & miferum regem non fatis poteft admirari di&tum hoc Abime- in c. 26. pudefaciebat, & valentiffimos juvenes hone- lech regis, quare attonitus exclamat : Ma- 7*'* ftabat, fic, ut in eadem fornace proderet fe, gna malevolentia ! quis parem vidit ftulti- & horum invicta fortitudo animi, & illius tiam ? cujus gratia abigis juftum ? numquid imbecillitas pe&toris, virium infirmitas, cu- aliqua in re tibi nocuit ? num injuriam tibi jus.arrogantiam incomparabili fua audacia intulit? Oportebat eum ,. quem omnium fubegerunt & comprefferunt. ltaque rex Deus tanta gratia profequebatur; Dei exem- cum eos igni tradidit, excelfitatem animi eo- plo magis fovere, ei ferviendo, ut honore in rum, & przftantiam illuftriorem reddidit,quo illum collocato , etiam ipfis divinum fibi fa- enim gravius periculum, eo amplior gloria vorem conciliarent. Quare vero Abraha- ejus; qui illud fübit ; quo efferatius aliquod, mum; pro exemplo Dei , non modo non fo- & terribilius monftrum, eo majorem fplendo- vent, rieque tantum non favent illi, aut fer- viunt, verum etiam inhumanos fe exhibénts tem confert füo domitori ;. quo potentior hoftis, eo magnificentior virtus illius, a quo & cedere loco jubent? |Quid cecavit illos? fuübigitur. Propterea S. Zenon ejusmodi glo-. quid rem tam inhonorificam fuafit? . Quis riz occafionem , & triumphi talis caufam; vero tam malus coníültor effe poterat, quam vocat invidiam dicens: Rex non inviderat invidia ? (ic fe habet invidia, inquit ibidem Mzrch pueris, fi noneos precepifler ardere, hoc eft, Chryfoftomus : quz nihil cum ratione ope- t ton magnificarat, non illuftrarat, non emi- ratur. At fi ex arbitrio invidizagebant, quid Stel d nentiffimo gloriz gradu eos ccllocarat, nifi mirum , quod nihil re&te facerent, fed in Teíà incendio fornacis fubjeciffet. Nam invidere omnibus errarent: & cuipiam, & in coclum illum laudibus efferre; XIV. Narrabat fomnium füaum deeph fra» Ibidem. »torfus idem eft. Quod enim quis invifus eft, tribus de manipulis, fcilicet vidiffe per fopo- id amaguitudine meritorum illtus nafcicur, & rem, quafi pariter ligaffent manipulos, fuus In- ab ornamentis virtutum, quibus affluit. autem manipulus altius omnibus. confürre- vidia ergo gloriam adfe xiffet. Indignabantur fratresillius, & quod ta- X rt invidipfo,' probrum fuo authori. lia audirent, & quod illum patti fe chariorem Qvid, viderent, hinc oderant illum; neque jam vel fl — Damnum. &quis oculis afpiciebant, vel pacifice, humas - XII. Serpens, qui Evam convenit, nomïhe neque alloqui poterant. Facdtum etgo, ut; cum illis rurí agentibus:cibos ferret, & pro« 'generico a Moyfe ferpens appe latur: Serpens erat callidior cuntkis animantibus terre ; hunc au- cul inde vifüus fuiffet mutuo dicerent: Kcce tem bafilifcum fuifle, verifimile eft, quia in- fommiator venit, wvenite occidamus eum, €$' tunc ape vidia diaboli mors introyoit in orbem terrarum. pavebits quid illi profint fomnia fJua, Gen. 37. v. 8. A-mbr. Unde S. Ambrofius ait: Si non effet bafili- 20. - S. Bafilius Magous fratres: Jofephi. tali dilemmate convenit, & convincit de magna lang in c. 3. fcus, nunquam per ejusinvidiam mors intra(- Pn 15 L , Gen, fet in orbem terrarum. Invidia namque dz- inopia judicii, quorum tale fuerit de fratre ju- fül monum ad prxcipitandos protoparentes no- dicium : Si vera eíTent lofephi fomnia, qua flros exftimulavit ; quz eadem paífio & hos; ratione potuit effici, ut non omnino ea evee dum in ícientia & effentia inferiores proprio nirent, quz predixit? Sin falfa, cur invide- Creatore haberi nollent, ut manum ad po- banterranti, & decepto? hzc ille hom. de in- mum extenderent, induxit, credentes, ita fe vidia. Si ex vero Dceo eraot fomnia, ejus- Tide divinitatem & fapientiam Dei participaturos, que decreto przfinita, adeo futura, qua per cujus vitii progreffumS. Anton. difcutiens in- fomnum przvifa, fruftra iis per occifionem fratris occurrebant, quem Deus refulcitare quit: Omnes errores hominum procefferunt ex primo errore primorum parentum, quem poterat: fin falfa erant, hoc eft, mera fomnia feminavit diabolus ex invidia ; unde dicitur tantum, ftultiffime ei invidebant regiz maje- lbij $90 Sap. 3. Deus creavit bominem inexterminabilem, ftatis dignitatem,quam tantifper,dum fomnia- qui fcilicec non potuiffet errore decipi, vel bat, habere putabat. Quare ergo innocen- corpore deficere, fi obediffet 5 invidia autem tem puerum vendiderunt, & poteftati Iímae- diaboli mors , Ícilicet animz & corporis, in- litarum negotiatorum ceu vile mancipium sroivit in orbem terrarum ; nam ex invidia fua, ro tam vili pretio tradiderunt? So Baü- ut hominem dejiceret, errorem & falfita- ius dicit: Sic in Jofephum erant animati, ut tem propofuit dicens : nequaquam moriemini ; quid facerent, nefícirent. Nemini coecitas l parats LUN ecce falíitas 5 /cit enim Peus &e. guaii dicats ho.rum videatur mira, "ab queccd rege« | *-Tz;tulus LXXF. lmoidia. 59 regebatque invidia , quid illi re&e , atque eorum unus quanta hxc, inquit, invidia eft, erdine poterant? Quomodo deliberare in re non pateris, ut eo cibó vefcamur , quem tu licet aperta & manifefta ? Ubi invidia , ibi- capere nec velis, nec poffis. Qua fabula re- dem confufio imperat , & omnia occupat. &e invidiz malignitas defignatur. [] VIIH.. Canis Sophis Indorum regi s in certa- Elian.«l.a. Aut fi non eft itaj videte quid egerint; poít quam vendiderunt illum , ut diximus, tulee mencum leone admiffus, faucesillius adeo te- anim.c 1. runt tunicam ejus polymitam , quam pater nzciter invafit , ut, licet ab initio cauda, dein illi fecerat, & in fanguine hzdi , quem oc- crura ac poftremo reliquum corpus a capite ciderant, tinxerunt, ut doli nefcius fenecio abíciffum (it , ipfüm tamen caputadhuc Leoni laniatum a beftia filium crederet. Integram, inhzrens reman(erit, Idem facitinvidus peri- atque ex omni parte illefam transmiferunt remalens, quam alterius morfü abftinere. Chyt patri tunicam , ut ex facro textu conftat. - IX. Dives Epulo dixit in inferno : Pater s. peter : c. 26' Abraham, miferere mei, & mitte Lazarum: Chryfol, f. Wi Quam fatue ergo factum , quod talis tunicz indicio difcerptum a fera puerum demonftra- de quo dicto, fic loquitur B. Petrus Chry FQ.? 1v9k.2. te volebant ! Quomodo enim occidere il- logüs: Ut video quod agit cives, non eft novelli doloris, fed livoris antiqui , & zelo lum, & fero moríu dilaniare beftia potuit; fine offen(ía veftis, quz contexta erat? Quo- magis accenditur ; quam gehenna, Non fe ad Lazarum duci poftulat, fed ad fe Lazarum modo vero rem tam perípicuam non confi- vult deduci. derabant; fic erant animati, ut, quid face- O vere d/ura (ïcqf: iqferqus rent, nefcirent. Miraculum fuiffet, fi dire- «mulatio, : Fuga. | 1 ] €ore ufi invidia, re&e quicquam agere , & peccatum füum quoque modo palliare fci- X, De hac recte dixit Seneca: Invidiam ef- Senec. ep. viíTent. fugies, fite noningefferis oculis; fi bona tua 17- $. XIIL non jactaveris, fi (civeris in (inu gaudere. XI. Idem dixit: íi non invideris , major Ibidem. eris (forte, qui habes id, quod tuum eft: & MISCELLA NEA. fimul, quod alterius eft) nam quiinvidet, mi- n5 M o nor eft. Scito autem, quod nulli invidet vir Qualitas. $. bonit'at"c ; p;æditu Damnum. cr Marchant I ftoteles interrogatus , quid fit invin- tr. 3. tüb... : Xil. Invidia eft illa fera peffima, de qua Hugoin e. Sac.;e&. 5.* onifta. dia ? refpondit, fortunatorum Anta- dixit Jacob: fera peffima devoravit Jofeph. 23. Prov. S, Hier. in ieidem . 1[. Quodilla, que proximi fünt , rudio- XHI. Re&e cecinit nonnemo: . res plerumque cum invidia contempl Juftius invidia nihil eft; uz protinu $ ipfüm c- 35. Cal. ii 3 ;uji fQ*- léant, indicat notum diftichon : . Authorem rodit, diícrutiatque faum. . . Fertilior feges eft alienis femper in arvis ; XIV. Marchantius illa verba Jobi : Fidu. March. in ciam habet, quod Jordanis influet in os ejus; tub. Sac. Vicinumque pecus grandius uber habet. tro 41 leät IHI. Ipfam invidiam pulchre'Ovid.ius- fic applicat diabolo , aitque habere huncfenfüm: deícripfit : Diabolus invidus fperat, quod baptizati Chri- "" O.vid. l1. Paftor in ore d fedet, macies in corpore to]toi, ftiani (hi enim per Jordanem, ubi baptismus qrö:am. Nusquam recta acies, livent rubigine dentes, füamoriginem fumpfit ; fignificantur ) ab ipfo Pe&ora felle vigent, lingua eft fuffufa veno, facile fint per füas artes abforbendi. Horat, in Rifüs abeftomnis, nifiquem fecere dolores : Eu XV. Recte Horatius de invidia cecinit: Nec fruitur fomno, vigilantibus excita curis; Invidia Siculi non invenere tyranni - ep. Tormentum majus. Sed videt ingratos , intabefcitque videndo Erram Drexel. in Succeffus rerum, carpitque, & carp s itqr una, XVI. Anacharfis invidiam animzg Suppliciumque fuum ett. appellavit, utpote quz eam miferrime in Jofepft. c. Langius m IV. Themiftocles adhuc adolefcens dice- 2' : -'8. multas partes dividat, fædc?ug la.ceret. Polyant...bat, fe nihil aliud preclari feciffe , quod ho- f0l.592« rsines necdum fibi inviderent ; nam f(icut $. XIV. Cantarides vegeto maxime tritico innafcun- ^ AXIOMATA.. tur, &rofis pulchre florentibus 5 ficinvidiam us figulo invidet, faber fabro, : precipue viros in fapientia & do&trin ? a ac yir— i.'Figul tute profe&tos invadere. Kin Betiler neidet den andern, - V. Publius Mutium h o-trïinem invïdu'm & II. Una domus non alit duos canes. !bldem. Zuwey Hunde nagen nicbt an einem Beine. inprimis malevolum confpicatus , aut Mutio, inquit, malum quodpiam ippia bos piger : optat ara« cuipiam bonum. N obtigit, aut altcrix [ lïI Optat eph re caballus. Ibidem £. 'V[. A&ius Sincerus, cum in prefentia re- Keiner vergunnt dem andern fein Glück. $93» gis Friderici quxftio orta effet : quid preci- IV. Aliena nobis, noftra plus aliis placent. duf anderer Leute. Zdcker. flebet. der. Saamen "puead oculorum aciem acuendam conferret ; aliis alia fentientibus, pro invidia fententiam jederzeit am dick(len. — Znderer .Leute Kübe baben tulit, hanc enim prz reliquis rebus hanc vim jederzeit be[fere: Eyyter. V. Ipfüm me comedo ut Polypus. Quia . habere, ut majora faciat videri * þbþona, quz aliis videmus obtingere. [] Polypus non modo alios , fed etiam fe fertur Ibid. fol, VI 'comedere. I. Canis quispi am cum juxta prafepe $62. "boum jacens latratu füo a pabulo arceret ; ^ ^NI. Chrifto annuente nil eui nocet livor. Ha ens 6o Bibliotbece Manualis ,Conciünqtoriæ : J/an der Herr xob) xoill, kamn des Kmecbts VII. L:udovicus Granatenfis Ín Duce Pecc. INeid nicbt fibaden. c. 7. f. 649. & in locis comm. f. 348. . Vil. Neidbardt i[l n Pzd. Chfi- ? f'iffiger Haus*bäter chb- VIII. Philippus d Ou;reman i bauer. ftiano p. 1. C. 7. 9. 5- VIII.- Viel Neid , viel Leid. IX. Matthias Faber. conc. 6, & '7t in DO- tin. Septuag. - $. XV. X. Henricus AUTHORES. Engelgr. in Dom. . poft E- piph. to. poft. .. Toannes Bufzus in Panario V. codem. XI. Jacobus Alvarez tom. 2415 p I. Cap. Ir, & feq. 3 li. Jacobus Marchantius tr. 4. Tubz Sa- A cerdotalis. - XII. Thamas Stapletonus text. 2. in Dom. ]ll. Hieremias Drexelius in Jofepho c. 2. . quadr. IV. Jofephus Lan - XIII. Laurentius Beyrlink. text. a. in fefto anthza. gigs V. eodem. in Polif pativ. S, Joann. Bapt. V. Petrus Canifius 'Tomo 1'3. de Juftitia XIV. Joannes Dadrzus in locis commue Chrifti. . €. fol. gr. nibus fimilium. V. eodem f. 293. fi VT. Bernardinus Ro(ïgnolius lib. 3. de difc. XV. ]EOIephus-xMan i in Bibl. moral. -trä'&. $T C;þr'ifti c. 22; 38. 55 m " 46- f | : TITUL US LXXVL.- IRACUNDIA. UE . f faciens, ficira p&i' vindi&tam percufit ac punit. Hinc Ecclefiafticus, flagelli plaga, inquit, li-Ecclef. a, : QUOAD ESSENTIAM. vorem facit, plaga autem linguz. comminuet . offa : cum lupo precedente : quia iratus , ficut Defmitio. lupus, nemini parcit, omnes invadit, laniat, I. devoratque, Unde Ezechiel de ejusmodi fu- Ezech,as. — (t inordinatus vindi&te a.ppetiltus juxta riofis Principibus quafi lupis rapientibus prz- V- 27- dam loquitur; Etideo jam olim etiam Marti $. Gte S. 'Thomas . S. Thomam. $. ef? babitus ad inordina- Nifen 2. 2. qu. E - tuim appetitum vinditie inclinaus. V el, ut lupus confecratus fingebatur a Poetis. pud ) 46. a. 2. S. Auguflinus definivit, turbulentus — [I. Ira, ut S. Bonaventura ait, ef? motus &&« Bon xx;. fervor fanguimis circa cor ex evaporatione fellis ,. declar. t5 115.2dNe. S. Aug.*- appetitus auferendi ea, quz facilitatem atio- M'(d' bridium. nisimpediunt. Differunt autem inter fe in- propter appetitum vinditta. h tferm. Tl?e. dignatio, ira, & iracundia, quod indignatio . Divifío. /fit ftimulus quidam brevis ac fübitus, acutus- | flI. Duplex e ft fpecies irz, quad ;m bona, que paffionis vapor. lra vero permanens ac & quadam mala; mala quidem , quando in- S. Thom. diuturna triftitia, & veluti libido quzdam fe ordinate tendit in vindictam, ícilicet contrain c. 4. vindicandi. Iracundia denique habitus & con- juftitiam ; bona vero , quando in vipndictam Ephef. Marchant. füetudo irafcendi. Unde antiqui eandem fub debitam, quando ífcilicet quis irafcitur, quans Sac. tr. 6. in tuba ^ fpecie Martis five hominis furentis , in curru do oportet, cum quibus, & quàntum oportet. Jle&, 1. fedentis , galeam in capite gerentis, cum fla- De utraque poteft exponi illud Davidis: Zra- $. Gre gello in dextra , lupoque przcedente pinge- [cimini , &^ nolite peccares fi de mala, hic eft :5: ol bant, tefte Marchantio. Inftar Mártis qui- fenfüs: non przcipit, fed permittit, quafi di- uia Mars furibundus Deus belli di- dem, cat: Si (ic eft, quod motus ire infurgat (quod us eft, & ftellailla , qui Mars appellatur, humanum eft ) nolite peccare , id e(t, nolite complexioni cholerice dominatur, & ad iram perducere ad effectum per confenfum ; fi movere dicitur. In curru fedentis: ad volubi- autem exponatur de bona , fic tenetur non litatem ejus fignificandam , nam propter folum permiffive, ut primo, fed imperative; complexionem cholericam & ignem przedo- irafcimini , fcilicet contra peccata vefítra; minantem ab uno in aliud volutatur; hinc fumpta ultione de feipfo peccante: & fic poe- merito Siracides de eo dixit : Przcordia fa- nitentia eft quzedam vindiC'a , quam homo fa- tui quafi rota plauftri, quafi axis verfatalis cit, & capit de feipfo; & hac eft bona ira, & Eeclef.53. cogitatusillius. Rotz illius (quz fünt inquie- de hac dicitur imperative : Irafcimini, fcili- T tudo, impetuofitas , przfümptio, audacia) cetcontra peccata veflra, & nolite peccare de quafi impetus tempeftatis. Caput galea cooper- c&tero , nec talia committere , contra quz tum gerentis : quia iratus judicium rationis ob- iterum oporteat irafci. Hinc S. Chryfofto- te&um & obnubilitatum habet , ut notus ille mus recte dicit: Ne temere irafcamur 55. Chryt verfus indicat. ira enim in nobis ideo infita eft, ut non pec-1^ Píalm, Impedit ira animum , ne poffit cernere ve- cemus, fed ut alios peccantes prohibeamus:^ rum. Cum flagello in dextra : Quia ficut fla- non ut fit animi perturbatio , & agritudo , Vs onum r&« $, Q gellum e&—imru.memum percuüïonigvlivoum fed ut fitagritudinum ; & perturbati ET medium; Titulus LXXVI. Iracundia. 61 medium. Cogitaapudte, quam fit infigne vi- eum, quilzfit indignum reputat, uttalem lz- tium, quando medicamentum venenum effi- fionem ip(i procuraret. citür ; quando per quod aliorum vulneribus * VII. Secundus eft timor mentis , per quem medendum eít, per id vulnera nobis inflipi- offenfus varias vindictz: vias excogitat, & ta- mus: quemadmodum. fi quis accepto ferro,ut, libus cogitationibus replet. quz in aliis putrefacta fünt,exícindat, (eipfum VHI. Tertius , quatenus ira per os often- ditur, eft clamor, feu inordinata & confuía lo- ubique concidat,fe pertotum corpus faucians, Y vel gubernator per clavum cymbam fübmer- cütio, quam Chriftus in gat, per quem ventorum impotentium inipe- Racha expreffit. EVangello per yonem - tum oportebat cohibere. Hujusmodi eft etiam IX. Quartus fünt verba injur iofa, vel contra ira utile inftrumentum , ut noftram excitet Deum(ut eftblafphemia) velcontrahomines fÍomnolentiam ; ut animum noflrum intendat, prolata & communiter contumelianominantur. viresque & robur addat ; ut nos acriores effi- 'V.' Quintus ; quatenus ita procedit ad fa- ciat, ut pro his indignemur, qui fünt áffei in- Qum, (íünt injuriz , per quas intelliguntur juria; velad poenas de infidiatoribus fumen- omnia nocumenta, quz iracundia impellen- dasnosmoveat; ea de cauía dicit: r te proximo inferuntur. Atque hi a&us hoc q/amzrïz €3 nolite peccare. ordine affignati, etiam gradus iracundiz dici poffunt, quia, experientia tefte, ira ab ini- $. Thom. V. Dividitura S. Thoþvma' inxtïrä-,s Ípecies, ,- 2-' qu. non quidem ratione objecti, fed fubjecti, feu tio mente concipitur, dein voce proditur, 46. n. 9. & tandem facto ipfo feu damno illato perfi- fecundum ea, quz dantaugmentumirz. Ni- mirum 1. [n fel feu excandefcentiam , eo quod citur, & completur , ideoque ccelo fulmi- nanti non male comparatur , quod primum hzc ira Cholericorum propria ob fpirituum - fübtilitatem velociter exurgat, iterumque ab- fulgurat, poft tonat feu murmur at & 'tang at.unde ira brevis, & ejusmodi irati acuti ab A- dem omnino fulmine ferit. riftotele vocantur. 2. In maniam, eo quod ex. triftitia przcedente caufata , diu in memoria u dE . À maneat, fibique & aliis fitpermolefta, & ama- ra;undetales iratosAciftoteles zmaros appellat., EX S. SCRIPTURA. - 'Ewef. sj 4. In furorem, eo quod non quiefcat ; donec Qualitas. j vindictam exercuerit ; hic talis ira inveterata, .quafi mare fervens » quod quïöfco Wæ 0;5*7- & talimodo irati a Philofopho zif/ciles &9 graves 3 tïnþii 2 : Enchas, vocantur, ut qui nec perfuafionibus nec tem- re non poteft, & redundant fl j u&us ejus UP poris diuturnitate, fed fola vindi&ta mitigan- in conculcationem & lutum. A JaCOb.C. !', | S. Gregor. ur. Eodem plane modo $. Gregorius Nyf- . II. Ira viri juftitiam Dei non operatur. ECCI. T. V. Niffen. a. fenus, tres,ait, funtirafcibilitatis (malz vide- III. Homo homini refervat iram, & a Deo 28. pud Manfi ; : ,S. Dont tr»39. difc, licet) fpecies , fcilicetira, que vocatur fellea; -quzrit medelam. & mania, quz vocatur infania; & furor. Iram IV. Melior eft pa tiens virox forti, & qui do-Q Prov.c.1 jn. dechar. minatur animo füo, expugnatore urbium. . $. i term. Thes 'I-"n'.aö. felleam dici effe, qua principium & motum v habet, quod Philofophus attribuitacutis. Ma- V. Fatuus ftatim indicat iram füam , quilbid.c, 1. niam vero dicit effe iram, que permanet, & autem diffimulat injuriam callidus eft. 1 in vetuftatem devenit, quod Philofophus VI.. Qui ad indignandum facilis eft -,s. Thon, tribuit amaris: furorem autem dicit effe iram, ad peccandum proclivis, E (i?lrita-ldbfd. €,29. jinc 4 VIÍ. [ra non habet mi IEphd. us obfervat tempus in fupplicium, quod Phi- fericordia-m, neC €- Prov, a7, lofophus attribuit difficilibus. rumpens furor ; & im j petum concitati Iþi'rif Y 4 Á - N Aliter adhu-c iracundiz & iracunäorum tus quis ferre poterit? VIII. Ira &furor utraque execra bili a funt; Eccl. 27;, S. Greg. l- (necies proponit itidem S. Gregorius quando 5. mor. C. & vir peccator continens erit illorum. "39* 1.inquit: JVonnulli citius accenduntur , faciius de- 32e . IX. Spiritum ad irafcendum facilem quis ,,, ,,, ferunt : & hi accenf(is calamis funt (imiles, quia, poterit fuftinere ? V L4. dum vocibus obftrepunt , qua(i quosdam ac- cenfionis fus fonitus reddunt,& citius quidem X. Vir iracundus provocat rixas: qui pa- Proy, 1. tiens eft, mitigat füícitatas. s . V. I9. flammam faciunt, fed protinus in favilla fri- XI. Melius e ft habitare in terra-däferta 3 Prov. or, gefcunt. 2. "Alii tardius commoventur , fed diutius uam cum muliere rixofa & iracunda. : V. 19. ienent iran: Suntque lignis graviotibus humi- XII. Tetendit ( iratus ) adverfus Deum Job. 15. disque non difpares, quz tardius accenfionem manum füuam, & contra omn - ä fufcipiunt,attamen femel accenfa diutius flam- : ipcj)tentv:'em fo- V. 25, mam fovent. 3. Alii (quod e/? nequius) €9. citius þqra;us eft. iracundie flammas concipiunt , &tardius deponunt ; : lignis aridis ac durioribus affimilandi , quz XIII. Memorare timoris Domini ; & 'nOI-l Eccl. a& & accenduntur facile ,.& diu ardent.. 4.. lii V8 irafcaris proximo. tarde irafcuntur , & cito placantur : humidis ca- . €XIV. Sol non occidat fuper iracundiamEph. 4. v. lamis fimiles, qui ob hutnorem tardius igne- veftram : nolite locum dare diabolo. 26. ä n hryf. fcunt, fed ob ténuitatem ma;eþiæ; cito con- XV..Sit omnis homo velox ad audien- Jac. z. v. düm, tardus autem ad loquendum, & tardus !9- ^ Hn fumuntnr. Zdus. L 'S.'Thomas | ad iram. Ira c.«nim:-viri jufticiam Dei non ' VL Primus a&usirz, quatenus eft ihf:örd& Opératur. 22. QU. * 158 a. 7.] uxta S. Thomam indignatio, per quam iratus XVI. Noli effea —mi'cus' hb,mipi ira?:undo;ne: Ptov, a;. H ; ; QUE v. 24. Biblioibem Manualis Coneionatoräæ 62 que ambules cum viro furiofo , ne forte difcas XL. Iram Domini portabo, quoniam pec. Mich.c z.. cavi el. Íemitas ejus, & fumas fcandalum animz tuz. EKeclef. 7. VH. Ne fis velox ad irafcendum, quia ira XLI. Quis Inxovit poteftatem irge tuz ; '&Pr. 89. N. 1O, in finu ftulti requiefcit. prz timore tuo iram tuam dinumerare? - Eph. 3. V. XVIII. Omnis amaritudo, & ira, & indi- XLII. Qui ,. cum iratus fueris , mifericor- Tob. c. 3. 31 gnatio & clamor, & blasphemia tollatur a vo- diam facies. bis cum omni malitia. $. III. Rom. 12- XIX. Non vosmet ipfos defendentes ca- v- 19. EX SS; PATRIBUS ET DO- riffimi, fed date locum irz : Scriptum eft e- nims Mihi vindi&dtam, & ego retribuam. CTORIBUS. Lev.19,v. XX. Non quzres ultionem ; nec memor 37. * Cufitmt eris injuriz civium tuorum. . Qualitas. jpdefpi Matth.. 5. XXI. Ego dico vobis, ne re fiftite. malo , L^ 19' fed fi quiste percufferitin dextram maxillam, run?iqüef per filentium claufa ira intraS. Greg. i. ib rzbe illi & alteram. - L. pl mentem vehementius zítuat , & cla. 5. mor. Rom, 12 XXII. Nulli malum pro.malo reddentes. mofas tacita voces format. Verba fibi, quibus Sed femper, quod bonum eft ; ectam exafperetur, objicit, & quafi in caufzc exami- N 170 ^ iniad invicem, & in omnes. ne pofita durius exafperata refpondet. E * . Pí36,48. XXIDIL Define ab ira, & derclinqu& faro- l1I. Aliquando iracundus tnanus non exeri t Ioideas, - fed in maledictionis Jaculum linguam vertit. rem ; noliemulari , ut maligncris. Fratris namque interitum precibus expofcit, Damnum.. & hoc Deum perpetrare expetit. ! . s Mli& III. Nihil iracundo homine infuavi us , nihil « Ghryf. ho.de ir Eccl. 36., AXXIV. "Zelus & iracundia minuens *d'fes., Y 260 gravius, nihil infeftius, vurpius nihil, ficut con. ho. 29. ad & ante tempus fenectam adducet cogitatus. ua nihil iracundi nefcio jucundius. Ferz po- P9P* Prov. 29. XXV,. Vir iracundus provocat rixas ; & v.2* . qui ad indignandum facilis eft, erit ad pec- tius , quam iracundo homini cohabitandum X eft; nam illa, cum femel manfüefacta fuerit, candum proclivior. fuam fervat legem; hunc autem Prov. 97. XXVl. Gravee ft faxwfi, & oherofa a'renä, quoties. nïï,i,- V. 3» fed ira ftulti utroque gravior. tigaverit, ruríum efferatur. IV. Noli &mulari, ut maligneris: zmulaturPf, 58 v.g. Math, 5, — XXVII. Egoautem dico vobis, quod omnis, ut malignetur, qui ficirafciturpeccato, utira- v. 225 ui iraícitur fratri füo, reus erit judicio. Job. 5. .. XXVIIL Virum ftultum interficit iracun- fcatur & fratri : Qui fic emulatur legem, ut malignetur proximo. 2, dia, & parvulum occidit invidia. Prov. € XXIX. Cum iracundo non facias rixas, & V. Quando femel irz perturbatio mentem s.BafiL.ho. 294 cum audace non eas in defertum , quoniam precipitans imperium animz fümpferit, ho- 10.ex var. minem penitus in feram convertit , nec ho- Ottume. quafinihil eft ante eum fanguis , & ubi non eft adjutorium , elidet te. minem, qui rationis (it compos, effe finit. niusint VI. Quando femel irz perturbatio mentem s.Bafil.ho, n ÉEccl, c. XXX. Certamen feftinatum incenditignem; precipitans imperium animz fümpferit; ho- de ira. 28. & his feftinans effundit fanguinem , & lin- minem penitus in feram convertit, nec homi- gua teftificans adducit mortem , fi fufflave- nem, quirationis fit compos, effe (init. ris in fcintillam, quafi ignis exardebit. XXI. Anveelus crudelis mitttitur contra VIL Cum iracundiarationem depulerit, &Idem orar. dominatum animz occupaverit, bominem?* eum, fcilicec iracundum. penitus efferat, nec amplius hominem effe fi- Eccl. e XXXII. Non eft caput nequ iuä füpercaput 25. mulieris , & non eft ira füper iram mulieris. nit. Quod enim befítiis, quz venenum emit- XXXlII. Noli efíe amicus homini iracun- tunt, eft venenum, hoc hominibus exacerba- Xrov. c. tis eftira, infaniunt tanquam canes, impetum 22» do, neque ambules cum viro furiofo, ne for- faciunt, ut fcorpiones , morden; veluti fer- $ m te difcas femitas ejus , & fumas ícandalum entes. 4 animz tuz. (gatf lbid.'c.:go. XXXIV. Qui fortiter premit ubera ad eli- VIII. Aliquando ira perturb atö animo qua- $. Gregör. fi ex judicio filentium indicit; & quo fe forasl. 5 mor. v. 23* ciendum lac, exprimit butyrum: & qui vehe- per linguam non exprimit , intus deterius* 30. menter emungit, elicit fanguinem : & qui pro- ignefcit, ut iratus quisque collocutionem fu- vocat iras, producit difcordi;s. am proximo fübtrahat, & nihil dicendo; 8. Gregg ls m Iïa banao 1 quam fit accenfus dicat. S.Ambrof, 41, IX. Corhonet (S. Davi x d) ne per iram pec; Wcd)c 7 XXXV. Melior eft ira rifü , quia "perv tri- ceturs folemus enim modum egredi, dum ira- in Pf. 4. itiam vultus corrigitur animus delinquentis. fcimur, & invenimur ipfi peccare, qui peccan- Pfal. 4. tes arguimus, dum plus irafcimur, & amplius XXXVI. Irafcimini & nolite Peccarc. lÀra Dei. Oneramus peccantem , quam tneretur.. * Fuga, Deut, €» XXXVII, Ad iracundiam concitatus efl, 22. quia provocaverunt eum filii & filise. X. Quoties ira animum invadit, mentemS.Aug. ep. Pialm. 2, XXXVIII. Cum exarferit in brevi ira ejus; edoma, vince te ipfum, differ tempus furoris, $7* beati omnes , qui confidunt in eo. & cum tranquilla mens füerit, quod placet Mei , vindica: ira enim in vindictam malorum fe- - à vt XXXIX. lra in indij Vi anlm. 29» in voluntate cjus.- gnationc qjus, & vita «ui debet rationem animi, non pr&ire, ut h qua JZitulus LXXFL lrocundia. 65 nCh. C.ï 'x quafi ancilla juftitize poft tergum' veniat, & tis duo mali, tü; & ille. Melius eft te effe- Pf 89' non laíciva ante faciem ptorumpat. Aliquan- bonum; quanquam ille fit malus; cur tu ex do vero oftendenda eít, & non exhibenda; alterius malitia malus efficieris ? L aliquando exhibenda, fed nunquam fequen- XVil. Refifteirz, fipotes; cede, finon po- S.Ambrof, Tobl C. 3 l.de offic. da; quando enim in executione juftitiz pla- tes. Si przvenerit, & przoccupaverit mentem cata mente iraícimur, iracundiam, & non fe. tuam iracundia, & deícenderit in te, non re- quimur, & exhibemus. lra enim, quz ani- linquaslocum tuum: locus tuus patientia eft. mum . perturbat, quanta eonfideratione ca- - XVIII. Irafci hominis eft, iram non perfi- Sálvián. ep* 9- venda eft, monítratur, de qua fcriptum eft: cere chriftiani. Sit-omnis bomo «elox ád audiendum , tardus autem XIX. Ponamus, fi placet, iram quoque effe 5 » Chryf. ad loquendum , & tardus ad iram. 1 0, 4. if beftiam quondam ; quantum igitur ab aliis er- h. Cifianus .. Xl. lre mortiferum virus, de receffibus £a mitigandum leonem ftudium commoda- 18.de fpir. animze noflree funditus eruendum. Hac enim $ Greg, l irec. 1. tur, tantum tu erga iràcundiam impende cu« e- 5' mOl'. in cordibus noftris infidente, & oculum men- ram, & effice hu ) usmo di fatisfactionem mane tis noxiis tenebris obcoecante, nec judicium füetam ac mitem ; fiquidem & hzc fera un- recte diícretionis acquirere, nec honeftz con- uibus fzviffimis armatur & dentibus ; & templationis intuitum, nec maturitatem con- nifiillam follicite manfuefeceris ; cun&ta fimul lideg, filii pofidere,nec vitz participes, nec juftitiz difperdet, & lacerabit. tenaces, fed nec fpiritualis quidem ac veri lu- -XX. Ne, ftatres diledtiffimi, malum malo S. Bafil. ia minis capaces poterimus exiftere, quia per- curate, nec contendite invicem calamitate hom. de turbatus elt, inquit, prz ira oculusmeus, mutuavincere. Inrixa enimis inferior eft,qui ? S;--*'B;ülfns $ Chyt XII. Si ab animo fapienti amaram pertur- victor eft, ac pec catis longe gravior diícedit. l0. 29, al hó. de ira. bationis radicem extirpare poteris,multa cum Damnwum. D i hoc principio perturbationis femina facile ex- -X XI. Per iram fapientia perditur, ut quid, S. Greg. 1. tingues; nam & dolus, & füfpicio ; & infideli- uoveordine agendum (it,nefciatur. Periram 5: moral. tas, & malignitas, & infidie, & audacia, & à juftitia relinquitur, quia, dum perturbata omnia his fimilia, hujus vitii germina fuat, mens judicium fine ratione exafperat, omne, atque appendices. - Itaque fratres amantilfi- quod furor függerit, rectum putat. Per iram mi,ne, obfecro, tantum nobis malum induca- gratia vite focialis amittitur, quia, qui fe ex mus, animx morbum, rationis tenebras, a 'PLSS VI80 humana ratione non temperat, necefle eft, ut ] Deo alienationem, oblivionem familiaritatis, beftialiter vivat. Periram manfuetudo amitti- principium bellorum, plenitudinem calami- tur. Per iram concordia rumpitur, per iram tatum, demonem peflimum noftris animis lux veritatis amittitur, quia cum menti irae $ Bafiho, innatum, incolam quendam im cundia confufionis tenebras incutit, huic 10, 6X Vif pudgntem , noftra interiora poffidentem. Deus radium füz cognitionis abfcondit. Oecume.s. XIII. Amarulentiam vocat przparationem - XXH. Janua vitiorum omnium iracundia S. Hier. in nius in c. adiram, tumor autem irz generativus eít ; ex eft, qua claufa virtutibus extrinfecus dabitur Prov.1. 3. S.Baöl.ho. 4. Eph, ira vero procedit vociferatio, & exhac male- quies: aperta vero ad omne facinus armabi- *'?9 de ii tur animus. , dicentia five convitium. . Hzc igitur omnia tollantur a vobis, non dicit cohibeantur, aut XXIII. David perfonam in fe infirmorum $. Gregor. Tdem otab puniantur, fed omnem eorum fignificans ab» fümens ait: Turbatus efl prz ira oculus meus. l- 8. Reg. lationem, tollantur, inquit, cum omni malitia; Atque ex ipfa perturbatione quid fequatur;ad- ^ 51 Y quandoquidem enim nonnulli fünt homines jungit dicens: Inveteravi inter omnes inimt- more canum clam mordentes, quí neque vo- cos meos. Ex ira quippe cum turbatus fuerit ciferantur, neque manifeftam faciuntiram,fed . oculus cordis inter inimicos noflros ad vetu» in animo eam fervantes ; dataoccafíone ulci- ftatem reducimurquia inter malignos fpiritus fcuntur fe de eo, qui contriftavit. - ad vetufti hominis fimilitudinem revocamur. ". 8. Auguft. XIV. Fugiamus iram, quz rationem fu d XXIV. Neque injurias illatas vindicare 5 Chtyf. f.9.sd FF. cat, menfuram juftitiz ignorat, folem jufti- cupiamus, neque hoftiliter in proximum af. *Pit*- 8. & Cregot, ti: necit: amicitias rumpit, de facili aufert fe&ti fimus. Nihil enim omnium DEUS ita )5 moh. pacem mentis, fapientiam calcat, fapientes odit & averfatur, ut hominem ultionis avi- L infatuat, gravitatem in paftoribus dilacerat. .dum, & in animo fuo perpetuas fervantem ! S.Gregor, X V. Sciendum nobis magnopere eft, quia inimicitias. Tantum enim ejus peccati dam- ls5.mor. qüoties tarbulentos motus animi fuüb man- num eft, uc DEI mi(ericordiam revocet, nec Bo 306 fuetudinis virtute reftringimus, ad (imilitu- locum habere finat. $.Anhmi dinem redire Conditoris conamur; nam cum XXV. Satius eft, viperam vel anguem in S. Chryf, D tranquillitatem mentis ira diverberat, diiania- corde tuo latere, quam iram & rancorem. Illa ho- 31. ad op. Àn- . tam quodammodo, fciffamque perturbat, ut namque nos repente relinquunt, hxc autem P u och, - fibimet ipfi non congruat, ac vim intimz (imi- femper remanet, dentes infigens, infundens litudinis amittat. Qauanta ergo fit iracundize venenum, graves adducens cogitationes. culpa, penfemus, per quam dum manfuetu- XXVI. Quantum effe putas tormentum]bid. do amittitur, fü homini iracundo quotidie, qualiter inimicum petrng rivmïa'gin-is fimilitudo vi- : m ld tlatur, ulcifcatur, confideranti? Priorem femetipfum &f Alcinus — XVI. Difpliceat tibialterius 'ir*"a-; quodtibi punit & caftigat, intra femetipfum tumens, l.devir, inaltero difplicet, in te ipfo quoque difpliceat. adverfus fe pugnans & exardeícens. & vidc, Noli te equalem ftulto facere, quia ira in finu .XXVII. Per omne vitiü, quod ab hominibus S. Petrus modis mifero cordi Dam. L. a61 ( . : (;t;ul-tihrequie'l'cit. Si tulilljafceris contra cum;erie perpetratur diverfis gtiq; : Vetere ep» 17« - Biblioibece . Mamialis. Concionatoriee 64 veternofi hoftis virus infünditur ; in iracun- peratus es, non quidem ab homíne, fed; quodho. o4. de die vero pefte, tota fua viícera ferpens con- turpius eft, ab affedtu illiberali, ira fcilicetira. p il cutit, omnem fellis amaritudinem evomens commotus 5 fi vero tacueris, vicifti, & citra fundit. u laborem tropheum erexifti, & infinitos ha- SmAüg'!-gc XXVIIL. Ab ira procedit rancor, a ranco- bebis, qui te coronent. Ergo ira abftinen- ed FF. re odium , quod éft ira inveterata in animos dum eft (confulit prudentiffime Seneca) fiveSenec. 1.ge inde nafícitur homicidium ,. & fi non opere, par eít, qui laceffendus eft, five füperior, fivedeirac. faltem voluntate ; inde contumelia, inde de- inferior; nam cum pare contendere; anceps ?^ tra&tio, inde fufurratio, fufpicio & injurias eít: cum füperiore, furiofum ; cum inferiore; . qu& funt opera carnis & diaboli. fordidum ; pufilli hominis & miferi eft; repe- S. F»önav. Lui, B XXIX. Eft nociva beítia (ibi nocens, & tere mordentem , mures & formice, (i mae eumon r þugu alios fcandalizans; virus mortiferum,animam num admoveris, ora convertunt 5 imbecillia hr fpir. C- 4- interficiens, & Spiritum S. expellens. (Cum autem vim irafcibilem obtinuit, ftatim intro- fe lzdi "putgnt, fi tangantur, ducit ibi fuam familiam; quz funt rixa, furor $. IV. mentis, contumelia, clamor, indi PLA CATHOLIC blasphemia. gnatio? & ^ -EXEM EXTERN A. S.Biflius — XXXX. Ob iramenfis acuitur, inquit S. Bafi- ho. de ira,]ius, mors homini ex homine venit, fratres in- - Quaitas ter fe ignorantur, parentes ac liberi naturz ':,l " oblivifcuntur, fed ante omnia fe ipfos haud Ü D [Im iin'perahtd Henrico tertio, eOEiem- Marchans agnoícunt irati. Z que in urbe Moguntina feftum Pente- tius in tU« ba facerd.: S.Bonv. XXXl. De ira nota fpecialiter tria : fcili- coftes devote peragente, familiares Archi- LI LJ in diazt. cet odiofam ejus effigiem; ejus ruinofam per- epifcopi, & Abbatis Fuldenfis propter prece- C. 5 le& 3. niciem, & ejus vitiofam propaginem. dentiam .(de qua inter fe Archiepifcopus & * S. bafilius XXXII. Superne accenía facie alio a fpe- Abbas contendebant) manus conífererent; ]. C &u vifendum exhibet iratum, eam formam, templi pavimentum effufo. utrinque fangui- quz omnibus confueta eft, & nota, quafi ne coníperfum fuit: at vero mox Epifcopis larvà quadam, ut in fcena fieri folet, prorfus & aliis advolantibus,.pax inter diflidentes immutans? oculi confueti-non apparent, fed compofita eft ; cumque poft templi profana- ignei micantesque ; dentes acuunr, veluti ti repetitam benedictionem , Miffa folemnis fues graííantes; vultu funt liventi, fanguine in eodem celebraretur, becque verba reci- fuffoto, oris tumore increbeícente, venz ob- tarentur : Junc diem gloriofum fecif?i : audita eft ex aere refonans.vox dicens : Hunc diem turbati intra. vifcera fpiritus anguítiam: dis- rupte : vox afpera & intenía, lermo incon- bellicofum ego feci: quam vocem Imperator au- ftans, & confufüs, ac temere cadens, nec diens, facile fibi demonis vocem effe perfua- Qf Inftit, concinne, nec fignificanter, nec ex parte fit, prout revera erat, ac proinde refpondit: uidem prolatus. j 'Tu omnis malitiz incentor & inventor diem h XXXAÀII. Per iram S. Gregor. fapientia perditur, ut, bellicotum , & arrogantibus lu&tuofum feci- l 1,morquid, quove ordine agendum fit, omnino fti, fed.per gratiam Dei, qui illum gloriofüm C 30 . nefciat, ficut fcriptum eft : Ira in finu ftulti fecit, pauperibus gratiofum faciemus. Juffit requieícit ; quia nimirum intelligentiz lumen igitur lauuffimos meníz fuüz cibos inter pau- fubtrahit, cum mentem permovendo con- peres diftribui, quibus i Surius. fundit. pfbmc—-v.t.. cæþv-farvcþisä maes r * Per iram juftitia relinquitur, ficut nibus fuis miniftravit. vit t Ícriptum eft: Zra viri juflitian D. EI non opera- IL. Inter alia exempla , qu z de;antiqhisManü N erturbata mens judicium iur; quia, dum ):K patribus leguntur, celebre eft illud, quod. dedifc 8. fuz rationis exalperat, omne, quod furor quodam illorum referturs qui, cum ad iram' * proclivis eflec, folitarius vivere ftatuit, ne függetrit, rectum putat. m « S. Petr. XXXIV. Per iram certe fan&i Spiritus haberet occafionem, quo. ad furorem iracun- Ed Dam. 1. 4. fplendor excluditur: hujus fcilicet habitacu- diz concitaretur. Cum vero die quadam hy- ep"- .[70 lum fieri mens improba non mere:ur ; unde driam füam aqua implere vellet, hec mox; ut er Prophetam dicitur: Super quem vequiefcet aqua impleta fuit, evería eft; (ecunda igitur Spiritus meus, mifi fuper bumilem, & quietum, & vice eandem reimplevit, & hydria impleta trementem . fermones meos : nam cum humilem denuo corruit: cumque tertia vice eandem dixit, quietum confequenter addidit ; quia, impleffet, hydria evería denuo omnem aquam Sozo&. dum ira menti quietem fimul & humilita- effudit, unde ira percitus hydriam in minutas * hifi partes confregit. Tandem vero in fe rever- E. habitationem claudit. tem fübtrahit, füam fancto Spiritui prö»tinus 1 fus agnovit, quia ab eodem damone iracun- Bellov. XXXV. ira vel odium aufert imagine diz (it illufus, & dixit: Ecce ego folus fum; fpec. p. 1. Dei, & characterem filiorum Dei, quem im- & vincit me: revertar in congregationem, 6 3* dif.1. primit charitas, imprimens characterem be- quia ubique labore & patientia opus eft, & ftiz, id eft diaboli. Hic character imprimitur maxime adjutorio Dei. in corde, quando mens intrinfecus perturba- III. Iracundiz deditus frater, cum putaret, Spec. Ex. cur : infronte vero, dum per fignum extrinfe- per fratres fuos occafionem irz fibi miniftrari, dift- 2. ex» 2! d Nl cus demonftratur : in manu autem, quando in folitudinem fugit; fed cumibi etiam a d l l' la' c-n ximi lacfionem manus extenditur. mone terei vasaquarum everfüm effet, ideoq; $. Chryf. VLSi vihperatius VIIGURVIRMBSCds u) iratus ipfein terram illud allideret,demum vi- dens, CTitulus LXXVEI Iracundia, — 65 dens; inïtds ii animo latere radicem ire füz, eneam erigi jufferat Antiochise ; quam popu- )I 24. da ad mona(terium rediit, atque ad dictam radi- lus (ob novum tributum indictum ): tamul- cem extirpandam animum applicavit. tuans dejecerat. .Unde imperator ad eam in- Ibid. dift. ^^TV. Iracunda quzdam mulier, cum propter juriam vindicandam milites convocavit; Sed $. ex. 47. hoc vitium omnibus effetimportabilis, & tan- Macedonius vir divina gratia plenus, ad aula dem a filiis ád S. Macarium adducta, & fuüafü principes his verbis eft ufus: Ut mandatahzc 'I,.]eü ]-l. illius peccata fua confeffa fuiffet (quod nun« ad imperatorem referatis; dileGi filii,. oro. in Q h quam prius fe feciffe refponderat) repente Meminiffe te; o imperator, oportet, non fo- tam mitis & manf(ueta evafit, ut nullis dame lum principem, fed hominem etiam ce effe, nis aut contumeliis exafperari n Proinde non ad imperii tantum amplitudi- . nem refpice ; fed naturam ipfam .con(idera. Lud, Blof. :f--":V.-(l:hriRüf-s*ïaliquand. oS.Brigitt am prö'pfef Quum enim homo fis, hominum tibi impe- €.4.monil. irz motutn leniter reprehendens eidem dixit: rium commiffum eft, qui cum ejusdem tecum P. Ego Creator & Sponíus tuus propter te fufti- fint fortis, & confervi-adeo tui : jam ab ipía nui verbera, tu vero impatiens adeo fuifti, ut creatione, imagine Dei cohoneftati (unt. : Ita- verba portare nori potueris. Ego ftans ante que ne tam vefana audacia adverfüs divinam jüdicem tacui; &'non aperui os meum; fed imaginem grafferis; vide ; imaginis enim Do» tu acerbius refpondendo, & exprobrando vo- minum ad iram concitabis, fi in eos, quiima- Cem tuam nimis exaltafti : tu'debueras omnia inem illius gerunt, fvias. 'Tum autem il« patientet tolerare proptet re, qui clavis affi- lud etiam te difpicere decet, te propter eream xüs fuipró te :débueras pet patientiam eum; imaginem multitudini infenfum, crudeliter ig ERN qui erravit;ad mieliora provocare. Sis ergo eaih animadvertere velle. Quanto autem lus in tü« 1 ficeds þo&hæä*öatït*wr'* fj & ubi &b aliquo ad iram imago animata inanimate przftet, quid dice- 'rovocatà fueris, 'non facile lóquaris, doneé re opuseft? Namideis etiam, qui vel medio- t' 6. ira ab anitno tuo recedat. "Tránsacta autem u 3 crem obtinüeriat mentem, conftat : illud prz- animi comtnotione , & cauía ipfius commo- terea fac, cogites, nobisquidem perfacile effe, tionis diligéater penfata, poteris loqui cüm plures ex ere facere imagines pro una illa; manfuetudine. Quod fi loquendo nihil profi- quam vecordi temeritate infana plebs com- Ceres, &t tacendó non peccares, melius face- minuit: te'autem nequaquam efficere poffe; res, & majus métitum acquireres, (i fileres. quantüfmvis contendas, ut velcapillum unum : NLEE Abbas Agathon dicere: de fe folebat: eorum, qui czfi fünt, creare valeas. Hzc illi TNunquam litem habens cum aliquo dotfüivi, a fene fapiente audita, ficuti fimpliciter.dicta fed nec pertnifi aliquem mecum litem haben- erant; ita imperatori renunciarunt. 'Non pa- tem dormire, quantum ad virtutenf rríéám rum etiam Flaviani Epifcopi legatio illis proe ani(i príus cam illo in pacein redi- fuit, ut irz flamma in imperatore extingue- retur. Poítea namque ira & minis omiffis, Caff. l. $. - MIE C um Joannes Abbzftä ab anuquoüib commünem populo fcri pfit defcnüonefn, cri- nftit, fodali Pefio in eremo vaftiffima commoraate men illiscondonavit. y $.27. . quseteret ; "quid per quadragintaà annos ibi - XIL. S. Petrus Damianus; Pral atlusu;þ& Cal';' S. Petr. egiffet ; illeque refpondiffet : Nunquatm me dinalis digniffimus, ex naturali indole fua irz pam. l. 4. 'fol reficientem vidit 3 fübjecit: Nec mé un- deditus erat: fciens autem;, quam in illa dignie epift. 17. ,quam iratum ; licet m ggnæ4'fifat?g n inülcitu. v tate néceffaria fit manfüetudo . audite quid- dini przfuiffem. Fos A*S i^ " ;a ?J namin epiftola uadam a principio allegata de Surius in ' - VIlI. De S. Martino fcribit Severus Sulpi- femetipfo fcrip r erit 5 poftquam enim ibidem vita x1. tius: nemo unquam Martinum vidit'iracim, damna ab ira proficifcentia prolixe expofuif- Manf Nov. nemo moerentem, rnemo ridentem:;' 'Unus fet, fübjungit: Porro autem, & me, qui hxc m dilc $ idemque íem per fcæle(tc-my l,,!ædtgia 1 t Nou äygltu utcuaque fcribo, naturalis iracundiz confper- l5 praeferens. fio ftimülat, ac (zpe leviffimaquzlibetoffenía Idem 24o IX.Cum S; Spiridioni ad aulamraiCloBftn- concuffa mez quietis arcana perturbat, uc in Dac. tino Imper. vocato quidam eum in laceta ve- me plerumque, quod vix eftac; velfpinalevi- fteincedentem conípicatus, alapani inifregif- ter pün&tum, phalarico telo mihi videatur effe fet, ille coafilium Chrifti fecutusmox altéram perfoffum. |Sed hzec intrinfecus: quantum quoque genam porrexit, iraque hoc-fa&tó cor vero'ad ópus, dicat ira quod vult, frendeat, percutieatis permovit, ut illico ad pédés p fremat, dentibus ftrideat, inomnibushis. quz r s n cidens veniam petierit. . mihi interius függerit, in quantum negare Sozoïïäif l X. S. Ephrem dicitur pri mum iracahdis in- potueró, meum extrinfíecus adjutorium non s. hi, — temperanter fübjectus fuiffe, & ob.eam'caufa habebit, licet inflata turgeat, füfflet, furat, fie- Ec,cl.c. 16. monafticam vitam exercuiffe, ne à quópiam viat, intumeícat ; e 0 illi membra mea non iraíci videretur.Cum igitur illijubi plüres dies dabo, utper ea qua i per arma, quod cona- m«re fuo jeiunaffet, cibum minifter affcrens tur, éfficiat. Nolite, inquit Apoftolus. exhi- ollam fregiffec, & hunc pudore ac metüténeri bere membra veftra arma iniquitatis pecca- cerneret, bono fis animo, inquit, ad cibum.nos to. Nonenim illi do manum meam, ut per eámus, quandoquidem ille üsque ád nos'non eam inflata percutiat, velaliquid capiat.. Non venit, & fragmentis ollz affidens pranfüs eft. lingaam, non labia moveo, ut per eam füi gb ii t Niceplt.- XI.Poft mortem illuftrisImperatricisPlacil- fellis amiaritudinem fundat. Dum ego ita- 1.12. c.44. lg, Theodofius pro fuo in illam amore, nec non x ué fzvienti irz penitus hec auxilia de. :116- abulo propter e ) — —R P. Lobn. Bili. Man. Tom. 41 jus excellenteai virtutemi5-ftatuam «»-aego;«üecefre;e& ïy( uc—'l-mo:'.ve.lu: fine p Alne 66 Bibliotbece Manualis Concionatoris flamma flaccefcat, aut prorfüs intereat, aut bati füo: Etiam & nunc deprecatur fán&titae tem tuam, dicens, ut usque ad diem dominie tanquam ventus inoffenfo aere inaniter trans- feii eat, dum obftaculum deeft, in quo przcipi- cum exípectes,& ftatim egredietur. Cumaus ? tem adveniffet dominicus dies, & non egrede- tanter impingat. Manfi XIII. S: Joannes- Eleemofynariuä Patriar- retur ; accipiens ve&tem fenior, inflammatus dif. 14. - chaAlexandrinus aliquando propter pauperes invidiz, & iracundis fpiritu, pergebat, ut ex« n. 9« cum Niceta contenderat, imperatoris cliente, dendo expelleret eum de cellula fua. . Acce- non parum indignatus , quod inopes videret dens autem difcipulus ejus dixit ei: Si jubes peffundari, nihilominus fe ipfüm de hac alte- pater, przcedo te, & video, ne forían aliqui ratione reprehendere coepit, feque ita allo- fratres ad falutandum eum vencrint, & fi vie derint te, fcandalizentur. Przceffit ergo di« ui : Non vides, quoniam fol ad occafum ver- git? nonrecordaris przcepti apoftolici ? mox- Ícipalus, & ingreffus ad eum dixit: Ecce Ab- ** bas meus venit ad falutandum te, egredere.er- que vocatis facerdotibus, eos ad Nicetam ab- - legavit, ut dicerent : Sol ad. occafüm eft. gocelerius, & cum gratiarum actione occurre ei; quia pro nimia charitate & dileGione venit - Quo hic audito, intenerafcere coepit, ita ut ^ fnutuam, longe ftridiorem, adte. Qui/tatim fürgens cum nimia alacrita- " tenovarit amicitiam: | quam- unqugm, g * te Occurrit ei. : Cumquüe"vidiffet eum, antee Vit. PP.- XIV. In Patrum antiquorum v i;tiäyde,fatij quam approximaretad eum, proftravitfe pros nus-in terram, aborabatque fenem,cum gra- l4 P2« Co quodam feniore, cui nomen lfidorus,. le« gitur, quod aliquando, cur demonibus adeo tiarum a&tione dicens : Retribuat tibi Domi- . formidabilis effet, interrogatus, refponderit: nus, chariffime pater, bona zterna pro cellulà r us; eftiti- Mat . Ex quo fa&tus füm monachus, ftudeo; ne per- tu2,; quam mihi propter nomen. » e x : £ J mittam iracundiam E7 ít P - & in ccclefti Jerufalem - M. * ? o s-fuos ,",1399-*"3 a,d -;fæcigs. meas fam. & fplendiz aícendere. 4 Chriftus Dominus tibi glorio ^"XV.Fuit quida m m-o'n*a,chru-s'inrxi eä*&fägScäithi; dam przparet manfionem.. . Hac autem aus venitautem ad vifitandos (anctos.patres in lo- diens (enior, compunctus eft corde,. & projie co, qui dicitur Cellia, ubi multitudo mona- ciens baculum recurrit in amplexus ejus, -& ofculatus eft eum; & invitavit illum io cellu- ' chorumdivifis habitat cellis ; Camque nonin- veniret ad prefens cellulam, ubi poffet mane- lam faüam, ut paricer cum gratiaram actione fümerent cibum. . Vocavitautem feniorfupra re; quidam de fenioribus habens aliant,yacan- L. 4 tem cellulam, dedit eidicens : Interimrepau- memoratum - dilcipulum füum, & interrogavit fainhaccellula;donec invenias; ubi pofhis ma- 'euni dicens s/Dic mihi, fili, (i dixifti verba ifti L] il nere. Cumque ad vifitandum eum conveni- Íratri, qua propter ce. ulam mandavi, ut di- ceres.ei. Tunc difcipulus ejus confeffus ei;di- - rent quam plurimi fratres, defideranres ab eo audire verbum falutis eternz : habebat enim «ens : Vere Domine dico, quia propter humie fpiricualemgratiam docendi verbum Dei, Vi litatem, quam tibi exhibere debeo, tanquam - dens ille fenior, qui ei ad habitandum prafti- patri & domino, ideo non audebam reípon- terat cellam, invidiz livore cor ejus;vulnera- dere tibi aliquid. quando me mittebas ad eum: * 9* tum eít, & indignari cospit,ac dicere: Quo- 'veruntamen nihil eorum.dixi ei; qua manda- 'niam ego tantis temporibus in loco habito, & .bas ad.eum. Hoc'audiens fenior, ftatim pro- ad me non veniunt fratres, nifi rariffime, & ftravit f& ad pedes ejus, dicens : Ex hodierna hoc in diebus feftis, & ecce ad iftum impofto- die.tu.meus patere(to, & ego difcipulus tuus: quoniam te feítinante & moderante, ac cum rem pene quotidie fratres quamplurimi va- Manf dunt ; dixitque difcipulo (ao: Vade, & dicei; timore & charitate Dei agente, & meam & il- liüs fratris animam de 3.f utegrediatur de cellula illa, quoniam.neceffa- beravit. peccati. la??-?o Chm- -ria mihi eft. Cum autem perrexiffet diícipu- ftus Dominus li J ARA 4 . Dannun. i ^ - ]us ejus ad illum fratrem, dixit eí : Mandavit uA. XV I De Ma Abbas meus fan&itati tuz , jube ej per me tthia rege Hunga r.iæi lþgitur,lhid. dife. mandare, qualiter habéas; audivit enim te in- quod, cum ipfi ad meníam accumbenti dice- 8 ?- 9. firmari. Ipfe vero remandavit ei,dicens: Ora retur, legatum Franciz adefle, ut ipfum regis ome, domine;quia valde ftom achum doleo. füinomine veneraretur,.fervis füis recentes ap- Reverfüs autem diícipulüs dixit Abbati fuo: ponere ficus jufferit $ cui cum fervi nullas fie- Nimis rogat fanctitatem tuam , .ut vel duos cus füpereffe refponderent, adeo vehementer iratus fuerit, ut fi ü dies jubeas i inducias dare, ut poffit fibi aliam " 1 ibito ex apop;lc»Xig*'.mo;rïcgqis cellam providere. 'Transactis autem tribus conciderit. " j - LXVUI. In hiftoriis de W/ 'en-c'eäläonrpge Bo-lbid, " MU diebus, iterum mif(it difcipulum füum dicens: " Vade, dic ei, ut egrediatur de.cellula mea: hemigz fequeritia leguntur. A quodam fuübito 4 j nam fi rurfüs diftulerit, dices ad.eum; quia -offenfüs morti eum adjudicare parabat, itaque : : 10 continuo venio, & cum baculo cedende ex- .ab iracundia eft füperacus, ut brevi paralyfi convulfüs, membrorum officio deftitutus, in pello eum decellamea. Pergens autem diíci- pulus ad fupra dictum fratrem dixit ei: Quo- terram caderet, pauloque poft moreretur. .miam valde follicitus eft Abbas meus de infir- .. XVHLValentinianus imperator expeditio- Ibid. mitate tua, ideo mifit me requirens; (i melius nem in Sarmatas & Quados facturus, legatis 1 habeas.' At ille refpondens dixit : Gratias '€orum pacé rogantibus, fimul intellexit, quod Mu tib, ago, domine fancte, charitati tuz,quia follici- rogarat, eos videlicet füz gentis honoratiffi- .. tus esde me, veruntamen precibus tuis melius mos effe, tantopereobindignationem eorum;,. .. . tf habebo,. Reverfug autcm;;fli(cigglgggigjgi;þ;b. 224* 'mPüïmm : fuum s?agltantmm, üoma:ïaä: - Titulus LX XV1. I*mcänalia.k 67 'eft, utruptis venisatque arteriis fanguine ex- prolä'ta's , ipfas denique in facello fquopiam hauíftus mortuus fuübito corruerit. Chrifti crucifixi, B. Virginis, aliorumque San- Ióid. dife. . XIX. In quadam hiftoria Patavina funeftus Gorum ftatuas aggreffus, gladio in multas par- 3:».9. hiclegitureventus, de duobusantique & no- tes diffecuit. Ex quibüs valneribus cum non bilis tamiliz fratribus, ex familia nimirum Li- aliter fanguis, ac fi viva forent corpora, pro- minza Patavina antiquiffima. Dum enim fub flueret, ille attonitus;' in loco tamdiu ftetit, intempefta nodte vice quadam foris extra doe donec depreheníus in flagranti crimine, & --mum eonfiftentes, coclum füfpicerent ftella- paulo poít in urbe Moguntina exuftus eft. tum, uaus eorum dixit: utipam totboves ha- . XX1V. Abbas Moyfes fanGitatis fama cele-Caffian.cos berem , quot in coelo fünt ftellz ; alter vero ex bris, quia iracundiori verbo S. Macarium per- € 27 joco fübjunxit: Utinam coelum pratum quod- ftrinxerat, fübito a dzemone poffeffus ett. dam effet, & in mea proprietate & dominio . XXV. Cum in Brabantia quondam ]aco- Thom. pofitum, in quo tu votivos hosce boves tuos bo de Vitriaco Cardinale expeditionem ad- Canntipr. paícere cogereris. Subjunxitalter, in tuone verfus Barbaros promulgante, quidam in pu- ! 2 apum. rato ego boves meos paícam ? Refpondit blicaconcione veniam ab altero peteret,isque * !6 P. ?« ille: quid fi ego nollem? fübdebat alter, etiam adhuc pertinaciter negaret, paulo poft is eo- te invito illos in pafcua tua ducerem. ltane, dem inloco interram corruit ; oculos horren- inquit alter, in meum defpe&tum hoc faceres? dum in modum rotavit. oreque fanguinem tandem joco in furorem mutato , a verbis ad tamdiu fpumavit , doneca Cardinale accur- vetbera, a verberibus ad enfes deventum fuit, rente, & cum populo in preces effufo, a tverra quibus unus alterius vifcera transegit, levatüs atque ad mentem revocatus, in col- Marchi.c. . XX. Longe deplorabilior eft alter quidam lüm inimici ruit, & veniam petiit, cafus, quinoftro hoc contigit feculo, fi autho- XXVI. In monte Calvarix cum anno I419. S. Dern. f. riillumreferenti fidem habere volumus. Audi mulier quzdam ab adolefcente quopiam igitur, quod novimus de facto contigifIe & vo nimiam multitudinem trufo , levi impulíu ad noftro, inquit ille, quidamira quafi furia infer- terram proftrata fuiffec, & illo veniam flexo nali agitatus, cum in hoflem incidiffet,pedibus poplite ac junctis manibus petente pertinaci- fuis terebat diu proítratum, quafi deliberan- ter negaffet , toto populo infpeétante, a dz- do, quanam via, furori & odio concepto fa- mone abrepta, & in puteum dejecta eft. tisfacere poffet. Tandein urget, ut Deumab- XXVII. Cum S. Franciícus in loco Porti- Ibid.V.ira. neget, alioquin mucrone jam jugulo incum- unculz quadam vice orationi vacaret , vidit** ?- bente fe illum confoflorumrefle afferit ; fpem totum monafterium a copiofo deemonum ex- autem evadendi ei dabat, fimodo abnegaret. ercitu circumdatum, nec tamen ullum eorum Harebartille fub pugione trepidus, & mortem intrarepotuiffe ob fanctitatem fratrum, donec horrebat imminentem,quam fperens evadere, tandem a ftatre quopiam , qui vindictam & & peccatum poftmodum poenitentia diluere, odium adveríus alterum conceperat , oftium in Deiabnegationem ore facrilego prorumpit, uni diabolorum apertum eft ; qui tamen ubi verum id malo füo sterno & irrevocabili 5 frater ad S. Francifcum vocatus, culpamque - "Mox enim eum alter perfodit, ubi abnegatio- faffus de precatus cft-, mox iterum aufuge- - nem extorfit ; hancque adjecit confolationem re debuit. - fathanicam ; Jam tandem fatiabor, jam in eo XXVIII. Theodo(ius , imperator ; cum in Daronius me folabor, quod tibi non folum corporis , populari tumulti unus ex aulicis illius occi- 4d annum . fed & animz perennem falutem ademerim. fus fuiffet, adeo vindicte cupidine exarfit, ut ?^** Manf difz * XXL n vita D. Chryfoftomi de Eudoxia, cives fub fpectaculi fpecie convocatos , quo- 3- n- 9' imperatrice, refertur, quod, cum fancto huic rum feptem millia fuerant, inaudita barbarie Epifcopo irata e(fet, eundem hareíeos coar- ad unum omnes, occidi jufferit, Quam ob guere conata fuzrit, ut in exilium ipfum pro- caufam a $. Ambrofio communione fidelium pig, dift icribere poífet; hoc igitur fine Epiphanium, privatus, nec nifi poft integrum fere annum, 156 Epifcopum Cypri, partibus fuis adfcifcere fa- publicamque poenitentiam ac veniz petitio- tegit , qui, dum illam hortaretur, ut fe cum nem reíftitutus eft. S. Do&ore reconciliaret, illa rabie & furore plena refpondit : Ni(i tu , Epiphani, adjuve- Bo ris, ut Joannes exilio mulétetur, ego claufa idolorum templa apperiam, EXEMPLA DOMESTICA. " qmnibusqgc ea adorando proponam. gnatius iram fuam perdomuerat, ut , Rib:d. 1. ld. S.Greg.], XXIl. Abbas Stephanus, cum totus. 'ei(u-s I. S.I cum calidus natura, & conftitutione 5- Vit. c. 4:Dial. €- ager ad. meflem paratus ab impio quodam biliofus effet ," propter füummam tamen leni- ? 19. vicino füuccenfus effet, & alius, ut hoc nuntia- ; tatem, quam in omni fermone, viteque con- ret, ad eum accurrens diceret: V, vo, Pa- füetudine adhibebat, frigidus ipfis medicis, ter Stephane, totus ager tuus incendio ab- lentusque potius videretur. füumptus eíi: refpondit : Imo , mi frater, v illi, qui hoc fecit , me enim parvo , feipfum II. Joannes Ferdinandus cum Amanguzii , Hift. 3oc. [nii vero maximo damno effecit. ad populum verba faciens , falivam a Japoue* 11. ** Marchan, XXIII. Aleator quidam, cum omnem lufuü quodam in os conjeCtam excepiflet , nihil !9 tub, Sacr. tanta injuria commotus eft, fed íolo flro- tr. 6. leà. pecuniam perdidiffet, tanto fürore correptus. ' cft,ut poítgraviffima convitia in collufores, ac phiolo falivam abfterfit, & dicere perrexit. horrendas blasphemias in Deum;, celitesque IlI. P. Francifcus Suarez licet fzepe in pu- pibtiois. R. P. Lobn. Bibl. Man. Tem. LI. la . bieis Script.£.s, 6d : *Bz'blibtbecæ Manualis ,Conciomtoïiæ blicis difputationibus occafionem haberet Homero: aut tolle me, aut ego te.. Maguis Nie iram concipiendi, nulla tamen unquam ver- quoque injuriis Jovem affecit , fuis namque militibus , ut fuas in coclum fagittas evibra- (Th yi borum acrimonia aut aculeo ufüs , nullum iA commoti animi fignum dedit. rent, precepit; licet ha in terram reciden- AÁnnal. IV. P. FerdinandusRebellus etfi fiepe afpe- tes, magnam in populo ftragem effecerint. Eborane ris verbis inter difputandum acrius pungere- Vi. Cum Babylonem oppugnaturus rexX Seriecál.3: C. ,1608' tur, nunquam tamen vel licentius refpondit, Cyrus feftinaret ad bellum , cujus maxima de ira c. velullum irati animi fignum dedit , ita ut ab momenta in occafionibus funt, Gynden late2t. Flet. a. *Academicis alter Job diceretur. fufum amnem vado tranfire tentavit ; quod )9l Hift, Soce, V. P. Pafchafius Broéttus cum focio Lute- vix tutum eft etiam cum fenfit eftatem, &ad P. 8. l. 6 tie prope meffores tranfiens, cum ab iisdem minimum deduc&tuseft. Ibiunus ex his equis, Ti 95. convitiis appeteretur, baculo fuo innixus tame qui trahere regium currum alibi folebant, ab- diu perftitit , donec illi pudore & fatietate ab- reptus, vehementer commovit regem ; jura- ftracticonvitiari definerent 5 tum enim fe eri- vit itaque, amnem illum regiis equis mea- tum aufferentem, eo feredactarum, uttranfi- gens, fuaviffimeque illos intuens: Deus beni- gne vobis faciat, ait filii, ac benedicat: fimul- ri, calcarique etiam a foeminis poffet. Huc que cr-ucis: figno facto eisdem benedixit. deinde omnem tranftulit belli apparatum; & Y tamdiu affedit operi, donec centum & octa- 5. VIO : ginta cuniculis divifum alveum in CCC. & LX. rivos difpergeret, & ficcum relinqueret EXEMPLA PROFANA. indiverfüm fluentibus aquis. Periit itaque & tempus, magna in vanis rebus ja&tura, & mili- ? ^ ; Qiualita;.; Marc tum ardor, quem inutilislabor fregit, & occa- Marchant, ugü&us Ceíar, eum quondam in fhäri. fio aggrediendi imparatos , dum ifte bellum J.cole tub. facr. pA gravi tempeftate jadtatus, vitz peri- indictam hofti cum flumine geriz. * :r.. 9. le&, culum vix evafiffec, Neptunum maris Deum VII. C. Czfar. iratus coclo quod obfltrepe- Idem 1. s, ret Pantomimis, |quos imitabatur ftudiofius; CI l 161 adcertamen provocavit, ejusq ue imagingm e ? Deorum numero auferri juffit. 14 quam fpeCtabat , qnodque commieffatio fua fulminibus terreretur , ad Mi Tbidem; li, Cajus Caligula cum fpedtaculum popu- ugnam vocavit lo exhibere decreviffet , & eo ipfo tempore, ]ovem: Quanta dementia : uit! putavit, aut quo inftitui debuerat ; grandis in coclo tem- fibi noceri. ne a 'Tove quidem poffe, aut fe peítas exorta id difturbaílet, adeo exar(it, ut nocere etiam Jovi pofle. Non fputo parum momenti hanc:/ejus vocem ad incitandum inprimis quidem ipíe Jovem convitiis lacef- LÀ feret, & ad duellum provocans diceret : aut conjuratorum animos addidiffe ] ' Uldümze tolleme, autego te; deinde vero eciam mili- enim patientiz vifum eft , eum fe j rxfi » qui 4 tibus fuis preciperet, utfagittas coelum ver- ].ere-m non ferret. füs ejacularentur, quz tamen in populum re- Fuga, P " cidentes, non paucos graviter lzferunt. V-IH, D»iogevni:de ira differenti adole ;ääg'Senecal.g, & Ibid, le&, . I1I. Cambyles, Cyri, regis, flius, cuma 5 quodam privatim moncretur, non effe deco-. protervus infpuit, tulit hoc ille leniter, a C (a—;gieiu-a c. b n rum regi , in quem alii velut fpectaculum pienter: non quidem , inquit, irafcor; íe 2 d** $ oculos conjiciunt , nimio potu , ut affolebat; dubito tamen , an iraíci oporteat. IX. Catoni caufam agenti, cum in frontem Ibidem, hi fe iugurgitare, rantopere exarfic, ut monito- ris filium adduci coram Íe juflerit , fumpto- mediam, quantum poterat , attracta pingui 11 faliva, infpuiffet Lentulus ille, patrum noftro- que arcu & fagitta cor ejus transüxerit di- . cens: Vide, an regis ebrii certa fit manus rum memoria factiofus, & impoteas, abfter- hrifl H fit faciem, &, affüirmabo, inquit; omnibus n & oculus. Ibidem. IV. Judex quidam ', cum milïcs qukpiam Lentule, falli eos ; qui te negant os habere. X. Architas Tarentinus, Philofophus, adSen. T. 3. t accufatus fuiffecde morte commilitoni illata, o quod fimul juffi fuiffent iter conficere, & villum fuum; qui ei indignationis occafio. derac. h H n folus ipfe verfus effet, mox eundem ad mor- nem przbuerat, dixit: O re felicem , quo- ' * tem damnavit. Cum veró eo ad füpplicium niam egregie te punicem, nifi iratus effem. ftpl, idy ducto alter miles compareret , ideoque cen- XI. Alexander Magnus,cum a matre Oly m- Marchant, p ] turio, cui reus traditus fuerat, eum velut piade vindi&x ardore incenfa ad condem. lo 1e&.5. nandum virum innoxium impelleretur , re- innocentem ad judicem cum commilitione reduceret, hic ira accenfüs , omnes tres ad fpondit: Pete illud mater; vita enim homi- ^ stäþle -mortem damnavit, primum , quia jam con- nis nulla alia re compenfari poteft. demnatus erat : commilitonem , quia mili- XII. Cotys, rex Thracum, cum a d iram R«avifl'!ls' Dy m Textor. in Q* hi tem occidere juffus , idexecutus non fuerat. proniorem Íe adverteret, accepta quoda Manti V. De Cajo Calignla, imperatore, refer- .dono vafafi&tilia valde pretiofa confringi ju (- Officin. l. difc. 3« 1 tur, quod , cum pretiofiffima ingenti pom- fit, ne fi a miniftris frangerentur , ^ p pa; fumptuumque difpendio przparaffet fpe- iram moveretur. .€tacula ; eodem vero die , quo exhibenda XIIL Qua ratione Aufonius, Poéta, iram erant, continue de coelo decidentes pluviz, fupprefferit , ipfe füs eft: j fequenti dif'cycþp confef- tonitrua & fülgura, omnia ejus deftruxiffent confilia, indignatus acerbifIime ; ipfumet Jo- Jrafci promptus properavi condere motum. Midis 4ltque 1mibi penas pro . levitate dedi. yqxn in duellgm provocavit, dicendo cum Danmum. dZiuu: LXXFI Jmcunää. 69 Damnum. tantür ; fic corde per iracundiam turbato, ii-? Nieetas lico.omnia corporis membra celerrimam agi- XIV. Ifaacus Calo, joannis imper. con- Choniates ftantinopolitani filius, imperio excidit, prz- tationem patiuntur; lingua garrit; 'oculi in- flammantür; crura tremunt, manus & bra- in Annil.];co ei fratre Mahuele natu minore , tantum chia ad ultionero azm ideo, uod, ut pater ipfe moriens monue- * antur, faxa .f&'olant, fu- "d n rát ,a j tor arma miniftrat; - i in d iracundiam pronior effet, & quavis V1l.Sicut fi ferainterior äs ma.ch-inäsïlaxa-"li:idem. n .'" de cauíà effervefcente bile moderari animo tastürbatasque habet, neeaperiri; nec claudi » Fler. ex- non poffet. ld quod alioqui fic expreffum emp.l21.memini, quod imperio exciderit przlato ei poteít; ita li prz iracundia interius animus 19. n. 6. conturbatur, neque ad ea , qu& rationi con- x 4 ratre minore, eo quod ad iracundiam effet proclivior.: fic enim pater jam moriturus fentanga fünt, percipienda, nequ d. Vcrqm' ipfum difcernendum aptus eft. .. " ad proceres imperii inter cetera ait: Filii mei, quamvis eodem patre nati, tamen di- -1X. Sicut fuperior pars mun di omni. *tvuäïfbidäm.' multu:& tempeftate caret : Inferior autem ' veríis praditi fünt ingeniis , qui, etíi ambo & viribus corporum , & dignitate vultuum, ventis agitatur, & fulgure feritur; fic fübli- mis animus femper fibi fimilis eft; imbellis & animarum gravitate precellunt ; tamen natu miror Manuel ad imperii adminiftratio- autem & ignavus iracundiz aliaru mque *:pa[ï*'- Nam lIíaacus fz- fionum motibus fubjectus eft. . . nem mih? aptior videtur. . pius ira percitus mihi obflitit, & quavis de X. Sicut naves egregiz fünt, non quz f&. Langius in caufa, bile effervefcente , moderari animo reno ccclo navigant , fed qus tempeftati re- Folyanth. non poteft, quz res F fiftunt, & fervantur; fic homines irz re(i-'* 99T 'iþ'n'iumicifïïmxa c'cc');n(ïlio fa- ftentes magni & fortes cenfendi fünt. - ientes perdit. Marchant. : XV. Julianus Apo ftata, quia ni;f-.ïi-a* mChrl- Xl. Sicut: olla ebulliens undique effunditProv. 15. aquam fervidam , nec facile tangi fe patitur ; V* ?» l. c. le&.2. (lianos ira odioque flagrans , omnes tollere decreverat , jamque ideo bellum illis infer- ita cor iracundia eftuans neminem admittit dem ] i, monitorem &. correctorem. 'Hinc fapiens . M6 ret, fübito fagitta de coclo miffa vulneratus: inter illas voces: Vicifti, Galilee, vici(ti. Sa- ait: Os fatuorum ebullit ftultitiam. - -XIL. Sicut in humanis corporibus febris s. Cliinac. turare, Nazarene, faturare : mifere expiravit. * Matth, 5, XVI. Herodes, rex, cum deluf(üum fea Ma- quidem unaeft, fed multas habet ardoris cau- grad, 8. fass ficire motus & incendium, uti reliquo- gis videret, adeo exar(it, ut omnes iafantes a bimatu & infrain omuibus continiis Bethlehe- rum vitiorum morbi, multas & varias origi- nés habent & fontes. Quot namque irz vi- miticis horrenda nece pcrimi j ufferi*;ï.t'S T - tiofz fünt caufz , totidem. difordinationes C VH & mala (unt, qus eidem fociantur. — XlH..Sicut quando ignis non poteft eva-S. Anton, porare, & ipfi non fubminiftratur materia, Pad. f. in $IMILITU D IN Es. ^ quam abfümat, crudefcit in feipfum ; fic ira- f*r- 5. poft $ E Qalitas. cundus creparet ; nifi eva Om. 9. poraret; & rcfpira- : uad. enectlos 8. Chryf. T. 9 C ilt l;umoru,m immoderatio H-omabhum ret.per verba contumeliz. jei2 C, bo.15. ad. vexans, ut plurimum omnia ejicit , ita XIV. Sicutaper ex furore impingit, & cur- S. Bonav. j R immodicus fervor animam vexans ea tegere, rit contra gladium ; fic iracundus currit adin dixt, c, - quz tacere bonum e[t, non permittit. peccatum, ícilicet contentionem, & homicidium. injuriam, I« bidem, E:l.98. li. Sicat fecundum ligna filvae exardefcit V 12. ignis ; fic homo fecuandum virtutem & fub- XV.. Sicut canis infanus faxo percuffus , Orig. in di- ftintiam fuam exaltabit iram fuam- dum percutientem fequi non prevalet , adverf h. g V. Arift. l. 4. .L4. ]HE. Sicatdebilis itomachi eft, duriorem ci- ipfum furore convertitur lapidem, quem pe- Eth. bum non poZe concoquere ; ita pufillanimi dibus, dentibusque diffipare perquirit : non eit, verbum duriuículum non pofíe fuftinere. aliter Herodes fua przcipitatus iracundia, $. Chryf. fen, T. IV. Sicut ia maris tempeítate tumultus Íolitoque fuz mentis furore, in infantium * leirac, ho 31. ad multus, clamor magnus reperitur, nec ibi quis cede verfatus, & concitatus eft. 12 pop.- hilofophandi tempus habet; ita necinira. - XVI. Sicut fzeviffima etiam bellua ; quam- S. Chryf. Stapl, t 2. V.Sicutnec folis radius cernitur,cum com- diu quidem continetur infractis carceribus , ho 15. ad Marchanta in-dom. 5- o ot nubes coeli faciem obducunt; nec tur- 1 etiamíi efferetur & vociferetur , neminem P^. GCo le&'S' pott Pent. batus fons infpicientisimaginem reddit, quam poterit ledere; quando vero irz dominatus tranquillas oftendit; fic animus ira commo. imvaluerit , perfra&disque , quxm interjecta tus nihil videt. erant, repagulis , poterit exilire ; omni tu- Staplet. in V1. Sicut fur ad farandum noctem obfcu- multu , & conturbatione replet civitatem; Dom. paíl, ram diligit: Lupus turbulentum tempus, quo &t omnes abigit; ita etiam bilis , quamdiu mavifits €. 7, Taytor t gregem invadat, exfpectat: Pifcator fluvium quidem continetur fuüis finibus; nobis non otï]cin: l quarit turbidum ad rete tendendum ; ita d- magnum facit malum, poftquam autem rupta 5, 6 25' mon, rapaciífimus przdo, vorax lupus, & pi- eft, qugz eam continebat , membrana , nihil fcator aítutus , iracundiz cempus obfervat, vetat , quo minus de cetero in univerfam diffundatur naturam. ipfeque interdum ad iracundiam movet , ut — XVH. Sicut fi lapis in preceps eat ; con- S. Cyrhl; ejus occafíione in mille mala hominem prz- 1- 60 cipitet. . tra omne, quod invenit, impetu fertur ; ita Alex. contr. Jul: lbxdem. V1i. Sicut arboris trunco commoto & ägi- etiam afper, audax, fi ferocitatis & furoris vim tato frondes & r.aminmira ftatim celeritate agi- ferat, a nullo vel verbo , vel opere abítine- I 3 bit; 79 Jibliotbece . Manualis | Concionatoriee u bic, Deum etíam, ficut hominem lingue fuz XXVII. Sicut venenum afpidum , ita fe S.Ephrem. I« immoderantia & irz impotentia invadet, habet iracundia, quoniam & formam atquede tim. sd f Senecal.1. XVIII. Sicut furentium.certa indicia funt, aípectum immutat , & mentem conturbat, Pe* . deirac 1. audax & minax vultus, triftis frons, torva faci- & nervos diffolvit, & ad operandum imbe- cillitatem affert. €s, citatus gradus, inquieta manus, color ver- fus, crebra & vehementius acta fufpirias ita XXVIII. Sicut vinum, cum ultra fatieta- S. Ifidorus - i: árafcentium eadem figna fünt. Flagrant & mi- tem infünditur, omnes fenfüum meatus, ac ce- Peluf. L 2« n cant oculi, multus ore toto rubor , exzítuante rebri membranas implet,mentemq. in demen- €Pi- 479* ! det ab imis przcordiis fanguine, labia quatiuntur, tiam convertit ; ad eundem modum iracundia hing dentes comprimuntur, horrent, ac fübriguns extra metas fuas profiliens, mentem temulen- tur capilli, fpiritus coaGtus ac ftridens , articu- tam reddit , eam videlicet furore afficiens. lorum fcipfos torquentium fonus , gemitus, XXIX. Sicutadamas, fi confringitur,in mi Arift,| ap. Pluutt mugitusque & parum explanatis vocibus fer- nutiífima diffilit fruíta ; ita ar&ta neceffitudo, fiStobeum. i mo mo przruptus , & complofz fzpius manus, quando contingat dirimi, in fümmam vertitur^ !8: & pulíata humus pedibus, & totum concitum fimultatem, & ex arctiffimis foederibus,fi rum» corpus, magnasque minas agens, foeda vifü & pantur, maxima nafcuntur diífidia ; nam füpra feettt horrenda facics»depravantium fe , atque intu« modum incandeícit femel victa lenitas. f0f« . imefícentium. Neícias, utrum ma XXX. Sicut ruinz cum eo, quod oppref- Stapl. text, -bile vitium fit , an deforme. gis detefta- fic iratus non tan- 7.in Dom. ferunt, pariter franguntur; t XIX. Sicut canes catulos füos coecos | þar- tum alios, quibus irafcitur, fed etiam feipfom! lzdit. *aiïion.. vinl, turiunt; ita quoque cogitationes, defideria, p.a.q affe&us , confilia iracundorum cceca funt, XXXI. Sicut vefp ( &t a femel irritata, non; tan- Ibiä', l vit & Nilus . omnisque luminis, vel rationis, vel difcurfus orat, de tum in. homines fed faxa etiam impingit, fed expertia. Unde S. Nilus.ait: Iracundia ca- fibi potius , dum aculeum ledendo pordit ; hiffo ára. apit' num in morem coccas cogitationes parit. quam aliis nocet; fic iratus coeco judicio fu- Plutarch; .X X. Sicut Hippocrates ait, eum morbum rens obvios quosque invadit, fed majore fuo Veun uam illorum detrimento, g decohib, effe gravifimum; qui faciem zgrotantis quam erat, maxime mutet in diverfum ;j ita ccnípicies XXXII. Sicut juxta Hippocr. 'f,ententï am pjutarchs- alios ob iram maxime fibi excedere, & vul. l morbus eft periculofiffimus, in quo «grotusin moral * tum immutantes , colorém, inceffum & [(ubinde mutatoris füi habitü , ac fui diflimilli- cem in diverfüm vertere. | NVOse $ du mus redditur ; ita nulluseft animi morbus pe- fpeci Benecal.5. XXI. Sicut adverfuüs pefítilentiam nihil riculofior, quamira, que vultum, vocé, incef- 1. dif deira € 5. prodeft firmitas corporis , & diligens vale- fum ficimmutat , utidem alius effe videatur. tudinis cura; promiícue enim imbecilla, ro- XXXIIL Sicut per nebulam corpora ma-Idem de buftaque invadit ; ita abira tam inquietis mo- jora videntur, quam revera fint ; ita per iram cohib. ira. ribus quoque-omnes injuri& majores apparent , milfis. periculutmn eft, quam compolïtis & res ww uam ín finceri judicii libra reperiantur. g.Alb'ertus XXII. Sicut ex collifione düorum ;cor o- XXXIV. Sicut acetum corrumpit vas, fiS.Aug.ep. M.131. ram clicitur ignis ,. quia ficut ex collifione ; ita diutius ibi fuerit ; fic ira corrum pit cor ; fi98- ex amaris verbis aliquorum ira concitatur, diu in eo affervetur, $df osü ac den. $. Chry;*. 4l Cath. ver. Drov.. 1y. ARefponfio mollis frangit i 1 " " XXXV. Sicut,fiquod aeri nebul Co 17, durus füfcitat furorem. Ym , j J&fma fum per noGtemacceffit, diurno calore fol nech? HI 14.0 jj Damnum. &p. ad diffolvere poteritnec diffipare, caufam ac ma- . t) h. $. Chryf. XXIlL. Sicut (i infes in fcintillam ignis, teriam tempeftatis exhibet ; (ic injuria, nifi per f. de non excitas incendium ; concra vero fi infpuas ; adeund. charitatem aut patientiam diffolvatur, grandé extinguis , & utrumque tibi in manu tua eít; incordetempeftatem iracundig excitabit. fpectac. fic fi inflatos & vecordes inferas fermones, XXXVI. Sicuttorrentes ad loca curva de-Beyrlink, excitas igaem iracundi horminis : fin mites ac currentes fecum obvia quzque tr €&àl ah unt; üc &in mümpt- in fefto moderatos admoveas, priusquam excande- iratorum impetus violenti & inftabiles omnia OO. 58. Ícat, iram omnem extinxeris. » fimiliter percurrunt, ac obruunt. Moy Ternho: is' eXf, 2v l d XXIV. Sicut apes eodem tempore, quo ira- XXXVII. Sicut ad lapidem, ad quem qu rius 2p' cundz aculeum eis, quos invadunt, affigunt, impegit, non facile aliquis , aut certe nonfine p' 5- Man, difc. fimul quoque femetipfas interficiunt ; Sic, cautela accedit; ita fi quis ab iràcundo velProv. 25. ,ï H 6. cum. iracundi multoties taliter irafcuntur , iracundia lzíum meminit, deinceps confüe-V: ?4* quod absque judicio rationis ad lzdendum tudinem ejus, quantum poteft, declinat. Un- alios animantur , fpe fit, quod quantum ad de fapiens füuadet : Noii effe amicus homini Deum, & quantum ad murfdum , corpus & iracundo. animam perdere dignofcuntur. XXXVIII. Sicut fi quis phyltro te ad infa- )8'.- Nilus de XXV. Sicut vir honeftus & gravis obfcoe. niam redigere vellet , utique illud recufares; o8. vit. num diverforium averfíatur , fic Deus iracun- aut fi infcius bibiffes , mox per apta remedia cogit. di pe&us ; & ut fumus oculos turbat, fic ira expellere conareris 5 ita fi injuriam tibi quis animum. intulit, & per eam ad iram te perducere fata- Bellov.l3. XXVI. Sicutequo operiuntur oculi, ut cir- git, aut repellere, aut per oblivionem aliaqueSenec. t Dtny fpec. 1. P cumeatin molendino ; & ficut Philiftim Sam- efficacia media ex corde rejicere debes ; nam, de ira. C Ü. *l* (onis oculos eruerunt, & claufum in carcere teíte Seneca , inter infanum & iratum nullum. 99- El molere fecerunt;. ita per iram gratiz lumenp diícrimen eft; alter femper iníanit, alter fem- per irafcitur. amittitur : quia mcn;i; eculos. excoscat. XXXIX. (^ Tüuls LXXEI Imcundia.fä . XE uEp.h[W, * Qu S. Chryf;. . XXX[X Sïcutbe&iam, cum maxime effe- tur ; fed & tanto fpecialius, quo ira me-:em lil ho. 31. ad pop. "ratur, omnes fugimus: nautz, cum vehemens intus.magis excedit, & hominem in apparatu ventus Ípirat, vela demittunt: equi fefforem vultus. exteriorique - - preripientes, non retrahuntur, ne vires in- riofo facit fimiliorem. geftu, ,ftplto , imo.fu- caffum exhauriat ; igni fomes non prebetur ; AV. Quia. Deo difformem fa &it, utlldem ;An- Idem n c, o ita nec iracundus animus magis efferandus, )elUf. l q' ther infinuavit dicens: cum fcriptum fit:. Ti 5«.Job. - iil 49, . mutuisque injuriis magis accendendus eft.. . dominator Domine, .cum tranquillitate judicas , irà gfl'äem ho « UXL.. Sicut gubernator ventis in mari agi- facit hominem in judicando fpecialiter DEO Anns, 7- deü'd.e tatus portum petit, ut a periculoliberetur ; ita , difformem, dum homo: cum turbulentia ju- quiiracundigz impetum fentit, ad rationis cla- dicat;. quod maxime indecens eft. - v ? & *s x i &* yum 5 Ms Quia. Spiritum. fanttum. fu x* $a t:Si ^ enim , S. Clímac. ll'm, Q ium patiatur. : X portum co.n.fuggre,debct,' ne naufra- f ut S. Climacus diícurtit ,. Spiritus (anctus £rad. - tobetn, Mi Plutarch, .. X L. Sicuc equis n on inipfo curfu frenum pax anime & dicitur, & eft; ira vero cor- in mor-. injicimus, fed ante curfüm ;. fic qui propenti dis perturbatio, &,eft, . & appellatur, necef- x * funt ad iram, prius rationibus'frcngndi (ünt; fario fequitur, nihi] adeo Spiritus fan&ti pra- quam ab ira abripiuntur. i . : fentim repugnare, quam iram; àon quod - Socrat. in.. XLHI. Sicut non utimur aqua mor. turbata, nifi ipía Spiritus fanGti fub(tantia contriftari pof- pl t cum confliterit; íic .nec animo .commoto (it, cum habeat.gternam atque immutabilem inDon, utendum, ni(íi cum ad fe redierit. ^ilion, beatitudinem : fed quia ita in fan&tis habitat, E Jjaebb. AL XLIII. Sicut lamma candele emun&torio ut eos impleat .charitate ; charitas autem Val 1. compreffa ftatim. extinguitur ; ita interior jid, p.2. C. IO. L] we " * E .. s . irz contraria exiftit, atque ideo incompati- Irc commo tio fil enti o&d l (fimulati one co- .biles funt ira & charitas, ugz primus efít t. E " -«.äe' eäü!l& hibita; paulatim elanguefci w.'þ . fru&us Spiritus fanQti, ut rec e Scduliug ad- Anfto. — XL * IV. Sicut nutrices' dicunt pue i-i's 4 he' - Nvertit; . " - apüd Sto- plora; & accipies; ita dicendum animo com- 1 '??bäli:',opus g/ik, üti S ,Laht&nciüs Laur. Juft, ,.bwum - moto:ne clama, ne feft P^. uftin. advertit dicens: Qui contentiofüs exi- C- !3- de * v r ipa, ac ,m-lel;i,u.s, gg:ïgvis' ftit; antiqui-hoftis in.fe immiffiones admittic, ^^ mane du eonfev:queri.s. *b Jwt Chi diaboli minifterium operatur, disrumpit pa- in nora . .cem, rixas concitat, parit odium; furorem nu- LMOOOPIV. A. ; trit, denigrat honeftatem, fapientiam perdit, |.*Bellovac. T. ( Ula boc vitium eft contra naturam, uti Bel- rationem confundit, ocnlum mentis obnubi- "fpec.l.3. p. 1. dift, 1. - lovacenfis recte advertitdicens: Hoc lat; gratiz lumen repellit ; fraternam diledtio- vitium maxime videtur contra naturam, cum -nem frangit; & ipfam coeleftem in fe occidit [dem de homo fit . animal manfüetum. natura, quod charitatem. - Unde & alius quidam antiquus CQ ii à, Ifd, manifefte.patet ex hoc, quod natura non ar- - Author ait : Íra. placet diabolo,quia per iram mavit hominem cornibus, nec unguibus, nec multam dominatur diabolus-homini, non dentibus, fed dedit ei minores ungues & .,enim timet homo iratus facere, quod diabo- 'Q A Ug; epl dentes, quam alicui animali füg quantit,atis, Aus: precipit fibi,. quantumcunque magnum 9: Ü nec dedit ei ri&tum, íed rifüm. ; i ; fit peccatum, non parcit patri, nec matri, nec $ Bafil.ho. Il. Quia ira mentis ef temulentia, ut S Bafï . uxori, nec filiis , quin quandoque projiciat $. Ch Y 2, delaud;liüus ait;, eamque a fobrietate excutit, haudali- eos.in ignem iracundiz.. Placet ira diabolo, hom, i jejun. ter quam vinum ; confidera:mihi hominem - quia cum. boc vitio non lucratur diabolus n p 2l ira percitum, quam temulentus (it eo morbo. .unum- & unum; fed aliquazdo totam. do- Eph, Non eft fui' compos, non novit femetipfum,. mums; aliquando totam civitate H non novit qui adíunt, fed velut in pugna no- . quando regnum. . - $ Gurna tentat omnia, impingit in omnia,. in- : oVIT.: Quia. fanitatem .co r pom lc»ejdit',.;ïïtïcäüe S. S. Ephrem * atl confiderata lequitur, non poteft cohibere, Ephrem. dicente : Iracundus femper in per- l- devit. & Virt. convitiatur, czdit, minatur, pejerat, voci- turbationibus vivit, animi trapquillitate ac !m pmmpt. « fefto A feratur, clamore disrumpitur. pace, commodaque corporis valetudine ca- l00. $$ -Bellovac, WI, Quia - iracundi muvltis | flultitiis aborant ; - rens, femper illicorpus illius contabefcit, & .m't. h nam primo quidem ftultus eft, qui illatam in- ) v pe So animus angitur, caro marcef(cit, oboritur pal- J juriam appetit vindicare ; quia; ficut dicit Au- lof, & mens perturbatur, fenfus debilitatur, guftinus, de aliena poena quzrit (ibi medica- .cogitationes fluminis inftar. fcaturiunt. ,V. 24' mentum; qui acquirit (ibi grande tormentum, VHE. Quia- fanitatem: anime perdit : nam uts, Chryf, fimile eft qua(i ia aqua.quzreret ignem. Stul-. S. Chryfoftomus recte dixit, nullus leo, nul- ho. 4. in tus eft infuper, quia potius vult morti corpo- -a fic vipera vifcera queunt laniare, ut homi Matth.. ris.quandoque, animz femper & zternz fe nis iracundia ferreis quibusdam ungulis uni- exponere, utoccidat, & puniat afíinum iniri- vería confodiens ; neque enim. folummodo ciíui, id eft, corpus, quam exfpeCtareDomi- corpori nocet, íed i ; píius etiam Coþrrumpic j num juftiffimum, qui ita judicabiteum de ho- animg fanitatem.: fte, & aíno fimul, quod totus mundus vi- — IX.. Quia focietatem bum anam ägüf;lvit;; uu $. S. Petrus ä "- dens admirabitur,& fatiabitur. Et confirmans PetrusDamian re&te advertit dicens ; Quanta Dam. 1 4. Dllonyf.; | 1 p dipfüm. Dionyfius Carth. eo ipfo, ait; quod fane fitiracundiz peftis, in hoc patenter ex- P* ! ? t Carth.in. quis iram non folum admittit, fed etiam intra . primitur, cum nobis iracundi hominis focie- ,,de if $9. Eccl. fe retinet,ftulto affimilatur, & luce fapientiz tas prohibetur, & quafi per antiquz fcriptu- :2 €aret; & ftultus eft, non folum eo modo, quo .r& fententiam, quadam jam, ut ita fatear, ex- . communicatione. percellitur, dum a proxi- " .;ngli;, qui immortali eft culpa, Pculcq;.gaizï:ggi, LI inorürn "Bibliotbäm Manitali: Concionatoria 75 mo.um füorum CODtUBCTDi.O feparatur : ait r(:,'v»audi B. Moyfen hinc potiffimum predicari, 'enim Salomon : Noli effe affiduus cum ho« & ex hac ei coronam ple&i: Moyfes, inquit; homl Q!' mine iracundo, ne difcas femitas ejus, & fu- erat mitiffimus omnium hominum, qui erant &C inr mas fcandalum animz tug. Et idipfum con- fuperterram. Vidiftiencomii magnitudinem Dion. firmans Dionyfius Carthu(ianus : Per iram, quod omni eum humano generi parem pro- Carth. in. inquit, focialis vita confunditur, concordia nunciat, imo omni hominum generi przfert. Similem in modum etiam Seneca difcurrens; Seneca 1. e€.5.Jo. diffipatur, focietas aggravatur, juxta illud Proverbium : Spiritum ad irafcendum facilem nullum, inquit, eft argumentum magnitudinis g. de'ira " quis poterit fuflinere? nam qui irafcuntur, non certius, quam nihil poffe, quo inftigeris, acci- c 6. Senell l5 dc ifa' agno(cunt przfentes, non memores funt co- dere. Pars füperior mundi, & ordinatior, ac [^ 35' onis, noü amicitiam, non confuetudi- propinqua fideribus, nec in nübem cogitur, $. Chryf. gitati ddam aliud nec in tempe(tatem impellitur,nec verfatur in ho. 53. in hemy non dignitatem, neque qui Gen. in mentem accipiunt, fed irz vi 1 ! Pïeæ ; in turbinem, omni tumultu caret ; inferiora ful- ur, minant, Eodem modo füblimis animus, quiee ^ preceps miferabiliter ferunt i. imutuam dile£ionem . Bellovac. As u à tollit; natn tales; tus femper, & in ftatione tranquilla collocae fpec. p. s. tefte Bellovacenfi, tunicam Chrifti inconfuti- 1 tus,intra fe premens; quibus ira contrahiturs " $, Grtf mode j K lc S'moïl 1 3. dift.1.]em nituntur dividere, quam Dominus indie ftus & venerabilis eft; &,CQWEORQS í vifàam voluit remanere ; per hanc tunicam fi- quorum nihil invenies m ?gato; ,,,,,, 63* gnificatur charitas, in qua, & perquam unitas " t Ecclefiz confervatur, ad quam hortatur Apo- Y ftolus Eph. 4. Solliciti fervare unitatem. Spiritus u E - TO 2 I^ d in vinculo pacis. " Tales (unt dire&e contrarii [ u E Chrifto, quia Chriftus venit ut difperfos con- L^ ia hoc vmum ire exuit bominem . /'nmlfr ili- $. * $mecs d autem , vel &. tudine Dei, qui cum tranquillitate ju.5. m ?. ii gregaret in unum : de diabolo dicat ; dilaniat enim mentem, ut nec fibimet- € 31*.. de impio membro ejus dicitur l-jo*a*nnis '19. Lupus vapit & difpergit. - ipfi congruat, Hinc S. Chryfoftomus dixit, $ ium Deo -cf;endum indi- ferz potius cohabitandum effc, quam iracun- 10m.a9» sf $. Bern. Xl. Quia ad [acrific deprec.& fpofitum facit ; hinc S. Ber nardus fequens pro« do homini ; nam illa, cum femel manfüefacta ** POP* $, G. fuerit, fervat fuam legem, hunc autem quo- I6 difp:n "ponit dubium : Sitne videlicettutum ira com- €. 1. ties mirigaveri ! s, rurfum efleratur. moto accedere ad altare, an fe fubtrahereine terius debeat, donec compefcatur commotio ? lL. Qui a Chriflo diffmilem facit, & quafi ex Matihis $ Jébola illius excludit: utpóte in qua non nifi man- & refpondet: Nunquam mihi contingat tur- füetudo & humilitas difcitur. Si ergo tam $, hmbr batum ad pacis accedere facrificium, cum ira J t of & dilceptatione contingere facramentum, in probrofum cenfetur ex aliquo gymnaftio ter- 6 2L reftri fua culpa excludi, quantum dedecus erit uo DEUS indubitanter eft. mundum recon- cilians fibi: certe non recipitur munus quod- ex fchola & gymnafio tanti magiftri ejici? - II]. Quía per iram, tefte S. Gregorio, S. 5pi- $. Greg. cunque meum, quod defero ad altare, nifi an- te placato fratre, quem me forte lzfiffe me- vitus flendor excutitur : quoniam fcriptum eft:l e. minero, quanto minu Super quem requiefcet Spiritus meus; nifi fu- $ Tüdor, ? s fi me ipfum non ï:pla!- cavero prius? L per humilem & quiecum ? fi ergo ira quie- l.d.folil Bellov -w:.f X[[. uia Ui liffmum facit. bominem , uti ite- tem mentis fübtrahit, füam D Spíritui —fan&—oy rum Bellovacen(is teftatur dicens: Per iram habitationem claudit. Yoc. cit. homo vilis effcitur. Magna vilitas eft irafci, IV. Quia graviffima anime damna infert : Ut« Ibid, lo vel contendere cum fatuo, vel egro, aut de pote cui juftitiam , gratiam , pacem aufert: memoriam confundit, intellectum exccecat; talibus virídicare fe velle? talis autem eft, qui tibi fecit injuriam injufte. Magna vilitas elt, voluntatem totam pervertit,& denique ipfam mortem affert ; unde S. Chryfoft. ignis eft ve- $. Chryf. ugnare cum vilibus perfonis, quorum pue £ nam abhorret nobilis animus. in. quoruïm hemens ira, inquit, omnia devorans, nam &ho 29. ad pop. con firmationem illum ex Proverbiis texcum corpus perdit, & animam corrurapit.: V. Quia corpori quoque graviter nocet : nam;,S.G eg. BaflL dt adducens fübdit: Honor eft homini, qui fe- hU parat fe a contentionibus. Econtra viliras eft ut iterum S. Gregorius teflatur, irz ftimulis 5. mor. accenfum cor palpitat, corpus tremit, lin-€- 5 inquinare os fuum contumeliis & convitiis ; & quanto major eft perfonaquz irafcitur, tan- gua fe prepedit, facies ignefcit, exafperan- to vilius & indecentius eft irafci.. tur oculi, & nequaquam recognofcuntur no- ti. Imo etiam tefte S. Bafilio, ob iram enfis $. Bafil. 8, Chryf XIIL Quia ire moderatio eft fignum perfetti vi- ho, 1o. dé ho. 34- ri, uti S. Chry(. pronuntiavit dicens: Hoc acuitur, & mors homini ex homine venit. p in Gen. Membrorum mutilationem, vulnera, mortis "** certiffimum eít (ignum, quo internofcitur vir ratione preditus, fi manfuetus fuerit, fi lenis, premium pugpna ferunt. $ fi mitis, fi modeftus, & quietus; fi non quafi VI. Quia /ocietatis bumane p e[lis eft : utpbtc Prov. 18. fervus ducatur, & trahatur, aut ab ira; aut ab cujus fummum bonum, & arGtiffimum vin- V: !4: aliis affe&tionibus, fed ratione vincat internos culum, fcilicet concordiam & focialem vi- tam tollit,' Hinc fcriptum efl : Quis poteft illos incompofitos motus, nobilemque fuam generofitatem fervet, ne in brutorum fero- habitare cum homine, cujus fpiritus : facilis Dohet i eft ad iraífcendum. Vl 26. ciam negligentia degeneret. £t ut difcas, pi;o- S. Chrv-k ! quantum manfuetudinis & lenitatis fit robur, V. Q]ia, ut S. C hryfoftomus re&le nipi]ho- 29. & quod fola hzc virtus poffit fe colentem di- nuntiavit, mibil iracundo bomine infuavius , S-Ambro cla- *d PoP» 8 100, ligencerine,&hbilibus laudibus dignum redde- gravius, nibil infeflius, turpius nibil. — Quod. riws Titulus LXXVA. Iracund*ia. /3 nec jufte cuiquam ifaf'cjimur, quam velut jufte S.Bafl, rius explicans S. Bafilius, fcriptura, inquit, ti- hom.or. bi dicit: Vir iracandus turpis eft. Quomo- irafcendo in alicujus odium irz occulta facili- £ —— "w -- de ira. tate delabimur; in recipiendis enim hofpiti« do turpis? Quia humanamquaf(i figaram amit- 1j tit, ferz fpeciem indutus. Confidera parum- bus ignotis ifta folemus dicere, multo melius effe,malum hominem perpeti, quam forfitan ) Senm l per iratum. Furit, debacchatur, immutantur oculi turbidi, (aoguineique fiunt, cor accen- per ignorantiam excludi bonum, dum cave- ?3- d"n mus, ne recipiatur malus. Sed in affectibus T1 ditur, fanguis commovetur. Hunc videas ut Seneca aprum dentes acuentem. Hinc recte Seneca animi contra eft; nam incomparabiliter falu- brius eft, etiam irzjuftz pulfanti non aperire [ ls.deira.infert: Qualem putas effe animum , cujus D €. 35 penetrale cordis, quam admittere non facile externa imago tam foedg eft? receffuram ;5 & perventuram de fürculo ad , RE trabem. Audet enim impudenter creícere citius, quam putatur, non erubefcit enim in le tenebris, cum füper eam fol occiderit. D S. Greg. 1. Remeditatio adverforum : ita S. Gregorius V. Proprie infirmitatis conjideratio : Con(ide- S, Greg. L. P rata quippe infirmitas propria, tefteS. Grego- 5. moral. 16 50 tniof. fuafc dicens : Solerter animus ante $. 339. - a&ionis fuz primordia cun&ta debet advería rio, mala excuíat aliena ; patienter namque injuriam illatam tolerat, qui pie meminit, meditari, ut lemper hzc cogitans fem per con. tra hec thorace patientize muniatur, & quid- quod fortaffe adhuc habeat, in quo debeat & ipfetolerari. Et quafi aqua iguis extinguitur, quid acciderit, providus füperet, & quid- quid non accefferit, lucrum putet. Certe in- cum fürgente fürore animi, fua cuique ad TT mentem culpa revocatur, quia erubeícit fibi Seneca de XÍpe &tata, tefte Seneca, plus aggravant, no- séa vitas a ddit calamitatibus pondus; ideo nihil peccator non pareere, qui vel Deo, vel pro- A tranquillk. ximo fiepe fe recolit parcendo peccaffe. $ nf improvifüm effe debet: in omnia premitten- dus animus, cogitandumque non quid foleat; VI. Meditatio feditatis : Ita Seneca. confu- Senecala. n 1029 luit dicens : Quibusdam, üut ait Sextius, ira- d€ r:c. la id pop fed quid poffit accidere. l. L L] $. Greg.- ll. Dilatio ire: ita iterum 9. Gregoriuä fua» tis profuit, afpexiffe fpeculum ; perturbavit ** N lc. illos tanta mutatio fui. Si enim, ut S. Gre- S. Greg. fit, his verbis: Quoties ira animum invadit, orius Nazianzenus narrat, dea illa cantu fi- irat. 4. mentem edoma, vince te ipfum, differ tem- L] gxMat:m;f; mens fuerit, fac, ftulz dele&tari folita, ejusdem ufum detefta- » pus furoris. Cum tranquilla ta eft, dum deformitatem inflatione refultan- S. Ambr. quod placet. Quod confirmans 5. Ambrofius; m ]. t. offic. re(ifte irz, inquit, (i non potes ; cede, fi non tem in fonte forte confpexit, quidni idem ab [ iracundo fperandum fit, fi turpitadinem vi- C. 21I. potes, quia fcri ptum eft: Date locum irz. ! » Tit Ergo fi prevenerit mentem tuam iracundia, üi füui confideret? VIIL.. Manfuetudo Cbrifli, aliorumque Santtorum S. Chryt. ne relinquas locum tuum. Locus tuus fapien- þi- $6rg. tia eft : locus tuus ratio eft : locus tuus f&« confiderata: nam, ut fapienter S. Chryfoftomus ho.deDay, aul. jl p advertit, quemadmodum qui laborant oculis, datio indignationis € füs S. Tüidor. III. Quietis & füenti i ufus: at S. Iidorus mo- fi fpongias ac veftium cyaneo colore pannos jt» tenentes, frequenter in ea intueantur, ex eo nuit dicens : Si non potes iram vitare, tempe- 20 l 'f.*'. folil, ra : fi non potes furorem cavere, cohibe: te- colore nonnullum capiunt morbi levamen; fimiliter & (i tu Davidis (multo magis Chrifti ) ne filentium patientiz, tacendo citius vincis. üte li 1faiz, Scriptum quippe € ft: In filentio & fpe erit imaginem prz oculis habeas, & in hanc af[idue It fortitudo veftra. defigas oculos, etiamfi millies obtundat ira Idem fuafit S. Bafilius his .'3;) verbis : Si aliquid animo pateris, faltem in mentis oculos perturbans, ad hoc virtutis am te conde triítitiam. In me turbatum eft cor exemplar refpiciens, perfe&tam confequeris ve- s' Ch[ yin meum, inquit Propheta, hoc eftj non extra fanitatem, puramque animi philofophiam ac | &hO Ó turbationem oftendi, fed veluti quandam in- tranquillitatem. Hoc enim eft, quod David ad pop. 'Turba- ait (tefteS. Bafilio) Paratus füm, & non fum - B«fil. Bail. de tra littus abruptam un dam retinut. ?mn. 20. »m,s G eg'L ira(o tus ifüm, & non fum locutus. Et alibi: (i turbatus. Oportet ítaque motus animi infanos ühs tot 5 contra maledi&a irafceris, jam ea corrobo- ac precipites exemplo SanCtorum ac beato- jn $ n raíti. Quidnam eft ira (tultius? fi vero quie- rum przceptorum memoria cohibere. Hinc & Apoftolus füos Hebrzos animans ait: Re- Hsbr. io. i tus & immobilis perfiftas, pudorem maledi- cepti magnum intulifti, cum re ipfa pruden- cogitate eum, qui talé fuftinuit adverfus pec- v. s. Nam, ut catores in femetipfum contradictionem, ut ne T hii tiam, modeftiamque oftenderis. b ho, 16 i etiam S. Chryfoftomus dixit: neutiquam fe- fatigemini animis veftris deficientes. Hoc me. Surius in I)v dio S. Elzearius ufus eft, dequo fcribitur, quod vita e 2?. us bribus laboranti, aut gravi inflammatione quispiam irafcitur, fed his modis affe&i, fui tametfi familiam & aulam haberet frequentif pov. ! fimam ; quam tum ad fuum fervitium, tum ad ot mifericordiam, & lachrymas movent ; hujuse ju VH modi eít iratus animus, qui fi in te profiliat, juftitiz adminiftrationem ftipendio conduxe- rat, nunquam tamen fübditis fuis iratus vifus f tace, & opportunam ei plagam infliges. m ejus ;eli Ephef. 4. IV. Matura fuppreffe: juxta Apottoli moni- fuerit ; unde conjugi füz manfüetudine v. 26. admiranti refpondit: Quid mihi prodceft ira- lls tum : Sol non occidat füper iracundiam ve- fci? dicam tamen veritatem. Quandoque in- ftram. Nolite locum dare diabolo. Nam; ut fürgit in me indignatio in moleftiis ; at mox os,Chfïï $. Ambrof, $. Ambr. ait, ira inveterafcens firodium, dum mihi ob oculos pono injurias, quas a me & fjo. 09 ep. 10o, quafi jufti doloris admixta dulcedo diutius " u p eamin vafe detinet, donec totum acefcat,vas- ro me redemptor tulit, & tunc in meipío fic h l Q famuli tui tibi barbam evel- [e que corrumpat. Quapropter multo melius R. P. Lobn. Bibl. Man. Tom. L. quor : Iätiamü lerent, 74 Bibliotbece Manualis Concionatorie lerent, & colaphis cxderent, oporteret te to- idem Seneca fuafit dicens : Quod accidere vi- lerare: nihil enim illud eft, in compáratione des in animalibus mutis, idem in homine de- ejus quod Dominus pro te tulit.. Hzc vero prehendes; frivolis turbamur & inanibus. confideratio animum meum mox reddit pa- 'Taurum color rubicundus excitat,ad umbram 'catum. afpis exfurgit, urfos, leonesq; mappa proritat: $. Chryf. VIII. Exemplum beftiarum ante eculos .babere ; Omnia, quz natura fera ac rabida funt, con- hom. 4. Mattho i? nam , ut S. Chryfoftomus ait: illz quam- fternantur ad vana. Idem inquietis & ftolidis quam naturaliter fzviant, fi humana tamen ingeniis evenit, rerum füfpicione feriuntur. arte palpentur, plerumque maníüefcunt; XIIL. Humilitatis exercitium; nam, ut S. Cli- S. Clim. tu autem, qui illarum profe&o naturalem macus ait: Sicutad folis ortum fugiunt tene- £- 9. feritatem, in eam, quz contra naturam eft, brz, ita ad odorem humilitatis omnis ex ani- maníuetudinem fxpe commutas: tuam man- mo evanefcit amaritudo , & extinguitur ira- füetudinem naturalem in feritatem, quz na. cundia. Superbia, exiftimatio, & prefumptio ture tuz eít inimica, convertis: leonem noftri ipfius fzpiffime efficiunt, quod nos of- quidem mitigas, reddisque tractabilem ; fu- feníos effe exiftimemus, licet in veritate of- rorem vero animi tui omni proríus efficis leone fzzviorem. fenfi non (imus. Doctor Angelicus ait: Qui- S. Thom.. Et certe cum ibi fint duo dam funt magni & elati animi, qui facile pro- inc.5. Job, impedimenta vel maxima , quod fera ipfa & vocantur ad iram ; quod ideo eít, quia ira e(t ratione privatur, & longe omnium alterius appetitus vindi&tz ex przcedenti offenfa pro- generis animalium excedit furorem ; tu ta- veniens ; quanto autem aliquis eft magis elati- men de copia donatz tibi a Deo fapientiz animi, tanto ex leviori cauía fe putat offen- . ápfam füperas arte naturam, qui igitur na- füm, & ideo facilius provocatur ad iram. Hinc turam vincis in beftiis, cur in temetipfo na. & S. Antoninus ait: Remedium contra iram $- Anto- turz obfuícas bonum, dum malum adamas eft, tollereoccafiones, videlicet dura verba, & "i. P- 2. fumm. tit. voluptatis ? ltaque fi, ut alium hominem ea quze magis accendunt iram ; eft enim ira maníuefaceres, juberem, nihil hic quidem accenfio fanguinis; incendium autem ignis 7. C. 1. 83. impoffibile viderer imponere, quanquam ex- diminuitur per fübtractionem lignorum, vel cufare poffes, non te efle dominum volun- infufionem aquz.. Ligna, qux magis accen- tatisalienz, Nunc vero tua hzc propria fera dunt, funt durz refponfiones , dura verba, eft, & cui certiffimo jure domineris. Quam quz dici non debent, fed taceri. igitur habes apologiam ? quemnam reperies XIV. . Opinionem coniemptus tollera; . nam cau- Senecal. honeítam excuíationis colorem , qui, cum fa iracundiz, tefte Seneca, opinio injuriz 2. deira folerti ftudio hominem quodammodo facias eft, cui non facile credendum eft, nec apertis * 22- de leone, tu tamen negligens leo efficiaris ex quidem manifeflisque flatim accedendum. homine? Quzdam enim falía veri fpeciem ferunt. Dan- Idem ho. JX. Supplicium iracundi confiderare, ati idem dum femper eft tempus ; veritatem dies ape- $, Anto p. a, fut 47, in Jo. Sandtus fuafit, dicens: injuria affedto in men- rit ; quz inviti audimus, libenter credimus ; i^ 7. C tem veniat, quod illi fupplicium maneat, & & antequam judicemus, irafcimur, ' j n non modo nulla in proximum ira fereris, fed XV. Curiofitatem vitare ; uti iterum Senecag ene;:a L deplorabis vicem ejus. n fuafit, dicens: Non vis effe iracundus? ne (is 3. dc ira, $, Hilar. in X. Hoflten in[ligantem attendere ; ati S. Hi- curiofüs. .Qui inquirit quid in fe di&um (it, c. 11. Pfal. 128. ]arius monuic: Non hisirafcendum efl, inquit, qui malignos fermones, etiamíi fecreto ha- a quibus aliqua perpetimur, fed quoties ad biti int, eruit, fe ipfe inquietar. contumeliam ab iracundia provocamur, quo- tiescunque per convitia ad lites exhortamur, S:XT.. agnofcendus eít hoflis ille; per quem hzc $n A'SCPBTTLIOX 1-1.- d operum & di&torum incentiva prebentu-. Neque irafcendum eft hominibus alieng ia- if ttiplic « L. . JINprimis no[Je debet fceta ,. quod. fit diferitmen s. ga,»',,, 51 LTA ftigationis operariis, fed potius in his dete- - 4ntev iram & indignationem : nam, tefte S. ho. deira ftandi officii interceílio foeda miíeranda eft, Bafilio, ficut differentia nomína funt indigna- quod fint vafa diaboli, fatanz minifterium, tionis, & irz, fic & ab ipfis fignificantia plu- latrocinantium telum, & alienz malitiz rimum invicem differunt. Effenim indigna- Lac nequitiz appàritores. tio ftimulus quidam brevis & füb:tus, acutus- Seneca XI. Examen confcientie quoti dianum ; quod que paffionis pavor. lra vero permanens ac 1. 3. de. Seneca commendavit dicens: Omnes fenfus diuturna triftitia, aptaque fefe otio iac. 36. perducendi funt ad firmitatem : natura pa- veluti libido quzedam fe vindicandi. fe ulci(öi, tientes füunt, fi animus illos definat corrum- lL. JNoffe debet , quando ira peccaminofa fit , id s 'Thom. pere ; qui quotidie ad rationem reddendam quod S. Thomas fic explicat: Si ordinem ra. 1.2 q. vocandus eít. Faciebat hoc Sextius, ut con« tionis excludat, mala eft ; ordo autem rationis 158- a. 2» fümmato die, cum fe ad nocturnam quietem ita poteft attendi, quantum ad duo. Primo $. As recepiffet, interrogaretanimum füum: Quod quidem quantum ad appetibile, in quod ten- la hodie malum tuum fanafti? Cui vitio ob(titi- Theol dit; quod eft vindi&ta; unde fi aliquis appetat, fti? Qua parte melior es? Definetira, & erit qued fecundum ordiné rationis fiat vindicta, VEF. c' ] moderatior, quz fciet, fibi quotidie ad judi- cem effe veniendum. eftlaudabilis irz appetitus, & vocatur ira per Quid ergo pulchrius zelum: fi aliquis appetat, quod fiat vindi&ta hac confuüetudine excutiendi totum diem? qualitercunque contra ordinem rationis, puta Idem ]. 3: XlL. Sufpicionem , *elut vadicem tollre : ut f appetat puniri eum, qui non meruit, velul- [ 2,9. Va JIuulus LXXFVl. lracundia. - 7$ traquam meruit , vel etiam non (ecundum]e- eft voluntas fe vindicans in exaltando vocem gitimum ordinem, vel non propter debitum per vituperium exprobratum , & ad aliorum finem , qui eft confervatio juftitiz: & correctio aures perveniens. $. E/i indignatio, que eft vo- [.: culpz, erit appetitus irg vitiofus, & nomina- luntas fe vindicans per fignum moleftiz ex- turiraper vitium. Alio modo attenditur ordo terius declaratum, — 6. E[i blaspbemia, quzc ett rationis circa iram , quantum ad modum ira- voluntas fe vindicans per opprobrium Deo, Ícendi, ut fcilicet motus irz nonimmoderate vel San&tis illatum. ^lio modo eosdem affe- fervefcat, nec interius, nec exterius; quod fi ;'Sl Clim'- &us explicatS. Bafilius dicens : Primo jaciun- S.Bati.ho, -gr' 8- pratermittatur , non crit ira absque peccato. tur contumelie inter iratos , & fic durant, de ira, Inarticulo vero fequenti examinans: An omnis donec contumeliz , ficuti fagittze deficiunt ; ira (itpeccatum mortale, hanc ftatuit conclu- deinde omni contumelia per linguam con- fionem: Ira, qua quis injuftam appetit vindi- fumpta ad manus venitur, & pugnam; ira . &am, peccatum mortale eft ; ira vero ex paf- namque cértamen excitat, certamen vero fione, & qua in modico vindi&tam expetimus, convitium, convitium verbera, hec vulnera, veniale eft. Quam propofitionem his verbis ex quibus & mortes fxpe fequuntur. i' S.Thgm. declarat: Ex genere füo ira eft peccatum mor- «io5log, V. ANo[fe debat gradus ire , quos S. Augufti- tale, quia centrariatur charitati & juftitiz; nus fequentibus verbis indicat : Gradus ita-5. Auguft. poteft tamen contingere , quod talis appeti- que funt in iftis peccatis , ut primo quisquede ferm. in tus fit peccatum veniale propter imperfectio- irafcitur, & eum motum retineat corde con- onte, c. né actus; quz quidem imperfeGtio attenditur, ceptum. Jam fi extorferit vocem indignantis?" vel ex parte appetentis, puta cum motus irz ipfa commotio, non fignificantem aliquid , T Amo. prevenit judicium rationis ; veletiam ex par- fed illum animi motum ipía eruptione teftan- te appetibilis ; puta cum aliquis appetit in ali- tem, qua feriatur ille, cui irafcitur, plus eft (.fx'm. P quo modico fe vindicare, quod quafi nihil eft füm. tit, utique , quam fi furgens ita filentio premere- reputandum ; ita etiam quod fi a&tu inferatur, tur. Si vero non folum vox indignantis au- 57,C.I.g.3. non effet peccatum rnortale , puta fi aliquis diatur, fed etiam verbum , quo jam certam parum trahit aliquem puerum per capillos, ejus vituperationem , in quem profertur , de- vel aliquid hujusmodi. Alio modo poteft effe fignet, & notet, quis dubitetamplius hoc effe, motus irz inordinatus quantum ad modum quam fi folus indignatione fonus ederetur ? irafcendi , utpote fi nimis ardenter iraícatur itaque in primo unum eft, id eft, ira, fola; Seail, interius , vel fi nimis exterius manifcítet fi- in fecundo duo, & ira & vox, quziram figni- 2 deitt gna ire5 & fic ira fecundum fe non habet de ficat: in tertio tria; & ira, & vox, quz iram g 2 fuo genere rationer peccati mortalis; poteft fignificat, & in voce ipía certz vituperatio- ' tamen contingere , quod fit peccatum mor- ris expreffio, vide nunc etiam tres reatus, x tale, puta fi ex vehementia irz aliquis exci- judicii, confilii, & gehenns. dile&ione Dei & proximi. «QCuicon- p. 2. fum. VI. JNo[e debet, quomodo ira . [it ufurpanda : 1d fentiens S. Antonius tunc ait , ira eft pecca- quod S. Ambrofius fic explicat: Animus, qui*: Ambr. 1. ti'. 7.c Ej *"'tum mortale, quando fcilicet quis appetit in- 1. de Ja- $ ? -9 eft rationis compos, non eft fuarum paffionum cob. c. r. Geneet]. juítam vindictam,feu punitionem proximi no- dominus, fed repreffor; neque enim fieri pot- tabiliterdamnofam,& hoc fecundum delibera- 53 äüino eft, ut facilis ad iracundiam non irafcatur, fed ,C. lL tam rationem. Ex parte autem modi, quo quis ut ratione fe temperet , indignationem cohi- ] irafcitur interius,(i ita ardenter irafcitur,quod beat, & puniendofe revocet, ficut & Propheta ex vehementia irz decidat a dilectione Dei nos docet dicens: Jrafcimini, &^ nolite peccare ; vel proximi , quod folet contingere, quando Conceffit,quod naturz eft ; negavit, quod cul- ira tranfit in odium, tunc effet mortale, pz eft. Quod etiam confirmans V. Beda, duo. V. Beda in S.Bern. to. ^. f. de IHI. ZNoffe debet. duplicem e[Je. iram , unam , que bus, ait, modis intelligi poteft, aut,etiamfiira- C. 4« -.pkh. fit. per. vitium ; fecundam, que fit per zelum. Prima fcimini, nolite peccare,. id eít, etiamfi fürgit triplic. a, $. Bafil, *« C« 2« eft, qua fit per vitium, & de hac inquit : Jra- jam motus animi (qui jam propter poenam lo deit Jcimini & nolite peccare , id eft, (i primus motus peccati non eft in poteftate ) faltem non ei irz infurgat, nolite peccare, fcilicet confen- confentiat ratio & mens, quz intusregenerata tiendo in corde, vel ad effe&um perducendo eft íecundum Deum , utmente ferviamus legi in opere, vel diu retinendo in mente. uod Dei , fi adhuc fervimus carne legi peccati. neceflitatis eft;permittit, quod vero culpz eft, Aut, agite poenitentiam, id eft, iraícimini vo- intercidit : Secundaautem ira eft , quz fit per bismeuüpfis, de praeteritis peccatis, & ulterius zelum, fecundum enim Gregorium lib. j. mo- peccare definite. Et clarius S. Gregorius in. S. Greg. 1. ral. in fine fuper illud Job. c. 5. v.2. virum ftul- quiens : Cum per zelum animus movetur ,3: mor. c tum interficit iracundia: lra per vitium oca- curandum fümmopere eft, ne hec eadem ,??* s Tiom. 120 lum mentis excecat, ira vero per zelum ocu- . quz pro inftrumento virtutis affumitur, men- lüm mentis ad tempus conturbat. ti ira dominetur, nec quaíi domina przeat ; Ms S. Albert, IV. Noffe debet effetius. & filias ire, — Prima fed velutancilla ad obfequium parata, a ratio- M. l. 3. eff rixa: hxc eft audax voluntas vindicandi nis tergo nunquam recedat. "T heol, Vþr. C, injuriam fa&tam perfíe : 2. Ef tumor mentis ; VII. ANo[fe debet , quod fuüperiores maxime iram [ter in "7* hiec eft voluntas , vindicandi cau(a fugieus cavere debeant , uti Oleafter infinuat dicens :Olea admonetur hoc in loco biliofi viri non fe im *33: EXOdo adveríantem , ne cum eo colloquium habea- tur, propter zftimatas inimicitias. 3. K/? con- miícere quzftionibus ; fimiliter non debere tuinelia , quze eft voluntas fe vindicans per ex- velle Prelaturam accipere, quinon poteft, aut probrationem malorum. . 4. .Ef? clamor ; que& vix poteft ferre peccata fuorum fübdito rum. 2 Non R. P. Lobn, Bibl. Man. Tóm. 1. 76 / Ebliotbecæ Mcmualis Concionatorice Non vult Dominus populum ducere , quia noribus dignum effe;& fi quis doCtorern fe effe vult, plus omnibus fapientem effe fe fperans. tanta majeftas & fanctitas non facile ferret eorum errores ; & tu, qui vix iram continere XII. ANo[fe debet modum, alienam iratm pacandi, pfat, 4. audes przelaturam fübire? HincSene- ui quidem in duobus fere confiftit. 1. Utv.2, & 3. Seneca 1. potes, ae 3. deirac.ca de Philippo fcribi t: fi quz alia in Philippo confilium & exemplum Davidis quis fequ 92; virtus , fuit & contumeliarum patientia , in- tur dicentis : Obmutui, & humiliatus füm, & ge ns inftrumentum ad tutelam reggi. filuia bonis. Pofui ori meo cuftodiam, cum VIIL ANeffe debet quoniam duplex eft ira- confifteret peccator adverfum me. Sicut enim Pf 4. v. 5. cundia, bona fcilicet & mala (uti S. David fi duz janug adverfie in eodem cubiculo aper- fupra citatus indicavit dicens : Jrafcimini , & t£ (int, vehementius furit ventus qui tamen fi alterutra claudatur ; ita iratus S, Greg. l. molite peccare : & clarius S. Gregorius dicens: mox quielcit, 1. mor. Calia eft ira J quam impatientia excitat 5 alia , quoque cito placabitur, fi alteru m cedentem [ T gI. uam zelus format ; illa ex vitio, hec ex vir- & filentem adverterit. Hinc re&e S. Bafilius S. Bafilius S. Greg. Ltute generatur ) , quandonam bona licitaque fit füafit: Contumeliam inculi t iratus, vince,hom. 10 e ira, €o ira; cujus quidem dignofcendz generalem amoveque filentio malum , & cogita pericu- regulam affignat Gregorius, dum ait: Cum lum de te fieri, an Deo per patientiam adhz- per zelum animus movetur, curandum fum- reas , feu per iram in adveríarii partes decli- mopere eft,.ut nec hec eadem , qu& pro nes. 2. Ut, fi loqui quis velit, pacifice loqua- virtutis inftrumento affümitur, menti ita do- tur & manfüete ; nam refponfio mollis frangit minetur, nec quafi Domina preeat, fed velut iram, tefte Salomone, ficut pellis bovina glo- ancilla ad obfequium parata, a rationis tergo bo ignito fuperjecta vim ignis frangit. Hinc Y nunquam recedat. "Tunc autem non rece- S.Paulus monet, ut fi efürieritinimicus nofter, Rom. 12, det, &i vitiis hominis , non homini irafcatur; cibemus illum, potum vero eidem, fi fitiverit, v. 2e. $.16d.1. 3.nam ut recte dixit S. Ifidorus, ira re&ta data demus : hoc enim facientes carbones con- de fummoe(t homini naturaliter, ad cohibendum vitia eremus fuper caputejus. Carbones namque; bono. fua vel aliena, (ine mentis perturbatione, fo- ut vulc D. Auguftinus, (ignificant urentes pce- s, Auguft. la charitatis intentione, ne homo ferviat pec- nitentiz gemitus , quibus füperb ia fanaturl. 3. de do- a &rin. Chr, catis. Hinc recte aliqui colligunt, tria effe, ejus, qui dolet fe inimicum fuifle hominis ; quz iram inordinatam efficiunt, fcilicet fer- quo ejus miferiz fübvenitur. ri vindice animo ia innocentem , & a quo $. XII. non fisoffenfus: velle ulcifci propria autho- ritate: & vindicare non zelo ju(titiz aut cha- CONCEPTUS PRJEDICABILES. ritatis , fed odio malcvolcntizfe limitesque $7 vindictze excedere. occafione thematis : Sol non occidat fa» Eph 4« V I. EX per iracundiam veftram: poteít ira ignitis 26. fi IX. ANofe debet nece[Jita tem & praxim iracun- die bon? , quam quidem brev iter , fed bene globis , quibus in orbes conjedtis incolz ex- pugnari folent, comparari , atque adeo in indicavit S. Chryfoftomus , dum dixit: Si ira non füerit, nec do&trina perficit, nec ju- prima parte oftendi , quam merito ira ejus- modi globis comparetur , cum ut illi ignem dicia ftanty nec crimina compefcuntur. Qui cum cauíà non irafcitur, peccat ; patientia undique exípuant, magna vi omnia perrura- pant & frangant, ingenti fragore ter reant, enim irrationabilis vitia feminat , negligen- omnia vaftent, & in cineres redigant. In fe« tiam nutrit, & non folum malos, fed & bo- cunda parte oftendi poteft , quomodo hi glo- nos ad malum quodammodo invitat. Hinc Salomon ait : Melior eft ira rifü, quia per trifti- bi declinari poffint , aut fine damno excipi, tiam vultus animus corrigitur delinquentis. nimirum aut cedendo per filentium; aut pel- le caritatis & manfuetudinis eosdern fopien- X. INo[Je debet folidum modum propriam iram com- do, &obruendo. Vide Fabr. conc. j.in Dom. $ Ambrof. pe[cendi, quem quidem pulchre S.Ambrofius fe- precat. ?« quentibus verbis indicavit: Objice, Domi- $. poft Pent. ante mif- lI. Ex occa (ione thematis : AMemorare tz'mb- Eccl. LY fam ne, contra tam amaritiffimum iracundiz ma- vis Domini, &$ mon irafcaris proximo : poffunt V* 5- lum, fuaviffimum fapi entiz tux bonum, in liter animarum no firarum falus damna irz per venenari poculi fimilitudinem quo Ípecia explicari , & 1. Oftendi, quomodo alteret collocatur, cum n obis per Evangelium dici- hominem in corpore , cruciatus graviffimos tur: In patientia veftra poffidebitis animas creet, ad infaniam redigat, & demum omhia veflras. Qus nimirum dum arcem & prin- it, omnes mox violente perimat. 2. Qualis theriaca contra cipatum in mente fufceper Rixas & contu- hoc venenum adhiberi debear, fcilicet paffio erturbationes compefcit. melias in exhortationem convertit , confu- Chrifti cogitata, uti $. Elzearius Comes , & plures alii füo exemplo docuerunt. Often- füm clamorem füb ordinato filentio premit indignationem, tumoremque mentis manfue- datur ergo paulo füfius , quomodo bxc tþe- riaca in praxi adhiberi debeat. . tudine vincit, blasphemias gratiarum a&tio- Vide Marchantinum tu b. fa c. tr. 6. let. 9. bj ne repellit. Ili. Ex occafione thematis : Firum ftultum Job. 5. v. ViaPP.n Xl Noffe debet vadices ira tollere. Difcet au- 5$.c.6.n.1, tem easdem ex fene illo, qui dixit: Ira per interficit iracundia : poteft iracundia triplici lan- 8. cez comparari (qui corde, ore & opere per« hos quatuor a&us exurgit. Propter cupidi- . tatem avaritiz dandi & recipiendi ; resque ficitur ) qua Joab Abfalonem in arbore pen- dentem interfecit. Oftendatur proin, quomo- alienas rapiendi; & fi quis propriam fenten- riplicem do per iragm þerinde ut per illam t lanceam tiam amans defcndic; & fi quis vult, fe þo-- L 4 7 Ithulus DXX VL lracundia. lanceam triplex vulnus & mörs , in bonis Fusa. II. Seneca preclare ad fugam irz (ic mo- Seneca 1. externis (puta fama , divitiis , fundis) cor- Àl poris, & animz infligatur. Et quomodo fe net: Num is, cui irafceris puer eft? setati2- de irac. ,02.&3. donetur ; nefcit, an peccet. Pater eft? aut 30. uisque contra hanc lanceam triplicem tri- plici ere feu lorica , nempe confideratione tantum profuit, ut illi etiam injuriz jus fit 2 Dei & longanimitatis , quia injurias noítras aut'fortaffis ipfam hoc meritum ejus, quo tolerat : Proximi , qui aut a Deo pro in(tru- offendimur. Mulier eft? errat. — Juffus cft? mento ad nos paterne caftigandos adhibetur: Neceffitati quis , nifi iniquus , fuccenfet ? RRE Sui & fragilitatis propri& amare, ac defende- Lefus eft? Non eft injuria, pati quod prior redebeamus. Qu fufius videri poffant apud feceris. Judex eft? Plus illius credas fen- Fabrum conc. cit. & March. tr. c. le&t. 7. tentiz , quam tuz. Rex eft?. Si nocentem punit, cede juílitig : (i inrniocentem , cede . Daflits P. 4. V. 5. IV. Ex.occafione thematis : Jrafcimini , & fortunz. , Mutum animal eft, aut fimile mu- )0m, 19, nolite peccare : poteft explicari modus legitime to? imitaris illud, fi irafcaris. Morbus eft, le i iraícendi , dicique ; quod peccatum quod- aut calamitas? levius tranliliet fuftinentem. vis duas habeat facies, fcilicet offenfam Dei, Deus eft? tam perdis operam , cum illi ira- & lapíüm peccatoris , & fecundum priorem Íceris, quam cum illum alteri precaris ira- quidem deteftandum fit, non item fecundum tum. Bonus vir eft, qui injuriam fecit? noli pofteriorem , ficut pater caftigat filium, non credere. Malus? noli mirari. Dabit poenas odit, Hoc efít, quod David dixit: Perfecto alteri, quas debet tibi : & jam fibi dedit, odio oderam illos ; hoc eft, nec propter vi- ui peccavit. tia homines odiffe, nec propter vitia, ho- Xon, t III. S. Anfelmus füper ea verba : Sol nonS. Anfelm. ! 20 mines diligere ; fed quanto magis naturam occidat. faper iracundiam vefiram : dilcurrens ficin c. 4. in hominis amas, tanto magis vitium odiffe, loquitur: Nofter fol Chriftus eft, qui veritas, ^P^. quod naturam a te fic adamatam fzdavit. & fapientia, & juftitia eft, cujus luce anima $, Aupuft, humana illuftratur; fed hanc lucem definit ! $. XIII. mens videre , cum perturbatione iracundiz . 3 ddo &rin. Cht, fuerit tanquam nubilo fuüperata, & tunc quafi ALII CONCEPTUS occidet fuper iracundiam hominis fol, quia cum menti iracundia confufionis tenebras in- PRJUEDICABILES. cutit, huic Deus radium (üz cognitionis ab- Qualitas. fcondit: propter quod multum cavenda eft iracundia , per quam lux veritatis amittitur, Eph b » S Ephrem. I. Po ftquam Jonas datum (ibi a Deo ordi- qua amiffa , princeps tenebrarum , diabo- Ó f; de Jona. nem de annuntiando Ninive extermi« lus, locum in homine fibi invenit. Unde fe- quitur : nolite locum dare diabolo : iratus enim nio impleffet , e civitate egreffus , exitum preítolatus eít füz predicationis , dicente mala cogitat, & fic fe diabolo ingerit, atque pandit, ut cogitata perficiat; pandit oftium [criptura : Fecit fibimet umbraculum , & fedebat fabter illud in umbra , donec »videret , quid accide- cordis, & hoítem finit introire. vet civitati , €9 preparavit Dominus Deus. bede- IV. S. Ifidorus Pelufiota in epiftola qua- S. Ifidor. eluf. 1. 9. vam. —Et afcendit fuper caput Sfone, ut e[Jet um- dam hominem ad iram proclivem , ad man- Epift 189. bra , &j pvrotegeret eum. Sed quo fücceffu? fuetudinem S. Pauli afferto hortari conatur, vermis intra noctem unicam arborem iftam dum inquit: quoniam ; cum iracundia ra- arefecit, & exficcavit, ideoque fol & ven- tionis, quz aurige munere fungitur, habes tus urens caput Prophete infeftare coepe- nas infringit, hominis mentem extra naturg yunt, ita ut peterec animz fuz , ut more- terminos plerumque transverfam agit, idcir- retur, & dixerit: melius eff mibi mori, quam co Paulus hujusmodi lapíus excogitata, non *DiUOET'E. Ecce vobis vefíaniam hominis, non modo optima , fed etiam celerrima medici- d. 9b lachrymabatur , non vaftz adeo deplorabat na his verbis ufus eft: Sol non occidat fuper ira- n 5' urbis defolationem , non innumerabilis rui- cundiam veftram: hoc eft, antequam f(ol in oc- nam populi, fed mori petit , quia herba, cafüum vergat, naturam agnofcite, furorem quz ip(i umbram praftabat, fuerat ex(icca- extinguite, arrogantiam comprimite, cogna- ta. Caufamne no(tis? eam ipfe facer textus tionem, ac propinquitatem , quz etiam feris in principio hujus capitis premifit, dicens : dominantur , complectimini, né nox inter- jecta morbum immedicabilem efficiat.. Nam "Affli&tus eft SYonas affictione magna , & iratus eft, acfurore tanto, ut etiam a Deo interrogatus: tum diabolus idoneum tempus nactus , ea; Putasne , bene irafceris tu füper bedera ?. vefpon- quz contigerunt, magis inflammat , ad ul. derit : bene irafcor ego usque ad mortem. Ubi tionem irritat, ad inimicitiam exltimulat, fan&tus Ephrem ad Jonam converfüs ait: Cu- ad accufationem excitat , injuriarum me- curbita tibi nunc loco magiítri efficitur, ex moriam parit, innumeraque hinc mala pro- ua fapientiam & prudentiam addiíce: tu- creat., eS. bhryf. gurium abje&tum quareris, & urbem fundi. V. Propheta regius querebatur fe ar& fo 5 , tus evertis ; ubi rectum judicium tuum, o circumdatum ab hoftibus, rogabatque a b in Pfalm, " 70 V. 7! jona? cucurbitam civitate potiorem ducis? eis liberari, inquiens. JExurge, Domine, inira fuper vili cucurbita commiferationis affectum iua, é$ exaltare in finibus inimicorum meorum. Pf oítendis , & in civitatem duriffimum & fe- 7. V. 7. In his illud notandum , quod Pro- pheta Dominum ad iram inflammare, indi- veritlimum te cxhibes. gnatio- K 3 79 Bibliotbetre . Manualis Concionätoriæ gnationemque ejus acuere velle videtur , di- lzfo filio, draconem accediffe, apud Manilium cens : Exurge in ira tua. At videamus , quo fabulatur antiquitas. Voluerunt nibilominus confilio velit tam ftomachofüm exurgere in veteres commento illo fignificare , qui ad eum ira Dominum : Confümetur nequitia pecca- modum ira uti Íciat , ut peccatum configat, & conficiat , peccatori autem male non ve- torum, inquit ibid, v. 10. propterea ergo ro- gabat, ut iracundus ad vindiCtam erumperet, lit, illum tali artificio promereri, ut in ccelo ut, dum poenasinferret, auferret malitiam, & gternum beatus vivat, poftquam hac vivere Ícelera. Sanctus Joannes Chryfoftomus hoc in defiit. " illis Prophetg verbis annotavit, dicens : Vide VII. Peracut e dixit Seneca : Utendum dtlldem in dentt, i fror? autem charitate plenam jufti animam , quo- ira, non ut ducc, fed ut milite, id et, quam-T heen. l4s [] * modo quzrit, ut peccatum de medio tolla- diu manetconfilium, & deliberatio, quz per- s Cnf tur, non ut fümat poenam de inimicis, fed ut tinet ad ducem , nunquam debet ineffe ira ; ho 94 inimici ceffent ab improbitate. Hic vero, hic Darid poftquam autem deliberatum eft, ira conve- SaJle pulcher eft expetendz vindidx modus, hzc niens eft , ficut miles ad executionem belli. Ducis eft, de futura pugna deliberare, militis fancta ira, & prudens indignatio, optare , & curare , ut confumatur nequitia peccatorum ; vero pugnam inire, & exercere, Quod ergo ille ait: ira ut milite utendum, 'non ut duce, períequi peccata, ut liber evadat peccator. At qui peccatorem impetit , non peccatum; tantundem eft, ac (i dixiffet : Confultationes illius non eft Dei ira , fed mali demonis fu- debere effetranquillas,pacatas,fedatas & cun- roracrabies: Qusrit, ut peccatum de me- &tabundas, ut funt tardi, & cunctatores, cum deliberant, duces, executiones vero debere dio tollatur, non ut fümat poenas de inimicis. Hoc David, hoc quisquis juftus quzrit: : Ve- effe militum fimiles , quibus ira dominatur, rum diabolus facit, quod fulmen, feritque impetusque, & praeceps furor familiaris eft : gladium , falvam relinquens vaginam. 'Non Re enim vera profpere, & feliciter omnia eve- D) deptit vultille peccatoris emendationem, fed pecca- niuntiis, qui confultationibus utuntur ut du- & huzi ti perfeverantiam. Ira Dei econtra in pecca- cibus, & ira ut militibus; qui longulum tem- tum fua fpicula intorquet, non in peccatorem. pus dant deliberationibus , properanterque INyff. in VI. Quando S. David dixit: lrafcimini, & perficiunt, quod cum morofe decretum fuit. vit.Abrah. nolite peccare: arripiunt hinc occafionem omnes Ltendum eft ira, non ut duce , fed ut milite. L $5.e g interpretes affirmandi , poffe effe iram abs- VIII. Stylo pereleganti defcripfit MoyfesNuza, to, b que peccato, neque hoc tantum, fed etiam Chriftum, in períona pulcherrimi Jofephi. 1. 8. n. nonnunquam neceflarium effeirafci. Propte- Habebat Jofephum prg oculis, fed corporis: 46* Fabet rea rex poenitens confülit, ut, quando aliter at Chriftum pre oculis mentis, & fidei, dum fieri nequit, quin irafcamur, faltem citra Dei ait :- O-ter maxigue Jofpb! quafi primogeniti tau- Deut.: 33. conc. 6 offenfam id agamus. Don 4 Quare. alii. vertunt : vi pulcbritudo ejus, cornua vbinocerotis, cornua ejus. v.. 12. Jra[cimini , €9' nolite errare. . Sed quid (ibi hzc Pulcber es , o Sfofopb , pulcber vel taurus primogeni- pot u tus, levis, luxurians : Cornua tua, cornua.rbinocero-. volunt: id, quod collineanti in fcopum di- cere folemus , vide, neaberres a figno. Sic tis. Hoc omnes demirantur. Cur enim com- Ibid. cg nunc ait Propheta : Irafcimini, fed attendite, 5 d parando. Jofeph, quod corpus tauro, non quonam ira veftra vadat ? in quem indigna- etiam comparet tauri cornibus fed. unicor- tione moveamini; cum enim debeatis- foli nis ? - In S. Scriptura cornu fignificat forti- [] fuccenfere peccato, errabitis plurimum,. fi in tudinem ac potentiam . ; Quia. animalibus peecatorem feratur jaculum 5 in vos. enim cornutis totum robur. confiftit in cornibus : Plutd fagitta refiliet. In hunc fenfuüm ea Píalmiftze Sic voluit explicare quandam Jofephi przro- in ipujl verba interpretatur Euthymius in c. 7. Matth. gativam virtutis. Pulcher fuit adfpectu , & S. Biil, dicens : Jrafcimini , 69 nolite peccare ; hoc eft; quia talis, injecit Domina fua oculos jn il- intz ne irafcendo erretis, ira male utentes, abuti 9 1f lum , quinimo obambulante eo per.plateas autem ira, eít füccenfere peccatori ,. cum & vicos civitatis, profpiciebant mulieres per foli peccato indigaari debeamus; ut felicem feneflras , ejus faciei alle&ze venuftate: hoc jactum faciamus, Alconem Cretenfem dex- enim fignificatur per illud : Filiz diícurre- terrimum fagittarium imitari debemus, cujus How] runt fuper murum , verumtamen laudat , $4 filium, cum draco invaf(iffet, tanta arte dire- quod ejus cornua non fuerunt , ut cornua xit fagittam, ut ea in vulnere ferpentis defi- tauri, fed & unicornis. Hoc intereft inter ceret, & ad filium non perveniret, (imulque utrumque difcriminis , quod taurus robur & illum perimeret, & hunc fervaret incolu- fuum oftendet & diffündat in aére, arripiens men. Refert hoc poít multos alios Ambro- hominem , & in aére fuftollit , cadentem M n .lamius fius Calepinus. "Tantundem agere debemus inter cornua recipit , rurfumque in aére inquit Mauritius Hilaretus , quoties proxi- ventilat altius , nec defiftit , donec homi- mum noftrum culpz draco fpiris fuüis involu- nem in aére membratim difcerpat : Nullus tum tenet, ut quanta poffumus dexteritate alius eft fru&us , ,nec aliam fperés de tauro in draconem intorqueamus jaculum, proxi- utilitatem, quando eorum curfum intueris, tttet. mo autem nihil offenfionis adferamus: In preterquam luctatores , feu venatores in inimicis occide errorem,fed fove charitatem, aére diícerpi, diffringi veftes, chalamydes &c. inquit ille in fer. feriz 6.'poít cineres; Qui in aére, e contra robur, quod rhinoceros o- boc fecerit, illi feliciter cadet fuus jaCtus; ftendit fuo unico cornu, vergit in multorum proque illius merito in coelum invehetur,quod utilitatem : illo quippe cornu venenum au- ?'Eþhrel llf Alcgni illi Creten(i propter interemptum, il« nima- Üpteis fert aquarum , & illas purificgc, quo a & lium 79 Tiulus LXXVI. Iracundis. lilium fitientium füccurrit neceffitati ovium, apiariüm irruit;& alvearia depopulatur. Tunc Langius in vaccarum, pafferum. apes pleno agmine in ipfüm irruunt, a quo- FY anth. rum aculeis elapfus, quanto fatius fuerat, in-'* ?^ ^ 50 XIVO quit, unum pati apiculz vulnus, quam tan- tum in me exercitum ira mea concitare. MISC»ELLA,NEA;. 2$2 XW ". Qualitas. Idem in AXIOMAT A. æll. 174, Senec. in T. I Racundiam, qui vincit, hoftem f'uperat TA Proverb. I. Ultum deliras fi pe&ore concipis iras. Buehlerus maximum, inquit re&teSeneca. Hinc & ^ JFer leicbt im FHerz empfanget Zorn, V. eodem. s. Chryf, $. Chryfoftomus, quid effe poffit, inquit, hoc ho. . de Propheta beatius, qui brevi temporis mo- Hat. all. Verfiand und. Vitz; verlobrn. . lI. Res parient diras, nifi mox excluferis David. & mento fic hoftem e furore ad fobrietatem iras. Saula.ef compofuit, & animum na&us czdis ac fan- guinis fitientem repente ad lamenta ac ejula- Wer gfafsten Zorn vicbt bald ausfcblieft , Sein. Tbat mit gro[Jem Scbaden büff. tuscompofuit? Non perinde miror Moyíem, quod a faxo przrupto fontes elicuerit aqua- - III. Ire dilatio, mentis pacatio. Den Zorn auf andre Zeit vverfibieb , rum , ut admiror Davidem , quod ex oculis Wenn er das Herz; gemacbt. bat trüb. lapideis fontes eduxeritlachrymarum. Siqui- Plutarch, dem ille vicit naturam, at hic vicit animi de- IV. Hora & mora funt prims irz medi- cina. in vita cretum: ille virga percuffit lapidem, hic fer- Auguít., mone perculit cor, non ut contrifta Zeiti und JPei, ftilt den Zorn in Eil. imanfuetum redderet. get' s fed Hinc Athenodorus Philofophus ex cefaris Augufti aula difceffurus, eidem documentam Vita PP. II. Cumaliquando fratres quendam in p«ræ-q de patient. (entia S, Anton. collaudarent, hicautem eum petenti füafit, ut, ubi ira inflammatum fe fentiret, nihil ftatueret, vel imperaret, donec & humil. probans, adverteret, injuriam fuftinere non poffe, dixit ci: Tu quidem, o frater, fimilis es omnes alphabeti literas percurriffet, Quam do&rinam. tanti fecit cxfar, ut Athenodo- dificio, quod habet ingreffum ornatum, per pofticam tamen a latronibus impugnatur. rum dimittere noluerit, dicens, eum diutius Nua, & WO fibi neceffarium effe. )ll 81 n. IlI. Quidam (enex dixit : Si quis linguam V. Imbellium animorum eft cifo iraíci. Salluftius füuam non tenuerit in tempore irz, nec paílio- in Jugur- Mf nem carnis füz aliquando poterit continere. Kteine Hüfelein geben bald über. tha. | Faber IV. Henricus comes Holfatiz leoni cum VI. Cupido & ira peffimi funt confultores. N. Dias apud DBey gro/s Begierd und fchbnellem Zorn, : Dait. 35 conc. 6, inrugitu & ferocia fibi obvianti interritus dixit: Laert. Qua voce confílernatus Jf aller guter Ratb verlobrn. [2 Dom. 5. quiefce canis ferox. VH. Ira ac przcipitantia, poft Pent.]e5 3d Dedes ejus fe proltravit, & manu ap- Deftruunt bona confilia. reheníus in caveam ductus eft. Tbid. conc. Unmüffser Zorn und fcbnelle Tbat, V. Auguítinus femper in manu annulum Verbindern allen guten Ratb. 5.1.2. geftabat, in quo cancer marinus, qui utraque VIII. Uübi multa iracundia, multa ququ€Sene6a manu papiliohem, przcipitautiz typum, ge- infania, de ira. rebat, (culptus erat, quo feipfum admoneret, Ersürnter Menfcb und alle Narrn, ne in ira preceps effet. Plutarch. * Zu[ammen gebüren auf. einen Karn. VI. Cato Priícus aje bat, i-ratutïn ab infano IX. lratus nemini magis nocet, quam fibi. Floril.p.2. in apopht. pon ni(i tempore difítare. S, Bafil, *r maledici Zorn und. Untreu wifft ficb falbft. . NII. S. Bafilius interrogatus, cu X. Potiffimus irz fructus poenitentia, Ibid. in reg. fuf;/ dilizendi effent? refpondit: Quia eorum ope- q. 176. ra beatitudinem illam confequimur, de qua duf gro[en Zorn folgt gro[fe Reu. XI.Ira cedendo, non cedendo extinguitur. Chriftus dixit: Beati eftis, cum maledixerint Jeuer mu/s snan imit vobis homines, mentientes propter me. Wx'a]*er,/ nicbt wnit Feuer Vlii. Rec&te cecinit Horatius: lüfcben. bed Horat.1.5. ep. 7Z. ]ra furor brevis eft, animum rege, qui 5' : XVII | nifi paret, AUTHORES. Imperat. Hunc frenis, hünc tu compe- . Íce catena. I. Joannes Bufieus in Panario. V. eodem. II. Jacobus Marchantius in horto paíto- Laertius" IX. Plato interrogatus, per quid cogno- um tub. fac. tr, 6. in Vita- fcatür fapiens? refpondit: Sapiens,cum vitu- r Ill. Petrus Canifius to. 3 . de juftit. Chrift. peratur, nonirafcitur: cum laudatur, non ex- 08. " * ww UWUR " K—-—-" - tollitur. - IV. . Berhardinus Rofignol. l. 3. de difc. $ Damnum. Chrift. perf. c. 17. Senec. in X. Quo minus prefferis iram, ait Seneca, V. Philippus D'Outreman in pzdagogo j Prov, eo magis ab illa premeris. Tuncenim incipi» ch riftiano p. 1. c. 7 d Finis mus aliis irafci, cum nobis definimus. VI. Jacobus Alvar €z to.2. de perfe&. l. r. namque irz eft initium pcenitentia. . 2. C. 9. & IO. , VII. Caffianus l. 8. de inuüi-t. renunc. S.Ephrem. Xl. S. Ephrem fuafit monacho, ut potius indo&r. optet gladio invadi, quam irácu ndia corripi. VHI. Ludovicus Granat. in duce pecca- le deperfe&, — XII. I&tus ab apicula urfus; ira incenfus in. torum Lh2.6 9. Ix. , Dibliotbeee Manualis Conciongtorice $o IX. JofephusLangius inPolyanth. V.eod, — XIÍI. 'Thomas Stapletonus text. 2. iu X. Francifcus Petrarcha l. 1. Dial. 107. Dom. ;. poft Pent. & text. 3. ac 7, in Dom. XI. Annzus Seneca lib. de ira. E XII. Matthias Faber conc. f. 6. & 7. in. a)iIV. Jofeph. Manfi in bibl. morali tra&t. U Domin. $i rd 9f 9- »h ZAX NS LA x 2 N e Q Q b i - d QOOOOOQ0 $ d :99:00:900000600009000000000060 j, C0f " ( $ TITULUS LXXVII. p9 1j EXTREMUM. M at v, DO' JUDICIUM usque ad terminos eorum. — Quod autem fit het, fignum iftud, explicat S. Thomas, dum ait:5 T ]n 1, C. .QUOAD ESSENTIAM. Signum crucis intelligamus, ut videant juxta Matth, Zachariam, in quem pupugerunt. Apparebit Maeh Defitio. vf autem fignum crucis, ut Judzorum inverc- I. cundiam confutet ; adveniet enim Chriftus in judicio, non vulnera folum; fed mortem ex- Jo.á V22 St exactio rationis fupct vitam ab an- probrati flimam oftendens. UndeS. Chryfoft.S Chryf. 7 in gelis & hominibus viatoribus inítitu- ait: Apparebit crux fole luculentior, & non Matth. Mebr. 9. tam.: De qua S. Paulus ad Hebraos opus eritaccufantibus, cum crucem viderint. Y. 27. dixit : Statutum eít hominibus femel V. 'Tertia pars erit ipfum examen, de quo L mori: poft hoc autem judicium. Clarius ve- iterum Chriítus apud S. Mattheum d ixit: Matth' 24 A& t Cum autem venerit Filius hominis in maje- v 31* a $, Cor, a, 10 id ipfüm alibi indicavit dicens: Omnes Y 1O, nos manifeftari oportet ante tribunal Chrifti, flate íua, & omnes angeli cum co; tunc fede- uc referat unusquisque propria corporis, bit íuper fedem majeftatis fuze, & congrega- J v Ij prout geffit five onum; live malum. buntur ante eum omnes gentes, & leparabit Divifto. eos ab invicem, ficut paftor fegregat oves ab IL Dividitur in particulere, 69 univerfale: hzdis, & ftatuet oves quidem a dextris fuis, illud eft, quod cuique in ipfo mortis articulo hxdos autem a finiftris. Tunc dicet his, qui Matth 4 fubeundum eft ; hoc cíl, quod in fine mundi e dextris ejus erunt: Venite benedicti Patris Y 3l inftituetur. Utriusque teftimonium affert S. mei, & poílidete paratum vobis regnum a $. Chryf, Chryfoftomus, dum ait: An notr uniuscujus- coníftitutione mundi ; efürivi enim, & dedi- c.5.inc visconfümmatio eft vitz fuz terminus? Au- (tis mihi manducare &c. o 1 Y i.Thef di Paulum dicenrem : Ipfi namque exacte VI. Quarta tandem pars erit fententie pro- jh fcitis, diem Domini ut furem in nocte ita latio a Chrifto per illa verba: Venite benedi- -venturum. . Non folum communis ille, fed &i, & difcedite maledicti, indicata, poft quam Job. : & uniuscujusque proprius ita veniet ; ifte ibunt hi in fupplicium &ternum, juíti autem YV. 19 quippe illum imitatur. Eít enim & iíte co- in vitam eternam. De qua fententia jam olim Eliu locutus & confeffus videtur, cum eam in Job. 37. gnatusilli. Quod enim ille fimul & fumma- &ec] 1 tim, hocifte per partes facit. fpiritu przvidiffet : Super hoc expavit cor V: ! a Partes. meum, & emotum eft de loco fuo: audite au- III. Prima pars judicii ex fizuis anteceden- ditionem in terrore vocis ejus, & fonum de Px 49, tibus conftituitur : de quibus jam olim Deus ore illius procedentem. Poít eum rugiet fo- J?b. 26. nitus, tonabit voce magnitudihis füz, tonas À&, v Joel. 2. per Prophetam Joelem dixit: Dabo prodigia W« 30 in coclo & in terra, fanguinem & ignem, & bit DEUS in voce fua mirabiliter. Cum ergo, Y 4 vaporem fumi : fol converteretur in tenebras, ut idem alibi ait, vix parvam ftillam fermo- nis ejus audierimus, quis poterit tonitruum lunain fanguinem, antequam veniat dies Do- . mini magnus & horribilis. $ed & Chriftus de magnitudinis .illius iatueri ? E iisdem apud S. Lucam prazdixit: Et erunt fi- V HU Luc. $1. l We 5e gna in fole, & luna, & ftellis : & in terris $. ] preffura gentium pre& confufione , [fonitus l4 maris & flu&uum , arefcentibus hominibus EX S. SCRIPTUR A. Vgo re timore & exípeCtatione, que füperve- Veritas. nient univerío orbi, nam virtutes coclorum movebuntur. I. O Mnes nos manifeftari oportet ante tr'i-.g, Cot. s. IV. Secunda pars eít congregatio judicando- bunal Chriíli, ut referat unusquisque v. 1o. E& rum, €g adventus judicis : de quibus Chriftus propria corporis, prout geffit, five bonum, Y5 five malum. Matth, 24. 3pudS Matthzum dixit: Tunc parebit fignum 'l 300 Filii hominis in coelo, & tunc plangent omnes Il. Dixi in corde meo: Juftum & impium Eccef. $. tribus terrz, & videbunt Filium hominis ve- judicabit DEUS;, & tempus omnis rei tuncv. 16. erit. nientem in nubibus caeli cum virtute multa & majeftate. Et mittet angelos füos cum III. Et vidi mortuos magnos & pufillos , Apoc. ao. Mp tuba & voce magna : & congregabunt ele- ftantes in confpectu throni, & libri aperti v. 12 Y 64' &tos ejus a quatuor ventis a fummis coslorum funt; & alius liber apertus eft, qui eft vitz ; Tituus LXXFIL Cfudicium extremum. üi & judicati fünt mortui ex his, quz fcripta XXII. Amen dico vobis, quod vos qui Matth 19, erant in libris fecundum opera ipforum. fecuti eftis me in regeneratione, cum federit V* 28« ECCI. 1 i' IV. Scito, quod pro omnibus adducet te Filius hominis in fede majeftatis füz, fedebi- V. 9 Deus in judicium. 3 tis & vos fuper fedes duodecim, judicantes Sophon.1. V. Et erit in tempore illo fcrutab duodecim tribus ifrael. V. 14. falem in lucernis. Or Jcru- XXIIL Viri Ninivite fürgent in judicioLuc. 11. 1. Cor. 4. V. Nolite judicare ante tempus , quoad- cum generatione hac, & condemnabunt il- V: 21* N* &. usque veniat Dominus, qui & illuminabit lam, quia pcenitentiam e geruntvad praedica- abícondita tenebrarum, & manifeftab ^ tionem ]onz. filia cordium. it cqn- XXIV . Venient in cogitariohem,pecca— Sap. 4« V. Pf95. v. VILI. Judicabit orbem terre in quitate & torum fuorum timidi, & traduce 13. E nt. .i-llos ex ?0- opulos ín vericate fua. adverío iniquitates ipforum. Matih. 24. Vlil. Et tanc apparebit fignum Filii ho- uantitas. vl 30. XXV. Erit tunc S.Them, " minis in coclo, & tum plangent omnes tri- tribulatio magna, qualis Matth. a4. inle, bus terrz, & videbunt Filium hominis in nu- non fuit ab init io mundi usque modq, neque V. 21. !Mmh. bibus coeli cum virtute multa & majeftate. fiet. Matth.26. Amodo . videbitis Filium hominis fedentem CXXVI. Juxta eft dies Dominixmïagnus » Sophon. 1, Y» AG. a dextris virtutis Dei, & venientem in nu- juxta eft, & velox nimis, vox diei Domini v. 24. bibus cccli. » amara, tribulabitur ibi fortis Dies irz. dies 5 Chyf, Joan. 5, IX.. Neque enim Pater judicat quemquam, illa, dies tribulationis & anguftiz, dies cala- TE V.22, fed omne judicium dedit Filio, ut omnes ho- mitatis & miferie , dies tenebrarum & cali- Matr, norificent Filium, (icut honorificant Patrem. ginis, dies nebulse & turbinis, dies tube & Et poteftatem dedit ei j gjfiiciplm- facïcþrc, quika clangoris füper civitates munitas, & füper Filius hominis eft.- angulos excelfos. Math g, XXVII. Magnus enim dies Domini, &Jocl 2. UTO A&. ,1. b.»; ". Et precepit nobis predicare populo, II v- 4'2- & teftificari, quia ipfe ett, qui conftitutus eft terribilis valde, & quis (uflinebit eum? a Deo j;dex vivorum & mortuorum, XXVIII. A Domino exercituüm vifitabi- Ifaie 29, Jude v. ^XI. Ecce venit Dominus in fanctis milli- tur (nempe multitudo (ibi inimica) in toni-v 6. 15. b:is fuis, facere judicium contra omnes, & ar- truo. & commotione terrz, & voce magna guere omnes impios de omnibus operibus turbinis, & tempeftaris, & flamme ignis de- impietatis eorum , quibus impie egerunt. vorantis. Math.o4, Xll..Mittet angelos fuos cum tuba, & XXIX. Écce Dominus in igne veniet, &l^id. 66. -u Ro a n n v. 31. voce magna, & congregabunt elec&tos ejus quafi turbo quadrigs ejus, reddere in indigna- "* '5' tione furorem füum, & increpationem fuam. aquatuor ventis, a fummis coelorum usque t ad terminos eorum. in flamma ignis, quia in igne dijudicabit. Rom.14. ^XIII. Omnes ftabimus ante tribunal Chri- XXX Eritque in terris preffura gentium Luc 21. v' 3![ fti. ita unus ? M prz confufione fonitus maris, & flu&uum, V ?5: . reddet Deo. quisque noftrum pro fe 'rationem arefcentibus hominibus prtimore, & expe- Job. 19 XIV. Fugite ergo a facie gladii, QUoniam- Gatione, qus fupervenient univerío orbi. V. 19a XXXI. Cum autem venerit Filius homi. Matth.25. ultor iniquitatum gladius eft , & fcitotc effe jadicium. nis in majeftate füa, & omnes angeli cum V 3I- " Eccl. r2. XV Cun Jo.1 &a, quz fiunt, adducetvDeus in eo, tunc fedebit fuper fedem majeftaus fuz, v- h Vi 44* judicium, pro omni errato, five bonum, five & congregabuntur ante eum omnes gentes, malum fit. & feparabit eos ab invicem , ficut paítor fe- Pf 49. XVL Annuntiabunt cceli juftitiam ejus, gregat oves ab hadis. Et ftatuet oves qui- V 6 ' quoniam Deus Judex eft. dem a dextris$ fuis, hados autem a (iniftris. JJb, 260 A&, to, XVIL.. Przcepit nobis pre dicare populo ; XXXII. Dominum formidabunt advería. 2« Reg. 7. V. 4.25 & teftificari. quia ipfe eft, qui conftitutus eft ri ejus, & füper ipfos in coelos tonabit ; V- !C* E a Deo judex vivorum & mortuorum. Dominus judicabit fines terrg. . & dabit im- Quaiitas. perium regi fuo & füblimabit cornu Chrifti XVIIL. Idcirco unumquemque juxta vias fui. * , | Eze-*h. 19. v.3o. füas judicabo, domus lírael, ait Dominus XX XIII. Ecce dies Domini Venfet, cru. lfaig 13. Deus. delis, & indignationis plenus, & ire furoris- V. 9. 3 XiX. Nuncannuntiat hominibus, utomnes que, ad ponendam terram in folitudinem, & Y. 30. ubi"que Pænitönïiaïn ggant, eo QUOd [ïatuit peccatores ejus conterendos de ea. diem, in quo judicaturus eít orbem in zqui- Severitas. ! XXXIV. Cum acce tate, in viro, in quo (tatuit. fidem prebens pero tcmpus, egö ju- Pf 34. v.53. omnibus, füfcitans eum a mortuis. flitias judicabo. s Cb y, 19 Ezech. '7. XX Nuncfinisfüperte, & immittam furo- XXXV. Dico vobis, quoniam omne ver- Ma:th. 18. q3. rem meum inte, & judicabo te juxta vias tuas, bum otiofüm , quod locuti füerint homines, "* 36 & ponam contra te omnes abominationes reddent rationem de eo in die judicii. tuas. Et non parcet oculus meus füperte, & XXXVI. In cogitationibus impii interro- Sap. r. ff V' 9. non miíerebor, fed vias tuas ponam fuper te, gatio erit. j 1 & abominationes tuz in medio tui erunt. XXXVIIL Si juítus vix falvabitur, impius t- Petr. 4 VO 18. Matth.36. XXIl. Dico vobis: amodo videbitis Filium & peccator ubi parebunt ? Apoc, Q * äf!fi[(l.f. , ^ v. 64. . hominis fedentem a dextris virtutis Dei, & venientem in nubibus coeli. XXXVIII. Abfita Deoimpietas, & abOmni. Job. 34. L poten. V. let R. P. Lobn. Bibl. Man. Tom. L. e $2 Bibliotbecee Manuali.& Concz'onatori;e Tempus. ? potente iniquitas, Opus enim hominis red- det ei, & juxta vias fingulorum reftituet cis. LVI De die autem illa vel hor a ncmoJ Marc. 13« Pf. 47. XXX.X. Judicabit orbem terrarum in ju- fícit, neque angeli in coelo, neque Filius ho- v. 32» : v. 9. ftitia, & populos in zquitate. minis, nifi Pater. gf LVII. Non eft veftrum noffe tempora, vel A&. z.* goi Ifiie 11. XL. Non (íecundum vifionem oculorum '. y. 3. judicabit, neque fecundum auditum auriu m momenta, quz Pater pofüit in (ua poteftate. V 7- j LVIII. Ét vos eftote parati, quia, qua ne- Matth. 24. arguet, fed judicabit in juftitia pauperes, & V 24. arguet in equitate pro manfuetis terra. fcitis hora, Filius hominis venturus eft. LIX. Media nocte clamor fa&tus eft, ecce Matrh. 25. $h Sap. 12. XLI. Quis dicet tibi, quid fecifti? aut M L] V- :9'- quis ftabit contra judicium tuum ? aut quis fponfus venit, exite obviam ci. bio LX. De temporibus & momentis, fratres, 1. Theff. in confpe&tu tuo veniet vindex iniquorum hominum ? aut quis tibi imputabit, fi perie- non indigetis, ut fcribamus vobis, ipli enim 5* V. 1 diligenter ícitis, quia dies Domini ficut für. riot nationes, quas tu feciíti ? non enim € ^ $, Bg alius Deus, quam tu, cui eft cura de omni- in noGe, ita v;nict. E bus, ut oftendas, quoniam non injufte judi- (:'JD!. $, 6t cas judicium. e .. HI. A XLIL. Et vi di coelum apcrtdm, & ecce Apoc., 19. TRIBUS ET DO- er V. lE. equus albus, & qui fedebat fuper cum, vo- EX SS. sb cabatur fidelis & verax, & cum j ORIBUS. uüitia ju- l..dfï dicat, & pugnat. ! anlitas. "j Stabilitas. ende, quam cito venit dies ultima. $. Bern. Job. 34. XLIII. Neque ultra eft in poteftate homi- I. : ATIE rzíentaberis ante tremendum judi. ! . de int. Y. 23. nis, ut veniat in judicium ad Deum ? ipfo cem, accufaberis multis & magnis offenfis, dom.c.a2. enim concedente pacem , quis eft, qui con- non uno, non paucis, fed innumeris crimini- demnet ? ex quo abíconderit vultum, quis bus, non dubiis, fed certís, non brevi accufa- eft, qui contempletur eum, & fü per gcntes, tione, fed tam longa, quam longa eft tota vi- & füper omnes homines? ta tua, non uno accufatore, fed tot, quod fant Eccl. 1. XLIV. Si ceciderit lignum ad au B;xrunlx&, delicta tua. Ipfe Judex erit deftrictus accuía- v. 9. autad aquilonem , in quocunque loco ceci- tor tuus Omnes etiam fpiritus boni & mali derit, ibi erit. coram Deo te accuíabunt: boni, quia Deo de- SIP Prov. 6. XLV. Zelus & furor viri ( Chrifti) non bentzquitatem : mali, quia tuam fervant ini« 120 v. 35* parcet in die vindicte, nec acquiefcet cujus- tet quitatem. 'Tot judicibus & populis adftabis, quam precibus, nec fufcipiet pro rgdemptio- quot precefferunt te in opere bono. "Tot ar- I'nn( ne dona plurima. C guentibus confunderis. quot tibi prebuerunt Nece[fitas. bene vivendi exemplum. Omnibus populis 161 e nudabuntur iniquitates tuz, & cun&tis agmi- Pf 10, dei Propter quid i rritavit impiüs y. 13. Deum ? dixit enim in corde füo: non re- nibus patebunt univería fcelera tua. — Multa $8 vero peccata tunc proruent ex improvilo , huí uiret. deli Ibid. v; 50 XLVII. None hDeus in confpectu ejus: uafi ex infidiis, que modo non vides, & Pi forfitan plura & terribiliora, quam fint, quz sT inquinatz fünt vi; illius in omni tempore. nunc vides. / Auferuntur judicia tua a facie ejus.. ial II. A dextris erunt peccata accufantia, a8 Anfelm, Cott, ^Dan. 13. XLVIIL. Everterunt fenfum fuum, & de- finiftris in&nita demonia, fübtus horrendur de fimil, du v. 9. clinaverunt oculos füuos, ut non viderent chaos inferni, deíuper iratus Judex,' foris mundi. Ài ccelum, neque recordarentur judiciorum*ju- mundus ardens, intus conícientia urens, ibi ^ ftorum: illius in omni vix juftus falvabitur. Heu mifer peccator P. 9. v. XLIX. Inquinatz fünt viz 26, fic deprehenfíüs quo fugies ? latere erit im- tempore, aufferuntur judicia tua a facjc poffibile, apparere intolerabile. ejus. ]ll. Quid tam pavendum, quam judican- S. Bern. in mmu" dum adfítare illi tam terrifico tribunali, & in- Pfal. 9o. L. Confige timore tuo carnes meas, a ju- certam adhuc exípeCtare füb tam diftricto Pf 118. diciis enim tuis timul. * U v. 120. Judice fententiam. *8ü Ibid * v. LI. Vivet anima mea, & laudabit te, & ]V. Time, o homo, quod in terribili Ju- Idem £ de l 157. * judicia tua adjuvabunt me. [] . dicio ei prefentandus es, in cujus manus hor- P'imord, lfa. 41. LII. Viderunt judi Ci : D ei infule, & ti- rendum eft incidere, & ab . 4 muerunt, extrema terre obítupuerunt, & uem nihil latet. €o examinandus, fned' V. 5e appropinquaverunt, & accefferunt. V. In illo die nihil eft, quod refpondca;s. Chryf. LIIl. Montes ficut cera fluxerunt a facie Pf-960 VQS' mus, ubi ccelum , terra, aer, aqua, & to- in c. 24. Matth, Idem| Domini : a facie Domini omnis terra. tus mundus ftabit adverfuüm nos in teftimo- morü - Locus. nium peccatorum noflrrorum : & fi omnia taceant, ipíz cogitationes noflre, & ipía Joel. 3. LIV. Congregabo omnes gentes, & dedu. V, Zs cam eas in vallem Jofaphat, & difceptabo opera fpecialiter ftabunt ante oculos noftros; ibi cum eis. nos ante Deum accufantes. &ufi fumus, Cefar, Tbid, v.12. LV. Confuürgant, & afcendant gentes in VI. Quid judicii tempore fa quando contra crucifixi Domini livores notg: hom, 23. valle Jofaphat, quia ibi fedebo, ut judicem dinum peccatorum no[tro,rqm, & maculz libi omnes kgentes in circuitu. profe- Titulus LXX H. - Studicium exteamym, 93 prbf'ercnmr ? QJO vultu refpiciet redemptio munt; & fittantotirhor aüctiot, quanto & re- Vmc. li noftra perditionem noftram? tanto graviora tributio &terna vicinior; ante oculos autem RUP erunt noftta delicta; quanto maj cordis- nihil inane tunc transv derint divina beneficia, : .. * uipþa&fe—: ,:oft-enf tasmate cogirationis. .. Q"Iat de phan- d.1, Kufeb, 77. —VIL-Qua: fiducia ftabit : defer É n dndis -XVIL. In judicio reprobi hümsnitatem $. Ifid.1, x, Emiff, ho. gem.f(üum? vulneratus ante medicum fuum ? Chrifti, in qua judicatus eft, videbunt, ut do- Senec, c ïatth 24 2sde fymb. berditus ante pretium füum ?. unde miferi- leant ; Divinitatem vero ejus non videbunt, 37- PQ4 243f .eordiampetiturus eit ,: primum Wt'h 1 5 ne gaüdeant; quibus enim divinitas oftendi- .. 6, cordix contemptu judicandus? - tur, utique ad gaudium demonflratur. S.;Aug. ad Vii.. In quo quemque invenerit faus no« . Theff Diofc. XVIII. "Totus ignis ille, qui przcedet fa. S.Betn.to, viffimus :dies , in hoc eum comprehendet S' VI I. mundi dies noviflimus , quoniam qualis in ciem judicantis ; & omnis caliditas ejus con- !* f 11» glomieratos involvet , & attrahet ad inferos ?* 3* die ifto:moritur, talis in die ifto judicabitur. S. Dern. ( IX.:Quid. in Babylone tutum , fi in Jeru- peccatores , & 'fic precipitanter ruent in 55. in falem manet fcrutinium ? fi juftus vix falva- füpplicium fempiternum. Cant. €& bitur 2 » XIX. Cogita, quanta gloria, quantus ho- $. Chryf. S. Greg. 1. bulz , quando tremunt columnz: ? peccátor ubi parebit? quid facient*taï- k 3 DOr, quapta corona illa futura fit , cum ju- 9- 6. ho. FE 17.inl«. €. I9. . X.. Nonconfufe autfümmatim, aut in dige; dex dicit: lfte verbum meum fervavit, ifte de caco. S. Bati], in & peccata noftra cernentur, fed (ingula per fidezn meam przdicavit, ifte pauperem meum ldevera partes fuas, ut fefe habent , velut in pictura non defpexit, ifte avaritiam conculcavit, & virg. nofcentur. : Exempli caufa , quomodo ad pa- juftitiam illi pretulit : ifte mundum, quafi Dorn, trandum quisque adulterium properans e le- non eflet , derifit, i(ire verbum meum ho- 1 de int, &o fürrexit , quibus paífibus incedens ufus nore affecit. : TOV XX. Pro diverfitate con f eft, quo motu corporis lentiore, an concita- cientiarum , &$. Ibid—. » ;ï tiore, quem babitum, dum procederetur, af- mitis apparebit in judicio Chriítus electis , C. 4C- 27. fumpfit , & ex qua parte irrumpens uxorem & terribilis reprobis ; nam qualem quisque alienam violavit; quo item ordine huic mu- conícientiam tulerit; tale judicium habebit, lier ad nefarium opus fe fübítravit. Hzc, in- ut manente in fua tranquillitate Chrifto, illis quam , omnia velut in tabula per partes dili- folis terribilis a ppareat , Q.FOS conícientia in genter expreffa cernentur. . Ne opus tantum malis accufat, externum , fed & intimz cogitationes. Mcäüz'tal'. g $. Aug. .. XI. Majus tormentum malis erit furorem 120. de -u. XXI. Magnaïïiiöbis eft ihdïtä—in*ccefïït':as, s. Augþ, m vultus.divini tolerare 4 ? » quam cruciatus in- temp. fernales perpeti. jufte receque vivendi, qui.cun&ta facimus 14.foliloq. Iiugo ante oculos judicis cuncta cernentis. Card; inc. XII. Quot tribulationes, quot infirmitates patimur, tot flillas de Dei judicio fentimus: XXII. Habet hoc infelix confaetudo pec- Cefarius 16.1 ,(?. Si ergo tanta candi ,-ut , quantum amplius unusquisque Arcl. he. Tuuleo 203 ss e&ifti]laf*; qxlanFa erit abyfïus peccaverit, tanto minus peccata ipfe intelli- ?? S,Laur ^ gat; Veniat illud, quod Propheta peccato- Tuft..1. 4. -XHIE Accufa tor —ex]-'uoque erit mündus ;-Jt*ne- rito namque acculator erit , quia offenfo ribus clamat : - JNon. eff. Deus in confpettu ejus : delign.vit. Creatore offenditur totus mundus.- "uferuntur judicia tua a facie ejus ; etenim quan- S. 'Thom., XIV. Hi fünt libri ipfallibiles & veriy quos do fübrepit peecandi dele&tatio, ftatim füturi judicii diem abícondit oblivio. S $ Anfdin, Villanov. tnemo pote(t. rejicere ; Ipfa enim cujusque conc. 2. i^ copfcientia reatus fui teftimonium paiam O- XXIIL. Irremediabile periculum eft fic isii:s At deumil, jome J. mnibus:exhibebit: Ita ad amuffim ibi difcer- quem vitiis & cupiditatibus frena laxare, ut 34- in ap- mundi Adv, ! l nentur non folum extetiores actus & opera; fe fàtiónem Deo non meminerit redditurum. Pend fe radices quoque operum intentiones & vo- Puto; quod magna fit peccati poena, metum ' luntates, meritorum quoque & demeritorum uri perdidiffe judicii. caüíz , iatentionumque « defideriorum & fi- af:- *r(ncmoriam- ut — Uulitas. nes, & circumf(tantiz , ut vix ulla reperiatur $, Bett. il . pura juítitia , qug non auxilio LXXIV. Judicium femper pra oculishabea- $. Chryf T g?'aF?æ öc mi«- mus: & ita (emper virtuti vacare poterimus ; o- 18. in fericordie egeat roborari. à ; n nam ficut, qui diei illius oblivifcitur, tanquam !* 3. Greg. ]. - "X V. "Tanto amplius fe animus in cogitatio : frzno abje&to in precipitium defertur (inqui- - 25 mor.C pe dijatat, quanto illud effe cerribile;quod im- L natz enim funt, inquit, viz illius in omni tem. JMenídt minet, peníàt; & in diverfa mens rapitur, p imOfds pore; & caufam affert : zduferuntur judicia tua quando-modo mala , qux egit; modo bona, a facie ejus) ita quem continuus hic percellit | med: . que& agere neglexit; modo reprehenf(ibilia, in quibus eft; modo recta, quz fibi adhuc deef- timor , modefíte vivendi viam ingreditur. $, Cf fe confpicit, follicito pavore perpendit. XXV. Si dite(cere ,.fi rapere, fi abfür- Idem hom, i p Idem1. 24. XVi1. Szpe electisctiam volentibüs in co- dum aliquid facere voluerimus 5 e'veftigio 4- in Ie. dies illa judicii animo inícribatur ( etenim | Matd mog. C, '.7*')gitatione furripitur, quod in fe quidem foler-: | terinfpiciunt, & arte Dei oculos, quanti fit freno vehementius abfíürdos affectus cogita- tio hzc cohibebit) atque invicem & nobis- | reatus, attendunt; & cum de his omnibus di- ftricta judicia femper pertimcfcant, tunc ta- cum femper dicamus : Horrendum illud nos ] judicium manet. men hzc vehementer metuunt, cum ad fol- vendum. humanz conditionis debitum veni- Quantitas fóu feoeritas. , Cærll" G m 2j entes, . diftricto judici appropinquare fe cez- XXVI. Sitaliterflasellatur Job;qui fic timuit, ; I L] mor. R. P. I:oþn. DBibl, Man. Jom. 1I. z quail« 16, | 2 04 . Bibliotbece . Manuolis. Concionatorias dere aut ccecum , ut ea que fiunt, non vi» $. Greg. 1. qualiterferiéndus eft; qui contemnit? ex ver- 21, QO. bere preefenti judicia eterna penfanda funt j deat; aut in(ipientem, uc, fi videat, non c-l e cognofcat : aut malignum, ut malum, quod uomodo enim toleranda eft poena, que re- robat, fi ferri non poteftira, qua purgat : videt, ei placeat, punire non curet, aut ne- gligat : aut impotentem ; ut, fi velit, non Ideml,ro. XXVII. Per flagella hujus vitz judicii no- mor,c.28.bis diftridtio commendatur : fi enim ita di- valeat: autinjuftum , ut nec bonis bopa, ftride modo percutit , quando parcit ; quo- nec malis mala retribuat. Lll'c XXXVILI. Sedebit judex, qui ftetit fub fu- s; .Thom: modo percuffürus eft , quando non parcens $ judicabit. dice; damnabit vero reos, qui falfo factusp. 3. d* Eu&b. E- XXVII L Cum talis terror futurus fit adve- eft reus. Nihil prohibet unum & idem deberi 58- ** 3-.' miff ho.denientis, quis poterit terrorem füftinere judi- alicui ex diverfis caufis, ficut gloria corporis T fymb, refürgentis debita fuit Chrilto non folum T. cantis? cum talis fütura fit prefentiz fpecies, qualis erit forma fententiz ; ille ergo venit ad propter congruentiam divinitatis, & propter gloriam animz, fed etiam ex merito humili- judicandós nos, qui fe judicio meminit addi- &um pro nobis. Ille veniet ad difcutiendam tatis paffionis ? & fimiliter dicendum , quod vitam noftram, qui eam re(tituit per mortem judiciaria poteítas homini Chrifto competit Tider & propter divinam períonam, & propter ple- füam. llle, inquam, pro commiffa nobis falu- te noftra rationem exacturus eft, qui pro no- nitudinem gratiz habitualis, & tamen etiam ex merito eam obtinuit, ut fcilicet fecundum ftra redemptione damnatus eft. Qui tantum Dei juftitiam judex effet, qui pro Dei juftitia contulit, fqit ; quantum »repofcgt. & injufte judica.tus eft. 4l quitas. pugnävit & vicit ; Tempus. " S Grg.l XXIX. Supernz &quitati convenit, inju- XXXVIIL Fruft ra annos, qui huic fæcülo $. Aug. l. ii C 18. mOr. (le a&ka jufte judicare, ut divina fententia Lj remanent , computare ac definire conamur ,18. cive ordinet in poenam , quos inordinata adtio cum hoc (cire, non effe nottrum , ex ore veri- el. traxit in culpam. tatis audiamus, Quos tamen alii quadringen- S Bern.de XXX. Cogno fceretur re&el Dominus jue tos, alii quingentos, alii etiam mille ab afcen- Lihä. | 112. &ad. (litjam faciens, qui nunc ignor ? gtur rgifcrif fione Domini usque ad ultimum ejus adven- 51 II cordiam quzrens. tum compleri poffe dixerunt. — Conjecturis litas. Veritàs , infalïz'bilitas (2 immutabi quippe utuntur humanis , non ab eis cercam aliquid de fcripturz canonice veritate pro- S.Grg.], XXXI. Non falli poterit , ' quia fapiens : fertur. Omnium verode hacre calculantium 9. mot. - pec vitari poterit, quia fortis robore. Nunc C. 2. digitos refolvit , & quiefcere jubet ille, qui ut fapiens omnia profpicit : tunc ut fortis dicit: non eft veftrum, ícire tem j omnia punit. pora, qu& pater in fua pofuit poteftate, SI A(lg- l.o XXXII. llle judex nee gratia przvenitur, 4 3;üe'(y—n;þ. nec mifericordia fle£titur , nec pecunia cor- Memoria. judicii. XXXIX. Semper cor & lingua tu a de ex- S-Eþhrem; rumpitur , nec pcenitentia vel fatisfadtione mitigabitur. Hic dum tempus habet, agat tremo judicio meditentur. Sive igitur operi,te. 2- Par» anima pro fe , quamdiu locus eft mifericor- five orationi intentus fis, five ambules, (ive*I* 47* ^ | diz , uia ibi erit locus juítitiz. fedeas, five comedas, five jejunes, five in.cu- $. Aug 1. - XXXIII. Modo enim licet tibi caufam tue bili tuo vigil jaceas;, five quid aliud agas, de 10 non defiftat mens tua cogitare , & os tuum am componere.- Ante ultimum judicium Dei Chortdif. compone.caufam tuam. Non eft, unde prz- loqui de judicio. c- 2. (umas, cum ille venerit , nec falfos teítes ad- XL. Rogo vos; fratres chafïfïï'mi,f ut le-$ Cærigguj &ionem iftam attento corde audiatis, & me- Arel hori, Ptl | duces, quibus ille fallatur : nec patronos frau» v* 21 dulentis circumventionibus, & ingeniofis are moriter retineatis; qui enim iftam lectionem 35* endit, etiamf(i reliquas fcri- Mu tibus adhibebis , nec ambies aliquo modo; diligenti mente att 190 ut judicem poffis corrumpere. Quid ergo pturas minime intelligar, ifta fola lectio futti- cere poteft ad omne opus bonum faciendum; ]u ages apud talem judicem, quem nec faliere, 1 n nec corrumpere poteris, & tamen eít , quod & ad omne opus malum fugiendum. ü XLI. In omni vitz noftrz genere mem o .G. Hilar in agas? Tuncenim ipfe erit judex caufz taz ; Bu üi modo eít teítis vitze tuz. Á ria nobis divini judicii inferenda & continen- Pf« 1 fz& * S. Aug. in XXXIV, Cum veneri judicii tempus , da eft, ut cum aiiquid agimus , refidente in Vi * t (ed tantum dam- $ 08 P. 5[0. correctionis locus non eri . nobis judicii memoria, vel nunquam potius nationis. Et erit tibi poenitentia, fed infru- abeunte , preceptis Dei opera noftra famue Hodie hortatur te, ne &uofa, quia fera. lentur.. Beatus erit, quisquis non fine memo- judicet te: & qui judex tuus futurus L ria divini judicii omnia gefferit ; quod de fe s. AHg ipfe eft hodie advocatus tuus. profitetur Propheta dicens : JMemoratus. fum 16. Q lüsl Yva- 1 & 16 S, Rern. ^ XXXV. Veniet dies judicii , ubi p judiciorum tuorum a [eculo ,. Dwmine , & cv0njbla- L: Epift. 1. lebunt purà corda, quam afítuta verba : plus tus fum. Pf. 118. 52. 1 ät;a tuas B&naw confcientia bona , quam marfüpia plena: XLII. O anima! nunquam excid qu andoquidem judex ille nec fle&etur donis, memoria: Jte malecitti in tgnem eternum : venite to- 7« €- i ln nec beneditti , percipite regnum. . Q! quid poteft la- 3 foliloq» li falleruf:verbis. Quid faciet de injuftisju- , Bellovac diciis, qui ipfas quoque juftitias judicabit? mentabilius, & terribilius cogitari, quam, ?ie? XXXVl. Si credis Deum creatorem , aut quid dele&tabilius exprimi , quam , venite & e€c, mor.. á n debes eum cree Duz íunt voces , quarum pihil borri bi-, g.u...l;f.—gqbcrnacoaem mundi , no 1u$ w Tiulus LXXV11I. Srudicium extrimim. 95 lius una, & nihil lis meis fontem lach * iucundius :alter-a poterit ' : audiri. fletibus flecum. rymarurh,i pt preveniam . VT. S. Vincentius, Ordinis PredicatorumBeffeus zelofiffimus concionator , plerasque concio-con. 1. de JfX LIBELLO Ju C, nes de judicio inftituit.. DE IMITATIONE CHRISTL VIL. 1faias quoque de fe fatetur: Ad an-lM.c.61,v, ; Thog L.1. 6 3. veniente die judicii nom quxretur a nuntiandum manfíuetis mifit me , ut przdi- "- 217 $. 5. I Ad carem annum placabilem Domino , & diem iel au :. nobis, quid legimus , fed quid feci- ultionis Deo nofítro. mus : nec quam bene.diximus, íed quam religiofe viximus. li. In omnibus re VIII. S. Therefia , cum Chriftus judex in vitae. 404 L. 1. €.34. bus. refpice fidem ,& pulcherrima luce fe illi fpeGtabilem exhibui- $. t. qualiter ante diftridum ftabis judicem , cui fet, & quedam venialia peccata oftendiffet, nihil eft oceultum , qui muneribus non pla- tanto pavore confuía eft ex eorum afpectu, ut catur, nec excufationes reci poenas inferni tolerabiliores efle putaret , & r n r m ia juftum eft , judicabit. & pit ,-fed þquqd undequaque quzreret, quo fe abíconderet. .Ibidem. III. O miferrime &.in Gvþiens pecicks;gtbfï ! Undeintulit: Sitantilla lux tanto anitnum ftu- quid refpondebis Deo omnia tua mala fcien- pore confternavit, qui futurum eft in die judi- cii, quando fe clare oftendet illa majeftas, & ti, qui interdum formidas vultum hominis irati? ut quid non przvides tibi in die judi- foeditatem peccatorum oftendet. cii, quando nemo poterit per alium excufari IX. Elias, Abbas, qui 70 annis fanGiffime Pallad. « vel defendi, fed unusquisque fufficiens onus vixerat in deferto , dicere folebat iis, quisr. erit fibi ipfi? ad ipfüm ventitabant: Tria timeo. Primum 5 gl 9. dy, ibid, $. 6 . IV. Tunc plus letificabit bona & pura eft, animz e corpore difceffio. Alterum, in- Dii, confcientia, quam do&ta Philofophia. "lunc evitabilis neceffitas comparendi coram Deo. plus valebunt fan&ta opera, quam multa pul- chra verba. Tertium eft fententia, quam in me laturus eft judex. » Lib.2. c. 4. V. Durus multis videtur hic fermo -:' : Ab- 5- Ie - X. Agathon , cum füb finem vitz per tridu- Rufin, n nega temetipfum , tolle crucem tuam , & um oculis apertis coclum afpiceret, & ab aftan- 161. fequere JESUM ; fed multo durius erit au- dire illad exiremum verbum : Difcedite a tibus quareretur, ubi effet? refpondit: in con- fpe&tu Dei fto. Cumqueilli rurfum interroga- me, maledidii, in ignem aternum. Qui enim rent: Nunquid & tu times, pater? refpondit modo libenter audiunt, & fequuntur ver- bum crucis, tunc non tirmebunt ab auditione iterum : Quantum potui, mandata Dei ferva- m —— r* ftudui, fed unde fcio, opera mea Deo pla- &terng damnationis. .Hoc fignum crucis erit cuiffe ? alia funt hominum , alia Dei judicia. in coclo ,. cüm Dominns ad judicandum ve- Ideonihil confido de gratia & favore Dei , do- nerit. Tunc omnes fervi crucis, qui fe cruci- nec fententiam in meferendam audiveto. $ Ephren, fixo conformaverunt in vita, accedent ad Chriftum judicem cum .magna fiducia. J XlI- S. Arfeniusannorum centum viginti fe- Rufin n. ,w. b pïf» [1 nex, poft vitam (an&iffime aCtam cum in fatali 165. :mæ 47' le&o flere cocpiffet, & ab aftantibus interroga- tus füiffet, num & ipfe fibi a judice timeret ? EMPLA CATHQLICA : EX refpondit : In veritate timeo : & ifte timor , cOUUEXTTERONOAS qui nunc mecum eft , femper in me fuit, ex quo factus füm monachus. . Crftiu Qualitas. - d Dayid foliici te a D;ebw,þe't'c ho R . XII. Princeps Lufitaniz Joanna cum þohEnge'gr; , relhor P fal. nl.!o I. S. WV. 2e j* tres in judicium cum fervo tuo, Do- exactam in monafterio fanctiffime 'vitam, inin fefto af- Pí1:18.v.mine ! Item:. Confige timore tuo carnes morte luctaretur, & monialis intitna accedens füumpt. 120. meas : a judiciis tuis enim timui. dicererilli: ergone, o Domina, tuam de Deo Job. 14. v. .. Il S. Job dicebat: Quis mihi hoc tribuat, eonfidentiam amittis , & quafi defperata lo- j n* ut in inferno proteg queris? refpondit: Cariffima foror, non de as me,-& abícondas nfae, Deo defpero, neque de illius infinita miferi- ,tHr i donec pertraníeat furor tuus? í n Surius in .HiI. S. Hieronymus faffus eft, fe. q üb—ti&s cordia; bene tamen tibi dico, quod hoc non ab eft ad domum regis patris ire, fed ante tri- vita 3o» .diem illum con(ideravit, toto corpore con- L] bunal Dei tremendum. 'tremuiffe, & femper illam tubam : furgite, $ - ^* mortul, venite ad judicium : in auribus fuis XIII. . Joannes Taulerus moribundus tampDrex, 1. a. - Y 'fonuiffe. Á horribiles & pavendos geftus & afpe&tus pre- trib. c. 5. H S. Aug. l. À V. S. Au guhinus quoque de fe confeffus feferebat, utomnes adítantes de falute follici. $- 3. 16. Conf.e(L, nihil aliud ipfüm a profundiore volupta- €., 16, tos redderet. Verum poft triduum amico in- tum carnalium gurgite revocaffe, nii metum timo apparens dixit, Deum permi(iffe ipfum mortis. & futuri judicii, qui nunquam recef. tam horribili morte defungi, ut propter banc N " fit de peGore illius. t lu&tam expeditius ad coelum tran(iret. Et re- ) fonini $. Bern. .. V. $. Bernardus , quantóper e timuerit ju- vera, inquiebat ulterius, in eas me anguftias i p* 10, in dicium hoc , fequentibus verbis expreflit: damones conjecerant, ut. viderer defperatio- folilt ant. ) Paveo gehennam, paveo.judicis vultum , niproximus. Etnifimorsinterveniens vocem ? ipfis etiam tremendum angelicis poteftati- interclufiffet, eos edidiffem clamores, qui ! bus. Quis dabit capite meo aquam, & ocu- fummos an gores facile teftari potuiffent. v - Ld 3 Xqu Re- 4 96 ".Bibliotbecæ[ Manualis Concionatoria loniz Balthafarem, cum edhibititis in convivi- A&- M[' Fab.cone, XIV. Religiofus quidam poft mortem al- 6.inDom. teri a pparens habitu vili & trifti vultu, qua- um regni magnatibus , precepiffet afferri vafa v- 915' 21. poft Pent. renti caufam triftitizz, dixit : Nemo credit, aurea & argentea , quz afportarat Nabucho- nemo credit , quam diftride Deus judicet, donofor pater ojus de templo , quod fuit in Je- rufalem, utex eisbiberent, in eadem hora ap- & quam fevere puniat. Jo. Mo- XV. 'Thalleleus Cilix, quod notatu dignif- paruiffe digitos, quafi manus hominis fcriben- fchus in fi ffid! h Ipit. mum, annis fexaginta, quos in divino fervi- tis, contra candelabrum in füperficie aulze 75?' tio exegit, affidue flevit, femperque dicere regie ; porro iftud portentum intuentem re- folitus eft: Tempus hoc nobis ad poeniten- gemita turbaviffe , ut commutata fit ejus faci- tiam indultum eft, & rationes valde feveras es, & compagesrenum folutze , genuaque ejus collifaadfeinvicem. Ex quoitamecum ratio- oftulabit judex, fi illud neglexerimus. $.Ephrem. XVI. De fanétitate San&ti Ephrem; S. Ba- cinor: fitrium verborumin pariete fcriptorum indicium,etiam cum nondum eorumfenfus in- de flius egregium perhibet teftimonium , prge L] (-U.;i?ü;:t i terquam quod, cujus ille fpiritus fuerit, ejus telligeretur , regem potentiffimum tantum opera fufficienter demonítrent, & tamen au- nonexanimavit , quantus tum futurus eft re- dite, qualiter idem ille in pluribus librorum pr obistetror, quando feveri(fimi judicis terri- füorum locis de hoc timore locutus fuerit. bilem iftam fententiam audient : 'Difcedite a me * Nam in capite 78. de apparitione crucis in ju- moledit&ti, in ignem eternum ! dicio, inquit: Heu mihi, fratres mei in Chri- XX. Legimus in vita $ S, Barlaami & Jofa- Pedag. fuiffe re- Chrift. p. fto dile&i; recordatus fum horz illius , & phatapud S. Josfiem Damafcenum , i- '-c-g- 818.'. contremui. Etpaulo poft: Hzxc dum mecum gem quendam imprimis timentem Deum, qu h. If. vettusrheda, cum forte obvios habuiffet du- cogito, timore corripiuntur membra mea, & diflolvor undique, oculi pre timore lachry- os, vili habitu, monachos, & fübito de curru exiliens, primum in complexus eorum ruiffet, mas fundunt, vox mihi deficit, labia mea quafi conglutinata hzrent,lingua mea contremifcit. deinde etiam flexo genu benedici fibi ab eis- Sbidem, dem petiiffet, fa&um iftud, tanquam a regia Vit.3 ]dem quoque eapite $o de judicio extremo, & de compun&ione differens, ita fcribic: Mihi dignitate alienum, ab regis fratre ludibrio ex- Ál.cu; -fane cor tremit , & renes immutantur, cum ceprum: id cum rex refciviffet, juffiffe ferunt, -cogito de actuum omnium manifeftatione , D ut fequenti die bene mane ante fratris zedes COg 3- tationumque ac fermonum tuba eo fono inflaretur, quo mortis fententia | eXac;ïa- ;iifcvuf—. fione quz ibi fiet. in reum lata, eoloci defignari folebat. Exhor- Uiriütas. 4 ruit ad buccinz fonitum regis frater, & ledto hn Tiohtis XVII. S. Lucas, S. Paulum, tanqu am A;f;uri-;' fe effundens cum conjuge, acliberis, nondum bundumleonem, & Chrifti perfecutorem no- vefte bene tectus, ad regem accurrit, ad pe- r 1099, bis defcribit, quiadverfus evangelii fequaces des ejus provolvitur, veniam rogat , fi quid; fulminairz fuz evibrare fatagebat : Saulus ade quod ignoret, abs fe peccatum; hic rex fübe huc fpirans minarum , & cedis in diícipulos ridens, feminecem humo furgerejubet,itaque Domini : quem tamen eundem paulo poft in affatur : Itane , mi frater, itaneteunius tube fonus, etiam crimine vacuum perculit, per- eodem capite nobis exhibet , velut agnum quendam longe manfuetiffimum.:. Domine, turbavitque, & ad fratris tui pedes abjecit? Et quid wme vis facere? Valde illum ex nunc vene- rides , quando me horrifonz illius, quam om- ramur, canquam vas electionis,doCtorem gen- nesinos ólimmmultorum criminum rei, ad Dei tium, & Apoftolum gloriofiffimum, ad totius tribunal evocabimuür, buccinz:memorem, de 3 mundi converfionem fpecialiter deflinatum : curru defiliiffe me, & monachisiflis divini ju- Phtoin . Sed undenam orta eít hzc tanta viri hujus dicii przconibus ad pedes accidiffe vidifti? . uiS:Vine. — JQtgia, S.Vincen* - ihutatio ? Exconfideratione finalis judicii. Au- CXXE. S. Ferrerius de quodam juvene; q ' diamus hac de re loquentem $. Vincentium: quantum pulcherafpectu , tantum moribus & F. ii de Eerrer. f. coüveríatione turpis & deformis erat, refert, corona. 3.in Sexag. quando inquit, Chriftus (ibi dixit: Saule Saule, durum eft tibi contra fHimulum calcitráre ; cui Chri- quod no&te quadam fe coram tribunali Dei; ad reddendas vite fuüg rationes przfentan- ftus oftendit fe, (ut dicunt Gloffz) ficut flabit in judicio, Paulus ftatim tremens, ac ftupens, dum mox effe, íomniando , adeo exhorruerit, ut fequenti diluculo omnes cap . dixit : Domine , quid se vis facere? illi fcapitigï e;üä r Manfi | XVIII. De S.Elifabetha Ungari Reginare- erfectiffime incanuerint. * * E T üäurolt 6 "XXII. Bogoris rex Bulgarorum confidera- B dil. 31* fertur, quod, cum ei hofpitalia fxpe frequen- e —;. hT Cat. hïuu tanti, infirmisqueibidem decumbentibus ma- to in pidtura (quam ei Methodius monachu nacum charitate , & compaflione infervien- ih nova domo pinxerat;) judicio extremo; a äo. 15, ex ti, pium hocminifterium a pediffequis fuis dif- deo cofhotus eft, ut& ipfefidem Catholicam"" - - fuaderetur , ipfaeasrefponfo adaequato come füfceperit, & füos eriarn Bulgaros, parva ma- efcuerit, imo ad fe fequendam & imitandam nu, przelato tamen crucis fi , gno dev1&os ,.aä—*' f ichi E ftirnulos addiderit, dicendo : Ego me difpono; eandem fidem perduxerit m mater illiVitaPP, 1, & preparo ad diemjudicii , ut examinanti me XXIII. Quidam religiofus ; Stttts, judici apte refpondere poffim : Di&tura enim mortua apparuiffet & negligentiam. exproi. 216. Confo], u ü füm Chrifto: Recordare, quod tibi in hofpi- braífet, fümmam poenitentiam egit, caufame ^ - V, talibus infirmanti tanta cum charitate infer- que rogatus dixit: Si matris mex imprope- viverim, ut pediffeque mez ab hoc pietatis rium non portavi, quomodo Chrifti impros- Daniel, c, Oafficio me revocare conatz fuerint. P erium in die Judicii tolerabo? e juftitia & cafti, - 6 .OXX R;f;m'nt facrg paginge reg.e'm Baby« XXIV. Difput?änte Paulo d tate- Titulus LXXVIL grudicium extremum. le 87 A& e4, tate, & de -)'u'diþcio futuro, tremefa&tus Felix II[. Ethnici finxerunt Rhamnufiam Pean Beffeus a VO 25. ? Przfes refpondit: Quod nunc attinet, vade, ultricem fandi & nefandi, frena manu tene. conc de tempore autem opportuno acceríam te. Ubi, re, ut innueret, nihil efficacius effe ad retar. Judic: tefte S. Chryfoftomo, tanta erat vis verbo- dandos mortales a fceleribus, ac memoriam rum, ut etiam principem deterreret. ultionis Dci & judicii. Climac. XXV, Antiochus monachus cum in Afiz IV. Sed & Rhadamanthum, Minoem,- ac Virgil. 6. grad, 4« ccenobio ab abbate füo nimis amanter tracta- ZEacum finxit antiquitas judices in altero orbe a retur, & ideo abeundi licentiam petiiffet, pri- conftitutos, qui fingulorum a&a examinent, ta nodle, quam in Ponti coenobio egit, vidit a ac promeritis poenis male facta þaüigcnt. in fomno, fe ad rationes exigendas citatum, centum librarum auri debitorem convictum $. VIII. effe, ideoque omnem conatum adhibuit, ut SIMILITUDINES virtutum przeítantiffimarum, przíertim pa- l. Qualitas, tientie & humilitatis, quarum occafionem l« injuri* & contemptus eidem velut peregri- cut tonitrua fülminum fünt prznuntia ; Beffzus N IfSI no exhibiti abunde offerebant, exercitio hoc ita figna judicium praecedentia fecu- co. ». de. debitum deleret, quod & fadtum, nam poft turum ultime fententiz fulmen pranuntia- judic. bunt. ] od triennium decem libras, poít alios vero de- . Chïifï,p, cem annos, cum ílultum fe fimulaffet, & iL Sicut maris accolz ex avium circumvo-k Ji !'C'B' guag ll omnes coenobii moleítias pertuliffet, omne latu in litore colligunt, quando mare alluet, aut defluet, fic undofos judicii eftus horrida debitum extin&tum vidit. SS figna precedent, ut homines fibi cavere pof- xt, N I fint, juxta illud Pfalmi: Dedifti metuentibus Pf.z9.v.6, a EXEMPLA'DOMESTICA. fe fignificationem , ut fugiant a facie arcus. A .Ili. Sicut, cum herus in agone pro depo- Tbid. apud VitaP.B, T, [s P jäcobus Velga initio morbi fui letha- fito habetur, domeftici in lu&u & fqualoreBefl. Alv. c. 47. * lis adeo horruit rationem, quam erat fünt, ipfique parietes ac fella: atris pannis ob- " "] coram Deo in ejus judicio redditurus, uc val- ducuntur 5 ita, dum homo muadi dominus t de anxie & follicite a Deo peteret, produci expiraturus eft , omnia E fenfata & infenfgca [* adhuc fibi vitam ad unum annum, ut amplio- lugebunt. ( rem poffet poenitentiam agere. 1V. Sicut Noe ex plantata a fe vinea in- Pf. :77. | Ánnue fta Vaninus vir fanctus .& montis II. P. Jo. Bapti €briatus dormiit, & nuda:us riíus eít, ut evi- V* 65» miraculis clarus, cum ad extrema veniffet, gilans maledixit impio filio irridenti ; ita e regal. , 1099. elata voce ingeminabat : Juftitia Dei. Cum- Chri(tus amore ecclefi» ebrius, ac in cruce que P. Re&or itentidem függereret: Miferi- nudatus, rifusque, difiimulans peccata ho- a |' cordiaDei. Tum ille ad P. Rectorem: Pater, d minum, excitabitur tanquam dormiens, & ipfías juftitias Deus judicat. Tandem fe con- quafi potens crapulatus a virio, & percutiet 1 lr. vertens & projiciens in divinz mifericordiz inimicos in pofteriora, o pproorium «('bmpi-sþ abyffum fan&tiffime expiravit. ternum dabit illis. t -. V. Sicut illi, qui e carceribus educuntur,s, Chryf-. $ VIL - una cum ip(is catenis ad judicium protrahun- ho. 14. in a je EXEMPLA PROFANA. tur; fic omnes animz, cum hinc emigrave- C 4* rinc, variis peccatorum pcenis implicite, ad Matth. l: : Pltoin L. (^yUantopere Plato judicium Rhadamanti terribile illud ducentur tribunal. Gorgia.. eílimarit, oftendit his verbis: Ego VI. Sicut vittum foli obje&um fecret a Dre?:e!. in üi $ Vine Fa £ di igitur, o Callicles, ab hujusmodi fermonibus omnia, & penitiffimas pandic rimulas ; ita Trib L c. egrotio edor, & confidero, qua ratione judici fan- cum nos foii Chrifto objiciemur, noftra omnia ' V * Ü * Giffimum animum oftendere poffim. Quam- pateícent. Il, obrem omnes populi fpernens honores, ve- Vil. Sicuti n dieb»uþs Noe,ita erit & adven- Matth.24. [ tus Filii hominis.. Sicu: enim erant in diebus V* 27: ritatemque con(iderans , conabor revera, lf quam maxime potero, bonus vivere ac mo- ante diluvium comedentes & bibentes, nu- i :*i... Cohortor autem & czteros omnesquan- bentes & nuptui tradentes usque ad eum tum poffum. Te quoque ad hujusmodi vi- diem, quo intravit Noe in arcam, & non ? -üautolt t j ciudi tam revoco, atque certamen, quod equidem cognoverunt, donec venit diluvium, & tue affero, prz aliis certaminibus in hac vita effe lit omnes ;5 ita erit & adventus Filii hominis )* homini fübeundum. ] Quaproprer & te ob- VIII. Sicut fur in noCte, fic dies Domini 1 Theff, ff jurgo, qui non poteris tibi ipfi opem ferre, veniet ; cum enim dixcrint, pax & fecuritas, € 3- V: 3 quando de te judicabitur, inftabitque fenten- tunc repentinus eis füperveniet interitus. i tia, quam modo dicebam. 1X. Sicut aquila immota aliquamdiu co- Seneea de ll. Etiam Seneca id agnoviffe videtur, turnicum moríus & deplumationem patitur, g confol, aadum dixit : Cum tempus advenerit, quo fe fed tandem graviter injuriam ulcifcitur, & iÉ Marc cap.rmundus renovaturus extinguat, viribus ifta obvias perimit 5 ita Deus diu patitur pecca- m' fuis fe ceedent, & (idera fideribus incurrent, torum injurias, fed fuo tempore in judicio ultf [^: & omni flagrante materia, uno igne, quid- graviter fe de illis vindicabic, ut ipíe per 0- quid nunc ex difpofito lucet, ardebit. —Nos lfaiam his verbis indicavit : Tacui, filui, pa- If. 45, quoque felices animz zterna fortitz 5 cum tiens fui, ficut parturiens loquar : diffipabo v. 14. R ij & abíorbebo fimul. Deo vifum fucrit, iterum ifta moliri. X- Si- en /N*. 98 Bibliotbece . Manualis Concionatorice X VIL Sicut dum rex feverum & diftridtum Haymo Tab. eon. X. Sicut judex caufas litigantium differt ad 2, fefto judicium in fübditos exercet, non folum illi ti- .-'ä!berüad.- certum diem; in quo omnibus jus reddat, licet ip. in So Nic. interim neceffitate exigente, quandoque cau- ment;qui pro fuis meritis judicantur,fed etiam D n illi, qui ejus lateri adhzrere folent; fic cum Adv. fas aliquas obiter expediat, & aliquos carceri- bus includat ; fic Deus quasdam caufas hic Deus omnipotens reprobos puniet in judicio, utterror & diftri&io judiciioftendatur, etiam obiter expedit, reliquas in die univer(alis judi illi timere dicuntur, quisterna ftabilitate fir- cii expediet. s ib. n. 20 Xl. Sicut tri umphatores olim captitos in mati funt; unde bene per Job dicitar : Columne celi contremi[cunt, & pavent, Et merito exclama- « Gregot. triumphum duxerunt, & poftea in carcerem Mari vel ad mortem abduci juflerunt; ita Chriftus vit S. Gregorius: Quid ergo facient tabulz, j5uq dif 22 uando tremunt columnz ? quid virgula de- Manfi prius h] n e peccatoribus in extremo judicio ll- 4' triump hum ag et, & poftea morti & carceri í erti patitur, cum cedrus Paradi(i concutitur:? dif: 6 n.5. ^ XVIIL. Sicut homo manens in (upercilio - Dernar- gterno eos adjudicabit. in. tO. 2. S. Dafil.1. XII. Sicutii, qui pretio fa fuat ornaf:i vefte, montis, quando videt aliquam abforberi civi- S.11,a.1 tatem hiatu terrz, aut incendio concremari; de virgin. cum forte intrinfecus quoque formofi ac venue quodam naturali inftin&tu horret, licet videat ftiex illo exteriori cultu putarentur, exuti tu- nica,nudique in balneo confpeCti,contra quam periculum fibi non imminere ; fic angeliatque beati, videntes contra reprobos pugnare uni- putabatur, ridiculi ac innumeris fere malis in- figniti corporis continuo apparuerunt;itamul. verfum orbem, quodam naturali horrore commovebuntur. " ti; quiin hac vita jufti & fancti apparcbunt, in X1X.Sicut Patrefamiliasmoriente, t ota d(). : uthot judicio graviffimis fceleribus vitiati videbun- & ?per. im- (tUüt.- mus ejus turbatur, omnis familia plangit, Fab. con, XIII. Sicut, dumancille obi Xtcr tantum do- coníciffis tunicis fuis, nigris fe cooperiunt v e- ljeff« hó. 3. in Dom. mum everrunt,dominz poftea accuratius ean- ftimentis ; fic & humano genere,propter quod "^" $. Adv. dem luftrantes, fordes ab iis relictas cum gravi fuerant omnia creata,circa exitium conftituto earum confufione producunt & oftendunt ; ita totus contriftatur mundus, univerfa cocli mi- nifteria lugent, & candore depofito, pto ve- k* dum peccatores leviora duntaxat peccata con- fitentur, Deus eorum graviora delicta cum ftibus, lu&tuofis tenebris veftiuntur.. $, Grur, S Bernar&. | 1. mot fümmo dedecore manifeftabit olim in judicio. XX. Sicut qui thefaurum fibi accumulare; de tripl. S. Avg. f. XIV. Sicut inhyeme omnes arbores nudze contendit, vaftam quandam;firmiterque clau- Miferic PPID 21. de fam & obferatam arcam fibi fabricari facit, in funz, fed eftas frugiferas ab infrugeris difcer- teimp. eamque per multorum annorum decurfum nit; itain hac vita nondum apparez, qui eledti autreprobi fint, fed Chrifti adventus id indi- varias auri monetas quotidie conjicit, donec cabit. tota repleta fuerit; quantoque diutius illam Bellovae, ^ X V.Sicutadt errenij udicis tribunal ci'tätur aperire diftulit, tanto thefauri cumulus majo- ra incrementa fuümit, adeo ut tandem eandem l.2.fpec, reus,miniftriemittuntur juftitiz,ut eum capti- diff. 4 vumilluc ducantqui finon füfficiant,militibus oinnem menfüram.omnemque numerum fu- ftipantur bene armatis. Sic etiam (utBellova- pergredi deprehendat, dum illam aperit : Pari quoque modo ad pro»ofitum noftrum dicere cen(is inquit) circa modum vocationis fcien- dum, quod illa voce terribili & cuba mirabili poffumus ; pe&us namque Chrifti eft veludi claufa quzdam arca, in qua nobis occulta ejus perftrepente, coclum & terra concutietur, & omnis creatura commovebitur, omnes ad ju- occultantur judicia: in hujus peCtoris arcare- conduntur bonorum merita, & demerita im- dicium vocabuntur, & ad tribqnal gterni ju«- dicis citabuntur. , piorum: in banc arcam impii quotidie per 30. Manfi XVI.Sicut cum rex aliquis quandam civita- 40. vel 6o. annorum fpatium innumera proji- ciunt fcelera, nihil curantes, dum bibunt quafi diíc.a.n.5. tum fuarum pacificeingreditur, omnes preefi- diarii milites tam eum , quam comiratum aquam iniquitatem ; neque enim de reddenda Judici fupremo fcelerum fuorum ratione un- faum, explofis in lztitiz teftimonium fclope- Bellovac tis, reverenter falutant: at vero fiincivitatem quam cogirant: at vero quando tandem tem- fpee,l.a, paulo ante (ibi rebellem ei ingrediendum fit; pus advenier,in quo arca hzc aperietur, i. €. d g eandem armato exercitu ftipatus ingreditur ut quando exaCtiffime a nobis fünt reddendz ra- tiones, non folum omnium culparum morta- eam caítiget: Pariquoque modo quia primus Chrifti adventus eo fpeQtabat, ut fe naturz lium, verum etiam venialium, imo cujuslibet OrJ:g. lt noftre defponfaret, pacemque univerfo mun- verbi otiofi, eheu! in quantum illorum fum- $n do indiceret, ideo omnes mundi creaturz edi- mam excreviffe deprehendemus ? quantum in Pfalm. H derunt figna jubili & lztitize : Hodie per totum numero, in fpecie, & malignitate, peccata in- numera, & commiffas a nobis iniquitates ex- mundum melliflui fa&i funt coeli ; tunc exul- tabunt omnia ligna filvarum a facie Domini, creviffe deprehendemus? Veretunc füpremus quia venit: in ftellis novz ftellz confpicuz ille Judex dicere nobis poterit: Nonne hzc $, Hiu' l condita funt apud me, & fignata in thefauris : 2. Joeh comparuerunt ; tres vifi funt promicare foles ; olei, & balfami torrentes terra fcaturivit: an- meis ? inque majorem terrorem & confterna- eli e coelis defcenderunt, ut canerent : Gloria tionem noftram fubjungit: Mea e/? uitio, Cz' ego n alti[famis Qeo, &? in terra pax.. At vero quia in retribuam intempore ; neque enim fibi perfuadere lg, adventu ejus fecundo defcenfürus eft ad cafti- debent impii, fe peccara füa in facculum re- andam humanam rebellionem, ideo folem, condidiffe pertufum & lacerum , nam ut S. ! u nam, ftellas, & elementa adveríuüm nos ar- Job ait ; fignafti quafi in facculo delita mea, fed Job- 14 curafli iniquitatem — 1neamn. S. Bernardus inV: !7. mabit, atque ideo erunt figna in fole; luna, & ftellis, & in terris preffura gentium. Qquo- . X Tuulus LXXVIL Sudicium exttemum. 89 Haymo Nberüat quodam fermone hunc textum his verbis de- AEquitas, 4 in Deff, conc. clarat: Thefaurizas tibi thefauros ire, pro XXVII. Sicut cum civitas ab tyranni pref- 0R a, prorogatis thefauris mifericordiz, quos con- fa jugo, poftquam femel illud excuffit, in 2. de ju- . Ady, temhnis, & evacuas in te mifericordiam Dei. ipfum arma fumit pro libertate ; ita cum a * Quanto enim quis in hac vita pietate divina peccatoribus creaturz fint quafi tyrannidem magis abutitur, non faciendo peccatorum paffz, merito armantur denique ad ultionem fuorum poenitentiam , tanto iratam fibi Dei inimicorum, & pugnabit cum Deo orbis ter» juftitiam magis experietur feveram & impla- rarum contra infenfatos, ut Salomon przdi- 8 t Hl cabilem. xit. ; Manfi. af a XXI. Sicutfi cubiculum aliquod ingredia- XXVIII. Sicut fpecula tales oftendunt effi- s; Ggeg,- difc. 23, mur, apertis clarum feneítris, aerem intue- gies, quales fünt vultus illis objeGti, nec pro- Nyff. orat. üf: $n j h. 4 À Demgr. mur purum: aft ubi folis fübintraverit ra- pterea culpanda fant, fi foedam faciem re- 5. de beat. d. to, « dius, fübito atomi & pulveres, quos primo prefentant ; ita juftum Dei judicium noftris T non videramus, comparent. [taquoque mul. affectionibus affimilatur, qualiacunque a no- 64, tis accidet animabus, quz variis operibus bo- bis commiffa fuerint, tales nobis de füo prz- ; nis & meritoriis fe vacaffe (ibi videbuntur, bens retributiones. ubi autem fol ille affulferit juftitiz, & examen XXIX. Sicut nemo reprehenditur, quando $. Chryf. ftrictiffimum, multi cognofcentur defe&tuss paleas a tritico feparat, & hoc quidem recon- ho. 3 op. diícutietur enim an miffa debita cum atten- dit, illas vero ut inutiles abjicitj ita nec Deus 1mpfrf. Auttor tione & devotione celebrata vel audita fue- culpandus eft, fi a fidelibus feparet infideles, rit; (i officium divinum cum recollectione qui non tendunt ad gloriam ejus. N per,ie pett, hà, recitatum 5 fi confeílio ftabilia non recidivae Utilitas. habuerit propofita, aCtusque poenitentiz fer- XXX. Sicut ; quando cauía apud judicem Orig. ho. " ] ventes: fi communio cum praparatione gra- dicenda eft, quz aliquem metum ex legibus 5.in Levit, tiarumque actione convenienti fuerit, quia habere videtur, ex omnibus vigiliis excuba- Ícilicet, ut Ecclefiaftes inquit, qui timet Deumn, tur, & advocato patrono munera przparan- nibil neglizit. tur $ ita fi credamus nos olim ante tribunal -SBe/nzfä. — s' GrEg. XX Sicut infirmus vocem chirurgi au- Dei ftaturos, caufamque tam dubiam dictu- l. 31. mor. fcultans metuit, quia incifiones fibi adhiberi ros, merito & ipíum Judicem Chriftum, & de trip Mierit €21. — formidat, indeque íe aliquam corporis par- fanctos piis oberibus conciliare conabimur. tem lzíam habere indicat ; econtra vero fi (a- XXXI. Sicut is, qui Dei judicii oblivifcitur, S. Chryf. nus eft, omnis cít expers timoris. Ita quo- tanquam freno abjecto in precipitium defer. ? 38« in que quoad timorem judicii extremi ratioci- tur, ita quem continuus hic percellit timor, ä nari poffumus ; qui enim bonam habet con- modefte vivendi viam ingreditur. Recordare fÍcientiam , eftque capax amabiliffimz hujus novifTima, inquit, & in eternum non peccabis. invitationis : Jenie beneditli Patris mei, horam XXXII. Sicut cafta conjux non intreoide Staplet. comparandi ad judicium nec videt, nec me- tantum, fed etiam cupide exfpectat reditum !** 2-:1n om, lo tuit: non vero item, qui conícientiam ha- mariti fui, fervusque fidelis reditum Domini d bet peccatis onuftam 5 nam ut S. Gregorius fui ; ita repentini judicii timor omnem pror- ;; ait: Vifionem jufti Judicis, quam juftus ve- fus tollit vitzee recte inftituendz dilationem. hementer exfpectat, injuftus venire formi- —. XXXIIL . Sicut fol omnes ftellas fulgore füo Ibid. dat : ifte namque labores fuos confiderans, obícurat, fic folius judicii rnemoria terrore mercedem retributionis quzrit, & caufz fuge fuo omnes concupifcentias extipguit. meritum Ícient, przfentiam Judicis exfpe- . XXXIV. Sicut fortiffimo milite domum rpbiq, &at: ille vero qui injuftitiz fuze meminit, ve- cuftodiente, domus illa a latronibus no&ur- j nire ad judicium perhorrefcit , quia damna- nis tuta eft ; ita timor futuri judicii ab im- ri, i examinetur, fe novit. minentibus facit. peccatorum pericujlis fecuros nos r Bellovac. XXIIL Sicut ericius, quando venit hor- fpec.l.2. tulanus, & credit fugere, non po:eft onus XXXV. Sicut nauta non in prora, fed in Fsb, eonc, dift. 9. excutere, fed capitur cum futto ; Qc mali puppi fedens navem bene dirigit, (fic animus s. inDom. capientur in peccatis fuis, noíter vitam füam bene reget, non fiin prora?24. poft. Quantitas. pracfentis vitz, fed puppi potius faturi ftatus Pent. n. s. Onp.ho, XXIV. Sicut ad mare rubrum venerunt con(tiruatur. $. in Z&gyptii & Ifraelite ; fed hi innoxii tranfie- XXXVL. Sicutcervz tonante coclo þariunt, Beff, conc. Pfalm. 56. rant, illi fübmerfi fünt; ita ad judicium mali metu easdem refolvente ; ita peccatorum ani- t- de ju. 1C. & boni perducentur ; verum hi cum gaudio ma ad judicii tonitru fcelera deponunt. id fübibunt, illi cum moerore fententiam per- Aitionis accipient. $. IX. SO Hief. in XXV. Sicut aurora confurgens primum M O &lI.VY.A. ä c 2 Jot- occupat montes ; (ic judicium ab excelfis & potentibus incipiet, ut potentes potenter "Ad judicium univer[ale timendum. tormenta patiantur. Anon. .XXVI. Sicut, quo meliori difcipulus inge- tentia Sfudicis : hinc ipfe Chriftus dixit: n 16. ä I. Po nio ac talentis przditus eft, tanto gravius Nolite timere eos, qui occidunt cor- v. a8. examinatur ; ita quo plura quis beneficia ac pus, animam autem non poflunt occidere, j Nob- u talenta a Deo accepit, tanto feverior ab eo fed potius timete eum, qui poteft & animam,; ratio exigitur. & corpus perdere in gehennam. j lh Tim. Il II. R. P. Lobns, Dibl. Man. 90 -Dibliotbece .Mantalis Concionatorie puloni Jer. 17. II. Sapientia S'udicis : quam ipfe per Jere- ut Bellovacenfis notat: ad eorum ( impio- Bellov.1. , 5 V V» 11 miam indicavit dicens : Ego Dominus fcru- rum) confufionem amplius cumulandam, &.. dift. 9. 3, [^ 12', tans cor, & probans renes, qui do unicuique ut prorfus inexcufabiles videantur, oftendet 1 eis Chriftus fuz paífionis infignia : quanto juxta viam fuam & juxta fructum adinven- tionum fuarüm. benignior fuit, peccata noftra diffimulando, Pfal. 74 III. S'ufiitia Sudicis : qui, cum acceperit longanimior ad poenitentiam exípectando; V- 3. tempus, juftitias judicabit ; hinc merito ti- promptior ad indulgendum, pronior ad gra- tiam conferendam, tanto tunc erit feverior Job. 31. mens S. Job, quid faciam, inquit, cum fur- V..24. rexerit ad judicandum Deus & cum quzfie- ad increpandum, gravior ad audiendum, im- rit, quid refpondebo illi? femper quafi tu- placabilior ad puniendum. L 'udex Idem ibid, mentes füper me flu&us timui Deum, & pon- XIL. Propter examünis v tgorem ; nam J Verebar omnia Ib. c. 9. dus ejus ferre non potui. improperabit eis non folum mala, quz fece- V- 28. opera mea : rint, & locuti fuerint, aut etiam cogitave- linguenti. » Íciens, quod non parccrcsvde- rint; vérum etiam bona, quz omiferint, aut Prov 6. 1V. dnflexibilitas J'udicis : non. enim parcet neglexerint, & beneficiorum füorum om- nium immenfam multitudinem, quz ingrate V. 35* in die vindicte , nec acquieícet cujusquam precibus, nec fuícipiet pro redemptione do- füfceperint, quibus abuíi fuerint, qua ne- na plurima. glexerint, contempferint , aut abjecerint, Matth. 24. V. Majeflas jfudicis : nam, ut Chriftuspra- cafligationes, medelas, atque innumera re- V. 30. ixit, tunc plangent omnes tribus terrz, & media, quibus curari debuerint, & non funt 37 videbunt Filium hominis venientem in nubi- curati. Tunc condemnabitur, inquit, quid- qua ] bus cocli cum virtute multa & majeftate. uid füerit inventum operis & otii, fermo- (ni. Marci 13. VI. Jncertitudo judicii quoad tempus : hinc Chri- nis, & filentii, usque ad minimam cogita- tionem etiam ; quod dixi, fi non fuerit ad 9:/$3. ftus monet : Vigilate (nefcitis enim, quan- do dominus domus veniat, fero, an media Dei voluntatem directum : fed & de bonis no&e, an galli cantu, an mane) ne, cum ve- operibus inquiretur, qua intentione, & di- nerit repente inveniat vos dormientes. Ícretione facta funt. x XIH. Propter libri aperien di qualitatezz ; hincS. Chryf. Eccl. 9. VIL. Jncertitudo judicii quoad eventum : nam, $. Onpr V, l. ut Salomon ait, funt juíti atque fapientes, & S. Chryfoftomus monet: ut animam tuam:to. 6 ho. & opet vel ut Dei habitaculum prepares, memento 26 c&co. opera eorum in manu Dei: & tamen nefcit ia af homo, utrum amore, anodio dignus fit, fed horrendi multum & tremendi illius diei, in ;; d. omnia in futurum fervantur incerta. quo omnes Chrifti throno affiftentes, rerum Sophon.T. VIIIL. Horribilitas judicii: eft enim dies ire, hic geftarum rationes reddemus, ubi aute omnium oculos peccata noftra ponentur, & v' 15. ies illa, dies tribulationis & anguftiz, dies calamitatis & miferim ; & tribulabitur ibi rurfüm revelabuntur, & ignorantious often- dentur aCtiones, ubi omnia nuda & aperta, fortis, tefte Sophonia. Eufeb. IX. Füuror accufantium diabolorum : dicens quip- ubi cordium noftrorum libri aperientur, & in medio theatri manifefta legentur & ec- Emyff. pe; tefte Egfebio Emyffeno, ad Deum: Jufte in ho. rerum arbiter, tuus quidem eft homo per culta, no&turna & diurna, & ex inconfide- creationem, fed nofter coepit effe per culpam : rantia & oblivione facta. Idem quoque S. tuus per naturam, nofter per inobedientiam: Do&or in alia quadam homilia fuper illa ver- ba: Libri aperti funt ; inquit, libri, in quibus s: Beml qui maluit audire fedu&tionem noftram, quam 3$ dei lezem tuam : tibi debetur jure, nobis crimi- fcripta füunt mala, in quibus fcripta funt bo- na, in quibus fcripta e(t cujusque vita. Li- t dom ne: tuus eít opere, nofter voluntate, quia potuit prceptum tuum fervare, fed noluit. bri autem vocantur, non quod pellis aut membrana (itapud Deum, & litterz, fed quo- $. Chtyf, X. Adflantium ommium bominum multitudo : 5 D. ho.48. adnam , ut bene S. Chryfoftomus dixit, fi no- 9 niam apud te liber memoriz eft inftrumen- tam, Dei memoriam tanquam in libro pofi- & 2l POP- ftrum cuj usque crimen occultum huic modo confeffui innotefceret, nonne fieret, ut ille tam narrat, libro fiquidem Deus non indi- et; liber enim Deo eft memoria. interire potius , ac terram dehifcere, quam tam multos peccati fui teftes habere mallet, XIV. Propter confufionis &2 pudoris magnitudi- Bellovac. nem, de qua fic loquitur Bellovacenfis : At- fpec. mor. — quid igitur tum nobis fiet miferis, cum omnia l.2, dift.7, orbi univerfo palam facta, in tam aperto, tam- tende,quanta verecundia füffunderetur hone- Mom fta mulier & pudica, fi coram hominibus to- H que illuftri theatro denudata, hominum par- tim nobis cognicorum, partim incognitorum tius regniin fuam ignominiam nudaretur, re- vera prz nimiz confüfione deficeret ; adhuc oculis fubjicientur ? 8.Aug. to. XI. Propter Chrifti adventum terribilem ; unde longe magis horreret, fi multa foeda & enor- mia in fecreto cordis ejus jacentia coram om- 10,ho.36. S, Auguftinus dixit: Quantum poffumus, to- tis vifceribus laboremus; ut beneficia non no- nibus divulgarentur; quanto igitur incompa- rabilius, imo ineffabilius quzlibet anima con- bis judicium pariant, fed profe&tum, ut cum tremendus judicii dies, & tempus reddendz fundetur, quando corpus omni deformitate turpius , & omni fcetore foetentius omnibus rationis advenerit,quidquid nobis Deus &Sal- vator nofter contulit judicatus, integrum in- oftendetur? Adhuclonge vehementius, quia 8- moh cun&a ejus horrenda flagitia omnibus tam j l5 veniat judicaturus. Equidem ille, cum vene- rit, vedditurus eft, quod promifit : fed requifi- ele&is , quam reprobis hominibus nudabun- tur, fed inzftimabiliter tolerabilius, quam turus eft, quod redemit, & quod in primo ad- a fc videri a fummo Judice, confündetur yentu contulit,exacturus eftinfecundo. Nam; XV. R n Tituus LXXV l. fudieium - extremgm. 9t lp 1 Bollandus . XV. -Proptet diaboli accufationem ; nam' Bol- tura hac in fententia fexhota.biles confide- df Ó to. ?. Can. landus in vita S. Joannis Eleemofinarii refert, rat circumftantias: Primo, a Deo féparationem; 3. - 12 hunc S. Patriarcham in memoria recenti tee cum dixit : Di/cedite, Secundo, zzaledittionem: 2f* nore folitum fuiffe, quidquid circa judicium Maleditti. "lertio , incarcerationemm , per hanc particulare cujusque anim& , quondam a S. przpofitionem ZJN defigaatam. Quarto, pz- Simeone Stylita audierat , videlicet: Obviat «e acerbiatem : Jenem. — Quinto , liberationis de« ei chorus demoniorum füperbiz , inveftigat fberationem : ZEternum, Sexto ,' demonum af]o- eam , fi habeat.opera fuperbig. Obviat cho- ciationem , qui paratus eft. diabolo C& angelis ejus. rus:fpirituum detradtionis , ut afpiciat , fi Hinc S. Bernardinus exclamat : O infelixS. Bern. t. quando oblocuta fit, & poenitentiam non ege- difceffio, & feparatio ab omnibus bonis! O 1. f 12. a. rit., Obviant demones fornicationis, & (cru- verbum pertingens usque ad divifionem ani- 3* C 2 ilüem itid : j tantur, fi recognofcant in ea volüptates füuas. ma a fümmo Deo, cómpagumque & medul- Et quando a terra usque ad ccclum mifera laram & interiorum cordis & corporis con- anima redditura rationem pervenerit , feore cuífivum ! O radicatio univerforum malo- fim ab ea fan&i Angeli ftabunt: & non adju- rum , cum nemo poffit a Deo divelli , quin vabunt eam niíi bonitates fuz. Et quidem malis omnibus repleatur. credibile eft, malignos hosce fpiritus eas- XIX. Propter fenteniie irrebacabilitatem; nam Salvianus dem oppofitiones in judicio univeríali fa&turos tempus flendi durat ,. quandiu coeli moven- - 3. ad effe contra przícitos,in confpectu omnium; tur: at vero quando ad eternitatem perve- ?ccl.Cath, ut os eis occludant ,. ne excuf(are fe poffint. $. Aug. nerimus , tempus non erit amplius , tunc S. Auguftinus teftatur , demonem audacter enim Deus lachrymas & preces noftras deri- eontra Ju- coram Judice proditurum , eique dicturum deos. debit ; quantumcunque illz humiles & fer- effe : /Equiffime Judex, judica , hunc effe ventes fuerint. ocavi , inquiet Deus , &9 meum per culpam, qui tuus noluit effe per ov l RA as ja, D renuiflis , extendi tnanum meam ,. €9 non fuit , qui gratiam: tuus per naturam , meus per mali- afpiceret 5 defbexiftis owmne confilium. meum , C9 in- tiam: tuus ob paffionem , meus ob fuafio- crepationes meas neplexifiis , ego quoque in interitu nes: tibi inobediens, mihi obediens : qui te- ve[iro ridebos &j fubfannabo. . Tunc invocabunt me, $ Cuy cum noluit habere vitam , judica, ut mecum to. & ho, $. Cypr. é9 non exaudiam , eo quod iimorem Domini non de QO de oper. habeat gehennam. Quod etiam S. Cypria- Jüfceperint, Salvianus fuper verba illa Eccle- nus confirmat , dicens : Ponat unusquisque n. 46, fiaft. cap. 3o. Miferere anime tue , (cribens , qleem. ante oculos fuos , diabolum cum fervis füis, his animam verbis affatur : Vide pietatem id eít, cum populo perditionis ac mortis, in erga te Domini noftri; vide, quam mifericors CGOFCW 0. V C^ — medium profilire, plebem Chrifti, prefente fit Dominus Deus nofter , qui nos ipfos pro & judicante ipío , comparationis examine nobis mifericordiam rogat : miferere, inquit, provocare, dicentem : Ego pro iftis , quos anime tu? , hoc eft, dicere : miferere etiam mecum vides, non alapas accepi , non fla- illius, cujus vides miferationi me tangi. Ro- gella fuftinui, nec crucem pertuli , nec fan- gatte, ut tu miferearis , & a te non admit- guinem fudi, nec familiam meam pretio titur; dignatur te pro te petere,; & a te non pe a(fionis & cruoris redemi , fed nec regnum poteft impetrare. Et quomodo , quisquis es, illis coslefte promitto , nec ad paradifum re- o miferrime homo , quomodo te poftea füp- ftituta immortalitate denuo revoco. plicantem ille in judicio fuo audiet , cum tu S.Bern. e. | X VI. Propter aliorum quogue accu[ationem 5 hic eum pro te rogantem audire ipfe nolue- 1 3 38. dein-nam ut S, Bernardus dixit , tot judicibus & 4 ter. dom. ris? Hinc & S. Bernardus, arctz, inquit, &S. Bern. £, populis aftabis, quot przcefferunt te in opere ftri&tz erunt tunc vie omnium peccatorum, 54- in bono : tot convinceris teftibus, quot te mo- ant, quando non poterunt negare, non excufare, nuerunt bonis fermonibus, & ju(tis aCtionibus. non appellare ; non fugere ,. non impetrare $.Bern. .. X VII Propter accu/ationem proprie con[cientie, & 3l veniam, non habere refugium. Omnes enim nam , teíte S. Bernardo, in illa die, cum vie preoccu Dominus ad judicandum vencrit , uniuscu- patze erunt ; *cqntr:ahgntur in anguüiis fuis. jusque. conícientia ad teftimonium adduce- Bellovaf. tur, & apperto libro conícientix omnis cul- fpec, of a.ante óculos reducetur, atque ita cogente M, d[[tl 70 Bellovac, conícientia, unusquisque erit accufator & s Co judex fuüus. Unusquisque,; inquit, librum ME DI A. condemnationis fuz portabit , & apertum coram omnibus demonftrabit, qui omnibus 4Ld judicii fanteutiam malam wz'tändam. aliis evidentior & irrefragabilior teftis erit, cunctisque & ipío judice tacentibus , id eft, if I. Pa lo Chrifli; cujus efficaciam B. Philippus Vita c. a. fi tacerent, quin imo fi pro ipfo teftimonium Benitius, religionis (ervorum B. Virgi- * 9 perhibere poffent & vellent, ipfum impium nis fundator , ac fanCtitate & miraculis illu- nihilominus condemnabit. ftris expertus ; de quo in vita illius legitur; 9.Greg. l. XVIH. — Propter fententie — feveritatem ; .nam ipfüm in agone mortis fuz terribilem quan- WemawE i NGESNE $, mor- €- omnes perituros fe absque ambiguitate fciunt, 35,. dam habuiffe vifienem , in qua fibi fe coram fi remota pietate judicentur ; hoc ipfum; tribunali Dei prefentari videbatur , ubi d- ä quod jufte videmur vivere, culpa eft, fi vi- mon leves nonnullos defectus ei impropera- tam noítram, cum judicat ,. hanc apud fe bat, uteum ad defperationem induceret. , Un- divina mifericordia non excufat. S. Bonavene de altum inclamare coepit terrificis verbis; M 2 a cir- A. P. Lobn. Bibl. Man. Tmfz. A. 92 Bibliotbecé . Manualis - Concionatorice Man 2 cïfcum&antibus fuurh poftulando librum: Judice ifto? Quisnon fperabit falutem , etiam dlfCI 9'9 L date mihi librum meum, exclamabat, quzri- fi peccator fit, & indignus, quando a Patre pi- lh te illum ; quis illum mihi fuüftulit ? cur me iflimo ejus fententía ferenda eft? Unde Apo- eundem aufferendo, cruciatis? Accurentes ftolus: Quis accufabit adver[us elettos Dei? Deus, igitur omnes & (inguli certatim dederunt ei quijuftificat ; quis efl, qui condemnet ? Cbriftus E- alius hunc, alius illum librum, nec tamen ei Jus, qui mortaus ef1, imo qui vefürrexit, qui eft ad dex- fatisfacere valentes, unus füorunm illum ocu- tram Dei, qui etiam interpellat pro nobis; quomodo los fuos ad parvulum crucifixum frequenter condemnabit interpellator, qui, ne damnaret, dirigere obfervavit, quafi indicare volendo, ipfe mortis fübiit damnationem ? quomodo hunc effe füumlibrum , quia eundem frequen- Salvator damnabit, qui morte redemit ? tiffime in manibus fuis portare folitus erat. IV. Frequens contritio & confeffo ; ita S. Ber- s.Bern.s. Ideoque huncei crucifixum in manus dedere; nardus füafit dicens : Unum eft tamen , fi in Cent, moxque priftinz ferenitati mentis integre re- nosmetipfos judicaverimus , non utique judi- $, Gragot ftitutus fuit; unde credere licetjfan&tum hunc cabimur. Bonum judicium , quod me illi J, o IXf virum Chrifto crucifixo addi&tiffimum , ad diftrifto, divinoque judicio fübducit, & ab- 6 I0. Apoftoli imitationem dicere folitum fuiffe ? Ícondit, Prorfus borreo incidere in manus Dei vi- $, Dern. INon judicaii me fcire aliquid , nifi S'efum Chriftum, ventis. Etiterum : Judicemus interim , fra- Idem £. g. li. M S. Aug. . && bunc crucifixum. Hinc recte S. Auguflinus: tres, & terribilem illam exfpectationem pr- in pf. Qui 90,1,15. 119. dé Si haberes ; inquit, caufam apud aliquem ju- fenti ftadeamus declinare judicio? Non Judi- habitat. temp. C. 5. dicem agendam , & inílrueres advocatum; cabit Deus bis in idipfum. Sed & S. Grego- s. Greg. 1. effes fufceptus ab advocato, ageret caufam ; rius, judicemur inquit, in noflra cogitatione 9 in di&, & fi non iï tuam, ficut poffet ; lam finiiffet, & cum Deo, ne directe poftmodum judicemur 4- ep. 25. Yügc, & audires, illum injudicio venturum Judicem, aDeo. Nam ut S. Thomas Villan. recte ad- VI 17' quantusgauderes, quia ipfe potuit effe Judex vertit : Secundum judicandorum conícien- s. Thom; tuus, qui fuit paulo ante Advocatus tuus? Et tiam, Judex in fe unus, varius apparebit , Vill. cone. modo ipfe pro nobis orat, ipfe pro nobis in- probis agnus, improbis leo. Quo quisque di- 1. in Dom. cerpellat, qui in illa die nos judicabit. ftri&ior fuerit in fe ipfüm peccatorum vin- I-Ad"n'- Db utt, S. Ambrof. M. Fita 9 confcientia bona : uti S. Ambrofius dex , eo illi mitior tunc apparebit Judex. UT le& ? in. fnafit dicens: Ubi me ab ira ejus abícondam, L] [] Felix , qui dicere poterit in illo die: Feci ju- qui conturbat profundum maris? S: afcendero dicium & juftitiam , Domine , non tradas Lue in celum , ibiefl, i defcendero in infernum , adeft ; me in calumniantibus . me. Judicium facit non ergo falli poteft , qui ubique eft. Adeft contra fe, qui fe reum agnofcit , & confite- 1 itaque judicii dies: Si vis non comprehendi, tur, & judicat: Juftitiam facit, qui peccata, quotídie time, quotidie fuge; qusris, quomo- quge fententia damnat , poenitentia punit. 4 Ephf: 6 do fugias? Afcende in montem, qui evangeli- Hinc & Rupertus Abbas explicans illa Mi- Rupert. zas Sion, ut excelíorum vertice poffis eminere chez verba : Indicabo tibi , o bomo , quid fit bo- Abb. 1. $. meritorum, Deus enim montium & non val- de ope S. num, C9 quid Dominus vequirat a te; utique face- Spir c 2t. lium eft. Sed S. Auguftin. cuftodi,inquir, intus re judicium : explicans , ait quid eft judicium. ï Pfa. 57- innocentiam tuam, ubi nemo opprimit cau- facere, nifi judicium Dei przvenire? Przeve- ! fam tuam. Pravaluit in te falfum teftimonium, nis autem judicium Dei, fi temetipfum prior fed apud homines, numquid apud Deum vale- judicás in confpe&tu Dei, ne a Deo judiceris: bit, ubicaufa tua dicenda eft? Quando Deus Merito ergo S. Auguftinus hortatur : Modos Auguft, ]udex erit, alius teftis quam conícientia tua tu fac , quisquis talis es, quod tibi minatur in Pfalm, nonerit; Sicau(am malam non habueris, nul- facere Deus. Tolle te a tergo tuo , ubi te 49. lum accufatorem pertimefces, nullam falfum videre non vis, diffimulans a factis tuis, & teftem refelles, nullum verum requires , tu conílitue te ante te: Afcende tribunal men- tantum bonam conícientiam affer, ut poffis tis tuz ; Efto tibi judex; torqueat te timor, us dicere : Quoniam in te, Domine, fperavi, tu erumpat a te confeffio: Et dic de tuo: exaudies , Domine Deus. niam iniquitatem meam ego ccgnofco , & delittum 8.'Thomas III. Spes C9 fiducia in mi[ericordia Dei 5 de mewumn ante me e/? (emper ; Quod erat poft te, Vill.co. 1. qua S. Thomas Villan. fic loquitur : In hoc fiat ante te; ne tu ipfe poftea a judice fias 1n ome 1. Adv, judicio omnia terrent me , omnia me con- ante te , & non fit, quo fugias a te. Quildem in turbant, neque fine timore nimio hujus tanti enim fe conterit, ait idem alibi , iraícitur Pfalm, 74. judicii valeo recordari , fola hec mihi relicta fibi ne habeat iratum, ut illum habeat pro- eft confolatio : Domine mi, quia criminum pitium : fe habeat Judicem, ut illum habeat meorum tu folus futurus es Judex,tu inquam, defenforem., Redemptor meus, Advocatus meus, Pater V. F'igilantia follicita ; ati idem S. Augufti- Idem in $ Cf meus, tota fpes mea, & totum bonum meum 0. 35.a nus füafit dicens : Vigilare debet omnisepift. 10, Dop, & (olatium- Quem in finem etiam S. Pau- Chriftianus, ne imparatum eum inveniat Do- lus dixit: Non babemus Pontificem, qui nom po[fit mini adventus. Imparatum autem invéniet compati infirmitatibus noftris , tentatum autem per diesille, quem imparatum invenerit füz vitz $ Cte, omnia pro fimilitudine, absque peccato. Adeamus hujus ultimus dies, de quo ultimo die citatus 0 T. in Evang. ergo cum fiducia ad thronum gratiz, ut mi- S. DoGor fic difcurrit: Longe eft quidem dies j4.m £ 16, fericordjiam confequamur, & gratiam inve- judicii, fed unius cujusque hominis dies ulti- de verb. niamus, in auxilio opportuno. Unpde merito muslonge effe non poteft, quia brevis eft vita, Dom. c. 9. Enj lu citatus S. Thomas Villan. exclamat: Quanta & quia ipfa brevitas femper incerta eft : quan- D 29. hominibus fiducia? Quanta mortalibus fpes in do fit dies tuus ultimus, nefcis. - VI. Cm- Titulus L X XF1l. ,jfudz'cium exiremum. 93 Maní —NMI.. Conciliatio Patronorum ; nam , u« Manfi ipfüm , & in confpe&u Dei invenies propítia- difc.29. h^ ait, dum litem habes , in qua omnes facul- tionem. Et confirmans idipfüm S. Paulus ,.Cor, g1. l. tates tuz , fama, & exiflimatio vel vita pe- ait : Quod (i nos ipfos dijudicaremus , nonv, s1. riclitatur , die nocteque ftudes & laboras , utique judicaremur, Peccata enim , ait S, s, Auguft, nt defendere te poffis, omnes exploras in fa- Augufítinus , five parva, five magna, impu-f. 210. vorem tuum fervientes fcripturas, ut procu. .nita effe non poffunt, quia aut homine poe- ratores, advocatos, judices bene informes, nitente , aut in judicio Deo puniente plectun- ejusque , qui fententiam eft pronunciaturus, tur. Cefífat autem vindi&ta divina , (i con- gratiam & benevolentiam captare pro viri- veríio pracurrat humana, amat enim Deus bus niteris: Quid igitur tibi in hoc tribunali confitentibus parcere, & eos, qui femetipíos Chrifti faciendum erit, ubi caufía cua tam ar- judicant , non judicare. Hinc merito excla- h" dua agitatur, unde sternitas vel beata, vel . mans S. Bernardus: Bonum judicium , ait;S, Bern. f. damnata unice dependet? uod me illi divino, diftrictoque judicio fub- 35.inCant, $. Gregot. VII. Frequens memoria judicii3 qui enim ven- ducit & abícendit. Prorfus horreo , incide- l 10. mor- terum Judicem cogitat indefinenter, quotidie re in manus Dei viventis, volo vultui irz ju- [ d S. Dern. rationum fuaram in melius cauías parat. Hinc dicatus przfenrari, non judicandus. jJudica- r!demü 8. S.Bernardus monet : Judicium diftridi Judicis bo proinde mala, judicabo;& bona, Scrutabor íup. Pfal. U 90. f, 15. inveftigemus, fratres , & co amplius frequen- viasmeas, & ftudia mea, quo is , qui fcrutae habitat temus in timore ac tremore ipíius conf(idera- tus eft Jerufalem in lucernis , nihil infcruta. $ Gteg.], tionem , quo minus comprehendere poffümus cum in me , (ive indifcuffum inveniat ; ne» 9 in did, inveftigabilem abyflum judiciorum Dei , & que enim judicaturus eft bis in idipfum. 4' QP- 950 5 Xl. Penitentia feria: nam a paradi(i gau diis s. Greg; irrefragabilem difpofitionem. Ifale c. 26. VII.- Zffiduum mifericordie exercitium 5 Nul- er oblectamenta difceffimus , ad hec perho. 1o. in V. 17. d amenta revocamur. lnde neceffe eft, ucÉv : S- ThOm.' lus enim eft in futuro judicio, quantamcun- Vill, cone que fit fan&tus & irreprehen(ibilis , qui non. femper pavidi, femperque füfpecti, ponamus 1. inDon, ante oculos cordis, hinc culpas operis, illinc timeat & contremiícat , folus tamen miferi- v Myg cors & eléemofinarius in eo jucundabitur; judicium extremz difítrictionis. Nam ut S. ! 'Pf. III, Auguftinus ait, in altera vita erit poeniten- S, Aug. f. v. 5. unde Píalmiíta ait : J'ucundus bomo , qui mife- vetur & commodat 5* difponet. fermones fuos in judi- tia , fed infructuofa : erit ibi poenitentia dolo- 190. de to, cio , quia in eternum non commovebitur ; idque rem habens, medicinam non habens. Nunc eft ] propter opera mifericordie pauperibus ex- fru&tuo(a poenitentia,quando correctio libera. H hibita, quze in bilance S. Michaelis pofita , Poenitet te ad vocem ícripturz, nam ad vocem ! Ípem falutis certam & fecuram ei tribuent. przíentis Judicis fine caufa pcenitebit te. 8, Epht. Hinc & S. Ephrem fic difícurrit : Cernens XAI: JNon judicare alios : nam (ic ipfe Chri- S. Luc. 6, e 3 wRupert. Chriftus in throno fedens ad ipfüm ingre- ftus füa(it : Nolitejudicare, & non judicabimi- v. 37. Nb 1. f dientem, lztus excipiet, obviamque illi pro- ni: nolite condemnare, & non condemnabi- de ope $, cedet hilari facie, & afpectu arridente, atque mini. Expertus eít hujus medii efficaciam Spit c 2l appellatione lzta, & benigna allocutione hunc monachus , qui alioqui. non admodum reli- iofus, hoc uno tamen charitatis actu inftru- apprehenfüm amplectetur, & tanquam ex longinqua peregrinatione venientem ami- us, lztus mortem obiit, omniaque füa pec- cum, feu filium deofculabitur, talibusque eum cata a duobus juvenibus venuftiffimis paul? verbis compellabit ; Bene venifti, o amice ante a fe confpe&tis deleta dixit. $ Aupif, bone & fidelis. Bene venifli educator, & — XIIIL. Mifericordie exercitium : Beati enim Matth, s. jn Pfalm, 4 altor meus , hofpes meus; Non;fíum obli- mifericordes , quoniam mifericordiam con- tus charitatis tuz. Memini, quanta mihi do- fequentur; etenim eléemofina, tefte S. Chry S. Chryf. na przítiteris ; memini, quoties me refeceris: foftomo , Chrifti adftat tribunali , non tan- bc. 33. ad quz dum ad eum ait Chriftus, tenet ipfüm tum patrocinans, verum & ipíi Judici per- P9P- manu coram omni illa magna celebritate, füadens, ut reo patrocinium przftet, & pro coram Angelis & Archangelis & omni prin- eo ferat fententiam. cipatu & poteftate, coram omnibus juftis & XIV. Fiducia erga Chriflum pa[Jum : fic enim Surius »7. Prophetis, & Apoftolis, & Sanctis, ftatuens- Elzearius expertus eft, qui cum ad ultimam Sept. [dem i que in medio fimul predicat , & ofteadit eum lu&tam ungeretur, ter repetiit verba illa: Per omnibus, ac dicit : hic homo efurientem me crucem & paffionem tuam, libera me Domi- Dfm 7) ne: addiditque, hzc eít fola fpes mea, in ea aliquando confpexit, pavit ; fiientem,& pota- vit; frigeícentem, & cooperuit me ; hofpitem, emori certum eft. Subinde in habitu formi- . dinis pleno aliquamdiu perfiftens exclamavit & lüícepit me; infirmum me vidit, & miniltra. S. Chryf. vit , e(tavit & in domum fuam introduxit ; tandem : Magna vis eft cacodemonum , fed fiem j eam mors Domini JEfu, & virtus ex adverío epmo V pope ho. 33. ad Merito ergo S. Chryfoftomus ait: Eléemofyna adítat tribunali non tantum patrocinans , fed longe potentior fregit , & obtrivit. & ipfi Judici perfüadens, ut reo patrocinium XV. 4mor fincerus B. Virginis : nam ideo ipfa $. Greg. przeítet, & pro eo fententiam ferat. ab zterno Dei Mater przeledta eft ,. tefte S. S, Chryf ho. x. in IX. Timor judicii : nam; tefte S. Gregorio , Chryfoft. ut, quem Deus falvare non poteftho. in hy- Evang. adventum szterni Judicis tanto fecuriores per íuam meritiffimam juftitiam,ip(a per füam P?P- Do- n quandoque videbimus , quanto nunc diftri- pietatem & mifericordiam falvaret.Merito er- "!^ uilielm. jv Eccl. 18. &ionem illius timendo przevenimus. goexclamat Guilielmus Angelicus : Attendite 6 ugl, in c, Doml J 9' 9. 29. X. Examinis frequens ufus : Sic enim Siracides Mariz addicti ex toto corde, ait enim Spon- I. Canti monet, dicens : Ante judicium interroga te» fus : pafc e hzdos tuos; fuos quippe vocat,quia M 3 non 94 "Bibliotbecee " Manualis. Concionatorie tev,s nonomnes hzdi vocantur Mariz , fed qui Ma- duas pcenas pro uno peccato inferet , fed pase biig. riam colunt ac venerantur , licet fceleribus na , qu& ante judicium complete inflita non e,Hl contaminati; qui enim peccatis irretiti funt, fuerat, in ultimo judicio complebitur ; poft- nec B. V. aliquo fpeciali obfequio profequun- quam impii cruciabuntur quoad corpus & ani- tur , nec preces aliquas in ipfius cultum fune- mam (íimul. Ad fecundum argumentum re« dunt, ut vel tandem aliquando refipifcant,ha- fpondet, propriam finalis judicii fententiam in di profe&to funt, non vero Mariz, fed ad fini- eo prxcipue confiftere;ut per illam fiat univer- ftram Judicis fiftendi, zeternas pcenas fübituri. falis feparatio bonorum ab impiis , quz utique $Sut. 4. XVI. Sanirum confLans veneratio : Hi enim idem judicium non przecedit; preterquam Dec. funtamici, quos conciliare nobis Chriftus hor- iuod electorum remuneratio in judicio parti- tatuseít, Sic Andreasnobilis Romanus S. Ce- culari perfecte non adimpleatur, quia etiam. farii precibus mifericordiam in judicio exper- boni amplius poft judicium premiabuntur , tus, vitzque reftitutus eft. Sed & Gothorum tum ex gloria corporis adjuncta, tum ex nu- tempore matrona quzdam, quz crebro ad Ec- mero San&erüm completo ; & mali etiam plus $. Greg. clefiam SS. Martyrum Proceffi & Martiniani torquebuntur ex adjuncta poena corporis, & ho 32. in veniebat, dum egrediens duos monachos ftan- impleto in poenis numero damnatorum : quia V. tes vidit, eisque eleémofynam dari przcepit, quanto cum pluribus ardebunt , magis arde- $ Tho eidem aftiterunt & dixerunt: Tu nos modo vi- bunt.Ad tertiam obje&tionem refpondet:quod judicium univeríale directe magis refpiciat g 99 fitas , nosteindie judicii requiremus, & quid- quid poffumus, przftabimus tibi ; & hocd 1 univerfalitatem generis humani , quam fingu- il5 ab oculis ablati funt, 2 los homines in particulari : quamvis ego cuili- S,Bem. f XVII. Paupertas voluntarias de qua fic S ; bet homini ante judicium erit certa notitia de 8. in Pfal. Bernardus : Felix paupertas voluntaria, omnia füa damnatione, vel preemio,non tamen omni- 90, bus hominum damnatio vel reemium inno- Sn Antl relinquentium & fequentium te Domine JEfu. Pad f Felix plane, quz tam fecuros; imo gloriofos fa- teícit; unde judicium univer ^ le neceffarium poft D ciat in illo fingulari fragore elementorum , & erit. Judicium enim & proceffus, qui fabrica- , d tur, nec non fententia uniuscujusque anima in Quid in illo tremendo examine meritorum; in illo tanto di(crimine judiciorum. particulari, qua in puncto mortis in particula- $Aug. ri judicio pronunciatur, aliis eft ignota, quia deTrin, folum abfolvitur inter Deum & animam, ejus- tl $. XI. E que angelum cuftodem, ac proinde divina Ju- ASCETICA. ftitia merito difpofüit, ut tandem veniat tem- S, Th;)mas L nprimis no[fe debet afceta , quam jufte inftitutum pus , inquoin confpe&u omnium manifeften- in füppl. ! tur fingulorum proceffus, appareatque zequi- 3. p. q. 88. Y f& boc univer[ale judicium ? nam vatio dubi- ldentr, 9. l. tandi eft triplex , juxta S. Thomam & alios. tas ejus, five in abfolutione, fivein condemna- — 1o ii f Prima eft, quia, ut apud Nahum Prophetam tione, fiquiderb judicia Domini vera, j uüi&caï &1 641 ! 1 ————M—Á verb, dicitur : ANon judicabit Deus bis in idipfum ; fed ta in femetipfa. nunc Deus judicat de fingulis hominum operti- - 4I. JNo[fe debet, cur dies judicii dies magnus vo: Paulus de Dom, Q'Palat. in bus, cum poft mortem unicuique pcoenas vel ceturid quodPaulus dePalatio declarat dicens ? przmia pro meritis tribuit,& dum etiam quos- Vocatur ille dies magnus , quia fientin eo ma- ge. xima mirabilia, conflagratio mundi , tubarum dam in hac vita pro bonis vel malis operibus S' Anto pramiat, vel punit: ergo videtur, quod non fit fonitus, mortuorum refürredtio, angelorum P lg cum Chrifto defcenfüs, Chrifti cum omnibus aliud judicium fuüturum. Secunda dubitandi (it ratio eft , quia in nullo cribunali executio con- San&tis adventus, judicium omnium , fupplie cium damnatorum, gloria beatorum. demnationis ipfo eft anterior judicio : Senten- tiaautem finalis Judici vertitur vel circa con- IH JNoffe debet , quomodo notiia ownium ope- S. Thouas $, Dem, vum cujusque lomnibus fit communicanda , qua 3- P- d. 82« fecutionem regni , vel condemnationem ad abyffum inferni, quorum zlterutrum tam ele- re notanda eft doGrina S. Thomz ,. qui ha-*: ? &i, quam reprobi per judicium particulare s bet propinconvenienti , quod legatur aliquis füntaffecuti : Ergo alia fententia aliove judi- liber materialis in judicio , in quo facta (in. . cio opusnonerit. Tertia difficultas eft, quia ulorum fint fcripta; eo quod nullus valeat caufz ideo in tribunalibus ventilantur, ut, fi &ftimare illius libri magnitudinem, vel quan- Verng quz fünt dubia elucidentur, & veritas mani- to tempore legi poffet ; íed (imiliter etiam dïn. t0, feftetur ; fed hoctotum unaquzque anima af- non poffet zílimari tempus , quantum f.l]. i- fecuta eft in judicio particulari, priusquam ad- oportet ponere ad confiderandum omnia LE Q merita & demerita füa , & aliena ab aliquo veniat dies noviffimus, Ergo hic non erit ne- ceffarius.His vero rationibus dupitandi Ange- homine , (i fücceffive diverfa videat. Ac licus Do&tor per ordinem adzquate refpon- proinde Do&or Angelicus expedite dicit, ut det. Ad primam namque obfervandum effe unaqueque anima in breviffimo tempore omnia videat; Unde hanc ftatuit conclufio- dicit, hominem dupliciter poffe confiderari, vel ut eft perfona particularis, vel ut eft pars nem: etíi in inftanti aliquis vifurus non fit fingula, tamen breviffimo tempore , auxilio totius humani generis, proutigitur eftperíona particularis , fic ei convenit judicium particu- divinz virtutis , omnia particularia confide- rabit. Albertus Magnus eidem quoque opi- lare; prout vero eft pars generis humani, fic ei iudicium univerfale debetur. Ad locum eft nioni fübfcribit , inquiens: Liber apertus eft, SI Hüar. Nahum adduc&tum refpondet his verbis: Nec id eft quedam vi $ dävi'na' , oil"endens uni- dTrn tamen Deus judicabit bis in idipfumh ? quia non cuique faéta fua.- '9' fl 81 IV. ANo[Je T itulus LXXV11. 7ud,z'cium' extremum. P 95 llev- S. IV. N'o» & debet, quod S. Brigittam Chriflus die nere, fecuritatem cogriitionis ademit, ut pendule ex- Brig.l 2« quadam interrogavit : Potes quzrere, i in omni fpe&ationis incerto mens follicita, feftinans, & adven- € II. tus diem femper exfpe&ans, femper exfpe&ando fpe- juftitia habeo mifericordiam, quomodo mife- raret, curamque pervigilem incertum ipfüum non ambi- ricors fum in damnatos? Et refpondet ei ad- gendi tamen temporis detineret. ducta fimilitudine judicis alicujus, pro tribu- VIIE.. ANo[fe debet, qua ratione verum fit illud di-S, Bern. 1. nali fedentis, coram quo dile&ti fratris füi cau- Gu Chrifti Marc. 13. De die autem illa, vel bo- c. cap. 1. fa agitur; hic enim, fi judex re&us fit, fratri va nemo [cit, neque angeli àn caloy neque Filius, nifiallegans S. fuo utique dicet: Tu frater meus es, & ego ju- Pater. Quibus verbis Chriftus fateri videtur, Hier. & dex tuus, & licette intime diligo, tamen non quod nequidem ipfe fciat , quando ad judi- ^"& potero, nec decet facere contra juítitiam. Tu cium univerfalefit adventurus. Veruntamen vides omnem juftitiam in conícientia tua, fe- idem fanctus pater fanctum Hieronymum al- ceundum hanc oportet te judicari. Perque legat, przdi&um textum in hzc verba expo- hanc fimilitudinem Chriftus fancte fponfz nentem : Cum omnia tempora fecerit Jefus, demonítrabat, quod licet ipíe per affumptam humanitatem frater nofter fit, attamen ut hoc eít verbum Dei (omnia enim per ipfum facta funt ) in omnibus autem temporibus Judex conftitutus, neceffario juxta merita & cum dies judicii fit, quz confequentia effe demerita noftra judicare debeat. poteít, ejus ignorare partem cujus totum S.Thomas V. Noffe debet, cur Chriflus im bumana natura judie novit? Nunquid Deus Pater cognitionem il- q. 90. caturüs fit ; cujus varie affignantur rationes. Primam lius diei Filio denegavit, cum dicit : Ormnia fuppl. a, r, affert $. Thomas, dicens : Cum ultimum judicium hanc mibi tradita funt a Patre meo? Ergo non omnia, ad 3. ob caufam ordinetur, ut boni recipiantur in regnum codlefte, mali vero ab eo arceantur : congruum ell, ut fi eft aliquid, quod negatur. 'Tandem idem Chriftus fecundum humanam naturam fit mundum ju- fanctus Bernardinus per authoritatem S. Aue dicatürus, cujus redemptionis beneficio ad regnum coe- guftini concludit: Dicitur Chriftus. fecun- S. Ant, lorum admittitür, SF-::undam affert S. Antonius de Pa- P'ad.fer, dua dicens : Ad oftendendam celíam potentiam , qui dum Auguftinum, illum nefcire diem, quia non facit homines fcire. poft Dom. enim in forma hominis judicatus eft, ne videretur hoc 2. ad paffus eft impotentia, ideirco in tali forma judieabit , VIH. - IVoffe debet , cur Chrifzus toties per Pro-s, Augut; Quad, juxta illud : Ur vincas, cum judicaris. "Tertiam S. Au- pbetas diem judicii predici, €9 ipfo etimm de ejusferm. 109. S.Aug.l.2. zuftinus fequentibus verbis indica: ; cum enim boni & ad«ventu monere voluerit ,, nimirum tefte S. Au. de temp. de'Trin. . mali vifuri funt Judicem vivorum & mortuorum, pro- guítino : Propterea fe Judex venturum mi- c. 13' cul dubio eum videre non poterunt mali, nifi fecundum formam, qua Filius hominis eft, ted tamen in charita- natur, ut non inveniat, quos puniat, cum venerit. Propterea illud cantant Prophetz, te, in qua judicabit, non in humilitate, in qua judica- tus eft, Ceterum illam Dei formam, ín qua equalis ut corrigamur ; fi damnare vellet, taceret. eft Patri, impli eum non videbunc; non enim funt mun- Unde & apud S. Lucam c. 21. interroganti- [dem tr. di corde. Quartam afüignat idem, dum ait : Forma il- bus difcipulis : Quando hzc erunt, & quod 20. in Jo, la erit Judex, quz ftetit tub judice, illa judicabit, quze fignum, cum fieri incipient ? Magifter coe- & . 64 dejudicata eff : judicata eít enim inique, judicabit jufte: verb. veniet ergo forma fervi, & ipía apparebir Idipfum leftis, qui Judex ipfe futurus erat, ad perpe- tuam memoriam in Evangelio (igna aperte aulus de Dom.c.7.quoque in alio quodam fermone replicans, adjungit: ^ilat, i ' Audite & intelligite : jam hoc Propheta dixerat : 7- revelavit, quz judicium pracedent, diem- debuut in quem pupugerumt : ipfam formam videbunt , que illum noviffimum, infallibiliterque even- 3oel. quam lancea percufferunt,/ Sedebit Judex , qui ffetit fuüb turum, maximis, indubitatis, adeoque ma- S- Anto .judice' Quintam S. Antonius Pad. exhibet, dum ait, nifeftis declaravit verbis, ut gloffa feu inter- Pad.loc, Chriftum :n forma humana judicaturum, ad exhibendum pretatione non indigeant ulla. Quapropter Cite & exercendum gratam clementiam , ut fit manifeftum, & S. Gregorius in quadam homilia, quam fre- S. Greg. quod ia mifericordia judicabit, puniendo citra condi- gnum : idcirco veniet in forma humana, ut ex his, qure quenter in officio divino de communi pluri-ho. 35. in morum martyrum legimus,ita fermocinatur ; EY* & Thouts S. Bern. paífus eft, difcat mifereri. Sextam denique affert S. Ber- nardus, dicens: Denique ipfe Pater Deus dedit Filio ja- Dominus ac Redemptor nofter perituri mun- TL dicii poteftatem, & non quia fuus, fed quia Filius ho- di precurrentia mala prenunciat, ut eo mi- j minis eft, O vere Pa':rem mifericordiarum ! vult per nus perturbent venientia , quo fuerint prz- hominem homines judicari, quo in tanta trepiditione fcita 5 minus enim jacula feriunt, quz prz- & perturbatione malorum, ele&is fiduciam preftet na- ture fimilitudo. : videntur, & nos tolerabilius mundi mala fü- Ícipimus , fi contra hzc per preícientiz cly- $. Bernar- VI. Noffe debet caufas , cur diem. ultimum bominibus din, to. a. abfconditum effe voluerit Deus : nimirum ob plures ra. peum munimur. S.'Thomas Villan. eadem ins, 'Thomas materia fubtilem hanc inftituit contemplatio- Vill, conc. f 11. a, 1, tiones, quas S, Bernardus affert, dum ait : Talis dies € 3. dehet abfcondi, ficut mortis, ex multiplici ratione, Pri- nem, quod fcilicet alia fidei myfteria in fcri-in Dom. 1. mo, ut f»mper timeant. Secundo, ut femper fe prz- ptura facra nonni(i a paucis fuerunt przdicta Adv. , patent ad diem illum, tanquam de proximo imminen- Prophetis: nonitem judicium finale, de quo tem. "'Yertio, ut tam in hoc, quam in plerisque aliis tam vetus,quam novum teftamentum clarum, igaorantes fe nofcant, quod quidem eft perutile ad fu- perbiam comprimendam. Quarto, ut arcana divino. patensque perhibent teftimonium, prout ex textibus colligerelicet fupra adductis. uit rum judiciorum magis revereantur. Quinto, quia non decet, Dei fecreta indignis & indifpofitis revelari. Sex- imo infallibilis cceli providentia fecundum 'to, ad rion impediendum opera & tempora prefcita, vel huncFilii Dei judicaturi adventum ipfis etiam preordinata a Deo. Septimo, ad excoecandum repro- Sybillis revelare voluit. Id quod obítupefcens bos talium temporum; & ad hoc tale judicium Dei ve- di&tus S. Praefül, ad Deum converfüs, quz- niet füper eos fubito, & improvife. Eandem quoque difficultatem S. Hilarius in hzc verba difcutit : Cur au- ri: Quare hoc Domine? refpondetque: Nem- $, Hilar. peutnullus in judicio reus ullam tanti exami- de Trin, tem diei fcientia abfcondita fit, non in obícuro eft, nam- 1. 9. f. 8o.que cum monet nos irremiffa fide intentos femper ma- nis futuri ignorantiam obtendat. IX. RRR RRR — 1 [2y 96 Bibliotbece Manualis Coneiotatorice | j Euthy- IX. Nofe debet cur Chriftus dixerit, fe in judi- de quatuor villis:s mundi cum rebus creatis; f mius c.61. cjo folius mifericordie exercite vationem exatiurum ; corporis cum fuis fenfibus, anims cum donis in Matt ad quod dubium Euthymius fic refpondet: fuis & gratiis, crucis cum SS. Sacramentis. 2. j Ab hac fola juftos homines dignos premio Judicis examen & inquifitionem accuratiffi- judicat, peccatores fuüpplicio. Non quod mam & feveriffimam. Ubi merito quisque ex- cetera vel juftorum bona opera, vel pecca- clamat: Quid fum mifer tunc dicturus ? quem torum delicta fine examinatione, vel difcuf- patronumrogaturus? cum vix juítus fitfecu- : fionerelinquenda fint: omnium fiquidem cun- rus. 3. Graviflfimam eítimationem, quam Ju- Qa inquiret, & opera, & verba, & cogitatio- dex de rebus in judicium tra&tis formabit, ra- E nes, ut ipemet frequenter fua doCtrina mani- tione cujus etiam juftitias judicare dicetur. feftavit, fed nunc de fola hac virtute differit, XIV. JNe[Je debet (olidum wmodum fcfe preparan- confirmare volens, quod hanc maxime requi- di ad boc judicium, qui quidem in tribus przci- g rit, & hanc pre omnibus expetit, utpote pue confiftit. 1. Ut femper paratus fit, cum chriftianis maxime neceffariam 5 cujuscun- femper dicere poffit cum Jobo: Nefcio quam- Job. 32 Ve 22. que enim chriftiani infigne, quo cognofci po- diu fübfiftam, & í(i poft modicum me tollat Matih, 24 teft, eft dile&io: hujus autem optima pars faCtor meus. 2. lt femper conetur effein gra- v if eft pauperum amor, & er tia, juxta Siracidis confilium : Ante obitumEcc. z4. fericordia & compaffio, ga proximum mi- t tuum operarejuftitiam. 3. Ut excraordinariis V* !7* .Abulenfis X. INo[fe debet , cur in citato judicii proce[Ju ve- obfequiis Judicem fibi conciliare conetur, q. 38 in c. ferendo Chriftus nullam mentionem operum mifericor- qualia precedenti $. r. non pauca fünt indica- ä 25.Matth. j Diyitualium, que perfettiora funt, fecerit. Du- ta. Precipue vero ut ad quazítiones a Judice bium hoc Abulenfis ventilat, inter cujus va- proponendas fe prepáret, videlicet an chari- ria refponía, fequentia ad noftrum inprimis tatem Dei & proximi fervaverit, diligens deferviunt propofitum, quando ait : Opera Deum z toto corde, anima, viribus & fortitu- mifericordiz fpiritualia funt majoris difficul. dine, &proximum ficut feipfum dilexerit, at- tatis, ad talia non ftatim afpirant imperfe- que adeo efurientes paverit, fitientes potarit &i; corporalia póffaat pertinere ad omnes, &c. O quam diligenter ad quzftiones propo- fpiritualia non, Chriftus voluit ponere cau-- nendas examinandi fe prepararent,fi qug pro» fam falutis noftrz effe cuilibet facilem. onendz fünt, ante examen cognofcerent. Fab, conc. XI. ANoffe debet caufas in[tituendi judicii, quas. ia Gs aM L A T . as RT XV. JNeffe debet (2 cavere , n ft forte grandia 2. in feto quidem ex triplici ionce defümit P. Matthias ante conoerfionem peccata comm;fit, non nimium an- S. Nicol, Faber r. Ex parte Dei : uc juftitia illius appa- gatury fed potius credat,, etft illa 1oti orbi manifeftane 1. Cor, 4. reat ; hincApoftolus monet : Noliteante ter- da fint, ut Letfius & alii probant, ac fcriptu- V. 50 rze conformius putat, ea tamen non in pudo- pus judicare, quoadusque veniat Dominvs, ( ui & illuminabit abfcondita tenebrarum. 2. rem, (ed ad magnam Deiglorificationem, pro- Ex parte Corif?i, ut eihonor ablatus publice r2-- 1 priamque congratulationem ceffura, ut S. An- S. Anfelm. ftituatur, & compenfetur judiciaria poteftate. felmus docet, aptaque fimilitudine demon- f debear. Mittho ; 3. Ex parte judicandorum : ut quisque comple- flrat, dum ait: Non iunc pro peccatis tuis te Y.16, tam mercedem, tam quoad corpus, quam major anguília premet, fcelerumque tuorum : 4.Cor. ;. quoad animam recipiat. Hinc iterum Apo- magis pudebit, quam aliquem olim magnis V. IO. ftolus monet: Omnes nos manifeftari opor« vulneribus fauciatum, jamque ex omni parte Msj h tet ante tribunal Chri(ti, utreferat unusquis- fanatum , aboliti fanguinis mole(tia premit. V2 que propria corporis, prout gefüic. Vel nunquid eorum, quz in cunis pofitus in- S. Greg. 1. XAL. No[Je debet: timoreim judicii fru&tuofe ufür- fans egerat; grandz vum pudet? tunc quippe, Shrytij, 24.Dial fare, €9 per eundem [e ad perjettionem exftimulave. cum integra fanitas, perfecta munditia, plena 0.162, c.7. Qui quidem fructus in duobus precipue con- remiífio, íecura omnium offenfionum impuni- fiftit. 1. Ut non exiftimet, (ibi timorem hunc tas tibi certo arriíerit, cognitio vel recordatio LU(:, lL ideo deponendum, quod viam purgativam peccatorum tuorum in nullo tibi magis hor- V. 36, füperarit, fed potius meminerit dodtrinz, rori effe vel confufioni valebit, quam eft mo- quam S. Gregorius hac in parte dedit dicens: do B. Petro Apoítolorum Principi abnegatio T(ïb. à V, Quanto quis fanctius vivit, tanto cautius exe« füa,vel B. Mariz Magdalense peccatafua.. Ve- pendit, quam diftrictus adveniat eternus Ju- rum füper hoc agnitis delictis, velut in enor- dex. ltafuum ipfe terminum quotidie profpi- mi ac fceda infirmitate füa pieras, virtus, fa- Id cit, & ante feveritatem tante juflitiz, quas pientia medici, qui te fanavit, füblimius a V. 1s, rationes vitz fit pofiturus, attendit. 2. Utno- cunctis admirabitur, laudabitur, magnifica- F u verit apte mifericordiz & juftitiz con(idera- bitur; laus autem & magnificentia gloriz 5 ;UDom. 8. Aug. intionem mifícere juxta S. Auguftini confilium Dei, tua, fi bene advertis, gloria eft. 34. t P(j.100. dicentis: Nemo adimpunitatem fibi de mife- CRt, ricordia Dei blandiatur, quia eftjudicium. Et $. XII. nemo in melius commutatus exhorreat judi- CONCEPTUS PREDI. cium Dei. quia przcedit mifericordia Dei. CABILES. Fab. conc. XHL JNo[Je debet dignam de boc judicio e[tima- 6.in Dom. tionem concipere, eumque in finem tria precipue I. :X occafione thematis : Fugite a facie gla- Job.k 9. 21. poft erpendat. 1. Multitudinem rerum, de qui- ^ dii, && fcitote e[Je judicium : poteft narrari, v. 29. Pent. bus eft reddenda ratio, quas quidem ad qua- quod Tamberlanes Tartarorum Princeps fe- tuor fpecies revocat Beffzus, dum ait: Judex ciffe dicitur, fi civitatem oppugnavit, quod $ Btdq inquiet: Redde rationem villicationis tuz fcilicet prima die tentorium; feu, ut alii vo- ift l jl lunt, 1'4; t P Sfudicium extremum. 97 Titulus LXXVII.V funt, vexillum album erigi iufferit;in fignum tonabat aut fulgurabat, aut vehementior pro- fecuritatis & pacis, (i obíe(Ti fe dederent. Se- cellaingruebat, diem judicii cogitabat, & mi- cundo dierubrum, in fignum czdis futurz,nifi fericordiam divinam humano generi propitia- illa die parerent. Tertianigrum quo fignifica- re conabatur.Hinc ab angelis deobitu füo pre- bat urbem penitus vaftandam, fi tertia adhuc moneri meruit feptem ante mortem diebus. die refiftere vellet. Oftendatur deinde, eun- y. Ad montem Calverie feu paffionis Chrifti : ad. dem morem Deum fervare, ut qui prius per exemplum illius monachi,qui,quoties crucem vexillum album, id eft, profperitatem & bene- tranfibat, Chriftum per angufítias mortis füg ficia ad deditionem conatur movere homi- rogavit, ut fibi quoque in extremo mortis artí« nem. Si hoc non proficiat, vexillum rubrum culo adeffe, & propitius effe dignaretur, me- - expandit, id eft, tribulationes immittit. Et ruitque fine purgatorio hinc ad coelum tranfi- tandem fi neque fic fle&i fe (inat, nigrum ve- re. Nam,utS.Aug.dixit: Nihiltam ad mortem xillum ultimz fententiz ipfi obvertit, & ex- amarum eft, quod meritis Chrifti non fanetur. ]Ob. 31. tremam calamitatem infert ; quz omnia faci- , 22. Tota fpes mea eft in morte Domini mei, mors le aptis exemplis confirmari poffunt. ejus meritum meum, falus, vita, & refurrectio : Matth, 24. ll. Exocca(ionet ematis: Sicutfulgur erit ab V. 27.. mea: meritum meum miferatio Domini: non FCC!, lj orienteyita erit adventus Filii bominis : poteft extve- j fum meritis inops, quamdiu ille miferationum N mum judicium tempeftati comparari. Et r. Dominus non defuerit. 6. Ad montem Patro- oftendi, quomodo peccata, velut exhalatio- cinii B. 'irginis: nam ipfa, tefteS. Bern. ut ad. S. Bern. nes, afcendant in altum, & ibi includantur in vocata noftra, & Judicis mater & ut mater mi. Med. c.2, nube, id eft, Chrifto, eamque percutiant,unde fericordiz, efficaciter falutis noftrz negotia traCtabit. Hinc $. Anfelm. dicere folebat: Si« poftea tonitru, id eft, admonitio Dei, & fonus tubz angelicge producitur ; fequitur fülgur, id cutate deípedtus & averfüs neceffe eft, quod 'eft, adventus Chrifti Judicis, velignis antece- pereat, fic ad te reverfus, & a te refpe&tus, im- . dens Chrillum ; & tamen fuülmen fententiz poffibile eft.quod pereac. Filioli, hzc peccato- ultimz, quz vere eft fulmen urens corpus. & rum fcala, hzcmea maxima fiducia, hzc tota animam, denigrans, id e(t,perpetuam infamiam ratio fpeimez. Videri poteft de hac materia fufius difcurrens Fab. cit. conc. inducens; & di//^ans, id eft, feparans juftos ab j.in Dom 24. injuftis. 2.Oftendatur,quse media contra hanc poft Pentecoften. tempeftatem adhiberi debeant, fcilicet ut vel '?Luf'c. I12. IV. Exoccafione thematis: Sint lumbi ve[tri fub laurum, id eít, B. Virginis patrocinium precintti, eg. lucerne ardentes in manibus ve[tris, &g v« 35. confugiatur, vel (übter terram fe quis abfcon- xvos fémiles bominibus ex/[pettantibus Dominum fuum : dat, id eft, per humilitatem & poenitentiam poteft explicari, quomodo quisquead futurum (e coram Deo humiliet : vel crucem hifpani- judicium fe preparare debeat, nimirum 1. /un- cam peGtori appendat, id eít, tribulationes bos precingendo, id eft, defideria rerum terrena- y Anfelm, multas propter Chriftum patiatur. ; debatts rum conftringendo,ut nihil in via falutis & per- Matth.24, — II Exoccafione thematis : Tunc qui infudea fectionis impediat. ?. Lucernas ardentes ferendo, V. 16, fimtfugiant ad wontes : poffant oftendi varii mon- nempe charitatem Dei & proximi, non verbo tes, ad quos confugere debeant, qui judicium duataxat,fed opere monftratam. 3. Ex/pcttando malum effugere volunt,nempe ad montem fa. Domirum : id eft, femper in oculis & mente ha- Matth. 3. vitentiz, juxta illud S. Joannis : Progenies vipe- bendoadventum ejus,& premia,quz juftis; & V-?. rarum, quis demonftravit vobis füugere a ven- füpplicia, qu& peccatoribus decernet. Venit tura ira? facite ergo fru&tus dignos poeniten- quippe Dominus, inquit S. Greg. cum ad judi- S. Greg. S.Chryfol, tiz.. Hinc S. Chrytol. ait: Curratpoenitentia, cium properat: pulfat vero,cum per egritudi- o 13. ín O. 167. ne przcurrat fententia : ne judicemur,judices nis moleítias mortem effe vicinam defignat. vang. noftri (imus. 3. Ad montem rationis, juxta il- Cui confeítim aperimus.fi hunc cum amore fü- Luc. 14. lud Chriti : Vigilate itaque omni tempore Icipimus:aperire enim Judici pulfanti non vult, V. 36. orantes, ut digni habeamini fugere iftaomnia qui exire de corpore trepidat, ut videre eum; quz ventura funt, & ftare ante Filium bomi- quem contempfifle fe meminit, ludicem formi- Tob. 4. nis. 3. Ad montem imifericordie: nam fiducia vl !2. det. Qui autem de füa fpe &operatione fecu- magna erit coram fummo Deo eleemofyna rus eft;pulfanti confe(tim aperit,quia lztus Ju- omnibus facientibus eam. 3. Ad montem 7- dicem fuftiaet;& cum tempus propinquz mor- Eccl. r. moris, maxime circa hoc judicium ad D. Hier. tis advenerit,de eloria retributionis hilarefcit. V. 13. exemplum occupati, fcriptum eft enim, ti- . V. Ex occafione thematis : Exibunt angeli Matth, v1; Fab. conc, menti Dominum bene erit in extremis. Hinc && feparabunt malos de medio juflorum : oftendiv. 49. 5 inDom. Abbas Amon cuidam fratri poftulanti fermo- poteft, quam acerba (it hzc feparatio futu- 24 Poft. nem urilem, dixit: Vade, & fac talem cogita- ra ob quinque effe&tus, quos in corde malo- : ent, tionem tuam, qualem faciunt illi, qui funt in rum producunt, nempe 1. OP fluporem: nam, - carcere. llli enim interrogant homines: ubi ut Sapiens ait, mirabuntur in fübitationeSap. s. V. 9. eftjudex, & quando veunit? & in ipfaexípedta- infperatz falutis, dicentes intra fe: hi fünt, tione poenarum fuarum plorant. Sicetiam de- quos habuimus aliquando in derifüm &c. bes animam tuam objurgare dicens: Vz mihi, ecce. quomodo computati funt inter Fi- finon cogitavero, quomodo habeo aftare ante lios DEI! 2. Ob livorem, videbit enim ï'Obc 9 tribunal Chrifti. & actuum meorum reddere h 990 peccator gloriam ele&orum, & irafcetur, rationem. Si fic íemper meditatus fueris, po- dentibus füis fremet & tabefcet.' 3. Ob pudo- $. Beda teris (alvus effe. Hoc confilium (ecutus Cead hi Angl. rem: implebitur enim in illis, quod Deus dà Epiícopus Merciorum in Anglia, quoties a, quiDeut. zr. l463 in Dcujtcroïnomirov p;æ?jïi;; Adven tecum V» 4« R. P. Lobn, Bibl. Man. Ton, IT "bt a Momuadis Conciallatoria 98 tecum verfaturin terra,afcendcf füper te,eärit- fequäntuf. Inter alias vero fübitaüez hujus converfionis caufas, quas adducit, una eft, que füblimior ; tu autem defcendes, & eris in- quia judicium finale vivaciter apprehendendo ferior: ipfe eritin caput, & tn erisin caudam. 4. Ob dolorem : quem fentient, fi fc videbunt compun&us, poítulavit veniam, nec tamen ideo fübito paradifum fibi donari, aut dolores a Deo, fan&is, cariffimis amicis, ipfaque feli- citate xternum feparari. j. Ob timorem fecu- & cruciatus, quibus angebatur, mitigari fibi petiit, fed folum in die finalis judicii, bonam türz fententiz, & detru(ionis ad eternos car- Devotione fi- Qrgena ceres & fapplicia. Hortetur proin,ut hos cffe- füi memoriam haberi rogavit. hOo 9* H dei, inquit prefatus fanctus Do&or, tam re- &us in quinque digicis defcribant, & in dextra e- Exods manus digitis alios quinque effectus in eletis pente mutatus eft, ut prefentem poenam d producendos, fcilicet gratulationem, exulta- fpiceret, ac de fütura veniam precaretur, & tionem, gratiarum actionem; exaltationem; magis crederet utile fibi effe de eeterno judi- exfpe&tationem. .Qus videri poffunt fufius cio petete, quam de temporali füpplicio fup- apud Fabr. cenc. 3. in Dom. 3. Adv. n. a. plicare. Reminifcens enim fcelerum fuorum, V]. Ex occafione thematis : Zrit £unc tvi- & pcenitudinem gerens, plus incipit dolere; V. 21o quod fperat, quam fentire, quod patitur; po- bulatio magna , qualis non fuit, ab initio mundi us- que wmodo, neque fii : poteft horrendus procef- tuit enim, niíi de fuücuris amplius cogitaffet, qui in Chriftum fémel crediderat, dïeyvpræfenti fus judicii per fequentem parabolam expli- cari. Die quodam fub vefperum vir opulen- magis fupplicio deprecari. . * 1I. Prima omnium v ice, qua calamus S pifi- Manü tus & magni nominis cum familia fecefferat difc. 1.n.2. in villam omni fupelle&ile & deliciis abunde tus S. ad exarandam nobis Ícripturám fe mo- vit, Deum nobis fimul non folum ut Creato- infructam. Ubi tamen dum hilari convivio fe recreat, famulus quidam perfidus tam ipfi, rem totius univerfi, verum etiam ut Judicem. ob oculos ftatuit, dum ait: i principio creavit quam co nfervislechargum mifcuit. Dumau- tem ficgravi (fimo fopori funt immerfi, laver- Deus celum & terram. — Ubi, ut Cajetanus & alii obfervant, in Hebrzo , loco Deus, hxc niones & pr& t dones in domum immittit, qui eam totam exípoliantes ; dominum quoque dictio Elohim poniturs fübdit vero.idem Ca- jetanus : Appropriate utitur hoc nomine;, ipfum velut mor tuum exportant, & catnpo Interea coelum fignificat enim Deum, quatenus Jodicem. medio depofitum deftituunt. faedis tempeftatibus inifceri, micare falgura; Quamobrem vero Spiritus S. áb initio, dum ; quibus vix univerfum crearum fuiffet; Deum nobis mugire tonitrua, nimbi przcipitare immediate ob oculos tanquam Judicem fta- $, Ànk excitatus herus lethargicus, mirari incepit, fe tuit? In promptu caufa eft, inquitidem Caje- nin, üt extra domum in nuda humo, fine famulis, fine 14, fi ope, inter tucbines & procella s deftitutum, tanus, ut unus atque idem Deus credatur Th 50 , '1 fed fru(tra de- Cr*eato,r mundi, &Ju*dex uniVCI'fOrum. CU . miíeriamque fuam vehementer; Í j "oSu h plo ráre, nam fulmine ius interiit. Applice- luit nimirum increata Dei fapientia a prima noftrum produ&tione, imo ab ipfis mundi pri- tür füubinde parabola peccatori ; nam vefper e hanc vitam ; villa locum,! n quo otio & luxui mis natalibus,.firmam judicii extremi infi- nuárememoriam, ut illud continuo in mente ä vacat: fervus corpus: H lethargus focordiam in falute procuran da:prg dones mortem & dia- & corde noftro haberemus, inféülptum. Uï DeS. Elia. Propheta legimus , quod , Hugo Vi&. , 3 bolum: campu s vallem Jofaphat: tempeftas extremum ; fulmen ultimam fen- dum im fpelunc a delitefceret," inde à Deo* 8&. Mi- judicium jit : Egrederé , & fla in monte fcell. l. i1» tentiam : Difcedite a me maledi&i in ignem egkedi juffus fuer zternum s denotat. .Unde facile apparet, coram Domino, £5 ec. Dominus tranfit, & Jpiri-. * füboertens mohités, && conterens quam mifer fit peccatoris ftatus. tüs grandis & i puras. — Simu |'tamen aliam vocem audivit, Dominum io impetdofo vento minime effe i * 3 ÁLII CON ä: EP Tus PRAEDICABILES.. przfentem : hy 1 0 n i [p iritu Dominus. Poft hunc Maniii tr. nfideratione. ^ digniffima € t miraculofa vero ventum. ingentem. quandam audivit jm Co commotionem : £t pof? fpiritum commotio: INec $ Bonaa 41. difc. " i U illa mutatio, qu& in unico morhento á Xe Hle 7- circà bonum latronem fa&ta fuifíe nofcitur, tamen in hac commotione Dominus aderat li. 9. d INon in commotione Dominu. Poft hanc vero * T nj qui pede m faüum para difo ante S. lJoannem lit, qui predicando dixerat: 4 commotionem; comparuit ignis : Lt pof? come- Baptiftam intu motionem ignis : fed neque in igne Deus erat; NEPIRINDITEIDENIKNUUTNUTONUNIIID HU HECUECNNETS " 5ppropinguavi L regnum culorum ; imo «& ante $. laves cceli confignatz fuerant a INon in igne Doiinus: Et poft ignem fibilus Petrum, cuic aurz tenuis, moxque vocem audivit Dei : Chrifloy. qui porta € celi erat,. Ego Jum oftium ; rimus omuium morta lium fibi dici audivit: E ecce vox ad eum, ^ Hugo de S. Vi&tore hifto- Hüdie mecum eris in paradifo.. Et tamen quis eft, riam hanc noftro adaptans propofito, inquit, ter conuinuata latro- ecce preambu los.Dei fpiritus, commotio- 1 qui ipfum vitam füam in ciniatraduxiffe ignoret? Imo pauloante fimul nem, & ignem: non venit Dominus ad te, ega redem- ni(i ptius ifti veniant. Spiritus eft terror judi- cum fuo criminis & fupplicii .coll " maverat. Quam diffi- cii &terni, qui fi in cor peccatoris impegerit, prorem noftrum blasphe & montes füperbiz dejicit, & petras duritie i S. Ambr. cultatem S. Ambr. move L] t, dicens ; Videamus, cur tantorum Cr1 minum reus, tam cito a Sal- diffolvit,fed hic nequaquam Deus effe dicitur, t'o 5« fel'- quia anima, quam adhuc timor perditionis af- 44. de vatore parad ifum.promeretur, cum alii mul- orum lachrymis frequentibusque ficit, nondum perfect charitatis dulcedinem S. Latr, torum temp r, quia delictorum fuorum veniam con- fentit. Poft fpiritum commotio fequitu terroe jcjuniis vix U D ETE Tiulus LX XV1L. Yudicium exiremum. 99 terrore judicii concuffa mens, mox a íüa fta- adeo horrendus, ut omnia animalia fimul cum bilitate movetur. Poft cofhotionem vero ignis hominibus profternantur interram. Nono die fequitur, quia poft anxietatem futuri fxculi, montes & colles complanabuntur , omnesque adveríüs fe fxviens animus ardore compun- redigenturin pulverem,fiet univerfa terra pla- Gionis inflammatur.. Poftremo igni (ibilus au- na & equalis. Decimo die egredientur omnes, rz lenis fuccedit, quia poftlonga compun&io- ui ín cavernis terrz latebant , & tanquamin- nis incendia purgata mens , afflata fpiritu, ani difcurrent, nec loquetur unus ad alterum. confolationis refrigerium fentit. Origenes Undecimo die mortuorum offa refürgenr, fe- ho. 9. in IV. In Exodo dum veítes facerdotales a que e monumentis levabunt , quz omnia ape- - E Deo ordinabuntur, fimul etiam przceptum rientur, ut cadavera reítituant, Duodecimo Exod. . fuit;utin earundem extremitatibus certa quz- die ftelle e coelo decident. Decimo tertio die dam tintinnabula füfpenderentur: Deorfum omnes in vita füperftites morientur, ut in fo- vero ad pedes ejusdem tunicz per circuitum, cietate aliorum refurgere poffint, Decimo . qua(i mala punica facies ex hyacintho & pur- quarto die ccelum & terra conflagrabunt. De- pura, & coccobis tincto, mixtis in medio tin- cimo quinto die: Fiec coelum novum, & terra tinnabulis. Per hzc autem tintinnabula Ori- nova, & refürgent mortui fecundum virtutes, genes przdicationem intelligit, minifterio fa- merita & demerita. Tandem vero idem Sera- L iercusiap lls d i 223 cerdotali annexam, fimulque eorundem fitum phicus Do&or, concludendo difcurfum füum vel pofituram obfervat, quia illa circa extre- dicit, omnia hzc figna, velut citationes qua$- nf 1 mitatem corporis, id eft, circa pedes, pariter- dam, füutura effe, quibus omnes judicandi in- as f que in extremitate veftis appendi volebat ad vitabuntur adjudicium. Ifta (igna erunt qu- . pedes ejus, ad denotandum, quod pracipu- dam peremptoria citatio, & terribilis, cum um przdicationis facerdotalis argumentum executione fententiz fine omni excufatione tangere debeat ultimum & extremum judicii ad judicium vocatio. * ' diem; (ic enim ingentem in animabus effe&tum VII. S.Anton. ex S.Greg. ita fcribit: Si quz- S. Anton. producere po:erunt. Et hzc tintinnabula, ris, quis te accufabit, dico : totus mundus ; o£ P.4. fumm, quis lemper fonare d»bent, in extremo vefti- fenfo enim Creatore offenditur totus mun- tt* 14« c mento fint pofita, idcirco credo, ut deextre- dus.Idem quoque authozitatem citatD.Chry f. ** $ s. mis temporibus & fine mundi nunquam file- dieentis: In illa die nihil erit, quod refpon- deamus ; ubi coelum & terra as , fed inde femper fones, inde difputes, & ; aqua, luna, & loquaris, fecundum eum qui dici fol, & dies, & no&tes, & totus mundus fta.. efto noviffimorum , & non peccabis. Es Memor $. Anto- bunt contra nos ad accufandum. Quod fi ter- V. S. Antonius confiderans, qduod, ficut ra, inquit idem S. DoGtor, ratione effet prz- Tin. tit.. Deus in mundo omnipotentiam lüam manui- I4. füm.: dita, utique in illa die reprobis dictura effet; 'Theol. *c feftavitin produ&tione creaturarum, in incar- Ego fuper me hosce reprobos fuftinui, viren- 'natione vero & juítificatione peccatorum mi- ]l. SO 2 tes illis fabminiftravi herbas, elegantes flores; fericordiam füam ; ita quoque conveniens fructusque füaviffimos, multa in illocum eom- fit, ut manifeftet pariter in toto mundo jufti- modum nutrivi animalia, variaque & preciofa ] tiam füam ; fiquidem hzcproprie eft dos illa , € viíceribus meis produxi metal la, utcommu- quz gloriofum illam Principem facit, & di- ni Creatoti fervientes, gratos fe exhiberent; gnum Judicem, quia in lib. Sapientiz cap. 1. illi veró omnibus hifce in ejus funt abufi of- BugoVids L0 Mi dicitur: Diüligile juflitiam , qui judicatis terram: fenfam, ac proinde merito a me abíorberi me« fell L:f Juftitia autem Dei in hac vità ip multis rebus rentur. Aqua pariter dicere poffet: Ezo pec- abfondita latet, ac proindé , cum ad illam catoribus lervivi ad temperandum ardorem, n pertineat, ut boni przzmientür. malique caíti- & reftinguendam illorum (itim, ad ab iucndas gentur , fiepe tamen in hac vitaomnino expe- corporis & füppelle&tilis ipforum fordes : Sa- 'rimur hujus contrarium ; Unde deploramus cramentis materiam exhibui, ut exinde a pec- juftorum perfecutiones, & opprefliones pau- catis purificarentur;s dedi eis marium. COme perum , & de impiorum moditatem, ut ex una provincia ad aliam na. mum (ícandalizamur. pro(p eritate. plgu"ri- vigare, mercesque füas devehere poffent; pi- S. Bonav. " VT. S. Bonav.; multa refert hotribilia figna, Íces quoque in cibum illorum generavi & nu- : ?t.I. unyic. icium funt preceffüra. Etenim pri- trivi : at ipfi in malum ufi funt, & ideo a me mo die mare 15. cubitis elevabitur füper al- fubmergantur. Aér pariter opponere potee titudinem montium , perfiftendo hoc inodo rit: Ego hisce impiis per continuam refpira- folidum & conítans inftar muri validi,. Secun- tionem, viram fübminiftravi, dedi illis pluvias do die iterum adeo profunde fübfidebir ; ut opportunas , variarumque avium ingentem videri vix poffit. Tertio die monítra marina multitudinem ; & quia conditorem fuum & füper maris füperficiem fe erigentia horren- noftrum non cognoverunt, in me fufpendan- dos edent mugitus. Quarto die füccendetur tur, fuffocentur. Ignis (imiliter objiciet : quia mare & bulliet,eodem que die quzvis alia aqua fine meo calore victuri non fuiffent, & tamen ardebit. Quinto die herbz & atbores humo- ufüi meo füerunt ingrati, ex me accendantur, rem quendam fcaturiens fanguineü. Sexto die & perpetuo ardentes confümantur nunquam; omnia zdificia (olo sequabuntür , & perfectam Sol, luna, & ftelle, & cocli ceelorum, quia facient planitiem. Septimo die omnes petra lumine noftro non funt ufi ad quzrendum allidentur ad invicem,& confringentur in octo lümen zternum, eo privati, perpetuis tene« partes, & quzlibet partium allidetur ad al- bris occupentur. teram. Ottavo die erit quidam . VIH. Mater mea , inquit terra mthg Na fcmina Sanda erat E R. P. Lohn. Bibl. Man. Tóm. IL S.l Au- t À5 À er——— Bibliothece Mattalis Concionatorïæ 100 & calumniis, aures prebeamus Chri&o pro- $. Aug. 1.S. Auguftinus, oratiónibus, jejuniis, aliisque 9.conf devotiopibus plurimum deditas fed vz etiam mittenti nobis, quod tandem aliquando ven- €, 13* laudabili vitz hominum, fi remota mifericore turus fit dies ille, in quo nos, & opera noítra dia, clementia & pietate Deus difcutiat eam. liberaliter remunerabit, dicendo fuave illud In illa namque die non folum nobis rationes . verbum: Fenite benedicii £c. Auícultemus do- reddendz Íunt, quomodo virtuofe operati centem, dum per verbum füum predicatum fuerimus, an fcilicet convenientibus & debitis & (criptum nos erudit, qualiter ipfum, miferi- m cum circumítantiis, verum etiam bonum il- p' 4. m- ( cordiz operibus mediantibus, propitium no- | lud examinabitur , quod facere negleximus; bis reddere valeamus. Audiamus admonen- 4-Cll' , .4 ita enim meditatur S. Bernardus: Quis confi- tem per fuperiores , confeffores , przedicato- ï derare valeat, quanta mala per momenta per- res, librorum fpiritualium le&tiones. petramus , & quanta bona facere negligimus ? . .XIL Animam aliquam amore Dei fer vcntef S. Aug. tf. 4 | Sicutenim peccatum eft perpetratio mali , fic ardere, ex nullo evidentiori judicio colligere 9.in Pí.96. | delictum eft defertio boni. poffumus, quam fi ignem, qui Judicem przcef- S. Bern, IX.S. Bernardinus hzc verba : Venite beneditti: furus eft (ignisante ipfüm precedet, &inflam- to. 1. Í-11. confiderans, in hos affe&tus prorupit : O vox mabit in circuitu inimicos ejus ) nequaquam * ^»93: omnijucunditate ac fuavirate repleta, qua in- tímeat, eo quod alius quidam ignis longe fer- ! vitantur ad vifionem , ad poffeffionem & ad ventior, id eft, amoris divini, in ejus corde ve- fruitionem totius fanctiffimz Trinitatis! Pri- hementer ardeat, de quo fcriptum eft: Deus : : mo invitat eos ad glorificationem; dicens: . ignis confumens ef], UndeS. Aug. ait: Quisquis nite. Veniteinquam, ad me fontem vitz inde- fiduciam habet in die judicii, non timere de- p Nf ficientem, ad me lucem gloriz vivificantem, bet, ne veniat dies judicii: date operam, intus $3 fet ad me torrentem voluptatis inebriantem, ad agite vobiscum,ut defideretis diem judicii;ali- s pot Don, 1, me plenitudinem ubertatis inundantem., ter non probatur perfe&ta charitas , nifi cum 'O Greg. l. X. S. Greg. verborum illorum : Cogitatio- coeperit ille dies defiderari ; ille autem eum Quadr 25:€6^ pesjuftorum judicia: fenfüm fic declarat: Ac- defiderat,qui fiduciam habet in illo; ille autem cedunt ad Secretarium Judicis intra finum fiduciam habet in illo, cujus confcientia non cordis,confiderant, quam diftricte quandoque trepidat in charitate perfecta atque fincera. feriat,qui diu patienter exfpeQtat: metuunt in Porro ad acquirendam hanc puram confcien- his,quz fe egiffe meminerunt, & puniunt flen- tiam , ad accendendum in corde charitatis do, quod perpetraffe fe intelligunt. Ibi adver- ignem, ad excludendum omnem judicii timo- fam fe, quicquid fe impugnat, enumerant ; .rem, nullum eft efficacius medium , quam fi Ibianteoculos faos omne, quod defleant, co- quis continuo de füturo judicio cogitet. aceryant : Ibi, quidquid per iram di(tri&ti Ju- XIII. Nota paffim omnibus eft illa nupt ia- S. Alb. f; dicis decerni poffit, intuentur. Ibitot patiun- rum parabola, ad quas illos rex invitari prz- 74 in Dom. H tur fupplicia, quot pati timent ; nec deeft in cepit, qui ib exitu viarum deprehendebantur : pof Pent. hoc judicio mente concepto omne minilíte- lie ergo ad exitus iarum ,. && quescunque inveneri- rium, quod punire reos fuos plenius debeat. tis, vvocate ad nuptias, Miferat quidem & alios Nam conícientia accufat, ratio judicat, timor fervos, ad invitandum alios,, fed fine ullo u od judicium eo cer- fübfecuto fru&tu: in his autem nullam repe- ligat, dolorexcruciat. tius punit, quo interius " 2 vit. rit refiftentiam , quia hi , qui de noviffimo 8.Bern.ho. Xl. Mytteriis plena fünt verba illa Jobi : Pi- judicio, de ultimo hoc fine; deque redden- de verb. Abac. tam €9 mifericordiam tribuifti mibi : ubi adverten- dis ibi rationibus continuo cogitant, femper dum, quod non dicat animam & mifericor- reperiuntur difpofiti, qui vefte nuptiali cha- diam, fed vitam & mifericordiam, quia licet ritatis ornati , nuptiis affideant fponfi cacle- divina pietas animz (e affociet , quamdiu hzc ftis : dicente Alberto M. 1lli fünt. in exitibus viarum, qui mortem fuam jugiter profpiciunt 3 corpori huic unita eft, non tamen poftquam a corpore refoluta erit, pietas enim & mifericor- 'Tales dignos fe efficiunt , ut ad Chriíti nu- dia folum durat, quoadusque vita durat ; non ptias introire mereantur. Quicunque enirm vero, quamdiu durat anima; quia poft hanc mortis fuz efficaciter recordantur ( idem de vitam (ine ulla mifericordia examinabitur , judicio univerfali dicendum , quod a parti- uando juftus vix falvabitur, tunc enim opera culari dependet ) ftudent effe continentes ; í illorum fequuntur illos. Valde igitur oppor- patientes, obedientes. » tunum eft illud fan&i Bernardi confilium , di- XIV. S, Ifidorus Pe lufiota in quadam epi- S 16d. Pe- centis ;; Utilius & multo falubrius eft, hodie ftola, in eos, qui myfterium hoc tra&tant, cre-luf. 1. s. audire eum confülentem,confolantem;,docen- dunt, neccontrovertunt, ex alia tamen partePift. 37. . "" as g - 4 Ó ÉD EM A — $ 5n4$O D O - D — uiüERL AE aA tem , admonentem , corripientem, increpane quafi ludus foret, in peccatorum tenebris cali- lbidn, tem, quamin dieillatam amara, tam lugubri, gant, acriter invehitur,dum ait : Abfürdiffimü audire judicantem,indignantem,;ulcifcentem, meo quidem judicio illud eft, eorum quidem , fzvientem, condemnantem. Inprimis igitur in quibus externi fapientes & fcripturz facrae inter fe diffident, magnam rationem habere; ipfumafcultemus con(ülentem,per infpiratio- nes internas ; quibus non inftigat ad mores eorum in quibus confentiunt, exiguam. Ete- emendandos, ad tererendam non folum latam nim judicii extremi dogma , tametíi & ra- ä preceptorum viam, verum etiam confiliorum tioni confentaneum , & juftum , & ratione ! Íemitam. Audiamus coníolantem: ld eft, fi przditis congruens, atque a nobis , & ab ipfis modo injuítas patimur perfecutiones, fi infir- confeffum , ac receptum fit , tamen paucos in- : ducit, ut ca, qux officii ratio poftulat, faciant, mitates tolcramqs, fi paupertate divexemur, [ Pleri« Titulus LXXVLI.. Studicium extremum. IOI Plerique enim ( :n'ccxvveyro me quisquam ira- tur; una füuum fibi mundum ex urbe Grana- cundia commotum hzc dicere arbitretur ) tenfi, vel a Turcis co&mit; alteri Deus libe- non fecus ac fi nec judicium futurum fit, raliter impertivit, & fuam absque vicino- nec providentia ulla rebus pra(it, atque hu- rum, aut vicinarum fübfidio accepit venu- manas actiones confípiciat , velut in denfiffi- ftatem. Qui neutram novit , utramque di- mis noGtis tenebris ea faciunt , quz faciunt. vitern, & formofam cenfet, nec emendicatam $, Anton, XV. S. Antoninus inter catera ait : Scien- aliunde formz gratiam ab alterutra cogitat , P.4.tit.. dum, judicium illud fore juftiffimum : cujus nec inter veram, mentitamque elegantiam 401 $9- has reddit rationes : Humanum pervertitur difcernit. Hoc eft, quod ait D. Ambrofius: judicium timore , cupiditate, avaritia, odio, Sunt multa fücis illita. Eftplurima animarum & amore amicitiz , vel confanguinitatis : elegantia vera, & fyncera , eft etiam plurima s' Aug- "0 fucata; eft nitor genuinus, eft & (imulatus & JinP[oj, Addit gloffa tres alios defe&tus , ícilicec im- peritiam ; u ignorantiam , timiam compaf- fi&us. Difcrimen juftum hic flatuere inter fionem 1 s ceruffatum , & folidum , inter apparens , feu erie alterius, rigorem , feverita. tem: fed nihil horum poterit effe in Chrifto. larvatum , & genuinum , verumque non Citatque authoritatem S. Hieronymi , mo- valeamus 5 in obícura hujus vitz nocte po- dum , quo iram & farorem huic Judici ineffe fiti fumus: Verum, ubi Deus füpremi judi- intellisi debeat , in hec verba explicantis. cii lucem accenderit , ibi fingulorum ora, Ira Dei non eft concitati animi füror, ut no- vultusque patientia cernemus, & qualis quis- ftra, fed jufti fupplicii conftitutio. que fuerit, intelligimus: Quz luce purgen- tur tua. m Did Nyf. XVI. Ecclefiafticus ait : Zn fine bominis de- $- 3- fer- mudatio operum illius. In fine, hoc eft, ut multi 2. pO . ; XVIII. Apud Davidem, ubi de ratione agit; Ibidem. Dom. r. exponunt, poftquam vivendi finem omnes qua Deus omnes homines judicabit, hzc z- homines fecerint, & univeríale judicium in- quus hic Judex ait : Cum accepero tempus , ego Quadr. ceperit, & libri vit fingulorum explicati Juflitias judicabo. Pfal. 74. v. 3. Cui di&o S. füerint, ubi tunc nudabuntur cujusque ope- Textus hzc mox fübjicit : Liquefatta eft terra , ra. Notate: Tabernam nundinatoriam nobi- €9 omnes , qui babitant in ea.. Quidam non val- lis , unaque pauper obeunt.. llle divite ve- garis eruditionis Author inquit : Quo fenfü ftitu, hic vulgari , lacero, fordido amictu. dicitur, quod colliquefcenr cum terra omnes Inftituunt publicani fcrutinium , quantum incolz, quando ad judicandum Dominus ve- ] niet? Refpondet appofitiflime in rem no- | quisque ferat: De nobili haud dubium, quin &ítiment, tam venire auro argentoque onu- ftram, metaphoram fübeffe di&o, füumptam a ftum , quam amictu & corporis habitu eft monte; quem nix, quantus quantus eft, ope- $ Alb. [ 4 n fplendidus ; inopem vero preter centones rit ; Dum ira efl, ut fepe in partibus, & in Dom. 16, fuos, & obfoletos pannutios nihil conferre. totis frigidioribus regionibus accidit, non la« pides ab arboribus , non itinera a cavernis poft Pett Cum ad rem veniunt, & quemque feorfim explorant, plurimum fe lapfíos judicio inve- fecernuntur, contegente omnia nive, donec niunt; quem enim opulentum exiftimabant, fol eftuans ; tepidiorque aura illam folvat, illum pauperem & absque nummis reperiunt; & cujusque rei fpeciem nudet , atque often- folaque exteriori fpecie , quam oftentabat, dat. In fupremo mundi die tale quid eveniet: fulgentem ; quem vero inter mendicabula Liquefadta eft terra, & omnes , qui habitant recenfebant, apud hunc nullum deprehen- in ea. Tunc enim fol juftitiz divinus liquefa- dunt in paupere veftitu affüumentum , quod ciet nivem, hoc eft, auferet larvas, vela de- non fit Ícutato , aut puriffimo auri ducato trahet, quz veram agnitionem vitz cujus- infertum. Quis hoc fibi perfuafiffet ? Tale :que occulebant, itaque luculente, & diftin- quid eít , quod dicit Sirach : n fine. bominis €&e ; qualis quisque fuerit, intelligemus. U denudatio operum illhu. Multam in hac vita XIX. Quzrunt nonnulli, cur de Chxri&olþidem,?ï ftaudem oculi patiuntur humani, & pluri- venturo Judice Malachias dicat e o Oritur vo- mum errant hominum judicia. Sed cum ad bis timentibus nomen meum, fol juflitie, & refpon- :;' emporium judicii univerfalis appulerint, de- deht, id fieri ad differentiam hujus materia- tegenturque & expenduntur mores fingulo- lis folis , a quo illuminamur: Quoniam fi rum , tunc intelligecur ; quantum aberra- hic fol tantum tribuit malo, quantum bono; tint; quos enim hic admodum fanc&tos puta- TOA Chriftus e contra faciet, quia tunc quemque T runt, €os fuiffe infignes peccatores videbunt, pro meritis fuis patefaciet, diftin&diionemque & fuiffe fan&tos, quos fufpicabantur improbos. epil Y perfonarum faciet, &improborum quidem fla- XVII. Ob id dicebat S. Ambrofius : Sunt ^ gitia deteget, proborum vero virtutes mani- Ibidem, | multa fucis illita, quz luce purgentur tua, o feftabit, & füo quisque pretio eftimabitur, & Deus, quam multa habet hec vita, quot vitas veritas confpicua fiet. [taque ut a corporeo hic mundus fucis imbutas, accerfito , & per- fole fecernatur, qui eodem modo omnes ha- egrino ornatu te&tas, & quam neceffe habe- bet ; Chriftus Judex fol juftitiz dicitur. In mus , ut lux univerfalis judicii tui adveniat, hac cogitatione fuit doGtiffimus P. Francifcus ut quz fit fita, aut pida , que fincera, & de Ribera , in ea verba Prophetz fic com- integra fanctitas palam fiat ! duas per come mentatus : Dicitur in die judicii Chriftus fol pita videas mulieres, ambas formz, & ve- juftitiz, qui claritatem fuam & lztitiam red- flitus elegantia preftantes , una propriis , al- det juftitiz, id eft, fanGtitati, quz ante obícu- jibus tera commodato acceptis monilibus onera- rata erat laborib'u .s, & calamitatibus, qt 3 juíti L J JBibliotbece . Manualis -Concionatoriee 102 r jutti affligebantur, ac fi mali effent. Ibi pluri ait: Venter tuus aceruus frumenti , *vallätus liliise mas videbimus detectas fraudes ; ibi fient ex- Cant. 7. 2. velut dixiffet : Quod Maria nubes d plorata, quz olim dubia ; ibi intelligemus ; fit, quz alvo fua fulgur compleGtitur , quis j dubitet, quando facrum oraculum perfpicue (IJ quibus artibus conquifitz facultates ; qua in- tegritate definitz lites, pronuntiatz fenten- affirmat, uterum illius perfimilem effe cumuli at triticei liliis obfepti? Hincne autem fit, quod u tic , qua ratione officio fuo Palatinus fatisfe- cerit ; quomodo rex fuübditorum fuorum illa fulgur apud fe habeat ? Imo vero aliud j rofectus, & emolumenta curarit; quomodo quidvis potius inde confequi videtur. Quid (ic Epifcopi neceffitatibus pauperum fuccurre- enim amabili tritico & formidabili fulguri ? & uid ignibus illis coeleftibus cum albicanti- t rint; denique ibi videbimus , quomodo alio- rum quisque muneris füi partes expleverit ; busliliis ? Admirabilis fuit hac de re, & per- pk commoda przfenti caufz divi Epiphanii fen- fi & quis rerum füarum fategerit. ' Idem$. t. XX. Dilectus difcipulus vidit quondam tentia. Quid enim ? Nonne Maria in utero füo Ài Dom. 1j acervum tritici coronatum liliis habuit, quo jlla Adv, füuum magiftrum fpecie tam formidabili, ac terribili , ut exanimi fimilis ad pedes ejus pro- tempore in caftiffimis füis vifceribus Filium NX Dei geftavit, illum omnibus gratiis refertiffi- lapfus füerit: Cum vidiffem eum , inquit iple E Apoc. 1. c. 17. Cecidi ad pedes ejus, tanquam mor- mum , quibus mundum cumulaturus erat ? Y Nofie inalvo fua benedicta portabat triticum , tuus. Quid fuit in divino Magiftro, quod tan- ti) tum horrorem injecit tam chari difcipuli ge- 'ex quo tota animarum alimonia conficienda, Te & Á 'neroío pe&tori? Quid illi ic omnem fregit, & panis ille pinfendus , qui de feipío aiebat: ia :ademit animum, ut tanquam vita ac fenfibus Fgo fum panis vivus , qui de celo defcendit. Joan. üi 6. 41. Non eft, qui hoc neíciat. . Dicit ergo deítitutus coram eo, quem loquentem au- qL diebat, corruerit? Magna, haud dubium, tam nuncEpiphanius : Ex hoc pofteriore illud prius de neceffario conficitur , eftque hzc infallibilis magni terroris caufa fuerit, An forte prefe- foi rentem manu flagra vidit, ut propterea vio- confecutio ; Maria panem de coeloin alvo ge- De ftabat,ergo fulgur ; portabatlilia, itaque ignis, lentum illius rigorem formidarit? Nihil tale dii vidit. Quid ergo habebit in manibus Domi- fulgur interius in uterogeftat. Quiain illo ex- i tremo ultimi judicii die quid mifero, atque in- nus, quod metu tam vehementer. Joannem. fi perculit, tantumque non exanimavit ?. Ipfe grato peccatori erunt dona, quz hic illi Deus plenis manibus effudit , nifiirzillius fulgetra? hoc exponit ; inquiens : t babebat in dextra (in fua flellas faptem ; ib. v..6. ltane-vero , quod quid dulcis panis temporalium beneficiorum, l nifi ignis zternorum füppliciorum ?- quid li- ftellas in manibus ejus vidit ; contremuit ; Si vidiflet vibrantem radios ,. ftringentem lia gratiarum male expeníarum, nifi mater ; t flammarum fempiternarum;? gladios, intentantem lanceas, nihil mirare- tur : At quid in ftellis, illaftriffimis & jucun- . XXIII.. Dionyfius Uticen fis ai't'. : "Ili.c;&sï,.&Dimxyüus quercus ;»ultum fructum ferentes, diuturnio- Uticen. 1. Q diffimis illis fideribus viditquod eum in tantas l anguítias compingere potuit? Lauretus, An- rem hyemem fore fignificant. Mirum pro- !. de sgtie; tonius Ricciardus, Petrus Berchorius ; Joan- gnofticon : Itane vero abundantiores earum * ^ [ ad nes a S. Geminiano, & alii plures ajunt; ftel- arborum fru&tus certo indicio fünt hyemis & prolixioris, & mole(tioris? Quid ea res nobis üc las effe fymbolum gratiarum ; quibus Deus m animam exornat, & lucis, qua eam perfun- portendit, nifi utomnes, quotquot Deus.füa- rum gratiarum fructibus cumulat, & onerat, li dic.. Quod fita eft, quid mirum, quod Joan- Bem in confinia mortis adduxit (tellarum in- admoneantur, magno ftudio, diligenter, ac foe B tuitus? Servis enim Dei nihil parem tremo- licite animadvertere, quomodo in animiarum Oleifer rem adfert,. ac beneficia Dei, dum fecum at- fuarum ufum , & tam muaifici Domini officia apud Nf pI re&e illius beneficia vertant, nam pro gravi- lCu tenti reputant ,. flrictiffimas eorum rationes Dl Ül olim coram fümmo, & equiffimo; formi d tate munerum non bene curatorum, erit ma- .gnitudo poenarum, & multum fru&um feren- biliffimoque tribunali reddendas. lb*ï&em d XXI. Huic propofito oportunum eft zni- tes diuturniorem hyemem f(ignificant?. quod N m Juculentioribus verbis S. Gregorius. hom..9. li a quoddam eladii, qui ad cotem oleo tin- àm olearum acuitur, cum hac adfcriptione : fic expreffit: Dum crefcunt dona, rationes K Lenimine acutior,fübaudi, redditur. Quis leni etiam crefcunt donorum, & ponderibus gra- D oleo obtufum exacui poffe ferrum cogitaflet? tiarum acceptarum , & neglectarum ,. paría n erunt ponderà cruciatuum. N & Id vero in illo füpremo die primum infigni- ter fiet, oleum namque mifericordiarum , & . XXIV. . Probrofiffima morte defun &us 8S. Petrus fuerat Dominus nofter, jamque in vitam glo- Chryfol.£ a! gratiarum, & donorum, quibus hic a Deoper- fufi, ac delibuti fuerunt ingrati peccatores , a- riofus redierat, & totos quadraginta dies ad- 95 huc exegitin mundo, antequam in ccelum ab- t cuet tunc ejusdem indignationem , inflamma- bitque iram, ut gravioribus füppliciis eos ma- iret, crebro invifens Apoftolos, & quz de re- l gno ccelorum illos fcire oportebat , docens: &et, qui oleo beneficiorum deliniri noluerunt, ut ad vite melioris ftudia converterentur. Quibus & przbuit feipfum vivum poft paf- fionem fuam in multis argumentis, per dies $. Epiph XXII. S. Epiphanius de auguftifima co- delaud. ]orum Regina ait: Ipfa eft nubes tonitruifor- quadraginta apparens eis, & loquens de regno Dei. Virg. Ita S. Lucas AQ. 1. 3. 3. Hic cuivis vel medio- mis,quz fulgur interius in utero geftat. Neque hoc affirmafle fatis arbirratus , etiam ex canti- criter docto dubitare in mentem veniet, cur 'Dei Filius non ftatim a morte ad Parris (ui cis fententiz füz füffragium accerfitjinguiens: vitam Sermoni meo atteítatur divina fcriptura, dum dextrgmwafcenderit, cum mox , ut in rediit, pv E -- Tuuls LXXVII 103 h f)fadicium extremum.— *j XXVIl. Neronem, romänæ narrant hi&o- Hartinck N redþiit, .pofTeHïöne(rxl folii gloriz adire merito debuiffe videatur? Cur ergo (uum afccnfum riz.. confulibus & fenatorum principibus pe r. Conc. ruft, d fuafiffe, ut, pofito tantiiper füpercilio, mi " i Dom 3. li in diem quadragefimum lufpendit? Cur tam Adven;. diu procraftinavir? Refpondet facer Raven- fisque feriis larvas fubirent, & in cafaris gra- d tiam, romano in foro faltum hiftrionicum d natum Archiprae(ul. S. Petrus Chryfologus verbis quam przclaris ac gravibus, tam com- ducerent: armatz fuerunt cefàris preces, d modis. & rei prz(enti & noftrz inftitutioni , quibus ada&ti fenatores larvas deridiculas in- dicens, Chriftus quadraginta diebus re(idet, duunt, in forum profiliunt, choreas agunt; " & remoratur in terris, &. fi dici fas eft, Pa verum medio in falta fübmilTi a Nerone fa- l tris occur(um differt, Patris füfpendit am- tellites, perfonas faltatoribus detrahunt, & ] plexum, donec totum fe relevet, & reformet fenatoriam produnt levitatem. Quod dede- i fuz afcenfionis ingloriam Hzc ille ferm. 8;. cus tam grave confufis accidit, ut nonnulli 0 Admirabilis loquendi modus ! Pendite in his pudore exanimati corruerint in mortuos, alii illud diligenter, quod dicitur, donec fe rele- perpetua rotati amentia, non prius refipere vet, & reformet fuz afcenfionis in gloriam. ceeperint, quam vivere defierint. Quantus ! Eratne in Chrifto quidpiam. quod reformari ergo pudor, furor, timor, in die judicii pec- y vel deberet vel poffet? . Et qua ille przpara- catores occupabit, cum przeíertim membra j tione opus habebat, ut Patris dextram pete- illa. quibus abufi contra Deum & naturam ret? quid totos in hanc rem quadraginta dies funt, turpiffima & fligmatica videbunt, ut h expendere neceffum erat, ut Patris occurfum velut ín viva tabula, omnia legantur fcelera. differret,& füfpenderetamplexum,; quoad us- Is ve tot dies fuz reformationi & preparationi $ Jcïxä. 5 dediffet? — Nihil habebat Chriítus, quod re- formari deberet , quod emendatione egeret, MLSCELLANEAL ) nec ulla illam a ccelo retardabat neceffitas ; f j Qualitas. Q differebat tamen afcenfionem , ut pulcherri- Ofüe feptem diebus cum arca circum. Jof. 6. je mum nobis reliaqueret documentum. Nam I. ] fi ille, qui nulla opns habebat reformatione, ibat muros civitatis Jericho, tuba clan- : & quoad-omnia perfe&i(fimus, confummadf- gens ; quod figura erat Judicis, nam & tunc fimusque erat, fe formare videtur, & perpo- ante quam mundus per lunam (quam Jeri- " cho (ignificat) figuratus pereat, lol & alia lirc priusquam Patrem adiret ; qui tam mul- d ta habet, quz plurimam requirant reforma- fidera, quz funt militia cocleflis; ipfum in- folito curfu circumibunt, fignaque dabunt. tionem , & emendationem , & emundatio- nem; multa, quz plurimam defiderent cir- II Cor fapientis in dextra illius, & cor Eccl. 16. TDionyt p Uticen, lu cumípe&tionem, quomodo is audebit coram ftulti in finiftra ejus, ait Salomon, quia ju- V: 20: , 1 degpri illo apparere? quomodo tot peccatis onuftus, ftusomnia (ua cogitata refert ad dextram Ju- Mu tot flagitiis pregravatus, & contaminatus, dicis ac Dei gloriam 5 ftultus vero cogitatio- adire tribunal Judicis, qui. tamerfi nunc pa- nibus àd finiitram fe vertit. tienter ferat, & conniveat, & diffimulet, de- IIIl. De minimis non curat i pfæfor ; a,'unt S;-Berlï. f, mum tamen non parcet, fed pro feverioris j u« 55 in jurifte, fed vel maxime Deus, quia, teíte S. C t» ftitie ratione in illum acerrime vindicabit, & graviffima füpplicia decernet? L] : Bernardo, nihil inl'cruxatum re'inquet ocu- rum faorum operum lus ejus. - . Oleafter XXV. Felici reliquo apud Nyff, progno flico. primam. ex cre aturis. produxit IV. Si duo folia fu mantur , & in alrtero'ïnfhin«pv.' lucem: dixitDeus. — Fiat lux, £? fa- C- 5- ïä. L m Dominus quidpiam aqua, in altero quid fücco citri ? G efl lux , & vidit Deus lucem , quod e[Jet bona , Ícribatur, nihil quidem in utroque appare- u Gen.1.3.4. Animadverte, & confidera dili- bit, (ed &i ad ignem applicentur, mulra in genter locum hunc,. inquit Oleafter, qualiter pofteriore, nihil in priore folio fcriptum re- non fat fuerit Deo lucem pulcherrimam crea- perietur ; fic fe res cum con(cientia jufto- h re, nifi & eam, poftquam condita erat, exami- rum & injuftorum habebit, nam in illa, quia j net. Quz demanibus Dei prodeunt Opera, ea per aquam tribulatrionum fcribitur, nihil in integritatis fuz , & perfectionis fuam fecum judicio mali apparebit , plurima autem pec- adferuntconteflationem. Cur ergo lucemDo- cata in conícientia malorum legentur. minus tam ftudiofe circum(pexit, cam curiofe ^ Pottü L Quantitas. arbitratus fuicj tam dligenter confideravit? .Chryfol.f. Quid nzv i, quid obícuritatis in luce effe po- o» V. Cum Philippus [L. Hifpaniarum rexDrex,in terat?. Qu j id nobis illa disquifitione fignifica- duos e magüatibus in templo garrientes vi- trib. & 9. re voluit? Refpondet Olealler : Exiftimo , 2, , diffec, & poft rem divinam ad conclave re- hoc mihi dicere velle, ut examinem, & difcer- diens: dixiffet ad illos: vos in confpectum nam ego tenebras meas. fiquidem ille cam ftu- meum amplius non venite, adeo hz voces diofe examinat lucem füam — Judicio ergo illos tarbarunt. ut alter moerore fenfim cons j laborare probat, qui non tota diligentia, Fu tabuerit. alter ftupido fimilis in omnem vi- omnique folicitudine ad futurum Dei judi- tam manfíerit. At quem effedtum illa Chri- cium fe comparat, quando & Judex ipfe fuo (ti verba : difcedite a me maledicti, produ- exemplo premonftravit, quid hac in re agere cent ? Z debeamus fijuftiiam illius evadere, & effu- tius : fis.Fulg.L.4. :; gere vindictam volumus. (,VI. Redle ratiocinatus eft S. Fulgen anguie 104 Bi'bliothecæ Manualis Concionatorice fanguinarius Herodes timuitinfantiam in fce- thalem morbum incidit, per dies quadragin- fle Epiph. no cubantis, quanto magis timere debemus ta quotidie euchariftiam fümpfit, thefaurum omnipotentiam judicantis. privatum pauperibus diftribuit , rebelli filio Gran. in VII. Ubi Jofeph dixit fratribus : ego fum injurias remifit, pectus cruce muniit. dz- mones apparentes fugavit. & elatis in coe- loc.com Jofeph frater vefter, quem vendidiftis in f. 823. JEgypto, non potuerunt refpondere, nimio lum oculis fpiritum Deo reddidit. terrore perterriti ; quid dicent peccatores, fi Chriftum in judicio dicentem audient: $. XV. Ego fum frater vefter, quem vos crucifixi- AXIOMA T A. ftis, & viliffimo peccati pretio toties vendi- diftis. n judicari vis ? teipfum judica. Drexel. in I. NO Sich felbflen ricbten , tbut. Ürtbeil fcblich- tribin.l 14 Ibid. VIII. Hzretici quidam accepta mortis fen- ten. C. tentia, ne in publicum prodire cogerentur; Suple, fibi ipfis mortem confciverunt. 'Quam acer- II. Amans de amante judicans, non judicat. Ibid. tex, n it bum erit coram toto m : Judicio amantis nil indulgentius. Don 1. fententiam audire. undo dampationis potBent, III. Nolite judicare, & non judicabimini. Luc. 6. V. 37* JFer nicbt urtbeilt , z»ird nicbt geurtbeilt. Utilitas. IV. Qui timet judicem, cavet culpam. Anon IFo der Ricbter oor Augen fLebt, ? Num, 12. IX. Afina Balaam vifo mucrone angeli; retro ceffit; num vifa Judicis romphza, pec- Laf[st ficb kein. Uebeltbüter blicken. cator ad fcelera progreditur? . NV. Judicis eft recti nec munere; nec pre- Buchlerus Tfal 7. X. Rex Sicambrorum Bafanes in infigni- ce flecti. v, Judex, lil W. 1 3- bus füis nudum enfem cum laqueo habebat, Guier Richter braulcbtï nicbt fcbmieren, addita epigraphe : difcite juftitiam monici. ]ta DEUS gladium & arcum, tefte Davide $ XVL . dicente: Nii converfi fueritis, gladium fuum AUTHORES. vibravit, arcum fuum tetendit, & paravit illum. I. Teremias Drexelius in tribunali. Jpni. h Beffeus in XI. Hofius epifcopus Cordubcnfïs ad Con- II. Gabriel Inchinus de noviffimis p. 2. UT liI. Petrus Canifius to. 4. de noviff. conc. r. Ítantinum imperatorem coercendum fcripfit : --- --"— A "; —— o "m m u u de judic.. Define, memineris, te mortalem effe, refor- IV. Petrus Beffzus de noviff. p. 2. - mida diem judicii, ferva te in illam diem pu- V. Philippus D'Outreman in padagogo chriftiano. p. 1. c. 3. $. 8. & 7. rum, ne te miíceas ecclefiafticis. . V]. Ludovicus Granaten(íis in locis com« Ibid. XIÍl. Anachoreta quidam interrogatus, cujus libri lectione potiffimum teneretur? , munw fle 8160 , nullius, refpondit, nifi trifoliaris, cujus fo- VII. Thomas Stapletonus tex. 1. in Dom. Mn n !: lio nigro moneretur mortis ; candido beati- I. Adv. & tex. 9. Dom ;5. poft Epiphan. & V, h tudinis, rubro Judicis. tex. 4. Dom. 4. poft Pafcha, & tex. 6. & 7. Plut. de XIIL. Meffeniz mulieres hoc uno timore Dom. . Pent. k Vili. Matthias Faber conc. 3. 4. $. 6. -7.' infign. a feipfis perimendis abftinebantur, quod pro» mulier. palatum fuerit, eas nudas ad fepulchrum ra- in Dom. r. Adv. & conc. 2. ac 3. in Dom. 2. iendas. Adv. item conc. 3. inDom. 3. & 4. Adv. ite- Baron. àne XIV. Ludovicus Pius imperator, cum rum conc. 8. in Dom. à1. & conc. j. ac 6. in n0738. &anno o&ingente(imo trigefimo feptimo co- Dom. 24. poft Pent. . 049 meta appareret, fciens, his fere fignis mor- IX. Joannes Dadræþs in locis fimilit. V. cem principum portendi, dixit ; Non alium eod. . X timere debemus, przter illum, qui noftri & €o ofephus Langius in Polyanth. V. hujus fideris Creator eft. Sed ejus clemen- tiam non fatis laudare & imitari poffumus, XI. Joannes Major in magno fpec « ui noftram inertiam, cum fimus peccatores V. eodem. : exempl.- l & impoenitentes ; talibus indiciis dignatur XII. Joannss Lopez in epitome V. eod. admonere. Quia ergo & me, & omnes com- XIII. Jacobus Salianus de timore Dei lib. muniter hoc oftentum tangit, omnes pro enult. IDch' l poffe ad meliora feftinemus, ne forte mife- . XIV. Gregorius Reb. in reg. prud. p. 7. ricordiam illo prorogante, & noftra impoe- c. 2. nitudine impediente, nos illa inveniamur in- XV. Dionyfius Carthuf. de 4. noviffimis His dictis noCtem illam pervigilem C. I16. digni. duxit, & mane largiffimas eleemofynas pau- XVI. Ludovicus Gran. in duce peccato- peribus erogavit, miffasque, per quos po- rum C. 9. tuit, celebrari fecit. "Triennio poít in le- TITU. la 7itulus LXXFIII. Judicium 4t&rnerafium.- 105 Ma&-wMæw*www:ww:ww:w»:«MMM-*MMM " L] TITULUS LXXVII. JU D EMERARIUM. - L ICIUM T luxurix deditos judicet, eo quod unum ia Dtenà QUOAD ESSENTIAM. fimili crimine deprehenfum audiat, AR Definitio. $. l. 62 I. .EX S. SCRIPTURA. C, i, Staplet, |St a&us intelle&us, quo. aliekn*oxs moe Qualitas. text, 2, in ].ll LuC' 6. Om, 1, res & facaa fine legitima authoritate I. S! vere utique juftitiam loquimini, re&taP£. s7. vl 37. & caufía judicamus ; nam .fi con- judicate filii hominum. Vo Io IPOH: Pent, ftet de faCto, ex officio incumbat, Àton, illius corre&ionem fufcipere, non modo non AI. Tu quis es, qui alienum judicas fer- Rom. 14» vum ? Domino fuo ftat, aut cadit. V. A peccatur illud judicando, fed laudabilis etiam .IlLl.Quid mihi de iisquz foris fant;judicare? 1* Cor. 5 Juítitiz & charitatis fraternz a&us exercee V. 12. v Doehlens &UE .IV. 1n via ftultus ambulans, cum ipfe in- Eccl. 10. Y ul fipiens fit, omnes ftultos zcftimat. v. 8 Ibid, Divifio. Fuga. Il Dividitur i n femerarium. & ufürpatum a Stapletono. Temerarium eft , quando ob le- V.. Nolite judicare, ut non iudicemïni, in Matth, 7, quo enim judicio judicaveritis, judicabimini. V. 5- ves conje&turas & indicia actio aliena mala VI. Nolite judicare fecundum faciem, fedJer. 7. ac peccaminoía judicatur ; & ab aliquibus juftum judicium judicate. V. 34» detrattio interna appellatur, eo quod vere fa- VII. Non ergo amplius invicem judice-Ron, 14; join. z. mam alterius in mente finiftre judicantis im- mus : fed hoc judicate magis, ne ponatis of- Y- 4« minuat; de qua Chriftus in evangelio locu- fendiculum vel fcandalum fratri. MIZE tus eft, dum dixit: Nolite fecundum faciem . VHI. Nolite ante tempus judicare, donéc'. Cor. 4. judicare ,. fed re&um . judicium. judicate. veniat Dominus , qui illuminabit abícondita V* 8 0 Ujurpatum vocat citatas Author, quando quis tenebrarum, & manifeftabit confilia cordium. de crimine quidem comperto, íéd (ine legi- i" IX. Propter quod inexcufabilis es, o ho-Rom. 2« tima authoritate judicat ; ut fi quis a&tum mo, omnis, qui judicas ; in quo enim judicas * 9* alterius malum ex odio ,. fáítu, libidine re- alterum, teipfum condemnas : prehendendi judicandum füfcipiat; de quo agis, quae judicas. | eadem cnim lä Rom. 14. V. 40 S. Paulus locutus eft, dum dixit: Tu quis .X, Ve, quidicitis malum bonum & bonumlfate s. 1 es, qui alienum (ervum judicas? . De priore malum,. tamen, quoniam crebrius ab hominibus exer- tenebras. ponentes tenebras lucem, & lacem** *o» ^ cetur, potiffimum deinceps fermo erit. - $. Ill " ,O. e IIl Primus elt, ex fóla externa facie alium cri- -EX»'SS. PATRIBUS ET D I) tninofum judicare ; quo modo Socratem olim CTORIBU S. T quis ebriofum temere judicavit, eo quod fa- ' Quantitas. Y, ciem Ííolito rubicundiorem haberet. Räve eft, dealio judicare. Unde etiamS-Ambrán IV. Secundus eft, atfionem de fe indifferen- -G Ícriptum eft: Nolite judicare, & nonPF 118» v teim . peroer[o fine fattam interpretari ; ut i quis fa- judicabimini ; cum enim unusquisque fit fuo- cerdotem in domum füfpe&e mulieris in- rum conícius peccatorum,quomodo poteft de trantem judicet ex intentione cum €a pec- alteriusjudicarepeccato? [udicecde alterius " candi ingreffum effe, cum tamen is ad ejus- errore, qui non habet, quod in feipfo con- dem confeffionem excipiendam intrarit. demnet. Judicet ille, qui non agic eadem, V. Tertius ,. de a&tione alterius apparenter bo- quz in altero putaverit, punienda. ) na €& virtuofa [inifirum judicium ferre ; quemad- Em C IL. Ob hoc judicare de aliis periculofüm Cafian. 1. J modum Heli olim Annam Samuelis matrem eft, quod ignorantes vel neceílitatem, vels.c.3o. ferventius orantem in templo, merobibulam, ratiogem , qua illi hec, in quibus offendi- vinoque ebriam judicavit, X ]i5 mus, aut recte coram Deo, aut venialiter VI. Quartus, alienam a£tionem tinus , quam agunt, invenimur eos temere judicaffe, & cenferi eporteret, bonam ac iaudabilem judicare ; ut er hoc admittimus non leve peccatum. g, fi quis aliquem eleemofy nas dantemyidens, IIi. Stulti tanto intenfius de alieno judi- S. Greg.in mor. judicet ex alieno marfupio dediffe. cant, quanto füa profundius ignorant. VII. Quintus , ex actu vitiofo unico cotmmifJo IV. Humanz mentis eft proprium, hocIdemL 14; proxümum babitualiter talem e[fe judicare ; u fi InOr. c, I« fibi fieri fufpicari, quod facit. quis alterum femel ebrium advertens, te- V.. Comparavit (Chriftus) proximi pecca- S. Doroth, mere judicet, ebriofüm, vinoque multum tum feftucz , judicium vero trabi; usquefetm. 6. deditum effe. adeo grave & infuave eft, proximum judi- VIIL Sextus eft, ex fatto unius perfone vitio- care, ut fere omne peccatum excedat. fo totawm. aliquam. communitatem vitiofam judicare ; VI. In homine carnali tota regula intelli- S. Aug. f& ut fi quis religiofos certi ordinis, avaros a gendi, eít confuetudo cernendi. 47» de Jl . AR..P. Lobn. Bibl. Man. Tom. 1I. ut " ; tempe 106 "Bibliotbem Manualis: Concionatoriee j XV. Aliter hominum livor, aliter Chriftuss. Hiet. Ü S. Greg. in Vi!. Sunt aliqui, qui de omnibus male ju- H mor. judicat ; non eadem eft fententia tribunalisep. 39« dicant. Dicuntenim, fi quis ftudet humilitati, t hy P ocrita eft : (i recreationi, gulofus eft : fi ejus, & anguli füfurronum. Multe viz vi- j ati dentur hominibus juítz, quz poftea reperien- jentiz, timidus eft: fi juftitiz, impatiens eft : i implicitati,fatuus eft : fi prudentise,ma- turprave. Etin teftaceis vafis aurum fzepe litiofus eft:(i maturitati,phlegmaticus eft:fiju- reconditur. . Petrum ter negancem amarz in - o $4 fuum locum reftituere lacrymz. — Cui plus cunditati, diffolutus eft : fi religioni, fingularis lus amat. — : e(t: (i focietati, fecularis eft : fi filentio & paci, dimittitur , X VI. Duo funt, in quibus temerarium ju-s, Aug.l.as diffimulator eft: fi aliorum correptioni, pre- dicium cavere debemus 5 cum incertum efít,c. 29. fümptuofus eft: fi inftac vi giliis & orationi- fomnolene- quo animo quidq ue factum fuerit: vel cum bus, indifcretus eft: (i dormitioni; incertum fit, qua lis füturus fit, qui nunc vel Q ^ as J o M tus eft: fi predicationi & aliorum faluti, a P- defiftat, negligens eft: fi bonus, vel nialüsapparet. Non ergo repree petitor laudis eft: fi . L) dulator eft : fiadu- hendamus ea, que nefcimus; quo animo fíaut; habet gratiam hominum, a lari renuit, fuperbus eft. neque ita reprehendamus,qua maniufe[ta funt, les ama re malum frater- ut defperemus fanitatem. S-Bera.Se- — VIII. Videntur ta do, quia bonüs eft?s. Aug. fü- nenf.to.2. num : conftat enim, quo d judicium, quo ine XVII. Quid perdo, fi cre fer.14.ar!» definite afferunt effe malos cos, ex affectu in- fi incertum eft, utrur fit malus, licecquidem, petP£147* utcaveas; né forte verum (it, non tamen dam- T3 d 0 3* clinante, eos trahit ad fentiendum male de nes, tanquam verum fit. Hoc pax jubet. !4: 50 L eis, Includit igitur, & nutrit abfconditum t, & fequere cam. .venenum & odium. L] Qusre pacem; ai Damnum. $. Doroth. IX. Quid magis aver fatur & abominatur fer. 6. am crimen hoc, XVIII. Temerarium judicium ple rumque S.Aug. lc Deus, inquitS. Dorotheus, qu inf, Dom. Tib 14.1 ut preclare omn es afferunt Patres noftri? nihil nocet ei, de quo temere judicatur : ei n monte. hil pejus, nihil deterius; autem, qui temere judicat; ipía temeritas ne- | quandoquidem ni ceffe eft, ut noceat. uam proximum j udicare cenfuerunt. Ibidem. X. Adeo grave, & moleftum eít, de quo- " XIX. Malum efít, propri a peccata '-n'on cer« S. Chryf. bom. 24« 'ut Chriftus in evange- nere, duplex jam aut tri iplex peccatum eft ju- in Maàttlt, Wi fs vis peccato Judicare, lio apte di xerit: Pypocrita ejice primum trabem dicare alios, &in füo oculo trabem absque do- lore geftare: omne quipp e trabe gravius eft.. [ENAT de oculo tu0, & tunc poteris ejicere feftucam de ocu- $ XXO P Peccavit aliquis, & alium idem com-D. Chryf. N lo fratris tui. Comparavit proximi peccatum :1 bi, usque adeo gra- mittentem pecca tum condemnavit. Is in dieto: 5. fere i7. feftucz, juüdicium vero tra illo valde amaro non eam poenam luet; quam f ve & infuave eít; proximum judicare; ut tere at. - eccati natura expofcit, fed majorem, quam omne peccatum exce a. duplicem & triplicem, non propter id, quod l Detr. Blef, — XI. Nolite hominem criminofe arguere; ipfe peccavit, fed quod alium judicavit ; & Domini, füo enim Do- ideo in eum fententiam feret Deus. . epift. 45.. nolite judicare fervum ;1- S. Cyrill. mino (tat, aut cadit. Ejus eft judicium, qui. XXI. Qui fe ad judicandum exercet, 1 ícrutatur renes & corda; qui fcrutatur Jeru- quit S. Cyrillus, non táncum divinum alriffi- Alex. in c mum thronum invadit ; fed in ipfam inefta- '- Deut, CA (alem in lucernis, cui cogitatio hominis con- . fitetur. Etfolirelinquatur] 'bilem gloriam fe peccare fciat, que non : udicium, cuiomne re&te & jufte judicare novit. judicium de dit Pater. Oleaft. in XII. Sunt homines, qui ea facilitate alios XXII. Nil adeo provocat Deum ad iram;*. Doroth. ac fi qux in corde eorum nihil ita hominem ípoliat, & omni prafidiol. c cap. 11. de malo judicant ; ac virtute denudat, nec ad íummum difcri- CA Sap. funt; eo acumine viderent, quo Deus fcruta- V 20 turrenes & corda ; quos locus ifte arguere vi- .men adducit, ac proximuin j udicar—e,ög con- demnare, & nihili eum ducete. Levit, 13.detur, qui non per mittit, facerdotem facile Dida Stell, hominem leprofum j udicare, fed prius mul- XXIII. Fierinon poteít, quin in manum di- vinz irz incidas, quandoquidem tam auda xapudManfi tis diebus includere, & judicium fufpendere. tt. 42. dif, uod fi Dominus non finit facerdote m faum es, ut judicium Dei fureris. Homo quippe vi- lis cernit, difcerne- det, quz foris funt, Deus aute mintuetur cor.? "* $: ftatim de lepra, quam ocu XXIV. Quod fiis (Pharifzus evangelicus)s. Chryf. re, quomodo te permitte t de cordis malitia Is s Y roximum temere judicare? - qui nihil peccavit, & peccantem alium (quito.5. $.17. »» P e manifeftus erat omnibus) verbo brevi con- $. Dototh. XIII. Quid nobis de proxi mo? Q]idl no- i. c"' bis de alieno & malo eccato? . Habemus demnavit, tantum ja&turz fecit, & in tantum habemus, quid co- eft punitus : qui multum quotidie peccart; in nobis, quod curemus 5 mus, unusquisque aliorumque vitam condemnant, cogita quan- gitare, & fatagere debea tam füftinebunt poenam ? quomodo omni lu s. (* noftrumi attendat fibi ipfi, & fuüa igüus mala ) venia excident ? in quo enim judicio judica- jas virtutes per- tis, inquit, condemnabimini. 8, Grep. XIV. Debetquisque propr XXV.Nos miferi citra delect um judicamus,S. Dorotkt, fup. Eccl. pendere; & pro qua litate virium curam alio- T dum dele&tatur bono glo- faftidimus, odimusque, ac nihil facimus,quid- ferm. 6. rum fufcipere, ne, quid videmus, quidquid audimus; quidquid rix , fiat fubditi s author ruinz ; & qui gra- vatur pondere fuarum; velit fieri judex alie- tandem füfpectum habemus ; & quod longe gravius eft, non malo'ac damno noftro conten- narum culparum ; durum enim eft, ut, qui neícit tenere moderamina vita fug, judex ti,czterosin communemruinam pertrahimus. Quemcungue enim ex fratribus noftr isobviü fiat.vitz alieng. ha*bucg- Titulus. . LXXV HI. Sradicium: temeravium. 107 )SSI Hier. habuerimus , eonfeftim illum alloquimur, ac rabam, nec illam agnofcebam; iö&ruendo me, 53 le dicimus ; lllud & illadaffectum eft, eique pa- ne ullatenus ego judicare przfumam aliquam " riter nocemus , dum cordi ejus pravas cogita- rationalé creaturam , & precipue fervos tuos, tiones, lutulentasque cloacas ingerimus ; nec de quibus aliquando. velut ex cgcitate ; & eum timemus, qui dicit: Vze, vz illi, qui pro- norans, hac eram infirmitate corrüpta, quia ximo fuo turbidam fübverfionis potionem b colorata fpecie tui honoris, atque falutis j propinat.. Caterum dum hoc agimus; demo- animarum , temere judicabam. nis peragimus munus acopus; Neque id cu- VI. Rex Totila cum Caffium Narvienfem S. Greg. 1. D s-Aug.Lh* 3. Dial. c, ; r& prorius nobis. Quod enim opus aliud agit Epifcopum facie rubicunda preditam con- 6, PA dzmon , quam ludere, & obturbare quem- fpexiffet, ideoque ut potui affiduo deditum | quam ? Itaque demonum fümus coadjuto- contempfiffet , malignus fpiritus fpatharium I€5, & cooperatores,-in noftram ip fo r illius invafit, nec ante vexare deftitit, donec l rum aq ad S. Caffium adduc&tus, ab eo liberatus eft. Proximgrum » perniciem & ruinam, $. IV. 'Vil. In vitis Patrum de fene quodam fexage- In vita Pa- h nario, & confümmatz perfeCtionis viro narra- trum c.23. EX LIBELLO. apud R.os- tur, quod in Alexandriam concedens,omnium vveyl. lib, A At celebriorum meretricum in ea urbe exiften- 1. in vita h pb TATIONE CHRISTI. - Qualitas. tium, confcripferit catalogam, & per quoti- s, po. Elee. diani laboris mercedem ad fingulas illarum mof, fol. " Lib. t.c. I n j uc—lhi:c'anïdo alios homo fruftra. lfaborat,. fibi fecerit àdicum , datisque illis ftipendiis , 197. c.35. 14. S. 1. -; fiepius errat, leviter peccat, feipfum ve- easdem induxerit, ut per noCtes ad füum illas ro.judicando & d $ ilcutiendo femper fru&uo- haberet.arbitrium. Ipfe vero (tabat a vefpere eS gl fe laborat. d 1 1 inuno angulocellulz, ubi dormiebat mulier; Lib. c. 14. II. Sicut nob is res cordi eft , fic de ea fre- pfallens & orans pro ea, & mittens genuflexio- , I montt, " quenter judicamus 5 .nam verum, judicium nes usque ad auroram. Unde meretrices fre- propteggþivatqm amorem facilyi;:gr"perdimus.j quentans , omni cum ftudio finem abíconde- . Oi P ; lm Ms Fuga. bat rectum, quem in ftipendiandis hisce mu- Tbid. $. a. - IHII. Ad teipfum oculos tefle&e;. & lieribus habebat , nimirum ne corpora fua .in Mätlh. jïälior'u'm proftituerunt, iisdemque, ne id ipfum manife. t. facta caveas Judicare. . L 2.c.24.' IV. Quid ad te? utrum ille fit talis vel talis? ftarent, ferio prohibebat ; interea vero in urbe . nf Alexandtina male audiens, finifter de vita ejus ieIO. SI fel'o * , l. aut ifte fic vel fic agit, velloquitur? tu non indiges refpondere pro aliis , "fed pro teipfo conceptus quotidie magis invalefcebat , adeo rnl7l utillum calumniarentur, in prejudicium quo- ! mFïOPE*P reddes , quid ergo te imp iyca»s—þ? 5 9 V'. : que aliorum monachorum, dicentes : vere & 1 ipfi homines funt, ut omnes. His vero, qui Y ipfi perfuadere conabantur , ut a mulierum EXEMPLA CATH'OLICA ittarum familiaritate , quam malam effe fufpi- »S. Cyl'ill. EXTERNA.' cabantur, imo judicabant, fe fübduceret, re- , Alex i G -.« Qualitas. fpondebat : Quid vultis ex me ?. Numquid , L Dellt. t. Rez r.I : 'leli fäcer dos Annam Elcanz conjugem; Jadices conftituti eftis füapermea Deo ? [te, de 15. f dum Dominum in templo , toto corde vobis curam habetote, vos pro me Deo non deprecatur, ex labiorum motu temulentam reddetis rationem, Unus eft Judex, & fancta y',Dui judicans his verbis allocutus eft:: Usque quo dies judicii - qua- fingulis reddet fecundum ebria eris ? digere paulifper viaum quo mades. opera eorum. " Tandem apud S. Joanném E- l pl. G 2, Rez. 6.. 1l. Michol, filia Saulis, Davidem maritum leemofynarium Patriarcham accuíatus fuit, j V. 20. füum faltantem coram arca confpiciens, de- qui tamen ejus cum meretricibus initam fa- fpexit eum corde füo , & in occurfum egre- miliaritatem malam effe, nunquam fibi per- .Dijo dl diens dixit : Quam gloriofus fuit hodie rex faadere potuit, ficutre ipfa mala non erat, fed );apxidhïz(lü lírael, difcooperiens feé ante ancillas fervo- fan&iffima & plane irreprehenfibilis. Conver- i titenim Vitalius (hoc fenis hujus nomen erat) | ."' 42 lls tum fuorem, & nudatus eft, quafi nudetut '3 lh P unus de fcurris. pef continuatam hanc familiaritatem multas meretrices ; Accidit vero, quod, dum matuti- )s. Cnf Luc 7, v. .Hl Chriftus Judzis dixit : Venit Toannes TTTE 33r. Baptifta, neque manducans panem, neque bi- no tempore domum cujusdà meretricis egre- . bens vinum, & dicitis : Dxmonium haber. deretur,vir quidam fornicarius eandem ingre- ] VenitFilius hominis manducans & bibens, & diens , validam illi impegerit alapa cum dicto; dicitis : Ecce homo devorator, & bibens vi- usquequo, peffimeillufor Chrifti, non emen- ' num, amicus publicanorum & peccatorum. dat te ab his nequitiis tuis ? qui dixit ad eum: Luc 7. V.. IV. Simon Pharifzus videns Chriftum per- Crede mihi, accipies alapam a me humili, ut ! 39* totà Alexandria colligatur ad clamores tuos. . mittere,utMariaMagdalena procidat ad pedes ejus,eosque rigare lachrymis;capillis exterge- Paulo poft vero vir fanc&tus in cella füa mor- tuus eít, absque eo, quod ullus de morte ipfius p re, & ofculari, dixit intrafe: Hic (i Propheta ferm 9 effet, fciret utique, q certior fieret, Interea vero ater quidam dz- quz tangit eum , quia peccatrix eft. quz, & qualis eft mulf;y? imon ad inftar ZEthiopis ei , qui illum percuffe- V.S. CatharinaSenenfis de feipfa teftata eft, rat, apparens, infignem quoque ei colaphum fe fubjectam fuiffe huic vitio dum dixic: 'Tra- retulit dicendo: £uicipe alapam,; quam mifit M didifti mihi medicinam optabilem contra tibi Vitalius Abbas : & cadens ftatim czp:t quandam occultam &eritudinem, quam igno- fpumare. Hec autem alapa tanto cum tumo- R. P. Lobn. Bibl. Man. Tom. II Q 2 re 108 Jibliotbece | .:Manualis Concionatoriæ & Theus, remque omnem aperuit ; atque bomi- te a circumftantibus audita fuit, ac fi íclope- tum explofum fuiffet, unde illuc cucurrit civi- nis fan&itatem veneratus , altiorem de eo opinionem animo defixit. tas ; ipfe vero ferios poenitentiz actus exer- cens , &quiaa fpiritu maligno atrociter vexae X. Suriusin vita S. Severini Archi-Epifcopi Surius ig Celonienfis refert , quod Dominus quidam , vita. batur, refipifcens,ad cellam S. Vitalii accurrit, ut liberaretur , ubi & protinus ad folum cellz magníis natalibus oriundus, in die nuptiarum füarum ab angelo quodam ad íe fequendum illius afpe&tum defideratam obtinuit gratiam. Dum vero porta cellulz aperiretur, fandtum eur invitante , in eremum quandam du&tus fuerit, inqua vitam per multos annos transe- virum Deigenibus innixum veluti animam ex- Ípirantem invenerunt, in pavimento autem le- git aufteriffimam. Huic die quadam (cire defi- deranti , quale fibi pro vita hac tam auftera in gebantur digito infcripta hec verba: Viri Alexandrini, nolite ante tempus aliquid judi- ccclo przzmium przparatum eflet, Deus reve- " lavit,eum pari przemio donandum, quo Archi- $ Doto care, quoadusque veniat Dominus. fem . Manfi VILi. Idem S. Patriarcha, alia qua darn 9i- EpifcopusColonienfis.Quare utillum,ejusque converfationem videret, Coloniam profe&tus; diíc.6.n 4.ce deceptus fuit, ut fidem adhibuerit accu- fationibus , qu& coram eo de monacho quo- fan&tum Severinum , in throno quodam ma- dam deponebantur, qui fzepius cum muliere gnifico fedentem invenit, atque polt finitam quadam juvencula per civitatem incedere vi- miffam, unacum aliisperfonis illuftribus lau- tiffimo convivio accumbere vidit; Tunc e- ífus, fama publica laborare coepit, ac fiea tanquam concubina füa abtuteretur. Sanctus remita perterritus timere cgpit, ne hactenus ab eo in füummaaufteritate transacta vita, Deo itaque Patriarcha eum pariter & juvenculam acerbe fuítigatos in carcerem retrudi prece- parum grata fuiffet, utpote pro qua altioti non effet przmio donandus, quam is, quem. in perat, verum eadem nocte pius ille mona- chus ei in fomniis apparuit , eique humeros fuha majeftate & deliciis (edere confpexerat ; Deus igitur, ut illum ab hoc errore liberaret; & doríum lividum oftendens, his verbis eum eft affatus: f£lac una vice erraíti , ut homo; angelum quendam ei fübmi(it, qui eum mo- neret, majori ipfum affe&u , fufpenf ad cin- crede mihi, quia de proximo eft vita & mors; hisque di&tis confeftim difparuit. Illucefcente gulum langunculz adhzrefcere; quam Archie Epifcopum omnibus dignitatibus & felicitati- diiuculo experiri volens, an monachus, quem in carcerem conjici fecerat fimilis effet illi bus humanis ; quibusi píum propitius Amulncius locupletare potuiffet. quem viderat in fomno , eüm ad fe accer- firi juffic, eumque monacho , qui fibi appa- .. Xl Celebris eftilla S. Ambr. de S. Theodoras.Ambr. : ruerat, (imillimum videns, Eunuchum , mu« a'Tyrannoin proftibulo expofita, defcripta hi-2. de virg. - lierem vero hzbream efle intellexit , qua ftoria; Si quis vidiffet ad (an&tam hanc vir- CA in Gaza monachum conveniens , ab ipfo in ginem ingredientem juvenem diffolutum , & a fidei myfíteriis inftrui , & baptismi lavacro militari vitz addictum, quem fibi conceptum. formaturus fuiffet? Et tamen audiamus, qua- tingi petierat. lnfüper di&us monacbus $. Joanni feriatim verba recenfuit, quibus hanc liter novellus hic martyr Dydimus fanctam hanc Virginem allocutus fuerit. Frater huc fibi ab eo gratiam fieri poftulaverat : Ceepit narrare ( inquiebat) verbis horribilibus , ut veni, inquit;:falvare animam , non perdere ; ferva me, ut ipfa ferveris. Quafi ad ulteringref- non permitterem perire eam; timens itaque ego judicium Dei, fump(i eam, eftimans; fus, fi vis martyr egrediar. Veítirmenta mute- mus, fume hábitum, qui abfícondat íceminam, quod non immittet tentationem fatanas fpá- donibus. llia igitur baptizata , tantam hinc trade, qui coníecret martyrem. XIL Cardinalis Baron. ex &na fiafio SiziaitäBaron. inde conquifivit pecuniam, quz ad eata in n. 509, monafterium quoddam collocandam füfficere Epifcopo Antiocheno fequentem de mona-^n cho quodam refert hiftoriam. Hicenim cum in'- 8 poterat. Cum hzc audiffet Patriarcha, dixit: Papz ! quot abíconfos fervos habet Deus; otio , magnaque negligentia fuam transegiflet & nefícimus nos humiles? vitam,tandé infirmitate correptus, cum morti In'vit. S. iX. Theus Guerrius Senenfis, vir valde illu- vicinus effet, non folü non timebat, verum eti- Philip. am perlibenter gaudens,Deoque gratias agens minatus, pietate notiffimus, S. Philippp Ne- Nerii . 3: rjo valde familiaris, maximeque ab eodem - ultimum fuum exfpe&tabar viue finem , quem c. L] nl nonnulli ejusdem monafteriiReligio(i,qui cum ?* (timatus, cum ad negotia Romam veniflet, a S. Philippo hofpitio exceptus, vidit vefpere 5. ipfi familiariter egerant, convenientes, dixe- $ Üf runtei:Frater,unde tanta hzc tua procedat fe- 00 , virum Dei una cum quibusdam Przelatis hilari- inGml ter admodum fe gerere, (imulque rifüs miíce- curites, fcire haud quaquam poffümus, utpote qui hactenus te usq; in przentem horam cum re: Quam ob remratus i(thec puerilem redo- lere levitatem, tentatione a&tus eít, num reve- furha negligentia vixiffe vidimus. Quibus mo- ribundus refpondit : vere ita eft, negligentiffi- ra tanta fanGtitate floreret, quanta vulgus ar. bitrabatnr. At cum mane infequenti ad S. vi- me inter vos vixi, veruntamen fcire vos velim, uam de eo angelos Domini in hac eadem hora quandam rum culpas expiaturus accederet, q conceperat opinionem, omnino reticuit. Ad ad me attuliffe chartam, omnia a me admiffa peccata continentem, qui ea, que pofl dimifsá quem is: Caveas, inquit, o Thee, ne ficte ad confeffionem accedas , culpamque velleviffi- fzcularem vitam commiffi, mihi prelegentes mam humanis de caufis filentio involvas : Et me interrogarunt, an ea a me commiffa effe cur fübjecit, confeffus non es, quod heri ve- agnofcerem, quibus ego fabjunxi : Imo vero. ntamen fperi de me perperam cogitafti ? Admiratusieit haic omnia negare non poffum , veru gercigs Tuulus. LXXVIII." Studicium temerarium; 109 certiores eftoté, quod ab ea hora, qua factus XV. S.Matthzus priusquam refetret,quali- monachus mundum reliqui , neminem un- terS. Jofepho beatiflimam virginem gravidam quam temere judicaverim; neque illatas mihi effe, ignotum fuerit, hec verba premittit: Jo- t i [ injuriasrecordari unquam volucrim. Ác proin: Jüph autem cum e[fet jufius. Hzc enim vitg ju- ftitia & innocentia efficiebat, quod , licet Jo- de fpero, ac Deum rogo , utin mequoque ve- rificentur verba illa Domini, dicentis; /Volite feph in gravido virginis utero partem fe non judicare, & non judizabimini ; nec non & illa: habere fciret, noffetque infuper, ex lege adul- Dimittite ,. & dinittetur vobis. Quibus a me teraslapidandas effe,nihilominus fe minimam, dictis , angeli protinus dictam fcripturam di- in przejudicium virginitatis fponfz fuz, füfpi» lacerarunt, & ideolatus & fecurus hinc rece- cionem concipere prefümpferit. Quod velim,. o5 'doad DOMINUM; & audiant temerarii, inquit S. Pafchafius, & di- S. Pafchaf; poít hzc verba placi- 2, in C, I. 'de füum fpiritum emifit. Íícantinter caufarum incerta diu fecum , &re- verentia timoris Dei , deliberare negotia , ne atth. $.Doroth, XII!. S. Dorotheus de fene quodam mona- diícrimine levitatis pre(Ti , in deterius cadant. ferm 6.. cho, nomine Amon, refert, quod, cum quidam Auth. ep.E : . Zelo ardentes cum fuürore abiiffent ad accu- Porro fa&tum hoc Jofephi, Authorem operis imperfeGtiinduxit, ut in hec verba exclama. !Per. ho e . fandum quendam monachum, qui mulierem à uandam in cellam (uam introducere ra- ret: Oinzítimabilis laus Mariz ;magis crede- 3 umpferat, ut vero idem Dorotheus oftende- batcaftitati ejus, quam utero ejus, & plus gra- ret vifcera charitatis Amonis , in hec verba tiz, quam naturz ; conceptioné manifeíte vi- debat, & fornicationem füfpicari non poterat, proruperit: Bone Deus, qua miferationis vi- Ícera oftendit, quantam prz fe tulit anima illa poffibilius effe credebat, mulierem fine viro peffe concipere, quam Mariam poffe peccare. fan&iffima charitatem? Cum enim non igno- raret füb pithacio abíconditam haberi , latere- XVI. David quantopere*hoc vitium dete- Pfal. 169, ftatus fuerit, iplemet indicavit dicens : Detra- Manfi tr. - Que ibi; ingreffus cellam füper pithacium (e- dit, jufficqueuccellam univerfam fratres per- bentem [écreto proxituo fuo bunc perféquebar, .Judi 42-difc.t- cium igitut temerarium, quod in mentis cor- - ?: fcrutarentur, fed cum nihil penitus inveni(- fent, dixit ad eos: Parcat vobis, fratres, Deus ; disque noftri fecreto formamus , occultz de- tractionis eft fpecies, quia fcilicet, dum ipfum Quo facto illos pene confüfos dimifit, przmo- nuitque , ne facile quidquam adverfus proxi- intra nos absque ulla manifeftatione externa mum crederent. nihil facimus , injufte apud nosmetipíos & te- llium vero fratrem corre- Gione fua modeftum ac fobrium reddidit. merarie absque fufficienti fandamento , bo- & Anbt. h num conceptum, bonamque proximi noftri 2 devig Fuga. (quimon minorem reputabitoffenfam & inju- T. Reg, c;. XIV. Cum Deus olim Samuelem Prophb- riam, dum fuam apud te, quam apud quem- 16. tam in Bethlehem ad domum I(ài ablegaffet , cunque alium bonam perdidit eítimationem »: ) 2d confecrandum regem , quiSauli fucceffu- eluimus, & annihilamus famam. rUs erat, nec tamen in fpecie declaraffet ei, XVII. Chriftus, etfi peccata inimicorum quemnam *ex filiis Ifai fpeciatim ungere de- füorum intime perfípecta haberet, nihilomi- beret, videns coram fe Eliab , qui ftatura altus nus tamen ea excu(ans ad Patrem dixit : Pater Luc.ar, v. erac, hunca Deo electum fuiffe Gibi perfuafit, dimitteillis, quia nefciunt , quid faciunt. 34* unde Deum interrogavit Propheta: Num co- XVIII. Jofeph videns uterü fponíze fuz in- Matth. , ram Domino eft-Chriflus ejus ? Qui refpondit fer- tumeícere , neutiquam tamen judicavit eam vo Dei: JNe refpicias vultum ejus , neque altitudi- adulteram effe, fed maluit füfpendere judiciü, nem [lature ejus, queniam abjeci ewm , mec juxtà & miraculofe conceptam prolem fufpicari. Jatoth intuitum bominis ego judico , bomo eniom videt eg, XIX. S. Maria Magdalena de Pazis vidit Virg, Det- À. $00 que parent, Deus autem intuetur cor. Quo lo- quandam monialem per fedecim dies fuiffe par. in vi- n $ quendi modo Deus infinuare nobis voluit, purgatam, fed ejus poenas ob tres virtutes non 'à C« 24* quam facile decipiamur, (i fecundum exter- modice fuiffe imminutas. I. Ob follicitam naim apparentiamjudicare velimus.Cum enim curam , quam femper habuit puritatem & operationis humanz malitia fecundum actus fimplicitatem füz religionis confervandi. 2. i internos metiridebeat, certum eft, quod hos Ob magoam charitatem, quam omnibus mo- folus Deus videre & ponderare poffit , utpote nialibus exhibebat. 3. Quia femper omnia :lï qui manifeflat confilia cordium , homo autem in bonam partem trahebat, & bene interpre- S.Chry£. nonnifi externa judicare poteft. Sed & 5.Chry- tabatur. hom. 423. in Gen. foft. explanans verba illa Genelis :: Defcendam, XIl. Monachus quidam. ,cum poft vitam Baronius & videbo , utrum clamoren , qui venit ad me , opere faam in otio aliisque vitiis male traductaim , anno 599. nihilominus in morte perquam lztus effet , -: compleoerint ; ic difcurrit : Docere nos vult, uod opus fit magna diligentia , & non auditu quzfitus, quz caufa effet hujus latitiz ? re- í O lo peccatores condemnandi fint , neque fen- fpondit , paulo ante angelum fibi adfuiffe, tentix ferendz , ni(i cum probatio przcedat; omniaque füa peccata, quz in tabula defcripta h Audiamus hxc omnes ; non enim folum hi; habebat , fpongia deleviffe; eo quod per to- qui pro tribunali fedent ob(ervare hanc legem tam vitam neminem judicaffet , adeoque ve« d Gdinsinsi d debent; fed &nullusunquam ad nudam accu- rificari meruiffet promiffum Chrifti : Nolite fationem proximum condemne:. ÍIdcirco enim judicare , & non judicabimini. 5 1iquiVita apud & poft hzc B. Moyfes fpiritu S. afflatus ad- XXI. S. Joaties Eleemofynarius cum a : monet dicens: Juditum vanum ne accipias ;5 & in prefentia illius de raptu monialis ab adole- c. 46. osvveid, B. Paulus fcribens clamabat: ZJua ytem €ur jue« Ícente quopiam fa&to murmurarent ; compe- * Ícuit illos dixitq 3 ll dicclzfs fmrtrem iuum ? ue; Nolice, fxlü, nolite fic a- O 3 gsre Bibliotbete Manualis Concionatorice Yoó & Abulenfis afferunt , adverfus duos fratres : gere, natn oflendam vobis , quia & vos duo peccata facitis, unum , quia transgredimini Moyfen & Aaron malignati füerant, dum illos mandatum dicens : Nolite judicare; & non ju- temére judicarunt, ac fi ex proprie ambitio- dicabimini. Deinde, quia nefcitis certo ; fi nis motivo, populo Dei dominati, in eumque tyrannidem exercere voluiffent : Ideoque In :Vito usque hodie peccent & non poeniteant. Mul- Pllf!lpl toties enim peccatum fornicationis vidimus; priusquam in abyffum deturbarentur, Moyfes caufam fuam juftificare volens, inquit : In hoc N posnitentiam vero ejus, quam fecit oeculte; [7 160 non afpeximus. fcietis, quod Dominus miferit me, ut facerem Vita Da- . XXII. Abbas Moyfes accerfitus, ut fenten- univería , quz cernitis, & non ex proprio ea e e Si confüeta hominum trüm p.2. tianiih fratrem lapfüm diceret, advenit facco corde protulerim morte interierint , non mifit me Dominus.. Si aréna pleno onuftus;rogatusq; quid ferret ?re- autem novam rem fecerit Dominus , ut ape- fpoóndit peccata mea; quz quoniam vix porta- ie valeo , multo minus aliena portare poffum. riens terra os fuum deglutiat eos, defcende- Ybidem. XXlli. Abbas Paftor interrogatus, qua ra- rintque viventes in infernum , fcietis . quod - tionequietem inhoc fieculo & füturo obtinere blafphemaverint Dominum. XXX. S. Antoninus de d uobuS fratribus",,S.Anmnin. quis poffet? refpondit: Si in omni caufa dice- ret : quisfüm ego? non judicet quemquam. ; qui fervitio Dei cum fervore intenti eremum P- ?. tit. 2, incolebant, refert, eos ad tantam perveniffe?- 8 S. Doro- - XXIV. Anachoreta quidam , (i aliquando theus featris cujuspiam fui lapfum cognovit,cum ge- puritatem & perfe&tionem, ut fepe unus fü- Boct g. mitàdixic: Heu mihi; ille hodie; eg f p per capite alterius fplendidiffimos viderit lu- - dIDamnum. cis radios, clara fupernz gratiz indicia. Acci- : temere fra; ditautem , quod tam fancti Patres illius foli- Num. -m.'" XXV anria" fotor Moyfis, quz tteim füum propter uxorem /Ethiopiam judi- tudinis, in qua demorabantur, illos inviferent; unus ex duobus hisce fratribus monachum caverat, mox leprz fupplicio caítigata eft. Via Pa - XXVI. AbbasIfaac, quia fratrem quendam quendam in die veneris ad horam tertiarum, trum p. 2. temere judicaret,regreflus ad eremum, aban- manducantem confpiciens , illum jejunium; eloaditu cellz prohibitus eft. Cumque intel- quod tunc haud fecus, ac fi przceptum fuif- le&ahac càuía; angelus fupplex fa&tus veniam fec, inviolabile effe cenfebat , transgreffum péteret, refpondit angelus: Surge, ignofcit ti- fuiffe, temerejudicarit. Qui, cum ad cellulam bi DEUS, fe deinceps ne judices quemquam füam reverteretnr , frater ejus natu major fo- litos fuper ejus caput fplendores minime vi- ante, quam fitjudicatus a DEO. HEUET Caffian. 1 "XXVII. Abbas Machetes faffu S c[t; tria fuif- dens, illum, an confcientia alicujus culpz il- hg e Jum redargueret, interrogavit, eo quod nullus DT fe , inquibus alios judicarit ac reprehenderit, $. C. 80* | fedinomnia tria paulo polt ipfammet incidif- füper eum lucis radius fplendere confpicere- tur! Qui rigidum circa fe ipfum examen in- fe. Unde hortabatur unumquemque feipfum tantummodo judicare , non autem aliorum vi- ftituens, nihil aliud invenit,przterquam teme- rarium illud judicium , quod de illo eremita tam difcutere, eoequod manifeftum fit, iisdem vitiis obligari monachum , in quibus de aliis fibi formaverat; Intellexit ergo major natu; illud temerarium judicium fuiffe caufar illius judicare przíümpferit. i:mzi b- XXVIII. Senex quidam cumajuvene ipfum fübtra&ionis gratize, juftam enim caufam po- puíc. 19 tuit habere illi folvendi jejunii. L vifitante de (ratre quodam fini(trz famse inter- XXXI. Invita S. Auxentii Presbyteri Arþhi. Doliard. co Ion.4., fogatet, ac nec dum ab ea liberatus eflet ? eo- 9 Febr. r4. ! exclamaffet, vifus eft ftatim mandritz, Bollandus de impio quodam ho- que negante; O à s e Calvariz iü mine refert, quod , cum ab amico fuo rogare- fol..572. in ecítafi coram Chrifto in mo 1.2 Cil4- medio latronum peadente con(iftere, cumque tur, utfecum ad fanétum illum Archimandri tam ad recipiendum falutis monitum conce- accedere ad adorandüm Chriftum vellet , hanc ab angelo vocem audire : Ejicite illum deret ; ille diabolico quodam inftindtu ab eo alienus, non folum non fuit perfuafus, ut iret, foras, quia Antichriftus mihi eft; priusquam enim ego judicem , ipfe fratrem fuum judica- fed etiam eum coepit maledidlis inceffere, & irridere,eum vocans impoftorem.Cumque ni- vit. Itaque cum ejiceretur , pallium ejus in janua hazffit , ftatimque ex fomno & ecftafi evi- hilominus ambo ad fan&tum virum Dei accef- lih o hoc fiffent, ab eodem furba cum charitate accepti ; ilans narravit omnia fratri, adjecitque, p allium divinam proteGionem (ignificare , fuere ; veruntamen illum, qui incredulus erat, 6 12, ne verbo quidem affatus eft, propter quod is , quao b judicatum fratrem privatus fuit. Qua- re feptem integris annis a confortio humano ab inderecedens, pluribus rurfum maledidis B. Auxentium iníectatus eft,ut qui gloriz cau- P ane, & tecto abítinens , orationi vacavit; donec iterum Chriftum in monte Calvariz fa, & non virtutis, quidquam faceret. At vero LJ quamnam fuüz hujus temeritatis poenam re- vidit palliumque recepit Mum. 16. xXIX. Difpofüit olim divina juüitïa fevere tulit? Nimirum in itinere obvium quendam Caftigare Core, Dathan & Abiron; quodnam filioram füorum habuit , qui veftem fibi lace- rans inconfolabiliter plorabat, a quo cum fle- vero fuit illud füpplicium , quod illis ccelitus $mifit ! Dirupta eft terra fub pedibus eorum, & tus fui caufam interrogaret; neque is eam pan- dere auderet , tandem Patris importunitate aperiens os füum, d evoravit illos, defcende- vi&us dixit, filiam ejus fortiter a dazmone runtque vivi in infernum. "At vero quonam vexari. 'Tunc ille ftimulo motus conícientias hzc inaudita , & a principio mundi ad illud us- Pramm nquam pra&ticata pcena colli- copit faciem fuam percutere, & vellere capil- que tempus nu losfuos, & magna voce clamare: v& mezine | lorii " mavit, ut fcilic et prafciti illi vivi in infernum j lþ' c., ;;' commigrarent? Nimirum poena ipforum cul- credulitati ! Cumque ad poenitentiam redu- Qus, ad fanctum Dei virum recurrere , & p& condigne refpondit. Ipfi namq. ut L yranus erroris Tuulis LXXVIL . Srudicium temerarium. " erroris füi veniam poftulare moneretur, hic tatus, & orationis exercitio plurimum dedi- bona aliorum confilia fequens; fuübito filiam tus, qui tamen ad contemnendum alios, eo- fuam a fpiritu maligno, fe vero, ab ejus ma- rumque a&iones finiftre dijudicandas; pronus lignitate liberum effe fadtum, expertus eft. & facilis fuit. Hic igitut poft mortem amicis In vit. $.- XXXII. In vita S. Philippi Nerii fcribitur, fuis apparens dixit, quod,tametfi ob conferva- Phi"pc * quod Àn. 1559. adverfus vifitationem feptem tam virginitatem, multasque effu(as lacrymas Ner. ll -!. eccle(iarum,quas illeinftituerat,quasque cüm in falvo effet, nihilominus in purgatorio gra- €. 16. ingentihominum concurlü ad hzc usque tem- viter arderet, ob nimis pronam alios judican- i pora feria j. poft dominicamSexagefimz, ad di, & contemnendi confüetudinem. : E N declinanda bacchanaliorum pericula, patres XXXV. Idem Author aliud quoddam val- tbidem congregationis ab eo inftitutx continuare de peregrinum narrat vinditz diving in fini- l. 2, c, 7o. folent, fz'va füfcitata fuerit perfecutio, fiqui- ftre judicantes exemplum; fibi namqueamul- dem arguebant eum, quod ex fuperbia, tanta tis Ícriptoribus, quos nominatim fpecificat ; populi multitudine congregata, totius urbis relatum fuiffe dicit, quod, an vere;ut (cribitur, & acciderit, prudentis lectoris fidei arbitrandum S Antonin, oculos ad fe niteretur convertere, crevitque D. tit a, hic perfecutionis ftrepitus eo usque, ut ad vi- relinquo. Margaritha enim olim Hollandiae carium fümmiPontificis in alma urbe rumor il- comitiffa pauperculàm quandam fceminam 1 d le tandem pervenerit, qui malevolorum fer- duobus infantibus, quos uno partu enixa fue- monibus permotus, Philippum accerferijubet rat,onuftam videns, eam illos ex adulterio ge- & accedentem acrius his verbis objurgat: Non nuiífe temerejudicavit;& tanquam adulteram te pudet;inquit;)hominem;qui mundi contem- publice calumniata fuit.Quz calumniam hanc ptum profiteris,ut auram popularem colligas, fibi injuftam cum dolore audiens, comitiffz tanta ftipatum turba per utbem incedere;tibi- refpondit: Ego tamet(i pauper & egena fim, que his retibus ecclefiz dignitates aucupari. mulier tamen füm boni nomínis & honefta, At vero quemnam res hzc tandem finem ha- neque hujus mihi injufti criminis vel mini- buit? Nimirum Przlatus ifte, prout ei predi- inum conícia, ac proinde Deüm obfecro, ut ad Gum fuerat, intra quindecim dies miferabili- innocentiz mez tutandz teftimonium circa te ter mortuus occubuit, ficque perfecutio ceffa- difponat, ut tot filios unico partu enitaris ; vit. Sandique viri Dei bona & recta intentio quot fünt dies in anno. Nec diu füfpenfüm eft omnibus per figna miraculo(à manifefta evafit. jufttum Dei judicium, quia in hujus temerarii tib. 56 . XXXIII. Michol regem conjugem füum judicii poenam poft non multos menfes, tre- centos fexaginta quinque filios unico genuit Reg. c. 6.in proceífione folemni coram arca faltantem V. 16, videns, defpexit eum in corde fuo,hisque pro- partu, qui omnes vivi fimul ab Ottone epiícos brofis verbis & convitiis eft aggreffa : Quam 0 facri baptismatis undis abluti fuere. gloriofus bodie fuit rex ljrael , difcooperiens [e ante XXXVI. Celebre quoque eft, quod S. Gre- $. Greg. t ancillas férvorum. fuorum , &9 nudaius eft, quaft fi zorius in dialogis fuis de Totila recenfet, qui ? Dialog. nudetur unus de [curris? Ectamen conftat, quod 5. Catlium fanétitate infignem, in vultu rubi. * 9: omnes SS. Doctores hanc (olam Davidis aQio- cundum nimis effe cernens, ruborem hunc a nem omnibus vi&toriis & triumphis ab inimi- nimio vino potato procefliffe judicavit; Deus cis füis reportatis generofiorem effe afferant. autem fervifuüi caufam tueri volens, difpofüit, Unde celebris illa Gregorii Magni fententia: ut dzmon Ícutiferum ejus ingrederetur, qui , Dofand. Ego David plus faltantem ftupeo, quam pu- cum a fancto epifcopo miraculofe a tartareo .a fer gnantem. Advertendum eft autem, quod fü- hoc hofpite liberaretur, Totila judicium füum, . fol. $^ bito condignum Michol uxorem fuam , eum quod de viro DEi temere formaverat, agno- ].2 Cl vit & damnavit. irridentem, exceperit füpplicium, fiquidem j fterilitate punita fuit, quz illo tempore in po- XXXVII. B. Dorotheus hiftoriam adducit S. Doro: in vitis Patrum contentam ; aft priusquam theus pulo Dei manifeftum erat divinz maledidtio- nis indicium ; unde facer textus, poftquam fi- eam commemorare incipiat, hzc pramittic etm« 6« niftrum hoc Michol judicium retulifTet, cen- verba: Cur Dei judicium nobis ufurpamus? feftim fübjungit: Jgitur Micbo filie Saul non eft Quid ad nos de creatura ejus ? nonne contre- natus füius usque in diem mortis fJae. — Porro in- mifcere debemus, cum id, quod magno feni ?9 Lib. 2, ü Reg.c. 10 comparabiliter major poena fuit, quz Ammo- illi acciderit,audimus?Qui cum audiffet,quen- & c. 12. nitisimmiffalegitur, ob judicimm quoddam fi- dam ex fratribus in fornicationem incidiíTe, n j $Y.29. niftrum,quod delegatis Davidis formaverant, dixit, o quam male egit. An nefcitis, quam dum eosdem regionisAmmonitarum explora- horrenda res de ipfo narratur in libro fenio- H L tores effe cenfüerant. Quid vero regis legatis rum? . Nam angelus fanctus animam illius, intulerint, notum eft omnibus;quia contra jus qui peccarat, cum jam ex hac vita migraffet, e- entium miniítros publicos peíffime tracta- ad fenem hunc detulit, & ait illi: Ecce quem runt ; David,licet de manfuetudine fua gloria- judicafti, vita fun&tus eft, quo igitur animam ri non dubitaric, dicendo: Memento Domine Da- ejus jubes deferri? ad coelorum regnum, an Q» vid, &9 ommis manfuetudinis ejus : nihilominus ad poenas zternas? Moxque idem San&us (s adeo atroci poena mulc&tavit, ut atrocior in hi- finem , uem DEUS in feniore hoc, quans- ftoriis tam facris quam profanis ha&tenus nun- tumvis fanQo, fed ad finiftre judicandum t quam lecta füerit, nec legetur deinceps. proclivi habuit, interpretari fatagit, dicenss Y Pratum XXXIV. In Prato florido legitur, quod in Quid quzfo aliud innuere feni volebat ange-« r florid. p.». regno Lufitaniz juvenis quidam fuerit in re- licus fermo, quam hoc? Quoniam tu jam l^ Judex ac cenfor es juftorum, fimul & pecca- s L p 37:ligione confpicuus, multisque virtutibus do- torum a 5 112 Bibliotbece . Manualis . Concionatorias foidi torum, quid fieri jubes de hac mifera anima? fa&a in meliorem partem excufaret, vel in- ^ cenfesne mifericordia dignam an poena & cru- terpretaretur. e VII. ciatu? Qua quidem horrenda vifione adeo per- culíus eft fenex ille fanCtiffimus, ut reliquum EXEMPLA PROFANA.. vitz fuz tempus, ingemitibus & lachrymis, in Ocrates, fi occafio fe offerebat, de re- Laert. 1. 6. I.S innumeris erumnis,& laboribus egerit, Deum bus ad fe non pertinentibus judicandi, affiduis precibus fatigans & pulfans,ut veniam dicere folebat : Quz füpra nos; nihil ad nos. " cum !Elian.l,c. tanti fceleris & erroris concederet. Ad pedes II. Hyppomachus pugillandi magifter; itaque angeli fe profternens, veniam petiit de quidam ex ejus difcipulis fpecimen artis ex- " culpa,moxque ab eodem audiit : Ecce oftendit hiberet, ideo populus ei applauderet, virga tibi Deus,quam rave fit, proximumjudicare, eum percuffit dicens: Si bene te geffiffes, non hi j us rem hanc commiferis. hi te collaudarent; quo diCto innuere voluit, ne poíthac amp Vitlrc, XXXVIII. Hoc ipfo temerarii judicii op- eos,qui bene aliquid gerere, ideoque laudari 7.n.10. probrio, vituperio daemon nos onerare fata- cupiunt, id non a plebe, fed a magiftris i r Ttil git.Quemadmodum ex vita colligiturS.Mariz lius artis exfpectare debere. Magdalenz de Pazzis Carmelitanz, cujus fan- .. Ili.Appelles tabulasa fe pi&tas ante domu tn Langius in Polyant. G virginis (iniftrum ut in fororibus fundaret exponere, hominumque de iis judicia audire fol, 617« conceptum, ejus affumpfit figuram ; & quiain folitus, cum aliquando futor quispiam crepi- das non rite factas diceret, patienter retulit. pane & aquajejunare folita erat, impoftor cu- Mant linam ingreditur, &in coquaz abfentia partem Ubi vero etiam de crure aliisque membris - carnis &lebeteaufert,moxqueobvius cuidam judicium ferre coepit , indignatus profpexit, difC. l lF moniali grave przbuit fcandalum ; nec mora, dixitque : Sutor, ne ultra crepidam. mox enim rumor facti per totum vagari cce«- $. VIIL. pit monafterium ; aft ferpends maligni difcoo-. ITUDINES. pertum fuit ftratagema; fiquidem eoipfo tem- PSIIM'IL $ Qualitas. pore fan&tam in domo capitulari pro commu- nione facienda fuiffe,Jcompertum fuit, Alia pa- L$ Icut difficile aliquem füfpicatur malum, S.Chryf. f. riter vice eandem diabolus affumens formam, qui bonus eft ; fic difficile aliquem fu- fuperMatt, huthot tempore nocturno res abftulit aliquas come- fpicatur bonum, qui malus eft. i. ftibiles; fed & ex novitiz cujusdam relatio- .. II. Sicut bonus & probus uvz le&tor ma- . Climac. lon.: tura acina comedens, acerba legere nunquam &tracu 16» $5 ne,omnes certificatz fuerunt forores, fanCctam toto illo tempore, quo dictum furtum memo- patietur ; ficgrati & probati viri animus,quot- ton.; rabatur admiffum , nun quot in aliis virtutes infpexerit, ftudiofiffime profa quam ex noVitia;üs lj oratorio egreffam fuiffe. notabit ; infipiens vero qucrelgs defectusque Manfi XXXIX. S. Henricus imperatbr communi perfcrutabitur. 7 III. Sicut co lumna in templö fi fteterit re- S. Chryf. dlïfc.zy n.6, confen(u virginitatem perpetuam coluit cum 0. 18 ad imperatrice Cunegunde uxore fua, & nihilo- &a accepto pondere amplius Confirmatur, fi P autem modice obliqua fuerit, accepto pon- minus non una, fed vicibus trinis, ex conjugis thoro quendam exire vidit in forma militari, dere non folum non confirmatur, fed amplius unde & finiftrum formare coepit conceptum ; vadit ad latus; fic & cor hominis, fi rectum Manf fed damonis, qui ut malum de fancta judi- füerit, videns opera viri alicujus jufti, autau- dií.1a cium fufcizaret,diCtum habitum induerarillu- diens, per do&trinam fapientiz ejus amplius confirmatur; (i autem fuerit perverfum cor; fionem fuiffe, tandem didicit; quandoS. con- jugis innocentia miraculo probata eft. videns opera viri alicujus jufli, aut audiens, VI. " non folum non confirmatur, fed magis ad in- EXEMPLA DOMESTICA. vidiam excitatur, & magis pervertitur, Ribad.l.1. I' ^ ; Ignatius, íi quod alicui fociorum alie« IV. Sicut corpora mali hamores, quidquid S. Doroth. s .—l ^* num vitium in communi fermone ex- cibi fümpferint, quodammodo perimunt; fic. 9&t. 16. Vittuïc. 6- cidiffet ; vel elevabat fa&um, vel excufabat animz male difpofitee unaquaque res, quarm- vis bona & utilis, fuo vitio nocet. animum & voluntatem. Quod (i rei atrocitas excufandi,minuendique omaes aditus przclu- V. Sicut ftultas eft, qui equum empturus 5rneca non ipfüm infpicit, fed ftatum ejus & frena ; P* ^*« deret, eo perfugiebat: Noliteante tempus ju- dicare. Deus folus intuetur cor. Domino fuo fic ftultiffimus eft, qui heminem aut ex veíte, quisque ftat, aut cadit. Cum graviffime: ego aut ex conditione, quz veftis modo nobis cir- quidem certe hoc non feciffem. Utillud Do« cumdata eft, zftimat. mini preceptum penitus in ejus animo infe- VI. Sicut phantafia in coelo leonem, fcor- Engelgr. diffe videretur: nolite judicare, & non judica- pionem, variaque fpectra effinxit, cum fintlu. to 1,.Dom. bimini: nolite condemnare, & non condem- cidiffimz conftellationes ; ita plerumque ho- PoftPent. Hinc ób confuüetudinem hanc S. mines fceleratiffimos judicant eos, qui lucent ?* ?* S Jon Lanciz.op, nabimini. lima 10,c. 20. Patris fuüi natum domi noflrz proverbium tanquam ftella firmamenti. D. 240. fuit, ut, fiquid vel fimpliciter dictum aut fa- VII. Sicut per vitrum rubram aut flavum !dem f. 3. $ 10, lf &um credebatur, interpretationes Patris voca- profpiciens, omnia Judicat rubra aut aurea ; dif, 1 rentur, quemadmodum Ludovicus Go ita pro affectione animi de aliis judicamus. LT anal- vus apud Lancizium teftatur. . VIII. Sicut cucurbitz, quod in carne de- Staplet. in Idem II. De B. Aloyfio ad probandam ejus fancti- terrimum eft, ad fe trahunt ; (ic improb orum Dom. r. opufc. I9.tatem auditoresRoteRomanz inter alia etiam P animi deterrima quzque cogitande & fufpi- " cando ad íe crahunt. W. 165* hoc afferunt Pag:31. quod aligrum dicta vel IX. Tituus LXXVILL. Sfudicium temerarium. 271 'TX. Sicut; qui impetigine laborat, perpe- ftudet, eique compatitur ; & fi defe&tus non Ibid; tuum aftridtum de(iderat ; fic quovis pravo fint publici, eos pro viribus celat. Si vero fint defiderio affectus idem alteri affricare cupit; incerti, male de illis non judicat, quia charitas La M. ut vel aliorum malis quafi fimilibus fe oble- operit multitudinem peccatorum. G&et ; vel fua mala ex aliorum comparatione - Damnum. juflificet, aut communione alleviet. XIX. Sicut magna utique & omni feveriffi- s. Bern. Toig. X. Sicut algent vifícera, cum naturalis ca- mo fupplicio digniffima arrogantia foret, fiSen.to. 4. E äüm'l'c' lor ad externa corporis membra diffunditur; fübditus aliquis regi, in throno fedenti, &f. 27 fic circa alienos defectus notandos ideo folli- diademate regio redimito, fceptrumque in citi fümus, quia noítra negligimus. manibus ferenti, coronam & íceptrum vio- XI. Sicut ii, quibus domi nullum eít nego- lenter eriperet, hoc autem facitomnis ille; qui tium, in foro obambulant ; fic qui in explo- proximum de occultis cordis füi cemere judi- randa vita fua negligentes fün cat; audiamus eundem S. Bern. id clare his dicanda curiofi funt. b in aliena ju- verbis dicentem: Quando tu judicas, accipis ibid, . XII. Sicut venti illi omnium fünt moleftif- Íceptrum de manu Dei, & ifteeft modus prz- 1 Lingitsin fümptuofüs, & huic dicit Paulus : 7à quis es, s olyimt fimi, qui pallia nobis avellunt, fic illi quoque I &tj homines, qui temere judicant, & fecretiffima qui judicas alienum feroum , quia Domino [uo. fZat, Ícilicecjudicare fibene vel male facit, quia ti- 4 violenter expandunt, merito prz.csteris ; odio habentur. bi non eft datum judicare, fed poteftatibus in Mant XIIL. Sicut qui infirmum habet palatum; hocmundo perjuftitiam, & Deo füper omnia. ) difc, 1.n.4. omnisque cibi patitur inappetenuiam, omnis XX. Sicut deficiente ftomacho calore na- cibus, quantumvis fit delicatus & fapidus, illi turali ad cibum digerendum requifito, quan- infulfüs & in(ipidus effe videtur; ita quoque; tumvis cibus delicatus & fubítantiofüs fit; ut S. Chryfoftomus ait : donec inter nos ma- illum tamen in bilem, & malos humores con- levolum gerimus animum, & vox audita no- vertit ; econtra ftomachus vigorofus alimen- bis aliter fonat, & ipíam faciem corrupta tum coeteroquin crudum & noxium in bo- X yt f . lüperMatt, mente afpicimus. nam transmutat fübítantiam : ita quoque in Authoe XIV. Sicut difficile aliquem fufpicatur ma- caíu praefenti afferere poffumus: nam anima $ Qimit. imperf. lum qui ipfe eft bonus ; (ic difficile aliquem charitate ardens, licet actionem quandam hom. Bo füfpicatur bonum; qui ipfe eft malus. proximi fui fecundum exteriorem apparen- p udute 8.Bonav. j XV. Sicut non videmus aliorum cogita- tiam malam videat, attamen non cogitat ma- tom. 7. de tiones, ita nec intentiones eorum, quare hoc lum, quia charitas operit multitudinem pec- ( catorum, convertitque in virtutem, quod prof.relig. ve] hoc, fiat; Unde quidquid aliquo modo ii poteft 'excufari, femper ad meliorem par- oculo vitium efle videtur, excufat actionem illam, eandemque re&a cum intentione fa- [ tem interpretemur, fi volumus tranquillum cor nobiscum habere, & cum aliis, & alios &am fuiffe, interpretatur ; at vero qui ani«- flhO' TEM non turbare, & Deum non offendere, quia mam depravatam; & cor malignum, ac cha- . fiepe iudicamus malum effe, quod in fe non H ritatis expers habet, aCtus quoque revera vir- eít malum. tuofos finiftre interpretatur. UndeS. Augu- S.Aug. to. Man(i XVI. Sicut ex eodem pulchro, venufto, at- ftinus iaquit: Maxime hi temere judicant de 4: de íerm, )om, in - difc.1.1.7. que odorifero flore mel colligitur, fuave & fa» incertis, & facile reprehendunt, qui magis * 3 montel, 3. lutiferum, necnonvenenum amarum & mor- amant vituperare, & damnare, quam emgn. ) tiferum. (Quz tanta rei hujus differentia ; dare, atque corrigere. e 1. ) forfitan in flore confiftit? nequaquam ; fed XXI. Sicut quando radix arboris alicujus Manfi I- totum penes animalia, quz iis infident , eft vitiofa eft, videmus per experientiam, quod 9/fe-1«n.3 diícrimen ; apis mel fugit ; aranea vero virus; humorem fuum vitiatum in ramos & germi- d 5. Dorotl. quia aranea eft. Ita quoque homo virtute & na transmittens, malam qualitatem iilis pa- cd l6v charitate przditus, omnia, quantumvis ap- riter communicet. Eadem quoque-ratio eft parenter mala, in meliorem interpretatur cordis, & mentis humanz, quando enim hxc veneno odii & averíionis erga proximum $eneta partem , aut indifferentia reputat, aut judi- cium füfpendit ; quia fcilicet, ut Apoftolus füum eft obnoxia , quidquid hic boni opera- , Me tur, defectui adícribitur. inquit, cbaritas non cogitat malum , dilizentibus 3Deum omnia cooperantur in bonum, etiam pecca- XXil. Sicut, (i quis folem, authorem te- S. Chryf; nebrarum exiftimat, (ibi, non illi detrahit; hom. 88.: ta, ut gloffa fübne&tit, Contra vero cor ma- lignitate plenum , femper ad malum inclina- ita, qui bonos homines, pravos judicat, fibi jogdit tur, licet a&tio proximi indifferens fit, dicen- non illis nocet. XXIII. Sicut modicum tÜ hDOm. te fcriptura: lmpii autem replebuntur malo. fellis aut abfinthii $. Doroth. p[)fl P ?Dt- XVII. Sicut contrarius eft ignis aquz ita totum vafculum melle plenum corrumpit ; do&r. 16. S. Toan. )[5 h Climac. uemque velle judicare, repugnat illi, qui de ita modica amaritudo mentis, qua judicamus £t« IOe uis peccatis vult ex animo poenitere. proximum pro ftatu mentis noftrez, totum Manfi yinfh XVIII. Sicut qui imaginem Chrifti inluto proximi bonum corrumpit. * diíc, 1 O, jacentem invenit,reverenter eam levat.lavat- XXIV. Sicut ftomachus morbo vitiatus , Senec, 1.5, ) ^. 8. t; que, & in luto nequaquam manere permitti & bilem colligens, quoscunque accepit ci- de benef. ; S!apleþ lt eodem modo, qui veram charitatem habet, & bos imtnutat, & omne alimentum in caufam otr. f« proximum noftrum, qui eft imago Dei, non- doloris trahit ; ita animus coecus, quidquid nunquam defeGui vel vitio alicui manifefto illi commiferis, ad onus füuum & | [,9' & occafionem miferis facit.. pcrni—cicmy immerfum effe deprehendit, illum corrigere P $. IX. u 114 *Bz'bliothecæ Manualis Concionatoriee quicunque humanaru m S. Laur. $. IX. predari videtur ; Juft.de vit, mentium affuefcit arcana perquirere. Ipfi folitar.c.3e AXIOMAT A. foli hominum cogitationes, ficut notz Iunt; d erne $. Doroth. L. Uia Deun fugat judicium temerarium ; ita judicandz ab illo. Hinc idem S. Bernar- Sen. tome ferm. G. dinus ait: Judicis injuria eft, (i ante ejus ju- 2, ÍGf. 145 nam, tefte S. Dorotheo, tanto quis- que ad Deum proxime accedit, quanto ma- dicium a fervo procedat fententia. Sed no- a. [ C' 2. tandum eft, quod talis judicii ufürpatio tan- gis in amore, & benevolentia chriftiana pro- ximo füo adhzferit. Docet vero experien- to gravior eít, quanto fümmo judicio judi- $ Ephren candi authoritas ufürpatur. Quibus accedit tia, quod, dum quis male deproximo fuo ju- 9- S. Laur. to,' 5 d dicat, manifefte per hoc indicet, fe ab eo ef- S. Laurentius Juftinianus dicens : Hinc qu daJuft lib. timreD fe averfüm , alias enim non tam facile fini- rundam przfümptuoforum eft redarguen e anime ftrum de eo formaret conceptum. temeritas, qui nedum proximorum opera di- " interítu, S. Donav. II. Quia peftis occulta e]j at S. Bonavent uUe fcutiunt, verum etiam alieni córdis fe faciunt in ftim. raait, fed graviffima, qux Deum fugat, & judices. Volunt quippe judicare, quales fint $ Doto- amoris fraternam lacerat charitatem ; peftis enim hominum cogitationes, quibus ducantur af- C. IO. fe&tionibus, qua intentione operentur, quoe theus fett eft venenum quoddam occultum , quod ad f cordis regionem ferpendo, vitam homini eri- ve fpiritu moveantur, quod omnino non i- cet, cum nemo fcire valeat, quid agatur in pit, vita autem animz in charitate confiftit, quia qui non diligit, manet in morte, ac homine, nifi fpiritas hominis, qui in illo eft, quamque períxpe contingat, quod fibi ipfi proinde .judicium temerarium venenum quoddam & peftis eft, quz charitatem ex- ionotus fit. Divinam in fe tales reflectunt authoritatem, quz interiorum fola eft capax, tinguit, quam proximo debemus , quia fra- ternam lacerat charitatem. dum intentionum cogitationumque abdità penetrare poffe fe putant, De his legitur S.Thomas lL. Quia mater contemptus C5 detvattionis eft , fic : Ambulabant in tezebris, ficut in meri- ap. Manfi & de contemptu quidem teftatur S. Thomas dic.s.n 8 dicens : Ex hoc, quod habet aliquis malam die. . Porro, quemadmodum in meridie, ita illi in tenebris ambulare dicendi funt, qui opinionem de aliquo, & absque fufficienti caufa injuriatur ef, & contemnit ipfum in mentium!'proximorum profunda confilia cu- riofa inveftigatione perluftrant, Et ex hoc mente fua. Nullus autem debet contemnere proximum , vel quodcunque nocumentum judicia temeraria contingentes, in no&te igno- rantiz ambulantes; meridiem fe afpexiffe ex- inferre, absque caufa urgente, quia hoc eft contra charitatem proximi. De detractioge ultant. Opus enim malitiz implet extremz;, $. Chryf. $Drnz vero S. Bernardinus dicens: Decimus fru&tus dum falía proximo opprobria affingit & cri- ho- 42. :n Mif S. Bern, dpnf Sen. tom., (ícilicer judicii temerarii) eft detractio, nam mina, & invadit magjiítri locum, cum non a. | A4- ferm. fit dignus tenere difcipuli. tale judicium temerarium radix eft, & fomen- V. 14.63. tum omnis detraCtionis. uia etiam fama , cui judicium plerumque Terul. C venee innititur, fallaci[[ma eft; uti Tertullianus indi- Apol.c 7: IV. Quia diaboli fetus efl, ut qui ho cavit dicens: Natura fame omnibus nota" 1CI,. ld. di num quovis feculo ín univerfam humanam eft ; nam juxta Virgilium fama maium, quo non 19, 1 h | progeniem transfundere molitus fuit ; pro- aliud «elecius ullum ; cur fama malum ? quia $. Aug. pterquod S. Auguítinus in epiftola quadam ita Ícribit: Qui timetis Deum, mementote, velox ; an quia plurimum mendax ? quz ne to. 2, €p, 23 7* quod ait Apoftolus Petrus, quoniam adverfa«. tunc quidem , cum aliquid veri affert, fine vius «e[ler diabolus tanquam leo rugiens circuit, mendacii vitio eft, detrahens, adjiciens, de- mutans de veritate. Quid ? quod ea illi con- querens quem devoret ; quem non poteít devo- rare, feductus ad nequitiam , famam ipfius ditio eft, ut nonnifi, cum mentitur, perfe- veret. Fama, nomen incerti, locum noa inquinare conatur, ut, fi fieri potefl, oppro- briishominum, & malignarum linguarum de- habet, ubi certum eft. An vero famz credat, tractione deficiat, & fic in ejus fauces ruat. Si nifi inconfideratus ? quia fapiens non credit incerto. autem nec famam innocentis maculare potue- ä VIIL Quiaincertume[?, quem exitum babitura fi3 Clim. rit, hoc perfüadere tentat, ut per malevolas vita bominis. Hinc S. Climac. reflectens fe ad 7- 16. füfpiciones de fratre fuo judicet, & fic ab Mmh, A7l illo implicatus abíorbeatur. illam mutationem, quz in Juda & latrone in LT V. Quia turpiter fallit; uti Deus ipfe per breviffimo tempore vi(a fuit, ita (cribit: Quin & hoc attende, & penitus abí(tinebis a judi- Jer. c17. Jeremiam indicavit dicens : Parvum eff cor V. 9. omnium, 69 infcrutabile : quis cognofcet ilud? Ego cando, (i quem videris peccantem ; Judas in Dominus fcrutans cor , €9 venes probans. Quis collegio difcipulorum erat, latro vero in nu- mero homicidarum, & mirandum eft, quan- igitur corda humana, illorumque (inum pe- netrare, Deique jurisdictionem fibi ufurpare ta rerum uno momento facta fit converfio. In vita S. Philippi Nerii (qui corda penetran- viras.Phi. prefumit, preterquam lucifer, qui temere de f& gloriatus eft, dicens : Afcendam fuper di dono pollebat, aliorumque obícoenam im- lipp. Nerii puritatem ex folo fentiebat odore) legitur, « 3. c 8 altitudinem nubium, ero fimilis Altiffimo? VI. Quia Deo gravem injuriam infert , dum ei quod cuidam malam ejus detexerit;conícien«um. 28* : tiam, dicendo ei, quod peffimum faciei pra S. Bern.. gloriam fuam aufert ; nam, ut S. Bernardinus 6 Medl L tom. 4« dixit, duo fünt, quz fibi Deus retinuit, & fpe- fe ferret colorem , ad peccatum alludens, ferm. 28. quo coinquinatus erat; hic autem feorfim fe vhc.7. g 2. parte &ant ad ipfüm folum, fcilicec gloria & judi- cium, gloriam meam nemini dabo, judicium fubducens, cum in corde fuo compunctionis principali, dle- dedit ei Pater facere.. Atqui Dei gloriam de- actus ezcitaiïet., ad przfentiam $. Philippi nuo 11$ Titulus LXXF H . gudicium. temerarium. la, üü-de Vit. muo rediit, cüi tunc fan&tus vir dixit : Fili , cadant , tamen eadem pcena digni fant, uti )litlt.c.g, vultus tui mutafti colorem,jucundiorem enim Chriftus S. Mechtildi revelavit , dum eidem Bm, refers faciem, quam antea, Idem $. Clima- dixit, magni effe eriminis, cum homo judicat & tom, cus ibidem ait : Vidi , qui palam peccaret; proximum füum , quem f injufte judicave- fer, lh & clam poeniteret, & quem ego utimpurum rit, reus erit tanti fceleris, quant effet is ; 130 68 nequam damnaveram; jam apud Deum tem- qui feciffer hoc malum , quod de alio judica- perans & pudicus habebatur , cum per fin- tur. Quod fi homo etiam fecit id, quod de ceram emendationem Deum fibi propitiaffet. eo dicitur, tamen qui nefciens intentionem ! Llll!'o S, Ephrem. S, Ephrem quoque ita fcribit : Si tratrem pec- facientis fecundum cor füum & fenfüm eum 'to. 3. de u li, timoreDei, cantem afpexeris , & poftero die eundem vi- judicat, tam reus erit ex ipfo judicio, quam t a, deris, ne ipfum peccatorem tecum reputes, ille, qui rem ipfam perpetravit; & nifi pceni- INUR tendo diluat, fimili poenz , quam ille prome- ignoras enim , an te abfente poft lapfum be- ne operatus fit , & füfpiriis atque gemiti- ruit, vqui hoc malum fecit , & ille ('ubjgcebjc, bus Dominum placaverit. D $. X. S. Doro- X. Quia prior oita non nofc [H4 tur hinc S. Doro- M E D I A. theus ferm. theus in quodam fermone füo de hac eadem L judiciorum temerariorum materia füfe tra- I;R adicem tollere : quam quidem fat clare S.s.lA'ug. de : . Auguftinus indicat, cum dixit : maximeferm.Dom, Gtans, alia inter monita hoc pariter ftatuit; fi contigerit, üt deflectat, & labatur, undequz- hi temere judicant, qui merita aliorum facilein monte, fo tu noíti , quanta ille pertulerit prius, quo reprehendunt ; quique magis amant vitupe- certamine füaderit , aut quanto fanguine rare & damnare,quam emendare & corrigere ; - maduerit ?* Fortaffe fieri poteft , ut error illius quod vitium eft fuperbie vel invidiz. coram Deo tanquam juftitia reputetur 5 in- .Il. Propria peccata confiderare: Sic enim Chri- Matth, 7, tuetur enim Deus agonem, & laborem illius, ftus ipfe füafit, dum dixit: Quid vides feftu- V. 3. & afflictionem, quam pertulit, antequam er- cam in oculo fratris tui, & trabem in oculo rorem illum & cafüm incurrerit, proindeque tuo non vides? . Hypocrita, ejice primum N miferetur &ignofcit. Itaque Deus miferetur,. trabem de oculo tuo. Et merito , nam , ut & veniam illi preftat ; tu vero condemnas, fapienter S, Gregorius dixit, qui femetipfumS. Greg. 1 & animam tuam perdis. lnde, quzfo, tu prius non judicat, quod in alio rectum judi- 14 mor, CO 15. nofti, quam largas & uberes effuderit ille pro cet, ignorat. Et (i novit forte per auditum, quod rec&te judicare debeat , recte tamen ju- füo delicto lachrymas ante confpe&um Do- ;S. Chyl S.Bern.ap, mini ? Bene igitur D. Bernardinus ait: De dicare aliena merita non valet, qui conícien- 0421 Maní(i quo defperamus , fübito convertitur , & fit tia innocentize propriz nullam judicis regu- r anl dífc.8.n.8. optimus; de quo multum przefuümpíeramus, lam prebet. Hinc eft enim, quod infidianti- deficit & fit malus, nec timor nofter. cercus bus quibusdam & puniendam alteruteram Tertul eft, nec amor. Quid fit hodie quisque homo, deducentibus dicitur : Qui fine peccato eft Joh. $, vi i APOL 6 7' vix novit ipfe homo. Sic agebat hzc confi- veflrum , primus in illam lapidem mittat. 7- an. ICl, Ibid. difc. derans frater Bernardus de Quintavalle; S. Ad aliena quippe peccata punienda ibant , & 19 1 4« Francifci focius, fcintillantes inftar -duarum fuareliquerant. Quod ipfum egregie confir- ftellarum habebat oculos.- Perque divinam mayit fenex ille, qui a fratre rogatus, qua revelationem intellexit frater Leo , ideo effe cauía effet, cur affidue judicaret fratres mo- ä oculos ejus radiantes, quod, quidquid vide- nachos ? refpondit : Quia necdum teipfum ret, femper in meliorem partem interpreta- cognovifti ; nam qui feipfum novit, fratrum retur, & neminem afpiceret, quem íe melio- vitianonafpicit. Idem medium fuadet etiam rem non judicaret. Unde (iquem paupercula $. Bónayentura dicens : Quandocunque ali- $. Bonav, quid videris fieri , quod tibi difpliceat, ante- apudManfi opertum videbat vefte; dicebat intra (e: Hic patientius paupertatem tolerat , quam tu quam judices facientem , primo refpicias te- Hfo 11« m metipfüm , utrum in te invenias aliquid re- * Bernarde ; (i pretiofam videbat chlamidem; Hic forte füb vefte delicata melior eft h . prehenfibile, quod fi inveneris, tunc in illo, 15 Clim. tu füb tunica rüdi, Bernarde, ,/quam in quo alium judicas, temetipfüm condemna; Matth. 7. X. Quiafuga illius ad.. g'udicem Cbrz'/iüih COfi- dicendo cum Propheta: £go fum , qui peccavi $ d gf» J0. Vo Lo ciliandum conducit , juxta illud Chrifti. pro- ego qui inique egi , & non fis ficut hypocritá, miffum : JNolite judicare , ut non judicemini : In ui nunquam refpicit defectus füos, fed prz- . quo enün judicio judicaveritis , judicabimini, f u mit de fe, & condemnat alios, detrahit & e XL. Quia precepto cbaritatis proximi. ef? fumme judicac , & vult videre feftucam in oculis eontrarium : cum enim hoc exigat , ut proxi- eorum, trabem autem, quz eft in oculo fuo, e je mum ficut nos ipfos diligamus 5 nos autem non confiderat; quem veritas reprehendit : nihil magis optemus , quam utomnes de no- dicens : Zypocrita , ejice primum trabem de oculo (, - ia . bisbenefentiant, & loquantur , rec&te colligi- tuo, €9 tunc perfpicies , ut educas fefiucam. de oculo tur, graviter hoc prezceptum violari ab eo; jratris tui. Hinc & S. Climacus ait: Quicun S. Climac.. M Iacg. ') ui proximi actioncs finiftre interpretari pra- i que fua ipfius vitia fine amoris proprii velogr. 1e. num, " umit. accurate perfpexit , nullius rei alterius hu- mangz curam füfpiciet , ut qui intelligat , . $, Mech. — XIL. Quia 69 ipfi autbori graviter. pernitiofum & 166 7. eff boc vitiun: nam imprimis jufto Dci judicio nullum .tempus ad füa peccanda deflenda $, fufficere, etiam(i centum annos viveret, vi« fe plerumque contingit, ut, qui alios judicant, in eosdem defectus, quos aliis imputarunt, deretque totum Jordanem in lachrymas ver- !t €adant :: Deinde vero , etiamíi in illos non füm ex oculis füis defluere. Qs IH. Di« R, P. Lobn. Bibi. Man. Tom. l. Pa2 " 116 —Bibliotbece : Manualis. Concionatorie $, Antotte que id confirmans: Pr ovenit, inquit, hoc ex 8, Greg. 1. lL. Dileftio proximi: lta fuadet S. Grego- citur ad alterum. Cum p.2- tit. 2« 1, Hom. 4- rius dicens:: Sed quare hoc grave videtur no- eo, quod quis male aff 9. $. 1. enim qui s contemnit a lium, velodit, vel ira- ^ ia Ezcch. pis e(fe in proximo , nifi quia nec nos ficut linvidet, ex levibus fignis opinatur (cicur: ve proximum, nec proximum confpicimus ficut male de ipfo, quia unusquisque faciliter cre- nos ? Si enim nos ficut proximum afpicere- ; le affectus mus, nofira reprehenfibilia diftridte videre- dit; quod appetit quia igitur ma ad alium appetit i lli malum, prom ptus eft ad mus ; & rurfum , fi proximum afpiceremus ut nos, nunquam ejus actio appareret intole- cogitandum malum de eo. I1. NNo[fe debet fundamentu m buju s malitie ; Nam Manfi rabilis, qui fzpe fortaffe calia egimus. Idem bonum nomen bo- difc.1.n.7e roximus nofter jus habet, $. Aug. - medium approbavitS.Auguftinus dicens : Non namque famam, tam apud nos, quam quem- 50 Staplet. judicat perfonaliter , qui diligit zqualiter. in Dom. 1. Et ut bene difcurrit Stapletonus , ubi chari- cunque alium exigen di, modo malis füis, iis- poft Pent. ue manifeítis, & patentibus actionibus cone t, 2» tas & mifericordia habitat, ibi frater non ju- ; illiitaque in» dicatur. Lex fidelium mercatorum eft, ut ceptu m bonum non deftruxerit 33 dumabsq; conjectur is & argumen- focii fint non minus in damno, quam lucro. juriamur, contrarium , finiftrum for- 05 tis (üfficientibus in Pf. 118- V. Hoc fit in tota fidelium focietate. 5icut enim 3« mamus affectum; - Atque ita charitatem, imo charitas aliena bona facit fua juxta illud: ebitores füumus, non ottene & juftitiam, cujus d Particeps ego füm omnium timentium te: dimus; hinc Diony * fiüs Carthufianus fequens atque ita multum lucratur ; ita mifericordia De ftatnit monitum : 51 cut tu grave damnum i aliena facit, fratribus compatiendo juxta il- apud aiterum ej us famam, & lud : Gaudete cum gaudentibus , flete cum fers proximo, ledendo , i ta & apud te flentibus,. Quod alibi oppofita fimilitudine bonam opinionem ipfüm ; quia non minus optat p roximus apu Dom.3.inconfirmat , dum ait: Sicut fluvius magnus d alterum. Vit : Quadr. pnes rivulos ad fe venientes te zílimari probus , quam apu G Ij text 2» & alie patens or 1 — MI. JNofe debet, quamdo gra viter peccetur pev Abulenfis e finu fuo excipit , & complectitur: Sicut ignis do non ex cer. in c. 7. omnia comburit, & in fe convertit; ita cha- boc vitium , tum fcilicet , quan te rationis dictamine , fed ex affe&tu & cor- Matth. ritas dilatata omnes aliorum actiones in bo- roximus judicatur. - Plenius rupta paífione p nam partem accipit, & ubi factum p'on po- rem explicat Ab ulenfis, dicens: Ad radicem, teít , intentionem excufat. dendum eífe. Hx autem s- Allg- to. IV. Intentionem occultam atten dere : ham tefte undederivatur, atten am ut plurimum tres fant. Prima eft, quando quis decivit. $. Auguftino in diíciplina noftra non t ,talis namque alios fibi repu- utrum pius animus irafcatur, fed in fe ipfo malus eft D'ei c. 3* quzritur , tat (imiles, difficile zftim ans facto, ut quis ab & Cim uare iraícatur ? Nec utrum fit triftis ,' fed unde fittriftis? nec utrum timeat ; fed quid iis' vitiis remotus fity quibus ipfe imerfus hz- i 1o, ret, Secunda judicii temerarii radix eft mali- timeat? lrafci enim peccanti, ut corrigatur; n mere gnitas atque odiur , quod quis concipit con- contriftari pro afflido, ut liberetur; ti tra proximum a pa ffione invidiz, contemptus, periclitanti, ne pereat , nefcio utrum quis- ductus ; Talisenim velex ue fana confideratione reprehendat. | Hinc aut indignationis tra leviflimis movebitur indiciis ut quodcunque Cafisn. 1. (C4(fianus quoque ait: Etiam ob hoc judicare ; quilibet enim 8.Cí 3. V. de aliis, periculofum eft, quod ignorantes de proximo formet judicium. faciliter credit, quod appetit. 'Tertia radix in go. infüt. ,..| eceffitatem, vel rationem, quz illi hzc, gam quis de ma« longa fundatur experientia ; q in quibus offendimur, aut re&e coram Deo, lis alterius habet actionibus,& inclinationibus. aut venialiter agunt, invenimur eos temere d-credendum & per hoc admitrimus non leve 'Tunc enim faciiicer movetur 2 judicaffe , malum. Unde Ariftot.libr. 2 Khetorices, (enes S. Bern, peccatum. Cui etiam confentiens S.:Bernar- füfpiciofos effe a- tom.2. fer. dinus: Eft nobis , inqu it, aliquod dubium ex ut plurimum prz reliquis. ftruit, quia majorem dejuve nibus cx-pxcricmiä 14-2.€.5-jgnorantia principii ; Nam principium boni ,tan dem concludit vel mali operis , eft intentio vel voluntas , habent. Hisque pramiífis Abulenfis in hzc verba: Pri mz duz radices unde cum incertum fit , quo animo vel qua feíle perti- intentione opus fit factum, temerarium judi- judicandz malz fünt ,. quia mani l CO[' 4 nent ad perverfita tem judicantis , ícilicet ad Y II cium debemus przcavere. D D [] & malum affe&um ; Nam omnia froximi optra bene inter- pravum judicium, Á Cttror quod quis judicet, alios malos effe, quia ipfe Nüy, 4,in Cant. gretari : juxta ill ud S. Bernardini confilium : dicii eft. Quod vero ma- itty, Excuf(a intentionem, fi opus non potes, puta malus eft, pravitas ju la judic at, quia mala cupit, iniqu itas volunta- P'olipfo ignorantiam, puta fubreptionem, puta cafum 1deoiftis duobus modis judicare , feme . Cor. 5.Ét monitum Apoftoli dicentis: nonne de iis, tis eft ; V. 120 er peccatumi eft. Judicare aut em tertio mo- qui intus fünt , vos judicatis? uiaexperien- do, habet aliqualem rationem, q S. 1 Xl. tía przteritorum certi ficat homi nem aliqua- &inquantum ASCETICA. liter circaea, qua contingunt; caufat aliquam tertitudinem; to llic vel dimi- þfimz'ä no[Je debet vadicem bujus vitii , quam Quz do&rina 8. Doroth. I]rz S. Dorotheus indicavit dicens : Unde nuit conditionem fufpicionis. magua ex parte ex 5. Thoma d efumpta eíl, S. Thom. &o 6. autem ifthzc patimur, nifi ex eo, quod cha- in hec diítinguit 2. . q. 664 i:c.s Qin ' ritate vacamus? nulla enim, vel admodum qui tre s füfpicionis gradus l verba : Primus gradus e - ut homo ex levi« ?tt- 3: ]'ii tenuis, & exigua nobi s ineft charitas. Nam licujus dubitare in- 9? omnia fuffert , bus indiciis de bonitate a charitas non cogitat malum atum3; cipiat; & boc eft veniale, &leve pecc perti- ac toletat, omnia credit. S. Antoninus quo- Titulus LXXV II Sfudicium temerarium. 117 Attoy, $ tt, h pertinetenim ad tentationem humanam, Gine $. XIi. 80 SI I. qua vita ita non ducitur. Secundus gradus eft, cum aliquis pro certo malitiam alterius 'CONCEPTUS PRZDI. zítimat ex levibus indiciis ; & hoc (i fit de CABILES. aliquo gravi, eít peccatum mortale, in quan- tum non efít fine contemptu proximi, Citat- I.- Exl oecä'üone thematis : JVolite julicare , &s. Deroth, 9o n judicabimini : poffant explicari caufze,f. 6. que gloffam, fequens fuggerentem confilium. Si (ütpiciones vitare non poffumus , quia ho- ob quas judicia temeraria vitari debeant: Ni- lanf mirum 1. Quia gravis per tale judicium com- mines fümus , judicia tamen , id eít,. defini- lt5 tas & firmas fententias continere debemus. mittitur /luititia; nam ftultorum proprium eft, tefte Siracide , cor in finiftra manu habere , Tertius gradus eft , cum aliquis judex ex fufpicione procedit ad aliquem condemnan- id eft , omnia finiftre interpretari. 2. Quia gravis etiam per illud contrahitur culpa ; nam dum, &.hoc direQte ad injuftitiam pertinet, ut S. Dorotheus ait , omne fere peccatum unde eft peccatum moxrtale. excedit, ideoque trabi a Chrifto comparatver. $. äiæ. in IV. JNo[Je debet. primarium. fundamentum ,. & ep. 5. rationem , ob quam neminem. judicare temere opor- 3. Quia etiam fena per illud gravif/ima incur- ritur, ut fcilicet in eosdem labatur defectus te , quam quidem S. Hieronymus fequenti- bus verbis indicavit : Non enim conícientiz & peccata, qui judicant ;; qug pocna merito latebras hominibus fcire, aut nudare permif- graviffima judicari debet, Accedit, quod in judicio coram Deo fit inexcufabilis , ut qui füm eft, dicente fcriptura: Homo in facie vi- det, Deus folus intima & fecreta circumfpi- eadem agit, quz in altero condemnar. Vide cit, fed manifefla eft vox Domini monentis: Fabrum conc. 4. in Dom. 18. 'po(ï;,Pentec. a fruGtibus eorum cognofcetis eos. 1I. Ex occafione thematis : INolite ante tem« x, Cor. 4« Vita l. 3. V. No[fe debet , quantopere boc vitium [peciali- pus judicare: afferri poffunt aliz rationes , ob v. $ Abul(s €. I$* quas vitandum fit judicium temerarium, ni- n ter ab Zdl/ceta perfeGtionis fludiofo fit fugiendum 5 id quod a $. Raymundo difcet, qui, cum plu- mirum 1. Quia non lice ; cum hzxc poteftas Matth, ra alia monita vice teftamenti fuis filiis. & foli Deo fit refervata. 2. Quia non decet: cum .. filiabus fpiritualibus reliquiffet, inter alia fpe- indecens (it, ut judicium ferat is, qui omnes cialiter hortatus eft, ne quem unquam judi- rei judicandz circumflantias necdum cogno- carent, dixitque, hoc effe neceffarium ad ve- vit: intentionem autem , quz potiffima «t ram mentis puritatem , ut in omnibus Dei a&ionum noftrarum judicandarum regula, voluntati attenderetur, 4 .qui pmnia permittit nemo cognofcere queat.. 3. Quia 710 expedit : ad bonum finem. cum ipfi plurimis vitiis obnoxii fimus, atque adeo nos ipfos potius, quam :lios judicare - W RRE RE EEE EEE o EEE i QUREESU RR RERREERRLURR Vi.. ANo[fe debet. folidum 69 efficax medium ,. boc grad. 10 ojtium effugiendi , quale quidem S. Climacus debeamus, Vide Fabrum loc. cit. : fequentibus verbis perapte affignavit : qui ce- IlI, Ex occafione thematis: 7u quis es , qui Jacob. 4; | leres, nimiumque diligentes proximi delicto- judicás proximum : poffunt afferri caufze , quae V. 13- rum judices funt, hoc idcirco patiuntur , quia ex parte folius judicantis fe habent. Itaque nondum fuorum peccatorum fixam atque per- quzratur, tu quis es? & refpondeatur 1. fec&tam memoriam , curamque füfceperunt. Homo reus : ergo ipfe judicandus, atque adeo ä Nam (i quis amoto proprii amoris velamine , nonnifi cum magna temeritate ac impudentia mala fua diligenter infpiciat, nullius jam rei affumpturus Judicis officium. 2. ZLemo ce- n ulterius in hac vita curam geret , id apud fe cus : ideoque ineptus ad judicium de colori- reputans, tempus fibi fufficere non poffe, quo bus alienorum factorum ferendum. 3. £fomo H feipfüm lugeat, etiam(i ceotum annos vixerit : / fragilis : cui proinde merito dicatur illud pii etiam fi Jordanem fluvium in lachrymas con- lo Aícetz : Stude patiens effe in tolerando alio- ld verfüm ex oculis manare confpexerit, rum defe&tus , quia & tu muita habes, qux L Vil. . JNoffe debet & curare , wt non modo ipfe fi- oportet ab aliis tolerari, Vide iterum Fabrum milia judicia non ferat , fed & aliorum judicia for« l enii)j. titer fpernere addifcat , dicatque cum S. Paulo: j IV. Ex occafione thematis : INo lzte midicare Joas, 7. d V. 3- 1. Cor 4: Mihiautem pro minimo eft,uta vobisjudicer, fecundum faciem , fed juftum judicium ju- v. 22. aut ab humano die. Hinc redte S. Gregorius $. Gregor. Nazianzenus dixit : Quid mea intereft. qui rei dicate : poffunt proponi aliquot media ad te- le Nazianz. merarium judicium vitandum, & quidem cx in orat. veritatem magis curo, imo folum curo? hoc " profeipfo. enixn me vel condemnaverit, vel abíolverit: Deo defümpta. Et r. quidem ob ejus potentiam : an ratione cujus illi foli convenit judiciaria po- hoc miferum vel beatum reddiderit. At quid ] aliis videretur, nihil ad vos, quemadmodum teftas; hinc S. Paulus dixic: Tu quis es;Rom, r4. je qui alienum judicas fervum ? Domino füo v. 4. nec alienum fomnium. Non ita aliís videtur, n- ais. Quid vero? an iis, qui vertigine correpti ftat, aut cadit. ». Ob ejus fapientia n:: ob quam 3- Reg. 8- , de eo dictum eft: Tu nofti folus cor omnium ; "* 39 funt, terrafixa & ftabilis effe videtur ? Quocir- unde homo non nifíi ut coscus de coloribus u ca fac prius fidem, (anos eos effe, qui de nobis )d judicat, (i actiones humanas dijudicare prz- ita fentiunt, & tum nos admone , ut meliorem fumit. 3. Ob ejus benitatem : qua hominum S. Hier. l; mentem induamus. Recte ergo S. Hier. con- [ f ho ! 1. C, 3. omnium peccara diffimulat , & füpportat; Jfaiam. i^ cludit: Spernentes hominum Judicia, neclau- quidni ergo homines ipfi (imili cum charitate p dibus eorum extollamur 5 nec obtrectationi- f ,^ bus contriftemur , fed ingrediamur rectam & patientia mutuos defe&tus füpportent? INon ergo a f viam , & uritas a S. Prophetis femitas, V. Ex occafione vthïmatisþ: 13 P3 piius u 118 - Bibliotbece Manualis Concionatoriæ Rom. 144 pljus. invicem judicemus; 'PofTunc alia remedia ingeniofe ita fcribit: Nubes quafi velata fünt corda hominum , eorumque eogitationes & ex parte hominis judicantis fe tenentia ;pro- poni. Nimirum 1. Confideratio nature proprie : intentiones, quas naturaliter angeli non pof- JMb ob quam quisque eft commembrum alterius funt cognofcere, nifi voce aut figno prodan- hominis , atque adeo tegere potius & occul- tur; cum vero actiones hominum, quz ex tarc deberet alterius nuditatem, quam reve- natura fua malz non fünt, pendeant ex in- lare. . 2. Confideratione proprie fragilitatis : ob tentione agentium , coníequens eft, ut, qui quam decet aliorum onera & peccata leviora de illis pravum fert judicium ; nubes trans- fcendere , & Dei fimilitudinem attribuere ; patienti animo tolerare ; eco quod graviora longe in nobis ipfi fupportare debeant. 3. fibi velit. Qui hoc conatur facere, Lucife- Confideratio ju[litie divine , tum opera prava rinz temeritati fuam (imilem, feque aichlam illius effe demonftrat. ; Dicc. punientis , tum aGtionis bonas premiantis , Stdlait quam conciliare nobis facilius non poffumus; III. Naas Ammonites contra incolas Jabesr., 1. Re LUC- 6 6' 1 : quam fi ab aliis judicandis abftineamus. Galaad przliari conftituerat ; quiexpavefcene c. 1 z » Xe Cor- 4e VI. Ex occafione thematis: JMibi autem pro tes fubito ad pacta bone confcederationis V. 30 convolarunt, dicentes : Habeto nos federatos , sminimo efl , ut a vvobis judicer , aut ab busmano die, poteft oftendi , cur, & quomodo judicia hu- & ferviemus tibi. Aft ille faperbus, quid opi- mana contemni debeant. 1. Quia impofjibile namini, refponderit ? In hoc feriam vobis- cít , omnibus placere ; cum nec ipfe Chri- cum fosdus, ut eruam omnium veflrum ocu- ftus id potuerit. 2. Quia vanum eft humana los dextros, ponamque vos opprobrium in univerío lfraél. $, Bettt judicia timere; cum quis non fit fanctior ; fi Per hunc igitur tyrannum fen, t0, 2 laudatur : nec deterior fi vituperatur. 3. Dionyfius Carthufianus ad intentum noftrum ft, M Quia noxium eít, ob finiftra aliorum de no- damonem intelligit dicéns : Diabolus refpon- &3.::2' bis judicia turbari; quia fic multa inordinate detfidelibus. Aftquinam illi dextri füntoculi, quos eruere intendit Sacan? oculiinteriores; & imperfe&te fient, aut omnino omittentur; quemadmodum quotidiana experientia do- Ícilicet judicii re&titudo, cujusapudS. LLucam fit mentio, cum dicitur : Si oculus tuus famplex cet. Vide Panarium Buízi fol. 257. . * fuerit , totum corpus tuum lucidum erit.. Quamvis utroque oculo (fübne&it di&tus interpres) $. XIIL - exczcari majus fuiffec damnum, tamen dex- ALIIVCONCEP-TUSA * tro privari fuiffet majus opprobrium. Dictos igitur habitatores coram univerío Ifrael in- PRAZEDICABILES. fames proftituere volebat. Quod probrum in. I. quo confiftat, David oflendit, quando ad - Manfï difc, ibr'a Job. c. s. eundem : ob ab Elíu re- Deum converfüs, in hec fupplicat verba : 1.V.5. - * rehenfum fuiffe legitur; dicit enim facer 4 n x puta opprebrium meum , quod fülfpicatus | [um,. Manfi 'Textus: Jgitur Eliu becrurfumlocutusefl. . INum- quia judicia tua jucunda. quid aqua videtur tibi bec tua cogitatio, ut diceres ; IV. An aliquando ad refponfüm , quod | difc.4. H.4. . Satan Deo dedit, refle&ionem feciftis? INum- juflior [um Deo? At vero qua ratione de tam humili & modefto viro, qualis Job erat (qui quid confiderafti (dicebat Dominus ad Satanam ) alias dixerat : Ferebav omnia opera mea : ) tam feroum meum 5fob , quod. ei mon ftt fisriilis in terva , finiftrum judicium formare potuit ? Septua- bomo fimplex é$ re&us , €2' timens Deum, €9 re- ginta interpretes ; ut Pineda notat ex he- cedens a malo? quid enim temerarium hunc brzo, ita vertunt: Quare hoc exiítimafli in refpondiffe exiftimatis? Hoc nimirum , quod iudicio?. At vero inquit idem author : Ub - ad malüm de aliis judicandum proclives di- cere folent : ANumquid ob fruftra timet Deun? nam Job dixit fejuftiorem Deo? Nusquam, ut apparet ; ldque plurium interpretum Lati- lNonne tu valla(li eum , ac domum ejus , univere norum authoritate probat 5 Ac proinde Eliu Jamque fübftantiam per circuitum ?. Nimirum ut mentitum fuiffe concludit, dum haoc impo- Olympiodorus ait , fimulatam jobi oftentat fturam Jobo innocenti affinxit; Quia id fem- religionem ; quafi dicere voluiffet: Nil mirum per moris eít accufatoribus ; ut dubia pro eft, quod Job fidelem fe tibi exhibuerit, quia, certis , conje&turas pro re ipía, verifimile quidquid faciebat, id totum fecit; ut in bonis fi ? temporalibus profperaretur ; Non autem id gnum pro neceffario aíferant contra reum. Potuit itaque Eliu ex eo ; quod Job afferuit fine redo faciebat , fcilicet ob bonitatis & $ divinitatis tuz meritum 5 ac proinde : Ex- fe juftum coram Deo , imponere , quod di- Damo fef. | xerit fe juftiorem.. Nec mirum; quia malum tende paululum manum tuam , & tange 5 de SI adverfus Jobum animum gerebat , , ideoque cun&a, quz poffidet, niíi in faciem bene- Andr, hoc judicium temerarium de ipío formabat. dixerit tibi. S. Augu(tinus fuper illà verba:s. Aug. ín s. G/teg. Nazianzenus in oratione de laudibus S. Ba» Amputa opprobrium meum , quod füfpica- Pfal. 118 Naz. in filii ita fcribit : Neque enim hoc quidam tus fum , quia judicia tua jucunda , dicit ; tit, ep. male tradiderunt, virtutibus finitima, & quo- Hominum judicia de occultis hominum non dammodo vicina;effe vitia, nihilque facilius füavia efíe , quia temeraria , & ideo fuum effe, quam ut ab illis, qui hujusmodi rerum dixit opprobrium , quod de aliis fufpicatus eft, hoc opprobrium volebat aufferri , ut fcientiam non tenent, res quzdam aliqd effe judicetur , quam revera fit. non effet diabolo fimilis, qui de occultis fan- ]l. Author quidam modernus fuper verba &i Job füfpicatus eft ; quod non gratis [ illa Luciferi ; Z4/cendam füper altitudinem nubium ; Deum coleret ; profequens vero id, quo Jóbo eves Titulus LXXVIIL . Srudicium temerarim. I19 t Jobo evenit, fübjungit : Jnventum efl .autem potuiffe;'veruntamen quia Judas ex folo falfum judicium diaboli, & opprobrio plenum, dum . avaritiz motivo de Magdalenz liberalitate ]u temere judicavit, fícandalizabatur, denarium illum bur(z fua 2-R€g. 60 V. Viri Bethfíamite olim tanta cumlvfev'e- eripi dolens, ideo Evangelifta, cujus cala- l ritate, fübitanea morte, füere puniti, eo quod mus a Spiritu fandto dirigebatur, id ipfum per curiofitatem non profanam, fed devotam detegere nobis voluit ad noftram in(tru&io- l ) potius, arcam Domini fuiffentintuiti ; percuf nem, ut intelligeremus, quod in ferendo de fit autem de viris Bethfamitibus, eo quod vi- aliis judicio, primo loco examinanda fit in- i a diflent arcam Domini, & percuffit de populo tentio & motivum, ob quod proximi ope- 7o. viros, & quinquaginta millia plebis. Sed rantur 5 certum autem eít, quod hoc folus hzcomnia in figura contingebant illis. Unde Deus affequatur & penetret, non vero ho- Didac. DidacusStella ex predi&ta hiforia fequentem mines. Stellain deducit moralitatem : Quanto obfecro fecre. 3L, Ms IX. Apud eundem San&um paterfamilias Manfi Luc.c,6, tius eft ipfam hominis cor, quam ipía arca? evangelicus rogabatur a fervis, ut liceret ip(is difc. 5« l . Quanto major temeritas penetralia cordis ho- zizania ab inimico bono femini fuperfemina. "''* 5* L minis judicare, quam fecreta loca arcz illius ? ta, ex agro evellere. Qui porro huic eorum « Maxime igitur tu; qui hunc peffimum mo- petitioni confentire renuit ; fervi autem dixe- RE rem habes, ut femper alienam vitam inqui- runt ei: js, eamus , €9 colligamus ea ?. Et ait, ]e ras, timere debes, ne in te Dominus mittat non, ne forte colligentes zizania , eradicetur. fimul fimilem punitionem, & majorem. 4 cum eis triticum. Circa quam parabolam be- S. Bern. - V. S.Bernardinus ex verbisS. Ap oftoli: Tà neobfervandum eít, eos, quihanc malam her- m Sen. to. a. quis ess. qui judicas alienum fervum ?. Apoftolum bam eradicandi licentiam poftulabant, non wq. fer. 14. tria precipue tangere obfervat. Primo, judi- fuiffe agricolas, qui agrumillum excoluerant, l, $3- €- 2^ cantis nihilitatem, dicens: Tu quis es? id eft, quippe proinde germinis tam boni, quam ) cujus authoritatis es, cum nihil a te fis, & vis mali aliquam habere potuiffent notitiam & raperejudiciumaFilio Dei, cui dedit Pater ju- difícretionem, fed fervos agriculturz parum t dicium facere, quia Filius hominis eft? Secun- peritos, qui facileerrare potuiffent ; fiquidem I$ . do, judicantis rapacitatem, vel temeritatem; zizania hanc habet proprietatem, quod; quo- ) ibi: Qui judicas alienum fervum.. Exodi fe- ad usque virefeit, & germinatin agro;frumen- d« cundo; Quis te con[lituit Principem fuper. nos? to fimillima (it, ideoque facile errare pote- ( 'Tertio, judicantis authoritatem, dicens: Do- rant, loco lolii evellendo frumentum : quz Il* mino fuo ftat; aut cadit. Citatque textum il- omnia in figura contingebant, nam ille pater- In lum Apoftoli prima Corinth. 3. Quis autem ju- familias, qui incarnatam prazfigurabat fapiene d dicat ime, Dominus efl ; & füperius dixit : Sed tíam, per hoc nobis indicare voluit, quod ad neque me ipfum judico, quafi dicat : Quanto mi- difcernendum frumentum & zizania, necef- nus tu, qui interiora mea non nofti? farium fit exfpeCtare meffem, id eft, noviffi- ! Manfi '"VIL. Cum Apelles infignem quandam pu» mum judicii diem, in illo enim apparebit; j blicz cenfure expofuiffet a fe artificiofe de- quid fit zizania, quid vero frumentum ; noli- difc. 4 BA pictam tabulam, tranfiensque fütor de calceo te ante tempus judicare, quoad usque veniat quodam inibiexpreflo fuum ederet judicium, Dominus &c. Quamdiu enim in zizania, id eft ) n illum non bene factum effe dicendo, Apelles quamdiu in hac vita moramur, fines & inten- h oft tabulam delitefcens, fütorisque judícium tiones occultas operantium penetrare non audiens; libenter accepit cenfuram ; aí(t quan- hv poffumus, nifi forte dono prophetiz, & di- od do etiam ad alias picturz partes confideran- fcretionis fpirituum. a DEO donati fimus, das progreffus eft, przfümptionem recudit, d ficut multis Sandis.id contigiffe conftat; op- " dicendo: Ne fütorultra crepidam. Idem om- time igitur monet S. Laurentius Juítinianus nino multis accini poteft ; quamdiu namque "L inquiens : ubi opus ambiguum eft, & quo üt de rebus judicant, (ibi & apud alios manifefta- fiat animo, ignoratur, definitum jadicium tis, & dependentibus a fenfibus, excufationi evitandum eít, ne efficiatur homo temeras at im locus efIe poteft ; aftubi finem & intentionem rix fenténtix reus, dum quod re&dtum eft, pariter internam difcutere przfumpferint, arbitratur effe obliquum. iay Yis fingulis exprobrari poteft di&tum Apoftoli X. Neminem riíus latet Abrahz, & Saree verbum: 7u quis es, qui judicas ?. &jc. conjugis ejus; & nihilominus hanc duntaxat, il | & S Petr. . VIII. S. Matthzus fcribir, quod in fecunda non vero illum reprehendit angelus; unde- Dam. fer. pretiofi unguenti fuper caputSalvatoris effu- nam hzc differentia, íiquidem ex una ea- d 2, de S, fione a Magdalena facta, videntes difcipuliin- demque cauía, tantus jubilus, atque lztitia lge Andr. dignati fünt 5 dicentes : Ut quid perditio bec ? utriusque derivabatur? Ecce vobis rationems ia Econtra veroS. Joannes folum traditorem de diffidentiam pretendebatSara, reputans fe in »:5 h hujus unguenti effufione conqueftum fuiffe fenili ifta etate concipere & parere non pof- d Tf 19v fcribit, de aliis vero difcipulis nihil meminit. fe ; ideoque ridebat, dicente S. Auguftino: Il- $. Aug. q. It Sed curita differenter utrumqueEvangeliftam lius rifüus admirationis & lztitiz fuit, Sareg30-inGen; jon hac de re fcripfiffe exiftimatis? Cur Joannes dubitationis; & ab illo dijudicari potuit, qui üm folius traditoris mentionem facit? Refponde- corda hominum noverat. Hic itaque actus ts tur,quod,tametfi forfan alii quoque deMagda- üt internus erat, quem ex inftin&tu divino ma- lenz liberalitate obmurmurarint, exiftiman- nifeftavit, reprehenditque angelus. rl tes ex fineredto & fincera intentione, pretium —— XI. S. Auguítinus exponens verba illa S.s, Aug. to. jtls Pauli : 24lius judicat diem inter diem ,. alius; judi- 4.in epitt, o hoc melius in fübGdium pa.u,perpm adhiberi $at ad Rom, (v 120 Biblio;hecæ Manualis Concionatoric . mo malum obfervant faCtum, cztera pariter cat omnem diem, iaquit: non de duobus homini« bus mihi videtur dictum, d.de homine & omnia defe&tuofa effe concludunt. ]oo coni Deo. Quienim alternos dies judicat;homo eft, XIV. S. Bafilius in homilia quadam hanc S. Bafil. f 9!. poteft enim hodie aliud, cras aliud judicare, id effe fturnorum proprietatem dicit,quod, licet hom. 5. ia N eft, utquemcunque hodie malum;,convidtum, cicutam,qus venenofà eft, manducent talem, Hexam. confeffumq; damnaverit,cras bonum inveniat tamen habeant vifcerum conftitutionem, ut & corrre&tum ; velcontra cum hodie aliquem exinde nocumentum non recipiant. Cicuta Dml c' juftum laudaverit;cras inveniat depravatum. quidem,inquit fturni vefcuntur;& tamen pro- Qui autem judicat omnem diem , Deus eft, 100 pter cordis conftitutionem a veneno non oc- uia non folum qualis quisque fit, fed etiam cupantur. Cum enim per tenues ad corda pe- qualis omni die futurus fit, novit. Uinusquis- netrantes meatus tranfeat, fit, utantea devo- que ergoin füo intelle&u abundet, inquit; id ratam cicutam concoquant;quam inde lethale eft, quantum humano intelle&ui, vel unicui- gelu ad precordia pervenerit, Quam eandem ue homini conceffüm eft, cantum audeatju- fturnorum proprietatem juftis applicare;inde- dicare. Qui fapit;inquit;diem, Domino fapit, ue huncin modum difcurrere poffumus : Ci- id eft, hoc ipfo quia ad prac(entem diem bene cuta, id eft, venenum operationis vitiofz pro- judicat,Domino fapit. Hoc eft autem bene ju- ximi noftri , animz noftrz tunc minime pet- dicare ad diem, ut noveris, non effe de corre- niciofüm erit, fi de proximis noftris finiftre ni- ] ol fi in nobis ardeat calor charita- &ione ejus defperandum in futurum;de cujus hil opinemur; i | | | l culpa manifefta in prafentia judicaberis. tis : fi aliorum defe&tus excufemus, diffimule- XII. Confiderabilisadmodum eft illa Gene- l Difcipul Manfi mus, usque ex corde compatiamur: Charitas Jrompt, dift. Vo, feos hiftoria, ubi Abraham,poftquam in Mam- enim non cogitat malum, & qui non diligit; Tle Z» * manet in morte; Econtra vero fi hanc virtu- ]i 0, € bre tres illos angelos hofpitio excepiffet,fe iis h ad demonftrandam viam affociaffe legitur ; tem non exercuerimus, venenum ad cor us- que ferpendo procedet. $. Dorotheus ait: $, Doroth: . quo tempore Deus füpplicium, quo quinque infames civitates flatuerat, manifeftavit ; uis ita abominatur, & odio profequitur pec- ferm. 6. Moxque Abraham peffimam illius populi vi- cata, ut Sandi viri? Et tamen peccatorem tam fe ignorare adeo conftanter afleruit, ut non abominantur, neque item dijudicant, aut multos etiam perfeCtione & virtute inflgnes illius faéta difquirunt, fed condoleícunt po- inibi timorari crederet, inquiens: JVumquid tius, admonent, horytanmr, medentur. perdes juftum cum impio ?. i fuerint quinquaginta ju- $. XIV. fl in civitate, peribunt fimul? Ec nihilominus ne quidem decem juftos reperire erat; quin po- MISCELLANEA. tius fcetor peccatorum nefandorumgentis il- 1 lius usque ad £mpyreum afcenderat ; Clamor Quantitas. Sodomorum venit ad me. Quanto igitur ma- &e in temerarios judices inve&tus Ho- — ———"-———M—— oisad Mambre,vicinum ad pauca milliaria lo- I.— Rc ratius cecinit: , cum,pertigiffe debuerat, prafertim cum veri- Horat. fimile fitymutuum inter habitatores utriusque Cum tua pervideas oculis mala lippus inunttiss '"Serm. l tfe Cur in amicorum «itiis tam cernis acutums loci viguiffe commercium. Imo bonum adeo fat. 3* deSodoma conceptum formarat Abraham, ut Quam aut aquila, aut férpeus Epidaurius ? I[. Dixit quidam ex Senioribus : Si videris vita PP, non in plurali (cum impiis) fed in numero fingulari malos defignaret , dicens: Nunquid aliquem peccantem;ne mittas culpam in eum 1 3.n.130. fed in eum, qui impugnat ipfum & dicito: perdes juftum cum impio? Maximam Patriarcha ille fervorum habebat familiam 318. adeoque V« mihi, quia ifte nolens victus eft, ficut & ego: & plange, &inquire DEI folatium, quia de peífimis populorum illorum poterat in- formatus effe moribus ; dubium nobis accom- omnes decipimur. mode refolvit Procopius, dum ait: Juftus III. Aliena vitia in oculis habemus, a ter- senec. 1.a. deiric. cum foret, & czteros juftos effe credebat, À go noítra fünt; ut recte dixitSeneca. uisque enim ex fuo ingenio etiam alios ju- IV. Deus Pater olim S, Catharinz Senen n Dial. 693« 4 icat. dixit: Mifer homo femetipfum jignorando Tbid, n» 5 XIIL. Poftquam Salvator vice quadam lo- vult agnofcere pariter & judicare cor & affe- uelam, auditumque muto, & fürdo cuidam &um proximorum : & ex quadam operatione re(tituiffez;circumdantes acclamarunt dicen- five minimo verbo ftatim inconfulte damna- tes: JBene omnia fecits. &9^ furdos fecit audire , && biliter judicatea, qua funt hominibus occul- mutos loqui. Aft fi Chriftus in prfentia illorum ta: Sed amici mei femper jüdicant in bo- unicum duntaxat fuerat operatus miraculum, num, quia fundati fünt in me fummo bono. ualiter inde intulerunt populi, quod omnia Hujusmodi vero miferi femper judicant in bene fecerit? gratitudinem obítupefcatis po- malum, quia fundati fünt in miferabili malo. puli,infüfamque iis divinitus notitiam : Quan- V. Non male iterum Horatius cecinit.- Horatius to eis przcipiebat, tanto magis plus przdi- / Quam iemere in nosmet legem [ancimus ini-l.x. fat. g. cabant, & eo amplius admirabantut. Populi Uamy namque illi juftas denotabant animas,quarum INam vitis nemo fine nafcitur : opiimus ille; roprium eft,vel ex unica laudabili & virtuo- Qui minimis urgetur. fa in aliis confpe&ta actione confequentiam j dedücere ad omnes, ceterasque fimiles judi- VI. Stratonicus Ptolemzo Rege fecum deErafnus Mufica difceptante;aliud eft,inquit, o rex, Sce-1.6.apopht, care ; Econtra maligni? fi vel unicum in proxi« prrum, iä linlus LXXVAIL Stüdicium temerarium. 121 þ:mm—,* aliud ple&rum ;. Sigriifieans, non effe aquam foetidam usque ad genua 'i-nträvit, & regium cum Mufico de Mufica difputare. huc illucque deambulando bene concupi(cen- 08 b . ! Granat, in V. JEfopus dicebat, unumquemque;duas tiz fug fatisfecit, quod ftatim nuntiatum eft loc.com peras fecum ferre, unam ahte, àlteram e ter-. miliui. Vr s d . £. 391. "ille gaudens mox, ut eam vidit, ait: , Heun, g0; & anteriore quidem aliorum " peccata re- * Quid eft, Domina, fuifti ne hodie bene bal- t ponere, in pofteriore V"-*jerqü'noftfä." £ d neata? Refpondénte, fui. Adjecit: in dolio, vel in palude? Ad quod verbum tacuit con« h Fua fufa, cognofcens fuum exceffum ei non late- | Dial. c; VIII. DEUS S. Catharinz Senenfi dixit: l 1lOQe. re. Tunc ille: libi eft, Domina , conftantia «j ut attingere poffis ad unionem ac puritatem veftra? Eva vilius tentata fuiftis, tepidius re- enye- )u iftam, nunquam judices in re aliqua; quam ftitiftis ; turpius'cecidiftis. ^ Reddite ergo, le videris ab alique fieri (ive dici contra te, five- quod debetis: & cum hzc non haberet, un- contra alium. Et fi videres etiam peccatum de folveret; omnia ejus veftimenta pretioía expreffum , extraheres ab ifta fpina rofam j tulit, & per diver(as.períonas diftribuit, fi ": odoriferam , videlicet eos 'offerendo coram me per veram & fraternam. compaffionem, ncnïger valiq'u.Od- ;eïnpug eam bene torqueri, * (« & iíto mo x do Pgrve;n(jides -'adï.puritat'ern | Per&f* Ctam. ». üi Erafin 1. 6. IX. Stratonicus Minnaco Fabr *ol"(lie- Mu(ï-. J de F ;; AXIOMATA. 0a apppht. /c3 fecum difputanti-dixit: non WE füpra malleum loqui? ' - Ls aM itria virtus monachi eft, hominum dcs. Hieron. ^ v . 'HJ';A;- fe judicia contemnere. ep. 26, DDifcipu. ^ X. Miles quidam erat in Saxonia ]^ Prompt. ves & potens, miniítralis Domini Henrici Du- J'er. nenfcblicb. Ürtbeil nicbt, bocb acbt, - ll Vor Preud und Fried im Herzen lacht. $ Lit.O. ex. cis Saxonig. Hic habebat uxorem nobilem; 13. & dilectam. Die igitur quadam cum fermo IL..Quz füpra te, nihil ad te. lL: $ Dorgf ^ haberetor de culpa Evz (coepit illa, ut mos - J'as dicb nicht brennt, das blafé nit, SC' [El'm.ö. eft mulierum) eidem maledicere ,. & incon- .. Senft bift nie obne Zank und Striti. m ftantiam animi judicáre, éo quod promodico III. - Ceecus de colore non judicat. ür pomo gulz ífuz fatisfaciens tantis pcenis ac — Ein Blinder wrtbeilet nicbt von der Farbe. Á miferiis omne genus humanum:- fubdidiffet. IV.-Quod tua Cui maritus refpondit: Noli illara judicare, finas. non refert, percontari des P tu.forte in.tali cafu fimile feciffes. Ego volo tibi aliquid przcipere; quod miinus eft ; -& - JMas dicb nicbt angebt , das forge nicht. V. 'Medice; cura teipfum. 'propter amorem mcuim minime poterisillud cuftodire. "Refpodente illa: . Quid eft hoc ; Em]eder kebr Sér Jeiner -leür. * o du mandatum? Ait miles; wut die illa, qua bal- Y neata füeris, paludem curiz noftrz. ne. in- Wei us AE rediatjs nudis pedibus; aliis vero diebus, fi bet, intres. 7^SUAUU T HO RES: Hortt, Erat enim aqua putridà fimo- Sera, hf fà ex lordibus totius curiz collecta. Illa füb- l. Joannes Bufzus in Panario. V. eodem. ridente, & precepti transgreffionem abhot- IT; Nicolaus Lancizius opufc. 9. toto. m. 3' ;ï; .. refcente: fübjunxit miles:' volo autem pce- lII. JeremiasD i * tföxelïius in AmuHi. l.2. C.7. " eris Vi ?. .nam addere.' Si fueris obediens, quadragin- Confecut. 5. um 09 IV.-Ludovicus Gr ta marchas argenti a me recipies; fi aütem anatenfis in nlociis 60m- 1t0: non, totidem mihi fólves, & placuitei. llle munibus fol. 389. r vero ipía ignorante fectetos cuftodes paludi — V. Henricus E T ngelgrave p.1. Lucis Evang. us quia adhibuit. Mira res ab illa hora matrona tam emblem. 29. honefta, & tam verecunda nunquam per cu- Vi. Matthias Faber conc.. d poft Pentec. : riam trao(ire poterat, nifi ad pradictam pa- ludem refpiceret, & quoties balneabatur, de VII. 'Thomas St apletonm;s text. 2.in Dóm. eadem pallüde tentabátur? ^ Die vero quo- 3. Quadr. & Dom. 1. poft Pent. Y Í ii * 007 dam exiens balneum dixit pediffequa fuz : f VIII. : Jofephus Lan gius in Polyghthæa V. ] nifi ingreffa- füero paludem hanc , moriar. eodem fol. 616. t yie Statim fuccingens fe cum circumfpexiffet, & IX. Jofephus Manfi in Biblio th&cï. in.or-ali jone tt. 42. nrid acmi-ngm vidgret; comltante anc;illaþyiïgvfa cul bo» ono» yc M nalO- fforait W M f ) qego 16 "ATU xe p R P Lobn Bz'bl. Man.x Zom.' H, U 122 Bibliotbece . Manualis Concionatorie . hp TITULUS LXXIX. 0b JURAMENTUM. Edl : e1 $. I ab | Fuga. N. Non,-,'äiïumes nomen Domini Dei tui Exod. 29. Sc Au!' il QUOAD ESSENT IAM. h jn vanum 5.nec enim infontem habebit Do- v. 7- minus eum ; Dg*initiaf Dei fuüi fruftra.. qui affu,mpfg;ic nomen Domml i I. VI. Non perjurabis i n ] noqmine" in&o y nechevi-t. 19. $n Bufenb. 1. ft tacita vel expreiï'«a'Deï, tanquam pri- pollues nomen Dei tui. : V.2, foft, hort 3. tr- C- 2. mz & infallibilis veritatis, in teftem .VÀiI. Non u fi ln Adu, ex S. urpabis nomen Dei tui fru- Deut. 5. 'Thom. 2, E alicujus rei vitiofa invocatio. Et con- ftra; quia:non erit impunitus, qui fuper g. D fiftit in eo, quod jurans, fine legitima vana nomen ejus affumpferit. ?. 89* caufa, quantum eft in fe, cupiat, ac velit ft antiquis : Mattli, 5. D. I« VIIL. Audiftis, quia dictum e Deum id, quod jurat, teftari ( five in hac; fi- Non perjurabis ; reddes autem Domino ju- V: 33* ve in altera vita) & manifeftare, tanquam ramenta tua. Ego autem dico vobis, non quod ab ipío fit cognitum ac Vþrum.- jurate omnino, neque per coelum, quia thro- $ h.f Divifio. nus Dei e(1;. neque p er tetram, qqia fcaþel-ï- 11, de dé lum eft pedum cjus. e co]ltt, Ibidem, II. Dividitur 1. in Zrvocatorium feu Contefta- fratres mei, nolite )"ura-*jac. m - torium, & Execratorium feu Jmprecatorium. llud f Joat, re, neque per coclum, neque per terram, ne« 12 Bipt eft, quo Deus fimpliciter in teftem invoca- que aliud quodcunque juramentum. . Sit au- tur; íftud eft, quo non folumi ut teftis , 4fed etiam ut vindex vocatur, cum fcilicet jurans tem fermo vefter, eft, eft: non, non, ut non IY .2liud quidpiam Deo puniendum fübjicit; fi fub 'juv,Adi.cioþ decidatis. L de vedi aliter fe res habet,quam ipfe affirmaverit,vel Damuun. negaverit. Dividitur 2. in.ffertorium & Pro- TO ]. a X. ]hiriätion.i non afluefcat os tuum ; mu SIHierp, millorium : lllud eft, quo przterita vel pre- enim cafüs in illa. Nominatio vero Dei non v. 9. Celant, fentia fimpliciter affirmantur, aut negantur ; (it affidua in ore tua, & nominibus Sancto- hoc autem, quo aliquid futurum promittitur. rum no,n'ya'dm'ifccaris, quoniam non eris im- SI Ambf * Dividitur 3. in Témerarium, quando fine judi- munis ab eis. " -— cio, id eft, neceffitate aut utilitate juratur: - XI. Vir multum jurans imþlebitui* iniqui- Ibidem. f'4' no Pf lg, lnjuftum: quo res illicita juramento confir- tate, & .non difcedet a domo ipfius plaga. . L 5 $ r B : e i Y * . matur: & Perjurium , qu : Q'P.eus in tcügm ïrci : : i uela mult L £ m jurans; horripi la' ECCI. 27. falfa invocatur. tionem capiti ftatuct & . irreverentia ipfius v. 15. . "Attus 699 Gmdus É obturatio aurium. - $ -olätis — XIII. Hec eft ma r lädïiä i'dk," quæ eg'reïdimr Zach, s. B Prlmus eft, jblis verbis jimplicit'er: i mor) Deum in teftem invocare ; uti facere fuper faciem terrz, quia omnis fur, ficut ibi V. 2- er animam jurant. IOUAM (criptum eft, judicabitur, & omnás jurans ex lg, hoe gmibese judiedager- —IV, Secundus e ft etiam t.corpoialek /z'gnnm in conteflalionem [üi juramenii adbibere ; .ut. cum o2 E GDTM. [ quis digitis binis ere&tis, aut fuper Eva r nge- X's$ PATRIBUS. lium pofitis jurat. [] eira V. Tertius e t e tiam pone cujüspiam mpre- .. Qualitas, e d,ib, ob quam caufam introductum cationem adjicere; . at cum quis ait, f& cupere, iA ut Deus.zternz damnationi i eft.juramentum ?. Fecit olim pacta S. Chryf. eum adiuäicct, Abraham, & immolavit victimas, & nondum hon. 9. 1n 30 de ij falfum dixerit. erat juramentum, . Unde igitur ingreffum A&.AP (),&a Wb $. Ii. X í MT cre m Dy, eft? quando mala, verunt, quando omnia $? EX S. SCRIPTURA. fimul furfüm ac deorfüm confufa fünt, quan- do ad idololatriam inclinarunt, tunc quan- $.0 . Qualitas. do infideles apparuerunt, invocabant Deum [0& th ui jurat in terra, jurabit in Deo teftem quafi fidejufforem dantes didtis fatis- !Io u y. 16. !fal;æ 65. Io Amen. D fa&urum. Juramentum enim eft fidejuffio, Md, Jer.4- v.2- II, Et jurabis. VivitDominus in veritate, ubi mores fidem non habent. & juftitia, & judicio. LÀ II Si jurare cogeris, fcias de nece[lita- S.Aug.L.s. orem fui jurant, & te venire infirmitatis eorum, quibus aliquid de ferm. Hebr. 6 IIIl. Homines per ma]J om. in y. 6. omnis controveríie eorum finis ad confir- faades. Quz infirmitatis utique malum, monte G. mationem eft juramentum. unde nos quotidie liberari deprecamu Y5 cum dicimus: Libera nos a malo. Se d 30e Jd*mhem. IV, Non eft fcientia Dei in terra, menda- l, u qam ä P cium; fgx;tum, perjurium inundaveþtfnt. H nemo novit , mfi qui vcxpcmjls. eft , q l e E ] | Titulus LXXIX. Sfuramentum, 123 . difficile (it, Canu..Etud*inem jurandi extingue- juramento? V-ï-*des, quot homines tuni-:vd-Q re, & nunquam temere facere, quod nonnun- lentes; tum invitos perjurio obnoxios utum: uam facere neceffitas cogit. fecit juramentum? quot mala molitum eft ?. -$, Aug. in . -1II. Bene prohibetur homo jurare, ne con- quot Czdes patravit, Cum his autem omnis Tf. 88» füetudine jurandi, quia poteft homo falli, eti- bus audifti Chrifti fententiam dicentém,quod am in perjurium prolabatur. Deus folus fe- noa psjerare tantum, fed & jurare quomodo- curus jurat, quia falli non poteft. cunque diabolicum efi; & tota maligna ma- S. Hier. in IV.Qui contemnit juramentum, illum de- chinatio. Audifti, quód utique juramenta fe- Ezech.1 5. fpicit,per quem juravit ; illique facit injuriam; quantur perjuria. Hec, inquam; c-k l 7. cujus nomine credidit. Adverfarius. Lania Cone l EXOd,go'þ gregans inícribe cordi tuo. S. Aug. in V. Jurare per execrationem — CXV. Utinam mihi liceret frequenter ju- Ibid. M grgævifilï;mu!fli rantium animas exuere, & ipíorum oculis ll P. j'uris'jurandi genus eft. ' - fübjicere vulnera & cicatrices, quas quoti- Fuga. die capiunt a juramentis. Nec admoniuonis, Cliyit i W nec conf(ilii indigeremus : quoniíam vulne- 8. -Ch;y.- VI. Si impliciter nominare Deum, non rum aípe&tus omni fermone potentius huic l' D euto 5. foft. hom. omnibus (Hebrzis olim) fas erat, hoc certe; eY, I in AGa., quod in teftimonium vocatur, quantz auda- improbze confuetudini adh&rentes ad mali- tia abducere poffet.- ciz; dic, oro, quantz infanie ? quomodo enim non abfürdum, íervum quidem non audere XVL. Falx volans (quamS. JOanne&*id ma. Idem hom. y: Matth s nu Chrifti vidit) velociffimum ultionis incur- 17-3d Pop. TET dominum.nominatim, & fine honoris prafa- füm (ignificat juramentum fequentem: mule n tione appellare, angelorum vero Dominum torum vero cubitorum.longitudo & latitudo ja temete & contemptim ubique ja&tare? vehementiam indicat & magnitudinem-maloe lx. $. Aug. f, .. VlI..Laborare deberis, & confligere adver- 11. de de-füs confuetudinem veftram malam, malam, rum. At ex coeló volare fignificat.e füperno €ollat. tribunali judicium: ferri.; falcata vero forma 4« Jit, v malam,valde malam;& tollere.jurationem de AA $. Joan. oribus veftris. Cavete, a falía juratione, ca- inevitabilem defignat fupplicii fortem. Sicut Bapt. enim quocunque falx incurrerit, non folum lls vete à temeraria juratione. Ab his duobus H malis fecuriffime cavebitis, i confüetudinem fecum aripit, verum & caput amputat, ita & jurandi a vobis abfítuleritis. * poena jurantibus ingruens eft difficillima, nec prius abfiftit, quam quod füum eft. Idemf,ag, — VIII. Vis longe efle a perjurio ?. jurare 2 XVH. Talium (jurantium) füb [tantia '»aü«e Idem in de verbis lis. Falía juratio exitiofa eft, vera juratio pe- ipfis viventibus eft peritura, aut a malis hzre.. Matth. lt Eet a, D.Jacob. riculofa eft: nulla juratio fecura eft. on 9. S. Hier. ad IX. Mentiri & jurare lingua tua prorfus dibus eft ventura; non enim poteftad bonum Celant. 0. ignoret, tantusque in te fic veri amor, ut, profipgrc? quod qugtgggtugï eft de malo.i ]. quidquid dixeris, juratum putes.. E x s. Ambru 2 g. IV. X. Multo tutius nunquam juratur, non je lbt f. 4. n. P£ quia peccatum eft verum jurare, fed quia gra- z. - a 3119. koA&r$4 1 3 - ^ " CATHOLICA. viffimm peccatum eft falfum jurare , quo ci- l Ectlof. ;S. Aug. f. tius cadiþ, qui confucvic jurare. Aüguüinus*deffeipfo (ic loquitür: Ti usv 1 t S, mendo Deum abítulimus Jurationem 10 deSan- Damnum. &is. de,ore noftro.- Ecce vobiscum vivimus. Quis ür Zadh S.Ephrem, XlÍ. Si jurisjurandi vis tanta fuiït," ut ab nos audivit aliquando jurantes? ^ Numquid jbi «2 de morbo Efau potuerit auferre primogenituram ; cutn Alingua. non confueveram quotidie jurare? at ubi le- Q enim juraffet folum, noluit perjurii notam in- gl & timui, luctatus füm contra confuetudi- currere; quibus tradentur füpplicis, qui non nem meam, in ipfía lu&tatione invocavi Doii- folum jurejurando fe ob(tringunt; (cd etiam num adjutorem. Prettitit mihi Domiinus ad- perjuriis jusjurandum violant? Si Efau ab iis, jutorium non jurandi. -Nihil mihi facilius eft, quz cum damno fuo pepigerat, recedereno- quam non jurare. Hoc ideoadmonui charita- luit, quomodo tu pada, cem veftram, ne dicatis, quis pote(t ?: O fi fecifti , rumpere audebis? quz pro f?lute tua Deus timeatur;o fi perjuri expavefcant! lin- ä:s. Chnf 8. Aug. f. XII. Tantum mali habetjuratio; ut, qui la- gua frenatur, veritas tenetur, juratio tollitur. hGUh 9. n 30. de pides colunt, timeant falfüm jurare per lapi- m verb. — II S. Gregorius Nazianzenus utlongius a Drexel in N M& Ap m., des. Tunontimes Deum przíentem, Deum juramento abeffet, etiam voto fe adftrinxic, "haeth. p. viventem,Deum (cientem, Deum manéntem, fe non juraturum; quod laudabili conftantia ?? 1/4 * l 53 - Deum in contemptores vindicantem. ad ipfam usque tümbam fervavit.- : s,..c,;;y, — XllI. Non ita pungit enfis, ficut juramenti Ik. Leontius Antiftes vitam S. Joannis Ibid. j foft. hom,natura; ^non fic occidit gladius , ficut j:ra- iff Eleemofynarii defcribens ait: Primum. & $l. in menti plaga. Scribe füper parietem domus précipuum ejus bonum fuit, quoniam omni- - tuz, & fuper cordis tui parietem falcem illam 10 ,4&3. modis non juravit, quia Chri(tus fuis przce- volantem, & hanc ad maledictionem volare pit: fit fermo vefter: eít, eft, non non; quod puta, & continuo ipfam recogita, (ive alium autem his abundantius eft, a malo eft. g 4l Ibid. jurantem videas, cohibe, veta, & curam tuo- IV,.Comes Ariàni- Eleazarus non tantum , i de fettt pom rum gere fervorum. * ipfe non juravit, .fed nec in ullo Famulorum y &-Elii cidem, D got * Jdemhom, —XIV. Vides & tyrannidem fuorum—jurandi licentiam vel minimam tulit. » u 30, ['ag. ad &bellumcivile,& pugnam, & jugulationes,& V.Duo mercatores colonienfes cum in ven- Cæf;tius Y cruores, & infinita cadavera ex uno parata dendis mercibus mentiri &multü jurare foliti, ! 3. €.17 m R. P. Lebn. Bibl. Man. Tom. 11. Q 2 fuaden- fr» 124 fibliotbem Manualis Concionatorice fuadence confeffario, per annum a mendacio fredo Principi illatz infimulatus dixiffet. Siduard. 5. & juramento abítinentes, nihil propemodum ego hujus mortis conícius fum; panis ifte fau- Jan. vendere poflent, ideoque confeffario hoc da- ces mihi obíltruat; poft factum a rege cru- mnum quefti, ab eo ad conftantiam animati cis fignum füper panem, ita is fauces perjuri eflent, ob continuatam abflinentiam usque occupavit, ut interclufo fpiritu ; in ipto loco s rj adeo omnes emptores ad fe traxerunt, ut bre- extin&tus fit. vi tempore ditiffimi fueridt effedti. M' b — Damnum. ^ : o M 442 p (g . Reg, 14. VI. Saul anteceffor Davidis, qui a : ihcohfï- EXEMP LA PROFA 224 derato juramento obítrinxerat fe ac populum; Fuga. — * quod panem de mane usque ad vefperam gu- ftaturi non effent, fe quidem in graviffimum inias e Pythagorea fe&ta, licet per jura- $. Bafi l. in' Te mentum verum mul&am trium talen- hom. de periculum homicidii, filium vero in manife- " leg. lib. ftum vitz difícrimen adduxit.. torum evadere potuiffet rent. jud.11. VII. Jephte, quia temere juraverat, vove- juriam pati, quam jurare. ;; malàit tamþn ine [5 y,"- V. 31o ratque, fe, fi victor de bello rediret, DEO, II.: M. Attilius Regulus Imperator populi Valet.:: quidquid primum reduci occurreret, oblatu- Romani, cum a Carthaginen(ibus captus; Ro« Max. l. 9« $ C rum, propriam filiam ob reverentiam jura- mamque miffus effet; ad impetrandam Car- foü- hom' menti occidere coactus eft. thaginenfium militum manumiflionem;, prius Matth. 14Q tamen conftrictus, quod Carthaginem redire p ifl f s' VIHL. Herodes rex, quia folatione filize Mat, W 7e . dele£tatus, cum juramento promiferat dare, vellet, fi, quod volebant minime peregiffet; 'quodcunque poftulaffet ab eo, cum magno ivit quidem Romam , fed poítquam contra- fuo dolore cap ut S. Joannis Baptiüæ-- in difco rium Senatoribus Romauis fualiffet, fponte offerre debuitc.. : pro fervando juramento ad boftes rediit, ab Drex. in IX. Virgo quzdam inSax onias cum ;'-ü;Ve- iisque ang ufto, & ündique acumina;o' ligno Phaet, c. ni cenuis fortung , fed elegantis formz nu- inclufus, mifere obiit. 28« ; ptias promififfet, ipfoque cautionem exigen- .Il[. Saguntüni ne fidem ; & iu'ra—mrcntum Livius .te, dixiffet: Si alteri nupfero, diabolus in ipfis preftitum Romanis violarent, fame conta.! 12- nuptiis vivam me abripiat: ipfo nuptiarum befcentes, & ne etiam captivi in manus Han- s: Chfy' nibalis pervenirent, rogum ardentem afcen- fu. hom, cum altero ditiore contractarum die a daemo- & ne inter faltus abre dentes, fe mortuosque fuos combufferunt. 'Ql ,a« ha' confpedta eft. pia, inec ullibi. am»plius - IV. t rici adeo parcebant diis fuis, ut, ne Suidas,.- QU March, tr,.—. X, Cum ali quando ad'*Sv.q Maxentium Ab- per eos jurarent, fzpe dicerent : Per hancapudDrex. 2. Hort.. batem duo homines morbo elephantiaco la- rugofam pellem meam , per aridam hanc ar- I^ Phaeth. borem, has fores teftor, per hunc gl t & Paf-proP borantes veniffent , opemque petiiffent, ipíe ED adium, €.30. Yl5 fic eos allocutus eft3 Noftis, fratres , qua de hoc fceptum aut telum juro. cauía itaDeus in vos defzviat ?. vos frequen- V. Pericles amico roganti, ut pro ipfo per- ter leviffimis de caufis facrum ejus nomen fu- jurium diceret, refp ondit, fe quidem amicum mitis, ac pejeratis, ideoque jufto Dei judicio cfïc»,-*äferdx tantum usque ad aram. vos hzc calamitas premit, fed jam peccatum agnofcite, ac ad mentem redite, ut fanitatem "& M confequamini. Quo dicto omnes ad oratio« .SIMILITUDINES. nem hortatus eft; & oleo fancto eos ; inungens, fanos dimifit. " , — Quaniitas, Surius in. XI. Audomari, cum civ is q'uidäfm 'pQCüniaS cut; fï,.quis figullum alicujus fibi com- Plutarch. vita S.Au ab alio mutuas accepiffet, certoquo iterum iSi miffum ad confirmandum fs!füm ap apopht, . domati, J die fe reftiturum, cum juramento promififfet, plicet, merito falfarius judicatur ; fic qui 26, Sept. id autem conftituto t,gmpotc non fervaffet, nomine DEl, quod tanquam figillum no- fed potius dixiffet, fe fupra corpus Audomari bis reli&tum eft ad confirmationem verita- juramento probaturum, quod nihil debeat: tis, abutitur ad confirmationem veritatis, Creditorad fepulchbrum (ancti cum eo ten- S.Hz'er.ep.ï .dens ante fores templi dixit: Ne, quefo; pro- nomen Dei infamans, recte dicitur & ipfe l falfarius. »hanemus fan&i viri fepalchrum; hic mihi jura,nullam a te pecuniam acceptam. Ad quz Figa. verba cum ille converfo ad templum vultu II. Sicut veftimentum reliquis melius. ha- s. Chryf. .. pejerare füblata manu vellet, humi collapfus, bentes, diligenter cavemus, ne illud quotidiehom. 4. ad rotansque oculos, omnibus membris captus, aut crebro induentes corrumpamus ; itanonPOP» An- oft certium diem infelicem animam evomit. minus vitandum eft, ne nomen Dei omni ve- $.0 Deltio 1.3. XII. In Germania cum hofpes quidam, mi- neratione digniffimum ubi quetemere,& pro- füü, hg;m de mag. p. lite pecuniam; quam affervandam illi dederat ut occurrit, ufürpemus. D 28. d B. . 7: repetente,negaret, fe eam accepiffe, & coram III. Sicut mentiri non pote ft, qui non lo- S. Bern. &e Dopul, magiftratu dzmoni fe devoveret, fi aliter fe quitur; fic pejerare non poterit: qui jurare modo ben. res haberet, a diabolo afpectabili forma ejus non appetit. e viv. 3[1 32. patronum agente, de perjurio convidtus , & IV.Sicutis,qui in alto loco ambu]afe,t, ubi a$- Auguft, ero de verb. & cum corpore animaque abdu&tus eft. partedextra fpatioía foret terra;a (iniftris v RïBäd. in- XIII. , Cum Godovinus regis Eduardi fo- grande effet przcipitium, haud dubie ad de x Jacobi an- yita $, E- cer ab eo ad menfam adhibitus, & necis Al- te omnia tram potius,quam finiftram tenderet; ita pari- te &c Tinlus LXXI1X.. Sfuramenium. 125 iduard, $ . Ja, ter confültius eft, ucenunquam jurans fecurus $. VIII. a perjurio quis vivat, quam ut frequenter ju- M*EDIAJ rando periculum przcipitii in .ta incurrat. " grajria ?cccaf na pro transgreffionibus. irrogatio . oolunta- "—— —— — - IP Damnumli ria: Sic S. Chryfoft. fuafit dicens: [6] hom., S.Chy. .'V. Sicut pueri funiculum longu 'm &ïcor- difcere: quomodo ab impia confuetudine li- 5. ad pop. foft, hom, ruptum ex contrario inter fe trahentes, cum berariliceat? . Ego te quendam docebo mo- 44 3d multo impetu füpini omnes cadunt, füniculo dum, querm fi tenueris, füperabis omnino. P?-P- per medium dirupto, & hi quidem capite, illi Cum videris teipfum, aut alium quemque fer- .alia corporis parte feriuntur; (ic & inter fe vorum vel filiorum, aut uxorem hoc malo ca- l. s' Baüln in contraria jurantes, juramento pro rerum ne- ptos, & continue commorefactos, neque cor- ceffitate dirupto, in perjurii barathrum utri: rectos, jube non praníos caenare, & hanc tibi, lm d 1327 que cadunt, hi quidem pejerando, illi perju- ilisque damnatione impone damnationem, £att, . - rii caufam illis prebendo. non damnum, fed lucrum ferentem ; talia enim fpiritualia & lucrum ferunt, & celerri- Kccl, 23. VI. Sicut fervus interrogatus affidue a li t dRAÁÁ—— Y. 1le vore non minuitur$ fic omnis jurans & no- mam corre&ionem; lingua enim vel nemine ) M .9, minans in toto.a peccato non purgabitur. commonente füfficientem. capit admonitio-- " : S; Chry- VIL Sicutis, qui facit confuetudinem fre- 1 nem, (i fame vel (iti vexetur. Sic, tefte Nide. Nider.1.4. 5 foft. hom. quenter manu fua percutiendi, necefía e ft, ut ro, nobilis quidam carnis abftinentiam, alius Forhicarii t 2. in C. 5- injufte aliquando percutiat; fic qui facitcon- guttam fanguinis ftylo ferreo e manibus eli- "^^ " Mlttho fuetudinem jurandi in rebus idoneis,frequen- ciendam, alius vini carentiam fibi toties ob- s ter & in rebus füperfluis etiam nolens, con- eundam quoties juraffet, impofuit, & penitus u hoc vitium extinxit. Imo & Deus confirmavit b [uetudine trabente, perjurat. . favore hoc medium; uti in milite illo apparet, £ - VIE « qui, cum ofculum terre figere oD fingula MOTIV A. juramenta decreviffet ; eo ipfo, quo ofculum m Liyius M * uia grave admodum e[t boc peccatum , De- figebat, momento; a globo, qui ipfum occi- 31 U. diflet, prztervolante liberatus eft. Q . que valde injviojvim. Si enim;, ut S. ]s $. Chry- Chryfíoft. ait,hominis ingenui,& aliqua digni- Il. Examinis particularis diigens & conflang S. Chry- d oft hom. foft. hom. tate muniti, in publico non audemus de re. ufus: Quod remedium idem fan&us Chryfoft. f 28. ad ba- 4 àd ba-bus majoribus , multo minus de frivolis tefíti- his verbis fuafit : Ut igitur hoc crimine libere- tiz, .nc Suldas mur, invicem admoneamur, infitum tempus P"Z . monium poftulare ; quanta erit irreverentia, c ipuiDres 1 ., Deum, ccelorum Regem , «ngzlorum Domi- coníftituamus, & cempus dierum decem. Vo- " Dbasth, lentibus enim & vigilantibus hi füfficiunt dies, num, in teítem ejusmodi reram invocare ; D o Jae. 5. hiric merito S. Jacobus dixit: Ante omnia no- quo peaitus hoc crimine liberemus, & poft UPP decem dies nihilominus fi illaqueati reperia- lite jurare, ut prz ceteris attendamus & vigi- ]G - lemus, ne fürrepat confüetudo jurandi. mur, poenam nobis conflituamus. Cum au- m .. 1l.. Quia fcandalofum admodum, proximoque no- tem hoc corrigere coeperis, five femel; five cioum e[l boc vitium: nam alios quidem ad pa- fecundo, (ive tertio, five vigefimo legem cran- riter jurandum exemplo fuo invitat; alios fcenderis; ne defperes; fed iterum für g5 & ftudium affume, & victor eris. vero timentes Deum graviter offendit, utpote tam gravem Dei contumeliam cum indigna- IIL. Confuetudo contraria a[Jumpta: nam, ut Tbid. tione audientes ; hinc in illos cadit commina- S. Chryfoft. ait, ficut confuetudo prava pof- tio Chritti, quod magis expediat, ut fufpenda- fidet, ita poterit melior obtinere , ut & vo- lentem te jurisjurandi lapfibus non permittat tur mola a(inaria in collo talium hominum, & m Plutirdh | demergantur in profundum, quam ut juran: evinci; nam revera multum confuetudo prz. valet, & jura didicit immutare naturg.. j h di affuetudine alios tantopere fcandalizent. qül Ill Quia ipfis etiam jurantibus admodum perni- AV. Cenfores &g^ monitores conjlituti ; $i nam- Ia que domi multos ubique cuítodes conftituas, Ibld. ciofum ef? : Quia non modo fe exponunt peri- ( culo fidem fallendi, & pejerandi, fed etiam inquit iterum S. Chryfoft. puta fervum, uxo- tl5 S.Hierep. fe, ac alios infamant, ut S. Hieronymus no- rem, amicos, ab omnibus facile compulíus j 12, tavic; fe quidem, quia indicant, fe effe men atque coactus a mala confuetudine recedes. Sic certe Pedagogus ille corre&us eft , qui : Drex in ? daces, nec dignos, quibus credatur, nifi tefte phaet- [97] Deo; alios vero, quiajudicant illos effe fufpi- ubi (chedam a difcipulo fuo ftriptam reperit, $. 3 ciofos & incredulos, utpote quos oporteat & in ea hgec verba pro confeffione notata le ho uf giehom. d tam potenti argumento & teftimonio ad cre» git: Pedagogum meum temere jurantem " dendum induci. r non correxi: Sic erubuit, ut deinceps ab " omni juramento ab(tinuerit. t0u» S. Chry- — IV. Quia /icut facile declina bile, ita Aäy" pafwh Sed & Ulyffi- foft. hom. excu/abile apud Deum ef? boc vitium: nam , ut S, ponz,cum puer aliquem procacius jurantem to» 529. ad Chryfoftomus recte dixit, quis, quzfo, labor audiens, in genua procubuiffet, rogaffetque, popul. eft, juramentum fugere? numquid opus eft ne Deum jurando tam graviter offenderet, | l sb is adeo hoc fa&to permotus eít, ut feriam pecunii$ (num füdore & &rumna? Satis eft a dv J 9 tantum velle, & actum eft. Si vero mihi con- emendationem decreverit. V. Opinionem diffcultatis circa . emendationem [ Ahþll . füetudinem objicis, propter hoc ipfüm ma- bi jv xime facile meritum effe dico. 5i te namque tollere: id quod ftet. (i cogitemus mülto di£ 'eto jn aliam tranftuleris con ficiliora ab hominibus fine ulla mercede fu- co0i d x À fuetudinem ».. to- IY ontil perari, ut redte diícurrit S. Chryíoft. quidS.Chryfo^ at* &c, tum prafticifti. Q. 3 enim " — - 126 Bibliotbe&æ Manualis Concionatdriþ hom. 19. enim difficilius eft, quam rotz more totam $. X. ad pop. fle&ere corpus, & in pavimento verfari, quod TuS PRJEDIC A- multi juvenes faciunt? gladios alternatim in . s -VC.ONCEP BILES. . acre jaculantes, & omnes rurfum per manus " pyunt E E : occafione thematis: Et jurabis, vivit -Jerem. 4* brium capientes, quem non confündant nul- 7 JDeminus, in veritate, 3udicio &5 ju[litia : v. 2» g NU lum pro virtute laborem fufcipere volentium? fs i Exlicari poteft fufius, quando licitum & illi- pmblc Vel quid de illis dicas viris, qui contum ia citum fit jurare; quem in finem March. in fronte geftantes, velut arborem in cerra radie -Horto Paítorum tr. 3. le&t. 6. videri poteft. catam, fic immotum confervant? Quid quod II. Ex occafione thematis: S'urationi non af- Eccl ag; puer fuper funem apguftiffimum. tanta am- bulat fecuritate, cum quanta fupinos percure Jüsfcat os iuum ; 1nulti enim cafas in illa: poffunt v. 9. explicari injuriz. quz DEO; proximo, & fibi Jieo rentes campos. Hec quz & mentibus icpofe lcll']u fibilia videntur, fa£&ta funtarte po(fibilia ; quid ipfl per juramenta vitiofa inferuntur ; uti - ag C apud eundem authorem fufius videre eft. * horum in juramentis preténdere poffumus? IIl. Ex occafione thematis : Vir multum ib Hom. :19. Et iterum alibi: Confidera, inguit, quemaá- ,if'j V12 orans implcbitur iniquitate , & non difcedet a. domo ad poP. modum Gentilium aliqui bleíi quarundam illius 4aga. , Poffunt explicari plagz ob ejus- llabarum non bene exprimentes fonum, of- 2 ndentem fpe linguam longa' meditatione modi juramenta illicita. inferri folite. 1. i Epi&et bonis temporalibus : Quia, (icut per creaturas ju- Yodiit, limaverint, Poftquam enim per fcripturas vo- bis non poteft períuaderi, ab externis monere ratur,& peccatür, ita & per easdem Deus ple- &ere plerumque folet,casdeim auferendo;aut; vos cogor.. Cogitats Gentilum Philofophos; vt ab aliis deftruantur, permittendo. 2.4n bo- lfocrat. : & tunc fcietis, quanto fimus digni füpplicio nis fame: Quia, ut fiepius dictum eft, vere ta- Jamon, defpicientes divinas leges,cum illiquidem pro les feipfos de animo veritatis parum ftudiofo humana honeftate tanta laboraverint,vos ve- faciunt füfpectos, efficiuntque, ut alii mino- ro neque pro coclefti regno ftadium adhibea, tis. rem de ipfis, quam ante habuerant, zítimae j $. IX. tionem concipiant, ^ 3. Jn bonis fpiritualibus z Quia, cum per hoc peccatum graviter inhó- ASCETIC A. noretur, & offendatur Deus, hoc ipfo; indi- hoc vitio tria pracipue bene notan- nos fuis donis judicabit eos, qui tam ingrati Lpe funt eorum Authori, gravibus da Afcetz. Primum eft, ut norit, hoc que iniurigm vitium omnes quidem homines, fed fpecia- fibi allatam poenis vindicabit. IV. Ex occafione thematis: JNon ufurpalis Deut. 5,- tim €os, qui perfectionis fludium profiten- tur, fummopere dedecere; cum enim hi ab nomen: Déi tui fruftra: . Poterunt media ad vi. v. 11.- omni mendacio alieniffimi credan:ur, hoc tandam male jurandi confuüetudinem propo- ipfo, fi Deum in teftem invocent, oftendunt, ni, potiffimum vero timor triplicis posnze, €, uti minus dignos, quibus fine juramen- 1«À feipfo toties infligendzg, quoties in eam confuetudineim lap(us fuerit. " 3. A Magiflra- to credatur, ita nec perfectionis adeo cupi- dos effe. tu decernendz, vel ab ipfo Deo in hac adhuc vita juranti imponendz. 3.[naltera vita fübe Il. Alterum eft, ut bene quoque cognö- ^ J£13 iv nia facile exem 1 fcat conditiones ad licitum juramentum re- eundaz; qugzc plis $. 4 enar- ratis confirmari poffunt. ]et.4. y.z. quifitas, quas quidem Jeremias indicavit,dum $m dixit: Et jurabis, vivit Dominus, in veritate -* V, Ex occafione thamatis: Ego autem dico Mattb, s. líd (ut nempe verum fit, quod juramento coü- tobis , omnino non juraie: Proponi poffunt, & v. 33. Ofic, firmatur) injudicio (id eft, cum circumfpe- folvi excoíationes, quibus plerumque ii, qui Gione, an neceffitas vel uülitas aliqua ejüs- coníaüetudinem juraadi habent, excufare fe folent, (í ad emendationem incitentur. Ni» modi juramentum exigat) & :n ju/titía (ut tihil cum jnramento promittatur, quod bo- mirum 1. Confuetudine conveterata: Sed often- datur, quam facile per aliam mel:orem cones $. Anftl. nis moribus & przceptis divinis repugnat) fhus in]b, S. Ambr.- quo in cafu, ut recte $. Ambrofius dixit, eít fuecudinem corrigi queat. — 2. Zfutboritatis de« Cut, Deys 1.1. offic. feufio: ! (Quod fcilicet alioqui nemo credat af- €. 50» mentum cuftodire. contra officium , folvere promiffüm, Sacra- homo, ferenti, Oftendatur, quam futilis hec quo- IlI. Tertium eft, ut bene apprehendat qua- que fit excufatio, cum potius fuüfpecta fiat per juramenta fimilia veracitas jurantium; tuor illa capita, quz linguam jurantem in Drex, in precipitium trahunt, & a Jeremia Drexelio atque adeo minus eisdem credatur. 3. Quod Phaet, c. gravibus juramentis non uiantur: Sed & refute- 18. $. 1. enumerantur, videlicet r. Zffe&tus fan libido jurandi, qualis fuit, S. Auguftino tefte, eorum, tur excuíatio oftendendo, quod nec ifta fiant quorum plura funt juramenta quam verba, absque peccato, & periculum contineant; in graviora prolabendi. Vide has & plures 2. Zl [jiduitas && quotidiana confuetudo jurandi, a qua abfterrens Siracides dixit: Jurationi non af- excufationes fufius a pud P. Drexel. in Phaclt. fuefcat os tnum; multi enim caíüus in illa, c 30. refutaFas. Eccl. 23. 3. Pacilitas jurandi: Uti faciunt ii, qui imme- V* 9. $. XL ditati & incogitantes otiofa temeritate jurant, -MISCELLANEA. contra expreffum Dei mandatum, vetantis r u nomen Domini fruflra ufürpari. 4. Rerum ^. Quaálitas, creatarum $ demonis in teflem invocatio : inde gefilaus de Barbaris Z qui jurisjurandi £lian.1.4« enim facilius eft ad alia Juramenta tranfitus, I;A religionem violabant; dicere folebat,var hi, - e08 g Tüuunus LXXX. ^ulitia. 127 eos nulla re DEOS magis läbi infeftos redde- $. XIIL. re, quam fi Sacrofanctum jus jurandum te- AXIOMAT A. mere violaífent. Ic; Iefem. *. Plutarch. lI- Numa maximum jusjurandum Roma- JT. ui fzpe jurat, fzpe oportet pejeret. Jamb.vet, Vl a. in Numa, his ftatuit fidem. Viel Eyd, viel Leid.. Jdem in lII Gezeungen Eyd if Gott leid. Buchler, III. Plutarchus dicere folebat: Juramen- probl, tum homini libero ( quanto magi; Chrifítia- $ XIIL - no) pro tormento eit. AUTHORES. Fed u v. 9. - Fuga. l. Joannes Bufzus in Panario. V. eodem. II. Jeremias Dr;xclius in Phaétonte c.28. Jofeph. . IV. Hebrxi nomen Jehova nunquam pro- - . l.1:. Jud. nuntiare audebant, fed nomen Adonai fübe III. Phil ippus D'Outreman in Padagogo [ antiq. c. 8. (tituebant. Sed & moderni Judzi non per lbid, v.u'.; Chriftiano p. 1. c. . $. 1. totum nomen , fed per literas divi(as jurare IV. Joannes major in fp eculo ;hagno €X« folent, dicereque Juro per Jod, He, Vau, & emplorum. V. eodem. od. V. Antonius Daurolitius in floribus Ex- Epictet, in V. Epictetus inteicalias hanc do&trinam emplorum c. 3. tit. 24. 25. & 26. Enchir, dabat: juramentum deprecare, fiquidem fie- VI. Jofe phus Langius in Polyanj:hæa, Vete ti poteft, omnino: Sin minus, faltem quoad bo eodem. ejus poteft. VIIL. Joannes Dadrzus in locis commu- Ifocrat. ad VI. Bonos viros decet, ut eos mores ad- tibus fimilium & diflimilium. Damon. ferre videantur, qui fünt jurejurando firmio- VIII. Jacobus Marchantius in Horto Pa« Yes.- ftorum. tr. 3. le&t. j. & 6. '-æwwaza-w***&æ*****:***&:****:*****æ**ä******äæ TITULUS LXXX— ELILSDILAlA tDeit s : Ü y.1l $. I Ab'tus | QUOAD ES;;SENT'IAAIQI. III. In genere duo funt. 1. Quod ab ;iüo'rob. 4 oderis fieri tibi, vide, ne tu aliquando alteriv 16. | De)ïnitio. facias. 2. Omnia quecunque vultis, ut fa- Matth. P. ciant Vobis homines, & vos facite illis. I. IV., In fpecie vero juítitiz Lega!is prout eft V. ;2. 74 St habitus voluntatiä inclinans ad fuüm in füperioribus, a&tus fünt. 1. Zelare pro legi- cuique tribuendum. Vel, ut fufius bus. 2.]uíta precipere. 3.Bene gefta prz- $. ,lgei'n. clariusque defcribit S. Bernardus, eft miare. 4. Delicta punire. ;. Subditorum com- o attd, lp le de modis profpicere. 6. Pericula & mala arcere. Offic. virtus, quz nihil alienum vendicat: Prout vero in fübditis eft, ejus aCtus .funt. k.VO 330 quz cuilibet dat, quod füum eít, quzx negli- git propriam utilitatem, ut fervet commu. 1. Legibus obedire. 2. Concordiam cum aliis s nem zquitatem. Prima juftitia eft in Deum: fervare, neminem lzdere, commune bonum *. , proprio preferre, & procurare. p Secunda in patriam: Tertia in parentes: V. Juftitiz diftributivz actus fünt.. 1. ] , ux; S. Al;f;d- Quarta in omnes. VelutS. Anfelmus: Ju- musinlib. ftitia eft. animi libertas, tribuens unicuique ta neceffitatem aut alios titulos proportio- cur. D ^ eusfüam propriam dignitatem : Majori reve- nem certam exigentes bona communia inter ä homo.' rentiam, pari concordiam, minori difcipli- partes diftribuere. 2. Poenam ipfam juxta quantitatem deli&ti, & deliaquentis qualitae ( nam, Deo obedientiam, fibi fanCtimoniam, tem infligere. In fübditis. 1. Nihil ultra ne- inimico patientiam, egeno operofam miferie ) cordiam.. ceffitatem petere. . 2. Ad dignitates fe im- portune non ingerere , præcipu;e eas, quz . | Di'vïjz'o. : funt ultra meritum. VI. juftitiz commutative actus fünt. 1I. Dividitur communiter in'Lägalem, quze refpicit juftum & zquum, quatenus Reipu- 1. Nemini damnum inferre, verbo, confilio, blic&e aut bono communi eft. conducibile: facto, in bonis, honore & corpore. 3. Omnia ä proximi faCta bene interpretari. 3. Bonum Diftributivan, qua bona communia inter per- alterius pro viribus promovere. fonas communitatis, fervata proportione, di. ftribuuntur: & Commutativam : qua particu. $. l. lares perfonz inter fe in commutationibus EX S. SCRIPTURA. contractibus zquitatem cuftodiunt; ad quas Qualitas. füo modo Z'indicativa vevocari poceft, qua fu- perior fübditum (uum condi gna poena pro [P Re ddite, quz fünt cxfaris » CxÍari: qua Matth,ag, f g delictis fuis puait. funt Dei; Deo. V. 21e [,Vlfc 4 II. Pro j - 128 Bibliotbece Manualis . Concionatorie Eccl. 4. II. Pro juftitia agonizare pro anima tua, & INece[ftas, V. 33. usque ad mortern certa pro juftitia, & Deus II. Remota jüítitia quid fünt regna, nifis.Aug.l.z. expugnabit pro te inimicos tuos. magna latrocinia? quia latrocinia quid funt, deciv.c.4. , Epift. ad IIIl. Omnis anima poteftatibus füblimiori- nifi prava regna. Rom.3. bus fubdita (it 5 non enim eft poteftas, nifi a V. Io III. Qui non repellita focio fuo injuriam, fi S.Ambr.de $p DEO; quz autem fünt, a Deo ordinata fünt. poteft, tam eft in vitio, quam ille, qui facit. offic. !h Itaque qui refiftit poteftati, ordinatione DEI IV. Nimia juftitia incurrit peccatum, tem- S. Aug. de refiftit. LA perata juftitia facit perfe&tos: Salfitudinem ver- rel. IV. Diligite juftitiam qui' judicatis ter- correctionis amor Chrifti temperet, & dile- ram. &ionem proximi fal juftitiz condiat. frid. vt Utilitas. V. San&i viri, quando cum períonis mino- S. Greg. ribus contentionum negotia fubeunt, duml 9. mor. 1,f,l.'105, V. Beati, qui cuftodiunt judicium , & fa- gravare vel in minimis timent, ipfíi contra V. 3. ciunt juftitiam omni tempore. - VI. Mifericordia. & veritas obviaverunt jufïitiam grav?ri nequaquam refugiunt. ]ob. 29- Y Píal, 84« "Utilitas. lp V. i IE. fibi: juftítia & pax olculatz fünt. Sap. 9. VII. Si juítitam quis diliget, labores hu- so Augt 2. Vs 8« - VI. Juftitia respublica fuftentatur. ]Obu ) | jus magnam habent virtutem. 3 . VII. Juftitia via eft, per quam ad juftitia m de civ. ob I'rov. 16. VIHH, Melius cft parum cum j 7 S.Bebs d d V. 8« u&itiä, qulain pervenitur. in Dom. multi fructus cum iniquitate. Dignitas. Epiph. Prov. 14. IX. Juttiti a elevat v. 15. & matur folium. : B : eätesg &,;»ä[u&iüa fir- . VIII. Cui nocetur, aut injuriatur, & volun- In vi ; r FEntat 16. g. PP, Sivius | tate parcit proximo; hic fecundum naturam 2 0. i INece[fitas. Chrifti eft: qui nec lzdit, nec leditur, hic fe- 1 Aiph Deut, 25. X. Non habcbis in facculo diverfa ponde- cundum naturam Adz eft: qui nocet, ca- v. 15. ra,majus & minus: nec erit in domo tua mo- lumniam ingerit, aut ufüras exigit, hic fe. dius major & minor. Pondus habebis juftum cundum Diabolum eft. & verum, & modius equalis & verus erit ti- .IX. Magnus juftitiz fplendor, qu & aliiss, Ambr, bi, ut multo vivas tempore fuper terram. potius nata, quam fibi, communitatem & fo- 11 de offic, Vderius Max. 1.5 Pl'OV. 2Q, XI. Pondus & pondus, menfüra & meníu- cietatem noftram adjuvat, excelíitatem te- lOe ra, utrumque eít abominatio apud Deum. net, ut fuo judicio omnia fubjecta habeat, csded opem aliis feret, pecuniam conferat, officia Stuftitia vindicativa. non obruat, pericula füfcipiat aliena. Eccl. 7. XII. Noli efle juftus multum: neque plus .. Summum in Regibus bonum eft , jufti- s.Greg. ad v.17, (fapias, quam neceffe eft.- t:m colere , ac füa cuique jura fervare, & Franc. Ro- d faciatis: non 'Enim ho- 2.' Pä:,;,l'.l 9, XIII. Videte, qui fubje&tis non finere, quod poteftatis eít, fieri, &cs. v.*'6.*! - minis exercetis judicium, fed Dei, & quod- fed quod zquum eft, cuftodire. " cunque judicaveritis, in vos redundabit. Suftitia vindicativa. Exod.23. V. Non fequeris turbam ad faciendum Henr, ;V. 2, maíum ; nec in judicio plurimorum ac- Dost1 i *XT. Bonus TJudex nihil ex arbitrio fuo facit, s, Ambpr, (; quieíces fententiz, uta vero devies. & domefticz propofito volüntatis, fed juxta so.in Pfal. Deuc. a5. AV. Pro menfura del D leges & jura pronunciat, fcitis juris obtempe-s 118 v« 9. modus. iötji' erit &fplagarum :.,' u rat. Non indulget propriz voluntati, fed ficut Eccl. 7. XVI. Noli quzrere fieri judek',( nifi virtu- audit, ita judicat: & ficut fe habet negotii na- u v 6-1 te valeas irrumpere iniquitates, ne forte exti- tura, decernit ; Obfequitur legibus, non ad- me(cas faciem potentis , & ponas fbandalum verfatur, examinat caufz merita, non mutat, in equitate tua. XII. Diícite judices feculi, quem in judi- ^ EÉxod. 23. . i .VIL. Infontem & juftum -non koccides, cando tenere debeatis affectum, quam fobrie- Vei7, quia averfor impium.- tatem,quam finceritatem. Dominus omnium Ll.ld. G':y Deut. 16, XVIIE Tufte, quod juftum eft, perfequeris, dicit: non poffum a me facere quicquam, 10:1,] V. 20» ut vivas, & poffideas terram, quam Dominus fed, ficut audio, judico; hoc eft; non ex mea g, - Deus tuus dederit tibi. poteftate decerno, quod libitum, fed ex judi- Levit. 16. . r4 XIX. Non facies, quod iniquum eft; nec candi religiorie, quod juftum eft, ideo judi- V. l5« 1 njufte judicabis. Non confideres perlonam cium meum verum, quia non voluntati mez pauperis, nec honores vultum potentis. Ju- indulgeo, fed zquitati. Íte judica proximum tuum. XHI. Audi, quid verus Judex afferat. Non Ibid. If,5, v. 25. ^CXX. V, qui juftificstis impium pro mu- quzro voluntatem meam, hoc elt , hominis: quz vel odio dirigitur, vel ftudio intenditur; nerjbus; & jultitiam jufti aufertis ab eo. vel gratia inflectitur, vel aliorum judicio de- S. III. pravatur. Scriptum eft enim: Omnis homo ^EX SS. PATRIBUS. mendax ; fed voluntatem, inquit, quzro ejus, qui me mifit, hoc e(t, divinz cognitionis for- ' mam veni docere, ut in judicando magis cordi fit veritatis cuftodia, quam Caffiod.fu- uftitia non novit Patrem , veritatem per Pfalm, I.A l novit, perfonam obedicntia voluntatis. ; 'noq accepit., Deum " imitatur. $. IV. 129 Titulus LXX X. Sruftitia, 4 5. IV. VIIL. Erat vir quidam nobilis valde & po- pitcipul, tens, tantusg; amatór juftitize, ut nullam in ju- Prompt.- EXEMPLA . CATHOLICA ? diciis refpiceret perfonam. Hic cum cognovitlit. 1. ex, EXTERN A. infirmitatem, le&oque decumberet: in proxi 38 S Qualitas'.- mà camera clamorem , tumultumque femi- ? 2-Agbr.de Sap. 12. V. neum audivit, qui cum de caufa fciícitaretur, I. D.e Deo dixitSalomon : Cum fis juftus, ju« ] s. Augl à 15; fte omnia difponis: ipfum quoque, qui nullus ei circumftantium veritaté dicere prz- T Wt tgl, ] a non debet puniri, condemnare, exterum zíti- fumpfit : Tunc mittens unum de pueris ait: mas a tua virtute. Virtus enim tua juftitie Przcipio tibi füb interemptione oculorü tuo- rum;ut dicas mihi meram veritaté.Cui ifte pa- initium eft; & ob hoc, quod omnium Domi- *5 G Ibid. v. 9- nus es, omnibus te parcere facis. Et iterum: vens refpondit: Domine domicellus meus, fi- lius fororis veftrz feminam ibi opprimere vo- -P l.9, mpr, 'Tu autem dominator virtutis , cum tranqui- à litate judicas , & cum magna reverentia di- luit, & hzecfuitcauía clamoris. Ad quod ver- Íponis nos. bum valde cofnotus, dixit quibusd3 militibus : Job. 29.v. 1I. S. Job de fe dicit: Juftitia indutus fum, Ite,& fufpendite illü ; milites igitur obedientia 14* & veftivi me ficut veftimento, & diademate; fimulantes, poftquam egreffi funt,dixerunt in- & Allg. DA judicio meo. vicem. Si occideremüs hunc juvenem nobilé; j d y, diens hzdum balantem di- & dominus , ficut fatis opinabile eft, mortuus Job. 2. v. III. 'Tobias au SBe f 2I. xit: Videte, ne furtivus fit, fed reddite eum fuerit, vel morte mulctabimur, vel erimus ex- in Dom, torres. Omniatamen juveni intimantes,& ut Epigh, " dominis fuis. Quia non licet vobis aut edere - ex furto, aut contingere. posnitentiz avunculi fe fübtraheret, commo- It vtb ZIneas IV. Rudolphus imperator ; cum quidam nentes , poft horas aliquot fünt ad dominum u Sylvius l.veniffet , & Otthocarum regem Bohemiz, regreffi, fe ejus mandatü impleviffc dixerunt. Q 3. com. in res Alph. atrocem ejus hoftem, in venatione occifurum Quinto vero poftmodum die juvenis zfli- À promitteret, fi fato przmium effet , egregie mans, avunculnm de culpa effe placatum, vel o refpondit : etfi nofter hoftis eft Otthocarus, immemorem, aperto oftio introfpexit. Quem cum infirmus confpexiffet, verbis blandis eum nunquam tamen efficiet, ut juftitiz & þmode- Y ïxs $ Anbr, rationis fines tranfeamus. advocansjuxta fe federe przcepit. Uno vero Valerius V. Zaleucus urbe Locrenfium afe faluber- brachio collum eius ftringens, & manu altera f)' 11 deofíit, Max. 1. 5 rimis legibus munita , cum filius ejus adul- cultellum ejus clam extrahens gutturi ejus ine ä c 5.dejutt. cerii crimine damnatus , fecundum jus ab ipfo fixit, & occidit. Qui cum plandtu & ulatu la i el. t 'hor- conítitutum , utroque oculo orbari deberet, multorum elatus toti provincie incu ac tota civitas in honorem patris poenz ne- rorem.Sed & ipfi Achibaldo militi , qui fic vo- D Ore d ceffitatem adoleícenti remitteret, aliquamdiu cabatur,additus eft dolor füper dolorem, adeo X Franc R repugtiavit, demum precibus populi victus , ut invalefcente infirmitate ; pro Epifcopo mite- '.1 ) gis- füo prius, deinde filii oculo eruto , mirabili teret,petens facrum corpus Chrifti fibi afferri, temperamento officium mifericordis patris & qui cum veniffet , ille cum multis lachrymis & juíti legislatoris conjunxit. contritione cordis , omnia peccata füa confeí- Henr. VI.: Robertus lil. Schotorum rex , cum fus eft;tacita tamen juvenis interfeCtione. Su- b5 Anbr Doet; 1.16. Romz coronandus effet, & concurfü populi per quo Epifcopus miratus refpondit: Quare Canonicorum fegetes conculcarentur , gran- fuübticetis homicidium , quod comif(iftis in co- 4 oo,in Pf dem ftatim proillis pecuniam perfolvit. Cum gnatü veftrüdicenteillo : fuit & hoc peccatü ? us HS«V:I*- : Subjecit Epifcopus : etiam crudele nimis. Et t oppido aliquo excederet , vocátos per prz- conem obíoniorum venditores ac oenopolas ille: ego neque peccatum judico, nequea Deo mihi remitti depofco. Relpondente Epifcopo: j rogabat, num quispiam ex aula fua non repo- lto fito omnium emptorum pretio abiviffet. Pau. Ego vobis corpus Chriftinon tradam , nifi ho- micidium idem confiteamini. Subjunxit vir b pl perum quzrelas equiffimis animis audiebat ; nobilis: Sciatis me, domineillum non occidiffe & darmna liberaliter refarciebat. VII. Ludovicus XI. Galliz rex edicta pu- exaliquo rancore, aut motuirz, fed folummo- Lud. Guy. to- 1.]. 2, blicari volebat legibus Gallize vetuftis con- dotimore Dei,zeloque juftitiz.Nunquam plus h €. 32. traria ; addens hanc eclaufulam : Nam ita e/? filium fororis füz aliquis diligere potuit, ficut 4 voluntas moftra. Sed concilium feu parlamen- ego illum dilexi. Siergo corpus Chrifti negae |» tüm Parifinum publicationem recufavit , eti- veritis ; ego illi corpus & animam committo, r am ter juffum a rege id facere : etfi poftremo Hoc enim dixit & egit propterexemplum 5 ne Z rex mortem iis minaretur. 'Tum przfes fe- juftitize & judicio derogare videretur. Vix e- natus Lanacrius multis comitatus fenatori- nim Pontifex limitem domns egreffus fuerat ; U bus , omnesinparpureis togis magiftratus in- & ecce zgrotus revocabat eum dicens: Re« fignibus regem accefferunt , eique edictorum vertimini , domine Epifcope, revertimini: vi» l illorum iniquitatem & minas fibi factas ex- deatis fi in pyxide habeatis corpus Domint. probrarunt. Rex viía gravitate, habitu & di- Quod cum feciffet, nec aliquid in ea reperif- ! fet fübjunxit ille: Ecce, quem mihi negaftis, gnitate perfonarum, quas officio & vita exue- 5 re volebat, & quz ultro parats erant , vitam ipfe fe mihi non negavit. Apparuitque hoftia [ in oreejus: & impletum eft : Diligite julitiam, potius & munus ponere, quam iniqua edicta robare, obftupuit; & eorum auctoritatem re- qui judicatis terram ; fervite Domino in bonitate . formidans , ipfis przfentibus edidtum fuftulit, & fimplicitate cordis querite illum : quoniam inveni- juffitque eospoft hac pergere, juftitiam tueri : tur ab bis, qui nen tentant ilum : apparet autem eis , qui fidem. babent in illum. Epilcopus vero juravit etiam , fed pofthac nihil decreturum, qu od fit equitati & rationi contrarium. pavens; tantum miraculum ubique divulgavit. , R. P. Lobn. Bibi. Mau. Tom. 11 IX. AEG- Bibliotbece Manualis Concionatorice 130 " Specul.ex. IX. Affe&um carnalium parentum trium- II. S. Francifcus Borgia cum Gothalanig Vita l. 1, empl. dift-phans Abbas paftor pro filio fororis a judice Prorex creatus effet, nihil duxit antiquius ; $. 8 *^ X« 36:comprehenío, intercedere noluit ; rogatus quam ut munus feliciter obiret : Dei ante vero ut faltem literas deprecatorias ícribe- omnia juftitiz Authoris ope implorata. Pri- ma vero cura fuit, viam regiam a latrociniis ret: foripfit monens judicem , ut diligenter caufam inquirat , & íi reum nepotem depre- tutam reddere , ut merces importári , & fe!yanï henderit, pro merito puniat , ut in hac vita exportari commode poffent. ti exfolvens pocnam peccati, in alcera liber fit. III. P. Jacobus Laynes duo potiffimum virs 1. ;, ( éto Specul.ex- X. Vidua quedam cerevifíam coquere & hominum genera deteftari fe ajebat, hareti- c, 16. empl. dift. yendere folita , cum oppidum Dulchberch cos , füb falfa religionis fpecie regna & pro- 3. €X 129: totum cafü incenfüm fuiffec, & ignis domui vincias devaftantes; & eos, qui Simonis Ma- ejus appropinquaret, omnía fua vafa, quibus gi labe infedti, Chrifti patrimonium pretio & Cuuínts cerevifiam aliis menfürare folebat, ad oftium emerent, & venderent, pauperum panem de- jn i domus ponens fic ajebat: Deus juftus & mi- vorarent , & fanguinem haurirent. f]näi L : fericors, fi unquam his menfuris aliquem de- IV. P. Bernardinus Realinus dum Fifcalis Vit. c, 4« 528-0-7 cepi, volo, ut domus hzc comburatur ; munere füngebatur, duo hzc fane difficillima, precor juftitiam tuam , ut mihi' & fuppelle- ut fiíco, & iis, quorum intereat, fatisfaceret, Db Dixit, & flam- Gili mez parcere digneris. ita conjungebat , ut ne obulum quidemi in « Cht ma nihil de ejus fuppelle&ili attigit,/licec füum commodum , preter falarium fibi affi- A. L N "omnia,in circuitu dcvm*arct. «natum, converteret. Sed & aliis fübinde of- agl - ficiis functus, adhuc in feculo exiftens, in mo- JDamnum negiette ju[Litie. 3 8 'æ»ffj,"i Keppler. 1. do regendi erat femper fibi fimillimus ; ab XI. Quidam frater e familia Minorum val- omni munere callas femper integrasque ab- €, fol. 93. de reiígiofus in quadam extafi vidit aliquem ftinuit manus, identidem diCtitans, vix ullum Faci in medio flammarum proítratum , e cujus lucrum dignitatemque fuam fimul tueri pof- aud. ventre arbor alta proceflit. In cujus ramis fe. [n fententiis ferendis penficulatior, caufz Then.: homines diverfi mafculi , atque feminz fur- merita, non affectum aut favoris gratiam ap- in fefto fum pedibus, & capite deorfum pendculi erant, pendebat: Reos longo carcere minime ex- $ a, atque fiamma ab imo prorumpente acerrime hauriebat, fed, ut; primum poterat, aut abfol- torquebantur, llle vero, qui jaccbat, omnium vebat omnino innoxios, aut culpz reos jure Cesri ï.n.*üï maxime cruciabatur. Frater ex angcelo quz- damnabat: dum ratio pro poenz mitigatione $4 fivit , quinam hi effent ? refpondic is: J/le, füppeteret, ad levitatem fe referebat. Si po- qui jacet , pater fuit , &9^ principian. generationis ftulabat zquitas, ut gratiz aliquid indulgere- iflorum omnium ; fuit pauper , atque per ufuras di- tur, id non putide fibi arrogabat, fed patro- tatus eminui. lii autem fant. bujus filii , €9 ne- nis tribuebat , ad fe folam juítitize admini- jotes imitati paternum [celu$ , &$ per ufüras acqui- fàa mon veflituerut, ideo cum -o dant penas 5 gra- Ryationcm pcrtincrg: exiftimans. vi[[ine vero. pater videns eos , qui per ipfum inifia $. VI Lormenta devenere : ex quo puna ei pro bis ommibus EXEMPLA PROFANA. INA augelur, ac intenditur. I. uintus Mutius Scevola Pontifex Maxi- Beierl, tit. éniu, mus filius P. Mutii . Proconíul Afiam iufit. f. tanta integti/ate adminiftravit, ut inpofterum d EXEMPLA DOMESTICA. in eam provinciam iturus magiftratibus in Lsneiz, Ce ius adeo ju(titiz rationem habuit, exemplum & formam fuerit propofitus. puíc. 12. I S. Ignat ut, ll. Domitianus imperator tantam curam bidem. Bonenm quo magis obílrueret viam zelo C 437 temerario, & malevolz falfitati , nulli :s mazgiftratibus coércendis adhibuit , ut neque v. Juti modeftiores unquam , neque iuftiores exti- LUR accufationem de re gravioris momenti ali- 3 Ibid. c. 8. ter , quam fcriptam admitteret. De dome- terint. ü- 70- fticorum erratis mirum fervabat filenuum, III. Apud Athenienfes novem principes Ibidem, neque fi quid admiffum effet ab aliquo minus erant, quibus respublica concredita erat, qui, w decenter, cuipiam aperiebat , nifi emenda- cum eligerentur , religiofe jurabant, neque tjonis gratia; & tunc quidem tam modefte munera fe accepturos , nequc aurcam fta- m atque amice id agebat, ut , fi unus teflis (a- tuam publice ere&uros. tis effet ad remedium , plures non adhibe- - IV. Areopagite litium controverfias non Alex. ab A- ret, nudamque culpam poneret ante oculos, interdiu, fed noctu judicabant, ut procul ab lex.]. 3. € absque omni contentione verborum aut re- omni affe&u , qui animos in diverfum. agit , 5 prehenfione. Certe quondam in confeffione ferre poffent judicium. Sed & lege apud eos- dem cautum erat, ut, qui caufam diceret, nec fe accufabat, quod erratum cujusdam coram tribus evulgaviffet, cum tamen duo füffecif- procemio uteretur ,. nec ad mifericordiam litm Ibidc c. 50 rent. aut invidiam judices adduceret, ne cui plus Sed & cuidam patri, quod de infirmo B. 40* quodam noftro extra demum dixiffet, ipfum in mifericordia, quam in caufa fpei effet. V. Acrotafüs parentibus poftulantibus , ut Plutarch. pre vehementia febris delirare, injunxit ; ut fe publice per fpatium trium pfalmorum cz- fibi in re quapiam injufta adeffet , audadter re- in Lacon: deret. Et aliis undecim publicam difcipli- fpondit : Quamdiu apud vos eram, nulla habe- nam precepit, quod cuidam jocofe quzdam bam juftitiz fcientiam : aftdum mepatriz , & detractoria & falfa de altero narranti credi- patriis legibus tradidiftis, infuper & juftitiam diffent. & honeftaté pro viribus docuiftis, huic magis, qpam Tituus LXXX.. Suffitia; 13I Vim l l quam vobïs* c'onabor obt'emþerare. Quaa- T V. Sicut in bello, quo tuta fit tota aliqua Erafm.l. z. doquidem ergo hzc eft voluntas veftra, ut, provincia,privatainterdum zdificia aut agros apopht. quz funt optima, faciam: optima vero fünt, deflrui neceffe eft; ita juflitia bono commu- quz juíta fünt, cam homini privato, tum prz- ni profpiciens, pazticularium interdum perfo- cipue principatum gerenti;quz vultis faciam: uz dicitis negabo. ^ narum emolumentum negligat, oportet. Polyanth, VI. Titus Manilius inter Macedones accu- Vi ]s tit, Juftit. fatores ; & filium conítitutus, audita cauía MOTIV A. & 1f £ 630. fic pronunciavit: Cum probatum (it, Silanum ? ul filium meum pecuniam accepiffe, ipfum re- 4 banc Jpecialiter vequirit Deus. juxta te- Mich.fc; pudio, & prole mea indignum judicio, proti- "Q fimonium Micba dicentis: Indicabo ti- v. g. bi; o homo; quid fit bonums; & quid Domi- nusque a confípe&tu meo abire jubeo. Caufinus VII. Andronicus Comzenus unum ex ine nus requirat a te; utique facere judicium, in aula tifnis aulicis publico fuüpplicio ob delictum & juftitiam. . vit* cl *v" fan&s l. 3 affici precepit, fimulque illis, qui juftitiam l. Quia etiatn bonum reipublice fpecialiter eam € 28« - $*parum curabant, nuntiarijuflit: aut injufti- requiri ; cum juftitia fit qua(i protectrix & confervatrix illius, juxta Salomonem:; cumPrev. 14. tiam, aut vitam relinquere. Ibidn n. 6, VIII. Theodoricus rex cum juvenalis ho- juxta hunc juftitia elevet gentem, & thronusv. 34« & regum per eam firmetur. 28« V, 53 Y ex Chron. nefta matrona ei queíta effet, caufam fuam EX» per integrum jam triennium a judicibus pro- LT. Quia particulare cujusque bominis bonum pa- trahi, his ad fe vocatis przcepit, ut intra bi- virer eam exigit; ut enim nulli membro bene duum expedirent, quod cum illi intra bi- efle poteít, nifi capiti aliisque membris apte duum przftitiffent, omnes velut lz ju(ti- cohzreat; ita nec homini ulli bene effe po« teft, nifi per juftitiam cum fuo magiftratu,ve- tit reos , capitis damnavit. faber in IX. Cambyf(es rex Períarum, judici ini- lut capite, &aliis hominibus velutcommem- auct. quo &muneribus corrupto pellem detrahi, bris conjungatur. "Them. 3. in fefto & judicium tribunali infterni juffit, ut vel hu- IV. Quia, teíte Salomone, fi juftitiam quisSap.g.v.2. $. Bart, jus exempli feveritate N diligit;bujus labores magnas habent virtutes ; ent. moti jqftius judica- fobrietatem enim (id eít, temperantiam) & Cafarius X. E contrario vero Advocatus quidam, prudentiam docet, & juftitiam, & virtutem ]. 11. bift. u (id eft fortitudinem ) quibus utilius nihil eft 4 i multas caufas injuftas fuíceperat, & tra- in vita hominibus. €:46, arat, pofít mortem fine lingua inventus eft, jufto Dei judicio, quo effectum, ut linguam V. Quia fümmam poffeffori fuo dignitatem honeftatemque conciliat ; nam juftus ut pal- perdiderit moriens, quam vivens toties ven- diderat. ma florebit,& (icut Cedrus Libani multiplica- bitur ; tefte $. Davide. Hinc & DemofthenesPf. or, v. H 5'. VlI. SIMILITUDINES, eos homines imprimis laude dignos pronun.13 tiavit, qui nullum anteponerent juftitiz uri]; Pufeus in Qualz'ta's. tate. Pecunias enim quisque poffidere poteft L.À Mid, V. ? juftit. c.2. Cic. l. de I. &icut theatrum cum commune fit, recte &.. at juftitiz gloria pecuniis non emitur. Dejetl, tb finibus, tamen dici poteít, ejus effe illum lo- VI. Quia juftitiz amotor inviétus adverfusProv. 12. omnes cafus finiftros efficitur; nec enim, te-V. 21 üuüitt fb cum, quem quisque occupavit; ita in mun- 0491. do licet omnia communia fint non tamen fte Salomone , contriftabit juftum, quidquid ei acciderit; & ut Horatius cecinit : ] adveríatur juri, ut pro prium fit cuique, quod legitimo poffidet titulo, uftum & tenacem propofiti virum, Horat, $ Boncart, I. Sicut lingua ftaterz, ut offi cio fuo bche Non Civium ardor prava jubentium; Carm, 3« n [oidets Non vultis inftantis Tyranni C v. Juttit. fungatur,juítainque menfuram judicet,in me- -d n« 61. dio confiftere debet ; itajuftitiz quoque offi- Mente quatit folida: neque Aufter Dux inquieti turbidus Hadriz, cium e(t, medium ubique tenere,& neque per j mdemo timorem tormentorum, neque per fpem mu- Nec fulminantis magna Jovis manus, nerum ad alterutram partem fe magis incli- Si fractus illabatur Orbis, ) nare. Impavidum ferient ruinz, v idemn.5. III. Sicut cingulum corporis, medium te- a 5. IX. net locum inter partem corporis fuperiorem & inferiorem, & non nifi violenter ad unam MED IA. alteramve partem magis inclinatur; itajuf(ti- b IGX.]' 3' c' L raefontia & timer Dei: fic enim Zeno in-Manf. g. 5 tia inter potentem & humilem, divitem & terrogatus, qua ratione poffent ipfius pauperem media confiflit, & eo folum incli- familiares ju(titiam colore;nihilque injurie fa- nat, quo majus equitatis pondus eum trahit. cere? refpondit: Si femper me vobis prefen- IV. Sicutacentro ad circumferentiam ma- tem exiftimabitis , quanto magis hoc de Dei Tdemn.7. ä jorem, major & longior protenditur linea, ad prefentia dici poterit. Hinc & Jofaphat judi. a. Par, 9, minorem vero minor; ita a jufítitia diftribu- cibusa fe conftitutis dicebat: Videte, quid fa. v. 5. tiva, quz eft quafi centrum medium , linea u ciatis, non enim hominis exercetis judicium, amoris & liberalitatis producta ad illam, qui fed Domini. Sit timor Domini vobiscum. majorem virtutis aliornmque meritorum ha- lI. Sapientie fludium: quia hgec fortius adLaer * , t. ]. 6, bet ambitum, major quoque effe debet, quam bene & jufte agendum, quam lex alia quzecun- illius, qui minor eft in ejusmodi meritis, at fa«. que adftrinäe;, hinc Antifthenes negab pien- ] RAU. Loþn...Biþl. Man, Tom. &. 132 ' Bibliotbecee M(muah'sr Concionatorice pientem virum ob(tri&tum effe legibus ab ho- pafeuntur, poffint fine ulla particula juftitiz. mine promulgatis. vivere. Hinc Hefiodus prudenter conclufitz- IIL. 24mor ordinatus amicorum . fic enim non Hac una reges olim fünt fine creati; pb )fb facile aut incitabimur ad malum alteri infe- Dicere jus populis, injuüftaquetollere facta. yohs AII. Tertium eft; ut regulas quasdam difcat rendum;aut ab alio inferri patiemur; id quod 9 Y» fapienter,P.Rutilius advertit,dum amico cui- doceatque ad juftitiz perfectionem obtinen- TObt 2 dam, quod rem injuftam ei negaffet, queren- dam opportunas, quales fequensa a Lipfio in 160 froi, 1 ti, dicentique: quid mihi opus eft tua ami- Politicis affignantur. I. Nihil in penatibus citia, fi quz abs te rogo, non impetrem? re- venale fit, aut ambitioni pervium; quia hzc v: ll fpondit,imo quid mihi tua opus eft amicitia; duo vitia funt extremus hoftisjuftitiz. 2.Cau- fi me& urgere cu fas reosque femper audire oportet: quia inaus- piss ut m )uültlæ lege»'S. tua ; diti ac indefenfi, tanquam innocentes per- cauía peccem? S. Aug.- in IV. zmor pacis atque conco r -dïæ: fic enim 'füaQ eunt, Tacito tefte. 3. Nove leges parce feren- Pf. 84, v. fitS.Aug. dum dixit: Interroga omnes homi- dz: nam & illud verum Taciti effatum : Cor- 11;. nes: vultis pacem: uno ore tibi refpondet ruptiffima republica plurimz leges , certe fi totum genus humanum, opto , cupio , volo, hoc zvum afpicias, fateare, ut antea flagitiis, Deut, 25- y' 150 amo. Ama & juftitiam, quia duz amicz fünt ficnunc legibus laborari. 4.Legesabipfo le- juítitia & pax. Si amicam pacis non amave- gislatore accurate obferventur: nam in his, ris, non te amabit ipfa pax, nec veniet ad te. juxta Ariftotelem , falus reipublice fita eft. $. Greg. in V. [uculpata & intrepida mens : nam, ut recte Et, ut fapienter notavit Seneca: Minimum decet libere, cui nimium licet. $.Juftitiz ri- homi, — S.Gregorius dixit, lucem debet afpicere, qui vult de tenebris judicare, Et iterum: Noli gor clementia temperandus: nam inviía im- TObl 4- peria nemo retunuit diu..- V5 quzrere fieri judex, nifi valeas er;utg Air- rumpere. - 1V. Si tamen poenáa infligenda fit, juxta fe- $. Reg. 3. Vi. tOratio fervens: fic venim Salomon eam quentes regulas exigatur.1. Tarde veniendum V. 9. impetravit, dum juffus petere, quidquid vel- ad fupplicia: prope enim eft, ut libenter dam- let, dixit: Dabis fervo tuo cor docile; ut net;qui cito,Seneca tefte ; preftatque Cicero- ne monente,vitioías partes fanare,quam exfee« popglum tuum judicare :poHït.. care. 2. Non nifi publica utilitate fufcipiendas ASCETLICA. aut certe, fi propria res vindicantis agitur, dií- I. T'r ia fünt, quz. fpecialiter Afceta circa fimulet;ac vultum induattanquam invitus,ac hanc virtutem obfervare debet. Pri- cum magno tormento ad caftigandum veniat. jisnu mum eft , ut, cum juftitia-fit virtus ad jus 3. Adexemplum omnia referenda, non ad ul« füum cuique tribuendum inclinans, bene co- tionem: itaqueab ira abítineatur; nam quis membra füa odit,cum abícindit? 4. Poenz fint gnofcere ftudeat, quod fit jus illud, quod va- &f V:/':l riis perfonis tribuere debeat, Nimirum r.Deo e moribus receptoque ufu: nam lzdit, quide : amorem, reverentiam, obedientiam, gratitue quid in his novum aut nimium; crudelesque dinem. 2.SanGtis cultum, fiduciam, imitatio- merito cenfentur , qui puniendi caufam' ha- nem. 3.Superioribus reverentiam & obediene bent;non modum: oportet inquit Ariftot. füp- tiam. 4.Parentibus pietatem,honorem &gra- plicia more patrio fumi. 5.ZEqualitas ferveturz tiuudinem. $. Denefactoribus- beneficiorum nifi forte aliud in nobilibus prudentia fuadeat; gratam memoriam, predicationem & com- nam & a medicis, quanquam in adverfa vale- I pen(ationem. 6.Senioribus & majoribus obe tudine nihil fervia liberis differant,mollius ta- L fervantiam. 7. /Equalibus concordiam & af- men liberi clementiusque tractantur, ut faga- fabilitatem. g. Subditis prudentem diredtio- citeradvertitPlinius. 6. Nunquam legislator nem,liberalem füftentationem,difcretam cor- ipfe per.fupplicia exigat: nam fuadente Xe- rectionem. 9. Pauperibus compalfionem, mi- : nophonte, ubi poenarum aut coércitionis res fericordiam , liberalitatem. eft,aliis id delegandum ; premiorum aut mu- Proy ( ; de. ndceüï. V.8. Prov- 290 lIl. Secundum eft, ut magnam nerum;ip(i obeundum ; hinc Nero, Seneca te- V.. G 14 tate & utilitate hujus virtutis eftimationem fte, fübtraxit ocules, juffitque füpplicia, non tum ipfe concipiat, tum àliis ingeneret: id fpeGtavit. 7. Sirarum füpplicium a multitudi- quod triplici ex teftimonio obtinere & effice- ne exigendum fit, omnes uno i&u feriantur, Lipfio, l'acitoque fuaforibus; nam repetita & re poterit. 1. S. Scriptura feuSalomonis di- centis: Rex juftus erigit terram; Rex qui ju- frequens vindicta, paucorum odium reprimit; dicat in veritate pauperes, thronus ejus in omnium irritat. Incide femel, inquit Lipfius; l eternum firmabitur. 2.Sapientium Ethnico- quidquid incidendüm eft , & tum malagmata V ä rum: nam, Plutarcho teíte, nihil tam egre- adhibe hzc bina: prius beneficiis in alios au« ] P V 71 gium , nihil tam proprium regis (quidni cu- &am lenitatem tuam teftificares &tum vin- [ jusvis etiam Chriftiani? effe videtur, quam dictam in rerum atrocium miniftros deriva- Eccl | V 1g, juftitiz opus. Ciceronis judicio, jus & zqui- to5 gaudet enim vulgus, recidiffe iram in irae ) tas func vincula civitatum : &fundamentum fniniftros, nec ullam potentiam fcelere quz- P erpetuz commendationis & famz eft jufti- fitam cuiquam effe diuturnam cupit. ti2, (ine qua nihil poteft effe laudabile. Imo $. XI. juxta Auguftinum, pietate & juftitia princi« CöNCEPT[I S PRJEDICABILES. pes Dii fiunt, 3.Omnium hominum: nam, ut x occafione picturz, qua juftitiz virtus Cicero re&te advertit, tanta hujus virtutis vis IE eft, ut nec ii qridem, qui maleficio ac Ícelere .cum libra in manu pingitur, explicare poteít ä;g ——À | Tz'tulu; LXXX. jfuliiüaf I33 poteft naturam ju(titize, & oflicia illius,diceree ritas rei vendendae. Quar;,tüm pondus feu la. que 1. in pertica lances fuftinente fcriptum ef- pis e(t: Facioyut facias : cui infcriptum eft ; non ïuc. 6. fe: ua ménfíura menfi fueritis, eadem reme- dimittur peccatum, ni(i reftituatur ablatum. v. 38- Matth. 7. tientur vobis. In lingula libre fcriptum effe: Servitque pro reftitutione vel folutione rei In medio.confiftit virtus, juftitiz prefertim. promiffz vel debitz folvenda. Ubi femper me- V.I . 'Tob. 4 3.In tergo dextrz lancis: quod tibi vis fieri,vi- miniffe oportet fententig Servatoris: Si of- 16. de,ut alteri feceris. 4.In tergo alterius : Quod fers munus tuum ad altare, & ibi recordatus Prov, 11. ab alio oderis fieri tibi , vide, ne tu aliquando fueris,quod frater tuus habet aliquid adverfus v. f, alteri facias. ;.In Manubrio fuftinente libram: te: relinqui ibi munus tuum adaltare,& váde Statera dolofa abominatio eft apud Deum: & prius reconciliari fratri tuo. Ufürpari etiam pondus zquum voluntas ejus.. Vel germani- debetin votisDeo reddendis juxta illud Eccle- ce: Recbt Gewicbt von uns begebret Gott : Falcbe fiaftes : Si quid vovifti Deo, ne moreris redde- Eccl. $« HWaag ifl der Seelen Tod. Vel brevius: Falfib re 5 difplicet enim ei infidelis & ftulta promif- V 3 G'wicbt flreng Gericbt. Quze omnia fufius expli- fio. Excitentur itaque Auditores,ut hoc pon- cari, & practicis exemplis confirmari poffunt. dere ftudiofe utantur, ficque qu&rentes ante Deut. 25." II. Ex occafione thematis : Pondus babebis ju- omnia regnum Dei & juftitiam ejus, merean- V. 15. Jium & verum , ut. multo vivas temporo fuper ter- tur cztera adjici fibi. ram: explicari poffunt quatuor illi contra&tus IIl. Ex occafione fe ntentiz : Si quis jullitiam Sap-8.v.7 innominati a Theologis & Juriftis affignari fo. diligit labores bujus magnas babent virtutes : oftendi :; litiin quibus tota fere juftitiz praxis confiftit. poteft multiplex fructus juftitiz. 1. Quia fin- Matth. 6. Dicatur ergo primum pondus feu lapidem gulariter conducit ad bona temporalia augen- V* 33: TObl 4. ro librz;juítitiz effe: Do, ut facias, cui lapidi da.juxta illud Chrifti: Quzrite primum re- V. 15s infcriptafit hzcc fententia: Quicunque tibi ali- gnum Dei, & juflitiam ejus, & hzc omnia ad- quid operatus fuerit,ftatim ei mercedem refti- Jicientur vobis. 2. Quia fimili modo conducit tue, & merces mercenarii apud te non rema- ad bonam famam augendam& confervandam, la neat. Hunc ad Dominos, qui famulos aut o- juxta illud S.Davidis füpra citati : In memoria perarios conftituunt, pertinere oftendatur,fi- eterna eritjuftus,ab auditione mala non time- mulque demonftretur,quam zquum fit,debi- bit. 3. Quia jucunditatem bonz confcientig Prov. 17, ; V. Yo tam mercedem ftatim illis offerre; quamini- conciliatjuxta illudSalomonis:Melior eft buce quum vero & crudele,victum aut falarium il« cella f(icca cum gaudio, quam domus plena vi- f;;cl. 13. e — lis negare, vel parcius offerre, juxta illud S. &imis cum jurgio. Bona quippe eft fuübftantia, " Ü Jao5.v.4. Jacobi: Ecce merces operariorum, qui mef- eui non eft peccatum in conícientia. 4.Quia N . fuerunt regiones veítras, quz fraudata eft a fingulariter conducit ad gloriam zternam ob- H ls vobis, clamat; & clamor eorum in aures Do- tinendam & augendam : quia, tefte Salomone, Prov. 10. ! Sap.8.v.7. mini Sabbaoth introivit, Secundum pondus. opus juíti ad vitam: fructus autem impii ad V. 16 aut lapis eft. Facio,ut des: cuiinfcriptumeft: Si peccatum, Et: non proderunr divitiz in die Ibid. 11 juftitiam quis diligitlabores hujus magnas ha- ultionis : juítitia autem liberabit a morte, V 4 j« bent virtutes: eftque adbibendusa famulis & nempe zterna. - Operáriis, ut, quemadmodum illi fibi a domi- IV. Ex occafi one t-hetlnati.s': Reddite, que funt Matth. 22. nis cupiunt largam mercedem offerri, ita ipfi cafaris, cefari: & qua funt IDei, Deo : oftendi pot. * ?* viciífim'/debitas operas liberaliter exhibeant; teft,quomodo hanc fententiam varii ftatus ob. E 2 Eph. 5. illud S, Pauli femper in memoria habentes: fervare debeant. r.Clerici,reddendoDeo,quz " v. 6. Quzeunque facitis, ex animo operamini,(icut Dei füntjid eft,cultum divinum per accuraram ]s Domino, & non hominibus, fÍcientes, quod a officiorum : Ecclefiafticorum .. adminiftratioe f Domino accipietis retributionem. Oftendatur nem.. 3. Judices, obiervando pundta in tribu- s Proin, quantas habeat virtutes labor tali mo- nali urbis Patavinz fcripta: Excute manus ab 2 "'do füfceptus, tam in hac, quam in altera vita. omni munere, pàtienter partes.audi, benigne " Prov. 16. 'Tertium pondus fcu lapis eft : Do,ut des : cui in- refponde, jufte judica. 3.Hofpites & mercato- s v.8. fcriptum e&t: melius eft parum cum juftitia, res, ut dando czfari, quod cafíaris eft ( id eft, ü quam multi fructus cuminiquitate : atque in principibus cenfionem, denuffcblag,vel ve&ti- |» emptione & venditione adhibendus eft, .O- gal) & emptotibus; quod ipforum eft;non cor- " ftendatur proinde, quam vere melius (it pa- rumpendo merces, non imminuendo men:us rum cum juftitia ante mortem pro temporali ram,non pretium injufte augendo,nec merces benedictione obtinenda: in morte, dum cum malas offerendo ; eumque in finem bina axio- Ü AG. 20, gaudio ufürpabit illud S. Pauli: Aurum & ar- mata in mente affiduo habeant : malé parte, ) V 3 3'-- .. gentum , aut: veftem nullius concupivi: of male dilabuntur. Et,melius eft parum cum ju- À Pfal. 111« gygpier , quis ab auditione mala non timebit; ftitia, quam multi (ru&tus cum iniquitate. 4. o v.7. fed in memoria eternaerit juítus. Cum femi- Operarii &artifices, utDeo reddant, quz Dei s Eccl. LÀ A)( YV. 12. .ne eorum permanent bona; hzreditas fancta fantnon negligentes propter laborem, officia "] " Nepotes eorum; Quia támen interdum poteft religionis & cultus divini;ex altera tamen par- Prov. aa; quid carius vendi,ideo triplex eft hoc pondus teeciam fideliter laborantes,& a nimia merce- v- 2[. 1] pium, moderatum, rigorofüm. Et preterea de exigenda fedulo caventes,ne damno füo ex- grana, id eft, caufz excufantes ab injuftitia periri cogantur, quod hzreditas, ad quam fe- D HESRESEMER adjici poffent, nempe 1. Si emat in gratiam ftinaturin priacipio,in novitfima benedictione venditoris autviciíTim. 2:Si multa fimul emat. carebit, 5.Patresfamilias, non impediendo fa- £ 3. Lucrum ceffatis. 4. Damnum emergens., mulos & ancillas,quo minus debitumDeo cul- ) m vi- y.A-chö?qs Gngularis erga rem emptar. 6.Ra« tum exhibere queant; e contrario aute [ KR 3 &um l, Ed as &bliotbem- Manualis. Coneionatorie 134 &um & falarium fideliter perfolvendo, quem officii , qui eft folam Dei gloriam, reipubli- cz€ bonum , pacem, & concordiam, civium- in finem fzpius animo volvant tremendam 1. Tim. 5. illam S. Pauli fententiam: Si quis autem fuo- que utilitatem quarere; ex qua intentiong. Vet V. 8. rum, & maxime domefíticorum curam non duz aliz virtutes magni momenti oriuntur; habet, fidem negavit, & eft infideli deterior. nempe vigilantia, & officium füum bene ad- Eccl. 55. Et illam Siracidis: Si eft tibi fervus fidelis, miniftrandi. 3. Per verbum; perfaqueris : innui- V. 31, fit tibi quafi anima tua: quafi fratrem ficeum tur, fcilicet conftantia & períeverantiain exe- ,' fitfe tracta.. 6. Servi & ancilla, ne permittant fe a u endo eo, quod juftum eft, ita ut, ubi ju-. cultu divino impediri; & ut fidele dominis [ itia exigit, dura, (id eft, inflexibilis) ficut fuis fervitium przftent, non ad oculum fer- infernus, (it ejus emulatiolegis. Quz omnia vientes, fed ex animo operantes ficut DEO. fufius explicata videri poffunt apud Ludov. Quz omnia facile amplificari, & variis ratio- dePonte tom. 3. de perfedt. tra&t. 4. c. 11. nibus & exemplis probari poffunt. VIII. Ex occafione verborum a Jethro olimExod. 18. Luc. 16. ad Moyíen dictorum : Provide tibi viros dev.21. V. Ex occafione fententiz : f appropians y. 34. alligavit oulnera ejus , infundens oleum & oinum : omni plebe, & de cuntto Ifraely potentes, & timen- oftendi poteft, quomodo correGtio velut actus tes Deuns in quibus fit veritas , & qui oderint piotsreh. jnLacon, juftitie vindicativz fufcipi, & oleum cum avaritiam, qui judicent populum omni tempore: ex- .UPOPht- aceto miíceri debeat: nimirum. I. Si bene plicari poffunt aliter proprietates judicum, & dici, quod 1. debeant effe Seleti ex ple- Superior ftudeat cognoícere errorem, & ab ipfo etiam reo agnolci faciat. 2. Si nunquam be. a. Potentes, id eft, magna authoritate prze- nifi pacato animo & bona intentione puniat. diti, 3. 7Timentes Deum, non homines. . 4. Peri- Woterch, 3. Si ad radicem errorumevellendam tendat. tatis, id eft, re&ti judicii amantes. j. Odio ava- 4. Si in fpiritu lenitatis procedat, & ficut cce- ritiam profequentes, ne patiantur fe muneribus j Lecon. lumabinitio ferenam, mox turbidam faciem, 6. Omni tempore paratos ad judi- p corrumpl. tum tonantem verbis, fulgarantem minis, & candum , neque litem injuíte protrabentes; tandem omnino fulmine poenz convenientis quz fufius digefta videri poffunt apud Lud. puniat. j.Siconfiliarios libenter adhibeat, & Niceph, admittat, 6. Si ubi effectus non refpondet, de Pon;c tom./;. de perf. tr. 4. C. 19. (uiit lif, Eccl non imrmodice turbetur, fed divine volun- $. XII tati (e fuosque fübditos penitus committat. 6 V]. Ex ejusdem thematis occafione often- MISCELLANEA,. dere poteft, quam multi non bene füngantur Qualitas. officio Curationis, dum vel folum oleum, vel folum acetum infundunt. udicii cenfüram ira enervat, mollior af- Itaque in prima parte oftendatur, quinam folum oleum affun- II fectus przecipitat. dant, nimirum r. Magiftratus, quia omnia dif- . Il. Bias damnaturus quempiam ad mor-S.Bern.l.3. Tober ia fimulant. 9. Concionatores & confeffarii vi- au&.zhem.i tem, lacrymatus eft ob miferiam hominis & de confid, 4 in fefto tia palpantes, aut certe reprehendere non deplorandam fortunam. — Verum cum dixi(- 105.£44» audentes. Va hol.l 3. Parentes, qui omnia liberis fet quidam: quid eft, quod defleas, cum in permittunt, aut certe non nifi verbis obiter tuo fit arbitrio, condemnare, aut liberare : ï caítigaat, ut Heli. 4. Patres familias diffimu- reum? refpondit ille: Neceffarium quidem ^M lantes domefíticorum deli&ta, atque ad offi- effe, nature condolere , a lege autem & cium chriftiani przftandum non adigentes. juftitiz regula difcedere, magis pernitiofum €nec. $. Preceptores & ludimagiftri non corrigen- tes di(cipulos. 6. Quilibet alius potens juva- III. Phocion ab Antipatro rogatus, ut ali- Plutarch. g re ad correctionem proximi, (ine füo gravi quid injufti faceret, non potes, inquit, (imu]in apopht, lren apul incommodo, & non faciens. In fecunda parte me amico & adulatore uti; amicus enim us- Can l 5'([ oftendatur, quinam fint, qui folam acetum que eo obfecundat amico; quousque juftitia lm infundunt, nimirum 1. Qui ob delicta non & &quitas patitur. ü fatis probata vel cognita puniunt. 2. Qui in IV. M.Cato dicebat, magiftratum nec pro Idem. ne juftis orandum ((cum oporteat ultro favere & ira caftigant. 3. Qui ipfüm reum ira eftua i tem corripiunt. 4. Qui nimis frequenter, & bonis) nec pro injuftis exorandum effe , quia qua(i affidue poenas expetunt. j. Qui nec pro his orare humanitatis; exorari autem, temporis , nec loci rationem habent. |.6. Qui defleCtentis a juftitia efít. afperitate verborum aut verberum excedunt. - V. Herodotus vulturem pro juftitize fym- Pier.1. 17, 7. Qui ftatim defperant de correQione. Ex- bolo affignat, cum nihil, quod vivit, attin- P 69, citentur proin Auditores , Samaritanum imi- gat, nec ullum animatum occidat, ut aqui- tantes, oleum aceto miícere ftudeant. l]z & accipitres faciunt. Deut.1 6.» V. Ex occafione verborum : S'uffe, quod ju- VI. Statuz Thebanorum magi ftratuum , Langius in V. 206, Jlum e[l, perfequeris : explicari poffunt tres con- fine manibus, & oculis claufis fingebantur, Polyauth, ditiones ad juftum judicem & judicium requi- ut fignificarent , judicem nec manus ad ac-í9^ 631 fitz. Quarum prima indicatur per verba : quod cipienda munera, nec oculos apertos ad re- juftum efi : fcilicet ut fciat fubfTantiam officii fui fpiciendas perfonas habere debere., Textor. in in eo confiftere, ut jus & factum bene intelli- ^ VII. Ariftides interrogatus , quid effet ju- gat, neque perfonas unquam refpiciat, nifi ftitia? refpondit nihil alienum defiderare. theat. l, 4 B. 1 ubi ratio & equitas id perfüadet. 5.Per ver- VIII. Mycerinus Cleopis filius ZEgypti rexa'lä id. ere- þum jufte: fcilicet gc Íciat modum ä]ïnem füi adeo juftitiz erat amans,gt,ü.quis cenquer tur Tiruus LXXX. 3tuflitia. 135 tur de re quapiam injufte ablata , fua pecu- XVII. Cum Ptolomzus aleis ludens, pue- iav 1. Y nia ja&turam refíarciret. rum nomina damnatorum ad mortem legen- 14. var. idem, IX. Glaucus Lacedemonius tam celebris tem audiret , Berenice uxore manibus char- hift: c: 43* fuit. juftitiz zelator , ut ad eum videndum tam püéro eripuit, dicens, non fimilem efle multi alienigenz Spartam venirent. tefferarum & corporum cauíam. Quo au- dito Pcolomzus multum delectatus, nun- Utilitas. Ideme quam poftea inter lufüm de capitalibus cau- X. Camillus, cum ad ipfum Phalifcos ob- fis decrevit. fidentem ludimagifler pueros civium , . füb titulo ambulationis extra urbem duétos tra- XVlIIH. DEUS ipfe dixit: Defc ;ændam ; & Gen. 1$. deret , non folum fprevit perfidiam, fed ma- videbo , utrum clamorem , qui venit ad me, V. 2t: iftrum revin&is poít terga manibus , pueris opere compleverint ? an non eft, ita ut lProd, r dedit verberandum, & ad parentes cum pla- fciam : ut doceamur , inquit Philo , ne quis Deconfuf. A31, . gis reducendum. Ob quod factum Phalifci homo de abfentibus, & füturis, & incertis lingu. Íponte deditionem fecerunt. putet fe facere poffe conjeduram , fed prius [j Plu&arch. Xl. Leo Larycratidis filius, cuidam per- maxime profpicere debeat. in LZCDI]- cön tan ti , in qua urbe tuto vivere poffet, re- y apopht, fpondit: In ea , in qua incole neque nimis $ XIL.- Q [* multum, nec nimis parum poffident, & ubi A XIOMAT A. juftitia viget. Digniias. l. Fiat ju(litia , pereat mundus. » Plutarch.'*» XII. Agefilaus rogatus , utra virtus effet II. fuftitia fola respublica fuftentatur.- in Lacon. præüantior , l. apoph. fortitudo , an juftitia? gravi- III. Recbts Gericht, redlicb G«vic L. ter refpondit, forcitudinis nullum effe ufüm, -erbált die JPeli. nifi juftitia adfit.. Q ! nihil opus fore fortitudine. Quod fi omnes effent jufti,' IV. .Recbt gavegen bringt Gottes Segen, Gut Gowicbt , gut. Gricht. Niceph,. XIII. Trajanus imperator juftitiam & zqui- Falfcb Gavicht , [treng. Gricbt, Caliift.1.5. hift, Eccl. tatem primaria duo principum ornamenta Gileicbe Bürden brecben niemand den Rücken.. dicebat effe. Hinc ipfe in omnium conípe- Gleicbe Bürd acbt gute Freundfcbaft. e2 .ï Qu Prefecto urbis porrigens gladium dixit: Ungiéicbe Schüfseln macben fibelche Augen, Cape ferrum , & vel pro me , fi bene jufti- V. MWe Recbt b tiam adminiflravero; vel contra m 4 e5 fi male -behalten. ai su nebmen , bat -Riecbt zu id fecero, utere. j VI. Recbtiff ein I51, den man mufi mit ge- Juftitia vindicativa. Faber in X[V, ng majfneter Hartd fangen. t« $, ernls auct.them. indices r fen & Aaron virgas geftarunt VII. Summum jus, fümma injuria. &ude eonlil 5. in fefto egiminis, fed aridas , quz ex terra ( 9094 nihil humoris attrahere poteranr ; ut infi- , S. Bar hol. Stf"eng Recbt , grofs Unrecht. 1ü nuarent , judices , nihil ex bonis litigantium I ad fe trahere debere. $. XIV. - n 3. Reg. 7. XV. Salomon porticum , in quo tribunal AUTHORES. .erat, cedrinis lignis a pavimento usque ad m fummitatem texit , ut indicaret , l. Ludovicus de Ponte to. 3. de perfea. judices, , r. 4. C. j. & 6. Item c, 1r. perinde ut cedros , re 1 &os & incorruptos efle debere. lI. Joannes Bufieus in Viridario virtutum sujin u Sigon.pud XVIL. Athenienífes ante judicium'c()nfäf-' V. juttitia. " ü$ Can:. l. 5. fum porcellum maéctare jubebant , eoque fe- 104 Íymb. dilia judicantium afpergi, ut fcirent , inno- r . HII. Jacobus Alvarez tom. 2. de perf. centium fanguine fe af perfum i.ri, fi innocen- IV. Petrus Sanchez. in regno Dei. p. .6. pro Vier tem fundcrenpt : cap. 7. j2 ;uia elt N LL DA —R 2 U'n.pl 6 l - K* 6** N] i/ " N V. l À » T S ; 2 ï; ï AE N N — )N uf oj polyitll —— I**'tb uf fat* 622 * : ( n , Tetcr ld :t ,u. [heuv ]'4' 6 $0377 ( ul TI'ITU-K | 6 'Bibliothece . Manualis Concionatoriæ j 15 Z " QUOSg N x X/: OO00€Q9 N 2 XN NN/ u N DZ E2 O9o AR N OO00909 ZA A v o 60000000000060000609 NeS s, Cf in. ! Tib $ TITULUS LXXXL «l filtt Ef.'. 1 $F[egc il — EABOR d 4 $. L. nas & tribulos germinabit tibi , & comedes herbam terrz. In fudore vultus tui vifce- Qu OAD ris pane. T i X. Quz in juventute tua non congregafti, Eccl. 29. $ deme Dgfinitio. Vs 5e tin I. quomodo in fene&tute invenies ? - v Utilitas. Cicero'- l. ft juxta Cicetonem fundio quxdam XI. Egeftatem operata eft manus remiffa :Trov. 1. £ infüt. 9. Tufe, animi vel corporis , gravioris operis manus autem fortium (id $1 Vel brevius : eft feria ; i eft, 'labgranFium o gftæ[b vel muneris. divitias parat. XIL. Qui opératur ter ram fuä'm ,' fatiabi- Prov. 12. $.Gnp i Qccupa;tio hominis. g, Divifio. tur panibus: qui autem fe&atur otium , ftul v. !t- tiffimus eft. 1. -Dividitur in laborem mentalem & corpo- " XIiL. Manus fortium dominabitur : qugi 'b*. V. 24* ralem ; ille eft, quo animus feu mens potif- autem remiffa eft, tributis ferviet. $ Hier, it fimum exercetur , uti eft ftudium , medita- Xl'V. Vulc,' & non vult piger: anima au- Prov, 13. h Fpift tio &c. Iíle eft, quo corporez vires przci- de occüpantur, uti fünt artificum & opifi- tem operantium impinguabitur. . 4 - XV.. Labores manuum tuarum quia man Pfi. 117. cum , aut operatiorum ac fervoruin occu- V. IO. pationcs. ducabis: beatus es, & bene tibi erit. —— $. II XVI. Fratres mei dile&ti , ftabiles eftote , r.Cor. 15. .EX S. SCRIPTURA.. & immobiles ,' abundantes in opereé Doroiniv. 58. ?:6' 311 11 1 inanis in Domino. femper, fcientes , quod labor Ve»v&evr non eft & Qualitas. 8 Dhfil XVII. Videte oculis vefh"is', --q;uia modi- Eccl. 51. tnftmo Geg. 9. I Tu lit ergo DEUS hominem , & pofuit V. 25. 6f eum in p aradifum voluptatis, u l E X 3 t ope- qu—m labotavi « invenimulcam requiem. j -« JDignitas. raretur, & cuftodiret illum. .' Prov. 6. II. Vade piger ad formicam, & confidera r Bonorum laborum - glo -fiöfus eftSap. 3. v. v. 6. viam ejus, & difce fapientiam : qua , cum fructus. á 15. non habet ducem , nec przceptorem , nec "UXIX. Tuftum deduxit Dominus per viasSap. 1o. ï principem ; parat in eítate cibum fibi , & re&as, honeítavit illum in laboribus , & ffe , quod comedat. congregat in me es illius. Eccl. 7. . ]HI. Non oderis laboriofa opera , & rulli- complevu: labor : Bfücunditas. v, 16. cationem creatam ab Altiffimo. XX :D.UI-lci.i:s*e& fomnus operanti , fiveEccl 5 Prov. 1. [V. Qui congregat in meffe, ilius fapiens parüm , five multum comedat : faturitas V. !t Ve 5 filias confu- eít : qui autem ftertit «ítate , autem divitis non finit eum dormire. ; fionis. XXI. Vita fibi füfïïciemisdgperariïf'ch-käc"'tï]. 4o. - h M5 E&cl. Il V. Mane femina femen tuum , & vefpere dglCoraþitur , &in ea iniveinpi(sr, ;hc'gäqmnx;,: v: 18. tigit v. 6. ne ceffet m anus tua : quia nefícis ; quid ma- l 'is Oriatut , hoc aut illud: &fi utrumqu; TAU HE l fimul , melius erit. EX SS PATRIBUS. j 't. Theff. VI. Rogamus vos fratr es , ut abuhdetis ut quieti fitis , & D Qualitas. Md s 4'. V» 1O, magis, & operam detis ; e tis, & operemini ut veftrum ne gotium aga rius animus & prudens ad omnem fe . Pern. de — Y 33. manibus veftris ; ficut precepimus vobis : comparat laborem , nec in co diffolvi- vita folit. buletis ad eos , qui foris & ut honeíte am tur, fed per eum magis in feipfum colligitur, ACTA funt , & nullius a liquid defideretis. qui femper prz oculis habens non tam; quod Totin agit, quam quod agendo intendit , omnis. INece[Jitas. confümmationis attendit finem. & Theff. VII. Cum effe mus apud vos;, dcnuncïd- II. Ad laborem cum veneris, fic tempera- Idem im Laney 8. V. 10. bamus vo bis, quoniam fi quis non vult ope- bis opus agendum , ut follicitudo operis in- doérin. Dufe lt " rari, non manducet. tentionem animi tui ab iis, qu& DEI funt, LETS non avertat, :]Obo 5'- VIII. Homo nafcitur ad laboxfem ; &avis v. 7^ ad volatum. INece[fitas. Slmu, lt Genc 3. IX. Quia audift i vocem uxoris tux , ma« in Idem fup. i, f ere tuo * in laboribus co- III. Quia in labore hominum non funt, . Cant, Ne 17« ledi&a terra in o . E s diebus vitx tue. Spi- labore profc&to dzmonum erunt. 1V. Deus ti -mgdcs ex ea cunct Y b Q Tüiulus LXXX1.. Labor. 157 S.Chry& — IV. Deus pofuit hominem ad laborandum, VII. Paphnutius Presi)yt'er nonagenarius Caffiag, in 9. ad artusque ejus ad hoceffinxit. Idcirco otiofus vas aquz , quam pertotam hebdomadem erat collat, 5, ab otrdine fuo & creatione deficit. 'The&l je fampturus , fuis fervicibus per quinque millia t. $. Ba(il. in V. Qui nobis vires idoneas ad laborandum paffuum portabat ad cellam, & nunquam paf- Re;. 9'7- fu fior, ppeditavit, in die judicii parem quoque in fus eft (ibi eam a junioribus deferri. laborando induftriam repoícet. VIlI. S. Pachomius fuis manibus ferebat Rosvveld, S. Greg. 1. & VI. Homo ad laborem naícitur , & avis ad olera. & irrigabat; atque circa prandii tem- -- 1. fol. c. 6. 7.mOtal «olatum . quia inde mens ad fümma volat ; pus meníam parabat , & fratrib le- is diutius laborat. cia exhibebat. i us folita oHï-f"- ïzn—de Ccaro in infim Utilitas, IX. S. Bernardus in vittute fpiritus fimul Vital, s. S- Bel;n.' : f. ilabo- ll Ed n VII. Agnofcanthomines ; quod qui in & totus quodammodo laborabat exterius, &c. 7. VI 5. 3. de na- ribus hominum non fünt , vi(itari ab angelis totus interius vacabat, in aitero paícens con- e non merentur. Agnofcant, quam placeat fupe- fcientiam , in altero devotionem. — Laboris ris vicibus labor,cujus fpiritualis intentio elt. tempore & intus orabat ; feu meditabatur frTroy. qo, Caïïian. J. VIII. Labor carnalis, fpiritus contritioni absque intermiflione exterioris laboris , & n). * 5.inftit. c, conjunctus, acceptiffimum Deo facrificium , exterius laborabat absque jactura interioris £, dignumque fanQitatis habitaculum , fuavitatis. Er, ut alio in loco dicitur, itaLib, s, c, purisf Di- Dv n mundisque receffibus exhibebic. - feíe fecerat omnium fervum, ac fi voti geni- 7- ul v. tt. $. Greg. in . IX. Sandi viri, quot labores nunc veritati tus foret orbi : ita tamen liber ab omnibus, moral, commendantes exhibent, tot jam remunera- conícientie füz curam gerens, tanquam foli deditus curge & cuftodie cordis fui,.- Ut D. v. n L tionis fuz pignora intra fpei fuz cubiculum clauía tenent. X. Dorotheus monachus quotidie lapides Sozomen. S.Hier. n X,. Nullus labor durus, nullüiïx tempus ad mare colligebat , annuatimque fabricabarl. 8. c. ll* Proy, r5, V .*" Epift. longum videri debet,. & hofpitium pro egrotis. Cumque aliquis illj ttibart. quo gioria zternitatis diceret ; cur ita conficis corpus tuum ? re- "!^ ackquir.itur. BU MTUS : 5. IV. (fponditis: quia illud me occidit.- Y, 10, XI. Mohachi /Egyptii, tefte Caffiano, la- Cafman.1, EXEMPLA & t.Cor. t bore manuum inceffanter fe in ceilulis exer- 3- inftit. J 50 Q)ualita:.. cebant, fed ita, ut pfalmorum quoque vel cz- * ? T. rowe hriftus in laboribus fuit a juventute fua. terarum ícripturarum meditatio nunquam Quod idem etiam confirmat S. Bafilius penitus otnittatur. * S. Bafil. dicen QdieScd. $t« conft.mor. s : Chriftus prima fva &tate pareotum XIL Alphoníus rex , cum a Matthzo fi- Panorm, l . V: 35' füorum imperio fubje&us fuit, & labores cor- culo eximig fan&titatis viro reprehenfus fuif l. 2. de re. & .5. fet , quod manibus laboraret, fübridens re- Pus Alpb. poris zquo cum ipfis animo illis obedieos toleravit. "Veri(imile enim eít , ut homi- fpondit : Numquid DEUS & natura regibus e[LSip. . V nes illieffent, & juftitiz , & piecatiscultores, erunt ? n vfruílra manus ded [ Utilitas. tenues tamen , neque neceflariis ad vivendum yia53ip. 16 copiis fatis inftructi (quod ex przfepio'ntelligi XIII. B. Virgo Ciftercienfes monachos.cum Spec.. ex- & poteft, in quo venerabilis ilie foetus eft fotus) toto die in agro laboraífent , in dormitorio empl. ex folitos eos in afliduis corporis laboribus verfa- dormientes inviíere cum aliis duabus pediffe- ' 03. & Lanciz. o- ri, & hac ratione quotidianum victum quzri- quis confpecta e(t, vafículumque portaos cel- pufc, 14. tare. Porro JESUS cumin his , ut divinz lite- lario id videnti dicere : meos ego hodie mo- C 6, rx prazdicant,effet fubjectus. fine dubio in per- nachos in agro invifi , eorumque fudores in ris * 1 ferendis etiam una cum ip(is laboribus morige:- hoc vaículum collegi , quorum odor & mihi,- ram declarabat füam obedientiam. - * & filio meo fuaviffimus afflatur, dignus uti- CQn. ECCL 40' In Reg. $. II. De B. Virgine Chriftus S. Brigitt dixit: que (üo przmio & mercede. Brigitt. XlV. Alias Reinaldo vidente, ad fratres in. Ibidem. iif Iv;l' Mater omne tempus (üum tribus difiinxit temporibus : unum, quo laudavit Deum ore agro laborantes defcendere , atque (ingulos füo : aiiud, quo manibus ei ferviebat: ter- amplexata & ofculata , fudorem a frontibus tivm , quo corporis infirmitati com abílergere dignata eíft. ^ * neceffaria tribuit ei juxta modutn. - patieqns » .XV. Sed & Cift erci enfis familiz coquov, Ib. n. 76. AG. 20. Ill. S. Paulus ipfemet de fe facetur,fe argen- cum tota die labore culinz ob hofpites oc- Y- 33 tum aut aurum nullius concupiiffe , fed ad ea, cupatus, noctu preces magnz matri perfol- - n stl j i' vm Mih uz fibiopus erant, manus fuas miniftravifle. vere vellet ; fed ob urgentem fomnum vix $. Dern de IV. S. Humbertus licet jam fere decrepi- poflet, adítitit, & his verbis allocuta eft:. Fili itüls üo ejus obitu. tus, ad ultimum usque vitz fua triduum, la- bone, fatis tu quidem hactenus mihi fecifli , boribus manualibus fe exercebat, uti S. B-cr-" confer te nunc parum ad quietem. nnis nardus teílatur. XVI. Idem etiam Hermanno monacho of- Czfarius Lenclz. V. S. Franciícus Seraphicus , licet infirma ficium przftitit, dum eundem , cum e le&o adl. 7. c- 52« CVLI Jjern d d& opufa. 15. admodum valetudinis.nunquam fibi paffus eft horam, quam nondum dixiffe fe meminerat, In W. 54« afratribus miniftrari, fed ipíe füis manibus pa« recitandam defcendentem quiefcere juffit, fe- at vimentum purgavit ; et laceras veftes refecit. que horam pro eo perfoluturam fpopondit. Surius in VI. S. Ulmarus Abbas, monafterium ingref- XVII, S. Arfenius poftquam diu in mona Lanciz.op. 4 .f :: 3 Iunio. füs in ferecepit curam boves paícendi, & ligna fterio vixiffet, rogatus, in quare maxime eon- 15- n.74, ad fratrum officinas portandi, & noCturnis ho- fideret : In eo, refpondit, quod homines fu- Jin qgem IU Can ris, cum fe fratres fomno dedi gi; quod tacui, quod flevi ; at in eo potiffi- " fIent, dmpium ealceos purgandi. mum , quod manibus laboravi. o ( ,. P. Lobn. Bibi. XVIIL. "9 I 38' Jpibliotbecee Mammlis' Concionatorice 3 .Hotäbf:h $, Climac. XVIII. Cam Menna xnwnachus $9 annis negotiis [olitus dixit: Hodie nullam lineam sa(l 9' £iad. 4, in humilibus laboribus fumma cum diligen- duxi. y tia & alacritate miniftraffet , tertia die poít. II. Severus imperator tantus amator la-]of. Lang: mortem füaviffimus odor ex fepulchro exha- borum fuit , ut, quo alios quoque ad labo-inPolyant. . €00. Ü rem incitaret ; Tribuno fymbolum dari juí- V 0 lare compertus eft ; quare aperto loculo re- ferit : laboremus. ertum eft ex duobus pedibus velut fontibus fuaviffimum unguentum profluere. Quo vifo III. Brachmannes Philofophi pueros impran- Ibidem, í fos foras protrudebant, fi nihil utilis operz, vel Abbas ad fratres converfus, videtis, inquit, ut fatigationes illius , ac laborum- fudores arentibus, vel fuis rebus neceffariis dediffent. f; IV. Parthi quoque liberis füis non ante Ibidem. : C quafi revera unguentum pretiofiffimu : m,rlobla- ti, füfceptique a Deo fint. prabebant vidtum ; quam curfus , jaculandi- Rosvveid. XIX. Cum eremita quidam aquam per ue certamine fufcepto , füdore circà capita * f. 589. diffufo , fe(fi permaduilffent. duodecim millia paffuum apportare folitus ; filios fuos ad la- Ibidem. conftituiffet, cellam fonti propiorem facere, V. Rufticus quidam , ut borem incitaret , moriturus iisdem dixit, fe angelus ipfum fequens , veftigia numeravit ; quem cum eremita converfus quzfiviffet ; thefaurum in vinea fua reconditum ipfis re- quis effet ? ille; angelus fum, refpondit, mií- linquere, ac proinde, ut eum follicite quz- f rant; hortari; unde illi totam poftea vineam i fus numerare veftigia tua , ut competentem füo tempore mercedem recipias. Quo audito circumfodientes; thefaurum quidem non in- g fenex adeo roboratus eft , ut cellam remo- venerunt , fed tamen ut effoffa terra vites Ó tiori longe in loco zdificaverit, ubbtrirhum fr uctum referrent, effecerunt.. f (7UR. VT. SOQV. ; SIMILITUDINES.. -EXEMPLA DOMESTICA. C Lancize Qualitas. I.C um Alphonfus Rodriquez aliquando e opufc. 15. quendam patrem ad longiufculum fpa- I. Sï cut non ftatim , poftquam femen in ter- Erafmutin fi ram . conje&um fuit, frugem demeu. fimil. t n, 15. tium aícenfuque difficile comitatus fuiffet, mus , fed meffem multis menfibus cum ma- B. Virgo medio in itinere eidem apparuit, & Is frontem illius fadantem candidiflimo lint gna patientia exfpectamus ; ita non decet a E .CO labore ceffare , etfi non ftatim appareat fru- abíterfit. " Ibid.n.io. L. Simon Murarius P. Petro Scargæb re- &us , quem fperabamus. L] II. Sicut laborantibus mani bus , 1;60 ocu. S. Bern. £ &ori collegii Vilnen(is totus fplendidus , fed lus propterea clauditur, nec auris abftinet ab 4 de alt- in manibus precipue apparuit, dixitque cau- ailite auditu ; fic, imo multo meliuslaborante cor- cordis. fam majoris fplendoris effe, quod manibus il. lis fpecialiter pro Dei gloria laboraffet. pore, mens quoque ipfa fuo intenta fit operi; P Ibid. n. 9. 1. Vincentius Scortiglia, licet per tri- ut DOD—XVQCCt. Nece[fitas. f ginta annos podagrz doloribus fuerit exer- III. Sicut a cibo pendet tota v ita ciim fuis Philo, inl. citatus, domeftica tamen munia & labores aCtionibus & effe&tibus; ita etiam a labore de facrif. e WensT cum magna charitate obivit, unde poft mor- pendet, quidquid in rebus bonum eft. tem cum fuaviffimo concentu P. Julio Man- IV. Sicut ut fru&tds non invenitur in ar-S.Cyprian. ) cinello apparuit , & fequenti die inter cocli- bore , in qua flos prius non apparuit ; fic inl« deabuf. Q tes confpectus eft. fenectute frué&tus colligere non poterit , qui i An. 1603,. [V. Paulus Vergius , licet quatuor mino- prius eosdem in juventute per laborem non " 0f Col Crum- ribus Ordinibus jam initiatus , abdicatis ftu- comparavit. LJ rü lovienfi. &:cultro fe domefticis fervitiis addixit, & ex . N. Sicut agrum, qui ad fementem paratur, Thriverus & his graviorem femper abjectioremque labo- fcindi, occari , farriri, Q & aliis modis coli opor- in apopoh. rem depofcit , dicere folitus, quoquis diutius tet : fic nos quoque dum ad virtutem erud i, 110, in focietate vixiffet, tanto minus de otio & nF mur, nulla laborum patientia decet frangi. t quiete illi cogitandum effe : Et qui perfeve- . VT. Sicut fine luce videre non poffumus ;Philo 1. c, rare ac mori in focietate velit , illi laboribus ita nec fine labore, virtutum aGtiones exerce- k immoriendum effe. " oVaxhi'en(ïs,þlabko- re, cum labor perinde medius quafi (it inter An.1612, — V. Hübertus VayembergL mentem & bonum, quod defiderat, ficut lux . f. 359. rem non minori voluptate, quam quietem,am- oculum. li u inter oþie&um & M j le&tabatur ; unde cum poftea ob morbum in Utilitas. t e&to hzerere cogeretur , nihil zgrius ipfum lj VII, Sicut plantz mediocri aqua aluntur;Plutarch, habebat, quam quod laborare non poffet. immodica foüffocantur ; fic animus modera- in moral. q An. 1613. Vl. Leonardus Buechler fümma femper tis laboribus adjuvatur ; imoderatis obruitur. I D. Presb. animi quiete inter labores fruitus eft , cui nis Erafmuslin bi Brin; ' f. VIIL. Sicut rofa flos gratiffimus de fpi Is 155. quieti pabulum pia inter labores commenta- naícitur ; fic e triftibus & afperis fru&tus la- fimul, Yil tio fübminiftravit , moleftias abfterfit. - fimulque orl'f?cs 1aborum boris jucundiffimus capitur. 9. li L) - S. VIII. ) MOTIV A. EXEMPLA PROFANA. ] j (þ HRISTI exenplum : qui in laboribus elles nunquam diem aliquem przter- l ;)1;?. 5 e. . A? labi permifit, quin lineam duceret, ar- L. C j fuit.a juventute füa : non autem de- e " temque exerceret. Unde fubducere fe aliis cet fervum ;peliorcm effe Domino fuo L Ne di * — — | U Titulus LXXXI.. Labor. 3139 r "Horafi, — Tl Necefitas:- quia, tefte Horatid, nil (ine quia tunc implendurh illud Apo cälypfïs fpe Apoc. 14. $at. 9. magno vita labore dedit mortalibus, nec de- rabunt: Beati mortui, qui in Dormnino mo- V. 13. I layg, inceps dabit. $ Atl riuntur. A modo dicitSpiritus, ut requie- U e0db IlI. Utilitas: quia dii laboribus omnia ven- Ícant a laboribus fuis; opera enim illorum fe- i dunt; & non minus labor, quam pietas ad Ó quuntur illos. omnia utilis eft. III. Ex occafione thematis: Jn verbo tup lá- Luc.3.v.5. lidem, IV. Securitas: Quia laborantem 4unus, Otio- xabovete : oftendi poteft, quomodo labor fiu- füm innumeri oppugnant hoftes. Quofe fufcipi debeat. Nempe 1. fi in verío ; loidem, V. Sucunditas: Si enim agricolg fpes mef- Dei, id eft, juxta voluntatem & beneplacitum 1 fis jucundum facit laborem; quid non effi- Dei füfcipiatur. 2. Si rete ad dextram mitta- ciet fpes : pramii, & quidem tanti in caclo ac- tur;id eft;fi labores per bonam intentionem ad ultimum finem dirigantur , hoc modo enim f:ipiendi? -- : ]bidm, $. IX. quzritur ante omnia regnum Dei, & juftitia ejus,& merito eratur,quod reliqua adjicien- ASCETIC A. : da (int.3. $i fru us laboris non noftris viribus, LT ria funt prxcipue, quz afceta de labo- fed Deo adfcribatur, dicazurque cum Davide : Píal. 113 re fpecialiter noffe debet. 1. Quid an- Non nobis, Domine, non nobis, fed nominiv.9. : te laborem obíervare debeat, nempe ut in tuo da gloriam; íic enim gratiarum non cef- nomine Domini eandem inchoet, id eft, in fabit curfus, fj tam fincerus recurfus fuerit. gratia fit conftitutus, propter Deum pergat; & auxilium divinum invocet: hos enim Ííen- IV. Ex occafione thematis: Labores manuim Pfal, soy, — tuarum quia manducabis: bentus es, C9 bene tibiw, a. füs patiuntur verba illa: in nomine Domini. erit: poteít oftendi, quod optimus modus fe, Il. Alterum eft, ut norit, quid füb labore fuosque alendi fit labor. 1. Quia efficaciíli- obíervare debeat; ícilicet ut diligenter, ala» mus ad divitias & opes obtinendas, uti Fu- criter, & conítanter eum peragat; hilarem » Eraftmutin rius Ctefinus docuit, qui, cum labore íuo - enim datorem diligit Deus , ut in Chriftianis magnas opes comparaflet , veneficii accuía- , nl — non exordia laudantur, (ed finis coronatur. j tus apud magiftratum, filiam nubilem, & bo- Itaque (ic laborare decet, ut cum Chrifto di- ves, & agriculturz ipftrumenta fecum addu. : cere poffit: Confümmatum eft. xit, & hzc veneficii fui inflrumenta effe dixit. i. III. Tertium eít, ut pariter fciat, quid poft 2. Quia bone/Ai/mus eft: dum proprio labore & laborem obíervare debeat , nempe, ut nihil conatu opes neceffariz comparantur. 3. Secu- j5 Dati f fuis viribus adícribat ; gratias pro felici fuc- riffmus: quia fic nullus clamare aut dicere ceffu debitas perfolvat, & omnem evencum cogitur, ne ifte vel ille cibus appofitus furti- r.& uf Deo penitus relinquat. vus fit. 4. Quia confzantif]mus eft: cum hoc « COtdio, ) $x medium a nullo hofte auterri poteft, 5. Quia jucundiffmus eft, quia fanitatem confervat, & ^CONCEPTUS PRAEDIC A- cibos , fomnum, totamque vitam dulcem & js Plo, tl BILES. uavem efficit; bonam quoque confcic- ciam rede fictit Abd. Luc.5.v.5. IE x occafione thematis : Praceptor ,. tota concilians , verificari facit illud Salomonis noce laborantes , mibil cepunus : pote(t proverbium : Meliof&eít buccel r S p la ficca cum Prov, 17, oftendi, qui in nocte laboreut, nempe r. ii, gaudio, quam domus plena victimis cum jur- v. 1. inh d abul, qui peccatis gravibus oneratam conícientiam gio (malz conícientiz). u habent; quam diu enim in hoc ftatu manent, $. XL u omni merito carent, atque adeo vani fünt eo- D rum labores. 2. Qui pravaintentionelaborem MISCELLANE " Thriyttüs peragunt; cum enim intentio fit oculus ani- Qualitas. " Ínapop mz, recte, qui bona intentione carent, in te- I.N on male laboris efficaciam deícripfit, dl 110 nebris laborare dicuntur. 3. Qui (ine invoca.. qui dixit: tione divini auxilii laborant; cum enim fine Labor omnia vincit Virgil. 1. hoc tam parum quis operari poffit, quam ho- Improbus, & duri gl s urgens in rebus egeflas, Georg. £ mo in tenebris conítitutus queat, etiam ifti II Cum S. Gertrudis pro quadam períona Infin. 1. 3. a mcrito in tenebris ambulare dicuntur. illiterata, & per officii (üi curas ab oratione € 74. üi Eccl. 51. IL Ex occafione themaris: idete oculis «e- non modice impedita oraret, tale a Domino flvis , quia modicum laboravi , & inveni mibi imul- V.T3 5. accepit refponfum : Ego non eligi eam ad tam requiem: poteft explicari triplex requies, hoc tantum, ut bora una mihi ferviat, fed ma- quam fedulo & pie laborantes fibi compa- gr,Plutamh- gis ad hoc, ut integra die mihi ad(it, id eft, ut ,i m rant. I. Z/nte mortem: nam & corporaiem fi- omnia opera füa continue ad laudem mihi bi conciliant, dum faciunt, ut fotrinus jucun- perficiat ea intentione, qua vellet orare. Et nï;mfmum Ecc. LC dior accidat, juxta illud Ecclefiaftis: Dulcis infuper hanc füper addat devotionem,ut fcili« IREC eft (omnus operanti. Et fpiritualem, dum per j ii cet in omnibus operibus, quibus in offico fuo Jaborem otium , & cum eo vitia profligantes, laborat , íemper defideret, quod omnes , qui quietam & íecuram conícientiam , que eft utuntur laboribus fuis, non folum reficiantur quafi juge convivium; procurant. 2. /n morte: in corpore,fed etiam attrahantur in Spiritu ad amorem meum,& confortentur in omni bono. quia, cum fciant, fe per vitz tempus fedulo laborafíe, cum gaudio mortem, velut vefpe- Et hoc quotiescunque facit,toties quafi fingu- yus je rum excipiunt & denartum gloriz pro labore la fercula operum & laborum füorum qua- diurno fe accepturos fperant. 3. Poff mortem: dam faporiffima falía mihi comdire videtur. : 92 N* I1I, S.Cla: R. P. Lobn. Bikl. Man. lom. LL ? 1jo Bibliotbece Manualis: Concionatoriee X. Alias cum procurator clauftri compae Vit.p.o, . Iif. S. Clara de Monte Falco dixit, fe velle € 27. libenter occupari in viliffimis monaíterii offi- tiens rogaret Chriftum, ut ipfi fuos labores compeníaret,refponfum hoc accepit. Corpus ciis, eo quod experiretur, orationem non pet- di in talibus officiis, fed augeri. iliius, quod toties talibus laboribus pro me laffefcit, eft mihi quoddam thefaurarium, in 5",9: V-l' 4 INece[fitas. uo tot drachmas argenteas repono, quoties. LO.evd. IV. S. Brigittze dixit Chriftus: In fpirituali ipfe aliquod membrüm movet ad neceffaria H w c. 65. vita, qui perfe&tus effe defiderat, debet prius fibi commiffis acquirenda: & cor ipíius eft : efíe Martha laborando in honore meo Cor-:- mihi quafi arca, in-qua tot aureas drachrnas Luc2j poraliter. reconditas mihi habere gaudeo;quod ipfe co- 700 Engelgr. N $ Cato Romanus neminem in civcm gitationibus inftigatur , folicite füb T. 55 admittebat, quin prius manus il- »ditis pro- p.2. Luc.romanum videre ad laudem meam. y.9 Evang. lius contrectaret, quas fi molles ac teneras IX. S. Bernardus cuidam fratri ftrenue Cantiprat. Pül; l 1 8! in Dom. deprehendebat, ut effeminatum rejiciebat: laboranti dixit: Eja frater, perge fic labora- l- 1-Apum. Septuag. VO ]36x, i fi vero duras & afperas, ut dignum jure ci- re, quia null Jil) EL zl 5. O. vitatis admittebat. rium habebis. um poft hanþ vitam purgato- es u Claud/an, V]. Re&e & vere cecinit Claudianus: Digitas. ]. n in nupt, Non quisquam fruitur veris odoribus; Panormit. v. l?l Honorii, Hyblzos latebris nec fpoliat favos; XII. Alexander M. dicere folebat, regium .9.de geft. Si fronti caveat, fi timeat rubos. efle laborare; fervile, otio & luxui vacare. XIIL S. Gertrudi dixit Chriftus : Sicut Alphonf. Armat fpina rofas, mella tegunt apes, . 5. infin. Herculem duri celebrant labores. prepotens aliquis Imperator non folum gau- -- det habere in palatio fuo delicatas,ornatasque * ^9 Utilitas. 05.15; puellas, fed etiam conftituit & ordinat princi- Y ]2 ( Lanciz. VII. S. Ignatius de quodam fratre Murario pes ac duces, militesque , ac alios miniftros opufc.15. dixit: Quod ponebat lateres in muro, quoties diver(is operibus aptos, qui femper parati fint ï'm. 731 n, 8. m tundebat eos fuo malleo, quoties calcem ap- ad negotia ejus peragenda ; ita & ego non Ío- onebat, tot fibi ponebat coronas in ccelo. lum dele&or in deliciis eorum, qui divinz Bd 7. V. P. Hieron. Natalis dicebat, fe duo- M E Ibid.no 390 contemplationis quietem , me trahente, fe- 22) bus tantum homipum generibus in ftatu re- quuntur, verum etiam allicior ad manendum Nath.s Jligiofo invidere : primo novitiis, qui nulli cum filiis hóminum, dum ipfi quzlibet exer- vl 5. alteri rei, preterquam uui fuo in fpiritu pro- citia vilium negotiorum mei honoris & amo- Paj fe&bui vacant, & intendunt: deinde fratri- ris cauía fuícipiunt. $ bus domefítica officia obeuntibus, quod li- $. XIL | p/ä]! 83( 3 l beram & exoneratam ítudiis & curis men- AUTHORE S. VAZo tem habeant ad die tota oþratioq*i 'vintïenï*den. dum. I. Nicolaus Lancizius opufc. 15. c.2. 3. & f.. 3. infin. IX. Chriftus dixit S. Gertrudi: In refur- feqq. Á O. 69. re&tione futura, quando corpus hoc mortale M. Henricus . E 'ngelgrave in p. 2. in Luqs ä jnduet incorruptionem, tunc fingula mem- Evangel. in Domin. Septuag. bra humana recipiunt'ingula przmia meri- IIl. Jofephus Langius in Polyanthza. V. eodem. (; torum, pro fingulis laboribus & exercitatio- nibus,in meo nomine & pro meo amore per- IV. Laurentius Beyerlinck in theatro vit. " ftegilro, actis. ,human. V. eodem. & 0 l iem in ü**-&***&-'ä**&*'&-*'ä"ä!"ä"ä":-ä--*-ü-ü-:-ä"ä-*-ä-ï*ä'-ü-*-ä'*ü'*'ä-**ä*ä*** hr Q ( " P T[TUL US LXXXIL-- x. Y l. Dems Cellent d« ( pä.'.ii?.c.:l | Vrf LACHRYM .E l ) f & d füpernaturali aliquo motivo eliciuntur, fimi- S.Leo apl W,La. QUOAD ESSENTIAM. lemque ad finem diriguntur. Cujus quatuor fpecies affignat S.Gregorius fequentibus ver S Gregor. Ünis Definitio. bis: Quatuor fünt qualitates, quibus jufti vi- * 73* Per. . Of Y ri anima compunQione vehementi atlicitur; "" nedl I cum aut malorum füorum reminifcitur, con- Rn Unt humor excrementitius fero fimilisjin fiderans, ubi fuit: aut judiciorum-DEIl fen- füxta tentiam metuens, & fecum quzrens con(i- commu- cerebro, venisque oculorum latens; & derat, übi erit: aut cum mala vite prefen- ( qdéquee nem Phi- forti compreffione didatum venarum lofopho- ex tis attendens confiderat, ubi eft: aut cum !dem l $ rum expli- preffus. bona füpernz patriz contemplatur,quz, quia Divifiv. necdum adipifcitur, lugens confiderat, ubi * Dan ( cationem, ld If." II. Dividuntur in naturales & pias 5 illae funt, non eft. Verum hoc loco de prima potif- quz ex naturali aliqua cauía exortz, ad natu- fimum fpecie fermo erit, nempe de lachry- mis, quibus chcatg deflentur. g ralem. quoqu'e finem ordinantur : iü?e, qua ex $. II. V. iwonen o Tüuus LXXXIL. Lachryme. 141 5' lï. IX. Dicam tibi, quid. valcanf- lachrymae. Idem in Martyres (íanguinem fundunt, peccatores la- lfal. 5o. EX S. SCRIPTURA.. chrymas fundunt? Meretrix illa non fundit ngalitas, fanguinem, fed fontes lac h dit, & delevit peccata fua. rymarum pro fu- * jer.þ. v.l. . uis dabit capite meo aquam, .oculis' X. O aqua lalutaris, per quam omne pec-S. Auguft. meis fontem lachrymarum? catum deflruitur! . O felix lavacrum, quod 11.ad FF. IL. Lavabo per fingulas noctes leCtum me- Pf.6. v. 7 um, lachrymis meis ftratum meum rigabo. toties valet ad purgandum, quoties purgan- Luc. 23. dum indiget cor humanum. V. 998. IlI. Nolite flere fuper me, fed füper vos XI. Eft & hec baptifmus aliquis.in lachry- $. Bern. 1 ipfas flete. Pfal. 55. IV. DEUS, vitam meam annunciavit tibi: marum affiduitate ; & quoniam bapti(mi Sa- 1. in o&. Cintipeg, V. 9. cramentum iterari non licet, qui fepe in Pafch. pofuifti lachrymas meas in confpectu tuo. multis offendimus, fre I' I rApum, Píal, 119. V. Exitus aquarum deduxerunt oculi mei, quenti oportet alïlp.- CISI .N» 1364 tione fuppleri. quia non cuftodierunt legem tuam. XII. Vim facimus Domino non compel. S. Amb, 1. Joel. 2. VI. Convertimini ad me in toto corde NV. 12 veftrro, in fletu & plan&u. lendo, fed flendo: non provocando in 4 juriis, : ir.n Lucge de lachrymis exorando. Pinomit, Jer. 14. VII. Deducant oculi mei lachrymam per 19 qaf VT. diem ac noCctem, & non taceant, quoniam XlH. Oratio DEUM lenit, fed lachry- $. Hier. c. c. 39. in ma cogit. Ifaiam. Niptonf, contritione magna contrita eft virgo filia po- XIV. O lachryma humilis, tua eft poten- Ls n puli mei, plaga peffima vehemenrer. S. Ambr. c69, tia, tuum regnum, tribunal J udicis non vete füp. Lvz, Utilitas. tis, inimicorum tuorum accufationibus fi 1,c, lentium imponis. Quid plura? vincis in- ?Tob. 13. .NTII. 'Qua'ndo orabas cum lachryiis; ego N -v-;'; 2* obtuli orationem tuam Domino. vincibilem , ligas omnipotentem. XV.O felix diluvium! o felices lachrymas, S. Gregor. Pfai. 73« IX. Contribulafti capita draconum in ï v- 13. aquis. quz animum dolentem levant, & peccatorem Nazianz. orat. 3. Eccl. 7. X. Melius eft ire ad domum lu&us, quam imo tartaro infixum fublevant in füblime. ad domum convivii. . XVI. Mutatur ordo rerum; pluviam terra S.Chryfol. V. 3 Matth. 5. XIl. Beati, dat ccelum femper; ecce nunc rigat terra coe- f 93- de V. 5. folabuntur. qui lugent, quqniam ipfi con- lum, imo fuüper ccelos, & usque ad ipfum Do- '"^8* minum imber humanarum profilit lachryma- V. 125. XII. Qui feminant in laChry'mis", in exul- N 4 tatione metent. rum; ut juxta Píalmiftam & deaquis fletuum cantetur illud: Et aque omnes, qu fupra. Pläl- 830 XIII. Aícen(iones in corde ruo difpofuit, coelos funt, laudent nomen Domini. - ER in valle lachrymarum. XVII. O lachryma mentem purgans, in- S. Auguft. tentionem fecundans, confeflionem irrigans, 2d FF. in $. II Eremo, animam fancificans. Hec ex lachryma fan- EX SS. PATRIBUS. &a compunGionis foror, quz motus illicitos extinguit, paradifum aperit, infernum clau- Qualitas. — dit. FHxc eft herba cocleftis iliius Fullonis, qua veftes fervorum fuüorum detur S. Gregor, I- rriguum füperius accipit arrima, Eum fe patgs "E! in regitlro., . lachrymis regni coeleftis defiderio affli- forde quotidie purgat. git; irrigaum vero inferius accipit, cum in- Sucunditas. ferni fupplicia flendo pertimefcit. XVIIL. Dulciores funt lachrymz oran- S. Aug. in Idem in Il. Uniuscujusque mens tantum poeniten- tis, quam gaudia thea:rorum. Pfs31 1927. Pattor. .do compunctionis füz bibitlachrymas, quan- S.Bern.ap. XIX. Lachryme poenitentium , vinum Engelgrav. tum fe a Deo merninit amififfe per culpas. funt angelorum. p. 2. embl, B. Petrus | I!1. Sterilis eft omnis effufio lachrymarum, XX. Nihil eft Celleníf. d quià no porro his lachrymis jücun- 94 [ n effunditur propter ;egnum coclo- dius : quovisrifu funt hz jucundiores. Sciunt, s.Chryfoft, panib.c.2. rum. qui lugent, quantam h&c res habeat volu- hom,12.in $. Chryf IV. DEUS delinqüentium gemitus efurit, tatem. ep. ad Co. f. 95. S.Leo ap. fitit lachrymas peccatorum. XXI. Delicie angelorum füunt lachrym ge loff. l Beyrl.1.4. V. Religiofa trifttia aut ali noftrz, & delectabiles lachrymz paenitentis. S. Dern. in in Fefto. tum 'lugcv(, aut propr!,um.'. enum pecca- f Lj "rs GregOb g Omn. SS. XXII. Viderant paradifum iíti oculi, vide- S. Chryf. .NIL. 'Tantum peccatum lugeamus , omnia tanttertium coclum : fed eos non tam ceníeo hom 12 in D S. Chryf. .vero alia, five paupertas, five morbus, five "c.a!. f. de dor- beatos propter hoc fpectaculum, quam pro- ep. ad Co- mient, mors intempeftiva;(ive calumnia,five exagite- mur àb aliis, (ive quodcunque aliud mali ge- pter lachry mas; per quas vidc-runt Chriftum. loff. $. IV. nus nobis acciderit, in fra&o animo feramus. Utilita:. EXEMPL A. Idem 1. 5. " VII. Multus peccati i QMlitas. ä) gnis eft,& mod-iþa la- À de pan. chryma illum extingüit. I. (^hriftusnon folum fuper Jerufalem & La- Hebr. g. ;dem.nggQ - VIII. Quanta vis in lachrymis peccato- zarum, fed etiam in cruce cum clamore Y* 7- ) rum! rigant coelum, terram diluunt; extin- valido & lachrymis precesDeo Patri pro nobis . guunt gehennam, delent in omne facinus la- obtulit. Imofünt aliqui, tefte Drexelio, qui putant, eum nunquaix fine lachrymis orafle. tam ini'na promulgatione fen't?ntiam. VUnde l 3 * P Bz'i;liotlaecæy Manualis. Concionatorice 142 s. Ch:y, Unde S. Chryfoftomus dixit: Flentem Chri- xit quidam Epifcopus: Fieri non poteít, ut filius tot lachrymarum pereat. hom 9. iu lum frequeater invenies, nunquam vero ri- (- Vita S.Ca» Matth. dentem. XII.' Cum Raymundus Capuanus confe ftil- farius S. Catharinz Senenfis ab ea peteret, u t thar, Sen. Job. 16.- Ii. S. Job de fe ipfo fatetur: Ad Deum * V. 2T. lat oculus meus. bullam plenariz indulgentiz a Deo impetrae S. Ambr, [ll. De S. Petro teftatur Ambrof. dicens: ret, &illa fa&urum fe hoc recepiffet, ipfoque fup.Luc. achrymas Petri lego;fatisfactionem non lego: opere przftitiffet , fequenti die Raymundus cum ea de ingratitudine collo uio inftituto, non invenio, quid dixerit, fed quod fleverit. Imo juxta alios tanta affiduitate deflevit ne- tantam vim lachrymarum profudit, ut peri- ationem Chrifli a fe fa&tam;ut fulci a lachry- culum fuerit, ne cor & pectus rumperetur. $.Leo.f.9. mis facti in vultu apparerent. Unde S. Leo 'Tum virgo, hzc, inquit, eft bulla indulgen- de paff. . has lachrymas extollens ait: San&e Apofto- tig , quam tibi Dominus mifit: efto igitur ratiz DEI. le, lachryms tuz ad diluendam culpam nega- gratus $ tionis, virtutem habuere facri baptifinatis. XIV. S. Mamertes, ubi urbem Viennen- Engelgr. fem in Gallia lammis accenfam vidit, mo- hom. l24« A&OE. IOe IV. S. Paulus de feipfo teflatur : Per *rien- nium noéte & die non ceffavi cum lachrymis nuit affiduo, aqua potius oculorum Q, qUam p»2« fluminum reflinguendam. moneos unumquemque veítrum. lInde $. Chry(oftomus ait: Ex quo fonte tanta ema- XV. Dum S. Maria M agdalena Domini- $. Chryf. narunt fluenta, ut ex illius oculis lachrymeg? cos pedes lachrymis lavat, crinibus tergit, in f.93 l— - —— — mb -- R h omhunuaR Gdl AL . um —— - s . s Quemnam fontem vis comparare cum his la- peccatricis caput purgandis criminibus. te- .--— fluebat unda, ut füo fonte mulier in novum. "— chrymis ? eumne;qui eft in paradifo, qui rigat — univeríam terram? fed nihil dicis equale. baptifma füorum dilueret illuviem peccato- S, Hier. rum, ut $. Chryfoíftomus loquitur. V. S. Hieronymus quoque de fe fatetur: dam nefan- Cefer. 1.2. epitt. 9. 3d Mens de(ideriis eeftuabat in (rigido corpore; - XVL. Parifiis cum juvenis qui Euftach. & ante hominem füum, jam carns preemore da, quz commiferat, crimina confiteri erü- apumc.a. tua, fola libidinum incendia bulliebant. : Ita- befceret, imo ob nimiam contritionem inter- -" 21c€) cepta voce non poffet, ideoque fcripto porri- que omni auxilio deftitutus ad JESUM confu- us obítupeicens gravitatem à giebam , pedes rigabam lachrymis: memini geret, confeffari t me clamantem , diem crebro junxiffe cum criminum dixit: Non füuticio folus tibi dare — f no&te, donec rediret animo tranquillitas. confilium: fi per te licet; conferam cum Ab- Ejus vita V1. B. Aloyfius Bertrandus afliduo flebat, bate meo. Verum dum Abbati fchedam por- ata vidit. & interrogatus dicebat: Cur non fleam ama- rigit, omnia peccata del . dam ex ordine Ci- E. deï—lirg. XVII. Cum frater qui riffime, cum non certo (ciam, an eterng fa- ftercienti affiduo peccata fua defler et, candem illuft Ord. lutis compos (im füturus? acri is veftibus Cifterc. f Fab, conc. VII. Arfenius Abbas fine incermiffione la- no&te quadam vidit Chriftum f indutum, & facrificium offerentem ; fed cum Q 7.inDom. chrymabatur, eo quod tam dtu a coeleftis Pa- ( 2V po vrie ingreflu fufpendi fe videret. ad populum fe vertens nihi l aliud, quam cali- Pafch. Vi S. Bernardus dicebat: Firmum eft cem, n quo lachrymz S. Mag dalenz indomo Fab, conc. Simonis fufz affervabantur, oftenderet , & jf mihi propofitum nunquam ridendi, quous- 4. in Fetto addiam ex ore DEI illa verba: Venite frater caufam hujus oftenfionis quzreret; qi $. Magd que€ Íciant k "s benedici. Neque a tletu definam, donec li- refpondit Chriftus, fe hoc feciffe, ut omnes,quantum placeat cordis contriti 03 at* ber (6im ab illa fententia : Ite ma»lcdi&i in ignem zternum. que ideo etiam ad exemplum pcenitentium S. Hier. in IX. De. Euftochii matre Paula fcribit S. tamdiu lachrymas hujus peccairicis fervaffe. XVill. llluftre exemplam de virtute Ia- Henric. ep. ad Eu- Hieronymus : 1n ea fontes crederes lachry- ftach, maruin, ita levia peccata plangebat, ut eam chryimarum ex Anaita(ii Sinaite oratione in Somaz- Píal.6.extat. Fuit latronum princeps quida i lius in an crederes gravi(ïimorum criminum ream. not. ad c. Cumque a nobis crebrius monerétur, ut pat- 10 Thiacig partibus crudclis,qui omaia itinc- le H 'arad. ra obfidebat; quem cum capere multi cona- animo-» ] ;ïf. Lsl ceret oculis , turpanda , refpondebat , eft fa- b cies, quam contra Dei przceptum purpuriffa rentur,idque fuit ad Mauritium imperatorem delatum, per quendam adoleícentem ei nun- ln & ceruffa, & (tibio (epe depinxi: aflligendum corpus, quod multis vacavit deliciis: longus tiat, fua cuique fervanda & cuftodienda. La- tro reveritus imperatoris fermonem, divina PU5 rifas perpeti compenfandus eít fietu. i, qd S.Bonav. X.. S. Francifcus cum ob aífiduitatem la- quadam vi ufgente , .abjecto pradatorio ani. C I, Vit, - mo, cum lenitate ovicule in morem de- tin chrymarum vifüm habetaret, ideoque mone- retur, ut oculis parceret, refpondit, haud fcendit criminaque confitens, ad pedes im- Qu tanti Íe facere fun&tiones fenfuum, ut eorum peratoris accidit. Poft paucos dics in febrim fab hil caufa velit languefcere devotx mentis vigo- incidit, & decumbit in valetudinario, quod rem, qui (üfpiriis alitur, & per lachrymas fibi Sampfonis dicebatur. Hic vini etiam potu Q h acceffum ad DEUM parat. ufus, phrenefi infüuper correptus eft; fed pau- Utilitas. lo poft fa&tus fobrius & ad fe reverfus, ut vi- * $. Atha- lu XI. S. Antonius, cum monachi illius aqua dit fe premi morbo; ingruente jam nocte, ad nif.invi- indigerent, vix primam pro ea impetranda Deum fe convertit, cum lachrymis fua fcelera tà. confitens , eorumque veniam petens , multis lachrymam fudit, & mox in ipío orationis loco fons ebulliens erupit. verbis & lachrymis àd plures horas : Lachry- Uenec.*in S. Auguft, masautem füudario abftergebat,donec tandem Mfolor (ri ]. 3- conf, XII: Cum S. Monica pro fllii füi Augufti- Qly ni converfione ubercs lachrymas funderet;di- fpiritum efflavi. Medicus autem quidam k,cu [ " primae« N V, 1438 Titulus LXXXIL.- Laciryma. t marius :hofpitalem domum vi(itare folitus; vidit domi fuzx in fomnis hac ipía hora, qua BI SIMILITUDINES. jt r a, latro vivere de(iit, ZEthiopes multos ad. la- d* tronis lectum accedentes cum plurimis char- -Qualitas. li« tis; in quibus peccata ejus deícripta erant, " cut hydria , (i liquore plena fuerit , fü- stpler.to, u$ & poft eos duos lucidos angelos forma viri- bito reveluta, liquorem fündit; fic:.inDom. oy li. Sumpta vero trutina cum. /Ethiopes illi 'pium cor-achrymarum plenum , ex fübita 9. poft, l« latronis chirographa omnia in lancem alte- peccati compunGtione , quafi. a:(ummo adPent. ram immififfent , mox ea depreffa eft, va- " imum revolvitur à & lachrymas ubertim pro- fl» cuaque altera in altum fublata. Dicunt ita- fundit. l que duo lucis angeli : Siccine nos nihil hic ha- Ii. Sicut vapores calore folis rarefa&ti adPineda in bemus? Tum eorum alter : Et quid habetnüs; coclos afcendunt; italachrymz a charitate « 25. Job. cum nondum decimus dies fit;poftquam cedes Dei velut coeleftis folis radiis c Q* Engdy, E alefacte ',j: ln latronumque latibula reliquit? quid autem ex cælqm elevantur. Q. hom.], PT hoc querimus? lt vero hec dixerunt, vi(i " lmp'gc Utilitas. funt manu veftigare aliquid , ac quxrere in ,iII.* Sicut poft- vehementes imbres mun AR Chryf.k le&o ejus , (i forte & ipfi boni aliquid inve- 1j $ Cnj nirent. Cum alter autem ftrophiolum illud dus ac purus aér efficitur; ita etiam lachry. hom. 6. in nf 9à marum pluvias ferenitas mentis fequitur , Marc. inveniffet , quo latro flerum ab(terferat, ad i focium ait: Hoc profecto lachrymarum ipfius atque tranquillitas , omnisque illa de pecca- - : m torum tenebris offüfa caligo diffolvitur. — ftrophiolum fuit. Mittamus illud in alteram ..]V. Sicut aqusz diluvii arcam elevaverunt Engelgr.p. Q lancem una cum Dei benignitate ; & omni- - - $. embl, a terra in füblime 5 ita animus in limo pro no aliquid tandem erit. Quo facto, depreffa fundi & luto peccatorum defixus , extolli- ?4: $ 3 At« Cehr. la. eft vacua & levis lanx , diffipatis omnibus * Tü-iplca. tur exundantia lachrymarum. omnino , atque difperfis chirographis. Ad V. Sicut nummus in pelvi aqua plena me- Staplet. to. ïl:- quz angeli una. voce exclamaverunt :. 7j t vici .Domini bemigni;as : arreptaque latronis lius cernitur 3 fic peccata cujusque in la.* inDom. 9. poft an chrymis , & per lachrymas multo eviden- Pent. ! anim^2, fecum eam duxerunt ; ZExhiopes au» tius apparent. - al tcm illi pudore (uffufi effugerunt. Hac ubi VI. Sicut mani b feflatio injuriarum amico Lanciz. o. fuii medicus , quam primum evigilat , ad fa&ta minuit fenfum doloris; fic lachrymseP"fe. 9. n. ofe hofpitale currit. — Ubi ad le&tum latronis ac- ob apprehenfas afflictio s cedens , reperit quidem calens. etiamnum ngturæ fenfüm. nes fufze , 'rn'ol'cft.ux-*zï"m : CI- L. àVitg, corpus, fed animam ad Dominum demigraf- l lm i Orà fe Lj . Strophiolum autem lachrymis plenum INece[[itas. VII. Sicut aqux inopia non modo aridum, S. Bern. f. Js Cifterc. füper oculos ejus jacebat. Mox etiam ex iis, m qui in propinquo jacebant, didicit criminum fed & fordidum facit, dum non eft, quo la- 2* nim. veris , fic & humanum cor lachrymas ne-FPlhc. vit. alie confeflionem , quara Deo latro fecerat. Ra- mo pto itaque ftrophiolo ad imperatorem con- fciens , non modo durum , fed & .impurum : efle neceffe eft. & tendit ; oftendens illi ,. ac ediflerens ,. tum [4^ quz in fomnis víiderat, tum qua a decum- VIIL. Sicuc cum domus incendio flagrat , Steplet. 1. qui eam volunt eripere , ad aquas confu. "P. € ant bentibus audierat. giunt 5 ita cujus anima cupiditatum flam- db mis accenditur , ad m x $. V. confugiat , opportet. poenitentiz lgþhrymas !H.C. la« Hentie : 5' VlIo 3 p EXEMPLA PROFANA. M Y 2 jam fjus in 4 M OT EVA ngt, 41 & raclitus Philofophus ad omnem homi- ; Nv uitas : fí enim faciem corporis tui, in S. Chryt. tlatcïl. S. [c HC C. li uT n 4 atádi num occurfum fleviffe dicitur, dole- ^ quit D. Chryfoítomus quotidie abluic, hom. 21. d* enint bat enim , nihil fane efle in hac vita , nihil ne qua forte macula faciei iahzrens foede ! Cenef. m Jün in homine non caducum, fluxum & peribile. appareat ; quantó magis animz cura haben- da, & quotidie lachrymis abluenda eft. P jina JElin.| — ![. Princeps quidam nomine Trifous,vcum A. ANeeffitas : fi enim ii, qui gravibusStaplet. l. 14« hift, effet in fübditos crudelis , ideoque ab il!is morbis fübjedti funt ; tam follicite acidulas^ anio timeret , omne imprimis illis inter fe collo- bibunt , aut thermas , aut aquas diftillatas i quium interdixit. Quare ipfi per nutus con- ufürpant ; quanto magis ad curandos animz If fabulari cceperunt ; quod cum fimiliter pro- morbos faluberrima hzc aqua lachrymarum rim hibuiffet, cives in foro coníidentes lachry- fedulo ufürpanda erit? L) u) mas una ciere inceperunt, Cum autem hoc IlI. Ui Mitas: ut enim 1 lle , qui fe in nata- Idem, otü fibi in majorem ceffurum perniciem crede- toria Siloé lavit , a ccecitate corporis cura- a ret Trifous , ideoque id prohibiturus in fo- tus eft ; ita qui fe in lachrymis lavant , ocu- [ V rum deícenderet los mentis (ibi aperiri advertent. 1 e j lachrymantibus; jugula- ) L. tus eft. IV. Z'ucunditas : fi enim jam olim dixit Poéta, Jera eft quzdam flere voluptas; quanto magis de yltió .äec.fin III. Seneca de feipfo dixit: Cur -Heam;. fpiritualibus lachrymis mentem ferenantibus "n |.cenfolat. fcio, nempe ob mei magnaquzpiam voluptas fperari poterit. Cer- plam ; Hno:—.x'd'um. rf??"? 2 none Qetm &d Polybicur rideam., Qam teS. Hieronymus de fcipfoiteliaüur, qqod nuüns g p", ; 144 - JBibliotbete Manualis Concionatorie OM' 1- ;' nunquam poft lachrymas an folum lachrymam emittens db memoriariS. Auguft, de at geligis imercfï'e choris (ibi vifus fit. paffionis Chrifti , quam fi usque ad terram ap. Engcl- ckg. li . VIII. promiffionis peregrinaretur. Deinde. confir- grav. in $ (f ASCETIC A. Dominic. vur. Ij mat idipfüm Ludolphus de Saxonia his ver- quing $.3» .d pop. a funt precipue , quze Afceta de hac bis:Si quis dolores Chrifti revolvendo lachry: Ludolph. I. ïri tnateria bene noffe , & obfervare de- mas ex compafliohe effuderit, tanti ponderís c' . de bet. Primum eít. Etiamíi interdum donum ac momenti apud Deum erunt, ac fi Martyr y4r lachrymarum fit fpecialis quaedam & extra- inter fupplicia eas profunderet. s. Dilatie c&- pfal, 119. ordinaria gratia , majoribus Dei amicis con- leftis glorie : Sic S. David gemebat, dicens: v. 5. ceffa, extra hunc cafum fere imperfectionis Heu mihi, quia incolatus meus prolongatus Fab. conc. eft! Et S. Arfenius per 70 in DOm- cujusdam indicium effe, uti Chriftus ipfemec petuo Hgbat ob defi- 3. po $. Cathar. quondam $. Catharinz Senen(i fequentibus ri':r, Pa[Cho Sen.dial verbis dixit : Quando homo privatur confo« derium cocleftis pat 89. $ latione fua extra vel intra, videlicet intus confolatione mez , vel extra mediante crea- "CONCEPTUS PRZDI. tura, five füperveniente diabolica tentatione; CABILE S. vel hominum perfecutione , cor inde poenam I Ex J occafione thematis : Quis dabit capiti jer.g.v. Ie habet. Oculus vero , qui fentit amaritudi- imeo aquam ? poflunt lachrymz aquis nem stque dolorem cordis, effundit illico pretiofis diftillatis comparari. Et r. earum lachrymas ex quodam tenore gemitu, quo excellentia oftendi ob modum & inflrumenta ad fibimetipfi compatitur amore proprio atque diftillandum adhibita ; nam fornax eft cor , naturali , quia voluntas propria totaliter ab- ignis charitas, herbz motiva ad lachrymas negata & conculcata non eft. — Et ita lachry- incitantia. 2. Ob effetwun; quia hz fordes m2 fenfuales effunduntur, videlicet ex paf- animi abluunt , morbosque animz curant; fione naturali ,. quarum tibi füpra narravi imo & a manifefto eternz mortis periculo Hinc B. Henrico Vitac.47. plenius. imperfetionem. liberant. 3. O odoris fuavitatein : qao non mo- Sufoniob linguarum maledicentiam adverfus do ipfe poenitens , fed etiam Deus & Sanati fe exercitam flenti , dixit Chriftus : Pro pu- mirifice dele&tantur. hr 1. ; M. dor! visne in fzminz morem lachrymari ? - Il. Ex occafione thematis : INifi. efficiamini Matth. 115 certe tibi ip(i apud omnes coeli cives igno- ficut- parvuli , non intrabitis in regnum calorum : . 3. minige notam inures, Terge oculos, & hi- poteft cum S. Chrylologo dici, Chriftum hac larem vultum exhibe , ut neque Deus , ne- fententia ad lachrymas incitare voluiffe , eo que homines animadvertant, afflictionis cau- quod ficut viri robur füum habent in lacer- fa te plorare. ? tis, ita parvuli'in lachrymis. Unde 1. cogunt II. Alterume ft, utcognofcat, etfi ab exter- lachrymis ad miíerationem , veniamque ob nis lachrymis, ut paulo ante dictum, omni ftu- delicta concedendam. 2. Ad dona, qux de- LUDEET dio abftinendum (it, internas tamen cuivis ho« fiderant ,' impetranda. 3. Ad pericula, & VI sh mini falutis fuz ftudiofo fumme neceffarias, mala, quz illis occurrunt, ab iis propulfanda. atque adeo continuo fovendas effe , id quod Quz omnis , quomodo per lachrymas pias aliqui Chriftum indicaffe volunt, dum dixit: multo copiofius obtineantur, facile Matth. 18. Ni(i efficiamini ficut parvuli ( qui plus lachry- haCtenus di&tis demonftrari. poteft ex d V. $. j mis, quam robore virium obtinent ) non in- "Y x. [ trabitis in regnum ccelorum. MISCELLANEA. lil. Tertium eít , ut bene cognofcat cau- Uilitas. fas lachrymandi , quales quidem variz affi- Pry, 2 gnantur. 1. Peccata propria ; ut que merito rvos ajunt, quantümcuhqüe fätigentürBey,erlink. LE primum inter lachrymandi cau(as locum ob- I.)Ce a canibus,, priftinas vires recipere , fito. 4« in- t tinere debent. 2. Peccata aliena : id quod per- aquis fe immergant ; fed & medicis familiarefe fto $, agdal, .. Ü 2 2. mor. S. Gregor. fe&orum proprium eft, qui , tefte $. Grego- eít; laffata membra balocorum fomentis re- rio, tanto fciunt de alienis damnis ingemi- ftituere, Sed multo magis lachrym:x confor- t. 25. fcere , quanto jam edocti fünt non dolere de tant , & recreant in via iniquitaris laffatos. füis. Quamvis & aliis hzc caufa negligenda Il. Cum Henricus imperator Trojam, ur- Raderusin Ideml. 20. non fit , cum , ut idem Sanctus ait , aliena bem Apuliz obfideret, ac civium injuriis lacef aula fan: mor. C 28- plangentes fzepe plus nobis ipfis fübvenimus, fitus juraret, fe nec parvulis parciturum, cives &aTheod; uia apud Deum perfede diluit propria, qui puerile agmen , przeuntecruce ex urbe dimi- E I Vi 1. R3d. ?. P. pure plangit aliena, 3. IDei cultus neglettus : ob ferunt, quilachrymis füis imperatorem ad mi- E virid. c- 3- cuam caufam B. Jacoponus affiduo lachryma- fericordiam, & veniam promoverunt. í batur, eo quod amor non amaretur. 4. Paf III. Cum Antipater Alexandro Magno gra- Ergelgr. D Cypr. al de Can. . (i Chrifli : dequa cáufa fic D. Cyprianus lo- ves calumnias de matre fcripfiffet, rex le&tisembl. 24« quitur : Vide , quomodo his , qui Chrifti literis, ignorat , inquit, Antipater , unam * ? Dom., V. 30. ql commemorant paffionem , inter facra officia matris lachrymam, multarum Vcalumniarum , quaíi per quosdam canales de interioribus epiftolam effe deleturam.- " fontibus egrediantur torrentes ; Anima hic IV. S. Chryfoftomus narrat, fervos quos-S» Chryf. le , V fe fletibus abluit, & lachrymis fe baptizat. dam fügitivos, pedes ferrea catena colligatos hom.4. ad Quam vero utilis , Deoque grata fit hzc la- ejusmodi aquis immergere, in quibus ferrum P9P" — , Pty, DA v' 4l chrymarum effufio , teftatur inprimis S. Au- adeo-molefcat ; ut faxo confringi compedes 4 queant. Talis aqua lachrymz funt. D guïüi;ms, dicens: Magis megetur, vel unam . r has Sedfituun LXX XIUT. - Loun: 145 1$, Anguü. Ovid. l. 3. ...N. Sedatur lachrymis Pafcha , & conc. 3. ac5. in Dom. 9. poft Pent. i 1Q Engd. de Ponto t? non male canit Poéta. ; egerit,ugque d;olor, H * BUV, jn eleg. z. E . Item conc. 4. in fefto S. Marit Magdalenz. « Rij $. Chryf. VI. Et S. Ch * . IV. Thomas Stapletonus te. & in Dom. 9. hom. 18. füs disrumpit, effufus revelat. ryfoftomus : Flctus Cbxjnprä P poft Pent. & te. 1. in Dom. 4. poft Pafcha. y.qUinq 5,3. &d pop. . N. Hieremias Drexeli j "t digneues i " us p. 2 de Chrifto T G 9 d thoriente. c. 8. $. 2. * FT pat. AUTHORES. - VI. Laurentius Beyrl ink te. 4. in f'cüb S. P], Ilf [. Henricus E Magdalena. x ïvs. ngelgrav. p.. 26 Luc. Evan- VII. Ludo T*b cure vicus Granatenfis in locis com- il 7! in Dom. muno fo y60. II. Nicolaus Lanciz. opufc. 9. c. 6. n. a25. MH ].ofexp- hus Langius in pblyaagh. Y Diih. II. Matthias Faþcr Qogc. 7. mDom 3. poft cp"*:c'lem. QOO009090Q9 AAMS LAS eA /:X Z N N « 252 e3 Q 9999 o5 2 : " Z2 K oO b d R ZA D : 64 öäääööööö U 9 a I$ l:tiJer'9'Vn 10 m i A U s 3 aS . VI. Tunc laus eric unicuique a Deo. 1; Cot, 4 " & t QUOAD ESSE NTIAM. : i VII. Laudabuntur omhes'urp,&—i corde. Pí 6.3- Vo* L "VIII, Non qui feipfum commendat , ille !* [] lo | .Dq;fïnitia,—. Q,X Of- 10 I. . probatus eft ; fed quem Deus commendat. ; V. I8. à v,»v Prov. 10. AnB. LO IX. Memoria jufti cum *laudibus? & no- juxta Ariftotelem j fcrmo clucidans men /impiotum putrefcet. V. 7. l Math.ti Rhet. virtutis magnitudinem. Vel , ut alii H Ea Solunt, vox populi re&ta: de aliquo | Y s. II[. aC is unde a lbquent greco nbminc; ï'*jæ"a 73 A« Q sd v-'di&um 'vNolunt.- 4 TY ExSSPATR IBU s?, v[a Divijïo. ! " nt Qualz'tas. - Il. :Dividitur' I. in veram & falfam : illa eft, j quz ex virtute, & operibus honeftis oritur; g us himana non appeti a fapiente , fedS. Avguft i Prov. 31.de qua Salomon dixic: Date ei de fru&tu ma- fübfequi debet fapientem , & recte fa. de ferm. om. in Ve 31* €i 3 e ^ naüum füarum , & laudant eam in portis (id poffunt , quod laudant. ntem , ut illi proficiant , qui etiam imitari monte. eft, locis publicis) operaejus. lfta eft, quzéx 43 alio quocunque titulo minus honefto oritur; .. 11.. Securitas laudis in laude Dei eft. übfldem in Pf,- 31 laudator fecurus eft? Ubi non timet, ne de de qua lfaias dixit : Popule meus, qui te bea- laudato erubefcat. tum dicunt, ipíit x e faum tuorum diífipant.. : decipiunt, & viam gref- . LII. Bonum laudare, non laudato, fed lau-Idem in dantibus prodeft.: . Joan. li. Dividitur 2. n propriam & älienam : illa eft , qua quis feipfum ob propria facta lau- ^^1V- Non hujus laudis vires fehtic, nifi quildem ad Prov. 27. dat ; iíta eít, qua quis alienas dotes aut facta ei libellum indixerit: quia etíi cuique facileDiofc. oryelinb V. 2. éít laude carere ; dum negatur; ditficile eft r t 1 collaudat; de utraque vero locutus eft Salo- ea non deleCari, dum oflertur. I feüo Sn mon, dicens: Laudet te alienus, & non os . V. Effe humilem , & nolle laudari in fe.Idem in æ-MagdaL " tuum egtraneas, & non labia tua. 0 mugcqr Qui ergo in fe laudari appetit, fuperbus effe "£. 5. convincitur. .EX SS. SCRIPTURA.- .. VI. Quis div&s,pofiït hic fine trepidation&S- Ambr. u'r.Raderus ln laudari , qui & de przterito. meminit fe ha innatal. S. , at n ngalitas. a Taee Eecl. bere, quod doleat ; & de futuro videt fip; Eufeb. nl udemus viros gloriofos , & parenfcs, fuperefle , quod timeat. v. l. 4411. &[f'a noflros in generatione (ua. fl . VII. Plures. in hoc ipfo placere'cupïun:t, S. Hier. in Ibid. v.15. " II Sapientiam ipforum narrent populi, & quod.contemnunt : & mirum in modum Eyift. Bo audem eorum nuntier ecclefia. laus ; dum vitatur, appetitur. . : sembl U d Pid.c.ir; - lll. Ante mortem ne laudes quemquam, ViII. Sepe bono operi , dum laus huma- S. Gregor. p* quoniam in filiis fuis (id eft, operibus bonis, na obviat, mentem operantis immutat, quz,in moral, um ?O 30. ut Rabanus explicat ) cognofcitur vir. quamvis quzíita non fu;jr'ic , tamen oblata : $, Chrj lbid,c.27. IV. Ante fermonem non laudes virum ; delectat. 0 vg9. hzxc enim tentatio eft hominum. IX. Laus fua juftos crüciat, iniquos exul« Idem. hom4 L Ito poplll- 1. Prow. 27. V. Quorhodo probatur in conflatorio ar. tat; fed juftos , dum cruciat, purgat; ini- VCQIQ entum, & in fornace aurum , fic probatur qUOS; dum lztificat, reprobos monftrat. (dei omo ore laudantis. X. Gloriofisgratiora fünt preconia, quam Caffiod.. 1, tribues 2. epift, 1 | A. P. Lom. Bibl, Man. Tomn, 11 p 146 Eibliotägiæ Mapu'alis Coriciöfä?or'ia tributa ; quia ftipendium & tyranno .imþ€n4 »TlL Quomodo poteft erigi vaniloquio ,L/3.e14« | dicur , laudis autem cujus cor in veritate fübje&tum eít Deo ?$.'4.. præcitatid non nifi bopo Principi debetur. non eum totus mundus eriget , quem veri- $.D»filin XI. Odium , quo apes fumum profcquunï tas fübjecit $ nec omnium laudantium ore Aicet movebitur ; tur, fignificat , eos, qui Deo mellificant, re qui tp.;amäfpem' fuag: in Deo gtl nulla. zque 1 firmavit. hi dum fumo. offendi ,. qq»a'mf hurmanarum l'agf.-: ,. Vf | f " r Utilitas. EXEMPLA. $, fireg, hi xIl. Pfæcï[;uum,behcficium.cü; in rebus n Kizo52. honeftis laudari; Laus enim parit emulatio» Fuga; n M RrT. . nem, semulatio virtutem, felicitatem, quz fi- Auguftinas cuipiam fcribebat: Non mi-S.Aug. ep» Ü nis eft omnium , quz defiderantur, & quo " * hi placet, cum a chariffimis meis talis?* ? ómnis viri boni motus refettur. effe exiftimor, qualis non füum. Profecto enim C3sffiod. 1. XIII. Juftum eft, ut bene gerentibus laudis non me , 'fed per me alium füb meo nomine 1. epift, tribuatur affenfus. Nam fic equorum curíüs diligunt, fi non, quod fum ; fed quod non £ Chryf. clamoribus incitatur hominum , & infonan- fum , diligunt. Et alteri: Quod de nobisEpift.126. hom. I in1Cor. e tium manibus agitatur, quantum inde 'ho- tam bene exiftiinas , uc fideles Dei fervos ( mines ftipulari pofle credimus, quos ad lau- 0 S efle credas , idque ipfam in nobis corde dis aviditatem (ingulariter incendimus.- puti T mo diligas , gratulandum potius tua Ht benevolentiz , quam tibigratie agenda (unt; u $ Greg. XIV. [ojuftus audita laude füa.polluitur, 22. mor. . juftus purgatur 5 pavet enim, fi calis Deo non tibi enim prodeft, ipfam diligere bonitatem; huf. in €, 9. oftenditur, qualis ab hominibus putatur. quam protecto diligit, qui eum diligit, quem vis P. 1.1t credit bonum , five ilie talis (it, five non. gun- [ 141 Damnun. : hii $g.] XV. Cum pe r accepta bona reprobi in Quapropter tibi de hac re gratulandum eft. & 1mor.l. fua laude fe elevant, ipíis tnuneribus contra Quales autem nos fimus , quantumque non [ folum de homine bono, fed homine ipfo non . largientem pugnant ; inde quippe contra dantem fuüperbiunt ; unde ei amplius humi- [ poteít errare judicium.: Gratias vero tibi les effe debuerunt. uberes. agimus , quod nos , cum laudas,; 4 Ibidetn, tan * g , XVI. Qui inchoatze virtutis ab hurnano quam tales fimus , mirabiliter hþrtaris,', honore laudem receperit , quafi plantati ligni ut tales efTe cupiamus. fru&tus ante tempus comedit. ]T. S. Julianus renue bat , propall'äm— fe .avi-ïäi'heodor. Ibidem. laus tranfito« vente propalari , draconem a fe figno crucisf 2 rel. l XVIL. Cum pro recto opere ria quzritur, zterna retrib á utione res di&ng interfectum effe;5 hzec enim ; inquiebat, ce- "! &Cinf. t vili pretio venumdatur. Janda funt, quz ad arrogantiam & faftum hPs. d S. Anfelm.. XVIII. Quisquis fe apu d homines ig&ät ; incitant. . Sed fi ego hinc exceffero , & ab &r spud Lan- & ita venditat bona opera fua, ut finem eo- ejusmodi animi percurbationibus fuero libe- & ciz. opuíc. enndem operum in laude hominum ponat, ratus, non veto, quo minusdica; ; & nare 4 8.C.10, n eandemque laudem qua(i mercedem. com- res vim diving gratig. la 8o. T Ibiden, hi putet, operum füorum , necdum ,Chtifti fer- IiI, S. Marcianus , quamvis magna þofïet wvus €Cit. $ facere, & faceret miracula, ftudebat tamen fü $. Chryl. XIX. Ne requ i ramus laü&evs' aliorum, hoc celare virtutem , predonis virtutis fufþe&a'g' habens machinas. D hom, 13.enim Domino injuria eft ; fi, tanquam non lt in 1« Cor. füfficiat ad nos lauda t ndum, eo omiffo ad fef'g X í ide plura infra tit. "Vana gloria. s' Augo lc vos fe(tinemus, " d nequaquam lau- $. VI. deä Fivit. Idemho.3. XX. Si te ipfe laudaveris, ( in Matth, daberis a Deo ; ita e regione fi te ipfüm uaii SIMILITUDINES À miferum lugeas, nunquam te ille przd care ?f ceffabit. j $N -t* Qualitas.. ü S. Auguft. XXI. Qui laudari vult, D omine, d& tuo I. Si cut aurum & argentum igne exploran-Prov. v. a inmedit. dono , & non quzrit in illo tuam gloriam; tur; fic vir ore laudantium probatur, !7- fed füam , hic, licet propter donum taum Á Gtey p II. Sicut non opportet titillare eos , quillutarch. ifi fnO£s * fnor, laudetur ab hominibus, a te tamen vitupe- patura fua ad rifum proclives func ; ita non « 3l ratur, quia de dono tuo füam, non tuam oportet laudare eos, qui laudis fuapt i tà loriam quzfivit. Qui autem ab hominibus e fpgn? d * te fünt appetentiores. IK audatur, vituperante te , non defendetur . III. Sicut crefícente vel decreícente um. Plinius in tü ab hominibus judicante te , nec liberabitur bra, corpus, cujus eft umbra , nec crefcic, L'amia. Q condemngnte te. nec decreícit : ita nec melior fit quisquam; E] « 6. IV. dum vulgo lau Á D [ vituperatur. í datur; nec item pejo-tf ; fd'um Á f d EX LIBELLO DE IMITATIONE IV. Sicut d ifficile eft , in taberna aromä-Tbriveruox CHRISTI. tibus referta nullo odore imbui 5 ita difficile2Poph. l 115e G69.6 6;!. gnam habet cordis tranquillitatem quoque eft, laudes fuas audire ; nec dele- f $..2e M* qui nec laudes curat; nec vituperia., ari iisdem.- M Tbid. $. $, II. Non fanc&tior V. Sicut, qui vehementi laborat fame, fi a. Plutarch; : , li laudf;is ; nec,vilior non habet,, propriq's artus 38" in gor. t -^ f vituperaris. liud, quod edat; gredi- f - n "Tüulus LXXXII. Laus. 147 l !| 3'&14? edïtur; ita, qui laudis cupidus eft, (i alii "V u ut S. Gregorius recte —dixït,' qui in itinere fpo- 5. Greg. l« 367 datorc; de(int, feipfumïla'udarc incipit. liari formidat, abícondet , neceffe eft, bona, 8- mer. c. 2 Utilitas. quz portat. Imo hoc Chriítianz Religionis ?? fignum eft, tefte S. Macario, ut, qui Deo pro- S. Macar. Suplet, te — VI. Sicut, cum fegetes creverunt, optatur batus eft, homines celare cupiat, et(i vel uni- 2pud Laa- in tom.12, Véntu$ , quo grana turgeícant , & grandiora verfos regis thefauros poffideat, illos occul *iz ?putc. poft Pent,fiant; ita folidam virtutem juvat laus, ut tare velit, ac ubique fateri, inquiens: Tte- 9: ^ 89 animus juíti ad ejus pulchritudinem magis accendatur. faurus meus non efít, fed alius illum apud me depofuit; ego enim mendicus fum, & cum Ibid. VII. Sicut lunz lumen a"fole mutuatum, licet obfcurum fit, quadantenus tamen infe- volet ille, repetet a me. Mp , - IV.Quartum eft,ut,ubi jufta caufaid exigit, S. Greg. riora illuminat, (ic proximorum facta, fi lau- non horreat fua bona opera manife(tare ; natm, 26. mor. ) dentur, etfi tenuia fint, aliquantum tamen ant. ut S.Gregor. reCte ait,qui neceffitate cogente, * 2 vera de íe bonaloquitur, tanto magis humili-- gd virtutem excit Damnum, l tati jungitur,quanto & veritati foctatur. Imo S. Chryf. . VIII. Sicut is , qui reli&o magno theatro S.Chrytoft. ait : Quemadmodum fuas virtutes S. Chryf. J TA horm. 12. regis, parvum rufticorum eligeret, grandem recitare, extremz videtur dementiz, fi nul]ain illud S, : in 1.Cor. ei injuriam faceret; fic qui in confpectu Dei füpereft neceffitas; ita neceflitate violenter incumbente, propellenteque, proditio e(t, ea uum fufti- certantes, inde fibi hominum famam quz- neritis. : runt, majori omiffo theatro, minoris cupidi- tacere, quz quis ftudiofe perfecit...Porrocau : fas, cur aliquis hoc facere poífit, S. ThomasS- Thom. tate, magnum füpplicium accerfunt. Ruff. in IX. Sicut thefaurus manifeftus minuitur ; fequentibus verbis indicat: Utaliquisab aliis?* ?- d- I aln. I. vita PP, ]. ita & virtus deperit publicata. cognofcatur, poteft appeti, quantum eft utile hj 3. 1. L 14 X. Sicut cera a facie ignis folvitur; ita ad aliquid vel ad hoc, quod Deus ab homini- Ibid. bus glorificetur: vel ad hoc, quod homines & anima per laudem reíoluta, perit ab in- centione fua. proficiant ex bono, quod in alio cogno(ícunt: vel ad hoc, quod ipfe homo ex bonis, quz in ä; 56 ^VI *a SCETIC K fe cogno(cit, per teftimonium laudis alienz, ftudeat in eis perfeverare, & ad meliora profi- I uatuor fünt precipua, quz de laude cere5 &fecundum hoc laudabile eft,quod ali. (,k.» fpecialiter noffe, & obíervare debet quis curam habeat de bono nomine, & quod l Theodots Aíceta. Primum eft, ut, quantum eft de fe, provideat bona coram Deo & hominibus non ex animo laudem contemnat humanam ; quid tanquam in hominum laude inaniter delecte- ! $. Chryf. enim, ut recte S. Chry(oftomus advertit, tur. Hinc S. Auguft, explicans illud Chrifti:S- Aug. tr. in Píal. 5. damni accipit homo, fi homines contemnant, Cavete facere juítitiam veftram coram homi- 9 : in ep.1. oan. E & univerfus orbis terrarum,quando Dominus nibus, ut videamini ab eis, ait: Numquid vo- , angelorum eum laudat, & predicat ? quem luit hoc dicere, ut; quzcunque bona facimus h admodum fi ipfe non benedicat, etíi omnes abícondamus ab oculis hominurmn, & timnea- laudant, qui terram & mare habitans, ei ni- mus videri? Si times fpectatores, non habe- t Dd hil prodeft. Dicat ergo in omnibus operibus bis imitatores. Debes ergo videri, fed non ad fuüis ad Deum: cum Epicuro: Hzc ego non hoc debes facere,ut videaris. Noli ad laudem multis, fed tibi: fatis enim magnum alter al- tuam operari bonum , quod agis, fed ad lau- teri cheatrum fumus. B s. Aug.l. IL. Alterum eft, ut fündamentum cur lau- dem illius, a fquo habes, ut bonuxp agas. de Civit, des humanz fpernendz fint, bene apprehen- $. VIII. Dei. dat; quod quidem bene affignaffc videturS. MISCELLANE A. Auguflinus, dum dixit: Remoris obítaculis vanz opinionis opera nuda infpiciantur,falla- Fuga. LP rudenter füafit Perfius: cia & tegmina, & van laudes & gloria aufe- 3.Pf0Vo f; raütur, & apparebunt miferi peccatorum. Ec Refpue quod non es,tollat fua munera,Cerdo, Perfius 4. Ih Tecum habita , & noris, quam fit tibi curta .S. Greg. paulo clarius S. Gregorius: Ele&torum animus sDonuch 22. Imnor. magno laudum fuarum igne cruciatur, acque fupellex in aof C. 9. ab omni corporis fui rubigine moerore cogi- Il. Et iterum: l ]s tationis excoquitur: cauta enim confiderario- Usque adeone. Idem t. ne trepidat, ne aut de his, de quibus lauda- Scire tuum nihil eft, nifi te (cire hoc fciat àl- tur, & non fünt, majus Dei judicium inve- ter? At pulchrum eft digito monítrari, & ,Dinio i niat; aut de his, de quibus laudatur, & funt, dicier hic eft. *I,Lamia. . IJI. Quid ftultius eft, inquid Seneca, quam Seneca ep. competens przemium perdat. linde pruden- ! ter fuadet Drexelius, in cunctis Dei operibus in homine aliena laudare? quid eo demen- 4' duo confideranda effe, utilitatem & dignita- tius; qui ea miratur, quz ad alium trans- tem,& hanc quidem Deo relinquendam,illam ferri protinus poffunt? nemo gloriari,'niiï de i a-'fhrivem homini concedendam, ficuti Pi&tores femper fuo debet. o fübfcribunt: Apelles Protogenes, piogcebat; - [V. Bonum eft laudari, fed przftantius eftIdem 1. de "d & utilitatem imaginis aliis relinquunt. effe laudabilem. Neminem cito laudave moral. ris, neminem cito accuíaveris. WVitium eft, - JIl. Tertium eft, ut, quo remotior fit ab , pourdi [ omni vanz laudis quzrendz periculo, opera omhia crederes vitium eft, nihil credere. M. Themiftocles tbeatrum petens,interro- Erafmus ,U r d fü a, quantum poteft,occultare ftudeat ; nam * -K. P. Loin, Bibi, Man. 1om. À. T2 gatus, fh3o C 360 p 148 Bibliotbece Manualis /| Concionatoriee CQW gatus,cujus vocem libentius audiret? refpon- IX. Antifthenes audiens ab improbis qui- Laert. 1 €, $ 161 ! dit, ejus, a quo füa virtus pradicaretur. busdam fe laudatum, vereor, inquit, ne ime c. 1. Anton, in. .. VI. Antagenes dicebat, ita vivendum effe prudens mali quid fecerit, fentiens, a tali- lobus « meliffa, 1. hominibus, ut vivi laudabiles fint,mortui au- bus neminem laudari, nifi ob infig : nia. rgälc- f f 51. tem beati judicentur. facta. VII. Idem, cum audiffet, quanttim ab ho- I Idemf f 16: l minibus laudaretur, dixit: Cum multi me o laudant, tum me nullius pretii effe judico 5 "AUTHORES. cum pauci, bonum & egregium virum me ]trem .'.'060 effe puto. .. Nicolaus Lancizius opufc. g. c.--io. T 5' Dlut. in VIII. Age filaus dicebat, fibi jucundum effe Il. Ludovicus Granatenfis in locis com- f Lacon. 3 P laudari ab his, qui & vituperare non vereren- munibus. fol. $ 84. Ü tur,fi quid difplicuiffet. Tales enim,fi quid lau- IlI. Thomas Stapletonu 12. poft Pent. s tCXt.:I.-iVI.ïþDOm- dant;judicio laudant,non metu, aut adulatio- ne. ldem dicebat, nori minus laudatoris infpie IV. Hieremi as Drcxälïus in amuiïï l 2. h cl c. 14' ciendos effe mores, quam ejus; qui laudatur; cap. 4. & 5.. 120 T fignificans,raro contingere,ut quis alialaudet; V. Jofephus Langius in Polyanthza. V. yleov,,dem'. PA uf quam quaz moribus fuis cpnformia funt. V, 10l & ]b v.130 BOUNSORBORROREORNORSORSORSOR ,ääääääääaxäääääzaäääxää s Det G. TITULUS LXXXIV.- V. lu d d di PIRITU/ bu . LECTIO $ Y fe&us, ad quem S.David invitavwit-,düm dixit: Tino, ti6. [is " QUOAD ESSENTIAM. . Gujfiate €9. videte ; .qgon;'am Jüavis eff. Dominus. - Á - Divifio. hst D:efnitio. II. Dividitur bec ié&io a Nigrono & aliis in Nigron.tr., l I. | | 4 ivär&z praceptivam, exemplarem, €9 aff etivam ; pracepti- cit« c. 3. Jomnes Jac. Alva- M j 2 P Efcribitur le&tio fpiritualis ab A vam vocant, qua do&trinz & dicta Sandorum "* 7- n t rez. to. t. R à hoc módo: Lettio fpiritualis eff , cum ]l.1. p 4. S. Scripturarum paginas , aus Santtorum ad difciplinam noftram pertinentia evolvun- - T C tur. Exemplaris e/^, qua gefta & exemplaSan- Dottorum libros evoloimus , non folum ut &orum perleguntur. 24ffeiiva ef!, qua volun- N un. fciamus, fed ut Spiritu proficiamus, & Dei volun- h1lg. u Et ite- tas perfuadetur , tum ad przcepta, tum ad. Idem to.2 Latem intelilgentes, eam opere exequamur. exempla, quz lecta funt, obíervanda, & imi- Mipoc c. !- 30 p- 5 rum alibi, /piritualem, inquit le&ionem voca- tanda. ^ ^ o 9. f Íec.29;: c. 2 ius, qua my[Lices libros , €9 fpirituales, trattatus (X III. Idem N igronu-sl alio adhuc modo je- euolvimus , in. quibus mon folam rerum fpiriualium Gionem in ordinariam & extraordinariam dividit : br noltiam, fed multo magis earum. guftum €9. ajfe- t Gum querimus. Porro quid fit fapor & guíftus Etordinariam quidem vocat, cui quotidie cer- tum tempus impenditur ; exiraordinariam ve- Nigronus fpiritualis, Tulius Nigronus in tractatu de le- ro appellat, quz preter ordinariam in certis ïrl 5- Á&f- &ione fpirituali fic explicat:. Sapor ifte non fea. e. . occafionibus & temporibus inftitaitur, & diu- n.g. eft aliud, quam qualitas feu perfedio fup :t- tius continuatur, uti fit, cum feceffus octi- naturalis, qux in rebus fpiritualibus delite- fcit; & a fpirituali palato percipitur. Quam duanus, aut femeítris collectio fufcipitur, cum gravis aliqua rentatio fimile remédium, Guilielmus Parifienfis duplicem aífignat, al- exigit, & cum feftis diebus ob vacationem teram in intelle&u füblimato, quam divinz Mrtreg T | bonitatis fapor ac fuavitas perfundit; quem- a laboribus plus otii ad le&ionem concedi- tür, quz ledtio, ait Nigronus, fructuo(ior W - admodum pulchritudo fpectata delectat ocu- ( lum, quoniam omnem operationem cujus- videtur, tum quia attentius & accuratius libri leguntur fine follicitudine aliarüm oc- fta vis potentiz in objecto congruente occupa- cupationum: tum quia Deus pro more füo, pli tz dcle&tatio comitatur tanquam perfectio. Alteram dele&tationem affe&ionis & amoris. per Climacum obfervato, plus gratia füa il. Id lis diebus, quos fibi cultuique fuo dedicavit, tü Etenim ex eo, quod oculus pulchritudinem effedurus, & laborem hunc fpiritualem be- tua afpexit, oritur in affe&tu amor ejusdem, & fa- nedicturus videatur. por feu guftus deleCtationis in illa. Pari modo t M Jomy, | in leCtione facra ex eo, quod intelle&tus per- BUFIRS cipit, res fen(a, fententias, promiffiones divi- $. H. lls L, W. nas, & alias fuavitates, quas fapores dicimus, EX S. SCRIPTURA. hh pq u voluntas ad amorem excitatur, ipfeque amor C.lg. delectat, quoniam jucundum eft amare, ut S. Lettionis ufus. n te Auguftinus & Ariftoteles teftantur cum quo- I. At tende le&Qtioni, exhortationi & 'do&fi-'x.Tim.c.4.. | tidiana experientia. Atque hzc delectatio nz. Noli negligere gratiam, quz in te V. 12. aC oblatam. U5 guítus fpiritualis dicitur, fapor & amoris af- eft per occgfiatïcm legend.i a Deo : 1. Ver- EM I m Tüuus LXXXIV. . Letfis ffiritualu. 149 "ag Colcff, II. Verbüm Chrift j !. c'l. V i habitet in VObïs abuþ- i divina virtus irradiat, ubi idiv, le&; 3. 6 V 16. danter. Que .-pandgnt'br, hu- C, 16. mano generi profutura. Jo.cs. DI Ipfi (fcilicet authores & libri) doce- IV. Nunquam de manu tu3, & oculis tuis 8. Hieron. V.1€- — bunt te, loquentur tibi ! recedat liber. Ama ícientiam f Y ; & de corde fuo pro- cripturarum? ad Ruttic, ferent eloquia. & carnis vitia non amabis. Lue. c, 4» IV. Intravit in Synagogam, & furrexit lege- V. 16, V. Non folum thefauro fimilia funt divi. 8, Chryf. re, & traditus eft illi liber, &revolvit librum. na eloquia, fed fonti quoque largis perenni- hom. 3. in Nece[fitas. busque fcaturienti fluentis &c. hzc fpiritua. Gen. lium fluminum natura eft, ut hoc magis íca- lv jerém,e6. — V. Erudire Jeru(alem, ne forte recedat ani- turiant,& accrefcat fpiritualis "V. 5e ma mea a te, ne forte ponam te terram de- gratiayquo quis magis inde haurire ftudet. x fertam, quz verba turrecremata ad animam VI. Eft facra pagina fapientiz verbi fpe- S. Laureu. 4evotam & le&ionem fpiritualem applicat. cülum, & divinitatis armarium. Quis non Jutt. c. 19. . Utilitas, Dei miretur fapieatiam, cum tot myfterio. 4* caft. buc. c; a),. ! .VI. Interpretabatur (Chriftus) illis in rum Sacramenta, tot veritates füb litterz cor- conngb' l, y.20.- tice effe videt contenta ? omnibus fcripturis, & aperti funt oculi eo- * rum, & cognoverunt eum. . VII. Eft autem fcriptura cor Dei; os Dei, S./Gregor. Pf4l. 118. w lingua Dei; calamus Dei; liber (criptus in. 1. a. mor. | VII. Lucerna pedibus meis verbum tuum, V. IOI, & lumen femitis meis. tus & foris, unde in Pfalmo dicitur: Zrutta. c. 1. Ib. v.13o. . VIII. Declaratio fermonum tuorum illu- vit cor meum 'verbum bonum, dico ego opera mea minat, & intelleum dat parvulis. vegi , lingua tmea calamus fcribe velociter fcribentis. 2.Pet.c.j. . IX. Habemus firmiorem propheticum fer- Cor Deus, os Pate Spiritus. 3 L J'ingua Filius , calamus j V. 19. monem, cui bene facitis attendentes, quaf(i lucernz lucenti in caliginofo loco, donec VIIL Qui ignarus öü, inveniet ibi , xquod Authof H . .. dies illuce(cat, z & LuciflqrM,*Qriatur in cordi- difcat, qui contumax eft & peccator,invenier op imp. bus veftris. ibi futuri judicii flagella, qua timeat. Qui la. hom. 14. U s,Timoth. X Omnis fcriptura divinitus infpiräta uti- borat, inveniet ibi glorias & promitfiones vi- 2. V.16, l r tz perpetug, quas manducando amplius ex is eft addqcen.dum,l&argucndum, ad cor- i ripiendum. citetur ad opus. . Qui pufillanimis eft & in- Ib.v.15. — XI. Sacras literas no firmus; inveniet ibi mediocres juftitia: cibos, n Niggonat E inftruere ad falutem.- us qui etfi pinguem animum non faciunt, tamen jj i 3 Josnc.s. XIl. Scrutamini fcripturas, quia vo s puta« motri non permittunt. Qui magnanimus eft g & fidelis, inveniet ibi fpirituales efcas con- Y. 3?. .tis in ipfis vitam zternam habere. [* E tinentioris vite , que perducunt eum prope l. Sucunditas. D ad angelorum naturam. Pfal. r18. : )&IIL Quamd ulcia faucibuä meis elo : 3 9**? IX. Ingens bonum eft divinarum Ícriptu- S. Chryf. d V. 113. tua; fuper mel ori meo. Apoc. C rarum le&tio. Hzc facit animam optimis ho. 55. in ll« . XIV. Accipe librum, & de vöra illum, & moribus preditam; hic in coelum mentem G*n- 19. -9- faciet amaricari ventrem tuum, fed in ore vransfert5 hec memorem reddit beneficii tuo erit dulce tanquam mel; & accepi li- hominem ; hzc facit, ne quidquam ex re- 5 brum de manu angeli, & devoravi illum, & bus praefentibus admiremur, fed ut perpetuo ir. nE o erat in ore meo tanquam mel dulce. * in alia vita, mente noftra verfemur, & ad Do- mini mercedem refpicientes, omnia opere- III. I$ $. ! mur, alacritate que magna virtutum labores ü aggrediamur. EX SS. PATRIBUS ET DO. ll L X. Habet infans, quid laCctet; puer, quid S. Hieron, CTORIBUS. laudet ; adolefcens, quid corrigat ; juvenis in Pfalmos, l, ) S. Scriptura c/bmmendatioï. quid fequatur; fenior quid precetur; hinc difcant foeming pudicitiam; populi pieta- S.Ephrem.T. &acrarum literarum le&io donat in Deum l de patient. tem; viduz judicem; pauperes protectio- cognitionem ; fcriptum eft enim: - nem. Hz triftem confolantur, lztum teme l r cate, C5 "oidete, quoniam ego fum Deus. Audis ü$ perant, iratum mitigant , omnibus fe füfpi- frater, quod Dei fcientiam accipiat, qui fim- cientibus apta medicamenta tribuunt. C plici, veroque-eorde divinis vacat fcripturis ; XI. Sicut vitrum & fpeculum eít S. Scri- S. Anton, 0 idcirco, mi frater, vide, ne negligas animam ptura, in cujus fplendore nat.vitatis no(trz Pad. Dom, l. tuam, fed le&tioni fedulo incumbe, ut mens vultum debemus confiderare. Vultus nativi- 5: Poft Pa- " tua illuminetur,fias que perfectus & imegcr,iq tatis noftrz eft; unde nati fümus, quales, & ad ^* Qs nullo deficiens. quid; unde nati, quantum ad utilitatem ma- $.Joannes — 1l. Nihil animarum falucdi' conducibilius, teriz ; quales, quantum ad fragilitatem fub- Damafce. quam divinas fcripturas fcrutari;; Quemad- ftantie ; ad quid, quantum ad dignitatem | nus L. 4. modum enim li gnum plantatum fecus décur- ortho Edo rus a gloriz, in qua fi fa&ores verbi fuerimus, ex quarum, ita etiam anima divinz fcriptu- vicinitate veri folis lucebimus. In fpeculo «.AC. 19. rz fluentis irrigata faginatur, fruCtumque facre do&rinz ifta tria reperiuntur. De tempeftivum, hoc eít, re&am fidem profert, utilitate materiz, Genefeos tertio: Cinis es, ac perpetuo virentibus foliis l r Time L tis aCtionibus exornatur. ; id eft, Deo gra- €&9 in cinerem reverteris ; de fragilitate fübítan- ä 3 tiz, Pfalmifta ait; 24nni mei, ftcut aranea medi- 1 ( 7czmod.x. :'II)I. Ubique in cis veritas regnat, ubique iabuntur. Quid aranez tela frapilius, quid T 3 vita r * p ï ISO Bibliotbece Manualis Concionatoriee Vita hominis corruptibilius? In hoc fpeculo XVIII. Perfpicuum-ä&, fpirituali le&tio-$. Chry- no mifer homo cum nactivitatis füze vultum con- ne animam fan&ificari, & gratiam Spiritusfoft. hom. fan&i affatim infundi. 31.in Jo. fiderat, (cilicet qualiter natus, quam fragilis; quam vilis, vel quid futurus aliquando, com- XIX. Qui facro rum ftudiofus librorum, Idemhom.« m dic i i poteft amator Chrifti, fecu p.. de Pfeudo- pun&tionem & pocnitendi voluntatem con- jure etia roph. trahit. dum quo d di&um eft a Domino: Qui diligit" S.Thoma X!l. Commendat fcripturas ratione prin- mes, fermones meosfer*vat-, €9' qui diligit me , d;'li- in 2 Tim.cipii, fi enim confideras principium habet pri- getur a Patre meo. XX. Ubicunque Verbum Dcei legitur, ib i Thom. yoit ]. C, 3.v.16 vilegium füper omnes, quia aliz funt tradi- qui malos Kemp ep. 44. dlfc- h t2 per rationem hamanam,; facra autem (ícríi» Spiritus fan&tus occulte operatur, e difcip. p 3tura eft divina. 2.Petri 1. JNon enim «olunta- de peccato redarguit, & bonos pe * r fpem & l » lo p coníolationem fcripturarum [f ie bumana allata eft aliquando propbetia, fed Spiri- : COnfoytat ; u tu S. iafpirati locuti funt. fantti Dei bomines,. Job. amplius proficiant. gä XXI. Non mediocriter folet illuftrare, &S. Climac.. 4 32. Infpiratie Dei dat intelligentiam. no SAugii. XIIL. Nequaquam dicendum eft, quod ipfe colligere mentem le&io, verba enim Spiritusgrad 37« fancti funt, & le&tores omnino dirigunt &* 39« & de con-. non fcripferit, quandoquidem membra cjus moderantur. m fens. ev- id operata funt, quod dictante capite cogno- ang-C3$. yerunt. Quidquid enim ille de fuis factis ac XXII. Sacramenta fcripturz , qua exte S. Bonzv. äh rius videntur arida, intus fuünt viva, & hocf. 14. He- dictis nos legere voluit, hoc fcribendum il- 5. AU!WL [ .]is, tanquam fuis manibus imperavit. - dixit Salvator Judais: Scrutamimi foripi tras, Xame f.21. & (te in quibus vos putatis vitam eternam babere ; nul- '"llel lanl 1dem in XIV. Jure itaque Sacra Biblia definiens prafat. fümmus ecclefiz paftor Gregorius, eas vocat la alia fcriptura vitam dat nifi hzc , unde T viventis ad creaturas miffam. Pfalmifta ait: Vévifira me fecuridum eloquium — €àl gleí.ord. epittolam Dei iuum.. Et Auguftinus, litterz, inquit, qua de civi- YO tate coelefli nobis venerunt, ipíz funt fcri- XxXill. Hzc eft illa Turris David, que & di- S..Thc;ma i pturx. Easdem diving fapientiz fontes, pu- ficata efl cum propugnaculis , mille chypei pendent Vill. c. 1. nulla eftl enimin Dom. z. rür teumque aquz falientis in vitam &ternam, ex ea, omnis armatura fortium , tentatio, nulla adver(itas, nullum infortu- Quadrag. leg cenfet Philo Carpathius. Alioqui enim, un- lyrent: ) de tantum authoritatis & dignitatis culmen nium, nulla calamitas; cui non facra Ícriptüe Qu r & u ra medatur, & füccurrat confolatione, con- &en toto orbe obtinuiffenr, tot lingug, tot gene t€S, tot 2tates pro divinis oraculis illas fufcee filio, vel alio quopiam remedio. lu$ s. d XXIV. Mens tua divinis fe voluminibusS. Petrus ^. piffent, in his totius falutis proram, puppim- que collocaffent, easque hzreticis ut muros occupet, his intenta pervigili femper inftan- Dam. 1. 6. *3 aheneos oppofüiffent, ac pro illarum verita- tia perfeveret. His antiquus infidiator, cum eP«25- te videt intentum, velut hoftem fugit arma- te tot fubiiffent martyria? Quis unquam pro Socratis, Platonis, vel Ariftotelis fummorum tum, & timet contipnuus aggredi , donec te confpiciat his telis, & impenetrabili, ut ita b ) philofophorum placitis, ad igues; ad. beítias; W $.« ad cruces usque decertavit. L TNTR fatear ; lorica muniti. . Uhilitas lectionis. IN Damnum. Snärag. . XV. LeGionis facre cognitio, cultoribus i intellectum d ( Abb.c. 4. fuis feníüus acumen miniftrat , Leütionis olbfc-enæ.' C in Reg.$. multiplicat, torporem excutit, otium amo- XXV. Tu, qui pro tuo proprio & fpec jali Petrus h Bgm. vet, vitam componit, mores corrigit, falu- hr brem gemitum facit, & lachrymas compun- peccato tam gravia paflurus es, quam &o corde producit, loquendi tribuit facun. viora pro multorum peccatis exípectas, qu Q- gonfcff. Cr. i l diam, xterna laborantibus promittit premia; rum innocentiam argumentofz libidinis aftu- "* fpirituales divitias auget , vaniloquium, va- tia fübvertifti, illüd ad camulum tuz perdi- tionis accedit, quod cum princeps (actus fis nitatesque compefcit, & de(iderium Chrifti, Pa atrizque cceleítis accendit. Sodomorum & Gomorrhz, immunditie tug (t dü.c. 2'10 | difcipuli poft te fedebunc in cathedra pefti- M Qu $. Gteg. XVI. Ibi fentimus quantum proficimus. l. 2. mor-. Narrac autem geftaSanCtorum, & ad imitatio- lentiz, ferpetque peftis cancerofa in multos, hi C€o I* ut veniat füper te, omnis fanguis eorum, ü nem corda provocat infirmorum ; dumque il- lorum victricia fa&ta commemorat,contra vi- quos corrupifti. hi tiorum przlia debilía noftra confirmat, fitque XXVI. Quis 2 ftimare fu,fH&it', quam exe- Ibid. ET verbis illius, uteo mens minus inter certami- crabiliter damnabilis fitapud Deum & homi- Q na trepidet, quo ante fe pofitos tot virorum nesHerodiana crudelitas,qua pueros occidit, ( fortium triumphos videt, Nonnunquam ve- atque malitia Pharaonis, qui fubmerfit parvu- ili :yo non folum nobis eorum virtutes afferit, los Hebrzorum? Et illi quidem non anima- ] fed etiam cafüs innotefcit, ut & in vi&toria rum,fed corporum homicidiz fuerunt. Quan- l 'fortium, quid imitando arripere, & rurfus vi- to ergo deteftabilius eft eorum non dicam ho« l deamus in lapfibus, quid debeamus timere. micidium, fed parricidium, qui tot innocen- l, thil Petrus XVII, Difcurre fcripturarum amoeniffimos tum animas occiderunt! Procul dubio, quan- io t 5 lo Celfenfis campos, lege tanquam apis, & reconde in to excellentior eft anima corpore, tanto infe- hi l3.9P:32:3]veolo memoriz fuaviffimi odoris flores, liciores Pharaone funt proditores, & damna- caftitatis lilium, olivam charitatis, patientia biliores Herode. Putas, quod diíIimulando di Fefam, uvas fpiritualium charifmatum. tranfeat, & non requirat Deus de manu tua; Y quod A - «N Iït:;lu: LXXXI V Le&io ]þmtualis 151 lSu chfy. sf lom, quod in mncupif&entiis, & imm r unditiis tui$ brz fügate fuerint , lurhehäue & hoti;ïam sllm Jo. nobi!iüïma ejus periit creatura ? veri Dei fibi acquifierit. «;Idclhhüm( -VII. Vi&orinus celebris illius fæculi ora- S.Aug.1.2. 5' IV. .A jPfoph, tor, in cujus etiamnum viventis honorem , conf. e. s. Romz publice ere&z fuerunt (tatuz, ut fan- Eä;—:m P/LA SA CRA. &us Auguflinus in fuis confeffionibus tefta- * IThon, Ujus. tur , poítquam prius in infidelitatis przcipi- Manfi tr, tiis oberraffet, tandem facrofandis libris per- p q. L (Cu m omnis Chrifti a&io, noítra fit ihg volutis, ejusque intellectu ab eternz verita- de díip, 44. difc. 1. flrudio , haud immerito affirmari . ( CIl' .0 1 " tis luce illuftrato, victas dans manus, per poffe videtur , quod Chriftus ad legendum , facrofan&tum baptifmi lavacrum fub Chrifti - fcripturasque facras explicandum , fynago- vexillo conífcribi fe fecit. (S. Clinic, gam ingrediens , infinuare nobis voluerit,. - VIII. De S. Eugenia fimiliter legitur, quod, Manfi 1, e. serad $, le pro (tabilimento & incremento fidei , bo« i. norumque morum ecciefiz fug , cujus fynae- cum antea Philofophiz operam dediffet , tan- goga figura erat , de facris profpexiffe volu- dem in epiftolas S. Pauli incidens , ejusque dogmata in illis legens , intelle&u fuo ita iis « $ Donyy, minibus , fuoque exemplo ad eorundem le-. Cb u Hee &ionem nos invitaffe. adhzferit, ut cognita idolorum falfitate aquis . T, Xim, fe abtluerit baptismalibus , tandemque pro . $. Auguft. .. 1]. B. Virgo quando legatum illum ccele« f. 21. de (tem exce fidei confeffione füum in tormentis fangui-. pit, qui verbi incarnationem eidem E mgiv. * '"*annunciavit , le&ioni prophetiz Prophetz nem proftitueric & vitam. j Evangelici actualiter intenta erat ; unde ad. .IX. S. Domna, virgo -iri,fidelis; primariahmmn.. eam Íe convertens S. Auguftinus inquit : Re- füperítitionum idololatricarum presbytera ,293. n £« $ Thoma volve, o Maria, propheticam leCtionem, quz ut annales perhibent Ecclefiaftici , pariter ad i Vill. c.1, ipfam plenitudinem paritura eft Propheta- Chriftum convería fuit, per A&uum Apofto- pinDon.1, rum ; kecole in libro !(aiz Virginem, quam : licorum le&ionem. Unde poftmodum in legifti ,. & gaude, quia tu effe meruifti. dogmatibus Evangelicis a fan&o Cyrillo Epi- l j Ri | In Vremïar.- ques *ür ie / 4ll.. Novi, inquit Barry, quendam e focie- fcopo Nicomedieníi inftru&a , & fimul cum la de(lein du tate noítra, qui ante mortis arciculum affir-- Eunucho , quodam in íacrofanQto lavacro mavit , fe nihil unquam aut legiffe, aut au- regenerata fuit. Imo fanctorum librorum 263 Dery livre $. 9. lectio ita eam illuminavit, calefecit, atque diiffe de rebus geítis San&torum, quod non " Dam» l. 6- aliquoties in vita conatus fuiffet exercere, eo inflammavit, ut ea, quz in ACtibus Apofto- mep.29. licis legerat , imitari certa , totam fübítane l quo, quo vitz fuz conditio toleraffec. tiam fuam , inter pauperes diftrahendam , Urilitas. i ad di&ti Epifcopi pedes detulerit. . Mortuo a S. Auguft, lV :S. :Auvgu[ïinus herefi -Manichzorum autem fan&o Epifcopo illo , in locum ejus l. 8. con- imbutus , & fidei Catholicz inimicus ,. ad. fübítitutus fuit Antimus, tempore cojus inde feff. c. 12. perfectam Dei notitiam illis verbis, tolle, lege, Eunuchus (hoc namque illi nomen erat, ) & inductus, tandem, ut ipfemet dicit : Arripui, dicta domna , eo quod Chriftiani effent, de- aperui, & legi , quafi luce ferenitatis infufa lati fünt; quare przfedus cubiculum illius cordi meo , omnes dubitationis tenebre ce- ingreffüs , opes inquirere coepit , fe delufus, ciderunt ; Mox enim , ut epiftolas fan&i nil nifi fi uram reperit crucis a fidelibus a(- Pauli legere coepit, aliquod animz fuz lu- fervari fo i tam , librnum A&uum Apoftolico- jj Pams ,U de men communicari fenfit, cui cooperando ,. rum , duas füpef pavimentum exp/icatas ,confcfï. illos poftea fapientiz fulgores fibi acquifivic, - ftoreas , thuribulum fidile, lucernam & py- : Xt. quibuscum univerfam illuminavit ecclefiam. xidem ligneam , in qua (anctiffimam afferva- bat Euchariftiam ; ut juxta fzculorum illo- J — VE GUCRIMADE DMH ERNPUEKTCACTUNITUSRRTRDEDUSANCES $.ChryC - V. Eunuchus reginz Candacis , cum non b apud Man- haberet five Chrifti, five nova legis Evange rum confüetudinem , ferociente perfecutio- fi diíc. 2. ne fe ipíam communicaret. Ecce vobis ad- [4 [ licz notitiam , ac proinde fpiritus Sanctus mirabilem ex codicum Sacrofanctorum lee j« eum per fan&dtum Philippum Diaconum in hac erudiri volens. difpofuit, ut aCtualiter le-. &ione hauftum fructum ; Vere equidem in lb, prafenti verificatum fuit illud P(almifle di- D &ioni lfaiz Prophetz fe applicarer. Quam Qum : JDeclaratio fermonum &uorum : illuminat , hiftoriam idem divus Chryfoftomus ponde- fnid rans, ait : Cum nondum haberet, qui viam: &$ intelletum dot paroulis. . 1mo non modo veri commonftraret, tamen legebat, eoque citius: Dei notitiam & lumen libri illius le&tio fan- ll* &z ifti attulit virgini, fed & infüper marty- l; confecutus eft ductorem. Novit propeníam H illius animam Deus, ftudiumque amplexus eft,. rii defiderio fu,ccendit.: ul mi(it illi Doctorem illico ; verum non adeft d X. Cum S. Bonifacius codicem Evangelio- Marchant. l Philippus, fed fp irigus ; qui monuerat Phx- rum fecum portare folitus , eundem quoque!n horto lippum adeft. ad martyrium contuliffet, isque dum carnifex paite o | ; Bar. anal. H nl VI. S. Juftinus Martyr de fcmct'ipfo in dia- enfem in caput martyris impingere molire- 430 6 5-]ogo conta Triphonem refert, quod, cum ad-- tur, libri obje&tu ab i&tu gladii fe tueri pararet, ' fi" | huc Philofophus gentilis exiftens , antiquo- illuftri miraculo factum eft (ut Authorqui-: (d» M rum doctrinis deceptus, in facra Biblia inci- - dam noftri temporis fcribit) quod, licet enfe: diffet ; eaque affidue pervolveret ; ab ejus peracuto per medium fe&us fit liber , nulla: do uem: L mcn';e & intelle&u omnes infidelitatis tenes - tamen littera ea fe&tione fit ab'oli.:a & Q ego L ^^. n Tn ^ pr. 152 Bibliotbece Manualis Concionatoriee. ego librum in prenobili Fuldenfi mohaü&rio Damnum profane le&tionis, á in Ger r "XVVI. S. Hieronymus de fei pfo fi C fï*ribï"t » $, Hier. ia merui. mania ; propriis þoculisngc;t*)ïnfpicerc | jo 'cum ante annós plurimos domo , parentibus; reg. mon, &« Bellov. l. XL. S. Dominici fan&itatem & perfedio- fororibus , & quod his difficilius eft , confue- fe 19. fpe». nem, illiusque principia & progreffus , Bello« ;tudine lautioris cibi , propter coelorum mere- m c. 14. vacenf(is collationum Joannis Caffiani lectio- gna caflraffem , & Jerololymam militaturus P ni precipue attribuit, dicens : Beatus Pater pergerem, bibliotheca , quam mihi Romz L noíter Dominicus, ut in ejus vita legitur , li- fummo ftudio confeceram , careré non pote- brum illum, qui collationes Patrum inícribi- ram. Itaque mifer ego lecturus Tullium jejus. g fn tur, ftudiofe legens, ac vigilanter intelligens; nabam. Poft no&tium crebras vigilias, poít la- falutis in eo rimatus femitas , ma chrymas , qu& preteritorum recordatione gï gnum per- A fedionis apicem apprehendit. peccatorum ex intimis vifceribus fluebant , Manfi difc. XII. Celebris quoque fuit mo dus ille, quo Plautus fumebatur in manus. Si quando in i f0 5.n7. duo divina providentia ufa fuit , ut fanctum memetipfum reverfus Prophetam legere coe« Ignatium de Lojola ecclefiz fuz compararet, piffem, fermo horrebat incultus: & quia lu- C0 men czcis oculisnon videbam, non oculorum W uod factum eít per libri cujusdam fpiritualis le&tionem. Quod vero ad przfentis materiz, putabam culpam effe, fed folis. Dum ita me L de qua agimus , propofitum vel maxime fer- antiquus ferpens illuderet , in media ferme vit, eft, quod lectio hzc animos in illo gene- quadragefima medullis infüfa febris corpus th rofos excitaverit, Nam interipfam le&ionem; invafit exhauftum, (ine ulla requie (quod dictu $ u ubi quippiam infigne cognoverat ; fiftere fe- quoque incredibile fit) infelicia membra de- cum iple czpit, deliberans : Quid fi precla- pafta eft, ut offibus vix hererem. ; interim Iu rum hoc fan&i Dominici facinus ? Quid fi parantur exequiz, & vitalis animz calor toto hoc Francifci Deo fretus aggredior ? Neque jam corpore frigefcente , in folo tantum te- cu pente corpuículo palpitabat ; cum fübito ra- bn vero, cum hzc & alia fibi multa proponeret, res occurrebat ulla tam ardua , tamque diffi- ptus in fpiritu, ad tribunal Chrifti pertrahor; Q cilis, quam non perficere fefe poffe generofa ubi.tantum luminis erat , & tantum ex cir- pï'! quadam alacritate confideret. cumftantium claritate fulgoris;' ut projectus Q Petrus Ab- : Xill. B. Petrus Abbas in no&te Dominicz in terram, fürfüm afpicere non auderem: In- be bas Clu-. nativitatis, fequentem circa S. Hugonem Ab- terrogatus de conditione ,. Chriftianum me fuac. L. 1. batem pariter Cluniacenfem obtigifle refert effe refpondi, at ille, qui prefidebat; menti« C mir, C. 25. vifionem. Diabolus ab omnibus monafterii ris.ait; Ciceronianus es , non. Chriftianus,: ] officinis propulfatus effe videbatur ;! ad quas ubi enim thefaurus tuus;, ibi & cor tuum. t fuerat molitus aditum: e capitulo excludeba- Illico obmutui , & inter verbera (nam cedi: l tur, quia ibi monachi fuas circa difciplinze me jufferat) conícientiz magis igne torque- VO monaíiice obfíervantiam confitebantur cul- bar, illaàm mecum verficulum reperens : In d pas ; exulabat e dormitorio ,' propter hone- inferno autem quis confitebitur tibi ? clama-. [ ftatis & vigilantit continuz merita; In re- re tamen ccpi & ejulans dicere: Miferere. ]ib mci,' Domine; -mifereremei j hzc vox inter; fe&torium quidem tentavitingreffum;ubi gula Tat. predominari folet, fed etiam & inde maxima flagella refonabat. '"Tandem ad przfidentis: hr genua provoluti, qui aftiterant, przcabantur;: cum confufione profcriptus fuit. Aft in vir- & tute cujus id fa&tum fuiffe putatis ?. Audite ut veniam tribueret adolefcentie ,. & errorb dei ipfümmet Authorem , fed ibi etiam tot obi- locum poenitentiz daret , exacturus deinde: il ces ex divinorum leGtione librorum , tot cruciatum, fi gentilium aliquando litterarum: trabes ex devotionibus auditorum , tot repa. libros legiffem. . Ego qui in tanto conftrictus: p N gula offendit ex charitate fibi fervientium, articulo vellem etiam majora promittere, de-. No ut nullo modo ultra procedere jerare coepi; & nom.en ejus obteftans, dicere:: 3 prævalcns, Domine, íi nunquam habuero codices fzcu- fani retro cogeretur redire. hi Vita S. XIV. In vita S. Francifce Romanz legitur; lares, aut (i legero, te negavi. . In h&c Sacra- Mmü Francife! cum SanGtahzec fpirituales aliquos haberet li- menti verba dimiffus revercor ad füperos,. & lt 16 ) Inte Roman. l.pros , dgemones in hoc folicite incubuerunt, mirantibus cun&is, oculos aperui ; tanto la- 4 20 c' !50 ut , fipoffibile foret, aliqua eorum folia refol- chrymarum imbre perfufus ,. ut etiam incre- Trat & 19. Cau veret, & abjiceret ; quin & alia quadam vice li- dulis fidem facerem ex dolore. Nec vero fo». brum,quem manu continebat fpiritualem ma- por ille fuerat, aut vana fomnia, quibus fzpe: ret deludimur. Teftis eft tribunal illud ,. ante. fam trona fanGriffima , quemque a&tu legebat, fpi- ritus nequam eidem auferre conati fuere. quod jacui ; Judicium teftis, quod timui ; Ita . der Surius 11, mihi nunquam talem contingat incidere quz- 0b Febr, XV. ]n ais S. Saturnini fequens legitur confpicuum miraculum : In medio foro ci- ftionem; nam fateor vulneribus habuiffe ple- . hij vitatis Abitinenfis coeJum ipfum pro. divinis nas fcapulas, plagas fenfiffe poft fomnum , & ümF fcripturis dimicavit ,. .cum enim Fundanus, tanto de hinc ftudio divina 1 egiífe , quanto . k&] ejus urbis quondam Epiícopus , eas fcripturas mortalia ante non legeram. W frat hifto- Daron. an;. E magiftratui exurendas tradidiffet , & magi- XVI. Sophronius fequentem na flratus facrilegus jam igni opponeret ,. fübito riam : Abbatem Cyriacum die quadam juxta 429. J imber fereno coclo diffunditur , ignis fcriptu- Tordanem convenientes, hanc ab ipfo accepi- pli ris facris admotus extinguitur,grandines adhi- mus relatam vifionem ; viderat enimAbbas ille a f infomno mulieré quandam in vultu honeftiffi- m EVCEM Wq bentur,omnisque regio ipfa;pro fcripturis Do» ela- lltei minicis, elgmentis furentibus, devaltabatur, . mam; purpura amictam, atquf: ex utroqu terc ' lmp m* 7iuus LXXXIF. Le&w Jpiritwalis. 153 DTM à tere a duobus preclaris viris ftipatam, quo- LN. V. rum unus S, Joannes Baptiíta , alter vero S. v l E' I$ m Joannes Evangelifta erat.— Egreffus igitur e u cella, inftanter ab ea petii, ut ingrederetur, .EXEMPLA PROFANA. Utilitas. l fed invitàntem me repulit; dum vero preces meas folicite repetens , dicerem , ne quzfo Alboranus Turcarum füb,pbbna cäpïtis,mna 1 avertatur humilis factus confufus , ipfa fer- . omnibus Turcis omne librorum genus a. n. g. le ventem füpplicantis affedum videns , vulcu prohibet; cujus ratio eft , quia hoc modo l« ad feveritatem compofito refpondic : Habes omni fuperiori lumine & notitia , quz a li- Ls intra cellam inimicum meum , & vis ut in- bris facris & fpiritualibus addifcitur, defti- o grediar ? & his dictis abíceífit. Ego vero tuti, facilius fe:in tenebris ignorantiz pofi- n animo afflicto , intra me ipfum difcurrere tos, ad À quzvis precipitia perdpqi permit- Qa CO»pi , quonam peccato hanc repulfam com- tunt. " merui, non me accuíat confcientia alicujus Ii. Diogenes Laértius nafrät; quod Zg;tae"-ïnvi— contra ipfam commiffe transgreffionis, cer- noni oraculum cónfulenti, quomodo vitam'' £enonis - tusque fum in cella mea neminem przrer me fuam.ita dirigere poffet , ut diis & homini- " ? ij ipfüm reperiri ; demum vero diligenti circa bus in cun&is aQtionibus füis placeret, ab u$ me ipfum facto examine nihil inveni , quod eodem oraculo refponfüm fuerit , hunc íe tu ipfam potuiffet offendere. Sed quo putaris finem affecuturum effe , (i fxpe cum mortuis Qe ipfum confilio ufum fuiffe , ut fe confolare- tur?- Nimirum fciens in libro 1. Machab«o- ageret, quorum verborum fenfum hunc effe facile intelligebat, ut fcilicet libros, quorum jj rum fcriptum effe: Habentes folauio fanttos libros, authores ut pluri-mum mortuir (unt , affidue il qui fant in manibus nofiris ; ad illos S. Abbas re- pervolveret. r currens ; pro coní(olatione affiidti animi li- lu / Damnum.w j brum quendam fpiritualem legere czpit. h Quid autem inde confecutum fuerit, ex pro- III. Nabuchodonofor horrendo plane mo-Mauf dif, priis ejus verbis percipere libebit, dicitenim: do in belluinos mores transformatus fuiffe 3- n. 9. e ln ï Cum ergo vidiflem me nimio mcerore abfor- legitur e Diocletianus prius corporis tabe, beri, fürgens coepi librum , ut legerem , ut nt lingua vermibus corrofa, mentisque iníania W per hujusmodi leCtionem dolorem meum, correptus vim fibi ipfi intulit ;; Et Proculus Cogitationesque repellerem; Librum autem , Lä Genferici W/andalorum regis minifter , fibi " illum mutuo acceperam a D. He(ichio Presby- fruftulatim linguam dentibus lacerans, fce- tero jerofolymitang ecclefie : evolvensque daque morte fuüblatus eft , eo quod facra vo- a f. librum , inveni duos Nettorii libros in £ine lumina flammi j voluminis fcriptos , moxque agnovi hunc verint. . s,.,vokracibus publicc concrema- Ín j effe inimicum illum $. Domini noftri geni- tricis femper Virginis. "Tunc fürgens abii ; IV. Henricus O&z;vüs rex Anglïäe d;amo- Iderh difc, ^ nis iaftinctu ab eccle(ia reced [s : n5 , ut religio- 16 n. 11. a librumque illum ei, qui mihi commodave- rat, reddidi, dicens illi : Accipe librum tuum,; nem. catholicam tanto irreparabilius profli- us garet , Carthufianos ( qui veluti validum un frater, neque enim ex eo tantum utilitatis quoddam propugnaculum , ad eandem fidem accepi, quantum detrimenti ; cum vero ille ori defendendam fuperftites remanferant ) pari- de detrimenti ipfius caufam fcifcicaretur,omnem illi rei ordinem retuli, qui zelo fueceníus; ter feducere volens, primo quidem non blan. m protinus illos duos Neftorii libros ex volumi- dimentorum ufus eft lenociniis , non ftragi- 'ü bus, nec exiliis, vel aliis (imilibus perfecutio- ne precidit , eosque igni tradidit , dicens: Pa Non manebit in cella mea Doming noftrz nibus, non bonis temporalibus eos deftituit; 'e nec in vincula conjecit , fed ut fidei integri- fancte Dei genitricis fem l]s micus. per Vi;rgi'nis kini- tatem ab illis quoque totaliter eradicaret , d. Manfx omnes libros.facros illis auferri precepic, XVIIH. S. Ignatius quoque fervores fuüo: & dilc 16 5 intepeícere fenfit, quando Barchinonz gram. firmiter (ibi perfuadens , quod hoc thefauro li« | 2. llis ecepto, excellentitlima quoque fidei mar- matice ftudiis iatentus erat , cumque cui " caufz tepor ille adícribendus effet, ignora-: garita pariter eripienda foret. Hac tamen f librorum rapina non contentus , plurimis ret , tandem unicam. hujus tepiditatis cau- p fam eífe advertit, quia videlicet Erafinum poítea vitam crudcläffime eripuit. j de milite Chriftiano manibus terebat, idque ECVE (ta ob teríam libri latinitatem , ex confeffarii qe fui confilio pariter & licentia. Quod cum jee fimpliciter feciffet , obfervavic illius libelli SIMILITUDINES. ledtione refrige(cere in fe fpiritum Dei, & Qualitas. 00 devotionis fen(im ardorem reftingui ; qua re animadvería librum de manibus omnino re- I. Qicut famem fentire, bong valetudinis cof- S.Ephrem, t D u q- jecit; & ita e(t averfatus , ut nec ipíe am- poris indicium eft, ita divinos fermonesto. 1. de ftudiofe, libenterque audire, fanitatis anime vita fpir. plius legerit ipfius authoris libros , & paffim "n a focietate noftra legi vetuerit ; & tamen li- maximum argumentum eít : Econtra vero! 33* ber ille de milite Chriftiano differebat ; fed quando ftomachus cibum nec appetit.nec reti- il f : licet materia net, malz eft difpo(itionis indicium ; nam jux« impius erat. pia cfïþþ, author tamen illius S naue lz. ta illum medicorum aphorifmum omni Íeacie d R. P. Lobn. Bibl. Man. Tom. 41 e^ — 154 .. Bibliotbec: Manualis Concionatoria VIIL Sicut pi&ores induftrii, cum.ex ima- S.Bafil, ep; featío mala, panis autem peffima. Eodem unguem, ut dicitur , ex« de forma quoque modo, qui libros fpirituales & devo- ginibus imagines ad gmeüa tos legere naufeat, animam fuam petditz fa- primere nituntur , frequenter ad exemplarh [6 afpiciunt, lineamen ta ex illo omnia ad füam "! lutis effe indicat. Unde S. Ephrem ait.. Quan- do te a le&ione rerum fpiritualium abhorre- artem füummop ere transferre molicntes ; Íta ei, qui fe cupit omnibus arcbus effe virtue re videris ,. admonitionesque Ípirituales fa- um , tanquam ad ftidire , tuac animam tuam in g tis otnatum atque perfe W (tatuas quasdam animatas ac m obiles jugiter furetbe diffe morbum noveris. 3dendum eft, p iif j in San&orum vitas & mores intet $, Bentà. ( S$Baülep. ]L. Sicut nervi animz fünt orationes , ita illoramque probos a &us fibi confcifcendum, — ————— Ü atiter nervi, per quos oratio fübfift it, füunt 4 Ü 73. tf. ( f orfi- er imitationis ftudium. l48n t 5. adN;,lz.'Fi bri fpirituales , eorumque le&io ; & IX. Sicutferrum, nifi ufum habuerit, erugi- $.Aug. ss. tan id ipfüm affirmare voluit Bafilius mag nus, ifi divinis exercea- ex utroque l nem generat; ita & anima.n l( uando ad Nazianzenum ita fcripfit : Jatn tur le&ionibus, nafcentur ii li peccata ; £inc t*f 120 vero orationes leCtionibus fuüccedentes, re- dicat beatum, qui die ' eft, quod Píalmitta hunc | centiorem animum, vegetioremque accipiunt; no&teque legem Domini tneditatur. Cum enim le&io orationem precedat , hzc fluenta refidere fo- Gloffa in c. . X.. Sicut columbz juxta ab illa novos & vigorofos fortitur fpiritus. lent, ut volatilium avium i n aqua umbram $. Cant. Unde Cagdinalis Turrecremata. delectatione ia * * videant , & fic ungues vitant ; fic Sandti facra inquit : valet ad vires replendas. .. — fcripturis fraudes dzemon um proípiciunt, & .]II. Sicut una eadem fpecies Mannz aliis ä Origenes. ex deceptione, quam attendunt, quafi ex um- to. 9. in vermes & putredines generabat , aliis vero bra, hoftem c L e ognofcunr , & fugiunt. $ Tiomas falubrem cibum conferebat, & vitz neceffa- XI. Sicut in dura hyeme monachi libenter s. Ambrot, t a Ti qu. 9. 65 [ rium ; i:a & noftrum Manna eft verbum Dei, vadunt ad calefa &orium, ita viri Sancti frigo- apud Man- re hujus mundi durante , ftant libenter juxt 2 fi difc. 59. $ Bonax Í & apud nos fermo Dei, aliis efticita t r gd Aii'alu. f 14 bt .tem, aliis ad poenam. libros, ut illos legendo, & audiendo calefiant?- 4 -f'e: !;iecu'rre»n s, -ytver- in amore coelefti. P Manfi — .—- IV. Sicut aqua impetuo dilC. l 7. ram non fcecundat, fed potius femen fuffocan- XII. Sicut in carn alibus efcis alitur carb,s, Aug. f. ; n. 7* ita ex divinis lectionibus interior homo nue x12. de do, fterilem efficit, ita quoque mulcorum li- temp. -— CA u5 o brorum prepropera le&tio absque reflexio De tritur, & paícitur. Xill. Sicuc qui mittit in os fuum fragmen- Author. uila fa&ta , non toecundat animam fpiritu, & devotione ; imo quando tum panis, aut qualemcunque cibum,. primoop. im- ; que eam opprlmlt 1 molit eum dentibus, & ita demittit in ftoma- perf. hom, Ant, & confundit, dimus omne verbum ( di. *** Q5 13, $. Daáfil. "- N. Sicut florum , reliq ü i aul: Ug chums; fic & cumau CI IU camus nos; cum legimus) neceffe eft ipfum í ad odorem vel colorem, eít ufus , apes autem b1 þom. 22 meditari in ore (enfus,, & quafi quibusdam mel ex ipfis excerpere noverunt, fic & qui dentibus, id eft, tra&tatibus molere, & videre; f diligentes in.1 egendo exiftunt ,. non . folum Theophi- r quid eft, quod dicit, aut propter quam rem di- quod dulce , jucundumque fuerit , in eoru:n cit, Nam quemadmodum qualemcunque ci- li&tsins. v libris profequuntur , fed quandam ex g:is.ut":.-þ- bum nifi mafticaverimus dentibus , non fenti- Tinc; t litatem animo referre contendunt. mus faporem ejus, ita & verbum, nifi mafti- l tbidem. - VI. Sicut apes non omnibus floribus fimi- caverimus , isfum tra&tantes in nobis ; non H liter infident , neque ex eis , ad quos acce- poffurus.inceliigere virtutem verbi illius. dunt, omnia auferre conantur , fed quantum X1V. Sicut cuba fonans congregat milites, S Ephre f L de pat. & ip fis ad opus neceffarium fuerit, comprehen: fic & diving fcripturz ad. nos clamantes co- confümm.e nl dentes, re liquum dimittunt: fic nos etiam gitationes noftras congregant * ad timorem ut fobrii, fapientesque, quantum congruum Dei. Quemadmodum enim tu ba, belli em ff* : nobis propinquumque veritati e x ipfis fuerit, pore fonans, flrenuorum militum alacritatem P eríequamur , reliquum pratereamus. Et in adver(arios excitat . ita & diving feriprurz ficut in legendis ro(fis fentes vitamus ; (ic in te promptiorem ad omne opus bonum red- talibus fermonibus ; quidquid eft utile . car- o dunt , teque adverfüs improbas paffiones ac g pentes, noxium vitemus. - vitia magis animant corroborantque. TW:. h Manf VII. Sicut David Goliathum quin quä vla- CR N j diæu l 60 illis e torrente fuüblatis, eodem modo, inquit $. VH n * n ft. Ie 01'..' u Villanovanus , Chriftus damonem tribus au- MOTIV A. thoricatibus füperavit, Eadem quoque com- I ja utilitas ingens oritur ex bac le&ione , quam' Cafliodor, a ratione Gloffa his verbis utitur : David Go- l l iath tribus lapidibus e torrente proftravit, & I.QA Caffiodorus fequentibus verbis indi- apudMan- l -cat : Modo charitatem Dei & proximi monert ; fi dife. 1. Chriftus diabolum tribus teftimoniis de lege : Y Ben, David lapides e torrente fele&tos , in peram modo, ut fzculi peritura contemnas, infinuat ; "* ? $0. ad .T modo ut illam patriam recorderis, in qua ex Ior, füam paftoralem repofüit ; ita quoque Chri- ftianus in le&ione librorum fpiritualium feli. perpetuo manfürus, infundit. Patientiam monet, fpem tribuit, humilitatem proficuam ere debet orationes jaculatorias, & dogmata l Áithr ( utilia, eaque in mente & memoria fua repo- laudat, füuperbiam ruinofam femper accufat, 35- de ]i pias eleemofynas creberrime fieri er(uadet. nere , utinobviis occafionibus , tentationibus L . LJ erito the- S.Chryfoft. l V À nfeítatus, przfamptuofam illum & fuperbum S. Chryfoftomus quoque ait ^ d turarum hom. 3. in | t Quro COnffrcur $ divinarum ferip . le&io Gen, j ,Gigfmncm 'prolteþncrc;valcm i m* ï Titulus LXXXJV . JLeffio [piritualis. t55 "$bt ] .p, I dt fo "m lectios nam ficut ex illo,quisquis vel parvum vifcera, cum de divinis Scripturis cibum celo- r Aont(la fru&um capere vellet, multas (ibi parat divi- X quii perennis accipimus: lpía eft eíca , quz mVi(l. tias; ita & in facraScriptura, etiam(i in brevi vitam zternam tribuit. Similiter S. I(idorus s. Ifidor. : di&tione variam fententiarum vim,& immen- Pelufiota divinarum Scripturarum lectionem .5. ep.73. la fas divitias invenire licet. Re&te ergo Caflio- viaticum effe dicit, quo in hoc praz'fentis vi- d dorus ait: libros facros vocavit utilita;em t& ad patriam coeleftem inftituto itinere (u- " chriftianorum, thefaurum ecclefiz. ftentamur: lIta enim (cribit: facrarum Scri- : "Turrecte- Il. Quia.in [pecie utilis eff ad perfe&tionem ob- prurarum lectionem falutis viaticum e(Ie exi- ) mat in reg. tinendam , uti Turrecremata indicat dicens: flimat, ut, quz eorum, qui eam ftudio(íe & S. Bened. (Cxterum ad perfedtionem converfationis, C 23. tr. diligenter audiant, probitatis amorem, ac vi« Si. s'Augl $4. 1age quo feftinant, funt do&rinz fanctorum Pa- rie robur preclaris ac illuftribus exemplis trum; horum enim verborum hunc dicit effe paícat. Quod ipfuüm etiam Origenes confir- 4» Rrltoque »?C tet (120, fenfüum : Doc&trinz fan&orum Patrum fünt, mans ait: Si ad ecclefiam frequenter venias, Origenes lt in quibus legendum eft; & a quibus exem- aurem litteris divinis admoveas, explanatio- ho- 9. in Ve pla fümenda funt ab his, qui ceterum, id eft, nem mandatorum cceleítium capias, (icut ci- ad majorem perfedtionem converfationis fe- bis & deliciis caro, ita fpiritus verbis divinis « Chfain & m Cgt, ftihant, quarum fcilicet doctrinarum obfer- convaleícet, & robuftior effectus, carnem (i- ia vatio perducit hominem ad celíitudinem per- bi parere coget, ac fuis legibus obfequi. Nu- & fectionis; quz enim pagina, aut quis fermo trimenta igitur fpiritus fünt divina lectio, ( diving authoritatis veteris ac novileftamenti orationes affiduz, fermo doctrinz. His ali- non eít certifíima norma vitz humanz? id tür cibis, his convalefcit, his vi&tor efficitur, $. Thomas quod brevius S. Thomas quoque indicavir, di- quod quia non facitis, nolite conqueri de in- CT Ambrol, O tpud Mape in 2. Tim, cendo: Effectus hujusScripturz eft duplex, Ce 3. firmitate carnis. Hinc recte Hugo Vi&t. mo- fcilicet quia docet cognofcere veritatem , & net: Quoties nobis divina Scriptura legitur, tta f df 59 S.Bonav. fuadet operari juítitiam. S. Bonaventura nth 4 aut exponitur, cogitare debemus , quia efca f.14.hex. ob quatuor fines conceffam nobis facram fpiritualis eft, quz a Deo nobis mittitur ad Scripturam docet: Primo ad gratiam com: reficienda corda noftra. z 0385, Atg, f mendandam. Secundo ad introducendam VI. Quia utilis eff ad. [piritualia colloquia. i n[Li- | ls 112, de fidem. Tertio ad referandam (apientiam, temp. tuenda. HincS. Ambrofius monet: Et ideo di- .25- in diö N quz folum eít ifta. Quarto ad reftaurandam vinas le&iones tali defiderio & legere, &au- i eDe Autho, falutem, quz in illa (olummodo eít, & in noop. im nulla alia fcientia eft falus. b dire debetis, ut de ip(is in domibus vef(tris; & ubicunque fueritis, etiam loqui, & alios do- ya, Def. lo Ant. Pl. III.. Quia utilis ef? ad optima confilia da hda: uti cere poffitis; & verbum Dei velut munda dl 4l nor. ]. 3. C. l. Alphoníus rex Arragonizx indicavit, dicere animalia cogitatione affidua ruminantes; uti- m folitus, optimos confiliarios effe mortuos, li- lem fuüccum, id eft, fpiritualem fenfüm & vo- m bros videlicet de(ignans, a quibus (ine metu, bis fumere, & aliis Deo auxiliante propinare I6 Íine gratia, quz nofTe cuperet, fideliter audi- poffitis, ut in vobis impleatur illud, quod dl« Theophi- ret, Unde Theophila&tus: Quocirca, ait, fi Ícriptum eft: FEr calix meus inébrians, quam pra- : ( la&usin2. velis perfectus effe, & (anus, neque in trifti- clarus e[l. 3 Jli» Tim.c.3« bus contractus, has habe conf(ültrices, fcilicet VII. Quia libri facri. &? fpirituales funt opifto- f litteras facras ; ad imitationem Machabzo- la, & locutio Dei, uti $. Gregorius innuit di- 5« Gregor. 9n rum; qui licet undique ab inimicis premeren- cens: Imperator cceliy Dominus angelorum "4 €P-48* i tur, nihilominus gloriantes dicebant, /umus & hominum pro vira tua epiítolas fuas trans- ;CS, SEptrem , üe pi - babentes folatia fanttos libros . qui fünt in manibus mittit, & tu illas ardenter legere negligis? noftris. Quam eandem le&ionis facrz pro- Quid eft enim facra Scriptura, nifi quzedam ia onfimm prietateni & D. Chryfoftomus in quadam fu« * epiftola omnipotentis Dei ad füam creatu- m la per Genefin homilia adducit, dum ait: Vi- ram? Hinc & S, Ephrem dixit: GlorianturS Ephrem em difti, quomodo quacunque calamitate huma- & pa:ient, alii de magnatum , principumque ac regutm con:ol. It .nam naturam premente, conveniens ex fcri. familiaritare, & colloquio; at tu coram an- e 'ed. pturis antidotum accipere liceat, ut omais gelis Dei gloriare colloquens, & cum Spiritu j at vitz hujus repellatur anxietas. : S. per facras litteras conferens Thrrec. in IV. Quia utilis efl ad. demonis i nfidias cogno; S. eft, qui loquitur per eas. ; nam Spiri;uþs reg. S, Be- /cendas , é$' effugiendas; nam uti iterum Tur- VIII. Quia varias babet pravegativas pre con-S. Greg. ned.c.4. recremata dixit, calis lectio eft ficut alveus, cionum auditione, Nam r. libris facris Scriptu- Pref. in OfcA1» per quem fluit aqua, in qua folent refultare r& per veritatem infallibilem affiftit Späritus-—ïo'b' n imagines avium rapacium, & ideo viri fanCti S. cujus tamen affiftentia, quoad eos; qui ver- gm ao libenter legunt in libris fanCtis, ut intuentes bum Dei viva voce annunciant, adeo certa j ii in eis fallacias demonum, melius caveant. non eft: Etenim non de facrarum litterarum n t (j die h S. Bern. f, Hinc S. Bernardus quoque dicere íolitus eft: interpretibus & corm"nentatoribus, fed fcri- Q 5o. ad fo- Lectio & oratio funt arma, quibus diabolus ptoribus vel au&oribus S.Gregorius ait: Scri- TOr. 40 expugnatur. . pteres facri eloquii, quia repletiSpirituS. fu- jarm V. Ouia util w l is ff ad animam reficiendam: uti per fe trahuntur;quafi extra femetipfos fiunt; m 8. Ambr.£ S, Ambrofius advertit dicens : Negligit famem 35. de je- & (ic Dei fententias quafi ab iis proferunt. yfat, H corporis, qui pabula le&tionis intendit: nec 2. Non facilem adeo cum predicatoribus ver- Maná ditc,. ä jun. 9ml* ventris curam habere poterit, qui alimen- jde ni. bi divini, quantumcunque exemplaribus & 1. n. s. me « D tum verbi coeleftis acquirit ; ipfa eft enim re- fpiritualibus, ad bona illorum exempla appre- feQio, quz faginat animam, Í j hoti 3.m quz impinguat hendenda,coníervandi,nancifci poffumus oc- , Gd R. P. Leln. Bibi, Man, Tom. Ll ua caíig- 40 e , - —— L 156 JBibliotbece Manualis Concionatorice l T cafionems aut enim folitudinem amant, aut eam effe&tu operis fui cordi infixerit audiene [Ü tis. In dubium nequaquam revocari poteft, in contemplativa occupdntur; vel aliis corpo- g ralibus & fpiritualibus vacant mifericordix quin, quod $. Hieronymus, v. g. S. Bernardus, di operibus ; Hec igitur librorum bonorum eft vel S. Auguftinus, auct alii SS. Patres, & Scri- di prerogativa, quod cos tempore nobis quo- ptores in libris fuis tradiderunt; ipfimet ope- ribus fuis ftrenue fuerint executi; hanc au- pO cunque beneplacito pervolvere poflimus, Q quodque dum nobis maxime arridet; cum tem certitudinem in iis, qui predicant; mini- ht fan&is eorem authoribus converfemur, ho- me habemus , imo cum fummo ecclefiz ma- Ü rumque imbibamus fpiritum & devotionem, lo fpe numero experimur,; quod bene qui- v. g. S. Hieronymi;, S. Bernardi, S. Auguftini, dem verbum Dei predicent, & tamen pefli- n pf epernaró. S. Gregorii, aliorumque fimilium. 3. Concio me vivant. Optime proinde S. Ifidorus Pe- S. Ifid.1 2 ut plurimum nullum in aufcultante, quando lufiotaait: Vita fine fermone magis prodeffe €P. 275: ii 10 is diftra&tus eft, affert fru&um ; Interea nam- folet, quam fermo fine vita; nam illa etiam * que totum, quod dicitur, preterit & eva- tacens prodeft, hic autem etiam clamans mo- jilovo. Tf nefcit, quantumcunque cum fpiritu & ener-- leftiam adfert. Libri vero przdicatores fünt gia veritatem inculcare nitatur przdicator, muti pariter & loquaces, quia ad cor nobis f« 0331 f preterquam quod labilis (it auditoris memo- loquuntur: Loquentur tibi, & de corde fuo ria, vel etiam minime accedat difpofitus ad proferent eloquia: Imo libros fpirituales le- u divinum illud in cordis füi terra radicandum gentibus non Jam libri, fed ipíemet Deus li- femen: cum tamen econtra doCtrine affe- bris tanquam inftrumento utens przdicat, & q Gus, maximz pietatis chriftianz , veritates ad virtutem & profectum illos excitat. 7. Prae- zternz, ad placitum noftrum in chartis, quz dicatores nonnunquam plaufibilibus magis « u non prztervolent, indelebiliter reperiantur ftudent conceptibus, oftentationi ingenii, fa- Quintil. impreffz. Unde Quintilianus ait, le&io li- cundiz, memoriz, & do&trinz, magis ut au- ti inft. orat. bera eft, nec actionis impetu tranícurrit, fed ditoribus placeant, quam ut fpirituali anima- j It f . l1161« repetere fzpius licet, five dubites, (ive me- rum profectui de ervi ant, adverfüs quos Gil- Gillibertus bu Gillibertus moriz penitus affigere velis. Hinc & Gilli- libertus Abbas calamum fuum his verbis exa- Abbas 27. di f. in Cant. Abbas. bertus Abbas fapienter dixit: Bonum eft, (i cuit: Student magis alta, quam apta dicere, Qu f. 47* i (Cribantur verba,volat enim irrevocabile vere« facientes apud infirmas intelligentias mira- k Can;. bum, nifi fcripto mandetur. Scriptura ver- culum fuüi, non ipforum falutem operantes. bum & ftabile facit, & vifibile. Mandatüm Ex libris autem unusquisque eligere poteft paginz repofcetur, cum voles. Bonus depo- illos, qui fuz funt proportionati capacitati, fitarius eft liber, integre, quod acceperit, re- magisque proficui, libri quoque de vanita- fignanss cum voles, fumes: ubi voles, leges: te vel applaufü füfpecti non funt, fed veri- & . quamdiu voles, moraberis. Scriptura memo- tatis & devotionis funt inftrumenta, Pra- Türre, rig reparatrix eft, quia verbi réprefentatrix terea ex przdicatoribus multi (unt , qui po- ttt, t ep e(t. .'Tuto verbi taedicamenta illic condis; tius ob interefíe proprium, quam ob falu- 1 $B- | fervantur enim illzía. Si verbum medendi Con- tem animarum, przdicationi vacant. ttdid, C " vim habet, cum dicitur: cur non habet, cam tra quos Hugo Cardinalis, ad illa fe reie&ens & verba Numerorum. $. Swmne tibi duas tubas ar- Vr - legitur? Si bona curatio, cum dicis: cur non Manfi 6.c. bona, cum legis? 4.Quod Predicatores, Ma- genteas: ita [cribit: Prima tuba eft verbum ] d vi m n. 6. folit giftros fpirituales, exhorvationes & conferen- pr&dicationis , fecunda eft exemplum boni d tias facras, viva voce fa&tas, in noftro non operis. Tuba, per quam defignatur pradica- habeamus arbitrio, fiquidera hzc omnia tem- . tio, non refonat, ni(i vacua, & predicator Im pus, & locum, congregatrionesque illis prae- debet effe vacuus per rerum terrenarum nc- Miv Ícriptas habent, non vero libri, quos quovis gle&um. 'Tales autem przdicatores funt li- vis teinpore, & ubicunque nobis placet; cum bri, qui aliud intereffe non habent, prater- Manfi attentione & profe&u legere poffumus, ipfi quam animarum noftrarum falutem. D Chry- S. Chcyf. dit t1. Q docebunt te, loquentur tibi, & de corde fuo foftomus poftquam vanos rejeciffet audito- ho. 54. in l, hu Ibid. n, 7. proferent eloquia. j.Libriomnicum libertate rura applaufüus, tandem proteftabatur dicens ; C tií & differentia,depofito omni timore & humano Mea laus eft, & fümmus plaufus, fi quis a dj refpectu , os, a quibus leguntur, reprehen- vitiis ad virtutem convertatur. Hurc au- . In dunt & corrigunt; cum tamen ex alia parte tem finem libri facri infallibiliter affequun- L] alt per experientiam videamus, quod viris etiam tur, de qui bus proinde S. Bernardinus air: $. Bern. S p zelofiffimis nonnunquam animus defit, ut per le&tionem vitia deftruuntur, & virtutes 56* de mo- 0 e€ $i alios,& maxime períonas in dignitate pofitas, in anima nutriuntur. viv. & A » At earumque fcandala & iniquitates, velut alter quidam Joannes Baptifta, fermone perftrin- $. VIII. Weity, i ant. Hinc libri fpeculo comparantur, quod unicuique fine adulatione, omnique cum fide- N litate & finceritate proprios faciei defe&tus 'MEDIæ Q Caffianus patefaciat, dummodo illud infpiciat. 6. Ver- €oll, 11. 4dà lettionem utilitei peragen- à bum Dei predicatum alteri quoque fübjacet t Cs 4 incommodo, cujus libri facri & fpirituales dam. In fant expertes; videlicet defectibus eorum,qui Dactianus fi illud annuntiant. Nam;ut Caffianus ait, nun- Yatio, hinc Dacrianus Abbas dicebat: fi- Abbas in te quam erit efhicax inflituenus autboritas ; nifi -* cut Patres teftati fünt, utile eft; aleclione fpec. Mo. D adnach. * D.2 ä Ü Tituus LXXXIV.. Letiio [bi;-imzzs. | 157 ; ad orationem feu meditationem tranfire; & — VII. Ruminaæ;i létta, uti Joannes Ximenes Vita Alva- ) rurfüm ab oratione ad lectionem recurrere, Coadjutor e Societate JESU facere íolebar ;rez. c. 45. la ut, dum oratioleCtioni, & le&tio orationi lau- hinc ad lectionem fe conferens dicebat: Ea- dabili viciffitudine fuccedit, tollatur fafti- mus nunc ad ruminandum: Ovis enim, nifi ^ dium, animusque velut recens ad opus pro« ruminaret, non pinguefceret. Id ipfum etiam l« pofitum femper vigeat, & ex utraque fructus fuafit S. Ambrofius, confiderans preceptum s. Ambrof, l copiofior referatur. Et quid vetat, quo mi- illud aDeo populo fuo electo traditum: Omne, in Pf, 118. - nus in ipfa etiam le&tione breviusculas quas- quod ruminat in pecoribus, comedetis,inquit : Non " dam orationes fübinde formes, & ad Deum ergo perfun&torie tranfeamus, quz legimus, e' SO md. l 2' | per fan&ta defideria afpires? ut tunc tantum , cum legimus ea, in memo- [etQ 275 S.Bernard. IL. Certis boris certe le&ioni oacandum e[l: riam eorum redire videamur, fed etiam cum de vita fo- fortuita enim & varia lectio, & quaf(i cafu re« abeft codex manibus; tanquam animantia, s llit. perta, non edificat, fed reddit animam infta- qua probantur, & munda habentur in legé, bilem, & leviter admiffa, levius recedit a me- t etiam cum non pafcuntur, ruminare coníue- lg Bellov.l.2. moria. Qua propter &Seneca moralis, a Bel- verunt, ex femetipfis alimenta fibi recondita fpec. c.33. lovacenfi citatus, in epiftola 3. ait: [llud au- u proferentes; ita & nos de noftre memoriz Q. tem vide, ne leGtio ifta multorum auctorum, thefauro, & interioribus noftris ruminandum & omnis generis voluminum, habeat aliquid l. nobis pabulum fpirituale promamus. Hinc vagum & inftabile; certis ingeniis immorari, aliqui füadent, lectores columbam imitentur, & innutriri oportet, fi velis aliquid trahere, quz bibitura coelum verfüs caput elevare uod in animo fideliter fedeat. Pauloque poft folet, pofteaque iterum bibere: ita & ani- 5is adducit hanc (imilitadinem: Nil zque fani- ja ma virtuofa, poftquam libros devotos legit, lo tatem impedit, ut remediorum crebra muta- aliquemque applicatione dignum offendic tio, diftrahit animum librorum multitudo. ld fenfum, mentem ad Deum elevet 5 oportet 1. Gilibérti Itaque cum legere non poffis, quantum ha- lecta meditetur, pofteaque ad le&ionem re- bueris, fat eft habere, quantum legas; fafti- deat ; quod ad propo(itum S. Bernardus ac- s Bernard. dientis ftomachi eft, multa degufítare. Citat- commodam hanc adducit fimilitudinem: Inin c. 6. " f ia Cant, que aliam quandam ejusdem Senecz epiíto- omni Ícriptura tantum diftat ítudium a Cant. lam,quz eft 45. in ordine, ubi ita fcribit: Non lectione, quantum amicitia ab hofpitio, fo- i refert, quam multos libros, fed quam bonos cialis affeCtio a fortuita falutatione. Quem lt legas; ledio certa prode(t, varia delectat. eundem üïpervacaneæ circa multorum libro- tj Varro ad Themidem inquit: Sic multi libros rum lectionem applicationis abufüm Seneca Seneca d« deguítant, ut convivz delicias; fed cito trans- pariter deteftatur eadem fimilitudine, dumep. a. [ curía citius labuntur. inquit: ln peregrinatione vitam agentibus Y« 'Turre. IIL. Continuatim, & non faltando legere, Cepe hoc evenit, ut multa hofpitia habeant, nul- a crem. in enim intelli gentia pofterior dependet ex pri- las'amicitias. Idem accidit neceffe eft eis, W. reg. S. *'mis, & quia ficut in unoquoque opere cura- nedi&. C. ui nullius fe ingenio familiariter applicant, Jl tur inveniri fübítantia, ita univerfz do&rinæ ed omnia curfim & [ & difciplinz noverca eft. | properanter transmite tunt. ]« SDBernard, — IV. Eo affettu legere libros, quo fcripti fant s dm l. de vità nunquam enim ingredieris in fenfum Pauli, äj : IXO 0nt folit. donec ufu bonz intentionis in leCtione ejus; ASCETICA. ( & ftudio aífiduze meditationis fpiritum ejus í UI imbiberis. Nunquam intelliges David, do- L primis laborare debet afceta, ut dignam de S.s. Bonav, lte nec ipía experientia ipfos Píalmorum affe- - Scripturg excellentia e[limationem . concipiat, S. 13. in &us indueris. l. Sicque de reliquis. quem in finem ferviet illi, quod SS. Patres Hexamer. d | Manfi V. Cum bumnilitate legere; nam, ut Manfi re- pronunciarunt, & fpecialiter S. Bonaventura, diíc. 12. $ Cnt ] &e advertit,intelligentia (acrarum litterarum qui dixit : LiberScripturz eft reparativus to- | n. 2. humilibus premiffa fuit,quialicet myfteria al- tius mundi, ad Deum cognofcendum laudan- ['0- no ) [ Uen: 15; tiffima & imperfcrutabilia revelentur iis, qui dum, amandum. Sed & S. Laurentius Jufti s. Lauren- $4 divinis in litteris ftudent; magis tamen eis;qui nianus, fan&tz paginz, inquit, potiffime bo- tius Juft. in affi(tentia divina confidanr. Unde Salvator nitatem conditoris commendant, ^ Noftramde caft. 40 ait: Zbfcondifli bec a [apientibus , & revelajti ea voluit per has Deus erudire ignorantiam, in- connub. un $B. À parvulis. EcThomas a Kempis monet,;inquiens: TP formare fidem, fpem folidare, ablactare a vifi-^ ! * $0. deime Si vis profectum haurire, lege humiliter. bilibus, & invifibilibus pafcere. Prorfüs totus ( 05 s. Atha' VI. Bene vivere; ut monuit S. Athanafius di- df) beftt W. czcatus effec mundus absque adminiculoScri- ä naf l. de cens: AdScripturarum imaginem,verumque pturarum, quz confundunt errores, iniquis incarn, intelle&ctum, opus eft vita proba; animo puro, fupplicia minantur zterna, juftisque pramia & virtute, quz fecundum Chriftum eft. Et pollicentur perpetua. Singulariter vero hoc in matullistiE i paulo poft fubdit: (ine pura mente, & San&to- genere notandum efít, quod S.Thom. Vill. fa s.Thomas rum imitatione , nemo comprehenderit San- pienter pronunciavit, qui, cum ante dixiffet : Villan. &orum verba. Quemadmodum fi quis intue- Arsartium eft,fervireDeo; füprema fapientia, conc. 2» in ri velit folis jubar,oculos plane detergit,atque Ícire bene vivere ; fihanc nofti, etiamfi cetera Pom . 1. in fplendorem redigit,quantum poteft ad ejus nefcias, fapientiffimus es; qui hanc nefcit, u re« fimilitadinem , cujus confípiciendi defiderio quidquid (ciat, ignorantiffimus eft ; hancom- actlllïu' tenetur, fefe purificans, ut ita oculus jam lu- nes Chriftiani profitentur: Quid enim aliud f Abbas M " :R Chri ftianifinus,. nifi ars docens homings pne p mini rþdditur, »xlumen folis fzontemplctur. u35 1 10 Chu . Pie L d —— Bibliotbece Manualis Concionatorie 158 Ü pie vivere, placere;& fervire Deo? poftea hzc &ore: Illein perfectione religiofa fe profeciffe f h verba fübjungit: Nam hujus artis regulas & Íciat, cui de imitatione liber hic valde place- recepta docetEvangelium,&Scriptura facra. bit. A viris religiofis laudari hunc libellum lL rationabile eít, fed valde mirum apud infide- n II. - No[Je debet , quos libros pracipue um ipfe le- gere, tum aliis fuadere debeat ; quos quidem Ni- les in pretio effe. Narrat idem Henricus,quene gu dam exordine noflro navigafle redimendo- ronus ad tria revocandos putat, nempe ad S. Scripturam; quz ficut alios libros dignitate rum captivorum gratia, Argirium Mauritaniee K (quod oppidum Alger vulgo dicitur, eftque d & utilitate longiffime antecellit, ita merito etiam prz reliquis füadenda eft illis, qui capa- piratarumMaurorum receptaculum mariT yre ces funt: AdSS. Patres, de quibus loquebatur rheno infeftiffimum) ab rege; qui chriftianus $ S. Philippus Nerius,quando dicebat,legendos fuerat, in Bibliothecam introductum: porre- E effe libros, qui a littera S. incipiunt,in horum Gos illi varios codices vifendos, atque in his Á enim le&tione pietas & devotio non folum non libellum hunc de imitando Chrifto vulgari t vacillat, fed magis ftabilitur, & augetur. Et Turcarum lingua converfum. . Qui rex illud l« tandem ad libros alierum fcriptorum, prece- adjecit memorabile: Pluris fefe unicum illum a pta afcetica & exempla falutaria continentes, facere, quam reliquos omnes Mahumetano- t inter quos collationes & vite Patrum przci- rum. $.lgnatius nofter, quod aliis fuadebat ( pue commendantur ; quid enim hz aliud fünt, faciendum, ipíc przftabat, qui quotidie ante Dil $. Bened. inquit $. Benedi&tus , niíi bene viventium & prandium caput unum ex hoc libello legebat do in c.7. reg. obedientium monachorum exempla;,& inflru- €0,quo difpofita fünt,ordine,poft prandium al- p menta virtutum? Hinc ex eorum le&tione $. terum,quod fortuita codicis apertio dabat,in- N Thomas Aquinas,S.Dominicus,S. Fulgentius, veniens in eo femper materiam (tatui pracfenti accommodatam. 'Traditum hoc eft memorix g 'S. Philippus Nerius, Spiritum fan&itatis pr«- be cipue haufiffe fcribuntur. Sed & libellus de pofterorum a .udovico Gonzalez, qui Joan- M imiiatione Chriftli a Venerabili Patre Thoma nis III. Lufitaniz regis rogatu, S. Ignatii vi- g p Kempenfi fcriptus prz reliquis commendari tam ac mores obíervaverat. In archivo ro- hu Apud Ni-tmeretur. Eft enim, tefte Bellarmino, opufcue mane domus hec obfervatio manuícripta hü gron. tr.3. jum utiliffimum,& jure in tota ecclefia fummo confervatur. Addit Petrus Ribadeneira,eidem ib c.3.f.189- ompium confenfü receptum,& frequentatum, S. Ignatio placuiffe adeo lectionem hujus li- N & in omnes linguas converfum. Ego certe ab bri,ut multorum judicio, vita ipfius facta ef- adole(centia,& usque in (enectam hocopufcu- fec imago viva do&rinz libello inclu(z. äarr:dlus; lum fzpiffime volvi,& revolvi,& femper mihi t0.5,] PI, novum apparuit, & unc etiam mirifice cordi B ANoffe delet , quid de profafvzommvlz'brorum.Nigrömii r 6j2 hp meo fapit. Georgius Mayr noftre Societatis, lectione féntiendum /fit ,. idelicet [1 falutaria princi- tra&.afcet. " qui eum Grzcum fecit, in omnes propemo- ia moralia contineant, po[Je eos licite & cum frutius €3« & - qü fif$ dum variarum nationum extra Europam ubi- legi; (ic enim fuadet inprimis authoritas mul- || que fparfarum linguas translatum effe affir- torum Patrum fpiritualium, qui magni fece- [ ]i mat. Qui dire&orium exercitiorum confcri- runt Philofophorum de virtutibus doctrinam. pferunt, canti eftimant hunc librum, ut eum DeS.Bafilio nihil attinet dicere,qui docetmo- Qu unum leo bel o i permittant ab eo, qui facit exerci- dum exprimendz ex illis utilitatis; quoties (& tia in hebdomada prima, quo tempore quzvis S. Hieron. axiomata Philofophorum produ- alia lectio inaterdicitur. Ludovicus Pontanus cit, ad probationem faarum conclufionum? g in vita Balchafaris Alvarez tradit his verbis il- quoties S. Gregor. Nazianzenüs, atque Am- p lius viri fpiritualis de hoc libro magnam opi- brofius? S. Dorotheusin domefticis cohorta- Tüt di nionem: Ejus fententiis frequenter utebatur tionibns, tanquam apis argumento(ía, dicta in exhortationibus, eo quod cordi adhzre- Philofophorum decerpebat, atque diícipulis ab Ài fcant, Deusque illas imprimat bono affectule- porrigebat. Neque vero Patres antiquiores gentibus. Et cum eíf«c Vifitator Provinciae tantum id przftiterunt, fed etiam recentiores ?h tr Aragoniz,fecit,ut in ea agnofcerent ejus libri Magiftri.S.Bernardus ad fratres de monteDei, ufüm, cujus emolumentum experientia illi precepta fcribens vitz religiofz, monitum de h U perceperunt, invenientes finguli, quacunque viro gravi, fibitanquam pzdagogo & cuftode ex parte eum aperirent, quod animz fuz con- cogitationum conftituendo videtur a L. Sene- Md ht veniebat.De eadem fortuita libelli hujus aper- ca fumpfiffe, verba item ejusdem Philofophi tione & le&tione cum aliquo fpiritnali proven- fua fecit, ubi differuit de ele&tione fpirituali. In tu, extat item teflimonium Hermanni Hugo- Umbertus pariter, JoannesTurrecremata,Lu- QU ] nis fcribentis hzc verba: Multos dicere tre- dovicus Granatenfis, Senece fententiis fuos Iüi fpirituales tractatus afperferunt; Suadet id ls . quenter audivi folitos, fe ex libello Thomz a &pitiy Kempis fic (fortuita le&tione) quzrere in moe- ipfam deinde etiam fructus fpiritualis, quem pudliy für rore coníolationem, neque fere unquam falli. a fe colle&tum electione Philofophorum mo- Gif, i Q Multa quoque de laudilibus bujus libelli Hen- ralium, fancti viri teftantur. B. Auguftinus I val ricusSommalius nofter in epiftola dedicatoria agens de ledtione libri Tulliani, qui dicebatur Q illi przpofita: Inter cztera, totius chriftiange Hortenfius, & continebat exhortationem ad lt philofophie compendium eo contineri, non- philofophiam, inter alia multa, quac de com- H ni(i parum pio difplicere poffe; non modo fa- motione animi füi ad amorem fapientiz, & i miliarem, fed etiam ducem vitz,ac magi(trum ejus iminortalitatis , excitata per eum li- effe oportere : Quod de M.Tullio Quintilianus brum, hzc ait: Ille vero liber mutavit affe- pe pronunciavit ; ille fe profeciffe fciat, cui Cice- &um meum, & ad ce ipfüm, Domine, muta- vit preces meas, & vota ac defideria me fe- xo v.aldc placebit; dic/i poffe verius de hoc aus ' cit; * 159 . Tituläs ALXXXIN. Leö?iokf;]þb*ituäiis. t cit alia; Viluit mihi repente omnis vana rzque virtuti chri&ianæu, auferendo ab illis, Ípes, &immortalitatem fapientiz concupifce - quidquid. eft reprehenfibile.aCtionum profa- bam , zílu cordis incredibili , & (urgente narum, hominum gentilium , & , ut facer u jam ceeperam , ut ad te redirem. . De $, Ca- l textus ait : feparandum eft pretiofum a vili. xolo Cardinali tres cjus vite fcriptores , Au- . guftinus Valerius Cardinpalis ; oculatus teítis; IV. Neffe debet , quis pracipue finis leGkioni buic Alcuinusl. frafigendus fi£, nimirum is ; qui ab Alcuino de virt. & Carolus a ba(ilica Petri Epifcopus Navariz , ac foannes Petrus Gluffianus tradust , .eum indicatus eft, dicente : Ille beatus eft , qui Vi* €- & ü divinas fcripturas legens, verba vertit in ope- delectatum tum aliorum: bonorum Philofo-. S ra. Hinc & S. Hieronymus hortatur: Memi-8. Hieron, phorum moralium do&rina ,'tum precipue neris Dei illa verba effe ,. qui legem füamapudManfi Stoicorum fententia; lecitaffe frequenter H non folum fciri , fed etiam impleri jubet. 3Pfe. r Enchiridium Epicteti, cum Cardina!is Romz " juvenis degeret , ejusque precepta per id Quid enim prodeft, inquit S. B.cmardus,sfne.rnard le&ione continua tempus occupare; San&o« de fchola tempus obíervare vifum. . Horum librorum rum gefta & fcripta , legendo transcurrere, cauftr. le&ione atque ítudio fatebatur fe mirifice in- j nifi ea etiam mafticando & ruminando füc- citatum ad. comprimendas animi perturba- cum eliciamus , & transglutiendo usque ad àt tiones, ac perfectam ejusdem moderationem £ cordis intima transtnittamus ? Certe , qui ApudMan- comparandam. Pudet Religiofum quemque, facras litteras legit , neque quod legit, ad/ dife. n, "N nifi fa&us (it effrons , attente confiderantem. 1. aCtionem confert , fimilis eft ei, qui crebro !* documenta vite melioris ; quz. de Philofo-- feminat, merit nunquam ; Itemque mulieri, l. phia morali petuntur , rationi non parere; qus parit femper , fed natos illico fepelit; ut l] quam Philofophi non pauci (ine lumine evan.. d gelii ducem ac magiftram fequebantur,.| Eru- re&te quidam contemplativus dixit. beícit vir ipgenuus ac perfectionis amans, le- V. ANo[fe debet , quo ordine fibi fabferviant leftio, S f!emaid. ]« gens heroicas virtutum actiones quorundam weditatie, €9' oratio 5 quem quidem $. Bernar. .. c. ) Philofophorum , nec finit fe pacienria incom- dus indicavit , dum dixit : Le&tio quafi foli-- ü modorum a Socrate , conteinptione. rerim dum cibum ori apponit , meditatio mafticat, humanarum a Diogene, ítudio paupertatis & frangit ; oratio laporem acquirit. Unde &ldem de ls ab Epicteto, amore veritatis 3b Ariítotele alibi dicit: Sed & de quotidiana le&tione ali. vit«folitar. f. füperari. . Quis vero modus in his authori« quid quotidie in ventrem memoriz dimittene bus legendis (it obfervandusin (imili le&tione, dum eft, quod fidelius digeratur, & furfum JBarradius prudenter indicavit Seba(lianus Barradius di- revocatum crebrius ruminetur, quod propo- t9. 3. . 3- cens : Legendi quidem funt Ethnicorum li- fito conveniat ,. quod intentioni proficiat , M Nigrin Tetridalct, "Y * 34 "- bri, non quidem lafcivi ac turpes, fed ii quod detineat animum , ut aliena cogitare qui aliquid utilitatis, non lafcivie , Chriftia- non libeat. jyfeg u . nis adferre poffunt ;5 quo autem modo (int : NI No[fe debet caujää , Que fa]lidium creant,üugo Vi&. legendi ,. Hieronymus docet , propofita fimi- a lettionis , ut eas removere pojjt ; quas breviter in-1. 5. erud. " litudine ex libro Deuteronomii , capite.2 1. dicavit Hugo Victorinus, dum dixit : Lectiodidafc. c. uo loco precepit Dominus, ut captam in duobus riodis animo faflidium ingerere folet,?- * bello pulchram foeminam, uxorem nemo du« & affligere fpiritum , qualitate videlicet, (i cere audeat , nifi prius cxífariem raíerit, un- " obícurior fuerit ; & quantitate, fi prolixior DJ gues circumciderit, veftemque , in qua ca- exflitetit, in düoutroque , magno uti mo- pta eft, depofuerit. Idem in libris Ethnico- ] deramine oportét, ne quod ad rectionem P rum faciendum ; Radenda fünt & exploden- da multa, quz a chriftiana fide vel caftitate quzfitum eft , fumatur ad fuffocationem. ] abhorrent, multaque circumcidenda inutilia. VA. ANoffe. debet , quid. dicendwm [it. illis , qui lis Audiamus Hieronymum : Quando, inquit, objiciunt y* fe mon inteligere. atis , quz legunt. 6 Philofophos legimus , quando in manus nos Quem ad finem conducet, quod in vitis Pa- 6s ftras libri veniunt fapientiz fzecularis, fi quid wum legitur , quod fcilicet quidam mova- an in eis utile reperimus , ad noftrum dogma chus apud S. Aríenium conquerebatur , (ibi e convertimus : $i quid vero füperfluum , de facrarum literazum , quas & noffer & didi« le idolis, de amore, de cura fzcularium rerum; ciflet , intelle&um perdificilem effe, & re Q hzc radamus, his calvitium iaducimus, hzc ipfa experiri fe , quod exilis admodum con- hi in unguium morem ferro acutiflimo defeca- folatio ex iis ad (e redeat, eaque de cauía ll S. Franci- mus. $ed & S Francifcus Salefius ejusdem animam fuam vehementer turbari; Ad quz U fcus Sale- fuit fententiz, hinc fcripfit fequens inonitum. Arfenius: Fili ri , neceffe eft, ut magno n fius l. z. Et de hiftoriis profanis quid dicam ? bonzne cum ardore meditationi divinz do&trinz in- epiftolar. id fünt, an malz? bonz funt utique, fed utene fiftas : Audivi enim ex Abbate Poemene , J ypudMan- dum eft iilis, quemadmodum fungis , id eft, aliisque Patribus, quod ferpentium incanta- fl ditc, 13. l B. 3. valde raro, & folum ad excitandum appeti- tores ip(imet verba , quibus ferpentes effafci- us tum, & tunc quidem etíam convenit, ut nant, non intelligant , ferpentes autem au- Ul bene fint digeftz , & przparatx , &, ut S. dientes verba ca incelligant, eorum vim pere il Hieronymus ait, precidendi fünt illis un- cipiant, eisque obediant. Idem & nobis fa- m- gues & capilli, quemadmodum Ifraelitze mu- ciendum eft, etiam(i virtrutem & efficaciam lieribus captis, quando eas in uxores acci- facrarum litterarum plene non intelligimus ; li peré volebant, folebant facere , id eft, to- attamen virtutem verborum diaboli perci- ss cenncmmrvmmeeemee m momem n r piunt & fugantur, fen taliter accommodandz fünt Evangelio , ve« d '$. X. E [e. e ii d ! Bibliotbece Manualis. Concionatofia 160 5 x VI. Sapicntiüïmus qpidam aliquando di- Hügo —— T LLANEA ET CONCEPTUS xiffe fertur,. fumma lapientia , loqui cum Vi&. 5. de MISCE fapientioribus fine voce. Quo & Hugo Vi« erud. di- fenDd " PRAEDICABILES. &orinus , ubi de chriftianz diíciplinge &d3le* * 7* mlip,sac anlita:. Ícientiz facre profeQtu. tractat ,^ refpexiffe videtur , ait. namque : Hzc vero ícientia S, Chryf. b D.' Chryfoftomus confiderans, quod He- if ho, 41. in -brei prima vice miraculofüm & in- duobus ;modis comparatur , videlicet ex- Matth. ufitatum Mannz cibum videntes , attoniti di- emplo &!doctrina, utrique autem bono- n xerint: Aanbu, Manbu? id eít , quid eft rum librorum ftudium & lectura opitulaturs hoc ? ad noftrum profeé&tum fequentem inde Exemplo, quando SanQtorum fa&a legimus ; doctrina, quando eorum dic&ta ad difciplinam eruit moralitatem : Ut quotiescunque audi- mus verbum, vel etiam quotiescunque legi- noftram pertinentia difcimus. mus verbum , admoneat nos iplum nomen VIi. In Luciferi contra fe infultibus, Sal- Manf E requirere , quid eft hoc, quod audimus? vator nofter, ne füccumberet, non una, feddifc. 16,n. vel quid eft hoc, quod legimus? .. trina vice facram ebjecit fcripturam. Hisque - f lo fuo armis dexterrimis vicit , fugavitque inimi- $.Bern.de . II. Deus enim in Levitico hoc popu &al.clauft, divinum preceptum impofuit : omne quod cum infernalem : Pade fatane €c. tunc reli- quit eum diabolus. Certum vero eft, quod f habet divifam ungulam , & ruminat in peco- ribus, comedetis; quia omnia in figura con- omnis Chrifti a&io, noflra fit inftrructios Ac li tingebant illis , ideo Philo Hebrzus illius proinde a dzmone fe tentari permifit, cujus ) precepti declarans myíterium , Deum hoc vi&tor effici voluit , facros ei libros objicien- d precepto infinuare voluiffe dixit , non füffi- do , ut nos doceret , quod per horum libro- rum lectionem aftuti ferpentes evadere pof- 2 Pw S. Chryf. cere , ut cibus verbi Dei , quo noftra alitur fimus infidias & infeftationes. ho. $2: i anima , deglutiatur , fed infuüper neceffum Unde Caje- f Joan. eft, ut ruminetur, ad hoc, ut in noftram tanus ait : Difcamus hic omnes arma noftra Manfi convertatur fübftantiam,& alimentum : Unde effe facras fcripturas. Cornelius Janfenius díc. 16 ; Diog. La- & Diogenes Laertius, Philofophus mertalis , exinde eandem pariter deducit moralitatem; 1 12; inquiens , nulla contra diabolum efficaciora er;ius. de bonis libris per nos ledtis agens, id ipfum Q pulcherrima hac confirmat fententia: opor- efle arma, quam fcripturarum meditationem b tet ifía animo potius, quam chartis inícrt- & verbum Dei , quod eft gladius fpiritus; bere. Aít prz omnibus vcritatem hanc quam omnes facile refecans cupiditates carnis, fug- clariffime expreffit D. Chryfoftomus , dum geftionesque diaboli. 5.'l'homas de Villanovas. Th. vil. in concione in primam dominicam quadra-lan. conc ait: Hortor, ut lectioni vacetis, fenfus im- bibatis, eosque veftris inícribatis mentibus, gefime , eandem ponderationem his . verbis 1. in Dom. fe proponit : Valde nobis in hoc Chriüüs com- !: Quadr. quod cum Judai neglexerunt ; libros mani- ü nibus ferre jubebantur : Nos vero non in mendavit facram Ícripturam ;; dum omnes manibus, fed domi habeamus , imo cordi- iftos diaboli conflictus facra í ritatibus füperavit. fcriptu;æ auth?fä, 4l bus, ut oportet ,. infcribamus , hoc enim P Ji acto abíterfis vitze prefenris fordibus, futura Damnum -vetite le£lionis. : b " - VHI. Nota efthiftoria, quam liber Jo fl*läeï:Origenæ r ona confequermur. d Uiilitas. tradit de Achan; qui furro fuo contra Deihe. 7. in & Boue .wHl; Dasesdiotir ing fünt,quinque frciba , pteceptum admiffo, populi illius, qui ma- Jotue. 0 gnis paffibus ad térra promiffz acquifitionen f. s. Dom, quibus tota fcriptura comprehenditur; Quz 4« Qusdr. (ant hc? crede, fuge, age, tíme, appete: properebat , victoriofum flitit curtum. . Cir- Crede in Deum; Fuge vitium; Age bonum; ca quod factum admirabuadus Origenes, ta- Time fupplicium? Appete premium , volo lem format difcurfum :: Videamus peccatum quinque verba hzc (eníu meo loqui. ejus quale fit; füuratus elt regulam auream, $. Tieron. lV. Sapiens ( Lector ) tefie S. Hieronymo & pefüit eam in tabernaculo füo. Non puto; O—Ó——— — in Reg. nunquam folus eft, habet fecum omnes, qui in illo furto parvi auri, tantam vim fuiffe pec- Monach. bonifíünt, & füerunt; & animum liberum, cati, ut ram numerofam Domini ecclefiam' quocungue vult, transfert; quod corpore macularet. Sed videamus, neforteinterioris non poteft , cogitatione comple&titur , & fi intelligentize fit tanta ac tam gravis ácerbitas Multus decor eft in verbis, & " hominum inopia fuerit , loquitur cum Deo, ifta peccati S nf nec unquam eft minus folus , quam cum fo- multa in Philofophorum vel Rhetorum fermo-. d (kfml lus fuerit. ne pulchritudo;qui ormnes de civitate Jericho; 8. Iüdor- lp V. Obtentu orationis (monet S. 1fidorus) id eft, hujus mundi homines. Siergoinvenias 1.de of- ne perdideris ledtionem , quia non femper apud Philofophos perverfa luculenti fermonis bi Q fic. Ecd. eam quilibet paratam poteft habere , cum affertionibus decorata, ifta eft regula aurea, €. IQo orandi poteftas in promptu fit, ne putes par- fed vide , ne te decipiat fulgor operis. ne te it Memen- Qu vam naíci utilitatem ex leQtionis auditu , fi- rapiat fermonis aurei pulchritudo. uidem oratio fit ipfa pinguior , dum mens to, quia JESUS anathema juflit effe omne l l, de N recenti le&tione faginata, per divinarum re- aurum , quod in Jericho fuerit inventum. Si "6 g M& ia rum , quas nuper audivit imagines , currit; Poétam legeris , modulatis verfibus & prz- W Nam & Mária foror Martliz , qua fedens ad fulgido carmine deos, deasque texentem , in pedes JEfu, forore negle&ta, verbum inten- ne delecteris eloquii füavitate, regula aurea Q tius audiebat , bonam partem fibi elegiífe cít; fieam füftuleris , & pofueris in taber- naculo tuo , fi introduxeris in cor tuum ea, u Domigi voce firmatur. qua e - j Tiulus LXXXIV.. Letiio fpiritualis. I 6I Hlpo quz ab illis afferuntur, pollues omnem eccle- Vià, $d XI. S. ]oännes Apo&dlus in Apocalypf(i tbidem. &ttd, d. fiam Domini." Hoc fecit infelix Valentinus.& hanc fibi vifionem in fpiritu oftenfam eífe E - Bafilides , hoc fecit & Marcion , Hzretici. fcribit : Pidi, & de ore draconis , &9? de ore beflice PetrusBlef- : 1X. Qusrunt nonnulli , cur demones.a egre[Jos [piritus tres immnundos, in .nodum ranarum. fen.Ep.56. corpore hominis obfeffi, a Chrifto exire juffi, Porro per hunc draconem Rupertus Abbas potius ab eodem petiere licentiam ingredien- damonem intelligit, inquiens : Draconis no- diin porcos , velutin centrum ipforum, quam mine diàbolus fignificatur;. At vero quid hz in alianobiliora animalia? Hujus utique caufa ranz denotabant ?. Idem venerabilis Author non eft alia.' quam quia libri obícceni & tur- fÍcribens füper caput trigefimum fecundum es, fapidiffimus funt demonum cibus, qui- lib. primi Exod. & füper praefatum Apocal. b us ficuti porci glandibus fatiantur , quibus textum , per hasce ranas lafcivorum Poéta- S. Hieronymus in epiftola quadam , ad S. rum libros , & tra&atus intelligendos effe, M Damafum., libros lafcivos (imiles effe dicit: dicit ; De his enim idem Rupertus ait : Ro- ii &c proinde Petrus Bleffenfis in epiítola qua- gitant [piritus immundos afpirare fibi, facri- :10 dam , ad ejusdem nominis M. Perrum Ble(- lega prafümptione deos appellantes, cum dz- feníem ,. eum a le&ione librorum profano- mones f(int. Hi autem ex ore draconis in- rum, in facrorum & fpiritualium lecturam fernalis egrediuntur , quia libri & poemata exhortans, his eum verbis affatur : Exi, quz- illorum veri funt demonis partus. C —— - 0 fo, de foeditate porcorum, nt pafcaris in de. Damnum negletie, lettionis facre. liciis domus Dei; meafà enim facre Scripturz — XILO Holofernes Bethuliam invafürus, quo Judith. «e. contra omnes fpirituales nequitias tibi. parata putatis ufüs fuerit ftratagemate ? dum cir-7- V 6 eft;: Ideo -menía tabernaculi ad Aquilonem cuit per &yrum , reperit , quod.fons ; qui pofita memoratur, proptetea fcriptum eft ; influebat , aquz duc&tum illorum a parte au- Mznüi. ib. Parafli in confpettu ftrali extra civitatem dirigeret, & incidi prz- * x tribulant me. - meo menfam 'adverv'[us. &0$ , quz cepit aquzeductum illorum, . Philifthzi pari- Manfi difc. 16. X. Perfona quzdam fide digniüïmä retu- ter populum ele&um . devincere volentes, lit; quod ; cum eo tempore, quo energu- omnes gladiorum & lancearum fabros & ar- h. 12» menus quidam exorcizabatur , ad eundem tifices e terra Ifrael evocarunt : Porro faber | quoque locum curiofitatis cau(ía juvenis qui- ferrarius noninveniebatur in omni terra!frael, caveant enim Philifthiim , ne forte facerent ) dam ftudens conveniffet, demon eidem cum magna benevolentiz fignificatione occurrit , Hebrzi gladium aut lanceam. Nunc igicur dicens : Beneveneris , mi dile&te Presbyter, tam Holofernes, quam Philifthzi , inimicos TT « an, conc. qui miffale meum in finu tuo femper tecum figurabant infernales , qui aquaeductus inci- ; 1 inDon defers , alludendo ad poéma Ariofti , quod dere conantur, armaque auferre ; fcilicec li- , 1 Qd femper fecum habebat', quocunque iret: brorum facrorum lectionem , aut abolere, Unde non fine caufa author quidam fe le- autimpedire: Ita namque Glofía dictun: li- &ionem profanam füpra modum deteftari, bri Judith textum , & illum alium libri re- ait: Sicut enim Chriftus (uos habet Evange- gum interpretatur , dum ait : Hoc enim ma- liftas, ita quoque damon Evangelio tot Poe- xime diabolus ftudet , ut do&trinz fluenta, tas & authores obícoenos & profanos , veluti & virtutum arma auferat, & fic evitiam (uam "Origets totidem Evangeliftas fuos opponere ] 7 in " : ZA ZA AR L L^ ; t : ifur. in interitum (ervorum Dei velociter expleat. AAX UER A UAR , [olüt, e d G v S282 e2 XX d € NT 0909:'06:09:0000000090 Bd N o9990 S LXXXV. L " | * A ETFT AS, l.glE R quem hortatur Apoftolus dicens : Nunc vero s, Cor. 8 e & fa&to perficite, ut, quemadmodum prom- v. 11. /QUOAD ESSENTIAM. v Definitio. ptus eft animus voluntatis , ita fit &perfi*cien- di ex eo, quod habetis. ä I $. Auguü. Divifío. ; ft virtus, ad lib eras : largitidnes pbcü- . de defin. niarum , (ine fpe retributionis, incli- Duo fünt genera liberalitatis, Cicerone te- Lif,, 1. de fte, unum eít in dando beneficio, alterum in offic, nans. Vel, ut alius definit, eft ha- bitus virtuofus in querendis erogandisque pe- reddendo. Illud in noftro eft arbitrio, hoc ne- gare non licet viro bono, fi quidem finegravi ä cuniis decorum fervans ; atque adeo initer ava- damno przítare poffit. ritiz & prodigalitatis extrema confiftens. Pe- cuniz autem nomine intelligitur , quicquid zdtius. N v, ln L. r. de pecuniis zftimari poteft, S. Ambrofius notat, I läona fua Chr ifto , pauperibusque ad offic. c eam etiam benignitatis & beneficentiz nomi« ufüm fine tedio communicare. J 58 & 30 ne appellari ; Benignitas quidem, fi precife II. Eadem pro Dei honorr, & proximi ütj- d in affectu confiftat (neque enim fatis eft, in- litate, liberaliter impendere. - quit benefacere , nifi id ex bono fonte, hoc III. Effe fugitantem litium , abhorrentem eft, bona voluntate proficifcatur) beneficen- ajurgiis, & fuo jure potius cedere , quam ii C LI tie vero fi effectum cum affectu jungat , ad aliena jura pulfare. IV. Prz- &. P. Lo'bn. Bif)i. Man. Ton. 41 e e 165 JBibliotbece. Manualis Concionatorie Ü IV. Prevenire pteces alterius ; nam, ut VI. Nunquam.eít vacua manus a munere, $. Greg. l. x fi arca cordis repleta eft bona voluntare. 19. tnot, J pB recte Poéta cecinit : jl Gratius eft donum, quod venit ante preces. VlI. Nulli parvus eft cenfus, cui magnus V. Liberali & benevolo affe&u offerre $ e(t animus : ne de rei familiaris menfüra pene st Q pu De viduis.nam liberalitas , tefte S. Ambrofio non cumulo det modus pietatis. patrimonii , fed largitatis definitur affectu. Viil. Majora qui dem fünt impendia divi Nut j tf tum, & minora mediocrium : Sed nec difcre- VI. Cito offérre , quod dare quis decrevit; Ü mam , ut Seneca reGte dixit, duplex fit boni- : pat fru&tus operum , ubi non deeít affectus as, cum accedit celeritas. operantium. n qu XIL. Non diu differre negationem, fi dari bü In epift, non poteft, quod petitur ; nam; tefte Caffia- TX. Non putemus aliud, dum benefacimus S.Chryfoft, no, honef(tius eft negare, quam longos ter- ddam benefi hom. 27. fit aliis, quam quod magnum quo n 4minos dare ; quia m inus d,ecip.imrw,» cui ce- cium apud. Deum deponamus. Nam ipfi fü- in Gen, us leriter negatur. mus, qui beneficio fruimur, & m ; ultum "lugri Vitl L 4' | $& v inde nobis conciliamus. 14 m - X. Parva ex voto offerentis fiunt magna vler, im q EX $ SCRIPTURA. munera; confümunt autem authorem 'fuum, ferm. N Qualitas. ^ nt extorta. ] 'guæ —c-onüiteri - . Dignitas. 'Ech 35* )lo j n"*ani'datO:-hil arem fac vultum tuum, & I ) V2 lle XI. Juftitia & beneficentia tam imm oftä- La-&ant. l. in exultatione fanctifica decimas tuas. fet Ibid. v.10. ll. Bono animo redde gloriam Deo: & les fünt ; quam mens & anima, quz bonis de iraDei, non minus primitias manuum tuarum. .operibus fimilitadinem Dei affequitur. q Xll. Nihil tam divinum habet homo;, lbid v.14. 1II. Noli offerre munera prava , nequ : Hift, $u -«enim fufcipit illa . ( Deus ). quam de aliis benc mereri , tametfíi ille ma- p2 li UM Utilitas. jora , hic minora bcncücia-confgratv, utere 1 AT que nimirum pro viribus. !] J Prov, o1,. IV. Munus ab'ï'c'onditum;cxfïnguïc iras, & XIIL Hac eft felicitas co mes; hzc efts. Gregor. - V. 16. hr donum in finu indignationem maximam. omnium virtutum laudatiffima: hzc affidec Nyff. ir dil V. Quioditayaritiam, longi fient dies ejus. Deo.& magna eft cum ipío neceffitudine orat. de A8.2o.v. 'VI. Beatiuseft magis dare, quam accipere. pauper. Ws $35. amand. W VII. Alii dividunt proprio ; & ditiores coajun&a, $. IV. Prov. i, fiunt ; alii rapiunt non füa, & emper in V. 240 egeítate fünt. EXEMPLA CAT HOLIC A. Mu Eccl Á 35. VJII. Da Altiffimo fecundum datum ejus; X. nulla in re ardentius & effufius Jovius in du v. !3. & in bono oculo adinventionem facito ma- I. l—?ïaco quam.ad liberalitatis gloriam anhela- Leon. X, nuum tuarum ; quoniam Dominus retribu- P vit, eos principe loco indignos exiftimans, l. 4 fia tor eít, & fepties tantum reddet tibi. qui.non benefica manu facultates fuas ero» Dignitas. E garent, Purpuream crumenam quotidie. au« n Ecc. 35 TIX. Oblatio jufti impinguat altare; &odor .reis nummis fibi repleri jubebat, ad incertas i* v. 8 fuavitatis eft in confpe&tu Altiffimi. exercendz liberalitatis occafiones. Magnum 1 seteranorum militum ac exulum alebar nu- Luti, AV./ 8- X. Sacrificium juíti acceptum eft, & me- Opiít, tz. d moriam ejus non oblivifcetur Dominus. merum: nihilque vehementius contendebat, 136 illa quam ut nemo calamitatem & fortunz ad- £ : 5. ll[b veríz maia ii Coniiupda patecietur. lanta ide agraítium popuiorum gratulatione atque lz- i OEX $S. PATRIBUS. titia accip:cbatur , ut cuncti ejus adventum ti : Qualitas. fe vel fertiiifIimis metfibus fertiliorem fentire Vilä D ! OT 8, Ambr. ffe&us divitem collationem facit., aut faterentur , utpore qui fenibus ac pueris ef- l- | PX de l.A fufis in viam , ac ruftica munera offerentibus 9. ts offic. pauperem, & precium rebus imponit. tit Hinc Chriftus duo zra viduz illius divitum non modo pecuniam largiffima manu offere- muneribus prztulit , bat, fed eiiam appellando, quanam in re r qm'a,:totqm illa, quod acrius premerentur; & virgines quidem dote —— Cib habuit , contulit. 0b Tbidem. Il. Non eft perfecta liberalitas, (i ja&äntiæ przbita füblevaret, affeQtis autem morbo & magis caufa, quam mifericordiz largiaris. Af- &tate, vel numerofo: familiz onere przgra- f -vitatis zs alienum protinus diffolveret. Qu fe&tus tuus nomen imponit o eri tuo. Quo- s modo a te proficiícitur, fic j imatur. I1. S. Nicolaus, Myre Epifcopus, cum co- Surius in idem!, de 1iI. Nemo gnoviffet , civem quendam tres filias fuas ob vita 6.Dee, po viduis. plus tr'ibuint, quam qui nihil fibi tür reliquit. inopiam proftituere cogitaffe , per trinas no- $. Bern. IV. Nemo invitus benefaciat, etiamfi bo- i&es tantum pecuniz clanculum in ejus do- L] reg sd Lugen.num eft, quod facit , quia nihil prodeft fpiri- mum inj ecit, quantum..abunde füfhciebat . d 4 tus timoris , ubi non eft fpiritus charitatis. :ad . omnes tres.dotandas. k $. Ambr. V. Etiatn bonorum operum fumptibus im- 9. w. de offic. moderatum effe non:decet. | Pulehra libera- ^EXEMPLA DOMESTICA. L Qp litas etiam- erga : pauperes menfuram tenere; *it abundantes pluribus ; non conciliandi fa« Ignat,ius:«..mi-nuti(ïïma;-quæquc;ginquire- Lanciz. nb ] Ws um: fpe- opufc, 13. lab voris gratia ultra modum fluere. - agzmrlad;w.ncg.ciïitaten/;. Ífubditor i ! : ,&an T. 3-27- Ó Tiuus LXXXV.. Liberalitas. - 165 M &antia. Et cum P. Polancus ad.mïratus tantam humanumque fecerit , publici. tamen ztarii 9 Ugt, J diligentiam quzreret,cur non immediatis Su- ratione habita, ut, quamvis imperaret, íciret $ perioribus tales curas relinqueret? refpondit tamen moderatum fe prudentem le que Reipu- E ille, fcias, Polance, me ita erga omnes affe- blice difpenfatorem effe debere. Qum effe,at libenter fcirem, fi poffem quoties .1l. Clemens & Ptolomzus JEgyptiorum Alex. ab l pulex mordeat in nocte unumquemque e frae Reges, adco benefici erga alios extiterunt, ut Alex.l. 3. Ntfm' 35 tribus meis. Ex eadem charitate & liberalita- inde Beneficorum co du pl iM te emptori domus profeíTz przecepit, ut ex Evergetz diéki. ) tribus veluti claíTfibus rerum venalium in fo- 1H. Cyrus Per 3 farüum rex null"üfh in fuos li- ro nihil emeret pro cibo & potu noftrorum, beralitatis genus prztermifit: non pecuniam, qued effet in prima claíTe pro folis Cardinali- fed amicos, quibus ipfe plurimurn divitiarum SSCiyts [ 00 . bus aliisque ejusmodi viris principibus expo- contulifiet, fuos effe thefauros ducens, * fitum ; nec ex tertía pro folis pauperibus & ! mendicis ; (ed ex media,ex qua pro mediz fore $ : VIII : tis hominibus cibus potusque emi confuevit. Vita 1, 4. SIMILITUDINES. . II. Francifcus Borgias iter ingreffurus Co- & A il €. 7- lle 3- miti negotium dabat, ut de tenui viatico Qualita;. l (ttn, quemvis mendicum obvium indonatum abire I "icut illi ; qui in cert aminibus &ultitiæ S.Gregor, . ne fineret, ea tamen moderatione adhibita, 9 ut a mendico etiam profectam eleemofynam "^ premia proponunt, tuba liberalitatem Nyff. in fuam: indicantes omnibus in palzftra decer. orat. de b&i&:nr. l appareret. Si nihil, quodaliis largiretur, fup- ijde i, peteret,animo lztus, quod fponte inopiam ef- tantibus pecuuiz largitionerm pollicentur, at- pauperib, que dénünciant; ita bencficentia omnes in fet amplexus, mente hzc agitabat: i effet, y uam libenter tibi darem! . - miferiis pofivos ad fe vocat,non vulnerum aut plagárum przmia, fed zzrumnarum & incom- " . Hift. Soc, . Íil. Cum P. Franciícus Villanova,ut ddxijc— 3 modorum remedia accedentibus impertiens. lr' |p.2. L 1. fticis,quos regebat,melius provideret;parcius 136. II. Sicut in telis eadem ferri vis eft, fed in Senec. Id alios, licet idoncos, infocietatem admitteret, infinitum intereft, utrum excuffo lacerto tor offic. " vifus eft fontem divinz pietatis obflruxiltfe ; $ xxv l& $ Gngof, queantur, an remiffa manu effluant; ita illud, ec Nyf. i nam fub(idia ne confueta quidem cum omni quod datur, fcilicet intereft, quomodo detur, ye Orat, dt diligentia conquifita acquirebat. Linde laxa- tis cancellis liberalitatis tantàm moxomnium an tarde, an cito. . paptt, li. Sicut (eva & acerbiffima eít crudeli- Ib l d. Mand, rerumneceffariarum affluentiam expertus eít, tas, quz trabit poenam : & mifericordiz ge- ut in.pofteriores quoque annos redundaret, "Visc.r4, IV. Cum P. Bernardinus Realipnus Vice- nus eft, cico occidere ; ita major eft muneris . RedGoris officio fun&us, ju(fiffet abundanter I5 Jovius in grgtia, quz m—ipus diu pependit. je L0 X. dare vinum externis infirmis, & domcefticis Utilitas, fabris, feptemque ideo urnz ex dolio exhau- A IV. Sicut fruges non tam ingenio folj, quam Juftus Epi ; ftz effent, P. Franciícus Riviera Minifler cum cccli beneficio, melioreque temperiz lztius fcop. in Fratre Socio cellam ingreffus, dolium pleniffi- exuberant; ita & meliores artes eximiaque Cant.Cant mum invenit, quod diu duravit, & contra mo- ingenia benignitate, humanitateque princi- rem climatis femper melius inventum eft. . pum virorum evocantur, & excitantur. ä Lanciz. . V. Alphonfüs Rodriquez vidit quondam V. Sicut quo quis (zpius docet, eo evadit Largius in opuíc, 13.dzemones nube dení(a, protruía fupra vineam, n.35« doCtiors ita quo plura quis liberaliter aliis ?Qlya LJ illam grandine frequenti penitus deftruxiffe, à r.n*h. ideoque juffus efl a Deo fuperiori fignificare, lgþgicur, tanto ditior efficitur. ( id ob defe&tum fpei & parcitatem ipíius con- - Dignitas.. d. tigiffe. m VI. P.B älthäfar Alvarez, quoniam experiee VI. Sicut divitum filii ornatus gratia au- $. Chryf. Vita c. 23. reum monile geftant in collo, nec id unquam hom. 1. in (7 f- 2600 R batur valde expedire, liberaliter dare lübdi« l^ 269. deponunt velut nobilitatis fignum circumfe- €P- ad Phi tis, quz erant corporalia, ut liberius illi fpi- rentes & oítentantes; ita & nos oportetbene "P. " ritualibus attenderent, ideo valde liberalis ficentia femper indutos effe,declarantes,quod [ erat,ac follicitus, ut omnibus daretur,quod ad filii fümus ejus, qui tnifericors eft & folem & t cibum & veftitom erat necefTarium. Quam- obrem ipfemet fingulis men(ibus cum ve- fu—um- exorirqi'y ïvfa,ci»,t.frup?r— bonos & malos. t ftium cuftode fingula cubicula vilitabat, & d* quzrebat, quid cuique deeffet, uc ei profpi- ceret: id curabat fcripto notari, & rationem ] P -MOTIVA.. 9- Suris i poítea exigebat, an effet execütioni manda- *uiä*-' natura eam fuad&t.; d&que enim,t&- Cicerol 1. ob . tum. Hinc tam liberaliter Deus collegio,quod EC fte Cicero Q regebat, profpexit, ut exiguis reditibus, & ne, Jquivdquam ePt naturzg ac- de offic. : commodatius. ,ï( lt absque contractis debitis, fexaginta aut fe» üm enim h *€c M TI. Quia equitas eam exigit, € Wptuagi'nta' períonas aleret. faadeat, ut; quod.quisque vult, ut alii ip(i fa- 5.»':: ':VI.*; 4 ciant, id ipfe quoque aliis preftet; quid ma- EXEMP LA PROFA N D gis equum eft quam ut liberaliffimos nos er- | Lampr.áp. *Lang.in ]. exàánder Severus nullum diem przter- ] ga alios oftendamus, cum nemo non alios Polyanth, A! miíit, q À 10 non quoque erga fellviþe«:rayliifïimos effe e Xoptet. i Ltb pium aliquid liberale, c- gite ! II Quia gh : ,f. 656 R.P. Loin. Bibi. Man. dom. 4]. — "a Bibliothece Manualts ^ Concionatoriae 164. & Mf fiaf cME Qlia utilitas fingularis eam promere- erga quos przcipue liberalitatem fuam often- fj TL tur; neque enim quidquam fere adeo aptum dere debeat, nempe 1/ et primario erga 65 u eft ad divitias augendas,quam liberalitas, uti Deum, utpote, qui tam liberalitate fua prz« [ Boét, del eonfulat, fapienter advertit Boétius, dum dixit: Tunc cedente, tot beneficiis comprobata: tum fue Smefal.c nr folum pretiofa eft pecunia, cum ufu largiendi turorum ampliffima promiffione ,. tantopere p d. d Max. f. 60 nos excitat ad mutuam liberalitatem. 2. Rt- definit poffideri. Hinc Alexander M. a quo- b 9- i dam interrogatus , ubi fuos thefauros habe- ga inimicos;juxta illud Chrifti monitum : Di- Matih.se qulf rec? in fcriniis iflis, inquiebat, amicos de- ligite inimicos ve[lros , &^ benefacite bis , qui ode-v.44» . n monfítrans; quia fümmam femper liberalita- rünt vosy ut fitis filii Patris vefivi ; qui in co- h tem erga illos oftenderac. lis fl qui folem fuum oriri facit fuper bonos. && D i IV. Quia dignitai rara eam commendat ; :alos. 3. Erga eos, qui magis indigent, nam $. Greg. id quod pulchre & breviter S. Greg. Nàzian- in collocando beneficio,' inquit Cicero, fiCicero L. z. orat, de c.!o' po zenus indicavit, dum dixit. Nihil tam divi- c&tera paria funt, hoc maxime officii eft , utde Offic. paup. Q» num bomo haber, quam de aliis bene mere- quisque maxime opis indigeat, jta ea potif- ThOTC, ri ; maxime inimicis, tunc enim fimiles.effici- fimum opitulari. ^ Optime autem focietas 7 ft mur Patri noítro, qui in coelis eft, qui folem hominum conjunctioque fervabitur, ut fi füum oriri facit füper bonos & malos; & pluit quisque erit conjun&iffimus, ita in eum be- $. Chryf. füper juftos & injuftos. In quz verba redte S. nignitatis plurimum conferatur. Quales au- hom. 27.. Chryfoftomus, ne igitur, inquit negligentia tem hi fint, pulchre S. Ambrofius explicavits. Ambr. Valeriti in Matth. MEX. 1'4' ex $ Y-Ade noftra talibus nos fraudemus bonis & prz- his verbis: Ef etiam probanda liberalitas, ut pro- 1. 1.deOffic. e,p, deliqu miis, quz etiam rationem tranfcendunt. . ximos feminis tui non de[picias: fi egere cognofcas ; & 39* heil, if . N. Quia ipfa etiam jucunditas ad eam invi- melius enim efl, ut ipfà [ubenias illis, quibus pudor d tat ; qui enim jucundius, quam multorum efl fumptus ab aliis depofcere, — Confideranda etiam in largiendo etas atque debilitas ; nonwunquam etiam J fincera amicitia frui? atqui verus & przci- EE ab puus fru&tus beneficii, tefte S. Bernardo, eft verecundia, que ingenuos prodit natales , ut [enibus Cicero l,2. benevolentia, Id quod & Cicero fentit, dum lus largiaris , qui fibi labore non jawm queant vi- Po de fin. a dixit: Liberalitate qui utuntur, benevolen- Gum querere. Similiter &5 debilitas corporis, &9 tl tiam fibi conciliant; & quod aptiílimum eft bec jwoanda promptius. Tum fi quis éx divite ce- p ad quiete vivendum, cl'aaritat,cm. cidit in ege/latem , & waxime fi mon. vitio fuo , fed il ! Ix. aut latrociniis, aut $. pabebat, amifit. præ.[cfzj)tiqne, 'þüt*bülüihjiif;, qua * W MEDIA. f : H. Alterum eft , ut modum feu circum- irmiter fibi per[uadere , quod s quidquiä proxi- ftantias in liberalitatis exercitio obfervandas EE mo damus, ipfi Deo offeramus, qui, cum & bene cogno(cat, nimirum 1. Ut animo bono & À / d ^ ä Ü ditiffimus, fit, & liberaliffimus , non patietur fincero exerceatur. * ; nam; ut bene S. Ambro-S. A fe liberalitate vinci ab homine 5 quo argu- fius advertit, hoc primum quzritur, ut cum!.1.deOffic, P, 3. con. mento S. Ignat. Loyola fuos ad liberalitatem fide conferas, fraudem non facis de oblatis ;€ 3* fit6 r excitavit,dum dixit: Etin univerfum loquen- ne dicas te plus conferre, & minus offeras. i $.21. do quanto aliquis fe ar&tius Deo aftrinxerit, & Quid enim opus eft dicere; in tua poteftate liberaliorem erga fammamMajeftatem fe pra- eft largiri, quod velis. Fraus fundamentum Mith sl j ftiterit, tanto eumin fe liberaliorem etiam ex- folvit, & opus corruit. 2. Ut ordinarie exer- h perietur, & ipfe in dies magis idoneus erit ad ceatur; nam, teíte S. À uguftino : "Omnes qui- S.Aug .1. nel :ratias & dona fpiritualia uberiora recipienda, dem bomines eque diligendi funt: fed cumi omnibusde eo&r. D RZI II MeminifJe , : quod vefpettu . divitiarum -mobis prode[Je mon po[fis , bis potzjmwum confulendum eft, . brift. lQ creditarum Di/penfateres duntaxat fünus; quis au- qui pre locorum & temporum , 'vel quarumlibet ve- CA tem Difpenfator fciens divitem & liberalem rum opportunitatibus con[2ricii tibi, quafi quadam Ia Dominum fe'habere, non liberaliter quoque forte junguntur. . Hinc recteSeneca: videbo, in- Senec. 1.4. C dona fibi concredita aliis largiretur, pracipue quit, quando dem, & (wi dem, quemadmodumde bom. I'ZF fi & Domino vehementer id placerejamplum- quare: mibil enim [ine ratine faciendum e[0, non 3 que fibi ob talem largitionem premium pro- eft. autem beneficium. vifi quod. vatione datur : quo- tos miffum fciret? Atqui talis Dominus Deus eft, niam ratio omrus bonefii comes eft. .3. Ut gratis ne Lu&. 15 ut ipfe Chriftus apud S..Lucam indicavit di- exerceatur; nam, id, tefle S. Auguftino, pieS.Aug.l.6. j ad V. 42* cens: Quis putas eft fidelis difpeníator & fit & bumaniter , qued' fine [pe recipiendi: jeceris, medic. Qu prudens , quem conftituit Dominus füpra fa- 4. Ut hbilariter przftevur; nam quod mocfto u miliam füuam, ut det illis in tempore tritici animo defertur. aut neceffitate extorquetur, u menfuram ? Beatus ille fervus, quem, cum ingratum eft, parumque gloriofum, ut$ Gre- h p venerit Dominus, invenerit fic facientem. g orius Nazianzenus teftatur. $. Ut cito confe- IlI. Proximos fuos, ut amicos, imo ut Patres in- ratur; nam omnis benignitas properat , Seneca Q tueri; cum enim amicorum (quanto magis fra- tefte, && proprium e[t libenter facientis, cito facere. Ut ( trum ?) omnia fint communia, quis non vel Tárde velle, nolentis e?. Imo, ut S. GregoriussS. Greg. M L: máximum inde ftimulum fentiet, ad faa bona Nazianzenus. ait, congeminatur bemeficii gratiaoat. de W promptitudine , €9' celeritate. — 6. Ut perfong, cuiP2UDe alteri quoque, quoad fas eft, communicanda? datur conditio eftimeturg quedam enim , in- NI $.2 l quit recbe Senaca, minora funt, quam wt exireSenec.l.a. b ASCETIC A. a magnis *iris debeant , quedam accipiente minorade benef, li C€» 5, q ria de hac virtute bene diícere, ,&.döQ furt.. 7. Ut vel occulte detur; fi fieri poteft, auc cere debet aíceta. Primum eft, ut fciat, , 8« Gregor, Q 2 certe oblivione (bpeligtur, quo;i collatuqy 'eü ?loc. cit. lt " e e Titulus LXXX VI Liberalitas. i6s l $. Ambr, nam, ferfecta liberalitas .ef , "inquit S.- Ambro- acio aliqua Deo non difplicens, & ptoximo Q i.1.ofüc. fius, wubi füentio quis tegit opus [uum, €9 nece[[- utilis,.' 2. Ut fit conferta: id eft, cum fincero C 5. da tatibus figulorum .ócculte [ubvenit: quem lau- animo & intentione fatts. .. 3. Ut fit coagitata: dat os pauperis & non os fuum. — Non male ta- id eft, cum magno fervore & alacritate exer- e r" Senecal.c men Seneca difcrimen facit inter beneficia, Cita. . 4. Ut fit fuperefffuens : ut. non obítanti- de benef. dum ait: Precipiunt auttores [apientie, quedam bus gravibus difficultatibus aut adverf(itati- ),i' Matzh.æ c.g.»* beneficia paldm danda, quedam [etreto. — Palam, bus conftanter ad exitum perducatur. Oftéh- 13- V. 44. ..que confeéqui gleriofum efl, ut mülitaria dona £ datur deinde, quomodo viciífim Deus has T. j bonores , 9^ quidquid aliud metitia pulchrius fit. conditiónes in fuo praemio, maxime zternz Rurfus, que mon producunt , mec bone[liorem fa- beatitudinis obfervaturus, atque adeo vere m €iunt, fed eccurrunt infirmitati, egeflati , ignomi- menfuram bonam; confertam, coagitatam, & fiCemt i nie , tacite .danda .funt ,. ut. mota fint. folis , quibus fapereffluentem in (inum noftrum daturus fit. Qtà Ofin, if' c10, profunt. Quid enim opus efü f loqui? quid alie- III. Ex occafione fententiz a S. Bernardo num occuparé oficium ? eff , qui illud facere' bone- prolatz: 244mat carítas, amat immenfitas, && nos A$ ( - [lius po[fit , quo.narrante , & boc. laudabitus quod. vicem repedimus cum menfara: oftendi poteft - ipfe non narras. Haec beneficii inter duos lex . eft, 1, quam liberalem fe Deus erga nos homines E oftenderit, dum (cilicet'omnia fere beneficia ls alter fLatitn oblivifci debet dati, alter. accepti VR uam. : optimo modo contulit, uti patet precipue in VILS. A V'alerius creatione (dum dedit perfectiffimum entis ,0' l' I 'deoäc« III. Tertium eft, ut bene co—.gno»f'cat Wfo,ht;äs, Max, l.4. ex quibus hzc liberalitas oriri folets. quos gradum, fcilicetintelligere) juftificatione (dum N c.8. de li- quidem Valerius Maximus non incommode i beral, hanc per ens nobiliffimum, gratiz videlicec affignaffe videtur, dum dixit: . Liberalitatis infüionem peragit) inftitucione $3. Eucha- ' duo maxime funt fontes probabiles, verum riftiz (dum in ea corpus-& animam , humae n judicium, & honefta benevolentia ; nam cum nitatem & divinitatem per intimam & (tu- N ab his oritür, tunc demum ejus ratio conftac. :endam unionem communicat) redetnptio- Porro judicii hujus veritas in confideratione ne (dum pro hac vitam, & famam omnem, j circumftantiarum fuüperiori numero explica- cum fanguine impendit) glorificatione (dum d. tarum confiftit: benevolentia vero, in prom- er vifionem& fruüitionem Deitatis füz, qua ü ptitudine voluntatis, ad bona.fua liberaliter nihil in terris & coclis perfedtius aut prz- d aliis communicanda; quz quidem facile ob- ftantius reperitur, beatos non facit. Olten- tinebitur, fi ferio perpendat quis, certoque datur proinde, quam equurm fit; ut nos quo- fibi perfüadeat, nullam fere eífs virtutem que fine meniura, feu optimo. quo poffumus; P quz Deum hominesque 2que conciliet, at- modo íerviamus, faciendo fcilicet, femper, qu&, quo modo, & quia Deo mapis placent , íeu. 0* $, Ambr, que iq fui ar;'?of;jcm traha:; '-act lib";e-:;*alitas. quod idem eft, optima, quoad /ubflartiam, 1m'.l.d€0m€o 6 X modum & finem , ut füo modo etiam de nobis j; * dici queat: vidit cundta CONC EPTUS PRA4DICA- .. quæ fecerat , & 2$ BILES. cr;im'»cl V?l,da' bona. Ó t x öcCaGone v.erbofum Exiit, quæfemz- j X m / Matth. 13e i' E s V. 3- nat, feminare femen [uum:. poflunt be- neficia per liberalitatem collata femini com- '"MISCELLANE A. t^ $uf lt Quaiitas. parari, & oftendi, quod etiam hoc femen va- rios effe&tus fortiatur. Et 1. quidem aliquod e/?, .rifh LN [o: haurqu, nec argentum, nec qüïc- Senec. l.. [2 cadat íecus viam, nimirum quod ex vàna 2lo- quam corum, quz a proximis acci- de Benef, ria, aut alio fimili modo cenfetur. 2. Aliud piuntur, beneficium eft, fed ipfa tribucntisc. 5. & 6. 17 in nc ]u cadat füper petrofa, nimirum illud, quod cx voluntas. Animus eft, qui parva extolliz, rapina aut furto comparatum expenditur. fordida illuftrat, magna & jj;de 50f in prefio habita jl 3. Aliud cadat in fpinas, nempe quod ingra- dehoneftat. tos conjicitur. 4. Aliüd in' terram bonain, facias, facias cito, nam cito Aufosius, lil : UQSi bene quid factum ( nempe quod ex fe habet omnes conditiones ad beneficium requi(itas ; hoc enim fi in eos, "Gratum erit,ingratum gratia tarda fecit. Eborenfis a5 dulb rií medit qui viciffim benefaciunt, fpargitur, fructum III. Ofticio fungizur fuo, qui tantum dat, in to.prior. trigefimum affert , fi in eos, qui non benefa- quantum per fortunam licet. fent. ft0 ury ciunt, fexagefimum: fi in eos, qui malüm IV. Odiofum eft genus hominum officiacCic.in Lg- ro bono rependunt, centefimum producit. exprobrantium, quz meminiffe debet is, inlio. ( t« Quz omnia fufius probari,. &) vcx(c(mplis 1llu- quem .collata funt, non commemorare qui Mart l* 5 ftrari poffunt. contulit. a II. Ex occa fione fententiz :: Qua mänjïara "TA uc. 6. | V. Munera,cre de mihi, cum ingentia, Poft- v. 38 mnenfi fueritis , eadem vemetietur vobis: oftendi hume, dones, nuss G"gl . Authoris pe reunt garrulitate fui. , od . poteft, quomodo menfüram optimam in bo» nis temporalibus & fpiritualibus obtinere va- - 'VI. Interdum & ipfe, qui juvatur, fallendus Senec. l1. cil p q leamus, fi fcilicet prius & nos fimili menfüra eft,ut habeat,nec,a quo accepit, fciat. Arcefi- de oflic. c. In IQv liberales nos exhibeamus. 'Oftendatur ergo, Taus,ut unt, amico pauperi, & paupertatem ?* j m quznam fit hzc/tmenfüra, fcilicet ea, que fuam di D mulanti: egro autem, & ne hoc qui- lt 8^ quatuor corditiones a Chrifto indicatas ha- dem corifitenti, deeffe (ibi fümptum ad ufus 3u£; dfegOTl nécelíarios,cum clam füccurrendum judicat- Pcr; L Ut fit o2 qualis erit: fi fit res aut F ;[oc.cib ' 3 et; 166 Bibliotbece Manualis | Coneionatorice Sfucunditas. ff fet, pulvinoejus ignorantis fübjecis, uthomo l inutiliter verecundus, quod defiderabat, ine XVIII. Unum bene pofitum bcxneficiuvm veniret potius, quam acciperet. multorum amifforum folatur damna. Bene- Utilitas. ficium eft benevola actio, tribuens gaudium, yin * capiensque tribuendo. lii pll $tobeus — VII. Theophraftus interrogatus, quidnam ffe Plut-irc;h. ferm.41. vitam coníervaret humanam ; refpondit, Jje- XIX. Agefilaus fibi multo jucundius e in Lacon. neficentia. dicebat, fi milites fuos ditaret, qqam fi ipfe Cicerol;, VIIL. Melius puto apud pauperes, quam apopht,: apud divites magnos collocari beneficium ; diccfccret. ofic. qu nam qui locupletes fünt, beneficio obligari . $. XiiI. br nolunt, aut certe aliquid a fe exfpe&tari arbi- d trantur; cum vero inopi bono benefacis; ni- AXIOMAT A. T hil fimile timendum eft. 4mtn m Publ. Mi- XX Eine Freund/&baft gebäbretzjdüiänder. : IX. Beneficium ,.c.lando accipit ; qu1 digno — « Geben und. empfangen, feynd nà (o 1hus. dedit. —v UDer giebt , lebrt. geben. gbji «'Ufirfwand».' . b Idem. X. Beneficium fæp—eþdare, docere eft 'red- dere. —— Die geleifle Guttbat ien fcbreibt man ni l( u Calender. Ovids.de XI. Munera, crede mihi, placant homines- [/ Durcb geben erarmt man niqbt. : $. Hleror. Hf arte aman- ue Deosque. Viel Gaben , *iel: Freund, - í füb Eztc m di. Placatur donis Jupiter ipfe fuis.. V e Jovem vidi, cum 2 Guttbat foli niemand «erge[[en, als XII Szp tere vellet | j;m'l'ïJa mite Zavungene Dienfl, keine Dienft. In Gfcbwind geben, if zeymal. geben. 4l Fulmina, thure dato füftinuiffe manum. Lang fame Gaby: lang [amer .Dank: tf . c, ro Mart, 15. XIlL. Extra fortunam eft, quidquid donaf "lusgeben gern, tbut Gutb. 'oermebrn. £ 1 fü tur amicis, Quas dederis,folas femper habe:bisf0pes. Was die vecbte Hand &i ebi , —Xfoll. h dig. lmhe " P nicht aotfJen. — Q Plut;rch. XIV. Dionyfius ferior cum ad filium in- — v Gutibaten . fo foil der Gebäi mzt t in apopht. greffus, vidiffet magnam vim aureorum &ar- jfanger mit Gold. fcbreiben. genteorum vaforum, non eft, ajebat, in te re- Lebn. — Ip zc reygebig Geben, macbt. langes N gius animus, quia poculis a me acceptis ne- minem tibi amicum tecifti. Nempe Íentiebat Fyeyg:bzg Gemi?thyf ziert adeliïfa Geblut | absque civium benevolcntia regnum nec te- T Ápid Ug cxiv. D& xime conciliari. Deri, nec parari, hanc autem mugcrigbqs ma- Pyetc 4 AUTHORES Dignitas. ] $. Thomas [. Bernardinus Rofignolius JElian. .. XV. . Pythagoras rogatus, qua ratione ho: | dc difciplina Don fetm. in u C, 12, var,In ines diis fimiles haberi poffent?. refpondit, pl Pa [d, hift, fi veritatem ample&terentur, & cunctis be- II. Jacobus Alvarez de Paz. to " & cuperu nefacerent. : Spiritm l. 3- pn 20 Cc 71. S*e I [,g-.,, lin L. 3. de XVI. .Qui dat bcneücia, Deos imitatur, * HE. S. Albert us Magnu; »ip'lParadiR-)"äni- In benef. c. tefte Seneca, qui repetit, foeneratores. mz c. 17. 15. XVII. Si Deos imitaris, da etiam ingratis; à Idem. l. 4- nam & fceleratis fol oritur, & piratis maría ^IV. Ludovicus de Ponte 2. de perfe. ä j bis W | patent. w Ti aþ«&ee-äneewäawwwmw:*æaæ:g»w&:******h—æ*aw'aw*æ-ü- qu Á lin Y tih U q d h 5. 'I. : teneri potell fed labirur, &fallit. Labitur ut anguilla, penetrat ut fagitta, tollis amícos,; Bu QUOAD ESSENTIAM, multiplicat inimicos, movet rixas, feminat ha difcordias, uno iCtu multos percutit, & intere Eccl D! eblm ficit.. Lucius Apuleius ait; linguam aliis ani- Lucius h1 $ | Defmitio. I. mantibus ad explendam victus neceffitatem, Apuleius de dogtm, Qu inferendasque ventri copias datam , homini Y St membrum animalis , ad cibum gu. autem, ut etiam fit promptuarium recta ra- Platon.u ia —— ( W tionis, & fuavifIime orationis, ut quz prue l Ítandum , vocemque formandam , a dg anjm. F. natura ordinatum. De qua Hugo: dentia corde concepit ,. ea fenfu promat ora- N Lingua dicitur, quia lingit adulando, tio. Sive lingua humana ( de hac enim folum- to mordert detrahendo, attrahit mentiendo. Li- modo hic eít fermo) ell membrum przcie bl nis diícere puum hominis ad alimlcm;um homi nenduiü, ld 'gat, & ligari non poteít: labilifr eít) & non LÀ e Tiulus LYXXVI Lingua, 4167 nendum, mentisque conccpius articulate ex« IV. Sed & S. Gfego.rius aliam affert divi- & Greg. l primendos a DEO illi conceffum, fionem, dicens : Tria fünt hominum genera, s. mor. c. $ quz gradatim ductis ad (e qualitatibus diíTi- or. Divifio. dent , fünt.namque alii, qui & ad loquen- Maxim, de AL Dividitur in Jonam & malam , uti Efo: 3Plur.;&, 1 dum prava concipiunt ; & a locutione füa, xoguac. pus indicavit, qui interrogatus , quid effet nulla filentii gravitate refrznantur ; & fünt UP " .bonum ; & malum? lingua refpondit, nam, Spoply. alii, qui , cum prava concipiunt, magno (e Jae.8:v.9. ut S. Jacobus ait, in ipía benedicimus Deum filentii rigore reftringunt ; & fünt nonnulli, & Patrem , & in ipfa maledicimus homines, qui virtutum u(u roborati , usque ad eam qui ad fimilitudinem Dei fadi (unt. Porro celfitudinem provehuntur, ut ad loquendum .bona lingua eft, qua bona bene loquitur, id ne in corde quidem pervería concipiant, qua & eft, modo & intentione bona ; nàm, S. Gre- filendo compeícant. Eliphaz itaque ex quo S. Greg. lgorius recte advertit , in omni , quod dici- fit ordine, oftenditur , qui conceptum fer- -6« mor. tur, necefle eft , ut caufa, tempus, & pert- - monerm tenere fe non poffe teftatur; qua in ona penfetur, fi verba (ententiz veritas ro- re & illud innotuit , quod fe loquendo offen- boret; fi hanc tempus congruum poftulet : fuürum novit; neque enim retinere verba, & fi veritatem fententie & congruentiam quz non poteft , vellet, nifíi per hzc fe vul- temporis, períonz qualitas non impugnet. nera inferre prznofceret. Boni enim viri . Hieron. Hinc & S. Hieronymus monet , ut verbis fit frzno confilii retinent przcipitationem ver- fub Ezech. jucum & ftatera, atque-men(üra, ut fit gra- bi , & caute confiderant , ne relaxantes lin- vitas in fenfü , in fermone pondus , atque guz lafciviam , auditorum confcientiam in- in verbis modus. Mala lingua eft, qua mala cauta locutione transfigant. linde bene per . aut bona male loquitur: quod, teíte S. Hie- Salomonem dicitur : qui dimittit aquam ,. caput Adem l. c, ronymo contingit, quoties aut in non oppor- eft jurgiorum ; aqua quippe dimittitur, cum tuno tempore, aut non in opportuno loco , lingug fluxus effrenatur, fed dimiffor aquz, aut non ut convenit audientibus, loquimur. caputjurgiorum efficitur, quia per linguz in- uz a fancto Jacobo inflammare rotam na- continentiam , difícordiz origo propinatut. tivitatis dicitur , quia ficut laminz ferrez Igitur (icut pravi in fenfü leves fünt , ita in ignite affiguntur a ferro ad rotas, easqueun- locutione przcipites, & reticere pertractan- dique ambiunt ; ita lingua mala totum vitz do negligunt, quz loquntur; fed quod le- -noftre curfüm occupat. Hanc divifionem vis conícienti a E linguz in malam & bonam , indicavit clare ; ,ancipit, levior protinus line Apud A-gugprodic--' " Drex.1..$ L] etiam S. Hieronymus , dum d:xit: Lingua nil medium habet, aut grande bonum eft, ; 4düus bone »lfnguæ. | Phietc 41« aut grande malum. V, Primus eft, Deum Penedicere , gratfas 4 S. Thomas [JI, Sanctus Thomas aliam adhuc acciden- agere , predicare, orare , uti S. David infi- ferm. in Do - talem affignat divifionem per hzc verba: nuavit orans : Domine labia mea aperies ; Pfalm. e, . poft Paíc be Scriptura ponit linguas, per quas fignificane & os meum annuntiabit laudem tuam. V. 17. "tur peccata divería , quz committuntur per 'VI. Secundus , " proximum 'irgiïjtu*m . Corri- linguam. Prima eft lingua dolofa , quz eft in duplicibus & proditoribus. Jer. 9. Sagitta gere , confolari: de quorum primo Apoftolus ait: Fratres, fi preoccupatus fuerit homoCGal.6.v.g, vulnerans lingua eorum , dolum locuta efl 5 Secun- in aliquo deli&o , hujusmodi inftruite in fpi- l, da eft lingua magniloqua , quz eft in füper- titu lenitatis. De fecundo autem & tertio bis & arrogantibus Pf. t 1. Difperdat Dominus idem dixit: Rogamus autem vos , fratres , 1. Theff. $, univería lahia dolofa , & linguam magniloquam. corripite inquietos , confolamini pufilani- V« !4- Tertia eft lingua ferpentiná , & venerof(a, mes , fulícipite p uz eít in invidis & detractoribus Pfal. 139. ad omnes. infirmos , patientes eftote "Acuerunt linguas fuas ficut fevpentes. Quarta eft lingua mendax in pejerantibus, & mentien- VII. Tertius, /iios Jenfus & affe&tiones. pro tibus & falfis ceftibus. Prov. 6. Sex funt , que corporis , animeque falute proponere : nam , ut odit Dominus , inter que fex enumerat quo. bene Plato advertit, propter hoc nobis da-Plato in que linguam mendacem , proferentem men- tus eft fermo , ut preíto forent mutug vo-Timao. luntatis indicia, dacia, teftem fallacem, & eum, qui femi- nat inter fratres difícordias. Quinta eft lin- ? "us male lingua. gua blanda, quz eít in mendicantibus , d« IS, hac dicitur in Proverbiis 6. Cuflodiam. te a VIIT. Hoc P. ]eremïas Drexelius per al. At Eccl. i«a. blanda lingua. Sexta . eít lingua tertia, que phabetum explicavit , fufiusque .sdeícripfit, i V. 19. eft in lenis & lenonibus ; de hac Ecclefiaíti- Sunt autem (equentes feze : Adulatio, blas- j Lcil cus inquit : Lingua tertia. mulieres iratas ejecit. phemia, convitium, detractio , exprobratio, ! Apüleiu! fraus, garrulitas, hypocryfis, imprecatio, ca- Septiina eft lingna iniqua , quz eft in adula- jj dogth toribus. Odctava eft lingua gladioía, quz eít lumnia, laícivia. mendacium , nugacitas, plito oftentatio. perjurium, querimonia, rixa, fu- in iracundis , qui convitiis occidunt multos. (e Nona lingua fallax , quz eft in malis merca- furratio, turpiloquium; vituperatio. a- toribus & deceptoribus. Decima eft lingua Circumftantie in loquendo obferoande., no blafphema. Undecima eít lingua acharis , "d id eft, fine g IXV.«QLïli'nque potiffimum ab afcetis affignan- ratia ; qua? eít m hi&rionibqs "u tur. Prima eft, quid fit lqgucndum ;ut » & -dctiforiþus. quem-. e e Bibliotbocee Manualis Conctonatorid& 168 qücmadmodum Hugo ait , nunquam in fer- &o meo ad potandum , labiisq fid 28 monibus otioía adhibeantur verba. bus ejus ad ruminandum. q(eJ & den,üi $, 2» L lbidem. X. Secunda eft, cui loquendum , ubi idemi Parcitas. £P Hugo ait, con(iderandum effe, an propter fe, . IV. Sit omnis homo velox ad audiendum, Jac« 1. v 1^ Ít vel illum quis loquatur. Sipropter fe, videat, tardus autem ad loquendum ; & tardus ad?9* * H ut ille talis fit, de cujus colloquio utilitas fibi iram. gt t provenire poffit. Sipropter illum loquatur, V. Noli effe verbofus in mu. 1 : titudine Pref- fäf!- 7« v caveat, ne talis fit ille, qui vel fua exhortatione fed. 16 non indigeat, velita etiam in malo fit obítina- -bytcrqrum. Garrulitas. V 23 qt tus, ut exhortatione alterius corrigi non per- VI. In multiloquio non deerit pec catum. Prov. IÓ. Q mittat. Siergo fic eft, nunquam nifi ad noftram VIIE. In multis fe V. 19. i P rmonibus invcnigtur ftul- 'ECCL 58* vel aliorum eruditionem loqui debemus. titia. V. Qs* fe Ibidem. XI. Tertia eft , quomodo (fit loquendum ; VIIL Vidifti hominem velocem 'ad lo- Prov. 29. lii qui quidem modus in eo confiftit, ut loquen- " quendum? ftultitia m " agis fperanda eft, quam v.3o. pC tis geítus fit modeftus, & humilis: fonus de- illius correptio. miífus, & rebus accommodatus , ut fic ex«- füs non dirigetur in terra. Píal. 139. ECCL PL IX. Vir linguo VI 15' | hortemur ad coníftantiam timidos;, ad timo- X. Terribilis eft in civitate füa homo lin- V. 12- rem füperbos , ad frugalitatem prodigos, ad guofus, SEccl 9. v. & t)"emcïgljiqs'þiïä 'vgrbg fuo odibili EOV o Eed. 10 liberal:tatem avaros,' & omnino , quidqui erit. dicere volumus, ex i XI, Ubi verba funt j 2 Pr.ovr',' l4 Y ) [(" qualitate colligamus.: pía prius fermogmi;f: pofh*i lurlma, lbl frequen V. 23. fa ter eft egeftas. : *I.bidem. XIL Quarta eft, ubi loqvuändum ; quz- XIi. Osl ubricum operatur ruiþas. - Prov. 26. Bd 3 E dam enim funt loca , in quibus filentium eft Y UE — Nece[fitas.. Fed, i fervandum ; quzdam, in quibus intelligentia, — XIIl. Aulum tuum & a rgentum tuumEcc. ag. », n & ex ratione fcripturarum collationes . cum 'confla , & verbis tuis facito flateram, & fre- v. 29 diíciplina tamen & reverentia, hoc eft fine Brov, 15 nos ori tuo rectos , & atrende , ne forre la- WL 10[ contentione & clamore verborum haberi pof- baris in lingua tua, & cadas in confpe&tu ini- funt: Quazdam , in quibus pro inítru&tione micorum infidiantium tibi, & (it c'afq? infae morum verba habenda fuünt : quedam ,. in nabilis in mortem. D. 6 quibus magis. loquendi licentia laxatur, ita fe religiofum effe non Jae. z. v. WY p ut non folum de fpiritualibus , fed etiam de XIV. Si quis putat refrenanslinguam fuam,hujus vana eft religio.26. T. exteriorum difpofitione & provifione fermo- XV. Dico enim vobis, quóniam omneMatth. 15. 920 f nes admittantur : loca autem, in quibus va- verbum otiofüm , quod locuti füerint homi- y, 36. . ( na & fuperflua dici poffint, invenire non queo. nes , reddent de eo rationem in die judicii. »penao XIII. Quinta eft ,^ quando loquendum; eft V Hs l,þldgf!!. enim tempus , quando nihil:: & eft tempus, Ex verbis enim tuis juftificaberis, & ex ver- ï [l* . bis tuis condemnaberis. luc. 6. quando aliquid eft dicendum. Nullum vero Uulitas.-. tempus eft , quando omnia dicenda fünt. Y 45. (0 XVI. De fru&u oris fui unusqui 'squc re- Prov. u « Tempus enim tacendi debet przcedere tem- lebitur bonis. v. ,4- pus loquendi ; propterea non ait Salomon, XVil. Qui cuftodit .o,s füum ; cuüodii ab Prov. 21. tempus loquendi , & tempus tacendi , fed angufliis animaro fuam. V. 23. I5 g, tempus tacendi & tempus loquendi , quia XVIli. Verbum dul VT g prius per filentium tempus tacendi difcitur, ce multiplicat amicos, Eccl. &, . &lingua eucharis in bono hormine abundat.. v. 5. llieeio, - quod poftea per verbum tempore loquendi XIX.. Qui vult vitam diligere, & dies vi- 1. Petr, 3 hg a profertur. Sapiens enim zque cavet , ne dere bonos, .coéreeat linguam fuam a inalo,v. 10. V8l tempore, quo loqui debet, per negligentiam & labia ejus neloquantur dolum. L DT fileat: quam ne in omni tempore, quo loqui Y 20 licet , per licentiam concefíam in multilo- XX. Mors & vitz i n manibus linguz: qlï'ïpn-ov. 18 ä diligunt eam, comedent fru&us ejus. V. 2t. hm eo- quium cadat. Recte ergo tempus loquendi 4'v' 290 4 Y diícernitur, fi homo non femper , quando XXI. Qui dulcis eft eloquio, commenda-Prov. ro. N. 21. It loc ebet, fileat ; nec femp tiorem reddit doctrinam. lequi ygr , quando tur loqui licet, loquitur.- - Dignitas. aüt XXII. Si quis in verbo non offendit , hic]ae.5 v.2. a m ht ) perfectus eft vir, potens etiam freno 'ciycum- V ducere totum corpus. Do EX S. SCRIPTURA. XXlil. Qui moderatur fermones fuos, .dO-Prov. 12. E Q 8 n .. Qualitas. &us & prudens eft. Stultus quoque fi tacue- V« 27 Qu xi, cuftodiam vias meas, ut non de- tng Pf58. v. , - ,Di rit fapiens reputabitur , & ük comprefferit linquam in lingua mea. Pofui ori meo - ]abia, intelligens. ld PT cuftodiam , & oftium circqmüantiæ labiis XXIV. Qui di ligit cordis munditiem, pro-Prov. 23. meis. prer gratiam labiorum füorum MES Up« 3 habebltaml. y. 91. Í Qd Col4.v.6. " II. Sermo vefter femper in gratia fale con- " ditus fit, ut fciatis, quomodo oporteat vos cum rggem.' Damm:m : lii j ) — XXV. Sicut ur e muro.--PfOV- 2.5s [ 37. W unicuique refpondere. bs patens & absqu Cant. 7. IIIl. Erunt labia tua, ficut botri vinea, & rum ambitu ; ita vir, qui non poteft in 1o-Ve 28 y. 8. mlmu l h odor oris tui, ficut odor malorum. Guttur quendo cohibere fpiritum fuum, d at malis. bidem 15. cu] tuum ; ficut vinum Qp;-im'um ; dignum dile- ? XXVI. Os impiorum redund XXVILv.-28. fio E ä | 'ïïtitlus LXXXFl Lingud. 169 le Eciag. XXVIL Multi cecideruat in ore gladii ; fed L. Labia deofculabitur , qui reGta verba lrov.é.a4- ' V. 22. non fic quafi interierunt per linguam füam. refpondit. N 349 Eccl.'10. I,J'co l y XXVIII. Labia infipientis precipitabunt LI. Refpondete , obfecro , absquc con- Job. c, 6. Q3 .12. eum, initium verborum ejus ftultitia, & novif- tentione , & loquentes id, quod juítum eft, v* 29. é fimum oris illius error peffimus. judicate. i-'ffcl-z.v; Sap. 1. v. XXIX. Qui loquitur iniqua, non poteft la- LIf. Os jufti meditabitur fapientiam , &Pf»lm. 36. ' 8. v. 30. tere : nec przterietillum judicium corripiens. lingua ejus loquetur judicium. Eccl. 29. XXX. Beatus, qui tectus eft a lingua ne- LIH. Jufti (ant omnes fermones mei, non Prov. g. yton ; V. 23. | "19 quam, qui in jracundiam illius non tranfivit, eft in eis pravum quid, atque perverfum, recti v. 9. quinonattraxicjugum illius, & in vincula il- Etdl g funt intelligentibus , & zqui invenientibus LA lius non eft ligatus ; jugum enim illius jugum vfcientiam. Dv y. ferreum eff, & vinculumillius vinculum xne- Ufus malus, Ur M um eft. Morsillius mors nequiffima, &utilis LIV. Labia imprudentium ftulta narra-Eccl. oz. potius infernus, quam illa. bunt, verba autem prudentium ftatera pon- v» 28. Pfa] 139, £ccl. þs. C«XXXI. Honor & $loriain fermone fenfati: derabuntur. In ore fatuorum cor illorum ; Y.02 V. 15.. lingua veroimprnudentis fübverfio illius. & in corde fapientium os illorum. iSECCl 9 Temfpus. LV. Si juftificare me voluero , os meum]ob. 9. v. 2 e P 2Q. | Eccl o XXXI. Homo fapiens tacebit usth ad condemnabit me. l Prov, 1'4, v 7 tempus laícivus autem & im V.25 ; Á pru(?ensn non LVI. FaGi funtquafi arcus dolofus , cadent Ofez c, 7. Pv 6 fervabunt tempus. ingladio Principes eorum a furore linguz füge. v- 16. Ecel. 3. XXXIII. Tempustacendi,tempus loquendi. Yj v. LVII. Lingua fallax nonamat veritatem, & Prov.c.26, V. 285 TE a. KEccl. 11. XXXIV. Priusquam audias , ne quid re- os lubricum operatur ruinas. V. 8. pondeas : nec verbo dicentem interpelles. & V. 29, LVIII. Venenum afpidum füblabiis eorum, Pf 15, v.3. | Prov. a5,. XXXV. Malaaureain lectis argenteis, qui quorum os roaledictione & amaritudine ple- l V. IIl. num eft. . loquitur verbum in tempore fuo. js — * Materia. - LIX. Qpiincdnfïderatus/c& ad loquen- Prov.c.13. Eccl. 9. dum, fentiet mala. v d V. 23. XXXVI. Omnis enarratio tua fit in prae- Yfae p , ceptis Altiffimi. LX. Verba oris fapientis gratia, & labiain- Eccl. c.10. t0026' Eph. 4, V. I2»e XXXVII. Omnis fermo malus ex ore tuo fipientis przcipitabunt eum. Y Math, 11 V. 29. non procedat; fed (i quis bonus, ad edifica- LXI. Lin Eccl. C : s. T tjonem fidei, ut det gratiam audientibus. gua impruden;i.s fubverüo eft V. 15. lh ipfius. $. Pétt.. 4. XXXVIII. Si quis loquitur; quafi fermo- LXII. Propter p Prov. 12. [ V. l1. nes Dei. eccata labiorqm , ruina V. 13* proxima ad malum. Luc. 6. XXXIX. Bonus homo de bono thefauro LXIII. Dilexifti omnia verba przcipitatio- Pf.sr. v.6. V» 45* cordis füi profert bonum : ex abundaqtia nis , lingua dolofa :. propterea Deus dc&ruec | e«troy, n2 enim cordis os loquitur. te in finem. y M Ufus. li. bProw, o S. V1 Pt. 50. XL. Domine labia mea aperies, & os meum ; v. 17. annuntiabit laudem tuam. ,sx-ss. PATRIBUS ET DO- )S J ECCL 6! CTORIBU S. L V' 5' lfiec.50. XL]. Dominus dedic mihi linguam erudi- V. 4 Qualitas. l I PEHI' 3' tam, ut fciam füftentare eum , qui l-a[fus eft i OQV' 10, /verbo. * pis emiffus fermo prolatus ; ideo diu ,S. Flierom * Eccl.c.282. XLII. Ori tuo facito oftia', & feras I L V. 98. antequam proferatur, cogitandus. Qüiprov, Vi XLIII. In lingua fapientia dignofcicur. II. Inprimis magno ftudio id comparandum, Greg. V n Ibidem c. 4v V. 290 LiV. Omnis enim natura beftiarum, & vo- habemus,f(cite ut fermocinari poffumus,ut nec Nazianz. aeProv, 10 Jac.3. v.g.lucrum & ferpentium, & cxterorum doman- contentio(ius percunctemur , nec affectantius &P- 1. ad y QII €01, tur, & domita (unt anatura humana ; liaguam refpondeamus, ut differenti non obloquamur, autem nullus hominum domare poteft. hecinterfari, ac interpellare geftiamus, abfur- :iCJae'z " Prov.c.16. da oftentatione, faftumque przfeferente. XLV. Hominis eft , animam praeparare; * n Vs ld. Domini , gubernare linguam. III. Idcirco Deus linguam velut duplicis.Chryfin muro voluit circumdari ; nam dentium tegmi. cath. ad il- Ecd.c20. X[VI. Eft tacens, non habens I:enfum lo- o,Prov. 19 v. 50 quelz ; & eft tacens,fciens cempus aptum; ho- ne, & labiorum cuftodia continetur, ne ver- lum. AL ba improvida garrulitate proferantur. t mo fapiens tacebat usque ad tempus. | Tbid.coo, XLVII. Quis dabit ori meo cuflodiam, & IV. Idcirco & tenuis illa membranula, quzS. Gregor. cum ipía lingua mentum interius devincit, Nyif. apud O-PIOV 2 v. 33* . fuper labia mea fignaculum certum , ut non frenum dicitur, ne ine anziz Op. - cadam ab ipíis, & lingua mea perdat me. 4 gte loquatur, & incon- 2, ll. 202». j Y gh cinne. Matth. 12. XLVIII. Ex verbistuis juftificaberis, &ex N S. Aug. in V. 375 verbis tuis condemnaberis. V. Non fruftra lingua in udo eft, quia fa- . 38* Prov tb | Ufüs bonus. cile labitur. !7 j | Phim:4. XLIX. Domine quis habitabit in taberna- VI. Sapiens , priusquam loquitur multa , s. Ambr. 1, culo tuo ? Qui loquitur veritatem in corde confiderat, quid dicat, cui dicat, quo loco & i. de oftio, j —V. Ie ^ qiin fuo, qui non egit dolum in lingua fua. tempore : dicat. VIL. Lin- R, P. Lobn, Bibl. Man. Tàm. À. "LLV' ii e 170 "Bibhotbece Manualis Concibhdtoriæ $, Lt $.Greg, 1. VII. Lingua fub fn'ägni moderaminis li- Qualis enimes, tales [ermones loqueris , talis Urtp n $. mor, bratione fervanda eft, non infolubiliter obli- & mens comprobatur, & qualis fueris in fa- fa(c d j am.f.u' anda, neautlaxatain vitium defluat, aut re- &is , talis comprobaberis in verbis. riCta etiam ab utilitate torpefcat. XVIII. Os noftrum perpetuo cuftodiamus, S.Chryfin Cafiodor, VIII. Difficilis res eft, in lubrico faucium ei rationem , tanquam claves adhibentes , Pfal, 146 fup.illud conftitutam veritatis rigidz tenere menfuram, non ut perpetuo claudatur , fed ut conve- Pf. 1X g euftodiam. cui fi incaute frena laxentur , frequenter con- nienti tempore referetur, nonnunquam enim tra fe loquitur; facilius enim culpa tacendo filentium eít loquela utilius, quemadmodum $ Latt, refugitur, quam loquendo. loquela quoque fileniio , & ideo dicebat ille gt d c fapientiffimus : Tempus tacendi, & tempus f &re S.Aup.de . IX. Ante te eft zquitas, unam linguam s P nat.&grat.habes, ad quod vis ceam vertes. Quare ergo loquendi; etenim fi oporteret ora perpetuo i 8' patere, non fa&dte efíent port:e : Si autem potius ad iniquitatem , & non ad xquitatem? Cibos amaritudinis non das ventri , & cibos perpetuo claufa effent, non opus effet cufto- dia: ut faciamus (ingula tempore convenien- iniquitatis das linguz tuz malignz : Sicut eli- ti. Unde & Plutarchus in moralibus fuis ait: Iä gis, quo vefcaris, fic elige, quod loquaris. ut edium oítio carentiium nulla eft utilitas, $. Cimat. $, Petrus X. Auceps non emittit accipitrem, nifi an- Scholion, Dam.apudferem videat: dedignatur venator catulum ita multo magis oris clauftto carentis nullus b eft ufüs. 3 adgil.d ánDom 11. Fab. c. 2 folvere, nifi lepus appareat: arcus flexis cor- Il c( nibus fruftra non intenditur; & rationale os XIX. Noli pati linguam fordefcere : quo Ibidem, poft Pent, : ad effundenda irrationabilia patfim relaxatur, enim pa&o pro te deprecabitur, fi libertatem Hugo 1. 1. propriam amittat; Orna eam humilitate, at- l XI. Vanus fermo vanz conícientiz eft in- $L. deanim. dex: mores hominis lingua pandit; qualis que modeftia, dignam fac Deo, qui per cam rogamr. fil.cisd fermo oftenditur , talis animus approbatur, de fiphn .quoniam ex abundantia cordis os loquitur. XX. Nefas eft, ut labia illa, quibus Domti. S. Hieros. Trioni, 4 num confiteris , rogas, benedicis, & laudas, ep. 14. Sid. l, 3. XII!. Quibuscirca honeftatis morem lingua $ Crrill epift, polluitur infrenis , his confcientia quoque for- alicujus polluaatur forde peccati. Nefcio qua Mla.to C confcientia, & lingua quisdDorminum rogat, didiffima eft, quia facilius contingit, ut quis- 117.- ldv, dl piam feria loquens vivat obfcene , quam va- quaaut mentitur, aut maledicit, aut detrahit. Nor, " leat oftendi, qui pariter exiftat improbus XXI. Attendat ergo unusquisque, quanta Bellov.!.3, f di&tis , & probus moribus. . fit ingratitudo, quanta iniquitas, quantum fla- dift.3, p.1, S. Hieron. XIII. Verba volvere, & apud imperitum gitium, membrum tam nobile, tantis dotatum ! prarogativis, & privilegiis adornatum, inqui- ad Nepot.vulgus admirationem fui facere , indo&orum p hominum eft. Nihiltamen facile, quam vilem nare fordibus peccatorum , & quod eft inflru- mentum Dei, in tam dignis & divinis officiis, plebem & indo&tam volubilitate linguz de- Y cipere, que, quidquid non intelligit ; plus f facere diaboli inftrumentum. &.Chnf IDiratur. XXII. Januam fponíus ipfe vult claufamS.Ambr.1. hom, 75, Vf S.Chry& — XIV. Dedit ei linguam, quæ loqueretur, efíe, dum pulfat: Janua noftraos noftrum eft, 5. de virg. in Matj hF V tom, 6. deDeum laudaret, divina caneret, pulchritudi- Chrifto propemodum foli debet aperiri, nec f&de &leg-nem naturg interpretaretur. Differit de coelo aperiatur, antequam pulfaverit verbum. a n. L] limtom, & terra, parva linguz caruncula,neque duc- XXIII. Ante omnia , ubicun'que fueritis,S. Auguft. rum digitorum habens latitudinem , & quid five in domo, five in itinere, five in convi-1. 215. 6c in E,[d qi Coriati li inquam digitorum ? Neque extremitatis un« vio, five in coníeffu, verba turpia & luxu- guis , fed íummum illum Ci caclo & terra loquitur. parvum & vilg , de s riofa nolite ex ore veftro proferre, fed magis f vicinos & proximos veflros jugiter admone- S.Bern.to. XV. Lingua claufa , & quafi in loco car al te, ut femper , quod bonum eft & hone- f 3. fer- deceris pofita eft, circumdatur enim atque mu- ftüm, loqui ftadeant, ne forte detrahendo, multlog« nitur a duobus muris, videlicet a dentibus, male loquendo, cantica luxuriofa & turpia lu 2. 3« C 7-qui funt quafi murus , propugnaculis offium proferendo, delingua fua, unde debuerant (t munitus; & labiis ignei coloris , quz funt Deum fuüum laudare , inde fibi v U vuinerca vi- Và quafi antemurale lingux, cum czteri fenfus 14 in aperto fint omnes. 1 deancgr infligere. Uiilitas. 3 N X i$eid.c.2. XVI. Lingua radicatur in corde, ut confi- XXIV. Dedit Dominus nobis linguam adþBellov.l deret homo , quod loqui decet, quod fentit * Idemhgml confecrandum fua myfteria, & ecclefiaftica 391 1 ad in corde, fiutile eft ; aut fi veritas non eft Sacramcnta , quibus fanctificantur creaturae Corigj utilis, tacere, & nunquam mentiri; quafi nà- ^g l vifibiles per verbum Dei; & oratione vivift- tura ipfa humana clamet , cum corde unita- cantur, & confíecrantur animz Ípirituales, V tem eífe debere , in corde & ore ; & ficut t morbi curantur , divina offenía remittitur , d unicum cor; fic fit unica lingua. gratia infunditur, remedia conferuntur, da- u Cuflodia. mones effugantur, & quod majus eft, & mi- k rabilius, & efficacius, etiam in Chriíti corpus S.Aug. fef- XVII. Ungua noftra fenfum noftrum fe- ldEmhom' 3* ad frat.quatur, & rationem , non voluntatem, non creaturz vifibiles convertuntur. In iftis non p m HS folum pares fumus angelis, imo excellimus, um Pp, debemus tantum oculos claufos fervare , fed pe & linguam intra dentes fervare illafam; fer- quia non eis contulit Sacramentorum füo- p ino enim vanus , vana conícientie index eít, rum my&e;ia difpen(anda, Y XXV. Ob - T z't.alus LXXXVJ Lingua. 17 I $. Laur. 'XXV. Obftru&o fiquidem inutilium ver- tam , & factam aureum gladium, ad conäi- juft. in borum meatu, inclufus amoris ignis cogita- tia & contumelias, & fcurrilitates transíere fafc. - div. à am. c, 11. tiones modificat, compungit animum, fugat re. Reverere honorem, quo Dominus ipfam »S,Chrymn vitia, lachrymarum educit fontes, cuftodic 1 Iyo. honoravit, nec ad peccati ufüm ipfam dedu- oftia, feGtatur pacem, fürfüm erigit cor, Deo- cas, fed rurfum animadvertens, quod poft que conjungit. Tunc compofita proferuntur manum & linguam, cor fuüfcipit tremendum eloquia fale condita , & conf(ideratione cir- illud myfterium, ne un cumfpezta. conífuas dolum. quam in proximum $. Laur. XXVI. Lingua prudenter exercitata fit de- XXXIV. Inde*nobis mors, inde lapfus, in- 1d, xhom. Juft. de cor animz,con(cientiz fpeculum, index cogi- Inft. Te- de perditio,inde naufragium preparatur,nam 59. ad il. gim. Pral tationum, charitatis vinculum, nutrimentum & mentium lapíus ex linguz garrulirate ve. !um Ca- €.8. 'pacis, honor hominis, honeftatis exemplar, nientes quidam declarans, ait: Multi ceci. ^* morum decus ; reconciliatrix hominum, ami- derunt per gladium, fed non tanti, quanti per ca fapientiz, fpiritualis vitz Magiftrz, frater- linguam 5 & gravem cafüm demonftrat fe- nz dile&tionis cuflodia, nulli onerofa, omni- ftinans, ait: Lapíus de pavimento potius, bus femper amabalis, univerfisque proficua. Su Climac. quam lapfus de lingua. Quod dicit tale eft. XXVII. Situam linguam cuftodieris, dabi- Conducibilius eft ruere, & Corporis fentire Scholion. tur tibi a Deo gratia, compunctio nempe cor- jaduram, quam verbum tale proferre, unde lI, 3. 3d grad. dis, in qua videbis animam tuam, & in hac anima poterit deperire, neque lapfüs rantum lbidmy egredieris in gaudium fpiritüs: fi autem lin- attingit, fed & (uadet multam adhibere cau- gua te vicerit, crede mihi, quo dico tibi nun- telam, ne fupplantemur uam poteris a tenebris mentis emergere. oftium & feram. 3dicens—: Fac ori tuo S. Laur. .XXVII. Hzc (lingua) fi moderatur, red- XXXV. Inflammat lingug mobilitas id ado- S. Aug. fer. Juft. c. 15. dit horninem moribus ornatum, mente tran- de difcipl, leícentia, ad jocofa; in virili etate, ad frau- 3.ad Frat. *S, Hlerog, mon. quillum , .confcientia fincerum, & cunctis dulenta; in fenili, ad detra&toria. i u amabilem. - AXXVI. Plurimis licet figuis atque mira- s, Ephrem 8. Cyrill. XXIX. ReGe oris officio uti,. & diligenti culis claruiffet Moyfes, ubi :nodice lingua la. de lingua Alex. to.6.cautione moderari lin :2. adv, guam;obíervando,quid pfus eft, e cerra promiíTionis excidit. Nurm. mala, Neftor. dicendum fit, quid reticendum, divinum pla- 20. Exodi 14. Magnum & borrendum tmare viam I AT ne munus eft, & res haud parvi pendenda, iis &i pracludere non potuit , fed verbun unicum inique . dlüoSe pulc certe, qui cum laude vitam ducere ftudent. &b eo prolatumy veiut murus aliquis ei ob/titit, ne ul- At contra illa przceps in loquendo temeri- terius progvedi po[Jet. Si Moyfen, qui Dei in- la tas, & effrenatus ad nugas effundendas im- ftar fa&tus eft Pharaoni, vel folum verbum petus periculo non caret. exclufit terra promiffionis, quanto magis nos maledicentia linguz noftrz, quam in Deum Damnum. & homines quotidie exacuimus, ac ftringi- $. Chryf. XXX. Qu igitur venia nobis dabitur, imo mus, a regno Dei arcebit. n $ Ambr,] hom.79. Vvero quz fupplicia üon pendemus, quando XXXVli. Quot füperfluis verbis macu- Rich.Vi&. ,j de vig in Mattb. linguam noftram , qua Dominicam degufta- las contraxerit, tot de gratiz dulcedine ex- in cap.19. , » vimus carnem, diaboli fponte linguam effi- ficcabit. cimus ? Per oris ergo cuftodiam fervar Num. cordis mundidam , & ex cordis munditia Idemhom. XXXI. Przftat faniem ex ore öm'ittere, ,5 hugid foris format verba; commendat Chriftus in 6. in 2.L'/ad quam verbum obfcoenum. At nunc fi fosteat; i* L 215' Corinth, ne ad communes quidem cibos admitteris 5, fponía hanc cuftodiam , & coccino compa- rat, quia informatur charitate, & propter cum autem anima usque adeo faeteat, heus tu Deum, non p te fcit eloqui. ro humana laudg vcl honefla- à fumere myfteria non dubitas? Ac fiquidem aliquis vas impurum acciperet, atque in men- XXXVIIIL. Ilud etiam quante formidini; S. Petr fa tua collocaret, füftibus quoque caum il- quanto nobis debet effe terrori, quod veritas Dam.to.a. lum exigeres ; Tu vero Deum cum ín ipfis ait: Omne otiofum verbum , quod locuti fuerint bo. ferm. de i (menfà enim ipfius os noftrum eft, cuin gra- mines, veddent rationem de eo in die judicii. . Au- i —lmg' tiarum aQtione plenum eít) quovis impuro L . vaíe foetidiora, & execrabiliora verba profers, diat lingua vaniloqua, audia lingua otiofa,. audiat lingua fcabiofa. Scabiofa, inquam, lin- [ quzío te, non eum ad iracundiam abs te pro- gua, quz velut fcabiem quandam.atque prü- vocari putas? Et qui aliter fieri queat? ritum patitur, nifi femper acuto quodammo- Idemhom. XXXII. Chriftus ad nos ingreditur, cum ] BeHOV-l-VG- 3e. 2.ad communicamus. o. füpervacuz locutionis unguz fcalpatur. Nofítis vos, qui myfíterio- Audiat & pavefcat, intelligat, & tam terribi- Gorinth.. rum participes eft, quid dicam. Neque enim lem fententiam. perhorrefícat, audiat terro- vulgari quodam honore os nofílrum affici- rem judicis, de ore ipfius judicaturi. mus, cum Corpus Dominicum excipit. Au- XXXIX. Grande nefas ducimus, fi vas Eu- Anoym. J diant, qui obícena loquuntur, qui convitia chariftiz affervande deputatum, in profanos ap. Manfi s proferunt, ac cohorreícant cogitantes, qua- utus liquetur, czleturque adulteriis, & tamen dife : 1. leos turpent, & dedecorent... 2 inter leviffima piacula habemus, fi linguam "" ^ 1demhom, .XXXIII. Linguam . cuftodi a contumelio- corporis Dominici velut patenam, diaboli H 21. ad is mundam, & turpibus verbis, blafphemia, hac fanie perfundamus,& ad impium miniíle- perjurio, & omnibus aliishujusmodi ; Etenim rium quaf(i confecremus , ut vel fpurcis can. y pqp- , perniciofum eíft, tam tremendis miniftrantem tiunculis, vel nar myfteriis ling [w] uam, & fanguine cali purpurae viat. x raciunculis inhoneftis defer- E R. P. Lobn. Dibl, Man, .me. JI. Y2 XL.QJ&- 9 [ À od Bibliotbeee Manualis: Concionatoriee ! / 2 aut quz munitio tam parata füccurrat, ubi $. Chryf. XL. Quare non abs re quispiam facere po- e f hom 69.in cerit, fi ora iftorum, qui verfantur in foro, qui emiffum telum pene ante percutit, quam pro. Matth. (zecularium rerum rabie furiunt, cloacis for- cedit. ip&ra eft fero- S.Dern fe. didi(fimis comparet. - Si quis autem molefte * XLVII, Lingua maledica v $00 ciffima, quz lethaliter inficit tres uno ictu, de tripl. L] of ferat, quod multitudinis ora fordium cloa- & cuftod. cas appellaverim, is parce nimium me dixiffe illum qui loquitur, & de quo loquitur, pi non enim hac meníura , fed uem verbis fcandalizat. non ignoret, XLVIII. Multo magjis nocet lingua, quam Didac.. li Pf.13.v.3. acerbiori fimilitudine Scriptura utitur. Se- manus ; quia manus parcunt abfenti, (ed non stell. in c« pulcbrum , inquit, patens efP guttur eorum ; Lin- guis fuis dolofe agebant , venenum afpidum ub labiis lingua, que nocet abfenii, & etiam mprtuis, 19. Luce $ Hiet eorum, & in fecreto. XLIX. O lingua nequam, o impia odii & S, Bern, $. Pett, XLI. Omnia ferarum genera in lin à gua re- Sen. tO. T« ; ibiquippe eft levitas volucrum; ibi invidie proles; O peftifera lepra! tu es, qux f. 23. 8« 2« Dam, l.2. periuntur difcordias feminas, tu fola conculcas bonos; ep» 19» ferocitas beftiarum, ibi fraus virulenta fet- pentium; voladles enim funt, qui proferunt diffamas juftos, paris fcandala, perjuria tefti- ^^ monia falía, occafiones iniquas multiplicare in coclum os faum, & quorum os locücum eft Lto10] vanitatem, quafi volucrum levitatem ; Feroe nonceffas. Tulingua fzva punis infontes, in- ter conjuges fcandala ponis, infamas viduas; f.t ces beflie fünt, quz exacuerunt ut gladium linguas fuas; (erpentes de quibus dictum eft, defloras virgines, tu pias & facras religiofas Ibid.y-z- I ! confundis, fimplices confcientias turbas. 'Tu qu ia venenum afpidum fub labiis eorum. lhid XLII. 1lla (lingua) domos domibus com- rancores, tu jurgiía, tu liviores & iras, conten- mittit, & urbibus urbes. tiones & rixas & contumelias, & fciffuras fu- fcitare non ceífas; divifiones & partialitates li, S. Greg. Protinus, id nullo cumque labore facit. Nazianz. nutris & laGtas. 'Tu fola proditiones generas, ü Committit populum regi; Dominumquehfub- incendi foves, homicidia parras. 'Tu fratrici- carm. V5re actis. n. 54. de Ut ftipulam incendit mox levis igniculus. dia,parricidia,& ceteras crudelitates virulen- f Silentio L. 20, ]lla ratis focios, fratres, natosque, patresque. ta impietate committis. 'Tu fola foedera fran- &c. Illa viros armat, participesque thori. gis, in conjurationibus occuparis, feparas T amicos, multiplicas inimicos. Tu fola diffi- llla malum infontem reddit , ju['tun;jque nocentem. as civitates, deftruis regna. Tu charitatem Yi extinguis, deprimis juftos, magnificas impios, Rurfus idinvertit. Quis rogo tanta poteft? S. Bern. XLIIHI. ConGideremus, quot modis nocet? fidem deftruis, fpem quoque frangis, czeteras- Ibidem, Güe virtutes impia crudelitate perfequeris. ibid. Nocet occulte & manifefte, de prope & de longe. Occulte, ideo ferpenti affimulatur, fi- L. Nihil üc diflolvit mentem, compundctio S. Laur. nem diffipat, confufionem adducit, denigra p Juft- c.15. cut Propheta ait: uerunt linguas f4as. ficut dinem de difcipl. farpentis , venenum afpidum fab labiis eorum; no- honeftatem, & interioris guftus dulce tepefacit, ficut inanis, & preíumptuo la Ag- "op- cet manifefte, ut puta in comminationibus, uacitas. in irriflonibus, in contentionibus, & modis fixS.Ambro!". fimilibus, Nocet de prope, propterea talis LI. Ingreditur mors per oftium tuum, M ] dilc, 6 linzua gladio, qui de prope lzdit, affimila- falfum loquaris, fi turpiter, fi procaciter, po-l- de Vir& tur; Unde prophetavit: xacuerumt ut gia-. ftremo fi, ubi non oportet, loquaris. ü In Y dium linguas fuss; lingua eorum linguas acutus. LiI. Quot füpervacuis verbis mens a fi. S. Greg. Nocet de longe; proinde fagittz affimula- lentii fui cenfüra diffipatur, quafi tot ruinis l.5 Wori li extra fe ducitur. Unde redire interius ad fui tur, qux de longe vulnerat. Jerem. 9. Sagz't-f Ü ta vulnerans lingua eorum. cognitionem non fufficit, quia per multilo- p « Ibid. XLIV. Sermo unus eíft, qui loquitur, & quium exterius fparía vim intims confidera- * unum verbum tantum profert,& tamen unum tionis amittit. L LIIL Levis quidem fermo, quia leviterS. Bern. in l verbum uno momento multitudinis audien- tium aures inficit, & animas interficit. volat, fed graviter vulnerat. Leviter tranfic, Quod ferm. XLV. Hoc habet femper lingua malitiofa fed graviter urit. Leviter penetrat animum, u $, Valerius fed non leviter exit. Leviter profertur, fed hem. 5. commercium, ut lites ferat, odia moveat, non leviter revocatur. Facile volat, ideo cha- mortes acquirat, ita in hoc loco, Salomone ritatem facile violat. LY dicente: lingua multos conturbavit pacem baben. S. Chryf. V tes, civitates de[lruxit , & domos effodit, — Fallun- LIV. Dzmon undique nobis infidias pree- fed facilius lingua & ore ho. ad bit tur profe&o, qui putant nihil effe ferro for- parare confüevit, ptiZ. p tius, nihil veneno violentius, Quamvis enim peccante. Nullum eni m gque congruum illi 0 ifta in perficiendis mortibus habeant peculia- organum in minifterium eft interitus atque h re naturz beneficium, cedunt tamen in con« peccati; nam inde nobis teors, inde lapíus; tentione verborum. inde perditio, inde naufragium praparatur; Manfi Idem, XLVL Nihil eft fievius, nihil violentius, nam & mentium lapíus ex linguz garrulitate venientes quidam declarans ait: Multi cecie dlfc l lo amaris afperisque fermonibus, quorum vul- 4l Y nera tanto difficilius curantur, quanto facilius derunt per gladium, fed non tanti, quanti per on f proferuntur. Ferri fpicula per coelum volan- linguam. - Refrena igitur linguam, & i n tia facilius fcuti objectione contemnis, ver- patitur reticere, dentium morfu quiefcat, & tanquam carnifici tradatur denti bus. l borum vero jactus nec revocari poteft, nec Mtnf ! prohiberi, multo enim velociores funt fagit- LV. Vanus fermo cito polluit, & facile agi- 9. Bern. f. | lcl 4.5. de inter, l' n-iini tur? quod libenter mdjcur. tis; qu-æuautcm ibi prqpugnacula-fubveniant; LV L. Ser- dom. ibie? p« e e [ Tituus LXXXVI. iingua. 173 at HCH gl s o - LVI. Sermo vanus non erit absque judi- ta fuit, fingulari Dei providentia ab omni Cjo, quia ab omni re&tiwudinis ftatu /depe- corruptione manfit illaefa, (ana, pulchra, vie reunt, qui per verba vana dilabuntur. vax ,/& rubicunda, de qua S. Bonaventura, S t r Teémpus. dum eam ex loco fuo foras in publicum edu- le tril Quflod, $.Geg. — LVII. Tempust acendi & tempus | loquen- ceret, cum tenerz devotionis lachrymis di- L7.mor di: difcreta viciffitudine peníanda fünt tem- xit: O lingua benedicta, qux Dominum fem- * - pota, ne aut, cum reítringi debet lingua; per per benedixifti, aliosque benedicere docuifti, Dihe, verba fe inuriliter folvat; aut cum loqui utie nunc liquet, quam grata ei füueris, quantique ftl.ite; 9. Lün, tipfam pigre reítringat. apud eum meriti. ;iter poteít, (eme - Materia. . V. Haffligenium monaftcriqm ordinis S. Cantipr. $. Hief. : LVIIL Felix li ngua, qua non novit, nifi Benedicti in brabantia religione probatiffi- 1. 2. $t - - de divinis texere fermonem. mum eft, & in charitate przcipuum ; In hoc Apum. c. ;Sïen. t0 f * 13. $. 8* DI coenobio monachus erat ita filentio deditus, $. IV. quod in'ra fexdecim annos ab ore ejus, nec " EX LIBELLO DE IMITATIO NE una verbi fyllaba per tantum tempus audi- / CHRISTI. retur, Contigit autem, ficut a monachis ibi- L-I. C. IO. llem me pluries tacuiffe, & inter ho- dem audivimus, ut in clauftro gravitimum $. 1. I.«'Ve mines non fuiffe.- ; ignis incendium grafferetur, tunc idem mo- nachus videns hüamanum auxilium non vale- Ibid. f.2. II. Si loqui licet & expedit, qua edifica- re, mox fe contulit ad divinum, oransque bilia funt, loquere. Ibid. . li, Malus ufus & negligentia profe&tus no- paululum in filentio, linguam diu mutam in ftri multum facit ad incuítodiam oris nofiri. hec verba laxavit: Stes, ignis, hac hora, flamma penitus conquie!cas. Mira res, vim Ibid. IV. Juvat non parum ad profectum fpiri- ) virtutis fuz oblitus eft ignis, fletitque in ver- tualem devota fpiritualium rerum collatio, bo viri fanCti, & lamma penitus eft extincta. .iTnaxime nbi fibi fociantur. pares animo & Sgii*itu in Deo VI. Refert Bellovacenfis, quod mulier quze- Bellov. dam contentiofum domi habens maritum, fpec. mor. L.i.c20, V. Dixit quidam: Quoties inter homines $ 2« . fui, minor homo redii. vetulam quandam, quz magix fama apud ! 3. dift.. Hoc fzpius experi- vicinos laborabat, confüluerit, quid ei fa&to "" mur, quando diu confabuiamur. Iï:fidem. .VI. Facilius eít omnino tacere, quam ver- opus effet, ut cum marito pacifice vivere, j feque a verberibus & pugnis, quibus fxpe a bo non excedere. » marito atrociter vapulabat, eximere poffet ; Ibidem, . Vil. Nemo fecure loquitur, nifi;qui liben- quia-vero prudens anus inquietudinem hanc, ter tacet. ) 5.Lur. g. V' qua a matito moleítabatur, nec non omne [Ju(t- AT malum a petulantia & procacitate linguz LA CATHOLICA 'nde diícipl gXEMP EXTERN A. ^ ejus procedere folum, probe (ciebat, eidem J *.mon. fuafit, ut matutino tempore fümmo.diluculo Cu[lodia. hortum füum ingrederetur, ibidemque eun- (i$.Amboof Man( Virgo, quz eximio hoc Epitheto; fe- do, ftando, & redeundo continuum iervaret i filentium , facieque orientem veríüs pofita . deVirg difc. $, n. * des fapientiz , honoratur, poftquam $3. « intra facra vifcera faa eternum hoc Patris tres recitaret otationis Dorninicas, totidem- .5 G. Verbum concipere meruit, prout ex facris que falutationes angelicas, trinis quoque vi- is L 5' o litreris conftat, param & raro locuta fuit; ne- cibus ab herba quadam , qua Sturo appella- batur, fciícitaretur, quid fibi faciendum, ne d que id admirandum eft, (i quidem in Libro Sa- )s pientiz fcriptum eft : Dum /üemtium. quieum a marito vapularet, certam illam effe jubens, quod optatum ab herba reportaret oracu- contineret omnia , ommipotens [ermo iuus de calo a regalibus fdibus venit ;; Unde Verbum Patris in fi- lum; vetula autem mulierem hanc preve- « $, Darn. n niens, fübque di&ta herba (e abfícondens, cum lentio conceptum fuiffe conflat. ldeo Guerricus quoi fs Abbas ait: Nunc quoque fi fileatium medium mulier trinies fcifcitaretur, quid pro hacgra- teneant omnia interiora tua, omnipotens fer- tia obrinenda exequendum fibi effet, verula ny d mo tibi fecretus illabetar de fede paterna. primo quidem voce fübmiífa, poflea vero non nihil alta, & in fine elatiffima refpon- Job. c. 9. IL. S. Job etfi graviffimis tribulationibus a V.ï 200 Deo, & damone exercitatus, in omnibus ta- dit: Tace, & pacem habe. Et redeundo non s Cl men his non peécavit labiis fuis. De eodem loquaris. Cum vero mulier domum reverfa um prima, zternaque veritas afferuerat, ipfum a vetula de eventu fubfecuto interrogaretur, omnes in fan&itate mortales füperare, &ni- confiliumque ab herba fibi függeftum exponi i hilominus is de feipfo profitetur dicens: Si fibi pofceret, tandem omnibus a muliere per ordinem recenfitis, fübjunxit vetula : Vere l$) ju[tificare me voluero , o$ m*um condemnabit me. filia bene dictum eft tibi, fi tacueris, & viro Manfíi III. S. Ephrem e vita decedens dixic: Nul- h difc. 1. n. lo modo in omoi mea vita contumeliofus ad- redeunte domum , linguam tenueris, pacem t habebis cum eo, : ii verfus Dominum fui, nec fermo ftultus egref- (e fus eft ex labiis meis. In omni vita mea ne- ^ VI. Similem quandam facetiam P. Jeremias Drexel, t Drexelius de alia quadam receníet muliere Phaeth. de minem maledi&tis affeci; & omnino cum.n/ul';- n lo homine chriftiano contendi. quz, cum infultus mariti füi contendentis & long. con- & f: indigne illam tractantis, cum domum ut plu- tentiofa c, - Manf VI.Lingua S.Antonii de Padua, quz totan- 10. $. d | difc. r. ."nis laudando Deum, innumerisque animabus rimum ebrius rediret, diutius fuftinere non Phaeth, : ! nb MC | 4 marito glP 31dei Qgeir prezdicationem faam convertendis inten- poflet, a vir 0 qqodam fapiepnte,ut cum 3 paci« d dgm. ipib f e Bibliotbece Manualis Concionatorice 174 acifice & quiete deincéps vivere poffet, re- XIV. Cum quidam juvenis a viro religio- Drex. in fo cilicium pro carne domanda petiiffet, hic Phaet. c. medium poftulavit, qui eidem fuafit, ut ex fonte domui fuüz vicino aquam hauriret,eam- os digito fignans dixit: Vere, mi juvenis, "!* ?* ? optimum eft cilicium, vigilanter attendere; infi - que viro domum redeunte ori immiffam cam- o li 5' diu in eo retineret, donec maritus obdormif- quid per oftium hoc egrediatur. fet. XV. S. Francifcus alumnos füos frequen- Chron. p. Mulier igitur fuggeftum fibi falutare confilium prompte executa eft, & deinceps ter ad differendum de divinis convocabart, 1. l. 1. & uo illud inter alia confecutus eft, ut aliquan- !9« cum marito füo pacem habuit. Vita PP. Vill. Ut vitz tradunt Patrum, monachus do illis confitentibus, Chriftus füb fpeciofif- fimi adolefcentis forma feíe medius infinua- L5,n.5. quidam aliquando ad Abbatem Paftorem fe ? contulerat in fecunda Quadragefimz fepti- rit, placidiffimoque vultu fuam illis benedi- mana, faum ei cor aperturus, fuamque ad re- Gionem dederit. XVL S.Catharinz Senenfi fermocinationes Rodtiq. p. cipienda documenta falutaria manifeftaturus conícientiam ; ad S, igiturAbbatem accedens, de Deo tam jucundz extiterunt,ut zquo ani. 2* tf* 2« C ait hofpes; in modico impediri habui, ne ve- mo videre non poffet, (í quempiam res mun- !9 nirem ad te hodie, & dixit ei fenex: Quare? di ludicras ferio tractantem confpexiflet. XVIL. S. Thomz Aquinatis tota converfa- Surius in Et illo dixit: Metuebam, ne propter Qua- draga(imam mihi non aperiretur. Et refpon- tio in San&tis ejusmodi colloquiis fuit tradu- vita D. &a, ex quo illud emolumentum eft confecu- Thom. ditei Abbas Paftor: Non didicimus januam ligneam claudare, fed magis linguz januam tus, ut, fi quando cogeretur cum feculatibus " etiam prophana rractare , feipfum mox nullo cu pimus claufam habere. / labore recolligeret, confüetisque mentis ex- Qualitas. ercitationibus totum fe impenderert. Daurolt. IX; S. Vincent. mulieri mutz, & miraculo XVIII. Abbas Machetes multis qua lachry- Caffian. c.6.inCa panem & ufüm linguz petenti,panem quidem mis, qua precibus a Deo obtinuit, ut ín col.! 5- Inft. Vit. D. 1 tech. hift. concedendum dixit, ufum vero linguz negan- loquiis fpiritualibus, etíi toto die"durarent, ^ ?? tit, 46. dum, co, duod vitam animz & corporis fua nunquam; in fecularibus, otiofis & imperti. 1 105j T. 8« loquacitate effet perditura. Linde mox iterum nentibus a fomno ftatim occuparetur. [ muta facta eft. Hanc hiftoriam Man(i etiam fe- XIX. Quidam vir magnus, cum fratres in- Vita Pat, l Manfi quentibus verbis recenfet: 5. Vinc. Ferrerio ter fe deS. Scripturis colloquerentur, SS An- 2« € 35* ditc. 12, in urbe Valentina in die Nativitatis S. Joaunis gelos adftantes, & plurimum fe colloquiis illis n, 4» obletantes; cum autem aliud quidvis loque- Bapt. przdicanti, mulier quedam paupercula & muta ex numerofiífima auditorum fuorum rentur,ftatimSS.Angeli longius recedebant, & turba przfentata fuit; que aS. viro Dei inter- potci fordidiffimi veniebant, & volutabant fe rogata,quid vellect? Refpondit: Panem,& lin- inter eos. Dzmonesenim in fpecie porcorum | dele&abantur eorum vaniloquiis. Beatus au- M Via ] 6 t'Ic guam, o Domine ; cui S. Vinc. dixit: Panem t f quotidianum, dum vixeris, habebis, officium tem fenior hzc videns, commonebat per mo- nafteria fratres dicens:. Cohibete a multilo- linguz non impetrabis. Tu vero gratias age divinz bonitati, quz tibi negatob futura; lin- quio, & ab otiofis f(ermonibus linguam , per ä 4 gua tua nifi fic eflet ligata,effet mordaciffima, quam malus interitus anims generatur. I animz corporique interitum allatura. XX.S. Nicetius Epifcopus Lugdunenf. nu I Surids in b X. Abbas Paftor, cum aliquando Abbatem Ja verbani(i pia & fan&a loquebatur;otiofa velvit. Spec. Ex. L dilt. 1. ex. Agathonem, j uvenem adhuc religiofum, Ab- jocofà nunquam : contumeliofa vero in alios lt 166. batem vocaffet, caufam dicti rogatus dixit: vel in fe conjeQa, negabat effe audienda, eo ( Quia os füum fecit eum appellari Abbatem. quod ex animi perturbatione prolata eflent. pr XI.Cum quidam fratres ad S. Anton. eadem Damnum male lingua. Ib. ex. 97. XXI. Sacerdos quidam & judex, impudi- Dorolt. in À navi cum fene quopiam tenderent,& de variis It rebus locuti fuüiffent,hic poftea,cum $ Ant. illi ca coram S. W'allerico, fe cum fuis in domo Catech. diceret : Bonos fratres habuifti ad comitatum. facerdotis frigefaciente, loquentes, graviter if. tit. li . €ex 9. QU Abbas, refpondit, funt quidem boni, fed habi- mox puniti funt, & facerdos quidem utro-? tatio eorum non habet januam ; quicunque Ü que orbatus eft lumine. Judici vero mem- f enim vult, intratin ftabulum,& folvit afinum. bra genitalia computruere. Hoc autem dicebat, quia quodcunque afcen- XXII. Sacerdos alius ma levole hominesSpec. Ex- HX&I ba Qu debat in corda ipforum , non loquebantur. diffamare folitus, ante mortem in furiam dift- 5- ex. ? | E actus, tanta In fe ceede bacchatus eft, ut ; P "T Palad. & — Xll. Pambus monachus cum ab alio moni- Pr?.92. on Hift. Eccl, ta falutis expetens, hunc verficulum recitari riis dentibus linguam fibi laniarit. p.2.1.6, fibi audiviffet: Dixi, cuftodiam vias rmneas, ut XXIII.Durandus EpifcopusTolofanus cum Ib, diR. 4. C» Yo maüm non delinquam in lingua mea: noluit plus fi- fxpe verba rifum moventia incautius profer- ex. 54. D 1 li bi dici, afferens, fatis fore, fi hoc bene didi- ret, & ab Hugone Abbate admonitus non de- m;g IXI ciffet, cum vero poft quadrage(imum nonum fifteret, poft mortem Siguino Capellano fpu- ]I3 Vl, COI annum iterum quzfitus fuiffet, an nondum mofío ore (ut Hugo ei predixerat,) appa- j 1j & le&ionem fibi traditam calleret? refpondit, rens, cum magno fletu auxilium petiit. fe vix dum eam tenere. Quam ob caufam Hugo pro eo comimune li XIII. AbbasSifoius de fe dixit: Crede mi- Pelag. 1. 4. filentium per hebdomadam fieri jubens, eum n. 39* hi, jam triginta annis Deum deprecor, & hoc tandem ex purgatorio liberavit. a): XXIV. S.Gertrudis teftatur,nunquam per ne unicum oro 3. Domine JEfu, protege me a lingua mea. nover aji0s fubtra&am fibi fuiffe pra fentiam de Chrifti, Ü Titulus 'LXXX Vl. Lingua. 1175 lDllex' a xphïe(. [a C P Chrifti , nifi per undecim dies , quod ipía natum a fenfibus orare repertum, mox fen- )l'5'3 putabat ob fermonem quendam mundialem tentiam mutavit. * Unde addit Orlandinus, contigifte, comitatem periculofam effe , ni(i eximia ei Manfidif. XXV. Turcagnotta in hiftoriis fuis rcfert, fan&titas adjungatur. ) Chfon : p. 19. ?. $- qualiter Monarchia Ottomanica ,. quz tot a IIIl. P. Antonius Aaroz tanta erat fuavitateEx lib. In- 'Iw l'llq ízculis evolutis ha&tenus durz fervitutis ju- & pietate in coloquiis cum fratribus , ut ejus2olft.c.12. e D um majori totius univerfi, imo ( quod deplo- colloquia calamo exciperentur. e rabilius eft) Chriftianifmi parci impofuit, fuam IV. Joannes Berkmannquefitus, quid face.vit. p. g. acceperitoriginem. Nimirum unicum verbum ret, quod nunquam verbis peccaret; refpon- pag. 69. non otiofum , fed injuriofüm & pungitivum, dit : nunquam nifi prefinito verbum facio, ac inadvertenter fortaffe prolatum,tot ruinis ori- DEO prius commendatum , ne quid illi in- $ ROdïlq. h ginem dedit. Cum enim Heraclii [mperstoris gratum proferam. 2' tr. 1. CI tempore, miniftri ejus ob exhauftum zrarium, ]? OO 65 VIR- debita Saracenis ex Arabia appulfis, folvere ftipendia non poffent , & thefaurarius cxía- EXEMPLA PROFAN A. Bu in reus illa totius militiz nomine a fe pofcenti- I So crates interrogatus , utrum filentium Manfi difc. . Vitt D, bus, fe panem canibus fuübminiftrandum non ejus ftultitie , aut ignorantiz, adícri- 6. n. 33, , Don, habere, refpondiffet, verbum hoc injuriofum bendum foret? refpondiffe fertur : Nemo ftul- ; . &afperum animam illorum adeo vehementer tus tacere poteít. Quapropter S. Hieronymus Q penetravit, ut in generalem militiz ducem , dicere confüeverat: Bene loqui nefcio, quia . Mahometum eligentes, atque ab imperii obe« tacere non novi. i dientia fe fübtrahentes , defperate adveríus lI. Adoleícens quidam in Academia de ftul- Stobeus Chriftianos dimicare,talesque progreffus con- tis quibusdam negotiis loquebatur, cui Zenon ferm 36 de . Cifin, 11. ln 50 Ina. tinuo facere czperint, ut parum abtuerit, quin dixit: Nifilinguain mentem intincta differue. Srrulit, S. Petri naviculam totaliter inverterint. F,C 25 ris, adhuc multo amplius dicendo delinques b Vi. PP.1, XXVI. In vitis Patrum quidam ex fan&tis ^MI. S. Clemens Alexandrinus refert : Ana- Clem,Alex 5. n. 105. jllis fenioribus fic lamentatus fuiffe dicitür: charfim Scytham dormientem finiftra qui- 1.4. Strom. ] Vits Dit, Quando congregabamur initio ad invicem , & dem continuiffe pudenda, os autem dextra, loquebamur aliquid, quod utile effetanimabus fignificantem oportere quidem utrumque co- ï.?l Qt C- 350 M noltris , efficiebamur feorfum & feorfum, & ércere , fed majus effe , lin aícendebamus in coclum ; Nunc autem cogre- guarn xcqhiberc-, " quam voluptatem. gamur, &inobtreCtationibusoccupamur, & IV, Narratur de quo dam, quod , cum ha- Bellov, : unus alterum trahimus in profundum. beret uxorem (üam in mari, dum imminente fpec. mor. fe iM TÀ tempeftate clamatum effeta nautis, quod gra. 1 3. dift. 3. EXEMPLA D OMESTIC A. ]* Vita l. 5, viora de navi projicerentur , ille exhibuit uxo- P* !« Cc. 6, I. S.I gnatius ita loquebatur , ut fermo ejus rern dicens : Quod in tota navi non erat ali« 0- effet femper fententiis gravis fimplex, a quid graviuslingua ejus. Hzceft caufa, quare parcus confideratus, & narratio potius, quam multi habent uxores faas exofas, & male tra- I amplificatio, aut confirmatio, aut contentio. Gant eas, quia malas habent linguas. In rebus alicujus ponderis diu hzrebat, levi- V. Cum Auguftus Czfar aliquando judicio r ucian. ] Surins i bus pratermiffis. Audiebat prolixe & libenter 'eIVifl prefediflet, & caufa legitime judicata, homi- ver, hift. usque ad finem fine interpellatione. Neque ex nem injufte delatum abfolviffet, ille gratiasl. 1. 08 una materia in aliam tranfiliebat cafu, fed agere volens, alta voce dixit : Gratias tibi, im- : confulto. Viros graves nunquam authores perator, habeo, quod male & injufte judicafti; Ib proferebat, nifi in rebus gravibus & certis. cum vero adítantes graviter indignarentur, Audiens aliquid , quod ad itram vel turbidio- hominemque corripere vellent , defiftite ab Jj Dorolt rem aliquem motum incitare potuiffet , fta- indignatione , inquit, neque enim linguam ;OCatech tim fe colligebat jungebatque cum Deo , & ipfius, fed animum expendere oportet. tit, t quid refponderet , accurate meditabatur. VI. Zenoaudiens adolefcentem multa gar- Laert. 1. 7. .-46. a Unde nunquam rationem przecurrebat incon- rientem, dixit illi : Memento , ob id binasc. 1. l, fiderantia, & (emper in tranquillitate mane- nobisaures, & os unicum a natura datum, uc bat. Inlaudando parcus, parcior in vitupe- meminerimus , multum audiendum , «frt [ D 1 ! parum Hif. Soc.rando, füperlativis vix utebatur. PP.Salme- loquendum effe. lm dm, 5; 7 h. 25., P. 1.l 5:roni & La ynio Tridentum ituris fua(it, uc in omni collocutione privata co VII. Ifocrates Orator cum Locutulejusstob. f.a4. 9^ gitarent , fg in quidam in diíciplinam ejus recipi vellet, du- publico habere fermonem. plicem mercedem poftulavit. llli vero cau- Hift) Soc. ll. S. Francifcus Xaverius in Japoniam na- fam roganti refpondit : alteram peto, ut lo- :r- ( 54' P.1.9. vigans, ut Noroniam navis przfectum fibi qui diícas, alteram , ut tacere. n. 164. conciliaret, omni ufus comitate & affibilita- (« l. 5. vit VIII. Chilon Lacedemonius dicebat , lin- Laert. ], r. ij« C€. 1g. ' te fermonis, fubinde etiam honefte ludentes guam,cum aliis femper, tum przcipue in con- ** 4 d Ípectabat , & füper ludum falíe di&ta mifcebat. vivio continendam, quod illic cibus & potus It. Unde Noronia, qui necdum virum noverat invitet ad intemperantiam. Porro ubipluseft . f íatis, eum familiaribus de illo colloquens, periculi, major etiam cautio adhibenda eft. ajebat, unum e populo fibi videri Xaverium, IX, Theophraftus dicebat, potius effe fiden-Idem l, &. i nec illius fan&titatem viri fermonibus refpon- dum eftreni equo, quam verbo incompofito ; * 2« dere. Verum cum dein appulfo.navigio au- nemo autem non metuit infidere effreni equo ; u N m .diviffet , Xaverium in feccffu quodam alie- at plus eft periculi ab effreni lingua. X- DC- h) L [ 4 'Bz'blz'otbeäæ Manualis Concionatorice 176 ps alium fefforem admittete voluit, &tob. X; Demofthenes audiens in convivio ho- deince minem loquaculum , fi multa faperes, dixit, quam d i&um Pontificem ; ita & lingua Chri- ftiani, qux toties Chriftum in Euchariftia fef- non multa loquereris. Plutarch. : XI. Charillus interrogatus , cur Lacedz- forem habet , merito nulli alteri ; 1 quam illi in Lac. fervire velle deberet. moniis tam paucz leges a Lycurgo datz ef- fent ? Quoniam refpondit , pauca loquentie k XlL. Sicut molendinum talem reddit fari- Idem conc, nam , quale frumentum eft molz affufum ;3- "- 4* ä bus, paucis legibus opus eft. * » VIII. .fic lingua, qu& mens pertractat. . . f SIMILITUDINES. -XIlL Sicut medici febris, alteri usve maliMann difc. Qualitas. feu morbi qualitatem difcernere volentes in- 6 n ?* Anonym. T cut paterfamilias , qui domi fervum ha- timius, infirmi fibi exhiberi jubent linguam, beretrebellem, qui in ipfum dominum ex eaque in notitiam deveniunt gravitatis ig infürgere, eumque vulnerare auderet , meri- mali, quia inter alias linguz venas, una ad cor; to carceri includeret, & tempore benelongo aliaterminatur ad cerebrum , quz nobiliores; fünt hominis partes ; Ita, jejunare (ineret; ita & linguam fuam mérito maximeque vitales labiorum & dentium oítio concludet quivis quo fpiritu, qua vir tute, autjudicio quisque E homo, fi quanta fi bi, aliisque damna crearit; polleat , ex ejus difcurfa concludere licet; accuratius conflideret. dicente Ecclefiaftico : Jn Jlingua fapientia digno- B! Idem. IL. Sicut lingua bovina, dum adhuc in bo- foijyr , & Seneca in Proverbiis, imago animt aptà Marer ve vivit, cruda & in(ipida eft, parvique pendi- fermo eft ; qualis vir, talis oratio. f 1 0l l I' XIV. Sicutis, qui fert aromata, etiamfi no- S. Clium- | n,?, tur; mortua vero & igne excocta, variisque condimentis preparata , gratifïimus hominis 'lit, ex odore proditur; ica&quif piritum Dei'äuï grad. [ cibus efficitur;ita & hominis lingua, quamdiu haber, ex verbis fuis agnofcitur. K vivit, id eft, libera & nocendum aliis prona XV. Sicut dum zdes occlufze manent ,Manfi 1. c. Ü eft, Deo, hominibusque infulfa & ingrata nequaquam, quod in iis continetur , viderin. 4. Tdem h erit ; mortificata vero,& igne charitatis Dei & oteft ; patefa&tis autem foribus , fi quis J u proximi a cruditatibus vitiorum liberata, ac oculos ia eas conjecerit , vidert, quod ante 4 variis virtutum condimentis condita , Deo, in abícondito publicum fübterfugiebat con- hominibuaque (aporemx & Oblö&amöntum «rpe&um, Íta Pari[cr inuerigra,hominis mini- fingulare conciliat. me patere poflunt, aft fi portam aperuerit, id Lud.Gran. MI. Sicut nautz omriía periculofa loca in eft, linguam folverit, mox in notitiam deve- (cï: jn Duce. mappis delineata habent , ut illa declinare nitur intimorum affe&uum & paífionum , aut pecc. l. 2. fervus Dei omnia malorum fer- vero virtutum, bonorumque fenfüum, & co- p.2.f.7 32. queant; ita ] £ monum genera perípecta habere debet, ne€ gitationum ejus. lnde $. Laurentius ]ufti- in ea iacautus Impingat. - 1 nianus de difciplina & perfe&tione converfa- P Idem in IV, Sicut fructum arbor is cultus indicat, tionis tractans, ita de lingua fcribit : Eft janua, P loc, com: & (caturiens fontis aqua naturam terrze, per per quam fzpe diabolus ingreditur ad cor, f.592?: cuins meatus tranfit, oftendit; itafermo cor- & per quam patet omnis inrerioris homjinis "* «o ï da hominum manife(tat. ftatus ; ubi enim incompofita äfc lingua, ibi M Sinens $, Cyprian. V. Sicut homo fobrius & temperans nihil nil poteft effe occultum. XVI. Sicut pifcis in aquis pofitus femperIdem ditc. .to. 16. w apud Ro trajicit in ftomachum , quod ante non bene d. n driq. P- ?^ oremapderit, dentibusque contriverit ; ita natando difcurrit , & in continuo eft motu :7. 1 1. U 2« 6 918 virum prudentem decet nihil loqui, quod Ita quoqué lingua femper in faucibus noftris | K non prius in corde perfecte ruminarit. volvitur inquietudine continua. SA Vincen- XVII. $icut difficile eft, aquam fine cata- S. Ciima- L Vl. Sicut loculos pecunia refertos non tius & S. 'prius aperimus , quam evidentem pecunias ractis coércere, ita difficilius 1 inguam & oris cus grad. Donavent, & lbidem. expendendi nece(fitatem aut utilitatem ad- intemperantiam refrenare & domare. vertimus ; ita nec linguam prius referare de- paulo poft idem author fuübjunxic : Ut funt s. Ck.vf beremus, quam perpeaderimus, quid, cui, pauci, imo perpauci, qui aquarum impetum 11 hm g quo modo ac tempore fit loquendum. coércere poffunt , ni&i prius agperes ftruant, Fab. conc. h 4 POP i l VIL Sicut monetas aureas ante, quam quomodo enim prohibeant ? ita pauciores ». in Dom. accipiamus , vel expendamus, accurate pon- funt , qui effrzne os retundere poffunt. QU l 11. POt. deramus; ita & verba diligenter prius pon- Aquam per aggerem prohibent, linguam per Pentecoft. qe 4 nda fünt, quam in publicum proferantur. continentiam vincunt. - Do Q n — Cuflodia. Ibi d.em. VIII. Sicut cibos fale cum magna conf(ide- q ratione confpergimus , cavemusque, ne ni- XVIII. Sicut valde mon(trofum effet , fiVit. PP. 1. gc CC mium fàalis apponendo infülfos reddamus; ita . vitis aliqua uvarum loco fpinas produceret ; 3.lib- l. 4. & fermo notter fale difcretionis confiderate ita quoque paradoxum eft, fi lingua , quam? IO-x d afpergendus eft, monente Apoftolo. Deus nobis ad ipfüm laudandum & benedi- S. Auguft. IX. Sicuteligis , quo vefcaris; fic elige, cendum dedit, in maledi&tiones & blafphe- Y U in Pf41.51. quod loquaris. mias prorumpat , vel alio quovis modo pro- Fab. 10 c. X. Sicut egreffurus domo undique prius ximum contumelietur. q circumfpicit, an vultu & veftitu (atis decoro XIX. Sicutcreatio ling us eft äd guftandum $, Anton, p prodeat; ita locuturus videat, quam decora humiditates, & ad fermocinandum, & lingu a Pad. term, b in Pent; fint verba, quz in publicum emiffurus eft. hominis eft abfoluta , valde mollis & lata , ut? M ibidom 3. XIl. Sicut equus, qui olim Joanni Papz a utatur in duabus operationibus , guftu fcilicet i eft, con- domina quapiam commodatus eft , nullum & fermose. Etinlingua mollis, &lata Yveniens e Titulus LXXXPEl Lius. L 77 veniens. ad. bonitatem fermonis , quoniam quomodo. linguam hi ,quidem.peccati ; illi extenditur & contrahitur, & gyratur circum- vero juftitiz arma fecerunt. — Lingua ipforum quaque in ore modis diveríis. Sicut ergo gladius accutsis ; alter vero quidam de füa dicit creatio linguz eft ad guftandum & fermoci- lingua : Lingua mea calamus fcribe velociter fcri- nandum, Íic duplex eft linguz confeffio, fci- bentis ; illa mortem operata eft, hzc divinam Tdemtoty, licet laudis, & criminis in confeffione lau- ;31 l 4. legem fcribebat 5 propterea illa quidem gla- dis , utpote in officiis & pfalmodiis, quz dius, calamus autem hzc erat , non fecune fi devote . agimus , gratiam compunctio- dum propriam naturam , fed fecundum uten- iManüdti. ( nis , & dulcedinem contemplationis degufta. tium election?m ; Lingug enim natura & hu- mus. In confeífione criminis debemus fer- jus & illius una erat, operatio autem non una. mocinari , id eft, abfolute, nude, & aperte Et de ore rurfus idem cernere licet : etenim peccata confiteri , & hoc docet ipía natura hi quidem habebant os fanie & improbitate heri, quia lingua hominis eft afoluta, mol- plenum , propterea accufans dicebat: Os lis & lata 5 fic criminis confelTio debet eíTe ipforum amaritudine & maledictione plenum abfoluta in omni circumftantiarum maniíe- eít; i &us vero non tale, fed os meumi, in- ftatione, & firmi propofiti non relabendi fta- uit , r j o quetur fapientiam , & meditatio cor- ,:: bilitate, Talis linguz confeílio facit animam is mei prudentiam. N extendi usque ad coelum. XXYV. Sicut lingua nervo parvo, per cam, Salmeron ll $, Chryf, / XX. Sicutopportetthuribnlumn TOU & palati anteriorem partem fparfo , omnesapudManfi 3pud Man- re immundum, fed folumignem , & füffitum ; fapores diícernit , ut malum & noxium pro- difc . $ Cim. Hs fidife, 11.113 etiam li e nguam nullum oportet verbum jiciat, bonum & dulcem ample&atur; ea- DO 47.04 ; Qs gnad, 4f proferre, quod fit ulla maculaautlabe refper- dem ratione habens Spiritum fandum , que * furn. Sitos tuumthuribulum, videautem, ne Dei fünt , uftat 5 qua& vero carnis fünt ac : , an ]p M | Ad fimo impleas: tales enim fünc fenfus , ex uit & declinat. , qui loqu(un-' j "ri ld tur verba turpia, & immunda. XXVI. Sicut is, qui equo frenum im ponit, s yac c, ;, S : Tdem íin XXI. -Sicut nihil juvat domus , non urbs, totum illius corpus facile regit; fic & i homo, .*f 1406 non moenía, non portz, non oftia , nifi (int, qui linguam fuam frenat , feip füm facilc ad l- qui ea cuítodiant, & fciant, quando oportetea Y cmnem virtutem Damnum. circumducet, quidem claudere , quando-vero aperire ; ita Id etiam oris & linguz nulla eft uxilitas, nifi fit ra- - XXVII. Sicut ignis licet parvus, magnum f tio , cui Ícienter, accurate, & circumfpecte ea. S. Jac, G 3. excitat incendium; ficlingua, licet parvum üt claudere, & aperire permiffum (it, & fciat, in fe fic membrum , maxima tamen inferre . ug fint efferenda, qus vero retinenda. damna confüevit.. £cci. 28. Ll. V. 29« XXII. Sicut in ponderando argento & au- .X XVII. Sicut fornax , cujus os Xfempers, Bern. de ]* £ ro, majori circumfpectione utimur, quam in apertum eft, calorem retinere non poteft 5 Paff. Dom. h ponderando quovis alio metallo, vel re quz- ita nec cor gratíam devotionis in fe confer. c. 21. r j - piam minoris valoris ; Ita quoque neceffum vare poterit, cujus os non diligenter fuo ter. cít , ut, magna . cum..circum(pectione. verba ls pore fuerit conclufüm. j onderemus , .priusquam illa exprimamus, . XXIX. Sicut is, qui compofitionem thy-. Fab. conc, - Sulmeron . AXilL Sicut vel minima etiam a pulvere to. 16. miamatis fécerat-olim ad. ufum profanum, 3. n. 6. - erIdem dilc tormentario follicitiffime arcetur. ignis fcin- perire.de populo jubebatur; ita qui linguam tilla, utpote fu£iciens ad totum eum abfü- ad Dei laudem, propriamque utilitatem con- 'u.:7- nb Y ['s mendum ; ita & lingua cuftodienda eft atque cefíam ad alios fine s ufurparit , impunitus refrznanda, ne vel unicum petulans, deriío- non abibit; * 3.5 Cim- rium, autpungens proferat verbum, fiquidem XXX. Sicut fi vitrum, in quo liquores di- Manf difc, rigas o gä magnum odiorum & irreconciliabilium inimi- ftillati, v. g. aqua vitz vel alii fimiles conti- s. n. 2. d citiarum.excitare poteft incendiu E[QI m.." rentur; non firmiter obturetur, fed relinqua- t Utiliias, tur apertum, fübito ejusmodi liquorum fpiri- ^S Chyf. . XXIV Sicut à b.igne ingentes 'capimus m tus evanefcunt, & difíperduntur ; ita quo- to.1. hom. utilitates & commoda ; (iquidem in tenebris que accidit fpiritui & devotioni; fi enim fem- !t, 4: d PoP;illuminat , obfcuritatem & caliginem. no&tis , per pateat, & male cuítodiatur, omnis (4] fügat; in afperrimis frigoris rigoribus nos ca- fpiri- n tus & devotio penitus amittitur. lefacit ; panem , cibos, & epulas fapidas co- .. XXXL Sicut fi, vento fpirante, duo con-Idem dife pCf quendo przparat ; Metalla in varios ufus li« clayis alicujus oftia , & diametro fibi oppo- 1o. n. g. quefacit, faxa in calicem redigit, ut inde eri- fita pateant, venti impetus majorem fetmper gantur xdificia;. & fic de aliis quam plurimis (v . fibi acquirit vigorem; alterutro vero illorum jb ld commodis & emolumentis , quz inde recipi- claufo, ventus fübfidet & evanefcit; ita pa- a mus, diícurrere'licet. Eodem prorfus modo. riter, fi duobus inter fe contendentibus, al- n o de lingua difcurrere poffumus, tàmetfi enim tér illorum fürori cedens taceat, victasque Idi. verum fit quod mors fit in manu linguz, at- det manus; alterius quoque füuror protinus he L ^ tamen id iplum aftruens fapiens , fimul quo- mitigatut. - j que dicit: Pita in manu lingue ; in;noftra enim. :XXXIÍ. Sicut arcus fraudulenti faliter Fa-,öfeæ c 7 , j poteftare pofitum' éft , ut lingua multorum. bricati fünt; ut dum quis fagittam in adverfa-v, 16 - j 1 bonorum operum, virtutum, meritorum , & rium contorquere fe exiftimat , femetipfüum aPa gratiz fit infirumentum. . In noftra poteftate feriat ; ita quoque lingua malevola damno gu * "T R eft ; inquit D. Chryfoftomus unümquodque parentat proprio , dum non modo animam jcet membrorum noftrorum five. inalitiz five ige.. loquentis plaga cruentat mortali, féd etiam ofv itig inftrumentum facere. Audi i gitur , L contra fe Vindi&as provocat plur imorum. gtb R. P. Lobs, Bill, Man. Tom, 41. XXXILI, Si- 178 "Bibliotbece : Manualis. Concienatorie $, hi ni. gnam materiam operum perire facit ; qtiod petib h 4Manfidif, CX XIIL. Sicdt v,ekn*cnum , dum mali T 13. n 2. taté fua ad cor usque penetrat , illud ca ore idem venerab. Beda diu ante in hzc exprel- ferat verba: Sicut a modica fcintilla ignis exe & motu , omnesque alias corporis partes vita deftituit ; ita lingua primo idu illam crefcens; magnam Ízpe fylvam incendit; ita vulnerando virtutem , quz omnib us aliis vi«. incontinentialinguz, fuis nutrita levitatibus, orem fübminiflrat charitatem videlicet, magnam bonorum operum materiam ,. mul- dum ( ut S. Bernardus ait ) violat & vulne- tos vitz fpiritualis fructus , ubi attaminave- perdit, &cinnumera plerumque, qu& opti- rat, omnia quoque, opera bona profternit; rit, ä & inutilia e cit. mav idebantur, locutionis folia confumit. XLIL Sicut quo majori ignem foverimus Tbid. n. 6» $n Anonym. XXXIV, Sicut in naturali corruptione ab L 98 002 : &6. 9. 3. Orei ncipit mors; conftat enim, utait Plinius alimento; tanto magis redditur infatiabilis ; cor ita & lingua, quanto magis exercetur, & quo f & ] lib. 11.C. 37. 0$ primo emori in homine, multilon. 1 noviffime ; ita etiam in fpirituali animi inte- uberius ei przbetur motivum, tanto infolen- at $ f ( ritu mors fere ab ore incipit. tius voluntatetn auget & pruritum loquendi. empus, Es Cre. 8.Dernard. XXXV. Sicut modicum fermentum cor- p ort d rumpit totam maffam, & (icut parva fcintilla XLIII. Sicut malum ex auro fidum, reti- Prov. s5« £NL derm. 17 ne nacu lo argenteo inclufum longe pulchrius [ ienis magnam fylvam incendit : italingua fi reno dominos & prepofitos, &quales & fo- app aret, quam fi nudum foret ; ita verbum in tempore pro latumgratius longe erit, quam fi cios, fubjectos & parvulos omnes fcandali- —— — Zat, & ad iracundiam provocat. non opportuno tempore proferretur, XLIV. Sicut ad perfectum mu(icum fpe- Fab. conc. $Aup li, Manfidit, XXXVI. Sicut amygdalus in emittendis fed etiam paufare 3- in Dom, 37. t 3. floribus & germinibu s füis omnes alias arbo- Cat, non tantum canere , 11, po Jum. j res anticipat , ac proin de facilius quoque a. poffe ; ita ad perfectam loquendi artem non Pent, n. £« d ruina & gelu fupervenientelzditur,ita, cum tantum fpe&tat fuo tempore löqui, fed etiam ä [ ngua inter alia membra noftra omnium pri- L tacere pofle. l ima XLV.Sicut m Vilitä non datus eftgladius, ut Ibidem, $dern, ma in campum profilire prafumit , pr quoque eft , quz in venatoris retia , id cít, eum (emper in v P agina reconditum fervet, fed n Lc ut füuo tempore i llum extrahat, & uratur; ita ä La | in pravaricationes Corruit, - t 8. Petr. XXXVII. Sicut turdela ex eo ; 'quod dige- nec lingua data cft homini, ut femper taceat; " Dam. fer. rit, moritur. Ex ejus quippe ftercore planta fed ut ea füo tempore utatur. S ii &t Dt. de vitiio na(citur, de cujus humore vifcus conficitur, "& XL fiitt. linge . quo poftmodum & ipa capiatur , atque ex eo t MOTIV A. ur, quod id , quod prius fuerat cibus fuus, F. ciat , ut & ipía poftmodum fit cibus alie- Ad cuflediendam linguam. as nus; [ta ergo, cum immunda quzque ac va- I. uia lingua Chrifti eft, ati S. Chryfoftomuss , G:ry& "l na proferimus , quid aliud quam laqueos no« L] om. 79. bismet ipfis loquendo compingimus , quibus indicavit, dicens: In fuperioribus me in Matth, linguam noftram, ab auftutis aucupibus, hoc eft. a malignis fpi- dixiffe memini, manum effe nunc vero majus I—221 — .* - — MM ritibus poftmodum capiamur ? quae pedes Dei atuingat ; lveris atomus quiddam adjicio, qui lingua noftra eft lingua $ Chry, XXXVIII. Sicut unicus pu fi dili- hom. $3. upillam obfüfcat , lumenque impedit ; ita hrifti: Chrifti linguam imitamur ; in Matth. vc] unicum ex levitate prolatum verbum ir- gentiam adhibemus, ut ill aloqguamur, quz it. Et iterum alibi: Non fünt tua In Pf, 1 x & "-* e 05 r reparabilis damni poteft effe caufa , charita- ille przcip r temque penitus extinguere. abia, fed Domini ; ipfe enim fecit ea ; ipíev. 9- l conítruxit, ipfe vitam infpiravit. At tu ha« Poey, in XXXiX. Sicut David, dum oram chlamy: C Iac. & - disprzíciditSauli eam diminutam & imperfe- bes : Sed non omnia , quz habemus, noftra $. 1 Pecunias enim habemus, quas alii apud &am fecit; fic multoties contingit viris noa funt. ] vulgaris perfeQionis, qui, fi non occidunt, nos depofuerunt , & agros condu&tos habce- d oram ac fimbriam faltem veftis abfcindunt , mus , quos alii nobis dederunt. ita hac eiiam tibi locavit Chriftus, non ut feras fpinas, fed n detrahendofcilicetde fama & honore alicujus, uem fi non omnino exuunt, minuunt. ut convertas femina ad id , quod eft utile; non ut arrogantiam , non ut dolum , fed ut 0 Manfidite, XL. Sicut ignis absque ullo cujusque re» q 15.n.f» fpectu fuam exercet voracitatem in centones humilitatem & laudem, ac benedictionem & unes dile&tionem facias per eam germinare. Quo- Lmnus & purpuram; inplumbum & aurum , in ar lts ] dines & ebenos; Ita & lingua nulli penit us modo autem dicis, labia noftra funt apud nos; & quando ea peccati ferva feceris, quando for- d arcens, refolvitur, atque in principum O« l fübditorum , in dominorum & fervorum , in nicationis, quando immunditiz ? Quis eftn divitum & pauperum, in doctorum & igno- fter Dominus? O verbum diabolicum ! O f animam damoniacam! Vides, o homo, uni- rantium , & quorumcunque aliorum exacui- tur indifferenter prejudicium. veríam creaturam przdicare Domini tui po- N fapientiam, curam, providentiam, 3 Veler N XLI. Sicut quoquo erveneritignis,omnes tentiam, om ibid. n. 7. in cinerem convertit fericas veftes , & appa- corpus tuüm, animam, vitam, quz fub afpe- * E &um cadunt, & quz non cadunt , omnia ratus ditiffimos, fuppellectilem quamcunque m emittentia : Laudate W. pretiofam, & quodcunque aliud, quomodoli- propemodum voce bet excellens. Eandemlinguaexercetviolen- potentiam a rtificis ; & dicis , quis Dominus "Hoc eft furoris , hoc, ftuporis ; tiam, quia, ut S. Tho mas füper illa S. Jacobi nofter eft ? J ü ycrþa ( magnatm J ylvam incendit ) exponit; ma« hoc corrupti animi. II. Quia P e e T ftulus LX(XXVI.L Aingua. 179 $. Ànton. II. Quia foli bomini vationali conce[Ja ef] ; Ua- fcelerum fuperveniente medicina , nihil oris petit. 2. de infert S. Antoninus : Si igitur foli creatu- fui incantationem valuiffe. Linguz vero in- C 4 r& rationali eft conceffa lingua loquax; ra- fanabilis plaga eft, quz quamvis leviter per- tionabilter ea uti debet, non beftialiter: & cutiat, alta tamen femper movet pe&oris do- hoc etiam oítendit ipía difpofitio naturalis lore fufpiria. eris & linguz: & hoc e(l, quod dicit Pfalmi- VII. Quia pracipuum demonis infirumentum . fta PC 144. .Laudatienem Domini loquetur os efl,uti S.Chryfoftomus teftatur dicens: Quod $. Chryt. licet damon omnibus fenfibus noftris abuta. hom. 5. ad meum, id eít, di(pofitio oris mei, bene confi- derata, docebit me re&te loqui fecundum ra. tur, ut nos ad Deum offendendum inducar, P?PUz, nihilominus nullum a demone habeatur in- od 6) tionem, & (ic confequenter Deum laudare. .. Bern. lIl Quia lubrica adimodum efl lingua 5 uti S. ftrumentum , quo majori cum facilitate, & en. to. s. Bernardus indicavit, dicens: eft membrum ä fer. de frequentius pravaricari nos faciat, quam per proniffimum omni malo, quod quidem natu- linguam. . Hinc Dionyfius Carthufianus ait: Diorvr, multlog. ra ipfa oftendit, cum in lubrico, id eít, in hu- Diabolus dicitur linpguam inflammare, in Carih. in art. 3. LJ Elias Cret, mido pofita fit. Hinc Elias Cretenfis ait: quantum ad verba vitiofa incitat hominem ; & 3. Jac. Quantz ditficultatis (it linguam frenare, tum quod idem Beda diu ante ipfüm his verbis UT in orat. 1, -S. Naz, a Propheta demonftratur, cum ab ipfo:et dixerat: À gehenna, dicit, id eft, a diabo- — Deo labiorum atque oris cuftodiam pertit; lo & an Qa eft. gelis ejus, propter quos gehenna fa- — tum ex ipía procreationis noftra ratione con- ftat, ut, qug duplicem murum, hoc eít, den- VHI. Quia nocet in corporalibus; quot , qu2- s. Berg, '?aäg wnc, tium & labiorum, linguz dederit. fo, homines, inquit S. Bernardinus, per vio- sen.1.c, e^inDou, s(A ug. fer. IV. uia vilem admodum facit lingua male cu- lentam mortem pereunt, ex accufíationibus j vt g.ad FF. /lodita, uti S, Auguftinus breviter indicavit falfis,ex infamiis datis,ex mendaciis in ventis, nPeut, ll dicens: Summa verecundia eít, & depreffa ex detraGtionibus pravis, ex perjuriis impiis, deje&io, non poffe linguam retrenare, & vile i ex contentionibus ftultis, ex divifionibus ne- t Didm, ligare non poffe verbum. quiffimis, & ex diícordiis fatuis , perditioni- | $. Bern, bus diabolicis, contumeliis contrariis, & con: d NV. Quia graviter etiam nociva eft loquenti, ut 1 Sen, l,c. S. Bernardinus notavit, qui & addidit, nullam fimilibus verbis ? Multi. cecideru:t in ore gia- $. Z beftiam vel feram tantum hominibus noce- ) dii (verba fünt Ecclefiaftici) fed non fic qua(i re, quam lingauam malignam; Unde & $. qui interierunt per linguam fuam. Beatus, S. Hieren, Hieronymus tnonet, follicitam fatis ori tuo ad De. qui tutus eft a linga nequam. cuftodiam pone, non enim eft quidquam in IX. Quia angelos 69 primos paventes in ruinam fhétr, nobis, quo facilius peccare poffumus, quam traxit,uti S. Bernardinus indicavit, dicens: Tu Idem to.1. lingua. Clarius vero hoc explicans nocu- angelos in damones convertifli , atque de fer.23..5, mentum idem S. Bernardus ait : Nocet io- czlefti regno in &terna füpplicia dejecifti , & €3: s$ Ogb quenti tripliciter. Primo refpedtu Dei; fe- profundaíti, primosque parentes noftros, ac cundo reípectu fui; tertio refpectu proxi- cum éis totum genus humanum , de paradifo Xehüm' ZP 1 ) i Matb mi. Reípectu Dei, quia gratiam Dei ab ani- deliciarum ad zternas & temporales miferias ma tollit. Unde lernadus ait: Levis eft fere deftinafti. H " mo, fed graviter vulnerat. Secundo refpe- . X. Quia lingue .L'ujiadid multum. conducit ad &u (ui, quia bonam famam amittit, unde Ec- omnia membra regenda, tefte S. Beda dicente : V. Beda in ]is z clefiaftici . Honor & Gloria in fermone fenfati, Si quis lapfüm linguz , qui pene inevitabilis c: 3» Jac. lingua imprudentis fuboerfio eft ipfius. "Tertio ree eft, cavet, hic conluetudine fixa ejusdem con- j ;uaïn Pfo ! T e" Ípe&u proximi, quia gratiam hominum tol- tinentiz etiam cetera corporis membra, quz it. Nocetaudienti, quia mentem ejus infi- facilius caftigari poffunt, ne a recto itinere ld« cit & corrumpit, atque fícandalizat, fcilicet divertant, difícit obfervare.. Á [rà mendaciis, adulationibus, confiliis, & fua- Xl. Quia ad perfettionem. a[Jéquendam eft. pra. T fionibus pravis, feminatione difcordiarum, cipuum infirumentum. Hinc S. Bernardus quod $. Bern. e diffamationibus, turpiloquiis, murmuratio- fi dixeris, ait; rarus eft, qui fermones (üos in fer. de tri- ul nibus, perjuriis, detractionibus, blafphemiis, judicio difponere videatur,vel ex hoc difces, Plic. cu. ed & fermonibus aliis contagiofis , de quibus quam fit rara perfedtio , cum nec perfectum "9d [ omnibus 1. Cor. j. Corrunpunt bonot mores inveneris effe commune. Ac proinde in (er- üt colloguia prava. mone quodam, de modo bene vivendi, foro- Lyranus VI. Quia incurabilis propemodum ef£ lingue in- rem fuam his verbis monet: Linguam tuam 10 in c. 3. cuftodia , uxi Lyranus in c. 3. Jacobi infinuat refrana, & eris religiofa, quia fi eam non re- 08j Jac. dicens: Hic oftendit , quod inficit incurabi- frenaveris, religiofa non eris. Sed fi forfitan r liter, quia lingua mala non eít domabilis, mihi non credis, audi Jacobum dicentem: Si Y ficut cetera membra, quz poffunt ligari, & quis putat fe religiofum effe, non refrenans linguam füuam, fed feducens cor fuum, hujus -a füis a&tibus impediri, non fic autem lingua, fl nifi przfcindatur. Ec confirmans id ipfum vanaeft religio. E contrario vero S. Lauren $. Laur, 9. Valeria- S, Valerianus ait: Non difficile eft medico, pO' ii empeiaiividiitc ii dit tius Juftinianus: Nihil ita incongruum ho- Juft. c.15, Iffly nus hom. ulcera quantumvis tumentia in oculis pofi- mini Deo famulanti, & ad perfectionem ten- de diic. de oris in- ta, herbarum beneficio caftigate mollire. Ha- denti reperitur, ficut effrznata lingua, nullo "n P RRE folent, n bet& vis veneni remedium füum, quod hau- confiderationis moderamine religata, quz Hid ftum quamvis in ultima vifcerum fede do- omnem mentis unitatem diffipat, & occidit. us minetur, falutaris tamen poculi unda perqui- XIL Quia ex verbis prac e coligitur fla- S. Bafil. de 13 ritur in cantum, ut miretur aliquoties artifex tus bominis; Nam ut S. Ba us ait: Fluen- V€t virgi- z tum [] s RP Lobn. Bibl. Man, Tom, 1. ul e e JBibliotbece Manualis ' Concionatoriee 189 : tum fermonis$, quod minifterio linguz ad Deum fugiendum eft, qui domet linguam no- firam; fi enim tu eam domare volueris, non exteriora deducitur fontis, ex quo monat; Paul.de index & teftis eft. Et confirmans id ipfum potes, quia homo es, linguam nullus homi- T-—-— * . num domare poteft. Attendite fimilitudinem Palat. in Paulus de Palatio, eft enim, inquit, vica- p5 coto Matth. rium refponfüm inter verba oris & mentis: ab ipíis beftiis, quas domamus. . Equus non s Dot fe domat; Leo non fe domat, camelus non quod enim mens cogitat, vult, cupit, natu. HE po j rali confequentia fit. ftatim verbum in ore; fe domat; fed ut dometur equus, bos, came- Dat, ideo cor & os unum cenfentur, eít enim lus, elephas, leo, quzritur homo; ergo Deus Y L] canalis apertus ex corde ad os, neque fere quaratur; ut dometur homo. Sed & S. Ber- $. Bern. Q nardinus id confirmans ait: Ad cuftodiamsen.fer. $. aliud eft, in quo cor apertius cognofcatur; Bufgus i quam in ore. linguz non fufficit cuftodia vitz , nifi ad(it*- 1- €2» pusr, £, Uj adjutorium divinz gratie, ideo Propheta E auxilum a Domino ad hoc poftulabat. - j ?2 ]l. Eucbariftie frequens perceptio: nam ut be- MOTIV A. ne $. Maria Magdalena de Pazz. dixit, ficut ii; qui vinum copiofe biberunt, eructant illud ; d linguam refrenandam. Éccl. 2$. ita anima Chrifti fanguine inebriata, eructat Tiogo L Nec efftas ad damna, quz ex linguv ma- ex ore divinas laudes, gratiarum aCtiones; Card, in li V. 33* lo ufu oriri folent, avertenda ;. ob quam caufam merito quisque cum Siracide pr& amoris vehementia, qui regnat in corde eg 3. JJCI ejus, prorumpit lingua in verba fan&ta exem- lfl exclamat : Quis dabict ori meo cuítodiam, JN & füper labia mea fignaculum certum; ut plaria proximis, & quidquid dicit, redundat a in honorem Dei, & utilitatem animarum. non cadam ab i r pfis & lingua mea perdat Imo audebo dicere, nunquam audietur loqui pr me ? Q verba infruCtuofa & vana.. Hinc S. Chryfoft. S. Chryf. V 'Prov. 12, lL. Utilitas: Nam qui moderatur labia fua, quo non oportet, inquit, te effe puriore mghom. 83. V. 23. & doctus & prudens eít, (hinc tanta doctrina in Matth. YO 24 fruentem tali facrificio ?. quo folari radio, bovis muti ; S. Thomeg Aquinatis) & de fru- non fplendidiorem manum, carnem hanc di- S.Antoni* &u oris füi unusquisque replebitur bonis. f p. 1. ] videntem ? os, quod igni fpirituali repletur? mn 21 5'8' cü Certe mors & vita in manibus lingug. linguam,. quz tremendo nimis fahguine ru- Ibid. 1. lE. Disnias: nam qui non labitur in ver. 4 e beícit? faceffat ergo,aitS. Petrus Damianus,S Petrus bo, hic perfe&us eft vir, tantoque majori di- abore militis Chriíti, omnis vani rumoris in- Dam. ep. qi gnior honore, quanto difficilior eft avs, bene W eptía, & lingua, que immaculati agni, imo4?' €19. i lequendi, quantoque pauciores reperiuntur, fammi verbi rubet fanguine,dedigunetur otio- qui eam perfedte didicerunt. b l)falt 8 30 IV. Sucunditas: quam S. David indicavit, fi fermonis fefe fecibus iniquinare. G lH. zmor Dei: nam ut re&te Plato dixit, Platoapud V. 14. dum eum, qui vult vitam, & diligit dies vi- homines fiunt amore facundi ad loquendum Bufeum in Ti dere bonos, ad linguam coéercendam hor- i anar, u de rebus, quas amant. Prov. 16. tatur. Sed & Salomon verba compofita, fa- IV. Prafentia Dei; fic enim jam olim Se-seneea $ Dem, x'-:k 14. vum mellis dixit. neca fuafit dicens: fic vive cum hominibusep. 1o. T. to.s, CRf Wido de V. ZEquitas: quid enim zquius , qvuam« ut tanquam Deus videat: fic loquere cum Deo; lr $. de di quisque optimum de feipío teftimonium fe- tfur, (f (; t;'r;nquill. tanquaim homines audiant. Merito ergo quis- 41 rat? atqui quotiescunque aliquid dicturus que fibi imaginatur Chriftum in medio ftan- Luc, 14. * fra es, Ícire debes, morum tuorum te chirogra- tem & dicentem: Quos fermones confertis - 17 Qü phum exhibere, ait fapienter W'ido. ad invicem ? il .L. I, cm LT V.. Zmor fülentii: nefcit enim fecure loqui, G xX qui prius non didicit tacere, teíte fhoma. V MEDI A. $ Pet, Kempenfi. . Quod medium etiam 5. Laur, 8. Laur.- Ti Juft. commendavit, fequéntibus verbis: Ne- Juft. deca- Dun, $er, " ; «Ad linpuam vefrenandam. it? Con d vit ü mo, quomodo Deo, quid proximo dicat, íci- nub. c. 1. lg, 0 atio & invecatio gratie divine fedula: nam re füfficienter meretur; niíi prius didicerit Cüt ü Prov. 16. L. | Or V. TT hominis eft preparare animam ,. & ori fuo ponere filentium. Oportet, ut affue- E [ Domini gubernare linguam, tefte Salomone. fcat lingua taciturnitati, deinde fermocina- S n tioni. Os, quod filere novit, facile fari pru- Jac.3.v.g, Hinc & $. Jacobus dixit, linguam nullus ho- fet t N minum domare poteft. Neque hoc, tefteS. denter difcet, qui vero incontinens eft, mul- m d ta proferret (preter voluntatem) &redargu- Trt]rils LU S. Aug. c. Auguflino, ideo dixit, ut hujus in nos mali 2. 2, C'ï. I 15. de na: dominationem per negligentiam permanere tione digna. Salubre quidem eít, non ex tura noxiis tantum , verum etiam ab utilibus in- gratiae patiamur, fed ut ad domandam linguam divi- Ob 1 nz gratie poícamus auxilium ; non enim ait 5 terdum linguam cohiberi fermonibus. [ linguam nullus domare poteft, fed: Nullus mutui a noxiüs, & füui a bonis ( ai ïtïCitharædus Pfí.59.v.3. ef hominum , ut cum domatur, Dci mifericor- $.) &2 dolor meus &9'c. qu dia, Dei adjutorio, Dei ratia fieri, fateamur. VI. Radicem garru Ftatis tovlylere,:x quam idemL.;.e 16. á 0 Q Conetur ergo anima mare linguam, &; 'Thomas Kempenfis indicavit,dum dixit: qua- ül dum conatur, pofcat auxilium; & oret lin- re tam libenter loquimur, & invicem fabula- ( gua; domanteillo, qui dixitad eos: non enim mur? cum tamen raro fine le(ione confcien- u vos eftis, qui loquimini;fed Spiritus Patris ve- tiz ad filentium redimus? ideo tam libenter AU Verb, Idemc, 4. flri;qui loquitur in vobis. Et clarius alibi: Si loquimur,quia per mutuas locutiones ab invi- cem confolari qugrimus; & cor diverfis cogi- ADO&. fet'nUS linguam nullus hominum ,do.,mare po.tgü ; ad UET tatioqi. [ asibhd e Tituus LXXXVI I.ingm. | i8I t—atïonibusxfatïgatum, optamus relevare. Et eftos domabis, fi vïgïlabis ; vieilabis fi time- multum libenter de his, quz multum diligi- bis; timebis fi chriftianum te effe cogita- mus, vel cupimus , vel quz nobis contraria veris. fentimus, libet loqui & cogitare. XIV. Humz'litas; uti S. Laurcntius ]ufti- s Laur. li Fab.conc, — VIl. Muliam fii pro transgreffonibus injun- nianus judicavit dicens: Eris plane tunc hu- Juft. de 2.in Dom. gtre: fic Norimbergenfis civis jejunio, alius 11. poftj milis, fi ori tuo cuftodiam, & cordi adhibue. vir. folit. Pent. Auguftanus carnis propriz incifione, Mem- rit prudentiam, elít autem lingua membrum ^ 144 minganus quidam, tefte Fabro, abftinentia a $n parvum, & magna exaltat, de fe pompatice !Sen( ftt. 5. : Vino, quoties juraffent, im perata, juraïidi loquitur, nunc inanía, nunc ícurrilia profert; :3. I. c.zg confuetudinem (üperarunt, Bufeeus in VIH. Pre illam optime compefcit humilitas, quz filen- quens collatio de rebus fpiritualibus : tium diligit, fugit Panar f, ficut eniin ; qui rem oriferam manu verfat, mcndacjg, omnemque ab- it hprrcc tuorum. quo amplius tenet, hoc fragrantiores odores fentit; ita quo quis traCtationem rerum fpi- $. XIL ritualium frequentius in colloquium addu- A SXGBTICA ä cit, hoc magis excitatur ad easdem animo & ore veríandas. [ hprz'mis no[fe dehet 24fteta triplecem finem , obS. Bonav, ï "Hugo IX. 44 Deo laudequuæräre: Nam frenum quem il a .Deo lingua data fuit , quem bre- in c. 11. Card, in linguæ » €ft laus Dei, inquit Hugo Cardina- viter S. Bonaventura indicavit, dicens: Dara Luc la €. 3. Jac. lis; u nde Ifaiz c.48. dicitur: Laude mea in- eft ad tria homini loquela, fcilicet ad laudan- . frenabo te, . Cum enim lingua inftar effrenis dum Deum, ad zdificandum proximum, & * i J equi in continuo fit motu, ne fine frzno in ad accufandum fe ipfum. Quod etiam Corne- Cornel, a prerupta transgreffionum corruat, eumque; lius a Lapide confirmans, hic, ait; e(t finis lin- Lap. in c. . Ogf qui illam creavit, offendat, eandem hoc di- guz, ob quem nobis a Deo eít indita, fcilicer 3- Jac. ym.gj. vinarum laudum frzno coércere, & reprimere ut illa Deum glorificemus, aliosqus clorifi- i luMauh, voluit; ideo dicit: Laude mea infrenabo te. care doceamus. EtS.Bernardinus : linguaS. Bern. l S.Antoni- X. JPomderatio werborum : ut S. Antoninus noftra nobis donata quafi ámplius, quam cg- Sen. de L] ) nus p. r infinuat multilog. ; dicens: iNon ex omni parte claufa tera membra divinis obfequiis mancipata. C 2 tit- 20 SQS' eft (fcilicet lingua) fed habet aperturam oris; lL. JNoffe debet, cur. lingua inferius ligata fit, N üut $. - S.Bern. C, 4./ etfi cum claufura dentium, vel labrorum; J'aperius libera, ad innuendum fcilicet, ibidem, i, ep quia etiam reprehenfibile effec, femper tace- Bernardinus ait, quod humanus fermo debet l0490 CR l .l re, propter quod dicit lfaias: P mibi, quia liber effe ad loquendum de Deo, atque pro- ) tacui! fed prius frangeuda fünt verba denti- ximo, nec non de füperioribus, & zternis, bus examinationis ; & hoc eft, quod dicit fed arctatus atque ligatus effe ad lo 5 qqendum yPlatoaput Califtus Papa; ponderet unusquisque fer- de tranfitoriis & terrenis, nBufæum li mones fnos, & quod fibi non vult loqui; al- Dant, liI. ANoffe debet, cur tam facilis fit bomo ad lin- Mang difz. teri ne loquatur. guam laxandam, nimirum , quia vicina eft ce- a. n, g. o« jeneta S. Dern. . Xl. Bona vita; uti S. Bernardinus füafit di- rebro, ficut & os phantafix adeo propin- $Qp 10, fen. t0.3. cens: Pramifit merito cuftodiam vitz, cufto- quum eft, ut, quod in hac volvitur ad lin- fer.5. de diz linguz, quia ni(i diligenter homo cufto- guam protinus dilabatur; quia verbum oris, ) L efur. fuft, diat vitam füam, non potelt cuftodire & re- 2. Ib CD 3. eft partus verbi mentis, fermo eít fructus co- »Luc, 14. frenare linguam füam. Quinimo fecundum gitationis. Cum igitur lingua cum corde & ig' 1 quod labitur in vita,labitur & in lingua; juxta cerebro connexa fit (Gquidem Anatomiítz: illud Matthei 12. Maius bomo de walo tbefau- ajunt) duz venz a lingua protenduntur, qua. jj cot vo cordis fuo profert mala, ícilicet opera atque rum una ad cerebrum, ad cor altera tendit, n verba ; ait ergo: Ut non delinquam in lingua confequens eft, quod merito nullum a nobis S, Pet. mea. lUnde S. Petrus Damianus dixit: Si vi- ir,s. Latt, roferri debeat verbum, nifi per judicium, ) » [;ft dect Dam. Ser. ri perfe&tio in verbi cuftodia ponitur, profe- diícurfuüm, rationem & prudentiam recte fue- : in Cl de vit. 3 ling. &o patet, quia per effrznate loquacitatis in- rit ponderatum. n6 1. curiam omnis etiam ^IV. . INo[le debet, cur dentib us & labiis fit mmzi- S, Bern. tio diffipatur. perfecte vice compqü— ta; nimirum ob tres rationes a fan&o Ber- S. detripl, Q. S XIl. Rationis ufus: de quo fic loquitur DT nardo aílignatas. Primo propter fragilica: cuftod. fen. to. 3. Bernardinus: Tegimen operculi vel ligatu- tem; fecundo, propter malignitatem ; tertio ]e fe1.. de ra, eft cenfura difciplinz, qua qui non pre- propter fan&titatem vel bonitatem, res pre- J multiloq. mitur,qua(i vas immundum reprobatur. Hoc tiofa fiquidem diligenter claudi & cuftodiri ] 2. 2. 6 2» operculum poftulabat Propheta, dicens: - folet. Magna profecto eft pretiofitas humanz X ne Domine, cuflediam ori meo, C oflium circume . linguz, cum in humano corpore humanz (s flantie labiis meis; & quid per operculum & rationis fit inftrumentum ; unde in bonum ) cuftodiam , nifi illuminata ratio defignatur; propter tria maxime (ic munita eft. Primo n V-S- ngua qua gubernari &regi debet in homine li propter laudem Dei; fecundo propter falutem carnis, Merito ergo Ecclefiafticus ait: i Ui $ fui; tertio propter edificationem proximi. mbi 1* dabit ori meo cufladiam ,. && fuper labia mea /igna- Primo, propter laudem Dei, quod quidem * culum certum ,. u non ca officium magnam fanctitatem requiric in ipfa r tnea perdat 1ne. 1 dam ab ip/is;, & ingua |S. Aug. de lingua, nam ut Ecclefiafticus c. 5. atteftatur: a XIIL.: Vieilantia affdua ,, quam S.' Augufti- INon eft fpeciofa laus im ore peccatoris. Secun- a ! verb. nus fuafit, dicens: Quanto illa citius & faci- do, ropter falutem fui. Nam cum lin- ! A poft. fer [ gua fit tenuis, & laca quafi pala, aptiffima eft ic (38 61l 'lius movetur, tanto tu adveríus illam fixus 3 ad lls e 182 fjibliotbecæ Manualis Concionatorice ad evacuandam malitiam cordis; lnde da- ef vir ; qua in re facem prebet Dionyfius Car- ta eít homiui, ut poffit per confeffionem pur- thufianus, fic loquens : Quia non excefliffe in gare peccata füa, & affumere fanctiffimum verbo,fignum eft magnz cuftodiz cordis, ma- K Sacramentum. K gnz fapientiz mentis, magnz perfe&tionis S. Antoni- V. INo[Je debet , cur carnea fit; videlicet, ut interioris; fi quidem ea, quz funt, in voce, nus p. I. aperta clareícat, quod homo loqui cum tra- mom 4 earum fünt, quz fünt in anima,conceptionum tit. 6. C. 4- Crabilitate & humilitate debet, ficut Prov.2j. l, affe&tionumque notz : idcirco linguam per- p ulb Ícriptum eít: Lingua mollis confringit duritiem. fe&te reprimere, fionum ac opus eít perfe- $ ) u Quod etiam S. Antoninus confirmat dicens: &ionis, ac grandis illuminationis mentalis, ac Nota, quod lingua eít carnea, non offea, & fupra vires humanas. $, Dberit inde multum ductilis & volubilis hinc inde Xl. No[jfe debet parüer , quam verum fi illud : Gloffa in dinup ts g de mili ( per os, ut ex hoc intelligas , te in locutione ANullus efl, qui mon deliquerit lingua fua : Eccl. 19. c.19.Eccl. non debere efle durum, & pertinacem, fed ubi dicit Gloíffa: Aít contra poni poteft, 17. loq ij [ i am as meas, &b du&ilem ad retra&tandum, fi quid male dixi- quod Pfilmifta dicat: Dixi cufi fti; ad petendum veniam, fi alium male of- ut »on delinquam iz lingua mea. Sed refponde- fendifti, & non protervum & durum, ad de- tur: Poteít fervari a deli&to gravi, ficuti do- fendendam tuam opinionem. li, detractionis, Ja&tantiz, fed non a levi fem- $. Bernar- VI. JNoffe debet, cur ia delicata fit ; nimi- per, imo omnes offendunt, vel fuperflue vel dinus l.c rum, ut inde inftrustur homo, quod loqui otiofe loquendo, nifi per fpecialem Dei gra- ä debet cum benignitate, juxta illud Ecclefia- tiam a tali lapfü cuftodiantur. ftici 6.. Lingua Eucbaris, id eft, bonz gratiz, XIL. JNo[fe debet, cur veligiofis precipue cureS. Yüdor. in bono bomine abundabit. , e[Je debeat cuftodia lingua ; id quod Ifidorus Pe- Peiut. 1. 1. ä Ibid VH No[Je debet , cur flammea fit; nempe ut ufiota indicat, dum oftenfurus,in quam peri- €P. 309. & u myftice demonftretur, quod homo loqui de- culofo ftatu fit ille, qui, poftquam ad difcipli- ia Ed , bet, cum charitate, de charitate, & propter nam tranfit religiofam, linguam non domat, — charitatem. Loqui debet cum charitate; fequens adducit exemplurm; inquiens: Ad mo- alias absque fructu falutis zetérnz loquitur naíticum ftudium tecontendifle audio: quod homo;.unde primo Corinth. 13. ait Apofto- quidem nihil aliud eft, quam murum firmum, lus: Si lHinguis bominum loquar & angelorum, cba- atque hoftibus inacceffum exftruere, ipfisque rüsatem autem non babeam, fattus fum 'velut. s [o» portam ad ingreffum relinquere. Quod fi & nans, aut cymbalum tinniens.. Secundo loqui de- murum ab omni periculo liberum fervare cu«- .— UC a4a-— £. T e€ bet de charitare, fcilicec Dei & proximi. pis, atque hoítibus te firmum ac robuftum Dulcis fermo & omni acceptiene dignus eft oftendere, linguam, quam maxime poteris, -loqui de charitate; quod maxime convenit " in poteftate tene, a qua & celeres & ingentes dilectionibus charitatis. ruing contingunt. S. Auto- Vill. JNo[fe deber , cur. femper ser falivam ma- XILHL JNo[je debet cur breviloquium ft aman- S, Bonav. nus Lc. dgefatia fü; qua de re fic loquitur S. Antoni- dum ; de quo S.Bonaventura fic diícurrit füper in Pf 118. ä: nus. Eft lingua quafi femper madefacta & illa verba: Et re(pondebo exprobrantibus mi. f mollis, & hoc vel a faliva procedente a fto- hi verbum. Non, ait, verba, fed verbum, ut macho, vel a phlegmate a capite defcenden- adnotaret breviloquium, quod tribus de cau- te, vel putredine in pectore congregata; ad fis eft mulüloquio preferendum ; videlicet ad : - fignificandum, quod locutio tua debet efle, evicandam ftultitiz füfpicionem, animz lg- vel de verbis divinis, tanquam ex cibís fpiri- fionem, & ipfius perditionem. Quorum pri- Pf Mb Vls tualibus acceptis ex facra Scriptura, & reten- mum pertinet ad infamiam,fecundum ad cul- tis in (tomacho memoriz ; vel de opprobriis pam, tertium ad poenam ; de primo Ecclefia- & paffionibus Chrifti, qui efl caput noftrum; ftici decimo: Stultus werba multiplicat; unde vel de peccatis tuis propriis, tanquam falivis verborum multiplicatio videtur ftultitiz u- .n pe&ore voluntatis aggregatis , juxta illud fpicatio; De fecando: Qui multis utitur cerbis, Proverb.18. Sulus prior acccufator eff fui. ladit animam fuam: ande verborum multipli- ä: l $.Bafil.de. [IX. Noffe debet, cur una tantum lingua. bowini catio videtur animz lzfio; De tertio: erbum vera vir- fit datas id quod S. Bafilius indicat dicens: cu[tediens filius extra pe» ditionem erit. — Quis. eft li ginit, Natura loquendi, audiendique modum ad verbum cuftodiens nifi breviloquus? Í proportionis regulam metiens, duas aures, XIV. ANo[Je debet, an &2 quousque verba vidiculas. taur. linguam unam nobis effinxit, quafi & du. Jint licita; ad quam quzeftionem S. Laur. Juft'- Juft.de vit. i nianus fic refpondet : Sunt tamen multa ver dicipl. plum difciplinge caufa audire debeamus, & ad ea, quz rogamur, fefquialtera proportione ba, quz fi in fe ridiculofa, & vana effe viden. * !^ $. Bern. contractum referre fermonem. Et id ipfum tur, quz interdum prudenter, & opportuno l, c. 9..- confirmans S. Bernardinus; Homini, inquit, dicuntur tempore, vel pro propria füblevan- ä fola unica lingua datur, cum dederit ei duas da fragilitate ; vel proximorum avertenda tri- Í ftitia. Hac nempe talia ab infirmis mentibus t aures, duos oculos, duas nares, pedes cum digitis multis, & plura alia duplicata meme nequaquam redarguenda fünt,quia otiofa non bra, ut diícat anima rationalis plura audire, funt. Plerumque hujusmodi magis fruüifi- quam loqui; plura bona operari, plura vide- cant, quam fpiritualia & divina; non autem re aut fimilia; : Nam etiam Seneca inquit: in confuecudinem deducenda funt, füb inten- t Auribus frequentius, quam lingua utere. tione fübdu&toria, & raro, fuoloco & tempo- Dionyf. I X. INo[fe debet, quomodo verum fit Sfacobi effa- re pronuncianda. ld ipfüm Plato per aptam Phto l. g. i Carth.in (um ; i quis in vverbo non ofendit , bic perfettus quandam a medicina defümptam fimili.^* ^CP* - l C 3« . Jac. tudi- "^* Tuuus LXXXVL Lingua.- 183 j tüdïnem exponitquod,(icut medicinaadhoc, (iquis non delinquit in verbo, hunc perfe&tum jac.3. v.9. ut fanitati conducat, in pondere & menfura, effe virum;: atque adeo perfeGionis ftudiofo loco item & tempore convenienti fümi debet ; pre cxteris convenire , ut linguam füam re- áta quoque jocus adhibendus eft , obíervata erenorit. Hincidem Apoftolus in eadem epi- ufüs ejus occafione,uttanquam medicinz loco i ola dixit : Si quis putat fereligiofum effe, non $, Thom. adhibeatur. HincS. Thom. qui in lude;inquit, refrznans linguam füam , fed ([educens cor (u- 22 q.168. ita deficiunt, quod nec ipfi aliquod ridiculum um , hujus vana eft religio. Atque hoc totum 2. 2. M dicunt , nec faciunt, vel dicentibus & facien- S. Paul.infe expertus eft, dum de feipfo dixit : tibus molefti func, vitiofi cenfentur. Cum eflem parvulus; loquebar ut parvuius, X ] S. Dernar. : lofi i dinus fer. XV. Ne[fe debet , feptem difcretiones in lingue fapiebam ut'parvulus, cogitabam ut parvulus ; y.Cor, 13» h19 E ufu obférvandas , quas S. Bernardinus indicavit quando autem factus fum vir, evacuavi quz v. z1. de multi- "2 loq. a. g. dicens : Septem profecto difcretiones obíer- erant parvuli, aliter fcilicet loquens & a gens, " Q. 8 vande fünt cuilibet, qui prudenter & difcrete prout virum perfedum decebar. de(ideratloqui, juxta quod Ecclefiaíticus cap. XIX. . No[fe debet fibique perfaadere , quemadmo. S. Dafil, in - a 48. admonet dicens: erbis iuis facito flateram. dum «d[cetat vel maxima convenit , frequenter , imo conftit.- m Prima difcretio eít, quare homoloquatur. Se- quantum fieri potefl a[fiduo , de Deo ac fpiritualibus mot« €13- j cunda, quis loquatur. Tertia, quid loquatur. rebus mifcere fermonem ? ita nihil iplüm magis j uartà, quibus loquatur. Quinta, quando dedecere , quam faceta, jocofa, ac rifüum mo- loquatur. Sexta, quomodo loquatur. Septi. ventia verba , ut quz tefte S. Ba(ilio, remif- ma, quantum loquatur; Nam tefte Hierony- fionem, diffolutionemque animi erga res fpi- *$. lídor, :.Püu(l L 1[ mo, in pondere verborum prolatio exiítit rituales inducant, devotionem enervent, & humanz vitz neceffaria. compunctionem cordis extinguant, &, quod .-.i' ep' 3090 l* 8&. Bafilius XVI. Noffo debat, (uomodo 4 /Empæ; lingua Deum caput eft , moriones potius deceant ; quam in Pf, 33- laudare queat ; id quod S. Bafilius (ic explicat: graves viros. Et íane fi S. Bernardus de fa-s.Bernará, Ü videtutrem impoflibilem polliceri Propheta : cerdotibus dixit: Inter (aculares nugg , nu« apud Ro- quom:odo enim femper Dei laus in ore homi- x funt : in ore facerdotis bla(phemiz. Con- dtiq. p. 2. d D pis effe poteít? Quando enim ea depromit, fecrafli os tuum evangelio, talibus jam ape."- 2 € 12 confüeta & ad corporis neceffitatem refpi- rire illicitum , affuefacere facrilegium eft , cientia colloquia , utique non jam in ore ha- quanto magis de religiofo ad perfectionis ftu. bet Deilaudem ; quando idem dormit, penitus dium obligato ; idipfum fentiendum erit ? ]» filet; bibens quoque aut comedens, quomo- cujus radionem ulteriorem S. Clemens Ale- S.Clemena do ore concinit laudem Dei? Ad hoc dici- xandrinus fequentibus verbis affert : cum Alesandr, 5 t.4, 2.de q mus , os effequoddam fpiricaale , & intelle&u verba omnia cogitatione & moribus emanent,? :vdagoge preditum hominis iftius interni , nempe men- fieri non poteít, ut verba aliqua mitantur ri- . E j« $, bonty. tis , quo nutritur , quisquis particeps divini fit dicula, qua& non procedant a moribus ridicu- verbi; De hoc ore ctiam PPropheta loquitur: lis ; ex abundantia fiquidem co:dis os loqui- T inPL g, Os meum aperui , & attraxi [piritum. Sane cogi- l tur, Hinc S. Ignatius Loyola inter principa-S. Tgn. 7. tatio ; quz de DEO eft, femel impreffa, & lia juvandi proximi inftrumenta , colloquia piaP. confi. c. t velut figillo obignata , in przcipua animz & facra numeravi:; eaque füis ompibus etiam ^* 8. ]. parte, nimirum in mente, poteft laus Dei re- laicis fratribus mirifice commendavit , utpo- d &e appellari, femper in anima exiítens. te.quz faciunt , ut fzculares magnifice de "" Pf. 140. XVII. Nofe debet , in quo confiftat avs vette lo- nobis fentiant, exiftimantes nos Deo plenos t , 3. quendi? fcilicét in eo prgcipue, ut lingua fua effe, omnibusque donis ccleftibus abundare. " velut oftio utatur, prout $. David a Deo pe- Certe S. Francifco Xaverio compertum eft, lde tivit, dum dixit: Pone, Domine, cuftodiam ori plus ipfum fructus feciffe privatis colloquiis, (e meo, & oftium circumfítantiz labiis meis; hac quam publica verbi divini predicatione. Un- rl enim fimilicudine indicatur , quemadmodum de merito S. Bernardus exclamans , o quan-S. Dern, i& - ? apol. ad fedulus Janitor oftium interdum claufum, in- tutm, ait, diftamus ab his, qui in diebus An zuil, Abb. l* terdum apertum habere debet, ita idem circa. tonii exitere monachi ! horum enim conver- in [atio tota in coelis erat. Et hic re&ius ordo linguam obfervandum effe. . Porro ut cogno- 2 Ícat, quando hocoftium aperire debeat, opti- erat , quando digniori parti prius infervieba- tur. Nobis autem convenientibus in unum mum erit confilium , fi exemplum monachi s. La illius fequatur , ui cella fuz oftio hzc tria (ut verbis Apoftoli utar) jam non eft Domi- y, pité lt verbainícripfit: JVeceffitas, utilitas, cbaritas : per nicam coenam manducare : panem quippe t f dicipl ea indicare volens, non prius aperiendum ofti- cocleftem nemo eft, qui requirat, nemo qui jer um id effe, quam una ex tribus his caufíis exi- tribuat: nihil de fcripturis, nihil de falute no geret. Aliitotam artemoquendi in illa S.Pauli agitur animarum, fed nugz, &rifus, & verba d fententia: Sermo velter (it fale conditus : con- proferuntur in ventum. Ne ue dicas, fic cha- Á 1 tineri putant ; per illa enim indicare voluit: ritatem, affabilitatem, ac difcretionem requi- J rere, utquafi ftulti, feculares capiamus, nam; omnibus verbis falem fapientiz infpergen- lI on dum, qua diligenter materia, finis, perfonalo- ut idem San&us recte advertit , ifta charitas jf quens & audiens , tempus & modus obferven- charitatem deftruit, hsc difcretio diícretio- m tur, hocenim effe o(tium circum[Lantie, quod la- nem confundit; quaz enim charitas eft , care 2 biis fuis poni petiit S. David in citato verfu. nem diligere ; & fpiritum negligere ? quz- » ob XVIII. ANo[fe debet & curare , ut dignam de . ve difcretio , totum dare corpori, & animz bac arte loquendi feu ufu lingue e[Himatienem conci- nihil ? Hac tota S. Bernardi doctrina non Thüer m MTC 'Tauleruso 28. infi. u jiat; quam quidem tunc facile hauriet,(i me- modice confirmatur ex €o, quod dl memó» mincr;c ; quod S. Jacobus dixerit; vidclicgt. [À e e IBBibliotbece . Manualis Concionatorice memorat, nimiruri Chriftum infigni cuipiam i volens & cujus finis gratia): ï: Dei fervo apparuifle , & feptem querelas ad- & fortis (eu intrepidus (omnem refpectum ho- i veríus Religiofos magno animi fenfu depofuif- minum abjiciens. ) 2. Oftendat, quomodo fe, inter quas fecunda erat, quod omnes illo- oftium conftitutum effe debeat , nempe inte- fe rum congreflus & colloquia vanis ineptisque grum (alioqui per partem apertam fe hoftes f narratiunculis extrahantur, de ipfo autem & infinuabunt ) firmum C2 geminatum ( feu non fa- anlc'[tibus altiffimu m femper fit filentium. cile removibile , quo tarditas loquendi indi- t ; XIlL. catur) & aperibile (ideoque impedimento cla- li CONC EPTUS PRADI. vem arcente carens, ) quale impedimentum CABILE S. foret obftinatus ad non loquendum Matfh., 7. " quando gu v. 35. RE occafione thematis : r loquebatur. vetie: oportet , animus. poteít ars re&te loquendi doceri, ezque "IIL. Ex occafione t hematis : Ori tuo facito Eccjv.;gg, q'J |(« quatuor regulis comprehendi, quarum prima oflia & ftras : poffunt explicari eaufze & cir» v. 28^ Q T1c.1.v.9. 3 S. Jacobo data eft, dicente : fit omnis ho- cumílantiz loquendi. Et in prima quidem » mo tardus ad loquendum ; nemo enim fecu- D parte oftendi poteft, quantopere expediat lin- ff re loquitur, nifi qui libenter tacet , ait pius guam ardiffime cuftodiri, eo quod vita & L1610 author, Hinc & Seneca, füumma fümmarumy, mors in manibus linguzm conflituta fit : & )* pä inquit, hzc erit, tardiloquum effe te jubeo. unusquisque de fru&u oris fui repleatur bo- Et merito ; ficut enim ad beftias feroces con- nis, & dies fortiri bonos poffit. 3. Dicat con- d « tinendas non eft efficacius medium, quam ut cionator , fe ad hanc cuftodiam offerre feram u cavea conclufz retineantur ; ita & adlinguam parvulam multis circulis, literisque inibi fcri- (quz tefte S. Jacobo , difficilius domatur, d ptis conftantem (qua propofitum firmiffimum HU quam beítiz ) continendam , filentium eft filentii, ubi opus eft, fervandi indicatur) qux Pecl. 4. V. omnium opportuniffíimum. Alternm Spiritus aperirinon poffit, nifi unum ex his tribus no- 34 fan&tus per Siracidem obtulit, dicens : noli minibus per circulos literarum difpofitis , ne- (« citatus effe in lingua tua, quo fignificare vo- ce[ftas, utilitas, cbaritas;prodeat 5 quz proin tres luit, confiderate oquendum , linguamque , ut caufz paulo fufius per praCticos cafüs erunt p S. Ambrofius & alii monent , perinde ac lo- explicandz. 3. Dicat, in manubrio ferz hu- h Vi culos pecunia plenos, non prius aperiendam, jus (cripra effe hzc verba Apoftoli: Sermo ve- quam evidentem utilitàtem aperiendi cogno- fterfitfaleconditus: ut fignificetur difcretio, q Éccdl. 42.Ícamus. 'Tertia ab eodem fuggeritur : Non quz diligenter difcernit inter materias locus- Y ". l. duplices fermonum auditus, & eris vere fine tione exprimendas, inter perfonas alloquen- confufione, & invenies gratiam in confpedtu das, & inter modos loquendi, ut fcilicet füb- [ omnium hominum, Hinc non mentiendum, miffe, modeíte, ac man(üete potius, quam ; u non zquivocandum, non jurandüm, ut dici clamofe & afpere quisque loquatur. £ [6: Job. 33. V. 3 poflit cum Eliu : (implici cordefermones mei, - FV. Ex occafione thematis : Ui verba funt Prov. 14 & fententiam puram labia mea loquentur. plurima , ibi frequenter. & egeflas : explicentur v« 23.- Mun, $. Petrus Quarta a S. Petro offertur dicente : fi .quis 4- M. I,» damna;qu« ex negle&ta linguz cuftodia oriun-- loquitur, quafi fermones Dei, Quo indica- tur, nimirum r. egeftas devotionis &9' colle&tionis - fir tur, cbaritative loquendum ( nam Deus omnia interne ; nam, ut bene advertit Diadochus , Diadech, - Eccl, 6; £ ex charitate agit ) atque adeo ab omni verbo , quod balneis, idem accidit loquacibus: fi bal- de perf. - : Ve -5.' quod vel Deum, vel proximum lzdere poteft; nei oftium crebro patefiat, caloré paulatim ffit. c.7o. ftudiofe abftinendum; fic enim uti lingua bo- amiffo frigefit 5 fic fi quis multa fine neceffi- U vina dülci embammate condita omnibus fà- tate loquitur, per orisjanuam, calorem inter- piet, cum verbum dulce, tefte Siracide, mul- num exire neceffe eft. 2. Egeftas gratie & me- U tiplicet atnicos, & mitiget inimicos. - ritorum : cum enim in multiloquio peccatum D Pf, 144; II. Ex occafione thematis : Pone Domine ; non defit confequenseft, ut etiam imminutio X É L L] il Ve 3.'. cuflodiam ori meo, & oflium circum[lantie labiis grati& ac meritorum non defit. Vas,ait fcri- Num. ,læ d meis: poteft alio modo ars re&te loquendi de- ptura, quod non habuerit operculum, im- v. 15. h clarari , dicique , eam'a Spiritu fan&o per mundum erit. Ecutdomus illz; quarum oftia di&tam fententiam fuiffe indicatam, dum lo- femper aperta funt, ut cauponum, plerumque j cutionetn apertioni oftii declaravit; per hanc perditis hominibus abundant, ita & corda il- n enim fimilitadinem in(inuare voluit , quem- lorum; quorum os femper per loquelam aper- admodum ad hoc, ut domus cuftodiatur , duo ? tum eft, vitiis plerumqueimplentur. 3. Ege-- Y fünt neceffaria, nempe oftium & oftiarius , ftas fame : quz non modice.imminuitur per (quia fine oftio non poterit arcere oftiarius loquacitatem ; ut enirb, fi vas percuffum ma- ! p eos qui ingredi volent; fine oftiario autem gnum fonum reddit, vacuum credimus 5 ita. oftium femper vel apertum erit, vel claufüm) fi quem valdeloquacem advertimus, virtuti- | ita ad re&te loquendum , :& animam per hoc bus.& aliis donis inanem judicamus. GCerte s cuftodiendam , neceffarium effe ftudium lo- Apollonius rogatus , qui hominum fint opti- gl quendi fuo tempoere ( quod per oftiarium in- mi? qui in dicendo breviffimi, refpondit. 4. ld telligitur) & tacendi (quod peroftium indica- Egeftas amicitie : nam terribilis eft in civitate ,Q 29' tur.) Oftendatur ergo füfius 1. quomodo füa homo linguofüs ; & temerarius in verbo oftiarius conftitutus effe debeat, nempe i- fuo odibilis , tefte Siracide , quz: omnia. fa- Ecelefi. 9. snoratus ( id eft, metuens iram Domini, fi quem cile fufius diduci poffunt. Vo 25« E illiinimicum aut ingratum intrare permittat) : V. Ex occafione thematis : Spiritus fanttus ebit vos t vigilan ( diligenter .,qgæ,rendo » quo tendac gucm mittel fa.t;r in nomine o , ille do: * empia : e & 105 h uinnis : pofc'ïft dicere concionator , -multos- alienis defe&ibus fit fermo.: ^. Ordtio: -quiä, je quarere, qusenam ars fit omnium difficillima : Déus optimus eft gübernatorlinguz. 3. Con- ) & varios varie refpondere, fibi autem artem fideratio : tam circumítantiarum, tum damno- j recte loquendi difficillimam videri , utpote rum, quz per incauta verba , Deo, proxi- quam cum monachus Pambus difcere coepif- mo & fibi creantur.. 4.. Firmum propofitwn non le et , poft quadraginta novem annos necdum labendi cum decreto multte pro lapfibus exigende x la Te didiciffe confeflus e(i. Merito itaque peri- Gerte fecundum hoc propofitum eric curfas " tum magiftrum , ícilicet Spiritum fandtum profe&tus noftri in arte loquendi. 3. Radicis pro ea diícenda eligi , ideoque fe his tribus extirpatio: quze quidem non alia eft, quam in- Q diebus Pentecoítes de hac arte Jocuturum, ordinata concupifcentia. Hinc merito Spiri- & primo die quiaque damna .. qux per lin- tus fan&tus ad nos dicit: Qui non renuntiat guam non cuítoditam inferuntur. s. altero ( affeu falrem ) omnibus , que polflidet , VM quinque proprietates re&te loquentis linguz : non poteít meus effe diícipulus. h Y 20. ; tertio quinque media ad eam regendam alla- Vill. Ex occa(ione themaiis : Cum ?f-ääïiæt Jo. & w turum. ltaque i. oftendat , quanta damna quafi flagellum de funiculis , omnes ejecit de templo :15. [l* Deo inferat effrznis lingua per blafphemias , poteít inve&iva concio in vitium garrulitatis inurmurationes , & fimilia vitia. 2, Quanta in templo inftitui folite, cum commune val« 0a Chriflo; certe major pats injuriatum tempore de fit vitium, fieri. Dicat ergo concionator, pattionis infiidtarum , linguse minifterio illata fed ad hunc finem flagellum ex tribus funi- [ 3 eft. 3. Quanta froxino , fuperioribus videli- culis facturum ; atque adeo demonl ttacururms cet, fubditis, domeflicis, vicinis, remotis; ita quantopere Deus, proximus, & ipfe, qui gar- l. ut merito dixerit $. David : Filii hominum, rit , offendatur. 1. ltaque Deum gravitet I dentes eorum arma & fagittz, & lingua eo- offendi oftendat ex eo , quod ejusmodi gar- ld rum gladius acutus, quia omnia penetrat. rulitas fit blafphemia , facrilegivm. idolola- ( 4. Quanta propriz feríone : tum in corpore tria; cum quivis bomo in templum orationis n (quia lingua mala, tefte $. Jacobo, maculat cauía ingreffus os fuum confecrarit Deo, at« *j toótum corpus ) tum in anima, quia (icut urbs que adeo merito illud S. Bernardi dictum et t patens abundat malis hominibus , (ic anima conveniat. Confecrafli os tuum evangelio i hominis garruli fcatet vitiis. Hinc S. Arfenio (&orationi, ) talibus aperire illicitum, adíue- a viam falutis querenti dictum eít: Fuge, tace, facere facrilegium e(t. 3. Quod etiam proxi- D mum gravirer ledat, oftenditur ex eo, quod quiefce. Hzc funt principia falutis. ;. Quanta la vébus nofiris : pr&cipue divitiis & paci inter- talis garrulitas fumme dilpliceat angelis al- ln. n , ac fame , ut facile per varia exempla tari, ut vidit$ Chryloftomus adílantibus, ho» h. oftendi poteft. Concludatur ergo mertito in minibus devotis.quibus grave impedimentum - magiítrum eligi Spiritum fanctum , qui do- in oratione, ac dolor creatur : Parvulis , qui - ceat nos, perinde ut Apoftolos ; loqui. ma- x ravitér fcandalizantur, 3. Quod etiam tibi nalia. Dei. graviter ncceat, oftendi poteli ex eo, quod I Prov, t Ut 3 Aü g. v-4- VI. Ex occafione themat ïs $ 'Cæp'efumf—loquï talis patiatur gravem jacturam fame, cum I[] varüs linguis: pofíunt quinque proprietates juxta S. Chtylotomum. is, qui non libenter j lingug recte loquentis explicati , dicique, Oorat, clarum det indicium, Íe nihil egregize uod debeat efle. 1.. Divina : ut nihil con- dotis poffidere : meriri & beneditiionis, qu&e lpe- s Didodh, j de perf. tra Deum loquacr, atque adeo blafphemiz, rare poffunt ferventer oranres : favoris &$ gra- murmuradiones & (imilia vitia fedulo cavean tie divine , pet orationem conciliari folitz. im(pir. ( rïïl tur. 2. Catbolra : ut nihil contra fidem pro- Hortetur ergo, ut hoc flagello ca(tigati refi- eratur ; nec verba facra in jocum aífüman- pifcant, & monitum Ciceronis obfervent di- /[a j2 tür, aut alio modo irreverenter ufürpentur ; centis : ad deos adeunte cafte, pictatem te- Ciecfol.is nento, opes amovento. . Si Jf ne eveniat , quod Balthafari regi facris vafis ,L quis iec/us' faxit,de leg.- ' abuten:i accidit. 3. Humana: id e(t, pru- Deus vindex efto. dens & confiderata , ideoque a levibus , in- . j]- Num. 19 $. XIV.- n- V 15' honetftis, ja&tabundis, affe&tatis verbis fedu- A.LLIOCONCEPTUS loabítineatur. 4 Duükis, id eft, charitativa, í i ideoque detradtiones, contumeliz , afperz * PRJDICABILES s 'Qualz'tas-. ! l« increpationes , agnomina , mordacia dicta S ari cautela caveantut, — j. Perax : Hoc enim I. Sp X onfa -(fæleffi ; que quamvis denot atil'ic'h.'Vï&g d. animam electam , his verbis a divinoP.2«c- 19 vel maxime Chriftianos & germanos docet. ;e- Potefi, fi vult concionator has lingug pro- Amatore laudacur : Sicut vittà coccinea , labigin Cante K tua ; in quonam vero hzc laus confiftac , Ri- [j prietates variis linguis noftris compara e, v. LJ primam hebraicz , fecundam romanz feu chard.de S.Victore ad propofitum nottrum his jl r verbis explicat : Solent vitte, dum crines li- Itj ating , tertiam utpote gravem hifpanicz , quartam utpote amabilem gallicz , quintam gant,etiam caput ornare, ipfüumque ornamen- [te 'ermanica. 3 tum in mentibus demonftrare: Siccuftodia & j Ecelt 280 VII. Ex occafione thematis : Zurum tuum difciplina loquendi mentem decorat, quz " caput, quod principale eft hominis mem- Y. 29. &9 argentum confla ,. && verbis tuis jyacito [Lateram z di4 offunt per aurum & argentum v?ria media ad brum, & foris pulchram animam dermon« j ftrat.' Verba enim diffoluta, & inepte pro- nguam continendam utilia intelligi & pro. rg?Ecclefl 19' ! poni. Et r. quidem /üentiwm : precipue in lata exterius deformant , & intus . rectitue q 25 templo , cum alíus nobis irafcitur ; aut de dinem mentis diffipan t, ngd enim fü pet Jl R, P uig z q5 X » Lobn. Bibl. Man. Ibtp. 4l EX e e il 186 Bibliotbecee ,Manua'tis CMïbnatoüæ* fluis vetbis ali-qäïä utitur, tot modis extra fe fumus : lingua mea [tylus fcrïbæwveïoc'is. fx- ducitur, & a cuftodia fua di(Iipatur; ubi vero trema pars prologi eft, & cum przcedentibus compofira fuerint verba , & cum difciplina junge, quod fequitur : Eructavit cor meum in P laudes Dei fermonem bonum , & opufcula irolacas teftimonium dant conftantiee men-tis«, prudentizque atque difcretionis. mea, quibuseum pradicaturus fum , ipíi po- Manfi Il. Idem cccleítis fponfus iu eodem epi- tiffimum -cohfecravi. Debeo ergo linguam diic.g.n.4. thalamio de ornamentis ejusdem fponfz lo- meam, quafi ftylum & calamum przparare, ut per illam in corde & auribus au quens, inquit : Zurenulas 'aureas faciemus 4ibi , * diesciom «ermicleiss argenio. Murenulà autem genus fcribat Spiritus fan&tus. VI. S. Bernardin. acute o bfervat, qüöd lin- s Bb quoddam eft pifcium, quod in circuium vol- vitar, in cüjus forma olim inaures, aurium ua fab tribus corporis fenfibus collocatur , dinus de ornamoenta effingebantur. . Porro certus qui- videlicetfub auribus, füb oculis, fub naribus, multilo- dam interpres my(&erium predidtorum ver- Primo fub auribus ^ , ut confideret prudens ho. 1036 borum fponfi hunc in modum exponit : Or- mo, dum loquitur, quod in audiente poteft effe auris,dextra & finiftra, dextra auris,bene- namentum aurium nulium magis aptum, quam verba; ergo verba pifci alimilat; hoc volifant ; Proinde taliter loquendum eft,quod autem fignificat parfimonid iüi effundendo fer- non fcandalizentur tales ; nam, ut dicitur fa- pientie primo. Qui loguitur iniguia , nom pote/r rnone 5 piíces enim ut omnibus confítat, muti funt, ornamentum igitur animz fan&e , in latere,, Aurisautem finiftra, funt malevoli, in- | vidi & maligni, aures er i * ;entes , dum homo quo fponfus cocle(tis fibi plurimum cormpla- ! ceat, e&t fobrieras & continenda in loquen- loquitur, avide exfpeCtantes , aliquid capere 1 do. Qr A E ig [e] enes quoque mylíterium indicar , ex ore ejus , ficut fapientise primo fcriptum E €ur inaures fpon(z aureg, & argento vermi- eft: Auris zeli audit oumnia. p u X hoc patet, g.Reg. 60 ; quod os noftrum auribtis au Y culatz faerint, videlicet quod aurum ad fen- óienuum fubjc- j 1 fum ment exvvr ov ique -TCVOCCEUI', argentum VCYO C tum elft, propterea debemus prudenter logui, r»t* l ad v Vi . cum eloquiumque referatur. Aurum Eft lingua füb oculis, ut cautus &iat homo , non loqui de vitio vel virtute, antequam in- quoque ad judicium alludit, quo verbum prius trutinandum eít, priusquam enuncie- telligat, quid loquatur, vel ne, antequam no- verit veritatem, laudet, vel vitupcret quem- £ur: Argentum vero ad fobum externum quam. Lingua füb naribus fita ett, ex quibus refertur, qui modeftus efie debet, non fre- itofus, neque elatus. de capite humores defluunt, & inde cerebrum i nter omnia expurgatur, ut ex hoc infinuetur, quod homo fdem dife, — 1II. Ouzrunteliqui, curlingua $.1.8. corporis noftri memibra ultima fit, quz fuum fepius ab humore duorum narium expurga- re fe débet, hoc eft, frcquentius confiteri À Pa exequaturofficium, propter quod homini da- D. 17 tafuit; videmus enim, audimus, dormimus, peccata commiffionis, & omiflionis, exem- tpé 1nanducaimus, 2mbulatmus, aliaque opera na- plo Davidis, qui de fe aic:: Delicttan meum co- turalia diu ante exercemus, priusquam loqua gnitum tibi feci &j injufzitiam meam mon abfcondi. mur? Quantum prazterit temporis, poftquam Solet etiam hómo fibi abftergere nafüm , an- homo natus, laCtatus,d ^. * adulcior factus eft,do- tequam loquatur, cum bumores fiuant ad os nec verbum atticulate proferat, & expedite €x naribus ejus, ut rnerito indicetur, quod an- difcurrat 2 Nimirum per hanc fermonis tar- tequam proximum noftrum, & ejus vitia lii« -dationem natura infiouare voluit, quod ad gua noftra corrigamus , nos ipíos a noftris hoc , ut lingua loquatur, prius neceiiaria fit criminibus emendemus, €i acquifita maturitas & fapieütia. $ Vil. Deus olim de pafchate Hebreorum $aimeron 1V. Salmeron ingeniofe obfervat ; quïeä*li*nQ &ifferens, prohibuic, neullusadvena aut pere- $rinus de agno, quem populus hebreus ä apud eun- gua noftra naturaliter faliva continuo afperga- demlc. tur ; dicitenim: habet ctiam falivam, qua per manducare debebat, deguftare Mor. t, nifi prius per circumcifionein ad Hebreorum f& recepitfet ungitur, ut prudenter & fapienter loquatur 5 faliva enim fapientize fymbolum eft. tefte Dio- religionetn 3 ita enim liabet facer textus: ny(io Carthufiano, qui ait: Per falivam, fine Quod fi quis peregrinorum in ve[Iram voluerit trans- Exodi 1e. . . qua verba formari non poffunt , perfecte fa- dre coloniam, & facere pbsfe Domini, c H cumecidatur v« 4 * I 9. "(pientia figuratur, fine qua nemo rationabili- prius omme mafculinum eius , & tunc Tite celsbrabit, Mif ter loquitur. Ac proinde priusquam Salvator Veriffimum vero eft, quod hec.omnia in Mc*g'n-iqa nofter muti illius linguam laxaret, ad expedi- figura contingebant illis; Agnus, quem po- ,. te loquendum , prius illam fputo linivit ; & pulus ille facrificabat, baud dubie figara erat expugens tctigit linguam ejus, & loquebatur agni Euchariftici,quo nos Chriftiani cibamur; * rede. Porro (íaliva fuam a fale etymologiam ad hoc vero , net ) le illo -indigne'parïiciþem)us,- ! neceffum eft, ucprius circumcidamur,; id eft ducit, quia falfa eft, ac denotandum, quod lingua cum fale, id cft, cum judicio & pruden- ut non folum omnibus renunciemus dele&ta- tia loqui debeat. Et hec eít ratio, cur, dum tionibus carnalibus, verum .nfüper labia no- per facrofanQtum baptilmi lavacrum regene- flra circumcidamus. LInde nequispiam dice- ramur, inter alios ritus facros fal linguze fu- re poffit ; Iacircurncifus labiis ego fum , ne« ceffum eít, utlinguam habeat ab omni verbo ponatur, quia, ut idem Salmeron ait : Baptie zati linguz falinfunditur , ut nonnifi fale pru- obfcceno depuratam , quia expreflum pra- dentiz imbuta foras prodeat. - ceptum divinum eft : Si quis circumcifus non 8.Hieron. V. S. Hieronymus verba illa pfalmi 44. fuerit, non vefcetur ex eo. Quare optime S. Bonaventura ait: Circumcidi debemus ab in- S. Donzw. epift. 140. Lingua in£a calamus. fcvibe velociter fcribentis , in "uN EM .dium um / d—eX — m —— o ^ . caute locutione, contra quod Moyfes con- fer. 2. dej hunc rr:odum exponit : Pro quo interpretati e queri« cir cumcib e E Tituus LXXX VJ. Lz'ng'uæ."ï quzritur: Em inciréumcifus labiis eg0 fum: hanc 4Equitas, circumcifionem ^docet A poftolus dicens: Omnis fermo malus ex ore ä "efiro non procedat. X. Quisquis pretiofüm aliquem thefau- s Ambrin Quidnam vero hzc circ rum poflidet, eundem füb cl umcifio myltiee fi- ave obferatui, Pf. 38. gnificet, S. Auguítinus, ab eodem Seraphico imo etiam, fi opus eft, fub v igilum cuftodia do&ore citatus, his verbis declarat: Circum- obíervat. Thefaurus aute m nofter anima noftra eft, habemus enim cifio ifta quid eft » if caftitas noftra, qua Deus P thefaurum illum dele&tatu r? Enim vero S. Bona in vafis fictilibus; hunc fi- confervare volu- ventura qua- tuor diílinguit circumcifion €s [pirituales. mus, linguam noftram cu ftodiamus , quia "$, Be'rnat* Quarum prima eft cordis, (ut fapiens ait) qui cuft 0dit os fuum ,. aniinam TT (ecunda linguse, : multlo. tertia aurium, quarta oper um. Prima, in- fuam. Et S. Ambrofius de Da vide ita fcri- quit, circumíio in corde. Secunda in ore. bit: Pofuit ori füo cuftodiam ,quiosïq, j » fepfit aures ;T-ercia» in aure. Quartá in operc. fuas fpinis, vectem adhibuict foribus oris füi ; fervat thefaurum oris füi, INeceffitas. ne quisquam / prius fur in cor ejus aut pec rturbator ire rumpat. VIII. Sapiens rex Salonxxon' (cui Deus füb- limiorem infudit fapientiam, quam ulli ho- ; mini viventi un quam communicata fuit) in Damnum. - fabrica tem pli Jerofolymitani operarios ita direxic, ut, XI. David, qui in annis juvenilibus leones :0 licet illud. ex lapidibus & marmo- ribus fectis & quadratis ere&tum & conftru- dilacerarat & urfos, qui Goliath gigantem, V qui univerfo exercitui [fraelitico timorem in- &um füerit, nihilominus, ut veridicus Tex« 3- Reg; 6. tus ait: JMalleus & fecuris & omne ferramen- cufferat, quantamcunque armatus effet, in tum. mon f[unt audita in domo funda & lapide in terram proftraverat. Hic ! Vr7j ; um edificaretur. inquam, timebat nihilominus Sed quid retuliffet, fi inter ftrepitus artifi- , & trepidabat ; fed quznam timoris íui cau ía erat ? Num cum, totque innumerabilium operariorum ferramenti quoque íonus auditus .fuiffet ? forte truculentiffimam Saulis metuebat. 6t« fecutionem, aüt vero innumeras Philiftzo- Quod fi hanc diligentiam, omnem cavendi u ftrepitum templo jam confummato adhibuif. rum phalanges? Vel filii füi Ab(olonis rebel: $ lionem ? Nihil horum ; quia potius acutas fet, optime quidem fadum fuiffet, ne fcili- cet quies orantium interturbaretur, fed dili- formidabat malignantium linguas, ac proin- de Deo exercituum, qui ab illis eum defen- genta illa, durante fabrica, fupervacanea effe videbatur. Veruntamen quia omnia deret, & tutatus füerat, devotas egit gratias ij .. & Petr. dicens: Protexifii me Deus a conventu malignan- Dlm. l' 7. in figura contingebant illis;: ideo B. Petrus Damianus myfterium illius in fení(u myftico tium; fed quinam erant ifti? Hi nimirum qui. CP. [ linguas fuas in modum gladii exacuerant: exponens ait: Templum quippe Dei per fi- lentium crefcit, quia cum mens humana per Exacuerunt ut gladium linguas fuas, inten- derunt arcum, rem amaram, ut fagittent in l, exteriora fe verba non fundit, in füblime fa- Occültis inmaculatum. - ftigium fpiritualis edificii ftructura confur- Quz verba expo- nentem S. Hilarium aufcultemus, ait enim : git, tantoque füccre(cens in ulteriora fuftol- itür, quanto pet filentii cuftodiam circum- Non hic Propheta arma bellica, nec enfes, S.Hilar, in aut jacula, aut tormenia arcaum pertimefcit ; Pí.63.v. 4. H clufa fefe extrinfecus fundere prohibetur. "Cuttos enim juftitiz filentium. Et paulo omnis enim in lingua timor eft " $ lu jgs— gvlo-)'- - poft: Templum tui pectoris nunc per filen- dios & fpicula metuit, - tium crefcat, virtutum fpiritualium ,tanquam e -XII. D. Chryfoftomus merito veheienters. Chryf,. : cceleftium lapidum in te ftru&ura confürgat, admiratur,quod epulo, quem Salvator n r ubi fupernus ille fponfus, quem totis vifceri- Q&er,' ferm, 12;, in inferno fepultum, & t 0to corpore flammis bus diligis, velut in thalamo fuo delectabili- cinctum in Evangelio exhibet, folum pro lin- e «-. v$ ter requicícat. gua vehementer ardente refrigerium polítu- ;T f i - Utilitas. - let, dicens: Jntingat extremumn digiti ui in aquam; 1 V 43' Maníi C refrigeret linguatn meam , quia crucior in. bac J " ïX. Advertendum eft, quod focietas, qua flamma. Ait enim:Si te jam poffidet cotus igais difc,;.n.2, agnus immaculatus circumdatur, & flipatur, inferni, fi te gehennze flamma comple&icur, s cujus in Apocalypfi fit mentio, ex meris quare folius linguae zftibus de(ideras fübve- conftet puris animabus, atque virginibus, de h niri?. S. Lyranus re(ponder: Ibi plus crucia- quibus S. Joannes Apoftolus ait: i funt, qui batur, quia per eam plus peccaverat. Li ngua non funt. coinquinati, virgines enim funt , & féquun- L ením guftus & fapores difcernit epularum, dur agnum, quocunque ierit; At vero quodnam ebrietatique & crapulis fübfervit, qua proin« ) eít horum Chriíti fequacium przcipuum en- 1- de abutebatur dives ille, qui epulabatuz quo- comium , quo ab eodem Apoftolo honoran- tidie fplendide. Unde S. Bonaventura ait: Jn tur? Hoc nimirum : /n ore eorum non eft in- L Hzc primo degufítat cruciatus, quz pretiofos ventum mendacium , fine . macula enim Junt ! ante cibos, & odorifera pocula deguítavir, fecun- ] ibronum Dei. Quafi dicere vellet, ideo funt dum illud: . Per qua quis peccat, per hzc & ; fine macula & digni, qui coram throno Altif- torquetur. Interlienaris obíervat, quod in , — fimififtantur, quia linguam füam ita cufto- conviviis, fcurrilitatibus, & ineptis eloquen- dierunt, ut nullius culpz nzvo eandem com- dis linguz frena licentioius laxentur. tin- 3macularent. , de.ait: in hoc nota, quia; ficut mos efl, et- j d Aà 2 t R. P. Lobn. Bibi, -Man. Ton, M. JuR g 9 188 Jibliotbece Manualis. Concionatorie p ? Veruntamen quod joþbo labia círco dentés il . polyat l iam inter convivia, lequacitati ftuduit. Idem S. Bonaventura ait: Magis expreffio fit de lin- Izfa permanferint, minime implicabilis hujus. P "'Ivranni infernalis indul Pur] centis attribuendum QUil 'gua, quam de alio membro, quod cruciatur & af 2 7 eít, (ed potius ftratagema quoddam fuit ; quia arit009 1 igitur in inferno, quia ipfa in culpis eft tametfi: Jobi animam , velut inexpugnabile A juafi fomes totius iniquitatis If $. Pet. " XIIL. S Petrus Damianus nonnu lloruni ani- quoddam fortalitium, ex omni parte vallis & muriscuftoditum eflc videritnihilominus per - Dam. l. 2. malium adfert exemp lum, quze ideo facile ca- &ep. ! 8« piuntur, quia os fuum aperire non omittunt. portam fein illud aditum habiturum effe mi- fanor nime diffiditju:pote quem labiis füis in aliqua .Dicit enim: Nunquam hoftis fauces hydrus ] ingreditur, nifi cum Crocodilus ofcitans inve- blafphemiz, defperationis, maledittionis vel impatientiz verbum prorupturum effe (pera- Á nitur; nam fi claufüm os tencat, in(idiantis impetum non formidat. Anthalops cum excla- bat. . Unde facer quidam interpres fuper Jo- Pl bum ita fcribic:; Hoc agere videtur diabolus; mat, ignatus ad fuum interitum gladios ve- pred, i natoris invitat, quod, donec obticuit, profe- u 1i ingrediendi in eum non acceperat pote- J & À d atem, cum jam illum totum variis cruciatie quentis induflriam fuügacis curfüs opinione £, n delufit. Atque ut hoc inferam, quod cancer bus confümpf(iffet, dentes, linguam; & labia, I uz fant vafa verborum, relervat: Ex his ( eftreo, facit plerumque diabolus monacho: Cancer enim quoniam oftreis vefcitur dele- enim forinfecus cordis promptuarium de- monftratur, quod nobis feníaüs intrinfecus é&tabiliter,eorumque carnibus tanquam epulis faeinatur, operg pretium eft audire, quas il conftitutos diftin&ionis fuz minifterio profe- runt. Hesc ergo, inquam, diabolus in eore- lis ftruacinfidias, nam cum avide fitappetens cibi, eft argute profpiciens & periculi; quo- fervat, ut blaiphemiam prolatam 'ejus ore f cognofcat. Sed audiat Scripturam dicentem: niam, cum fit difficilis, & periculofa venatio. Difficilia quidem, quoniam efca carnis inte- In omxibus bis non peccavit ob labiis fuis. " Quod ipfum $. Hieronymus diu ante preefatüm in- S. Hieron. rior validioribus teftis includiturs periculofa vero, quia i chelas cancer immiferit, rela- terpretem his verbis fcripferat: Ob hóc enim in c. 19» X r4 diabolus :confumptis carnibus S. Jób , labia 9? Ti bente pro tinus teftarum dyptico, inevafibili- ter coar&tatur. Quid ergo facit,ut valeat o b« ejus integra dereliquit, ut haberet pofitus in tormentis, quibus effet facile plafphem.are ; f tinere, quod flagitat; Solerter explorat, fi quando oftreum in locis ab omni vento re- Ideo diabolus linguam reférvavit ; ut intelli- motis fe contra radios fo lis aperiat, cum ergo gere poffet, fi Job ob cordis fimplicitatem calculum clandeftinus incurfator immittit, & " blafphemiam proferret in labiis. LI ' XV' conclufionem oftrei interjectu füffiaminis im- ] vum edit, ficque hiantia clauftra reperiens tuto "MISCELLANE AC ualitas. : r | 14 nj$ jam chelas ingerit, & vifcera oltrei interna OS Eiio$ decernit. Quid igitur oflrreum congruentius L üïidäin rex an gliz, cum tres fü * interrogaffet, quid vivis data optio-Spec. ex videatur fignificare, quam monacbum; qui ä - nimirum vivit, dum fub filentii cenfura con- ne maxime a Deo poftularet, refpondit pri- dift-9. ex. mus, fortitudinem fe petiturum, ut omnes '^9' cluditur, perit autem, cum ad loquendum im- : moderatus aperitur. Ad inftar Ícilicet oftrei; fubjugare poffet. Alter pulchritudinem fe po- b ls ftulaturum dixit, quam omnes in füi ammorem 119 qui, f cum non hiat, integer animam fervat; cuti i Ci i. ] Tenate loquitur, vitz viíceribus va- alliceret. Tertius, & natu minimus, collum cuatur, quafi quidam lapillus parve con(üe- gruis potius fe optaturum dixit, ut non nifi tudinis obítat, ne is, qui fabularum vacat in- bene diícuffa verba depromeret. Qui proin epciis,a füa fe vanitate recludat. Quid aütem ceteris prudentior vifus patri, regnurn ab eo ä accepit. Mtone, eít per figuram cancer, qui poft fe naturali- 1l. Dicente quodam fratre : defiderio cufto- Vita PP. 1. 3inDom, ter graditur, nifi apoftata fpiritus, qui poft- uam femel a conditore receflit,in pofteriora dire cor meum,refpondit Abbas Sifoy : & quo 11«m, 27. u, pf ! B. relabi nunquam defiit. . Uinde & diabolus in- modo poffumus cuftodire cor noftrum, fi lin- terpretatur deorfum fluens. ua noftra januam apertam habeat? . uftinianus inter al4ia di- ]lI. Socrates, ut adolefcentem quendám Gran. iü &, Laur. XIV.S.Laurentius ! loc. con, . füft. a.15.xit : Quieruditam poffidet linguam, tanquam re&e cognofceret, dixit ill " 4 Loquc;re? (ado.- lefcens, ut videam te. f. 582. ä de difcipl. turris David e(t quz «dificata eft cum pro- IV. AlexanderMagn. epiftolam occultas ac- Plut. apud pugnaculis. Talem fe arcem effe S. Job pro- cufationes in antipatrum continentem cum Fab. conc, Vi h, bavit, licet contra ipfum totus infernus ome- 2 inDom, nibus effet viribus armatus ; dicit enim : Pelli accepiffet a matre, & legendam Ephz[tioni H.i.1 - 11. poft mee, con[umptis carnibus, adbafit os meum, &j dere- dediffet, ea perle&ta annulum füum ori illius li&a funt tantummodo labia circa dentes meos. Ete- jmpreffit dixitque; contine hzc, & ne eorum ^* m hi, nim (i hoc loquendi modo Job lamentatur, quid effütias. Quantomsgis (i Chriftus figillu M16o, charitatis fraternz oti noflro imprefferit, & Luriy quod cum toto corpore a dzzmone exulcera- mandatum tacendi adjecerit,parere convenit. tus füerit, nihilominus labia circa dentes a ipud Lan. damone illzfa permanferint. S. Propheta fi- V. Non male cecinit Poéta. Fauftus g n INil melius lingua, lingua mil pejus eadem, ap. Lang. lp ne caufa lamentatus fuiffe videtur, quia lon- inPolyant. Triflia cum dulci toxica melle gerit. ge deformior futurus fuiffet , fi etiam labia VI. Non multis verbi$, opus eft, inqui t Y* ecd circa dentes ei füftuliffet, prout apparet ; in n Se * $Á eraniis mortuorum, quz tanto funt turpiora, . epift, 38« Seneca, fed efficacibus. Seminis modo fpar genda [ünt. quanto magis dentes a labiis fant denudati, l] e e — Tituus LXXXFVI. Lingua. — 189 Lang. in * VlL Imago animi, fermo eft. Qualis vir ta- XV-IL Xenocrates, eum maledico quo- rundam fermoni fummo cum (ilentio inter- Polyant. lis oratio. Magnum eft vocis & tileni tem- eramentum. :effet ; quefitus, cur id faceret?. refpondir, Ibid: QGelli: VIIL Hefiodus Po étarum ».þrukdentiüïmfus, quia locutum me effe peenitet, tacuiffe nun- Y quam. i ardc.no&- ]inguam non vulgandam, fed recondendam c. 1g. effe dixit, perinde ut thefaurum; ejusque effe XVII. Theophraftus dicebat, pot iu/s ef- freni.equo infidendum , quam verbo incom- in promendo gratiam plurimam, fi modefta, & parca, & moderarta fit. i pofito fidendum, eo quod plus periculi ab Panorm. -1X. Alphoníus rex loquacu hO los homines hoc, quam illo imminet. XIX. Suidas linguam alloquendo--inter- Drex. ia l. 4. utres vocitabat; quia ficut utres infu(is.hu- moribus extenduntur, donec humorem infü- rogüt: quo vadis? cui illa refpondét : ur- Phaec. c. bem everfura, aut inftaüratura. 57 $.. füm refpuant; ita loquaces inflantur, donec - audita garriendo effutiant.- XX. Pythagoras gladii plagam leviorem Macieb. Drexel. in X. Cum olim H * braeus K Habbi lehuda ip 'effe dicebat, quam linguz; ill hzc animam vulnerat. - . 3 € gnim c-oxfpuls? fie loquac. » Phiet. c.. foro proclamaffet, fe habere domi aquam m 57. -5. auream maximi pretii, quz reftituendis vi- : XXI. Garrulorum Symbolu "'Oftfeia | eü,'ango : ribus & producendz. vicz plurimum condu- xut enim, dum hzc feíe aperit, cancer lapil. Roth. p.2. ceret, confluentibus ad ipfum undique empto- . Jum in eam projicit, & fic eam cápit; ira &39. l& ribus, ipfe eos domum perduxit, & apertis dum garrulus,os improvide aperit, diabolus ^* -- j B ibliis illa Pfalmi verba recitavit: Quis:e[L. lapillum peccati in os ejus prqjicit, & fic in- homo, qui vult vitam, diligit dies videre bo-* teritum trahit. . nos? prohibe linguam tuam a malo, & labia L Á $ XVLO tuane loquantur dolum. Et hanc de mum s7AXIOMATA. - $ Hie*än, ;eife aquam vitz auteam dixit. Nece[fitas. . & ïü Ex 3 Eabü'ridhntiï'a cordis os l;oqu'itu'r. | 1619 quethediee Mit «vem das h Diu. CXCL Fuit; qui laudiffimam füp Herz voll ifl , mit dem gebfet--v. 34- domo aliena . intuitus , aliqnid adhuc deefle der Mund üler. - I Mors & : vita in manibu'*s lingugz. - Prov. 1g. — dixit, inftrumentum fcilicet humanz genti ., Leben und Tüd füzi auf der Zungen. V. 18, fumme neceffarium : quzfitus, quod illud 57 effet? linguarium, inquiebat, quo lingua cue III. Bis ad limam, quam ad linguam, - Wag , ebe du «vag[t , bfinn, ebe du Jagft, — ^ * ftodiatur;. neque enim ulla pars fuP'e)-lg&ilis Sonfl vielmal Reu tragf?. ^* tam neceffaria eft, ac ifta. -SXIL. Abbas Lucius dicent i Longind fe.ha- IV. Qui mu ltum fatur, ftultiffimius effe - . Nita PP. H probatur. bere triplicem cogitationem. .1. Ut peregri- us vi [] el reden kennt man einen Narren, . lj 4 33* netur. 2. Ut fiepe jejunet. 3. Ut declinet ho- T $ Wie den Vogel aus dem Gefang. Q.SPCC- a ! " minum afpe&tuss refpondit, (i non tenueris V. Locutum fi linguam, quocunque perrexeris, non erís pe- uiffe multos poenituit; né- ( j, iil g. xegrinus, fed refrena hic linguam , & eris minem tacuiífe. & 3 105 Stillfcbzpeigen 1/1 ein Kim/l. ! ) etiam hic peregrinus. Viel reden bringt Ungunft. qlbo 'lo 3" XIII. S. Macarius fratri petenti fermo- n.129. VI. Frons aperta; lingua parca, men m nem quem falvari poffet, dixit: oportet fu- fa, regnum tenent. Y gere homines , in celld federe, & pro pec- if éatis jugiter lamentari, &, quod füper omines Gefperig Zung, und offne Stirn, In Gefcblo[Jen Gemiütb dve J^elt regiern. 2 virtures eft, tam Wlingþuarm coécere, quam VII Qualis vir, talis Oratio. . -Socratis, yventrem. ; Fab, conc. XIW. Diogenes X.fad juw;ehbm formofüm Onuale avis roftrum, talis & cantus. p» Vi D.l 3. in Dom. (^ Mie der IVann, alfo die Red. ir. poft turpia loquentem dixit: Non te pudet ex VIIL Non.óportet multis ver bis. pauca Juris con- lÜ thl :?' Pent. eburnea vagina plumbeum gladium educe- inulta. fultus ap. i re? idem multo magis dici poterit de Chri- dicere, fed paucis Fab. conc. Viel Gejcbrey un d «venig IFoll, ftianis, nifi linguam a malis fermonibus coér- 2. Dom. . m Oran H í Man Lillig aliseit ba[fen. foll. 1i1. poft p, o h ceant, cum hi ore füo ïChriftuml toties ex- P'ent. f.502 1 AUTHORES. | cipia?tï. Utilitas. ;C Plat. iil Vita PP. I. Teremias Drexelius in Phaétonte. XV. Abbas Pcemen dixit: Si monachus Ii- Ludovicus Granatenfis in locis com- g Fib. n b2 €*?. ventrem füum & linguam tenuerit, & vaca- munibus. £. $8o. : 0l 2 DOmo tionem non fuerit fe&tatus, confidat, quia I pOR Ili. Alphon fus Rodriq. p.'z.'tr. 2. 08 pett. non moritur, fed vivit in perpetuum. IV. Joannes Bufzus in Panario. V Collo« fb. l. 3* XVI. Cum Arfenius a Deo peteret co- m n. 190. quia otiofa. Laertius - gnofcere viam, per quam falvari poffet, au- V. Jofephu s Langius in P r & J apud Lan- divit vocem: Arfeni, fuge, tacc, quiefc & V. Loquacitas. olyäg;h. V.eod. 1b « giumin Hgc funt principalia falutis. 1 i à radis " Polyanth, : ,,LKH- inpolyant. :Voeo' J n ju epi[k- » Aa 3 n 1909 yibliotbec? Matualis Concionatori e d ææææawæ&gææawææaææææwwwwwwwwææææææææ & ff 9 de gïfz i TITULUS LXXXVII Petmch- !' CO f LUDUS. f 6 Antori € L , 1 talibus ait: Foderunt mänus meas, & pedes me&s, Ibid. c. s. é9 dinumeraverunt omnia : 0 nüs pA p mz QUOAD ESSENTIAM, o[Ja nea ; Fci-licct variis [0. Il 0'29' na contumeliis afficiendo. YT Q HII. Chriftianus quicunque es, & 'alvca lu- Db Yi I. dis, hoc primo in loco credere debes, quia fil non Chriftianum , íed Ethnicum tibi no- s,Cgprian. Beyrlinck men eft. - de aleat;- , Dernin v, eodem., n genere deEni&ur dittum *vel fa&uh ad ani- J dins t9. T2 mi obletlationem pertinens ; in hoc loco ta- . IV. Non eft quafi aliquod viti Vum , quo d i men accipitur cum Theologis & Juriftis reddat homines ita infames & abominabiles, p d j It pro contractu, quo duo vel plures inter ficut ludus: Nullus confidit de lufore, nec S. Antoni- r fe pacifcuntur; ut victo Tre vult eum in fociam alicujus artis, quia fem- hi que depofuit. :ji cedat , qku-o:c'i ute nus p.2. P pR . €.23. $. 6, P JDivifio, Navarinns Ebld IL. Dividitur þï*æCïpue in liqïtum & jll'i4- *Damnum; :puüïimï .w | V. Vix eft dare actum, in quo- 'concurtani,t diic q85 di citum ; quorum prior eft, qui regulas & con- ditiones a Theologis requifitas obfervat; tot mala, quot ex ludo ; quot enim in taxil- d pofterior eft, qui aliquam ex dic&tis conditio- lis fant pun&ta, tot fcelera ex eo , $ ] unum gravius altero. proccdgnt, Ibidem, & Cypriat nibus fcienter non obfervat. Secundario ta- men , & accidentaliter ratione inftrumento- 'VI. Aleas tra&tare; non videtur multis pec- de aleat, n catum effe manifeftum IXV rum, quibus perficitur ludus, dividi poteft ; fed infinita vite ma. " in alearum, chartarum $ conorku'm', trudvicu— la folet inferre, jl VII. Sceleftis hominesifunt.lufores ; quld $.Chryf. - Ym larum; »& fimiles ludos.[ enim eft ludus ) , hom. [1 5. 4 1. f » nifi fomes iniquita;is,; &, cu . ad pop. ; '( ,' 5.— IIO piditatis. f & 64 -^:NHL. Quis, quzfo , ïngenuus, feü quis.*ho- S.Bernard. b 2 EX S. SCRIPTURA. mo, & non potíus trux bellua delectari queat Sen. to. z. bu * P5 - Qualitas. ludi nomine, abundante nequitia, atque im € 16.a. 3 M pietate fediffima ? Ubi preter hominum * ? Isie 6s. T. ui ponitis fortune menfam, & libatis v. 21 Q' vultus nihil humani fit, vultusque ipfi ira- fuper eam. Numerabo vos in gla- cundia ac moerore obfiti, confufisque clamo- $. Antoni- dio , quz verba explicans S. Antoninus, po- ribus efferati, nec jam fint hamani? lbi non nus p.2. tit. 1. C. 2. nunt, inquit, meníam fortunz, qui ludunt, decor morum, non modeftia fit verborum, Madffs ] 3- 5. 8. exponentes íe fortunz, five per taxillos lu- nec amor erga homines, non erga Deum ree 9'D. 50 dendo, five per chartas, & i(ti feriuntu dio divinz ultionis in inferno. E r gla- verentia, fed jurgia & rancores, & doli, per- d juria, & rapinz, vulnera ^ , ad cxtremum, & x;' Exodi 32. l. Sedit populus manducare & biber homicidia quoque. D d VQ 6. : furrexerunt ludere, li IX. Ludus eft domeftica przdatio, ufüra- . Bernar- PN rialabes, mendaciorum, atque nugarum fe- dinus. l, c Qu Fuga. dula mater,fons divinz negaríationis, crude- Ti Jerem. e, — HII. Non fedi in concilio ludxentiuym. [ lis plafphemiz pater ; co;ruptio populotum, 15. 172 IV. Nunquam cum ludentibus miícui me: fcandalum proximorum , pervicax inobe- lrb Tobie c- neque cum his , q dientiz filius, amiffio temporis, diícordia- la ui in levitate gmbul.a'nt, üx d» VO 17 participem me przbui. rum, & homicidiorum multorum origo, im- mane defperationis barathrum, idolorum cul- Qu tus, iners fegnities, otii nutrimentum, diffa- j $. III. i * be mationis títulus. EX S. PATRIBUS ET DO- — X. ldem facit homin em ap,o&'äfarc, poft- Ide;n t0,4. V CTORIBUS. C ponendo omnem dele&tationem amoris divi- $: 33 Qualitas, ni & fuz J Q infamis. famz, quia propter Eu*dum efficitur : dinus tó. 1. k $. Bernar-1. [ ufor ludum facit Deum füurf,, eo qilod XI. Aleatores in ludis fíuis non qua.- Berchorits i illum in amore przponit ipfi altiffimo runt, nifi alienam pecuniam acquirere, fo. im i& v. u) $ 42.2.2Deo, nam illud ab homine colitur ) quod:inv cium fraudare, & decipere, jurare, blafphe- 'idere. k amore prz ceteris honoratur. mare, & maledicere, & quandoque ad ver- M ]I. Plus honoris defert lufor tribuä' taxil- ba injuriofa, plagas & verbera prorum- r lis, quam offibus JESU Chrifti, quem in lu- pere: & cum totum perdupt, quantoque l& do fzpius vituperando blafphemat, propterea defperationem incurrere, & finaliter ad ra- Bärenius !t per ?Bfalmiüam Dominus lamcntfbuiccr de pinas, furta, & homicidia fe convertere: Ifte T a enim W e * Zlïtulu;c LXXXFII. Ludus.. T ehim ludus eft diabolicus, & certe, u t C?C— tatem pofterorum filendum effe non cenfuit, do, per diabolum inadv?ntus. . : quod olim beatum Petrum Damianum inter, [tia &.Cypriar, XII. Si quis aleator chri nus es , tüus & Epifcopum Florentinum accidit , verba de aleat, & hzreditatis tuz inimicus es. . autem annaliuin in compendium redacta, funt Perarch. — Xlll. Taxillorum eventus nullus profper, hzc fequentia : Fui aliquando comes itineris Lt 3. Cs mali omnes & mi(eri 5 nam & qui perdid : , V. Epifcopi Florentini , cumque vefperi ad affligitur ; & qui vincit, illic I iFur j inquc iq— hofpitium perveniffemus, ego in cellam pres- . fidias procrahitur.: byteri me fübduxi , ille vero in ampla domo S Antoni- inter viatorum turbam (ubflitit. Dilu cul ^ i t X!V. Lufores propter- lioc , ut habeant aue l$ nus p. 2. magis tempus ad ludendum, negligunt divi- tem facto a mulione meo. certior facte , ium, X0. 1. €[23: na mifTas e L vefperas, & otationes & predi- Epiícopum predictum. latrunculorum. ludo m Cationes , nifi forte orent, ut Deus faciat eos fe cum aliis immifcuiffe,. Quod verbum Ía« ia vincere , fed neícit divina ju i üitia; * .p:aþïïoci*-; gittz inflar cor meum transfigens, ad ira- r nium dare criminibus. ii cundiam me commovit , ac proinde tempus lO- s'cypffm. de d S. Bemar. XV. Prima iniquitas eft, quia ludus gene- admonitioni opportunum nactus , illum cons Q dinus to.. rat cupiditatem in lofore, quia ludendo accen- veniens , acriter ipfum reprehendi , diícur- DA 4 P- 1 $- ditur cor füum , utreludat propter recuperas füm meum hunc in modum exordiendo : Etee K 37* Fe perdica,& fi lucraturymagis accenditur avae nim virgas proferens manus levavi , quafi j, 9 Attonj- rfitiaad ludum, nt magis lucretur. Cum perdit verberare volens, dummodo effet, qui ter« hls p.3, gum fobmitteret, ille vero fübjunxit, fi cul- cvag.s.ü. homo, deberet defiftere amplius lüdcrcþ, & (if*i d avaritia lt 3$W14 andi trahit eum. pam oftenderis, pcenitentiam non recufabo. j Navarinus XVI1. Ludere, latinis auribus perd cr'e; fi- 'unc ego: ergoue tibi bene fa&um , tuoque. apsdManüonificat, & amitiere ; perdit enim , qui lu- officio congruum efíe videtur, fubjuaxi quod Tt heri vefperi laàtrunculis luferis , inanumque v yil diic-64.3- dit, pcrdit frequenter füa , perdit non rarofe ,. a €*a8 perdit femper cempus; Et Ietari in ludo ali- tuam corpori Salvatoris otferendo uctam s 1l i, & linguam, quz Deum inter & populum me- quis poteft , quiinluto femper aliquid perdit? S.Cypian. XVII. O manus crudeles',' & ad pericu- diatrix exiftit , facrilegi ladi contaminatione "d deturpaveris? Tunc ille. ut erat maníueto WO ]de aleat, lujmfui armatem , qu*æ- bona fjateif:na ; äc»o*pbs avorum fudore quazfitas , ig "nomiíniofo "fïüdjO animo & perfpicaci ingenio, rationibus a m& | allatis hamiliter acquievit, fimulque fe imi- dilapidant! d $ t S. Ber. " XVIII. Q denarii inferxäales.' Dlucrum lem defectum deinceps nunguam comiflurum qg, hom. j promirtens debitam a me poftulavit poeniten« 4d pop, to. 1. fer. malediCtionibus plenum , o ttemenda judicia, 42-/ C 4 propter tales denarios füper univerfa illorum tiam;cui fübito ut trinies integrum recitarc- DO« $ Bernri 8. 25 píalterium ;; devote illud meditando . atque bona juftiffime preparata ; icut ego in. qui- egt Sen, . busdam, docente experientia, vidifle credo; infuper duodecim pauperum pedes lavaret, m [4 l6n l 3- precepi, totidem illis monetas erogando , 6 guæ,funlxc teíti " E * B )onia credibilia facta nimis. - L i im liberalique prandio eosdem recreando. . Ni- Ia. mirum ficut culpa manibus & verbis commif- EXEMPLA SACRA.. 0« fa fuerat, ita quoque ille pauperum lavande 0t st anlitas. pedes, manus faas a culpg contagione lavit, flicütoiar uD Manfi difc. m S. Bernardo in itinere con eosque ore füo oículando , quas ore contra- I 9!1. 5' Te xerat culpas, expiavit, renovavitque pacem mofus quidam lufor occurriffet, fan- X Gum pro equo , cui infidebat , ad lufam in- cum Deo, quem deteftabili ludo offenderat. Verum enitn vero, ex quo in fententia fanQti i. Vitavit, fcam econtra in lufum offere:.5 ani- inam ; pleniffimo igitur confenfü propofitum illius Do&oris. qui theologiz angelus & ora- ira» $. Bernit- culum eccie(i? merito appeilatur, ludum pro acceptavit San&tus, pacto pramiffo, ut quis- f ümslt .quis plura jaceret pundta , vidtor remaneret. honefta recreatione licere diximus, cur bea- tus P'etrus Damianus hunc Epifcopum tanta je 'jJotus hilaris itaque lufor ille taxillos jecitj H & in pundorum numero przvaluit ,. dum cum afperitate non folum reprehendit ,. fed. Xe m»aximurm taxillorum affecutus'eft numerum, & gravi poenitentía mulétavit : Et quidem imoxque equum v eluti luum popofcit 5 Ad tanto id magis mirandum venit, quod idem l.iau uoad Iffl quem Dci fervus: fuftine, fili, donec & ego Epifcopus fe coram fan&to Damiano ; enfio- Yl jecerim , Gquidem plura pun&ta taxilli ha- qualitatem ludi purgaverit ; nam de ff. nis fibi faciens (cutum , ait, illud fchachum d« bent , jecit itaque Sanctus ; " duoque tali duo: g ffere pun&a , tertius vero mira- Y effe , aliud aleam ;5 aleas authoritas prohi- , decim expre 79 L] H . In buit, fchachos vero tacendo conceffit. Ad i, entów culofe ruptus ! n duas partes apparuit d g quarum una fex erant pun &a , quz octode- hoc igitur refponderi poteft, credibile effe ( cim conficiebant , in alia vero parte divifa Epifcopum hunc in ludo illo exceffiffe, vel aliud fe prodebat punctum , quapropter at- ratione nimis diuturng continuationis , vel j «choru tonitus , miraculoque compunctus lufor non quia in multorum fxcularium focietate, cum u did v perdidic, fed füam lucratus eft animam ; fi- fícandalo aliquo lufit. ludefe. fcribitur, quod. cum Manfi difc, quidem fe fan&ti viri difcipling fübdens, mo- IlI. DeS. Joan. Evang. hachum induit, & exinde virtuo de eo certus quidam vir fcandalizaretur , €o 9. n. 1. Cf* fam » per- Iff» fcCtamque duxit vitam. quod ipfum cum difcipulis fuis jocantem & !u- dinalis Baronius, in confcriben- dencé vidiffet,ipfe uc (e defenderet, cuidam ut que Bsronitüs X ll; Car quod cum fzpius r» Io6. 1. n. dis przclarioribus annalium ecclefiafticorum arcum intenderet, przcepit, PT per (ine €ventibus ad perpetuam memoriam ,& utili-í feciffet; inccr-rqgavit eum, ag hoc Ííem inteRs me r e e 192 Bibliorbeca. Monualis Cónciotatoria e mam ex lufo lucratus , die quodam largamins H ntermillione facere *"þo"fïct,y qui refpondit: Si hoc continuo facerem , arcus frangeretur; ftituerit eleemofynam eo animo; ut divinare li pro continuanda bona in ludo fortuna implo- t fabintulit fan&us Joanaes, quod fimiliter ani- raret, & confequeretur affiftentid: ab illoauté f mus hominis frangeretur , .(i nunquam a fua. die femper perdidit, nulla poft hac ei favente It intedfione relaxaretur. 'Thomas IV. Thomas Cantipraten(is fe a quodam fortuna, cujusrei quam aliam, nifi illam S. An- tonini affignari poterimus rationem : Nefcit Cantip. L. Patre Dominicano, fide digniffimo, audiviffe b 2. C. 49- fcribit, quod quidamin lufu taxillorum omni- divina juftitia patrocinium dare criminibus. d s; Xde VAL. S. Bernardinus fuo tempore (ibi dein-S, Bernaw. - bus jg* habebat , ad camifiam ufque deper- f ditis , !mpofita in arcum fagitta , eandem ad felici quodam homine narratum fuiffe Ícribit, dinus to.1,. É 4 vülnerandam Chrifti crucifixi imaginem evi- quod animam fuam .ex defperatione lufus f 42«9.3«. p brarit; mox vero fagitta revería ante faciem damoni ultro confignarit, cum vero ad vigi- --X ;lias.no&tis peragendas miffus fuiffet, demon jacientis fanguine recenti totaliterinfsita, re- fs. perta eft, qui mox in maximas lachrymas re- ipfi muros civitatis per fcele gradus aícen- denti in fpecie gryphi apparuit, ipfumque ex folutus , fratrem , qui mihi hzc narravit, ad duo milliaria quxfitum invenit, & confeffus, . pofteriori parte chlamydis ad fe attraxit , ia Ó wiltam fuam cum mira poenitentia cor -rcxic.. ejusque fignum eandem transíoravit ;. qui l^ Daumnum. quidem in anguftiis pofitus DEO fe recom- - mendavit, & de peccatis füis compunctus; ea- Manfidilc. ^ V, In celebri quadam Lombardiz civita- ä $.n.2 . te accidit: poftquam certus qui daimn pater dem per coníeffionem expiare cocpit, at vero tantus illum terror invaferat, ut duobusabine familias ingentia a filio fuo perpeflus fuiffet danina, eo quod; ut fufliciens ad ludendum - de diebus mortuus fuerit. VIL. Pater Ottooelli fequentem cafum ,Maná dife.. — peécunia ei fuppeterct, quidquid in domo pa- h tris obvium habebat, foraretur , ut venderet, quem anno 1612. accidiffe, a peronaquadam s, a. 19. , — Vs tandem poft (iepius adhibitam correCtionum fide dignarelatum acceperat, huncin modum . füavitatem, nec non reprehenfionurn aufte. recenlet. Quidam,poftquam diu infeliciter lu- '!'..3" —— - fiffet, tandem fürore , & ira percitusa collufo- ritatem , eundem filium ab hoc vitio retra- here, & in viam virtutis perducere ftaduit , ribus difceffit, quendam .chartarum lulforia- rum fecum deferens manipulum, quas in via «duamvis incaffum. — Tandem eum in carce- rem conjici fecit, e quo tamen paulo poít per figillatim in minutas partes dilaceravit, impu- — denter dicendo.: litinam te, o Deus, eundem frequentes cognatorum inítantias ereptus ; habitauonem quaudam paternz domui vici- in modum dilacerare poflem. Adjunxit infü- nam conduxic , quam publicam liüfüum.ofti- per, hodie quidem in ecclefia miffam aufcul- €inam effecit.. Demum vero cum nodte qua- . tavi yfed merito huic omníno abrenuntio, nec m dam immane patraffet homicidium , cadaver -wolo, ut quidquam me juvet ; aliaque plura occi(i hominis ante fores patris fui cranftulit, ejusmodi verba impietate plena eructavit. fcelusque tanquam ab aliis commiffum, jultie Contigitautem, quod, dum, in viaex collicu- tie publicz denunciavit, moxque pater una lo defcenderet, fallente pede, concidens cole L.2 — —— QU —:-21-2- cum filio minore ia vincula conjedius , dum lum fibl fregerit , itatamen ut nontafn fübito tormentorum violentia utrique adhiberetur, inde moreretur. Nimirum Deus ipíi tempus pso ?4 C2 dolorem ferre non valehtes , delictum licet réfipifcendi & a&tus poenitentiz in fe excitans fninime ab illis fadtum, confeffi (unt, indeque di4. indulgere voluit , qua tamen Dei indul- ad patibulum ambo condemnati fuere.. Cu- - gentia nequaquam ufus e(t impius , 6iquidem $us tamen fententiz executio ob carnificis ab- veriff:mum eít illud : Impius cum in prorune D fentiam aliquamdiu dilata fuit, donec tandem dum peccatorum»enerit, contemnit : dum enim hoc modo deíperatus jaceret, oculis fu- d pater, ut fe a mortis füpplicio exiteret, ad ribundis & iracundis velnt alter quidam üe. obeundum circa filium carnificis officium fuit i ibi requifüitus , qui ne filium neéci traderet, nae liánus apoftata, coclum refpiciens, digitos turali patris affe&tu munus hoc exequi recu- premomordit , fimulque DEO & Sanéis favit, ficut & alius filius minor , mori ipfe etiamnum comminari non deflitit, & fic infe- innocens cum innocente patre maluit, quam licem animam exfpiravit. ejusdem a fe patrando fufpendio, vitam fuam « KX.Idem quoque author de alio quodam lu- Ibidesg redimere. At vero di(colus ille & degener fore refert, quiludendo quidem Deum &Sane filius (qui fceleris author & homicida occul- &os per blasphemias non offenderat , fed pro« tus fuerat) oblatum fibi idetn munus accepta- fpere (emper ludendo , ingentem libi pecuniz [ -H — 225 — BO — ia D— 3209 —2 3 ÀE .1 vit , patremque (imul & fratrem infami füp- quantitatem comparaverat. Verum tamé dum plicio affecit. Qui tandem rci totius verita- domü fe recipere vellet , nofiulli qui eum hanc tem cuidam amico füo confidenter aperuit; pecuniz fümmam fecü deportare (ciebant, illius ut illum ad patrem a patibulo poft mortem aviditate inftigati,illum aggredientes vulnera- 'depo(itum , ad fepulturam raptandum indu- runt & occiderunt, ipfumq; omnibus , quz fe« 4« £. £P* « ceret, qui ob rei indignitatem ftomachatus; cum habebat,exuentes, nudü deferuerunt;ad- eifmu; fa&ti feriem fuperioribus indicavit ; a quibus eoque mifer ille pecuniam fimul & vitam, imo LS'cou,q cum deteftabilis hic homicida , fratricida, for(itan & animam infeliciter amifit. Ecce tibi ja&uramirreparabilem,quá mifer, etiam in lu- patricida examinantibus reus inventus fuif- fet , pariter & ipfe infami do vincens, perpeffus fuit. Similem quoque e« :delid&um luere debuit. patibuli fu/pplicio' veutum idem author de alio quodà lufore fcri« Idem dife, ^ VI. Quidam literis Parm« operam navans, bit,quod,cum ingentem pecuniz füummam lu- ä ui.to- (2 6 defeipforeculit;qualiter bonam pecuni fügme dendo feciffet; ludü deferere voluerit; ne tius M e * e -Fhudas LXXXVIL Luhs. D |D erat, ut unumquemque ob'vïüfh adlüdendum rius ludendo ludi vfortunam experietur con- hl trariar, amitteretque, quz haQtenus feliciter incitaret, adeoque fortunatus erat, ut vincee ludendo congregarat; collufor autem impe- ret femper, nunquam perderet; ut autem riofe illi, uc ludum profequeretur, precepit ; pofterisoftenderetur, quantum Deo tales ludi lo volebat enim;,ut,qui hactenes victus remanfe- (in quibus irz, invidize, rixz, & damna fufci- i rat, tandem in ludo vi&tor evaderet, & recu- tantut, peccatique verba rotantur) contrarii 3, peraretque ami(erat; Cumque ludum ille li- forent, permiffum eft diabolo, ut cum co lu- berum effe, re(ponderet, fibique proinde jus deret;qui multis illuferat;atque evifceraverat. l: Sl Bemm effe, ut ab eodem, quandocunque vellet, defi- No&te igitur quadam fpiritus malignus füb lia d ftere poffet;collufor ex atnico inimicus fa&us; erfonato habitu in domum ejus ingreffus hag f ^ apprehenfum pugionem in pe&us ejus impe- eft, qui facculum pecuniis plenum füb bra- EY git, adeo atrocite í chio deferens, luforum hunc ad colludendum n tuus fuerit. y r ut fuþito corruens mor« invitavit, menfeque accumbens, extracta pe- u X lbidem, X. Idem pariter Authoralium qüendäm re- cunia alearum jactum per totam noctem cum fertcafam,qui Romz in parte quadamCapito- ingenti fuo lucro in focietate folemnis hujus M lüforis continuavit, Milesautem malam fuam ] lii veriffime accidit.Cum enim tres fodales lu« | denío fe exercerent, permifit Deus,ut demon expertus fortunam ,. amiffamque ludo pecu- T]e niam dolens indignabundus ait: Nunquid Da. eos per horribiles apparitiones perterreface- ret, ex cujus fpectri aípectu, omnes tres tanto non diabolus es tu? Ec ille: Nunc fatis eft, [Q fuerunt horrore percul(i, ut uni illorum om« appropinquatenim tempus matutinale, opor- U nes defluxerint capilli, alter vero mifera mor- tet nos ire; tollensque illum per tectum tra- te vitam füam clauferit, tertius denique ad fe- xit, cujus vifcera tegulis retráhentibus mife- I Mant df rabiliter excuífi; & quid de ejus corpora fa- neítram accurrens, inde fe deorfum per rui- im Sl à IQI .vï nofum & mortale przcipitium proturbarit. &um fit, vel in quem locum illud projecerit, m usque. hodie tam a filio ejus, quam a czteris, li. Ibidem ..XI. An. 1583. Moguntiz atrox crimen con- rditzefalutis ho« L T tigit;per certum quendam ui illum noverant; ignorantur. Tandem vee räb— minem, cui nomen Scellzoft erat, qui viliflimis ro Cefarius his verbis concludit: Bene dia- Id« bolus in hoc mundo fuos miniftros finit pro- ortus natalibus vitam fuam in tabernis inter rlà taxilloram & chartarum lufus tranfigebat ; fperari, quos femper in fine decipit. s Xe XIII. S. Cyrillus Epifcopus Jerofo lymita- älva hift. fuit enim appetentiffimus ludi, ex quo plera- " que vitiorum genera, tanquam vermes ex pue nus aliud quoddam factum priori parum dif( l. 7. tit. & ls tri cadavere ubertim erumpunt; przcipue ve- fimile refert, quod idem pariter a S. Augufti- ** 9. l« no defcribitur. Nam miles quidam civitatis ro impietas erga Deum inde nafcitur. Impius i hic vir cum in : [ liciter ladendo omnium, quz illius, dives admodum & nobilis, filium;quem ] habebat, ja&uram fecifet, coepit gravitet fto- habebat, male agentem non folum non repre« j machati , & poft convitia colluforibus dicta, hendebat, verum potius malo illi przlucens od Deum etiam &S$an&os blafphemare. Sunt,qui exemplo, variis in vitiis, przcipue vero in lu- fibus edocebat; Hic cum ad duodecimum (le referunt,eum hac ira & impietate fuccenfum, itÜ alam fuiffe minitatum,;quamcunque cruicifi- eratis annum perveniffec, die quadam cum Yus patre fuo chartis ludens, omnidque perdens; xi JEfü'imaginem primum obviam habuiffet, i ab ea.fe przfentis damni poenas & vindictam in hanc contra S. Hieronym. prorupit bla(- u repeticurum, Quam primum adeft facellum phemiam: faciat S. Hieronymus, quodlibet, inem crucifixi diflecuit, ita ut 4pm ervenit, ima ego hinc non recedam, donec ludendo victor üt nec ullatenus j greret quidem. Mox D. Virgie evaferim, quibus verbis vix etiamnum. pro- nunciads, nonnulli comparuere dzmones; um nis, aliorumque Sanctorum fignis cruci aftan- (l tibus ce(im & pun&tim pleraque vulnera infli- qui raptum filium in prefentia patris (uftu- xit. Sed terrificus & admirabilis cruor, fubito lerunt per aéra; lbi vero deinceps manfe- ll rit, in hodiernum usque diem ignoratur, - ex vulneribus a crudeliffimo illo ficario paffim fj illatis effluxit, ceu non lignea fimulacra, fed XIV. Supra nominatus Cefarius deplora- Cefar. L. (lis vivi homines: eam injuriam perpelfi forent. bilem refert cafüm, qui facerdoti cuidam ac- s. c. g. Jfee Crederes, Deum ipfüm tanto fcelere appeti- cidit, cui nomen Adolphus; qui Plebanus exi-- tums quodammodo indoluiffe, tam ftupendo ftenscuriz animarum obnoxius erat; Ad hunc 1 Qieti Jifi miraculo, velur manifefta doloris confeffione enim die quadam cum cognato fuo chartis morteles ad vindictam faciendam animaffe, ladentem, alius quidam acceffit, qui matrem " ejus infirmam inítanter confeffionem & com- IilP4 Porro impius hic ficarius portento copiofi fane u inis ex vulneribus emanantis attonitus fa- munionem poftulare, lachry mofis verbis ex- um á us, toto corpore obrigiuit, adeo ut loco fe ofüit : Refpondente facerdote : Non ve- a movere non poffet, unde in flagranti crimine niam, nifi expleto ludo, cum ille inftaret, af- |ius depreheníüs, Moguntiam ad carceres perdu. ferens infirmam exfpeCtare non poffe, com- eu motus facerdos fecum ludenti dixit: Cogna- &us, vivusque ibidem ignibus confumtus eft. zfe- | €efarius XIl. Ceíarius Heifterbacenfis terribilem te, ego conqueror "vobis. de homine ifto, qui aad' dam narrat hiftoriam, quz in civitate me quiefcere non finit. Videns ille fe nihil I) b $. €,34. quan roüicere, triftis ac gemens difceffic, & in- quadam di cecefis Colonieníis circa militem tibl uendam Tiemum contigit, qui ludo taxillo- firma (ine confeffione atque viatico ab hac jl luce migravit. Die autem tertio is, qui cum rum adeo deditus erat; utludendo diem fimul & j t« &um no&e conjungeret; Hic faccum quen- facerdote luferat, defün&e filio occurrit, (cri dam pecuniis plenum fecu m (aeerdotis querimoniz recordatus illu m fine 'cauh lts * ...... j* ; R'!P. LOIm- tbl. Mlm. an lgortare fOlimS * e »lFO' e qu E N 194 beüp:fy:cg Mansahs . Concionateria e cau(a occidit. Pofthzc facerdos in 'per,empto- primum fibi obvium confeítim necare, qua- U re expedite fürrexit, & in ferventem alea- riam incidit-infirmitatem , qui-cum effec in H defperatione;.quzdam cognata fua fedens torem incidens; cultro 4 ;ggia;io eum intere 1 coram illo4 cum fignum contritionis in €o fggit; nullum videret, triítis fic ait: Domine, de- b bilis eftis. valde. . Przparate vos, propter p( Deum, invocate illum, at peccata veítra vo- bis dimittat. At vero in miferabili hoc fa- A PR O...FA-I?'LA;; d ,Qüalita: . i cerdote impletum eft , quod S. Antoninus in n hzc verba fcripfit : Sicut lufores reperint fe I.4 De "Cajo Caligula imperatore fcribitur Idem 1. €. in via diaboli effe; quz eft circuitus, ita & in : quod, cum per omnem Galliam di- f termino cum eodem fünt; fcilicet in inferno. ! Audiamus enim ex: eodem Cazfíario: horren- vites éxpilaffet omni pecunia, eandemque turpuiter profudiffec, alea ludere coeperit. i N dum luforis illius exitum; Defperatus re(pon- Verüm cum pecuniam f(ibi deeffe intelli- dit: Vides horreum illud magnum ex oppo- geret, ob eamque caufam Gallos cenferi, f fito noftri ? - Non funt in ejus tecto tot cala« ac eorum locupletiffimos intertiei juffiffet, mi, quot fünt circa me demones congrega- ad callufores füos reverfüs ait: Vos qui. at ti, & hoc dicto mox agonizans exfpiravit, cos dem de parvo drachmarum numero conten- videns adeffe morituru J ; & Anitt xerat fanus. S..quo-rum conülio vj-. : ditis, eg A A M RR PUR IWEIU) na millia. $& Ib n lianfi . ^XV. S. Francifce Roman * in 'vifïoüä Aäua-ï E Cumlucxfcr pef f',v,,äfias mundi þart;es difc. 2, dam demonftratum fuit. Dsemones fpeciali ,i s- BQ!'I'IS!'- 8 6, ter €o tendere, ut perverías luforum animas multas fpirituum fuorum legione S. transIni. dinus to, r - fiffet, ut ubique maledi&tionum. ten m t w tatio- fer.3 f in iaferno cruciare poffint ; Siquidem fancta numque. feminarent zizania, accidit quod iE - Ü hec matrona vidit nonnullas offium ad lu- E circa tempus natalitiorum Salvatoris noftri, & l fores pertinentium partes; illasque füper car- bones ardentes volvi & vevolvi , easdemque fs magnoporecruciari lamentarentur, utpote quo atrociores paterentur poenas, quam to» füper ignitas ferreas tabulas elevari, infüper tius anni reliquo tempore-y quapropter in taxillos ferreos ardentes, nec non aurüm & argentum liquefadum , pro quo luferant, unum convenieates ,. expediverunt. folems nem ad luciferum principem füum legatios ä faucibus eorum ad potandum infundi, de- nique eosdem virgis caftigari acerbifTimis, nem, in qua legati fuerunt Azardus, & Sbae rainus; qui ad luciferum venientes, fe in no- in quarum extremitatibus olobi ferrei ighiti füfpenfi erant; qui ex illis alios fraudulen- &e Natalis Domini & fcftis fübfequentibus plus quam aliis diebus cruciari , querula vos ter deceperant, füfpendebantur; qui vero traditores fuerant; in q ce expofuerünt, Lucifer autem cauías hujus | ri videbantur. i g r tormenti ab iis edifcere volens, fequens ab lis retulit refpon(um : illa no&e ;- dicebant, $ylvau. XVI. Sylv:nus Razius.&monachüs Camai- fideles omnes magna cum devotione. fre- I:i Razius deduenfis in libro, quem de miraculis Matris quentant Ecclefiam;omnes f; acerdotes tres ce« mirabil [jei compofüit, fequentem de quodam in LT B. e lebrant miffas, confeffiones, & communiones Saxonia commorante facrilego, refert hifto- infolito majori- numero. frequentantur, & riam, qui poftquam ingentem peccuniz füm- mam infeliciter ludendo amififflet, membra fucceffive diebus fequentibus .verg pceni- tentiz actibus funt dediti ; " . Unde graviter ab Chrifli adeo horrende blafphemare ccepit, iis vopulantes, prevalere nec. quidquam ut circumfílantes obturatis auribus prz ni- poffumus.: Mox lucifer, quinam facerdotes mio pavore peGus in fignum doloris per- chriftiani, & quosnam rit us obfervzrent, in« ä cutientes, in fugam fe receperint. Impius terrogavit: cui illi refponderunt. - Dittinétas. E. Arm Ip 4. vero ab invifibili quodam ictu percuffus , in in Epifcopatus habetit ? provincia$,.cui uàus X terram cecidit, & clamando, eheu! quis prefidens, Epifcopus appellatur , fubditos me percu(fit? mifere exítinctus fuit... Cum 1abens Archipresbyteros, Presbyteros, Dja- vero veítibus exueretur, inventum eft vul- conos & Glericos:. Szc z l nus quoddam , quafi a bicipiti gladio adeo . ulares autem divifi per Parochias, a Parochi s gabernantur; qui: LT if horrende inflidtum, ut omnia ejus interio- Eccle(iis .prafecti, in facro apparatu miz ra inde videri potuerint. la( : fas celebrant, & panem in Corpus Chrifti Beyrlinck XVIL Author theatri vite humanz de tranfuübftantidnt &c, -Recenf(itis ver O malis, In theatr. quodam lufore Budano refert, quod, cum ex chriftianorum pietate & devotio ne 3 [pe- V.3le& in nomine Dei ludens, omnia, que habue- cialiter in diebus l! is Natalitiis, in eis re- rat, perdidiffet ; illius vero collufor in no- fultantibus, refpondit lucifer :. Facilis mihi mine diaboli ludum agens, conítanter ]ucra- videtur modus, quem fi fideliter ob(ervave- tus fuiffet ; ipíe ira & furore percitus, per ritis, omnia, quz in iis diebu f V s fiunt, bona vos egemeterium fe proripens, crucifixi frontem torquentia , inutilia efficiuntur. MT faxo petiit, quod in vulnere hafit. . Accidit LT tur, quod illud, quod fit pro Chrifto, fiat pro vero, quod lanio quidam eidem loco vicinus, meo nomine; faciatis, quod in omni civi- tametíi podagra laborans, dum dormiret, tate edificetur unus Epifcopatus in meo no« Q?[!G' tribus vicibus repetitum a: coelo. preceptum mine, & vocetur Barataria, Epifcopim volo aufjjcfit, quo € le&to jubebatur flfïgerc ,& efíe dominationem ikliqs ehvimtis, g elo- - ect * e Tüuus LXXXVIL Ludus.. 195 m $ cet ipfam baratariam.. Varia ïgitur, proludis 'ufu ejus reperitur omnis malitiapeccati ; Quid l trudiculariis inftituendis , diftribuit minifte- eft enim malum , quod inde non fequatur? ria & officia, legatosque remittens , prece- pit eis, ut fpiritibus infernalibus , a quibus lL. Sicut corpus, cum limitatum habeats, Thomss vigorem , continuo laborare non poteft , fed 22. q. 68. mi(li fuerant , nomine fuo dicerent : Quili- bet reperiat diverfos ludos , ut diverfimode nonnunquam aliqua indiget quiete ; ita quo- à 2 que anima & mens noftra in continua opera- poílit nobis facrificari , & deleri facrificium tione diu durare nequit, nifi recreatione fub- Chrifti. Unde, inquit S. Bernardinus, mota levetur. Quies enim animz eft delectatio, eft a lucifero hzc machina , ut fpecialiter & ideo remedium contra fatigationem ani«- in nocte natalis Domini varii inventi fuerint lufüs, ut facrificaretur diabolo ; aíferit in- malem adhibetur per aliquam dele&tationern, u6 füper idem Bernardinus, quod ludus Sbarini intermiffa intentione ad infiftendum ftudio fationis. lt repertus fuerit per diabolum , qui dicitur h Sbarinus , lufüs aleatum fuerit repertus per III; Sicut enim medicina , ut falutem 6'0r-Mann diíc. Ü Azardum damonem; Minoretus repertus pori afferat, in certa menfüra & cum difcre-9. n, a. » fuerit per Minorecum demonem , & fic de tione exhibenda eft, quia fecus ufürpata mor- Y Ül aliis.. Unde quicunque lud N it iftis ludis kprofhi*-/ tem adferret: Ita quoque ludus regulari de-. Ibidem. s bitis, celebrat diabolo. bet fecundum exigentiam & neceffitatem per- ( S.Ambtof, fong füblevanda , quia (i aliter fieret, in exe HL Ferunt Hunnorum populos omnibus l.r.inTob: pellum inferre nationibus , fzneratoribus ta- ceffum prorumperet & vítium. € IQ. : men effe fübjectos; &, cum fine legibus vi- IV. Sicut vinum forte & generofüm mo- S. An;brofl. ts.'S.Barnu. vant, alez folius legibus obedire , in pro- dice potatum confortat & corroborat (toma- l. 1. de of- , d to4, r feta cin&u ludere , tefferas fimul & arma porta- chum, viresque lztificat , & vivaces efficir ; ficio re, & plures (üis , quam hoftium iGtibus in- fine menfüra autem füumptum;, caput turbat, 0 3Pk terire. In vidtoria fua captivos fieri, & fpo- li inebriat, fanitati officic, u(um quoque ratio- lia füorum perpeti , quz pati ab hofte non nis obícurat, & impedit ; Ita etiam ludus pro iC noverint. ldeo nunquam belli ftudia depo- recreatione, laboribus precedeutibus debita, nere, quod victi alez ludo, cum totius prz» brevi quoque tempore & cum modeftia ex- de munus amiferint, ludendi fübfidia requi- M ercitus, conveniens eít, laudabilis, & omnis runt bellandi periculo ; frequenter autem culpg. expers ; Si vero excedatur in illo, in tanto ardore rapi, ut cum ea (quz (ola ma- Dàe vitium degenerat. Unde fanctus Ambrcfius gis eflimant) vi&us arma tradiderit , ad recte monet : Caveamus, ne, dum relaxa- 00« unum alez ja&um vitam fuam poteftati vel re animum volumus , folvamus omnem hare bus viétorís, vel fzne:atoris addicant. moniam-, qua(íi concentum quendam b(xonö(- 'ür - geyeli V. Plato juvenem a'iquando propter lu- É zit. rum operum, j füm acriter reprehendiffe legitur 3. fed mo- M Damnum. ab niti impatiens puer replicavit : Sie objurgas . . Sicut aranea fe evifcerat ad Faci.ehdas $. Anton. u ob rem parvam ? Cui mox Phi lofophus : u Parvum non eft afluefcere. telas , quibus capiat mufcas ; fic lufor con- - & $. 7: ( fümit fe ad excogitandas malitias, & ope- Sbidem -. V. Inventus eft, qui, quafi parum fuerit in ] vita lu(iffe , teftamento religiofe caverit, ut randum , quomodo poffit alios deciperg,» & ex offibus fuis teffere fierent , cute vero & fibi acquirere. [ E i membranis menfa, alveolus, fritillique, quan- ^$. VII. ab ta fieri poffet diligentia cont egerentur ; Nimi- rum ut quod vivus libentiffime facticabat, d MOTIV A. IFCS mortuus etiam, quantum poffet, obiret, ; . n Ad ludum. moderandum., Al'in. lI 40 VI. Ariftoteles in füa Ethica ludum taxil- Ls Eth.c, 1. lorum atque chartarum ; tanquam deformem L: ( uia cbriftianum valde dedecet , uti S;-Cy-s.(:ypfiang l$ -- contemnit & inhoneftum; lufores, fures ap- prianus indicavit dicens : Aleatorde Aieat, 0$ pellat, lucrumque inde com "quicun'quc es ; chriftianum te dicis , quod l paratum homine non es, eo quod fzculi particeps es , nec indignum effe affirmat.. vili Manfidit, —VII. Agarenos feu turcas, quocuhque gee amicus Chrifti potes effe ; qui cum inimico Chrifti tenes amicltiam. qui* 1,2.6. pereludi, depofita pecunia inftituti ludant, " ( nominia primum; deinde füpplicio grairio—/ IL. Quia diaboli inventum eft ; uti idem äaü; idems re affici, nonnulli teftantur. étus indicavit dicens: Hoftis ille antiquus lísy circuit pulfans Dei fervos, & non uno genere 5. VI. p tentans: multe enim füunt tenrationes ejus. Ito SIMILITUDINES. Ex quibus eft alez tabula , quz eft diaboli vb Jaqueus manifeftus, venenum portans letha- 0" Qualitas. le ferpentis. N v0$ cüt Deus invenit viginti & unam literas 4. Astoni-T. Sï lg nus p. 9. primo , nam aliz poftea funt füperaddi- lll Quia perquam noxius efl,. 1. Reipublicg, $. Anto- tit, 1. à. l-tæ ad componendam bibliam, ubi eft omnis (a- utpote latrociniorum & rapinarum origo.nin. 1. €. 3 C 7. $. 6. lUnde non immerito íanc&tus Antoninus itaf. 6. IVl entia revelata ; Ita invenit diabolus taxil- nor D $, bibliam füam, ubi pofüit viginti & unum fcribit : Qui funt dediti ludo , cum non ba- beant ad ludendum; farantur, vel a parenti- 0 lo Apun& a, tanquam literas fuas ni bué R. P. Loba. Bibl, Man. Tom. 1 iil j Ll ras , uþi in Bb a lo et £e e ( 196 Pibliothece Manualis Corzcionätnriæ C bus occulte rapiendo, & fürtum eít; velia hücufque reperire novi in fzxculo ifto lu« crum , tot impietatibus ac maledictionibus ql vicinis, vel a magiftris, fi in exercitiis funt y artium mechanicarum ;5 fi vincunt, augent plenum , ficut eft illud, quod per ludum ac- juiritur. - Í Abulen, fürtums; lUnde & futata tenentur reftituere. It q. 55.in . 2, Famg ; utirecte advertit Abulenfis dicens: Vli. Quia per ludum immoderatum tres leg0s Manf dife,' violantur ; Divina, quia virtuti charitatis im- 7. n« 4« r 6, Mart. Vita turpis inde naícitur , quia qui affue- fe L Ícunt ad ludam , omnem honeftatem pere mediate adveríatur , fi quis temporalia pro- ximi bona cum ipfius damno defideret , & Ü l dunt, unde efficiuntur viles. Et fic extr. de h excef prel. c. inter dile&tos , vocatur vilis ideo hoc ipfüm in ultimo decalogi precepto expreffe prohibetur. Eft quoque contra le- l períona , ille qui eft aleator publicus. Unde Petrarch. Petrarcha , abjicienda , eft , inquit , dele- em naturg, quia lufor facit alteri, quod fibi pl fieri nollet, fpoliando colluforem bonis füis, dial. 27. |&katio inhonefta (ludi) etíi non virtutis, atfaltem famz ftudio , & pudoris cauía 5 & fiepe etiam illis, que ei ad propriam & fa- Qri, it $ miliz fuzx fuftentationem funt neceffaria. Eft a. J nam vix aliud in aGibus hominum invenias, ubi tam clare mores ac,vitia detegantur. 3. deniq ue contra legem pofitivam, quia multz leges civiles & canonice in reipublicee com- Abulenf. Vitx; utiidem Abulenfis indicat his verbis. q. 66.. Decimum ( damnum ) eft mortis caufía: quia modum , lufüs alearum & chartarum Íevere j ludentes irafcuntur, dum perdunt, & pro- -interdicunt. rumpunt in verba injuriofa, & de verbis ad - $, VIII. m Idemq.55. yulnera & homicidia. ASCETIC A. 4. Tempori ; nam; eodem teftante, ex ludo nafcitur perditio debet 7dceta , quan(lö lizitus fit mo. 45, Thomas. Dí primis no[Je l temporis, quia non vacatur bonis operibus, I,- ]n deratus lufus ; idquod ex S. Thoma diícere o2, q. 68. & fic perduntur omnia illa, que poffet inte- !tl pot etit, fic loquente: Attendendum eft, ficut m 2. j S Antonin.rim facere , & tamen nullum eft majus da- in omn ibus humanis aCtibus , ut congruat P. 2-ti- I-tnum quam temporis ; quiá damna rerum &loco, & fecundum alias Pl períonz, tempori, €23:$ Ó fant recuperabilia, damnum autem tempo- circumítantias ordinetur debitas ; Ut fcilicet | P( N ris nequaquam , maxime quia Deus exadtif- fit tempore & homine dignus. ] fimam rationem petet a nobis de tempore - L. ANo[fe debet , quando ludus ftt peccatum grave ; S, A«toni- conceífo ad vitam , & bene operandurm , in ua in re fic loquitur S. Antoninus : Notanus L. cit. quo faüerit expenfum. Unde $. Antoninus fecundo , quod ludus alez eft peccatum mor- meritoó exclamat : O quam male poterunt tale fecandum Raymundum: quod probari reddere rationem. de tempore , qui totos potefít ex poc0a 5 nullus enim debet deponi dies , & aliquando etiam no&tem adjungunt vel excommunicari, nifi [;^o mortali vero, circa ludum , & non folum amittunt ipii lu- vel prfuümpto ; fed ludens ad aleas debet dentes tempus , fed alios amittere faciunt, deponi vel excommunicari fecundum illüm qui fcilicet afpiciunt. Can. Epift. Ergo &c. Quod credo verum; Tbidem : 1V. Quia aliorum infettivus eft ; uti idem Abul. q. quando ex cupiditate quis ludit, fcilicet prin» San&us indicavit dicens : Hoc vitium vide- cipaliter motus, non ob recreationem , 1e 55. cit. tur infe&tivum , cum enim quis videt alium ad acquirendum quid notabile per ludum. ludere, ubi nihil cogitabat de ludo , inclina- IHI. ANoffe debet , ludum quoque in. ferip turis non- g. Th'omäs tur ad fimile. -Quod etiam Abulenfis confir- & The, nunquam cum laude coniunttum e[fe. Uiade dicitur : loc. cit. T mans , corrumpuntur , inquit proximi mul Fgredietur de eis.laus , voxque ludentium 5. quia Jerem. 30 tipliciter videntes iftos ludos , cum erudian- ludus debitis veftitus circumftantiis virtus V !9« 2541 tur ex hoc ad malum. . eft laudabilis, quz a facris Doctoribus eutra- p Ariftot. in V. Quia con[uetudo ludendi difficulter relinqäzz'- Ethic. pelia appellatur, de quo fanctus Thomas fe- tur: Nam, tefte Ariftotele, generatus habi- quentem ftatuit conclufionem inquiens: Cit- tus, adhuc ex iteratis aCtibus dilatatur , & ca ludos & jocos, qui nonnunquam ad animi P« firmatur magis , & dilatatus habitus in ejus folamen neceffarii funt , fi fecundum ratio- G a&tibus magis àc magis dele&at , & delecta- nem fiant, aliquam virtutem effe oportet ü tio perficit opus. Sic lufor frequentans ludos qu am eutrapeliam vocant. ita delectatur in eos uttotam quafi fuam feli- | vitiofo- luda ud IV. JNe[fe debet , quid DDotores. de citatem videatur ibi ponere. Et quia confue- fantiant, | S. Cyprianus , aleam vocat mali al- Manfi dífc. tudo eít altera natura , ficut naturalia tolli veum. S. Bernardinus, multarum ftultitiarum 1* & 3. pw non poffunt, ita, quz in confuetudinem ducta; ludibrium fingulare, fomitem iniquitatis , & ! ut a ludís vix poffint homines avelli , quan- cupiditatis, presbyterium diaboli comitatus;, l tumcunque perpendant ex hujusmodi vitu- cun&torum vitiorum feminarium. Petrarcha Cantipr.l.perari & confümmari. Sed & Cantipraten- D vitiorum omnium regnum, famz nubem, & 2. C. 49-(is ait: Affueti talibus , de facili non defi- fcelerum ftimulum. v 8. ftunt : Ardor tantus ineft luforibus , ut g. IX' j ü omnem verecundiam perdant. t S. Dernar- VI. Quid ufurarium facit bominem : nam ter- MISCELLANEA ET CONCEPTUS . [ dinus to. pibilior ufüra , quz fitin mundo, & turpior : PR/EDICABILES. "" 33* qugftus eft ludus. Nam ex eo, quod ufürarius p n Qualitas. accipiat centum pro centenario in uno anno, Y I. tu facies illud damnum proximo tuo in hora ! bfervandum eü , quod S. Pauius de lu- Galat. c. 4« ä una, idem quoque S. tomo 1. in fermone batur V. 29. do , quilfmaélem inter & Ifaac age quodam dixerat: Satis hinc inde repenío, nec - cujus * e Titulus LXXX VIll. Luxz'tria.) 197 d cujus in Genefi c. 21. fit mentio ,/ loquens, quz adeo q-u'æritür ; depredatur ; virtute eundem períecutionis nomine appellarit, in- quoque fpoliat, imo nonnunguam & anima; quiens : Sed quomodo tunc i5 qui fecundum carnem tametíi pretiofiffimus fit theíaurus , quem maius fuerat , perfequebatur eum , qui fecundum poffidemus : & tamén adeo infani fümus, TMf i fpiritum, ita & nunc 5 fed quid dicit fcriptu- ut hanc perfecutionem data opera quzramus, .7011-4, ra? Ejice ancillam, & filium ejus. Ubi pri- " inveftigemus , promptaque pecunia, nec non mo advertendum efít , ludi hujus authorem innumeris periculis , & anxietatibus compa- t Q fervz cujusdam ZEgyptis fuiffe filium, ut in- remus. 1s qui fémetipfum lacerat, & indi- de fervitutem colligeremus , quam vitium güe habet , tanquam ftultus & cerebro va- bi hoc fuis infinuat fequacibus, fervos fuos il- cuus, ligatur, & ab omni converfauione hu- los efficiendo , füzque tyrannidi fubjectos mana fequeflrater ; at vero talis eft omnis $ propria libertate privando. Lüfum intellexit lufor, utpote qui inimicus & perfecutor eft ]a Sara perfecutionem, inquit Gloffa, ex mente fui ipfius, prout SS. Patre * Or igo in! ; S d'iv-erfï opti-mc S. Auguítini. Origenes quoque interrogat; probant. Y aten. inquiens: Quid luferat aut quid nocuerat , i II. Petrarcha qüendam , qui fe in Judo Petrsicha fi ludebat ; Apoftolum miror , qui ludum viciffe gloriabatur , his verbis introducit ; dial. 27. ii hunc perfecutionem pronunciavit , dicens : Luíi, & vici, cui cum ipíe refpondet , in-- Sed ficut tunc is ,. qui fecundum &9c.. Cum nulla quiens : Bene , nifi in campum redis , alio- utique períecutio ifmaélis adverfus 1faac quin nullus campus planior , nullo in cam- mota referatur, nifi hic folus ludus. Verum po volubilior eft fortuna. Ludes iterum, & tamen ludo proprium magis epithetum dari - $ Thatis perdes ; quod vicifti autem , hinc atque il- non poterat, quam quod perfíecutio appel- linc mille deripient, quod perdideris, nemo i&2 0 6j laretur; quia major perfecutio dari nequit, :'J[ nl 2. reftituec.- Hi , qui vincunt , inqvit vir qui- T quam quz per hoc vitium homini intenta- dam fapiens , adeo fünt rari , ut corvus al- tur, utpote , quod tempus nobis eripit adeo $ bus; hi vero, qui ex ludo depauperantur, pretiofüm 5. facultates aufert, quas tanto- gdco--funt innumeri, ut mufcïæ apqliæ.» pere cuftodimus , famam &fegiüimation'eïp, E ZARS A I AAX N A Go NSZCSS M ZA 2 s2 o N CM PA S2 25 e O OQ € 250€5: Z N A A € /:x, N '; Bd $ N A bb : 209 2 € &O5 A NU o9 55$, Attotl Aaws b d ITU US | 1. UC mr'! 0nt l, U X U ï A. Xt if N alias fpecies , nempe mollitiem , qua absque, ES- $. L 3 ll congreffu voluntarie procuratur feminis fu. t ^ QUOAD ESSENTIA M. . xus: Sodomiamn, feu congreffus duarum ejus- fed dem fíexus perfonarum : JBefüialitaten , feu qu- .i;Dej?nitio.' N concübitum cum alio fubjecto, quam homi- l. ;(m- S Thomat ne: & congre[Jum innaturalem ; cum fcilicet .&. Thom. »'ft'y'indrää.natusï appetitus venereorum , debitus quidem fexus fervatur; fed modus arzloc d. 2. 9. q. "ut S. Thomas definit; vell, ut alii , inordinatus (ïnc legitima caufa!adhibetqr.þ luia Jeen d $55. 3. 1« impurz & Jibidinofie voluptatis ap- ts P Aius. t[de etitus inordinatus, Defümptum eft hoc no- men a luxu, qui eft immoderata appetitio ïIlI. VPrTïmus eít, cogitationes pravas , li(-:gert .(C' at cujuscunque rei grate , rationi non obtem- absque delectatione moroía, foveres de qui- 2 - j perans. Unde S. 'Thomas ait, luxuriam prin- bus S. Jacobus locutus eft, dum dixit : Ne- Jac. 11 g.. f 0« cipaliter effe circa venereas voluptates, fe- m0; cum tentatur, dicat, quoniam a Deo ten- ! 3 tatur, Deus enim non tentator malorum eft, e cundario autem exceffum ia aliis dicere. . 1 (ed unusquisque a fua concupifcentia tenta« Divifio. tur, abítra&us & illectus. yh At ..]II. Dividitur in feptem fpecies , quarum .. IV. Secundus eft , morofa deleä'tätidz'nhbagi» n üft 'am P E prima eft fornicatio (eu concubitus foluti cum tationibus impuris : de qua ]eremias dixit :Jerem. 4. foluta ( quz fit a voto, matrimonio , religio- Ufquequo morabuntur ) & unda //u- noxie ? Í jn te cogitationes V 1 (05, ne libera ) ex mutuo coníenfü. Se ; grum , feu virginis defloratio , ipfa invita fa- .ci .. V. Tertius eft, confenfus fimplex n opus. lu- a. " Tertia raptus , feu mulieris vi abdu&te xuriofam : de quo idem S. Jacobus dixit:]Jac. 4. v. j violenta violentia. Quarta adulterium , feu Concupifcenti . a, cum concepgri;, paric pgc- u conjugis cum perfona foluta vel conjugata catüm. concubitus. Quinta nc//us , feu congref- VI. Quärtus eít, a jþeäus libidinofus : de cjuo füs cum coníanguinea vel affine usque ad quartum gradum. Sexta /acrilegium , feu rei S. Job dixit: Pepigi foedus cum oculis meis, Job. 31« ut ne cogitarem quidem de virgine: quam V: 7* facre (five locus fit, five perfona) violatio pser a&uum venereum. Septima vitium con- enim partem haberet in me Deus defuper. . VII.. Quintus eft, verberum impudicorum bro» ira naturam , feu congreffüs a quo eft impof- fibilis generatio ; & fübdividitur in quatuor latio; de qua S. Paulus d 3 ixit: Fornif:atio gutcm, V.. 9s at v / ;u]'us ^. 198 ; Biä!iotb&ca Manualis Cencionatorite V1II. Ne des fonicariis animam tuatn iniibid, v. 6 & omnis immunditia, aut avaritia , nec no» ininetur in vobis , ficut decet Sanctos. ullo , ne perdas te & hereditatem tuam. Apud VIII. Sextus eft, ofcula impudico: de quibus IX. Attende tibi , fili mi , a fornicatione, Tob. 4; v« £ Marchant, S.Beda ficloquitur: Qui verba vel ofcula me- & preter uxorem tuam nunquam patiaris!3. qi p( crimen Ícire. ?t. 3. tub. fac. retricis amplectitur, quafijanuam jam gehen- r a I palis abyffi pulfat, citoque mergitur, fi pedem X. Cum aliena muliere non fedeas omni- Eccl. 9. v. cautus non retrahit ; (i non membra reliqua a j fo no , nec accumbas cum ea füper cubitum :12 vicina cohibet fovea poenalis , in quam nullus & non alterceris cum ea in vino , ne forte p 'tij omnino , nifi filius ire labitur. u declinet cor tuum in illam , & fadguinc tuo À Eccl. 13. . [X Septimus eft , tratius ö'wamplexus impu- labaris in perditionem. 4 [ V. l, dici: de quibus illud Siracidis intelligi poteft. XL Fornicatio autem , & omnis immun-Ephet, 5. d Qui tetigerit picem , inquinabitur ab illa. ditia & avaritia , ne quidem nominetur inY. 3 vóbis, ut decet Dei Sandtos. Hqäï X. O£&tavus eft , ipfius eperis confummatio : de fo Jae. 1. v.qua S. Jacobus : Peccatum , cum confumma- XlI. Hec eft voluntas Dei, ut abftineatis 1. Theffal. f 15, tum fuerit, generat mortem. vos a fornicatione, ut fciat unusquisque vas4* V« 3* S-Auplg. XI. Nonus eít, con/uetudo operis luxurioft : füum poffidere in fan&tificatione & honore, sonf. c. 6 quam expertus S. Auguftinus dixit: Sufpira- non in paffione de(iderii, ficut & gentes, f bam ligatus non ferro alieno, fed ferrea mea qua ignorant Deum. voluntate. Velle meum tenebat inimicus ; XIII. Poft concupifcentias tuas non e i, pl " & inde mihi catenam fecerat, & conflriaxe - & a voluntate tua avertere ; fi przftes ani- v. 30 li rat me. Quippe ex voluntate pervería fa- mg tuz concupiícentias ejus ,' faciet Ga eft libido ; & dum fervitur libidini, fa- ktc in ! Anbt, É gaudium inimicis tuis. ls 65 &a eft confüuetudo. XIV. Induimini Dominum Jefum Chriftum,Rom, 13, A no ü ]dem loc, cit,. XII. Decimus eft , nec&[ïz'tas duadam ex f*t- & carnis curam ne feceritis in defideriis, V. 14-' n ü quentatione oríta: de qua idem S. Augufítinus mox addit, Et dum non refiflitur confüetu- XV. Nefcitis, quoniam corpora veftra fünt 1« Cer. 6. - membra Chrifti? Tollens erga membra Chri Y* ! 3 . dini, facta eft neceffitas ; quibus quafi anfulis fti faciam membra meretricis? Abfit. :b; uibusdam fibimetinnexis tenebat me obftri- $. Gregor. . Damnum. g hOg 3 l. in tum dura fervitus, nam, ut S. Gregorius bene XVI. Qui fe jungit fornicariis , erit ne- Eec!. 19. À ht Rvyan, advertit, ufitata culpa obligat mentem, utne- hlé Y quaquam fürgere poffit. Ad rectitudinem co- quam,; puuredo & vermes hereditabunt il- v« 3. lum , & extolletur in exemplum majus, & bon i. natur, &labitur, quia , ubi diu fponte perfti- tolletur de numero aníima ejus. &5 tit, tibi, & cum noluerit, coacta cadit. XVII. Fovea profunda eít meretrix ; & Prov. 23. A * f. Il. Ht i uteus anguítus aliena. Infidiatur in via quafiv- 27. loit, ) 74 EXX 9. S CRIPTURA. j a tro, & quos incautos videt , interficit. i Qualitas. - XVIIl. Omnis mulier, quz eft fornicaria,Eccl. 9. v. d. CO!. quafi ftercus in via , ab omnibus pretereun- 10- * Fu git& fornicationem 5 omne ením pec- tibus conculcabitur. . 136, catum, quodcunque fecerit homo, ex- Cifiol.| .XIX.. Qui adulter eft , propter inopiamProv. 16. deanjcit tra corpus eft ; qui autem fprnicatur, in cor- j pus fuum peccat. cordis perdet animam füam, turpitudinem &V 32 ignominiam congregabat fibi; & opprobrium Meth, 5 1I. Egoautem dico vobis; qdoniam'omnis, illiius non delebitur. v. 99. qui viderit mulierem ad concupifcendum *eam , jam moechatus eft eam in corde fuo. .XX. V , qui dormitis in le&is eburneis , Amos 6. j & lafcivitis in ftratis veftris. Yv. 4. Prov.6,v, IIl. Numquid poteft homo abfcondere $7- ignem in finu füo, ut veftimenta fua non ar- XXI. Non permanebit fpiritus meus in ho- Genef. 6.. E deant, aut ambulare füper prunas , ut non mine in zternum , quia caro eft. ( comburantur plantz ejus? fic qui ingreditur XXII. Inclinafti femora tua mulieribus , Eccl. 43. * Atpi [ 280 ad mulierem proximi füi , non erit mundus, X poteftatem habuifti in corpore tuo , dediftiv. 22. M cum tetigerit eam. maculam in gloria tua , profanafti femen f fe.s.v.9, IV. Equi amatores & emiffarii fa&ti Fuht; u- tuum, inducere iracundiam ad liberos tuos, nusquisque ad uxorem proximi fui hinniebat. & incitari ftultitiam tuam. XXIII. inclinata eft ad mortem domusProv.a. v. Ofee s. v. V. Non dabunt cogitationes fuas, ut rever» 4 . tantur dd Deum fuum, ejus, & ad inferos femitz ipfius, omnes, qui 18 Ü tionis in medio eorum. quia fpiritus f'grnica'- Q ingrediuntur ad eam , non revertentur, nec Jerem. 2, VI. Onager affuetus in folitudine, in defi- apprehendent femitas vitz, *»94 . derio animz füg attraxit ventum amoris fui, $. IIL. nullus avertet eam. Non onagra, cum fe- EX SS. PATRIBUS. uf lq p -mel naribus haufit odorem maículi, tam per- j Z M fot, dite eum iníe Qualitas. quitur, ut nullis viribus detj- I. ( yuantos leones domuit una infirmitas de-S. Auguf. ? & neri queat. ? Q - Fuga. licata, id eft, luxuria, quz cum fic de fing. vilis & mifera , de magnis efficit przdam. Ceric. Thüm. n Eccl. 9. VII. Nedes mulieri poteftatem animz tuz, Qt, N'. 8e 1I. Qui luxuriatur,vivens mortuus eft, & fer- S. Bieron. UET ne ingrcdiatuy in virtute tua &rconfundaris;; ; reas in epiü. nüplw z « Titulus LX XXVIH. Laxumæ 199 m T reas mentes libido domat , quag majorem in tamen pii, & qui in Deum.& ï,San&.os.,; ejus virginibus patitur famer piam.&..devotam habeant atfectionem :- Lie tant, omne, quod neíciunt, A , dum. dulcïiqs'.pg; ?)Tüb. hY bidinofus utique abforptus eít in libidinem, 13 " llL. Libido tranfacta femper relinquit. fai neque Deum, neque San&os reveretur, & W epitt. s enitudinem, & nunquam fatiatur, & extin- à diligit,nulla. in eo devotionis fcintill æ,»*--nul- l.- F.ccl, 9 8 &a reaccenditu De r i , ufü crefcit. & defic » B X * á * it nec lum fpiritualis amoris veftigium. z x T rationi parct, qüz impetü ducitur. XIV : f1 SBern to. . Luxuriofus comparatur porco,. ls $Ber.fa . IV. Luxuriz currus quadriga volvitur vi- enim ex una P i tiorum,ingluvie videlicet ventris,libidine coi- j3arte videret luti volutabrum, 4 fer:a:-);« per Cagtä m & ex alia.partc ledtum ro(arum po(itum; eli- * tus,mollitiz veftium, otii corporisque re(olu- geret in volutabro luti refolvi, quam in rofa- tione; trahitur equis duobus, profperitate vi- rum le&o; fic tales immunditia 1 1 3 $ 1 : z i)-F.ph&L Ó M m .--lct:*-m?l-'iæ UP t&,& rerum abundantia; & qui his pre(ident; duo funt, ignaviz torpor & infidia fecuritas. dehcus kpalra,di.fï proponunt. .. Damnim. — Huää. : .. V. O extrema libidinis turpitudo,que non 151 Ti folum mentem effeminat,fed corpus enervat ; XV. Revera voluptates corporez fimiles s. Pafilius non folum maculat animam, fed focdat perfo: gb&æ fünt coepis & aliis , multum enim pungitivz in c,1, Ifa. 6 nàm j femper illam przceduat ardor & petu- accrimonig & irritamenti függerunt; inamce- ls, lantia, femper comitatur fcetor & immundi- nam. vero graveolentiam, & vix elu&ibilem tia, femper fequitur dolor & poenitentia. r ; L immittunt iis, quorum voragini fe femel in- $, Augun; aM xx t L.Qualis eft in oculis hominum,qui invere efferinc, plurimu - m ISQEMO !8; ü j ,» ' j lachrymarum.qoncilianc , n V. 30 is pedibus ambulare videtur ; talis eft inocu: * Y 4 uis affectatoribas. u . lis an elorum, cui propría caro dominatur, ; : XVL. Laboriofa prorfu s & ad fupe'kra—ndu-m S.Laur, - 8. Ambr. Vl I : difficilis eft carnàlis illecebra, quz die no&u. Juft. de l. Sevus criminum. ftimulus libido Cfta $. C5 .qug nunquam quietum patitur manere affe- L. que fpiritui infefta fentitur, foris babet , cuiint. confi« IDon, t , i^ 'aino &um, noGte fervet, die anhelat, de fomno ex- adhzreat, & contra quem (&viat intus, pro- &- €- $ VI h*o & Abel, Citat, a negotio abducit, a; ratione. revocat; pagatur in carne, coalefcit in tempore, eru- inti Cor 6. - aufert conüilium, amantes inquietat , lapíos tritur in vitiis, negle&aroboratur, & dum do- m V 1h "inclinat, nullus peccaadi modus, & inexple- minatur, interimit, nunquam rationis legibus bilis (celerum. fitis nifi morte amantis extine cedit, nunquarm füperata quieícit, femper flo- gui potefíl. N " ret; femper viget, ferpit continuo ut cancer, De- Bd g. 8.Augut. VIII. Inter omn ia cerramina chrifliano- fxvit ut ignis, rapit ut leo, tumet ut coluber, n in 1. de rum fola dura fant przlia caftitatis, ubi quotie infidiatur ut latro, coeno volutatur ut aper,fat & bon.mul. diana eft pugna, & rara victoria; gravem name nunquam dicit, ut infernus ; inlammattotum .que fortita eft catitas inimicum, cui quotidie corbus nativitatis inflammata a gehenna, libi- & gj refifticur, & femper timetur.; j dinum.pruritus excitat, concupilcentias mo- af V 27 - $, Hier. in IX. Venter mero eítuans, c ito fpumat in vet, fügat prudentiam, caftitatem impugnat. EPlff Jibidinem; Venter enim & geniralia vicina XVlI. Sol hominum, Salomon the(aurusg Hierog, H funt, & unum.alteri fübmini(lrat. Ex vici- deliciarum Dei, fapientie (ingulare domici- opufo.- ad nE 9 t -^ mitate eni m lium, craffo tenebrarum fuícatus atramento, Ruf, - ]f 10 " m membrorum chui-tur confcede- ^ ratio vitiorum. L4 lucem animz íuz, gloriam domus fuz, odo- Caffiod. l, ! X, Cum.cztera vi tia Íe quibusdam virtue rem famz fuz amifit amore mulierum, &po- , deamicit. tum L tegumentis oppallient, mens hujus tur» ftremo curvatus coram Baalim; ex Ecclef(iafte m P&V EU dinis confcia, tantum prima fronte praz- Domini, mutatus eft in membrum Zabuli. um fert füuge accufationis horrorem, & non folum XVIIH. Samfon validus & fortis, Leonemg.Ambrog ea hora, qua impia caro perniciofa volupta- fuffocavit, fed amorem füum füffocare nonapol. de ) Á ,Amus í «teperftringitur, fed etiam, quotidie. audic ali- potuit; vincula folvit hoftium, fed füarum David. N 2: : quid de turpitudine fua rubore perfanditur, non folvit nexus cupiditatum ; meffes incen- "abfentiamque captat, & immundi op dit alienas,. & unius ipfe mulieris áccenfus ho Gandl. 6 gri& r,eg ** * 5 cordatione torquetur. igniculo, meffes fug virtutis amifit, . [] €, Auguft. ,. X ]. Quauta iniquitas; & quamIUgegld»apeï- ;XIX,. De nullo peccato leg H Itur - d us,wl' lh f. 259. de verfitas, ut animam, quam Chriftus fanguine Deum; quod poenituit, fe feciíle hominem, ap..Mantt if 20 temp. fuo redemit,luxuriofus quisque propter unius nifi;de peccato carnis;. " difcxx;j&;.;æ nen dum diluvio delevit. pro.que tom"m»;þqn " . A9 ! ] momenti delectationem libidinis diabolo ven- 10$, "dat Vere enim nimium miferanda & plan- . XX..Luxuria comparatur geh énnz ; Nams. Boiiav; in gehenna fünt fpecialiter tria ; Ipnis ardens; l. c. .. ", genda conditio eft, ubi cito preterit, quod s prova. Y ^ ^' dele&at, & per diabolum in cruce manet, vermis rodens,& fülphur fcetens ; ficin pecca- -quod fine fine cruciat. Libidinis impetus to luxuriz eft ignis concüpifcentie ; vermís, qi " n L momento tranfit, & opprobriu " m infeli—cfs; ani- Ícilicet remorf&s confcientiz,& fulphur;fcili- mz femper permanet. . à cet fumus; & ideo; qui eft in peccato luxuvide d lele&atio carnalium velut im- | Dion.Car- XII. Omnis jam quodammodo eft ia füpplicio gehennz.; thuf. in c. perceptibile puactum, celerrimumque mo- XXI.Ut dzmon Chrifti impedire poflet ago- S.Laurent, nem;,.ad coníüeta cucurrit.muliebria arma, Juftin : d& so. Job.. mentum eft, refpectu infernalium zternalium acetbiffimorum fuppliciorum ; momenta- cum . quibus olim ftrenuiffimos debellaverar Chritt ago: neumque quod' delectat in. mundo, zter- Duces. Adam quippe de paradifi.amoenitate" * € !3- s u $. Thom. num, quod cruciat in inferno. dejecit: Loth in filiarum compulit fluprum; (ci (irf C]erlc Villanov. : - -XIII, Avaros, fuperbos,invidos,iracündos, Samíon in manum Phili(thiim dedit; David in ffieroh .'s u adulterii atque homicidii crimien induxit ; Sa- fs if w F*c*??-' 3'def Plurqs ,dgyotesll inyenies, & lícet peccatores, InQe " )9 ' [ s 296 "Bibliibeee Manualis Concionatoria j lomonem etiam fapientia perdita alienignenae prefens voluptate deliniens, futuram nom M rum.Deo thurificare coégit: Apoftolorum finit cogitare paupertatem. i^ [q' XXXII. O quam acerbus e ft fru&us lu- . Hier, ia noviflime principem in magiíllri negatione epift, ^ * proftravit; hominum quoque redemptio, me« xurix, amorior felle, crudelior gladio! pid. & 9 diante Pilati uxore, ne fieret laboravit. XXXIII. O ignis infernalis luxuria, cujus Idem. yof vt S. Bernar- XXII. Non eft aliquod vitium, per quod materia gula; cujus flamma füperbia, cujus$ di din. .4. mundus tantum fübjiciatur diabolo : hoc fcintille prava colloquia, cujus fumus infa» di mia, cuju " fer. 21, dépeccatum lztificat infernum , & quafi totum Hic cadit henna. s cinis imfmu'ndjtia, " cüfgs finis ge- vis ? mundum trahit ad lüpplicium. nnlgïa exemplum de confilio luciferi, in quo daemo- XXXIV. Quili 1bct alia H*:;nc bona opera, S. Greg. l; JI bi nes per totum mundum difper(i referebant fi laxuriz fcelus nion abluitur, imrenfitate 22- mer. mala,, qug commiferant, & omnes percutie- hüjus vitii obruuntur. — $ Hieten- - bantur, folum demon, qui per quadraginta UXXXV. Quis ejus mui tiplices fpecies enu- Huge. qi. U annos monachum ad luxuriam provocave- inerare valet? hec enim Pentapolin cum adja- dü rat, fuit a lücifero coronatus. 1 cente regione fübvertit. Sichem cum populo &. m*dor; XXIII. Magis per luxuriam humanum ge- interemit, hzc filios Jude percuffit, Judzzum m' lo VBO fentc Qu nus fübditur diabolo, quam per cztera vitia ; & Madianitidem pugione transfodit, tribum faC $. 39» cum enim ille variis tentamentis illectos ho- Beüjamin propesr uxore Levitz delevit, fi- lios Heli facerdotis in bello proftravit, hec ( mines conetur pervertere, magis tamen moc- i chandi defiderium fuggerit, quia utrumque Utiam occidit, Atnmon intérfecit, plurimos fexum in hoc vitio amplius egrotari intendit. lapidavit; hzc Ruben maledixit, Samfonem, p di 8. Laur. XXIV. Ipfe quoque voluptates impudice feduxit, Salomonem pervertit. Verum eft er- anim: impediunt falutem , oblivionem Dei go: Propter fpeciem mulieris multi perierunr. , IEH inducunt, a fapientia mentem retrahunt;(teri- XXXVI. Ex quo luxuria femel mentem * (al ling. yit. tf litatem bonorum operum inferunt; auferunt occupaverit,vix eum bona cogitare permittic; mertl. animi virilitatem, hominem impatientem fa- fünt enim defideria vifcofa, quia ex fuggeftio« Pai ciunt & fpiritualibus deliciis cor privant. - ne oritur cogitàatio, ex cogitatione affeCtio, ex d 6. Thom XXV. Nihil in homine, quem poflfidet; affectione delectatio, ex dele&atione confene bo ao Villa- ignis hic relinquit inuftum, etíi fuerit quis- füus, ex confenfü operatio, ex operationg cornie jb noY. €. 2e fuetudo, ex confuetudine defperatio , ex de- | N käx Qn R d. s. Il' piam in juventute füa omnium virtutum de- core prefulgidus, & veluti paradifüs Dei;ver- fp e ratione peccati defen(io,ex defe nüonc'glof- 6 a. ng nantibus undique & fragrantibus gratiarum riatio, ex gloriatione damnatio. d a ccecitas mentis, *iux-"-vS:' Greg. 1 liliis dealbetur, fi femel intima ejus hic pene- CXXXVII. De luxuri t traverit rogusstotum fünditus urit, totüm ab- confideratio, incopftantia, precipitatio, amor 3 !« moral. ( füumit, totum redigit in favillam, ex amoeno fu, odium Dei, affe&tus przfentis fzculi, hor- P ; Ils .Y paradifo in defertum horridum; ï' & ex:ä?gclo tor autem vel defperatio futuri generantur. (ex reducit in belluam. XXXVIII. Demptis parvulis , ex aduldsS. Remi- - hc /;gius Rhe- I')idg;:. | XXVI. Luxuria eft quidam ignis infernalis; propter carnis vitium pauci falvantur. nfís. [ci Stella in. cujusgula eft materia, turpitudo fiamma; ime XXXIX. Computruerunt jumenta in fler-me . in bor €.15. Luc munditia cinis, infamia fumus, tor core fuo, inquit Joel. Jumenta autem compu-,.- fitt finis. * mencum epift, ad treícere, cefte S.Gregorio; eft, carnales homi- of. c. f,. tha Éufebius - XXVII. Eade m corpus debilitat, & quafi nes in foetore luxuriz füz vitam finire; nong . Greg. J Thhd, epit. ed. femper ipfüm morte deftruit, famam deni- enim effe homines fed jumenta declarantur, 24. mor. ä Wt w Damafum. grat, marfüupia evacuat, fürta inflruit, homi- de quibus per Prophetam dicitur: Uinusquis- nh cidia caufat, memoriam hebetat, cor aufert, que ad uxorem proximi hinniebat. (e « oculos utriusque hominis czcat & prz cate- "XL. Hos homicidis deteriores judico, namS. Itidor. [ ris iram Dei provocat. Pro nullo reatu tam niori preftat, quam ita ignominiofe vivere ; orat. 35. Bo ! manifeftam juflitiam exercuit D " homicida enim à corpore animam divellit;te- - eus üfnþ' ml— hic vero animam fimul cum corporé perdit, '; cl 29. P fericordia, quam pro ifto. * L] Cl MHuge de XXVI. Luxuria gratuita to llic; animam & quodcunque peccatum dix i egi;, nihil huic $. vi&, deinficit, corpori morbum paralyfis ingerit, & ris. Qu inftit, fcelen agquale repe 1 i P cgcitatem oculis, :corpus inquinat, famam Fuga,- k u Mon.l.4» deflorat, pecuniam tollit; inimica eft proxi- b p -.l.o mo, fcetet Deo, placet diabolo, odibilis ange- | XLI:. Fügc confilia inimici impro a | o hdg;S.Ephrem. bat mo recordare tuorum cum Deo pactorum, c. 9- fuper poi lis, ejus ignis defcendit in infernum ; fümus hg eius vindictam petens afcendit in coelum; & (anGificationem cuflodi, ut gratiam inve-attende. 1] Oleafter in nias coram Domino. Quos occidere in ere« * Q XXIX. Sunt quzdam vitia fic colligata, ut mo.morfus ferpentum non potuere, hos Ma- P E JNumert, quaniprimum unum admittas, aliud te inva- €,$5. Y-2 dere neceffum fit, trahit luxuria & libidinis dianitarum fornicatio proftravit, ut etiama N u1 Clie ardor ad omnia, quz vult, etiamfi maxima ; * Idolorum victimas f:omcdcrcm:.; à vitia fint & eccata. ] s. IV. lm $,Thom, XXX. Nullus ad Dei contemptum prom. d PL A CATHO LICA | Villa, 1. c. ptior, nullus ad malutm perpetrandum auda- ,EXEM EXTERNA. bt cior, nullus ad perfiftendum in ! x peccato te- 'Q,ualitasa nacior; quam luxuriofus. $, Auguft, XXXI. Luxuria eft inimi ca Deo, 'inimica L D ulcitius przfes putans fe rem wäabefg'sm e.. [em de d . cum SS. Virginjbus Agape, Chione; &dift.8, em . r . yig,myibus, perdit omnem fubftangiam, & ad. .G)nä. - L lierene, 8^ lis« « ( * tec 20t - Tituus LXXXVIIL.. Luxuria, : Hierene, ollas & färtagines. atnplexus eft, to- XII. Alius quidam fimiliter tentatus, cum Ibid. ex. tusque nigredine infe*&us omnium ludibrium fuafü patris. fpiritualis in eremum feceffit- 3or. 1' s« mq. h fa&tus eft epmo 14 fet, ficcoque duntaxat pane victitans, aífi $ lg, H.Th otimus quidamj uiTus a medicis con- duo fe labore occupaflet , demon in fpec- H 107. greffu uxoris abftinere, ni laminibus privari mulieris apparens, victum fe confeffus eft, (i- le velit, neglexit confilium, & in ipfo congreffu mulque foetore horribili reli&to o(lenditquam dicens: Vale amicum lu 2 i men: QCompleta libi- turpem & fozdam voluptatem monachus ap- dine oculis orbatus eft. . etiiffet. , : Vita PP. 1 .]lI. Luxuria tenatus monachus qui dam ju-. XIIL. Senex quida m , ut tentatiön'crm luxü- Ibid. ex. l. 3. n- 13. vari non potuit a fzne, quia cooperari nole- . riz vinceret, omnes digitos manus igni ap- 196. ;cn' m.t. bat, & tentationibus refiflere. N plicuit, & mulierem tentantem repente mor- S. Hieron. .. 1V. S. Hieronyin. de feipío fatetur: Oquo- tuam precibus fuis ad vitam reduxit. * & i P à " Hug.' "n Gpo 220 l. ties ego ipfe in eremo conítitutus, in illa vafta XIV. S. Thomas Aquinas, cum P l'OCZX Surius iä folitudine, quz exufta folis ardoribus, horri- fcortum in ejus cubiculum immiffum fuiffer, Vita 2.- ;dum monachis przftat habitaculum,putabam . inprimis ad orationem confugiens dixit: Ne Mart. 'me Romanis intereffe deliciis. Sedebam folus,. finas quzfo, Domine Jefu, & tu fan&iffima l: quia amaritudine repletus eram.. Horrebant. Virgo & Mater, uc tam immani me fcelere - facco membra deformia, & fqualide cutis fi- obítringam: poftea accepto titione. fugavit tum zthiopici carnis obduxerat.Quotidie la- illud, & oftio claufo ab angelis cingulo circa chrymz, quotidie-gemitus; & fi quando re- lumbos conftringi in fig ? ] meruit. ng,mvco—ncincnti,æ pro- j pugnantem fomnus imminens oppref(liffet,nu, . da humo vix offa hzrentia collidebam. . 1Mle- " XV.,Adol'dfceïiEt*fviliü':üs, cum adverte*reg,g Ambrofz igkur, ego, qui ob gehennz metum tali me ob admirandam oris pulchritudinem foemi-1 3 de TC carcere ipfe dampaveram , Ícorpionum tan- nas in amorem ejus ac d S tynin cendi, ;to,t;um' vultum Virg. N tum focios & ferarum, fepe choris intereram ftigmatibus exaravit. H s puellarum; pallebant o:a jejuniis, & mens de- . XVI. Virgo quzda m Alexandrina adver- Païtrumk fideriis zftuabat in frigido corpore, & ante tens adolefícentem quempiam oculorum fuo- Spir. c.6o, g hominem füuum jam carne premortua, fo.!a j rum pulchritudine captum, easdem fibi eruit, - * libidinum incendia bulliebant. $ : ac eidem fübmifit. Pallad.c, . V. $. Pachomius optabat ferarum denti büsf XVIlI. Nicetas in . lectule florido »ligatiis 8. üier. in )s 6, 26. laniari, eo quod quadraginta annorum folitu . cum fícortum ad laíciviam ipfum folicitaret, Paulo & dine, jejuniorum, aliarumque rerum afperita-- precifam linguam in faciem illius expueps, Drex. in [j» s- Gtel. L te hunc hoftem expugnare non potuerit , li- ac (ic libidinis fenfum íuecedente doloris " 'cet?. r ml cet nunquam penitus cidem füccubucrit. magnitudine füperavit. [ Ibid.c.23. - VI. Moyfes e latrone eremita, licecintegro XVIIL. Virgines Leodicenfes, ne a mili- Jacoh de fexennio jejunia, vigilia. preces, multasque - tibus opprimerentur, cum alio fügere nonVitriac. isS. m lachrymas adhibuerit, non potuit tamen la poffent, in cloacas fe precipitarunt. g M fciviam carnis domare, donec poft multos la XIX. S. Urfinus Presbyter, cum jamjamg Creg. l. , Itf E. i bores exantlatos, benedictione Patris fui fpi- moriturus effet, accedente uxore, & num vi- 4. Dial. c. talem adhuc fpiritum trahat, aures naribus 11. ei, u ritualis quietem aliquem , fremente licet fa- lRo c t thana, meruiffet. 4 i L ejus applicante,quanto valuit;nifu, dixit: Re-- Dn ,g G"il Raymund. harina p Sene;n.Gs*,' fi aliquando a leam tolle. cede a me mulier, adhuc igniculus vivit, pa- Y I 0 in vit. períona aliqua. luxariz dedita falutabatur; » nihil refpondit,fed tergum obvertit, dixitque, XX. Venit aliquando. q iuidem mfcne, UtIn vitis fe ex anima illorum tantum fcetorem effian. fieret monachus, qui ctiam accepit filium fu- PP ^ de m Idot, tem ÍenfifTe, ut ad xomirtum provocaretur. ; um nuper ablactarum. Qui cum fa&tus fuiffecforric ; ;om. l Pal!adius VIl. S. Pachomius cum damoni, qui in. juvenis, cceperunt impugnatores dzmones 9*empl. $. c.29. . Ípecie /&:hiopiffa ad fcelusipfum incitaverat, follicitare eum. Et dixit patri fuo: Vado ad !'t'fOI h l colaphum intregiífet, faetorem manu contra- fzculum, quoniam non valeo carnales concu- Ic b €um vix duobus annis eluere potuit. pifcencias fuftinere ; Pater autem ejus confola- Surius ao, X. S. Euthimius, fi forte aliquis, qui tur batur eum. Dixit ergo illi juvenis: Jam füftine- Jan. re non valeo, pater, dimitte me redire ad fz- pi fuggcllioni confenferat, pone ipfum tranfi- bat, tantum. f L culum. Dixit e pater fuus: Audi me,filijadhuc »kg.ïS.Ephrem- offeflus videretur. cetorem fenfit ,. "a damone femel, & tolle tibi quadraginta panes, & fo- ;52 ! qutendh Vita PD, .X. Angelus |quidem . cum juxta cadaver lia palmarum dierum quadraginta & vade in Ve* eremum 'quadraginta diebus, & voluntas Do- v 16.15. tranfiens nullum horrorem oflendiffet, juve- USer ne vero libidinofo, & floridum fertum geren- . mini fiet. Qui obediens patri fuo fürrexic, & " abiit in eremum, & manfíit ibi laborans, & te ip(i obviante nares obturaffet , quaitus a " cliente caufam fa&i refpondit. Juvenem il. faciens plectas feu funiculos de palmis, & panem ficcum commedens. E cum ibi dies lum in conípe&u Dei plus foetere, quam ca- daver quantumcunque putridum. viginti quicviflet, ecce vidit opus quoddam "ugd. diabolicum venire fuper fe, & ftetit coram Spec.Ex . Xl Luxmii*a tentatus frater quidam, cum eo velut mulier ZEthiopiffa foctida, & turpis afpectu, ita ut foetorem ejus fufferre non pof- : z dift, 2. ex. audiffet, mulierem illam, cujus pulchritudine 22» Á tencabatur, mortuam effe, acceffic ad fepül- fet, & abjiciebat eam a fe. Et illa dicebat ei: Ego füm, quz in cordibus hominum duicis respte 5 chrum;, & pallio fuo foctentem carnem inulie- 40 . ris extergens, naribus fuis applicabat dicens : appareo,fed propter obedientiam tuam & la- borem, quam fuftines, non permifit me Deus 7 uB Ecce habes deíiderium,quod requirebas; fatia te ex eo. Et fic tentationem vincit. fedücere te, fed innotui tibi foctorem Cc Y - . R. P. Lobn. Bibl, Man. Tom. IL 202 Biblibtbem Manualis. Concionatoritt Turpitudo. flle autem fürrexit, & gratias agens Deo,venit ad patrem fuum, & dixitei: Jam nolo ire ad XXIII. Refert quidam fcriptor de quodam noberc. ä fzculum, pater, vidi enim operationem dia- Necromantico,quod, cum more fuo folito dz- Holcot in boli, & foetorem ejus. Cognoverat autem Pa- monem invocaflet, videretque, quod poft to- Sap. le&. [ ties iteratas incantationes minime compare- ter de boc ipfo,& dicit ei : Si manfiffes quadra- ginta dies, & cuftodiffes usque ad finem man- ret, de demonis perfidia graviter fuerit con- Í datum meum, majora habetes viderc. queftus : cumque dzmon tandem quidem ap- Vincent. XXI. Quidam juvenis fecrete S. Andrez di- aruiffet, ita tamen, ut procul ab eo remotus n Bellov. inxit: Mater mea pulchrum me videns,de ope- fübfifteret,Necromanticus caufam morz,nec ,a fpecul. re illicito me attentavit, cui cum nullatenus non, cur non propinquius ad illum accederet, Hift. 1.9. a(fentirem, judicem adiit, volens in me cri- fci(citatus fuit, cui damon refpondit ; Foetor Cs 70 men tantz nequitiz retorquere ; fed ora pro luxuriz tuz non permittit accedere, magus me,ne moriar tam injufte. Nam accu(atus pe- namque ille paulo ante cum meretrice qua- 01 dam turpe habuerat carnis commercium. nitus reticebo, malens vitam perdere, quam matrem tam turpiter infamare. Juvenis igi» .XXIV. Legitur in vita SS. VirginumAgapis; Vincent. f Chionz,& Hirenz : Quoniam cum imperatorl 12. c.59. tur vocatur ad judicium,& illico eumAndreas profequitur. Accufat mater inítanter filium, Diocletianus audiviffet, rumores fanctitatis 6o- 61. & quod fe voluerit violare. Interrogatus pluries Agapis & ChionzVirginum;prafentatis eis fi 9?* f juvenis ; an res taliter fe haberet,nihil penitus bi promifit eis maritos de palatio fuo;per quos refpondebat. 'Tunc Andreas matri dixit: illuftres effe poffent;fi Chriftum negantes ido- Y crudeliffima foeminarum, quz per tuam libi- la colerent. Cumque nullatenus a chriftiani- $ dinem filium unicum tuum vis perire! Tunc tate fleCti poffent, juflit prefidi Dulcitio di- h verfis tormentis eas aflligere. Cum autem -mulier przpofito dixit: Domine,huic homini P filius meus adhzfit, poftquam bzc agere vo- prefentatz effent,videns eas, captu oculorum ]uit. Iratus itaque judex juffit puerum in fac- aftri&us, turpiffimo fpiritu agebatur, & fecit j Í cum linitum pice & bitumine mitti, & in flu- eas apud talem officialem tradi cuftodiendas; men projici, Andream autem in carcere re- qui eis libertatem promitteret, fi captivz ejus fervari,donec excogitaret fupplicium,quo pe- animo fenfüm prebuiffent. Sed cum nec pro- riret. Sed orante Andrea tonitru horribile miíTionibus, nec terroribus animam commue tarent, aufus eft ipfe przfes cellulam ingredi, omnes terruit, & terrz motus ingens cunctos T. roftravit, & mulier a fulmine percuffa & are- ubi illz orantes noctemChrifto pervigilern ex- cmüpï .Xlt' fa&a corruit. Orantibus autem czteris Apo- hibebant, in quo loco omnia coquinz utenfilia 4, apnn, olum, ne perirent, oravit pro eis, & omnia repofita erant. Ingreílus autem cum vellet 6j6.110,, ü perticere, ad quod eum ardor libidinis impel- ceffaverunt. Tunc prepofitus credidit, & do- e! mus ejus tota. lebat, alienatus mente ccepit ollas amplecti, & SBBc/rdc to. XXII. RefertS. Bernardinus, quod,cum die fartagines ofculari. In quibus diu ludificatus; 1. fer. 20, quodam fimul congregati eíffent Frater /Egi-- totus niger, & cacabatus talis coepit effe vefti- Ü deLuxur. dius Affifinas,Frater Simon;Frater Ruffinus,& bus,& in facie, qualis a diabolo poffidebaturin mente. Tandem cum fuis egreffus eft,qui eum Frater Juniperus, interque fe collationem fa- ( cerent fpiritualem, Frater /Egidius illos inter- cum luminaribus exípeCtabant, vifoque eo omnes fugerunt, videntes eum talem, nullam V rogavit: Quid feciítis vos cum tentationibus d carnis ? Cui Frater Simon,fe hujus peccati tur» habentem corporis partem; quz non effet picudinem & deformicatem confideraffe , ex inquinata,& in partibus (ciffa. Stantibus enim d k eaque meditatione fe ad illud efhicaciter dete- ancillisDei,& píallentibus,nullum penitus per Bollandus ftandum motum fuiffe,refpondet. Frater Ruf- eum potuit diabolus impedimentum afferre. finus dixit: Ego me in terratn profterno,Dei- Videns ergo przfes fe ab officio fuo effe con- 50 Febf. 1 k u Q que & SanGiffimz Matris ejus auxilium & cle- temptum, nefciens, quid de fe fatum efler, non eft reveríus in domum füam, fed coepit mentiam per ferventem quandam orationem concito curíü ire ad Palatium Diocletiani in- d eo usque imploro, donec ab iis liberatum me ef(e fententiam. Frater Juniperus refpondit : quiens: Profternàm me invi&iffimis imipes d ratoribus, & dicam, me ita ab officio luti- Quando függeftiones diabolicas appropinqua- Maf d re experior,portas cordis mei per fanctas me- brio habitum, ac cum irrifione & clamoribus derelictum. Cumque mane apertum effet pa- 6nh ]8. ditationes claudere, animzque fortalitio bo- nam adhibere cuftodiam fatago, ne inimicus latium, & ille totus cacabatus intrare vellet ad regem. alii virgis, alii pugnis, alii in faciem f illud ufpiam fübingredi, vel contra illud pre- valere poffit : Cum illz fuüggeftiones oftium ejus exufflantes eum impingebant, alii quo- Y cordis quafi pulfando percutiunt, ego refpon- queridentes, alii irafcentes eum expellebant, R deo ad intus: prote nullatenus referata erit: & vix potuerunt eum fervi ad domum füam li extra, extra, quia hofpitium captum eft, & ducere,dicentes : Refpice te; & refpice. Clau- ideo hic recipi non poteftis, & fic nunquam ferat autem diabolus oculos ejus, nec poterat d intrare permitto. Tandem Frater ZEgidius fe ipfum attendere; fed videbatur ei, quod Q totus mundus effet niveis veftimentis indu- faum quoque confilium fübjunxit; dicens: 'Tecum Frater Junipere confilium teneo, quia tus. Mens autem fana in eo erat,& foli oculi te- li cum jllo peccato tutius & diftindtius pugnas nebantur a Sathana, quibus Dei martyres ob- tur fugiendo, ubi ab intus eft provocatio car- fcceno mentis conamine confpexerat. Interea 0l nis, appetitus ab extra,per fenfus fentitur tan- utans ancillarum Dei maleficiis eveniffe, co- leo $ Vue tus & tam fortis hoftium exercitus; nam alie ram publico tribunali juffit eas exfpoliari, ut Corpora : t$ eít tibi fortis pugna, & rara victoria, e | 'Ziulus LX X XFIL Luxuris. 20 J 3 &orpora eorum nuda af[;ïccfet ; leditafixa in- ribusfidei damnatus eft ; Is, ob laxatas libidi- Mb ventz funt veftes earum , ut quafi coria core ni habenas , in tantum fcelus lapfum fe con- Holtot i oris jun&ta putarentur. Hezc attendens Dul. feffus eft, furentemqueimpudicitiz facibus ad TY citius, & confternatus, ita obdormire ccepit fatiandas cupiditates, quoties luberet, a mali« intribunali , ut nec a pulfantibus poffet exci- gno fpiritu ad Magorum coctum perduci foli- tari, fed (ic dormiens füblatus eft in domum tum , & cacodzmonem arietes fpecie indu- füam; & ibievigilavit. Hec audiens Diocle- tum adoraífe , ut illuftris foeminz amoribus tianus; tradidit eas Sifinnio , qui facrificare dzmonis ope potiretur. nolentes juílit vivas incendi. Cum ergo in XXIX. Joannes Manlinus Norimbergenfis Manfi dife, fequentem cafüm refert ; prorfus horribilem, 12« 2189 — ignem miffz, nec veítimenta earum arderent, dixerunt : Domine JESU , ne ab hac hora pa- Cum enim fcholaris quidam ex habito cum tiaris nosloqui cum his; qui te verum Deum vidua quadam carnali commercio fuícepiffec negaverunt. His di&tis proftraverunt fe in filium,isqueb aptiími fufcipiendi caufa delatus eratione, & immaculatis corporibus, inta&tis. fuiffetad eccleí(iam , parochoparentum nomi- & Vincent, crinibus, integrisque veftibus, digeíto igne na exquirente, nutrice vero ea edere detre- HO repertz fünt, in craftino etiam juflit Hire- &ante, fine baptiímo füfcepto, non fine utrius- TT nam locari in proftibulo, fed apparuerunt N que parentis ignominia relatus eft matri ; qua ( ducentibus eam duo milites dicentes : Mif(it contremiícens ,sfüumque delictum in famam ] nos comes, ut ducatis eam , ubi ego dico. publicam abiturum efle formidans, fine bape Et duxerunt eam in füpercilio montis, Tunc tifmi lavacro accepto ftrangulavit infantu- videns fe delufum Sifinnius , eques perrexit lum ; inje&toque collo füo refti femetipíam fu- ad montem , & videns eam orantem , tota fpendio enecavit; fcholaris autem utriusque die giravit eam , nec tamen potuit ad eam mortis fereum effe agnofcens, infixo in pectus ervenire. 'Tetendit autem unus fervorum füum ferro vitam fibi propria manu ademit. :: ejus arcum , & jaculo perforavit cam. Et Quz funefta fama cum ad aures parochi per- fic cum gloria pervenit ad Dominum. Qua. veniffet , hic fe infantem fine baptifmo do- mum remittendo, fune(tis his eventibus cau- rum corpora Anaftaíia cum gaudio fepelivit, :s- orans Dominum , ut fam dediffe confiderans , laqueum collo fuo mereretur. carum particeps H;Fi inferens , defperabundus vitam finivit. Tan- e y Damnum. demauthor hujus hiftoriz ita concludit: Ergo | i'hom, XXV. Thomas Cantiprat. de carnali quo- oremus & vigilemus ; fathan non dormit ; q L Cantipr.l.dam & lafcivo viro refert, quod, dum per viri- mille talia committuntur, fed tecta, tempore 2, apnm, depratum quoddam deambularet, omne gra- Ífuo tamen in lucem eruenda. &,39.R.10, ] y) menfeu herba, quam pedibus fuis attingebat, XXX. Bollandus in vita S. Antonini Abba-*.Bonandu:j ex(iccata & arefacta mox fuerit. Invenit vefti- tis Surrentini de archipresbytero quodam re- 14* €, ó. j gia przeuntis in gramine quafi igne contacta fert, qued in poenam lafcive vitze füuz a Deo* 33. manifeftiffime palluiffe. l1dem quoque in eo- - contagiofa quadam, & peftilentiali peíte per- le n dem capite fibi a períona quadam , quz hujus cuffus , horridiffimam elephantiz lepram rei oculatus & fidelis teftis eft, relatum fuiffe conuraxit, adeo ut in totius corporis füperfi- fabjungit, fe vidiffelocum in gramine, ubi de cie ne unum quidem naturalis coloris figoum vefpere quidam clerici hoc vicio infecti copfe- notare potuiflet, omnes eum fugiebant, cuncti 'pre contagii timore vitabant. Cumque omnia d derant, de mane omnibus circum locis abun- enera fruílra tene dantiffimo rore infufis , (ine ullo rore, quafi humanorum remediorum Íceleris confcium , ficciffimum reman(iffe. : taffet, candem ad hunc fanctum Abbatem con- Bollaadus XXVI. Bollandus in vita viginti fex Mar- fugit; qui eum nocte quadam in fomnis cura- o vit ; at vero notate diligenter , quid ei dixerit: [le 32. 5. Febr. n.tyrum in Japonia crucifixorum refert , Tai- cofamam imperatorem de íe proteítatum Sanus factus es, jam noli peccare, ne deterius h fuiffe , facile fe quoque collum fuüum fidei tibi aliquid contingat 5 cohibe vagam men- It chriftianz fubmiffurum, dummodo fibi dein- tem , adítringe lubricam juventutem , abjice , de confuetis fuis voluptatibus carn voluptatem prevaricatricem , & averte ocu- « P - avliþus. "uti & vacare liceret. los tuos , ne videant vanitatem, l Manüdit. X XVII. In vita S. Francifci Salefii legitur , XXXI. P. Hieremias Drexel. refert, quod Drexelius u$ €,n. 180 quod, cum is, Clemente VIII. Pontif. maximo facerdos quidam omnem poffibilem adhibue- in Salom, p fuadente, Genevam fe non (ine ingenti vitz di- rit conatum , ut libidinofum quendam ad fe- let riam induceret poenitudinem , ac refipifcen- fcrimine contuliffet , ut Bezam ab hzrefi con- I veríum ecclefiz cacholicz denuo recuperaret, tiam ; & primo quidem blandis illum ac Qs charitatem fpirantibus aggreffus fit admoni- jamque illum habito cum eo difcurfu fatis pro- 1l lixo convi&um lucratus fuiffet, nunquam tá- tionibus , cumque fe per haíce nihil ab hoc j lafcivo homine obtinere poffe cerneret , di- men ad hocillum permovere potuerit , ut pe- r I dem füum e civitate Genevenf(i efferret, cum- vinam illi opofuerit juítitiam , peccati fat illius rigidi i mam ultricem , demum vero que preful hanc ejus pertinaciam vehementer d miraretur, Bezain füi excufationem juvencu- illi proteftatus fit; fe illi e coelo peccato- Jüe lam quandam, quz uxor ejus erat, coram fan- rum veniam nequaquam prormittere , aut t &o Epifcopo prodire jutfit, dixitque ei: Ecce x facramentalem ei abfolutionem dare poffe ; obftaculum, quo ego retineor. Unde infelix homo obmutefcens , plangere; j ;eltiue . Edaliyus ('à Rayn. sn- & XXVIII. In Galliis Guil & poft fingultus refpondere ccepit , dicens: o 20 1453* inter Theologos emeritus, prior S. Germani Pater mi , licet inferni portas mihi ape- P. 20. at inLaya, magicz impietatis crimine a cenfo- rias, & dzmones ad me rapiendum in m R. P. Lobn. Bibl, Man. Zom. 4lI. Cc;z " .Projw 4 204 Billicibece Manualis Concz'onatoriæ proc..i-'n&u &anfes vi-dere—rim, attamenim prom-e gantia & füavitate fermonis inclinat animam ll Cæmiils , pra & proxima peccati illius comittendi occa- hominis , & in affeQum fui illecebrofo amore lo: "9 d fione conítitutus , ab hocce peccato me conti- dcfle&ic. Hincjam blandiora colloquia, jocus, nere nequaquam poflem , licet certo & viden- rifusque commiícentur, manus etiam procax fe ter me fübito poft commiffum peccatum in ad mentum, barbamque quafi venerandi fpe» ignem eternum przcipitandum effe fcirem. cie pretendit. Tum vero palpare cocepit cere g( ni Specul. XXXlI. Princepscujusdam civitatis bres- vicem mollius , collumque leniter tangere. Exempl. byterum habet fancte converíationis virum, Quid multa? Ad ultimum mulier captivuna f v. luxutia. & in divinis officiis, precipue in folemnitate ducit militem Chrifti. : Continuo enim per- d exempl 3:miffarum indefidenter afliduum. . Qui cum turbári intra femetipfum, & libidinum flu&ti- : quotidie facris myfteriis reverenter infifteret, bus zítuare coepit. . Nequaquam laborum angelus Domini ex confuetudine veniebat, preteritorum , nequaquam profeflionis , ae p fi & vidente Principe Sacramentum Dominici propofiti fuüi memor , pacifcitur cum cordis fui corporis ex offerentis manibus affumebat. Sed concupifcentia, & intra arcana cogitationum q! quz criminalis hujus vitz lubrica & incerta fuarum fcedus cum falía voluptate componit. conditio ! Nam qui angelicis fruebatur mun- Inclinat ftultus latera fua , & efficitur ficut 2 t dis obíequiis , in fcedz luxurig voraginem equus. & mulus , quibus non eft intelle&tus; repente prolapfus eft. Quid plura? Peragen- atque ubi obíceenos jam conabatur inire am^ Ü di facri myfterii tempus advenit, presbyter plexus; illa ululatum deterrimum dirz vocis confuetudine foris exigente compcllitur, fed emittens , umbra ut.erat tenuis , per manüs b Pl graviter intus conícientia remordente torque- ample&entis elabitur , ipfamque dedecorofis tur ; attamen ornatur, ad altare accedit, tre- motibus inanes auras fectantem cum fcctidif- [ B pidat, palpitat, & offerre prafumit. Ecceange- fima irrifione deferuit. "Tunc preterea mul- lus, utaffuetus fuerat, venit, infpe&tante prin- ticudo dzmonum in a&re ad hoc ipfüm fpe- u cipe fpongiam infeCtam aqua fuüper caput illius &aculum congregata , clamore ingenti cum q expreffit, totumque corpus illius tergendo cachinno exprobrationis. elata,. dicebat.: O. Ü purgavit. Expletis autem myfteriis, eandem monache, qui te usque ad coclum extollebas, g Ípongiam ruríus expreífit , omnesgue fordes quomodo demeríus es usque ad infernum ! b atque fqualores, quos ex corpore illius ante difce, quiaqui fe extollit, humiliabitur. Tunc contraxerat : membris ejus orrinibus iterum ille velut amens effe&tus deceptionis fuz pue lt füperfudit. — Vifo princeps admiratus: obftu- dorem non ferens , gravius a [emetipfo deci- puit , presbyterumque femotis omnibus fe- pitür, quam fuerat antea a demonibüs dece- crete convenit. Inquifitus itaque presbyter; ptus. -Cum. enim vdcbqiffet repararg;fe—mec. fi novi aliquid criminis admififlet, primo qui- ipfum, & revocare certamen, ac fatisfa&tionis dem quafi perhorrefcens , facinus abnegat : fuz lachrymis, & bumilitatis fractibus prio- Deinde (ibi male confcius, ac principis aucto- ris elationis culpam. deflere, hoc mifíer non ritate compulfus, tandem, fe corruiffe nodte fecit : fed femetipfüm defperans, ficut dicit g przterita ia quaudam eubiculariam ejusdem Apoftolus;zradidit fe omni immunditie, & iniqui- principis contitetur. iati: Regreffus cft enim ad vitam fzcularem, f "Tbidem XXXIIT Erat qui dam monachus, cui ha preda damonum fadus. |Refugit namque Exempl.ó. bitaculum fpelunca fuit , vir fummz abftinen- confpedum omnium SanQorum , ne quis e tig, quotidianum vidum labore manuum poffit eum falutaribus monitis de przcipitio füarum quzrens, in orationibus diu no&a- revocare. . Si enim reddere femetipíum , prio- 3 que perfiftens , cunctis animi virtutibus flo- ri vitz & abflinentie voluiffet , & de im- rens : Sed hic letis fucceffibus elatus , confi- menía Dei miíericordia ( que neminem. de- ; & A. dere quafi in fuis profectibus coepit , & non fpicit, nemini finum claudit, fed omnes.poe- fiuitper c Deo totum, fed fibimetipfi, quod profecerat, nitentes benigne recipit ) confifus fuiffet,.a l, Q deputare. Hanc autem ejus intuens'animz Deo fufceptus benigne & pie fuiffet , & re- f przfumptionem , continuo tentator accedit, cuperaffet (ine dubio locum & gratiam füam. 0 & laqueos parat ; .Quadam. namque die ad XXXIV..Presbyter quidam nomine tan- Thom.Cen- ü vefperam fingit [peciem decorz mulieris ob- tum fanctus & caftus, monialem altioris or-tiprat.l. z. b errantis per eremum , quz velut feífa poft dinis juvenculam fub religionis. fpecie pro-c:39: Pat. nimium laborem , accedens ad oftium fpe- curabat. Na€ta ergo occaíionem, cum focia?* u lunczx monachi, laffabundam fe fimulans ac feniore juvencula monialis presbyterum. vi- Q fadgatam intrinfecus femetipfam. projecit ; fitavit. Poft lautos autem cibos, & potum Iu & advoluta genibus viri, ut fuüi mifereatur , immoderatum , moniales in uno loco., & * Q exorat dicens: Nox me infelicem in eremo presbyter in altero quieverunt. Mane fa&to, latitantem cotnprehendit , jube me ergo re- vetula monialis fociam juvenculam ad matu- M quiefcere in angulo cellule tug , ne forte ef- 'tini executionem ofhicii nifa eft. excitare, ficiat no&turnis beftiis predaz. — At ille primo Quam cum flrepitu primo , quia filentium Speng, miferationis.obtentu recepit eam intra fpe- tenebat, deinde pulfationibus attentaffet ex- luncam, requirens , quz ei caufa errandi per citare,nec profeciffet,fürgens quazfivit fociam, Exemp. v' r! lxüia x Ó eremum fuerit. Illa caufam fingit fatis accura- nec invenit. "Turbata ergo cum tota familia te; &interim venena blandimentorum, atque monialis, cum fa&tum prz confufione celare t illecebrz virus circa omnem textum narrae- vellent , nec poflent, cum horrore & fcandalo tionis interferit, & nunc fe miferandam, nunc multorum, ficut inventa fuerant, amborum b N etiam defen(ione indignam oftendens , ;lci (ïmql'cadavcra fünt fcpultaf JOXXV. R e Ye e Z^ lüuus LXXXVH. Luxurid, 20S (j lr CeBrius), XXXV. Cum quadam die Palemon & Pa-. tus; obrigefíceret, fugamque przcipitem for- y 1o. ,.9.. chomius ignem accendiífent , frater quidam midolofus iniret, informe prodigium huma- X dixit ad eos : Si quis eft fidelis ex vobis, ftet fu-. nz vocis verba formavit : Noli , inquit , o per hos carbones ; & orationem Dominicam vir expavefcere , hominem me olim fuiffe, l. fen(im pronunciet, quem B. Palemoninrelli- ficut & tu es,procul dubio crede: fed quia be- " gens füperbiz tumore deceptum , commo- ftialiter vixi, poft inem vitze beftiz praferre nuitdicens : De(ine, frater, ab hacin(ania, nec fpeciem merui. Porro cum ille perquireret, Ir. tale quid ulterius loquaris. Qu correptione quis fuiffet? Ego ait, folonomine Benedictus fenis non folum;non profecit melius, fed plus. l fui, qui nuper Apoftolicz fedis apicem indi- elatione. mentis inflatus ftare coepit füper. gnus obinui. Inquifitus autem, quid jam rc- ( ignem audacter, nulio (ibi imperante, & coo- tributionis haberet? Nunc quidem usquc ad ll perante diabolo, & Domino permittenpte ,. judicii diem per dumo(a atque (qualentia, per nullatenus ignis attactu aduftus eft, . Hoc ita- fulphürea loca, & foetores exhalantia, atque L que cum factum effet, poftero die idem frater incendiis conflagrata rapior, & protrabor: Poft x mature proficiícens, ac velut exprobrans illis extremum 'vero judicium corpus mceum , ait : Libie(t fides veftra?. Poftnion multum aue fimul &'animam irremediabilis cruciatus, & tem cemporis cernens diabolus hunc fibi per gehennalis barathri me irrevocabilis olla de- omnia mancipaturm, transfigurat fe in ípeciem: glutiet, ira utnulla mihifpes recuperationisin l$ 8 mulieris pulchrz , & coepir oftium celiule ve-. pofterum reftet. Poft hxc vero verba diípa- hementer extundere; quicum aperuiflet ei;ait rüit. Sedcam ego; curillein hac fpecic con- ad euni diabolus i forma mulieris : Obíecro fpe&tus (it, indaginem quzro, non deeffemy- te,quia nimis'acreditoribus urgeor, & imetuo; fterium ab eo, quod vifum eft, deprehendo. f: ne mala me compreheadant , recipias me in Nam quia miferabilis ille ab illo funefti Pon- cellain tuam ; quoniam debitum íolvere ne- tificatus füi primordio usque ad finem vite n que, Deus enim ine direxit ad te. . Qui cxci- in luxurig coeno verfatus eít, non incongrue tate mentis penitus obícuratus , nec intelli- 3 l vifus eft ab auribus » I 'etur ,-dia- incipcm, & m caudam gens, quis effet, qui taliatibiloque aíini definere, bolum mifer recepit in fuum exitium. ; 'Tunc . XXXVilL : Carolu ] Magnus * 're"l,igiof'üs Ibidemyg C ] hoftis videns eum ad omne fcelus proclivem, Auguítlus, .cum quadam Íolemni die.miffam immifit in eum turpem concupifcentiam , qui (o;ita devotione audiret, Diaconus ejusdem ]o mox cedens függeftioni ejus, quafi mulieris miffz lecturus. evaigelium. precedenti noe Qs amplexus petivit. Quem fpiritus immundus .&e mulierculz impudicis amplexibus fe foe- [» invádens eli(itatrociter. & refolutus fuper pa- dare non timuit. Hoc itaque gravi(limo piae I$ vimentuni, velut mortuus diu permaafic Poft culo caüteriatem habens conícientiam , fan- Jo aliquot autem dies tandem in fe reverfus, & &um evangelium legere prazfümfit, poftmo- dementiz füz fero poenitens, ad S. Pal mo- dum etiam: facris. myfleriis fecundum officii M nem venit, & cum magno fletu, quid fibiacci- fui exigentiam eadem impudentia miniíte- , di(Tet,expofüit,dicens : Agnofco, pater, agno« rium manibus impuris exhibiturus , fi noh ul- , fco, quodego cauía perditionis mez exiftam. tio divinaobftitiffet Ecce namque dum verba Et fübito correptus ab immundo f(piritu , de labiis pollutis depromeret, aranea defüper a Is confpedu illorum profilivit , & per delerta laquearibus oratorii fe per filum fuum femel, n diícurrens agebatur infrznis. 'Pervenit autem fecundo, & tertio füper caput contaminati Je ad civitatem Panos, & ibi in fornacem fíefe lectoris demittens , tertia vice ipfo impera- - precipitans, protinus incendio interiit. ' tor e $ e afpiciente caput obfcoenum pupugit, ac £^ 9 $ Ambro. XXXVI. Refert $. Ambrofius fuper Lue« fine mora miferum extinxit L] fius tuper cam c. 4. Circa finem, quia fzepe faciente mala XXXIX B. Virgo Benedi&z infigni mere- Mich. de Lucam, coníuetudine etiam ea concupifcimus, quz trici Florenting dixit: Penía, filia, quod multi Intul.intr. 0s . fünt corpori atque fanitati , etiam ipíi vitze fuat zternaliter damnati, qui non tantopere de Rofar, h omnino nocitura. Quoniam, inquiens, Theo- peccarunt, actu. Et hoc ipfo die puer fübmer- [-Thom'al. ' timus, cum gravi oculorum incommodo la. getur, & damnabitur in Hifpania, qui octo T boraret, & amaret uxorem , interdicta fibi a annorum exiftens cum forore peccare voluit : d medico facultate co&undi, cupiditatis impa- et(i non potuerit id aCtu complere. 20, à tiens, atque impetu libidinisraptus moderari XL. Luxuriofüs presbyter, dum nequic- Spec. Ex, ] nequiverat. Sciens enim & previdens, quod quam dehortante Abbate , nuptias celebrar, dift. 1. ex, oculos effet amiffurus ; poftquam conveniret thalamumque in greditur, -f,emen fimul & gni-- d cum uxore, in ipfo eftu ferventis cupidiratis mam effudit. : j & coní(uetudinis apparatu: Valde,inquit,ami- XLL Lubecenfis quidam juveuis. cum ma- Drex.. in cum lumen; ftatimque expletalibidineinter- trem irreverenter traGtaffet, uclibidini vacare Nic. cap, di&ta (ibi, luminibus fuis orbacus eft. - poffet , tandem ex materna donioin publicum Ult» Specul. XXXVil. De Benediécto nono Papa nat« proftibulum cum fcorto aufugiens,cum omnes Exemp. v.ratur, quod cum W/aclus quidam iter ageret, pecunias confümpf(iffet, fame & defperatione luxuria ex. & juxta molendinum tranfiret, repente mon- adactus cultro feipfum miferandum in.mo- ) 16, ftrum immane confpexit, quo vifo fübito eum dum interemit 5 uci fufius Drexelius deícribit, terror inva(it, & ftupefactusintremuit. Vide- XLII. Quidam claris Natalibus in Picardia Ped.Chrift, batur autem monítrum illud duntaxat in au- diu in puellz turpi confüetudine vixerat, &P. ! C 7« res afelli; caudamque de(inere, cztera urfus :: patrato homicidio ; cumillain arcem Moyen- 3 3* s, curtiam ditionis comitis de Sault confug erat, erat. Cumque kviag,ox: afl hgc Pgrtcntum tcm- Gc; . e u)biï".o. q 5 r 206 ibliotbecae Manualü Concionatorie uos ubi , ne vivus militum a reg e Hentico IV. fimii teterrimo a(peQu , ac minaci ; mifforum manus veniret , nequicquam ma- pone fequens agebat fqallidus homo , facie tre, fororibusque ante caftrum lachrymanti- horrenda , oculis ardentibus, meram fpirans bus 3 & T s nomine impunitatem promit- crudelitatem. E v eftigio juffit (imios pallen- eäi tem , ac pavore contabefcentem hominem j! tentibus , veniam precaretur , maluit in Vi infanis amoribus mori. Quare pyram in- vinculis conftringere ; ad(tridtoque acerbe verbera infligere ; quod liberalius etiam fe- ( ftruxit, cui fübje&o igne uterque imminens alter alterum , applicato ad caput fclopo cerunt, quam jufíi effe videbantur; peífime- gut . que affectum pro defperato reliquere , fore glande trajecit , projectis in temporaneum uxor domo abfuerat , quz reverfa maritum Vitt ignem cor poribus, animis in eternum ignefn f humi jacentem ,. imo emorientem offendit, Int premiffis. mox confeffarium evocat: qui protinus ad- Ib.bift.3. XLIIIL Ludovicus Goffredi I:;cerdos Mat- t volans , defectum fenfibus cum reperiflet; filienfis cum reperto inter Patrui libros magi- ! exfpe&tavit, dum fe vita oftenderet, qua ju- ftit o | co volumine , ex eo demonem evocaflet , 195 i vari poffec mifer, Redit fenfus , at linguz 1. 00 eique fe ea conditione mancipaffet ; ut pet vis loquendi defüit: oculis tantum omnia triginta octo annos & valetudinem integram tacitus arbitratur , atque attonito fimilis ; 0r co fervaret, & cujuscunque mulieris ufüm pro- ubi effet ignarus, ac fimiorum iterato afpe- € curatet. Completis. quatuordecim annis ; &u perculfus, quo fe verteret infelix, non Annua quos diabolus loco triginta octo fubdole po- habebat. Confilium erat beftiarum inferna- a fuerat -& ipfe in omni licentia confuümferat, lium, tantum terroris ac defperationis incue 1ét. tandem ab ipfo demone ex oreobfeffx puel- Coll. $p qq tere homini, ut eo ftatu animam inquinatif- rf Pro« lz proditur, ignique adjudicatus, g fine pos- fimarm recta in Tartarum abripiendam emit.. ginc. nitentia mifere obiit. At P teret, Quare fi quando oculos in crucem Vit, PP, L. XLIV. Frater quidam fenex , Cum in gra- attolleret , circumítantia monftra atrociífima Ànnog quzque mifero minitabantur. |Sacerdos in- 1613, ( 6. lib. deyem incidiffet zgritudinem, timens, diutius Provino (X effe moleftus fratribus , & nequicquam de- terim identidem lufirali aqua cubiculum forfx. n.12. hortante Abbate Moyfe, dicens mortuum - afperfit; & tandem cum fimii usque infefta- Mex.Coll.el M Ü effe corpus füuum , in /Egyptum abiit , ubi rent zgrum , depromptis S. Ignatii reliquiis virginem fibi fideliter miniftrantem , poft- ejus os ita attigit , ut linguam contingeret, hi uam convaluerat , corrupit, genitumque poftulantibus interim divi (uffragium circum-. & ablactatum filium in humeros füfcipiens, ftantibus, Secundum has preces flatum eger vehementem pe&tore emifit; cujus graveo- atque ad fratres rediens in ecclefia coram multitudine dixit: Videtis hunc infantem ? lentia omni mephiti tetrior omnes procul ab- T o egit. Spiritus hic foetens fecum eduxerat Ánnug Filius eft inobedientix. Cavete ergo , fra- 160 tres , quia in fenectute hoc feci, & orate vim animum occupantis ftygii tyranni , fed *0 $ P non univeríam : ,detumuerat| lingua , vox Coll C if pro me. tifi Balinghem. XLV. Adolefcens amore monialis inía- redierat, rigebat tamen rivida in modicis pla- P gis brachia, ut nec erigi , nec colligi ad cru- ( in triump. niens , eo jam illam pellexerat, ut no&ur- cis fignum efformandum poflent. Verum ea Caftit, die num terppus fuge decerneret. Ad horam p 2« €. 13. iis admota S. Patris lipfana mox colorem ac adeft ille, & ecce templum apertum reperit; .dein vigorem omnem reítituerunt. Agnovit Attue ingreditur : omnia lugubri cantu refonare in adulter (üz impietatis & petulantie magnie- !5b Y ipfo templi umbilico funus confiftere , cir- tudinem , proin refipifcens, omnem flagitio- Coliz j cum funalibus collucentibus advertit. Hinc Ptoy.Van, rum fentinam per confeffionem ejecit, vi- f illinc proten(is füper faciem cucullis confide- tamque egit puriorem. Vitt put, bant monachi , officium defunctorum terri- g 1l 72.u fico vocis fono perfolventes , anxius igitur Scxiat:kz-— as XLVII. Dominus qüidam-in Piemont (Vfu- kammer ( aliquem de his religiofis trahit, & cujus hz fpe&am conjugem de adulterio habeus, cum fint exequiz, rogat. Talis Domini , refpon- fimulato itinere no&u rediret, exploraffet- Trerum ! memor. dit aiter , ipfum füo nomine compellando. .que ingreffus cubile armatus cum duobus Attonitus , alterum vellicat ,. idem audit. aliis adulterum jubet a fua conjuge illico fu- Hic ad nomen füuum , & ferialem pompam fpendi , ad quem finem ingentem clavum, totus tremens fe mox, proripit. Unde vix quo axes curruum firmantur , afferri , trabi-. pedem e templo extulit , cum ingentes duo, que tabnlati infigi : allataque fcala adultera ac nigerrimi moloffi in eum infiliunt, & mo- reo cogitur fünem injicere , quam in rem niali e muro oportune fpectante milerrime ífa eft, vetula focia fceleris, & internuntia ju Pt | difcerpunt. operam conferre. Homine mifere füblato ln vi ' Annua infamis le&us comburitur, cubile vero omni "Q [ XLVI. Chuiquiface in agro Peruano vir Prov.Peru.conjugatus decem totos annos confeffionis fuppelle&ile elata ; ompnino vacuum , tan- colleg. tum Íítraminis adhuc retinuit ; quod pro Dl i Chuiquifc. officium intermiferat pellici turpiter addi- &us. Cujus hominis ftatum facerdos focie- duorum canum ftrato fufficeret 5 In hoc cu- * Iofephi ] bile conjux cum vetula claufa , qux fcetore r tatis JESU cum refciviffet, eum ad confel- fionem invitavit & hujus obeundz diem di- fuüfpenfi illic cadaveris contabefcerent : quem xit. At adulter promiffi poenitens tempus in finem januam feneítrasque omnes muro ltl deftinatum non obfervavit ; quin tota urbe obduxit przter exiguum foramen , pet quod otiofüs cum ad defatigationem vagatus effet, aquam. & panem captivz aceiperent ; itzf Contabuere intra paucos, dics. * W's. V. rc " | - yamum rediit, cui occurrunt, repente Íex Y L] Titulus LXXXV HIL ALuxurz'a. 207 $. V. IV. P.ScipioAfricanus captivam Virginem, Gellius IE EXEMPLA DOMESTICA. & formz excellentiam, zvi füi miraculum, no&. At- nec quidem videre voluit, ne a libidine vin. tic. c- 3. Fuga. ceretur , qui tot civitates expugnaffet. :I 'y'm. l. S Fran.bifcfus Xa verius tantopere avería- V. Balduinus orientis imperator abfente Drexel, lotlx * batur hoc vitium, ut contra impuram conjuge ne afpexit quidem ullam fceminam. cogitationem in fommo obvenientem Bis quavis hebdoma promulgari juífit, ne yad fan- ä guinem usque certaret. i o uis in Palatina domo dormiret, q"ui alienam .Vita. Il. B. Aloyfius adeo mulieres & luxuriam minam attigiffet. ugiebat, ut ei nativam cum his difcordiam Qualz'tas. intercedere quis crederet. Nullam certe et- VI. '»Proïculus i mpeérator romanus eo ja- Marchant, iam confanguineam afpicere füftinebat, Hift. Soc. &antiz infamis prorupit, ut affereret, fe fpa- tub.Sac.tr, llI. P. Jacobus Laynes Romz a foemina cio dierum quindecim centum virgines in 2-le&. &. L8.p.2. ad flagitium alle&tus, tanquam fen(üs expers, Sarmatia bello captas ingravidaffe. ä no Glgo & tanquam ftatua aliqua nihil fentiens,gravi VII. Periander Corinthius inter feptem fa- Heroa 1. $. oratione eam deterruit, Ipfe tamen poftea pientes numeratus , adeo infatiabilis fuit lu- À confeffus eft, confültius fe facturum fuiffe, (i xurie, ut cum propria uxore Mceliffa, vel, ut confeítim aufugiffet. aliis placet, meretrice poít mortem ipfius Annus IV. P. Matthzus Boys, cum adhuc Novi- congreffus fuerit. VIII.Sigismundus Malatefta cu Coll. Spi- tius menfz adhibitus verba aliqua impudica minitinere Marchont, renf. Pro- audiviífet, tanto mox dolore & iracundia ex- fpeciofa foemina illi occurriffet, & ipfa confen. 1. c. arfit, ut ex oculis lachrymz, ex naribus fan- tire in ftuprum noluiffet, ean dem mucrone vinc. ; Rhen guis copiofe profluxerit. occidit, & poftea cum illa congreffus eft. imo Annuz - 'V. P. Gabrieli de Logrono no&u vigilanti & cum propria filia commercium habuiffe 1612, cum obfcena cogitatio incidiffet, nudus pro- dicitur, idque etiam cum filio attentaffe. Provinc, pe a ledto profiliens ad- hydriam aqua gelida XI. Dionyfius Syracufanus Myrtam mere- Chumatr, Mex.Coll, plenam accurrit, eaque a capite ad calcem tricem omnibus regni negotiis przficiebat. de pred, Mex- usque maxima nodGtis parte fe perfudit. X. Heliogabalus muliebri more colum : c 8 'ab. conc, Ex Mf, VI. P. Laurentius Magius Romz ad fce» geftabat & ducebat cum (uis concubinis. minam ggrotam vocatus,cum ab illa ad flagi- XI. Themiftocles licet fanus medicinam in fefto $. Magd, tium follicitaretur,(patium fecedendi petivit, umebat cum concubina, & loco aquz fan- facieque tota ftercore oblita rediens, ex fpe- guine illius faciem abluebat. &aculo & foetore mulieris flammas extinxit. ; XII. Athenaricus Gothorumr Geretur aP ex, dum pe- Ibid, Annusg VII. P. Ferdinandus Paterna vocatus ad 1604. confeffionem ignotg foeminz ; cum domum gabat. ynthia, calceos ill?tïs interea purf Coll. Ca- Damnum. tin, ingreffus multas fceminas reperiffet, blandis . . primum verbis, poftea vero aperta vi ad pec- XIII. Dyanippus Syracufanus temulentus Marchant, catum alliciences, invocato Deo, eoque quo " dum no&e quadam filiam Cyanen propriam tub.Sac.u, P D tuit, modo eos repellens, concitata demum conftruprat, illa non ferens tam execrandum le& s. t aufugit. acinus , patrem Annue fuä? ipfam interemit. prius & poítea etiam:fc-' III. Bartholommus Maria tantopere hoc 1598- vitium averfabatur, ut ne nominare quidem . XIV. Damon Peripolfa infigni forma ado- Ravifius Coll.Brix.id unquam voluerit, fed circuitione verbo- lefcens videns romanum quendam prafe- Text. in Prov.Ven. 5 rum fit ufüs, ne vel folo nomine labra con- Vita part. &um ftuprum fibi per vim machinari,, eun- ofüc. s. c. 2£*f01- 72. taminaret, dem cum aliquot fociis fuli gine tediis in fo- 53* IX. Joannes Berckmannus dicere folitus ro facrificantem interemit. Stpatte j 93- fammet erat, eum, qui fit impurus, nequiorem fieri .XV. Quidam Thracum princeps/ Timo- Ibid. ipfo diabolo; hinc non poterat confeffiones cliz Thebanz mulieri per vim inferens ftu- renm memo, S."Auguüiui unguam legere. prum, ab ea ad puteum du&tus eft plurimum auri ibi latere mentiente, cui, dum pronus $ VI inhiat , ab ea in puteum precipitatus , & la- EXEMPLA PROFANA. pidibus gbrutus eft. Fuga. $. VIL Piutmh. emocles adolefcens formofas , cum la« SIMILITUDINES in vita - r.' D 2 vaturus advertifet, rezem Demetrium Qualitas. Demetr. — füa forma captum, detra&to vicini aheni oper- culo in ferventem aquam infiliit. I. Gicut ( filius regis purpurs indutus in Nierenp, luto fe volveret, merito infanus judi-in1 de Dkexel. in II. Spurina advertens formam fuam ad in- caretur; ita non minus in(ipiens cenfendus ador. V, Jofephi honefta illicium effe,oris decorem vulneribus C. 40 eít , qui purpura gratiz divinz ornatus fe in confodit, maluitque tantam elegantiz, quam luto venerearum voluptatum volutat. minimarm verecundiz jacturam facere. II. Sicut fi co&tus laterculus . III. Democritus oculos licentiores evaga- in fluvium ab- vira pp, l lbi(. jiciatur, diu ibi falvus permanebit ; Secus ve« 7. c. 11, ri, nec redire (ine foedis cogitationibus de. ro fi coctus non fuerit; fic homo divinz cha- n. 14 L prehendens, feipfüm utroque lumine priva- ritatis igne accenfus etiam in tentationibus vit, malens cecus, quam impudicus effe. fübfiftet; non item qui eo igne caruerit. ET Ilw 72 Y 208 Jübliibecee Mamialis. Concionatorie S.Ephrem, I!I. Sicut Ípongia humi& da admb*ia fubje- adeo abforbent, fibique attrahunt, ut pro ap- f orat. de &am humiditatem haurit, participatque ; ità plicatione füi ad res.divinas omniro fteriles abítin, a ql uoque cogitationis infirmitaté laborans, fi remfaneant, naturam noftram corruptam ad j con'fuetgd. ad carpales homines accefferit, auc multum perve voluptates totaliter inclinant, ideoque a cor- fe cum hisfermonem miícuerit i poris maceratione; a jejuniis, difciplinis, ora- t ; commune cum iis damuum participabit. L tionej, folitudine, aliisque pietatis exercitiis ü S Chryf. IV..Sicat Naucl €rus I n portu naufrägïum borrorem & averfationem concipiunt, omnia- hom, 3. defaciebs non meretur veniam. ? . (« Ozia, ita nec is , qui que bona propofita deferunt; unde fequitur, b poft nuptialem i quod, ut S. Philippus Nerius dicebat, quan- dcfenfionem habebit.. portum illicite Iibidini—vacat, pl tum amoris creature, quam amamus, tribui- fe Drexel. in V, Sicut oleum cutem mollit, fed interio- tür, tantundem poftea creatori fübtrahatur. " d Tobía p. ra mordet; ita libido petulantiam carnis XIV. Sicut caro porcina cum comeditur, S Bernard.i, !l C. lz*- provocat & au noftrz adhzret carni, ut jam fituna caro ; fic fdr. de S, Hugo ih -9. -9 get, fed animam ftimulis con- din n p Ícientiz pungit. transereflor , precepti Dominici fpurcos fibi Benedi&f- Ecl 62 Fiiga. 9 fociat fpiritus, & adharendo eis, unus cum 2 T. : C3ff. 1. 6. eis efficituar demon. VI. Sicut certa egritudine laborantibus [ C prodeft , ut cibi noxii ne oculorum quidem XV. Sicut perverfi quidam & fabdoli hö- $. Dafil. ! mines, quorum ftudium eft & propofitum, ex hom. 37* obtutibus offerantur; ita plurimum confert ad depellendam luxuriam, ut etiam ab afpe- aliorum bonis ditefcere, eam tamen poten- tiam non habent, ut aperta violentia utantur, &u objeQorum allicientium caveatur. Juxta illud : Procul ab oculis , procul a mente.. vias infidiofe obfidere folent, & (ilocum ali- quem circa illas, aut convallibus profundis $ Cf [ Dadrzus ViI. Sicut fi quis aliquem eo perveniffe hom, 22. $n loc impudentiz cerneret, ut nudus incedere, coe« interruptum, aut dumorum denfitate obícue inGm, g com, V. um viderint, in illum fefe abdunt, & hujus- eod. noque corpus mergere non erübe(ceret, com- q mileratione potius, quam imitatione dignum modi velamento viarum círcumquaque con« fpe&tum, ne przvideantur, amoliti; ex opi- W ceníeret ; ita & is, qui luxuriz fordibus fe in- n quinare fine rubore coníuevit, de nato illos adoriuntur, ne quisquam eorum las Plorandus Drov. 1. queos periculofos videre prius queat,quam in LA Ór Popius, quam imitandus eft.- ilos incidat. lta & fathan infenfíus nobis & . Damnum.. — - d VTL S icut a antiquus hoftis, mundanarum oblectationum S. Greg. nimalia diu in ftercore jacen- umbris fefe infinuans, quz . periculofe circa , 24- mOfe tia derurpantur, & computrefcunt;. ita ho- vitz hujus viam latronem occulere folent, & €. 9. mines in hoc vitio diu berentes, Deo peni- latibula przbere in(idiarutmn, inde improvifos Í tus abominabiles fiunt; jumenta quippe in nobis perditionis laqueos obfternit. $ ldot, ftercore computrefcere eft carnales in foetore XVI.Sicutlabra phialz melle imbu i folent, S. Éufeb.. n! luxurie vitam finire. M in qua potio aliqua medicinalis, & amara, Emiff de amot. Marchant, 1X, Sicut cimex vivus magnam corpori, hopx. 3.qdcj iV Hort.Paff, cui adharet, moleítiam ctreat valdeque faftidiofa propinatur, ut przlibata E h. , Dnec quielcere hac dulcedine, potio ilia tanco avidius epo- SAninj i tr- 44 l8 finit: fi vero comprimatur , tetrum odorem tetur;.ita & diabolus per rerum carnalium lu c4, P à | 9- PTOP- ?- 3fflat, & maculam in cute relinquit; ita libi- concüpifcentias, & illicitas voluptates ex- dinis vitium carnem non f(init quiefcere, do- triniecus blaaditur, intrinfecus i(idiatur, in- nec turpitudinem operctur, qua foetorem & terficit fpiritum, dum oblectat affectum : mo- maculam in corpore & anima relinquit. do dele&tat peccare t It')id. ; fed poümodqmry non de- X. Sicut illi, qui poft ebrietatem ad fe re- leQibit ardcre. r A« ProP-9» deunt, guttur ex vini fzcibus magna aridi- XVII. Sicut homo opuns CU dH d. tate infectum experiuntur, ita ut vinum nau- tate oblivifcitur füz nobilitatis, ftatus ejus Presb.de feent, & aquam defiderent; ita poít ufum exhonoratur , & irridetur pretiofitas ejus C9nC L2 luxuriz cor amaritudine poenitentím replé- propter alienas cogitationes, quz fupervene- " i tum deteftatur voluptates preteritas, & la- runt eidem ex vini virtute; ita caflitas facri VOf chrymas, quibus amaritudinem fuget, ex- Viri turbatur ab incaüta mulierculz locatio-. hom, M etit. ne, & eradicatur ab illa omne füftentaculum J "u 8. Greg. XI. Sicut tinea fine fonitu perforat vefti- laucabilis ftatus fui- $. Hieron. i, 1r. mor, mentum ; ita cogitatio prava fine eo, quod XVIII. Sicut corvus in cadäveribü»s pri Hugo de Moug — 1 C.25. mens Íentiat, eam aculeo admiffi defiderii D mum oculos petit; ita diabolus in hormini- S. Vi&. l, transfiogit. bus carnalibus intelle£tum di(cretionis extin- 4e Mon. fac. Alv. XII. Sicut hoftis adverfarium füum, fi guit, & íic per oculum cerebrum extrahit, muit:.o. , E to.2. l. , omnino occidere non poteft, vulnerare fal- quia extincto difcretionis intelle&u fenfum ?? ' P.2-C.5. tem, quantum poreft, conatur ; ita dz- mentis evertit. r G« 5- mon. fi non poteft omnino in confenfüm aut XIX Sicut virginitas hominem zquat an- $, Eufeb.! U f L] moroíam deleGationem pertrahere, faltem gelis, imo plus eum facit, quam angelum, Epifc, ad Y, h fimplici deledatione animum humanum cor- ita luxuria hominem quafi beftificat, &, utcDam. rumpere ac vitiare conatur. Z - —— - —— - —— ÓnnD— — — g uD — Miünm ita dicam. multo pejorem beftia ipfüm facit. Tertull.l : Manfi XIIL Sicut fpinz meliorem, magisque füb- De nullo alio peccato legitur dixiffe Deum, difc,4.n.5. ftantiofum terrz humorem imbibunt, fteri- le ER itdo] | fe poenitere feciffe hominem. lemque & infoecundum bono femini relin- XX.Sicut avis,quz in vifcum incidit u unt ; ita pariter voluptares carnis intelle- fe effe (entit, & evadere quidem hinc inde mil- dife, 18. .S'Ambror.l á e tum , affectum , aliasque anims potentias sala- T 2s, l l. OI'I L lies nititur,nec tamen videt;quod per illa N rum « & .(ï;y" L '-Titülus LXXXVFAIL Luxuiia. 209 * E vum concuffiones & agitationes plumacum ipfomet momento nihil aliud cogitare hómi- d fe vifco tanto tenacius inne&at: Idem quo- ni liceat, aut intendere , quia iplam mentem lf« que ei accidit, poftquam rete ingreffa fuit; captivam fübdit ipfa fubmerfio & abforbitio d« tunc enim inde fe quidem proripere nititur, libidinis, & concupifcentiz carnalis. Et con- n fed quanto id impenfius facere conatur, tan- firmans idipfum S. Hieronym. cetera pec- S. Hieron. l 3. ep. da to pluribus ipfa vinculis & funibus implica- cat, inquit, poft fa&um poenitudinem ha- tur; Idem quoque circa hominem carn:lem bent, & licet invitent, tamen mordet con- 147, ad l Amaud. l. contingit,qui tametíi nonnunquam bonam ha- fcientia: voluptas fola & libido etiam in ipfo beat voluntatem,qua vellet deinceps non am- l|s tempore poenitendi, prateritos ftimulos pa- " plius per hoc peccatum offendere Deum, & titur, tiüllationem carnis & incentiva pec- fe ipfum nihilominus, quo magis conatur eva- candi, ut per hzc, quz corrigi cupimus co- ïf Bu dere, tanto magis implicatur. - gitando, rurfüs (it imateria delinquendi. Hugo Car. XXI. Sicut fagena totum fluvium occu- bj Dtdid, din. in Quod ipfüm etiam Rupertus Abbas fenfit di- m [ pat & nullus pifcis effugit, fic cor mulieris cens: Luxuria cum hominem imbuerit, nun- Rupert. Eccl c7. totum vicum vel civitatem, vel regionem, in y. 27. quam dicit, füfficit: & licec ad horam excin- Abb. L a. qua habitat, occupat, & omnes capit volun- 0' Sl Bïm. 1 guatnr fitis ejus, ftatim exardefcit; ait ergo; ^ Ufeam. ; 007 tate, & defiderio, licet multi effugiant eam, Fornicati fünt, & non ceffaverunt, nam & us- nullus tamen efïügit cor ejus. que ad decrepitam zetatem in cceno 1 la jbidinis $. VIII. computruerunt, IV. Quia Defliale, & chriffiano bomine indignum MED:IA. ef : hinc a Davide luxuriofi equis & mulis, H s. Chryt. T. uia hoc vitium amplz'tudine,ï diuturnitate quibus non eft intellectus: a S. Perro fui in h hom. 22. in Gen. &? facunditate omnia alia vincit; nam volutabro luti lotz: a S. Juda Apoftolo u- uti re&e Chryfoftomus dixit, ex hoc malo Gibus feri maris defpumantibus fuas confü- qua(i ex fonte nafcuntur ebrietas, crapula, fiones comparantur. s la magna injuflitia, avarita & innumera alia mala. * V. Quia fumme perniciofam efl : (3) Corpori (cum, Avicenna teíte, plus uno actu vene- Prov. 30. ll. Quia eftinfatiabile: hinc hydfæ non im- YV. 16. reo debilitetur corpus, quam fi quadragefies merito comparatur, cui, fi unum caput abíci- tantum ernitteret fanguinis ; hinc, ut S.Chry- S. Cliryfz deris, aliud excreícit. Clarius vero Salomon foítemus loquitur ; luxuriofi refoluta cir-inhom.ne- g idipfum confirmanus; tria funt, inquit, infatu- cumferunt corpora, atque agmine quodam "o !xdi- tabilia, & quartum, quod nunquam dicit, füf- infirmitatum repleta ; unde femper eft eis "* ï ficit; Infernus, & os vulvie, & terra, quz non vita cum medicis & medicamentis, fenfüs fatiatur aqua. Ignis vero (przcipue luxuriz) tem ipfi tardi, graves, obru(i: & quodam- $, Bf Tdíot. nunquam dicit: füfficit.. Quod etiam confir- modo fepulti) Et prsterea morbos grovif/inos Pineda in Eniff €. 345 mans idiota ait: Amor carnalis iníatiabilis de amor. ereat , uti Peneda oftendit dicens: Exfolutioc. 6. Ece, hon. d df ; iV. eít, extin&us reaccenditur, & poft copiam virium, cruditates ftomachi, fenfaum habe- : fpiphs S.Ambro , inops fit, animumque virilem effeminat , & tudo; cremor & dolor articulorum, dolor re- Luc.c.4, Pr&ter paflionem, quam f(u(tinet, nihil (init num, cerebri, capitis ; dolor laterum, ilium, aliud cogitare, quia rationis oblivio eft. cordis, hepatis, pulmonis , dentium; . Oris Ill Quia eft immedicabile propemodum: nam; graveolentia: alopecia, id eft, capillorum de- uti re&e Lactantius dixit, quafi clavis (uffigi- fluxio, palpebrarum demi(fio, cxcitas, fpu- tur anima corporeis voluptatibus, & cum fe- tum fanguinis, ulcera, febris hectica, phty- mel adhzíerit cupiditatibus demerfa terre- fis, apoplexia, paralyfis, e nis, difficile in altum poteft, unde de(cendit, pilepfia, fogda íca- Jnst, bies, atque omnia mala. | Pmbudc (ine Dei favore revolare; actuum enim füo- (2) -dnime (eft enim ignis usque ad per- Job. 31. cont rum vincta laqueis;& fzcularium deliciarum ditionem devorans, & omaia eradicans ger- v. 1'2. Mun. illecebris obnoxia jam tenetur. a;) & ut Boétius dixit: s;v s th yr- min 1 .. $. Chryfoftomus vero non horruit dicere, Habet omnes hoc voluptas, hom. 23. tam difhicile effe luxuriofum caftitati, quam Stimulis agic furentes, * ad pop. mortuum vitz re(tituere. Cujus rationem Apiumque par volantum, 8. Hieron. od dic S. Hieron ym. quia avaritia cum mar- Ubi grata melle fudit, in reg. Hupo d Monach. füpio, fuperbia cum veftibus deponitur, at Fugit, & nimis tenaci libido carni infra eít;: carnem vero quis de- Ferit icta corda morfüu. S, Vl& l' de Mots ponet? Hinc (icut cum filvam ignis corripit, H.inc Salomon: Favus diftillans labia mere. Prov, 5« inmþ Ó non opus eít pabulum apponere; ita nec li- tricis, noviffima autem ejus amara quaf(i ab- V: 3- j bidini neceífe eft nutrimentum aliud fuffice- fynthium, & acuta quafi gladius ánceps. re,cum carnem ad manum habeat. Quam ob (3) Fortunis & opibus, quas plerumque luxu- Gen. 41« Of s. cau(íam Ofeas dixit: Non dabunt cogitatio- riofi ad exemplum filii prodigi cum meretri- v« 18 ; Dfb Ve 4 JH nes fuas, ut revertantur ad Deum, quia fpiri- cibus diffipant. Id quod aliqui recte dedu- A tus fornicationis in medio eorum eft, & cunt ex vifione, quam Pharao de feptem vac- Et Tertullianus Tertull.1* Deum non cognoverunt. cis ad Nili ripam pafcentibus habuit, qua de indo. ]uxuriam inenatabile excuffis profundum,in- pulchre nimis & obefis carnibus erant; 69 €. 24 extribicabile impa&tis naufragium, & irrepa- ecce bas fequebantur alie foptem, in tantum defertnes rabile devoratis Hypobrychium vocat. €9* macilentee, ut nunquam tales in terra ZEgypti vi- fl S.Ambrof. Sed & S. Ambrofius fapienter advertit, in derim, qu& devoratis &j confumptis prioribus ,. nul- ift. in i,Cor. tantum anima agglutinatur corpori, ut in 02'[ r lum -thufitatis dedere. vefligium , — fed /imili mq— ie R. P. Lobn. Bibl. Mfm.( Jom. 11 I 5 210 Bibtäotläeæc Manualis Concionatorie r cie, & fqualore torpebant ; Omnia in figura con- author gentilis de luxaria inquit: Qu res 3 b pe T in fe neque confilium, neque modum ul- Hj tingebant illis; In ZEgypto namque hujus mac e mundi, vacce tenues, & macilentx , devo- Jum habet, cam confilio regere non potes, 19 & hinc nafcitur precipitatio, quz confilii fn ceno fu rant craífas, & obeías, dum lafeivz mulieres proficiunt, & dirantur in pecunia munufcu- fübtractionem;importat. Tertius actus eft ju- j e1 if dicium de agendis,& hic etiam impeditur per I lis, aliisque bonis terrenis, quz de illorum manibus accipiunt, qui in illarum inhonefta luxuriam. Unde Daniel de pradictis lafcivis fenibus loquens dicit: Kverterunt fenfum fuumy focietate turpes appetitus füos exfatiant, & / explenti; quia qui nutrit fcortum, perdic ut non recordarentur judiciorum juflorum; & bhinc nl derivatur inconfideratio. Quartus autem fubítantiam. Anídintt S, Bona v« S. Bonaventura breviter enumerat damna, actus eft preceptum rationis de agendo, qui t,6ul'2dc in Diac. dicens: Damna loxuriz funt (ex, primo ho» etiam impeditur per luxuriam, in quantum Qor. b falut ti. 1. minem ducit ad maximam paupertatem, au- fcilicec homo impeditur ex impetu concupi-« €. 9. fert gratiam & gioriam, & propriam fubftan- fcentiz, ne exequatur id, quod decrevit effe s Dílus tiam. Secundo dejicit in peflfimam fervitu- faciendum ; citatque eundem Terentium in in contit. tem, facit, quod vilior & turpior pars, quz Eunucho, qui cuidam, qui amafiz fuz re- Mm- 6 6 : nunciare ftatuerat, refpondit : Hxc verba eft in homine, dominetur ei. "Tertio projicit Y hominem in maximam vilitatem, quia homi- upa falfa lachrymula reftinguet. - j nem, qui fimilis et Dco, & angelis, facit effe VIlL Quia fpecialem Deo injuriaam irroggat, | parem brutis. Quarto privat hominem omni ut S. Auguftinus pathetice fequentibus ver- s, Auguft, ratione, ficat antmalia bruta turpirer infa- bis o(tendit: Imo quod gravius eít, ipfi Deol. 1. de 10, tuat, Quinto acriter mortificat, occidit more injuriam & contumeliam infert; intelligat Chord. Sexto fortiter te culpz, infamiz, gehenng. Sanctitas veftra; etenim quod fieri tibi non Gen. 49. illaqueat. Jacob Ruben filio fuüo dixit: Ef- vis , alii ne feceris, ad duo precepta perti- V. 4« fiufüs es ficut aqua , non crefcas , quia afcendifTi cu- net: quomodo pertinet ad duo preeepra? fi f lile patris t ; at vero quonam eft inter effu- homini non feceris, quod pati non vis ab ho- fionem in(ipidi hujus elementi , & commií- mine proximi preceptum pertinet, ad dile- fütn a Ruben inceftum proportio? EHzc ni- &ionem proximi; (i autem quod non vis pa- mirum, quia ficut aqua dum e vafe maxi- ti ab homine, ipfi Deo vis facere, quid eít ä me vitreo € i CO. unditur , nihil in eo relinquit hoc? Non facis alteri, quod pati non vis? odoris, faporis, aut fub(lantiv, ita quoque Charior tibi faCtus eft homo, quam Deus? Ere hoc carnis vitium omnia bona ab homine go quomodo injuriam facio, inquis; ipfi Deo? tollit, judicium videlicet, rationem, pruden corrumpit te ipfum; & unde injuriam facio tiam, fpiritum , famam, facultates, fanita. Deo, quia corrumpo me ipfüm? lInde facit tem, conícientiam, imo etiam perfzpe vi- tibi injuriam;qui voluerit forte lapidare tuam Prov.o9, tam. Dicit enim Sapiens : Qui nutri frortum, tabulam pictam, in qua tabula tua imago eft, ] v. 3. erdet fubflantiasn ; & ideo 'Terentius lafcivam in domo tua inaniter pofita ad vanum hono- ! [ faeminam fundi calamitatem appel!at. rem tuum, nec fentiens, nec loquens, nec vi- S.Bernard, Vl. Quia totur bominem feroeti; wti S. d dens? fi quis illam lapidet, nonne in te effe contumeliam factam attendis? cum vero a! to, 3. fer. Bernardin. oftendit, dicens: Per creaturam l il imaginem Dei, quod es tu, corrumpis in te fpiritualem Deus regit corporalem, per crea- turam nobilem ignobilem, per angelos mo- perfornicationes, & per diflluentias libidinis; &Anbef, vet coelos, per coelos movet inferiora , per attendis, quia ad nullius uxorem accef(liíti, & & Nonul, , principes & reges regit populares : In luxu- non attendis per libidines & illicitas fornicae tiones, cujus imaginem violafti. riofo pervertitur hoc dominium, quia, cum auima deberet carnem regere, totus homo VAIL.| Quia ipfis eemonibus eft exofa, uti Glof- ] ervertitur, & homo eflicitur caro, juxta fa fequentibus verbis indicavit: fornicationis Gloff, tn S.Thom. illud Genefeos : JNVon permanebit. [piritus tmeus in opere totus homo abforbetur a carne, ut c. 6. 1. ad Ó 22.Q.153« in bomine, quia caro ef, Et fufius clariusque jam dici non poffit animus fuus effe, fed fi- Corinth. » 5* - demonftrat S. Thom. dum ait: Per vitium mul totus homo poffit dici caro; & ideo di- juxuriz maxime appetitus inferior, fcilicet cunt alii doctores, quod funt aliqui dazmo- concupifcibilis vehementer intendit fuo ob- nes, qui memores antiquz füe nobilitatis, l je&o, fcilicet dele&tabili propter vehemen- tentare de luxuria dedignantur; & eft figoum S hn tiam paffionis & dele&tationis, & ideo con- ad hoc, quod lucifer tentans Dominum,; non Qtt,17, , fequens eft, quod per luxuriam maxime fu- dicitur eum tentaflc dc(vitio carpis. periores vires deordinentur, fcilicet ratio & N IX. voluntas. Sunt autem rationis quatuor actus 5. in agendis; Primo fimplex intelligentia, qua M E D I A. apprehendit aliquem finem ut bonum, & hic imum & præCip'uum fcmperv ab Afcee actus impeditur per luxuriam. Et ideo Da- 'I. Pr niel duobus illis judicibus fenibus libidino- tis z(timatum eft fugz, quz quidem tri- Hugo I;g (is dixit: Species decepit te, 9^ concupi/centia. [ub- plex effe debet. Prima cegitationum eft fuga, ut vertit cor tuum , utpote quz czcitatem in fcilicet quam primum tentatio hac in materia lnfiai lt A mente & intellectu inducit. Secundus actus occurrit, ftatim ad alias cogitationes fe tenta- ) I^ 16 eft confilium de his, quz funt agenda pro- tus convertat, & ut fupra exemplo XIX. ab Y NIIUS de pter finem ; & hic etíiam impeditur per con- AgidioFranci(c.fa&tum vidimus,dicat : Extra, Vg P deo hic cqpifccmiam luxurig, Nam ut rlffcrc:ntius extra, quia hquitium captum eft, & i recipi t9. Tuudas LXXXFVIIL Zuxuriä. 2II 3 . recipinoh poteltis. Cujus rationem pulchram accefferis, doloreaffectus celeritet refilies, at j $. Jo, Da- reddens S. Joannes Damafcenus ; quemadmo- fi feeminz verbis incenfíus fueris, haud ita maíc. col- dum ; ait, corpori ufus libidinis carnisque vici- l lat. facilerecedes. Sic Jofeph Egypti Prorex,utim«Gen. $9. 19- dénitas , ita etiam menti memoria ejus penitus ceeno- pudicam Dominam evadere poffet , pallium,V- 12- fin, füubtrahenda; fatis enim perniciofum eft adhuc bit. c. 16. quo apprehenfus fuerat,reliquit,& fugit. Ergo ;: infirmis,egrisque pectoribus, vel tenuiffimam contra libidinis impetum apprehende fugam recordationem hujus paflionis admittere , ita (infert S. Aug.) fi visobtinere viétoriam. NonsS. Aup. ii ut nonnunquam eis etiam fub recordatione tibi verecundum (it fugere,fi caftitatis palmam/£ 2. Dom. i fan&tarum foeminarum, velut füb facrz le&tio- defideras obtinere. Nam utrecte Origenes di.Poft Trin. nis hiftoria, noxiztitillationis ftimulus excite- xit, ifta fugaeft, quz habet falutem, ifta fuga uig. hom, il Anfel.intur. Hinc redte S. Aníelmus pronunciavit : virtutis eft, ifta fuga beatitudinem confert. €. 6. l, 2d Cum aliis vitiis poteft exfpe&tari confli&tus , Hinc & aliqui ftinxerunt, Daphnidem Vir- Cor. . h&c fugienda eft, quia aliter melius vinci non ginem , dum impudicum leonem fu oteft. Secunda juga occafionum eft: nam ut laurum converíam. n S. Dafilius (apienter Bafilius advertit, non in eo tantum IL. Nutrimentum tollere ;; uti. S. Ambrofiuss. Ambn ;; in confti. |aborandum eft nobis, ut motus animi in co- fuatit, dicens: Tranfiliamus ergo eam, ne no-l. 1. de à Mon. c. 6 'gitando moderemur , fed quoad fieri poffit, bis dicatur: Ambulatein igne flammz veftra, Pcn- ab earüm etiam rerum conpgreffu longiffime quam accendiftis , quoniam ficut ille, qui alli- fugiendum eft cumprimis, quocunque in con- gat ignem in finu, veftimenta comburat 5. fic 'S Aupit, fpe&u nobis abduQx , refricata libidinum quiambulat perignem , pedes comburat , ne- M.Ldemu memoria , confilium , rationisque vim nobis ceffe cft, quoniam fcriptum eít : Ambulabit t Chord, perturbant, bellaque & follicitos in animo quis füper carbones ignis, pedes autem non angores cient; etenim bellum , que prater comburet? Libido gravis ignis eft , & ideo voluntatem noftram incidat, nobis cxcipere non demus illi alimenta luxuriz 5 pafcitur li« fortaffe neceffarium fit, ipfum vere aliquem bido conviviis, nutritur deliciis, vino accene fibi voluntarie creare, fümm ftultitize eft. ditur, ebrietate inflaminatur, Hincíicut Romani, inquit Joíephus Manfi, lII Orationi ferventer incumbere ; . ut enimS.Bernerd olim cum nullo inimicorum pacem inire fole- ignis igne, ita fervor carnis fervore ardentisto. 4. fer. bant, quamdiu hoftis armatus erat ; Unde qui orationis pellitur; qua in re pulchrum exem- 2!* lg cum Romanis de pace tractare volebat, huic plum S. Chryfanthas Martyr reliquit; hic neceífario omnia armorum genera deponen- enim Chriftianus fidem Chrifti publice annun- daerant;Eodem modo ad propofitum noftrum tiabat ; quod cum in Patris fuüi notitiam de« dicere poflumus, qui Deum fibi reconciliare, veniffet, hic timens, ne ob id facultates fuas ä & ftabilem cum eo pacem inire cupit, prius pariter, & filium ob tyrannorum perfecutio- - armis omnibus renuntiare & cedere, id eft, nem amicteret, filium fuum in obícurum car- prius otnnes occafiones & incentiva peccan- cerem conjectum pane tantum & aqua nutriri di a fe arcere debec: Deponat arma iniqui- juffit, cum vero per hoc nihil proficeret, quin tatis peccati, nuntium füfpecte illi convería- potius filius ejus conftantior Chrifti confeffor tioni remittat, feneftram claudat, comburat per hanc patris fui fevitiem evaderet, hoc amatorias literas, abjiciat amafiorum effigies: patri a certo uodam viro propofitum eft confilium : Si & Incerta vi&toria eft, inquit S. Cyprianus , in- iam tuum ab hac ufurpatio- ter hofiilia arma pugnare. Quam ob caufam ne conaris eripere, magis eum delitiis & volue vS.Ambrof. E & Moyfes olim , teíte S. Ambrofio, commie« pratibus occupa , & cujuscunque elcgantifli- ad Romul nnir vituli caput, illudque in pulverem rede- mz atque prudentiífimz puellz conjuoio tra- git , ut omnia impietatis aboleret vefligia; de, & cum didicerit effe maritus , obliviícee vel potius ad propofitum noftrum, ut omnia tur effe Chriftianus. Audiens hoc Pater ju« laícivie aboleret veftigia ; vel utinterpres qui- bet fericis veftibus ftrata parari, ipfum quoque i Gloff, n dam modernus ait, ut fenificaret, ne pulve- educens de fqualida habitatione, veftibus fe- C. 6- L rem quidem peccati in homine remanere de- cit pretio(is indui, & ponere eumin triclinio, Coritth. bere; fed omnia confümi oportere, quod quan- elegitquinque pulcherrimas virgines ex ancil- do homo non facit, fed aliquas occafiones re- lis füis, & accuratis veftibus & oruamentis linquit, arbitrans illas parum nocere poffe, compofuit, & cum Chryfanto pofuit, & com- quia minima funt, ex illis occafionem & au- minatus eft eis , nifi vos veftrisjocis & ample- xibus eum révocaveritis ab intentione Chrie S.Antloch. daciam accipit diabolus, ut redeat. Tertia hom. 17- fuca mulierum efi ; nam quemadmodum fplen- ftianitatis, faciam vos diverfis interimi fuppli. ciis. dorem lucernz alit oleum, (ic & colloquium Quo nam vero armature genere fane mulieris ignem reaccendit voluptatis. liti- &um hunc juvenem in hoc periculoío certa- que fcintilla diutius (i irnmoretur adhzrens mine ufüm fuiffe exiftimatis? ]Jacebat in ora« paleis, erumpit in fiammam ; (ic memoria tioneimmobilis, & ofcula earum quafi vipe- cujuspiám muliercule , fi vel tantillum du- ras fpernens , clamabat ad Dominum dicens: ret, incendium excitat concupiícentiz, Hinc Exurge Domine, adjuva me; adverfus omnes hos fibi intentatos muliercularum infultus , Hugo recte monet Hugo Cardinalis: Noli commo- Card.apudrari, nifi velis comburi, fpecies enim mulie- fcutum (ibi affumpfit orationis & omnes illa- Manfidife. x , & eloquium , & geftus, & ornatus, & rum conatus gloriofe devicit. Nimirum hoc . n» 10. quidquid in ea, flamma efít ignis. Imo ad genus dzmoniorum non ejicitur, nifi per ora- S. Nilus dejonem potius ardentem , ait $. Nilus, quam tionem & jejunium. Hinc Salomon dixit: Sci-Sap. . v, S;'niüglf £. vite af 2 d mulierem appropinqua, nam fi ad i gnem vi , quia aliter non poffet effe continen Deus R. P. Lobhn. Bibl, Man. Tom. ÀI. 2 Bibliotbbece Manualis. Coneionatorie 212 qï Membra Chrifti eftis, & corpus Chrifti éftis, Deus det, Et merito; ficutenim militiz Dux, gl cui caftrum aliquod commiffum eft , videns il. Audite Apoftolum, & terreamini ; non potuit l lud ab hoftibus, quibus imparem fe credit, ob. enim gravius dicere, nonpotuit vehementius, N fidione cingendum , mox ad caítri dominum non potuit acrius deterrere Chriflianos ab [? amore fornicationum, nifi ubi dicit: Tollens ergo literas mittit , auxiliumque petit; ita idem fi in fimilihoc cafu agendum;,dicendumque cum membra Cbrifli , faciem membra meretvicis? ut au- N $. Avf l- S, Auguftino: O amor, qui femper ardes, & tem hoc dicerer, fuperius ait : JVefiitis , quia ül 1Q. Conr, qui adberet snereirici , unum corpus ejicitur, C- 29- nunquam extipgueris. Charitas Deus meus, a accende me. Continentiam jubes, da, quod Vli. AMortis, aliorunque extremorum vecordatio :S.. Albert. H nam; nam S. Gregorio teíte, nihil fic ad edo- f. in Dom. jubes, & jube, quod vis. eregota S. Bern, IV. Tribulationibus exerceri , quod medium mandum defiderium appetituum carnalium !- in Qua- fer. de S, valet, quam ut unusquisque hoc, quod vivum f2g. r 6, 6 15 S. Bernardus przcipue fuafit, dicens: Sit ergo S- (;rtg- lþ itiLA p Andr, gaudium in tribulatione, & jam non habet diligit, quale mortuum fit, penfet. Sed & S. IG- 26. mor. « malignus, unde alliciat ; non habet, unde de- dorus calculo (uo id probansait: Quando im- ,, 55. I jiciat, Nihil proficiet inimicus in eo, quem pulfu deemonum mens ad deleQtationem for- s. 16d.1 9. nicationis impellitur, divini judicii metus, & de fummo crux Chrifti dele&tat, fi carnalem függeflerit k delectationem. * &terna tormenta incendii ante oculos propo- beno c. nantur, Ecql. 1. V. Penas luxurie deflinatas ponderare ; — uti uia nimirum omnis poena gravioris ?? P Salomon füafiffe videtur, dum dixit: Si annis füpplicii : ormidinefuperatur. Sicut enim cla- Y multis vixerithomo , & in his omnibus lzta- vus clavum pellit , ita faepe recordatio ardoris tus fuerit, meminiffe debet tenebrofi tem- gehennalis ardorem excluditluxurig. Hinc & Tab, etnt. g inDon f oris ; quod clarius exprimens S. Bernardus: 5. Ephrem (uafit hoc medium dicens : Incline- s,Ephrem. S. Dern. Ardór gehennz, inquit, extinguat in te ardo- musnos ad fepulchra, & conditionis noftre oC- ee vit. fpi- 1j of fe fer. o«, pent, Y mod. be derem ]uxuriz , major ardor minorem ardorem culta perípiciamus; ex cadaveribus permixtosrit. n. 40. offium acervos cranjaquecarnibus exuta,cum $. Hlleros, oj viv, "*fuperet, ftridor flammarum horribilis amo- hn ep. d T rem depellat libidinis. Quo medio Lauren- reliquis offibus cernemus , & hzc confideran- Mf tes. nosmetipfos ia illis velut in fpeculo con- d tius Fucci Capucinus ufus eft, de quo P. Jo- $ Anbr.], Jo. Rho.annes Rho refert, quod , quiais Forolivii gra- templabimur; ubi juventutis flos , & pulchri- tudos ubi venufítus ille genarutm color? Hac l- 7- €- 2- vibus invecturis contra peccatum carnis dee 1I, :.?a;«æn b tonarat, hinc quedam impiorum & lafcivo- nobiscum cogitantes, carnis defideria fuügia- mus. - Cujus medii efficaciam prz czteris ex- iiant difc. rum hominum fex , quz intra fe contra ipfüm conjurarat, no&te quadam in conclave, in quo pertus eft Bononieníisille adoleícens, volupta-29. n. 5. tibus carnalibus penitus immerfus,de quo fcri» ipfe concionum ftudio incambebat , condu- $6 étam quandam introduxerit meretricem , bitur, quod , cum religiofum quendam patrio- b' ^L tam fuum ad fe vifitandi caufa venturum fore h G f quz eum ad carnis peccatum follicitaret ; fed hn L. Àen, quibusnam armis defenfivis ipfum in pericu- intellexiffet, eum quidem perhumaniter, ma- 4 lofo illo certaming ufuüm fuiffe exifiimatis ? gnaque cum benevolentia exceperit , fimul Ubi flammam cirea fe animadvertit, libris in- tamen, ut in diícurfu fuo ab omni fpirituali à $ Àmhr, tentus, immotusque, ac (i nihil a&turus effet, materia abílineret, obnixerogarit; a qua pro- fcorto ne quidem appcllato , digitum lucernz inde religiofus ille, ut patriotze morem gere- ho Mat, flammz admovet.. conítanterque in illa ha- ret, pro tünc quidem abftinuit, veruntamen Ü bet, donec caro difflueret, incredibili animi, poftquam vifo omni deliciarum ejus apr ara- ariterque corporis patientia. Merito ergo tu, maxime vero molli le&o, füperbisque le- S-Hyd.1.1.S, Ifidorus hortatur : Propone tibi adveríus &ifterniis confpectis, jam in procinctu effet, f fynonytn- r (entescarnis ardores,füturi fuüppliciiignes; utabiret, pauca quidem , fed magnam in fe K energiam habentia verba protulit , dicens : füperet zítüm libidinis , recordatio aterni judicii, memoria ardoris gehennz , ardorem Obfecro, ut lecti illius femper memor effe velis, quem tibi Deus per Ifaiam infallibiliter excludat luxuriz ; fornicationis poenam, me- ä tus gravioris füpplicii vincat ; fortior dolor, jxromittit, dicens: Subter te [lernetur tinea , &2 $ Dil i. dolorem minorem exceperit. operimentum tuum erunt vermes; qus& fenteptia S. Anfel. VI. Memini[fe , fe Chrifti membrum e[fe : ati S. huic lafcivo juveni adeo tenaciter impreffa Qq. füle vi CXpI, 20, in 1. Cor. Anfelmus füafit, dicens : Propter Chriftireve- €. L] remanfit, ut protinus carnalibus voluptati- rentiam, cujus membrum eft corpus ejus,con- bus abdicatis, paupertatem & aufteritatem í tineat fe ab hac turpitudine, magn& enim inju- amplexus fuerit religiofam. riam,magnumque contemptumChrifto faciet, VUI. Perfe&ta bumilitas & fubjettio erza Deun:Catf. 1. 6. fiei meretricem pratulerit, feparans fe a Deo, utpote (ine qua, tefte Caffiano , nullius peni- inftit. c. 1. & adhzrens fcorto. Quod confirmans vener. tus vitii poterit triumphus acquiri ; nam, ut l] Veneràb. Beda,f(icut difcurric: Si eft alienum corpus,non S. Gregorius ait, fi mens Deo fubdi humili: $, Greg. 1. * T Beda in eft in veftra poteftate, probro illud & injuria ter defpicit, carnis fuz defideria dominando s.in ».Reg. ul cit. c. 6, C. i.';- d 1, Corc afficere, maxime cum fit Dominicum, neque ac preeminendo non premit., lf; 16' IX. Senfuum accurata cuflodia: nam ut reQtes, Greg. 1. li 16. polluere & inquinare templum S. Spiritus. Si quis enim privatam domum ingreffus , cum di(curritS.Gregorius,cum fit invifibilis anima, 2*. mor. nequaquam corporearum rerum deleGtatione * ?: eam fit ludificatus , & probro & injuria effece- ä rit, extremum luet fupplicium ; qui regis tem. tangitur, fed per quinque corporis fen(us quafi lum, fecerit latronem receptaculum, cogita, per feneftras interiora refpiciens concupifcit. — S.Aug.fe, quot malafitpaffurus. Hinc merito S. Augu- Hinc etenim Jeremias ait: Mors aícendit per Jer. 9. v, 62. de Mors?t- A tem inus—hortatur : lllicitum amorem cavete. L SEP — —] feneftras ; ing"reffg eft domus noftras. quip- d JTuues LXXXFVIIL |iALuxuria. Oi ...... lt quippe per feneftras aícendit, & dom um in- & affe&ibus adhuc deditum animum inqui- 3 Breditur , cum per fenfus corporis concupi- nant , quod fupereft; caro fi pinguis, fi juve- b Ícentia veniens habitaculum intrat mentis. nilis, (i humidor fuerit, hujusmodi memoriis i Ne ergo quedam lubrica in cogitatione ver- ob effectu quamprimum excitata, mota pro femus , providendum nobis eft, quia intueri libidine, verfatur circa ea, qu& reperit, in u non decet , quod non licet concupifcere. eis exercens immunditias, interdum infomnis, Nam, ut idem poftea ait , preceps anima, quandoque inter vigilandum. dum ante non providet , ne incaute videat, 9 :S' Almt. lL. JNoffe debet , cur vitium boc fpecialiter bomi-S.Bern.to, Mf itiDon, quod concupiícat, czca poft incipit defidera- nem vegni. Dei incapacem faciat ; quod triplicem 3.deRega, re, quod vidit. hn ng. ab rationem fieri oftendit D. Bernardinus ; c«lic. 5. nitis V. Gregor, X. Orti deteflatio: nam , ut bene advertit Primo , quia regnum Dei eft mundiffimum , * 6. c. 1, S. Gregorius, cum duas fimul res cogitarenon ] $ Qrg, l carnalis autem immundus. Secundo|, quia . 06 mur, in. 1. Reg. poffumu, fit, ut aliquid aliud cogitando, non regnum Dei eft incorruptibile ; carnalis au- "& 9. cogitemus immunda. Hinc pergit adhortari : P $.1fd 1. tem corruptibilis; quia amans corruptiones Inter opera & labores ípirituales contra fti- corruptibilis eft , fed corruptio non poffidec de fimmo 0' bcnü Ó mulos carnis fortes fümus : Sed fi qua(i feffi incorruptionem. "ertia, quia illud eft ordi- ' 19 a folite converíationis rigore torpefcimus , natiffimum, carnalis inordinatiffimus. : 4 vel remittimus , dum paulatim ne ligimus, IHi.. ANoffe debet , cur peccatum boc maximum «i- $ Berhard, aculei carnis refurgunt , qui quafi depofitis tiorum reputetur ab "ícetis ; id quod S. Bernar- fitm. o5. lj Y Moyfis manibus Ifraélem vincunt. dus oftendit dicens : inter cztera vitia for- de mor. Fab. conc. ld quod apta fimilitudine nonnemo con- nicatio maximum fcelus eft, quia per carnisbene viv. * SEphrm, 8 inDom.firmat dicens: lUt avis quc otioía in ramo immunditiam templum Dei violat, & tollens C tevit fpi- 13 Po9f [fed, facile jaculo con figitur : Secus quando membrum Chriíli, facicmembrum meretri- 0611 .,0, ent, volat, & hinc inde faltat; itaidem de homine cis? Luxuria inimica eft Deo. Unde merico S. Hieron. otiofo fentiendum. Hiac S, Hieronymus je jn ep. ad hortatur $. Chryfoftomus : Reverere eum, $. Chryf; Ruff, monet aliquid boni operis femper facito, utte qui te inhabitat, is eft enim Paracletus; for- hom. :$. diabolus inveniat occupatum. "]a S. Ambr.1, mida eum, qui eft tibi conglutinatus , eftin f. XI. Corporis caflisatio: nam, tefte S. Am- enim Chriftus. C 1. de pern. brofio, libido gravis ignis eft, & ideo non de- ]s :.v 149 IV. JNo[fe debet , cur *oitium hoc pmcipue]þiri? Manfi difc, mus illialimentalüxuriz. Pafciturlibido con- tualibus. €$' devotis viris fit fugiendum ; id quod 16.n. ac. Y« Manfi dif, viviis, nutritur deliciis,vino accenditur,ebrie- Jofephus Maníi fequenti difcurfu oftendit; [gl 990 ll 5- tate inflammatur, Econtrario vero abítinen- Quodnam in eo putaris Jatere myfterium, [ tia ciborum contra vitium hoc fortiffima eft, quod Deus mel, liquorem adeo fuavem & fa- 0. S. Greg. . tefte S, Gregorio; ficutenim Caftellanus fame lutiferum, atque a virginibus fabrefactum in ( 5. C, 14. in r. Reg, fuba&tus, caftrum traditad libitam impugnan- facriticium fibi offerri prohibuerit? maxime . tis 5 ita luxuria per famem domita corpus cum cera, qua ex malle nafcitur, & mellis pars j ad libitum hominis & rationis trahit , quem- quzdam eít, in Dei honorem licite & lauda- Ji admodum recte dixit S. Albertus Magnus. biliter ardeat ; varie quidem hujus prohibi- S. Ambr. jn C, 10* XlL Prefmtia. Dei mentis firmiter. ünpre[fa ; tionis aflignari poffunt caufie, veruntamen il« cujus efficaciam ficoftendit S. Ambrofius : De- lam, qux noftro propofito quam maxime ad- Matt, tur mihi captus adulterinze cupiditatis intem- aptatur, tangit S. Petrus Damianus , qui in d» perantiffimo zftu , qui nolit repugnare car- melle voluptatem carnalem fymbolizari affe- nis fuz appetitui , incuriofus juftitiz , tamen rit: Per quod intelligitur, quod his, qui Deo r follicitus famzs , erubeícens teftimonium er- vitz fuz facrificium offerunt , nullam Deus fe roris, qui ipfum non erubefcit errorem. Si carnalem vult ineffe dulcedinem, nihil in eis ' quem forte fpe&tatorem noverit facinoris fui, vivere, quod ad carnalem pertineat volupta- verecundia fequeftrat intemperantiam , & tem. (Oleaíter pariter füper idem Levitici ji pudore inceptum fcelus deferit; quanto ma- caput obíervat, quod, cum oblatio facrificii is fi Deum infpectorem cogitarit , abftine- concremari debuerit , huic autem liquori S, Dafil.in. qq. fufe bit. Certe S, Ba(ilius de pugnis adverfus hoc proprium fit, quod in ignem effüfum gravem vitium luxuriz difcurrens , hzec omnia, in- excitare foetorem foleat , ideo ab altari li- expl. 20, |s quit, ei facilia funt ; qui Deum femper prz- quor ille mellis profcriptus fuerit; Forte ideo, fentem afpicit. quia combuftum nulium emittit odorerm, fed $.X foetorem potius. st 16 V. INoffe debet , cuv vitium boc tam - difficulter ABRCETLTICA i- inft:t' CI h curabile fit , nam ut idem Man(i ex authori- S. Maczr. mprimis nofJe debet Afieta , quomodo. excitentur bus probat , experientia compertum eft, ! Erem. j iseut h ejusmodi turpes pbantafae , ut tanto facilius quod ii , qui tot annis , quibus Chriítus vi« apud Man. occyryere pofi. Hoc autem S. Macarius ere- xit, in hoc vitio perfeverant fint incurabi- loain I,Regn fi difc. 1 c lp ne» 16, mita fequentibus verbis oftendit : Si pulchri- les, & quafi defperatz falutis , nifi mira, ra- tudinem mulieris confpexeris carnali cupidi- r Og h ra, & extraordinaria Dei gratia eis füccure j tate , mox vulneratus eft, & ita poftmodum rat; cujus rationem aílignat S. Bonaventura, $, Bonav. ;Qi, fiof. G fufíceptivà memoria per formationem conce dicens : [nter omnes peccatores luxuriofus in dizr. a ptuum , pronamque meditationem depingit veniet ad judicium pauperrimus ; nam ipfe lut. tit. r. ;lï interius imagines eorum , quz cum effectu vendidit & deftruxit, quidquid habeat, Íci * 9. & libenter conípe&ta fünt, eaque ratione fpi- licec Deum & San&os , animam , famam , je»" 51 4f ritibus maligais operama dantibus, miferum gloriain, fübftantiam & gratiam. j VL Nfé ,- " Jüiblioibetee Manuah's Concionatorie 214 hoftis, interfice: Nequitia, ne zizahia cre» gov.ó ! $.Cypt. de VI. Noffe debet , f in ullo alio, in boc vitio h? ji fing. Cler. diffidentiam in propriis viribus e[Je nece[Jariam , uti fcat , in femine elidatur. Audi Pfalmiftàm rii' dicentem : Beatus, qui tenebit , & allidet D. 10« fapienter S. Cyprianus declaravit , dicens : tti Expedit plus bene timere, quam male de fe parvulos tuos ad Petram. Quia impoffibile eít, in fenfüm hominis non irruere innatum [ fidere ; & utilius eft, uc infirmum fe homo n cognoícat, ut fortis exiftat, quam fortis videri medullarum calorem, ille laudatur, ille prz- dicatur beatus, qui ut coeperit cogitare fore r« velit, & infirmus emergat; & paulo poft füb- $ dit: Inzftimabilis pietas , ut timendo fuemi- dida, ftatím interficit cogitationes, & allidit narum blandimenta vincamus. füi al'd Petram, Petra autem Chriftus, fie $, Greg. 1. . VIL. ANo[fe debet , quod vitium boc peculiaviter 5. IX. & 6.in r. infeflet ad perfetlionem tendentes : uti bene S. Gre- CONCEPTUS PRAZEDI. fe Reg. c.15: gorius oftendit, dum ait: In via autem Ifraél CABILES. I Amalech reftitit, quia libidio ad perfedtionem tendentibus arma voluptatis objicit, & cor- occafione thematis : Füugite fornicatio- 1. Cor. 6, (c L Ex nem : explicari poteft caufa primaria, v. 18- ii da, quz poteft, gladio immundz fuggeftionis t ferit. Et quia valde fortis & violenta eft pu- cur luxuria fit vitanda, fcilicet quia eft grandis & fpecialis injuria Dei tum ingenere, tum in on gna fornicationis, reftitifie perhibetur, non quomodolibet obviaffe ; refitere quippe for- fpecie omnium trium perfonarum. Et. 1. re- 4 | fpettu Deiin genere, quia polluit & foedat tur-- 342 ti; expugnationi inítare eft. L.x.Reg — Vil JNoffe. debet , quousque buic ZAmalecb r&n. piffime imaginem ipfius , ut preclare S. Au- s. Aug. l. Ms guftinus indicavit, dum dixit: Facis injuriam 1. de 9. 3. 12, u e 15 flere debeat ; ícilicet implendo illud Dei man- datum : non parcas ei, & non concupifcas Deo, dum teipíum corrumpis. Et unde; in- chord. n quis? LUnde tibi facit injuriam , qui voluerit fat illius aliquid, fe interfice a viro usque ad mu- lierem,& parvulum,& la&antem,& bovem,& forte lapidare tuam tabulam pi&tam , in qua Eelo, (l alinum, &ovem & camclum. Superquz ver- imago tua eft? Quam vero imaginem Dei, 1 V. 6! e[t baS. Gregorius ait. Parcet Amalech, qui blan- quod es tu , corrumpis per fornicationes & | | foi dimenta lafcivic autinlocutione, aut per in- per diffluentias libidinis non attendis , cujus té tentionem;aut in cogitatione tenet. Dicit non imaginem violafti, cui contumeliam fecifti : 2. ] gt . Refpettu D'ei Patris : qui creavit corpus noftrum i dedo&- (Ub parcas ei, quia de tam nequiffimo vitio nihil if accendi debet in mente, nihil permitti debet ere&tum, ut effet domus munda & digna ani- t mz , quam tamen nos perluxuriam foedamus, N in opere ardere. Non concupifces ipfius ali- quid , ut penitus eradicetur a cogitatione. & harum porcorum facimus. Hinc Apof(tolus r.Thelf. c. Edo. r -AX.. No[fe debet , quomodo , feu. quibus armis ve- Y2 hortatur: Hzc eft voluntas Dei, fanctificatio 4« V« 3 fiflere buic Zhmalecb debeat , alterique. fuadere ; ni- veftra, ut abítineatis a fornicatione; ut fciat Csff. coll.mirum tribus precipue. r. AManifefTatione ten- unusquisque vas fuum poffidere in fan&tifica- It 2.c. I0. fationis: quia, ut Caflianus ait 5 non valebit tione & honore, non in paffione defiderii , ho ficut gentes, quz ignorant Deum. 3. Refpettu jl ignorationi ejus callidus hoftis illudere, qui univerfas cogitationes in corde naícentes,per Filii: qui redemit, & corpore fuo facrofancto ( niciofa verecundia ncfcit obtegere , fed eas pafcitnos. Hinciterum monet Apoftolus: An Lf maturo examine fenioram vel reprobat, vel neícitis , quoniam corpora noítra membra r, Cor. 6. pu admittit. lllico namque ut perfecta fuerit co- fant Chrifti ? tollens ergo membrum Chrifti v. 15. faciam membrum merctricis ? abfit. Eciterum; Xü itatio maligna, marcefcit, & ante, quam di- ícretionis judicium proferatur, ferpens deter- Empti eftis pretio magno, glorificate & porta- Ibid.v.2o. rimus velut e tenebrofo ac fübterraneo fpecu te Deum in corpore veftro. Corpus (fcilicet, PIOU 4 * di virtute confeffionis pertra&tus ad lucem , & non fornicationi fed Domino ) tradendo , ut V' a?u & tradu&tus quodammodo ac dehoneftatus di- ibidem ait. 4. Refpettu Spiritus fantti : qui fan- Ibid. v.13. la fcedit. Tamdiu enim fuggeftiones ejus noxiz &ificavit nos , & templum fuum conftituit , Q dominantur , quamdiua nobis in corde celan- quod per luxuriam foede polluitur. Unde S.rpid, v.19. N tur. 2. Hiwnilitate, feu ea maxime, qua fibi pe- Paulus ait : An neícitis, quoniam membra " nitus diffidens, & fperans in Deo, ab hoc auxi- véftra templum fünt Spiritus fandii , qui in E $. Climac. lium petat,ac ex(pe&tet;nam,tefte S. Climaco; nobis eft? unde non introibit fpiritus ille in malevolam animam , ne habitabit in corpore Duii . ry gr. 1 6- qui fudoribus ac laboribus füis adverfus hu- n jusmodi adverfarium pugnat, is ei fimilis eft, fubdito peccais, ut Paulusait : fzd fi quis vio- z. Cor. $. bu V. 17. r qui inimicum fuum papyro ligavit: qui vero L] laverit templum Dei, difperdetillum Deus. conti nentia ac vigiliis pugnat,ei fimilis eft, qui II. Ex occafione ejusdem thematis poteft j luxuria Sirenibus comparari. Et in prima qui- N catenis huncdevinxit. Porro is, qui altiffima humilitate & vacuitate iracundiz, fitique de- dem parte oftendi, quomodo & blando afpe- PIOV. ^ &u, & füavi cantu ad fui amorem alliciac, & Y 27. t pugnat,is ei comparatur , qui occidit inimi- cum, atque in arena occubuit, arenam vero detineat ; quem in finem mulieris aSalomone Prov.7. v, V, IN intellige humilitatem. 3. Matura refifeniia : defcriptz artes enarrari poffunt. In fecunda 1o. 1 Qipts nam quemadmodum miles domum ingreflus parte fraus hujus Sirenis aperiri poteft, quo- modo (cilicec navem; id eft, falutem hominis facile totam domum occupat ; ita carnis ten- &9, tatio haud difficulter mentem fubjugat, fi evertat; & io profundum inferni demergat. In fc tertia oftendi poteft, quomodo hujus Sirenis i femel eam occupare finatur. Hinc S. Hiero- iui Hlet. K $. Hier. innymus monet : Nolo, finas cogitationem li- fraudes evitari debeant, fcilicet fequendo fa- t &um Ulyffis, & aures mentis, eera timoris ac. epift. ad bidinis creícere ; nihil in te Babylonium, ni- UM | k Kuttec pib confufionis adoleícat. Dum parvus eft amoris Dei ob&ruendo. Q VT. Ex Ho. - DISNTUTUMUTTTUUIS . Jitulus LXXXVIMH. Luxuria. s 2S1$. Prov. $. -Yll. Ex oecafione thematis: JNe aitendas VVn 3' V. Ex occafione thematis: JNumquid poteft Prov. 6. fallacie mullieris , favus enim diftilans labia me- bomo abfcondere ignem im finu [uo 35 retricis, & nitidius oleo guttur ejus , novi[Jima au- u vellimenta V. a ejus non ardeant? poffunt afferri remedia pro tem iliius amara quafi ab/yntbium , & acuta quafi laxuria vitanda, ícilicet ea ipfa, quz pro igne 4* —— €D a - gladius biceps: poteft luxuria Dalile compa- extinguendo adhibentur, quorum primum rari. Et 1. oftendi, quomodo in finum fuum eft, aque frigide aff'ufio, per quam corporis ca- recipiat & blandiatur amorem fíimulando. ftigatio intelligitur. Alterum lignorum /ab- 2. Quomodo ipfüm tondeat, & fortitudine traiio, (eu füga occafionum, aut rerum ad luxuriam incitantium. Tertium ' venerabilis füa privet, id eft, gratia divina, & Dei affi- ftentia. 3. Quomodo eum tradat inimicis, Sacramenti aut veliquiarum — fanttaruam — advoer [usg & exczcari, in munitam civitatem (hoc eft, ignem comverfi: feu invocatio Chrifti & San- fervirium, &domum mulierem) duci, carce- &orum, precipue Virginis (ine macula con» ; !' CO!'. 61 ri (anguítiarum) mancipari, vinculis fer:eis ceptz , cujus patrocinium adverfus hunc €con(uetudinis) ligari, ad molam (laboris & ignem luxuris mire efficax fuiffe , . ?v. lj qqocidia- infamiz) damnari, (cuticis ((timuli conícien- na experientia compertum efít. tiz) cedi, & ab omnibus illudi, ac denique VII. Ex occafione thematis: Et ceperunt Qu omnia fufius omnino opprimi faciat. e omnes excu(ares proponi poffünt, & refuta- apud Fabrum in auctario them. 3. in fefto S. ri excufationes, quas luxuriofi prztendunt. S Ax(gu L Matthiz explicata videri poflunt. Nempe 1: Quod non po[Jint f2 continere; qui re- Gen. 4. Job. 31. IV. Ex occa(ione thematis: Jenis efd uque fütentur tum illo Dei effato: Sub te eritap V. 3- L d9 V. 12, ad perditionom devorans , ommia eradicans geni- petitus tuus, & tu dominaberis illis; tum : chord mina: poteít laxuria igni devoranti compa- exemplo S, Auguflini, cui continentia cum j rari, & 1. oftendi, quomodo devoret /ulfian- grege puerorum & pucllarum qua(i fubridens Eccl. 9. tiam temporalem: uti filius prodigus expertus dixit: Potuerunt & iíti, & iftz, & tu non po- v. 6. eít. Unde merito Siracides monet: Ne des L teris? tum inftantia potus venenari, quo et« fornicariis animam tuam in ullo, ne perdas iam in fümmo. eftu concupiícentriz facile te, & hereditatem tuam. Quod contirmans quis abítineret. 2. Quod nulli isjuriam facient : S. Auguflinus ait: Luxuria perdit omnem qui refütentur ex eo, quod grandis injuria de do&. Chrift. fübítantiam , & ad preíens voluptate deli- fiat Deo, corpori proprio & alieno, dum pol- niens futuram non (init cogitare pauperta- luuntur; & animabus, dum ad fervitium car- ! tem. SLThel. 2. Quomodo devoret f/amam: hinc ite- nis deprimuntur. 3. Quod Ofeas ipfe a Deo I/"ch!. 49,, rum Eccle(iafficus monet: Ne des mulieri uxorem fornicationum a[Jumere julJus f : qui re- ) o Vo 2. ; poteftatem animz tuz,ne ingrediatur in vir fütentur ex eo. quod non fornicari jufíus fit, S. Auguft, tute tua, & confundaris. Sed & S. Augufti- fed uxorem quz fornicata füuerat, per legiti- nus id confirmans ait: Qualis eft in ocuiis mum matrimonium fibi copulare. Vide has l hominum, qui veirfis pedibus ambulare niti- refutationes fufius apud Marchant. in Horto | , ) tur, talis eft in oculis angclorum, cui propria Paft. tr. 4. le&. 8. prop. 3. caro dominatur. 3. Quomodo devoret /a- g. XII. : niiaienm 69 vitam corporis: cum nihil adeo cor- i Cl pus debilitet, vitamque abbreviet, quam lu- ALII CONCEPTUS T xuria frequentata. 4. Quomodo devoret PRAEDICABILES. — animam: Ícilicet eam ia zternum interitum * » [bid..20, Qualita;. precipitando , uti Salomon indicavit, dum T. "T'homasVillanova la(civum hominem per s, Thom. ] Prov. 23. dixit: Fovea profunda efít meretrix , & pu- V. 27. Salamandram prazfigurari dicit, quam Villan. teüus anguftus aliena. Infidiatur in via quafi fcriptores in igne nutriri, & vivere afferunt. Conc.z.de -'Ibid.v,ls- latro, &, quos incaucos viderit, interficicc. ! 'Totus a peftifero illo igne devoratus eft, in- S.Ildelpm Que omnia fufius explicata videri poflunt uit de lafcivo, nec illum quicquam prazter 'H)id:V'lg' March. in Horto Paftorum tr. 4. le&t. 8. prop. À ammas cogitare permittit, in igne folum 2., & 3. & apud Fabrum conc. y. fefto 3. Ma riz Magdalenz, ubi ob hanc cauíam conipa- veluti Salamandra nutrjtur. Damnum. Dagiel p m rat luxuriam beftiz, quam Daniel fequenti- Y« 5. bus verbus deícripüit : Ecce alia beftia fimilis - In urbe Nicofien(i, quz totius regni Cypri p, Fam; o urfo in parte ftetit, & tres ordines in ore primaria, & a Muítafa expugnata civitas, five Strado y, lh ejus, & dentibus ejus. Et fic dicebant ei: Metropolis eft, cum pueila quaedam uni ! 2 Prol, Surge, comede carnes plurimas. cam tantum ignis fcintillam in munitionem ACad. 2« f'row v V. Ex occa(ione thematis: J4e inferi do- pulveris tormentarii immififfet , univerfüm v.27. mus:ejus: potelt luxuria inferno comparari; quoque potentiffimum illius exercitum igne quia ficut in hoc tria fpecialiter reperiuntur, combuflit. Idem quoque de hoc carnalis con- Prov s S. Bonav. Ícilicet ignis ardens,vermis rodens,& fulphur cupifcentiz igne dici poteft, unica tantum i in dizta fcetens; fic in luxuria quoque reperitur ignis fcintilla, unicus obtutus impurus, unicum íol. tit. 1. concupifcentie , vermis feu remoríus con- verbum, vcl guítus aliquis nonnunquam ad €. 9. Ícientiz, & fulphur infamie. Unde & S. Hie- accendendum ignem quendam inextinguibi- S, Hier. ronymus exclamat: O luxuria! o ignis in» lem fufhicit, quí prodromus eít ad infernum. apud fernalis, cujus materia gula, cujus flamma fu- Unica folum fcintilla ad fomitem accenden- Drex.in perbia, cujus fcintille prava concupifícentia, dum f(ufficit, dum is fatis fuerit diípofitus & Nicet. l. i« cujus fümus infamia, cujus cinis immundi- ficcus; ita quoque, inquit D. Chryfoftomus, $ 19, voluptates fi juventutem aggrefla fuerint, ;ia, cujus Hnisl gehenna.. ä Bibliotbete Manualis Concionatorie 216 gt ejus* tum vere ignis cum igne mifcebitur , ftipula luf. ad Zofimum ita fcribit: Cüm libido &lufl.x.ep. cum fornace jungetur, colloquium mulieris ; corporis robur, & animi vires dejiciat, & adi- 135 j erci ecce tibi favillam,quafi ignis exardefcit, ecce mat, ceumque; qui hoc vitio captus eft, omni- tibi lammam fuccenfam. f bus illudendum & irridendum proponat, mon u5o S. Cleim. iII. Ingeniofus eft ille Clementis Romani quemadmodum exczcatusSamfíon docet, eo- quod tu voluntariam captivitatem accerfis, duà. Roman conceptus, per quem rationem reddit, cur in- l.9- reC0- céeata, & incarnata Dei fapientia, de qua vere nec naturale robur illzfum atque integrum dici gnit. fervas, verum vitiofis affeQionibus conficien- coní dici debet : Omnia in fapientia fecifti: facro- fandum Baptifmatis lavacrum potius in ele- dum te ultro przbes; & Deum , qui in vita mut mento aquz inftituerit, quam in alia qua- tua, ubi caput reclinet, non habet , moerore s: Ant' de quie afficis; & nos, qui pro tua falute vota faci- pai, fert Sals piam materia ; Dicit enim ideo id fa&tum effe, utin aqua regenerati,ignem vetuftz nativita- mus, oppugnas, & injuriam tibi ipfi infers, jn Don gt dum falutaria medicamenta repudias. tis extinguerent ; Prima enim noflra nativitas Qui. qpif per ignem concupifcentiz defcendit, & ideo . MiIL. Quantum hoc carnis vitium in Ec-Raynald. a clefiafticis deteftabile fit, ex quodam Armeno: an 134. f» fcr dilpenfatione divina fecunda hzc per aquam introducitur, ut, reftinguat ignis naturam: rum errore perfpicue coliigitur; Hi namque ? qüif orro de quolibet bomine dici poteít: Nec in ea opinione firmiter perfiftebant, quod Ec- üdi!» c- 5' : clefiafticus publicam & privatam fornicatio- e€(t, qui fe abfcondat a calore ejus. Y 25'26' ac Senecalib. — .[V. Seneca inter cetera ait: Nullum fine nem committens, confecrandi armiffa potefta- e te, deinceps ad Sacramenta conficienda aptus qq. naturjjgne fulmen venit, fed hoc proprie igneum q02 € 40- dicimus, quod manifefta ardoris veltigia im- non fit. Econtra vero, fi idem fieret apofta- dor ta, hzxreticus, Judeus, vel Mahometanus; primit, quod aut urit, aut infufcat. 3 S, ^uguft, V. S. Auguftinus rationem reddere volens, fufficere credebant, fi talis ageret poeniten- I lib. 16. decur mundus in fine fzculorum potius ab igne tiam, nec quicquam aliud requiri, ut talis lad : ] dvit. c. defolandus, & confümendusifit,quam ab alía remium redeat Ecclefiz. 9 Petrus Ti 24* aliqua creatura, ideo id futuram effc dicit, IX. B. Petrus Damianus vulpem expreffam dzmonis figuram effe dicit, cujus proinde Dam.c r p quia in carnalis concupifcentiz flammis con- Tal tinuo exarfit: Totus mundus in igne pofitus hanc tradit effe proprietatem : Dum fe mor- *P: 18.. Icq eft, conveniens igitur erat, ut fupplicium tuam fingit, mortem volucribus veraciter in- Yi i huic igni correfpouderet per ejusdem ele- gerit, nam dum efuürit, & anxíe requirenti, v2 M menti incendium : Significatam eft in fine quod comedat, non occurrit, quzrit, ubi fit rubra terra, & dum reperit, toto corporein ea fzculi per ignem judicandos effe carnales.. Job. 18. VI. In libro Job fcribitur: /pergatur in ta- pervolvitur, utquafi caro nuda & cruenta vi- f& V. 15. deatur; mox fefe in terram quafi mortuam bernaculo ejus fülpbur ; Qusenam vero, dicit ali- I quis, eft hzc cxremonia, qua hominis carna- projicit, latum intra fe reprimit, ut non refpi» l . libus voluptatibus dediti habitatio fulphur, ret,düumque hoc modo cruenta videtur & tur- ü quod fcétet, perfumari jubetur?. Myfterium gida, ab incautis volucribus non dubitatur e hujusce paífionis pulchre nobis explicat S. extin&ta; defcendunt itaque, ut eam come- X dent,fed illa repente profiliens,arripit,casque Gregorius,dum ait: Sulphur quid aliud,quam K fomentum ignis eft? quod tamen fic igaem veraciter devorat,quas ad fe devorandum fal- laciter invitabat.Hancque vuipis aftutiam tar» Á nutritut foetorem graviflimum exhalet ; quid itaque in fulphure, nifi peccatum carnis acci- tareo ferpenti invido,patiter & aftuto;egregie adaptat dicens: Hujus deceptor anüquus fpe- l pimus? quod dum perverfis cogitationibus, qua(íi quibusdam foetoribus mentem replet, cimen exprimir, qui carnalia lucra quzrenti- May di(t 1o, &terna ci incendia praparat. bus fequafi mortuum fingit illisqueopera fua $, Greg. l. VIL Quoties impudica mulier Dalila ex tanquam membra fua, quibus vefcantur, exe 11 Ig —44. mor. Samíonisore elicere tentavit,in quopain prz- onit; Mauife/la enim [unt opera carnis, que funt, €., E O» ut dicit Apoftolus, fornicatio, tmmunditia, Iuxu- e cipue ejus forticudo con(ifteret? veruntamen fzpius repulfam paífa; nihil obtinuit ; At ve ro ria&c. Hsc plane funt iniqui fpiritus vifcera, | quando eur dormire fecit füper genua fua, & hzc reproborum,& carnaliter viventium quoe in finu fuo reclinare caput,vocavit tonforem, tidiana (unt alimenta, ad haec dum perditi qui- & rafitfeptem crines capitis ejus,& cocpit abl que velut efurientes inhiant,eos malignus fpi- gere eum,& a fe repellere; & mox Philiftzi ac- ritus, ranquam volucres vulpes dolofa deglu- currerunt,ut eum ligarent,dumque fe priftina tit, eosque in fui corporis vifcera trajcit. X. Quando columba, quz fymbolum eft Manfi dife, praditum fortitudine credidit, ea fe deftitu- tum effe animadvertit, nefciens quod receffif- 'caftitatis, a No& poft diluvium, ut in Genefi7. n. 11 fet ab eoDominus.Porro capilli bona denotant fcribitur, emiffa fuit, non invenit, ubi pedun- de(ideria (przcipue capilli Nazargorum, qui culos fuos figeret, ideoque ad arcam reverfa fpeciali quodam ritu Deo confecrati erant) 'eft, ut per hoc fignificetur, quod illi, qui ho- neílatis & pudicitiz cultores & zelatores Q1 f hos autem capillos Dalila,id eft;affectio carna- lis refcindit, quia omnem bonam cogitatio- fünt, omnem fugiant immunditiv contrahen- Y 17. ;g] nem, orationem, meditationem, devotionem, dz occafionem & periculum; Non vero fic omhemque ad exercitia fpiritualia applicatio- córvus, per quem damon & homo carnalis nem ab homine tollit: Cun&tis cogitatio cor- figaratur; hic enim ad nihil aliud iutentus dis intenta ad malum omni tempore ; carnalis eft, quam ad quxrendas & devorandas car- Q À ln li enim homo omnem fuum amorem, omnem- nes, quas inveniens iis affixus heret, & in luto quoque ipío quiefcit. puup' C. 9 que mendis applicationem obje&to, quod dili- *Ifid. XI.S. Job fabtitulo Behemoth de decmone lo- Ó immobilitcr affigit, Unde S.Ifidorus Pe- quitur, e JTlituus LXXXV. Ilþ Luxuria. - 217 -/ (?Clum.x. a coena Dei luxuriofi .homïnes, & immundi, fi quitür , oftcndïtque quisnam le&tus quietis hus ejus exiftat: Sub umbra dormit in. fecreto calami, ducere uxorem ita hominem implicat & in- ]« in locis bumentibus. /Enim vero fcire hoc loco volvit,quod quafi nihil aliud cogitare poffunt. S. Anton. ? percuperem, qualis hujus loci, in quo dz- S.Anton. de Padua quoque in quodam fermo- de P'ad. in. Dom. 2 mon quiefcit, & dulciter dormit, fit jucundi- ne füper hoc Evangelium, qugrit: Quare duo oft Pent. y tas & amcenitas? fed ecceS, Antonius de Pa- primi rogaverunt excufationem; certius ve- dua omne nobis quoad hoc dubium eximit ; ro non ? Adquod dicitur,quod voluptas carnis ] dicit enim: In locis humentibus, id eft, in ita detinet hominem in deliciis, quod nec ad 4 confcientia, qug prius fuerit humida per im- delicias eternas venire defiderat,nec excufari [: munditiam, fuaviter obdormifcit, & dulciter curat,&per hoc patet,quodDeum non diligat. m S. Ant. dequiefcit. Idem quoque S. Antonius füper illa XV. Berchorius fcribit in Liciz montibus, Berchor. Pad. ferm. Salvatoris noftri verba apud S. Lucam: Cum qui Epheftii dicuntur, certum quoddam ignis v. Luxu- in Dom.2., itmmnundus (piritus exierit ab bomine, ambulat per lo- genus reperiri , qui omnia devorat & confu- i Quadr. »Mynid, ca inaquofay querens vequiem, Cj non inveniens dicit : mit, etiam lapides,neque aqua extingui valet, ).194, t revertar in domum meam, unde exivi: Ita fed tunc folum extinguitur, quando terra avt C Q, fcribit: Sed nota;quod in aridis non invenit re- foenum ipfi fuperinjiciatur, tefte Plinio lib. 2. uiem: quiaibi non poteft figere pedem fuum. hiftoriz naturalis in ine. Qualenam defidera- Je jud'i;:.'c. 5. XH. Inlibro judicum ahelem Sifarz fitienti re poteítis ignis libidinis aptius fymbolum, v. 25. 26. lac loco aquz fuppofuiífe legimus; fed confi- utpote cui proprium eít, omnes virtutes, om- dera,quo fine idipfüm fecerit. Certe non alio, nem gratiam, omne meritum, cuncta denique naturz & fortung bona confümere? Ignis eft quam ut ei foporem conciliaret, ac tandem ) dormientis tempora crudeliter clavo transfi- usque ad perditionem devorans,omnia eradi- Ü geret: Aquam petenti lac dedit, & in phiala cans genimina; imo ipfos quoque confumit incipum obtulit butyrum, finiftram manum lapides,& duriffimas petras,i.e. viros in perfe- m bifit ad clavum, & dexteram ad fabrorum &ione conftanti(fimos & folidiffimos, quales n5 Petrus malleos, percuffitqüe Sifaram, qugrens in ca- fuerunt Samfon, David, Salomon, nec quic- eDimcr, pite vulneri locum & tempora valide perfo- quam hunc ignem extinguere przvaiet, quia Qul rans. ldem quoque majori hominum parti a divitiz, dominia, fanitas, & fortunz profperi- Dicit lenocinante mulierum fexu accidit ; tas, illum potius magisque accendunt , fpe enim quzvis lafciva mulier lenoni eam con- etiam fapientia, pietas, timor Dei, fpiritualis ]üdic. 4 V. 29. cupifcenti: Intra ad me, Domine mi, intra, vita ad hunceffe&tum extinguendi illius ignis ne timeas. Quot vero fünt, qui non cum ti- pertingere nequeunt: At vero fi homo ad con- E more, fed cum lztitia & jubilo ingrediuntur, fiderandam terram fepulchri, aut cinerem, & pulverem, in quem hzc caro, qua tantope- feque ob inventam hanc, & fponte oblatam carnalis peccati committendi occafionem fe- re amatur, tandem reducatur, ferio fe appli- lices exiftimant; at vero dum fe lactis fuavi- cavetit, fi firmiter recogitet, quod omnis caro tacem, id eít, carnis deleGtationem guítaturos fit foenum , jam facili negotio extinguetur. effe fperant, clavum ab adveríaria fibi infi- Nil quippe fic ad edomandum defideriorum xum effe experiuntur,non folum in corde per carnalium appetitum valet, quam ut unus- remorfüm & vermem malz conícientie, ve« quisque hoc quod vivum diligit, qqale fit mor- rum etiam frequenter in corpore & anima fi- tuum. penfet. mul, per conciliatam fibi mortem tempora- H XVI. Huc fpeGtat cafus ille þf'uncftus, quï in Detrio de lem pariter & eternam. Hifpania celebri cuidam przdicatori accidit, Magia 13« Manü XIII. Scribitur, quo d mulie;r q'üædam qui cum illuftris cujusdam valdeque conípi- P» 1 difc. 10, cue.equitis domefticus effet, conjugis ejus M JEgyptia, eo quod parvulum quendam cro- n. 15. codilum penes fe educabat, a vulgo felix & amore accenfüs, illam fzpius ad illicitos folli- beata exiftimata fuerit, eo quod: domi fuz citare concubitus non erubuit, Quem licet iíta educaret numen divinum (tale enim /Fgyptii coníftanter a fe repelleret;ille tamen a follicita- tionum fuarum violentia ob id minime defti- effe credebant crocodilum, utpote quein ve- luti Deum adorabant) filius quoque hujus tit: illa lafcivum hunc predicatorem decipe- mulieris cum hoc crocodilo quotidie familia- re volens, omnia, quz hac&tenus inter ipfum riterjocaretur,& luderet; accidit autem,quod & illam intercefferant, marito aperuit, de cu- bellua hzec crefcentibus annis adultior fa&ta, jus con(eníu pariter & confilio, certam huic ad congenitsm fibi fievitiem rediens, eandem lubrico viro horam & locum defignavit, in filium coníultis ludis cum eodem jocantem quo nocturno tempore diu concupitis illius Manf df tandem immaniter occiderit,& dilaniarit,hvec frui amplexibus poffet, dumque circa illud ) nl fuit gratitudo , quam benefa&trici & nutrici tempus & locum maritus, cum bono numeto armatorum fervorum fíuorum ícortatorem fuzx exhibuit ; Idem quoque nobis accidit, qui infeftiffimum animz noítrz inimicum (quia hunc in cubiculo vicino preftolaretur,tandem facrilegus ille vefte feculari indutus, enfeque Gal. 5. caro concupi(cit adverfus fpiritum) delicate nutrimus,eique abblandimur,veruntamen ca- & pugione accin&tus & armatus advenit, & v- 17. vete vobis, quia qui delicate nutrit;fervum deíignatum locum ingreffum uxor equitis in fuum, poftea fentiet eum contumacem. eandem cameram fecuta fuit, dumque vim S. Bonav. XIV.S.Bonavent. parabolam de magna ccc- illi inferre vellet, ipfa quidem. padiis inter |: to, 7, in na exponens,fic loquitur : Inter alias,qui voca. fe & maritum nutibus & figno, maritum & Bibl. ti fünt ad magnam coenam, nec iverunt, ille, armatos, ut accelerarent ingredi, advocavit, X fed nemine illorum accurrente , ipfis ungui- paüp. c. 9. qui uxorem duxit, non petit fe excufatum ha- beri; p er quod patere poteít, quam longe fint bus, dentibus & calcibus omnem ei vio. & le f R. P. Lobn. Bibl. ;M'an. To:n. 1. 219 Bz'blioth&cæ Manualis Concionatorie qu lentiam intulit, ut ab eiusfe manibus proripe- XVIIL. De Herode, cui S. ]oamïes-Baptifïa idet ]2( dixerat: JVon licet tibi babere wxorem fvatris tui 5 repoffecs at vero cum refiftere non valens, ad femur ejus pugionem fufpenfum vidiffet,eun- S. Andreas Cretenfis ficloquitur: Et illequi- Íc dem a ratione alienz voluntariz,congreffio- fi dem e vaginaclam extradtum lateri ejus infi- xit, & occidit.. Cumque hoc padto ab ejus fe nis obrutus delitiis, neque fe potuit erigere, 9n violentia feliciter expediviffet, ad cameram, neque afpexit ad lucem veritatis, fed mantit pC in qua juxta coudictum maritus cum fervis gravatus crapula libidinis ; velut dixiffet: No- ;( fuis armatis facrilesum exfpedtare debebant, li mirari, quod monita S. Joan. apud Berodem m accurrens, ipfos immobiliter ftantes, & mor- nihil effecerunt: Nam, ut mortuum nemo al« tuis potius, quam vivis fimiles invenit, cum- loquiynemo movere poteft, ut furgat,quantis- yant a vis vocibus quis eum inclamet, nifi cocli mi- Á que eorum auribus alta voce inclamaffes, eo- )d 10:95 rumque corpora hinc inde moveret,truderet, raculo aliquo fingulari fiat 5 atque ut homini, ! p L cui vinüm rationis ufüum ademit, nemo per- convelleret, magiam in hac re intercedere fu- qi - fpicata eft, nec fruftra ; ad mortui igitur cada- füadere fanum aliquid valet: fic cum Herodes « effet confe&us przfervido luxuriz vino , ja- ver revería, illud per nonnullos in forum pu- o blicum reli&o in vulnere ferro deportari fe- ceretque in tumulo libidinis fepultus, velut in if cit. deferto voces Joannes tunc dabat, quando Viío autem a curia & agnito corpore, a Gubernator loci illius, Priorem conventus il- illum a turpi, & incefta confuetudine fua de- f horrabatur. Nam uteft fruftraneus labor,vel- - Jud, ad cujus familiam peffimus hic religiofus e fpe&tabat, conveniens, totum ei rei geíte le aliquid perfüadere ebrio,& loqui defun&to, Ia cventum a capite ad calcem usque diftincte fic & vana opera eft, quz ad revocandum ab receníuit; Ingredientes igitur cellam ejus; obícoenis . ftudiis fuis libidinofum vertitur. 9t faculam quandam füb obícuro & quafi mor- Hinc zftimate , quata fit vis huj usycrudelis, i tuolumine juxta caminum ardentem repere- & tyrannicm paflionis. ID rünt, eaque extin&ta, mox maritus & fervi XA1X. Saul, ut habet 1. Reg c.14. fubigeb' Ttem fer.6. Y regem Moab, & filios Ammon,& Edom, & re- poft Dom. ejus velut e profundo quodam lethargo evi- p gilarunt, ambo conjuges coram judice, qui ges Soba,& Philiftzos,& quocunque fe verte- Quadrag. l bat,füperabat, tanquam mites agni & inermes ? 7* cadaver facrilegi in profanum quendam lo- J - cum fepeliri juflit, totam rei geftz hiftoriam oves fuiffent quicunque illius hoftes: fed di- ligenter notandum id, quod facer Scriptor e feriatim expofuerunt. L] D'Id Niif. ' XVILS.EphremSyrus! nexhortat. fpirit.ait. mox fubjicit, ac monet: Congregatoque exerci- tu percu[Jitt ZImalec, €? eruit Ifra&l de manu vafta- in vita Quandocunque concupifcentia in animum fe» Abraham fe infinuavit, mox ipfüum cogitatione circum- torum ejus. v. 8. Batiffim. Pater Gregor. in hzec Ó 1.3. 6 5« dat, & obfidet, & falutis ingreffum pracludit: ita inquirit: Quid eft, quod contra Moab, inferno ergo fimilis eft illa turpis lafcivie paf- & Amon & regem Soba pugnaffe & viciffe ? dicitur, non tamen exercitum congregaffe, fio; nam quem femei tyrannice füz potefta- fed ut Amalec vinceret, exercitum congre- ti fübjecit, ei fpem omnem libertatis adime- re videtur, nec modum relinquere, quo tam gavit? Refpondet divinus Pontifex divine, crudelem dominum, tam potentem tyrane fuiffe ÁnAmalec adumbratum luxuriei vitium; num evadere poffit. Huc fine dubio allufit Amalec enim idem eft, quod. populus lam- bens, populus qui blanditur, emollic, lambit, Mib l S. Auguftinus apud Salazar. Proverb. 2. v. 29. Gutrd. tr, .num, 165. quando hoc fcedum vitium vocat rifüque-ad gratiam ficto; & vifü benevolentio- re (proillorum more,quos turpis libido incef- h ha- 8.& gterni ignis emulum. Dicitur autem ob/cena libido ignis eterni emula, quia, utille ignis, quem fit) pellicit.. Ergo quod ceteri populi tam fa- cile füperati feruncur, ut ad illos debellandos femel occupavit, adurit, & exurit, vehemen- ti füo ardore aflligit, nec confümit , mortali non fuerit neceffum cogere exercitum, ad fu- f cruciatu immortaliter torquet, nec effugi un- bigendum vero Amalec copias adhiberi opor- tuerit (congregato nimirum exercitu Saul quam poteft; fic lafcivie flamma, qua femel corripuit ejus intimum pectus & penitiffimas percaffit Amalec) tale eft, ac fi diceretur, reli- qua vitia citra multum belli apparatum expue :medullas depafcitur, videtur inferni quidam ignis effe, absque fpe remedii namque relin- gnari poffe, ad luxuris vero nefas profternen- dum ( cum fit res maxime ardua) neceffum quit eum , quem femel fübegit, ac proftra- vit. Przclare hoc dixit Salonius Viennenfis effe, omnes coire, & foederari virtutes, ut ter- r& affligant vitium , quod tam &gre eradica- in expofitione myftica Proverbiorum Salomo- nis, ubi habet ifta: Qui verba meretricis li- tur: Ad extinguendum enim fornicationis 1 ltl benter audit, & ofcula ejus delectabiliter fü- Ípiritum virtus una non fufficit, inquit ma- fcipit, quafi januam pul(at inferni. Qui mel- gnus,Papa, numerofo virtutum exercitu ad lea blandiloquentulz lupz verba auribus cum hanc rem opus eft, atque ut orationi infiftas, voluptate excipit, füaviaque admittit, & la- & diuturna inedita te emacies; & folitudinem bra labris hilariter permittit, vse mifero illi. colas, humilitatem magnam, & plurimam ex uamobrem vero? quia quaíi januam pul- Deo habeas, ut ab inimico liber evadas, qui fat inferni, inferorumque fores fibi aperiri difficillime exigitur loco, quem femel occu- parit. Sed nota, quod, cum Amalec, tur- poftulat, qui cum fcortis confuefcit, aut tur- pi libidinis vitio fe tradit, que nihilo mitius pis vitii fymbolum, percuffum facer Textus g refert, tunc illud commemorat: Eruit lfraél eft inferno: Nam ut nullam habet portarm, qua egreditur, qui inferno femel eft inclufus ; de manu faftatorum ejus. ltane vero, cum fudit Amalec, (imulomnes evertit quicunque ita : i qui venerez fe concupifcentiz manci- CUM exitium adferebant 1fraeli? Immo. | Quam- t, videtur 'qmnis evadendi fpes ablata. quam d Tüdus LXXXVIHI. Luxuria. 219 t.a li, quam enim homo czteris vitiis omnibus füb- gora diceret, malle fe cum rhulicribus ; quam " jaceat ; foli autem luxuriei non fit deditus, cum Philofophis ver(ari , recte refpondit Py- purus omnis fceleris videtur : fed quem ls- thagoras : quid mirum, nam & fües libentius Ícivia dedititium habet , tametfi a. vitiis aliis «) in luto, quam in aqua pellucida ver(antur. ) liber fit, pejus eít, quam fi flagitiis aliis IV. Luxuria merito /ux urens a nonnemine Engelg. p. omnibus contaminatus effet, hoc unum nem- ? vocarur, quia hoc igne olim S. Chriílina to- 1. Dom. &. pe difficilius (üperàtur, quam omnia reliqua, tum orbem inceníum vidic. v / poft Pent. a quibus (olutus videtur ; dum non uno ullo V. Hieronymus Capivaccius, medicus Pa- poniann, tavinus, teftatur, fe ex curadone luis Galli- in At j H-impeditus. l FPuga. cg plusquam o&todecim millia coronatorum bell. p, 1. : Manüidifz, XX. In Deuteronomio Deus Hebrzis prz- fuiffe lucratum. $. 4 !], E 11 h. iO.cepit, utfiegreffi ad przlium füum ftraviffent VI. Sultanus Turcarum quinque millia fti- Sponda- inimicum , & inter alia fpolia mulierem ali- pendiariorum alere Coníüevit pecunia mere- nus auno tricum commercio collecta. 1260. ]e .quam «ximia pulchritudine confípicuam ac- cepiffent, priusquam illam (ibi in uxoren ad- VIl.. Chriftus , cum legionem demonum s. Auguft, li Q optarent, & matrimonio jungerent , eidem ejecit, eisdem in porcos intrandi poteftatem in tr. 6. in in domum íuam condu&æ omnes raderent dedit, ut oftenderet, diabolum iis dominari, €P- 3. ,^ 7 capillos , unguiculosque preciderent , ve- qui vitam porcorum gerunt. : ftesque, quibus captivitatis tempore induta ' VIH. Pelicanus, cum in a lto habi täre pof- &jb conc. ) erat; eidem detraherent ; Que omnia in figu- fet, ova in terra abícondit 5 quod advertens g.in Dom, ra contingebant ; Nam , ut glofla dicit, per auceps, circa locum illum accendit ignem , 13. poft 1l hanc mulierem animam placatricem intelli- quam , dum advolans pelicanus extinguere **nt- ) . gendam effe, quz pulchra eft ratione imagi- alis cupit , magis accendit , & fimul aduítis nis, fed captivaratione criminis ; Hanc Deus alis fcile capitur. Quod ipfüm facit ciaboe icten &t in fponfam fuam defiderat: fponfabo te mihi ; lus cum luxuriofis , qui fi ignem concupi- . poft Dom, 'veruntamen veftes, quibuscum capta eft, de- fcentiz ab eo per focios malos excitatum ex- . Qoadrgg ponat, neceffum eft : Oporter, ut deponat ve- g tinguere volunt, magis inflammantur , & Íles, in quibus capta eft, id eft, vitia & peccata fícipfos amburunt. praterita ; Neque hocetiamnum fufficit, quin IX. S. Thomas alicubi ait: Dicant magiftri, S.Thoin. I r etiam ungues & capilli ei preícindi debent; aliquos effe damones, qui memores fuz an- 5 deerud., " id eft, peccatorum circumttantias aggravan- tique nobilitatis , non dignantur hominesPrinc. c. . tes deponat, & peccati occafiones caveat, peccato luxuriz tentare. Signum hujus eft, 57* : quod faciet, fi huic vel illi converfationi fu- quod lucifer tentans Dominum in deferto , fpedz nuntium remittat, (i cum peccati com- non tentavit eum de hoc peccato. plice non amplius commercium habeat, (i fe- X. S. Philippus Nerius ex odore impudi- Brev. 'l; neftris affixa deinceps non fuerit. cos cognofcebat 5 hinc dicere folebat: MaleRom. 26, oles; o fili, male oles. Jun. $. XIll. MISCELLANE.A. XL S. Augufticus exclamans, o voluþtates,s. Auguft, inquit, quam faciles aditus habetis, & quam?PudDrex, Qualitas. dificiles exitus habebitis , cum perimetis.i Niceta March tub, L ntiqui, ut indicarent caufam, cur fenes Dum füadetis, inungitis; fed poftquam (ua- e l. C E Io Sacerd. tr. A * etiam fzpe ad luxuriam tam proni fint, fiftis , usque ad mortem animz pungitis. 3: lect. $ finxerunt , mortem & cupidinem in eodem Fuga. hofpitio divertiffe, fed cum ex eo difcederent, XII. Re&e de . vitanda luxüriaxï diXit Se. Faeber in alterum alterius telum ex errore apprehendif- neca: Libidinis initia continebit , qui illiu g1u& ihom, fe, ficque factum, ut, dum mors fenes occi- t inDorm, dere parabat , ad amorem incitarit ; Cupido exitum cogitabit. 25. poft ' XIII. Nec male eundem in finem cecinit Pent vero juvenes amore inflammare cupiens , Alanus. E eos omnino ioteremerit. Unde non male Alanus de Si vitare velis venerem , locá , temporä, vita , plan&u cecinit quidam : JHinc juvenes occidit amor , fallente þharezm ; ANam locus 9 iempus pabula orabet ei. methro 3« Si tu. per[equeris , fequitur : fugiendo fugatur. Linc wmors ipfa fuos cogit amare fenes. Difce binc , bumane que [int ludibria vite z Si cedis, cedit : fü fugis, illa fugit. XIV. Abbas paftor Abbati Ammoni intér VitaPP. 1. Mors tbalamum flernit, flerni amor. tumu- lum. roganti de immundis cogitationibus dixit ?19- n. 14- Numquid gloriabitur fecuris fine eo, qui in- Lbid&m. . 1. Qüidam ex antiquis dixit, diabolum fibi in uxorem defponíafle iniquitatem , ex cidit in ipíam ? Et tu ergo non porrige eis manus , & otiofz erunt, qua varias fufcepit filias ; quarum primam fu. perbiam nobilibus, avaritiam & ufuram mer- Damnum. catoribus, rapinam & furtum militibus, men- - NONN De hoc vitio fapienter dixit Valerius: Valerius dacium & fraudem , artificibus & advocatis, Quid hoc vitio foedius? quid etiam damno. Max. 1. 9. fimoniam ecclefiafticis , hypocri(n religio- fius ? quo virtus atteritur, vita langueícunt, fis, invidiam aulicis defponíarit; ar vero lu- fopita gloria in infamiam convertitur , animi xuriam liberam effe & omnibus communem & corporis vires expugnantur, adeo ut ne- fcias , an ab hoftibus, an ab illis capi perni- voluerit, ut per eam tanto plures homines ; lucrari poffet. tiofius habendum fit. — La£rtius. lian. L.2. IIi. Cum quidam ftolidus audicntcäPytha- XVI. Utvipera fozmina in maris complexu £ 7 * a R, P. Lobn. Bibl. Man. Tom. 11. Ee2 €l » ey P od 20 Pibliotbeca ,Manw*lis Cbnciomz'oïiæ h fequente, pius ex ea familia religiofus, teme« ei ad collum adhseret, & moríu caput abícin- dic, & ipfam poftea foetus lacerant; fic luxu- plum forte ingreffus füper defuncti tumulum N deprehendit fpectrum, tetrum adeo, & adeo ria fuis amatoribus interitum affert. horrendum, ut fere ex tali objeCto exanima- Vi Engelg to. XVII. Quidam caufam aífignans, cur Ve- retur. Ubi vero primum tantifper ex metu 1. in Dom. netiis tota fcorta effent, fic cecinit: V 5 poft Cur wurbe in. Veneta fcortorum mmillia tot funt ? eft confirmatus , cocnobii prefectum, quid Pentr. vidiffet ; admonitum , induxit in,eam men- In promptu caufa efd ; nam venus orta mari , tem, ut mandatum f(ibi imponeret, & repe- V Ibidem, XVIII. Similem caufam alius affignavit; tendo loco , & fpectro interpofita injuratio- cur Chriftus die veneris fit paffus: ne urgendo ad patefaciendum , quid iíthic D Luce obiit veneris , vveneris fle turba, voidetuy qua&reret. Mandato impofito paruit religio- Caufa Dei pa[f! non minima e[Je venus. fus; quem przfectus ipfe cum aliquot aliis $ Thom XIX. Dodor angelicus exponens illud ex eadem facra familia illico eft confecutus. [ . in $. io. Toannis 'Totus mundus in maligno pofitus Adjuratione adhibita, fpe&trum , quod erat, C. 5. eft, (ic ait: Totus mundus in maligno , id aperuit. Imaginem, ícilicet eam effe animz eft, malo igne pofitus eft. Marchionis eo tumulo proxime conditi, quam Deus juítus judex ob injuriam facrilegam , In Nicete XX. Drexe ius brevi compendib damna & virgini facre illatam, & ja&atas in Deiparam c 10, - remedia luxuriz his verfibus complexus eft: blaíphemias, morte fübita e corpore impuro Corpus, opes , animam , ingenium , famam, extruíam, eternis ignibus addixerat. Fidem virtules , * Debilitat, perdit , vecat , impedit , inficit , aufert. verbis faciendam , fi referato tumulo , ca- daver a demonibus aíportatum non compa- Otia, snenfay libri, vaga lunina, verba, fodales , reret , fed pudor duntaxat intolerandus. Hæ,—? tolle, banc minue, bos muta, bec claude, bec Aperto tumulo inanis loculus , carbonum fuge , vita bos. S. Petrus inftar niger ac teter eductus e tumulo in fter- XXI. In quodam monte Orientis lapides quilinium abjectus ( mirum didtu) quatuor Damian. L funt igniferi, qui mafculus &. foemina nun- t l. 2. Epi corvis prada fuit. Loculum enim diífringee ( ep. IB. cupaotur, & dicuntur pyroboli. Qui nimi- re, & fruftacim vorare funt vifi. rum cum a fe invicem procul fünt ,. non ac- $. XIV.. cenduntur: fi vero foemina appropinquaverit maf(culo , protinus ex eis igais egreditur, ita AXIOMATA. ut ominia, quz circa montem funt flammis l. vaporantibus exurantur. Ab ipfis ergo lapi- L L . * . uid facies , facies veneris, fi veneris Buchkerus . dibus edocemur, ut, fi confumi libidinis in- Q ante ? ' N. Mere- trices. cendio nolumus, muliebris afpectus (peciem iNen fedeas , fed eas , me pereas per eas. declinemus : ne conípecta forma flamma II. Si cedis, cedit: fiftas , Ve f nus impro- Ibideg. profiliat, quz in nobis.non montis, fed ba lzedit.' D mentis fruteta pervadat. Oypria damna fugas ,— Jfi füa tela fugis. & XXII. Ip Apulia haud procul Bario, ho- Pür der Frau Venus geylh Sucbt, li Die befl Zirzney ifb fcbnelle Flucbt. mo nobilis, gradu Marchio, re ipía carnis fuz &lfatanz mancipium, virginem piam ex III. Dives eram dudum;, fecerunt fed tria M nudum. d ft earum nümero, qua ob defponíam Chrifto extra coenobia virginiratem monache domeftice "llea , vina , Venus, tribus bis fium p egenus , faäui audiunt , quanta vi ac niíü poterat obfiften- g tem, impie foedavit; cumque inter reniten- Durch Würfe , WFein und Hurerey. & Kommt sancber um fein adrmutbey. W dum virgo ; Deiparz füb cujus tutela fe effe profitebatur , injuriam & indubiam ultionem IV. Luxuriat raro non bene pafta caro. Ibidems. d ingereret , quz illi foret poenitentiz femen- Hungerige Pferde lufiet nicbt zu. gumpen. Q tis uberrima , fpurcus admiffarius : Ecquam b V. Recte de Hercule quidam cecinit: ii ( inquit ) virginem dicis , a qua mibi bujus fatti Lenam non potuit , potuit fuptrare Leenam, panitentia ca[Ja adveniet ? Non tulit Deus tan- Quem fera non potuit vincere , 'vicit bera. Q tam blaíphemiz atrocitatem , facrilega im- VI. Sine Cerere & Bacho friget Venus. Terent. ia pudicitie jun&tam diu effe impunitam. —Vix Yunucho., li illis filiquis porcus ifte lutulentus exfatura- IWo ficb befimdet. INücbterkeit , fe Venus micbt fucbet ibre Freud. verat facrilegam libidinem, cum fübita mor- & te defun&us eft facramentorum chriftianos VII. Vinum & mulieres apoftatape.faciuht Eccl 19. d V. $. rum expers. ltaque anima quidem fic abeune fapientes. lu tis inferno eít tranfcripta. Cadaver autem Der Bachus und der IFeibr Garn I Habn ancben I'eifen gmacbt; zum | Narrn. a fuis in quoddam Capucinorum coenobium / h eft illarum , & tumulo datum. Divinam vin- n $. XV. dictam, impietatemque & peccatum ad mor- d iem miferi hominis, ignorabant patres. [ta- AUTHORES. E que bona fide exceptum ejus cadaver , tu- oannes Bufzus in Panario V. eodem. i:ulo condunt ritu chriftiano , non fine pfal- i.J l. Jeremias Drexelius in Niceta. mis & aliis fuffragiis, quibus animam defun- li &i fublevarent apud benignum Deum. Sed III. Jacobus Marchantius in horto paftorum lc&t. g. & 9. Item tub. facerd. tr. 3« q fruflra fatagebant. Nocte tumulationem con- l lVb JZ- ï'» - "» - Tüuus LXXXIX.: Magia. 22l X. Henricus Engelgrave in luce evang. p. r. YV. Jacobus Alvarez. to. 2.1. . p.2. c. y. & 6. Q V. Bernardinus Rofignolius l, 3. de difcipl. c. in Dom. 5. poft Pent. & in coclo lu fefto annunc. $. 2. p. 1. ifl N 14. & ry. XI. Matthias Faber conc. 7. & 8. in Dom. 13. d VI. Joannes Caffianus 6. de inftit. renunc. poft Pent. & in fefto S. Marix Magdal. [ VII. Ludovicus Granat, in locis comm. fol. conc. $. A Q $65. & Duce Pecc.l. 2. c. 6. fol. 63 t. XII. S. Antonius Dauroltius in floribus hifto- ricis c. 2. przc. 6. tit. IC2. VHIL Philippus d' Outreman. id padagogo iC XIIÍ. Jofephus Langius in polyanthea V. Qs chriítiano p. 1. c. 7. $. . eodem. n IX. Petrus Canifius to. 3. de fept. pecc. ca- XIV. Joannes Major in ma goö fpeculo gx- $ pic. S. 5. emplorum. V. eodem. ZA ZT A ATA M z ZA E ZA A " QO0O0004009 &5 $ - L N /QXN Ed : - N $ Z^ MC NSZAND ( $ c/ NU NZASS 2226 OO ococ i ; 14 l B, 9 XXXIX. X r Q A 1 Á. ls PA I. d« ) mter alias materias , qu& frequenter. inter. difcurrendum ocwrrünt . en pofirema cenferi debet. materia de Magia ; cum emm . quotidie voarios. effecius. admiratione h i dignos producat , merito bomines prejertim minus deGli dubitare incipiunt , an ab « extraordinaria Dà «virtute , an *vero a caufa naturali , aut ipfius etiam damonis ope 4tque cooperatione proveniant. uare ut talibus dubiis occurwi po[ft , materia de Magia exatle cegnoféi debet , ad quem finem im compendio bic tr adentur . quae alioqus le.-rgz. a JPbilofopbis fufius in pbyfica .t(qöïar»i Jo ?rs Buchkeng. &L infolita efficiens ; uti accipitur vox efficiens late pro eo, quod eít, quomodocunque patrare. V, Met Quid & quotuplex : fit 'Mag'z'aï'? Sic etiam divinatores tempeítatum , aut fu- trícibs IJ. Reíp. I.. Magia in ger.-re re&te fic de- turorum eventuum quorumcunque , aut de . Ibidtg, finitur: Eft ars feu facultas vi creata ,. & rebus occultis conjeCtatores dicuntur mira non füpernaturali quzdam mira , & infolita quzdam efficere, fi de talibus certo divinant, efficiens, quorum ratio communem homie aut conjedtant. Debent autem illi aCtus aut num captum füperat. l1ta Martinus Delrio; opera, que vocantur magica, eíle mira & a quo non multum abludit Perer. l. 1. de ? infolita, aliequi, fi quotidie acciderent, aut Mag. c. 3. & alii communiter. Dicitur 1. . T$ raro quidem, fed fine ullius admiratione, non feu facultas , habitualis fcilicet , vel actualis dicerentur proprie, & in confüeto ac recepto per modum cojusdem dictaminis pradtici diri- jam fenfü magica. Dicitur 4. Quorum ratio gentis intelle£tum & reliquas potentias ad fenfum && communem bominum fenfum €9 capium effe&um prodigiofum producendum. Dici- fuperat : Senfus, effeQus, qui dicuntur magt- tur 2. P creata, & non fupernaturali , ut ex- ci, ita debent conftituti effe , ut cauíz illo- cludantur fcilicet effe&tus vere miraculofi, & rum vulgo ignorentur , & confequenter ad- Ti qui a Deo folo procedunt in fandtum aliquem mirationem pariant; illa enim admiramur , finem , qui effe&us quo ad modum agendi, quarum cauías ignoramus ; hinc'fi nonnulli Agyrtz preítigias füas tam lente & ofcitan- vel quo ad ipíam fubftantiam (int nonnun- quam ejusdem (peciei cum illis , qus per ter faciunt, ut proceffus & caufz a (pe&ato- ] magiàm naturalem producuntur ; tamen ribus deprehendantur , non amplius ftupe- mus illorum effeda , fed explodimus eos Teren b | non fübflant huic fufpe&te nomenclaturz, fed abfolute vocantur miracula. lntelligitur tanquam inanes ludiones , qui nihil foro & Bunuchof autem per vim creatam tam humana, quam oculis dignum afferant. Porro magia fic in diabolica vis feu virtus, nam neque diabo- genere defícripta varie dividitur. V h lus per fe quidquam poteft fupra vires natu- Prima divifio ratione cauíz finalis eft in licitam & illicitam ; licita eft, qux rectz ra- rz, fed quidquid agit, facit vel per motum localem, transferendo fcilicet corpora deloco tioni & legi eternz adzquate conformis eft; in locum, utíagas; vel (iftendo & detinen- illicita triplici modo fieri poteft, 1. Ex fine do eadem , ut fi pronum flumen inhiberet ; malo, fi fcilicet praftigias per fe & in fub- aut facit applicando a&iva paífivis, quorum ftantia licitas exercemus in finem malum, ut activitates & naturas, cum petitiffime íciat in contemprum Dei, in proximi detrimen- diabolus, facile, (i permittatur a Deo, quod- tum , in obícurationem verorum miraculo- libet producit ; nihil autem producere poteft, rum. 2. Ex parte efficientis, (i (cilicet opem dzmonis exprefle vel implicite adhibemus , quod non contineatur intra [phzram natura- lium agentium. Dicitur 3. Quedam mira & qui hujusmodi nobis effectus vel per mo- Ee 3 tumï ^ Lu m í l 222 Bibliobbece Manualis Coneionatoriæ' tum localem , vel per applicationem a&ion VI. Quzft. 4. An aiiqui effectus magis na- rum ad paífiva debet patrare. 3. Ex parte effe- turalis a coeli afpedtu & influxu proveniant ? " n &us; fi (cilicet ipfe effe&us, licet nec ab-effi- Refp. Ita quidem fenfiffe olim multos ex vete- 1 ciente, nec a malo fine vitietur,tamen talis eft, ribus, quos fecuti poftea aliqui etiam RR. fünt; üt ut períe ex natura fua noceat animz, corpori, qui, quecunque per charadteres, figuras , ac vel bonis externis, Sed hzec divifio, cum fit numeros ip(i perficiunt, ea produci volunt a p ii moralis potius quam phyfíica , (inemque fu- virtute iis figuris communicara ab aliis figu- vt ris fablimioribus ex fympathia quadam na- pernaturalem magis quam naturalem con- J cernens, Theologis relinquenda eft. Secunda turali rerum inter fe fimilium , quatenus h fmi ergo divifio magiz ab efficiente caufa petita ficurz'ad amuffim invicem coaptantur. Sed f eft in naturalem, artificialem, & diabolicam ; hzec doctrina merito a fana theologia erro- f quia cuncti effe&us vel adfcribendi fünt infite nea, imo etiam fidei contrariareputatur, tum. €0 rebus naturz, vel humanz induftriz, vel ca- quia idololatriz peccatum eft, effe&tus, quia lie codzmonis malitiz ; Unde proin triplex fpe- folo Deo procedunt, a demone vel conftella- cies , paulo ante commemorata exurgit, de tionibus exfpeGtare ; tum quia philofophiz & n quibus proin fpeciebus ; earumque definitio- aftronomig repugnat, quarum neutra talem virtutem in aítris aut imaginibus agnofcit, & m nibus & divi(ionibus nunc fufius agemus. P $. H merito, cum tales figurz neque in fubjectum pll De Magia naturali. novam aliquam qualitatum mixturam , neque C0 III. Quzritur 1. Quid fit magia naturalis ? ullam formam effentialem inducant , neque t Retp. cum Martino Delrio l. 1.c. 3. lit. A. eam aliunde vim tali operandi habere demonftren- af nihil aliud effe, quam exaCtiorem quandam ar- tur; ut autem moraliter füos cffectus produe j canorum natura cognitionem,qua coelorum ac cant per modum conditionis ex pacto adhibi- fiderum curíu & influxu, & fympathiis, atque tz,certum fit, easrequirere pactum dzemonis. j(! a antipathiis rerum fingularum obfervatis, fuo Unde obiter colligitur , eos qui ejusmodi fchs- tempore loco ac modo, res rebus applican- diafinata,verba,figuras,characteres &c. fciene C tur, & mirifica quedam hoc pa&to perficiun- ter ufürpant; gravi & periculofa noxa non ca« tur, quz caufarum ignaris preftigiofa vel mi- rere dum plerumque tales homines ex pacto raculofa videntur. Hujusmodi effectus fünt, tacito velexpreffo cum demone inito aliquam- um 'Tobias paternam czcitatem felle pifcis diu ab ipfo foventur, & tela in ipfos impacta & diícuffit ; cum tympani ex lupina pelle fonus hebetantur; tandem autem cum graviífimis b aliud tympanum ex agnina pelle confectum flagitiis implicati, & imparatiffimi funt pro di- i disrumpit ; cum Venetiis Türca quid3 plumbo vinoillo &tremendo tribupali, deferuntur ab ipfo, & fic cum corpore & anima pereunt. Ta- [ liquaro & ferventi manus lavitinnoxius. Huc etiam peririnet, quod Alex ab Alex.l.3.Genial. liter cogitandum eft, fzpiffime fieri in bellis, tio dier. imemorat de veneno Tarantulez, a quo lnl ubi decretorie integri exercitus decertant ; morfis non aliud vitze & remedii prafidit eft, vix enim credibile eft in ftrage aliqua oGto v. g. lr quam (i certo muGcz fono faltitare ad nume- veldecem aut etiam viginti , triginta millium dq« rum compellantur, donec concidant fatigati. non fuiffe multos,qui extra prelium per hujus- Qti IV.Quaft. 2. Quis magiz hujus primus au- modi (chediasmata putabant fe effe invulnerae Cü thor fuerit? Refp. Delriol. c. Eam Adamo mox biles, & fortaffe femel iterumque in privatis |t ab initio fuz creationis cum cszteris fcientiis velitationibàs hoc ipfum experti fünt ; in ipfa lii" cofnunicaram fuiffe , a quo doCtapoftmodum autem decretoria pugna turpiter a diabolo de- ) pofteritas per manus & orbem eam propaga- ferti funt, Deo ita volente , aut diabolo omnis N it. Inter quos Salomonem artis hujus peri- mendacii parente, ftudio pa&tum falleste, ut p tifiimum fuiffe idem author minime dubitan- imparati interirent corpore & anima Ita acci- dum effe afferit. diffe narratDelrio exercitui illi hzretico,quam l'ari ratione etiam Magos an evangelicos bacarte imbutos volunt nonnulli; Dux Guifius totum fere cecidit, nam cum vi- tio an vero hac fola, & non etiam vetita inftructi €tor cadavera fpoliaret, invenitfere in fingulis fuerint, dubium eft. Affirmat Theophila&tus collis appenfas hujusmodi fuperftitiofas , & Ti in Matth. negantalii. Delrio certo certius pu- magice figuratas fchedulas , quarum robur af contra fclopeta & enfes infigniter apparuit, alienos fuiffe. tat , eos poft Chriftum natum ab hqoic crimine cum omnes ad unum funt czf(it. tel H fit magia naturalis? VIL Quaft. . An visimaginativa poffit mi- V.. Quaft. 3. Quotuplex Refp. Fam in operatricem & divinatricem di- rosquosdam effeQtus producere? Refp. Cum It vidi : Operatrix eft, qua raros & vulgo infoli- comuni fententia Theologorü , in corpus alie- jm tos effectus producit: Divinatrix eft, qua in num disjunctum & feparatum ab imaginante, t animam humapam neque per imaginationem, abditis & futuris conjeQtandis occupatur. i Operatrix iterum fuübdividitur in philofophi- neque per aliam potentiam, mediantibus ullis V0 cam & mathematicam. Philofophicaeft, quz radiis, fpiritibus, vel fpeciebus , ulla mirifica à circa occultas rerum naturalium virtutes oc» hujusmodi poffe efficere. Ratio eft, quia ima- l] cupatur; fic per hanc artem in hyeme haberi ginatio eít actio iÁmanens , adeoque imaginans offunt rofz, uva& &c. Mathematica eft, quz nullam realem qualitatem imprimere poteft ) fola mathematicarum rerum notitia absque rei disjunctz, nam radii, quos aliqui fingunt, lgl aliis rerum naturalium actionibus mira quz- ab imaginante emitti, (ine fundamento affe- tir t dam & infolita perficit ; hac arte fecerunt olim runtur, fpecies vero duntaxat vim reprzfen- boves mugientes , angues fibilantes, colum- tandiobjectum externum habent, animz vero W N .'J. unius ad alteram nulla eft coordinatio. ;bas volantes, de quibus Perer. c. 3. in magia. VIIT. Ob. f - " od Jituus LXXXIX. Magia. 225 j E Vril. O'bficïtur, fzpe matres przgnantes Delrio in dubium vocari: fi tandem id verum prolem pariunt fimilem illi, quam fortiter fit, cenfet in occultam fympathiam morbi & imaginati fünts fic W'itebergz civem cada- anicule referendum. $. Lupum raucedinem vero(a facie animatum ferunt,eo, quod mater caufare, vel quia tzuci afpectu & micantibus E uterum ferens obvio cadavere fübito fuerit oculis metum incutit , qui metus fanguinem pavefadia. Ifenaci vero pudicam & formofam ad cor fugat, & frigus czteris membris indu- matronam Ícribunt glirem peperiffe, quia ex cit ; & fübitam totius corporis alterationem vicinis aliquis gliri nolam appenderat, ad cu- unde raucedo, & vocis impedimentum ori- jus fonitum reliqui fugarenturs is occurrit tcr5 vel quia lupus prior hominem videat, ad . mulieri gravidz, quz ignararei fübito occur- vindi&tam fe recolligit, fi & fic noxium quen- fü & afpectu gliris ita eft conterrita, ut foetus d dam vaporem infufllat, ne clamare queat, qui ! in utero degeneraret in formam beftiole. Ni- cum venenatus fit, poteft raucedinem adfer- colao quoque tertio Pontifici in Palatio mu- re ; qualem vaporem tamen non iníufllat, fi lier infantem peperit, eo quod ibidem variis prior ab homine vifus fit, tanc enim metuens in locis urfi depi&ti ceraebantur. fugam meditatur, & de hoc vapore emitten- Refpondet Delrio l.1. c. 3. q. 3. per has & (i- do non cogitat. 6. Struthiocamelus & teftu- miles inítantias fatis probabiliter füaderi, per do non excludunt ova afpe&tu, fed in arenis accidens poffe aliquid imaginationem in cor- ea relinquunt, & afpiciunt folum, ut nocitura pus vicinum ar&a quapiam conjunGtione, & g arceant, poítea enim ipía terra calore folis [ d K. contac&u ei copulatum, fi tamen & imagina- adjuta ea maturat. 7. L.eo gallum metuit ex v tio valde fir intenfa,& vicinum corpus ad eam arcana antipathia, quemadmodum muftela affeCtionem valde (it difpofitum , quale ple- buffone hiante qua(íi coaCta miro cum ejula- rumque eft corpus infantium. Laurentius Fo- tu ori iilius fefe ingerit. 8. De Ba(ilifco quod rerus in th. 14. de fympathia cenfet hos effe. narratur, incertum eít ; íi tamen id verum . le &us provenire ex fympathia, quam phantafía fit, dici poteft, animal hoc virulento halitu cum potentia formatrici matris habet ; unde a&crem vicinum inficere, qui poftea necet ac- " quidquid phantafia apprehendit, potentia il- cedentes. . Quodfi vero homines prius vi- la formatrix fuo modo efformat. deaut baáfilifcum, tunc forte fibi cavere, & - IX. Quztt. . An folo conta&u, vifu , vo- effugere poffünt, antequam aerem inficiat, ce, afflatu, ofculo, vel nudi lintei applicatio- R. 3. Neque contac&tus folus (imiles. effe- ne vulnera & morbi fanari, & alia mira hujus. la &us producere poteft. Ratio eft; quia ta- modi naturaliter perfici poffint? &us folam vim tangendi, non autem nocen- Refp. 1. Vocem nihil (imile poffe, nifi Qdä-l di vel fanandi habet; alioqui enim prius tenus per accidens ratione foni vel fignifica- proprium füum fubjectum fanare vel occide- Ü tionis moerorem aut lztitiam in audiente ex- re pofier, quod tamen eft contra experien- citare poííit. Unde incantationes omnes fu- tiam. Unde (i torpedo (ariffa iCta teaentis perítitiofe (unt; execrationes vero, fi quan- ,l manum & corpus torpefaciat, hiznsz umbra doque effe&um repentinum .nacte funt, is canes obmuteícant, ferpens: quernis' conta- ) oriri potuit ex vehementi alteratione vere- &us frondibus emoriatur, ibidisqne. penna cundiz, timoris, triftitiz ; nonnunquam etiam fiftatur; (i vipera arandinis, vel faginz vir- ex permiffione Deievenit, Refp.2.Nec vifioe gule percuffione obftupeícat; " fi:vefperti- j nem (olam ad tales effectus producendos fa- liones foliis platani abigantur; fi eryngius cae tis efficacem effe, quia & hzc eft actio im- pre fümptus ore greges totos fiftat; (i cxte- manens,neque ali r& pennz aquilz pennis mixtz contactu ab- producit. qui-d invobie&io extriníeco fumuntur; .fi lepore. marino viío vel taéto X. Objici untur varix experientiz v. g. necentur nonnulli ; fi lupinz fidei junct amor ex mutuo afpectu; anicularum faícina- agnis diffiliant; hzc omnia vel in occultam tio, fpeculorum.vitiatio per. afnedtum men- qualitatem emiffam, vel in anti ferenda fünt. pat;hiam(r-'e)- ftruatz mulieris ; Galgali afpe&tu Icterici fibi morbum, egro fanitatem caufantis, luporum XL Objicitur. Cadaver cöramoccifb-—- afpeQtus vocet: eripiens, flruthica melus & re, propter precedentem contactum, fangui- teítudo afpectu ova excludentes, gallus leo- nem -folet fundere. Milites per artem S, nem aípectu perterrefaciens 5 bafilifcus afpe- Anfelmi fola appofitione lintei vulnera cu. &u necans,quem prior vidit. Refp.Has omnes rant; ergo conta&tus-folus poteít tales effe- experiendas non obílare conclufioni 5. nam &us producere. Refp. Pofteriorem hanc ex- 1. Vifus eft tantum occafio initii & incremen- perientiam pa&to damonis niti ; prioris ve- ti amoris, quatenus formz fimulacrum offert ro varias caufas reddi ; nam aliqui dicunt, imaginationi , quz poftea affiduo a mente miraculo id fieri, vel permiffione Dei, ut volutata amorem. magis ac magis accendit. reus innoteícat; alii preftigiis daemonis id 2. Vitiatio fpeculi non ab oculo, fed ab halitu adícribunt; Delrio caufam totam in anti- ä infeQu per os ac nares erumpente provenit. pathiam occi(i in occiforem refert,. putat« 3. Trux afpe&tus vetularum deformi fuo fqua- queé ex vehementi odio, quo occifus fla- i lore poteft infantulos perterrefacere,& ita per grabat in occiforem , qualitatem' quandam timorem hunc concitare humores,facereque, cadaveri fuiffe impreffam, quz ad prefen- ut citius morbi erumpant, ad quos tenellum tiam occiforis poftea per antipathiam corpuículum jam erat diípofitum ac przpara- ebulliat, & fimul fanguinem tum. 4. Quod de Galgalo affertur, metito ait effundat. SS- ]'n— "X- | s ä l 224 Bibliotbete - . Manualis Conciomtoriæ x vlw i $. III. modo imitari poteft; hinc beneficio pulveris . De Magia artificiali. nitrati excogitavit in tormentis bellicis fulgu. ra & tonitrua, intra conclavia producit ni- gC XII. Quezft. 1. Quid artificialis magia cir- $ ves, grandines, ventos, pluvias &c. Infuper ca ccelos poflit? lridis colores tum in aqua fparía, tum in fpe- de Refp. Certum effe, quod cce li per hanc ar- culis, & vitris trigonis exadte reprzfentat ; tem produci non poffint, nihilominus tamen uti fufe videre eft apud Athanafium Kircher L & non defuerunt, qui jaQtarent, fe ejusmodi li- in arte maguetica l. 3. p.2. C. 3. quores przeparare poffe, qui primi mobilis Secunda imperfecta mixta fünt,qua perar- qi curfum, ccelorum dein orbes reliquos ac fi- tem ex congregatione variorum corporum fü dera zterno motu reprzíentent ; Inter quos fimplicium vel mixtorum componuntur; at- de Cornelius Drebellius in füa ad regem Angliz que hzc proprie artis opus funt, hzc enim a epiftola ait, fe poffe conftruere globum per- mï cum deprehenderit, talia corpora per conjun- petuo fecundum curfum xtheris fingulis vi- &ionem ex una parte aliquid de qualitatibus B ginti quatuor horis femel circumrotabilem, fui amittere; ex altera vero parte per conjun- aut toties amplius, quoties ipfi vifum fuerit, &ionem talem aliquid de virtute alterius cor- ita ut mille annis, ne femel fallat, oftenden- poris conjundi participare, denique notavit j tem annos, menífes, dies, horas, curfum folis, tálem & talem effe&tum tali vel tali mixto bt ]unz, omniumque planetarum & ftellarum, convenire; fic probabiliter theriacg aggre- & quorum motus hominibus e(ít notus. Imo gatum inventum elt, cujus compofitio quin- u alium fe promittit globum facurum, in quo geuta ingredientia involvere dicitur. ob elementa ita fe mutuo ambianz, ficuti de fa- VO IV. Go in magno orbe fe ambiunt; fed hzc pro- $. T0 miffio. videtur gloriofa magis, quam folida; i De Magia detnonica. certe P. Athanafius Kircher do&tiffimus ille n mathematicus teftatur , tali machinationi fe XV.« Quzsft. 1. Quid & quotuplex fit ma-; prefentem fuiffe, & nihil minus'fpc&affe, ia demoniaca? & ! Refp. 1. Magia dzmoniaca eft facultas feu quam id, quod promittebatur. & XIII. Quzft 2. Quid artificalis magis cir- ars, qua vi pacti cum damonibus iniui mira W ca clementa poffit? : Refp. 1. In genere glo- quzdam, & communem captum fuperantia riantur chymici (e poffe omnia elementa ex efficiuntur. 'Tota hec definitio ex iis, qu& quovis mixto educere. 2. Vero in fpecie cir: fupra de magia in genere di&ta funt, & pau- ca ignem fequentia poteft magia artificialis, lo poft dicentur, facile intelligetur. ! videlicet beneficio fpeculi concavi & conve- Refp. 2. Magia dividitur in magiam fpecia- l xi poffunt radii folis per reflexionem & re- lem, qui precife extraordinarii & miri effe- li fra&ionem colligi, & ignis tam vehemens ac4 &us cognitió & operatio quzritur; Divina- icendi, ut.etiam ad remotas &des accenden- tionem, per quam futura vel prefencia, aut f das fufficiat; hoc.modo Archimedes naves etiam preterita, arcana & occulta nititur ali- 0r Romanorum in portu Syracufano accendiffe quis cognofcere ; Maleficium, quando videli- dicitur. Preterea vero etiam varie compo- cet aliquis cupit a dzemone 'inítrui vel juva- di fitiones ignis per artem fieri poffünt, v. g. ri, ut noceat alteri; & vanam obíervantiam;, x ut ignis füub aqua ardseat, ut pilam per aéra per quám aliquis cüpit a d difcurrere faciat; ut a manibus innoxius tra- profit alteri. gmgngï juvari; uc H &etur; utoleo extinguatur, aqua accenda- - Refp.3. H c magia non eft gratia gra:is da- tur; utin facibus exiílens a ventis non ex- ta, uti aliqui volebant, quia gratiz gratis da- p n tinguatur; ut incenfus neque fumum, ne- t€ non dependent in operetione a certis ceree fe que odorem faciat ; ut aliquo cubiculum in- moniis,adt per precepta varia addifcuntur, fi- U grediente totus aér ingniatur, ut in tetiebris cut magia. Neque'a bonis angelis admini- comedens homo ex ore fcintillas diffundat ; Y ftratur,quia hi fe non permittunt adorari, aut ut candela perpetuo ardeat &c. . 3. Circa fcrificia fibi fieri, neque artes fuas dirigunt N .ad aliorum damnum, ficut tamen damones aquam przter varias diítillationes efficere 2 poteft magia artificialis, ut faciem aqua eru- hoc faciunt. Neque per animas defuncto- p f get,dealbet,nitorem inducat &c. ut falfaaqua rum exercetur, quia animg juftz non nocent, dulcis reddatur ; ut a vino fegregetur &c; neque adorari etiam fe finunt; animez vero R h quz omnia & alia apud Jo. Baptiftam Portam 'damnatie non finuntur a Deo. ex carcere fuo €xire. Precipua ergo cauía hujus artis eft e in magia natutali videri fufius poffunt. XIV. Quaft.3. Quid magia artificialis, cir- diabolus; proxima vero eft humani ingenii hr i ca mixta imperfeGa poflit? . Pro refponfione ex originali labe detorta indoles. nota, duplicis effe generis imperfetta mixta, XVI. Qusft.2. Quale fit illud pa&tum, quod Ó 'cum dzmonibus init magia fuperftitiofa? Ref. I Prima fuünt, in quibus eft forma tantum fim- plex, fed mixtio tantum in qualitatibus,qualia cum Delrio l.2.q.4. duplex hujusmodi pactum [ cenfentur meteora, quae communiter defcri- effe,expreffum & tacitum. Expreffum fit tri- Q buntur hoc modo: Meteorum eft corpus im- "plici modo. 1. Cum folennitate, ita ut ipfi d- Q perfedte mixtum ex vapore vel exhalatione moni in vifibili forma apparenti homagiura ortuimn in füblimi; arque hxc juxta numerum reftetur, ficuti Theophilum feciffe legimus, u elementorum dividuntur in ignea , aérea, 2. Ut libellus fupplex,in quo petitionis capita 3. Per vicarium, aquea, & terrea,.qua artificialis magia fuo continentur, ei fobratu;f. vidcli« —-/A p d u d Ziuus LXXXIX. Magia : 225 þris videlicet per alium magurn. In his pa&is,Del- &aculum profpicerent, neruríus caput &ora B. hij rio ait,fequentia diabolum ordinarie require- ad meníam referre poflent. Sues piftori vene re a magis 1. Ut fidem, Deum & San&os ne- debat, quas vetabat fluvio lavari. Inde piítor Yet gent, imo & baptifmo renuntient; unde un« pedem arripiens , cum abftraxiffet, . plus fol- *« uem illis in frontem injicit dzmon, fingens vere debuit. EUR e chrifma abradere, & baptifini characterem XIX. Colligitur a. Miracula vera a falfis per Der delere. . 2. Ut vi&te baptizentur de novo, no- hzc figna difcerni poffc. Primum eft,(i effectus vum nomen recipiant, novos etiam patrinos füpetet vires naturg create,tunc verum mira- E & matrinos affumant. 3. Ut dent fcrutum ali- €ulum erat, Secundum eft, (i effectus fiat in fi- üm uod veftimenti. 4. Ut jusjurandum preftent nem malum, puta curiofitatem vel voluptaté, at upst circulo in terram fculpto. 5. Ut petant & falfüm erit miraculum;qualia eruntolimAp- i deleri e libro vite. 6. Ut polliceantur facrifi- tichrifti miracula, Tertium eft;quod miracula ün. cia, v.g. occifionem infantum,aut aliorum ho- falía maxime da2emonum evaneícunt veris mi« bus minum. 7.Ut alicui parti corporis ftigma inuri raculis fupervenientibus & precibus miícean- Q patiantur. 8.Ut promittant, fe nunquamS$. tur, non item vera miracula; hzec enim fiunt t« Euchariftiam adoraturos, injurios fore per- per finceram & apertam Dei invocationem. it petuo in B.Virginem, conculcaturos SS. reli- XX. Quzeft. 4. Quid poffit magia daemonia- XtQ quias & imagines, figno crucis , fale aut aqua ca circa ordinem naturz & leges univerfi? n benedicta nunquam ufuros,confeffionem pec« Refp. 1. Non poteít magia dzmoniaca im- i« catorum integram' nunquam facturos , iftud mediate producere ullam formam fubftantia- tum damone cominercium pertinaci (ilentio lem vel accidentalem materialem, excepto Obfcuraturos, ftatis diebus ad conventum ad- motu locali. l]ta eommuniter Philofophi & volaturos, & quz illic agenda fegniter obitu- Theologi. Ratio eft; quia diabolus, cujus ope- ros; denique quotquot poterunt,dzmonis fere ra potiífismum nititur magia demoniaca, eíft vitio adjun&uros. Inquorum przmium dz- incorporeus,neque ex natura füua per modum [de mon viciílim promittit, fe illis femper przfto formz ordinatur, ad corpus aliquod actuane futuzum, in hoc mundo votis eorum (atisfae dum, ficut anima rationalis, ergo non habet fet Gurum, & poft mortem illos beaturum. Pa- ullam proportionem ad immutandam füb. 1l étum tacicum eft duplex. I. Quando quis ftantialiter materiam, & coníequenter neque ltlà fÍciens ac volens füperítitiofis utitur fignis, ad producendum ullum accidens,quod ex na- quibus uti folent magi. 3. Quandoquis igno- tura fua ad hujusmodi transmutationes vel u d ransutitur magicis fignis. Prius pactum fem- per modum difpofitionis, vel per modum in- per peccatum eít, & illicitum, pofterius non Ítrumenti, vel ornamenti ordinatur. Jde item, nifi quando craffa eft ignorantia, autali- Refp.2. Non poteft magia dzemoniaca for« quis paratus non foret poít admonitionem re- mas fubítantiales fine przviis difpofitionibus ffe- ]* linquere talem füperítitionem.: producere; aut infinitum a&tu facere; nec Y — XVIL Quzft 3. Quid magia dzemoniaca ef- corpus de extremo ad extremum transferre ficere poffit? Refíp. Magia diabolica per fe j non trànfito medio ; nec corpus a fe diftans d omne id & (olum poteft, quod continetur in- localiter movere; nec eorpus in qaalibet ce- tra vires naturz. Dixi per fe: nam cum (ciat /4* leritate transferre aut movere. Quia hzc diabolus omnium rerum naturalium caufas, omnia excedunt vires creatas, uti commue- l actiones & reactiones, fympathias & antipa- niter docent Philofophi. üt thias, & ipfe de fe habeat potentiam loco mo- Ref.5. Non poteftetiam per magiam demo- tivam, robuftiffimam & volocilfimam, ut re- niacam tolli connexio & fübordinatio partium m putet ferrum quafi paleas, & ingentia corpo- univerfi; nec directe impediri aQtio agentis na- dà ra poffit facili negotio, quocunque velit de- turalis,quod habet omnia ad agendü requifita, I6 ferre, ruentia & fluentia pleno impetu fiftere, Hinc fi nonnunquam magi innoxii ignes teti- J omnis generis agentia ad omnis generis pafli- geruntjid per applicationem agentis contrarii lll« .va applicare, per fe omne in celeriter poteft, fa&tum eft,& fic aGtio ignis indirecte impedita. t quidquid füpra naturz activitatem non eft. R. 4. Nec caili, nec fiderum modum (i(te- uf 15 .:XVIII. Hinc colligitur 1. Magos nulla pro- re, vel eorum ftatos curfus retroagere magia prie miracula edere poffe, quia hec foli Deo poteít; fed nec integrum elementum de loco l0 funt refervata, autiis,quibus Deus in fidei ve- fuo naturali in alium transferre; aut partes :nr, rv confirmationem ea facere poffe concedit. quibus mundus integratur, tollere, vel fuüo ( Poffüunttamen multa facere,qua miraculi fpe- loco movere. Ratio eít, quia fic ordinem fit ciem habent; qualia fünt, qux de Zitone Bo- univerfi turbarent, quod illos non poffe fu- d hemo narrantur, qui artem füuam oftendens periori conclufione vidimus. il nun fua, nunc aliena facie ftaturaque ; item in R.5. Poteft magia tempeftates fedare, exci- pürpura & fzrico, àc confeftim in lana ac pan- tare fulgura & tonitrua, grandines, imbres, & d no fordido regi fe offerebat; ambulanti in fimilia meteorologica ciere, & in agros immit- d terra ipíe tanquam in aqua adnavigabat ; ali- tere. ItaDelrio .2.q.1 r.Probatur 1. exSS.Scri- m quoties equis rhedariis vectum gallis gallina. pturis Jobi 1. Ubi fatanas fecit ignem de coelo t ceis ad Epiredium alligatis fübfequebatur. decidere, & ab(ümere fervos ac pecus Jobi ? Convivas praterea regis varie ludebat ; in- ventos quoque excitatqui domum fubruants j terdum manus illorum, ne illas ad patinas quod ipíum diabolum feciffe SS. Patres con- 05 porrigere valerent, in pedes boum aut ungu- ftanter affirmant. Pari modo eadem $ Scriptu- j(4 as equorum transformabat. Aliquoties fron- ra docet, grandinem, qua/Egyptii fuerunt n (l ti illorum cornua cervina latiffima adjiciens, niti, per Angelos fuiffe immiffam. ] oties videlicet e feneftris ad fabitum fpe- .. R.6.Poteft magia damoniaca etiam tenebrae . A. P. Lobn. Bibl. Mæ. Tm. L. r 226 Bibliotbece Manualis | Concionatoriae Eu excitare, qüo modo Tartaros, quandocunque ftolici culminis apicem hac arte promiotos ?C volunt, tenebras coelo inducere poffe teftatur fuiffe, falfo configitur. Marcus Venetus in peregrin. Afiat. Item aé- . 7-Poteft veras divitias & thefauros commu- LU rem & aquam certis in locis. corrumpere, & .»f nicare, tum ope demonis de novo cudendo; L tabificam ac lethalem reddere, uti aerem fcc»- tum alibi reconditos eruendo; licet diabolus qU tore graviffimo infeciffe teftatur Niceph. l.14« frequenter fallat, &loco verz pecuniz fimum 1 Hift. Eccl.c.18. Poteft denique fluvios ad tem- & Ícruta, teftas, carbones füp tü peditet, .utiþ pet pus fiftere; fontes venis exficcatis obturares varias.hiftorias probat Delrio. ü Ícopulos & faxa novis fontibus e terra pro- d XXII. Quaft. 6; An poffit magia dzmo- ductis diluere, aquas dirimere, & in caput niaca mixta quzdam producere. : ( repellere, ut retrofluere videantur, ut íuis Relp.1. Poflunt per magiam nigram animä— fi temporibus accidiffe teftatur Plinius l.2. c.13. lia imperfedta v.g mufcz, ranz, vermes &c. f quia hzc omnia vim & virtutem naturz crea- produci. 1ta Delrio l. 2. q. 14. cum Schola « t? non excedunt. " 'Theologica & S, Auguftino ibi cit. Ratio eíft, br XXI. Quzft. . Quid. magi a fuþcfü:itio('ä quia hzc.applicando a&tiva paffivis generan- poffit circa bona exter 0 Vn.avhominis, feq bona tur;.cum dzmon ergo optime fciat, quz di- fortunz? Ípofitiones ad generationem talium anima- f Refp. Magia fu perüigiþofa.citca bonäffor;tu.-. lium requirantur, ideo poteft etiam magia il- K n poteft fequentia efficere. lius ope talia producere. [^ 1. Poteft perimere greges & armenta; non Retp.2. Probabilius eft, nullum animal per- folum adhibito veneno, fed etiam motu loca- fe&tum per magiam nigram produci pofle, ità li, quando fcilicet daemon corpora fübit , & idem Delrio l. c. cuam communi. Ratio eft, & p precipitat ficuti in porcis Gerafenorum pro- quia talia animalia non generantur ex putri a babiliter fecit; imo Gellius l. 9. no&t. Attic; materia applicando activa paffivis , fed a pro- C. 4. fcribit, in Africa familias quasdam effe, lifico parentum femine oriuntur. — Unde fi D. quz folum laudando fegetes, arbores, pecu- quandoque talia magi producere viíi funt, 1 des aut homines interimant, nimirum damo- diabolus ea alibi arripuit, & in utero cone ü ne interea claneulum perniciem adferente. .clufa.callide eduxit.- X Ü 2 Pote(t meffes, fructus & fimilia alio pel- XXIHI. Quztít. tamen 7. A n poffit mägus f licere & traducere, (ic Delrio 1.29. 12. n.2, vel maga cum damone congrediens homi- narrat, fuo tempore Trevirit-fagam ultimo » q nem generare? 1 füpplicio affe&am fuiffe, quz in domus fuz Reíp. 1. Delrio l. c. q OLg4 6X 'communi pariete impacto epiftomio lac-omne vacca- - fententia Patrum "Theologorum & Philofoe rum alienarum eliciebat, videlicet daemone phorum doGtiorum , & omnium fzculorum, interea eas. mulgente, & atque nationum experientia receptum atque E . celerrime ,li,a-ck -ep n wwansportant. probatum effe, quod damones cum homi- 3. Potett alienz fa mæL ndcerc vel 'Vflüfdifïcaf-r- nibus copngrediantur aflumendo vel. defun- K tione fenfuum, uti contigit parocho, quem &torum:corpora, vcel nova formando ex aére, Cenomanenf(is Trifcalinus inümulavit geftati acceptum quoque aliunde femen adferendo, * fub brachio chartarum luforiarum pro bre- & naturalem ejus emiflionem imitando. viario manipuli, quod & ipfi parocho perfua- . Refp:2. Poffe etiam ex tali congreffu pro- W fualit, fecitque ut rubore fuffufüs breviarium lem nafci; cum plus non requiriturj quam ut q abjiceret; vel perfonam & figuram alterius femen virile in uterum maternum transfera- Q affumendo, uti perfonam S. Silvani & S. Ku- tur, quod poteít damon facere per motum lo- negundis affumpfiffe dicitur, & utrumque de calem ; in hoctamen caíü pater prolis non fo- inhonefto actu diffamaffe. | Recte tamen nc- ret dzimon, fed is,cujus femine ille.abufus eft. El tat Delrio, Deum non facile permittere , ut Atque hoc fa&tum effe multis exemplis pro- diabolus in conventu fagarum figuram inno- batDelrio,additque non deefle aliquos,qui pue- xiorum affumat propter graviffima incomi- tent,etiam luciferum tali modo natum fuitie. moda, quz fequi poffent. 4 Refp. 3. Ex demone füccubo probabilius ntä&ica 4. Poteft exhibere convivia vel pha prolem nafci non poffe; quia ad foetum requi- tantum, uti frequenter fieri credibile e(t; vel ritur certum tempus, & continua vegetantis ex veris cibis,circa quos tamen Delriol.c. n.6. animz operatio in foetu alendo, & alia pene notat, dzzmonem.fagis plerumque morticina innumera naturz arcana, quz omnia non vi- appoaere, & non facile falem adjuogere, aut dentur przítari poffe a dzemone. Duo vero panem, forte quia fal in Baptifimo , & panis circa generationem talem ope d&monis fa- in SS. Euchariftia adhiberi folet. &am notantauthores, Primum eft; (i corpus j Poteít, Deo permittente,captivos carce- defuncti daemon affümat, non poffe quodli- .ribus & vinculis eripere,imo etiam victoriam bet promiícue affumere, fed probabilias fo- de hoftibus procurare. Sic an.1240. Tartarus lorum damnatorum , in quorum animas po- quidam fignifer vexillum fuum quatiens fu- teftatem accepit. Secundum eft;quando cor- inum atque nebulam den(iffimam excitabat, pus phantafticum format, ordinarie tam ex« fimulque fcetore graviffimo hoftes Polonos acte non formare, quin a tactu accuratiore; enecabat ; unde tanta Polonorum ftrages orta, aut alio fenfu deprehendi poffit. Hinc Cajet. ut folz auriculz, que fingulz fingulis preci- 2.2. q. 95.a. 3. ait: ipfummet diabolum, cum f fuerant, novem ingentes faccos explerent. ejus caro tanquam glacialis & tactui ingrata 6. Poteít ad dignitates & honores promo- ab amaf(io repudiaretur, faffum efle, (c melio- — — d. d o hp r - Üssped gaqne Se peP P^ . 5 QCD. C - P —— Bo vere, uti Theophilum füz dignitati reftituit ; rem facere non offe. niaca Sontifices tamen aliquos Ro.mano; ad Apo- L XXIV, Quz 8 QJi-d magi:a-dæmo Circa Juuus LXXXIX. Magïa. 227 0 virca corp do vero nonnunquam fauciate fags in ea ora humana , vel aeïtïam ää&iäïia noflit ? parte, in qua ficta beftia Izfa fuit, deprehen- [ E ' Refp. 1. Poteít, & probabilius defacto vere duntur, tum diabolus in abíentium corpore tansfert dmon fagas de loco in locum; hirco eam partem coníauciat, quam fcit in ferino $ m & velalteri animali,vel arundini vere fcoparum- corpore fuiffe fauciatam. u € baculoinequitantes, ut conventui fagarü Refp. 4. Poteft maga fuperftitioía efficere, t ih interfint. Ita communiter PP. jüris confulto- ut ftatuz & beftix articulate loquantur; non rum fententia, teíte Delrio l. 2.q. 16. Profqua tamen efficere poteft , uc intelligant beftiz, Qu tame conclufione melius intelligenda notan- quodoquuntur. Pofterior pars patet, quia be- dum eft, ex eodem l. c. quatuor modis poffe ftiz fünt incapaces intelligedtiz. Prior pro- làe contingere has translationes. 1. Sola cogita- batur ex mille experientiis anciquarum hifto- ( tione, quod SS. fcriptura vocat transferri in riarum, ex quibus habetur, fimulachra & be- Ja fpiritu. 2. Pedibus, quo modo commoveant ad ftialocutas fuiffe; & confirmatur ex eo, quod l conventus loco non admodum diftanti cele- de facto artifices folis aquis aut aére pericifli- h" brandos. 3. Per motum localem & daemonis me imitati (int befliarum voces ; cur non jl Ope per aéra produCtum. 4. Itautignorent, an etiam dzmon poffit humanes imitari ?. ].a. opinione tantum, an corporaliter translate Refp. ;. Poteft magia fuperítitiofa facere, ut J fint. Hoc notato probatur, eas nonnunquam homo non fentiat, velut longi(Iimo tempore realicer per a&ra transportari, tum authoritate dermiat, autinediam perferat. Ratio eft, quia "l: " ecclefie , quz flriges plurimis jam annis pro novit'demon vires herbarum , quibus hzc t hereticis habet, & punit per inquifitores, er- naturaliter perfici queunt ; aut recte novit il- l gonontantüm in phanta(ia hzc peragi debent, ludere, ut verbera aliorum loco excipere, (i- non enim punit ecclefia nifi certa & manifeíta cuti fxpe pueri fafli funt, damonerm pro ipfis Fri criminas tum quia nihil affiznari poteft, quod virgas fuftinueffe. d talem transiationem non poffibilem efficiat, Refp. 6. Poteft etiam magia fexum mutare lj nam ex una parte diabolus corpus affumit , ex corporum. Ratio eft, quia naturaliter id de fa- altera vero fuperat facilere(iftenatiam & gravi- &o accidifle, plurimis hiftoriis probat Delrio tatem corporis aftumpti ; nequeobftat volun- 1.2.9 22. Inter alias ex Fulgofo narrat, Neapoli ü tas Dei prohibens , nam fiepiusid eum permi- regnaste Ferdinando L. Ludovicum Guarnam u fiffe innumeris prope exemplis probari poteft, Salernitanum civem ex quinque filialibus, pri- quibus (ine protet via nequit aliqu?s difïentire, mis duabus natu majoribus Francifcz & Caroe ini inquit Delrio. 1z nomen indidiffes fed his poft decimum quin- Qv Refp. 2. Non poteft Magia nigraope dzmo- tum annum genitalia membra in marium moe nis quantitatem corporis:fic murare, utpene- rem erupifle , mütatoque habitu pro maribus " i tratio partium fequatur; neque unum corpus habitos , & Francifcum & Carolum fuiffe nun- in duobus locis disiunGtis ; vel duo corpora in cupatos; fiergo naturaliter hoc fieri poteft ; l d uno &eodemloco penetracive collocare. 1ta quidni etiam demon efficere poffit? iterum communis. Ratioeft, quia penetratio Refp. 7. Poteft probabiliter magia fuperfti- $ & replicatio corporuto miraculofa eft,uti com- tiofa etiam homini feni juventam reddere; fi xQ, muniter docent Philofophi , adeoque non po- enim Lufitanicz hiftoricz fcriptores apudDel- teft convenire daemoni aut magis. Unde (i rium nótant, cuidam Indo nobili, annorum K quandoque fage videntür januas & feneftras 340 fpatio, quibus vixit, juventz florem tet claufas.tranfire, illufio daemonis fuit, qui oc- exaruiffe, & ter refloruifle ; (ique aliirepertam ( culte & inadvertenter januas aperuit, (icut teftentur infülam , Bonicam nomine, in qua etiam Angelus S.Petro in carcere januam non fons fcaturiat, cujus aqua vino pretiofior , ä advertentibus vigilibus referavit. potafeoium cum juventa commutat 5 quidni Refp. 3. Non potelt magia fuperftitiofa cor- multo magis demooinaturalium rerum virtu- ] poraanimata ex una in aliam fpeciem transfor tem Ícienti hoc concedamus ? Neque tamen mare: ita communis. Ratio eft, quia quzlibet propterea hominem immortalein facere pof- 7 forma maxime animata , ut füuum effe infor- fet, quia Deus non permittet, ut tales caufas ls mando tribuat;requirit peculiares fibique con- naturales femper applicet, aut fuum concure rl. venientes difpofitiones , & organizationem füm certe ad operationem fubtrahet. 5 XXV. Quzít 9. Quid magia füperftitiofa i? corporis propriam , ergo non poterit quzcun- que anima quodcunque corpus informare, & circa auimam poffit. Refp. Magia füperftitioía [, circa animam rationalem corpori conjunctam confequenter nec animal ex uno in aliam fpe- ciem transmutari. Unde fi nonnunquam fía- fequentia poteft. 1. Poteft auditum & vifum lo gz vel magi fibi aut aliis vifi funt in beftias acreliquos fenfus decipere, uti infinitis exem- H j mutati, deceptio & illuGo dzemonis fuit, qui plis probatum eft. 2. Poteft quadruplicem fen- a folet aliud corpus fübftituere, & illis abíenti- fus interni functionem decipere turbata phan- ls bus, & alicubi in loco abdito ipfe affumpto tafía; licet enim non poffit dire&e novam j lüpi corpore, vel ex aére formato, & fibi cir- fpeciem phanta(iz vel intellectui imprimere, cumdato ifta gerere, quz putant homines ab uti docet communis fententia Theologorum, illo mifero abíente & dormiente patrata ; ali- poteft tamen indire&te tales fpecies caufare, objiciendo varia obje&ta phantaftica, vel fpe- quando vero hominibus ipfis ferarum exuvias vel ? veras aptiffime circumdat 5. alias aércam ef- cies ab anima bhabitas commifcendo , concitando varias in corpore affeGtiones , aut figiem belluz effingit, & membra accommo- * dat, ut ralis belluz veftigia relinq 3. Poteft E uant. Qlanm ipfo denique z r humotes perturbando. appe- R, P. Lobhn. szl Man. Tom. L - P5 - e 228 Dibliotbete Manualis Concionaterie - vàt appetitum fenfitivum per varia (imulacra , hoc poteft, quia uti S. 'Thomas in 4. d. ". a. ci quibus voluptatum memoria excitetur , exci- vet. docet , nulla res corporalis robur fübftan- ol tare, & neceffitare ad propofitum objectum tiarum fpiritualium poteft equzre. Nec ob- n appetendum; uti de fa&to non femel dazemon ftat,. quod Tob. 6. Angelus Raphael dixerit vat in hominibus etiam fandtis facit, in quorum Tobiz: Cordis ejus particulam piícis videli- pat corpore varios nonnunquam motus , licet cet ( (i fuper carbones ponas, fumus ejus ex- ol ipfis involuntarios, efficit. tricat omne genus damoniorum ; nam fuffu- 4. Poteft memo- v | riam juvare, adoptando ejus organum , ut migatio illa indire&te tantum demonem pelle- ca bat, dire&te enim ab Angelo pul(as eft, & in facilius recipiat , & firmius fpecies retineat a vel motu locali noxia repellendo, vel juvan- deferto ligatus) & cordi tribuitur illa vis non u tia applicando. Eandem poteít modis con- literali , fed prophetico & allegorico fenfu ; mu trariis plurimum debilitare, imo omnino tol- referendum enim hoc ad Chriftum, quem B. of lére. $. Poteft intellectum fübtiliorem & Profper, S. Auguftinus & Tertullianus pifcem m aneliorem efficere, quo ad fundiones ingenii appellant , qui füper carbones charitatis po- fti & judicii per commodiores organi difpofitio- firus humanum genus a demonio liberavit. P J nes, humoribus videlicet denfioribus motu Quando vero 1. Reg. c. 16. legitur , Davide locali difpulfis, vel agentium naturalium ad. cytharam feriente, receffiffe a Saule fpiritum &t hibitis medicamentis, vel fpiritibus fenfitivis malum , ajunt interpretes ideo contigiffe, pC( expurgatis, & ad organa attra&tis , aut fangui- quia fedatis per cythare fonum hurnoribus, jür nis defecatione iisdem fpiritibus multiplica- Saul vexationi demonis minus idoneus rede Q tis; ab his enim omnibus difpofitionibus dcbatur; aut certe alii ad fenfum allegori- cum confugiunt, ajuntque fpiritum malum bu: iultum dependet intelleCtio. 6. Poteft ar- o Prs Ax)* tes & Ícientias docere, non tantum ope dz- non virtute cythare , fed S. crucis , cujus Íet monis in vi(ibili forma apparentis & loquen- figura fuit illa cythara, fuiffe pulfum. o tis, fed etiam interna locutione & függeftio- XXVII. Ex hac relponfione colligitur, 1. ne intellectum illufirantis. Sicin vita 5. Nor- C Vanam effe jadtantiam magorum de potefta- berti legitur, dazmonem Idiotam fubito ícri- te demonum & fpedtrorum ejiciendorum, px? ( pture facre peritiflimum effeciffe. 7. Poreft reztiusque id Sanctis nonnullis concedi, uti movere voluntatem objecto amabili vel odi- de S. Stephano Epifcopo Dienf(i teítatur Sue- der * bili propofito, & excitare in parte fenfitiva rius in ejus vita menfe Sept. &i varias paífiones, qux , quo fünt vchemen- , Colligitur 2. falfara effe perfüafionem eo V j tiores , e€o acrius inclinant voluntatem ad rum , qui putant, poffe dzmones a Magis li- coníenfum, licet necefBtare non poflint. $. gari in phialis, fpeculis, annulis &c. (emper Ü Poteft e&afes five raptus efficere , ligando enim vel fuperior atque potentior demon. fcilicet fenfüs, ut foris fentiant , idque du- eosillic cogitadefle , &imperio fuo cotinet, ( fot plici modo fieri poteft. Primo (i tramites ob velip( fpontefua, & ex pacto fuoadfünt, ibi- que períeverant, quod przclare iadicavit 90 ftrnantur , quibus a cerebro fpiritus fcaficivi ad exteriores fenfus penetraut, uti fomnian- Henricus de Haffia in Genef. dum ait : 1pfe Iu fimulat fe captum, ut te capiat ; íe vinctum; tibus contingit. Secundo , quando eosdem di fpiritus fen(itivos ab exterioribus fenlibus ad ut te vinciat ; fe tuo imperio fübditum , ut te fibifübdat; a te inclufum, ut contra te fi- ü) interni fenfüs organa attrahit, ibique retinet, ne ad exiernorum feníüaum organa deícende:- naliter concludat; fingit fe tua arte vel ima- M VE re queant. Un4e fi nonnunquam mayi aliqui gini vel 'apidi alligatum, ut fünibus peccato- mortuos refuícitaffe , aut animam propriam rum religatum ad infernum te perducat. tü emififfe aut recipiffe pro libitu vi(i funt, de- Sauctos tamen viros demones inclufiífe cer- ge ceptio fuit diaboli , fimili modo anima ope- tis locis,velaftrinxiffe, ex hiftoriis variis pacet. p rationes impedientis. 9. Poceít fictitie ad- XXVlII. Refp. 3. P'er accidens poteft ma- t ducere animas defunctorum ; fiCitie, in- gia demones ad varia fervitia cogere, (i vide- (u quam , formando f(cilicet imagines illorum, licet magus aliquis fortiorem atque potentio- di rem habeat demonem, hinc varia magorum nam ipías animas defunctorum prob.bilius crg non pote(t oftendere ; quia Sancto:um ani- certamina exorta fünt, qualia multa a Delrio ii 1.2. q. 30. £. 1. narrantur, inter quz memora-. mz in manu Dei fünt , & illi foli obediyat; t damnatorum vero nequit diabolus educere bile eft, quod ibidem ex Joanne Dubravio P fine nutu Dei; quod ipfum etiam de purgan- de Zythone W/enceslai imperatoris mago tibus animabus dicendum eft. refert, qui magorum, quos Joannes Princeps ha XXVI. Queft- 10. Quid ma gia füperfti- Pragam fecum adduxerat, potentiffimum pu- tiofa poffit in ipfos magos ? blice ludibriaartis exhibentem , ore usque ad Refp. 1. Magianihil poteítin magos vel ca- aures dehifcente,propius accedens devoravit, codzmones, nifi ex pacto ; quando ergo dz- folis calceis,utpote lutulentis relidtis, indeque feceffum N mones fe nonnunquam a magis cogi fingunt, etens , ventrem infolita efca gra- d non coguntur , fed fponte faciunt & obtem- vem in fo f um aqua plenum exoneravit , pra- perant, ut plures irretiant, & retineantirreti- ftigiatoremque adhuc madidum fpectatori- tos. ItaDelrio l 2. q. 32. f. i. Ratio eft, quia bus re(tituit adeo derifüm, ut ceteri quoque d 157 » k nihil apparet, ratione cujus magia poflit ha- ejus focii a ludo abftinerent. ;j '* p t bere poteftatem in magos & damones; non XXIX. Quzít. 11. Quibus odis potiffi- (P in enim hoc poteft ratione naturz, quia hzc in mum magia hec ad preítigias fuas utatur? V magis eft zqualis ; in demone vero füperior; Refp. Triplici potiffimum modo . utitur f fed nec ratione alicujus rei corporez haben- magia ad varias deceptiones & praftigias ex- L d tis virtutem cogendi aut pellendi demonss, ercendas, Primus fit mutatione objecti, quod e Variis e liulus LXXXIX. Magia. d, 229 la variis modis preftat. t. Oftrenfarum rerum humum proje&ta; unguenta varia, halitus & j celeri agitatione , fübita occultatione, varia afflatus, verba, & ipíie quandoque laudes, ( €ollocatione, feparatione, vel conglutinatio- uti experientia probatum ait Delrio l. c. n. 4. l ne latente , ut faciunt circulatores Agyrta Circa que tamen inflrumenta duo notanda variis ligaminibus, globulis, fcyphulis &c. 2. funt. Primum eft, non hsc inftrumenta per la Per artem perfpe&tive, certa quadam diípofi- fe habere vim talia efficiendi ; fe ipíum da- 3 tione obje&i in ordine ad oculum videntis, monem a figno determinatum talia facere, V. £. cum linez ordine confuío ductz afpi- Secundum, figna hzec & inftrumenta non cui« cienti per foramen ; vel rotata tabula , fpe- liber nocere , fed iis tantum ,Jquiþus ipfi ma- :; ciem exhibent artificiofze alicujus picturz . 3. lefici volunt nocere. ) Cum formant fübito ex elementis , - potiffi- XXX. Quzft.2. Quotuplex fit maleficium mum aére , obje&tum , & illud fpectatoribus Refp. Triplex cormmmuniter a triplici fine affi- a offerunt. 4. Cum opponunt corpus aliquod gnari. Somnpificum Ícilicet, amatorium, & ho- mixtum, pute minerale, quod vi füa naturali l fitin cauía, ut cor ftile. Somnificum e(t, quando aliquem potio- e pus; cgi apponitur, longe ne, malo carmine, & certis ritibus foporant, ut aliud appareat. interea vel venenum infundan , velinCintulos d . Secundus modus fit mutatione aéris , quo rapiant, aut necent, vel furto quid fübtrahant, etiam varie efficere poteft magia. 1. enim im- ) vel ftupro, adulteriove contaminent ; ut plu- , pedit, nefpecies ad oculum, vel ad alium fen. rimum tamen folent fagg ad hunc finem cer- fum deferatur, v. g. quando vifui totura obje- tis luminibus uti; interdum etiam accendunt &um vel partem occultat.. 2. Si medium iin pedes, aut manus mortuorum oleo a demo- l buat qualitate, qua fpecies per medium trans- j ne priusaccepto. Amatorium maleficium eft, euntes qualificentur, ut obje&um aliter, acin quando aliquis per philtrum aliquod ad amo- fe eft;reprzlentent. Sic (i de femine afinino & rem concitatur, quod fit vel rebus in cibo po- cera fieret candela, que fola in.convivio lu- tuve datis; vel per mixturas varias herbarum, J ceret , omnes convive viderentur Onoce- metallorum, plumarum, aut aliarum partium pliali, ut docet Guiliel, Parifienfis. 3. Si me- ex animalibus defümptarum ; qux tamen dium circa ipfum objedum iufpiffetur ;- fic omnia non poffunt cogere hominem ad illici- denarius in (cutella aqua plena major videtur , tium amorem;fed ad fummum poffunt turbare & gallus gallinaceus feftucam trahens trabem humores; aut calefacere corpus, autope dz- uahere videbitur , (i medii vapores conden- monis phantafiam ita implere fpeciebusrerum fentur. Si moto aére fimul movear fpecies ; impudicarum, ut denique voluntas vincatur. hinc fit, ut navigantibus arbores moveri vi- Hoflile tandem maleficium e(t , per quod deantur. ;. Si varie conformet vel multipli damnum corpori vel animo infertur , quod cet fpecies fenfibiles, quod vel contingit ex & fit variis modiis. 1. Fafcinatione , quz nihil forma inítrumenti , uti patet in vitro Sexa- aliud eft, quam perniciofa qualitas damonum gono, vel ex collocatione varia initrumento- arte illata ob tacitum vel expreffum pactum rum , uti fit, (i plura fpecula diverfis locis hominis cum dzmone. 2. Fit variis venenis, dilponan:ur. quo mnodo narrat Viliamontius apud Delrium. ertius tandem modus fit organi muta- Veneficum quendam apud Delrium fuiffe, qui tione, quz etiam variis modis contingit. 1. damnatorum ad triremes animas emebat , Mutato litu organi; fic enim res alio ioco promittens liberationem a terra illa fervitute vel gemina videbitur. 3. Si humores agiten- pcnz, & numerans decem aureos pro illo- tur, vel perturbentur ; hinc ebriis omnia rum anima, quam chirographo proprio fan- gemina apparent ; huc etiam. revocantur guine notato dzmoni vendebant , quos ta- praíligiz , quibus magi currus foeno onuftos men ille, ne paCtum retraCtare poffent, mox cum equis comediffe vifi fünt... 3. Si impedia- veneno necabat. 3. Fit confedone imagi- tur feníatio craffiore aliquo humore obftru- num, quas malefici acubus pingunt, vel igne &is viis, ne fpiritus ad organa perveniant. Hi liquant,vel confringunt ; & (ic cercum iis. quos ergo fünt modi, quibus potiffimum magia uti- tales imagines defignabant, interitum tabe vel tur ad effe&tus fuos , quando per folum mo- alio mortis genere adferunt. Quo etiam per- tum localem , aut applicationem activorum tinent fagittz fagittariorum , qusz certis riti-. ad paffiva nihihil efficere poteft, qu& omnia bus fuperftitiofis confecrate etiam abfentes fufius videri poflunt a tangunt, faciuntque ut intra breve tempus hac de re fcribentes. pud Authores. | pafïïm moriantur. 4. Ingef(tione, velegeftione rerum $ Mu folidarum & magnarum in corpus, qualia fünt De Maleficio. clavi ferrei prelongi, offa , lapides, carbones XXX. Quzít. i. Quid fit maleficium ? &c. $. Devotione, per quam nonnunquam Refp. cum Delrio l, 3. p. 1. q. 1. illud re&te fic dzmones (ex permiflione Dei) in corpus ho- definiri. Eft magiz fpecies, qua quisque da- minis magicis paQtis & artibus,immittuntur, monis 3lteri daminum parat. Et hoc genere 6. Ligamine , per quod homo impotens ad magiz vel maxime delectatur deemon. Unde actum conjungii redditur. 7. Incendiario ma- recte Sine(ius, calamitates, inquit, mortalium leficio , quo integras nonnunquam domos convivia füunt malorum daemonum. Porro comburunt ,. imo & oj ida. " 1 inftrumenta hujus magiz potiffima funt pul- XXXITI. Quztl. 3. Cur diabolus velit opera veres quidam minuti in cibum potumve in- maleficiorum uti, cum per fe taiia damna in- Refp. Delrio l, 3. p. 1. q.8. duasob fuü; herbæ,wfcüucæ, & id genus frivola in ferre pomt ? caufas 4 e e 230 üb!iorbecæ Manualis Concionatorie tus coclorum, eclypfes, &c. pluvias tamen & caufasid fieri. Quia credit ,V-/"*hoc;pa&o fe ma- jorem Deo injuriam inferre, (i creaturis ratio- tempe(lates , & (imiles eventus probabilitee ne przditis, & baptifmo ablutis abtutatur ad tantum poteft p reedicere A ..qu-i aa cau(isn af.fu- conditoris vilipendium & irritationem. Prz- ralibus impediri poffunt. terea vero etiam fic pluribus nocet, cum ho- Refp. 4. Pofled&monem etiam certo przdie mo hominem minus adverfetur. 2. Quia qua- cere, quz velex revelatione accepit (fic olim dar non poteft, velcerte non tam commode multa de Chrifti ortu & miraculis przdixit) vel que ipfe ex aliena relatione intellexit, vel pet fe efficere, qualia funt v. g. (i rebus fácris : abutendum &c. preíens videt. Refp. . Non po ffe dasmonem ullas cogita- XXXIII. Queft. 4. Quid fit vana obfer- vantia? Refp. cum Delrtio l. 3. p. 2. q. :. eft tiones occultas, & nullo figno exteriori pro- ditas certo przdicere, licet fepe probabiliter magia fuperítitiofa, qua commodum aliquod fperatur ex re , quz nec fupernaturaliter eo idqueat, quando fcilicet phantaímatibus im- mitfis ita turbavit hominis mentem , ut non pertinet, neque naturaliter id preftare poteft. XXXIV. Quzft. s. Unde dignofci queat, potuerit facile aliud cogitare. In his tamea pe vit quid fit vana obfervantia ? Refp.ex vatiis fignis przdictionibus, ut recte notat Delrio l. c. qi, dii poffe dignofci, v. g fi ad productionem etfe- (zepe utitur fraudibus & zquivocis verbis , uti &us requiratur fides in hominem fanaturum. ufuüs eft, cum Craeío querenti, num Cyrüm Si effeCtus attribuatur magicis imaginibus, vi&turus effet. refpondit : Perdet Croefu d m figuris; figillis, charadteribus, ip(is verbis vel lyn transgreffus maxima regna. f Refp.6. Dzmonem, qua pollet celeritates: rythmo,vel contaGtui; fi quis utitur variis ora- tionibus aus fententiis facris ad Dei honorem quz in remotis regionibus geruntur, tam ce- di leriter predicere , ut diu ante predicta ab nec dire&e, nec indiredte pertinentibus. Si z omnia ex rebus occurrentibus petantur. $i fa- ignaris putentur. Sic Apollonius, cum Ephefi fs cra evangelia & (imilia cum variis circumítan effec, exclamavit interfici Domitianum ; ut Vl tiis circumferantur,v.g.ut fint cali modo,in tali prefens fpectaculo. g forma, tali materia fcripta,talibus crucibusjn: XXXVII. Queft. g. Quotuplex fit divinas fignita. Si herbz, flores & fimilia certis hebdo- tio? Reíp. Duplicem communiter affignari ; madz diebus colligantur; fi pro fugandis mor- unam, quz pacto explicito daemonis nititur 3 'Seïünck. bis offeratur Sancto alicui cera vel alia mate- alteram, quz implicito pacto fundatur, quod j m ria variis materiis v. g. crinibus egri commix- fit, quando quis quzrit cognitionem foli Deo fe&l 000 e ta &c. Similes vanz obfervantiz funt, fi per refervatam aliunde quam ex Deo, idque me- LEU defponfationis annulum meiant , ut a malefi- diis indebitis. Priorfubdividitur potiffimum 361 V99u : clo curentur, Siad capitis dolores arcendos in oraceulum feu demonomanciam. per quam collum ad porcorum lintrem applicetur. $i dainon prophetiam conatus imitari varia ora- Di ftramenbipenni dividatur, ut manuum vel di- cula dedit ex antris, flatuis & hominibus, |:! gitorum tumorces fanentur : fitempore miffz potillimum vero mulieribus; unde ort& Gal- liceng , Pythiz , Faudicg , Pythoniffz,. &c. dentes tangarncur, at dolor illorum ceffec; & plura fimilia , quz videri poffu Et manganiam, cujus plurimi funt modi: Po- nt apud D.el-j tiores autem ifti. tium l.. c. q. 44 4. 9. 4 1. Eft necromantia, pet XXXV. Queft 6. Qui du fit divinatio ? Re- quam manes ab in£eris certis ritibus elici pu- fpondet Deirio 1. 4. c. 2. q. 1. eam nihil'aliud tantur. 2. Hydromantia, qua futura ex aquis effe, quam fignificationem occultorum ex pa- divinantur. . 3. Lecanomantiam, gaftroman- &is conventriscum demone. Dicta autem cft tiam, catoptromantiam, per quam refponfa ex divinatio, quafi divinitatisimitatio ; nam dz- plevibus,ventricofis phialis aqua plenis, & in- | mon quantum potelt divinitatem smulatur, Ípe&tante puro puero, vel pregnante muliere, j unde magi ad divinationem hanc frequenter vel denique etiam ex fpeculis politis perun- facrificio,veftibus (acerdotalibus,thure accen- tur. 4. Eft da&ylomantia, quas divinatannulis fo utuntur, Quia veto ex hac definitione fatis ad certam cceli pofituram conftru&is vel in- patet, divinationem hanc non poffe ulterius cantatis, & füper trípodem ad certa verba mo-. C tis. 5. Ariolatio, qua arioli circaarasidolorum progredi, quam cognitio dzmonis. pcrtin- at , ideo. nefarias preces emittunt , & funefta facrificia offerunt, iisque celebritatibus dzemonurri re- XXXVL Quzft 7 ; Qnd ; vel quantum damon vel magi predicere poffit ? fponía accipiunt. Qui modus divinationis plu- Refp. 1. Dzmonem non poffe certo prz- rimas alias fpecies pro diverfirate rerum, quas dicere ea, quz fünt omnino libere fütura , ad divinandum hi facerdotes adhibebant, con- qualia funt. auz dependent.a voluntate Dei, tinent. 6. Eft lortilegium, per quod ex lortibus velarbitrio hominum , vel quz nullam adhu futura indagantur. 7. Eft conjectatio, qusg c Gl éssL babent.determinatam caufam. ? L] ex aíflris , elementis , manuum & vultus li- Refp. 3. Ex iftis,qugecerto non novi t, pdfï';'-: neamentis, fomniis fimilibus futura indagats l dzmonem multa probabilitertantum, & con- qua& tamen conjectatio eatenus tantum elt il- licita, quatenus cancellos Philofophiz natu- í je&turam faciendo predicere, cum propter ex- perientiam diuturná, tum propter ingenii acu- ralis egreditur ; alioqui enim licita eft, & de TR:'S' 3. fa&ctopracticatur, unde regulz rufticorüm de l men, propter congnitionem naturalium facul- tatum, & temperamentorum humanorum. pluviis,tempeftatibus &c. íuntexorte. Plura 2- Tlm. Refp. 3. Pofle demonum certo pradicere, de poftremis his magiz illicite fpeciebus apud Delrium l. c. & alios videri poffunt. V- 54. f que a caufis neceffariis pendent, ut funt mo- ( r TITL[-. e P2 à Titulus. XC. - Mahjüetädo.*' 231 t (v FUNOR SONNORNOROR IOR NOR IOR NOSNOS ONOHEOREORNORNORNOR NONNODNS R UR od 9 dh m ) el A INSUETUDO. d g- E 'Io -1V. Obigie: vos ego vin&us in Domi- Eph. 4 no, ut digne ambuletis vocatione, qua vo- V. P. ( cati eftis | QUOAD ESSENTIAM. - tudine, , cum omni bumilitate & manfue- Definitia. od V. Declina pauperi fine triftitia aurem Ecdl d. m i I. tuam, & redde debitum tuum, & refponde v. g. C De virt, & Anfüeiudq eft virtus, qua iram ad- illi pacifice in manfüetudine. t vit. divif. verfüs eos, qui nos injuria afficere M videntur, comprimimus, & mode- Utilitas, v ramur. Seu, ut Ariftoteles definit, terram., - VI. Beati mites, quoniam ipfi poffidebunt Matth, 4 H : eft virtus animofz partis, qua przditi egre Ó moventur ád iram. Hinc $. Ambrofius, qui . VIL. Refponfio mollis frángit iram, fermo durus füícitat furorem. Prov.' P 5; V. I InPíal.36. funt manfueti, ait, nifi quos nullus ftimulus b diffenfionis exagitat, non ira perturbat, non - VIII. Ipfe delu 3 det illufores, & manfíueris Prov. s. j fzvitia exafperat, non rabies crudelitatis in- dabit gratiam. V. 34* it flammat? Differt a clementia; quia hzc eft IX, Melius eft hdmiliari cum mitibus, Prov. 16, V. 19. virtus inclinans ad lenitatem in posna exi- quam fpolia dividere cum füperbis. ]. genda. X. Humilium & manfüetorum femper ti- Judith. g, bi placuit deprecatio. V. 10, Divifio. XI. Propter veritatem & manfucltudivnïem, Df44.v.6 g,',,u;,cg, II. Dividi poteft in eam, quam ergai Deum & juftitiam : & deducet te mirabiliter dex- in them s. eXercemus , quatenus ejus judicia benigno tera tua. feft, OO. animo fuftinemus, juxta illud Pfalmiftz : Su- XII. Sufcipiens manfüetos Dominus, hu. Píal, 146 8S. Pfal. (tinentes autem Dominum ipfi hzredicabunt 315. -9* terram. Et eam, quam ergo botnines tenemus, milians autem peccatores usque ad terram. ": - XIII. Sapientia & diíciplina timor. Do- Eccl. x. dum vel taciturnitate, vel placida refponfio- mini, & quod beneplacitum efl illi, fides & Y* 35 ;:ä ne vel malorum illatorum humili tolerantia, manfíuetudo. - à ||s " eorum improbitanem—fupcrare contendimus. Dignitas, i L:tus. XIV. Beneplacitum eft Domino in popu. Pfal, 149. -. l. A&us præciþui funt. lofüo, & exaltavit manfuetos in falutem. V. 4.0 .. 1. Ubi ab alio ad iram concitati fümus, filentium tenere. d XV. Sedes ducum füperborum deftruxit, Eccl. 1o. Deus, & (edere fecit mites pro eis. vo 17. H 2. Iram interius cohib XVI. Fili, in manfuetudine opera tua per. Eccl. s. lr frenare. ere, & aptis medi?s« / . Cor no fïqæ, & füper hominum gloxriam diligeris. "Vetih (trum ad ferenitatem & tranquil- ls litatem inducere, & tandem ip(um inter in- " —— Sucunditas. jurias pacare. XViI. Difc itc/a 'me, quia mitis fum"', &Matth.x s 4. Injuria nos afficientibus blandis verbis humilis corde, & i l.' bus vefítris. j nvenietis requiem anima- V« 29. . & molli fermone refpondere. . $. Injuriantibus beneficia repen derä, par- XVIII. Manfüeti aurem hzreditabunt rer- Píal 36. no malum. cerey & pro illis orare, ficque vincere in bo- ram, &'dcle&abunïtu: in multi;udinc-pacig. v a. 1 6. Injuriam oblivifci. $. III. ,:-. EX SS. PA TRIBUS' ET DO " ; 50 lï. CTORIBUS. .- P : j EX S. SCRIPTURA. Qualitas. ! Qualiias. L Mci femper fit inore; per ora mittamusS Chryf, cal.ö-v- l. I' ratres , fi przoccupatus fuerit homo in . hihil, ni(i mellitum, nihil afperum, ni- aliquo deli&to, vos; qui fpirituales eftis, hil amarum, fed omnia czlis digna. . hujusmodi inftruite in fpiritu lenitatis, con- II. Rogat difciplinz rigor manfüetudinem, s. Greg. :5* * fiderans teipfüm, ne & tu tenteris. & maníetudo ornet rigorem: & fic alterum 19. mor, Titl 3. 8. II. Admone illos, non litigiofos effe, fed commendetur ab altero, ut nec rigor fit ri- modeftos , omnem oftendentes manfíuecudi- gidus, nec manfíuüetudo diffoluta. E s nem ad homines. ^ lII. Ne dixeris : eft improbus,nec ferre pof- S, Chryf; 3. Tim, III. Servum Domini non oportet litigare, fum, tunc enim maxime attendenda eft man- füper Pfal, V« 245 fed manfüetum effe ad omnss; docibilem; pa- fuetudo, cum res nobis eft cum fzvis & agre- 119 ^ tientcm.- ftibus hominibus, quando cum his;qui funt ab huma- 9 9 Jibietbea -Manualit - Cotcióhatorid 232 y humanitate & manfüetudine longe alieniffi- conciliat Domino fat,niliares, ut quod illum t mi, cunc ejus virtus oftenditur. vident tranquillum fe offerre, & manfuetudi- ] S. Gregor, IV. Convitiis (homo manfüetus) lacerabi» ne jucundum; nam & talem majoris faciunt, li habentque pro patre, & non pro Domino Nazianz, tur? vincet, convicia non regerendo ; Perfe- or.6, Max- cutionibus affligetur? fübftinebit. Maledidlis gratus & amabilis eft videntibus, gratus itern &on di profcindetur? exhortabitur; Calumniis agi- & his, quibus tantum nomine notus eft. Ne- fj ub tabitur? orabit. Probris impelletur? Chti- ue facile ullum invenies,qui audiens laudari fti focietate honorabitur : Percutietur in dex- hominem manfuetum,illum videre & ofculari nis tram maxillam? prebebit & alteram,imo ter- non defideret, & non.habeat in aliqua lucri s Cf tiam, fi habebit. parte, ejus amicitia diu poffe frui, V. Malum hominem tacendo, & locum XVIII. Non habet in eo locum pruina vi- S. Valer. hn & a $, Chryf, puid & gd ho. sg. indando, melius vincis , quam refpondendo tiorum, qui calcatis odiis integrum charitatis 3P- Manf. i (s &dat, cuftodit affectum. tr. 3 [] dif& excitatur. quia malitia non inftruitur fermoniþus, fed B. n XVIII. Qui & contumeliis,& injuria altior S.1fid, P. INece[ftas, eft,-is & hic ab omnibus immortalibus coro- luf. 1. 4. tl nabitur encomiis, quod non modo ho(tem, i $*« fo Lz&ant. VI. Jam ex hoc ipfo boni viri nomen amit- ep. £có6, [ Firm. c,7. tat, neceffe eft, (i nocebit: non minus enim fed animos, iramque fuam füperaverit, & in altera vita ideo maxima obtinebit premia. : li. de off. m3]i eft; referre injuriam, quam inferre. s- B:ml il $, Franc. VII. Multi funt, qui pertedionem & fan- XIX. Demones, ubi viderint quempiams. Climac. -Seraph. &itatem in aCtibus mortificationis corporalis vel contumelia affe&tum, vel ignominia nota- gr. 9. ü 9p:1.€-14, conftituunt, non intelligentes, quanto majus tum, vel damno aliquo mulc&tatum, vel quod- T^ fic lacrum in tolerantia injuriarum: Multi cunque aliud damnum perpeffum non affli- gi, quod aliquid mali faftinuerit, fed quod il- pg U íunt, qui orationibus :& officiis infiftentes; ho j o multas ab(tinentias & affliCtiones in fuis cor- lud ipfum generofz & fortiter pertulerit hujus al poribus faciant, fed de folo uno verbo, quod vim & conatum magnopere pertimefcunc.; b viderint injuriam effe, fcandalizantur ftatim Dignitas. & conturbantur. Hi non fünt vere pauperes p -XX. Qualis quisque apud fe lateat; con- S. Gregos, fpiritu, quia qui vere pauper eft fpiritu, fe tumelia illata probat. la. diak ipfüm odit, & alios diligit, qui ipfum percu- ]IIW- tiupnt in maxillam. V XXI. Infinita vircus eft, odia viciffe bene. C 5- ficiis, nam ille inter ceteros palmam perfecte S. Valeria. | S.Chry, — VIII. Multz fünt virtutes,; inqui;k ille, que nus hom.o to.5. 546 chriftianum virum bene decent, maxime au- virtutis obtinet, qui ad vicem veneni pocula ,de bono V nl dulci melle componit. pacise - dongf, tem omnium manfuetudo ; nam eos folos, Ín Ga j qui hac confpicui fünt, Dei imitatores Chri- XXII. Felix ille, qui quotidie Dei cauía $ Climac. ftus nominat, proinde congruum eft. t quan- convitiis agitatus & contemptus , violenter grad. 4. n feipfum per patientiam vincit; Nz ille cum 52. ï do quis contumcelia nos afficit, füftineamus $ phrem maníuete, confiderantes, quo martyribus tripudiabit, & inter Angelos li- . res humilitas facit. d Dei imitato- ber, ut Angelus incedet. TE Vitt. $. Gregor. IX. Dum foris invi&ti effe cupi il'iUS, intus .XXIII. Quale fpedaculum, quam gi'avc & S.Bafil.or. VAmbrin ho. 27. li praviter ferimur, & dum parva foris defendi- admirandum, ac íane nonnihil etiam ipfam 9. de íza. Mf humanam naturam exíuüperans, hominem i Eyang. mus, intus amittimus maxima, quia dum rem / diligimus temporalem, veram amittimus di- multis conviciis jaCtatum, & qui etiam vul- ; le&rionem., nus in facie accepit, quique alia fexcenta per- VCf s.uiel'. fü' X. Nihil eft focdius preceptore furiofo, qui peffus eft, qug & verbis & re ipía ad extre- per epift. cum debeat effe man(uetus & humilisad om- mam infamiam tendunt, non ira incendi, nec p Manfi l: ha die, ad Tom- pes ex diverfo torvo vultu, rugata fronte tre- ultionem parare, fed maníuetum pro eo, qui 64 mentibus labiis, effrenatis fuperciliis, facie ine fibi injurias intulit, preces fundere. Hl hom' ter pallorem -& ruborem variata, clamorem XXIV. Quid divinz tanquillitati tam pro- B. Elredus 880'3!1 M"w perítrepitat, & errantes non tam a bono retra- ximum quam jllatis contumeliis non nocere, in fpe.car. t hit, quam ad maium fuz fzvitia precipitat. nullo fupplicio, nullave perfecutione terreri, ^ ?: l (:— Utilitas. unam menris & in profperis, & in adverfis ha- bere conítantiam , inimicum, & amicum eo- - S.Leof.5. . XI. Nihil arduum eft humilibus, nihil afpe- dem oculo intueri.. ^ sovikf. in Epiph. ram mitibus. - XXV. Mirabile, promiffum Salvatoris quoS. Chry& - hut d | S.Ambrof, XII. Ideo Sauli in millibüs, Davidi in de- gratiam maní»etis promifit ; an iis nihil dabic fuper inPf 43 cem millibus (intellige, fic gratulatio) quia gratiz, qui jejuniis, qui caftimonia, qui elee. Prov. 3. durus in paucis; manfuetus in pluribus, mofynis. qui virtutibus aliis fuo conditore fe S.Chryfol. XIII. Quid eft, quod pofteaquam terribi- commendarint? imo vero dabit, fed mites - . v lis Deus mitiffimi Paftoris clegit officium, Pa- erunt primi, qui optimam partem, qui totos ftoris perfonam induit? ut ferocientes reges principatus auferent in przemium. ad ovium duceret ac redderet lenitatem, S. Ambrof. XXVI. Rex David quam mitis , quams,Amhroni P 0 - — P 0 m 7029 XIV. Manífuetus homo, cordis eft medicus. blandis humilis fpiritu , fedulus corde, fa- in Pfal,. adVercell, XV. Beatus, qui feveritatem & manfuetu- cilis affatu, fortis in przlio, manfuetus in !3 Epifc, Jbid. dinem tenet, ut altéro difciplina fervetur, al- imperio, patiens in convitio, ferre magis tero inpocentia non opprimatur. promptus , quam referre injurias ; ideo S. Chryf, : XVI. Mitis reverendus Pater puerís, & ob- hom. de tam charus erat omnibus, ut juvenis ad re» IT fervandus Deminus eft fervis. Nihil enim ita gnum invitus peteretur, & refiftens coge- Wufä L] retur: L À lus XC. Maufuetade, — lg 133 üdj. tetür: fenex,une pralio intereffet, a füis roga- ad 'bonum, convertic. Qui bene eft in pace, Wt retur, quod mallent omnes pro ipío pericli- de nullo füfpicatur. pino tari, quam illum pro emnibus; itaque paren- - 1. Non eftmagnum cum 4bonis & manfue- rpid, $. s. tes eum filiis, filii parentibus przferebant. tis converíari, hoc enim omnibus naturaliter lm Ne. $, Chryf. . XXVILSufcipiens manfüetosDorninus: non placet; unusquisque libenter pacem habety & dari fuper P. dixit,opem ferens manfíuetis, fed quod eft lon- Íecum fentientes magis diligit; fed cum duris 146. ge majus, /u/cipiens. lari uid autem eft,füfcipiens? & perverfis, aut inditciplinatis, aut nobis con- cri recreans,fovens,baju x ans,& velut materin ul- trariantibus pacifice poffe vivere, magna gra. nis geftans, hoc audiant man(üeti,& lztentur. $. Chtyf. tia eft, & laudabile nimis virilequ-e-'iä&uqxf' $ l Vi' s. Vller. hom. de XAXVIIIL. Non perinde miror Moyfen, quod l i g' i V,u' '..:. .xl i a faxo prarupto fontes eliciet aquarum, ut Ats!p. Mpf David & admiror Davidem ,. quod ex oculis lapideis ,EiEMPL A CAT HO L*.I*æ.ö 136 dfv Saul. "n (Saulis) fontes eduxerit lachrymarum (puta EXTERNA. $, D manfíuetudine füa. hriftus adhuc Puerulus adeo mitis -ei'—atAB.a.rri"us in o $.Chryt. XXIX. Tantum eft man(üuetudinis robmt I.C hf ] g, & füavis, ut a Judzis füavitas appella- folit. Hag. ToN A hom, 33: folà hzc virtus fufficiat, fe colentem diligene retur, & ideo illi ad fe mutuo dicerent : eamus f 30 Lm ter ineffabilibus laudibus efferre, imo omni ad faavitatem, ut hilares fiamus. Poftea grane hominum generi preferre. dior fa&tus,cum malediceretur,non maledice- 1. Pet, a, an $ Clingr, $. Bafil, in XXX. Maxima omnium virtu tum manfu&'-' bat: cum pateretur, non comminabatür: tra» V. 25. Ui« (1.9. Pf. 33. tudo, eoque in beatitudinum numerum relas Id« ta eit, " " debatjautem judicanti fe injuíte.. Ec tanquam Ifais 53 agnus coram tondente fe obmutuit, & non apee V- 7- : $. Chryf. XXXL H« c omni claricudine & gloria cbn,- ruitos fuum. Hinc merito fe in exemplum hue ll in gen. ducibilior. Quid enim beatius, quam intefti- jus virtutis propofuit dicens: difcitea me,quia Ju$ hom. 34« no liberari bello: Sicütneque miferabilius eft mitis fum & humilis corde. Sed & S. Bernard. J aliquid civitate, quz licet pref(idiis & muris de eo dixit: Dulcis eft Jefus in voce, dulcis in bene fit munita, intus tamen cives m ^ ovgaa facie, dulcis in nomine, & dulcis in opere. pro-ditorcs.h .II. De B. Virgine S. Bonaventura fcribit: jn fpeculo D«5 Grtgo, ucunditas. Maria manfuetitima fuit per patientiffimam c. . ha, di Mreumectemicecerzmrmeng us i XXXII. Manfü eto homini totus mu odl Janfon. lenitatem: gladius quidem cor ejus pertran- e ^s -— atria eft, tot fiit, fed per odium non occidit, nec per impa- , Vil locis reperit amantes. que locis habet fundum, quot & * tientiam vulneravit. Hinc S. Bernardus, re- hüs hom, S. 4. fuper la d& bono $.Chry. — XXXIII. Nihil animum ita in tranquiiliti- volve, inquit, fcripturz feriem, & (i quid in uilff, pacis, hom.36. te & quicte effe facitjut manfuetudo & mode- Maria afperum repereris, de cetero eam fu- 145 Climut, in Gem "ftia, Illaanimam noftram quafi in portu con- fpectam habeas. Ft eccleíia canit: Virgo fin- WACUTWO ftituit, & omnis quietis ac recreationis nobis gularis, inter omnes mitis. Imo Chriítus ipfe L. 1. rev, occafio eft, 5. Brigitte revelavit, inter caufas, ob quas C- 51. 1.1159, $.Ephrem XXXIV. Beatus ac vere fclicifïïmüs vir i, Mater fua fuper omnes Angelorum cho ros virt. de vit. & jlle eft, qui manfüetus eft. exaltata eft, fuiffe ejus lenitatem. XXXV. Mcrito terram po ffident,in uibuks ll[. De Moyfe teftatur ipíe Deus inS. Scri- Mum. 13. & SBafl.ot, $. Ambïuln TI3 Píal. 36. Deus ipfe requiefcit, ficut divino per Ifaiam tura, quod fuerit mitiffimus füper omnes v. 3- . refultavit oraculo dicens: füpra quem re- h omines, qui morabantur in terra. Hinc quiefcam, nifi füpram humilem, & & trementem ad verba mea? quic;um, cundem propter hanc virtutem, Dei appari« tione & alloquio dignum effzctum, S. Dio- , S. Chryf. XXXVI. Qui pepercerit, & aequo animo tue nyfius Areopagita teítatur. SY ap. Manfi Jerit, ! h.36. difc. lgtabitur poft hzc,& deliciis perfruetur, IV. David adeo maníetus erat, ut han-(.: Pál. I81, l 6. n. T. premia injuriarum oblivionis a Deo fperans. virtutem potiflimum pro.motivo ad exau- v. 1. Id. hom. XXXVH. Vellem poffe oftendere qualis diendas preces allegaret: Memento, Domi- , B. Elredu g5in Mar, fit; qui vituperat, & qualis, qui philofopha- ne, David, & omnis manfüetudinis ejus.; infpta a n tur, & nudum utriusque animum in medium V,S.Martinum nemo unquam iratum,nemo Sulpitius ducere. Videres alterum pelago fluCtibus ex- ;C:]- j ————M——————Ó————— Á URRERNEEEENERN RRRRCRENCSEEEEEEREIERRERERENSERES moerentem vidit, fed unus idemque femper in vita, J agitato fimilem efIe, alrerum vero tranquillo cxlettem quodammodo latitiam przfefereus. ortui & quiefcenti. vultu, extrà naturam hominis videbarur. J Sa vakl'. XXXVIII. Beatos illos judico, qui verba . VI, Florentius Carduen(is Epifcopus adeo s Pauling; $, Chf hom.cit, labiorum füorum tacito ore cuftodiunt, & me- manfíuetus erat, ut de eo S. Paulinus dixerit: in ep, 23. ^mores cceleftium mandatorum, alienz vocis procul dubio per manfuetudinem ovis, & füpt Frov j contumceliam non requirunt; ceffant enim agni innocentiam, paílor effe meruifti. odia, ubi non reputatur injuria, nec habet ul- VII. De Theophilo Alexandrino ,dicebat s, Hierog, lam virtutem iracundia, fi defit unius in con- S. Hieronymus: blanditis ut Pater, erudis epitt, 62. E 1 tentione perfona,ita duplex patientiam manet ut Magilter , inítituis ut Pontifex, Vi&oria, hominem viciffe proprios animo- VIHI. Theobaldus rex de fe dicebat: mu Cafíod. gAntit rum motus; -& temperafíe motus alienos, tavimus cum dignitate propofitum, & fi an- 3. n.a1. 5. IV. tea diftride defendimus, nunc clementer 1 Pfdl omnia mitigamus. 3 [310 LO DEI MITATIONE EX LIBEL IX.Duo monachi,cum vir quidá (an&tus eos Rufinus CHRISTI. explorare volens, baculo omnia olera eonfre- 1.3. n.a . | Lib.2,6,3. l. o pacificus magis prodeft, quam do- giffet,nihil dixerunt,nec triftem vultum often- Hes us. Bonus acificus homo . $1 $i omnia derunt, fed cellulam ingreffi vefpertinas ora- R'. P. Lobn. Bibl. Man. Tom. 1. G tiones e e 234 JBiblobbecse Manualis ,Conäonatoriæ OoRm' ]' tiones compleverunt, & dixerunt; f przci- legiflet, fuper vindicta de ipfo affumenda per " dpb n ra pis, Domini, ibimus, ut eum, qui remanfit, petitionis denegationem , aut alias quodatne 51!' caulem coquentes guftemus ; modo tentatus,ipfam projecit ad terram pedi« be eft'ut cibum füumamus. ? & coramidlin busque conculcavit ;: quam demum jam füe gäi Henr, En- X. Joanna Portugalliz prin mit, & ferio primo (imillime fecit, & ea po- 10 gelgrav inreligionem intravit, in eo corio, quo colus ftremo reaffumpta, (ibi ipfi loquendo audien- fet Dom.20. obligatur; infcribi fecit hec verba: Difcite a tibus tamen aliquibus Ífuüis cubiculariis ibi du poft Pent. me, quia mitis fum, & humilis corde: aftantibus, dixit: Vade diabole, quia hodie pit S. Hier. — , XI. S. Paula, (iquando procacior fuiffet ini- facere non poteris, quod me vindicem de Üi epift. 25. micus, ad Eu & usque ad verborum jurgia profiliif- quocunque ; & hoc dicto fupplicationem pra- !bid& 6Xo 6' ftoch. * - fet, illud Pfalterii decantabat: Cur confifte- di&tam illico; ut petebatur, fignavit. Hine Ni ret peccator adverfum me, obmutui, & hu- non immerito Pecrarcha de eó cecinit * de nlï miliatus fum, & filui a bonis. - * €Nullimajor incít.clementia, nomen ab i r Beyerl. in i; j pfis Xil. Ladislaus Ungariz rex viGtoriz pot dignum rebus habert. * gl fet OO. tus de hofle, dum militem adhuc fzvirein vi- ^XXVI.DeS.Ludwinz virginis admi Libih h in Vita c I, 4 $5. them. &os videret, receptui cecinit, & exclamavit: tollerandis injuriis leticia & exultatione,hifto- gi parcite, milites, hamano fanguini, capite po- ria vite ejus italoquitur: venit aliquando ad n tius fugientem mültitudinem & D D ei po'pql-umv Lydwinarn, magnz fanGitatis virginem, mu- A d j multiplicate. lier quzdam tremens & furens,innumeris eam d Vita. PP. XlIiL . San& us quidam enex exagitatus ab injuriis, contumeliis,& conviciis profcindens,; » & Caflia- Alexandrin. cum rogaretur ab illissecquznam ut poffet ejus commovere animum, fed cum & nuse miracula Chriftus feciffet ? refpondit: hoc rátione nibil pro£ceret, in faciem mitiffimz 'aye. Lis maxime, quod ego convitiis & injuriis veftris virginis focdiffime exfpuit. At vero néc ficcam laceffitus ad indignatiónem non movear. gn quidquam permoveri fentiens, clamoribus & Cranzius L XIV. Otto Magnus Imperator, cum teta imaledi&tis, tanquam vim pafla, vicinos conci- l.9. c. 13. prope in ejus perniciem Europa, & inter alios Hl tare coépit; fedS, Virgo in patiéntia animam etiam Hearicus frater ejus confpiraffet ,' fed offidens, adeo manfit immota, ut mirarentur - plurimis tandem praliis victus, comitantibus univerfi. Maleficiüm vero bencficio compen- I aliquot Epifcopis ad geriua procidens, veniam fare volens, clam ei munufculum transmifit, peteret,refpondit: equidem venia dignus non Y dicebatque füis; illis ego debere me íateor, es,atcamen non quid tua mereantur fa&a, fed ui viam mandatorum Dci, quorum plenitu. Ya t. . quid fratrem & regem deceat, fpe&tabo, fic- do dilectio eft , me currere impellunt. que eundem amplexus, Lotharingiz primum XVII, S. Comes Elzearius a conjunge füa rloras ex- aliquot civitatibus p refecit, poftea *v;-ro Ome aliquando interrogatus , qualiter omnes fibi empl. tit. nino dücem Havariz creavit. factas injurias, easque plurimas, pacato fem- 32- $. 4- Raynald. XV. Ín Annaliibus Ecclefiafticis i h laudem b per, ferenoque animo füpportare poflet: mox « sn. 1357. Clementis VI. qui ficut nomine, ita & re cle- quzrenti fapientiffime fatisfecit, prouc ex fc- n. 22. mens fuit, fcribitur, quód die quadam ftrenue f Maníi tr quentibus totius rei gefte verbis colligitur: f contra femetipfüm pugnans fe vicerit : effi- fedate vuituque placido & jucundo, admirans 36 difc 5« ciendo, at non irafcendo injuriantibus, vir- Q n.9, tam in(gnem, tamque invictam in illo pa- f tus cjus ranto magis elucelceret; priusquam tientiam,utque eo certius periculum faceret, vero factum Annales recenfeant, hoc de illo & intrá conclave ita ait ad eum: Qnid hominis à encomium przirittunt, non invenitur contra es tu Eizeari, qui nunquam erga illos, qui te aliquem , quantumcunque inimicus (ibi aut injuria afficiunt ; commoveris? videris elle contrariusextüterit, aliquam ultione'n exer- trunci inftar, aut ftatuz nihil fentientis, & ta- f cuiffe,aut expetiiffe vindidtam ; id quod magis men patibilis : Aut fortaffe vel nc(cis, vel noa perípicua ex facti hiftoria elucefcet,quod tale potes irafci? & quid, obfecro, officeret malis fuit. Dum eaim inftatu privato degeret,peffi- qui interdum injufte te lzedunt, ) 6 te quan- mis a certo quodam homine in propria perfo- à doque illis iratum oftenderes? ad hxc homo na affectus fuerat injuriis ; poftquam vero jam ü leniffimus refpondit: Ecquid vero, Dalphina, . longo tempore ad füblimem Papatus dignita- prodeft irafci? nihil profc&to; attamen expli- à tem evectus fuiffet, injuriator credens Cle- cabo tibi arcanum peQtoris mei. Noveris, mentem nimia arduorum negotiorum mole me interdum fentire aliquam in anitna adver- It obrutum, vel injuriarum fa&tarum non poffe fus infeftantes me indignationem, fed illico recordari , vel illum minime agniturum effe, me converro ad mctítandas injurias Chrifto -quandam ei porrexit fupplicam, in qua pro illatas; eumque imitari cupiens, dico mihi emetipfío eximium quendam pofcebat favo- ipfi: Etiamfi famuli tui barbam tibi convelle- rem ; . Clemens libellum füpplicem magna rent, & colaphos tibi infringerent, nihil effet quidem cum benevolentia, quoad exterio- ad Dominum tuum, t rem apparentiam, in manus proprías accepta- qui majora perpeffus eft. | Certumque habeas, me nunquam ceffare ab vit, veruntamen interius fe ad precedentium injuriis Salvatoris mei commemorandis, do- injuriarum vindictam per petitionis repulfam necanimus meus plane fit tranquillatus; atque fumeadam ftimulari fenfit, & tamen femet- hunc fateor me habere a Deo peculiarem gra- ipfum gloriofe fuperavit; En tibi ipfiffima tiam. Ut eos,qui mihiinjuriofi fünt, vel gque, j hiftoriz verba: qui licet fapplicationem hu- ut ante,vel plus etiam amem,& pro eis fpecia- jusmodi benigne in manu propria recepit, liter orem, agnofcamque, & confitear,mema- tamen in fuo fecreto exiftens, dum eam per- ä; joribus & atrocioribus injuriis d ignum effe. e — XVIIL In 1 $ - *Titulus XC. | Manfäætuäa. ET r Jo.f.ho.l. . XVIII. In Pio V. ïncrcdibilis fuit leniffimi matri inutile non fit, illi fïlïum donb, juffitque j di 7. cáp. $. animi clementia, qui damnatum maje(tatis C l. folvi, ac vivere. In fua inauguratiene, dum Henr. En- reum, quod in eum probrofum vulgaffet li- quis pertica multitudinem compe(cere volens, gelgrav in fü. ( bellum, ad fe juffit adduci, aperuitque interro- tres criftallinas lampades confregiffet, ita ucDom. 20. gando viam, ut parcere poflct, Hsc tu certe oleum in regis ac reginz veftes defluxiffec, Poft Penz, in. non in Pontificem Chrifti Domini Vicarium, nihil aliud dixit, quam fereno vulta hzc ver- i fed in fratrem Michaélem Gislerium dixiíli ; ba: hinc fe augurium capere, quod (üb fe if Ita fa&tum effe aunuentem, dimitti juífit ; mo- unctio pacis & abundantia rerum futura effet. de nitum, abílineretexinde lingua,ne maiedicen- XX. Manfuetitlimi virum ingenii füiffe tra- To, Rho, L; d di libidine vite compendium faceret. dunt Julianum Czfarinum Cardinalem,cujus- 7. c. g. ex i Ybid, ex, 6. XIX. De Alberto Bojarix Duce fic fcribit modi utraque & divina, & humana fingere po- 12« Joannes Rho : Rarum nunc aliquid, ('& cui tuit fapientia. Mulam, qua Cardinalis fublimis Íis nihil majus , aut par viderit olim , aut certe vehi folebat, a pueri negligentia amiffam nun- prodiderit antiquitas, & in quo magnifice fe tiàverant familiares, Julianus accitum homi- circumfpiciant clementia, & manfuetudo) de nem de ea re interrogat ; & ille contumacius, 04 Alberto narrabimus, novum nimirum pocne quam Domino decuit, refpondebat. Siluitdiu àd genus in homines , nobiles illos quidem , fed Cardinalis , atque ad amicos converíüs, vos i majeftatis compertos, damnatosque, hos con- vero inquit, nolite, quzío, admirari, me arro- m jurationis reos , habitique apud exteros dele- gantiam & contumaciam hominis non catti- !3, Gus, ut civili bello omnia turbarent , quam gaffes Verebar enim, ne quid ire jam acrius fe ipíe absque tumultu in poteftatem redegflet , incitanti liceret; itaque dandum ípatium ra- "2 & occidere poffet, fatis habuit, annulorum tioni fuit, utintegrum in adminiílras pertur-- gemmas , quibus conjurationis tabulas ob(i- bationes imperium recuperaret, ne, dum alios L gnaverant,fuper incudem frangere, illosque fi- berremus. caftigemus, ipfia j mul comperti fceleris, fimul fuze manfuetudi- - Utilitas. XXII. Battholomeum Martinium, ord inis Ib.ï ex, g ul nis admonere. Ac,ne aliquid de hujus veniz r laudeultrix olim fama ; vindice apud pofteros Minimorum, libere pro concione quondam lo- ]]a memoria, decerperet , reorum nomina hifto- quutum Cabre Marchio, qui füa vitia, idque rix vetuitinferri ; nam vel in ipfa nomina fz- fuo in oppido ab homine femipasgano denota- ly 4 vire, pars quzdam videtur effe crude'itatis. tà, indigniffime ferebat, ad eum irarum ple- d ï*ml ex. g. ". XX. Domeflica Philippi ll. Hiípaniarum nus cum adiiffet, omni contumeliarum gene- regis manfuetudo, cum incredibili gravitate re profcidit, addiditque minas peratroces, il- conjuncta; mores illius reddidit admirabiles. lud fepius ingeminans, nunquid me noíti ? l lo t Dienpl, tt Nihil tam przepofterum accidebat, ut excan- cui Martinius: Ego vero te noffe, mihi perho- defceret,infra regium faftigiumiram etiam ar- norificum effe duco, virum fcilicet nobiliffi- ]j 9 p bitratus. Vigilaveratad inultam noGtem , li- mum. Quidni enim, quum ego agricole ex D:X ROm DEETLL s DURSTUAUTONHE terasque ad Pontificem de gravifIimis chri- pago Marmegio filius fim? ego mortalium i ftianz reipublicz negotiis dederat, quam ab- plane ultimus, ac deterrimus ; totque addidit " folutam epiftolam aulico ab epiftolis aedit, ut in eam fententiam, ut molliffima refponfione D5 complicatam, obfignatamque figillo infcribe: refrigeratus homo periracundus, lachrymis js ret; ille femi(omnis epiftolam recentem ab obortis iram omnem extingueret, ac fibi pla- " ; atramento pulveraturos, haud fatis attentus ne redditus domum «reverteret, H XXHI. Annales Francilcanorum de fratre Wading. ((* atrataentarium invertit,totamque corrumpit ; examinaverat hominem cafus inopinus , qui Junipero tractantes , referunt , quoliter hican. 121o. i multis aliquando impetitus contumeliis , ve-T* 33* ferena fronte Philippus, huc inquit, aliam chartam , iterumque fcribere orfus epiftolam, ftimentum extenderit dicens : Amice; proji- X cias huc liberaliter , imple gremium iftud la- l de integro compofuit. Progreflurus in publi- 1 cum, leviores.ocreas, pro «tatis tore, üt in- pidibus pretiofis, imple , ne timcas. [ dueret, aílederat, quum una induta, alia diu- — XXIV. S. Lidivina virgo , prout in vitaSur.in vit. 0 tifIime fuit querenda, neque tamen unquam ejus legitur , poftquam poít triginta o&to an- , adminiflris iratus eft , aut afperiori verbo nos continuam , eamque graviffimam tole- ls quemquam lefit. Sexcenta hujusmodi nar- raffet infirmitatem, tandem Martyrii defide- IS, rantur, regiz argumenta manfüetudinis, qua rio exardefcens , in extaíin rapta fuit, ubi ! tanto regibus magis effe debet commendata, coronam inzílimabilis valoris pretiofam vi* quanto ira illis gravior, & fubita, atque au- dit; cujus necdum terminatus erat circulus ; ( ftera verborum mortis füulmina plerisque fem- cum igitur eam (ibi in ccelis przparari audi- i erfuerunt, Sed clementia neício quid gran- * rct, facileque caufam , cur nondum finita dius fpirat. — Toleti regio € o rediencem pala- effet, intelligeret a. coclefti fponfo füo pos. — Qs 2! tio, equo vectum , füpplex tzmina, cujus fi- nas paffionesque fibi inferri petiit, usquedum dictus perficeretur circulus. Sed quas pu- l lium quzfitores rerum capitalium damnave- l rant, interpellare auía, clemenciz illius fru- tatis ejusdem fuiffe gemmas ? DEUS pott aliquantulum. temporis milites ei immifit s s Gum coepit ; fuübftitit enim Philippus, advo- 6 catisque judicibus de caufa necis cognovit, & ab illis per injurias , improperia , alias- ]» ac jure damnatum videri adolefcentem pro- que (miles infolentias male eam tra&ari nunciavit, 'Tum ad proceres, qui in equis fti- permifit ; quibus transactis, Angelus folem 7 a- pabant, converíus, quandoquidem neaio eft, (plendore fuo referens ei apparuit, dicens z bío« qui vindidam repoícat, utme interpellaffe Salve chariffinia foror , je x 6?08 nunc a ^Gg2 lut-.j. LJ a e 256 Biblioibecee ,Mærmaüs rConeimzftsriæ y luta corona, quam nuper imperfe&am vi- $. VI. di(tis ludibria & verbera corpori tuo impo- EXEMPLA DOMEST .I'C À. qf.l 'fita faere g emm«, quas in illa corona sdhuc I. S.I gnatius inter przcipuas laudes habebat Vit, 1. $; vidifli deefle. manfíuetudinem , qua licet perfervidi Wt $0 Dtenyf. XXV. Abbasquidam cum monachum quen- e(fet ingenii, usque adeo feipfum fübegit, ut 12 4ódo m Carth. 3- dam juxta morem ad civitatem mifiilet , ut domettici & medici eum phlegmaticz potius; pC pud Marfi nece(fariam monafterio provifionem compa- quam cholericz naturz effe crederent. u6 difc- 14- raret, in profcriptum quendam hominem in- t e lI. S. Francifcus Xaverius tam mitis erat.yir 1. ": p cidens , zelo quodam , non tamen fecundum ac comis, utfüummos eque & infimos pellice- e, 11. * fcientiam moderato abreptus, eundem inter- ret, adeoque cun&torum teneret animos , ut B. Lt rogavit dicens: quo vadis, daemon? & ille €os, quocunque vellet, impelleret ,' multi- (ü teípondit: Tu experieris, me effe demonem, que fociorum nulla alia de cau(a illum vife- rent, uam ut ejus manfuetudine & coelefti fo & extracto gladio occiditeum. Abbas vero, a quo praedi&tus monachus miffus fuerat, eidem confpectu recreati ad beatz vitz ftudium ac- latroni obvius fa&tus amicabiliter eundem (a- cenderentur, ^ Meaci ad circumfufam multi- " Lc ;4' 6.7 . lutavit, quem raptorem iterum Abbas inve- tüdinem verba faciens, licet a pueris & fece 11-0'194' ad nieus, dixit ei, faive frater , & ille refpondit : fs plebis lapidibus appeteretur , nullum tamen non frater tuus, (ed frater demonum fum, commotti animi indicium dedit. if & fecutus Abbatem , fa&us eft monachus. III. S. Francifcus Borgias in fe femper rigi- Yà Vita ]. 4. Q ESMem. XXVi. Rufticus quidam citra caufam Ab- dus & feverus; in alios blandus & facilis erat, C 7 : batem Servium inurbane traGtaret, qui, cum nihil ut fibiignofceret, aliis omnia. Nihilafpe- Ifi. $o* p 6d improperia non modo patienter toleraret , re imperabat, fed blanditiis delinitos fic appel« fed & infüper benigne ruftico refponderet , labat; Fac, quzfo, illud Dei caufa & amore $ a f non modo impium placavit , fed & in tan- addu&tus; Auderesne illo, valetudine falva, tum convertit, ut ad pedes Abbatis proftra- proficifcis Valesne ut in miffionem evangeli tü [t! tus veniam petierit, monaíticumque ftatum n cam pergere queas ? commodumne tibi erit amplexus fuerit. doGoris titulum tueri, hujus vel illius actis ? be XXVII. Quidam e fratribus monafterii hu- E be lbidi f 4 in mentum mihi venit, hoc tibi munus impo- jus iagno furore commotus, procaciter in- nere, fedanimi tui fententiam explorare prius b greífus in aulam, ubi vir manfuetus Joannes d libuit. Si quis humanitus lapíus impegiflet in 3; nomine cum quibusdam familiariter confe- re levi, nihil acerbius loqui folitus, hoe tan- Meteltg, rebat , multa in eum convicia contumeliofe tum dicebat : Ignofcat tibi Deus, fic de fan- ja&itabat, minis & clamoribus id fe effectu- &um videam, frater : quomodo dictum, fa- & !t ï rum fperans, ut ira permoveretur. Atille fel. Gumve illud abs te ? fin gravius deliquiffet ; | ! lis expers, ne verbum quidem ei refpondit. ad fe accerfitum blande compellare nihil ta- fc Id cernens quidam , ne czteris viro Dei fa- men impünicum relinquere : parentis optimi & miliarior: cur tam (inquit) atrocia hujus ho- fimul & medici fun&tus officio , crimen itaque di minis diQta perfers , cum verbo uno edicere referre,petere,ut poenitentia ductus refipifcat, Ab — poflis, ut redeat ad cubiculum fuum? vide, Paratum fein poenz partem , licet culpz affi- quas fuis verbis rationes prztexit, utque ex nis non eflet, venire. Sed & illud identidem E latentis nequitie fovea tumens füperbia , in- ufurpabat, facilitate nihil effe homini melius, n nocentiz proculcatrix caput exerat fuum ? atque clementia. Et: omnia prius confilio - quid ita negligis exiltimationem tuam hono- experiri quam armis , faplentem oportere. gï ) físque tui injuriam ? cur tantz nequitiz ad- Poftea vero fi mores ingeniumque mutaffet f miniftrum non reprimis ? Ei beatus vir fic in melius , qui deliquerat , füumma prateri- |i- "xefpondit: li lamma vorax zdificii te&a lam torum, erratorum oblivio erat. Mad. j bens, in füblime feratur, num tu coníulte fa- IV. P. Bernardinus Realinus tam mitis erat Vita W2 L r Gurum putabis eum, qui plus etiam materiz ingenii, ut omnes hat virtute in füi amorem tni in flammam injicere velit ; frater ifte ad pra- alliceret.. Dum juxta focietatis morem pce- fi fens magno ardet füroris eítu, cui i ego com- nitentia alicui injungenda erat, nusquem ma- C minationum faculas admovere velim , furor gis illius manfüetudo & charitas eininebat, pi ' ejus magis magisque inflammabitur, atque Nefcires fane, quis in hoc genere poftet effe ita fiet, ut in re&am viam facile & amanter cordatior , adeo omnes amoris limites hzc Q revocari non poffit, fed ubi hec flatmma de- tum excedere vifa eft, u T ferbuerit, tunc demum ad opportuna reme- V. P. Franciícus Suarez tantz erat ma-fi fue- hibliotk. dia animo deliberato accedem:us. : a tudinis, & in omni aQione ac motu modeftiz feript.Soc. Q GBeyrl. in XXVIII. Alphonti Arragonum regis celc- ac moderationis , ut tanquam philtro quodam £«(t. OO berrimum erat affatum : Malo multos mane animos fibi adjungeret audientium, hoc illi- lu ft 8$. them. fuetudine vincere, quam paucos feveritate cio humilitatis,quo unum Ludovicum de Pon- $ perdere. Id quod in ob(idione Cajetz urbis te focietati conciliavit. Nulla verborum illi f oftendit: cum enim obíeffi ob commeatus f inter difputandutm acrimonia, nullus$ aculeus. inopiam, imbellem turbam emififfent ex ur- Nihil, ut falfum, ab(üurdumve , g quod con- L be certaque fpes potiundz urbis affulgeret, tra fe afferebatur , condemnabat. fi illam turbam repelleret in civitatem , ma- VI.Cum P.Joannem Ogilbeum mulier quäe- Vita2; b Q luit tamen obf(idionem folvere , quam confi- dam maledi&tis & opprobriis profcinderet, & lium hoc arrippere dicens : Pluris mihi eft inter aliaobliquitatem oculorum exprobraret, |u hominum incolumitas , quam centum Caje- t ipfeque nihil ab his commotus, blando & fe. tz. Unde cives tanta manfüetudine com- reno vultudiceret : Domina, Deus tibi tam e» d moti u.lcro urbem dederunt. legantem formam tUaD) diu confervet incolu- f e pl e -Jusus XC Mnjz'tetuü; 237 xaem, illaadeo ab hac manfuetudine emollita mum) quamalii, qui in Hifpania fünt, fine cul- bit i €ít 5 ut publice mox fa V ff lbidem, - 'd " uod injuriam ei fecerit. [a fit, pcenitere fe : 'pa, peenas indebitas pendant. Lureriz contu- Hif. Soc. bernalem natii quendam füiffe diximus , qui Ut VIE LeoHenricus Novitius edem aliquan- commifífa [ b u 106. nl 96' &ineasan i pecunía Ienatium defraudavit, do facram ingreffus, cum plenam tumultu & uftias hominem conjecit,ut magno /immodeftia reperiffet,cathedram afcendit,fu- fludiorum i uo rum incommodo quotidie men- T Vit | £. perque bis verbis: Domus mea domus ora- dicare cogeretur. Huic igitur pecuniz frauda- lCE' ( ll tionis vocabitur, acriter intonuit. Moviteares tori , audarm huncinmodumlI natius retulit. B populum & unum przcipue, qui cum fruftra In Hifpaniam ille Lutetia dece t lii ens, dum ops Leoni ilentium mandaffet, tandem colaphum. portunam Rhotomagi navieationem exípe- |fa. €tiam concionanti infregit ; quo Leo accepto, ( X &nt, in morbum periculofum incidit, fciens continuo Deo gratias agens , ad pedes percu(- autem Ignatium admodum mitem,ac (ingulari ao forisadvolvitur, illosque & dextram, qua cum lt percufferat , ad ofculum expofcit, charitute preditum,ad eum de füa advería Vàe lg, Mift.Soc.1, letudine amice fcribit, L & quafi beneficio aliquo « VIHI. Joannes Ferdinandus cum Amanguzii a fe affectus effetIgnat ius,ejusopem auxilium- at !,1.:1'.194. ad populum verba faceret , Japon quidam que poftulat. Oblatam occafionem lgnatii falivam in os ejus conjecit ; qua tamen ille charitasavide arripuit;ut libenter fe impende- injuria minime commotus , ftrophiolo fàli- B* Vi ret,& füperimpendercetur ipfe pro anima illius, 62 vam abilerfit, & hac füa maufuetudine quen- 1 & carbones ignis non vindict,fed divinz cha- e - dam ad fidem convertit. If s oc, IX. P. Pafchafius Broctus cum focio Lute- ritatis in caputejuscongereret. Rotomagum d P. 2« l. 9 querendi juvandique hominis caufa con- i g . N 'tiz meffores tranfiens , ab iisdem convitiis fel im ire ftatuit , & magna fpiritus alacritate cum appeteretur, baculo innixus taindiu per- 3 aC robore animi tridui iter nudis pedibus, at- IN ftitit, donec pudore alii & (atietate ceffarent ; que itajcjunus percurrit, utne aquam quidem Ti tum ille erigens fe, fuaviflimeque illos intui- guítarev. Sed & Lancizius teftatur his verbis :Lanciz. T 9 sï tus, Deus, ait, benigne vobis facia:, Fili, ac 'epe numero fine jufta cauía a (e data variis2. opuíc, 0 benedicat ; (imulque crucis figno fado illis criminibus Barcinonz, Compluti,Salmantice, f« 60g. M benedixit. Permoti illi hac viri manfuetudi- Parifiis & Romz laceratus , tranquillo ac hu- Id ne ad genua accidentes ; fe convitiatores; mili animo propter Deum toleravit patienter illum San&tum przdicabant, [ Meholog e &libenter omnia, Eos, qui impedire vole- u .X. P. Mutius Vitellefcus tam rara'eratsmag— bant, rogabat íirenuc, ne impedirent, conví» fuetudine preditus,utob eam ab omnibus non À* &, Febr. tatoribus gratias agebat, & quibus poterat modo fubditis, fed exteris etiam unice amare- beneficiis eos cumulabat. tur; nec quisquam facile ab ejus alloquio di- XIII. Robertus Bellarminus Cardi s l« ) fcederet, quia non abunde fibi ab eo fatisfa- fuos tantum inter religione fratres agens mi- g« n. 3. €um fateretur , ratamque de ejus manfüetüe tiffimo femper ingenio ufus eft, quod ego, li- ia dine & prudentia zftimationem concepiffet. , cet in tanta ingeniorum varictate magnum XlI. P. Ferdinandus Rebellus vir doc&tiffi- fit, non tamen adeo admitabile effe arbitror, EI t2C. 1609 mus , 'Theologus excellens , academie Ebo- verum etiam jam Dominus familiam omnem renfis Cancellarius,librorum editor, licet fepe manfuetiffime continuit, & fiquid a domefti- inter difputandum afperis verbis gravius pun- cis peccaretur in obfequio, aut penitus diífi- Q 7 eretur, nunquam tamen vel licentius re mulavit, aut verbis leniffimisemendavit, Ca- ipondit, velullum irati animi fignum dedit, puz hominem mufici organi fcientem , fed : ] ficut ab Academicis externis alter Job dice- contumacius agitantem, mira clementia, ipfa- retur, & laudaretur. que diffimulatione caftigatum, quum ab ea cu- WHüad. i — XIÍ. Romz anho 1546. Reliligiofus quidam ra dejiciendus videretur, confervavit, alios« t Vi N te l. $. eruditus , ex amico inimicus fa&tus invidis fti- Zs quemores exemplo docuit ; ne qui tibias illas 1 mulante , graviterin Ignatium Lojolam exar- tam numerofe inflabat , ipfe abfonis motibus " fit: Quietiam jaCtare coepit : omnes noflrz fo- facrz reipublice ordinem turbare vellet. , cietztis homines, quiin Hifpaniaeffent, a Per- XIV. Francifcus Suarius (ut füpra hoc. $. n. Idem ibit m pinnianoHiípalim usque igni fe traditurum,id- f.jaminfinuatu q. fuit) quamvis in difpu- n« 6. que Ignatio, qui verbis fuisrenuntiaret, mifit.- tando vehementi L mus effet, vim tamen (a- :' Cuilgnatius per eundem fcripto itareípondit : pientiz per clamores indecores, aut (quze illis "Tu quidem quotquot noftri in Hifpania fünt ad hoc pejus odit ) jurgia, & liberius dicta , )ibliotkl cremandos te caraturum dicis ; ego vero id di- oftentare, hominis effe patabat illiberabilis, : fcfipt.soc- €o, & opto, ut & tü charitate flagres, & amici itaque fi concertator aberraret, maníüetiffime tui , ac neceffarii, non folum qui in Hifpania plerumque dicebat , fe minime libenter re- funt, fed in univerfo terrarum orbe Spiritus gredi, progredi poffe, fi videretur. Altius eft fan&ài igne inflammentur, & ardeant: ut per- fapientiz ingenium, atque majeftas , quam feGtionis culmen adepti divinam gloriam au- ari velit. ut irz famulitio ftip geantmagis & illuftrent. Quod fiquid contra [4 VIII moe;bone pater, habes.judices Romz fünt, gu- EXEMPLA PROFANA. :bernator & Vicarius, quinunc fummi f'ontifi- L & ocratem ajunt colapho percuffüm nihilSenecal3; as - cisimperio res noftras cognoícunt, ut fenten- amplius dixiffe, quam moleftam effe , de ir *' Vil.t-' tiarma deillisferant: Adillos referas quafo, an- quod nefcirent homines » quando cum galea tcquam fententiam pronuncient,ut ego,fi quid prodire deberent. debeo, folus exfolvam, & corpore meo potius IL. Nota & difcipu li illius hiftoria; qui per Mang äfa*. 3 i(tri fui V D ,& fati:j;faciam.(quod mihi quidem erit jucundiffi- iutegrum triefiium nonnullos juffa ag 78 ftipens 9 2358 ' Bibläat'hgcæ Manualis "Concionatoria videtur : fic, qui eum injutia 'veiatw, fi non fipendiis przzmiabat , ut eum injuriis affidue onerarett, ut per easdem in patientia fe ex- perfert, jure puniri putabitur, ac deridebitur, hu ercere, vircutemque manfuetudinis (ibi com- quaíí rnancipium ab íra diftra&tus , & animi fübjiciens. ! r par are poffet : Poft hoc vero tempus quando wþilita?mm fürori f li tul dam Philofopho con- INeceffitas. Athenas veniens, a.quo tii vitiatus, non folum inde non conturbztus VIL Sicutapes, dum aculeum exerunt, | $, Bafi). 7 qu fuit, (ed gaudens & fübridens easdem acce- mnox intereunt; ita qui manfuüctudinis virtu- hom. & di pit; cauíam hujus fui gaudii & rifus inter- tem dimittit, füummum fibi exitium caufat. hexam. rogatus, refpondit : "Tribus ab hinc annis ia- VIII. Sicut non poteft ignis igne extingui; S. Chryf. d juriatorem ftipendio conduxi, nunc vero me hom. 58» repugnat enim hoc nature: (-ïc—ncc furor alio in Gen. Qu illum fine meo difpendio reperifíe magnope- fürore demulceri poteft. - f re gaudeo; cui Philofophus: ingredere in IX. Sicut.in cytharis fides rumpuntur ; fi qi civitatem , quia dignus es. nimium tendantur, ita fübditos frangi & cor- di rumpi pronum eft , fi nimium exafperentur, * A .g-a ; VIIIO ? ' j aut inclementer tractentur. Quod idem de smec: Ll ' SIMILITUDINE S ramo etiam cecinit Ovidius, dum dixit: ï;ib. 2. d* d Ciem. n Qualitas. Frangitur obfequio curvatus ab arbore art, aman. &20i fi raumus ; Bevilink, T. & icut c'h:ïrur:g-us cauterium applicaturus Y in fefto S.. membro putido; quam leniffime poteft, - Frangas , fi vires experiere tuas. « M. : X. Sicut non fit mare tranguillum , nifiDadreusin id peragit, ut minorem dolorem mente con- nifjloe. conmi fl them. 4 cipiat, aut corpore eger fentiat ; ita cujusvis Ceffaverint venti; nec ignis extinguitur, Gmil. vel K materiam f(übtraxeris, aut aquam effuderis; difciplinz praefe&tus omnem aculeum depo- moanfüete ] nat, cum creditum fibi gregem infiruit. ita nec animus erit mitis & quietus, nifi quz €x f " Lib. 1,dt Armot; l 1l Sicut debilis ftomachi eft, cibum durio- ufcitant & inflammant, fuerint f'ub.tra'&a,-w ira có, Il ffe concoquere , ita pufillanimis aut manfuetudo affumpta. q.?ht.hfc.g. rem non po Utilitas, efl, verbum duriufculum non pofle fuftinere. TA XL. Sicut equi & canes venatici familiari- Fablusin Di . JEquitas. Manfidife, ÍlI. Sicut crucem adoramus e ligno forma- tate ciboque cicurantur potius , quam cateespoph.Re» nis & verberibus ; ita homines humanitate an 11,0,3. tàm, & e vermibus exefam, que& cieteroquin conjiceretur in ignem , ex eo folum motivo ; magis ac bencficiis, quam afperitate & cru- delitate conciliantur. quia patibulum redemptoris noftri reprefen- S. QW[- tat; eodem modo, tametíi contumelia nobis XIi. Sicut nervi in corpore difperfa & fe- ,Beyflïnk. 3029 d parata membra conjungunt 5 (ic etiam diffi- in fevfto g. | popil -; ab impio quodam homine ingerarur , cujus Matrhb. cor plenum eft veneno odii, rancoris & invi- dentium animos manfuetudo ,. queque eam themu 74. ^ tiocl, [ diz adverfum nos conceptz , attamen quia Íemper comitatur humilitas , unit. hg Deus id ipfüm ordinat & dirigit, ut bonum XIlI. Sicut fuülmen molli thoro illapfumHugo-.Car« u vires amittit; ita manfuetudo omnem . pro malo reddamus ( fiquidem nec folium ire dilf*?fï D in moveri poteít (ine divina ip(ius voluntate ) impeturm ffangit. Ms t fn ideo contumeliam gratiam habere debemus, - XIV. Sicut vitra & fGilia vafa commodiffi- ld 6. 3. a quia fcit Deus contumeliam hanc, fi velimus, me in ftramine, vel goffipio, aliave molli ma- f ad ánimarum noftrarum cooperaturam effe teria affervantur; ita animi duriores aut im- it profectum, ac proinde virtuofe & zquanimi- beciliores non melius & efficacius , quam d ter a nobis eít toleranda & diflimulanda. per man!uetum agendi modum curantur. m, cum valdé accenditur, S. Chry'f*. $. Amiaro(l 1V. Sicut bonus medicus maniacum primo - XV. Sicut rogu in Pal monet, deinde etiam(i gravia àb eo patiatur, aqua injecta extinguit, ita animum , caminohom. s&. X1g. tamen ille tanquam egrum, etfi czdatur, fu. magis exardefcentem, ver bum cum manfue-!^ hþii 24. Il flinet, ecíi maledicatur, non relinquit, & quide tudine prolatum mitigat. E * übar, ut p'fimum appa- S.Chtyf. o quid poteft medicing adhibere non denegat, XVL. Sicut foli $] nec tanquam contumacem deferit , fed tan- ret , fugat tenebras ; ita manfuetus & beni-in Oziam.: it.: hi quam bene de fe meritum, omni ftudio fana- gnus fua prefentia res turbulentas componit, re contendit, exercens non (olum artis peri- quietasque ac tranquillas reddit.- lum non figitur ;Idem hom, D tiam, fed etiam mentis benigniratem, Ita er- XVII. Sicut in aqua te ita fi injurie in manfüecum incidant , virtu-!e* 4* go etiam juftus , & dum contemnitur a pec- ( catore, non avertitur , & cum lxditur, fu- tem exerere non poffunt. L] b roris illud putat effe , non improbitatis, ma- XVili. Sicut in obflinati oribus urbium in- Mzn(i dife.. q gisque vulneri ejus medicinam afferre defi- expugnabilium obfidionibus , obfeffi inte- 14« n« 9» derat, & compatitur , & dolert. gras bombardarum, aliarumque machinarum S.Chryf. S. Chryf. V. Sicut dzmoniaci plerumque nos ver- militarium tempeftates ejzculari folent ; fed hom. s$.berant , nec folum non movemur, verum qualiter hz omnes ab arte & induftria mili- LTA. UT inMatth. etism nos deflemus. Ita igitur & tu facito, tari reprimuntur ac redduntur inutiles? .ma« inifereat te contumeliantis ; magia enim bel- teria lis objicitur mollis v. g. lana , terra, fa- fces aut fimilis alia, quz omnem impetus il« C lua, ira fcilicer, & farore pernitiofo , fcili- cet damone detinetur : folve ipfurn lius deftruit vigorem ; ficut enim glandium l r , qui vab ictus materiam !zdunt duram , & lapides li hujusmodi demone vexatur. * VI. Sicut cum jufte quispiam torquetur, fi fortiffimos rumpunr ; ita econtra per mate- t —Idcm 16. rvane viam teneram ac mollem penï:us ene magno animo patitur, injufte cruciagi multis 'turN; . - Titulus XC. .Man[uetudo. 239 h tur ita quoque in præf&nü- ; nam refponfio tantas palï'us-üt.Chgiüns & blafphemias & tor- ll mollis frangit iram; fermo durus fufcitat fu- merita,& tanta miranda operatus fit, manfüe- 1 rorem. tudinem declaravit, quia nullum es his, qui Id. dif. 6. XIX. Sicut *homþo cibi avidus & vorax, ex impie agebant, punivit. Hinc S. Chriftopho- Beyrlinck, D. Ie illis faturatur epulis,qua majoris funt fuübítan- rus accepto a Sami Przfecto colapho dixic:in feit. : N Bim, ? tiz, magisque palato fapiunt; ita Spiritus S. repersuffiffem, nifi effem chriftianus. . LÀ NT them. 30. , lenm, qui Prophetz hujus calamum direxit , gau- geliue ia natura saxime confintanea tf : nam Senecal.z, dium exprimere volens, quo homo fanctus cum nulla;ut re&te diícurrit Seneca, fit huma- de Cleni. lj & Cf erfünditur; dum contumeliis efficitur, ean- ton. & nior; conítet, neceffe eft, non folum inter nos, c, s. Idem, It Cu, dem adducit hominis gulo(i fimilitudinem, in- quo hominem fociale animal communi bono epift. o5, quienss Saturabitur opprobriis, id eft,ut Carthue ( genitum videri volumus, fed etiam inter illos, n fianus exponit, plurima fuftinebit, & in ipfis, qui hominem voluptati donant, quorum om- quafi in epulis, lztus erit.- Unde Hugo Card. nia dicta factaque ad íolam uülitatem fpe- Ü : dicig : Satggabitu rjid eft,gaudebit;o PPfob;iis- &ent... Et iterum alibi: natura nos cognatos : Dignitas. x edidit, cum ex iisdem; & in eodem gigneret. Senec, l.1, XX Slcut non feli s. d eft magni animi, qui de alie- Hzc nobis amorem indidit mutuum, & focia- de Clem. noliberalis eít, fed ille; qui,quod alteri donat, biles fecit. 1(te verfus & in pe&ore,& in ore fit: PUETTN fibi detrahit, ita clementem ( & man(uetum) €, 90- Bomo fum, humani nihil a me alienum puto. vocabo, non in alieno .dolore facilem , fed Habemus in commune, quod nati fümus.. IïDüræusia .eum,qui cum (uis ftimulis agitetur, non pro- o AV Quia optimum ad alies. regendos infirumen- ühc' wm& filit: qui intelligit, magni animi effe, injurias tum ef ; uti natura in.apum rege docuit, qui a, wl in fümma potentia pati; n aculeo caret, ut aliqui volunt, aut eo non ec quidquam effo ?æ minfigs gloriofius principe illafo. . utitur, ut alii contendunt. Romanus Philo- la, Lib. t. de - XXI. Sicut tela a duro re filuunt, cum doæ fophus,.exemplar hoc, inquit, magnis regi- ira, c.6, lore cedentis folida feriuntur; ita nulla ma- bus ineft. Pudeat ab.exiguis animalibus non n um animum injuria ad fenfum fui adducit, trahere mores, cum tanto hominum mode- j 'agilior eo, quod petit. Quando pulchrius; ] Pablisln xatior animus effe débeat, quanto vehemen- : . Puipoph. N nulli veluc penetrabilem telo, omnes injurias tius nocet. -X contumeliasque reípuere ?- «X« Quia. efficaci [cmm confeffio eft. . Ultio, *do'logig zmum ejï medium ad animes S. Chryf. "" amicorum parier ac inimicorum conciliandos : ni- Hom. de Bibuhddds - - hil enim,ut S. Chryfoftomus teftatur, ita con- mantue- . Df S,Chry, . XXII. Sicut mons Olympus extra bmïgäem ciliat Domino familiares, quam fi videanr i. 'ud. [. l; feflo , ho. 29. ad tempeftatis injuriam pofitus,puriffima femper Jum tranquillum fe offerre, & manfüetudine Pepul.Àn- aura circumdacus eít ; ita mens hominis man- jucundum. Hinc & ipfe Chriftus cum dixif- p M. tioch, m p fueti, montis vertici fimilis eft, auram quidem fes: Difcite , quia mitis fam ; mox addidit: habenti tenuem,purum vero radium,pura fon- & invenietis requiem animabus vellris: non m ugo n rg d tium fluenta, multasque florum amoenitates. propriüs tantum, fed alienis etiam veftrae cu- Drex. in XXIII. Sicut cum coelum eft innube, cum rz aut charitati commendacis. ]s Rofis p. 1.fol ridet, omnia longe jucundiora, funt,quam Vl. Quia fingularum orationibus noftris effica- Judith, s. t.2: $3- cum fcede ruunt füperng tempeftates ; fic oris ciai conciliat, ad quevis a Deo impetranda: nam v. 16. le manfüeti homo, dictis füis factisque omnibus (le humilium. & manfüetorum femper tibi pla- incredibilem aíp irat gratiam, -(bla, manfüetu- cuit deprecatio, inquiebat olim Judith. n Vll.. Quia non. paruim etiam conducit ad. tenta« Catltan, dinis fercnitat,e. 5. IX. tiones carnaies faperandas: nam ut fapienter Caf. Collat.1o. Is $ Cmf' fianus advertic; quantum quisque in lenitate € 6 Do hOm- SR' OTIV A. ac patientia cordis profecerit, tantum in pu- | e,m 6n. In Pí, 24. I uia Deo , bec virius gmt,zjüïma'qï?': nam üt ritate corporis proficiet; quantoque longius S. Chryfoftomus teftatur, Deus non iracundiz propulerit paffionem, tanto tena- ita diligit homines propter virginitatem, jeju- cius caítitatem obtinebit; non enim zfílus ,'1. hn n nium, contemptum divitiarum, hilarem elee- corporis declinabit, nifi : Ij qui motus animi an- mofyaarum largitionem, ut propter mites be- te compefcuerit. neque compofitos mores. Certe Moyfes, fi$. NH Quia piurimum. promovet temporalium bo- Matth, s, r lf Diony(io credimus, ideo Deo erat familiari(- norum augienium : juxta promiffim Chrifti : v. 4. n.(ol 4' fimus, quia mitiffimus. Ideo Prophetis omni- Beati mites, quoniam poffidebunt terram. In bus dignior, quia & mitior omnibus: nec un- quz verbaS. Ambrofius, merito, ait, potfide- , at df quam prius divinam amicitiam lzfit, quam a bunt terram, in quibus Deus ipfe requiefcit, C' 14. U- ! inanfuetudine noanihil defecit. ficut divino per lfaiam revelavit oraculo di- ;ä* cens: Su | $, Chryf. . AL.. Quia nulla fere virtus cbriftianum magis de-. per quem requieícam, nifi füper hu- À f. 25, ex. cet atque exornat: nam S.. Chryfoftomo tefte, milem & quietum. " . Vat. tO» 5» l. in hoc fervi Dei eos, qui ignorant veritatem, 1X. Quia ChrifTo fimilem fäci.t:."* þuïtïs manfüetu- Petrus Pe- d« potiffimum antecellunt; fi in man(uetudine do per quatuor animalia exprimitur, agnum, neq. conf. ]s converfíentur. Servus Chrifti magis a morum cujus man(uetud o tum maxime patet, cum !5 n. 8 jl lenitate, quam a nomine, quod ei parentes, deberet illam excutere, cum fcilicet ad mor- impofuerunt, vocandus eft, Et iterum: mul- tem petitur: Unde Jeremiz ore fic loquitur: 6 tg quidem funt virtutes, qux hominem chri- Ego quafi agnus manfuetus , qui portatur ad victi- £, ftianum decent, maxime autem manfuetudo, mam. Columbam ; qua felle caret, nec rcfiftit, ia quz Dci imitatores nos facit. . Quoniam cum fad lapillo aut a milvo impedita, fuga fibi con- j ,fulit.. e 240 Bibïiotl;ecæ Manualis. Concionatoric n le fuli. Ut hunc fpiritum manfüetudinis in tum Dei , id dixiffe; ut, quanta. füerit arimi ii Chrifto monftraret, apparuit illa fuper caput magnitudo fratris füi, quanta & generofitas f e&toris illius, ea occafione declaratum; te« ejus. Meffiam illum effe, probare vult Mat- D theus ex illo vaticinio ante prenunciato: atumque daret : illud ergo Jacobi: Vidi fa- k s Bll Ecce Rex tuus vemit tibi manfuetus , fedens fuper ciem tuam, quafi viderin vultum Déi : tale fuit, Bonn k PC Md N afinam: Super a(inam inquit S. Chry foftomus, ac fi dixiffet: quod in amplexus meos, míi Q non füper equam, fignum belli, & jactantiz, frater cucurrifti ; quod collum meum tam amanter invafifti,quod me ambabus; ut ajunt; u fed| füper animal manfuetum , tranquillita- PC tis & pacis ami cum,& ad aliena onera portane ulnis tam füaviter ftrinxifti, quod prerepte da paratam., Hinc & nonnulli ad Chriftum benedi&ionis injuriam oblitus, ta m liberali- [a pC pertine re illud vatis regii arbitrantur: Ut ju- ter oómuem noxam mibi condonafti , id cam 4f enentum fa&us fum apud ie, && ego femper tecum. heroiéum opus, tam illuftre facinus eft, ut mihi de facie Deum magis ignofce ntem 1c€- fi Sic aliquis Vir fan&tus afinum fe inter fratres em inja- reputavit, ut hac cogitatione ad maníuete leribus, quam hominem remittent Msj qi cceterorum levanda onera animaret; "Nere rias, referre vifus fueris. Nec mi ror, qued Ja- ü ul dt cob talia dixerit, dum cogito, uantam vim lu mem denique fe effe dixit Chriftus : Ego ver- ; idiffimam l- mis, &? non bomo: qui proterenti non refiftit, fibi inferre homo debeat , ut v pl lam, & vehementiffimam vindicte cupidita- ht fed f& recolligit, & contrahit. O quanta in fi his omnibus ad imitandum leges. tem, qu & füas in penitiffimo corde noftro ra- 10 d us, utS. Au- dices, easque profu ndas habet, coérceamus; Q S$. Augut, . X. Quia efl. bone[tior vincendi Ita fentit fan&tus Joannes ( guítinus hi s verbis indicavit: : Quando vindi- & conítringamus. in Pf. 93, cari vis, fi ne dubio vincere vis: vide, ne L Chryfoftomus , qui tom. ;. homil. de decem y L millib. talenr. fic habet e LÀ in ira nervoliore in- C dum vis hominem vince 1 re, ab ira vincaris. ffe&us eft, & Quvia lxfit, vis & tu lzdere? quia nocuit: duftria opus eft, violentus enim a g vis & tu nocere tyrannicus , & fübinde abripit non fatis vigi- g $Det.e ? quomodo vincis malum in hrum ipfüm perdicionis af* malo, non hoc dixit Ap oftolus, non hoc au- lantes, & ad barat 17, deitt,y diftis: Ego nolo vin cia malo: Audiftis? : & fert: videte ergo, an (i vile opus, annon po- dom, & tius przclari ffimum facinus, vincere feipfum, DC forfitan refpondebis, hoc & ego volo, fed ne- 01 mo me vincit, dixit enim Apoltolus : Vince in condonand injurias, & de fe ipfo tam glorio- ( bono malum , hoc eft, qui te lzfit fua iracun- fam triumphum repor incommoda. Farc,. remittendo allata V dia, tu illum vince tua patientia. Idem quo- lium: Aoli oinci a malo, fed. -XII. Quia fumma quoque illius -mece[fitas . ef1, Manti dife, MAmbf que Apoftoli confi $. Anfelmus his verbis uam Jolephus Manfi hoc diícurfu oftendit :5. n. 8. vince in bono malum, EPTTW confiderat; Contende non malo; fed bonita- Salvator nofter quondam ficui illi maledixit, & ult i eoq uod fru&us 1n illa querens, non invene- C te. Ipfíaeít enim vera contentio, vel certa- tit, & tamen S. Marcus inquit : JNon enim men falubre, ut fit bonus contra malum; non tü ut fint duo mali. Si tu jam non es malus, ob- erat teinpus fico rum; cur igitur hanc arborem h igni deftinavit? Origenes in fenfu mytftico fla malo, ut fis bonus.. Si difplicet tibi malus, er hanc arborem denotari ani- | I'Pet; al noli fieri malus, nam fi repercutis, malo vis refpondet ; U 9 vincere malum. In fenfibus vel motibus ani- mam uac i ru &ificare debet etiam eo tem- videtur effe intempeftivum b morum ille dicitur viciffe, qui alterum ad pore, quod fibi fructus autem illos f füam traxerit partem: fi ergo mali viciffitu- feu inopportunum; per l te vicit, & paffionis agnoícit, de quibus S. Paulus ait: Prutius au- dinem a te receperit ille, fimilitudine vitio füo fubdidit: fi autem per tem [piritus charitas, gaudium, paxs patientia, mane are eum ab ira, vel inju- Juetudo €&g^c. horam fructuum proferendomm patientiam tuam cefl fertilis. effe debet anima quzlibet fidelis, ria feceris, tu vicifti, & de peccato ad falutem If 53.v.7,iilf L lucrando proximum triumphafti, Porro in quándo m inus opportunum eft tempus , id . danorum (qui actionum eít, tunc vel maxime mites & ben igni effe h oculis hominum mun di virtuofarum & chriftianarum nequaquam debemus, quando vel maxime injuriis one- ramur, & indigni babemur, tunc fru&tus pro- $ Chn'f, funt competentes judices) ita quidem vide- ft fert ficüs in tempore non füo. San&tus & Se- hons, de hi tur, quod is; qui inter opprobria patiens € Wi & i nec illis refert viciffitudinem, ignavus fit, & raphicus D. Franciícus dicere folebat, invide- Sul, re fe terrz, qug , quanto m agis ligonibus & howorati nominis füi oblitus; veruntamen d profcin- fi alia debet effe Chrifti fidelium opinio, qui aratris procinditur, tanto magis a a&tiones füas per duellilegern minime regula- dentium commodum fru&tibus rependit in- p & quanto pluribus confpurcatur for- h re debent. Etenim qui Izedit, faperare lcfüm juriam, videtur, inquit D. Chryfoftomus , fed perni- dibus, & imm unditiebus, tanto abundantio- lu res & (ap idiores parturit herbas & fru&tus ; h tiofas fibi viétorias füperat. Leefus autern, fi magno animo perfert injuriam,quanquam vi« Quanto etiam profundius ejus viícera exca- &us videátur, coronam tamen fplendidam vantur, tanto pretiofiores ad nos locupletan- sAUg $ a adeptus eft. Szpenumero ergo vinci, quam dos aperit argenti & auri mineras. Üf vincere, preftantius eft; optimus profecto ln4t ifte victorie modus. eft $. 1X, XI. Quia fummam continet dignitatem : quam MEDIA l Did. Nyff., R l 8. pol, ! ngeniofe indicavic Didacus Niffenus difcur- L. Erxemplum Cbrifti affiduc ob oculos babere : quidS. Greg. L . & 5 rens: Plurimi interpretes volunt, quod Ja- Do- 20mor. íg ) &ob ab Efau ajebat, vidiJe faciem ejus qua[i vul- L2 enim eft, inquit $, Gregorius; 4 ^ ,6-30. Job. W minu L2 f" Titulus XC. afu eludo. 241 ti 3 minum mitem fe in magifterio atque humi- vïhdicamus : uhde neício qua fronte, vel qua lem- dicere, nifi relictis exercendz elatiouis confícientia cum omnibus San&tis in zterna la difficultatibus, plana quzdam bene vivendi beaditudiae partem habere defideramus, quo. itinera demonfítrare? Idem medium (uáfit S. rum exempla fe ) qui in rebus minjmis:non aC- 3 ! $. Baüli;is: Bafilius, dum dixit: fi ftultus & indo&us ap- quiefcimus. Hom, de pellaberis, reminifcere eorum, quz a Judzis ILL Propriorum vitiorum ira. & defeïtuiim þeccatbrum S. Greg, 1. in veram fapientiam ja&tata funt. Nondum copiam confiderare: nam confiderata infirmitas 5. mor, c. h condemnatus es, nondum cruci affixus. Mul« propria, mala nobis excufat aliena, teíte S. 31« l* ta tibi toleranda, ut ad ejus imaginationem regorio, Sed &S. Bernardus confirmat di- "7 cpervenias. Talia &horum fimilia (ibi fuccur- cens: Ex confideratione iniquitatis propriz, S.Bernard, t rant, mentisque tuz impetum & iram eóm» & ex dolore, qui ob culpam in Deum com- f 13. inPf. pefcant. Similes namque preparationes & miffam concipitur, oritur non íolum) mans Qui habi- "l le ' animi difpofitiones, motus cordis & impulfus füetudo, cui draconis flatus non nocesr, fed *** facile delebunt, & animi cogitationes in tran- etiam magnanimitas, quam rugitus leonis » Manfi quillum ftatum deducent. Certe (i quis Re- non terreat. éifc. , 6. demptorem noftrum ipjuriis & improperiis Quod medium ;etiäm S Thomas Villán. S. Thomas l impinguatum fuiffe diceret, ut tanto accee d» fuafit dicens : Confideratio valde utilis eft ad Vill. £. ia ptior ejus victima in paffionis fuz holocaufto hoc, inquit: ut confideres, quia licet emulus fer. 6. Cia; d. fieret, ad zternum Patrem (uum placandum, tuus injuíte te perfequatur, tamen tu jufte pa- 7 nihil utique a veritate alienum dicturus effet. teris propter peccata tua. Quid hominem i Quia S. Ambrofius Textum illum S. Lucz: afpicis? actende divinam juftitiam, cujus eft OccidifLi illi vitulum f[aginatum, de Chrifto inter- minifter ille: non hunc lzfifti ; fed Deum ma- i pretatur, inquiens: Memorare, quia pro te xime offendifti. — Quis eft, qui ad patibulum Chriftus occifus eft, qui ante fuit vitulus fa- ob fcelera füa jufte condemnatus , odio pro- . ginatus, injuriis videlicet, & opprobriis. i S.Bern., c. fequator liCtores, & carnificem, qui eum con- Quod con(irmans S. Bernardus, cum fic, ducunt ad mortem; quot nos per tot pecca- 17. deint. inquit, amor Chrifti totum abforbuerit affe- ta mortalia Deo intulimus injurias ? igitur dom. D &um hominis, ut negligens & immemor (ui, Deus per fuam juftitiam juíte difponit, uc il- ja nonnifi JEfüum Chriftum, & ea, quz fünt JE- latas ei injurias |per injurias a proximis no- a fü Chriíti, fentiat, tunc demum, ut arbitror, ftris nobis factas libenterque toleratas dilua- perfeGta in eo eft charitas. Iíte non fentit in- mus: his enim Deus utitur; veluti ju(tiffimi jurias, ridet approbria, contemnpit damna. DMalidi furoris füi miniftris ; cur igitur iram tuam ia S. Ambrof. Sed & S. Ambrofius adítipulans, injurias illos convertis? Attende divinam juftitiam ; L't:s. T Ia. de fid, paffus e(t ( Chriftus) ne te injuriam tuam do- l €. ult. refpice demerita tua, quoties enim tu aliis fe- eres; grande remedium, folatium habere de. cifti injurias? quoties contumeliatus es alios? Chriíto, ille enim pro nobis hzc patientius confiderandum eft infüper , Deum ita difpo- tulit, & fümus nimis delicati, quia patienter fuiffe, ut injurias patienter & pro ejus amore bec pro illius nomine ferre nequeamus? tolerando, immenío fatisfaceres debito, quod lj 7 Pet) p Uade przeclare Petrus de Domino JEfu in per tot injurías Deo irrogatas apud eundem lVl 23. epiftola fua pofait, qui cum malediceretur, contraxifli. S.Bernardus proinde ait: Dum ls non maledicebat; cum pateretur, non com- penfamus, quales contra alios füimus, eíle tinabatur. Ad ejus ergo (imilitudinem atque contra nos tales alios, minus dolemus , quia 5 u- imaginem, juftus cupiens fuz vitz iüftitutum aliena juítitia in nobis vindicat, quod in fe formare, accuíatus tacet, lzfus remittit, diff:- noítra conícientia accufat; & fic indulgere, mulat laceffitus, & non apparuit os füum, ut efficitur deledabile, Quin & cogitatio, quod . 1f. 5$ v, , illum imitetur, qui ficut agnus ad victimam Deus vilipendia & probra in noftram ordina- 5 t du&us fic non aperuit os fuum, & cum poffit vit utilitatem, in divinz ju(titiz füz (atisfa- habere &ionem, in voluntatis fuz adimpletionem, e dicere. quod deferat, magis vult filere, quam motiva nobis potentiffima függerit, ut op- ; $. Chryf. l.. Exempla Santiorum animo obiicerei'.nam ut probria non modo non fentiamus, ícd & in- )s ' hom. s. de hi (inquit S.Chryfoftomus) qui laborant ocu- 2 fuper avide illa optemus, iisque obviemus a ;! David & ]is, colorem aliquem fuüavem frequenter in- Hinc D, Chryfoft. ad i&tus hujusmodi períe- *' Saul. tuendo, nonnullum morbi capiunt levamen ; rendos ita nos animat. . Quod fi arduum fit K fic i$, qui hominum manfuetorum imaginem negotium & operofüm, cogita, quod ob i prz oculis habet, fi in ea affidue defigat ocu- ls Deum talia pateris, & plenam percipies con- los; etiam(íi millies obtundat ira mentis ocue folationem : animamque fubterfugientem, [ lum perturbans, perfectam fanitatem , pu- reformidantem, erubefcentem, pudefientem Qs ramque philofophiam ac traaquillitatem ani- exacue, eique continuo ifla accine: quid cef- L mi aíffequetur. fas? quid fübterfugis? quid detrectas? non ]s Idem medium S- Aug- ap. k fuafit S. äugu&inus fic lo- de pecunia, non de aliis rebus momentanceis, nn Man( uens ; Tot viri, tot mulieres, clerici, pueri, fad de noftra ipforum falute agitur. Deus iíta : diíc. 7144 tantz & tam delicatz puellze flammas & ignis, facienda przcipit. Deus namque, qui hoftium & beflias zquanimiter pertulerunt, & nos noftrorum perverfitate,injuri isque ad noftram ftaltorum hominum convicia dicimus tole- utitur falutem, idem quoque ille nobis prz- rare non poffe, quz nobis malorum homi- cipit, ut injurias remittamuz, earumque im- num nequitia inferuntur? fi poffumus, etiam í S G[egoll E 5 mermores, bonum pro malo reddamus, adim- Qolmofom ue ad mortem illorum noftras injurias mus. usck plentes illud : maledicimur, & benedici A12, F P. Lobn. Bibi. Man. Em. H . Qua . 9 Bibliotbece Manzmhs Concionatorie | 242 hum $.Greg.], QuseomniaconfirmansS.Greg.levejinquit, quoqüe duz funt 5anulæ, os tuum, & os ejtis, 500 1 3o. mor. . eft, quod injuria percutimur, dum in adtione. quz tecontumeliis afhicit,& convitiis ; fi tuam A 9. noftra confpicimus;|quia pejus eft, quod me- clauferis,extinguis totum fpiritum ; fin autem u remur, ficque fiet, ut contumeliis gratia ma« . aperueris,non poteftcohiberi. De hac quoque j gis, quam ira debcatur, quarum interventu, fimilitudine prius his verbis dixerat. Os ef Deo judice;, posna gravior declipari poffe oftium, claude & obíera,ut & lucem przbeat; confiditur. ; & externam repellat irruptionem, ucexempli gf fenetilis $. Greg. 1. 1V. Precogitatione injuriarum mentem füam mu- — cauíay (i te contumelia affecit; os claude ; nam ag s. mor. mire: qui enim improvidus ab adverfitate de- fi aperueris, ventum excitas, & ventilas.: €; 3 1o. Idem medium alius quidam vir fapiens fua- Manf dife, p prehenditur, quaíi ab hofte dormiens inveni«- D) tur, eumque citius inimicus necat, quia non fit. .Cum enim mulier quezdam apud virum25 n 6. f repugnantem perforat: qui vere mala immi- quendam fapientem & difcretum de marito $ Cf nentia: per follicitudinem prenotat , hoftiles fuo conquereretur, quod quafi femper cbrius h(im' r10. ' incurfus quafi in infidiis vigilans exfpe&tat, & quotidie cum ipfa contenderet, injuriis illam ipMatds i inde ad vi&toriam valenter accingitur, unde onerando, quas illa reciprocis iniuriis repen- neíciens deprehendi putabatur. Solerter er- . dens, pacem domus turbabat; vir autem ille o animus ante actionis primordia, cun&ta huic mulieri de remedio providere volens,ne debet advería meditari, ut femper hzc eogi- . deinceps major in domo ejus accenderetur l tans, femper contra hic thorace poenitentiz ignis, nec ipía ad reciproca improperia pro- munitus, & quidquid acciderit, providus fü- rumperet,aquam e vicino fonte haultar illam fü Ch peret; & quidquid accefferit, lucrum putet. fumere juffit, eandemque marito domum re- Chroman. V. Caufam ire & impatientia tollere: nam ficat. deunte, in toto tempore, quo vir ejus injurias 1f f; 1'1' tius . 1. deignis nonextinguitur,quamdiu materiaincen- evomebat, claufo ore recinere; quod confi- o&o beat. dii non tollitur; ita nec animus erit mitis & . lium ipfa prompte executa,virtutemque aquz | Q quietus, quamdiu caufz iracu ln.diæ. ig- mente admirata fuitutpote cui hanc attribuebat vire perfticerint. tutem,quod iram ejus compefcuiffetue refer- $ Chryf.?ä a retinjurias,non ferefleCtens,quod easdem per BIl Drex. in VI. Jnj ia fattam joco .eqlud*ere: ita'enim--jam ( rofis p. 1. olim majores noftri füaferunt dicentes: cum tacitürnitatem & filentium fuper aílet: cui hie H & oppofite quadrat didtum il- €2.P4« ureris, auttace, aut jocare. IdemSeneca füa-. ftorie& optime pe( fit, dum dixic: Alia differentia funt, alia deri- .lud fapientis: Qui dimittit aquam , caput el jur- Q denda, alia donanda. Circumfcribenda mul- giorum; fi enim mulier illa aquam exfpuiffet ?: tis modis ira eft. Pleraque in lufum jocum- ad reddendum improperia pro improperiis, ue vertenda funt.. irreeonciliabiles excitaffet contentiones, ma- e Sen..'l.g.(ïe VIL. Contemnere injurias ; nam ucx b&he adver« :] orisque, irze & furoris ignem ia ambobus ac- 077]) contumcelia a contemptu di&ta efl, cendiffet, Unde D. Gregor. M.ait: Aqua di- lo com Í irac.24. titSeneca, $r quia nemo, nifi quem contempfit,. tali injuría mittitur, cum linguz fluxus effunditur. n notat, nemo autem majorem melioremque .. X. /4/Ira celi imitari: Namy;ut Manfi recte ad- Idem diíc, H contemnit, etiamfi facit aliquid ; quod- con- . vertit, hon:o virtuofus a luminaribus coelefti- z. n. 6. temnentes foleot. Nam & puerios parentum busexemplum cepere debet,& ad hoc forma- at € feriunt, & crines matris türbavit, laceravit- ri, ut bonum pro malo reddat;neque a benefa- $ Clima- de ue infans, & fputo afperfit, aut nudavit in. ciendo fe criminantibus defiftat, Quadam de QUsC p de [ fanfdet, , confpe&u füorum tegenda, & verbis obfcoc- luna mentiuntur homines; fubdit $. Augult. nioribus non pepercit, & nihil horum con« quando videntobícurari; noncurat tamen i(ta Á tumeliam dicimus; quare? quia qui fecit,, verba hominum, quz in ccelo eft ; (ed quid eft Á contemnere non potelt, in ccelo, in firmamento coeli eft. Cujus ergo u boftes: licite conoertere, cor in firmamento Dei eft, ifta non curat. S.'Thoto, VIIl. Vindittam in alios qu Vill.in fer. nti S. ThomasViillanov. fuafit dicens: Ego tibi UXLInjuriantem ut amicum intueri ; utiidem au Tb. . 5. li 6. Cin, veros inimicos oftendam,quosoderis,quosde- thor fuafit, dicens: obfervandum eft nomen, ftruas, daemones, peccata tua, & vitia; hsc quoSpiritu SanGt. illos appellavit, qui patieri- fünt, que te perdunt , quz te deftruunt, quz . tiffimum Jobum falfis impofturis & calumniis 1 tibi gehennam parant; contra hos inimicos onerárunt; dicitenim facer Textus: Jgitur au- ) ora, ut deftruat Deus, & tu, quantum vales, dientes tres amici *fob omne malumy quod accidi[Jet ei, l deftrue illos. Sed & caro ifta, quam tu tantum venerunt finguli de loco fuoy Elipbas; IHbemanites, & W diligis,& foves,in qua nutrienda vitam perdis, Baldad Subites, &? Sopbar INaamatbites, At vero maximus inimicus tuus eft ; hanccaítiga,füb- cur caluminatores illi; amici appellantur, cam nj ] 08n Q jice, doma ; quid fratrem & proximum tuum potius partes inimici füftinuerint? nimirum ht odis, & perfequeris? O ftulte,non eftille ini- cum de viro virtuofo & patiente agitur,is talis micus, fed proximus ; non te perfequitur ho- neminem reputat inimicum, fed omnes indif- p X mo; quem fecit Deus, fed malitia, quam fecit ferenter amicorum loco habet,& amat. Unde Á homo. 1lla eft inimicus tuus, illam oderis, il-. S.Greg.ait: Nec.mimm,qgod qui adverfantiü J lam per fequaris, illam deftruito. Tolle mali- formam exprimunt, nominentur amici, cum [ tiam a fratre, non te períequetur, non tibi ipíiquoque traditori dicatur: Amiceo; ad quid di malefaciet; fac ergo, ut deftruas illam. venifti? (ic exemplo fuo docuit,de quo in vitis l S.. Chryf, IX. Silere, uti S. Chryfoft. hortatur dicens: Patrum legitur, quem, quanto plus aliquis in- n hom. 11. non videsin zdibus,quando ex adverfo, & di- juriabatur, aut deridebat, tanto plus ille gau- ü in t Theff-veCe fteterint duzejanuz;fitque ventus vehe- debat, dicens: Ifti funt, qui nobis occafionem vir, pp, mens, fi alteram clauferis, nihil obeft ventus,. prebenr ad profe&tum noftrum, qui autem! n W noftras. fed magna pars ejusiterum prefcinditurjnunc beatificant nos, conturbant animas XII. Uti« e e - Jiütulus XC.. Manfuetudo. 245 ws, S.Bern.ep. XW. Ut litatem manfuetudinis perpendere: quam.- ta, quomodo füavitas cumgubertïaäoh'e aut 220. ad $, Bernar dus ob oculos pofuit dicens : Ego e Eug. corruptione aliorum conjungi debeat. Qua plagis confcientix mez , nullum judicio ac- quidem inre pro primo principio ponenda eft commodatius medicamentum , probris, & illa S. Laurentii Juftiniani fententia : Prater, s raurent, ) contumeliis : non eft proinde ,' quod com- mandante Domino , corripiatur blande ac- dulciter ; juftin. de li movear , homuncio füm omni o nus & deípeClione. pprobrio' di- nam mollibus potius , quam 'duris fermonibus com perf. mon. pungitur animus delinquentis. Deinde vero benc €onv..c. 4» Senecal.o. , X1lHI. Ledentem, Pbreneiicum confiderare, nam de ira c. : cognofcere ftudeat , in quo afperitas guber- 9^ ls Manf if 26quare fers egri rabiem, inquit Seneca , & nationis aut corredtionis con(iftat ; ubi pra I25.n.6 Phrenetici verba? Puerorum protervas ma- nus ? nem reliquis facem przfert P. Claudius Aquaviva, Claudius Q focietatis Jefü Generalis ; dum (ic loquitur: Aquav. in H faciant. pe quia videntur ne("cire, quid .S. Chryf, Afper eft & gravis füperior , cum nimium evitt. 1. ad hom. r 10. Cui aflentiens S. Chryfoftomus &ogitä, in- credulus primis quibusque delationibus tena: fiper f. ]s quit, quia non eft in fe, qui vituperat, fed in Matth, citer adhzret , nec ab eis fe abduci patitur, '?7 le infanit, & non molefte feres infanias illius. Aíper e(t, cum quafi omnes transgre(fiones . X[o x ly s zquales fint, easdem minoribus , quas ma- It x ASCETIC A. joribus pcenas decetnit. Afper e(t, cum iís I Tria precipue de hac virtute ab Afceta quz fola monitione corrigi poflunt ; acriora bene difcenda , aliisque inculcanda adhibet medicamenta Afper eft etiam, cum funt. Primum eít, ut naturam atque perfe- loci & temporis momenta & opportunitatem &ionem illius.bene cognofcat. De natura exfípe&tare nefcit: cum errata, quz fecreta itaque fciat, manfuetudinem non in eo con- l Correctione emendanda fuerant , ita palam (a- fiftere , ut nunquam quis irafcatur , (ed ut, cit, ut fübditum confündat : cumin corrigene [ quemadmodum 5$. PP. advertunt, fciat, pro do iracundia magis agi , quam zelo & charitate [* quibus, & quibus , quando , & quomodo ira- duci fe oftendit, verbis ac geítibus incompo- S. Chryf, Ícatur. Necue enim yerire , inquit S. Chryfofto- fiti ac perturbati animi figna exhibens : quz iü?f. 131- mus, abfolute atrocitatis efl, nec parcere man[uetudi- non modo nihil conferunt ad confequendum; !1. nis, fed mitis ille eft, qui ferre potefl, qua in feipfum quod (ibi propofaüit, fed etiam maxima nocent. peccata funt : qui alüs fadam injuriam -propulfat. Nam cum duo fint , quz in fübditorum ani- |. 2 Qui autem id non facit, eft defes, && fomnolentus, & mis, cum caftigantur , plurimum valere (o- nibilo zuelius mortuo affettus , non autem manfuetus. lent, alterum reverentiz , qua erga fuperios "" Quare opera danda eít, inquit Granatenfis, rem afficiuntur, ex opinione de illius vircute ut illud nobis ante oculos Domini fiatuamus ac probitate concepta, hec fane opinio debi- Q ls loc. com. In íylvaDulcis & re&tus Dominus : ficque man(uetu. litetur , neceffe eft; cum jllum vident homi- f, Ll dinem juítitig , & re&itudinem dulcedini nem effe fimilemaliis, eum non minus, quam L] ] Hden diíc; jungamus , ut neque re&itudo (it afpera, . alios, ad paffionum impetus expofitam: al- neque dulcedo remiffa. X terum períüafio, qua fe diligi credit; hanc cere '2- 5- l 6- lI Porro perfe&tionem hujus virtutis quod te minui neceffe eít, cum quis viderit, fupöy attinet, recte hanc Climacus explicaffe vi- riorem neque paterne, neque amanter fecum le $. Clima- detur cus c.8. de fequentibüs verbis: [nitium beate tole- agere. Afper denique eít, cum omnino non tmanfuet. w d rantie ( ac manfuetudisis ) efl in amaritsdine & do- oftendit ex charitate fe moveri, & defiderio l lore aniinc iznomirias füfcipere : medium «vera . eas perfeGtionis filiorum, cum reprehen(ionis au- Jffne morore zolerare : fmis autem && confummatio , (teritatem non temperat dulcedine fpei; quam Jummam illis laudein tribuere. . Vidi ego , inquit de illorum emendatione atque profectu prze- ulterius idem Author , tres viros religiofos , ex feferat. Ha&tenus Claudius, quibus addi pof- tud, c. a, quibus unus mordebatur quidem injurüis , & pertur- fant alia quzpiam indicia, quz in indu(triarom n. 2. ! Ibu f 5' babatur, [àd tawwen in [tlentio premebat iracundiam. libello confignavit: nempe t. Si res ipía, quz , llius oero gaudebat quidem ex-lu&tu fuo , fed ejus, injungitur, gravis fit, & importabilis falcem . qui fe maledittis infetlatus fuerat , peccato angebatur. reípe&tu virium illius. cui injungitur : Si ver- $ Tertius oero proximi tantum. damna fecumn. voloens , bis afperioribus, modoque defpotico injunga- l vim ardentium lacbrymarum profundebat. — Eratque tur : Si urgeatur executio eo tempore, quo 3 l fuave [peGaculum tümoris, & mercedis, & chari- fubditus non eft probe difpofitas, nec decur tatis operarios a[picere. tempus & auxilia, ut fe difponat : (i cam Hom. $9. .lil. Alterum eft , ut fciat, aptum & effi- gravia, quam levia eodem ardore exiganturz . in$ Josm.cax medium , ad predi&dam perfectionem fiomnes fübditi rationes & excu(ationes , pri- ;(: hujus virtutis obtinendam, quale quidem ía- mo ftatim afpectu tanquam tentationes, eo pienter S. Chryfoftomus affignavit, dum di- benigne non audito, rejiciantur: (iíe füfpi- : xit : Hoc patlo Chrifli erimus difcipuli , fi. man- ciofum oftendat Superior , & ita affectum erga faeti fuerimus , & mitis ingenii. Unde autem tales erga aliquem; ut putet fübdicus , nullainre fe e j fiemus ?. Si. mofira frequenter. peccata veputabimus , poffe illi (a:isfacere,(i malam de fübdito opinio- Ji lugebinus , f flebimus. — Neque enim anima tanti nem prefeferat, & omnia in deteriorem par- j - deloris particeps irritari atque srafci patitur. . Ubi tem interpretetur: fi inrebusinjungendis non "fletus , ira effe non poieft : ubi dolor && contritio, tanquam rationalem & volentem filium, fed l J -lenge abefl omnis irritatio. Mens enim dolore pere tanquam inanime inftrumentum movere vi- culfa non (ludet elationi , ed amare ingemifcit. deatur: fi ita loquatur aut jubeat aliquid, ut ], nvi. IV. Tertiumeft, ut, cum potiffima manfüe- equivoce & obfícure dicat, quid velit, quafi tudinis exercendz occafio in regendis & corri- ftudio nolit intelligi, quo femper liberum ei U u , M gendis aliis reperiatur , ance omnia fciat Afcee fit, fübditum arguere: fi neget fere; quc pe- 2 Qi« J e 244 JBibliotbece Manualis Coneionatoriee H Ü tuntur: eft enim habenda ratio rei, que pe- vocatione vefira , cum omni bumilitate ? manfue- titur, qui petit : xdificationis externorum tudine : Oftendi poteft , quantopere deceat p [ & noftrorum : denique ejus, qui petit, uti- manfuetudo Chriftianum quemvis. 1. Qua» litatis. Denique huc etiam pertinet doctrina. tenus homo eft , atque adeo animal fociabile ; n 4 S.1fidorusa S. Iidoro Pelufiota tradita, dum ait: Quem- ad. quam focietatem confervandam fpeciali- lib.3.epift. a mogwm periti nedici in morborum initiis remedia ter neceflaria eft manfüetudo. 2. Quatenus 9 279* baud iemere -adbibent , verum aliguantifper ex[pe- Cbriflianus e(t, atque adeo debet conformari qu &ant, dum merbus de acrimonia. nonnibil remittat , mnoribus Chrifti, iis precipuc , in quibus ipfe Pfllc 88' ac tunc demum ad medendum fe conferunt , eodem. fe in magiftrum & exemplum propofuit; qua- Y "' anodo wec vigente marore, eum, qui pre ipfius ma-. les funt humilitas & manfuetudo. 3. Quate- 72 n gnitudine velut temulentia quadam laborat, objurga- mus catbolicus e(t , feu verum ecclefiz mem- ve convenit ( nam alioqui fermonem , non fecus ac. brum ; ut fic enim , ficut babet certiorem f collyrium , 'inutilem imprudentes Teddemus) verum. fpem. &ternz beatitudinis ob vocationem di foflea, quam ad tempus mororis facios nos prebut« fuam ad. veram fidem , ita ftudere quoque f vimus, aique bujusmodi affetum nonnibil fedari fci- . debet, ut, quemadmodum S. Paulus in textu K eerimus , ita demum ad curationem proficijci. cit. hortatur , digne ambulet vocatione fua fi . XII cum omni humilitate & manfuetudine, ne IK CONCEPTUS PRJ/EDICABILES. alioqui, fi iratum fe & immanfuetum verbis i Matth. 11. , occafione fententiz : Difcite a me, quia auc facdtis oftendat, audire cogatur illad a v. 394 Ex 'Tob. 4. mitis fum , && bumilis corde : oftendi po- 'Tobia Seniore olim di&tum. — Nolite ita loqui & teft. 1. Quam preclarus magifter Chriftus ( & agere ) quoniam filii San&torum fuümus, V- 17. 3i fuerit hac in arte, afferendo potiores quos- & vitam illam expectamus , quam Dcus da- Q dam maníüetudinis actus ab.illo exercitos ; turus é(t his, qui fidem fuam ( per impatien- f uem in finem legi poteft Francifcus Arrias tiam & immanfuetudinem) runquam mutant I ii imirat. Chrifti to. ?. tr. y. cap. 2. 3. 4. 10. 2. ab eo. Quz omnia fufius rationibus & ex- li Quale przmium fperare poílimus, fi hanc emplis confirmari poflunt. [ virtutem perfecte addifcamus , nimirum du- ]V. Ex occafione ejusdem , aut alterius lem in vera animi fimilis thematis, afferri poffunt triplicis gene- plicem requiem , tempora D pace & quiete confiftentem ; & ternam, qux ris exempla ad perfuadendam maní(uetudi- « tanto utique major erit , quanto major diffi- nem; dicique r. Recte SS. Patres fen(iffe, nul- [ cultas in exercitio hujus virtutis per fubjuga- lam effe virtutem. qux homini adeo conna- tionem irz fuperanda eft. turalis (it; ac manfuetudo ; merito proinde Cn, 7, Mistth. 5 IL. Ex occafione fententie : JBeati mites , (icut Chriítus ad eam a fe difcendam fpecia- veo 4 quoniam po[fidebunt terram: declarari potet pra- — liter invitavit ; ita concionatores quoque ad V.8 A ï f mium manfuetudinis fecundum quadrupli- eandem exercendam frequenter excitate ; cem acceptionem terrz. Et r. quidem often . cum autem longum iter fit per verba, breve pc u di, quomodo poffideant rerram hanc mate-. & efficax per exempla, fe hoc medio potiffi- u rialem , ut $ Chryfoftomus hunc locum in- mum ufürum, atque adeo triplicium exemplo- p terpretatur , quarenus fcilicet. plerumque rum propofitione, velut triplici funiculo, au- bona fua ftabilius & majori tranquilitate pof^. ditores in amorem hujus virtutis pertractu- 11. E fident, quam immites, qui multoties ani- rum. 2. ltaque incipiat exempla proponere; mam fuam & hzreditatem paternam conten- nimirum primo exemplum Chrifti, tam fecua- tionibus amittunt; & quatenus homini man- dum deitatem , quam humanitatem. Dein ti füeto cotus mundus patría eft , totque locis' exempla hominum, tam fanctorum, quam r habet fundum , quot locis reperit amantes profanorum. Denique exempla brutor'zn; Yl d evangelice manfuetudinis. 2. Oftendi po- qualia paffim citantur ab auditoribus, maxi- n teít, quomodo terram corporis füi, quod SS. me a P. Drexelio in Rofis p. i. c 2, $. 2. Con- » Matth, i Lt UP B ernardus & Hieronymus nomine terrz in- cludatut concio ardenti epilogo, & cum affe- Q telligunt, poffideat, dum nempe anima ho- Gu illud S. Auguftini dictum repetatur: Po- minis maníueti füper carnis motus regnat, tueruntifli & i, & tu non poteris? i & membris omnibus per manfuetudinem im- V, Ex occa(ione fententiz : Ejiin manfue- Eccl. *, Piln, sf V. 19. V. ". perat , ut adeo, tefte S. Hieronymo, prima zudine opera tta perfice , & füper bominum gloriam H eorum hzredicas fit , in carne non carnaliter diligeris : oftendi poteft , quod manfuetudo d vivere. 3. Oftendi poteft, quomodo terram omnibus quidem ftatibus conveniat, fed tri- Q anime füz poffideat( quo fenfa videtur ter- bus precipue. 1. Clericis €9 veligiofis, utpote Pm' H D ram Chriftus in citato themate accepiffe ) quorum po:iffimum officium eft, Deum lau- 0 quatenus fcilicet pacem & perfe&am cum dare & orare, atque adeo manfuetudo vel ma- aliis concordiam acquirit. 4. Oftendi poteft, xime ab illis requiritur, ut puras , & a nullo quomodo terram cocleflem ( ut alii interpre . fanguine commaculatas manus ad Deum eri- Jou WH É [ [8. tantur ) poífideat manfuetus, quatenus fci- gant: nam manluetorum ipfi femper placuit Th licet per tam infignem füi füarumque patfio- deprecatio. 2. Superieribus &5 patribusfamilias, UM num vi&oriam , ac tolerantiam injuriarum, quorumofficium eft regere & corrigere aliosg; Mb x iM ]6 t fingulare apud Deum in altera vita premium ut fuavicatem cum feveritate, rigorem cum promeretur. De quibus omnibus videri poí- manfuetudine mifceant,temperentque eo fere EnCïl. & ! W, funt interpretes in hunc locum , maxime modo;quoin . prioreoftenfüm eft. 3. Habitan- h Cornelius a Lapide, tibus ineadem domo vel civitate , quia nifi hi unani- Ephef, 4. III, Ex occa(ione fententiz S. Pauli : Obfe- mes & man(üeti áint , nunquam pacifice & fe- bi LABÁO Anub ero vos ego vinttus in Demino ; ut ambuletis digne liciter convivent , id *quod olim Abbas fratri» & e e Juuus XC. Manfuetudo, | 245 — lat Fratribus füis fimul cohabitantibus oftendit, cratiita vifum effet, fed opiaio de morte , quz lde dum aliquot diebus idolum (axeum mane la- malam eam facit. Cum igitur impedimur, auc " pidavit, no&tu vero iterum veniam rogavit, diftrahimur, non alios culpemus, fed nos ipfos li caufamque fa&i rogatus, refpondit, ni(i, ut fta- hoc eft; opiniones noftras. Quz omnia fu- us tua ifta, ad injurias & offen(iones immobiles, atque ad veniam concedendam faciles, aut ab fius fupra $. 10. explicata videri po:ffu-nc.. j fe omni appetitu vindi&z alieni fimus , . nun- $. XIIL. quam pacifice cohabitare poterimus. : d ä ij Pfal. 88. VI. Ex occafione thematis : /nveni David fer ALII CONCEPTUS PREDICA?ILES. : v. 21» um meum , oleo fantto meo unxi eum : dici poteft um Qualitas. varias effe explicationes , quid per hoc oleum intelligatur ; optimam videri, quz ditit, man- I. [nter alia verz perfe&tionis A,vdocqmen*ta, ue — — fuetudinem per id (ignificari,de qua ipfe David - qu&e Arnolphus Abbas monachis (üisIn Vit. PP, dixit: Memento, Domine, David, & omnis tradidit, hoc füit. Nos qui feptem fratres!: 5. c. 15. l-tll Uà manfuetudinis ejus.. Oftendatur proin, quam fümus , fi vultis, ut maneamus (imul , effi- * 11. re&te manfuetudo oleo comparetur.. 1. Quia ciamur ficut ftatua hac E at » quz contumeliis af- J5 ficutoleum condit cibos,ita maníuetudo actio fe&ta non turbabitur. nes hominis gratas facit : Hinc Salomon dixit: . II Silex quantumcunque durus, fi fornaci $. Aug. 1. d Fili, in manfuetudine operatua perfice , & fu- imponatur, in calcem albam & candidam 2 1.deCiv. TEU t per hominum gloriam diligeris. 2. Quia ficut transmutatur, quz , quanto magis madefit, & IB TU eleo unguntur Athletz, & roborantur contra l. tanto magis bullit , & igne(cit, quantoque adverfarios; ita maníuetudo reddit invictos magis extingu'tur, tanto amplius accenditur. [j EE ET contra hoítes, quemadmodum David exemplo üt PES Unde S. Auguftinus inquit : Jam vero quam fuooftendit. 3 Quia ficut oleu:n mire condu- mirum eft, quod cum extipguirur , tunc ac« Ye cit ad alliganda & curanda vulnera; ite man- cenditur ? ecce vobis expreffum hominis ve- f[uetudine nihil eft aptius ad peccatorum cor- ra charitate przditi [ymbolum, qui, quanto ü$ redionem , uti tum Samaritanus Chriftum e magis improperiis & injuriis percutitur, tan- prefigurans,tum ipfe Chriftus,cum vero etiam to magis in amore erga Deum , & dilectione ]le D T RULEE CC UE David fadtoipfo abunde comprobarunt. Exci- aceenditur verfüs proximos. ] tentut ergo auditores, ut & ipfi cor füuum velut ItlI. Pro emblemare aliquando maffa bitumi. -Manfi difz, " : lenticulam oleo hoctam pretiofo impleant, & nis accen(a depicta fuit, íuper quam dum arde- 6. n. 5. e ad (imiles effeCtus utantur ret; depluebat aqua; eique Epigraphe adjun- dv Cant, 7. VII. Ex occaíione fententiz : Aftendam ad &a fuit hujusmodi : Etiam in flammris; hanc d | v. 8- palmam, & apprebendam fruttus ejus : poteft man- enim proprietatem terra conferva: bitumino- fuetudo palmz huic comparari, utpote quz ut fa, utper aquam magis magisque accendatur, palma per injurias fe lecti & füupprimi non pa- Ita quoque in przíenti deanima fandtia,injuria- i titur, fed (emper generofe vincit. Deinde pof rum patiente,veraciter dici poteft : Aquz mul- funt multiplices ejus fru&usexplicari . fed tres t non potuerunt extinguere charitatem , nec lo precipue. r. Fructus bonoris , quem conciliat flumina obruent illam. Non enim tales vel " Matth.. 5 man(füetudo , innuitque Siracides illis verbis: ys 40' / minimam amoris Divini aut charitatis amite Et füper hominum gloriam diligeris. 3. Fru- tit fcintillam, quantumcunque ingens injuriae l. Qtus benedictionis tam in temporalibus , quam UTO IT ULEMMUTT s rum, & contumeliarum inundet torrens ; quin In &ternis bonis, quem Chriftus illis verbis : Bea. imo eo magis magisque in intenfis amoris acti« ti mites, quoniam poffidebunt terram, indica. bus exardefcere incipit, dicente Pfalmifta : dum Ü vit. 3. Fru&ts/etitie, quze ob pacem & concor- Jüperbit impius , incenditur pauper : Ubi Hugo; diam cum omnibus fervatam Cardinalis, inquit : Incenditur amore Dei l. percipitur,quem P!äl. 9' ln Matth. 11.jterum Chriítus illis verbis : & invenietis re Qui autem eft pauper ite ?. idem refpondet 22, v. 29. quiem animabus veftris: fignificavit; ut & S. inquiens : pauper fpiriru, qui efl. bumilis, is , fi David, dum d:xit: Maníueti hereditabuntter- js quando impiorum , fuperborum , malorum- ram, & deleGabuntur in multitudine pacis. que injuriis fe zravari advertit, non modo Pfalm. 36, VIII. Poflunc auditores ad fcholam Chri(ti h ECCL S' j V. 11. non rejicit , retunditque opprobria, fed po- invitari, &o(tendi, quas regulas debeant ad- tius iis utitur, ut mediantibus illis magis ac- n v difcere , & obíervare , ut fcientiam ab ipfo do- cendatur in amore divino. cendam , ícilicet manfüetudinem acquirant, .1V Dicitur quidem apud Matthzum c. j. $. Aug. g. s V. 2. Pfal. 38. nimirum fequentes. 1. Obmutui,& non aperui v. 43. Diligis proximum tuum , ($ odio babebis v69. de os meum, cum confifteret peccator adverfüm inimicum tuum, fed qui fano intelle&tu fcriptu- temp. s u me. Id quod ipfe Chriftusexemplo fuo docnit, rg divinz fenfum agnoícere cupit , fenten- dum con(ftens coram Pilato , accufantibus tiam iftam hoc modo intelligat , ut diligat Joan. 15. eum Judais, tacuit. 2. Non eft ferv V. I8. us major omnem hominem proximum füum, odio ha- Domino fuo: (i mundus vos odit, fcitote, quia bebat diabolum inimicum füum. Quod etiam f Thomas me ) Kenp.l, priorem vobis odio habuit. 3. Stude pa- in uno homine malo implere poteft ; in ipfo C» iO. ! tiens effe in tolerando aliorum defectus, quia enim uno , qui malus eft, & proximum ha- ) & tu multa habes, quz oportet ab aliis tolera- bes. & inimicum 5 nam quod homo eft, Ench. c ri. 4, Nemolzditur, nifia feipfo, & ab appre- proximus tuus eft ; quod malus eft , non fo- 10, henfione fua5 nam. ut fapienteradvertit Epi- lum tuus, fed etiam (aus inimicus eft ; Di- &etus : Homines perturbantur non rebus, fed lige ergo in eo carnem & animam , hoc eft lis, quas derebus habentopinionibus. Neque proximum tuum, quem fecit Deus, & odio ha- bemalitiam, quam, ipfo ;onfcntiente, diaboe cl-zim mors v. g. malum eft, aliequi enim & So« 3 U$, 246 Jibliwbece Manualis. Concionatorie hi lus.- Siinvi&to & pio animo feceris , vices Sed dicetis forfitan , hoc ipfum fignurn effe- no czleflis medici agis , odio habens mocbum , hominis ignavi ; aft contra eft, quia ut idem- t2 mox fubdit : tacendo citius vinces. À : & diligens egrotum. jil Manf difc. X. S. Paulus ad Romanos fcribens , fic lo- ];idc Nyab V. Pater quidam filium füum 2 ferpente p 12, T. 7. quodam cinQum videns, arco apprehenfo fa- quitur : Non vosmet ipfos difendentes chariffimi,pel. 2« l. "i füd date lecum ire, fcriptum eft enim : mibi oin- €. 8- e? gittam adeo fagaciter in ferpentem vibravit,ut illafo filio ferpentem transfixerit ; idem quo- ditla ; ego retribuam , dicit Dominus. Rom. 12. rün 19. i de hac lege carnem & fanguinem con- ! [ que facere debet quzlibet auima jufta. quando injufte oneratur injuriis, nimirum , concipere fulas, terribile, durum, intolerabile jugum vi- vor detur. Nam injuriam paffum privare jucun- debetodium adver(us culpam offendentis, ut- pZ[. pote qui eodem tempore Deum offendit, di- ditate vindictz , eft adimere illi voluptatem fibi omnium maximam, quam habere poteít: Et fplicere illi debet invidia,malignitas,iracundia, me quz ininjuriatore predominatur, Ex alia vero hominem in eas anguftias cogere, ut legem, jux ulciíci hoftes prohibet , non prgtereat parte illam tanquam proximum diligere, ei- p Nf : que tanquam ftatri benefacere debet , quod videtur perinde effe , ac permoleftam , ne :)v ! al fj 'etíam fortaffe arcus te leferit , noli irafci dicam- intolerabilem ei farcinam imponere. dottl j contra illum, nec illum minutum confringasy Refpondet Paulus huic objectioni : Placet ; pdn, r quod dicis. Et quoniam ais, non poffe te fa- culpa enim fuit brachii, quod illum tetendit, n & evibravit : Eodem modo non eft füumenda cere, quin vindictam fumas, annuo, ut fumas, Dol Itaque fi efürierit inimicus tuus , ciba illum; vindicta de proximo , qui te injuria affecit, Pat quemque ex Dei precepto amare debes, tan- fi fitit; potum da illi; hoc enim faciens, care bones ignis congeres fuper caput ejus. * ag quam fratrem,fed odium tuum dirigeadum eft M bis adverfus malas illius qualitates, adverfus per- Xl. Abbas Joannes portam coc! injuría» Vit, PP. 1. t veríam inimici tui inclinationem ; togando rum tolerantiam effe, a(truebatinquiéns : Por- 9. c. 4. n. f Deum, ut hancabillo extirpet, & eradicet. Sic ta cceli eft injuriarum perpeíTio , & patres no- 121. David cum infui defenfionem Sauli becem in- ftri per multas injurias in eam gratulantes in- | riü ii ferre poffet, utpote qui vits ipfius tot modis greffi func.. Cujus veritatis tanta eft infallibili- infidiatus füerat, totque improperiis aggravae tas, ut unusillorum Patrum, dum magna cum tan Vüs verat, folam tamenilli haftam fuftulit. folicitudine a Superiore fuüo exercitium ,-per $. Chryf. VI. Etenim in ira. qui valde contumeliatus quod de zterna falute fua affecuraretur, po- W W podMar- 3]ium eft. füperaffe videtur, cum revera ipfe ftularet, dicens: Da mihi, Pater, unam rem, fi difc. 33. quam cuftodiam , & per eam falver; Hoc a lr SWe 5« axime aturpi hac perturbatione victus, non V parum fibi ipfi nocuerit , qui autem magno Superiore fuo, viro maxime illuminato, inque animotulitinjuriam, hic profedo, & quidem materiis fpiritualibus exercitato acceperit ree Itió u um laude füperavit; ille namque ne füuam Íponfum: Si potueris injuriari-& afhici convi- tiis, & portare, &tacere: magna eft hzc res; quidem zgritudinem compreffit, hic etiam alienam extinxit, & ille fno morbo füperatus & fuperalia mandata ; hancque evangcelicam eft, hic etiam alienum cüravit , nec folum ipfe a nobis in principio adduCtam, fiepe reiterebat H inflammatus non eft, verum etiam in-gen-tem veritatem : Jeati e/fis cum maledixerint vobis bo- alterius lammam extinxit. mines ,. ég dixerint omme malum ,. gaudete 9^ exul- fi ü 'Tom. $. VII. Agapetus Diaconus in monitis aureïs 3 tatey quoniam wnerces voeftra copiofa efl in cclis. Bibl. PP.guz fcripfit imperatori, dixit : Venecandum Xlil. Agriculture experientiam habentes Manfi difa, Qs n 10. jureeft veftrum imperium , quia hoftibus qui- juxta rofas alium plantare folent, ut acutior 5. n. s. p dem füz demonítrat pietatis aculeos : quam & pungens hujus odor eas exítimulet ad ma- füs bene dixit Diaconus : Hoftibus fuz demon- jorem transmittendam odoriferam fragran- hiC ftrat aculeos pietatis! non dixit, demonítraffe tiam : quo in factoobligatio exprimitur uniuse ill aculeos irz, odii, vindictz, fimultatis ; fe li- cujusque animz virtuofz , & ad perfectionem A beralitatis, manfuetudinis, humanitatis. Nam tendentis, fcilicecut ab homineafpero & inju- gt ut inimicum con&gas, & lancines, id folertia riante occafionem accipiant exercendz virtu- fed commodiore & aftu nobiliore fieri non poreft , tis, fe mortificando, nonrefiftendo ; Quin po- Lur quam i beneficiis eum ornes, & cumules. tius bonum pro malo reddendo : quia, ut be- a Hzc eft chriftiana , & honorificenti(fima vin- ne La&. Firm. docet , ni(i contumeliis fue- eu di&a, qua ulcifci poffumus eum ; qui nos rit affectus ( homo juftus) quantum habeat i fortitudinis in fe ipfo cohibendo, ignorabitur. períequitur , & horret. Y Utilitas. Neque minus efficaciter S. Bernardus ad ejus- eu dem virtutis exercitium nos inducere cona- Vi PP.l. VIIT Agathon Abbas dicere folebat, (i ha. d 7. €. 4?. bitas cum proximo, efto ficut columna lapi- tur, quando de injuriarum oblivione, & harum lD 9. 2, fuperioritate cractans,fequentia notatu dignif- S'S8v dea , quz fi injuriatur , non irafcitur. - So Bernl f. IX. S. Bernardus in quodam fermone fuo- fima pronunciat verba: efta&tus magni & ge- ht Ht Yum de modo bene vivendi, modum nos do- neroíi cordis, ipjuriz obliviíci, 42. de k mod. bon. cet vitam agendi tranquillam & imperturba- XIIL. Jacob ab Elau fratre füo tanquam im- Ibidem, bit viv. poftor injuria affe&tus , & ad mortem usque o- bilem, tainetfi foris maledicentiis & contume- n liisimpetamur ; Dicitenim: quamvis te quis- dio habitus, & perfecutionem paffus, furori il» lu lius cedens, & inregionem longinquam & per- uam irritet, quamvis convicium dicat,quam- Wflc vis injuriam faciat, quamvis afficiat contume- egrinam fagiens,coclum füpra leapertum afpe» Xit: unde ait: ere non e[fl. bic aliud. mifi domus Q liis, tu file, tu tace, tu diffimula, tu contemne, Hs utnon loquaris, tu tene filentium, adinjuriam Dei é$ porta celi. Confideratid ipfum D. Chry- 9l non refpondeas , convicium non retorqueas. foftom, quando in quadam homilia hzc in ver- e 4 & e Tituus: XC. AManjuetuido: 247 : ba fcribit. Hic'dif'cim'ds, quod E]uando injuria multiplicat 'af;zisos, 65'4mizigk:t inimicos , & ling llt?, eli- nobis fit; nosque manfueti & mites, & tole- charis in bono bomine abundat. rantes fuerimus, majori & largiori divino au- D ] Id vero tantum habet veritatem, ut prope Fpoh UR xilio fruemur. Deus olim Laban iratus ap- affirmare poffimus, majora miracula operari paruit, eique przcepit: Cavene quidquam ajpe- & d. liaguam fuavern ac lenem, quam Virga Moy- ve loquaris contra Tacobs Eidem quoque Jacobo fis fecit. . Plurimum celebratur illud prodi- e paradifo exercitum obviam mi(it Angelo- gium ,:-quo Moyfíes Virga fua e düro faxo eli- rum, dicente (criptura : fuerunt ei obviam Zngeli cuit aquam, àd depellendam fitim populi. Re- Dei, &2 ait : cafira Dei funt bec ; hunc autem fa- linquamusid hocinloco,& eamus vifum;quid vorem Jacob nullo alio merito a. Deo com- regi Davidi cumSaule evenerit. Perfequeba- paravit, quam quia folicitus erat, ne factas tur Saul Davidem crudeliter, & magno cum fibi injurias vindicaret, diffimularet contu- fürore, tanquam fi multa & ingentia rala ab melias, fuosqqe fi bi reconciliaret amicos. eo accepiffet, necemque illi machinabatur. * ; nüa,oþ S Convenerunt ambo in quodam antro,ubi cum Did. Nyff. - -XIV'. Ifaias'Pfo pheta cum ardenter mundi David illum trucidare potuiffet, noluit, oram $.5.in Salvatorem füfpiraret, his &ternum Patrem domn chiamydis prefecuiffe, fatis arbitratus. Pro- inclamabar: Emitte zenum, Domine, deminato« diit antro Saul,fecutusque illumDavid magnis rem terra. 1a.16. 1, Uregas, author moder- Pgahin.l vocibus appellavit, ad quas cum ille caputob- nus, &gravis, in his verbis confideravit,quod vertiffet, lubmiffo ad reverentiam vertice hu: non fatis apte locutus videatur Propheta,cum militer illi David aperuit, quam injufte can- Patrem rogavit, ut Filium (üum, tanquam tam ab eo perfecutionem (uftineret, quem agnum huc fübmitteret, ad occupandum or- etiam interimere, cum facile potuiffet, nolue- "WU bis imperium , five, ut illeait, dominatorem rit. Denique conclu(it; dicens: Quem perfaque- '9'6'4l I terre commodior enim füiffet habitus, ge- ris, rex /rael?. quem per[equeris? Canem mortuum l2l, ftusque ferocis leonis ad invadendum impe- per[equeris, & palicem unum. 1. Reg.24.15. u- rium orbis, quod vates cupiebat. Refpondet diens bec Saul, levavit vocem fuam, & flevit. tamen, cum magno myfterio rogaffe Prophe« XVIIL. Alius quidam rex prudens; qui fub- bid. tam, ut agnus maníuetus mitteretur, non fz« ditorum animos fibi demereri volebat, Píal. vus leo; qui futurus dominator terrz; nam terium preferebat, cum hac inícriptione: ut animios hominum occupes; ut voluntates non fceptro, fed ple&tro. Dicere voluit, eum, eorum invadss, tibique obílringas, nullus ta- qui occupare corda vellet; non debere uri vir- lis magnes, qualis facilitas morum, füavitas £23, non aípcritate, non füpercilio, aut arro- ä Yerborum, con(uetudinis lenitas. gante imperio, fed lenitate, & füavium verbo. Ibid. XV. Tranfiit arca Teftamenti Jordanem; rum dulci hatmonia, hzec enim funt, quibus ui vix arcam fenfit,quando curfum aquarum fe facile fubmittunt voluntates. uarum ftitit, & (ufpendit: Mare; vidit E fugit, XIX. Propheta regius dicebar, verba füa fa- Ibid. Sfordanis converfüs eft retrorfum. vf.313.3.. — ciles aures inventura , quod dulcia effent, & - Quzrit S. Cyrillus Hierofolymitanus,qua- fuavitate condita, dicens : zfudient verba mea, re arcam fugerit Jordanus; qui-non (olum non quoniaim potuerunt : P(al.340. 7. Obfcurüs locus fugit, fed & gaudenter admifit Chriftum, ex €o, quod dubium, quoniam refpiciat illud, quando is illius aquis a S.Joanne fuit baptiza- quod ait, fotutrunt ;; ad verbane fpectet, an ad yWanf df tus. Refpondet Catech. r2. Ante carnis affume audient. Multi ad verba referunt,ut fit fenfüs; TL tionem mare vidit, & fugit. Jordanus conver- Audient verbà mea,quoniam fpecio(à fuerunt. fus eft retrorfüm : Affumpfit eorpus Dominus; Alii: Quoniam dulcuerunt. S.]oan.Chryfoft. utjmare videns fifteret, & Jordanis (ine timore tranftulit: quoniam munita fünt fatellitibus. illum fufciperet, Ante incarnationem pluri«- Ubi magao cum mylfterio mella dulcium ver- mam Deus paífim przferebat majeítateum, borum vocantur fatelfites, nec enim aliud eft, graviaque in homines decernebat füpplicia: quod tam facile capiat; nulli fatellites; qui fed poítquam hominem induit, fuavique hu- tam fortiter invadant, & conftringant, quam manitate erga omnes uti ccepit, calcari fe ma- blanda verborum lenium comitas. re patienter ferebat, nec fugiebat Jordanis, XX. Quoniam Chrifto inerata mira füavi- Ibid« cum ad illum homo Deus venit, man:uetudo tate efficacitas , idcirco Judzi arbitrabantur enim fecit, ut mare illum non pertimefíceret, convenire, ut ille de medio tolleretur, dicen- & Jordanis nihil metuens exciperet; Mitis tes: Ecce mundus totus poft eum abit. Joan. 12.19. enim ubique fibi locum parat: & qui facilis Maníuetudo illius omnia poft fe rapit; (ive in eft moribus, facile admittitur ab omnibus. defertis agat, five rari, (ive in montibus, five . $. Dern. — XVI. S. Bernardus füper i!la Chrifti verba: in civitatibus,aut ubi demum verfetur, homi- l S' 38: in Beati wmites, quoniam ipfi po[jidebunt terram: . quae- nes attrahit, quos mel ab ipfius labiis deftil- : Cant, rit, de qua terra hic locutus fuerit Chriftus? lans ita fibi ipfis adimit, ut immemores cibi Refpondet, de illa hoc dixiffe terrayquam ha- ac potus, nullam etiam difficillimatum via- , [rídth bitamus, nemo enim fibi parare dominium, rum rationem habeant. Tanta eít poteftas nemo fübigere corda, nemo expugnare vo- manfüetudinis, tanta efficacitas lenitatis. luntates (ic poteft, uti man(uetüs. ^ XXI. VocabatSponfamSponfus;utque eamn l Nyml.c. .* XVII. Hanc obrém etiam Spiritus S. cum facile obfequentem haberet,his tam faavibus conciliandorum amicorum przecepta trade- verbis demulcebat: Surge, propera, amica inea, rer, verborum fuavitate ad hanc rem uti antc jam enim byems tranfüt, ümber abüt, C recefjt. omnia fuakde.t, "ditïens"Eccl. 6. g. Verbum dulce quam- Cant.2. I16. n q)ug:ri hic poteft , obrem / 9 Y 248 Bibliethecee Manuah's Concionaltorid& haud Quaquam in chorís obviarn veniebant n obrem plantz ita e contrahunt, & abdunt per jnf hyememy, ut vix videri fe finant, verno autem faeminz, excipientes ill'um cum laudibus, fed Ang:licus populus e füblimi applaudebat; irpl tempore ita effunduntur, & dilatantur, ut re- ub vixiffe putentur. RefpondetEricius Dominic. egreffus eft e Ípelunca tanta cum gloria, cum 14.po(t Pentecoften : Hyeme interius radicis uanta tres pueri egreffi fant e Camino ar- bo m virtute alitur planta, & mox verni temporis enti; nam quemadmodum illos non exuffit provocata blanditiisfloris fui honore veftitur. ignis, ita hic non conflagravit irz incendio. [ XXIV. Tullius Cicero pro Marcello ita fcri« Cicero pro ( Hyems afpera e(t, & triftis, & horrida, cujus atrocitatem dum plantz fügiunt,ad fuas fe ra- bit: Domuiíti gentes immanitate barbaras, Marcello. r multitudine-innumerabiles, locis infinitas, ce dicesrecipiunt, ac velutdemortuz languent ; ac marcent, placido autem vere appetente omni copiarum genere abuudantes, fed ta- pCl' men ea vicifti quac & naturam, & conditio- ofí foras erumpunt, verni temporis provocate blanditiis, quod eos fua benignitate in lucem; nem, ut vinci poffent, habebant. .. Nulla eft v enim tanta vis tanta copia, quz non ferro aut & Vitam reducit,alit,exhilarat; fic, ut quz in- Abolent, ter hyberna frigora velut mortuz lugebant, viribus debilitarijfrangique poffit; verum ani- - mum vincere, iracundiam cohibere, &c. hzc nunc per veris lenitatem fe ipías redivivas du g cum voluptate & fpe&ent, & admirentur. Sic qui faciat, non ego eum cum füummis viris b comparo, fed fimillimum Deo judico. ergo Sponfus, uz Sponfam ad facile reverten- f dum incitaret inquiebat: Jam hyems tranfiit XXV. Aquila generofa eft, acque magnani- Manfi dife, tià ma, unde & a veteribus in fymbolum affum- $:* 5 afperioris confuetudinis mez, exui nuperam tumelias at illam moro(itatem, pofui füupercilium, ferena- pta füit hominis conftantis, &ad con qu vi frontem,maxima eft nunc,eritque deinceps parientis, Eam itaque depinxere, non oculis minitabundam non terribilem roftro, non alis n conditionis mez facilitas, appetiitque ver Qu percomis familiaritatis meg, quod cum dixi; horridam, non unguibus fulminantem, fed fc- dentem efformarunt in quiete , juxtaque illa pol illud nz2llo jam negotio faciam, ut ad me non tT venias, (ed volites. cornicem collocarunt, quz identidem pro viribus füis eam mordere, pungere; & irrita- i lbid.r XXiI. Rex & Propheta David dum cane- P. ret, qua ratione filius Dei fa&tus homo totum re non ceffat. - ffet XXVI. De Propheta reg io facer textus me- Nyff, 1.5, M orbeia füavi Domino fibi fübjugaturus e qi inquiebat: Dominabitur a mari usque ad tmare, 9 morat: Cepitille Syriam in valle Salinarum cefis Pol. e. $. decem & ofto millibus , eoque triumpbo fecit [ibi n0« ?8 Y a fiumine usque ad terminos, orbis terrarum, coram illo procident. ZEtbiopes , & inimici ejus tervam lin- men , ut dicitur 2. Reg. 8. 13. Hoc enim vali« de dextrz ejus preítantiffimum opus, hec gent. Pfal. 7 1. 8. 9. Miraanimorum converfio! vi&oriarum illuftriffirna fuit. d Prodigiofa voluntatum immutatio ! dulcis ty- rannis cordium libertate nativa preditorum! Habent hzc:non nihil difficultatis, Nam fi Dor D quz faciet, ut inimici ejus terram lingant, ut; animo ad quzdam alia illius egregia facinora quos infen(iffimos habuit ; ii ad pedes ejus ac- recurramus, inveniemus in eodem capite, & de liu cidant, abíolutum ejus dominium agnofcant; ampliores czdes feciffe , & ftrages hoftibus tercamque millies,idque devotiffime, exofcu- graviores intuliffe. Adarazerenim regem So- vit Cepitque ex parte ejus rnille fe- qu lentür, quam tarita Majeftate Princeps plan- ba percufíit, tarum fuarum veftigiis infignitam reddet, fed ptingentos equites, & viginti millia pedicum, m & fubnervavit omnes jugales curruum, Alibi ho quo illo armorum apparatu, aut quibus mili- tum copiis, tam indomabiles cervices fübju- quoque percuffit de Syria viginti duo millia 9 s,inquit virorum, fic ut ex his omnibus vivus nemo la gum coget ? Defcendet ficut pluvia in vellu Propheta ibid. v. 6. totus manfuetus, & blane evaderet. Quod curn ita fit, quid eft, quod hic di non vel eque dicitur fibi feciffe nomen gran- ne dus advenit,tamque lenis,quam aqua, quz ta» cito lap(u in vellus dcfluit. Quid mirum ergo; de,ac in valleSalinarum,ubi non tam multos; N fi ad eum modum corda quantumvis dura, ac quam ibi obtruncavit? nam fi ex numero de» Te Qic repugnantia fuis fafcibus fubigit? quem enim vi&torum zftimatur magnitudo victoriz, am- i li non abripiatfüavitas? cujusanimum'non ob- liorem gloriam fibi videtur David paraífe ex tü ; tinear, expugnetque lenitas, & comitas? uperioribus vi&oriis,ubi hoftium copias ma- tiQ S. Chryf. XXIII. S. Chryfoftomus non fatiatur admi- jores fudit, quam pofteriore pugna , ubi oppi- Hi mo hom. 2. dera ndo heroicam Davidis in fpelunca Odolia do pauciores czcidit, Cur ergo hoc ulti n David & exhibitam virtutem fimul u e rationem affie conflictu famam fibi conflaffe celebriorem, & Saul, [ ! gnat, cur vi&toria quam de emetipío reporta- nomen grande feciffe narratur ? d vit,condonando Sauli (quando eidem, pro de- Pretermitto hic aliorum fententias ; Rabbi te Salomonis opinio vero affinior videturpropo- fenfione vite propriz, licite poterat eripere " vitam) gloriofior fuerit, quam illa, quam de fito noftro certe commodior eft, de qua apud I "Toftatum in c. 8. lib. 3. Reg. fic habes: Dicic Goliath reportavit victoria, dicit enim : Hfec di gloriofius tropbeumn, 6i quidem illic & funda, & Rabbi Salomon, quod David occidit oCtode« & cim millia.de Idumxis, & fecicillos fepeliri, & lapidibus,& acie opus habebat,bic vero cuncta f prudentia, rationeque peracta funt, ac fine ar- ex hoc acquifivit famam magnam, & hoc pro- al pter op us mifericordiz, quod excitabat, (cili- mis contigit victoria , atque incruentum tro- af phaum evectum eft, itaque rediit non Barbari cet quia fepeliebat hoftem.Non fcitur Prophe- bl tà regius eciffe aliis, quod his o&todecim mil- illius caput geftans, fed animi commotionem t mortificatam,fed iram enervatam, neque hec libus hoftibus fecit,quos trucidavit, ac deinde fpolia repofuit Jerofolymz; fsd in coslo: nunc fepulture illatos magnifieis exequiis,& fa pre- & r Ü ak u 249 H Titulus X C.. Muþetudqä. IH mis officiis honotificentiffime ornavit, ac de- lius, nihil audire majus, aut rariüs poffum. | m inde acquifivit famam magnam, & nomen fibi Quando quis rem infolentem , & inauditam l[ immortale paravit. Gloriofiorem enim hic videt;five audit, nefcitque,quomodo illam fa- n victoriam retulit, eo quod tantam devi&is tis admirari debeat, folet dejicere caput, cru- h hoítibus charitatem exhibuit, quantam inti- cisque cremoniis fuam admirationem, ejus- tj cmm mis amicis deferre potuit, dum pari honore que magnitudinem indicare, quando verbis tradi fepulture eorum corpora curavit. 'T'an 15 Mareli pro dignitate explicare nequit, Cum ergo TA ta namque pietate profequi hoftes, id vi&to- fan&tus Dorotheus vidit hominem, qui tam d* riis ejus fplendorem, id triumphis magnifi- invincibili animo, tanta vultus zquitate fere- « centiam adjecit fingularem, propterea quod batinjurias, ut eas blanditiarum loco habe- perdifficile eft, condonare in jurias, remittere offenfas, ob nature ret & ignominias ut affentationes exciperet, üt vappetitum ; ab hac re demifit aures,feque obfignans,& firmans abiit, ll valde alienum. Al;ulens. attonitus tam ftupendz rei fpectaculo. Ut d q. 24. in XXVIL Abulenfis in l. 2. Reg. c. 13. ait: enim naturz noftre peccato vitiatz inclina- ! Dixit hoc admirans, viderat enim oram chla- cit. text. tio procliviter fertur ad ultionem injuriarum, mydis fuze in manu Davidis, ex quo cognofce- perque arduum efít eas remittere, fic admira- batur, quod ipfe fuit in manu Davidis, in quo bilium miriffimum, & preclare factorum illu- j« Manídif ftupebat de tam gravi periculo, & de clemene n. 5- l 5' ftriffimum, & memorabiliffimum eft, (erenis H tia Davidis, quomodo non occidit eum, ideo oculis, & animo pacato, eas excipere. admirans dixit, nunquid hzc eft vox tua? H XXIX. Abbas Pimenius, ut refert Ruffi- ls quafi dicat, miror, cum hzc fit vox tua, quod nus, interrogatus, aliquando , qualiter hoc mihi vitam reliqueris. Conf(iderabat Saul, Qe Chrifti di&dum . (majorem bac dileiionem nemo i quam facile fanCtus gener illi vitam eripere babet, quaim ut animam [aam ponat quis pro amicis .M potuiffet, a vefte namque ad. cutem, & mor- 0 Jàis) executioni mandari poffet? ita reípon- tem, proximus erat tranfitus. Ex alia parte dit: fi quis audit verbum malum a proximo b reputabat fecum benignitatem Davidis, ftu- füo, & cum poffit fimilia refpondere, pugnat pensque tam inauditam. generofitatem ait : tamen in corde füo portare laborem, & vim Nf 4 Miror vehementer, quod cum tu fis, qui lo- ispol. 6 facit, ne refpondeat malum, ut contriftet il- queris, me vivum reliqueris, Non poffum l mihi perfuadere Davidem effe,qui mihi loqui- 1.um-, tglis animam füam ponit pro amico fuo. l. $. XIV. tur: Namcum tu homo fis, & proxime ad ma- 4 num habeas occafionem fümendz vindiécte MISCELLANEA. de illo; qui te perfequitur incredibile videtur Qualitas. non fümpfiffe ultionem; & quanquam vox fit I. F'erdinandus Mediczus pro gentilitia tef- Davidis, magis tamen Dei, quam hominis vi- Engelgr. ^ .. fera regem apum cum Satellitio pinxit, in Dom. S( dentur manus, quz abftinuerant a cxde il- adjungens hoc dilemma : JMajeflate tantum. Palm. 13 lius, quem obtruncare, aut confodere tam le- AL Grgcum verbum Iyci per anagramma viter potuerunt. Et quanquam & videam, fignificat: « $ ?i« tu esovis: a quod video, & audiam;quod audio, dubito ta- d ;thri:fti man- füetudinem fignificandam, N y men, utrum fic David, qui mihi loquitur; ab MI. Recte Seneca dixit: Quidqu id ,eXpriq.Seneca. il hominis enim manu quzvis actioy & vi&oria mitur, grave eft. " expectari poteft, at parcere inimico, quando - .1V. Ad Eliam venitDeus, primum ín com- 4. p eg. 19. lu incommodare, & referre vices, & inferre|vin- motione, dein in fpecie aurz lenis, ut doce- v. 12. iC dictam poffis, videtur [ od.fiq r ret:quomodo lenitas in corre&tione obfer- l, nequeat. ,tfajlef efïg 2 qu &* : : vari debeat. . XXVIiI. S. Doroth ^ 'XX 3 Ap. Nyff, cüs inx(ï-gheAi'naü hoc ge- .. N. Archidamidas cuidam Charilau m re- Plurafch. ! "] l.c. nere factum (ic narrat:. Afceta quidam erat em laudanti, quod erga cunctos fuiffet m ane- in a Qn illius ztate in eodem monafterio, in quo ille uetus, qua fronte , inquiebat, laudetur ali- pOph. X tunc degebat, plurimum addi&us ftudio ora- quis, qui erga fceleratos fe mitem prebuit? . tionis, & aliorum fpiritualium exercitiorum. Perfpexit vir egregius, manfuetudinem cum Hunc audivit quodam die gravibus verbo- juftitia conjunctam effe oportere; alioqui 0 rum injuriis onerari, & turpibus probris in- Principis in facinorofos lenitas, quid aliud digne dehoneltari, Videns autem admiran- eft, quam in bonos crudelitas? dam patientiam, quz hzc omnia longanimi- , VI. Cleomenes cum e civibus quispiamIdem in j ter tolerabat, interrogabat eum; quidnam ea diceret, bonum regem erga omnes mitem Lacon. opprobria, & vituperia in animo ipfius effices )- effe oportere, fed hactenus, inquiebat, ne fic apoph. d rent? Cui ille (impliciter & candide refpon- contemptui, fignificans manfüetudinem ni- dit: Ego me fic habeo ad has injurias, & fic If mia erga improbos effe inutilem civitati. 2à €as perfero, ut ab hominibus blandi canes, Utilitas. fübaudi, perferri folent,fi quando velignotum - Vil Quidam r ex orientalium fertur ho- Solit. Ha. )- allatrant;vel domefticum mollicella lingua ad ftiles civitates non alio inftrumento in pote- gioph, f. affentationem lambunt; injurie funt mihi Ítatem redegiffe, quam oleo certorum ver- 320. , Do blanditiz, dedecora folatia, opprobria adula- mium ad portas affüfo ; quanto magis (i oleum tiones, convitia feftivi lepores, aut honori- manfuetudinis portis animorum affündatur, l- fici plaufus. His auditis, inquit beatus Doro- illi facile expugnabuntur. theus, demifi aures, meque obfíignans, & fir- VIII. Templum Salomonis erat ex cedro & Ibia. £ ;l mans abii, dicens, hic nihil videre admirabi- laminis auri puriffimi ornatum, 'fola porte, 308. R. P. Lobn. Bibl. Man. Zóm. 41, / E — eper : Bibliebeee Manualis . Concionatoriee 250 er quas ad San&a San&orum introibatur, ferant, quorum partem fibi fortuna vindica- Matthig d f olivarum ligno conftabant, ad fignificandum; retpretereant autem excellentiffimum;quod them. 4» pet dulcedinem manfuetudinis aditum ad ex omnibus civibus Athenienfibus, quorum ca dux erat, nullus illius caufa veftem pullam )e ccelum potiffimum re(erari. Engelgr. IX. In Flandria vir quidam homini aggrefti famp(ffet. 9 in Dom, XVIII. De hac mamfdctudine non male ce- mo occurrens cum videret, afinum facco onu- jj Palm. 'ftum ab eo, quantumcunque füfte verbera- cinit Juvenalis. - « . Separat bec nos de ret, promoveri non poffe, avenz manipulum ex proximo agro acceptum baculo alligavit, A grege brutorum:. atque adeo vvenerabile coli ts Sortiri ingenium, divinorumque capaces. fra itaque afinum conícendens ad exiguam di- í(tantiam ante nares fafciculum pretenfum XIX. Nec minus apte Seneca: geftabat, quam avenam dum afinus appre- - -- « Quisquis ef? placide petens,Senec. in be Doininusque v ite, [ervvat innocuas manus, Hel'C- fur. hendere conabatur, greffum alacrius movit. A& 3. PK Simili ergo modo homines beneficiis magis, F& incruentum mitis tmperium regit, l "Animogue parcit , longa permenfus diu quam füppliciis ad officium impelluntur. pe X. Lipf- l.2* X. Czíar cum audiiffet Pompejum cefüm, Felicis a'vi f[patio , *vel calum pelit; f Poli:. Vl leta felix snemoris Elifü loca. fi illachrymatus morti illius, dixit: Tentemns; . fi poffumus, omnium voluntates recuperare, d'ucunditas. e e L] u & diuturna victoria uti. Hec nova fi ratio : XX. Pius An toninus in nummi s habebat Engelgr. Mo vincendi, fi mifericordia nos muniamus. fumen molli thoro impofitum, ut fignificaret, ï:l Dom, Apopht. X AlexanderSeverus matri nimiam mane nihil zque vires frangere furorisacirz,quam ""* lic t Beyrlinck. füerudinem objicienti,dicentique ; molliorem manfuetudinem. Hinc Hugo Cardinalis ait: tibi poteftatem imperii fecifti, refpondit, fed Maníüetudo eft in lecto conícientiz hominis p Id . quod d. Rgg.x 2. fecuriorem atque diuturniorem. culcitra; ubi molliter & fuaviter anima re- gal Roboam filiusSalomonis damno fuo expertus quiefcit, quz etiam lapides contumeiiarum, a ä us eft, utpote cujus fübditi feveritate illius ex- detractationum, & injuriarum , quarumcun- acerbati usque adeo gravi in eum odio exar- que fibi inflicdtarum amplexatur leviter, & g ferunt, ut & regem alium fibi quzfierint, & fine lafione reci pir. Sic in Abigail faror Da- 1. Reg15. pr quzftorem illius ad placandos motus cum po- vidis vim amifit. teítate miffum, ne auditum quidem lapidibus 3 DUBIUM ASCETICUM. obruerint. Beytl. in XII. S.An felmus intelligens, quendam du- hn contra manfuetudinem agatur, fi quandoque fefto . anjuriantibus refpondeatur. rius egiffe cum iis, qui fe ejus obedientiz de- Ad hoc dubium Jofephus Manfi fic refpon. Manf dife. f S. Matthie voverant, & ob id deteriores evadere: quam I,A D them. 4-. bene,inquiebat,nutrimentum expenditis, qui .^ det: notandum nihilominus, non fem- Ó. n 10. per laudabile injurias diffimulare ; fiquidem k de hominibus beftias nutriviftis. Et mox : Cu- D pitis juventutem optimis ornari moribus ? ne- cafus dantur, in quibus debita cum correctio- ne feu reprehenfione injurantium petulantia ceffe eft, ut cum feveritate diíciplinz, pater- K nz lenitatis & manfuetudi recundenda eít. Ita namqueSalvater, quando ms leyamen imes verbis illis injuriofe laceffebatur : Samaritanus pendatis. es tu, & demontum babes , fabito refpondit: ego : Dxighz'tas.f " XIII. Tunc precipua laus man fuetudlms dewonium sn babeo , fàd bonorifico Fatrem meum, & Plin. ]. 9. &? vos.inbenora[tis me,. Caufam ne noftis, füb- ep. 2t. eft. tefte Plinio, cum irz jnftiffima. d XIV. Themiftius oratione quinta quzrens; jungit Cajetanus ?. Refpondetque , non ad Engelgt. contumeliam propriam, qua appeliatus eft Sa- &« in Dom. cur Lycurgus ab Apollinis oraculo Deus vo- à Palm, catus fit;srelpondit;id ob facilitatem;juftitiam, maritanus, fed ad injuriam Dei, qua dictum eft: demonium habes, refpondit. Hzc enim Vi & pietatem fa&um, fed przcipue ob bumani- directe. tollebat fidem credentium, tollebat [ tatem harum omnjum principem, cujus unius beneficio reges Dei fimilitudinem accedunt. veritatem do&trinz, nocebat populo. Inju. s. Amon. s rias itaque proprias toleremus, fed Deo illa- P4 thtl Apoc. €5. X V. Seniores in Apocalypéi cum Chriftus $, in fpecie agni apparuiffet, clamarunt: Vicit tas, aut reipublicg perniciofas nequaquam b conniveamus. Ad imicationem Jobi, qui,cam k '(, Leo de tribu Juda, tunc nimirum in eo forti« tudinem & generofitatem leonis agnofcentes, ad multa amicorum & conjugis improperia i femper patiens fuiffet ; una tamen vice, quan- cum in eo manfüetudinem agni confpexerunt. Beyrlinck. X VI. Philippus Bonüs dux Burgundiz Or- F do fibi dici audiit: JZdbuc permanes in fimplicita- d inem te tua? - Benedic Deo, & torere , mox cum indi- in Dom, Equitum aurei velleris inítituit, qui Pllmf certis diebus debebant portare agnum aurez gnatione refpondit; quaf una de fzultis mulieri- f catenz annexum cum infcriptione: Pretium bus locuta es. Et nihilominus, incarnata Sapiene C non vile lahorum. Ita Deus ordinem manfueto- tia proteftatur, inquiens : qui dixerit fratri fuo, rum, qui Cliriftum agnum ia corde portent, fatue , reus erit gebenne ignis. Job autem uxo- [ rem fuam ftultam nominavit, & tamen Deus inftituit, ut difcant exemplo illius mites effe, & inveniant requiem in coeli patria, ob abun- illum non reprehendit, quin potius facer tex« tus immediate fübjungit: /m bic omnibus non dantiam bonorum, per vellus aureum figni« t peccavit Sfob labiis fais. Cyaia (cilicet injuriarum t us, cum adftan'tcs Dei honorem defendere flatuit, quando ab Beyrl, in XVII. Pericles moritur feft. S. ipfius merit 3 & victorias condignis laudibus uxore exftimulabatur: (iquidem in præfepti, mirari fe dixit, quod €a folum re« extollerent, bcnedic,- idem elt; quod"maledic. Ut e o Titulus. XC. .Manfuetudo. 251 Mp Ut igitur quilibet, qualiter fe circa pun- negligis, pejor es tacendo, quam ille convi- Odthem,4' : Qum hoc gerere debeat, probe intelligat, vitiando. Quando ergo in nobis aliquis pec- fequentem $. Bafilii accipiat doctrinam, di- cat, habemus magnam curam non pro noe n centis: Si quis injuria affe&us ab aliquo, te- bis (nam gloriofum eft, injuriam oblivifci) nendz animi fui lenitatis caufa, patientizque, fed oblivifcere injuriam tuam, non vulnus Vg ea de re cum nemine loquatur, atque hoc frauris tui. Si itaque bunigno refponfo ve- modo exifítimet fe reddere judicium Deo, nenum ire & rancoris e corde fraterno ex- nunquid hic faciat (ecundum Deum? refpon- tergere poflimus, nonne id facere omnino u deo, cum Dominus dixerit modo: dimitti- ratio fuadebit, & charitas chriftiana? (iqui- te, fi quid habetis; modo: íi peccaverit dem refponíio mollis frangit iram. frater ctuus, vade & corripe; hic lenítatis uidem animi fui fructum in eo oftendere de. III. Aliam denique occafionem loquen'dis'., Climac, M t in S. Joannes Climacus affignat dicens : Cumar. 4. in, Trc fr, bet, ut preces,Deo ex fincero animi affeGtu, A3, nos ipfi duntaxat contumeliofius tractamur, 199 * : pro eo, a quo lzfus fit; adhibeat, verbaque otnnino tacendum eft, tunc enim lucri co m illa ufürpet:; Domine, ne (tatuas illis hoc parandi eft tempus: ubi vero contumelia in peccatum; ne, ut iratus fratri füuo, reus ef- alterius quoque damnum redundat, tum mu- ficiatur Judicio ; admonitione vero leni & ca- tuz charitatis & pacis indiffolubilis vincu« ftigatione adverfus ipfüm injurix authorem uti, qua videlicet illum quoque ab ira libe- lum exigit, ut pro altero rcfpondeamgs. at Bol b in Dom, ret, quz venit in filios contumaciz. Si ve- . ro in hoc negligens fuerit, & tenendz vide- Em&*a&m. "$ XV. n licet patientiz fuz caufa, id diflimulanter AXIOMATA. Is tulerit, dupliciter peccatum incurrit; & quod precepto ili non paret, caftigatione cafti- l. Freundlichkeit und Sanftinuth : n gabis fratrem tuum , & non fumes propter Erbalten Leben , Ebr und. Gutb. eum peccatum; & taciturnitate illa peccan- [l» II zdrcus nimium intenfus frangitur. & « tis particeps efficitur; & quod, quem cafti- Kin Bogen zu bart und z/bocb gefpanni, gationibus curare potuerat, ficut Dominus ; n Mpls. / precepit, in malo eum patitur perire. Cui Zerbricbt, und macbt den Scbidzen 2 fiband. Iil. Nullum siolentum serpetuum , moderata: du- fimillimam Doctor Angelicus, quando de hac rant. " injuriarum materia diffüfe tractat, his verbis tradit doctrinam : quandoque oportet, ut Gewalt tmit Zmang, barrt felten lang. ? & contumeliam illatam repellamus, maxime IV. Jmmatura medicina, eft matura ruina. n Man(i if propter duo. Primo quidem propter bo- Unseitige 4frzney, bringt frübe an Tids- num ejus, qui contümeliam infert, ut vide- ey. I. 6. n- IOl licet ejus, audacia reprimatur ,. & de czte- V. Mildes Gmilb, macht freudig Geblüt. ro talia non attentet, fecundum illud Prov. Gütig und mild, if der befle Schild.- (» ; 26. $. Refponde [Iulto juxta fiuliiam fuam , ne fibi Regierung bart, macbt üble drt, Japiens videatur. . Alio modo propter bonum multorum, quorum profectus impeditur pro- Em JFort das lind, Ort überall find, pter contumelias nobis illatas. Unde Gre- l gorius dicit fuper Ezech. Hom.6. . Hi quo- $ XVL h rum vita in exemplo imitationis eít pofita, AUTHORES. d debent, (i poffunt, detrahentium fibi verba compefcere, ne eorum przdicationem non L Hieremias Dr;&celius in Rofis feleGtis e I. C« 2. audiant, qui audire poterant, & ita in prae vis moribus remanentes, bene vivere con- ]I. Paulus Barry in folitudine Hagiophilz temnant. die fexto diíTert. I. ! II. S. Antonins de hac materia (ic di fcur: $. Anton.: IIL. Joannes Bufzus in Viridario, V Man» n P. 4 ti 7. rit: Aliquando contumelia eft fufferenda, & fuecudo. LO .60 boc ratione evitande temeritatis, juxta il- IV . Bernardinus Roügnolius l. 4. de Qifci- lud Prov.26.4. JNe refpondeas fLulte juxta [lulti- plina chrift. perfect, c.36. tiam fuam, ne ei fimilis eficiaris. " Tacere quip- V. Jacobus Alvarez de Paz. tom. 2. 1.3. : pe; & non refpondere contumelianti, quan- p. 21- 0090 50 .8. : VI, Franc |, do quis hoc faceret, ut fic tacens magis pro- iícus Arrias tom. 2. de imitf vocaret illum ad iracundiam, peccatum ef- Chrift. tr. y. Íet. Sed tacere, ne & ipfe refpondens in- "WIL Henricus Engelgrave p.;. Lucis currat contumelias, vel magis illum ad ira- Evaneg. in Dom. Palmarum. cundiam accendat, debitum eft, & virtuo- VIIL Mat:th. Fab. in fefto S, Matthig ] fam, quod idem pun&um diu anteS. Auguft. cap. f. tot. attigerat, quanto ita difcurrit : Ille injuriam I1X. Laurentius Beyrlinck in fefto S. Mat- fecit, & injuriam faciendo gravi feipfum vul- thiz them., 4. & in felto omnium San&orum nere percuífit, Tu vulnus fratris tui cone them. 3. ———'WMÓá RC ERN temnis: tu eum vides perire,vel periffe,; & — X. Jofephus Manfi X Bibl. mor. tr. 36 ;ä lia - q. | R.'P. Lobn. l?ibl. Man. dom, II- $ Bibliotbecee Manu;zhs'l Concionatoric 252 n u h jl 4( TITULUS XCL (u !f j MARTYRIUM. d Y PROOEMIUM jr' F li Obilis ff illa Platonis [ententia, quod , fi corports oculis virtutis pulchritudo cerne- ll , N retur, mirabsles [ui amores in nobis excitaret. — Quod. i. boc in fingulis virtutibus (il. verum efl, multo magis verum ertt in virtutibus bis, que Deum ipfum [pectant, tií €? quorum officium eff, eum bonorare, credere, amare , C? ei confidere. — Illi erim bo- f« mines altiff/imum . C? nobiliffimum obje&ium , in. quod. afpiciunt, babent, qui Deus eft re- j syum ompium Domninus. FEx quibus que primum locum tenent, C? maxime Deum co- lunt , C? ia illum glorficant , bomines [unt , qui, ut fidem fervent, & imménjam Ma- jeflatem, ut debent , "venerentur, mon folum «itam pro illa ponere olunt; fed crudeht[fi- mis C? borribiliffzmis fuppliciis profundere. uod fi quelibet «irtus (ut. dictum i ) 7zam pulcbba efl, quanto formofir erit illus wirtutis pulcbritudo, qu& ad bunc Jum- mum gradum pervenilJet ,, quod. omnium maximum facrificium e(! , quod. bomines. offer- re po[]hnt, C? ultümum, ubi gratia bominem mortalem [ublimem efficere po[ft ? — Tan- ta efl bec pulcbritudo , ut. (quemadmodum inquit. zfpoftolus)) mon. Jolum. bominibus zn- gelis , fed. etiam ipfi Deo formofifimum ,. &? . admirabile fpe&taculum . fit ,. qui gaudet quidem maxime , cum inhrmam , C? languidam carnem. pugnare , €? triumpbare . de univerfis totius mundi viribus, atque infermi pro [ua fide, & amore cernit. — 1n quo gratie «is, atque ejfcientia. ChrifH redemptionis , per quam bac gratia datur, profe- &o cernitur. Opere pretium. ijum ef? , bec Sanclorum tam fortiter morientium E exempla , devoto ILe&tors , feparatim: proponere , ut , dum eorum generoja. certami- na intellexerit , ad [imilem. fortitudinem in — fuis . faltem. tribulationibus | generofo . fe-- "s rendis oflendendam excitetur. a. Porro ut, quanta fuerit bac SS. Mariyrum . virtus, p clarius cognofcatur , eandem ex epifola quadam devotiffima fidelium Lugduni, & Fien- t Delat. d n& Gallie ab Eufebio l. $.. .Eccl. .Hifl. relata cogno[cere licebit , ubi finsularis Mar- tlo pe iyrum benignitas , aut mode[lia in bac verba defcribitur ;.— 1fli vero ipfius ChrifHi (qui. petem to, j cum in forma JDei e[fet , mon rapinam arbitratus ef] , [o effe equalem Deo : . fed. fo. UULET ibfum . exinanivit ,. formam Jervoi accipiens) tam *vere emuli, & imitateres erant ,. ut, c1n4 quamuvis in tali gloria , & jplendore locarentur, C? non femel, C? iterum, fed fapius, L & M di ut Martyres decet, pro fidei confe[Jone acerba tormenta. perpel]i, befliis objethi , ab iis- dem denuo ablati, ignito ferro exu[Hi, vicibus lividi , vvulneribus undique infü&lis excrau- d ciati: mon tamen fe ipfi Martyres e[Je pradicarent , neque- cuiquam nofirum copiam a- P [ cerent , illos eo nomine appellandi : . fed fi quisquam nofirum eos, «vel per. literas , «vel per farmonem , ut. Martyres , forte falutavijjet, graviter eum reprebenderetur. Libene k ter enim Martyris appeliationem Chrifto, fideli & vvero Martyri primogenito mortuorum, t duci & au&tori vite, que eft ex Deo, concelerant:. Martyrum etiam, qui jam ad Chri- d tn fhum ex bac corporis cufTodia migravilJent , nobis non gravatim in. memoriam vedigerunt, dixeruntque : il jam vvere funt Matyres, quos Cbriffus proprer fidei confe[onem ad fe recipere dignatus ef] , €? quorum martyrium ipfo praclaro vite exitu, tanquam fiillo U p certifimo obfignaoit. — Nos. autem Jolum. & abje&ti Chrifli momiris confe[fores, atque fra- [ 2res ob[ecrabant cum lacbrymis : ut preces pro illis ardenter. & obnixe IDeo funderent, li quo difce[]u e "uita opus, quod Deus tam benigne incoppi[fet , cumulate exploretur. — .Et N quameis t0n modo libera re[pona. gentilibus dando , od etiam patientia, magnanimitate, ] fidenti amimi robore, contra omnes cruciatus , [e generofos €? fIrenuos. palam offenden- fc Q do, vim, C? virtutem Martyrii per[picue declara[fent : tamen timore Dei referti Mar- &yrum apellationem, qua fraires illos donare *voluifJent , ab fe vepellere [udebant. — Hu- ä miliiate 1anta erant, ut, licet. Martyres. e[fent, martyrii tamen nomen renuebant. At cum gentilibus aliter [e babebant, quibus animi [ui magnitudinem oflendebant , cum illo- vum iribuna] non recularent , & dlorum. tormenta penitus . negligerent : itaque inter t l ^ Jtafres 253 - Tiulus X'CL fMariyriwä. fratres defendere omnes , "neminem . accujare , omnes e vinculis eripere, colligare temi- nem conabantur. Pro illis, qui füpplicia eorum corporibus. infixerant , exemplum . Ste- pbani perfe&li Martyris imitati bemigne orare [olebant , dicentes , Domine, me flatuas jlis boc peccatum. Graviljmum autem bellum ab illig propter ingenuam . erga. fraires charitatem , cum ip[o diabolo ideo fufceptum erat , quod tantopere mitebantur , ut "ora- cem illus , tanquam al befie , gulam firingendo eos "urvos denuo evomere cogerent, quos prius tanguam mortuos e pemius devora[Je putaverat : atque adeo velus matris in- dulgentis mifericordia commoti multas lacbrymas pre eorum falute in con[pe&tu Dei Patris profundebant , oitam illis flagitabant. Quod . quidem factum erat, — Nón. enim ad. cole- flem patriam illo felici die joli ire olebant , mec. Jui martyrii. coronam perfettam e[fe ar- lj bitrabantur , cum. [uorum membrorum partem in. captivitate fibi relinquere videbantur, qu& quidem adver[arius nofler diabolus ex. ecclefia feptis Jubripuerat. . His breviter pre- solatis, in quinque partes bunc Titulum dividam ;; €? in prima quidem virorum: In Jecunda smulierum: — n tertia puerorum. & infantum. . In quarta Sociorum ïEfu thar- tyrium: n quinta $. Marzyrumr numnerum . brevirer proponam. ;' "& o litos, & redte, cüm/Chriftkus ipfe ;Be*atos ;ii- cat, qui perfecutionem patiuntur propter ) QUOAD ESSENTIAM. juftitiam; qualem di&i Alexandrini fideles non fünt paífi. Dicitur 6. vel intentaie , ut d Defïnitz'o. indicetur, eos, qui quandoque fponte fe in I. ignem, aut aquam conjecerunt , non quie dem a&u a, perfecutoribus occifos, fed ta- St teü-imcniüm veritatis fidei, vel ali- j men ob períecutionem przcedentem, quam ? cujus virtutis per mortis a perfequene videbant, evadere f& non poffe, Spiritus fan- E te illata vel intentate toleraptiam. &i in(tin&u mortem fibi acceleraffe, atque 2 Dicitur r. Téftimonium : hoc enim ipfüm P ad'eo, pro veris Martyribus habendos eflc. nomen Martyr, quod idem fonat ac teftis, fignificat ; Dicitur 2 V: eritas fidei, quia plerie | Divi]z'a. que Martyres ob defe zn fionem fidei funt mote tui. II. Dividitur martyrium late acceptum ng,',',« lib, ? Dicitur 3. vel alicujus virtutis: ut indi- communiter in proprie & improprie diétum. cit. p. 1. cetur non requiri, ut femper explicite pro» lllud eft, quod' priori numero definitum &c. 1. pter fidem quis moriatur, uti in multis Mar- explicatum eft ;. hoc in pia quacunque & ribus videre eft, licet implicite femper fi- patienti perpeífione confiftit: uti Theoph. f- De Märty— ä)' € i profeffio concurrat. Dicitur 4. Mortis, Raynaudus docet, variisque SS. Patrum te- rio per r quod Verbum fignificatur ; non nece(- h peftem to. (a ftimoniis martyrio equiparari oftendit, quod rio requiri, ut mors adu fequatur, fed uidem horrore mitius eft fed diuturnitate j C. I. ilo l60 pl 40 fufficere caufam talem datam, v. g. vulnus frequenter longius, ut S. Bernardus loqui- : s & feq. 'aut percufïïoncm, ex qua mors naturaliter tur. Unde S. Petrus Damiani ait: QuisquisIn Serm. , fequi debuiffet, nifi divinitus fuiffet impe- amat martyrium, exhibeat íe martyrio di. de $. Bar. " dita, uti in S. Joanne Evangelifta, S. The- gnum , & martyrii procul dubio confequen. bar. |s cla, & pluribus aliis, patet, qui ab Ecclefia tur premium. — Non poteft fanguinem fun- . pro Martyribus habentur, etiamfi inter ipfa dere , pote(t femetipfum poenitentix telo tormenta non (int mortui. Dicitur j. a per- percutere, & in cordis contritione mactare. fequente illata : hanc enim perfecutionem com- Preparetur ad feriundum cingulus, non de- munis fenfus Do&orum ad verum marty- erit remunerator, etiamfíi defuerit gladins; rium requirit, ut a numero Martyrum ex- deeft carnifex, qui cervicem exterius fe- cludant eos, qui ex charitate peltiferis in- riat, adeft judex, qui bonz "vt)lqnmtis pr&- I,P infervientes, aut aliud fimile obfequium prz- mium reddat. s ftantes obierunt, quos quidem veris Mar- HT. Martyrium proprie dictum iterum füb V Martyr, tyribus acceníendos effe fufe cit. P. Theo- dividitur a Beyrlinck in materiale, & formale. i. P. ä philus Raynaudus probare conatur, fed con« Materiale eft, quod absque ullo actu volunta-: tra communem fenfüm Do&orum, & fide- tis peragitur, quale fuit martyrium S.S. In- l- lium , qui eos, qui per' miraculum peftem nocentium, quos Origenes flores & primitías contractam evaferunt, neutiquam pro Mar- Martyrum vocat, €eo quod teftimonium, tyribus veris in gratia confirmatis agno(cunt, quod fermone perhibere non poterunt, paf- fed pro illis mortuis perinde, ut pro aliis fione reddiderint, atque adeo Deus pro for- orant, quod tamen facere non deberent, fi mali martyrio acceptarit. Formale marty- pro veris Martyribus eos agnofcerent, un- rium eít, quando mors per a&um voluntatis de & inde in Martyrologio romano 28. Febr. acceptatur, ut in adultis fieri folet; ad quod dicitur, Alexandrinos Presbyteros, aliosque proin requiritur, ut mors propter Cbriftum, fideles, qui in obfequio peltiferorum obie- & odium catholicz religionis, aut propter runt , religiofam piorum fidem veluti Marty- opus virtutis alicujus irrogetur. Requiritur te$, id efít minus proprie dictos venerari fo» preterea ut perfecutoribus non refiftatur (un- ! 3 .de 254. Bibliothacæ Manualis | Concionatorice de militesin bello occifo,non dicuntur Marty4 II. Nihil eft «que przclarum, atque vit«q4, hom 1; res) ut fide füpernaturali credatur veritas,pro cula pati propter Deum. Vinctum effe pro-in Ep. ad qua tuenda mors fuftinetur (cujus defedtu pter Chriftum praclarius eft, quam effe Apo- Eph, Hzretici non fünt Martyres) & legitima di- ftolum,quam effe Doctorem,quam effe Evan- fpofitio faltem attritionis afferatur. geliftam. $i quis amat Chriftum, novit, quod dicitur. Si quis in Deum infanit, & ejus Gi'fadus.l : amore uritur, novit vim vinculorum, malue- [ IV. Quatuor gradus martyrii ab eodem rit effe vin&tus propter Chriftum, quam ha- Beyrlinck affignantur, quorum primus eft, bitare coelos. Ibid. quando fuprema veritatis teftificatio per mor- III. Si quis mihi datet totum cæium, aut tem actu fecutam completur. Secundus eft, j quando caufa füfficiens ad mortem natura- Pauli catenam, ego iftam praeferrem, Si quis me apud fuüperos collocaret cum Angelis, aut liter inferendam data eft, fed mors actualíis cum Paulo vin&o, eligerem carcerem; & vin- non ftatim, fed poft intervallum fequitur ob cula. Nihil eft melius, quam mala pati pro- vulnus v.g. lethale inflictum. 'Tertius eft,. pter Chriftum. Non tam beatum exiftimo quando mors, quz naturaliter fequi debebat,' divinitus impeditur. uando Paulum , quod raptus fit in tertium coclum, Quartus eft, quam eum ceníeo beatum propter vincula. gravia tormenta pro fide tolerantur, fed non ä Mihi eít optabilius male pati pro Chrifto lethalia, quos Tertullianus Martyres defiena« quam honorari pro Chrifto. . Hzc eft gloria, tos appellat, S. Cyprianus vero Martyres vo- : cat, prout a confefforibus, qui fidem fine tor« quz omnia exuperat. ä IV. Unde tu delicatus es miles, fi putas teld. Serm, mentis profitentur, diftingui Íolent. Mbidets p poffe fine pugna vincere, fine certamine tri- deMartyr, du r $. Ii. umphare. Exere vires, fortiter dimica, atro- Confidera pae« EX S. SCRIP TU R A. citer iri prxiio ifto concerta. Qum, conditionem attende , militiam noíce. M.tt- C- 601' Be ati, qui. perfecutioflem patiuntur pro- Pactum; quod fpopondifti: conditionem, qua pter juítitiam , j regnum coelorum. quoniam ipforum eft acce(Iiíi;: militiam, cui nomen dedifti. ä V. Non reípondeas, fed efto tanquam fur- Hug.Card, Matth. iI, Qui non accepit crucem füuam, & fe- c. lo. quitur me, non eft me dignus. dus. Colligit enim in finu patientiz conru- ä melias (& cruciatus) quafi lapides pretiofos,- Ibid. II Qui amat animam füam, perdet illam, & qui perdiderit anitnam quibus ornabitur corona fua, de qua $. canit fuam propter me; ? Ecclefia. Corona aurea füper caput ejus, ex- ^ inveniet illam. josnc.i2, . IV. Si quis mihi miaiílrrat, me fequatur, preffa figno fan&titatis, gloria honoris, & opus ( fortitudinis. d ubi ego fum, ibi & minifter meus erit, Si on eft mirabile in hOCüliS-S.Ephrem. . quis mihi miniftraverit;honorificabit eum Pa- Vl. Numquid n ter meus. hominum, quod mentem fragilis hominis ita orat.in 4o. Deus inflammat, ut pra amoris magnitudi- I. JO:'m. V. Ín hoc cognovimus charitatem Dei, .art. quoniam ille animam fuam pro nobis pofüit, ne, quo; intus erga eum zftuat,etiam propriae c 3. vitz obliviícatur, in tantum, ut ad graviffi- & nos debemus pro fratribus animas ponere. ;t, Pett. 9. . Vi. Chriftus paflus eft pro nobis, vobis mos quoslibet cruciatus velut infenfibilis fiat, & fine fui cura libenter omnia relinquens exemplum, ut fequamini vefítigia prq nomine ejus. ejus fuftineat. HC bl' « Q VII. Recogitate eum , qui talem fuftinuit VII. Nihil ad amplificandam, & latus dif- Clem. Ro. 12, adveríus femetipfum contradiQionem, ut ne fundendam religionem aptius martyrio ge- conft. 5 fatigemeni animis deficientes. " L] ^ nerofe füfcepto, propter infignem vim tam d* 5 VHI. uoniam Hinc Apoc. C.I. fervaíli verbum patien- ardui operis ad bonum przlucentis. tiz, & ego fervabo te in hora tentationis, Tertullianus fangninem Martyrum vocat fe- quz ventura eft in orbem univerfüm, tentare men Chriftianorum. d habitantes in ea. VIIL Morte Martyrum religio defenía, cu-S.Ambror. - 2.Cor.c.4. IX. Quod in prefenti Vmomen'taneum eft, mulata fides, ecclefia roborata efl, viceruncl. de refur- & levi tribulationis noftrz , fupra modum in mortui, victi perfecutores fünt; Itaque quo- re&. &ide. füblimitate zeternum gloriz pondus operatur rum vitam nefcimus, horum mortem cele- in nobis. bramus. Unde & David prophetice gloriatus l. COI'. 9-- X. Exiílimo, quod non funt condignz paf- in füug mentis exceffu: pretiofa, inquit, in fiones hujus temporis ad futuram gloriam confpe&du Domini mors San&orum ejus, mortem maluit przferre, quam vitam. lpfa quz revclabicqr in nobis. mors Martyrum premium vitz eft. $. III. ]X. Cum omonium, dileGtiffimi, fümmam $. Leo in. EX SS. PATRIBUS. virtutum , & totius plenitudo juftitiz de illo ferm. deS.. $. Chryf? L. N ullus Athleta generofus in ftadio bal- amore naícatur, quo Deus, proximusque dili- Laurent. » hom. 67. nea quzrit, aut meu(am cibis, & vino gitur; in nullis profe&o hic amor füblimius g. ad pop. redundantem. Hoc non eft Athletz, fed de- excellere, clariusque fulgere quam in beatif- licati; Athleta namque pugnat in pulvere, fimis Martyribus invenitur, qui Domino no- oleo, folis ardore, fadore longo, tribulatione ftro Jefu Chrifto pro omnibus hominibus &anguítia. Hoc eft certaminis tempus & pu«. mortuo tam propinqui fünt imitatione cha- gns, igitur & vulnerum; & doloris & cruoris, 'ritatif quam ümlitudine, paffionis. TV« 4 L —— Tituus XCl.. Martyrium. 255 $. IV. lumnz quibus Aþb&oli alligati, vapularunt. 0-Eph EXEMPLA SACRA. Hinc fimul cuftodia producti, extra porram a Trigeminam (que Oltien(s [dicitur, quod n MEMBRUM I hinc Oftiam eatur) du&ti, poftquam mutuo Ü De iluftribus oirorun. Mare. fefe (alutaffent amplexu, pacisque ofculo invi- Ca cem valedixiffent,divulfi funt.S.Petrus du&tus d« tyrüs. ad editoria Vaticani montis przrupta (qux I.P rimufn hic locum merito Chriftus ob- mons aureus hodie appellantur, fortaffe;quod tinet, utpote, dux & exemplar omnium 1 Apoftolus (it ibi crucifixus.) Hic füo nudatus IN Martyrium, de quo proin re&e dixit $. Lau« amiQtu, crucifixus eft incredibili letitia ge- rentius Juftinianus: Preceffit Gigas ingens , & ftiens,quod Dominum imitari,cique (uam red- lt l. falf'onis fübiit certamen, ut ceteri ei militantes füni- dere vitam liceret, qui fuam fibi priorimper- lia fufLinere non. paveant. Verecundum quippe eft, tiffet. Indignum porro fefe ratus eo; quo divi- " Q ut irrumpente Duce cunzos tribulationum , reliqui nus Magifter,modo crucifigi, li&tores cfflictim émitari dedignentur. * INon e[l abje&tum im fervo, rogavit, ut fs pedibus in aére fürfüm porre- l i quod $race[fit in Domino. — Dolorem fervi dolor le- &us, verfoque deorfüm capite in crucem age- nit Domini. — Paffi tone vincitur, C cruciatibus cru« rent. Tanti fuit Apoftolo chriftiana fübmi- lo ciatus fuperatur. j fio, ut hanc etiam tporiens modefítiffimo pla- IL. Chriftum velut fummum ecclefi Pon- ne corporis fitu, quamvis maximo fuo crucia- tificem merito fecutus eft S. Petrus, velut Vi- tu voluerit ob(ignare. Ita Princeps Apofto- ]U fen, carius ejusdem, & S. Paulus; vas electum, qui lorum Petrus füz curfüm peregrinationis ab- ] dtlfatyy, Ribaden. portabat nomen ejus coram gentibus, de quo- folvit, & füa morte Chrifti mortem, füaque la 29, Jun. rum martyrio (ic (cribit Ribadeneira : Jamque cruce ejusdem crucem gloriofiffime imitatus, l. dies imminebat Apoftolorum martytio defti- chriflianam religionem plantavit, füoque ean- h nata: Moerebat paílim chriftiana pietas,quod dem fanguine irrigavit, ea in urbe, que tunc à geminisümul oculis hiíce fefe fentiret orban« audiebat mundi Domina; fed impofterum dam, quod geminas fibi, principesque colum- propterS. Petri Cathedram illic defixam,con- :.HugCard.' nas cerneret auferendas. Quam ob rem vel tinuamque fuccefforum illius feriem , erat la apprime tam chari capitis periculo folliciti omnium caput Chriftianorum futura , uo » certatim,fuis S.Petrum precibus uríere,vellet nempe deinceps, latius prefideret (uc S. L.eo Pa- H incolumitati fuze füorumque confülere; vel- pa loquitur , regione divina , quam. dominatione q let cuftodia fefe proripere, atque in tutum fe terrena. Corpus Apoftoli Marcellus Presbyter j recipere. Quid ageret Apoftolus? quo fe ver- pie reverenterque acceptum , magnificeque teret? Hinc incredibili martyrii pro Chriíto aromatibus conditum, ad quoddam Vaticani j E. E paciendi de(iderio urebatur;illinc affiduis pio- latus, haud procul eo loco, quo füerat cru- rum precibus ac lachrymis, ut fervaret fe,vin- cifixus, humatum eít. Fuit $. Petrus ftatu- 3 0t1t1040 Mi culisque erumperet,urgebatur: Quid multa? ra corporis procera, colore inter album & , vicere piorum preces: ceffit Apoítolus quam- aquilum;, coma barbaque crifpa denfaque, non vis martyrii ficientiffimus füorum lachrymis. tamen promiffa, nigricantibus oculis, fangui- Cuftodia Romaque digreffus, latebras quibus neo rübore fuffufis, quod jugibus roraret la- T u occuleretur, circumfpexit, Latebras ergo me- chrymis, & quidem tunc uberrime, cum gal- ditanti (quemadmodum S.Ambrofius, S.Gre- licinium, olim negati ab fe Chrifti memor, au- gorius & Hege (ippus literis prodidere) loco diebat. Ciliis fuit omnino raris, & quodam« : C!fm. Rol (qui S. Maria ad paffus appellatur, & S. Joan- modo depilis, oblongo, incurvoque nafo, Conit. j nis Lateranenfis, ac S. Sebaftiani Baf(ilicas in- quam vel imprimis cerctam prudentiz notam ter infignis e(t hodiequeSacello) oceurit Chri- metofcopi exiftimant, S, Paulus vero dedu- ftus: quem (imul afpexit, agnovitque: Dormi- &us eft ad füpplicium magno flrepitu, nume- ne, inquit, qu0 vadis: Kelpondit Dominus: rofoque comitatu ftipatus. Sub ipfíarm civita- Venio Romam iterum crucifigi ? Intellexi Apofto- tis portam RomanarumMatronarum nobiliffi- $ Ambtol lus ad füam crucem divinum pertinere re- [ de rere mam , nomine Plautillam , prorfüs moeíftam fponfum: Chtiftus enim non poterat iterum forte confpicatus, linteum ab ea popofcit;quo, [ea, fzdf. crucifigi, qui femel paffione fufcepta redivi- quemadmodum mos erat iis, qui capite puni- vus carnem mortis exuerat: OQuod enim mor- rentur, faciem obnuberet, pollicitus ei, fe re- tuus ef1, mortuus efL femel; quod autem vivit , vi- ftiturum. Illa prompte petenti linteum por- vit Deo. Intellexit enim Petrus, quod iterum rexit. Eodem in itinere tres eorum militum, Chriftus crucifigendus effet in fervulo. lta- a quibus ftipabatur, ad Chriftum converfi que fponte remeavit: interrogantesque Chri- fünt, quorum uni nomen fuit Longinus, al- ftianos accepto divinitus oraculo confolatus; teri Aceftus, tertio Megiftus, omnes Martyrii s cuftodiam repetiit, mortem pro Chrifti glo- laurea coronati, quorum feflam celebrat Ec- UT ria oppetiturus. Latadenique fuit in Apoíto- clefía memoriam prid. Cal. Julii. Locus in Laf los mortis fententia, qua S. Petrus tanquam quo S. Paulus obtruncatus, is eft, qui hodie- Judaeus ad crucem, S. Paulus tanquam civis que dicitur ad tres fontes; quem paganorum romanus ad gladium damnatus eft. Ante ta- poftea immanitas, macellum fecit Chriftia. norum. Hic enim S. Zenpo cum decem mil- men, quam ducerentur, uterque more ro- mano virgis czfüs. Quin &inS Mariz Tran- libus, ducentis, tribusque militibus barbara fpontinz (quz religiofz Carmelitanorum fa- plane laniena mactati. Illud autem fuit admi- miliæ addi&a eft) vifuntur , hodieque co- ratu digoiffimum, quod Apoü:oli obtr uncati ceævi- e 256 JBibliotbece .: Manualis Concionatorice cervices (ut auctor eft S. Chryfoftomus) non denique du&us eft. Hic, quod obedire Domi- fanguine, fed uberrimo lactis rivo manarint, tiano idololatriam imperanti detre&taffet, ad : Quid auiem mirum (inquit S. Ambrofius) /i bullientis olei lebetem damnatus eft, ut non abundat latte nutritor ecclefie ;. ficut ipfe ad Corintb. quocunque fed prorfus atroci genere fuppli- | ait:; lac vobis potum dedi, non efcam, Ejusdem ca- cii e medio tolleretur. Decreta fuit huic facri- f put 4 oftoli, ut traditione conftat, a cervice ficio dies ad pridie non. Maji anno chriítia- revul Á u m, tribus fefe faltibus quadam fpiritus no XCII. Defignatus füpplicii locus, ante vi; divinitus agitavit; finguli vero faltus fin- portam latinam, fic didtam, quod ad latinos ulos elicuere fontes, & quos Romz frequens duceret. Confluxit ad hoc illuftre adeo fpecta- j hodieque Chriftianorum pietas magna reve- culum omnis ztas, ordo, fexus; etiam ipíeSe- rentiainvifit. Atque his miraculis in Apoftoli natus,quos tanti fama, dignitas, ztasque Apo- martyrio patratis, quinque & triginta genti- ftoli,& atrocis fupplicii novitas exciverat. Ita- let (ut auQtor eft S, Chryfoftomus) ad Chri- que folenni fuüftuario (quod apud Romanos Vi o Not. ftum converíi funt, ldem etiam Apoftolus ad mortem damnatis adhibebatur) crudeliter poítea apparuit Plautillz (de qua paulo ante pratuf(us, fuisinde vcftibus exutus,in bullien- dictum) eique linteolum obrubendis oculis tis olei lebetem conjectus eft. Non exhorruit acceptum feflituit. Corpus Apoftoli illuftrif- bulliente jam oleo fpumeum gloriofus Evan- fima piiffimaque matronarum Lucina, afpor. gelifta lebetem , fed rugatam fenio frontem tatum fuo quodam przdio honorifice , revee lgtus exporrexitmemor przdicti fibi, fuoque fratri a Chrifto oraculi illius: Calicem quidem renterque humavit. FuitS. Paulus ftatura pu- fillus, dorfo nonnihil gibbofo, facie fübpallida, meumn. bibetis s Memor etiam calicem crucia- pluresque annos computante ; quam revera tuum a Chrifto pro fe perpefforum, longe numeraret ; oculis meras charitates fpiranti- amariorem fuiffe füo, avidus denique gratam bus; ciliis modefte fubmiffis ; nafo venufto, reponere pro tanto beneficio fibi collato vi- — aquilino, oblongo, barba denía, promiffaque; cem, & vitam cum fanguine profundere pro nonnullis canis, ficut & coma capitis afpería, gloria illius, qui füi caufa, fuam prior ipfe vi- *ultu venerabili, & pietatem, virtutemque tam profuderat, itaque beatitatis eeternz mu- Ípirante,miroque quafi charactere vas ele&tio- nicipium fubire. SimulatqueS.]oannes Evan- nis indigitante. ExiftimatS. JoannesChryfoftoe gelifta lebetem fubiit, fua igni, oleoque vis mus Apoftolum o&o de fexaginta vitz annos adempta, atque in cocleftis temperiem roris explefle ; deceffiffe anno Chrifti nono & fexa- convería eft, Ceterum ut inteiligeret impie- gefimo, imperii Neronis tertio decimo;ut au- tas,cuncCta creata fuo fervire Creatori ; noícee étor eft Baronius: Gloriofos ecclefiz Princi- retur etiam pios inter & impios, Chriftianos pes SS. Petrumm & Paulum recentiores juxta; inter & paganos diftinctio, mox ut impietatis veteresque Doctores, tot tantisque laudum fatellites pyram füccendere, fomitemque le- preconiis attollunt, ut omnia hoc tantillo beti fubjecere,ignis vindices crudelitatis flam» compendio (tringi nequeamt, Sed & quamvis mas ejaculatus, eorum multos exuflit, nec multa dicas, plura relinquas oportet. S. Joan: Apoftoli vel pilum lzfic, Refert Tercullianuss nes Chryíoftomus in hzc affatur Apoftolos (utinquit S.Hierony mus adverfus Jovianum) hoíce verba:. Pos effis lux mundi, qui eftis potene quod Romz miffus in ferventis olei dolium tiures vegibus, fortiores militibus, ditiores divwibus, purior, & vegetior exiverit, quam intraverit j Japientiores Pbilofopbis, elegantiores oratoribus ; qui perinde fcilicet, ut aurum camino ignis edu- übil babetis, €9' omnia po[Jidetis. . Vos eftis Marty- &um, Chriftianis mira lztitia geftientibus,pa- vum tolerantia : Patriarcbarum ortbodoxa fententia : ganis horrore metuque attonitis, & horren- Meonacborum exercitatio: . Virginum | bonoratores : dum fremente Domitiano, a quo in Pathmos conjugum coronatores : raptorum vefrenatores : te- Infulam relegatus,inhinitis illic cceleftibusque gumentum veguim : murus. Chriffianorum : babena a Domino favoribus auctus, fcripfit Apocaly- barbarorum : malleus beveticorum. píin, infmita (ut loquitur S. Hieronymus) futu- Idem 6. WT. S.JoannisApoftoli martyrium fic defcri- vorum wry[leria cortinentem, quze fant adeo fubli- Maji. bit idem Ribadeneira: Vefpafiano, Titoque mia, atque divina, ut quamvis hzc eruditiffi- Imperatoribus omnino modefliffimis, füccef- ma quzque totius ecclefie ingenia fcrutati fit in imperio Domitianus; patris Vefpafiani, fintjomnia tamen perfcrutari nequierint. Sub- ia a "aQ h RU CUM —R . GOuL. - — — -- — a — — — EM QB u - UA^ Q Titique ftatris diffimillimus, qui fecupdam ftitit in hac infula S, Apoftolus usque ad obi- movit in Chriftianos perfecutionem, qua vel tum Domitiani, atque hoc:tempore Infülanos oppido afflixit,vel prorfüs e medio fuftulit in- adChrifti fidem convertit, & S.Dionyfius Are- numeros. Degebat cea tempeftate gloriofüs opagita unas ad eum literas dedit, quibus Apoftolus, & Evangelifta Joannes Ephefi, in- ipfüm fignificat;propediem ab exilio revocan- deque velut ad clavum fedens, cun&is totius dum,mutuoque afpectu fruituros. lta namque Afi€ moderabatur ecclefiis, quas ille füz do- fibi a Domino revelatum, Przdickionis veri- Gring lumine colluftrabat, omnesque imper- tatem probavit eventus ; interfecto namque tiebat coelefti vita Chriftianos, a quibus haud Domitiano, & actis ejus ob nimiam crudelita- aliter, ac homo quidam divinus, Apoftolus, tem a Senatu refciffis, ab exilio in Afiam re« di(cipulusque, quem diligebat JEfüs, orbis diit, exceprus omnium plaufu Chriftianorum, oraculum,mundique lux fufpiciebatur, ac ve- tanquam ccelo delapfus, tanquam Apoftolus, nerabatur. Captus occafione perfecucionis a & Apoftolus quidem tam Domino dile&tus ; Domitiano concitatz jam grandzvus, gravese tanquam Propheta &Martyr;utpote cui volu- JMuxud Wa AU .A auaMm A - sE diMia DMELO M — A u) — —untts .l que in itinere perpeffus arumnas, Romam pe fuerit,quosvis pro Chrifto cruciatus,ipfam- 5 que Tüuus XCL Martyriums 257 l« d pro Chriflo eruciatus , ipfamque fuübire, mor- Gum fic affatus eft : Exiftimavi te notturna a;.; X tem, quamvis hzc fecuta non fit, fed divini- gitatione a mentis tue flultitia refipuiffe, ut poffis no- l« tus impedita, quo ícilicet evangelium fcribee biscusm deinceps bujus vite. gaudiis ecure. perfrui ; [l ret, & inflar aquilz in coelum fubvolaret, fi« Jhultum enim ef], temeraria mente ad [upplicium pro- d. xoque mentis obtutu diving contemplaretur perare, &9. femetipfum in exilium ante oculos pofitum majeftatem lucis & sterni generationem ver- pracipiten dare.. Cui Apoftolus : Gaudiis tecum (e o bi, quod a Patre prognatum, in ejusdem (inu fruar fempiternis ,. f execrabili deorum cultu relitto , conquiefcit, ac denique explicaret, quomodo mecum ChrifTo credas , && anime tue curam geras. de Qu idem verbum humanz mortalitatem carnis Ego enim snifJus banc provinciam a Chrifto falvatore indatum pro redimendis hominibus mori di- no[iro ingentem populi. multitudinem ab errore . ad fi- Q Pa. gnatum fit. Atque hujus adeo illuftris facti dem , &$ a morte ad oitam perduxi. . Et boc efly ine quit ZEgeas, quod me diferuciat , atque adeo te dis 08 Tdem 3c. memoriamv hac die celebrat egclcfia. 0V. facrificare jubeo , quo [cilicet omnes illi qui tuis fér» W IV. S. Andreas Apoftolus, cum varias pro- monibus desnentati fumt , tue deferant detirine vani- m vincias evangelii luce colluítraffet , conceffit tatem, C9' ad antiquam redeant fuorum deorum cogni- lC Patras, urbem provinciz Acbajz , ubi radios tionem. NNam nullam jam cernere efl «dcbaje civi- ll evangelii diffundere, & animosob orci tyran- tatem, in qua templa fanaque deorum suis fermonibus nide czpit vindicare. Cognovit id forte Pro- non fint in folitudinem redatta , cumque tu. populum K coníul ZEgeas, qui variis technis, tormentis, [eduxeris , decet , ut fedu&tum veducas. Sin, ego te & mortisgeneribus perfuadere nitebaturChri cariis excruciatum füppliciis cruci afigam, Ad hze ftianis, (quorum jam numerus auxerat ) fuos fan&tus Andreas ait : Zfudi, filj mortis, 9 fli. — i ut deos adorarent. Acceffit eum S. Andreas pula eternis parata incendiis , audi me [ervwm. Do- his affatus: Oportebat te quidem , qui Sudex bo- mini, & zZipoftolum 3fefa Cbrifti. . Hadenus cenft« l sinum comprobaris , fummum ilum, 6 incor- ra fidei snitius tecum egi , ut rationis capax , €9. ut- Y ruptum vivorum, atque mortuorum Srudicem. agno- ritatis defenfor effeühus , idola eama contemneres , five ,. €9 agnium colve , colendogue . aniium eumque qui in calis, adorares , fed quia in impruden- ] a^ impio (9 nefario deorum cultu revocare. — Cui tia tua perfeveras , sne exifHimas sminas tuas , formi« j* JEgeas: Timees, inquit , iJe ZIndreas, qui deo- dare po[jé , age, quidquid tibi in füppliciis majus vi« I$ vum templa fubvertis , &? novam religionis [uptr[ti- detur, cogita. Jünto enim Regi meo ero acceptiors H tionem bominibus perfaades , cujus autor . "efus ve[ter quanto pro ejus momine im tormentis certa'oere cone 'l a Sudeis crucis patibulo afxus fuit? 'Tum vero Jiantior.. 'Tum enim vero Proconíul indigna- ] fan&us Apoftolus Proconfuli ineffabile myfte- tus eum nudatum crudeliter a feptem licto- 5 rium noítrz faluus , immenfamque declara- ribus, aliis atque aliis invicem ter fücceden- re.coepit Jefu Chrifti charitatem: qua noftrz tibus cedi juffit: Irruit adeo effufa in Apofto- mortalitatem carnis indutus, noftrorum pec- lum verberum grando, ut omnino cruentum je catorum cauía, füit actus ja crucem. . Porro nil in eo nifi vulnus appareret. Denique cum C multis ipfam crucem laudum pr&coniis effe- vidiffet /Egeas invictam Apoftoli conftantiam; rens ofteadit hujusce myfterii decorum, mi- eum cruci non clavis affixit, fed fünibus alli« ferz paganorum czcitati prorfus ipnotum. gavit, quo nempe prolixius effet martyrium. Sed /Egeas, ut hos Apo(toli fermones audiit, Poorro cum duceretur, populus accurrit, ex« ä, ait: Jfia verba tis inculcato, qui tibi fidem adbibent : clamavitque : J'uflus bomo €7 amicus Dei ,. quid f wibi autem mifi dzorum facrificia fuadenti obtempe- fecit , &t ad crucem ducatur ? At Andreas po- ll ves , in dflam, quaim tantis laudibus extollis crucem, pulum oravit, ne vellent (ibi auferre tantum te fuftigatwn afigi pracipian. Cui S. Andreas : bonum. Tutn dein totus afpectu crucis, in . Ego, inquit, unico omntpotenti veroque Deo , omne quam (e fuüfpendendum norat, exhilaratus; die facrificio, non tburis fumum , nec taurorum mu- fuique amore Domini, quem gefticbat imi« gientium carnes, mec bivcorum fanguinem , fed ün- tari, fuccenfüs, alta voce , magnoque fere matulatum agnium. — Cujus carnes po[leaquam creden- vore fpiritus exclamavit : Salvecrux, que in * tium populus manducaverit , 69 [anguinem in arca corpore Chrifii dedicata es , &&* ex wnembrorum ejus erucis femel effufun biberit , agnus , qui immolatus margaritis ornata. — Antequam te afcenderet. Domi- eft, integer perfcverat &? vivur.. Denique hic fuit nus, timoren terrenuem babuifti ; munc ero amorem fermonis cum /Egea Proconfüule inítituti finis, celeflem obtinens , pro voto fafciperis. Securus €9 " ut S. Andream captum cuftodiz manciparit. gaudens venio ad te , ita ut & tu exultans [ufiipias uam ob rem populus in feditionem verfus, me difcipulum ejus , qui pependit in te. O bona, que& violentas haud dubie Proconfuli manus attu- decoren; && pulcbritudinem de membris Domini fufce- liffec, nii Apoftolus vetuiffet, cun&tos e vin- pifti, diu defiderata , follicite amata , fine intermif- culis hortatus, ne tyranno rebellarent , fed Tene quaàa , &g aliquando jam concupifcenti aniino þ imitarentur man(uüetudinem Jefu Chrifti, qui proparaa. — Zdccipe me ab bominibus ,. &5 redde me fibi przcepiffet, ut ita plus mererentur. Ad. magi[iro meo , -ut per te sne vecipiat, qui per te redes didit & Proconfülem efle potius honorandum, mii 3. Porro cum fan&tus Apoftolus morti quod ab eo nil mali , fed boni multum prz- propius abeffet , ipfemet veftes fibi detraxity ftolaretur. Itaque eos enixe precatus eft, ne easque carnificibus fuis donavit , a quibus in quoquo modo füum vellent martyrium impe- altum füblatus eft, ad eumque modum, quem dire, cruciatuum namque brevi fore finem , juffi fünt, alligarunt cruci, quam circumíta- fed reliquum effe przmium fempiternum. bant ad viginti millia hominum, qui undique .Poftera die Proconfül eum vinculis produ- confluxerant ; ut contemplarentur , & vene- E, R. P. Lohn. Bill. Man. Tom, Àl 1"8!30*. $ r emnimten rR TTR UT m at r r r 298 Bïib'lia'tbeöæ : Mzäwqïis Concionatoris entem ab incolis adorari folitum , precibus farentut Apdüdïum, qui confolabatur omnes, ^ & ad fimiles :cruciatus pro Chrifto fufferen- occidiffet , Sacrificuli & Magifiratus illum Hezíit biduum in crüce comprehenfum , vincdtumque & fquallentis dos exhortabatut. vivus. Quod cum populus admodum &gre ergaltuli pedore vexatum , fiagrisque con- ferret, exclamavit : Firum fanttun , pudicum, ciium crucifixere; lapidibusque obrutum oc- ornatum "noribus , bonum dottorem , pium., mode- cidere. " Apoftolus autem moriens meritas ftum , rationabilem mon boc debere pati, fod debere Deo gratias egit,' quod fe Dominice mortis imitatorem facere dignatus effet. Hinc im- tleponi de cruce , quia jam [ecunda die n cruce paft- tus veritatem predicare mon cefJat. . Kefciit JEgeas pios Apoftoli fanniones idem Deus horribili adverfüs fe populum indignari. Quam ob terrz motu (quo pleraque te&ta cum fuis in- yem (editionem concitandam f(edaturus , quilinis ; ipfisque Apoítoli tortoribus in pos- nam crudelitatis in innocentiam exercitz ab« damnumque, quod timeri poterat , averfu- ras, Apoftolum de cruce deponere decrevit. forpti funt ) terruit. Iraque & idololatriz inopina cataftrrophe hacerubuere , & Chri- Cumque ipfemet eodem contendiffet , füis- ! Menar. que miniftris, ut eum cruce deponerent, im- ftiani certatim exultavere, eoque grates egee re, qui tot in gratiam Apoftoli fui miracula pesinbts peraffet, jamque effent miniftri mandatis pa- Yere parati, non potuerunt Apoftoli corpus patraffet.. Quem Deo colloquentem. cum chriftiana pietas cruce deponere pararet , il- accedere. Quod fi vero etiam brachia ad pa- randam vim tetendiffent , fubito exareíce- le confummato etiam - feliciter agone fpiri- tum reddidit fuo creatori, bant, & vigorem viresque amittebant. Nam populusque -tgrræ fanctus Apoftolus füblata voce dixerat ad motus metu liberatus. - &us, quääferids [bidem 3. Dominum converfus : JNe me permittas , Do- V. Jacobus minor (fic di mine., Sfefu Chriflé, famulum tuum ,. qui propter quam jJacobus Major ad apoftolatum voca- Maji. tus fuerat) Apoftolus, cum fuam de Chrifto women tuum pendeo in cruce , foloi, &9 ab AKgea dwüne corruptibili bumWiari , fod füfcipe me , tu fententiam dicere coram populo juffus, pin- Masifter, mi Chrifle , quem dilexi , quem cognovi, naculum templi conícendiffer ,. & Chriftum quem confiteer , quem videre defidero , füfcipe, Do- Dei filium mundi redemptorem & judicem wine 9f , [piritum meum in pace , quia jam tem» libere przdicaffet, facerdotes Judsi rugien- us eft , ut ad te veniam y defiderans tg videre, Su- tium inftar leonum cireumfpectantes , deni- füipewe, Domine Tefa Crifte , üdagifler bone , & que lapides fü(tulere, Apoftolum. nifi populi jube, wie de ifla cruce non deponi , vift prius Jpiri- vim veriti fuiffent, lapidaturi. Hinc altam tum wmeum füfceperis. Sic effatura ingens coelo vociferati : Audiftisne, inquiunt, etiam juftum hallucinatum? Nec mora, furore vidi virum fplendor inftar radiorum defluens circumfa* fit, eumque ab aftantium oculis abícondit, fan&tum violenter correptum, ex alto preci- pitem dedere. Hoccafü quamvis totum cor- qui tantam ferre lucis nequibaat claritatem , media circiter hora durantem , qux fimul ac pus graviter affectum fenfiflet , injuriz ta- h ] evadait ," Apottolus fpiritum exhalavit prid. men omnis oblitus , memorque charitatis il- t $tpt. Ka. Decemb. anno chrifliano LXiI. impe- lius, qua Dominus in cruce pro fuis hoftibus ranté Nerone. F zterno Patri fupplex fuit, duplices in coeium T&'iäo i s. V. S. Jacobus Major Apoftolus cum fer- palmas, ad Deum cor (nftulit, & utrumque ]ul. poplitem fubmi(üit, totusque hoftium amore vide pezoraret Jerofolymis , & multis facrz ä (cripture te(timoniis Jefum Chritum verum füccenfus his numen verbis placare ftuduit : Doimnine , ignofce illis ,. quia nefciunt , quid f'aciunt. efle Meffiam , Deique filium. confirmaret , jamque verbis ejus populus moveretur, Ab- Nihil placavit immites animos tanta verbo- rum comitas, quz vel ipfas feras quamvis jathar, fummus Pontifex ex condi&o figaum tumulrus edidit, mox quidam fcribarum Jo- efferas cicurare potuiflet, . Itaque Ícelere (ias Apoftolum turbulenter aggrefus, ejus Ícelus cumulantes plagas plagis addidere, collo laqueum injecit ; milites autem velut & eorum quidam caput ejus immani vedte fic contudit, ut omne cerebrum diffunderet. ad fedaudum tumultum concurrentes Apo- ftolum comprehenfum Herodi obtulere, qui Adeoque fortiffimo .confümmatus martyrio fanctiffimam in. Dei manus animam edidit, liem 28 ; populo gratificaturus, eum juflit obtruncari, (&oh, Caterum cum jam ducerecur (ut auctor eft cum triginta totis annis fuam rexiffet eccle- S. 1fidorus ) quidam paralyticus ab eo fani- fiama , ut memorat $. Hieronymus : Anno l; tatem popofcit, quam protinus Apoftolus eum imperii Neronis feptimo deceffit. in nomine Dominiliberaliterimpertivit. Cle- VIIH. S. Bartholomeus Apoftolus cum $. Ibid. s5. mens Alexaudrinus ( ut refert Eufebius Ce- Matthzi evangelium a fe converfum in In- Aug. fareenfis in ecclefiaftica hiftoria ) ait, Jofiam; diam deportaflet, & Indis przdicaffet, non tulit orcus chri(tianam religionem , Deique qui primus Apoftolo violentas manus injecit, ad Chriftum fuiffe converfum , veniamque gloriam tot incrementis augeri. Quam- obrem (íacrificulos idolorum concitavit ad impiecatis fuppliciter Apoftolum orafle , & Apoftolum fuaviflimis verbis exceptum ofcue vindictam ex S. Bartholomzo repetendam, lo pacis impertiiffe. Non tulit hxc hebrza utpote qui fana atque altaria eorum deftru- impietas ,. ideoque nullum non lapidem mo« xiíflet ,. Deorum cultum minuiffet , eorum vere, quoad Jofias Apoftoli prece converfus; familias exhaufiffet , queftumque minifle- etiam ipfe neci dederetur. riis eorum debitum proríus avertiffet, Ihidem r. VI. S. Philippus Apoftolus, cum Hierapo- Inflammavere | Sacrificuli. Aftyagem , re» Maji, gis Polemonis fratrem , alterius provi nciz lin Phrygie uybcm ingreffus , draconem in- omi- d - as o Titulus XCL. Martyriui, J 239 Dominum ,. ut-ia-avitum ad fe Bartholo-: n fpecie, & horrend&m voeifetantibus, A d $ mzum animadverteret. Qui farniliariter ali« hzc facrificuli adeo exarferünt, ut incredibili quamdiu Bartholomzo collocutus, poftea ác ]* furore itivafos occiderint. . Erat cum proríus G facrificulorum. & Apoftoli fermonibus , ma« innube coeclum ; quod protinus obnubilatum; gis etiam , 'quod Apóftolus przcipuum ido- 3 terribilibusque fülgoribus corrufcum, toni- l$ lum affatus,. in terram ducto dejeciffet, con-' truisque metuendum , cunGta profana falío- ]« triviffetque, commoetus exarfit, moxque fer rum deorum fana fulminavit , evertitque, & i reis exceptum virgis , excoriatumque juffit paganorum quam plurimos, atque in his ge- d« obtrüncari. Chriltiana pietas & ipfe Rex Po- minos illos magos extinxit , lemon fuüblatum corpus ejus folenniter hu« buftaque ipfo-; D. rum in cineres diffolvic. b. marunt; & Rex Aítyages cum fuis Sacrificu- . XII. S. Matthias, cum Judzam , qux ei,fdr-'ïbxa, lis Apoftolice necis auctoribus ab infeffore 94 te obrigerat, & ex qua copiofos retulic mani- 2 4.Febs, h diaboli diré tortus, vitam miferabiliter abru« pulos, peragraffet, & in ZEchiopiam veniffet, pit, mortemque in orco ccepit fempiternam. multas gravesque perpeffus eft zrumnas re- ta : Idem 21. h - IX. SThomas, cumSagamum regni Indo- gionibus proríus afperis , inviis, inhofpitis, rum.Dominum cum multis aliis ad chriftia- plures tamen & atrociores a Judzis, & idolo- — Decem,þg. nam veritatem ample&endam adduxiffet, l latris toleravit gentibus, a quibus denique Brachmanes & idolorum f(acrificuli in eum lapidibus obrutus, etiam Chriíti caufa ob« ] crudeliter exarferunt, & e medio tollere de truncatus, deceffit anno Chriftiano fexagefi- Creverunt, rati eo vivo, nec fe, nec deos mo,fub Imperatore Merone Auguífto. Sacrum fuos priftinam auctoritatem retenturos, Un- S. Matthiz corpus poftea Romam transla- 3 [bdtgi, de cum aliquando Apottolus degeret in fpe- tum ad S. Mariz majoris aram eft conditum, j Mj lzo quodam; : dum ad crucem abalienato a ubi caput ejus hodieque populo fpectandum, l fenfibus animo, Deum pro fuo folenni, pre- : D venerandümque proponitur. caretur, telis primum ac lapidibus appetitus, - XIII. De S. ] oannis Baptifte martyrio fic Mattt, zei dein ab uno aà Brachmanibus lancéa trausfof- (cribit S. Matt heus; Herodes autem tenuitc. 14. fus occubuit.: Venerandum corpus ejus in Joannem, & allegavit eum, & pofüit in carce- ]e de füblatum a difcipulis in. templo, quod rem propter Herodiadem uxorem fratris füi. lv ipfemet zdificarat, conditum eít, additum- Dicebat enim illi Joannes : ANon Jicet tibi babe- Yi que martyrii nomine & memoriz caufa, frag- re eam. Et volens illum occidere, timuit DO« mentum haítz , quz coftis inhzferat, & ba- pulum: quia ficut Prophetam eum habebant, culus preferratus , quo ille ad peregrinatio- Die autem natali Herodis faltavit filia in me- nesutebatur , & urna fictilis cefpite infarto, dio, & placuit Herodi. Unde cum juramen- ]s nempe qui manantem ex (acris vulneribus 3 to pollicitus eft ei dare quodcunque poftulat. 'o cruorem ebiberat.. fet ab eo. At illa premonita a matre füa: Da s . X. S. Matthzxus cummlphigeniæ unicg Ibidem mihi, inquit, hic in difco caput Joannis Ba- l. 21. Sept. Regis ZEgypti filiz virginitatem perfüafiffet, ptillz. Et contriftatus ex Rex : propter jurae jj Hirtacus Egippi fücceflor, qui eam in fr mentum autem, & eos, qui pariter recumbe- fam affumere volebat, ita exarfit, ut fan bant, juffit dari. Mifit que & decollavit Jo- Apoftolum füb ipía miffa in altari lancea trans- annem incarcere, Etallatum eft caput ejus fodi juflerit. Dein Iphigenix fuas in nuptias in difco, & datum eft puellz, &attulit matri e b ut concederet perfaadere conatus, ut actum fuz: Et accedentes difcipuli ej us fe agere, ipífamque virginei propofiti tenacif- ,-tulerunF l, corpus ejus, & fepelierunt illud. je fimam durare fenf(it, juffit monaíterium flam- XIV. D. S.Stephani marty : mari, fed vifüs in aéreS. Matthzus, qui flam- io S. Lucas fic Aa, c, q, I$ fcribit: Stephanus autem plenus gratia & for & $. tj mam extinxit,& ne latius incendium ferperet, titudine faciebat prodigia & figna magna in opportune cavit. Porro facrilegus Hirtacus populo. Surrexerunt autem quidam de $y- I7 aDeo lepra tam deformi punitus eft, ut vim nagoga, quz appellatur Libertinorum, & x[' fibi füis ipfe manibus attulerit. Cyrenenfium & Alexandrinorum , & eorum, XI S.Simon Cananzus (fic di&us, ut a 0 . Idem 28 qui erant e Cilicia & Afia, difputantes cum Q&ob. S. Petro, qui fimiliter Simon vocatus eft, Stephano: & non poterant refi(lere fapien- diftingueretur) & Judas Thadzus five Le- BI tig & fpiritui, qui loquebatur. . Tunc füm. l, bzus (fic di&tus,ut a Juda Ifcariote diftingue- miferunt viros, qui dicerent, fe audiviíle retur) cum fidem plurimum propagaflent, eum dicentem verba blafp fen, & in Deum. hemiz in Moy- S, I f Babylone digreffi, diverfis in Provinciis re- Commoverunt it ague gni Evangelium pradicarunt. Íngreffi quan- plebem & Seniores, & Scribas ; & cone , Mi dam principem civitatem , Suamir, repetere n currentes rapuerunt eum , & adduxerunt magos illos Zaroé & Arphanpao , qui Pontifi- in concilium, & ftaruerunt falfos teftes, qui Ü cem & Deorum facrificulos inflammarunt nl dicerent : Homo ifte non ceffat loqui ver- 1 adverfus Apoftolos, tanquam fanorum íub- ba adverfüs locum fanctum, & legem. Au- verfores ; Tantumque obtreCtationes eorum, divimus enim eum dicentem: Quoniam JE- l ll fraudesque valuerunt, ut ab iis fic inflamma- fus Nazarenus hic deílruet locum iftum, & tis in vincula dazi (int.. Ductus eft Simon ad mutabit traditiones, quas tradidit nobis Moy- fanum (olis, & Thadzus ad lung , quo fcili- s fes. Et intuentes eum omnes, qui fedebant in cet hos adorarent. lllis Deum precantibus concilio, viderunt faciem ejus , tanquam fa- , idola proruerunt, & in fruftra conciderunt, ciem Angeli. Cumque ad eos ultetius dixif- d provolantibus inde dóemonibus Maurorum Íet: dura cervice, & incircumcifis cordibus; ! '.R' P. Lobn. Bibl, Man. Zom. 44. 2 & Lo $ 260 ;B;büatb;:cæ Manialis . Concionatorie : lis eum facrificare juffiffet , & ne the(auris, & auribus;vos femper Spiritui fan&o re(iftitis, uos. abíconditos haberet (utpote quibus a ficut patres veftri,ita & vos. Quem Propheta- tormentis jam przparatis liberari nequiret) rum non fünt przíecuti patres veftri ? Ec occi- - eonfideret, monuiffet, (anctus Levitia feda- derunt eos; qui prznuntiaba nt deadventu ju: & homicidiz fui- tim, modefteque refpondit: Ego vero confido fti;cujus vos nunc proditores thefauris cceleftibus,diving fcilicet mifericor- ftis: qui accepiftis legem in difpofitioneAnge- lorum, & non cuftodiftis. Audientes autem . diz & bo nitati, qua dummodo liberetur ani- ebant ma;corpus licet fua patiatur tormenta . Itas hzc diffecabantur cordibus fuis & ftrid dentibus ineum.Cüm autem effet plenusSp i» que virgis czfus, in fublime füfpenfüs, & fe- cclum,vidit gloriam: , ean dum latera ferreis laminis uftulatus Mar- ritu fanCto, intendens inc iacus illa» Dei, & Jefum ftantem a dextris Dei, & ait: tyr, partim Tyrannum rifit, & cruc & Filium homini s tos Íe fentire negavit 5 partirn $. ritas Deo Ecce video coelos apertos / [] Jfa. Cbrifles ftantem a dextris Dei. Exclamantes autem. grates. egit ; .dixitque: Domine. as, &impes JDeus de Deo,- siferere wibi feruo tuo ,. quia actue m —— — ae—— --— —— « al . dissdi : ia voce magna continuerunt aures fu. us te Deminum Y E- tum fecerunt unanimiter in eum ;. & ejici ene /atus mon te negavi , interrogat tes eum extra civitatem lapidabant, & te ftes 'fum Chriftum confe[Jus fum. ... Porro quanto ma- depofüerunt veftimenta fua, fecus pedes ado- jorem patientiam, letitiamque vultu Mar- leícentis, qui vocabátur Saulus, & lapidabant tvr exhibuit, tanto crudelius l'yrannus exar- fit, divinamque gratiam magicis incantamen- . Stephanum in vocantem & dicentem : Domirfe Srüfus fufcipe fpiritummeum. Pofitis autem gent- tis tribuens, eidem dixit: Scio illudere te tor- dicens : .Domine ne menta arte magica , fed-smibi won illudes. . Teflov bus clamavit voce tnagna flatuas illis boc. peccatum. E t cum hoq dïxiiïet,: deos , deasque , aut: facrificabis , aut diverfis te pa- — — À pass nis interficiam. Martyr ad hzc totus impavidus obdormivit in Domino. Ribaden, XV. Singularit er glorio füm fuit S.LaufenQ- invi&tusque refpondit : Ego.in nomine Domini 10, Aug.- d Ribadeneira fic defcribit : nokä S'Efu. Cbrifli non reformido tormenta tua; tii martyriutn,quo Secundum hzc ab Im peratore Valeriano ad qua funt ad tempus, . Fac, quod facis, noli nece[Jae tribunal S. Levita duci juffus, quotut ab Hyp- re. "Tum vero Tyrannus immani fürore pet- citus, eum tam dire plumbatis cdi juffit; polito jam C hriftiano fuit ei fignificatum, vir fan&us totus hilaris ei refpondit: Eamus æ. ut velut in mortario contufüs videretur. iuam ob rem Laurentius Deum precatus — w — u « 2 mibi enim, &5 tibi gloria paratur. "l'yrannus, ut in conípectum venit, Martyrem & facros eccle« eít, ut füfcipere fpiritum fuum dignaretur. cui Laurentius divina Audita de colo vox hzc ; zídbuc amulta certa- fiz the(auros popofcit, fapientia inftr uctus refpondit: Da mibi bidui aut mina tibi debentur : Quod oraculum & ab omni- bus fuit exauditum circumftantibus , & ipío tridui inducias, & proferam tibi tbefauros. Arrifit Valeriano pactum , additque individuum ei quoque judice, qui multo etiam efferatior ex: Latus hifce tridui ine« clamavit: Viri Romani , audiflis ut. demones : fo- comitem Hippolytum. duciis Laurentius.congregatisqu é * e czcis,clau- lentur. facrilegum ,. qui nec.deos , nec Principes ves dis,& quoscunque habere potuit; pauperibus, füros timet , mec exquifita tor menta formidat? — Ex« tendite eumy & fcorpionibus flagellate, « Sed hofce iisq ae incamelos & currus ab Imperatore füb- miíTos (ut auctor ett Metaphraftes) quo the- cruciatus Martyr invi&ta virtute perpeffus, [* Deo gratias egit in hzec verba : . Beneditius e$s fauros promiff )s ad veheret, impofitis acceffit Imperatorem, dixitque: Ecce ifHi funt. tbeJauri Domine Déus, Pater. Domini ri 9 EJu. Chri- Ambrofius li qui mobis immerentibus imp endifti sifericodiam ecclefie. Nam quemadmodum.S. ait: Vere tbefauri , in quibus Cbriftus e[L, in quibus tumm. Eti tu, Domine, propter pietaiem tuam lare girenobis gratiam tuam, ut cognofcant circum[Lantes, Chrifli fides efl ; quorum manibus elesmo[yne nofire colum. penetrant, &? nos tbefauris potimur arernis. quod tu confoleris farvos tuos, Secucdum hac Incredibile memoratu eft,quam Tyrannus exe Angelus coelus demiffus, a. quo Laurentius P rR UE ur I WDA. OEUP ia E R GE L OP UNT L MFOI Ui p s P PER 700 M r QU N füis in tormentis recrearetur;corroboraretur, arferit, ut fe vidit a Laurentio deceptum, füae | Ihidum fruftratum, juffit e veftigio fuis fan- & (adore, faoque cruore perfufus abítergere- tU. n que fpe tur. Vidichunc cocleftem Ephebum adeo in &tum Lev itam veftibus nudatum lancinari. Quin ut majore martyrem terrore percelleret. fovendo Martyre officiofum quidam militum, qui divina luce collu(tratus petiit aS. Lauren- omnia curavit afferri inftrumenta , quibus Martyres torquerentur, quo ícilicet intellige- tio baptizari. Baptifmate ablutus, etiam mare tyrii laurea potitus efl, Tyrannus porro ret, ni(i fuis annueret placitis, hec omnia ipfi experiende. Verum enimvero nihil hoc ter- non contentus diris adeo cruciatibus Lau- ribilium tormentorum fpeCtaculo.Martyr ex- rentium afflixiffe, fed im demum rabiem pavit, utpote cujus totum cor amore divino expleturus, eo cruciando folidam rurfus nocem exigere decrevit. Quam ob rem flagraret adeo, ut omnia poenarum genera, juffit ad tribunal omne tormentorum ge- quicunque poffent infligi, pauciora videren- tur & füaviora, quam cuperet ipfe tolerare. nus, quibus Martyres cruciari folebant, af- Exiítimas, o mifer,hifce me territare tormen- ferri, quo fcilicet hec omnia in fandto Le- tis ; fed fcias, velim, hec quidem tibi tormen- vità, qui totu$ jam dilaniatus erat, expe- riretur, . Itaque cum dirus judex tribunal : ta, mihi delicias videri; fed neque perinde mibi quidquam fuit in votis, quam huic men- occupaffet, interrogavit Laurentium, cujas lbldgm effec? ;Cui Laurentius: Qyod ad genus , in- fv accumbere , atque hifce deliciis faginari. 14 Woy, | Hinc vinculis onüftus in palatium du&tus , a quit, attinet, Hifpanus fum ; Rome autem nutritus & eruditus , atque a. cunabilis Coriftianus , dottus quo cum Tyrannus thefauros exegiffet,&ido« . omnem. 8 iX g $ 'Ti:uzæsfäxcæ "Martyriun. L 6t omnem legem fantiam 69 divinam. : Et judex Re exarfit , & eo ) pre(idem Aufidianum mifit, vera divinam , inquit , .quia nec deos cogitas , mec qui ma gnam Chriftianorum ftragem edidit, d* torienta formidas. Cui Laurentius: m momi- . variis I) ne Domini nofiri 9*Efa. Chrifli tormenta tua non ftulit. que cruciatuum gencribus e medio fü- E. Sed ut omnes in vera fide conftan Ils tme. . Et judex: Sarrifica, inquit ; diis, alio- tiffimo z ll* quin ifibec iuis [uppliciis non expendetur. Cui fenfit , magnaque in mortem letitia ruere certatim vidit, ratus. melius fe factu- de Martyr: AVox mea ob/curum non babet, fed omnia rum, fi multitudini parcer o in luce clarefcunt. Denique ferreum Tyran- €t, & caput om- n T nium; magiltruümque Cle tnéen tem tolleret, lu us lectum craticulz inftar formatum , viri« eum ad fe protinus accivit.: : Quem ut veri- lis ue capacem afferri, lentisque igaibus juf- i tatis tenaciffimum fenfit, nec ullis a Chrifto ( t inflammari, quo fcilicet paulatim uftula- modis avelli poffe cognov it; juffit eum in al- i retur, & mors effet eo atrocior, quo prolixior. tum ave&tum anchora col lo ejus alligata, de- Nec mora, füit apparatus a li&oribus hic le« mergi, nc forte tanquam Deus a Chriftianis &us, deinde fübjectis prunis accenfüs. Hinc coleretur, fanctus Levita fuis furiofe veftibus nudatus Ingens exortus eft Chriftiano. "n ruti moeror & elamor, (imul intellexerunt il eft , expofitumque omnium oculis illud fa. in S.»*Pa crum corpus, totum prioribus cruciatibus li- ciatam. pam mortis efle fencentiam pronun- ju . Ipfe namque erat eis Pater, Magi- Q» vidum cruentumque, atque in craticulam de- fter, Fratet, fidusque amicus, je&tum crudeliter extendere. Aftabat pre- & in urbe adeo /s «rumnofa commune omnium przfidium,cum fens huic fpe&aculo Tyrannus, ardentibus moerentibus etiam i pfe S. Pontifex mcerebat, oculis, vultuqe irato terribilis rugiebat, & & cum flentibus fle ls bat, eorumque vicem mi- u$ rabidas ore fpumas agcbat; lictores ignium feram tmiferatus, quoad licuit amanter con- fomenta craticulz fuggerebant; circumftan- folatus eft. Cum ni que jam alto demergendus tes füfpenfi, attonitique hzrebant, Coelites effet, populus qu i fpectator adftabat in lito- hoc fpectaculo gaudebant ; Laurentii cor pic- re, altum vociferatus, ll tatis & amoris affectibus ardebat identidem Jalva, inquit, eutm Deus lr. g'Efu Chrifte. Et S. Clemens ait: Su/cipe Pa- Domino in hzc verba colloquentis: Sufife lev cierne [piritum meum. Sic alto demerfus it Domine, boc facrificium in odorem fuavitatis, Et ln martyrii laurea potitus eft. Aderant huic. Deus, qui fidelis eft, füuum militem corrobo- " ravit, ficut violentiz Tyranni divina virtus, ÍpeGtaculo duo S. Clementis difcipuli. Cor- Il, . nelius & Phoebus, qui ad populum converfi & tenera Martyris caro crudeli tormento, & dixere: omnes oremus unanimes, ut often- ( vita morti collu&ata, denique ítygem fide li Non videbatur . dat nobis Dominus S. Martyris füi c orpus, ita JE(u Chrifti triumpharet. comprecantibus ad tria paffuum millia fefe - o ferreo Laurentius le&o,fed olorina depofitus pluma, deliciis omnibus circumfluere. Nam mare pandit, ut tuto potuerint incedere ve.- ftigio, haud aliter » aC fi aridam calcarent, la conftanter ad Tyratinum converfüs: Ecce mi- Porro progreffi (o- fer; inquit, affafti unam partem, verfa & mandu- omnipotens Deus miracu. orum patrator, tuorüm Sanctorum honora: j« c3. Caterum cum jam faprema vitz meta tor!) reperereSacellum manibus An gelorum Martyr propius adeffet, & ad accipiendam conftructum, in eoque arcam lapide am; qua J coeleftis gloriz coronam fefe a Domino mox conditum erat S. Clementis c N fentiret evocandum, ad eundem converf(üs di- orpus, poneque illud anchora depofita, qua fuerat ejus alli- ] xit: Gratias ago tibi, Domine J Efu Chrifle, quod eata collo. Neque is annus folus, quo de- merui januas tuas ingredi. Ita dicere & vivere la ce(fit, hoc miraculofo fuit infignis, fed quot- defiit, victricemque animam digne coronan- annis idem quoque miraculum fuit patra- l 'dam emifit in ccelum, ubi majore cum glo« tum, pelago, quemadmodum diximus, ad rie fplendore nunc fulget, quam flammz, tria pafluum millia recedente , fic ut diebus ! quibus olim facrum ejus corpus arfit. omnino fep . Ibidem " Chriftiani tem numeratis ab ejus martyrio n XVI. S. Barnabas Apoftolici vir pecto- ;.' ficco plane veftigio ad ejus tumu- ó' ris, poftquam plurimas Pro incias peragraf- .]um poffent inv ifere, ] D. ,u". XVIII. |S. .Pol et, fidemque catholicam late propagaffet, ycarpus Epifcopus Smyr- Ibidem ) tandetn mortalis vitz pertefüs, coeleftisque nenfis, cum li&to res ad eum com ]s deliderio beatitatis accenfus, adiit Synago- prehenden- 25. Jan. dum juffos domum, in qua latebat, ingreíffos [ gam, ubi paratum fibi noverat exitium ; cam- effe comperiffet, licet potuiffet eos poftico 0 que validis omnino rationibus conviciffet, egreffus fallere, in codem tamen veftigio hi. ]s Chriftum veriffimum effe Mefliam, tot va- fit, mox oculis in coelum defixis cum dixiffet : tum oraculis redictum, omnes Hebrzi ra- Domine, fiat voluntas tua , per fcalas defcendit, u bido in illum furore conciti, violentas ei ma- venientibus velut amicis, obviam proceflit, nus attuleré, direque cruciatum lapidibus officiofeque exceptos ad lautum convivium d obruere. lta vir fanctus corporeis nexibus invitavit, magnaque vultus hilaritate ac ma- ; abfolutus ad Deum fübvolavit, qui facras jeftate fupplex eos oravit, ut horulam, qua fe s ejus exuvias quamvis in ignes ab Hebrea im- Deo commendaret, indulgerent. 1lli alacres s pietate conjedtas, nec uftulari oblato accubuere convivio, nec Sanctus Prz- do (ivit aboleri. i , nec.ulio mo« ^ ful interim fibi defuit, fed etiarn ipfe divino j Ibidem - XVIL S Clementis Papzx rhqartyriuni Ri- Eucharifliz epulo ad imminentem luctam fe- 23. INOY. badeneira fic deícribit: Interea valde Chri- fe roboravit. Mire li&tores affecit ea, qua: Íftianorum numerus prazdicatione augebat. fplendebatin venerando Polycarpi vultu fere- Quod ut Trajanus vulgante fama didicit, nitas: mire coe pit eos non verborum tantum- lä Rk3 modo E * aó62 Bibliotbece ,Manubüs Concionatüria V modo comitas fed & beneficioram, quz per- per. S'Efim Chriflum Filium tuum Pontificem opti- b musm inaximum, Sacerdotem. fecundum ordinem Mel- l cipiebant ab eo, liberalitas, eoque füz mif- fionis pertzíi invicem dixere: Ergone ad chifedecb, qui tecum & fanéto. Spiritu vivit & re- Ó hunc obtimum fenem tam nivea venerabilem gnat in. fccula feculorum. « Dixit, moxque py- Ü canitie capiendum . nos. miffi? itane vetulus ram- lictor fubjectis ignibus inflammavit. hic ad nécem depofcitur? Siccine hujus mel- Ca&terumut intelligeret circumftantium im- If liti Neftoris vitie tot tamque anxic tendun- pietas omnia creata divino parere nutui, ine tur infidiz. At tamem quod Imperatorum gens incendium Martyrem praftitit illafüm. Quin,:& cum flamma nautici inftar veli fe. juffus urgeret, arreptum fan&tum Przfulem, jumentoque impofitum in urbem deduxere, cundis Favoniss inflati ventilata circumlude. 1 ret, vififuünt Martyris artus (ut alias armant lIbi cum poft blánditias varias adhibitas, cum Proconíul varias minas, & fpecialiter ignis ejusmodi buíta) nec olere , nec gravi nidore tormentum intentaret, refpondit: Equidem auram Corlrumpþere,f- [Cd, u,-f.»in ardenti äam'ï- nihil hoc igne, quod corpus torretur, ter- no:aurum , miro fplendore radiare, odores- reor, quia momento finit. llle me terret que Arabicos fpirare.. . Obftupuit miraculo nis, qui fola definitur zternitate; illas ego circumftantium impietas, immeritoque in- 2 as horreíco flammas, quas perpetua in dignata, quem necare nequiverat incendio, ä iis viventium, gementiumque mors pafcit. tollere gladio decrevit. Propius ergo lictor f Denique quid quzris? tuas ego minas floc- acceffus, ferroque fan&ti Martyris latus bau- fit. Luculenta plaga tantum fanguinis fudit, ci pendo; acceríe beítias, accende flammas, [ ecce me ; przfto fum, vel his pabulum, vel ut eo protinus incendium reítingueretür. Mox relerato corporis er K illis przda non invita, Nullus ambige; exe gaüuio vi&o; m cæ- X k eriere me vel Androdum, vel Scevolam lum ípiritus evolavit. - d E oc fortiorem, illo feliciorem. Ifta Sanctus XIX: s; Vincentius ORGLH Bübatle m Breriar. ( Praíul ita comiter, ita graviter dixit, ut tus a prima gtate ftudiis deditus, facras lite. a2. Jan, Proconíul, quamvis graviffime cominotus, ras a Valerio Cefarauguftano Epifcopo didi-. tamen in eo miram frontis ferenitatem, tem- cit; cujus etiam partes fufcepit pradicandi peratamque comitati gravitatem mire fufpe- t Evangelium, quod Épifcopus, propter linguge P xerit. Verum enim vero, ne quid chriftia- impedimentum. przedicationis officio fungi nz religioni detuliffe videretur, juflit illic non poterat. Ea re ad Dacianum, P'iovin- Vi in theatro preconem ftentorea ad populum cix a Diocletiano & Maximiano prepofitum;. voce proclamare, Polycarpum effe Chriftia- Aplemb, num. 'Tum vero populus infanis fücclama- delata, Vincentius Czfar Augufta: compre- henditur, & vinctus ad Dacianum Valentiam ! re vocibus: Tolle, tolle de medio hoftem deorum , magiftrum magorum; ardeat igni- adducitur. Ubi verberibus & equuleo tor- u bus infamis veneficus. tus, multis przfentibus, cum nulía aut tor-, Mox undique ligna- tum dilapfi fuis vel humeris, vel plauftris mentorum vi, aut acerbitate, vel lenitate ( verborum a. propofito deterreri poffet; in fraxinos, pinus, ornos ac robora convecta- vere. Ad hic fan&us Przíul nihil gelida craticula impofitus, prunis ardentibus füppo- : fitis, ac ferreis unguibus excarnificatus, can- tardatus fenecta, fed totus impiger ad mar- dentibus laminis exuftue , iterum ducitur in tyrium fe comparare, cingulum folvere, tu- nicam diffibulare, amictumque (ibi diripere, carcerem ftratum teftaceis fragmentis , ut ejus nudum corpus, fomno oppreffum, a * & ad flammas, perinde ut ad epulas, anhe- ä lare. Interim li&torum fex Martyrem cir- fubjeGtis etiam teftaram aculeis torqueretur. | Verum illo in te: ebricofa inclufo cuftodia, cumdare, catenas ac nexus expedire, certa- tim in innocuam hoftiam fremere, eamque clariffimus fplendor obortus totum carcerem ï illuftravit, quz lux cuin fümma admiratione ferratis velle clavis ad poftem depangere, ne omnes, qui aderant, afreciffets res a cufto- l videlicet in incendio feíe commoveret , aut de carceris ad Dacianum defertur. Qui edu- fuübduceret. Quod ut Martyr advertit: Quze &um in molli culcitra collocat: & quem cru- 'fo vos, inquit, ne me vel nervis adfítringite, ciatibus in füam fententiam trahere non po- vel clavis affigite ; nec enim flammas timeo, terat, deliciis perducere conatur. Sed invie» dÀ L 1 la D um quin imo mediis in ignibus quavis ftatua, im- mobiljorem me fore cum Dco fpondeo. Di- &us Vincentii animus JEfu Chrifti fide fp o que munitus vicit omnia: & ignis, ferri, tor- &um fadum. | ConjeQus in ignem fan&tus Prafuül holocauftum fefe Deo confecravit, torum immanitate füperata, victor ad coele- ftem martyrii coronam advolavit undecimo: 4 Y t rÁ in hec eum verba precatus: Suj/cipe aterne li i JPater in bolocauftum , vittimamque banc vitam, Kalendas Februarii,: Cujus corpus cum pro- U. Tu Domninus je&um effet inhumatum, corvus & a volu- quam dedifli, libens, volens veddo. — —— totius univerfi; tu Pater Domini noftri 9 Efa Cbri- cribus & a lupo, unguibus, roftro, alis mi- rabiliter defendit, Qua re cognita Dacia- flis quo Dettoresny[leria tua didicimus, quo Magifiro te no[Je cepimus, qui [e tibi facit in ara crucis. Hu- nus illud in altum mare demergi Jubet: fed inde etiam divinitus ejeCtum ad litus, Chri- jus ego memor facrifigii me quotidie tibi vittimo in confe[Jione era fidei. — Cedat bec «vittima ad ma- ftiani fepeliunt. jorem tuam , tuique fiii gloriam. Equidem im- XX. SS. Joannes & Paulus fratres Romani, Ibidem - | smortales tibi debeo gratias, quod me tuorum Marty- cum facultatibus a Con(tantia Conftantini fi- 29- Jun. vum albo ad/cribere dignatus es , eoque te, Pater, lia,cui pie fideliterque fervierant,fibi relictis, " d ^ ciüligin, uf - ais adiUO — ii P * Chrifti pauperes alerent, a Juliano Apoftata on a f€ pradieos i& veneror , $& eernuus adore * 5 E Juuus XCl..| Mariyrititm. 263 ll« " in numerum familiarium füorum invitati, li- G&is Chriftum negaic , eosdem ad facra diis fa- [ bere negaverunt, fe apud eum effe velle, qui a cienda compelleret. : Quod cum illi deteíta- Jefa Chritto defeciffet. Quibus ille ad delibe- rentur, Aftafius imperavit, Gervafium tam- f lt randum decem dies przfinit, ut nifi ad eam diu cedi, dum inter verbera expiaret : Pro- diem ei adhzrere; & Jovi facrificare confti- tafium fuftibus contufüum fecuri percuti ju- Tl« ll tuerint, fibi moriendum effe certo fcianr. llli bet. Quorum corpora Philippus Chrifti fervus intra hoc tempus bona fua diftribueru:t paus clam fuftulit, &in fuis edibus fepelivit : quae n . peribus, quo expeditiores ad Dominum mi- poftea fanctus Ambrofius Dei monitu inven- grare poffent, & plures juvarent, a quibus in ta, iun loco facro & infigni collocanda cura- & zterna tabernacula reciperentur. Die decima vit. Paffi funt Mediolani decimo tertio Ka- It te "Terentianus pretorie cohortis praefectus , ad lendas Julii. €os miífus, cum allata Jovis effigie, ut eam ve- XXVILH. S. Hermänegiiäus Rex,Lcovïg:ijlïiXi Ibidäm 13« ]l« $ nerarentur, Imperatoris mandatum eis expo- filius, cum Pater Arianus ipfüm ad eandem Apr nit; ut nifi Jovi cultum exhibeant, moriantur. hzrefin, qua blanditiis, qua minis perducere ]lo If Qui, ut erant orantes, refponderunt, fe pro conatus fuiffet, conftantiffime refpondit : nun- Chriíti fide, quem Deum mente & ore vene- quam fe veram fidem poffe relinquere, quam l) rabantur, non dubitanter mortem fubiruros. 0F Íemel agnoviffet : Iratus pater eum privavit At Terentianus veritus, ne, fi publice inter- regno , rebusque expoliavit omnibus. Cum- d» ficerentur, populus commoveretur , domi; que nec fic virtutem mentis illius emolire it ubi tunc erant, abíciffis eorum capitibus fex- valuiffet, in ar&a illum cuftodia concludens, h to Kalendas Julii fecreto eos fepeliendos cu- collum , manusque illius ferro ligavit. Coe- ravit: rumoremque fparfit, Joanpem & Pau- pititaque Hermenegildus Rex juvenis terre- lum in exilium. eje&os effe. . Verum eorum nuin regnum defpicere, & forti defiderio cce- mors a fpiritibus immundis, qui multorum lefte quzrens, in, ciliciis vinculatus jacens; t Drevr, [e' ggI ]m. corpora vexabant, pervulgata eft: In quibus omnipotenti Deo , ad confortandum Ííe pre« j. Terentiani filius & ipfe opprefíus a dzmone ces effundere ; tantoque. fublimius gloriam di ad fepulchrum Martyrum perductus , libera- tranfeuntis mundi defpicere , quanto & re- ": tus eft, & 1s in Chriftum credidit , & ejus ligatus agnoverat nihil fuiffe. quo2 potuerit pater Terentianus, a quo etiam horum beato- auferri. Superveniente aurem pafchalis fe- g Q rum Martyrum vita fcripta effe dicitur. ftivitatis die, intempeftz noctis filentio ad XXL. SS. Coímas & Damianus, fratres, ceum perfidus pater Arianum Epilcopum mi- n Septemb, v Arabes, in /:gea urbe nati, nobilcs medici,Ím. fit, ut ex ejus manu facrilegz confíecratios peratoribus Diocletiano & Maximiano , non nis communionem perciperet, atque per hoc [s magis medicinz fcientia, quam Chrifti virtu- ad patris gratiam redire mereretur. Sed vit te , morbis etiam inlanabilibus medebanzur, Deo deditus Ariano Epiícopo venienti expro- [», $ Quorum religionem, cum Lyfias przfectus bravit, ut debuit ,; ejusque a fe perfidiam cognoviflet, adduci cos ad fe jubet: acde vi- dignis incrépationibus repulit : quia etfi ex«- n vendi inítituto, & de fidei profs(Tione interro- terius jacebat ligatus, apud fe tamen in ma- ïa- gatos, cum fe & Chriftianos effe & chriftia. c o no mentis culmine ftabat fecurus. Ad f& le naum fidem effe ad falutem neceffariam, libere itaque reverfo Epiícopo , Arianus pater ine u predicarent,Deos venerari imperat,&,fi id re- fremuit , ftatimque : fuos apparitores mifit, W cufent, ininatür cruciatus, & necem acetbiffi- qui- conftantiffimum confeflorem Dei illic, mam. Verum ut le fru(tra hc illis proponere ubi jacebat, occiderent: quod & fac&tum eft. i intelligit : Colligate, inquit, manus & pedes Nam mox , ut ingreífi funt, fecurim cere- Ój iftorum, eosque exquifiuis torquere füppliciis. bro ejus infligentes, vitam corporis abftule- Quibus juffa exfequentibus, nihilominus Cof- runt L — XXIV. S/Thomas,Cantvarienfis Epifcopus,;!didem 29, mas & Damianus in fententia perfiftebant. )e Quare ut erant vinGti , in profundum mare ja- cum Henrici oCctavi Regis Angliw impiis de.Decembr. - üs cjuntur: Unde com (alvi & foluti effent egretti, creristam fortiter refifteret, utpropterea fz-. ls magicis artibus prefeQtus factum affignans, piusconquereretur Rex, fe in fao regno cum uno facerdote incarcerem tradit, ac poftridie eductos, inar- acem habere non pofle, ex ea Vl- dentem roguin injici jJubet 5 ubi cum ab ipfis Regis vocis ne ) arii fatellites fperantes gratum "] flammarefugeret;varie & crudeliter tortos fe- fc Kegi facturos,G Thomam e medio tollerent, fs curi percuti voluit. Itaque in Jefuü. Chrifti clam convenientes Cantuariam,Epifcopum in ja confeíTione martyrii palmam acceperunt. templo vefpertinis horis operam dantem ag- " lbid. 19. XXII. SS. Gervafius & Prota(ius, Vitalis & grediuntur.Qui Clericis templi aditus preclus , Jun. a- Valeriz filii, quorum pater Ravennz , mater dere conantibus accurrens; oftium aperuit, il- Mediolani pro Chriíti Domini fide martyrium lis ufüs verbis ad. füos : Non eft Dei eccle(iía l fübierunt, diílributo pauperibus patrimonio cuftodienda more caflrorum: & ego pro ec- al domeítico fervos libertate donarunt. Quo clefia Dei libenter mortem. fubibo. "um ad d fa&to gentilium. facerdotes immane in illos milites: Vos Dei juffu cavete, ne cuipiam conceptum odium habcbant. Quare cum Afta- meorum noceatis. Deinde flexis genibus.Deo, j fius Comes in bellum proficifci vellet ," hanc beatz Mariz, fancto Dionyfio, & reliquis San- occafionem perdendi pios fratres fe. nactos &is ejus eccle(ig Patronis ,. ecclefíam & f& j eíIe putaverunt. Itaque Aftafio perfüadent, fe ipfüm cofnendans, facrum caput eadem con- l a diis admonitos effe , nullo modo eum in vi- ftantia, qua iniquiffimi Regis legibus reftite- 7 Storem futurum; nifi Gervafio & Protafio coa- tquarto rat, impio ferro 'præcidcndum obtuli 'Kalen« 5 * 264 JDiblioibece '*Mamzaläs Cæwion&tm"iæ 7u i Kalendas Tanusrii anno Domini millefimo Timotheus magicis incantationibus tribuens, d cum fententiam capitis in Chrifti Martyrem cente(íimo feptuagefimo primo : cujus cere- r brorefperfüm eft totius templi pavimentum. pronuntiaffet, oculis repente captus , orante jri Teid, 29. L XXV. S. Diony(ius Areopagita Atheniea- mox beato Januario, lumen recepit: quo mi- Octob, fis ecclefiz Epifcopus, cum a Clemente Pon- raculo hominum millia fere quinque Chri(ti H f u tifice in Galliam praedicandi evangelii gratia fidem receperunt. Verum ingratus judex nie mifius fuitfet, quem Lutetiam usque Paritio- hilo placatior factus beneficio , fed converfio- 9 ne tantz multitudinis actusin rabiem ; veri- rum Rufticus Presbyter & Eleutherius , Dia- a conus profecuti funt, ibi a Fefceonio prafe- tus maxime Principum decreta, fandtum Epi- e €&o, quod multos ad chriftianam religionem fcopum cum fociis gladio percuti juffit. D convertiífet, ipíe cum fociis virgis ceíus eft: XXIX. S. Euftachius, poítquam incredi- Ibidem ge. ia cumquein przdicatione chriftianz fidei, con- biles calamitates mira patientia perpeflus, &Sept. p ftantiffime pcrfeveraret, in craticulam fub- per varios cafus jaCtatus , tandem a Trajano N 1 je&o igne injicitur, multisque praterea fupe iterum conquifitus, militizque prefeCtus fuií- ao & |gi pliciis una. cum fociis cruciatur, Sed ea fet, paulo poíft, quamcivitatem Romam vidtor ldfi7. Di* ve tormentorum genera omnibus forti ac libenti omnium gratulatione ingreffus fuiffet, inani- cab. f animo perferentibus, Dionyfius annum agens bus diis pro parta vi&toria facrificare juffus; & conftantiffime renuit. Cumque variis artibus fupra centefimum, cum reliquis fecuri percu- titur feptimo Idus O&obris. De quo illud ad Chrifti idem ejurandam ftuflra tentare- Fä ip memoriz proditum eft, abíciffam (uum ca- tur, una cum uxore & liberis leonibus obji- ffi put abítuliffe, & progreffum ad duo millia citur: Horum maníuetudine concitatus Im- Toem Dt affuum in manibus geftaffe. perator , eneum in taurum fubjectis flammis ADil, Jbidem 9. XXVI.S. Gregorius Nicomediz natus Dio: candentem eos immitt jubet, ubi divinis in Septemb. liudibus confummato martyrio duodecimo b cletiani Imperatoris cubicularius, Dorotheo lu collega fao adjutore, reliquos omnes cubicu: Kalendas OGobris ad fempiternam felicita- li miniftros ad Chrifti fidem perduxit. Uter- tem convolarunt, quorum i!Izfa corpora re. ln f hum ce que autem cum vidiffet quodam die Marty- ligiofe a fidelibus fepulta , poftmodum ad tem coram Diocletiano acerbiffime cruciari, ecclefíam eorum nomine erectam honorifice g fa ejus exemplo martyrii amore incenfus eft. [ra- translata funt, que amborum bzc vox erüpit: Quid eft, im- XXX. SS. Chryfan pl vthus & Daria conjuges, Ibidem o5 perator , quod hujus condemnata feutentia , nobili genere nati , fide etiam clariores , Q&oh. qu& nobis cum eo communis eft, unum illum quam Daria mariti opera cum baptismo fu« puais? Iftius noftra etiam fidesefl, idem pro- Íceperat , Rome innumerabilem hominum Vden 4 pofitum. Eos igitur vinctos Imperator flagel- multdtudinem hzc mulierum, ilie virorum | Fehria, c lis concidijubet, ut toto corpore cutis dirum- ad Chriftum converterunt. Quare Celeri- ! (g peretur ; & in plagas acetum infuadi fale per- nus przefectus compreheníos tradidit Clau- E ii u : Bw mixtum 5 mox revindis in craticula fubjici dio Tribuno: qui juffit a militibus Chryfan- aC imperat vim cadentium carbonum; deni thum vinctum cruciatibus torqueri: fed vine L que Varie corti , fufpendio necati fünr. eula omnia refoluta fünt : : mox compedes, u Thidem 2. XXVII. SS. Proceffus & Martinianus, cum in quos conjectus fuerat, confracti. Deinde hi a SS. Apoftolis Petro & Paulo converfi & ba- bovis corio inclufum ,. in ardentiífimo fole i puzati effent , Paulinus prefectus militum conítituunt; tüm pedibus ac manibus catena 0i recoghita , Proceffum & Martinianum a fu- conftrictis, in obícurum carcerem detrudunt: , fcepto confilio revocare conatur. Qui cutm Ubi folutis catenis clariffima lux locum illu- t ftravit. frutira tempus contereret , ipforum ora faxo Daria vero in lupanar compulía , g contundi, dentesque comminui jubet. Mox leonis tutela, dum in oratione defixa eít, a Mbxdtn, ad Jovis ftatuam adductos, cum eadem con- contumelia divinitus defenía eft. Derique 3. f& ftantia veneraturos fe idola negarent, impe- in arenariam , quz eft via Salaria , uterque Apil i rat equuleo torqueri, candentibus laminis ad du&us, effoffa terra, lapidibus obruti, pa- de eorum corpus admotis, ac cedi füfibus. Quie rem martyrii coronam adepti funt. Q bus in cruciatibus una hec illorum vox au- XXXI. SS. Vitalis & Agricola ejus domi. Ihidem $. tü diebatar: Sit nomen Domini beneditium. Deni- nus, in perfecutione Diocletiani & Maximia- Noveme. üt que conjecti in carcerem , paulo poft extra ni Bononiz , ob Jefu Chrifti predicauonem li urbem via Aurelia fecuri feriuntur. comprehenfi funt: cumque Vitalis, quo ma- l Jbid. 19. XXVIII.S. Januarius Beneventi Epifcopus, gis precibus & minis tentaretur, ut fenten- Sept. Diocletiano & Maximiano in Chriftianos fz- tiam mutaret, eo magis fe Chrifti cultorem, W & vientibus ,. ad Timotheum Campaniz Prafi- ac fervum profiteretur , vario tormentorum fe dem ob chriftiang fidei profeffionem Nolam genere cruciatus , conftanter omnia perfe- Q perducitur, Ibi ejus conftantia varie tentata, rens in oratione fpiritum Deo reddidit. Agri- in ardentem fornacem conjedtus, i:a illeefus cola vero, cum ejus fupplicium dilatum ef- ht N evafit. ut ne veftimentum, aut capillum qui- fet, fi forte tormentis fervi permotus , Chri- dem flamma violaverit. Hinc Preíes accen- fto vellet renunciare , ejus exemplo magis N füs iracundia Martyris corpus imperat usque confirmatus eft. ltaque cruci affixus , Vi« P'u €o di(trahi , quoad nervorum compages ar- tali (ervo confors & focius fuit nobilis mar» Wt s tvril. tuumque folvantur. Poítero diein amphithea- tro feris obje&tus eft, qux naturalis oblice fe- XXXIL. S. Chry fogonus,cum Diocletianus Ibidem 24. u Q ritatis , ad Januarii pedes fe proftravere. Id Imperator Romam (cripfiffet;ut,reliquis Chri- Novemb." . fianis» q & e - 'Hulus XCl Marteu —— 265 t m fiani$, quin in vinculis eiï'&lnt,:interf'c&is, ipfum fepeliri : cujus corpori cum 'b'bv'iam Dte Chryfogonus Aquileam ad fe mitteretur, eo irent multi, etiam quidam e mortuis refurre- LUE perductus efl. Cui Im xit, & obviam ivit perator : Zccerfiui , j ac pét quindecim annos ii inquit, te , Chryfogone, ut bonoribus augeam , f deinde íü m modo induxeris enünum , deos colore. At ille : ceffit. perítes ab ipfius Tepulchro non de- 503 Ego eum, qui vere Deus efl , mente ( oratione AL. S. Deum fer Ferreolus tribunus Tyrauno ääebat, Tbid. 19. 1 veneror : deos autem , qui nibil funt , mifi demo- visfuis per Jefüm dare fiduciam mo- Sepr. num fanulatva , odi && execvor. Quo reíponío riendi & relurgendi p excandeícens [mperator [pem ; qui fatigatis pluri- , ad aquas Gradatas bus eum cedendo tortoribus, poítea fponte eum fecuri percuti jubet, octavo Kalendas folutis ferreis vinculis, Rhodan MM um, fuccollan- | &Sept. Decembris: cujus corpus proje&um in .ma- tibus Angelis, facile tran re , paulo poft in litore inventum , Zolius fibi objedtum, ad terro avit; & iterum capto n rem incutiendum, $. lil* presbyter in fuis edibus fepelivit. Juliani M. caput, amplexu & ofculo honora- Nadaü in XXXIH. S. Athenodorus inter duas co- lur vit; tandemque capite truncatus, & (epul- ls lefti 7. anno cc- jumnas extenfus, facibusque ac uncinis fer- tus multis poft annis ; una cum illo $. juliani 15 CemnD., ^reis in nares infxis cruciatus , aliaque tor- capite integro, integer eft repertus. menta perpeffus , cum ad ipfum capite ple- XLI. $. Theophimus diriffime verberatus us Ibid. t9. It endum nemo auderet accedere, eo quod tormenta omnia delicias o culorum , & pro Septo carnifici manus cum gladio excidiffet , ac Chriíto füfüm fanguinem , Is divinum quoddam s ipfe quoque mortuus concidiflet, orans ani- " lavacrum effe, ajebat, difcerptis deinde ad mam expiravit. ipía vifcera lateribus , in ferr JS Idem $. XXXIV. S, Daniel Levita inter ferream eis clavatisque In caiceis incelfit ; & iterum nervi S, ale ac aceto, Januar. & ligneam tabulam clavis confixus eft, cu. lampadibus cruciatis , totoco I rpore unguibus jus corpus ubi lateret ) C&cus oügndit ,«& diícerptus;; eruto candentibus obelifcis utro- ld* lumen recepit. e Ydem 9. que ocuio , Deo velut facrificii totius primi- (OXXXV.S.Ceterius Presbyter M.divina vo- tias, Iztus obtulit oculos , deiade & caput.- d Januar, ce audita: Keotecum ero : e latebris eductus ; ex- v XLII. S. Chariton nervius czfus, & mille Ibid. 2t, cifis novacula pedum ac manuum unguibus; pro Chritto mortes fübire paratus , moriens Q&-ob. talis ferro trajetis, füccen(a fartugine, iiquato ajebat füis : JNunc demum tempus adbuc eft 0pe- ^ Dilenss plumbo, ignita galea crüciatus, a Chrifto & randum ; futura illa eierma e[Je. Simi volis arma ä )anbv 1 Angelis recreatus;quie perfoffolatere aquam, ad bellum , jejunium , oratio , lachbryme ,. memoria lls tum fanguinem, denique animam edidir, m Idem 4, mortis , C» gebenne , ( quod e[t omnium validiffie Februar. XXXVI S. Gemmulus truncatum caput mum, 69 inünicis maxie terribile , beata bumili- cervici iterum imponens » ad Epifcopum ias , cantioque , ne unquam füuum tulit. v0$ prauoe occupenit C0« gitationes , ac obfervatio fevfutan. ]s Idem 1. XXXVII S. Thelica M. ungulis difcerptus, XLh. S. Colo " ebr, mannus e ftirpe regia, pro midu | I S.Iv ac tormentis aliis laniatus : Zeus ajebat, mi- Chrifto peregrinus, virgis, igne, forcipibus, O&ob. ]s Jérere.! gratias tibi ago: Domine , da wübi conftan- ferra cruciatus , füfp enfus , mulüSque a Deo Ü tiam. 244 Dei gloriam. Gratias aso. co Té9n0- prod:9iis honoratus eft. rum. 2Zpparet regnum elernum , regnum incor- XLiV S. Andreas Martyr corde ad Deum Ibidem 1. lt ruptum. JDeus fanüiffe, Deus altifjme , Deus afpirante ajebat: Domine ferva! Deomine dirige! O&ob. p oimnipolens , tibi laudes pro nouine tuo agimus. . Pro o & in pericula media irruit mortem q uvrens; Àege Dei morior ; in ipfa confumor. — Domine 3efu, facras imagines docte & (ancte " libi fervimuss ate gratiam (g propugnavit vafericerdiam fempi: deinde flagell atus, ac bonum nervis fiepius ternam . exfpetzamus. N ; ) Rlbaden. c&fus, gratias Deo agens. ligatis pedibus ra- XXXVIH. S. Adalbertus Pragenfis Epi- pratus, pede altero amputato ccelum ingref- p.2. 33. Íícopus, cum poít alias Provincias fidei lumine füs eft, factus poílea demoniacis April : ; X&: infirmis. ä illuitratas, etiam in Pruffiam veniffec, vix ibi- refugium fanctum. dem appulfus, mox allatz lucis radios uadi- XLV.S. Varus miles loris cxfus, faorum 16id. 1 :9. que diffudit, & beatitudinem, vitamque per- precibus divinitus firmatus , ungulis difcer- O&ob. i $ €nnem , qua fe per Chriftum aliquando po- ptus, difciffo novaculis ventre ; cfi*"g(ïs viíce- ,R tituros Chriftiani fperant, eisexplicavit. Sed ribus fortiffime obiit. illi noctuarum inftar lucis impatientes, Apo- XLVi. S. Artemius Dux. Auguftalis poft ftolicum (an&umque Evangelii Preconem ma.nos militie honores, poít atrociífimos probris affedum protinus abire juíferunt. pro Chrifto cruciatus , promiffa ei a Chrifto Poítea cum poenituiffet eos, quod abire fivif: zternitate , ab eodem ftatim faiíatus ; ante- fentillefum, fecuti profectum violenter eum, quam gladio percuteretur, orans hxc e ccelo comitesque ex irinere retraxerunt, atque in- hisque plura audivit : J4udivit Dominus tuas ftar fuürum vin&os, & in apicem monrtis ra- preces , 0. Zirtemis feflina confummare curfum : ptos fandtum Praz(ülem feptem confixum lan- ceis obtruncarunt. «tipe bravium paratum Santtis omnibus, XLVII. S. Maximus martyrium Nadafi XXXIX. S.Severianus miles, cum quadra. quzrens, Ibidem, É s. 9 tentanti fe Tyranno ajebat: Znimam meam lu- ginta Martyres in carcere frequens vifitaret, crabor : ne ipfum ojfero facrifiium Deo m:o vivo Sept, laxo ad pedes ligato fufpenfüs , flagris lania- & vero. — Ín manus tuas , Dowine, commendo fpi- tus , in tormends fpiritum reddidit, Cujus ritun meum. Et poít equuleum ac fuftes, e ]if corpori impo(itum e floribus fertum aquila fublimi loco przceps dejectus , devota Deo r N abítuiit, & eo loco demifit, ubi Deus voluit altiflimo victima cecidic. . j ] AR« P. Lobn. Bibl. Man. Tom. II XLVI!I, : * 266 Biblisthece Mantalis Conciónatiria r leidem 9. — XLVIII. S. Theodorus miles ;tyfb, fuccen- igneis, plumboliquefa&o in palpebras , & na- f Nov. Ío Martis Deorum fano, Deos in cinerem re- res infufo, fpinis arundinibus laniatus , coch- (l degit; & atrociffime czfíus , ad carcerern fa» lea eonfra&us, os bulliente pice repletus, j memque perpetuam damnatus eít. — Sed ibi fratrem ad gloriam fubfecutus. L Chrifti Jefü & Angelorum frequentia lztus, LVI. S. Cyrillus Diaconus Martyr , -ci:ius Tbidem. K dulcifífima inter folatia corde, ac ore letiffi- jecur. guftantes gentiles , dentibus amiflis , Jien 12 mo cxultabat ; neque oblatum panem atque putrefadis, & eflluentibus linguis, ac ocu- aquam admittens, fe a Chrifto Jeíü ali aje- t m lis perierunt. bat: qui ab eodem Chrifto Jefu fibi confpe- LVII. S. Amphianus pro Chrifto þ-dilä,nliav- Ihidem 2. Gto audivit: Confide , -Y'beodore, ego enim tecum C; tus, ac pedibus lino in oleum intindo , & April. Jum 5 erit tibi vita ab interitu aliena , €? eterna. incenfis obvolutis craciatus mecum in calis : & poftea cum candido Ange- [] : & in mare de- meríus.. 4 lorum exercitu píallere auditus eft. Taudem ungulis toto corpore laniatus , dum coftz ei . LVHI. SS. Terentius, Africanus, Pompejus lbid. 1o. ; Pl & Maximus Martyres , in idola infüfflave- April. Thiden nudarentur, lztus canebat: Benedicam Domi- w du ommi tempore: fronteque , oculis, pe- runt, & ea, figno crucis edito , confrege- s Q ruünt, ac in pulverem redegerunt: quos fa- H Core. figno. crucis munitis, in igne lztum Deo fpiritum tradidit. ' me & tormentis in carcere cruciatos Ange- ) lus invifit, & dixit : Seroi Dei altif[mi, confurgi- Idem 1. f INOv. XLIX S. Mennas miles diris flagellis, fer- 1e5 Cj corpora veflra curates quie[cite ,. €9. cibum teis unguibus dilaceratus ajebat : Quis /epa. capite, quem vobis Chriflus m:fit: & cadente Aa» il vabit nos a charitate Chrifli? a Chrifto fe didi- geli opera ferro , liberi menfz bene divini- lidem cifle, non timere eos, qui corpus occidunt, tus inftructz, affederunt refecti, atque a cue »lit n fed Deum , qui etiam animam poteft mittere ftodibus in fplendore miro gaudentes inventi, in gehennam; pofítea lampadibus uftus, per Poftridie vero ungulis cruciati, tormenta ni Ü ferreos murices humi tractatus J capite ple- fenlerunt;. peftea neca feris, in eos incitatis, l xus eft. lefi, confpecto a cuftodibus Angelo illas ar- Y Ibid. 17. L. SS. Acifclus & Victoria Germani e ca- cente , tanderm gladio plexi fuerunt. Nov. mino ignis ab Angelo exempti , exiverunt LIX. -S. Eleutherius Epifcopus znei ;/ & Ibid. 1g. '! pallentes ; in aquam cum faxo dejecti, enata- copiofo igne candentis grabati tormentum April. c1 runt irerum pfallentes, & vocem audiverunt LÀ * nil featit, divina voluptate perfufus ; oleo. de- angclicam JNon erunt irrita clientum no[firorum inde ferventi infuífo , & in fartagine pice ac Tidem tota ; rotas igueas pafli, illas orando disje- $u adipe bulliente coctus, & femper.integer, in Gas in hoftes ire viderunt ; denique fagittis carcere a columba paftus, etiam a feris hono» & gladio Martyres occubuerunt, ratus, converfis hoflium pluribus, una cum Ibid. 24. LI. S. Gregorius Presbyter contufis maxil- exaültante Anthia, ratre fua, jugulatus eft. r K Decemb. lis, toto corpore nodofis tuftibus diiaceratus , LX. S. Anthimus Epifcopus , plurimis ad Ibid.'27. quo fuper craticulam & ignem pofito , exore f Chriftum converfis, lapidibus percuffus, fer- Aprib tüs térrz motus quadringentos quiaquagin- reis, & igne candentibus fibulis, talos trans. ta etiinicos oppreffit ; & apparens ei poftea in fixus, fuper acutas teftulas voluntatus, virgis I carcere Angelus Dei , vinculis ac tenebris cxíus , coclefti voce invitabatur ad premia diflipatis , pacem ei & conftantiam precatus s ternitatis. Tum rotz alligatus,verfatus igni- eft; ac demum carduis ferreis in utroque ge- tis lampadibus fenfim exuftus, poft fupplicia nu percuffus , & lampadibus totus exuftus, l plura, & miracula, pluresque converfíos , ca« ac decollatus , etiam pite tandem plexus eft, exultans, nera:ioni fuit. poft morcgm feris Ve- LXI. S. Anderlus fpinofis fuftibus cefüs, fbid. r. ibid. 9&. LII. S. Mercurius miles cuftodientis ipfum Nov. demum enfe ligneo, capite in quatüor partes Maji. Angeli vifione monitus, de Perfis Victor, in modum crucis confciffo, martyrium cone in carcere vilitatus a Chrifto dicente: JMer- füummavit. - curi, quefcey . curfum confumma[li , fidem ferva[i ; LXII. S. Acatius centurio verberatus ,. & Ibid. $. accipe coronam tue decertationis. Poítea pro Chri- maxillis contufis, pro conftantia Deum orans , Mgji. ä fto decollatus; etiam poft mortem cruentam vocem e colo audivit : Z4ati, ejlo conflans , Juliaei Apoftatz, per eum extin&i, fanguine p qui conver(is plurimis, a (plendide ornatis Tolm haftam habere vifüs eft illi, qui coram Mariz Angelis poftea vifitatus, folutus, fanatus, pa- Deiparz , ejusque imagine contra infelicem 9' Juuo ftus eft. Tandem contritis dentibus, a decem Julianum oravit. hominibus, virgis quernis flagellatus , cum läid. 16, LC X À Mart. L!II. $. Papa Martyr, verberibus, ungulis Jefüm inclamaret, iterum vocem, qua felix ferreis , clavatis calceis cruciatus; deinde ei promittebacur zternitas, audivit. Acce« —À arbori alligatus , illam e fterili & .fm&uofam ( pta vero mortis fententia exultans exclama- moriendo fecit. ? vit: Quam multis te linguis , Chrifle, dux vite , aee— — -0 É jbid. 19. . LIV. S. Jonas Hagtis*, glacie, precifis di- laudare sellem , qui me tali forte dignatus fuifti.. Ac Mart. gitis cruciatus , & capitis cute abraía, lingua denique , dato capice, profnifam zternitae ln . evulfa , in picem ardentem detruíus , nec tem ingreffus elt. lefüs; in cochlea totis offibus confractus, LXILIL.S. Vi&or in digitis excruciatus ; a for- Ibid. 14, . per medium fe&us Martyr. nace ardente, in cua triduo jacuit & a veneno, Maji. Ibidem. LV. S. Barachifius frater, ardentibus globis quod bis bibit, illzfus: per triduum, pronoin a 9. — w La —— 09 terram | 1 Wulus XCI. vMa,»;y,ium; 267 Tna- Xh. ram eapite, füfpeníus, exczcatus, cute exi- — LXX. SS. Marcus & Marcdlinus ?ratr,e's s -tus, a S. Stephana, quz duas e coelo coronas ad ftipitem alligati, ac in pedibus clavis confi- €i , & fibi ferri videbat, animatus; tandem xi, cum Chriftum cantando laudare non cef- illa duabus arboribus alligata, & difcerpta, farent; ac nunquam fe tam jucunde epulatos, ljus lilen, . ipfe fecuri ac in amore Chrifti fix s : I$j ronati funt. percuffus, geminis illi; coronis co- OS di.c-eren/t, lanceis per s Q latera transfixi funr. Idem lä, LXIV. S.Hofpitius in altz turris carcere, LXXI. S. Athenogenes M. dccem d May. l;(cï pu Ibiderm ferro & fcaturientibus & corpore vermibus lis fuis Martyribus fibi praemiffis, cum pro 16.Jul.- las Vim plenus, orabat femper ; rigidam, & obtrun- nobis, füum füorumque difcipuloram nomi- caturi fe barbari, dexteram figno crucis; fa- d& '& i, na imploraturis, oraret, hanc e coelo vocem navit, pluresque ad Chriftum adduxit; cui audivit: Gaude, mi Zftletba zAtbenogenes , "i ele- morituro vermes iili faere folatio, & ftimulo Ge, ecce dedi tibi tuas petitiones : Quicunque me in- J bid, ad amorem Dei. Simul vero, ut anima cor- vocaverit, per nomen tuum, liberabitur ab omni af- V& Apri, pus deferuit, fimulevanuere etíam vermes. Ibidem f'ictione C& nece[ftate , C? ejus peccatorum indueam Q ^ ^ LXV,. S.Sanctus Diaconus;,-quis, cujas, oblivionem. db 2. J un.- qualis effet? rogatus, nonnifi Chri/Zianus fum, LXXII. S. Secundinanus per fan&ta cum S. IbMdem !ge- — refpondit, & licet cruentatus totus, laininis- Marcelliano celloquia, & per Martyrum ex-9. Aug. lrgz'. que ignitis toto corpore tortus, pulchrior ta- empla converíüs , accedente ad id quarene men apparuit, & cum S. Mauro neophyto; in m dum, quod zternum eft, Veriano amico, óm- "" ferreis, ignitisque cathedris frixus, una cum nes tres baptizati, füftibus cefi, cóntrito di- illo; caput Chrifto fecuri fübjecit. W fbidem vina vi dolo, in equuleum fublati , ungulis Ü AXVI. SS,. Pergentinus & Laurentius fe- rafi; lammis tofti, carnifice uno morte repen- 3. Jun. met invicem; ne przíentia, fed zterna tor- tina occidente, aliis a datnone Correptis, eos- nti, uil menta timerent,; hortati, poft jejunium tri- ue fan&tos clamantibus, capite cafi funt. duanum, in carcere, pane Angelico, in coc- LXXIIL. S. Hyppolitus pedibus ad collabidem 1i$ lefti luce ab Angelis refecti, aperto licet di- ab indomitorum equorum alligatus, per fpine- 13.Aug, - vinitus carcere , fugere noluerunt ; & poft ta; tribulos tractus, e facerrimo corpore ani- prunas ignitas illzfo pede calcatas, plurimis mam integram exhbalavit. * & Itl tj ad Chrittum adductis, faaviffimis e coelo vo- LXXÍV " « $. Quinctinus Romanus OrdinisIbid .em. um Apib - | cibas, quibus ad mortem felicem invitaban- Senatorii, pro flagellis gratias Deo teneras O&ob, d& tur, auditis, illam lzti gladio fubierunt. agens ab Angelo confirmatus, converfis mul- :gc Ibidem LXVII. S. Bonifacius Martyr poít turpes tis, reftibus ferreis czíus I $. Jun. cum Aglaide domina íua, divite ac nobili, ; oleo, pice, adipe ferventi perfufüs , facibus cruciatus eft, & 10. amores, ab eadem cafíte ac religiofe fapere di- amara omnia fibi dulcia effe dixit. Denique m dicit, & ab eadem, ad colligendas Martyrum füdibus ferreis transfixus, decem clavis in de- reliquias, miffus, illorum exemplis accenfus, cem digitorum ungues adaCtis, invi&tus,orans l:?.d )b/'dp' ZI ideoque tentus, cum de nomine interroga- capite cefus eft, & anima fua columbz inftar :af. Aplil- retur, refpondit: Primum mibi nomen €9' quo e collo füo exiré, ac ccelum penetrare vifa $ maxime vocari gaudeo , eff , Chriflianus. 'Tun: eft , voxque fimul coeleftis infonuit: Quin&i- przceps fufpenfüs, carne ad offa usque lace- js ne, famule meus, veni, && corenam accipey quam ti- il rata, defixis füb ungues arundinibus crucia- bi pro tuis meritis preparavi. tus oculos defigebat in coclum. Deinde fer- g LXXV. S. Caarius, ad cujus preces tem- lbidem cJa vente plumbo in os infufo, in bullientis picis plum idolorum corruit, una cum $. Julia- 1. Nov. lebete ab Angelo confervatus illafus , aliiss no facco inclufüs, mari e(t merífüs; & [u. Oa' qui adítabant, effufo divinitus inde igne cor- xurius Procopful eo die: a colubro (ita ut reptis, capite truncatus fudit fanguinem la- ipfe predixerat) ad cor usque penetrante !3, Ihidn h e5 Mi]lt &e mixtum. Cujus corpori, cum reportare- corrofus, dum animam ageret, vidit ejus ac tur, obviavit cum Clero-Aglais, jam antea Juliani corpus a p(allentibus Angelis e mari m monita ab Angelo, fic loquente: . Su/cipe eum, inferri, ] ,. qui aliquando quidem fuit tuus famulus, munc au- LXXVI. SS. Galation & Epiftemis con- Ieidem & Ibids 80 | tem ef? frater nofler & comminifZer, ac tuus Domi- juges Virgines, ad videnda coeleftia abdu&i, 5. Nov. $j Mlji' | nus; C eum pie bonoras ut fit tua fervator ani ?1z,æ repofitas capitibus duas coronas viderunt, T €3 cu[tos vite, quas poftea, conciío vireis corpore, fixis füb - Ibidem 2 t LXVIII. S. Primus fuftibus, equuleo, lam- ungue fpinis, lingua, pedibus, manibus, capi- a 9. Jun. padibus tortus, cantabat letus: /pne no$ exa- te pro Chrifto truncati acceperunt, — S. Ga- min&[Li, ficut. examinatur argentum; & Deo JE- lation, cujus matri fe pariturz apparuit cru- fu benedicens, ajebat, fe nil tormentorum cifixus. San&ta Epiftemis per quietem fcemi- fentire; bulliens plumbum illefüs haufit, l nas vidit. nas pennis infignes, & igne undique ple- (, & una cum Feliciano, a leonibus ac urfis ]s nil lefu 2 LXXVII. S. Jacobus infercifus, optima-Ibidem fus eft. s , converfis .plrurximis » gladio cz-. T tam primus in Regis Perfiz gratiam a Chrifto 27. Nov. 6 Ibidem LXIX. S. Alexander S, Antoniam Virgi- defecit, & matris ac uxorís fanctis oculis, 1Q. Jun. nem, ex infami loco, ut liberaret, füa illam in " artibusque ad Chriftum reverfüs, crimen la- Z veíte dimi(it, ejus loco ipfe manfit; poftea chrymis & (anguine diluit, ando pro Chri- una cum illa, przcifis manuum ac pedum ex- ib T. 2 fto jun&turis, &articulis qu ibusque membra- Mnh tremis, per horrenda fu ? tim refectis, ejusdem Regis juffu capite ob- r io perfun&tus. pplicia-, glorioío m;r*- ls eft; n t;uncacx R. P. Lobn, Bibl. Man. Tom, I4. Lla j L!gXVlïI. b i Bibliotbece Manualis: Concionatoria 268 ïhidl Ib Idem 19 LXXVIII. S. Mennas vir dignitate prxci- ri non poffet; Nuntiat illa Qlïmï;mo, fe ia ]ui. [ Decemb. puus Hermogenis juffu . excoriatis pe dum Agatha operam perdere. Quare ille ad fe virginem adduci jubet: Et nonne, inquit, / plantis, przciía lingua; convulíis oculis, ree m & V trufus in carcerem, iilic refplendente a coc- te pudet nobili genere natam , humile lefti luce carcere, Chrifti & Angelorum prz- fervilem Chriftianorum vitam agere? —.Cui xftantior eft. chriftiana fentia fanatus Hermogenem convertit, &una Agatha: Multo pr humilitas & fervitus, regum opibus ac fu- cum illo capite plexus,; gb Angel&s Bizantium . navi devectus eft. perbia. Quam ob rem iratus Prator hanc ei LXXIX. SS. Viétorico & Fufciano nares, optionem dat, velit ne potius v enerari deos, Ídem 10, At illa con- Decemb, & aures fudibus ferreis crnciate, clavis ar- an vim tormentorum fuübire. dentibus transfixa tempora , evul(i oculi, &. ftans in fide, primum colaphis czfa mittitur in carcerem: Linde poílridie educta, cum in tandem jaculis expofiti , amputato capite Martyrés una cum Gentiano.fuo hofp fententia permaneret, admotis candentibus j Titc/ fa- - Jamínis in equuleo torquetur: tum ei mam- &i fünt. L LXXX. S. Eu ftratius amplo officio pofito .milla abfeinditur, Quo in vulnere Quintiae — 79 &X — GC 0mO00mx —— 2A 3 004 — c7 Idem 13« num appellans Virgo ; Crudelis. inquit, Ty- I Decetnib. repente Chriítianus , in aerefn fublatus funi- bus, pe&us igne, corpus reliquum virgis, fla- ranne, non te pudet amputare in foemina, — — repen- quod ipfe in matre füxifti? Mox conjecta in n grisque, aceto, acutis teftis laniatus, te fanus, & miro quodam decors pertu fas vincula, fequenti no&e a fene quodain, qui s acutarum fibula- (e Chriti Apoftolum effe dicebat, fanata eft. apparuit; deinde crepidi rum plenis indutus, & tra &us, do&iffime e. Rurfum evocata a Pretore, &in Chrifli con- feffione perfeverans; in acutis teftulis, & can- Philofophis philofophatus , exemplo & ver- bo multos, & prims notg viros convertit; dentibus carbonibus ei fubje&tis volutatur. & condito fancto de ampliffimis opibus tefta- Quo temporc ingenti terrz motu urbs tota «* t C "* ft3 — Sil- mento, zternitatis viatico mnunitus, forna- contremuit, ac duo parietes corruentes; Nbsden, cem ardentem pfallens ingreffus, ibi in igne vinum & Falconium intimos Prztoris fami- it. liares opprefferunc. Quare vehementer com- 4 25 il ne a pilo quidem laíus, orans occubu f 1bíà LXXXL S. Mardarius fancte (im licita« motacivitate,veritus populi tamultum Quin- is per tianus, Agatham íemimortuam clam re- tis vir, ab l'uftratio inftru&tus, trajec terebratos pedum fÍfuo rum calcaneos funi- duci imperat in carcerem. Qus fic Deum E ur, precata: Domine, qui me cuftodifli ab infantüas bus in rota fulpenfus, nil aliud loquebat quam, Chriflianus fum, fum Chrifli Jervus ; & qui ab[tuliffi a. me . amerem feculi , qui ie carnifi- cum tormentis füperierem preftitifli, accipe animam ca'ndcmibus/ fubglis ad mortem usque cru- cjatus eíl.. meam. Eain oratione migravit in coclum no- oftus & Abundius,ad quos nis Februarii : Ibid, !4. LXXXII. SS.] cujus córpus s ;Chr?(iignis fe- Decemb. in ignem conjedtos, & illafos, gladioque c- pelitur. - dendos vox venit: Venite ad regnum coaelo- LX XXV. $. Dorothea Virgo ex Cafarea Ibidem ter:Chrifti confeffionem 6. Febr. rum: Afcendite, & accipite coronas. Acce Cappadociz; prop E Ej aperti funt oobis cali, . Introite, férvi Dei, in ba- .ab Apricio prefide comprehenía, . Cry(tz & Callifte fororibus, quaz a fide defecerant, bitaculum Patris veftri. —Relinquite coifpom faper terram, — Ex capite cafi funt. / tradita eft, ut eam a propofito removerent, Sed contra factum eft: Nam eas Dorothea MEMBRUM Il. .ad cultum chriftiane religionis. reduxit, ^ propter quam etiam martyrium füfcepe- ä De . illufivibus Mulierum martyriis. runt. Quare Virgo equuleo diu torta, & -LXXXIII. Etíam horum martyriorum co» palmis ce(a, ad extremum capitis damna- Breviot. Rom. 5. , gnitio non parum cenducet, ad gratiz divi- ta duplicatam virginitatis & martyrii pale x EY Febr. nz virtutem & efficaciam demonítrandam; mam accepit, LXXXVI. quanto enim debilior e& hic fexus, tanto ma-. S. Apolloxneia Virgo Alexandri. Ibidem: jorem neceffe e(t effc virxutem,quz eundem na, füb Decio Imperatore, cum ingravefcen- 9. Febr. ? ad tanta tormenta tám generofo & infra&to te jam ztate ad idola (ifteretur, ut eis vene- animo toleranda roboravit. . rationem adhiberet, illis contemptis, JE- LXXXIV. De S. Agathz illu(tri martyrio fam Chriftum verum Deum colendum effe fic loquitur Breviarium: Agatha Virgo in Si- predicabat, Quam ob rem ei omnes con- cilia nobilibus parentibus nata; uam. Pa.. tu(i funt & evul(i dentes: ac nifi Chriftum normitani & . Catanenfes civem faam effe deteftata, deos coleret, accenfo rogo com- dicunt, in perfecutione Decii Imperatoris buíturos vivam minati funt impii carnifices. Catanz gloriofi martyrii coronam confe- Quibu s illa, íe quamvis mortem pro JEfu cuta eft. Nam cum pari pulchritudinis & Chrifli fide fuübituram refpondit. Itaque caftitatis laade commendaretur, Quintianus comprehenfía, ut combureretur, cum pau« Sicilis Pretor ejus armiore captus eft. , Sed lifper, quafi deliberans, quid agendum et- cum tentata modis omnibus. ejus pudici- fet, ftetiffet ; ex illorum manibus elapfa, alacris in ignem fibi paratum , majori Spirt- tia, Agatham in füam fententiam perduce- amma intus accenfa, fe injecit. re non poflet, »c hriftianz füperftitionis no- tus faacti mine comprehenfam , Aphrodifie confue- Unde brevi confümpto corpore, puriffimue tudine cum de con(tantia colendz chriftia- fpiritus in coelum, ad fempiternam martyrii n fidei, & fervandx Virginitatis, remove« coronam evolavit. LXXXVII. e , x TZïulu;v X CI Martyrium. j 269 P l Ibid. 16,- Q LXXXVII. Rufina & Fecfunda forores, bire, eam t:eprc;hcnfam in ergaftulum retru- - n Jul. Virgines Romanz, reje&o connubio Armen- dere , deque novis, exquifititque füppliciis; tarii & Verini, quibus a parentibus defpon- quibus Martyrem conficeret, cogitare, Sed il fz fuerant, quod JEfü Chrifto virginitatem poftera luce mifer extin&us in fno le&o re- ld voviilent, Valeriano & Gallieno Imperatori- pertus, concepto anpimo rabiem, in filiam ex- 1- bus comprehenduntur. üas cum nec pro- promere nequivit, Succelfit hnic in officio d miílis, nec terrore Junius Przfectus a pro: quidam Dio, non minus inurbanus & (ferus - $ po5to poffet abducere, Rufinam primum Martyris patre. Hic immanem juffit appa- []» virgis czedi jubec: in cujus verberibus fecunda ri curam ferream, oleo, pice, refinaque ple- ür judicem (ic interpellat: Quid e , quod fororeim nam, in quz, cum fübjeGis ignibus bullie I meam bonore, me afficis ignominia? jube ambas [i- rent, Chriftina juffa füit conjici, 1lla tota l mul cedi, que fimul Chriflum .Deum confitemur. hilaris ait, fe haud aliter ac infantulum ba- Quibus verbis incenfus judex imperat utram- ptifmo renatam libenter acceptare cunam. äan que detrudi in tenebricofum & foeridum car- cerem. Quo loco ftatim clariüfima luce , & omni tormento fuit liberata. Moxque cum fignum crucis formaffet, ab. "m Hinc capite fuaviífimo odore completo , in ardente bal- rafam, nudamque in Apollinis fanum dedu- )a, nei folio includuntur. Et cum inde etiam in xere. Sed huc fimul ventum; protcinus ido« integrz evafiffent, mox faxo ad collum al- lum prodigiofe contritum corruit. -Hoc fpe- ül ligato in Tiberim proje&z funt: Unde ab , &aculo przfectus Dio tam confufus ,. attoni- Angelo liberate, extra urbem via Aurelià tus eít, ut e veítigio exanimis eonciderit, & milliario decimo capite ple&untur. .Qua- tria hominum millia Chrifto nomen dederint. (s n rum corpora a Plautilla matrona in ejus pre- Succeífor crudelitatis & officii fuit Julianus, die fepulra, ac.poftea in urbem translata , in ü Bafilica Conftantin qui virginem juflit in accenfam conjici for« , i iana prope B;gti&efiqm nacem. Hic totos quinque dies Martyr ha- condita funt. [s Ribaden,' fit, & medios inter flammarum globos ille(a' ( LXXXVIIL S. Chriftina virgo a prima meritas Deo laudes egit. Hin in teterri- pueritia mire Chriftianis my(teriis affecta, g 951 Jïul., mam retrufa cuftodiam, quz magicis cujus- O. Chriftoque devota voluit ab ejus nomine dam przftigiatoris carminibus afpidum, alio» Chriftina dici, patre quamvis in vito, utpo- rutnque venenatorum ferpentium plena vie m te pagano, & Iimperatorum crudelium chri- debatur, quos S. Martyr Chrifti fide vicit, 4ly ftianz religionis hoítium miniftro, qui nul- uoque imperio fübjecit. Fuit ei porro lia- ; lum non lapidem movit, ut filiam a vera gua crudeliter exfecta, fine qua nihilominus religione (quam ille füperftitionem reba- locuta Deum laudavit. Denique ad trun- " tur) dimoveret. Sed fruítra. Nam virgi- cum ligata, telisque confixa, gloriofo mar- Qs neum pec&tus omne jam Chrifti charitas oc- tyrio confummata, vi&ctricem animam mifit cuparat. Quin imo fan&ta Virgo füi paren- in coclum 5 ubi increzibili plaufu ccelitum, a Pidem tisidola aurea, argenteaque clam füblata con- qui fortiffimi agonis fpectatores füerant, eft m 6, Febfs trivit, & in egenos erogavit. Exarfit ea re excepta, cunctis ei Virginis pater adeo, ut ipfemet crudelibus ratulantibus, quod ty- rannis omnino tres fortiter adeo trium x phaf- h eam verberibus exceperit. Ad hzc veftibus fet. ' Deceílit IX. Kal, fextilis, quo die ee« — nudatam juffit etiam dire fuüis a famulis, do- L [ lebrat ecclefia anniveríariam e Jus memoe 2! nec viribus deficerent, vapulare. . Sed nec riam, anno chriftiano CCC. Cor pus S. Chri- hac crudelitate contentus, patrem exutus, l ftinz conditum eft Palmeri in Sic ilia, ubi ma» hoftemque & ferociam lictoris indutus, po- gna populi (tanquam Patronam hanc Mar- ftera die ferreis eam juffit ungulis adeo vio- tyrem vencrantur) frequentia, & pietate co« à lenter lancinari, ut non tantammodo uber- litur. tim rivi fanguinis virgineo a corpore mana- l LXXXIX. S. Margaritha Virgo /defimi Ibidem rent, fed tenerrime quoque carnis fru(tra idolorum Sacerdotis unica filia, a nutrice in 20. Jul. [pident, defluerent, nudaque offa poterenc. Martyr ) fide catholica inflrru&a ploraba t effufe, fi ] 9. Fet h autem hinc admiranda patientia , illinc invi- quos colloquentes audiebat, de diris Marty- 2 &a ftupendaque fortitudine armata, fefe rum tormentis, deque eorum in his fü&eren- V. fübmifit, fuzque carnis fruftra humo füftu- dis fortitudine atque conítantia » quam füam lit, eaque patri carnifici obtulit, hifce verbis : potius vitam, quam Chriíti f dem fe "ccipe, crudelis tyranne , [anguinem tuum , e[cere prodige- 2 bant, Horum fortiffimis exemplis ad fimi- carnibus, quas genuili. Pater indignatus, filiam liter pro Chrifto patiendum vehementer ac- mox in ferream juffit agi rotam , nonnihil a cendebatur. je Pater virginis, quod & idolo- terra elevatam, füb qua prunas oleo afperías latra effet, & falforum myíta deorm, cum $s curavit apponi. Non tulic hanc crudelita. ü Chriflianis eam facris addictam fenfiffet, tem Deus, qui machinam contrivit, & mille incredibiliter exarfit, eamque peffimis om- Ü paganos fpectaculo prefentes impiis illis igni- ] nine modis habuit, . Interea cum S. Virgo bus involutos, occidit, Hinc in ergaftulum paterna in villa degeret, & illac Olibrius conjeCta ab Angelis eft vifitata, & ab omni ! Orientis Przíes magna pompa, mult aque yulnera curata. Sequenti die pater immane farnulorum, comitumque tur ba feptus, for- d pondus ejus collo juífit appendi, ficque one- te tran(iret, venuftiffimam illius formam mi- [, ratam medio lacu demergi. Sed iidem coe. ratus, eandem fibi thalami fociam adfícif: lites eam fludibus eductam proríum incolu- cere decrevit. ll At, ut intellexit, eam Chri- ftianis initiatamm facris, a Chriflo, neque mem littgri re(lituere. 'Tum vero pater ra- 3 - " blan- " L Y Bibliotbece Manualis Concionatoriee 270 | blanditiis,neque mïnüs poffe divelli,vel ad fua ceelitum corona cinctus,Martyri äþparuit di« Ti vota flecti, ex blando proco, dirum verfus in xitque fe preces ejus audiffe, cunctisque an- hoftem,vindices ab ea poenas repetere, & cru- nuiffe. Quapropter ipfamet lictori propemo- ES delibus eam tormentis fübjicere conftituit. dum exanimi animos addidit, ficque lethale Itaque crudeliter in pavimento diftendi, fla- ferrum fortitet excepit, & a coeleífte Sponfo risque adeo concidi juffit, ut a dilaniato di- duplicem Virginitatis Martyriique lauream : recepit. 9 cerptoque tenerrimo corpore uberes fangui- nis rivi dimanarent, & populus atrocis arbiter « X C. S. Thecla fuit civitate Ciliciz Iconio Ibidem fpe&taculi, pio miferationis affe&tu motus; oriunda Virgo venuftiffima, a matre juveni 23- Septe ubertim fleret . fed fan&a Virguncula fuit fponfo Tamyro defponfata,cumS.PaulusApo- adeo cxleítis amore Spon(i abforpta, ut nullas ftolusAntiochia profectus,Iconiumque appul- fentire poenas videretur. Porro dirus Prefes fus, Onefiphori, viri valde fludiofi domo fuit juffit eam ferreis ungulis lancinari, clavisque exceptus. Huc cum multi hominum, virtutis configi, tamque immaniter torqueri, ut ipfe- & «ternz falutis amantes coofluxiffent, Apo- met cruenti fpectaculi pertzfus, oculos fibi- ftolus eis utiliter verbum Dei predicavit, In- met obvelaverit. Hinc abducta in carcerem, ter hos fuit etiamS. Thecla, qua cum audiffet qui, cum Virgo preces ad Deum funderet, & cocleftem do&trinam ab Apoftolo Paulo preedi- enixe fortitudinem, períeverantiamque, po- catam, audiiffetque vite verba, quz ille facie- Íceret,fübito motu fuccuffus vremuitmoxque bat;haufiffetque divinum;ferventemque fpiri- ftygius veterator terribilis, horrendique for- tum , quo loquebatur, adeo mutata fuit, ut mam draconis indutus apparuit, fuisque ftri- Chriftianis initiata facris, fünam DominoV irgi- doribus, & intolerandis foctoribus Martyrem nitatem coníecraverit, omnibusque fe corpo- territare conatus, immanem quoque rictum ris illecebris abdicaverit. Intellexit forte mae diduxit,quafi devotam Deo victimam devora- ter Theclam, muctato confilio, fponfum repu- turus. Sed virgo (imul frontem noftrz falutis diaffe.Quam ob rem fic exarfit;uc non tantum- trophzo (ignavit,draco crepuit. Nec mora,ca- modo Tamyro Virginis fponfo quidquid acci- ligahtem carcerem clara,divinaque lux imple» derat, indicarit, fed filiam quoque, quod effet Breyisr, vit, auditaque eft vox hujusmodi: Margarita, Chriftiana, coram judice accufarit, fponfum- u Nov, famula Dei gaude, uia boftes tuos vicifti. Tyranmum que fuum repudiarit, Itaque crudelis, impia- pudore fuffufüms &9' cacodemonem pavore cenfufum que mater judicem oravit, ut fuam filiam vi- veliquifti: Euge, con[lanter perfevera, mec cede tor« vam flammis exureret, ut ejus exemplo reli- enentis adbuc fufferendis, quibus momentutà duranti- qu& mulieres terrerentur. udex eam mox bus gloria fuccedet fempiterna. JucundifIime Mar- comprehendi,(ibique juffit offerri,cumque ve- tyrem vox cocleftis affecit, maxime; ut a vul- ra didiciffet effe, que mater indicarat, ingen- neribus curatam fe fenfit ; itaque meritas Deo tem mandavit accendi fornacem, Teclamque grates egit. Poftera luce judex,ut vinculis ex- in medias flammas jactari. , Sed enim fancta emptam, fibique óblatam, totam fine vulnere, Virguncula non exípeGtavit miniftros ad exe- haud aliterac (i nihil paffa mali fuiffet, fanam quenda crudelia judicis imperata paratos,quin, vidit, vehementerque admiratus, indignatus- imo lzta inedios in ignes infiliit;in fisque fecu- que, eam veftibus nudari, pe&usque &latera tiffima, prorfüsque impavida conftitit. Cum ejus accenfis juflit facibus uftulari. Hisin tor- ecce terribilis coorta tempeftas adeo copiofos mentis Martyr ad Deum per preces confugit, nubibus imbres expulit,ut incendium extinxe- cujus corroborata praz'fidio hilariter & patien- rit, fpectatores orenes in fugam conjecerit, ter omnia pertulit. Hinc ingens illatum vas fan&ta Virgine adeo illafa divinitus fervata,ut fiem sc. aqux plenum, in quod manibus pedibusque ne pilüsquidem corporis aut floccus veftimen- Noveni, vincta fuit dejecta, quo fcilicet ita füffocare- ti fueritaduftus. Secundum hzc fan&ta Virgo tur. Sed cum jam lictores eam dejicerent, totam fe dedit operibus poenitentiz, jejuniis, magno fuit terra motu füccuffa, miraque coclo vigiliis, & precibus. Unde denuo accufata, & lux, & cumluce columba defcendit, capitique adjudicem adduda eft IlleVirginem dilaniar- Martyris infedit. Nec mora, vinculis fponte dam feris objici imperavit: (icin theatram du- folutis illefa Martyraquis prodiit,& cum luce &a coram omni populo adverfüs ipfam voci- columba protinus evanuit, Hoc miraculo mul« ferante, fuis lunt exa&te caveis ferz, quz non ti circumítantium converfi fünt, quos omnes modo facram predam non attigere, fed & re- crudelis Przfes immaniter juffit, ficut & Mar- verenter ejusdem veltigiis advolutz pedes garitam, trucidari. Cui cum li&tor caput am- virginis linxere, poftero die leonibus & urfis putare, jamque ftricto gladio adftaret, fancta obje&ta eft, qui naturalis feritatis obliti, quafi 'Martyr füblatis ad coelum oculis, fufisque ad cicures Virginemobftupuere. Atque hoc mi« Deum pie precibus oravit, ut,quando fibi can- raculum S. Ambrofius in hzec verba defcribit : tam tormenta füperandi, proque füi nominis Tecla fugiens copulam nuptialem,6 [ponfi furore dam- gloria moriendi vim tribuiffet (pro qua meri- nati naturam vicit, ut qui impudicos detitlerant oculos , tas prolixe gratias egit) milericordia quoque pudicos referrent. Non cognovit hoc tanto mira- dignaretur omnes;,qui quibuscunque erumnis culo admirandam Dei potentiam fic diledjiam .afflidi füüm patrocinium venientibus fxculis fibi fnonfàm propugnantis,fed ferior ipfe feriss effent imploraturi. Confirmavit haíce preces ;eam juffit conjici in foffam venenatorum fer- 'novus terrz motus, qui multos przfentes ita 'pentium plenam. Quod dum fieret,ecce ibi nu- fuccuffit, ut in terram conciderint. His inter bes ignea coelo delapfa beftias omnes occidit, ltiltn 1 V, fuitipfe quoque li&or.. Hinc Dominus magna & virginem falvam incolumemg; (crvavit,ter- e tiuxln É Iïtulmg XCJ mrtyrium.f 271 la tium jam torment! genus expertam. Inde no- ali&oribus eam denudari,vinQisque manibus ja vg preparatz funt in illam beftiz. | Duobus columnz alligari, eamque plumbatis czdi ju- u feroci(fimis eft alligata tauris, quo difcerpe- bet , donec efflaret animam. Cujus facrum renteam, fed ut magis etiam ferocirent, igneis corpus objectum canibus , biduo jacuitin foro funtiftimulis compundi. Sed Dominus eam Tauri, ilizfüm tamen, & divinitus (ervatum. E cuftodivit, defenditque, nihil ut ab eis Martyr XCIV. S. Lucia virgo,Syracufana, cum ad- Tbid. 11, acciperetnocumenti, Porro cum vidiffet hzc lupanara Paíchafio przfe&to duci jufla, nulla Decemb, Q lbiden tanta mirabilia populus, & imprimis nobilis vita loco dimoveri poffet, is circum ipíam pi- i quaxdam matropna Triphzna; cui Martyr tra- l3 ce refina, ac ferventi oleo perfufam, ignem ac- h dita fuerat a judice cuftodienda , protinus ex- cendi imperavit; fed cum ne flamma quidem l. clamavit , aitque Deum , quem Thecla ad- eam lederet, multis tormentis excruciatz h oraret , effe potentem , & ab omnibus ad- guttur gladio transfigitur: quo vulnere acce- orandum. S Quam ob rem Proconíul veritus pto Locia predicens ecclefig tranauillitatem ; " furorem populi, S. Theclam ab omni pcena ab- quz futura erat Diocletiano & Maximiano ]- folvit. llia Tryphene domum petiit, ipfam- mortuis , Idibus Decembris , fpiritum Deo que Dominatn cum omni fua familia ad Chri- reddidit. Cujus corpus Syracu(is fepultum , ls flum convertit. HincSeleuciam profecta mul- deinde Conftantinopolim, poftremo V enetias tos ibidem vixit annos, & admirabile fan&i- translatum eft. tatis excmplum cuncdiis przluxit, foarumque XCV, S.Leocadia virgo fuitorta Toleta ci- Ribaden fplendore virtutum gentes illas illuminavit , vitate, nobili fata fanguine, Deoque admo- 9.Decemb. - viamque , quz ducit ad coclos monliravit. dum devota. Comprehendi eam juffit Dacia- oic annis affecta , mertitisque plena potít tot nus Preíes, qui crudelis inftar beftiz non po- pugnas & victorias in coelum fubvolavit : ia terat Chriftianorum fanguine fatiari 5 (ibique ü ubi nunc perenni virginitatis & Martyris lau- adductam juflit hinc fuam con(iderare nobi- rea coronatur. Deceífic IV. Kal. Octob. Se litatem , illinc chriftianz fuperftitionis ( u leuciz, quo die celebiat anniveríariam ejus loqui foiebat) ignominiam & vilitatem : Quin X x ? memoriam ecclefia. & fubinde blanditiis , fübinde minis ad de- Breviar. XCIl. S. Cxcilia virgo, cum ab Almachio ferendam Chrifti idem, Deosque adorandos " yrzfe&to comprchenía & interrogat:a, ubi Va- folicitabat. Nihil apud virginem füis przfes " 821 NOV. F leriani Mariti fai, & Tiburtii (ratris cjus divi- " verbis promovit, oleum operamque omnem tiz forent, refpondiffet; omnes pauperibus in fuadendo perdidit; quamobrem juffit eam |a diftributas effe,eo furore itaille concitatzus eft, in horribilem, tetrumque carcerem compin- uteam in ipfius domum reductam, in balaeo gi, quo, fi nihil profeciffet, eam diris cruciati- f comburi jufferic. Quo in loco cum diem no- bus cortam denique enecaret. Miris Leocadia Gemque ita fuiffet, ut nc lamma quidam illam gaudiis inceffit, utfe fenfitad carcerem raptae attingeret, eo immiffus eft carnifex , qui ter ri, quod divinum hoc munus agnofceret, fume ï iecuri icdtam , cum caput abícindere non po- masque Deo rates agere geftiret. Czterum, i tuiffet, (emiviyam reliquir. llla criduo poít, de- ut refpexit , & aliquot flentes vidit fequen- cimo Kalendás Decembris, Alexandro Impe- tes, ad eosdem convería: INe fleveritis, inquit, ratore, duplici virginitatis & martyrii paima o Chrif/i milites, ob wieos cruciatus , quin imo colle- V decorata evolavit ia coclum :. cüjus corpus tamini , C9 congratulamini mübi , queniam Deus $ ab ipfo Urbano Papa in Cailifti coemeterio fe- aliquid pro fui confeffione Nominis me pati dignatus 'e pultum eft, in ejus edibus ecclefia iptius Ce- c/. Ajunt eam crudeliter omnino czíam, ) cilie nomine confecrata. priusquam in carcerem detruderetur , quod H ibidemss. XCli. s. Catharina virgo , Alexandrina, ipfum Daciani fzvitia facile perfuadet. |.At- ll Novemb. cum Maximino fuam crudelitatem erga Chri- tenta fuit in hoc tam tetro carcere dies ali- ftianos libere exprobaffet , ejus juffu compre- quot, cumque audifiet, quanta Dacianus in henfa, verberibus affeda, plumbatisque con- Chriftianos immanitate quotidie graffaretur, ä tufa, diesundecim fine cibo ac potu in carcere quamque atrocibus Eulaliam virginem eremi- detenta e(t; quo tempore Maximini uxor, & tanam tormentis confeciflet, pio miferationis Porphyrius belli dux, vifcendz virginis caufa affedtu mota, Dominum, oravit, fi fic videre- carcerem ingrelli, & ejusdem przdicatione in tur ad fe protinus evocaret, ne füz eccle(iz ]efum Chriítum credentes ,. poftea martyrio vaítitatem , fuzque fandz religionis dimi- coronati füunc./ interim Catharina educitur e nutionem cernere cogeretur. Dominus fan- cuftodia , & tota expeditur crebris & acutis &z virginis defiderio latisfzcit,ejusque preces prafixa gladiis, ut virginis corpus crudeliffi- : exaudivit,atque ita ut erat captiva, diitis in [ me dilaceraretur. Qux Machina brevi Catha- faxo durifIimo formam crucis expreffam re- ting oratione confracta eíL, eoque miraculo liquit, quam cum fuiffet magno pietatis affe- muli Chrifti idem fufceperunt. Ipfe Maximi- Qu exofculata, fanCtam animam füam fuo rede " nus inimpietate & crudelitate obftinatior, Ca. didit Creatori. Corpus ejus haud procul illa tharinam fecuri percuti imperat. Quaz fortiter cruce prodigioía extenfum in terra repertum dato capite , ad duplicatum virginitatis & fuit a Chriftianis,qua folennitate poteranthu- martyrii premium evolavit, feprimo Kalen matum. Paffa eft V. Id Decemb. an. Chriftia- das Decembris : Cujus corpus ab Angelisin Si- no CCCV. imp. Diocletiano & Maximiano. E na Arabiz monte mirabiliter collocatum eft. XCVI. S. Barbara virgo Nicomedienfis ob Ibidem 4, Ibidem 2. XCII. S. Bibiana virgo , cum pretoris o- infignem corporis elegantiam, a Dioícoro pa- Deccmb., tre , nobiliffimo viro, in turrim inclufa , ab Decemb. mnem,ppcram & aftus clu6flet, is ira acqenqu, omnium E J L / Á —— L 272 Jibliotbecee Maäualis Concionatorid omniur;ï oculis arcetur, ubi multa fecum pie quos Chriftianos terreret) ac Zeniqueobtrune yidmao , L cari, profeffus ita , fe defperaffe vidtoriam , ]ui. religiofeque meditata, tanto Chriftianz reli- Y ! gionis, & fervandz caftitatisamore exarfit; ut feque a femina fuperatum. Obtruncata fuit Ü Martyr pridie Idus Februarii , quo die cele- non modo nuptias a patre oblatas refpueret, l verum etiam f& Chriftum colere profeffa, ne- brat ecclefia ejus anniverfariam , feftamque di memoriam. Romanum martyrologium, & farium Idolorum cultum magna libertate pere ftringeret, Diofcorus vero hac filiz conftand Cardioalis Baronius ajunt eam crucifxam; , pidenz) hi g confeffione adeo excanduit, ut eam przfidi animamque ejus inftar nivez columbz de vir- Cü Marciano, nifi a propofito defifteret, excru- gineo corpufculo evolaffe. XCVIII. S. Juliana o&odecim apnnos nata ttid. 16. ciandam tradiderit. Is illam primum blandi- f tiis, propofitis etiam premiis & honoribus, ad a Patre Eleufio prefecto wadita, ut eam pro Febr. libicu caftigaret. Hic crudeliter eam nervis cz- I paterne fuüperftitonis cultum conatus eít ad- ducere, Cum vero a fidei conftantia nullis ver- dijuífit, verbeream hanc tempeftatem crucia- P( tuum, quos effet perpeffura, quandam quafi pidem 6 borum illecebris abduci poffet, omnis tormen- POUn torum acerbitas in eam convertitur, Nervis promulüdem etfe, minatus. Cui refpondit P illa, non ambigere fe a Deo corroboratum iri f enim bubulis graviffime czía , in obícurum It carcerem derruditur : Ubi, etfí omni humana ad quovis ejus cruciatus fufferendos , certa quodamodo fe fuis etiam tortoribus fore for- [hidem 20 ope deftituta,divinitus tamen curata eft.Ouod Á ubi fenferunt Chriftianz fidci hoítes , eo füro- üorem. Quare juílit eam Judex per capillos $gt ris atque dementig progrefli funt, ut in eam, appendi, & pleramque diei partem fic relin- fi & carceris maceratione, mammillarum prz- qui,donec fua pelle pilisque exueretur, donec cifione, omnem füam crudelitatem deprom- oculorum lumina in caliginem verterentur, t pferint. Nequetamen his conrentus Dioícorus & in frontem füpercilia adducerentur. Dein juflit eam lamints ardentibus s&ftulari , vin- [U paternz charitatis prorfus oblitus , propria manu filiz caput amputare non dubitavit. Gamque fterrolancinari, & in carcerem detrue fi . di; Ubicum5, Virguncuia fuuio corpus omni- fidemss, Cujus anima in coclum, ad duplicem virgini- tatis & martyrii palmam evolavic. no confedum plagis fenfiflet, ad coeleftem & q fuum convtría Íponium rogavit, ut feliberare ! Ydem p. 5. XCVil. S. Eulalia virgo , quatuordecim ] 13, Febr.annos nata , martyrii defiderio incenfa, divi- dignaretur. loterea Eleufius pyram fuüccendi, i j medisque Virgunculam flammis injici impee- ( nitusque inftin&a, fuis edibus egreffía clam perrexit ad Datiani tribunal, ubi graviter ravit. illa mox ad. coeleftem convería fpon- fum, multis irrorata lacrymis oravit, ubi (ibi omnino , fapienterque eum tyrannidis accu- favit, crudelitatisque in Chriftianos exerci- fuppetiatum venire dignaretur. Quid multa? vix precari defiit, cumi pyram divina vis ex- À tz. Miratus eft praefes virginem adeo teneree &tatis, adco rarz venuítaus audere adco li- tinxit. Ergo commotus tanto miraculo po- 6 bere invehi in fe, quem nemo nefciret im- pulus certatim conclamavit : non eft Deus;nifi perialibus mandaus fatisfacere. Quapropter Deus fulianz , ücque paganorum quingenti l divinitus illuítrati. Chrifto flaiim nomina de- t ex ea'fcire voluit, quznam effet, & cur adco ^ exigua profequeretur reverenna. Romanam dere, quos atrox pratectus cum centum trie Thiitmeg, ginta fzminis itidem ad Chrillum converfis & st D tnajeftatem , miniftrumque hanc reprzfen- tantem. Tunc enim vero Martyr prorfus veítigio in fruítra concidi mandavit," Itaque ü przfectus magis etiam efferacus fanctam V ir- impavida refpondit, efle fe Chriftianam, fa lidem & mulam Jefu Chrifti, Regis regum & Domini unculam in builientis lebetis aquam dejici E juffit, fed hzc ei refrigerio fuit & folatio. dominantium. Exarfit Judex, iraque victus, f eam czedi crudeliter imperavit. Ceía fuit Quin & aqua bulliens divinitus lebete profiliic, p« li&oresque & circumftantes carnifices alios- Hagris horrende adeo, ut virgineum corpu- ículum nonnifi vulnus effe videretur. sed queinfiliit, ambutlit, & occidit. Quod ut prx- K enim quanto licores crudelius cedebant, fectus fenfit, qui preterea tentaret ignarus, à tanto Martyr conítantior durabat , & excla- cam protinus obtruncari precepit. mabat: Deus me corroborat, €9 ideo non [en:io XCIX. $. 'Theodora generoía virso, qus Nadafi in tormenta vefira. Quo durum Datiani cor emol- mutatis cum Didymo veítibus, ut virgo ma-anno ee-. liri poterat , ac vero etiam debucrat , co neret, elupanari elap(a, poftea una cum illo, lefti 2g. fnagis etiam obduruit. Quamobrem juffit mnartyrio £uit coronata. April. eam in equuleo füfpendi , füfpenfam ungulis C. S Dympna virgo, cum in fceleftas Pa Ribad.p.s. Nbales ferreis lancinari, facibusque accenfis uítulari, tris nuptias confentire nollet; ideoque in re- 15. Maji. V, Qd, d tormenta tormentis accumulando , novaque motum locum fugiffet , ab eodem tandem — excogitando, precepit eam in viva calce vet- poft longum tempus mirabiliter inventa fuit, fari. Hinc bulliens oleum vertici illius affu- & cum famuli id preftare renuerent, proprüs fum, ligatumque oleo plumbum commiftum. ^manibus decollata eft. Vulfra ejus aceto lota, acutisque teftarum .CL. S. Febronia virgo Martyre caenobio eg- Nadafi s. fragmentis rafa , cereisque ardentibus oculi tracta, igne ad vifcera ipfa admoto, pectinibus Jan. Sed ab his omnibus adeo liberam éxufíti. cruciata, & füfpenía, fortifTimo filentio, vel fervavit , ut ejus vice carnifices flammis ex- oratione,mirabilis perftitit. Tum ei feptende- urerentur, Quare Datianus (ic nudam, ma- cim dentes evulfi, & abíciíIf de toto pe&ore lisque habitam modis & vulneribus ac vibi- carnisloco, admotus ignis ; deinde pedes am« cibus lividam, per totam duci juffit urbem bo5ac manus denique caput abíciffum eft mul» ae—— — —— — — —— . ——5 70 . 249 "1 erfis. (quo fic & Martyrem confunderet; & reli- tis tagto fpectaculo ad Qb;iüum cony p — Cl $$ e L ( Juüuhs XCI. Mrtyrït;hz, 273 ly ldidem3o. — CII, SS. Maxima & Donatilla forores vir. Quod ut Britaldus intellexit , non ru- h ]ul. gines aceto & felle potate , virgis, & calce moris tantum , fed etiam manifefto rumoris viva cruciatz ; in equuleo & deinde in cra- teflimonio confirmatus , exar(it adeo , ut & ticula , ad torrendum , extenfz : Quarum memor fibi preítii ab Írene promiffi , quo plantas lambens uríus ferox eas.non momore pollicita fuerat , fe nullum alium pretee dit, utraque demum gladio czfa eft, lbidem2x. ipfum amaturam , decreverit, eam neci de- CIilI. S. Baffa ab Angelis paíta in carcere, dere, quod alium ama(ium, prater fe, Gbi Aug. ignem , aquas , lapides fuftinuit , feras ci- delegiffet. Quamobrem cuidam fuo fatelliti, curavit ; Idola ftravit , eam in flu&us abje- ut cam perimeret, imperavit. llle imperii Q Febb : Gam , tres filii Martyres , e coclo hofpites, exequendi occafionem przftolatus , adver- 1 navicula deduxere in portum ; tandem vero, tit eam fecundum matutinas preces ejrefz fradtis cruribus , capite trüncata, abiit ad ortum zternum coronanda. fam ad litus Habani fluminis (quod cum Ha» l banciam interluat , nomen ei füuüum commue t Tbidem 16. CIV. SS. Menodora, Metrodora Nym- Sept. nicat) oratum Numen, ut infamia illa fefe j phodora forores, virgines , genarum & ot- liberarc dignaretur ,. quando fuam probe fium confractione, lampadum uftione , fer- noflet innocentiam, ta fervide attenteque reis vedtibus & ungulis cruciatz Martyres. orantem ficarius invafit, vitaque exuit eam $ Ibidem 20. CV. Faufta gloriofiffima virgo decalvata, Sept. Britaldi iuffü, cui ipía vitam fervaret. — Ne- fufpenfa , torta eft, quam cum fecare me- que vita tantummodo eam exuit, fed etiam diam vellent carnifices, nec poffent , Evila veiibus, & quo crimen celaret , facrum fius idolorum facerdos converfus , ideoque corpus in flumen abjecit. tortus eft: Illa vero capite terebrata, ciavis . CX. S. Theodula Mart yr e capillis füfpene Nadafi. s toto corpore confixa, & ignitz fartagini im- fa, fubulis igneis, clavisque confixa, poftea Febr. pofita , una cum Evilafio , voce de ccelo ve- x combufta; Idolum flatu oris (ui disrupit. l niente vocata ivit ad beatitateim. CXL S. Pelagia ad martyrium ultro quz- Ibidem 1 r« fbidem 25. CVI. S. Sophiam virginem regiam in car- Sept. rendum pedes , una cum geminis filialibus , Mart. cere invifens Chriftus cum Aogelis , dixit: iter iugreffa , ut füum ac filiarum pudorem Exurge füia , &? confuürmare ; quia ego tecum una fervaret »in prp Hugntem de(iliit, & illo hau- Jum, 69 lberabote. Quz a patre fuo tyranno fta eft.- fuper craticulam impofità igni pfallebat ,. & .CXII. S. Augufta vïrgo- a patre Principe, Ibidem a7. ignis omnis evanuit ; voce poítea de coclo ob fidem , evulfis duobus dentibus, inter Mart, audita : Beaia es, Sopbia , que pro Dei amere ET NB s MERRRADN " duas arbores fufpendi juffa: féd cum ab igue decertafli : jam nomen tuwum in libro oitee dejcriptum fubjecto illefa maneret, ad rotam clavis cone efl , e cujus corpore capite detruncato, loco fertam damnata;. & Angeli rotam confrin- fanguinis lac profluxit : & xgri contactu ejus gentis opera liberata , capita truncata eft. cadaveris fanabantur. Pater vero flens, eam CXIIl. S. Reftituta virgo in naviculam , Ihidem 17. inter Angelos gloriofam vidit , ac ilfliug hor- pice & ftupa refertam , ut in mari combure- Majis tatu ad Chriítum converíus eft, retur, impofita , immiffo igne , cum in in- Ihldemcog. . CV1I. S. Gudelia Martyr plurimis Chrifto cenfores flamma converteretur, ipía Dei gloa Sept. adjun&is poft multa tormenta , cute capitis X riam predicans, cum Angelo collocuta , in« detracta, ligno aflixa eft, ter orandum abiitapad Deum, & corpus füuum lüidem s. CViIL S. Charitinz virgini abraíi crines Qé&ob. ad infülam ab Angelo, navi delatum eft. divinitus fant reflituti , cujus capiti impo- ., CXIV. S. Theonilla facie contuía, virgisIbidem a4. fite ardentes prunz, iafufüm acetum ; ejus cxía, e capillis fufpenfa , capite novacula Aug. ' pedtori obelifci ignei, lateribus lampades ad- ralo, deinde rubo cin&ta campeftri , ad qua- motz ; lapide ad collum alligato in mare pro: tuor palos extenía, loro proíciifa , poft ar- jecta , folutis ultro vinculis mari libera ob- dentes prunas, & al ia füppficia Martyr glo« ambuiavit, pedo (icco: ei preparatam ro» riofa effs&a eft. * tam igneam disjecit Angelus extinGbo igne; CXV. S. Wenefrida virgo ab impuriffimotbidem 7 ) cujus manuum pedumque ubgues omnes (udofi n Regis filio, quod virginitatis ja&turam facere Nov. ywno. b evulfi , dentes excuffi, tandem orando (i» nollet, decollata; Ubi cecidit, ibi fons vgris li 2b perior tormentis omnibus', Deo purum fpi- titum reddidit. falutaris erupit; & impurus ille juvenis re- hprih pente mortuus corruit, atque totus difparuit, Ribaden CIX. S. Irene virgo cum monacho eam tibid p X 20, OG. abreptus a daemone, dominoimpurorum. Ea 5 Mj deperienti confentire nollet, ille hanc repul. vero Beunoi precibus füfcitata, Magiítra vir- fam in fui contemptum interpretatus, deípe« ginum fa&ta, miraculorum ac vircutum plena, rato fimilis, amorem vertit in odium, & vin- Jefüm inter orandum vidit, & propediem f& dictz de(iderium , peccatoque peccatum cu- € eorpore diíceffüram didicic. . ul mulans ( quemadmodum facere amant , CXVI. S, AnaíIxGa, impii mariti fanCta &ibidem »«, dati fünt in reprobum fenfum ) a diabolo in- patientiffima conjux , vivorum & mortuo-Decemb, ^ TT df ftin&tus modum reperit, quo virgini potio- rum Martyrum obfequiis devotiffima ; Mar- nem przberet , qua venter ejus perinde tu- tyrii avidiflima, triduana inedia macerata,ma« mefceret, ac fi uterum ferret, Vulgata fait nibus & pedibus ad palos alligata , converfis hzc paffim.fama cum magno dedecore , fed pluribus, in jigne martyrio coronata cft. fine crimine culpaque Irenes, quz credita eft MEMBRUM H fuum virgineum pudorem profítituiffe ; nam De illuftribus adolefentum. Martyris. fic hodieque fieri amat, ut, fi quid mali de . CXVII. Placuit & horum martyrium feore. quocunque homine fpargatur , facile creda«- fim enumerare; ut ficut olim Deus$, A uguft. & P- Wo Bd/l.;Mm.ï.bmc l [] In sbfti« | Jüblieibecm Mamualis Concionatorit 274 x fe redimendo Mauros aliquot, quos habebat, ab&incntïam a carnslibus vdluptaübus im- poffibilem judicanti.continentiam a pueris & obtülit, quosdum Regiremitteret, obfidis vi- ce, decennem reliquit puerulum 4 nepotenm puellis comitatam, & ifta verba: Potueruut if/i &j ifle , & tu non poteris ? qua(i exprobratorie fnum:nomine Pélagium. Contentus erat hot wadimonio Rex; ficque Epifcopo vinculis proferentem in vifione-objecit ; ita 6t omnes ; qui patientiam & fortitudinem in tribulatio- 'emancipato, remanfit illic obfes puerulus Pe- lagius, in quo venuftas & caftitas (ic emine- nibus perferendis, vires humanas excedere arbitrantur., perfpeGtis tenerz hujus stacis ibant, '& invicem certabant, ut dubiam omui- no palmam facerent. Porro quoniam hune *am illuftribus martyriis , opinionem fuam corrigere, & leviores fuas:cruces ac dolores adole(centulum fibi Dominus Martyrem de- legerat, tantis in carcere favoribus eum cu« patienter ac fortiter füftinere difcant. ibid.p. , CXVIII S.Simon parvulas Tridentinus & mulavit, utcaptivitatisille fquallor & pedor, ei fieret exercite virtutis ardor, & velutauto s4. Mart. feriffimis Judeis , ferficibusconcifas , acubus toto corpu(ículo pun&us, diftentus, variis mo- camini flammis excoCo fplendor. Erat ad- modum honeftus, cemperatus, pacatus & pru» dis'excarnificatus, crucifixus, inclinatocapite morientis Chrifti Martyr victima factus eft. dens. Fundendis ad Deum precibus vacabat, facros codices le&titabat, identidem de virtu- Ribaden CXIX. S. Vitus admodum puer início pa- 35, jul. tre baptizatuseft, quod cum ille refciviffet, ni- te differtabat, a rifu, facetiis ac leporibus fibi temperabat; denique non bullatus puerulus, 3 hil pretermifit, quo filium a chriftiana reit- gione removeret. Qua in voluntate perrma- fed maturus, rogatusque Jam vir effe videba- Nldiü h tur. Ita fanctum puerulum triennii ac femee- s.56 DI nentem , Valeriano judici verberibus caíti- gandum tradidit. Sed nihilominus in fenten- ftris mora tenuit, quafe martyrio preparavit. Namque aliquando cum Rex epulo accume tia perfiftens, patriredditus eft. Sed dum eum pater gravius punire cogitat ; Vitus Angeli beret;& familiaresejus, miram Pelagii pueruli inonitu, comitibus Modefto & Crefcentia, venuftatem mire commendarent, ille fubito ejus educatoribus, migrat in alienas terras : vinculis educi, fibique juffit adduci. Quare vinculis educto, fplendideque veftito , cum ibique eam fanctitatis laudem adeptus eft, ut ejus fama ad Diocletianum perlata, ipfum qua(i fortunato , felicique gratulati fuiffent, cum Regiobtulerunt. Hic, uteratimpudicus, ï Imperator accerferet, ut filiam füam a daemo- ne vexatamliberaret. Qaa liberata, cum ei & impius, ut adolefcentulum afpexit, ftatim pulchritudine ejus captus , dilexit, eique & ampliffimis premiis ingratus Imperator , ut lp deos coleret, períuadere non potuiffet, una omnibus ejus pofteris divitias, delitias, di- 2$ Mj gnitates, fi Chriftum deteftatus, Mahumetum cum Modefto & Creícentia vinculis conftri- €&tum mittit in carcerem. Quos ubi con(tan- coleret, liberaliffime fpopondit. S. Adole- fcentulus ali üamdiu meditabundo fimilis ha« tiores cfle comperit, demitti jubet in ingens vas liquato plumbo , ferventi refina ac pice fiz, poftea: : Quidquid, inquit , o Rex , quamvis potens, mibi fpondes, nibil efl. .Ego fum Chriftianus, plenum: in quo cum trium Hzbreorum pue- rorum more, divinos hymnos canerent, in- talis fui, talis porro femper fam juturus , mec un- ä quam femel dataim Chriflo fidem proditurus. . INam de erepti Leoni objiciuntur: qui profternens I t fe eorum pedes lambebat. Quare inflamma- quidquid offers , fl caducum ,. fragile , evanidum , fed enim. Sfefus Chriflus, Deus & Dominus meus , tus ira Imperator , quod multitudinem vide- bat miraculo commoveri, eos in cataíta fter- qui res oinnes creaoit, fuoque ; ubjettas imperio tenat, eterius eft, finemque nfcit. Accetfit caftiflimum nijübet, & ita czdi eorum membra , atque offía divelli. Quo tempore tonitrua, fulgura, adolefcentulum Rex fuaviaturus, incafteque ei blanditurus, Sed Pelagius bullato diffimil- magnique terremotus fuere, quibus tempia deorum corruerunt ; & multi oppreffi funt. limus puero , maturo togatoque fimillimas viro: JProcul binc abfifle canis , inquit ,. impue lit D Eorum reliquias Florentia nobilis fzmina un- 32 Atg. | guentis conditas honorifice fepelivit. vumque es tuum procul ab ore meo facefJe, — Quid ? CXX. S. Celfas a matre füa S.. Nazario Zin u me tuis dllis eff eminatis effe fimilem reris ? Íoid. 28. Jut, jn manus traditus his verbis : Filiolus ifte Dixit, moxque fplendidam, qua fuerat ab meus individuus tibi comes adhxrebit , do- iis opertus , veltem difcerp(it & abjecit, quo nec una tecum divino conípe&tui offeratur. fcilicet expeditior effetad agonem lu&tamque mortis pro Chrifto fübeundam. Rex autem Ab eodem baptizatus, Celfüsque nominatus, B cum eodem a Pre(ide Dinovao comprehen- Pelagium adeo deperibat , ut nec ejus ver- 10.]u, ba, nec opera curaret, fed amore cxcus fuis fus, atrociterque czfus, generofiffimus dolo- ris omnis vi&or, balbutiente lingua Judicem familiaribus imperaret , füis ut blanditiis ei in hec verba fuit allocutus: Deus , cui ego fer- perfüaderent, ut ejurato Chrifto , fuz cupi- ditati fatisfaceret. vio, te judicabii. 'Tandemm ejusdem Przfidis Denique Rex ut oleum operamque fe ludere fentit ( Pelagius enim juffu, in mare proje&us; & cum in hoc mi- rabiliter obambularet , tandem cum magi- fortis & conftans in fuo propofito durabat ) ftro füo obtruncatus eft. amorem fíaum vertit in odium , blanditias in ; Jbid, 26. CXXL Anno Chrifti 621. cum Rex Abda- rabiem ac fürorem prorfus implacabilem. Ita- ramenus,collatis in valle Junchera fignis Chri- que totus fürore percitus, oculisque flammas Jui. ftianos ingenti przlio fuperaffet, prater quos evibrantibus ardens, decrevit eum devindtum in confli&tu cecidit, multos etiam vivos cepit, reftibus extendi, & cruciari, donec aut expira- atque in his etiam Epifcopum Tuy , nomi- ret, aut Chriftum Deum negaret. Fadtum cru» deliter, quidquid Rex imperat crudelis. Sed ne Ermoigium , qui Cordubam duQus, vin- adolefcenculus ore comi, cajlitumqu e (imili, | &u.squg in carcerem detrufus eít. — Hic pro nuium ( " Tüuus XCI. Martyrium.'ï Q 27$ l nullum penitus timorem, nullum animi moe- extra urbem capite abfc iü"d ,-vïrgïhïtatis pal- rorem przfetulit, ad atroeiores etiam crucia- C ao m tus àc tormenta paratus. Non latuit ea Mar- mam martyrii corona cumulavit. CXXVII. S. Bafiliffa Virgo novem tantum Nadafi. p. tyris fortitudo Regem, qui flagrantioribus annos nata, verbera, ignes, beítias divina ?- 3- Sept. etiam furiarum facibus acceníüs, juffit eum virtute füperavit mernbratim concifumque in lumen Guadal- ípiritum reddidit. / 2 ; & in orau'qner pgmm VD-eg Y . chivir abjici. Hoc imperio accepto tortores CXXVIII. S. San&a du odemm ann&rwi; fibsdón, magis efferati, violentas omnino Martyri ma- nus attulere fic,ut hic eum bracchiis;iile pedi- parvula in Tyranni faciem genetofe fpuit, P- 1. 21, ideoque una cum forore Pafca interfe&a eft, Jan. bus, alius aliis membris truncaret, & omnes '"CXXIX. S. Agnes tredecim annos nata certatim cruciarent. Interim quamvis illud fa- Virgo, cum & in lupanari pofita incolumis €rum corpufculum in füo fanguine nataret, evaliffet, & filium Pratoris Symphoriani cor- tamen Pelagius perindeac (i non fuiffenvejus; rumpere eam volentem, ideoque fübitanea ä fed alterius cujuspiam artus, animo fereno, morte extinctum;precibus refüfcitaffec ; (imul pácatoque perítabat, fibique adjutorem invo- ac hzec duo miracula rumor vulgavit , exciti cabat Chriftum his: Libera tne,Domine, de mani- fuis fanis, adytisque ldololatrz Pontifices, j $ inimicorum smeorum. Cumque manus in Flamines,Arupicesque concurrere, furere, fe- ; co;lum fubftuliffet, carnifices eas cum capite ditiofos in populo motus ciere, Agnetemque utarunt, ficque fpiritum Deo reddidit. lüdaü pe äl;nä X inconditis omnino vocibus his ad mortem: XII. S. Marinus Senatorius adolefcens depofcere: Tollatur e medio venefica Cir- 2. 26.Dec. equuleo , & ungulis pro Chrifto fervili more ce, crudelis Medufa, tollatur, tollatur, facrile- cruciatus; in Sartapinem deinde conje&tus, g4, quz mentes Magico carmine mutat, & & igue in rorem converfo liberatus, Serra animos alienat. Precor vocibus hifíce turba- lignea (ecandus gaudebat, & poftquam in cra- tus, & quid confilii capefferet incertus, hinc te fuper ignem jacuiffet,etiam a plumboliqua- miraculi novitate attonitus, redditique filii to illafüs, manfuetum divinitus ad pedes, ma- berieficio obligatus, Virginem abfolvendam; nus, collum , pardum, tigridem, léonem vi- illinc populi tumultum, flaminumque fe- dit; ad fornacem ardentem inter Angelos ditionem veritus, damnandum potius ratus, abiit; totoque illic biduo illefuüs denique humano fefe metu vinci paffus, Afpa- zladio tandem czíus eft. - manít; & : fium pro fe vicarium judicio prafecit; ve- Idem p. 1. CXXIII. S. Cononis filius duode cir'rl:f þahho- cordes fcilicet imitatus arbitratos,'quos Pani- 29. Maji. rum puer una cum Patre craticulz füppofitis cus exanimatos metus innocentiam tueri prunis impoíitus, oleo bulliente perfufus, in non finit. Afpafius occupato Pratoris folio, | accenfa fornace,velut in horto,una cum patre Aguetem ad fe fübito acciri mandavit. A fa- inambulavit ; & cum eodem fuübjectis flam- vis igitur inva(a lu pis Agna comprehenfaque mis;in equuleo füfpenfüs;contrita ligneis mal- eft, oblata Pretori. Qui addu&dtam accen- . leis utraque utriusque manu,;uterque inter ca- fz impofitam yre juffit exuri. Di&um fa- nendum,accinentibusAngelis,fpiritum emifit, Ibid. 24. Qum. Impofita eft pyrz, fed enim corpus, CXXIV. S. Chriftophorus parvulus o&o quod incendia libidinum füperarat,remedium Mart, annos natus, flagellatus, fpinis coronatus, & mediis in flammis invenit; & quz ad focos in- omnia Chrifti tormenta fingillatim perpeffus : greffa fuerat, ut arderet, coepit per (anctam Cui, crüci affixo, cum latus dextrum aperire Virginitatem algere, ut difceret Virginitas, pararet, carnifex dixit: Si cor queris, alterum fibi lammas & incendia dominari non poffe. latus mibi effodias, &9. fcruteris. Et fimul tene- Nam volitantibus binc inde flammarum glo- ram animam edidit, corde avulfo. . bis, cum proximos quoque Ethnicorum paue lden p.o. . . CXXV. S.Symphorianus adolefcens, quem lo ante in Agnetem blafphemos, ultricia car- 22,Aug. inter Martyrii cruciatus morientem , ani- perent incendia, fola mediis in ignibus Vir- mans mater clamabat: JNate, nate, memento go ftetit innoxia , quz coeleflibus inunda- derne voites celun fufpice , &3^ ibi regnantem in- ta gaudiis, coeleftemque affata Sponfum : tuere ! tibi enim vita non eripitur, fed mutatur. in Omnipotens, inquit ; adorande , colende, tremen- . Amelius. His auditis eternitatem illam iniit . Jetus Martyr. de Pater, . Domini mei J Efà Crifli, benedico te, quia per. Fiium iuum unigenitum evafi vim Ty- Breviat. CXXVI. S. Prifíca þ nobilis Virgo Romana vrannorum , C9' [purcitias diaboli impolluto tranji- Ut. 18.Jan. tredecim annos nata, Claudio Imperatore, Juus enitm fpiritusy & prodigiofus, quem ca» .chriftiang fidei accufata, ejusdem juffu du&ta lo deffilas, ros, bujus ardorem jlamme temperat Aad Apollinis templum , ut idolis immolaret: hujusce vis incendia me tua wirtute difcu[Jus ,. in €üm rem deteflaretur, colaphis caeía,in carce« éis, a quibus firuitur, mirabiliter vindex ejfunditur. rem truditur: atque inde emiffa, cum in fidei Sit Beneditium, Domine , INomen tuum ;; nunc conítantia períeveraret, affe&ta verberibus, enim , quod opiaram, videos quod [peraram , jam ferventique adipe delibuta, rurfüs in carce- teneo ; quod concupieram, aupleülor.. Te mea lingua rem iacluditur. Po(t triduum in amphithea- predicat..— n te mens mea exultat.| .Ecce, ad te ve- .trum producta, leoni objicitur: qui fuz feri- nio, verif/me Deus, eterne Deus, fidelifyme. Deus, .tatis oblitus, humiliter fe ad ejus pedes abje- qui viois C9 regnas cum Filio tuo * Efu. Cbrifto in cit., Qu poítea in ergaítulo triduum inedia Jecula eculorun. | Dixit, ompisque ignis adeo affli&a, in equuleo füfpenditur, & ungulis totus exrinQtus eft,ut ne quidem ftipula fuma- ferreis excarnificata in rogum injicitur, unde reporro videretur. Tum vero Vicarius Afpa- ä euiam mirabiliter evaíit incolumis. Denique fius feditionem populi veritus;guttur ejus gla- i VRO Po Lüfm. Büloïwc TWn.II- 1 Mm 2 .dio ! 276 Billiotece Manualis. Concionatorie di-o transfigi precepit. Carnifex dum va- tem deducebant ad illudendüm,.& cute capi« ina liberaret enfern, & eundem in cervi- tis ejus cum capillis abflracta, interrogabant; fi manducaret prius, quam toto corpore per cem Virginis vibraret, totis artubus quafi ipfe addi&tus fuiffet, tremuit, & expalluic alieno membra fingula puniretur.. At ille refpon- natrie -dens patria voce dixit: JNon faciam. — Proptes periculo, cum puella non timeret fuo3 1 que ad exanguem convería lidtorem: Quid, uod & ifte fequenti loco, primi tormenta inquit, percu[Jor moraris ? . pereat corpus , quod ufcepit, & in ultimo fpiritus fic ait :- u qui- Dixit cervicem dem fcelefli[Jime , in pre[enti vita nos perdis:. fed amari potef? oculis, quibus nolo. inflexit, fcintillantis idtum mucronis impa- Rex nundi defuntlos mos pro fuis legibus in eterne vite vefurre&ione fafcitabit. .. Poft hunc. tertius vida excepit, tantaque fanguinis copia eo illaditur, & lioguam poftulatus cito. protu- sulnere prorupit, ut futuram cocleftis thala- mi Reginam, infolita virginei cruoris purpu- lit, & manus conftanter extendit; & cum fie ; ducia ait: .E c«lo i/]a poffideoy fed propter .Dei le« ra pu cherrime operuerit. -Itaque victima duplex omnino fecit martyrium pudoris vi- pes nunc bac ipfe de[picioy quoniam ab ipfó tme ea ra- delicet & religionis: Et vir cepturum fpero. — 1ta ut Kex, & qui cum ipío . j go permanfit du erant mira rentur adolefcentis animum, quod i p ,,;nmytium obtinuit. tanquam nihilum duceret cruciatus. . Et hoc "MEMBRUM IV. ita defün&o, quartum vexabant fimiliter tor» uentes, Et cum jam effet ad mortetn ; fic De multitudine Martyrum. aic: Jotius ef] ab bominibus morti datos /pem ex« iam bujus enultitudinis notitia non parum €0i- e&tare a. Deo , iterum ab ipfo refüfcitandos : Til Et ducit ad animos beroica fortitudine inflamman- enim refurrettio ad vitam non erit, .. Ec cum ad- dos; cum enim juxtà commune proverbium in ore moviffet quintum, vexabat eum. At ille duorum vel trium teftium flet omne voerbum , im- merito profeto, 69 imprudenter de veritate fi dei refpiciens in eum dixit: Poteflatem inter bomie L— — 2 — —2— a. — 25—. 2 - — — 2 QU 1. —M—21.9 — — 5 3. — —— W. — — 3 ne$ babens , cum fis corruptibilis , facis , quod viss moflra Catholice dubitaze quis comvincererur, — fi nol autem putare genus nofirum a Deo e[je dereli- eandem a tot milübus Martyrum inter tot tantose - Gumn. — Tü autem patienter. fufline , 69 vide mae que cruciatus, ipfamque fanguinis profufionem, cru- gnam poteflatem ipftus , qualiter te & femen tuum deliffimamque snortem , a[Jertam ,. confiriatamque - torquebit. « Poft hunc. ducebant fextum, & is intellexerit. . Et fi vero nonnulli non improbabilis: mori incipiéns fic ait: INoli frufira erraré , nos 0 - "— esSàÀ 93 — ger putent , tantum e[Je Janttorum Martyrum mu- enim propter mostnet ipfos bec patimur , peccantes in. merum , ut, fi in fingulos anni dies diftribui debe- . Deum nofirum, &j digna admirationz fatta. funt rent, pro quovis die quindecitn millia a[fignari pof- in nobis: Tu autemn. ne exiftimes, tibi impune fue fam ; mon parwm tamen proderit, ad banc ipfam. turum, quod contra Deym pugnare tentaveris, Sue opinionem .probabiliorem reddendam , fi quam imul- ti variis temporibus martyrio fint aj[edi, in [pecie . pra modum autem mater mirabilis, & bono- rom tnemoria digna;,' quz pereuntes feptem explicetur , id quod in prefenti, Paragrapbo brevi- - filios unius diei tempore conípiciens bono ? ger prajtabitur. animo férebat propter fpem, quam in Deum CXXX. Primum inter hos merito 'l'ow'm habebat: fingulos eorum bortcábatur.voce obtinent feptem fratres Macchabzi cum Ma- patría fortiter , repleta fapientia, & foerni- te (ua, quorum numerus etfi per fe non nezx cogitationi mafculinum animum infe- adeowmagnus fit, ob circumftantias tamen rens, dixit ad eos: JVefcio qualiter im utero meo fortitudinis undequaque admirandz, meri- apparuiftis , neque eniim ego fpiritum &j animam do- toó pricipuam commendationem meretur.- mauvi vobis ,. €9 vitam & fingulorum membra non Horum autem. hiftoriam (ic narrat Scriptor ego ipfa compagi : Jed. enim. mundi Creator, bomi- Ribdlq, L Libri 2. Mach. Conti it autem & feptem más natioitatem , quique omnium invenit origenem : 2 Lib s. fratres una cum macure j ua apprehenfos com- & fpiritum «obis iterum cum . snifévicordid. reddet, Maeh. €.7« pelli a Rege, edere contra fas carnes por- €2 vitam ,. ficut nunc vosmetipfos de[picitis propter oinas, flagris & taureis cruciatos. unus leges-ejus. Antiochus autem contemni fe ar- autem ex illis, qui erat primus, fic ait:; Quid bitratus, fimul & exprobrantis voce defpe- isy . quid vis difcere a nobis? — parati fumus &a, eum adhuc adolefcentior füpereffet, non "-28 998 . —— E m -——L»o 7- — - C — 3 ?T —€1.:2.-935 t 173 w smori magis quam patrias Dei leges prevaricari. folum verbis hortabatur, fed. & juramento affirmabat,. fe divitem & beatum faQdurum, Iratus itaque Rex juíit fartagines & ollas zneas füccendi: quibus ftatim füccenfis, & translatum a patriis legibus amicum ha- juífit ei, qui prior füerat locutus amputari biturum, & res neceffarias ei prebiturum. linguam: & cute capitis abítracta, fummas Sed ad hzc cum adolefcens nequaquam incli- quoque manus & pedes preícindi, ceteris. naretür, vocavit Rex matrem, & fuadebat ei, ejus fratribus & matre infpicientibus. Et ut adolefcenti fieret in falutem. Cum autem de— — - — 479 — "899 9 — w cum jam per omnia inutilis factus effet, juf- multis eam verbis effet hortatus, promifit Mitty fit ignem admoveri, & adhuc f antem tore füafüurum fe filio fuo. Itaque inclinata ad IOg. ROm. l cruciare» illum , irridens. crudelem Tyrannum , ait QSID«. reri in fartagine: in qua cum tur, czteri una cum matre invicem fe hor- patria voce: Fili mi, mifrere mei, que te in ute- tabantur mori fortiter dicentes : Dominus ro meo novem menfibus poríavi, (9 lac triennie l Deus afpiciet veritatem , €? confolabitur in. nobis s dedi, & alui, £2 in ctatem iflam perduxi. — Pe. C quemadmodum in proteftatione Cantici de- t0, nate, ut afpicias ad celumy & terram, & om- claravit Moyfes : 69 in, fervis fuis confolabitur. nia, que in.eis funt: & intelligas, quia ex mi- E fit, Mg;tup itaque illo primo; hog: moäg fequen- e pE 'bilofecz'tj-i.lla Dew, ö* bominwm genus: dtá | J?wlus XCI. Mqrtyrimn,i. ! 277 üb Won timeas carnificem Ylum: fed dignus fratri- tyrum fic 'defclr'ib'itur' m Breviapio-.Romahþ à bus. tuis effettus particeps, füfcipe mortem, ut in illa Licinio Imperatore, & Agricolao Przfide, ad miferatione cum. fratribus tuis te recipiam. . Cum Sebaften Armeniz urbem, quadraginta.mili- £ 'hæ'c illa adhuc diceret, ait adolefcens: tum fides in JEfüm Chriftum, & fortitudo in füftinetis, non obedio pracepto Regis, [ed. precepto le» cruciatibus perferendis enituit; Qui fzepius ia gis qu& data e[I nobis per Moyfen. .Tu vero, qui hortribilem carcerem detrufi,vinculisque con- énventor- omnis malitie fatius es in. Hebraos , non ftridtijeum oraipíorum lapidibus contuía fui[- effugies manum Dei, ....INos. enim . pro. peccatis. mo- fent; hiemis rempore frigidiffimo nudi fuüb - jiris bec patimur. Etfi nobis r opter increpatio- aperto aere füpra ftagnum rigens perno&are nem, $9 correptionem Dominus D eus no[ler 1nodi- jutli fant,ut.frigore congelati necarentur.Una um iratus efl ; fed iterum reconciliabitur fervis fuis. autem erat omnium oratio : Quadraginta in Jla- Jf autem, o fcelefle, & omnium bominum flagitio- dium ingre[fi famus, quadraginta iem, Domine coro- Kiffime, noli frufiva extolli vanis fpebus in fervos ejus na donemur , ne una quidem buic numero deftt, . Efl ín inflammatus. — INondum enism omnipotentis Dei,. &j bonore bic numerus, quem in quadraginta dierum je- emnia in[picientis judicium effugifti ; .. INam fraires nio decorafti, per quem divina lex ingre[Ja efl in orbem mei, modico nunc dolore uftentato . fub te[Laimento / terrarum. . Élas quadraginta dierum jejunio. Deum eterna vite effeài funt : du vero judicio Dei juf;as quarens, ejus vifionem confecutus efl. — Ec hxec qui« Jüperbie tue ponas exfolves : Ego autem ficut 9 fra- dem illorum érat oratio. Ceteris autem cufto. tres mei , aniimam $. corpus meum trado pro patriis dibus fomno deditis, folus vigilabat janitor, degibus s confidens. Deun maturius genti noftra. pro- qui.& illos orantes, & luce circumfufos, & . pitium fieristeque cum tormentis g. verberibus confitte quosdam e ccelo deícendentes Angelos tan- ri, quod ipfe eft Deus folus.. In me vvero & in frati- quam a Rege miíTos, qui coronas triginta no» . busimeis definet omnipotentis ira, qua fuper omne ge- vem militibus di(tribuerent;intuens,ita íecum nus nofirum jufle fuperdutta e]. 'l'unc Rex accen- loquebatur: Quadraginta hi: quadrage(imi fus ira ia hunc fuper omnes crudelius defx- Y Corona ubi eft? Quas dum cogitaret, unus ex viit, indigne ferens fe derifüm.. Et hic itaque illo.numero, cui animus ad' frigus ferendum mundus obiit per omnia in Domino confi- defecerat, in.proximum tepefactum balneum dens. Septem filiis ita de medio füblatis juffa defiliens , Sanctos.illos fümmo dolore affecit. fuit.a Tyranno crudeliter trucidari quoque Verum Deus illorum preces irritas efíe non eft fanctiffima fortiffimaque Viraginum , omni- paffus: Nam rei eventum admiratus janitor, busque laudum przconiis, memoriaque pe- mox cuftodibus e fomno excitatis, detractis- renni digniffima Mater, non folum quod ejus- que veftibus;ac fe Chriftianum effe,clara voce modi filios genuiffet, fed quod eosdem in ti- rofeffus Martyribus fe adjunxit. Cum vero more Dei educaffet, & adeo fortiter pro divi- Prefidis fatellites Janitorem quoque Chriftia- nis legibus occumbentes fpectaffet. Arque hos num effe cognoviflent, bacillis. comminuta ad píam mortem libenter fubeundam fuis omnium eorum crura fregerunt, In eo fu li- ipfamet hortatibus animavit, ficut pluris ipfa cio mortui fünt omnes,preterMelithonem na- divinam legem,quam materni teneritudinem tu minimum. Quem cum przíens Mater ejus, affe&us zílimaret, veriffimam crederet effe fra&tis cruribus, adhuc viventem viviffet, fic vitam, mortem Dei cauía toleratam, Quam- cohortata eft : Fj paulifper fuftine, ecce, Chriftus ob rem fan&iffimi graviffimique quique ec- ad januaga flat adjuvans te : cum vero reliquo- clefiz Doctores miris hanc fanctam matro- rum corpora plauftris imponi cerneret, ut in nam, filiosque illius laudibus extollunt, ne- P rogum inferrentur, ac filium füüm relinqui, que laudandi fere.modum ponunt. 5 ? L u quod fperaret impiaturbe,puerum, fi vixiffet, Ribadeä. - CXXXI. S. Anafta(ia cum ducentis v 1 . ri's,f & 3 j ad idolorum cultum revocari poffe : ipfo in hu- 25.Dec. feptuaginta foeminis Chriftianis (LI(uardus & meros fublato, fancta Marer vehicula Marty- Ado cenfent fuiffe feptingentos) navigio im- rum corporibus onufta flrenue profequebacui; pofita eít, ut omnes in altum demergerentur, in cujus amplexu Melithon fpiritam Deo red. & fluCtibus haurirentur; fed navigium divino didit, ejusque corpus in eundem illum cete- nutu directum in Infülam Palmariam devenit, rorum Martyrum rogum pia Mater ipjecit,ut, ubiS. Anaíta(ia palo alligata, & aliquantulum qui fide & virtute conjunGiffimi fueranr. fu- abhumo fufpenía hafit; fic pendulz fübjectus neris etiam focietate eopulati, una in coclum eít ignis,quo eorpus ejus combuftüm, fed ani- pervenirent. Combuflis illis, eorum reliquiz ma eft defzcata, quz magis ar(it divini amo- proje&z in profluentem, cum mirabiliter in tis txdis, quam corpus ejus exterioris in- unum confluxiffent locum, falvze & integree cendii lammis. Reliqui Martyres comites ejus reperte honorifico fepulchro conditz funt.. variis cruciatitorm CXXXIV. SS. Undecim millium Virginum . fto confümmarunt. entis marty rium pro Chri-l " Urfulge &Sociarum martyrium (ic defcribunt Mar tyrbo . CXXXII. Multa millia C hriüian'orum,qu'i varia Dicecefana Directoria: Cum Maximus log. Rom.jn no&e Natalem Chrifti precedente conve- Tyrannus tempore Gratiani Imperatoris Gal- 25:De&. pientes ad miffam audiendam , cum Impera- lias inva(iffet, ac vicinos Armoricos fedibus tor Diocletianus ante fores templi altare (ta- expuliffet, vacuam provinciam; & uberes gle- tui, & aut thus diisimmolare eos, autflammis bas, Britannicis militibus nova coloniz tri- comburi juífiffet, omnes unanimiter magis buit ac divifit. Que vero eorum etiam pofte- ;per flammas íacrificium Deo fieri, quam diis À * ritati confüleret, ex magnz Britanniz infüla. . offerre elegerunt; fingulis militibus, qui in duabus legionibus ad undecim millia erant, fin GXXXIILQ:MWgätæ S &U-þaAPccnoru:-v'n-Maf-, gulz Virgines, ex Mm 3 geng- | 278 Bibliotbera Manuolis. Concionatoria . gentilibus —'fur»:t in matrimonium poftulatz. uüt redeant Odtodurum Principis mandato jüe h bentur. Renuentes illi iterum decimantur; fed [ Erat autem predictorum militum precipuus poft Maximum DuxConnanus;,unus exBritans nec fic,qui remanferant, illi parent;ut ad exer- j citum redeant: exípeQtantes finguli eandem nie regulis, cui paris nobilitatis conjunx defi- gnata eft filia Dionoci Regis Cornubiz, nomi« cum Chriftianis commilitonibus fübire opta- ( u ne Urfula. Londini itaque cunctis coactis, in- tiffimam fibi fortem. Quorum defiderium ma- vitz licet patrium folum,charosque fuos relin- gis,rBagisque incenfum eft, aliaproxime habie a ta ad eos ab Exuperio concione. Cum autein i quentes imponuntur navigiis ; dumque regio- nem Arrhoricorum: cogitant naute, mox Ííxva illorum immotum animum Imperator, iterum pl facto periculo, fatis compertum, exploratum:- procella naves impulit in s&eftuaria Germanica: pf Ubi dum effent, Megla Pictorum, & Gaunus ue habuiffec ; defperans omuino quemquam ln i lorüm a chriftiana fide poffe deduci : omnem Ü Hunnorum piratz, qui comparata claffe ido foedere cum Gratiano Imperatoré adverfüs tandem ín eos immittit exercitum,; a quo fine gl Maximumy;ut vel hac arte eum a cceptis deture uli trucidentur. Ferociffimum impetum u- e barent, cum ad infeftandam Britanniam ten- ftinent illi, prote&ti fcuto fidei;gladio fpiritus, derent, in has ad litus jactatas Virginum na« & galea falutis atmati: acproinde novopa- ^ ves incidentes, fic in Britannas Virgines, ut in gnandi genere vi&tores effecti, de proítrata hoftes graffati fant, ut vim inferendi illarum impietate, ac fide fervata, gloriotitlimis mar- pudicitie confilium caperent. Ill vero omnes tyrii coronis aucti, eternam in caelo beatitue j p hortatuUrfulz mortem duriffimam potius op- dinem fünt felicitet confecuti. - a e Martymig Ibidem petere, ac gladiis obtrüncari, Chriftiana con- - CXXXVI.Ttrevirenfium quoqu « ftantia decreverunt, quam ignominiofürn quid tam gloriofus fuit exitus, quam lu&tuofus, qui 6.O&obr. eodem in libro fic deícribitur: Poftquam Ki- p pati. Cumque ea perlifterent animi firmitate, lis mox illorum libidine in barbaricum furorem &iovarus Thyrfüm & focios Thebzz legionis « 'Treverim perfecutus, ibidem trucidavit, po- mutata,cum alio properarent,ne longiore mo- ü ra diftinerentur,(ingulas crudeliffime trucida- ftera lucePalmatiumProconfulem,aliosqueSe- n runt afino poft partum Virginis trecentefimo natores propter Chrifti fidem capite plecti fe« f o&togefimo tertio, indeque in Britanniam na- cit. Sed fuit pre czteris tertia dies, ut beatis j vigarunt. Pofthzc fparía in finitimis regioni- mentibus gratiffima, ita Trevericis inquilinis bus fama de religioía Virginum morte, quod lzta, &inomnium fzculorum memoriam piis Mv vítie potius, quam pudicitiz difpendium pati votis revocanda. Trevirenfes enim, cum inde Yon, 12,| fuftinuiffent, facra earum cadavera a vicino- abEuchariiadventu przftantiumEpifcoporum fi rum locorum incolis cum honore fublata, de- vigiliis curisque fübacti, matucis jam frugibus. bito fan&tis Martyribus cultu celebrata funt. demum flavefcerent ad meffem,ut diuturnum 0 ïbia- l 2. CXXXV. ibidem SS. Mauritii & Sociorum laborem penfarent uberrimo martytii fructus l ' Septemb. glorioffimus agon inhzc verba narratur:Cum fe, faaque omnia pro Chriftinomine large ac Maximianus Imperator,du&to inGalliam exer- munifice profuderunt. Quare Rictiovarus vi- pi citu,in finibus Sedunorum facrificii caufa fub- densreligionem chriftianam hic radices egiffe ftitiffet, Thebzorum legio; ne fe impiorum fa- firmiores, quam qus obje&to terrore, vel exe crorum focietate contaminaret, a reliquis co- emplis, quz jam ftatuerac;evelli poffet, pridic d l piis difceffit ad o&to millia paffuum longius;ad nonas O&obris in omnem fexum; «etatemque locum didum Agaunum. Maximianus vero promiícuam exercere cedem inftituit Et quos t ad eorum explorandam voluntatem,nuncium Chriftum colore füfpicio vel proditio patefe- mifit,qui eos pariter hortaretur, reverti ad ca- cit; aut quibus ultro profiteri religionein ani- Q ftra ; & quod commilitones facerent, idem ipfi "mus erat,hos inunum convocatos,& ad facritte. .. 8 rzítare non detrectarent. Cui auritius Tri- candumDiis compulfos;ubi tergiverfari fenfit, ; unus Legionis,Exuperius Vexillarius, & Can- immiffa percufforum manu lacerari ferro ftri- FK didusordinis fenatorii virnnomine omnium re- &isque mucrobibus jugulari ceu victimas jut- R ü 'fponfüm prudens,& quidem,ut par erat,dede- fit. Luctuofüm id Auguftz civitatis fuit oculis xe 5 paratos fcilicet effe,in omnibus effe fübje- fpectaculum: quando fenes,matronas;pueros, H Y €tos,& ad caftra reverti,atque adverfüs barba- virgines, infantes tyrannicus enfis abftulit, ros,quod alias fiepe fecerant,ftrenue pugnatu- conte&ta Martyrum ftragibus compita fquale- M bant, eorumque fanguine flumen inundabat. ros : Verumquod Chriftianam religionum co- p lerent,fe nunquam effe immolaturos; ob idque At poftquam acervis oppleri corporum,&Mar- pi nolle redire. His auditis ira accenfüs Maximia- tyribus tumulum unda przbere coepit, inter f nus decernit in eos publicum militare füppli- congeftas alte truncatorum moles zgro ni(u, ibldgm £l cium; nimirum ut decimum quemque eorum ceu pigrior incedens Mofella, & fammis vadis &b ' tr gladius feriret, quem fors funefta monflraret. uniceo colore paulatimn nitefcens,ad paffuum S Cum autem legioni innotuiffet ferale decre- decem millia fanguinolentus fluxiffe proditur. tum Principis, lztiffime id accepit, rata nimi- Horum ergo egregiam virtutem ac innocen p fum fibi decerni triumphum,; quo milites cce- tiam pridie honas OGob. füb innumerabilium Ü lum confícenderent, martyrio laureati poít titulo, pofteritas grata memoria profequitur. Chriftum, cum eo perpetuoregnaturi. Porro CXXXVILIdem certamen pari fortitudine X Ibid, se, conftantia fübieruntSS.Gereon &5Socii;uti ib:- O&obr. p incenfos omnium martyrii amore animos, Mauritius ad eos habita concione, qua omnes dé fequentibus verbis corhemoratur : Géreon d corroboraret in fide, reddidit fübeunde pro facrz legionis Thebzorüm egregius corhilito -Chrifto mortem .defiderio flagrantiffimos. cum aliis ejusdem legionis militibus a Maxi- d ríitus ad .Quid plara? decimantur milites : reliqui vero miano Imperatore in aüxüjum acce P comptie ( Tiruus XCl. Martyrigm. 279 LU comprimendos *tumuïtus, quiin Galliiscontra rio , CW Pläcidum & cxteros huïlo modo H romanum imperium excreverant, prótinus adducere potuiffet, ut Chri(tum negarent ; cum fuis fequacibus , qui unaeum ipfo omnes Ipfüm fratresque illius, ac fororem crudeli- jamSacramentis verz fidei, & falutaris baptis- tet necati ju(lit, cum quibus etiam Donatus; d. matis initiati erant, in illam expeditionem fe firmatus Diaconus, Fauftus, aliique triginta Jle contulit. Beati autem Marcellini romani Pon- monachi, martyrii agonem feliciter coníüm- — tificis colloquio edoCtus, quemadmodum füb marunt teruo nonas Octobris , anno falutis armis romanz militie , chriftiang religionis quingentefimo trigefimo nono, Y confervanda effet innocentia, tantum ad ex- [ . CXL. SS. Severus, Severianus, Carpopho- Ibidem g. m pugnandos publicz pacis inimicos arma füfci- rus, & Vi&torinus, fratres in perfecutione Dio- Novemb. pere, contra religionem vero fufceprz fidei cletiani deorum cultum libere dete(tantes , Imperatorum mandata prorfus contemnere plumbatis czfi,in verberibus vitam pro Chrifti decrevit. Quamobrem cum Maximianus Au- i nomine profuderunt. Quorum corpora cani- guítus ferociflimus Chriftiani nominis perfe- bus objeCa, cum ab illis intacta diu fuiffent, l cutot, flatuo idolo, univerfum exercitum ad füblata a Chriftianis, via Luciana tertio ab ur- d. t facrificia nefaria convocaffet, & legionem fan« be lapide in arenaria fepeliuntur prope fepul- Gam 'Thebzorum , tantam impietatem dete- chrum fanctorum Martyrum Claudii , Nico- lu . ftantem, callidis perfua(ionibus fle&ere non ftrati, Symphoriani, Ca(terii & Simplicii, qui füfficiens, trucidari juffiffet ,. impii fatellites eodem lmperatore paffi erant , qui cum ef plurimis e medio füblatis tandem Gerconem fent fümmi fculptores,nullo modo adduci po- Q] Ibidem cum fociis trecentis decem & octo, pari fidei tuerant, ut idolorum flatuas facerent : & »d Ll' ;i&.()&obt. conítantia armatis in campis civitatis Agripi- folis imulacrum du&ti , utillud venerarentur, (( pinz commorantem , & martyrii gloriam cum nunquam cofniffuros fe dixerunt,ut adorarent Ilj iisdem przftolantem invaferunt , & gladiis opera manuum hominum. |Quam ob rem in (» colla pro vera pietate ultro patienter fübji- carcerem conjecti , cum ibi multos díes in eo- o cientes, interemerunt : Corpora vero fancto- dem propofito pérflitiffent, primum fcorpio- (s rum Martyrum per campi illius planitiem di- nibus cafi, dein vivi plumbeis loculis inclufi lj pería in unum puteum maximum projece- in flumen dejiciuntur. Extat in urbe eccle(ia h i "] runt, quz multorum miraculorum. ggoria a füb nomine fanctorum quatuor Coronatorum; li . Deo illuftrata claruerunt. d3 quorum diu ignota nomina, divinitus poftea t evin — CXXXVIIIL S. Symphorofa Tiburtina Ge- patefacta: Uübi non folum illorum quatuor om. 12. tulii Martyris uxor, ex eo feptem filios pepe- fed etiam horum quinque Martyrum corpora [j u$ rit; Crefícentium, Julianum, Nemefiam, Pri- honorifice fepulta fünt, & eorum feftivitas mitivum, Juftinum. Stadteum, Eugenium: qui fepto Idus Novembris celebratur. N N N . omnes propter chriftianz fidei profe(lionem CXLI. Decimo octavo Martii coluntur de« Nadafi sn« una cum matre, füb Adriano imperatore com- cies mille Martyres gladio percu(li. no eceleft, prehen(i fant. Quorum pietas multis variisque . 18. Mart, ije CXLIL. SS. Alphius Philadelphus, & C Ivid. 1í. tentata fuppliciis cum ftabilis permaneret, rinus MM. nobiles Vafcones, 5. Vitalis, & S. ? mater, quz filiis idei magiítra fuerat, dux eis- Benedictz filii, cum One(imo magiftro, Eras- Ma'if Lj s . dem ad martyrium extitit, Nam faxo ad col- mo íororis filio , ac tredecim condifcipulis, 1 lum alligato in proflueatem dejicitur : cujus x comprehenfi, e capillis appenfi , Romz poft- 0i Ccorpus conquiíitum a frawe ejus Eugenio fe- modum in carcere percuffi, uncis excruciati, pelitur. Poftridie ejus diei, qui fuit decimo clavis ignitis calceati, e pedibus fuüfpeufi, pi- quinto Kalendas Augufli, feptem fratres fin- ce ac plumbo ízpius perfufi, ac per biennium euli ad palum alligati , varie funt interfeti, fame,igne, varieque vexati tandem alius line ä'. lh Creícentio guttur ferro transfigitur: Juliano uaà exacta , alius in craticula fuper prunas, pe&us confoditur: Nemefio cor transverbe- alius in lebete ferventis ]s fumpti fünt. ) plumbi :&;piCis cone )I ratur: Primitivo trajicitur umbilicus: Jufti- nus membratim fecatur: StaGteus telis confi- CXLIII. O&avoJul i'ijtnemorari.turquinqua Ibidem g. l gitur: Eugenius a- pe&ore in duas partes di- ginta S. Bonofz exemplo ad martyriü animati Julii, viditur. lta octo hoítiz Deo gratiffimz fünt - CXLIV. SS. Liberatus, Bonifacius, Servus; Ibid. 17. h immolatz. Corpora in altiffimam . foveam o Rufticus,Rogatus;Septimus & Maximus puer, Aug. proje&a funt via Tiburtina, nono ab urbe la- fuppliciis inauditis exagitati, fuper ligna, qui- i r pide: quz poftea Romam translata, condita bus concremandi erant, clavis affixi, igne di- funt in ecclefia fancti Angeli in Piícina. vinitus femper extincto ,. ca pite ac cerebro 2 ibidem $4 CXXXIX. S. Placidus Romz Tertullo Pa- comminuto, Martyres. d tre inprimis nobili natus, puer Deo oblatus, & CXLV. SS. duodecim fratres , Donatus, Ibidem z. ls Of. o.li,a,. S. Benedi&to traditus, tantum ejus difciplina Arontius, flonoratus, Fortunatus,Sabinianus, Sept. & monaftice vitz inflitutis profecit, ut inter Septiminus; Felices duo, Vitalis, Satyrus, Ja- f pracipuos illius difcipulos numeraretur. Ab nuarius, & Repofitus, fancte educati, literis & " €o in Siciliam miffus, monafterium & eccle- virtute.; multis patratis miraculis , multis fiam in honorem fandti [oannis Baptiítz pro- Chrifto adjun&tis, fuftibus pro Chrifto czfi, a f. o pe Meffanz portum conílruxit, ubi cum mo- carcere per Augelum liberati, athletz ma; 2 ni, & 1eib It nachis admirabili fanCtitate vixit. Ejus vifen- per varia tormenta Martyres. ; 0i di caufa cum eo veniffent Eutychius & Vi- CXLVI. SS. Septuaginta quinque Martyres Ibid, 16. Gorinus illius fratres, & Flavia virgo fororeo- exemploSS. Geminiani & Lucii converfi.. Sept. dem tempore illuc appulit, immanis quidam CXLVIL $. Marcusovium paftor, SS. Zofi- Ibid. ag, l* pirata, Manucha nomine: qui capto monafíte- mus;Alphius &Alexanderjillius fratres;SS.Ni- Sept. d €C—€— € »;n,, li 480 Bibliotbecee Manualiks Contionatorie GENUS L MARTYRILE con, Nä;)h, Heliodorus, aliique triginta milites, variis tormentis Martyres. Fune ftrangulatorum. fra- ]. i» Edmundus Donatus gloriofum exitum Tannerus Ibidem 4. CXLVIHIL. SS. Marcus & Marcianus; i O&ob, tres, & alii pene innumerabiles utriusque fe- * inipfo ingreffu adeptus eft, & primus in vitis M. ex omnibus veritatem catholicz religionis M.Soc.Je- xus, ac omnis ztatis, per verbera, flammas, mare, gladium, inediam, patibula Martyres. fanguinis profufione in Hiberuia afferuit, ísfufol. 7 1hid, 10, CXLIX. 5. Eulampius una cum Eulampia Limerici in Hibernia natus, ut vexatos dire Od&ob.. Catholicos erigeret, ac folaretur, voluntate fao exemplo animata forore virgine, in bul- lientis olei lebete illafus, exciíis pupillis, illa Pontificis in patriam faam rediit: Sed ab ho» d. wbl dil ) "ub iib dMEB —cEi C ass a Céwccó m ftibus fidei, omnia fagaciffime obfervantibus, e capillis fufpenfa, non potuit a Chrifto avel- li Poftea in ardente fornace, velut in prato continue deprehenfus , ibidem Limerici in "u 7X amcene florido , inambulantes , trium puero- ar&ta cuftodia diu detentus fuit. Varie fuüb- »-—— inde tentata eft ejus conítantia, optima omnia "— rum canticum , Denedicite , cecinerunt, una cum dacentis aliis exemplo eorum permo- pollicentibus impietatis miniftris, fi rejecta fi- m lll de romana perfidiz reformatorum accede- tis, Martyres fadti. ibid. $3. CL. S. Felicitas feptem filiorum corda coe. ret, adverfus qux immobilis cum perfifteret Nov, lefti amore adhortando accendit, & ad mar- Dei confeffor , Corcagiam quadragenis paf- tyrium prima venit ; fed illis premiffis oCctava (üum millibus diftantem ad ulteriorem Hzv ervenit, decollata pro Chriíto. reticz crudelitatis quzftionem pertra&tus ett; JThid. 29. Raptabatur tototo illo itinere, manibus latro« Nov. CLI. SS. Paramon, & focii trccentivfeptua- ; " j ]i fel ginta quinque Martyres. nis inftar revinclis, omnia illa a crudeliffimis Yeidem s. CLII. SS. Jafon & Maurus cum Hiiis & fe- fatellitibus expertus , qui bomicidis & facinoe vt tofis patriz proditoribus inferrifolent, Donec- Decemb. ptuaginta militibus , omnes capitali fenten- tia cz(i Martyres. in eorundem communem carcerem Corcas Ybid. 27. CLIII. SS. Theo dolus, Satui*inus, Eupo- gizx retrufus, variis tormenüs & cruciatibus excarnificatus eít, Sed cum infracta in his Sept. porus, Gelafius, Eunicianus, Zeticus , Cleo- menes, Agathopus , Bafi lides & Euariftus cru- etiam duraret conftantia, perduellionis ícili- cet arceffitas publico damnatur judicio infae delia paffi omnes exclamabant : Sumus Ciri- fliani , Chrifli boflie , Chrifti vittima , eiiamfi mil- mis fupplicii a fanguinario magiftratu h;fce pu. jies mori oporteat , libenter moriemur : blicatis caufis, que invidendam martyrii forté g -& Cgpitc czfi. funt. ipfi non ifüerito afferuiffe videri poffunt: quod Toid, !e7.. CLIV. Calliftratus miles inter teftas, equu- in fidei catholice confeffione, füb perduele Sept. lionis poena ab Elifabetha ex Dritannia pro» leos, & alia füpplicia cecinit Deo. lztus; una cum Íociis mari mer(us, & iade divini- fcriptze, pertinax conítaret: Quod ad eandem L tus emergens , apparuit pulcherrime coro- concives füos, qua verbo, qua exemplo tra- du&urus, & firmaturus veniffet : quod Regi- natus, voce fimul e coclo audita : Ej/fo bono animo , Callifirate , cum tuo grege ; && jam venite nz, capitis ecclelie anglicang ticulum impie abrogaret. Quam neíariam fibi camen gio» in eiernis vequieturi tabernaculis. .. Ixa converfis centum triginta quinque militibus ; cum fuis riofiffimi triumphi decretoriam fententiam , uadraginta novem membratim concifus eft. magna alacritatis , & gaudii fignificatione exe !*Ebïd' !OO CLV. SS. Saturninus, Nereus & alii, we- cipiens , pofteaquam humili capitis inclina- Ocob. tione judicibus gratias egiflet, tanquam reus centi fexaginta quinque Martyres. majcflatis ad. communem fupplicii locum raz 6.. V. pratus eft. Hic inferto in laqueum collo, cum aliquamdiu a furca pependiffet, vivens EXEMPLA DOMESTICA. adhuc & fpirans refedto fune in folum prz- cipitatur , & ex difceffo pe&ore evulfüm cor De ü'uþribusfociomm Siefa martyrás. manu carnificis populo oftentatur ; mox in PRROEMIU M. igne una cum aliis inteftinis concremandum, teliquum corpus ia quatuor partes diffe&tum, vec in confodalium smeorum [olatium pla- totidem palis affixum e(t , ut diver(is locis, cuit referre , ut , dum ea accuratius donec difflueret , oculis omnium proftaret , perlegunt , &? contemplantur , illud a pa- fidelitatem fcilicer in Reginam & faniora ab 1re Irancifco Godoie ad [ocios fub ipfo mar- ene&o confilia fpectaculo füo ingefturum. Paílus eft vir inclytz memoriz , Corcagie &yrio prolatum excitamentum : Eja fratres, füb annum Domini 1j 80. non degeneremus ab excelfis cogitationibus .]1. Similem mortem ex caufa pari con ftantia Trid. foi. füiorum Dei: & ifli ufurpare , feque. ad & fortitudine obiere anno 1581. Edmundus 15. & t5. afpera quarois pro .Dei gloria , & anima- Campianus & Alexander Briantus Angli, poft- rum [alute perpetienda excitare : C5 .con- quam prius aliquoties equuleo crudeliter lunt fortare. fludeant. Majoris. autem clarita- torti, cujusquidem carnificing hic eft modus: 'Trabes quatuor in quadrü conpaginate humi zis &? ordinis caufa bec martyria in di- extenduntur. Extremis quadrati duobus, qua ver[a genera dioidam , ita tamen , ut quo- caput & pedes rei protenduntur , infertum eít miam longum mimis C fafldioum foret , hinc inde ferreis annulis verfatilelignum,com- Jingula. veferre , non. nifi [eletfiora. [im. nar- plürium fünium fpiris , & voluminibus imple- Yalurus. u!is XUm, quale attrahendis ponderibus; aut fit 18 — e i Tiuus XCI. Marzyrïwk; 28t In vacuo harura quatuor Trabium diftentus nuum pe»dumqu.e"arifïcu.lïs, ab invicem diftra- reus, lingandas manusad lignum fuüpetius, & hat: hzcecontra illa violente in unum velud à Tumems pedes ad alterum inferius porrigit. Ligantur globum colligat& conftipat.Trifariam hic cor- BinvgM — autem vel quatuor funibus manum pedum- pus complicatur, cruribus ad femota, femo- iM Soc j que foli pollices infra ultimum articulum, vel ribus ad ventrem appreflis, atque ita arcubus lsf f » diftin&is quinque fidiculis finguli pedum ma- ferreis duobus includitur, quorum extrema [* niuumque digiti, fic ut Jaceat torquendus di« dumlad (e invicem labore carnificum in circul- [ varicatis cruribus, & manibus. Interim duo lum coguntur;corpus interim miferi incluíum a capite, a pedibus totidem carnifices, lignis informi compreffione pene eliditur, immane illis magna vi verfatis, miferum corpus attra- prorfus & dirius equuleo cruciamentum, cu- In Qs funibus, feu fidiculis, e pollicibus, aut jus immanitate corpus totum ita ar&tatur,ut b digitis a cerra füfpendunt, & omnes in eo la- aliis ex eo fanguis extremis manibus & pedi« ld xant oíffium commiffuras cum immenío do- bus exfüdet, aliis rupta pectoris crate copio» m lore, ex continua nervorum convulfione, vi- fus e nàribus faucibusque faneuis effündatur, . Ícerumque interdurm laceratione. Quo &t ut prout Cottamo etiam cum hectica mifere la- [ nonnunquam plus palmo füpra nativam ex boranti evenit, hora integra amplius annulo jf violentiffima attractione, uti de Campiano conclufo. Alterum eft,.quod dum refciffo fu» factum eft, excrefcat corpus ftaturam. ln dv ne ad lanienam denudatur, magno omnium l, quo tamen tormento Briantus, cum rertia vi- ftupore cilicium apparuit, intimo corpori op« ce id exeperiri cogeretur, nullum dolorem preffum, generofi illius animi index, qui duo- W cum magna omnium adrmiratione fenfic. rum annorum perpetuis carceris erumnis mi- Tbid. fol. IIl. Eadem cum Campiano & Brianto Pa- Ia nime faturátus, faginari adícitiis etiam pro«- 17. & 19. tria Thomz Cottamo, Anglia & in ea Provin- prio ingeuio injuriis voluit. A « d cia Lancaftrenfi,idem vite genusjidem exitus IV. Quartus fuit P. Joannes Cornelius Hy- toid, fol, fuit. Anno r549. natus, & a Proteítantium $ bernus anno 1j924. eadem ex caufa füfpen- 3e. li hierefi opera P. Thomz Pondi Societ. [efu ad. füs, id quod fic ab authore deícribitur: Ad catholicam religionem traductus, relicta An- l locam fupplicii ubi deventum eít, fublatis glia, primo Duacum, ac deinde Romam, ftu- fs in patibulum primo latrone, quem expiatis ! dio obtinendz Societatis petiit. Hauferat ni« fceleribus orthodoxe moti Pater commone: mirum primos ad eam ex annuis literis fpiri- fecerat ac eum fidei cauía düobus (uis famu« ié tus, quz ab India quotannis Romam de con- lis & nobili viro Thoma DBongavio, poftre- a. od verfione Ethnicorum a noftris mittuntur, a d. mus ipfe fcalas alacer confcendic, illad Apo- quibus tandem in Chri(ti Societatem admif- ftoli Andrez ufurpans: O bona crux, diu de- f0 Ius, fic ille: in praefenti obedientiam promit- um fiderata, folicite amata ! Sociorum dceinde to, coram Deo, &ia foro conícientie mem, pedes e trabe pendentium & laqueum e care 4 omnibus & (ingulis Prspofitis, conftituris, & nifice porrectum. exofculatus, collo induit, äl. conftituendis: omnibus item regulis, legibus- Deoque fpiritnam commendans e fcalis deje- t ve ia hacSocietate receptis; pro inea virili, & &us eft. 3. Julli anno 1504. Ft quia fpirans n u aantutn me Deus adjuvet : teftis dies i(te, te. i adhuc & vividus refciffo fune excarni&icatus 7 : is & boc Chirographum manus mez in die eft, dum pe&ore fiffo cor & inteftina diripe- u Judicii. De corporis valetudine non eft quod rentur, manum fronti admovere, veluti fü- [de dubitetis, quia jam fere priftinam fortitudi- premum cruce fignaturus norarus eft. Par. As nem & robur Deo donante recuperavi, &ia titum quadrifariam corpus, & palis affixum n dies magis magisque convaleíco, de cztero eft, capite ex fummo me veítris orationibus commendanss vos in pacibulg ad pubiigum : lo, terrorem proflrante. en$ Dómino valere jubeo, folicite expe&tans, qux V. Quintus P. Robertus Sourliuvellus Anglus ex comi- tbid, £of, [d» fitveftrade mefententia. FaCtus itaque defi- tatu Su/foleia fuit, qui poft anipiecommendarionem,füb- 4 c. t deriorum a Societatis Superioribus compos, traCto cursu, quod laqueus perperam guloe applicitus ef: n cum Societati fe Votis religiofis, poft tam di- fet, diutius fpirans, & oculos in fpe&atores circumageas, rum in carcere Tyrocinium legitime aditrin- palpitabar, erebro interica fiemo erucis, ut potis Eraz, fe Ifjy imuniens, & pectus tundens, donsc carnifex magna vi de. If xiffet, non multo poft judicio iníquiffimo ldfze orfum corpus pedibus protrahens, arimam exprefüt; & l$3 Majeítatis reus pronunciatus, viminez crati tcfciffo fune cadaver diffe&uin in quatuor fruftà parritus 2 upna cum RudolphoScerwino injeQtus, atque cit, anno swtatis illius 34. Ad eordis vero exenterato pes ) per Londihum extra urbem ad furcam rapta- &ore prolationem nemo de more cum carnitice proditos tus, füblato jam Campiano & Scerwino, plau- rem proclamavit, nemo. vivat Regina precatus eft, tris u) fte in omuibus fpectaceribus filentinm, & in multis etiam ftrum ferale animofus confícendit, ex quo paue glæ culis pró religione catholica & innocentia fua lachryms. 3 4 VI. Sextus P, Hen Heüs Walpohi Anglusda Provia: iA i prolatis, fubtracto inter recitatum Pfalm. 5o. €ia Norfolcien(i natus, Evocari 1594. 17 Aprilis idem jis 1 & curru, modicum pependit ac paulo poft fune mortis renus tanta conftantia füftinuit, tanto fpe&ane refciffo, uti priores duo, in quatuor partes dif- tium ludu 36 morore, u , P t plura eorum millia lacixryfnis ünt fectus & laniatus fuit, fed pofteriori an.15 82» parentaffe notata fint, 30. Maji duo folum de eo fpecialiter commen- VIL Septimus P. Rogerius Fileocus Anglus t6o1. 27: Ü dantur. Primum eft, quod cum nullam fpe- Febr. cum Patre a 8, Marco Ordínis S. Benedi&i in eadem jmi ciem lx(x Majeítaus in eo Hxretici invenie furca, a qua focii erudelem lacérationem fpectarat , fü« fpénfüs mox eandem quoque carnificinem fubiit. quz reat, przcipaam torturg (peciem; filiam Ser» di VIIL. Octavus P. Francifcus Pagius Anglus 1602. 29. ]u wingeri didtam,adhibuerint. Eft ea priori tor- April. de quo illud memorandum narratur,quod difceret, turg equulei prorfus contraria, cum enim illa lt non Iyec fuis viribus, fed gratuito Dei adfcribere, benefi« membra, alligatis,extractisquejin divería mae £io,nec quidquam ex ífe, íed in Deo & gratia eius Jl )»'-RQPQWIBWcWQ ï'bma-[ll R po flbg if — ) 2$2 Bibliotbece Manialis: Concionatoriee tatim, etiam ex intima regis aula magno Itu» poffe, omni repente illo divinorum guftu & E quiete interna deftitutus coepit incredibili pore infpe&am mirarentur, & rex indigne ferret, divino teflimonio prodigiofe abfolu- f uodum moerore & triítitia percelli favore í mul & ftupore mentis affici, (ic, ut toto cor- tum videri, quem ipíe Majeftatis reum dam- pl narat, inquifitionem Cantuariz Pfeudo-Epi- ore obrigefcens, in eodem perpetuo dura- ret obtutu, Salvatoris noftri füpremam in hor- fcopus inftituit, in fpecie authores, & porten- f to agoniam expertus, qua coepit tedere:& ti promulgatores , qui non minus conftanter pavere ac triftari usque ad mortem, duravit- rem naturge viribus majorem afleruerunt, [ juam piétores Hazretici, ut miraculi pon- li que atrociffima carnis & fpiritus in eo lu&a, usque dum prope horam fupplicii adeffe de- dus (imilis in culmo imaginis expreffione elu- e derent, accitij ingenue perne nunciaturus carnifex , cubiculum ingredere- garunt; huma; tur, hunc enim vero tamquam boni nuntii no rem poffe perfici artificio. [i t XI.Undecimus P.'Thomas GarnattusAnglus Angelum excipiens, co momento delibutus eft cxlitus dulcedine & ineffabilis gaudii natus Londini, nondum abfoluto Tyrocinio d in Angliam a Belgio remiffus, & vix regnum ubertate. ut non ab füpplieii , fed ad nuptia. ruim & feftivitatis locum progredi videretur. ingreffus, comprehenfüs, & poft paucos dies ad mortem damnatus, antequam currus fub fe - IX.. Nonus P. Eduardus Oldcornus Angius natus in Eboracenfi Provincia eadem genero- patibulo fübduceretur, hgc verba protulit; ] Avertat ab hoc regno iram fuam Deus . ne& fa morte obiit 1606. 17. Aprilis, poítquam C quinquies per quinque horas atrociífime tor- aRege meum fanguinem exigat ; Domine ne ftatuas illis hoc peccatum: Apoftata facete tus fuiffet, poft cujus obitam hoc memoran- U dum accidit, quod cum animam fümmo Deo, dos Roveítus me prodidit, Deus illi condo- a net; Apparitor Craffius comprehendit, Deus Deiparg divisque commendans, corpus car- d nifici permififfec, qui gradu dejectum , ubi illi condonet: Epiícopus Londinenfis carce- C ri addixit, Deus illi condonet: Ejus fecre- aliquamdiu pependiffet, vivum fpirantemque tarius infenfum illum mihi fuis fufurris rede feiro laceravit ufitato in proditorum fuppli- ti didit, Deus illi condonet: W/aden mortem cii more, anto 1606. Occiíi innocentiam V fingulari prodigio ornare potuerit Deus ; de- meam promovit, Deus illi condonet: Mon- E tagatius & teftes fal(i multa in me commenti fofía namque humo illius exufta vitaliajignem Ó vivum & fllammas dies 17. emiíere, licet co- funt, Deus illis condonet, detque mihi vide- re omnes in ccelo falvos; orare poft hzc ad piofe coetum plueret, & (atellites affufa mul. ta aqua extinguere illum conarentur- extremum de genibus cum vellet, Pater, Ave X. Decimus P. Henricus Garnattus Anglus & Credo, nec brevitate laquei impeditus pof- fimili quidem mortis genere,fed non eandem fet, rogavit Catholicos, ut eadem fecum pre» L La 3 carentur: Quibus ipfe Hymnum, Veni Crea- ob caufam (nam propter confpirationem, uam in confe(fione intellexerat, non dete- tor Spiritus, faperaddens in iis Verbis, /ermone 4 am damoatus eít) nec in confueto Tiburni ditans guttura, fabducto carro pependit , pro- loco, (ed medio in foro Londini füper elato hibito per Czcilium caraitice, ne laqueum rius, quam animam efllaviffet , fuccideret, peginate, ubi cum fufpenfus fuiffet,' parabat quidem carnifex femivivum de more difcer- Id quod fa&tum eft die 25. Junii anno 1608, &tatis 34. e s2 £T€09 £f o 99 C pturus, aliquoties laqueum abrumpere, fed £z- LIl4d populi clamoribus toties prohibitus eft, ex- XII. Duodeci mus P. Joan. Ogilbæüs ScQ» tus, oft multiplex examen, & ingenua re« pe&are jubentis , dum animam epiífet, qui «5 etiam deinde caput cum corde exencerati pro- fpon damnatus, magna gratulatione fenten- ferens neutiquam folemne illud: VivatRex, tiam excepit , eamque proferentem comple« m rT32 $£2 E fed moc(tiffimum retulit filentium, cenfenti. xans,judicibus ómnibus,etiam Archiepifcopo bus viris gravitfimis, plus utilitatis rei catho- dexteram junxit, ex eorde fe illis ignofcere Q licee morte füa Garnattum attuliflc, quam vi- ficut a Deo (ibi donari pecca:a optaret, proe Q ta per annos 20. quantumvis Apoftolice trans- teftatus,quibus ad prandium digreflis, a carni» u acta. Certatum deinde magno ftudio a Ca fice, cui traditus fuerat, per frequentiffimum ü tholicis eft ut diriperent aliquid ex iis reli- populum eductus, cum & patibulum ample- T quiis , cujus indufium Marchio a S. Cermano xatus, atque exofculatus cí(t, procumbens ítae u extra ordinem Regis catholici Nuncius ma- tim ad orandum. Cum autem interir Pradi- Ihi gno pretio redemit, alii alia, quanti carnifex cans populo venditaret, eum non religionis; Jo edixiffet. Precipuum retulit Joannes Wil- fed perduellionis caufa interfici,neque renutu D leinfonus, qui extraordinario penitus nec ul. illius, aut capitis agitatione (loqui enim pro- Qu lam anímo quietem relinquente inftin&u,quo hibitus erat) a maledicentia compefceretur ; I ei pro certo fpondebatur, fore, ut aliquid vie tum Pater Joan. miror, inquit,veftrum agendi N deret, in viri innocentiam mire faciens, ada- modum,me pro mea caufa loqui prohibetis,& tj &us proxime pegma conftitit, ubi diffe&o interim caufam meque fimul ve(tris mendaciis Q quadratim corpore, dum occafionem aliquid apud populum traducitis, nihil in Regis prae« di tollendi operitur, ecce tibi fpica quzdam ex judicium dixi,aut feci. Tantum aflerui Papan fü ftramento, quo theatrum ad imbibendum la habere fpiritualem jurisdictionem inDominiis lK nienz cruorem con(ltratum erat, Garnatti Regis, & in toto mundo apud Chriftianos ; & à confpería fanguine nec opinanti in manus poffeRegem hareticum excofnunicare.Si quid incidit, qux genuinam Garnatti effigiem, in aliad dixi, populo oftendatur, nam hifce, qua unica cruoris gutta perfectiffime expreffam retuli, fübícripfi, & pro iis mori paratus fum. ftis, & d referebat ; hanc cum fümmi infimique ecre Vos autem,falü de me ad Regem fcripti Dun* e ( n—-—— le -Titula: XCI. Jllartyrium.. : 203 nunc ea populo etiam perfüadere vultis, In- l mifit , de reli ïao eati ]^ terroganti. Miniftro ,' an. mortem timeret ? nifïcgmifugm munus exequii permiffurus. h Non magis, inquit, pro tambona caufa, quam [» tu patinas, cum ad ceenam accedis. . Ligatis XIV. Decimus quartüs P. Rudolphus Cor- pofthzcar&iffime, ut digiti contremifcerent, bzus Hibernus in ult imo facrificio in carcere ] ante mortem per a 1 h manibus , dum inter precationem & beariífi- icto vehementer anima per- mz Virginis , Sanctorumque invocationem celli, turbari & coníternati ita vifüs eft , ut ) toto corpore fücculfus, la fcalas confcendit, juffus eft ab indignante Vi- nec verba fatis pró» cecomite fiepius e gradu dejici. Quod cum ferré interdum. poffec , quas tamen mentis h triftitia obnubilatàs tene & tandem multa compaffione renitens carnifex bras, in co'"'dïernï ad- exequeretur , univeríus populus magno cla- huc facrificio imploratu m ab eo Numen cum more & tumultu crudelitate foenore etiam. & au& ario folatiorüm refti- $ h m deteftaps , poe- nam injuftas mortis ih judices iniquos averti tuit. In ipfo füpplicii loco patibulum ofcula- Q a fe poftulabat. tus conícenfo ferali plauftro infertaque la- Cujus etiam intuitu fa&um eít , ut funis pendentis prius, quam animatn queo cervice, pauca de cauíaà füz mortis G prafatus , indicium facerdoti in turba. per- ! egiffet, refectus non fuerit, neque cadaver, ut mos & fententía ferebat , quadratim fectum miíto , abfolutionis impertiende dedic, & fed loculo inclufüm , fubdu&to curru animam Deo refignavit. z & deftinato reis fepe- liendis loco fepultum, id quod actum eft de- «UXV. Dccimus'quintus P. Henricus Mor- r cima Martii anno 1615. ztatis 34. fxus Anglus fuit, qui teriio e patria profcri- XIII. Decimus tertius P. Edmundus Aro- ptus ;; demum ad mortem damnatus , ulti- la S usmotheus Anglus Lancaftrienfis in viminea mam noctem fere infomnis duxit, hora quar- crate raptatus ad fuürcam , poftquam horz ta vero recitatis nonnullis pro Angliz .con- Q o circiter quartam partem Deum füb illa pre- verfione precibus, inexplicabili pietatis te- catus effet, trina genuflexione Deum adjun- neritudine.miffam de ían&iffima Trinitate, €Li$ tertio his veneratur : ultto ac liberaliter in gratiarum a&ionem pro beneficio mortis tibi dulciflime Jefu vitam hanc meam devo- Chrifti: caufa oppetendz celebravit, poft- le veo, in fatisfa&tionem peccatorum meorum. 'quam perfolutis ejus diei canonicis horis, u Et nequicquam importuna Miniftellorum & fingulorum , qui eodem carcere claudeban- li&torum: interpellatione turbatus profequi- tur, circuivit ergaftula, quos omnes (üpre- mum valere jubens ea vultus amoenitate re- tur: Jeíu vita & gloria mea, toto tibi animo Y hanc vitam reftituo, quam a te accepi, & nitere illis vifus eft, ut cantam animi non j nitu dedifles, jam ea nequaquam füppeteret, caperent magnitudinem, ac precipue P. Chri- P ut reflicui a me poffet , femper optavi , Deus ftophorus llltanus e S. Francifci familia pro s animz mez, tibi & pro te vitam hanc.meam Chrifto vinctus , tanta animi lxtitia & mar- dare , & illam exhibeo nunc , & agnofco tyrii cupiditate ex ejus amplexu perfufum (j ejus pro te ja&uram, lucrum effe, ejus (ine fe expertus, ut quoties deinde ejus rei men- lm te incolumitatem effe detrimentum. | Morior tio incidiffet , lachrymis gaudio manantibus f pro amore tuo, pro noftra fancta fide, pro exclamaret : Bone Jefü , qualis ille vulcus ! tuenda au&toritate cathedrg Vicarii tui in erat! . adjicere fimul folitus , fi ad id tcmpus terra Pontificis Romani , legitimi füccefforis in hzrelum , aut gentilium errorum tenc- v fan&i tui Apoftoli Petri, veri capitis ecclefize bris hzfler ,. uno illo.Patris coclefti affectu Cn catholice a te inftitutz. Mea peccata Do- '& hauíta ex amplexu meütis ferenitate ejus, r mine tuz cauía mortis extitere, fed in hac pro qua moriebatur, fidei veritatem agnitu- ge mea morte, te folam veram vitam expeto, rum fuifle. Edu&us fuübinde ad.füpplicii lo- X non permitte, benigniffime Jefü , ut evadam cum , magno animo plauftrum conícendit, Z tormenta, quo vitam habeam (ine te; ne- & plura de veritate: catholice fidei locutus, 0- que enim bonum eft ibi vitam habere , 'ubi tandem poftquam agonem fuum Deo; divis- b tu non es. .Da mihi , bone Deus , cónftan- que ardentius coinmendaffet, füblatis altius manibus magno animi fenfu pronunciavit. In tiam ad ultimum usque articulum , neque * me uno momento vivere (inas absque te, quia mànus tuas, Domine,;. commendo fpiritum tu , cum fis vera vita , male potefít hzc in meum ,. percuffoque: dolentis ritu peétore, t ] me effe,.(i tu meoin Corde non vixeris.Ma- fimul ab ad(tante clam facerdote, ut conve- jorem concipio dolorem , dum recogito me nerat, facramentaliter abfolutus, fimul pe- [$y (u offendiffe te , vel poffe a quoquam offendi, dibus currus fubductus eft. Pependit ille quam ullus effe potfit; quem hac ex mea mor- quietiffimus , .nullo incondito motu edito, D , te'concepero. ^ Qj vitá totius vite mez! dum expiraffet, in cujus deinde lauiati fan- quanquarm, fi aliquando à te alienus fui; fed guine complura füdaria, Legatorum & Co- di tibi: tamen demum devotüs ; totó' iis córde mitis Egmontii rogatu, intinéta funt, & .ad condono; qui eàm mihi ftudent'eripere. His venerationem partim fervata, partim catho- I$ coresotetemn n r licis Majeftatibus transmiffa. Partes diffecti 4] di&is,- confcenfis alacriter patibulit fcalis', e fummo gradu Catholicos ad religionem réti- corporis ad quatuor urbis portas ; caput ad- [ nendam ,. hzreticos aütém ad'complecten- pontem fublime affixum eft, reliqua omnia dam, fereno explicatoque vultu hortacüs eft; igni confümpta. . AGta fünt hec Londini, z. Februarii anno 16 id oftquam non diuturnam e' deprorjpto libel- 4y. ïe;::ætïs ejus y-c.).' .:-.f?:cic- o precationem , reftim-collo iaduens ; no- tatis circiter 30. . &urnum capitis integumentum in oculos de- n XVI. Decimusfextus P chficus M;);fæus Ane RI P- Lüþn. Bü/lo Mm- ]b,no IL an Óf e ) 204 Biblioibeca . Manyalis. Concionateriee necis wibi quoquo inodo caufa extiterunt,. "Tum | Anglüs fuit , qui tertio e patria profcriptus, demum a d mortem damnatus ultimam no- precatus pro Rege , regno , ejusque ad fi- ä dem catholicam redu&ione : Si tot mibi fup- y &em fere infomnis duxit, hora quarta vero vite quot crimes im capite ,. quoé recitatis nonnullis pro Anglig converfione . pelerent , ait , lj r in oceano gutte , quot in celo flelle , quot perfe« m 'ecibus , inexplicabili pietatis teneritudine Giones C^ excellentie in Deo , illas ego perlibene [ miffam de fanctiffima Trinitate, in gratiarum aGionem pro beneficio mortis Chrifti caufa ter omnes eum in finem impenderem. . Quibus cum f ingenti approbatione accla mantis populis oppetendz celebravit , poftquam perfolutis ejus diei canonicis horis , fingulorum , qui prolatis , ubi aliquamdiu claufis. oculis ad D eodem carcere claudebantur , circuivit er- eliciendam contritionem connifus eff, mox d ftula , quos omnes füpremum valere ju- €os apertos in adftantem carro: facerdotem - ns , ea vultus amocnitate renitere illis vi- defixit; qui eo figno monitus, poftremam 4 ei peccatorum abíolutionem fic impertivit; fus eft, ut tantam animi non caperent ma- bl f nitudinem. Ac przxcipue P. Chriftophorus .ut extrema formule. verba potuerit exau- 1910 À Ultanus e S. Francifci familia pro Chrilto vin» dire.. Subdu&to interim carro , placidiffimo ipfe vultu , oculis femper in coclum inrentis &us , tanta animi lztitia; & martyrii cupi- Q ditate , ex ejus amplexu perfufum (e expere pependit , nulla oris contoríione , nulla bra- chiorum , pedumve indecora ja&atione , fbidem f. , tus , ut quoties deinde ejus rei mentio inci- $9. ) diffet, lachrymis gaudio manantibus excla- fed manibus ante pe&tus (liberz enim illi w maret: Bone Sefu! qualis ille vultus erat? . Ad- permiffz erant ) fürredtis, & orantis in mo» f dum conjun&is, perinde quietus, & toto jicere (imul folitus :: Si ad id tempus im berte wm , aut genti lium errorum tenebris befilJet , uno corpore modefíte compofitus, ac fi expiraffet, f &9 baufía ex amplexu aut optatiffimo fitu vivens conquiefceret. illo Patris celefti afpettu ; Y sentis ferenitate , ejus , pro qua moriebatur , fidei r veritatem agniturum fuifJe. Eductus fubinde ad XVIII. Decimus feptimus fuit Dominicus (trum Colinus Coadjutor claro apud Hibernos ortu fuppli cii locum , magno animo piau : conícendit , & plura de veritate catholice natus ; contra fe&tarios Centurio in Gallia fidei locutus. 'Tandem poftquam agonem militavit, fa&us in Hifpania poftea Dux claf- faum Deo, Divisque ardentius commendaf- *iiari,u's,per* annos o&to, femper & miles. bo- fec, fublatis altius manibus, magno animi nus , & vir frugi. In focietatem receptus; ex Hifpania in Hiberniam profieifci juffus , ä fenfu prt onunciavit : Jn manus tuas , Domnine , eomme; a^ 4 do fpiritum meum. Percuffoque dolen- jbiab hzreticis captus, pro tribunali in ve« &ore , fimul ab adíftante clam fa- fte focietatis comparuit, nil fpes minasque tis ritu pe facramentaliter ab- cerdote, ut convenerat moratus , quibus, ug a fide catholica defi- folutus , fimul pedibus currus fubdu&us eft. ceret, urgebatur : ac illos etiam execratus, Pepe ndit ille quietiffimus , nullo incondito qui fübmifli clam füadebant, ut fidem catho- motu edito, dum expiraffet. In cujus deinde Jicam tantifper diffimulanter obtegeret. Ad fufpendium damnandus ; in carcere diia laniati fanguine complura fudaria, Legato- fübiit tormenta , quibus in ilum íxvitum rum , & Comitis Egmontii rogatu intin&ta funt, & ad veneratonem partim [ervata , eít ;; donec 3 1. Octobris in vefte focietatis; revindiis poít ter um manibus , láqueo e artim . catholicis Majeftatibus tranmiffa. A Partes diffedi c orporis ad quatuor urbis collo pendente du us füb patibulo fe dimifit d pontem füblime affixum in genua, & oravit.. E fcalis catholicis aue portas , caput a eft, reliqua omnia ig ne affampta. AQta funt thor fuit, graviffime admonens , nefe fpe; metu, aliisque hzreticorum fraudibus inter- PCX CM 2—428—205—— 0 —2- w hxc Londini 1. Febr. anno 1645. verti, atque a re&o feduci finerent. - Su/cipite, Tbidem f. | XVII. Decimus fextus P. Thomas 'Hvol- inquiebat, im celum., €. prifcam fidem , quam L^ J praclari majores sefiri. funt. profefi , non. degente 117. landus, Anglus, cum aliquot annis in At glia falu LJ tem aliorum füb noctem fere fem- ves , pereveranter confervate ; pro qua && ego nunc, , r, ui a ob infirmitatem de die non pote- . ut videtis , mortem oppeto, . Mox deturbatus pe« ——2 — 2 — ER rat , procuraffet , tandem captus , & fine pendit, & excarnificatus,. legitima probatione damnatus ad mortem ; t cum jamjam perimendus effet , poft fidei GENUS II MA RTZX'RIAI..; rofeífionem publice factam, in genua fe Capite Plexorum. " [ fubmittens anglice fic precatus eft: Sufipe, XIX. P. Nicolaus Bodens , Tra J 'c&anSTanr.I-- lu e Pater mi[ericordiarum ,. qualemcunque me «vides, Su/cipe bas indignas perpe[Jones sneas , quas fane Re&or elatus eft a quatuor bajulis gefta-ioc- milit. ( IEIe [ "a unigeniti tui , Domini mei con[ocietas snorti, toria fella ( nam vi tormentorum fractus éri[; propenfi iffama tibi voluntate. reprafento , eorum. ire ingredi:non potuit ) in theatrum ingenti t &ute , conjunttioneque , que paffus e[b dulciffmus totius urbis ejulatu & comploratione ,. pra- fertim ubi viderunt füpremam. ejus. peti» vedemptor 1neus efus , una cum meritis omnium, i im legge mature , in lege Meyfis , & gratie , tionem , qua manus vinculis eximi. poftue laverat, crudeliter rejici. Collocatus inm divine Majeflati tue accepii fuerunt , fünt , & erunt ; futuras , ut fpero , gratiores. . gnofio medio theatri , przlecdtam mortis fenten- — «5 x o])SÓHs —— 3uiiá, ejusque e[JefJoribus ; ignofco duodecim : 'ui- tiam mul lici renutu falfitstis coarguit : 3;) a lkgwntur , inquiems ; qua e ; -—À — yis ; ignofco accfffeztotihfs Tiéis , P . 1 . L ET —Brius XCL Mortyrium. 28$ t verbo ad «erbum, F'alfa & commentitia funt? . fed rünt. Jam hora cædïs:aþpdtebht; cum Da«- j D quando vobis fic collibuit , agite porro , ac pergite. mianus quidam Neophytus , qui vinctis ma« 'Tum ne príus , quam ea, quz conflituerat, gno amore miniftraret , geminam protulit [ ad populum fuiffet effatus , a carnifice czde- ftoream, füper qua procumberent obtrun- retur, eum ante fe ftare voluit , ac fubinde candi , ne eorum capita in folo volutaren- ï premiffa totius populi falutatione, innocen- tur, Verum illi pari uterque fenfu, tegetem i tem fe, penitusque confpirationis ignarum, repudiarunt j corpus e terra fa&ium , & reditue vum in terraim , nusquam elius, quam in terra vo- W folius religionis caufa occidi , multis argu- 0X mentisconteftatus eft. Poft quz munus fuum lutari. Ergo nuda humo provolvuntur in ge- exequi catnificem finens ; altaque voce in nua, manibus in coclum furredtis , atque il- m manus Domini fpiritum commendans , gla- lico fatalem i&tum gladio excipiunt. P. Pe- dio i&tus vicam gloriofa morte trus primo truncatus i&u corruit.' Ac I* Jo« t; ,confumma'vit', l anno ztatis 42. . annes Baptifta , cum primum vulnus accepif- lbider f. XX. Eodem morti s genere pP. Franciícus fet errante carnifice, nondum truncus affur- TQ 191, Macciadus, & Bernardus Pereira a Maho- git, atque iterum in genua ruens, ; Jefum ac MS metanis in ZEthiopia Aufciagarellz anno 1627. Mariam inclamat ; tum altero petitus , ac tu obtruncati obierunt. * tertio i&u, tandem obtruncatus eft. * "] Ibidem f, XXI. P. Joannes Baptifta Macc iadusA datus XXII. Auguftinus Ota Nangafachi uxore Nada(i ja ii 379. in infüla certia Omurenfíem in carcerem de- mortua viduus, operam fuam focietati addi- anno dier, 0« portatus eft 29. April. anno 1617. ubi ex con- xit, fidelis catecbifta, & operarius impiger. !llu [ l':r. 19, (Q fortio fratris Petri de afcenfione Francifcani P. Camilli Conftantii comes, in carcere Iki- h 'e cuftodia jam ante conclufi , ita exhilara- nofícimano focietatem a prepofito Provinciali tus eft, ut eam fortem cum univeríis orbis per literas impetravit, a Camillo commenda- tus, atque admiffus; & poftridie in fidei imperiis non mutaturum ore & epiftolis dice- $ ret, Pridie mortis jam uterque divinitus im- odium cxdendus; vota , de focietatis mo- minere (ibi mortem intellexit , atque alter re, concepit. Camillus flammis, Auguftinus ac Socii fecuri ce li: alteri revelationem explicuit. Dynafta mox E cidelfg , corpore in mare o er miniftrum veniflé denunciat a füpremo abjecto. J XXLI. P. Gundifalvus deTapia Hifpanus, Tann. f. enatu necis in utrumque fententiam , quam , effent illa ipfa nocte excepturi. Illi zftu di- dum in faa domuacula rofarium recitat, ad- "vino inflammati , in lachrymas gaudii teftes eft cum conjuratis Nacabeba, czterisque ad ,45 $. li, V refoluti fünt, & Hymnum, 7e Deum laudamus, fores cubiculi filentio relictis, cum duobus L] una concinuerunt, ac deinceps acri fe flagel- ingreffus ; quafi venerabundus ad ofculum t 2 latione exercuerunt ad certameri , & longa manus inclinat fe fe, dum interim alius ex- l$ de rebus cceleftibus contemplatione. P. Fr. ertam, quam vefte occultaverat ; clavam, Petrus dicebat , fe per eos dies facrifican- valido. i&u in caput Patris adegit. Hic fui !d M tem, vel orantem aliud nihil a Deo poftu- vix compos, Jefumque inclamans , tituban- laffe ;- & quod exauditus effec ; fe Domino te greffu profiliit e cubiculo templum petitue- ) um maximopere gratulari, P. Joannes Baptifta rus: fed qui ad oftium refliterant, illi ad ter- refpondit : /e tribus in vita fua diebus , pre ca« ram afflicto caput & brachium fini(trum fe- 5 $ curi abícindunt, fecumque una cum facro É ler is maximo gaudio delibutum ; quo [ocistatem. ine jf greffus eft 5 quo- nuper erat comprebenfus; & nunc; : apparatu auferunt. Tentarunt & brachium cum dextrüum, cujus digitos in crucis formam , dlle de fupplicio moneretur. . 1píe tum exemplo magnitudinem voluptatis fuz breviffim e ad utpote ad ofculandum, fidemque, pro qua X moriebatur, conteftandam compofuerat, ab« E Superiorem in hec verba preícripfit : a fa. bora concupitus ad me tnortis nuncius. advenit. fcindere fecuri fepius adacta ; fed vibicibus 1 M orier folatio plenus , quia pro bono Sefu morior. folis reli&is , nequiverunc illam , crucis fi» i 4go illi gratias , quod 1e , licet indignrin , tam gnum decuffatis digitis pertinaciter facientem infigni.beneficio ajfecerit.. Yaclinata jam die mitli (quze etiam in mortua cadaveris dextra fic !] Mi efformata deprehen(a eft) refecare. " fpiculatores jubent patribus cibos parari ; fed p illi nullo fe jam ad vitam retinendam alimen- - XXIV. P. Antonius Capetius, P. Didacus &adaä'f. de Morales , P. Francifcus Marquez , poft- 119. to indigere profeffi, iterato alter ad alterum de peccatis confitentem excepit, & f(imul quam novem diebus in fcrobe pependiffent , litaniarum ritu San&os in auxilium omnes & aquz tormenrum centies & quinquies pere evocarunt. Cuftodia educti, & uterque ma- peffi , in Chrifti tamen confeffione conftan- num Chrifti de cruce pendentis figillo arma- tes perftarent , demum 2;. Mart. 1643. ca-* nüsTlM- b ti alter füccedens alteri , Neophytos ex iti- pite truncati fünt. gc m ; l r nere multos, qui comitabantur, ad ea, quz XXV.P. Jacobus Bafile pb& munus Apolto- . Tbidem f; licum aliquamdiu egregie expletum,ab Ethni- 4$ j tempori erant, idonea hortabantur: quz ta- 1 men ob immodicum planctum haud fatis in- cis arctam legis chriftianz femitam exofis, & r telle&ta fant. Cum ventum ad locum efít, libertatem. querentibus, eo ipfo tempore ; etle breviter alter alterum jam tertio a peccatis quo Chriftianos poenitentiz Sacramento ex- lia expiavit; & ruríus ultimum amplexati , ac piabat , obtruncatus , & c crucis brachio in [ falutatis ejara voce Chriftianis nonnihil di- furce ufüs converfo fufpenfus eft licec tum ol vul(i funt, ünde fe invicem intuiti, cum ne- jam mortuus. Hifpanis quoque ac Indis chri- [ ftianis una deletis, inter litandum «o ipfos ício, quid effent collocuti , quod prafentes b ee quo czíus eft, die, füblat gm in altüm a Wl Neophyti non : pkerc;per-gn-c ; þþ;i(ïin/nc arrife- pro l n; 9 ) 296 "Bibliotbese - Manuaiis; Concionatorie he pro thore' divina hoftia, vifa efb;palam cruen- . pus in loco fupplicii objecta omnia . falía effe to Cl rculo circumdari ; & füper facrificalem affirmavit , ac dixit, fe mori innoxium , & V pro Catholica, Apoftolica, Romana ecclefía, - fi mappulam depofita , illam etiam. fanguine cruentavit. Ad hzc plures Indi id a (e ocu- .. XXIX. P. Marcellus Francifcus Maftrillus Ibidem & Ü lis ipfis confpe&tum affirmavere, quod e pe- e Marchionibus Italiz., cum aquis & igne can- 320. "i &ore, feu ore, morientis P. Bafilii pulcher- dentibus, in fcrobe quatuor jam dies pepen- W rimus infans, comitibus duobus: aliis alatis diffet, nec mortuus adhuc fuiffet ; inde ex- fe traCtus, fle&tens füb gladio bis exclamavit ; " parvulis, in ccelum ferri fit vifü £ aïgwfpoftea' in alto ex oculis evanefcens. A Pater mi, S. Prancifie Xaveri ! bis inflixit illi p Ibidem f. J XXVI. Vincentius Alvarus. cum » Goa;ij carnifex enfem innoxium, . Tandem tertio ( 13» pergens ad ftudia , a Mahometanis piratis idu, cum Jefum & Mariam pronuntiaret , 41 captus fuiffet, una cum alio . de focietate, capite truncatus eft, nal GENUS III. Mj minati fünt Saraceni fzpius, fe lytrum pro MARTYRIL .. duobus his non admiffuros ; dacuros utrum- lene combuflorum. d que.cervice prefeQa in mareé przcipites, kXX Leo nardus Chimura primus e Japo- Ibidemf. . fer quod Mahometo ejusque legi.effent adverfi , nibus a S. Francifco Xaverio baptizatus, dein 324* « & eam expugnarent. Interea feria fexta , captus & ad mortem damnatus , a&is gra- e die apud illos Mahometo dedicata , Maho- tiis, teftes voluit adhibere ; fe evangelii cau(a |" metani fenaculo inito diem illum celebri Chrie damnari. Stipiti alligatus, igne jam in flarnas n ftiani capitis facrificio pro piaculari victima glifcente ac erumpente, nullam doloris figpifi- b cadendo folennem habere decrevere. Quo- cationem dedit 5 ajebatque fibi nihil dolere: æf circa Vincentius in prora tunc orans delectus fuave effe, dulce illud incendium. Ambuftis di eft, cujus Chriftiano capite religiones Ma- vinculislibera utraque manu prunas collegit; n hometo perfolverentur.. Cum fe occidendum Gillis caput velut rofis coronans , cecinit: Ü audiffet, letus, quod Chriftiani nomen fibi Laudate Dominum omnes gentes : Chriftianis in- t in mortis obeundz caufam verteretur , to«" terea Jefüm & Mariam clamantibus. 3 X 2b tum fe Deo in vidtimam iterum & iterum.de- - XXXL P. CarolusSpinola, Marchio Italus 2 Ibidem f. ha cum una cum P. Sebaftiano Kimura, & feptem 273« dicavit, pulchro iterum gaudio delibutus, [0] Md & religioíe 'efliens usque ad mortem , ac aliis fociis quatuor annis in erumnofiffimo ib lz Miferere uei b eus canens., Sub ipfo i&u Mije. carcere innumeras calamitates fuftinuiffet, Q rere, ajebat , anime mee , Sfefubene! Aliqui ipfe & focii demum ad füpplicium vocati pfal- ! ad ipfam Mahometi aram immolatum fuiffe mos una cum dulciffimis lachrymis cecinere. ajunt: fed ille fe in fidei odium . czdi lztus , Inloco füpplicii triginta millia Chriftianorum, Deo fe unice confecrabat 1 quiaffluxerant, fünt cenfa. Columnis alligati H abje&um eft. ; .A Corpus m ma?c ftetere per horam, antequam ignis fübdere- XXVII. P. A & lbidem f. brahardus G&oräius m EihioQ tur, & Caroli incipiente, lzti cecinere: Lau- fc 149. piam miffus, ibi proditus ; captus , & id; date Dominum omnes gentes.. Scintillae quxdam U ad quod iftüc ibat faflus, cumjuberetur Chri- e rogo in pectus Caroli advolarant, eique ad- Á ftum abjicere, vel faltem id (imulare, fpe li: hzrefcebant. Unde ille primus corruit lento bertatís , mercium , ac dignitatum oblata; illo igne extinctus , fecutis reliquis.- db iil id execratus, in carcerem detrufus eft. . In: . XXXiI. P. Camillus Conflantius Italus ca- Tbidem f. haj u de eductus, juffus eft vel.mori , vel dicere: pitis damnatus, delirus putabatur, quod dice- 283* Alius non eft Deus, quam Deus , & Maho- ( ret, fejam votorum füorum fümmam penitus al anetes ejus Apoítolus ; mori elegit, accepit- attigiffe. Tabirz'ad Firandum rogo addictus, que mortis fententiam. Ad gloriofum fup- palo fune ex arundinibus texto alligatus ,. ad Q p plicium (ocietatis cultu prodiit, ut facerdos, populum de animz immortalitate , ac felici- fldey in Oppido Delec. Primus gladius in illum vi- t«te fidei chriftianz dixit egregie.. Incendio bratus (ra&us eft, alter leve illi vulnus inflixit, fa6o, K involutus orabat: & flaima tantifper diduéta, f & fractus eft : tertio demum cafus eft felix, feu aperiri vifa.illum orantem oftendit, ca- Thidem f, XXVIIL. Philippus Nottin Coadjutor ab nentemque :. JLaudate. . Dowinum . omnes. gentes : lt 206. In Hereticis in fidei catholice odium cruci Gloria Patri (2c..'Tum tertio japonice pronun- ferrez infidere juffus, manibus pedibusque ciavit voce clare percepta : O quam bene mibi d ol Jam flammis abfümebatur corpus, cum m per extremos digitos ad tergum revinclis; R & manicarum ac pedicarum aculeatarum tor. adhuc : Santius , fanttus , anttus : quinquies mento dire infertis. - Collo innexum erat col. cantare auditus eft.. Dicebant barbari : tan- m lare ferreum , trifariam aculeis confertum , tam illam ejus viri fortitudinem fupra more h uorum alii re&i eminebant, alii farfam , tales vires altius quidpiam habuiffe. ; XXXIIL P. Petrus Paulus Navarrus, Ita- Tann. f. h deorfuüm alii vergebant : igne quoque, quo ipfe lente torreretur, admoto. Ubi ufta pel- lus, damnatus ad rogum proceffit poft. me- 309. lU lis ibat in bullas & puftulas, illis ferro aper- ridiem pallio indutus , nudis pedibus & ro- N tis acetum cum fale ac pyrio pulvere infude- fario de.collo fuüfpenío. . Ducebantur una re. Sic per decem ipías horas cruciatus.Phi- Dionyfius, Petrus, & Clemens , qui cum ] lippus, capite deinde plexus eft , obtentu illo füerantin via comprehenfi, duoque prio- ] proditionis , re ipía odio fidei orthodoxz 5 res jam eraut in focietatem adleCti. "Vultus It ut patet e narratione a Bullonio Duce con« ferenitas cum inufirata quadam , modeftia ü Ícripta ; & e calumnia ab hereticis conflata conjun&ta omnium oculos precipue in Pa- hl per Lansmannum , cui ob vitz fpemmentito, crem converterat, lpfe litanias .precines fü n bat, cateris refpondentibus , Etbnicis ve- Nit$ promiffz loco mors ill.ata'c,[t. '^Philip.1 hemen- e ( . tf Tidas XCL Morbyriun., 287 r hemehte'r attohïtüs ad tantum euntium ad . XXXVH. P. Anton;ïuslfcïda Japon g'tavær&, : Tamr. l, ignes tranquillitatem. Ubi ad locum reorum & ipfa morte acerbiorem carcerem triennio 5 330: li Ditme fappliciis infamem deventum eft, palos ibi fere füftinuit, crebris pollicitationibus,ac mi- A defixos Pater detra&to capiti pileo veneratus nis fruftra follicitatus a Prefectis, ut deferta Ml eít, caepitque tam feftinato ingredi, ut zgre Chritti religione ad Japonica facra tranfiret. ( poffent alii confequi. Ut intra repagula fu^iit, It Quorum uni aliquando atrociffima füpplicia flexis ante füum ftipitem genibus. Deo de be- comminaati : Frufira mibi, refpondit, minas l neficio, quod accipiebat, gratiasegit. Paulo verbay qui ponas jam dudwmn C5 crüciatus expetto, Ug poft cum furrexiffet, a quaternis lictoribus neque tibi veor proclive fore , fatis buic wec facere W columnz alligatus eft. Rofarium & cingulum cupiditati. lgitur fi me diem wnum torquere decre« a li&toribus direpta, Chriftiani magnis do- tum tibi eL, meo rogatu ac fententia in denos extendo ; nariis redemerunt. Übi Tonus advenit, rogo fi denos decretos babes , profer in centenos: provoga injectus eít ignis. Spirabat valide ventus ; annum unum in denos, C$ ipfum porro decernium X* Diene ideoque correpto mox flammís pallio Patris, produc in omnem aiatem. — Si decem cogitáte funt lCm l femiu(tulata veftium frutta ;n füblime ferri forma penarum, quibus me exerceas, amabo cenienas jn vifa fant.. Deinde ferpente flamma fpectatus cogita : certamens ft placety utriusque nof]rum invicem u e(t Pater,qui modo focios ad conftantiam hor* fit, tibi fexoiendo, wnibi durando, dum vittus alter de- naj tabatur, admoncbatque,ut Je(üm invocarent, feifrai. Ergo ad ferventes montis Ungeni Jlils modo lumína tollebat ia ccelum, quo afpira- aquas anno 1631. 4. Decemb. varie difcruciae t bat. Denique vinculis igne conlumptis in tus eft, carnificibusomnem in eum juffu gu« li alterüm latus prolapfüs eít, cum identidem bernatoris immanitatem experus. Plurimis t clara voce repeteret: Jefus Maria, SJ'efus Ma- horribile & prolixam hoe fupplicii inventum nt D ria: Pari fortitudine, benedicente ipfíis (ecun- fidem excuffit, qui, cum non reformidarent ll do P. Petro Paulo, triumpharunt de igne cx- pro Chrifto vitam femel abjicére, eam tamen teri, & Petrus eo gloriofius, quo quialongius Ob iteratos toties cruciatus retinere minime aberat ab incendio, productius tormentum (üftinebant. Perfufos etenim ad usque offium ugi H)idm fa habuit. D 323 aduftionem fomentcis identidem reftaurabant, Q .l.ïad'ai XXXIV. P. Hieronymus de Angelis Sicu- ut ubi convaluiffent, iterum ex intervallo at« f 383- t lus damnatus capitis, cum ad fupplicium una que iterum perfufi, gravius ex renovatis vule il cum aliis duceretur, cauía morcs illius de- neribus torquerentur. Igitur arreprum P. Aa- Ícripta, & palam affixa elt in hec verba: 73o- tonium carnifices a&te aquarum tormentum, j ID mines ifli tam grandi fupplicio mattantur, quia manus pedesque revinctum valide di(tendes Chrifliani fant. — lta exuítus eft, poít pulcher- bant,omnes corporis junQtutas veluti in equue a rimam ad populum ailocutionem, humi fle- leo diftrahebant, ficque luxatum fublime de- It &ens. Simon Jempo e Bonzii cujusdam di- mum fufpendebant, poítremo ícapulis aquam fcipulo factus ejus focius, & laborum comes, ferventiffimam infülüri ; qua tamen preter t optabat in Societarem adinitti, & in odium omnem confüetudinem, ftupentibus ad pro» fdei chriftianz occidi: ucrumque elt confe- digii novitatem carnificibus , nullam ei cicae ) eutus. tricern inurebat. Poft 30. dicrum tormene '&Tidw& XXXV. P. Michael Carvallius Lufitanus tum, revocatus in cuftodiam, ibique ad usque ? ln fi 249. ad mortem damnatus, crucem ipfe portavit, 3. Sept. anno 1632. omnibus incommodis d) i cum fociis Pfalmos canens. Primus ipfe palo erumnofe afflitus, demum gubarnatoris edi- alligatus, & cum illo religiofi alii plures, at- Go vivus lento incendio combuftus eft Nane b que omnes dum arderent, Jefum & Mariam, gafachi cum quatuor aliis, Tofcigunfama nu« a pronunciavere, atque vixere. per poft parentem füum Sciogunum , & ime (l Thidetr XXXVI. P. Thomas Tzugi Japon cum pro perii & crudelitatis ejusdem potito, 63. na- ll f.260, re orthodoxa preclare apud [íuos Japones tus annos, actis 43. in Societate, 1j fatagcret grata dicendi aflluentia, ut difertus, XXXVIIL Thomas Nicoforus Japon (ubNadaü )» ita impiger , ab ipfo divino Sacrificio peracto difciplina Seminarii educatus, multum antef£ 2a7, n in cuftodiam detrufus,multifariam a fuis blan ac poft initam Societatem operz induftriz- 1 de, fevereque tentatus, cffuía, quanta maxi- que attulit ad commoda rei chriítiang apud j me poterat, felicis facundiz copa fe ignibus Japonios. Idcireo exilium & arumnas a fuis m pro Chrifto devovebat, Cum duobus fuis co- civibus odio fidei illatas füftinuic. Poflliminio á mitibus ad flammas damnatus, poít fudores redux ab exilio Nangafachi flammis addictus, genti füg 34. annis laudate impenfos, in ignis & vivus illuftri mortein igne confumptus eft. [* medio de Chrifti patientis tormentis, ac de XXXIX. P. Sebaftianus Viera Lufitanus una Ibidets fide catholica maguo verborum pondere per- cum quinque illis, quosin carcere in Societa. f. 1 p f?s "" Tmn, fn oravit, Mox voce in cantum flexa: Laudate tem cooptarat, Japonibus, toto, quod füper Dominum omnes genies: cantavits & inter ca- gepua eít, corpore in foveam e pedibus pe- ( 309. OI nendum extinc&tus eft. Illud admirabile, ac pendit per totum triduum,illis quoque fuüper- Japonibus & Lufitanis teftibus luculentis (qui fles, Etiam antea predixerat, fe tormento ipfi adfuere, ac rem accurate oculis luftrave- foffze non moriturum, Suppofito.demum igne O- re) exploratum eft, pe&us mortui P, Thomz cruciatus eft, & combuftus, cum ei viventi ultro aperturn diffiliiffe; & ex illo vifam egre- prius vifcera fuiffent fenfim extracta, uc fcrie $ ld di rubram flammam, quz fürlum in coelum bit ejus Socius P. Albertus Mecinski. fuüblimis volatu igheo fplend:ns abierit, eo- ]s GENUS IV. MARTYRII, js yumque, qui hec ípectavere chriftianorum P . Segitis confixoruti ;n eorde mire va*gcenderitïæ nu Xb ) . 20 5 .B;Bliotk;ecæ Manualis Concionatorie YU ces effufi, ab illo certatim päïanïtenfïa expiati? If "'Tann. XL. P. Andreas Gualdanius Hifpanus dum j Mazuam petit, quz eft urbs in(ule cognomi- & per(andte incitati ad mortem pie oppetene *f 166. & nis in Erythrzo litore, qua trajectus in Indiam dam,cum diceret: Hodie erinus in Paradijo, fra- eft, in Turcas incidit; quibus ex veftitu prodi- tres: Hieroquais Echnicis barbaris in templum Joider f.i9 tus, quod Chriftianus & facerdos effet, una fe infandentibus prodiit obvius,& fagittis con- MY C/* cum Lufitano itineris comite, cum ad eju- foffus cít, JEfüm clamans, finguli barbari vul- k randum Chriftum nulla vi adduci poflent, nus aliquod, etiam mortuo infiixere, ac tem- barbatum in morem telis contoffus, viam « plum , igne inje ïl buffere. j Qo, ung cum cadavere come t vitam felici exitu confecit, anno 1562. XLI. Petrus Correa cum focio Joanne Sofa GENUS V. M ARTYRIL Nadafi Toidem f.jgai. apud Carigios rem feliciter gerebat, fed qui- - Sclopis Occiforum. fl '?.7' I XLVL P. Joannes Bathzus H ibernus in pa- Ibidem dam farens libidine (quem ille a devoraturo- | rum illum Brafiliorum cultro carnario libera- tria una cum germano füofacerdote commu. f. 245* l nem hzretici furoristorrentem fenfit. Ecenim f rat) quiavulfam a fe (eritu legis Chrifti) pel- licem dolebat, barbaris in eos concitatis effe- haretici utrumque hunc efle, catholicum fa- l cerdotem certiores redditi, & quidem Joatiem cit, ut mortem illis confcifcerent. Ergo 5o- t fam primum, deinde Corream, utrumque in etiamJefüitam magna exultatione przcdam no- f bilem in forum abripuerc,ftipitibus alligavere, genua procumbentem , fagittis incerimunt, il Chriftianis eum lugentibus, & unicum veri- ac utrumque plumbeis fcloporum glandibus |u tatis interpretem, omniumque Patrem, fra- trajecere ; Catholicis facerdotes fuos in fidei ? trem, amicum dolenter clamantibus. hzreticis exofz odium fic traCtari gementibus. P L d XLVII. P. Hieremias Fifcher Bohemus Re- Iptdem Tbidem XLIL. P. Ludovicus Quiros dum Florida- ( £f i5 n0s, qua poteft, excolit, & Ludovicum quen- &or Glogavienfis,cum iter in Poloniaminten f. 144 dam perhidum Neophytum 4 perfidía cona- deret,humi procumbens, & [elum ac Mariam tur ad Chrifti facra reducere ; ab eodem bona iaclamant,ab hzreticis militibus: Jefaitas, Je- l verba accipit, quippe qui fe omnino reditu- [uitas ; farenter fücclamantibus, pergere pro- Ü hibitus, & globo plumbeo trajectus eft, fociis rum promitterer, Ea fpe hilaris revertebatur P. Ludovicus & ecce colle&to barbarorum fuga elapfis : percuffor fere poft femetftre,glo- bo fimili & iple in duello iCtus interiit. Parce- globo Ludovicus Apoftata illum per iter ag- te(fus, ejus cor faeitta transfixit. bant aliorum vitz, fpoliis contenti hi milites Íbidem XLIIL P.Bernardus Reuf$ Hifpanus ad im- graffatores ; at Jeíu tas peffime oderant, eo ! manem in Amcrica Meridionali Ciunciorum quod dicerent eos Miniftris hzreticis efle per- f. 223.' entem dum tenderet, eo ipfo tempore, quo infenfos ; item Romanam eccletiam non pro- Religiofo facerdoti ejus itineris comiti, pro greffus tantos habituram fuiffe inCermania & iacilius ab heretic:s labefactandam,nifi hoc ge- mortis, quam imminentem exfpectabant, ap- paratione,ultimum confitebatur,in va leApol' nus hominum pro illatam lolerter lataperet. Auditi funt iidem exprobrare, quod idola ca- lo, fagittis una cum illo, allisque confixus elt. 'Tribus jam fagittis faucius , crucifixum arri- th.lica(itailli San&tos vocant,atque imagines) puit, & füblatis in caelum oculis expiravit. fuís opitulari non poffint; fed Catholicos, a€ Corda illius & aliorum extracta, & una cum etiam Jefüicas,profterni inant ab hoftibus. His —— fagittis combuíta (unc. Ajunt, ilium jamantea nempe imbuti in fociorum vítas graffati fünt. przdixiffe,faturum,ut in fidei odium a Ciun- XLVILI. P. Antonius Bellavia Italus in pr- Ibidem X ciis cederetur Et vero idcirco 5ocietati no- lio, in quo ille inermis Lufitanis contra hare- f. 234« men dederat, et Chriftum gentibus annun- ticos pughantibus facram induftriam navae cians mortem cruentam gloriofus oppeteret. bat, glande faucius; cum nihilominus Luífita- d'ann. f. XLIV. P. Julius Pafqualis Italus, & P. Ema- no militi faucio confitenti aures praberet, ab 498 nuel Martinez Lufitanus,dum inftigante Apo- hzreticisinopere, quod ii dcteftantur, depre- ftata colle&tam barbarorum manum, domus, heníus, aliquotin capite guttureque acceptis inqua Patres habitabant, incenditur ; Prodea- vulneribus, mortem oppetüt. mus in aciem, ajebat : Emanuel, &j ferenue inorien XLIX. P. Didacus de Alfaro Hifpano-Indus Ibidem do decertemus, me mori pro Deo no[iro veformidare in urbe Affumptionis Collegii Re&óor, & S. f. 12. videamur. 'Tum una cum P. Julio acceptis in Inquifitionis Commiffarius, poftea Redudtio- - manus Rofariis precedit in aream , cui ut num Praíes, ac omnibus omnia factus eft, in- figni animarum lucro. Ad amicum (cripfit, fe prior apparuit, tanto impetu fagitta inflicta eít, ut brachium corpori, ceu ciavo adacto hoftili £cbnicorum globo cafurum: Id quod barbari cujusdam ex infidiis in eum jaculati confixerit. lIt venere in aream Patres, genua uterque humi flectere, oculosin cocium attol- nianu fa&um, cum ille (omiffa quam capere lere, (eque Deo devovere: Barbari ex adver- poterat,fuga Indis Chrftianis contra Ethnicos fo inconditis clamoribus & opprobriis vene- ürentes,& Sacris omnibus perinfenfos,fidelis nata addenfare fpicula, ac totos imbres fagite adeffet,magno folatio animarum. Ad quamille tarum immictere. Sic obruti cum toto corni- mortem Íe per afcetica unius menfis exerci- tatu, inter Sacra JEfu & Marie Nomina feli- tia feceffü accuratiffimo prapararat. Corpus ces animas profüdere . 1. Febr. anno 1632. illius in fummis caloribus per triginta leucas ANadafi XLV.P.Antonius Daniel Gallus mane divi- vectutn citra ullius tetri odoris moleftiam. f. 201, no Sacrificio operatus cum Hiroquzeos ad ce L. P. Herveus Malvefius Gallus Cleracum tbidem dem adventantes audiret, quosdam antea jam mií(us, ibi urbe ab Hareticis dolo capta, dum f. 23. Midey difpofitos, quos potuit, illico baptizavit; ut Epifcopi domefticis pecca:a confitentibus au- ï.m | cternz illorum vitz in periculo illo profpi- res przbet, ab bereticis agnitus, plumbeo gulo vul- ceret. In templo unà omnpes Chriftiani in pre- globo in pe&orle uaje&tus;ferro in ju e geratus s | Lj ;: v 'i;:ülm XCI Mrtyfiumï 289 »ïatï; vulnetatus ; tum in Ver.tx:ïcc (ubi eis corona väret, miffus, inde redux, ab hereticis, fidei 6 facerdotalis odio erat ] f T&. .. vulneribus fau ) & alibi, decem facile catholice ac Societaiis odio, ad Rhenum n Cius, JEfum & Mariam dixit, tribus globis i&us cecidic m & vivit. rifice tumulatuüs. » Wepftadii hf)iïo- COh- Ibidem Li. Emmanuel Niger Italus Coadjutor, Vul. £ I129 cum capta a Calviniftis Claudiopoli, militis LIV. P. Petrus Buzelinus Belga captus atbidem MITe Victoribus Batavis eít, cum catholicos mili- £. 192. N SS. Sacramentum impie conculcantis info- ls lentiam redarguiffet, fecuri militari in capite tes faucios confitentes audiret, ac omni ope juvaret. — Pr&erat fociis Petrus: & de fe, ac AUR CTALU vulneratus, & globo tra ie&us,- gloriofa mor« fuis clare teftabatur; (6 non Archiducis, fed te vitam terminavit. - Deii ftipendiis militare, nec fequi caftra ut ]bidem LH. P. Jacobus Salefius, & Gäilielmus Sal. | D* d f. 47. militem, fed ad animas militum procruran- tamochius Coadjutor, uterque in odium fi- das. At bzc ipfa exacerbavere iras Victo- r ag dei catholicz ab hareticis Albenaci captus, ris heretici: quare feme 5 ii l itapmqug,fclopi fa. longa fame, erumnisque vexatus eft. Sak- elande trajectu S occubuit. - fio pro fide docte loquenti os luto impletum. uem LV. P. Laurentius Paffokius Sile(ïus; cumlbidem Inde pro inimicis orantis humerus fclo PO "Tribuni in Lipfienfi pugna vulnerati confef- £. 339 m traje&tus, & Jacobus JEfüm clamans, fe Efo exus IfO fione exciperet , ab hoíte hzretico viétore in pectus adacto confoffus eft. — Ampl deprehentus, & quis effet intertogatus, ac bus illum Guilieimus Coadjutor, pugionibus tru- idel cidatus. Mariam Deiparam execrari juffus, íe (acer- Cadavera per fex dies jacuere. . dotum orthodoxum profeffus, Mariam ve« JU$, Autores necis alii alia clade puniti divinitus TO D on tantum nolens execrari, íed & füm- CT delirio, triremibus, infamia; quidam etiam i. quibus poterat, laudibus extollens, ab Cn fl m*h corrofi a vermibus interiere. Cazterum Sa- am exacerbato per earn audaciam hofte, eladio lefius Philofophiam , ac Theologiam fchola- percuffus, & »33 fticam primum , deinde moralem , docuit glande plumbea eodem in loco 0s . peremptus eft. $- linguarum facrarum infigne peritus. Aftma- dl te, ac immodicz famis morbo afflidus, la« l borabat tamen eque ac valens. libi ubi eí- GENUS ,*VII.;M ARTX"R"II.* ( fet, unum fibi a lociis monitorem deligebat jtt5 Clava. Occiforum. fidelem, atque affiduurn. Dulce illi fuitfi- . : ,O lentium; & inde facilior ars orandi ufu fir- .LVI;::Ffancifcus Martinez Sine Scho la- Ibidem X mata, linde tenere ac facile abripiebatur fticus Macai natus, & liberalibus difciplinisf. 223» To- EE ad Deum ab iis, quz videbar. Ajebat, de- apud nos eruditus, ac Societati adjunctus, A bere quemvis impeníe grarulari Deo. cum . poft labores fidei caufa fufceptos ab apoftata "d San&is de illa jucunditete, qua ipfc infiaite. Quodam proditus, & falfo accufacus, quod t gaudet, Cubiculi januam pulfante quopiam, Proditor, & magus eífet, quodque oculis, fe, C curvatis genibus dicebat: /ntra, Deus smeu;, cum vellet, fubduceret, quzftioni fubjedtus intra animam ineam. i5) SanCliflimam Euchari- €ft. In qua ligneis veCtibus ar&te conflri- p ftiam fere horis fiogulis adorabat; (xpe is pedum calcibus, & verberatis, in atro- i etiam vifitabar. Dixit Superiori ; fe a Deo Ciffimo tormento tenuit mirum filientium. (xï fingulis horis martyrium petiiffe, id ipfum SO0cios etiam chriftianos innocentes quz(tio- etebat quotidie coram S$. Sacramento, re- hi fubjeQtos monuit, ut meminiffent, menda- re pb citata quinquies Dominica, & Angcelica orz. cium chrifliana lege effe vetitum: caverent Vde tione in honorem Regis Martyrum boni JE- €rgo dum minora timent , majora tormenta i íu. Dixit etiam cuipiam annis aliquot an- fibiaccerfere. Semel ac iterum dire verbe- j a 'P» fi fclopo inter orandum concideret: bene Veftibulo vi dolorum proflratus, innocentem s quoque illi, 'qua effet cedendus, manui animam fortiter expiravit, ipfi Chrifti mo- precabatur, "Totus in amore Dei erat, (eu rientis hora, ut perhibent: & cum ijp(is ma- jus] us Ibidt ad focios diceret, feu familiari ufü colloque- nicis: atque com fb 'pultus eft. - pedibus,þ'ital ut Viq&us,'fe- * z [ retur, Affedus aliquot hifce verficulis il- * " x ligavit: LVII. P. Zgidius de Abräu Lufïtamyæs"' in [n-Ibidem - ^ |fe Guf[lo Deum , cupio, zelor., gratusque r?aväl*äo, dia Orientis, cum in Japoniam profici(cere- f. 368. l: Offero , depono , atque vefizno , mortificorque, tur, ab hzreticis ljatavis tentus, biennio in od Confero, magnifico , admiror, congratulor ipfi. carcere falutariter inftruxit Catholicos ibi- t Anno 1622. . Julii Bruxellis dzmon ex ener-. dem vin&tos, & expiavic, atque in fide fir- )re umena dixit, fe libello de fide ab eo compo- fnavit; ne illam füb hxretico jugo fpe, aut 0$ j to mire uri; czfum effe illum Albanaci ab* metu inducti defererent. Ea propter ab hx- ( jis iis, quos ipfe füos amicos appellebat. NoGte. reticis contumeliis, inedia & vario crudeli- ïl!c poft czdem proxima, in eo, in quo Salefius tatis inhumanz ingenio cruciatus, cogno- i natus fuerat cubiculo, per horz fpatium & mentum apud illos habebat fere dizboli, & ü amplius, mirus quidam fplendor illuxic; cu- Pajife. Demum plagis quoque ad jectis con- 25 jus réi myfterium poftea ejus nunciata mors. feCtus , victor animam edidit. enucleavit. LVIIL P. Petrus Martinez Hifpanus in Flo- Ibidem im I'biäm | Ibidem LIII. P. Joannes Sandzus Belga ad caítra. ri da inediam perpeffus, dum omnem circum- f: 394 p f 122 Cazíarea, ut Catholicos iftic o pera omni ju- terras luíftrat, in illas Evangelium illaturus; l« * o e Íca« — K P. Lobn. Bibl. Man, Ton. Ll 2u J p L 290 Bibliotbete Manualis. Concionatorie . e fc'äpha extra&tus a batbaris flexis genibus, LXIV. P. Cafpar Oforius de Valderavano ! elatis in coclum manibus, capite clava con- Hifpanus, & P. Antonius Riparius Italus in fracto, mortem , quam optabat, quamque Paraquaria uterque facundis pro religione fu- redixerat, eft adeptus. doribus inclytus profípere laboravit; & in ï Tbidem LIX. P.Michael de Urrea Hifpanus, quia Ciaccorum Provincia ob damnatas avitas ll £. 250. avis verficoloris idolum dejecit, Caciquii li geniis füperftitiones utriusque caput ligneis pides £ gneis acinacibus illum, alter profunde in ca- clavis contufum eft. Ita interfe&orum raíos j pite, alter in facie vulneravit: Unde mors vertices, in odium fidei, & facri Ordinis con- L brevi confecutas; illo interea pro iis orante, cerpfere , pectoribus etiam laceratis. Fama a quibus fuerat fic concifus. fuit, Patres hos jam trucidatis barbaris ap- "ibid, f. 3. LX. P. Francifcus Pintus Indus ad barba- paruiffe, facrificali vefte, ac multa luce cir- | ros Tapojas miffus, per famem, fitim, frigora, cumdatos, enixeque commonuiffe ; ut Chri- : per operta fecuribus ardua, & impedia itine- - ftofefe addicerent, Parribus aliis ad fidei ma- -JPce r t ra ad Ibiapanos una cum P. Aloyfio Figheria D 4 j ium advocatis: id quod ipfi barbari penetravit. Sed cum obftinate pervicaces il- prodidere. [ e las cervices Chrifti jugo nullas artes poflet LXV.P.P :trus Romerus Hifpanu; miffus Ibidem fubigere, ac illi zterni Evangelii przcepta ad [tatines Indos, ibi ab irruentibus Indis aliis, f* 1 !5- Tidem f. invii audirenr ; hoc die (ut.habet index macana feu clava ignea, in humero valide MM ) ab irruentium globo repetitis ictibus percuffus, JEfam clamans, in capite demum l i&us concidit. 1Inde illi evulía vecte ligneo eft interemptus, maxillis confra- €tis, excuffis oculis, cranio comminu:o, in præcordia H & præ;ifo jugulo lingua extracta. defertis Ibiapane montibus, eo ipfo tempote, quo operam dabat horis divini Oflicii reci- tandis. i GENUS ViL MARTYRIL - i ^ JSoidem -LXI. P.M artiaus d& Aranda Valdivia Hi- 4quis fubmezfamm. 1 ä ü £. 398. fpanus ad Elicurze populos cum P. Boratio LXVL P. lgnauus Azebedius Lufitanus Ibider- Vecchio, & Didaco Montalbano miffus, ter- in pupi navis, qua in Bra(iliam vehebatur cum £. eoc tio die a barbaris neci eft datus. Accufaban- fociis, altare erexit, illique Roma fecum ad- tur, & odio crant Patres, quod nove legis femi- vedum S. Mariz Majoris imaginem impo- fait. notoves e[lent ; & quod uxores a Chriftianis e medio Ad Palmam (quz una eít Canaria- barbavorum accepte Chriffiano vitu fint expiata, rum,; feu Fortunatarum Infuülarum) Piratse ä hifce authoribus. Ergo genibus religiofe ni- hzretici in eum & (ocios irruere. Ignatius xos invalere ficarii, & clavas ligneas ferreis arrepta Dei Marris effigie, focios cohortaba- muricibus armatas, atque refertas, illorum tur ad vitam optimo Deo coníecrandam, capitibus illiferes humi jacentes haftis con. conclamavit Soria hereticus piratarum an- :' fixere; cervicibus quoque przcifis. telignanus ad fuos piratas, ut Jefuitas occi- ibidem LXII. P. Ferdinandus de Santarem Hifpa- dant: Hos enim ad profeminanda prava dogmata j f. 3568. H nus ajebat: quod velle erumnis carere fit idem, in Brafiiam praficifci. Ignatxius in B. Virginis ac velle Coriflo tergum obvertere, at ue illum folum imaginis complexu conculcatus , capite íau- $5 cius , lanceis confoffus, Romanz fidei veri- — - fb cruce velinquere... Finem 2erumnarum repe- rit in morte, quam illi Tepeguani odio fidei, tatem conteftatus, atque ut pro hac focii for- tes occumberent. omnes unice hortatus, una quz látius fe porrigebat, acceníi intulere. Cum czderetur humi abjectus, ro ;abat;; ec- cum illa Deipare imagine cecidit. Hanc illi b ati: Saíis cur occideretur: Refpondere bar e complexu cum avellere haud íatis facile füperque e[Je caufe ad cadem , quod. facerdos Chri- poffent, fürenier properantes haretici, eum Jlianus effet. — 1ta illi clava caput; cereb;um- feminecem in mare abjecere; ubi etiam core -que diíperfum eft. pus ab aquis fe efferens, Dciparz imaginem; LXIII. P. Rochus Gonzales a S. Cruce Iþidem mortuis. quoque brachiis adítringebat. X t c€c7 CA i —— ^E v f.348- — Paraquarienfis Hifpanus poft Sacrum cele- LXVII. Eandem fortem obierunt P. " Pe- Ibidem — bratum, ab irruentibus conjuratis bicubitali- trus Diaz Lufitanus cum quatuor, & P. Al- f.382. L——- 'clava lignea filice armata in P. Rochi capuc phonfüs Fernandez cum oGto fociis omnes P vibrata peremptus eft, ejus cerebrum humi in itinere Brafilo aquis ab hzreticis füb- t difper(um eft , aliis alia vulnera certatim ex- merfi. * aggerantibus, & mox barbaro plauíu orto. LXVIHI. P. Raphael Ferrer Hifpanus, Ibidem | Inde ita ut erat quaffatum caput refectum poítquam Cofanes , diros populos adiit; &f.199. eft. Quinquagiota tres barbari teftces affir- ex iis quadringentos ad facri fontis Sacra- mant auditas cordis e pe&tore P. Rochi has mentum pellexit, Oppidaque tria condidit, E voces: Occidiflis eun, qui 'vos. diligit ; occidiftis - Barbarorum nonnulli fimulata fpecie amici- eorpus meum y & o[Ja suea contriviftis , at non aui- tiz illi per iter obvii, & gratulati, illum, mam, que jam inter Beatos ver[atur in colo. . Mul- ob fidem peregrinam przdicatam, in aquam t calamitates eenient ob worteun 1meam: quia vt- meníe Martio per pontem dedere przci- item. nient. flit mei penas repetituri, ob violatam Dei Ma- tris imaginem. | At illi: Hem praitigiator ille LXIX. P. Martinus Lamrha'RoxOlanus in Ibiders p O w X * adhuc loquitur? Mox evulfüm illi cor e pe&to- mari Baltico ab hzreticis captus,dum Catho- f. 298. re loqui defiit, Cor in ignero una cum teli licos ad probra eorundem hzreticorum for- cuípide injectum, combufto telo;integrum in- titer toleranda, hortatur, hzreticis innotuit, eum non modo Catholicum; verum & facer- 3 lbiden ] ventum, &agno 1633. Romam pexlacgm 9&.. : iof, dotem E Cwus XCl Martyrium. - 29I n dotem effe, atque adeo Jefuitam. Jam de(- operz contulit ad Chriftianam rem bene ge- 3 fü. gnabatur ad necem, cum procacior quispiam rendam, & ipíé quoque Chriftianos erudi- intrufo in os illi pane hortabatur , ut come- vit ; adjuvit. - Eapropter captus , fuflibus i g dat , brevi quod abunde biberet habiturus, non femel vapulavit ; & aliquando ex alto Mox exuto, manus dire fauciant, eumque, in aquas dejectus efl, . Supinus , aqua in os Vg fs inflidis prius vulneribus, mari mergunt. infufa, & in fürfüm cum languine de corpo- Jll« lbidem f. LXX. P. Amarus feu Maurus Moureira re ar&te compreffa cruciatus, foli torrendus 303* Lufitanüus cum ab incenía ab hareticis Lufi- Tq expofitus , ibileni aura e ccelo afpirante re- tanorum navi in aquas defiliiflet , iique alios creatus eft. In Ungenio , ad Nangafachum ID« adnantes cymbis exciperent, illum e. vefte monte przalto, & intus igneo inftar Ve(üvii, :ir). Jefüitam, e corona ( (eu vertice illa die ra- atque bullientes aquas, quz in (tagnum con- ïrl ld Ío ) facerdotem effe agnovere: ideoque non fluunt ,. effundente , aquis illis perfufus eft. recepere cum aïiis , imo contis truculenter Sunt autem aquz ille noxiz, befliis etiam, tl $ confecvere.' ' avibusque illac forte volantibus. Si vero illis tingantur humana corpora, ulceribus, do- füs btdey Q,ENus "Vlil. MAR TVR*I.VI.'- loribusque mifere cruciantur. Hos cruciatus üS, f' l 16; s wiquis gelidis. cruciatorum, expertus eft perfiepe Michael, etiam per bul- ide Ihidem f. IX XI. P. Didacus Carvallius, Lufitanus m 24 lientia illa ftagna traductus: Atque inter hec uültimo anni Japonici die ( nobis 18, Februar.) tormenta , cum Chriftum ac fidem femper ij defixo in fofía gelido aquz plena palo alliga- profiteretur, extincCtus eft. tus cum novem fociis chriftjanis ; ibi fine LXXIV. P. Antonius Ifcida , Tapon, de Tanü. ;ol, ulla vefte per tres ipfas horas ad pectus usque quo füpra di&tum eft, triginta diebus crude- 338 meríus , juffus et confidere. Quo tempore, liffimo aquarum ex monte U nunc fancto abíorptus filentio , nunc verbis tormento cruciatus eít. : ngen fluentium flagrantibus, preciaro fuit fociis ad conítan- , GENUS X. MARTYRII U$ Ibidar - tiam hortamento. Crebra illius, & fociorum m£a Àn fcrobe - pendentium, - d. vox erat, una clamantium: Sefus Maria!. Be- nedittum fit venerabile Sacramentum! | Deo fit. fem- . XXXV. Nicolaus Keyan Fucunanga, Ja- Nadakü £ per laus C gloria ; aliis circum interea , ut pon, Scholafticus in Seminario per triennium 229. [e Chriftum defereret ipfe ac focii, importuna latinaliteratura imbutus , illam plena coele- t voce hortantibus , at aure furda exceptis, ftis coeli facundia nobilitavit. FEapropter a lü$ eoque in Didacum, tanquam omnis , ut aje- füis civibus in fcrobem, deorfüm verío , & Jl bant, mali authorem; verba multa ja&anti- afferculis duobus iüclufo capite ; manibus m, bus; Didaco interea in f(inum gaudente de revindtis, e pedibus pendens demiflus eft pri- I tam luculentis lucris. Ex aqua edu&to iterum mus. Atbeatiffima Dei mater, cujus dulcif- ll . authores füere, füos ut focios a Chrifto avere fimo nomini apprime erar devotus, illum i teret, vitz pramio. Sed ille potius autho- iftic non femel invifit? ad fedéndum & quie- Qs rem fe illis fore dixit ad mortem pro fide per fÍcendum , € füfpendiario illo fapplicio tanti- j atrociffima omnia obeundam. "lum'ignem fper depofüit, potu frigide indulgenter re- » ilis minatus gubernator in &erumnoíam cu- creavit; cujus etiam cyarhus cum aqua, ipfo l. ftodiam omnes trudi , ac inde quadragefimo a vinculis abfoluco invento, repertus. Inter- nà poft die educi jubet.. Cauía eorum , que rogatus ecquid zgre fentiret ? Refpondit : patiebantur, eorum humeris affixa. voce ; quod Imperatorem; & omnem longe lateque Chrifliami , expreffa eft : qua teffera. notati la Japoniam non poffet, ita ut optabat, &labo« m 22. Febr. educti, palis iterum in ftagno geli- rabat, ad Chriíli cultum adducere: hoc enim do alligati, poft prandium , iflic perftitere "u vero impenfe fibi effe moleftum, & luculen- i usque ad noctem véntis nivibusque pertrigi- ta divinz matris beneficentia enarrata, quar- dam. Cum fe obrigefcere jam-fentirent , to pofteaquam füfpenfus fuerat die in fcrobe e Ibidett fuaviffime (e invicem confalutabánt Pater ac deceffit, ea ipía luce, ! qua S. P. lgqatii dies focii , opemque a matre virgine unice flagi- augufte perco'itur. ! AM | f0 & tabant, quam a filio illa filii militibus impe- LXXVi. P. Emmanuel Borges Lufitanusbidem £, traret, ad crüciatus & mortem fortiter op- in Japonia Nangafachi dum ad anno 1612.244 ]s petendam; Didaco animos omnibus fugge- rem chriftianam procuraret, pofteaquam fze- rente : qui demum & ipfc poflremus omnium pe latuit, & eos, a quibus ad mortem quzre- ]5, lbldeu ante dimidiam noCtem occubuit. Qmnium & f 109' batur, barbaros evafit , poft anni 1614. exi- cerpora conciía fruílrratim , & in'"profluen- lium redux , 13. Augufli depreffo in foveam / tem abjecta. t capite fufpenfüs eft; & 16. Aug. demum glo- " LXXII. Anonymius Japon Coadjutor varie tiofum agonem confecit. Et cum illo etiam !I- h cruciatus , laniatus, & in aquis gelidis per lgnatius Xindo Novitius Ariyenfis ortu in Ja- 7O dies ita meríüs eft , ut capite tantum ponia ," Adrianigloriofi viriin fidei odium cefi uod i emineret, pfum deniquc etiam eidem filius, & Jofephus Reomuy, Novitius, Fin- i gen(is. Hi duo e feminarii difciplina focii Pa- abfciffum eft. - tribus, etiamin exilio, & reditione adhzfere ; In Jtijet GENUS IX. MARTYRII. Societatem demum amplexi, & brevi capti, NT ZdAquis ferventibus. cruciatorum. [v eadem cum P. Emmanaele Japonicz foifz, | Ibidem f. LXXIII. Michael Nacaícima Japon per ac füfpendii morte affecti fünt. b annos quindecim Patribus ferviens multum LXXVII. P. Jacobus Giannonius, ltalus,ab Ibidem f [e (,,067 o 2 Appa; 254» L 292 Biblitbete Manualis: Concionatorid "PL Ap-paritor"ibus poft felices iflic 5b anno 1699.. ut fequar tua veftigia. 21. Augufti cur focils K labores, & cavernas clam habitatas, tentus; appulit Nangafachum anno 1642. Captus Ü vin&us, circumductus , precone preeunte, una cum illis , cum omnes interrogarentur ; ( an velint nuncium Chrifto remitrere, & a Ree probrorum plenus ; at lztus 25. Aug. fovez t füfpendio addi&ctus , € pedibus pependit , ge honorari? Refpondit Rubinus interpreti It usquedum 28. Augufti optato agone curíum fuo nomine ac faorum ; nec fe , nec íocios, f confummavit. ullo pacto unquam id (celus in animum ad- f Tbidem, LXXVLI. P. JoannesQui ndora feu Ridera; miffuros: abfifteret cum hisce vocibus, ate J Japon; cum P. Jacobo Antonio Giannonio lon- que facefferet; fe, ac focios ad Chriftum pra- b gis carceris incommodis maceratns, ferro in dicandum adveuiffe, quicquid minaretur Ja« n manibus pedibusque onuftus , przcone prz- ponix Imperator. Ergo in carcerem conditi eunte, afino infidere juffus, & circumvectus, omnes 3 poft multa, uz iftic perpefli fünt , Pi poftludibriain foveam capite prono fufpenfus, per totos feptem menfes deftinatis diebus in- 29. Aug. demum legitime certandi, ae vivendi geftz in os maxima copia, & mox acerbiffima à &inem fecic fortiter moriendo. cum violentia e corpore expreffz aquaz tore dbidem f. y LXXIX. P. Benedi&tus Fernandez, Lufita- mento fzpius excruciati, tandem 17. Martii QQ4- nus füblimi equo, ceu triumpho vectus, ab in- anni 1643. palam circumvedti funt eum ade vitis, at [mperatorem timentibus, ad foveam fcripta caufa fupplicii : quod Chrifli fidem pre- iien fo) damnatus eft. Depofitus de patibulo deinde dicatum eniffent contra editkum Jmperatoris. lm tameneít; netam cito vita decederet, Atbre- fcrobem capite demiffo , füblatis in altum , i [ vi poftea in carcere gloriofum vitz finem inve alligatisque pedibus pependere fufpen(i: & nit. Eodem die ac eadem de caufain foves pa- 22, Mart. primus P, Ruübinus defiit vivere, tibulo pendens migravit victor. fociis in dies proximos eandem fortiffimae fbidem, LXXX P. Paulus Saito , o biit athleta fe- [ mortis gloriam profecutis. l lix, pofteaquam feptem dies pependit capite MGENUS XL MARTYRIL deorfüm prono in foveam, finej cibo; fibi ta- Lapidibus occiforum. LXXXIIL In Salfettis ad Goam duö e fo- Ibidem& - | men przíens, dicensque : fe ante P. Benedi- €tum minime moriturum. Et, vero eadem cietate Patres lapidibus obruti funt ab Ethni- 39037. hora, & fere momento , uterque decetfit. cis & interfecti: quorum nomina nobis igno- l lllud ftupendum. Ajebant fatellites f fe co- ta in libro vitx fünt; ut fperamus : uti & ram iílic adfuiffe , attentisque auribus acce- duorum Coadjutorum anonymorum in Bra- pilfe verba duorum illorum cadaverum ad filia in odium fidei peremptorum. LCYON Tbidem f, ! rogum deportatorum , cum íe invicem lu- LXXXIV. P.BrunusaS. Cruce,Italus, ab fitanice ac japonice falutarent, felicitatem- Alexandrinis Schismaticis romanz fidei per. 1320 que fuam Benedi&tus Paulo , & hic illi vi infenfis magna perpeflus, & ad mortem dam- þifl fim gratularetur. * natus, ipfo, quo in odium orthodoxe fidei Ibidem f, LXXXI. P. J ulianus Nacaura;, Principe füfpendi debebat die, P. Ludovico Caldeire 328* ad genua füpplex advolutus , enixe petiit WU— — Lesea a — m Japoniz ftirpe natus, Nangafachi a 18. Octo- bris ad 2a1. usq«e gloriofe mortis diem pe- funi (üo ftrangulari, & fibi benedici : & fa- pendit toto corpore in fcrobem inveríus. fpeníus ,. lapidibus eft oppetitus.. . deme— — m Fuerat hic unus,e trium illorum numero, qui LXXXV Appollinaris À Imeida; Epifcopus Ibidem £ . 178 Romam inde miffi fuere Legati a Rege Bungi Nicenus, P. Hyacinthus Franciíci, Italus , P. ad celebratiffimum illum Gregor. XIIl. Bon- Franciícus Rodriquez inter expiandum Ca- tholicos, a Schismaticis deprehenfi , accufati; compagnum , fummum Pontificem. Roma redux, in focietatem adícriptus eít , in ea- canum in(tar tractati, in exilium deftinati, e que relatus in cenfum fpiritualium. adjuto- fingulis arboribus finguli fufpenfi, & femivivi —— —— . —— .— — £w"" —— 99 rum. Studiis ac laboribus apprime deditus, li, lapidati fünt... Cadavera belluis objecta : fed totus in Deo erat, in animarum falute quz- illa ea obnoxia dimifere. 19 renda totus. Cum illi aliquando vires erumnze GENUS XIl. MARTYRII Crucifixorum. variz exhaufiffent, portari debuit ad fuccur- rendum indigentibus. Dum iret damnatus LXXXVI. BB. Paulus Miki , Joannes de Ibidem £. ad mortem, dicebat füis Japonibus ; Illum Goto, Scholaftici, & Jacobus Gifai, Japones, 37* fe, illum Julianum effe , miffum olim Ro- in focietatem recepti, ac Ozacz brevi, una mam € aponia mitiore : pro illa Romana, cum Paulo, cuítodia cireumfcripti, cum la- & vera ] de fe nunc vitam deponere. tam in fe crucis fententiam accepiffent, lzti g Ibidem f. LXXXIH. S. Antonius Rubinus, Italus, ani- exclamavere :: Benediilus fit. Dominus nofler 3e- ldem fol, 113. marum ac martyrii defiderio flagrans, agebat, füus , qui nos elegit e. tot aliis ad commoriendum ftbi ES in /antta cruce. — Jumentis impofiti, & alligati, quod poterat, ut animas lucraretur. . Loque- batur, & fcribebat infigni expreffione faavit- 27 dierum itinere per íummum frigus Nan- fimse teneritatis. Ego , (cribit , pro Chriíto ga(achum perducli funt, & in crucem fübla- mori non mereor ; fed ipíe dignus eít pro ti; Tum coorta Chriftianorum circum in ge« quo omnes moriamur.: i me videré , atque nua abje&torum comploratione, batbarorum aljoqui vultis, oculos incrucifixum Chriftum admiratione , Jefus Maria conclamatum eft, defigite: ibi me invenietis ad pedes cum Mag- cum Martyrum latera configerentur haftis, ä dalenaabjectum, & peccata mea grandia de- a latere altero per cor ad latus penetrantie lorantem. lilis facratis pedibus me totum bus; Japone hinc alio per finiftrum , inde Ui f tradidi : in illis dormio , & vivo ; illos com- l, alio in dextrum latus mart À Fibus haftam cum ple&or, & dico: Da mihi; Domine Jefu, impetu adigente. LXXXVII 9 - ]! Tuwus XCLk Martyrium. - .283 d t : Memio, LXXXVIIL P. Alphonfus de Caftro, Lufi- que chriftianam, barbaros illos concitavit ho- 16. tanus in Maurica regione a Mahometanis nu- n mo veneficus: cujus verbis efficacitatem ad- " datus, & navigio crucifixiinftar alligatus, po- didit afpeCtabilis palam daemon , triftia illis ftea ad truncum vinctus , verberibus lacera- u minatus , omnia, ni venefico illi parerent, K tus, füb dio cceli injuriis, ac infeftis beftiola- Ergo P. Ferdinandus humi profligatus & in rum aculeis toto corpore expo(itus , promif- e&tore lancea confoffus eft. d. (s fis & crebris & grandibus ad Mahometi per- XCIII. P. Bernardus de Cifneros 1605. in ldem fot, fidiam invitatus, cum fortiffime id negaret, Da novam Hifípaniam navigavit, ubi labores, 358. da iterum cruciatus, per o&to dies inedia mifera- verbera , vulnera plura perpeffus, eít, ob bili vexatus, atque ad fidem deferendam ite- N idolum everfüm, Índus quidam illum tribus rum multifariam per dulcia & acerba invita- plagis pe&tori inflidis proftravit : fed Ber- l menta tentatus, admirabili (emper (ibi com- I« nardus euratus eft, nec authorem prodidit. Dd potis animi equitate, conftantia, hilaritate,ca- Poftea lancea confixus , extremum in capite pitis fententiam & mortem ipfam ore blando,. vulnus accepit, & obiit. J tii acoransaccepit. Araldusait, eum S. Andrez CXIV.P;Antonius Criminalis,Italus,Brach- . ldem fd- inftar cruci alligatum , nudum foli, acmufcis manorum cum Bagodis coorta confpiratione 44 ldo [ expofitum. JDeinde füb coftis fecuri faucio ; pro reftituendis idolorum honoribus, jamque additi alii duo ictus. fzvientibus in Chriftianos Ethnicis, nullam ln Idem fol. LXXXVIIL P. Joannes de Caftillo , Hi- (que& tamen haud femel offerebatur) fe in tu- D 335* fpanus , dum divino officio recitando inten- tum recipiendi occafionem arripuit ; verum dit, fuftribus verberatus , Jaculis confixus, fubmiffis humi genibus , ac oculis manibus- «y enfe tribus vulneribus faucius, nudus per que fublatis in coelum, corpus & animum ad x aípera, peraquas füne raptatus, orabat Deum mortis ( exfpectationem apparationemque latine ; ac vernaculo idiomate ingeminabat compofuit. Ita extrema operientis latus fini- identidem: Türpare, id eft, fint bec Dei amore. ftrum Saracenus haíta aperuit. Antonius vero Expan(is deinde in crucem brachiis , arbori irruentes ad [polia diripienda barbaros , in ve- D« Mil alligatus , percuffus, duobus faxis capiti il- ftibus detrahendis juvit, usque ad fübuculam Dl 398 lifis interemptus eft. — Cadaver a tigridibus fanguine adhuc calentem illis haud repugnans Q intactum, flammis abolitum. ter datam; Tum ad zdam facram fe agebat, GENUS XI.. MARTYRII ut poterat, quo ibi moréretur; cum fecundo [àe Lancea *vel bafla transfixorum. a. vulnere haíta inflicto faucius, in genuaiterum J emfol. . LXXXIX. P.Francifcus P'aliola,Italus,.cum fe dejecit, telum e vulaere eduxit, ad tem- ab lia | 13 Apoftatam quendam fanCtz fidei reddere ni- plum iterato fe inoliens , ut fupremum fangui- & D terctur, illum ad (e ficariorum turba ftipatum nem iftic Deo aris vicinus offerret. At coore If]e adventare certior factus , ad füpremz lucta- to Bagadorum tumultu, obviam fe illis vertic li tionis gloriam in genua feíe fupplex compo- Antonius, & adverío pectore haftam tertiamn C fuit, & Marianum rofarium pro moriendi tef- excepit, in genua iterum ac preces effufüs. Lt fera manu arripuit, victimz in modum füpre- Quartum denique vulnus tulit in humeros f ma exípectans. Ita mortem oppetienti ficarii quo proftratus, quinto vulneri jugulum,. & lato cultro, feu gladiolo, ictum primum in Ípiritum Deo dedit, e focietate Jefu prima as Diden f maxillam late atque alte ad extrema usque vidtima in odium fidei czfa. :2 colli adegere. Franciícus Jefum & Mariam P. W XCV. P. Joannes Dominicus Arefius, Sar- Idem fol. jd dixic; & vulnere verfo lancea , & aliis tru- dus, mortem honeftiffima in.caufa oppetiit, 1929* culentz mortis inftrumentis per transveríaria Itl inter orandum haíta confixus ab Indo, quem 17 Yvulnera transverberatus, pretiofam animam reprehenderat , quod fe certiorem minime ita reddidit, ut optarat, Deo. reddidi(fet, matrem de vita periclitari, adeo- ul Édem fol. e XC. P. Cafpar Paés , Lufitanus , cum in que illam fua feu negligentia, feu malitia fine feíto S. Marci Catholicis inftruendis intentus P 39- Sacramentorum ope de vita migrare fiviffet, effec , Dynafta quispiam cum 150 lanceariis XCVI. P. Francifcus Riberius, i.ufitanus, ïäem fOlP irruit3 quorum furore Cafpar occubuit, lan- Goz ad focietatem aggregatus , Mozambico 348* de Tif ceis, haítilibusque confoffus. lp(i hoftes ob- poftea ad Cafres in extrema Zona torrida fi- ftupuere , idque diferte poftea teffati funt; tos. profectus efít, miffu majorum ; & cum 5 in n P. Cafparis fanguinem e vulneribus manan- Rege non parum profecit, pro Chrifti lege tem non decidiffe in terram , íed predicanda, erigenda cruce , templis exci- l. feu ia aérem evanuifle. k 'in ccelum , tl tandis. Ea res Saracenorum pro lege Maho- Idem fol. XCL. S. Vincentius Dam ianus, Italus, apud meti contra Chrifti legem fatagentium odia fh 342» " Jubigenfes & Bacerenfes barbaros heroe digna excitavit: quare illum ad aras divino facri- geffit pro fide, & paffus eft,usquedum in cruci- ficio intentum , haflis transfixum interemee v tly (l fixi amplexu (pro quo; & cui animam devove- re, hoftiam gloriofam. bat) lancea confixus, vite finem implevit: & XCVII. P. Antonius Sociro, Lufitanus, ca- Idem fo!.z J eam, quam ab infantia incorruptam ab omni ptus a victoribus barbaris , vivus ad eorum 4125 e graviore noxa fervaret innocentiam, devota Ducem adductus eft. At ille indignatus eft, Im f puri fanguinis purpura, cumulatam nobilita- quod eum non trucidaffent, qui füorum.Pa- vit; religioforum juxta, & fzcularium ore di- godum (idolorum) hoftis effet tam acerbus, » G&us magnus evangelii index,& ipfa morte affertor. $ d idem fol. tamque infeftus ac noxius, Eo velut figno XCAI. P.Ferdinandus de f'ovar,Indus,apud necis dato, adaclis in ejus pectus haftis, cum jt Tepeguanos dum pro re chriftiana fatageret, in genua prolaberetur , atque oraret , pere n 35 H foffus eft, & extinctus. contra illum; & focios, ac religionem deni- Oo 3 GENUS : 9 294 Bibliotbecee Manualis Concionatoriee GENUS XIV. MARTYRII. GENUS XV. MATVRII. Ferro. necatorum. Veneno necatorum. idem fol, AXCVH'I. P. Rudolphus Aquaviyva, Italus, ^ CIV. P. Joannes Pellecarius, Gallus, Apa-1dem £. g. 216. ad (alfettas infulas , , Superiorum miffu, pro- miis ab hzreticis datus eít in vincula; fed a feQtus eít: ubi a barbaris eladio füb genibus Catholicis exemptus, Tolofamque dedu&tus, vulneratus cecidit in genua , & collum ad jbi demum a glorio(is pro fide fufceptis la- vulnus, mortemque accipiendam explicuit, boribus requievit , veneno (quod ei ab hz- ac exporrexit : quo tempore collum illi gla- reticis clam propinatum affirmant ) fenfim dio transfixum elít; alio illi humerum vulne- glifcente in venas, & omnem artis medice rante, alio fagittam ex arcu expediente in induítriam fuperantc. e&tus. .Moriens: Jgnofce, ajebàt, illis, Deus CV. P. Ludovicus Goveanus, Lufitanus,Idem f, $a. meus! $. Xaveri, ora pro me ! "'Tum ter adje- Cocini, & Coulani diu parvulorum Magi- cit: Sefu, fufcipe banc animam meain. —— o MOR - 0. EE . DDU " U . — - — —— . 90 — XCIX. Vincendus Alvarus, Lufitanus , fter : poftea per magna fufcepta itinera ex- ïdem £ 14. celfo animo pra. Evangelio multa tulit, fe- pl Scholafticus, cum feria fexta apud Saracenos Mahorneti confecrata fenaculo inito diem il- 'citque, multis Chrifto adjunctis; eoque Eth- lj nicis odio fuit: propinatoque ab iis veneno, lum celebri Chriftiani capitis facrificio pro ut multia atfirmant, enectus eft. .piaculi victima cedendo folennem habere decreviffent ; in prora tunc orans delectus CVI. P. Arnoldus Boccop,; Belga ; tc.ntu,SIdom £63- eít, cujus chriftiano capite religiones Maho- in itinere ab hzreticis ; & conjectus in cat- meto perfolverentur. Cum fe occidendum cerem , cum nihil effet, cujus caufa pledi effe audiflet, latus , quod Chriftiani nomea offet, porredtum illi veneuum eft , quod fibi in mortis obeundz caufam verteretur, ille haufit ignarus , & illud brevi fe prodidit Deofe totum, totum Deoin victimamiterum Coloniz ; eumque miris per quinque menfes dedicavit, pulchro iterum gaudio delibutus, patientiz documentis illuftrem leniz atque & religiofe geftiens usque ad mortem , ac acerbz morti addixit. Miferere mei. Deus , canens. Sub ipfo idu: Mifrere ; ajebat, anime mee , Sefu bone ! CVII, P. Toannes Lelefzi, Ungärus, Si-ldeäxf.z-g. gismundo Batori Principis Tran(ilvanie filio Then.fol. . P. Mauritius Sergius, Lufitanus, dum datus eft inftitutor. Pro fide orthodoxa iftic $3- quempiam in przlio faucium confitentem au- Wij dit, ex Mauris vi&dtoribus unus ipfum con- 'tanta fecit, ut ftomachum moverit hzretie fpicatus : Ecquid tu iftic Nazaree canis impieta- cis , atque invidiam. Quare hzreticz cujus- tis moliris ? per contumeliam indignabundus dam jezabelis , foeminz primarie , opera; inter coenam venenum illi porre&um eft; exclamat: Et librato acinace caput illi biper- tito dividit. lpfe eodem loci cujus'vim remediorum efficacitas infregit, kfan;l&o operi non (uftulic. Inde nervi contradi , & apo- immortuus concidit. ä: Madafi f. CI. Blafins Schelling, Germanus k, Coad- plediicus quidam rigor in membris. 171, jutor, cum irrumpente milite Suecico, h- CVIHI. P. Jofephus Furlanetus , Italus;.ldäu: £dh l reticis $. Sebaftiani reliquias , ac thefaurum in infüla Gota laboranti fub 'Tono tyrannoI44- rodere juberetur, fronte fune cantorto con- ecclefiz clam fuccurrit; & veneno a barba- Ítricta arbori alligatus ? Jefüs Maria, ajebat, ^ ris porre&o quaffatus , atroci, dolorum ví thefaurum non ício. Quare funis & caput cruciatus , animz tandem gloriofüm finem illi gladio fiffum eft, cerebrum queþdifperfum ; cadaver fimo contectum. fuis doloribus atque laboribus inter fumma patientiz documenta impofuit. ä idem fol. CII. P. Guilielinus Boytonus, Hybernus, XIX. P. Georgius Cátvahal:, LuGtanus , Idem fdi, m fs. poft operam in civium füorum udlitates im- — M — pigre impenfam in clade Caffellenti ( ubi tre- cum Rudolpho Aquaviva, & fociis, cruentis 149 centos Hibernos milites Catholicos feptem illis &idei chriftianz heroibus , ve&us in In- hzreticorum millia obruere in templo ) tunc diam , poft novitios Goz laudate inftitutos, iftic una colle&os catholicos facramento pce- in Scimo, Japoniz infula, regnoque Bungenfi, nitentiz expiabat. Ibi victor hzreticus mi- poftea Firandi , propagandz operam infigni* les dire in canos fenes. in fzminas, in parvulos ter navavit. Porre&dum illi a barbaris venee czde graffatus eft, fanguiue late profufo. Ma- num, eum dolore capitis aeetbo, deinde fe- ximia fxvitiz paàrs in facerdotes incubuit. bri inflammata, mox vomitu cruento , af- Hos inter cecidit felix victima etiam Boyto- flixit, & octavo poft die morte oppreffit. nus, cum hzretici. facerdotes potiffimum ad CX. P. Francifcus Carrion , Hifpanus ,Idem fol. gWee . *o. £m £473. rf r* - — —«5 necem depofcerent ; (i hos dederent, militem exípectatam in Burgi regno matrem Firandi ?31- -—À omnem impune abire permiffuri. Idem fol, CIII. P. Francifcus de Mendoza, Lufitanus; tandem reperit, ubi poft egregias de impie- tate reportatas vi&torias , permultis Chrifto ldemff.ss. 137« cum in Mandanao Philippicarum infüla Ma- hometanis ad Chriftum reducendis infuda- luftratis, odia barbarorum in fe concivit, & veneno fibi clam ab iis propinato per triduum ret , illorum infidiis interceptus, & per plu- cruciatus , multo recte fanguine , Ikizuki ra vulhera peremptus eft: Minatis id ante ^4n vico ejus infule vitam immortalem, ut barbaris, ei, qui ad fidem predicandam iftuc venturus dicebatur, fe clavas fuas in pectus bona fpes eft, nobiliffima obita morte iuvenit. n nav Idem foj, —— DUpm 0 Ra , — ? . )»- illifuros ; & animam elifüros. | CXI, P. Joannes la Gande, Gallus, i Gallü;' 140. - Titwlus XCL. Mertyrium, 295 C allicana rc;n animarum folerter agens, ob- no folatio morbretür. - Adfuit eo mortu;) . fervarat no&tu, quod veneficus quispiam na- Matrona ípectabilis , . quz cadaver nitide vi eadem, veheretur, Ergo ne peftis illa re- compofüit, & videri defit. .S. Therefía da- *lltn à &ez fidei moribus, ac faluti reliquorum offi- tis ad P. Hifpanie Alffiitentem Romam lite- ceret ; apud Magiftratum enixe id egit, per- ris affirmavit, fibi illum a Deo in Martyrum !) fecitque , ut veneficus pelleretur3 quippe e choro oftenfum. : "u libris, circulis, ac ufitatis artis diabolice ine — CXVI. Francifcus Martinez Sina Schola- Idem & ï ftrumentis deprehenfüs. At magus vindi- fticus femel, iterumque dire verberatus, in 124 Q* cupiditate furens, carmen impium, no- ipfo carceris, in quem reducebatur, vefti- : xiumque in aures Joannis pronunciavit, & bulo vi dolorum proftratus, innocentem ani- e navi exceflit, Inde concepto, quod ma- mam fortiter expiravit, ipía Chrifti morien- gus ci aiflarat, veneno, Joannes vel nomi- DCTPY tis hora, ut perhibent, & cum ip(is manicis, la ne làtus occubuit, quod ob exa&tam e tri- atque compedibus ita, ut vinCtus erat, fe- remibus invifam Deo, noxiam animabus il- ultus eft. . aR 1l lam peftem in caufa tam bona occumberet. CXVH. P. Joannes Baptifta Baeza Hifpa- Ibidem i, CXIL. P. Melchior Confalvius Lufitanus nus furente Daifu perfecutione, qua acer- . 307. Apoftolicorum virorum elogio tam bonus rimis per anni fpatium morbi doloribus, ) ejus vinez operarius fuit, ut verbis confe- qua paralyfi proftratus, ciftz, feu arcze, in- qui perdif&icile fit. Odere in illo tantum fi- cludi.debuit, & in exilium deportari; cum $ 1dem i.(»i)a",r dei, ac animarum ftadium timidi juxta & ne fic egroto quidem quies concederetur, rabidi Idolorum cultores ; quare ne porro Nangafachi in carcere zrumnis extincti ejus i chriftianz religionis fines latius, ut conti- corpus quz(itum eft fliammis a barbaris abo- nuatis laboribus faciebat, extenderet, ve- 1 endum. CXVIIT. P. It neno propinato mortem illi s.celeravere. AThomas!M ethamus An»glus vxr Ibidem P. Cafp ob fidem orthodoxam affertam Elifabetha Re- f 287» ar Barzzus illac iter tunc h'abcr;s ade i fuit morienti. ginz invifus, eoque carceri mancipatus, Lon- dinenfem turrim per quatuor annos incoluit. Inde in alios ex aliis carceres deportatus, Hllatny GENUS XVI. MARTSEUL demum inter paludes in Visbicenfi ergaftulo Iu Carceris &rumnis* cmfe&orum; per annos plures ea paffus eft, quz procaces " hzreticorum linguz, ac immortale in otho- le Kiem f. 7. CXIII. Ambrofius 'F'ernandezx Coadjutor Lufitanus in carcere Omurano per annum doxum nomen odium fuggerebat. Ita vi« tam per annos.17. in carceribus zrumnofíam & viginti duos dies tolerato , tandem fri- y gore , fame, paralyfi, aliisque «rumnis longa morte claufit, cruentam femper defi- derans, & expectans. ! confüumptum mors hodie occupavit. P. Ca- us in Fu;- Ibidem : xolus Spinola zrumnarum focios, ac lauda- CXIX. P. Matthzus Grimes Angl j fpicionem, quod facerdos catholicus etfet, tor, de illius capillis decerptum quidpiam Flago lipfanotheca füz ad privatam venerationem . vocatus, per plures menfes in cuftodia ten- tus, ibi erumnis ac fiti confümptus eft; 1z- j Jtm d inclufit: & omnes qui una cum eo in car- jb cere luculente in igne mortis gloriam op- tus quidem, quod in caufa tam nobili, fed ad cruentam eadem de cauía mortem d j periebantur , de focio in cosleftem liberca- cüderio d tem (icca morte afferto Isti, & collachry- toto impenfe anhel-ans.» mantes, preeunte religiofo quopiam viro, H laudate: Dosinwnn : omnes, GENUS XVIL. MARTYRIL actione cecinere. genes pro gratiarum . - Farüs erudelibusque tormentis Hs M Hemf.ó4, CXIV. Cubertus Prïcbttuä AngluS'Coad- eneäor;4m. ) jutor captus ab Anglis, cum facerdos non $ uj CXX. Crudeliffimum fuit tormentum, äuo Tahn. £ effet, ad furcam daimnatus non eít ; fed in Trajectenfes hzretici aliquot e noftris excru: 111. ]- carcerem perpetuum Londini conditus; eo » ciarunt,cujus hic fuit modus : Reus ad puden- quod e folemni formula illud jusjurandum- dam usque nuditatem exutus, federe cogitur 7 fidelitatis (ut vocant heretici) preftare in humili fcabello. Illud autem ferrea crux IL] nollet, quod integra Sedis Apofítolicz ac fi- decuffata,inftar cultri acuta, (apra quam Patri EI dei catholicze authoritate Catholicus nemo f- infidenti manus pedesque per digitorum ex- poteft. In carcere in omnes beneficus, eo- trema retro poíft tergum colligantur, quibus , que charus omnibus fuit; , donec annorum injiciuntur manicz compedesque aculeis ad plurimum, quibus ibi attinebatur, erumng intra obverfis przarmate, ut omni ex parte, illam fenfim attrivere, ac N fo " morte Qp(tät& con- X fi ad. evitandum dolorem .commoveantur, füumpfere. atrociter compungant. Collare praterea tri- dl"l. : Idemjf.65. : CXV. P. Martinus Guttierius Hifpanus plici acutarüm cufpidum ordine intérne ri- captus ab hzreticis, percuffus, illufus, & in- gens,'e quatuor angulis funibus dependet, o carcere erumnis confeQtus eft; etiam facris quod torquendo collo circeumdatum, nullam reliquiis & facra fuppelledtile ab hzreticis in partem fine foeda laceratione caput, aut $ indigne tra&tata, quod dicerent, Hifpamum . Corpus patitur,fed erectum femper con(idere, Regem, & Inquifitionem in fettariorum necem fem- ut zquabili undique uftulatione torreatur, !^ [ per e[Je intentos, idque habuit, quod olim pe-' adigit. Nam luculentus ignis circum accenfus, um vi- cenri D. Virgo annnuerat, ut fine ullo huma- dta CO,,er,s ugiverfu*m uftu'lat,ut flarmar tumee T f 140: E | Pibiotbete Munuelis Concionateric 296 qua. de verbo ad verbum falfa & commeniitia funi * tum&*fa&a pellis, primum in puftulas,mox im- mani cruciatu in hiatus divellatur, intra quos féd quando «vobiis fic collibuit , agite porro, ac pergite. 'Tum ne prius, quam ea, quz conftituerat, ad carnifices acerum fale, pyrioque myftum pu!- vere immittunt. Primus diriffimum tormen- popu lum fuiffet effatus;a carnifice caederetur, eum anté (e (tare voluit, ac fubinde praemifía tum Philippus Nottin, femel per horas denas, iterum deinde quaternas, tanto cruciatu, ut totius populi falutatione innocentem fe; peni- caro paífim aduíta ad pugni altitudinem ebul. tusque confpirationis ignarum, folius religio- lierit. In quo nullum omnino verbum prolo- nis caufa occidi, multis argumentis contefta- cutus, nullo ejulatu dolorem teítatus ad ra- tus eft. Poft quz munus fuum exequi carnifi- biem Ícilicet adverfarios concitavit. Ex qui- cem (inens,aliaque voce in manus Domini fpi- rum commendans, gladio i&tus vitam gloriofa dÉ us - a aexdae asE - Wendil — b« ol2 al bus Centurio i&tum pede tam validum dorfo morte confümmavit, anno.etatis 42. t f ejus impegit;ut fpina dorfi pene confracta,col- ]um undique aculeato circulo foedum in mo- - CXXI. P. Ifaac Joques Gallus poft evulfosIdem t. m duni dilacerarit,cum addito : loquere canis wuie, ungues,& pramoríos duos digitos,aliaque in- 326. Secundo loco tortus eft P. Gerardus Paéfman numerabilia tormenta (que fidem hominum fuperant) ab Hiroqueis toicrata: primo qui- ä 27. Martii per horas itidem denas, & poft bi- duum per fenas: cui in tormento prater co- dem liber dimiffus, fed ubi denuo rediit, fer- rata clava ceíus, & capite diminutus eft. ftam unam diruptam,collum undique pertere- bra:um, mamilla infüper una fosde adufta, & CXXII. P. Joannes de Brebeuf, & Gab riel Nadqf. Lallermant Galli irruentibus in Hurones chri f.99. coxendicis pars ita faniata eft,ut exfcindi peni tus.icur & pars quxdam e fecretioribus meme ftianos Iroquzis, fugam oblatam non admifit, bris debuerit. Ultimo reliquis dirius excrucia- unacum P.Gabriele Lallermant ; ne oves füas tuseít P. Boddens tres continenter & viginti defererent. Dum inter Chriftiapos ac barba- ros Éthnicos arderet prxlium, hi duo animas horas; &iterum aliquanto poft per quatuor; nam diutius vita fuperftite non potuit, LImbi- expiabant;alter baptilmi,alter poenitentize 5a- licus illi vi lammarum elicitus, inteftinum in cramento : Capitis ergo atque nudatis Joanni fecretioribus expreffum,genua diffiffa,finifra & Gabrieli evu/fi funt unguss aliquot, & infli- manus rorrefecta,pars ventris ipferna femipe- &a füdibus verbe:a per (ingulas corporis par- tes: P.[oanne ad Chriftianos ita diceate : Filii dali plaga dirupta, corpus totum laceratum, fra&um, & inutile penitus redditum; ut nun- duin patisuar, furfum in celum oculos eleoemus. Vi det bac remunerator Deus,. Moriamur fortes in fide, quam dein pedibus confiftere poffet; octi- duum nequaquam fupervi&turus, nifi gangrae- Gloria erit eterna. 'Tum illi przcifx manus, 0s contufüm lapidibus, lingua adufta. Utrique Cuif, à na partes illas jam invadentem, tempeltivo Mu füpplicio intra quintam diem przeverdfient. füb alas,& ad renes, ab igne candentes fecures admotz, ignita e collo appenía collaria.e qui- ! Czterum nihil aliud in tam barbara laniena extorqueri àb innocentibus potuit,quam nihil bus candentes fecures pendebant; zdjectum ! fe unquam de proditione ejus urbis habuiffe cingulum accen(um & pice & refinaris cortici- tTt confiliiyneque conícientiz. Quo non obftante, bus; oanne interea forti(Iimo filentio ftante inter j fent, d. | producti funt tamen in judicium, & fupplicio ammas immoto;velucin extafi.Tum lo« 27'91!. l capitis,tanquam reiMajeftatis,damnati. Ante- qui coeleftia, qua poterat, incipienti os obfe- dl ( cedit reliquos denuo Philippus, qui in ferali ptum circulo, labra concerpta, truncatus nas $, Anhy, ' fus. In baptifmi o probrium,& imitamentumy * pegmnate conftitutus, dum plena falfarum cri- j érfufus totus; obje- Lt criminadonum Ííeatentia mortis pr«legere- uterque aqua bu iente p &antibus barbaris; debere fic eos baptizari, 'kll i^ [ ä tur, imperterritus tóto capitis renutu cau(íam inficiatus eft : INon efLinquityita; ifTud eft menda- qui ajunt, quod fine baptifmo nulla &t falus. P Antequam ferali palo aliigarentur,patum utete cium ; ilud smibi affictum eft bec non dixi. Conftan- terque fe unius catholice fidei odio interfici que amplexus eit, & ofculatus. Mox Joanni detracta fuüperiore pellis e vertice capitis;zn- proteftatus, inter illa ve:ba, in manus tuas, Do- qmine,commendo [piritum meum;ictum carnificis,& putati pedes, card € coxis ad offa usque avul- ía; mandibula fecuri diffiffasferro uft plage ; morcem excepit 14, Julii an. 1638. ztatis 38. Caput confixum palo,fublime in mocnibus ex« utrique diffe&um generofum pe&tus;evullum Mf àe cor nobile, atque a barbaris devoratum. 'pofitum eft, corpus füb patibulo humatum. &l Sexto poft die fecutus hunc eft 20. Julii P. Ge- CXXIL. P. Antonius Ifcida Japon ad fectamIdem £, rardus. WV/ eíaliz od Rhenum natus, qui prz- Japonicam identidem invitus fruftra fecum 275 agi ajebat : Chritti fe effe, ac fore; agerent, tenfüm conjurationis crimen pari ad extre- cruciarent, occiderent. Ad minas relponde- mum conftantia inficiatus,capite uti prior im» minutus eft, anno ztatis yo. Corpus unacum bat: fe ultra minas fupplicia etiam exípe- capite collegioillatum, inque templo-honori- &are, ac velle fe cum illis cettare, utra pars prius, illine pcenas irrogando, an ipfe itroga- fice conditum eft. Eodem die una poft priorem Alios ex aliis cruciae hora elatus eít a quatuor bajulis geftatoria fel- tas ferendo deficeret. tus in hebdomadas,meníes,annos accerferent, la(nam vitormentorum fractus ingredi per fe- fe .on potuit) in theatrum P. Rector, ingenti & mortem lentam extenderent: hoc fe in cau- fa Chrifti cupere , hoc exfpedtare, ut fentiat totius urbis ejulatu & comploratione, prefer- tim ubi viderunt fupremam ejus petitionem, fe mori, Nec fortius dixit, quam fecit. An- Mi qua manus vinculis eximi poftulaverat;crude- no 1631. 4. Decembr. aquis fulphureis varie 30!.4 liter rejici. Collocatusin medio theatri przle- cruciatus, fufpendebatur, jun&turis undequas ln Cm Y ha i &am mortis fententiam multiplici renucu fal que-vi dira extenfis, & fcapulis aqua bullien- ',UIH. ' fitatis coarguit: 44d quid ifTa leguntur , inquiens; te perfufis, Quo rerum articulo, cqm illum —— 7H Jit. Titulas vXClJ. Mtr;mahium, 292 ïad lt ifa fui cives iterum ad defectionem lacefferent, ne circumaQtum, tantaque vi comþreffum, atque ut imperatorie voluntati obedienter ut mortuus crederetur. Tota illa nox in n annueret, feque vere Japonem effe oftende- « cruciatibus diris a&a , tenerrimis quibus« [« ret, invitarent; his nihil motus, & (quod que corporis partibus intra bombardarum omnes ftupuere) ab aqua nihil aduítus eft. rotas Contortis- Cruciatus etiam eft fiogu- ifj. Ita per dies triginta, novis & femper variis lis digitis, gallo fclopi, ut vocant, fubje- j fzevitize artibus tortus, iterum carceri reddi- & expreffis, cum aures negaret promitten- i tus, demum hoc die lento i tibus libertatem atque honores, (i vel ver- vi&ima elorioía. 3 gnc combuftqs, bulo edito ad Calvini partes tran(iret. Ite- (s lm t ibld. f. CXXIV. P. Stephanus Paugi-azius Unga- rum id, iterumque contentiífimo cum ne- 10 326, 263. rus coorto tumultu hoftibus obvius e con- m garet Stephanus, dixere illi; fe vero eum clavi progreffus roftrata clava ferrea (bozo- ad id tormentorum vi compulfuros. Mox " gany vulgo dicta) valido idtu in pe&ore per- illi uftulatum latus, usque dum prope effet t 9 fu- exanimis. cuflus, proflratus eft. Mox il i caput ;riqlN:daa dl--ll--tr--k--ä--ü-i--æ-;ü—*-ä--ä—*-****:*-&*f&:-&*-&-&:&æ*ü—*4***?***ä- dl irl g, mL, Jà3 TITULUS XxCQII li ib AT MONIUM. hn Ifi- MA TRI nz denunciationes publica referri poffunt, quibus qua& quaeruntur preíentes, an nul- alv j n QUOAD ESSE NTIAM. lum impedimentum fciant, la IV. Secundum genus eft: Ceremoniarum De/ïnitiq. hdf. I. in ipfo contra&tu matrimonii adhiberi foli- ;üs tarum ; quales fünt dextrarum contrahen- ab tium colligatio cum ftola in fymbolum fide. q Caníf. de St legïtiuia viri, fceminzque conjun« I6 Matr.to.8. &io, ad confuüetudinem vitze indivi- litatis & vinculi infolubilis: annuli in fpon- duam inter ipíos conjuges tranfigen- fiz digitum infertio, ut hoc pignore facro, j Diéctum eft mutua dile&ione (ic corda jungantar, u: nul- u dam, divinitus inftituta. Cje matrimonium, quafi matris munium, id eft, lus amori extraneo acceflus detur, nullus- 8.Tho. 4, officium , ut ait S. Thomas, vocaturque a que odio locus. W V. Tertium e ft: | Benedi&lio Sacerdotalis, ]s fent. dift. matre potius ; quam patre, quia mater prine [es 27. d- 1*. cipaliter facta elt ad generandos & educan- quam Sacerdes novis fpon(is impertiri folet, * Io dos liberos, eftque circa illos magis officiofa. P(almo i27. Beati omnes , qui timeäc Domi- W. num &c. eum in finem recitato. $. Ambr, Vocatur etiam conjugitim, de quo fic S. Am- lïjü) . de inftit. brofius: cum initiatur conjugium; tunc con- Vl. Quartum eít: Convivium nuptiale: quod Athen.Ls. je jam olim etiam ufitatum fuiffe, paífim S. atl virg: 6 6- jugii nomen afciícitur; non enim defloratio virginitatis facit conjugium , fed pactio con. Scriptura teftatur; & caufam illius Athe- lu;. jugalis. Denique cum jungitur puella, con- ngus his verbis affignuat: Moribus & legibus en Ícitum eft, ut in nuptiis epulum fiat, tum Titi jugium eft, non cum virili admixtione co- nuptiales Deos ut veneremur: tum ut pro Ü gnofcitur. teftimonio id (it convivis, quod nuptis pla- Divi]ïb. placeant fqæ- nuptiz, 4j Bufeus de lL. Dividitur ab aliquibus in cíoley & ec- um $. Il. flat. Mart. Clefiafticum. feu : facramentale ; illud eft, quod €» Iec er folum contractum civilem perficitur; EX $ SCRIPTURA, amlen f quale eft Ethnicorum & Judzorum matri- um975' Qualitas. monium; hoc eít, quod per contractum ha- fl bentem rationem Sacramenti contrahitur, I.D omus & divitie dantur a pafcntibüs;ho&. 19. de Utrumque fübdivitur in' ratum & confum- 2 Domino autem proprie uxor pru-v. 14. ( dens. matum; prius eft, duod valide quidem con- at$ tractum eft, fed nondum per copulam car- 1I. Volo juniores nubere, filios prbcreare, 1. Tim, 5e nalem confummatum ; ofterius eft, quod matresfamilias effe, nullam occafionem darev. :4. D d coníenfü mutuo per copu j m confirmato pere adverfario maledicti eracia. a S IIl. Accipies Virginem cum timore Dei, Tob. e, fectum c&.f amore filiorum magis, quam libidine du&tus, v. 23. d Ceremonie. at ut in femine Abrahz bcnqdi&ignem confe- ] If Marchane, . III. 'antuor fünt genera ceremoniarum, uaris. 7 tie in Cand. in matrimonio adhiberi folitarum. Primum IV. Unusquisque uxorem fuam , ficut fe- Ephef s. n amyft. le&. e(t : Interrogationum breviarum:. quales juxta ipfüm diligat: uxor autem timeat virumv. 33. $. 8^ Marchantium fünt. An caflitatis votum non fuum. /lle emiíerint? an alteri fidem non dederint? an V. Viri diligite uxores veftras, ficut & Chr-Ibid.v.5 n Parentum coníenfus adíitt? huc etiam tri- ftus dilexit ecclefiam. y Muülieres viris füb & ar. Pp diga R. P. Lol?n. Bibl, Man. lom. l. Biibliotbece .:Mamualis : Concionntoriæ 208 1 $. Aug de diï:æ fint fíicut Domino, quoniam vir caput eft L. In nuptiis plus valet fanctitas Sacra- bono conf. menti , quam fecunditas uteri. * mulieris, ficut Chriftus caput eft ecclefiz. C. 9-8' Tob. 6. VlI.Quin conjugium ín fufcipiunt, ut Deum -1V. Quz poteít capere, capiat: quz fe Idem de s p ) non continet, nubat : quz non coepit, delibe- bono vi- jf dtcr V. 17. a [e & a füa mente excludant, & fue libidini ita vacent, ficut equus & mulus, quibus non ret: quz agegreffa eft. perfeveret : nulla adver- quir, c, 9. Di. fario detur occafio, nulla Chrifto fubtrahatur eft intelle&us, habet poteftat þm dæmo'nium oblatio ; in conjugali quippe vinculo fi pudi- fuper eos. citia.confervatür, damnatio non timetur. INece[fitas. — 1 Cor. 7. . VII. Propter fornicationem unusquisque V. Quod bonum habent nuptiz, & quod Idem 1. 9. V. 2, bonz fint nuptie, peccatum effe nunquam de Genef. füam uxorem habeat; & unaqu þz'e*que- füum vi- / rum habeat. poteft. Hoc autem tripartitum eft, fides; pro- les, Sacramentum. In fide attenditur, ne per $ hmbrol 'Ibidx .,o 9. VIII. Quod fi non continent fe, nubant; melius enim eft nubere, quam uri. 2 vinculum conjugale cum altera, vel altero Utilitas. concumbatur.:in prole, ut amanter fufcipia- 1devi t Ephe, , — IX.Qui fuam uxorem diligit,feipfüm diligit, tur, benigne nutriatur, religiofe educatur. NUA nemo enim füam carnem odio habuit, fed nu- In Sacramento autem, ut conjugium non [e- bono Com v. 28. trit & fovet eam, ficut & Chriftus ecclefiam. paretur, & dimiffus aut dimifla nec cauía hp 6 2 1. Cor, 7, X.Lade fcis mulier,(i virum falvum facies ? prolis alteri conjungatur. Hzc c(t tanquam ( M 16. aut unde ícis vir, fi mulierem falvam facies? regula nüptiarum , qua vel nature decora- Jnfolubilitas. tur fecuditas, vel incontinentiz.regitur pra- & if d vitas. ; Matth.19. Xl Propter hoc dimittet homo patrem n $. Aug. l. vi Vif Yi füum, & matrem füam, & adhzrebit uxori "VL Habean t con)'ügia bonum füum, no Itaque jam quia filios procreant, fed quia honefte, qui 3 de virgin. | füz, & erunt duo in carne una. C. 12. l non iunt duo, fed una caro. Quod ergo licite, quia pudice, quia focialiter procreant; l & procreatos pariter, falubriter, inftanter Deus conjunxit, homo non feparet.- Luc. 16. XIL. Omnis, qui dimittit uxorem fuam; educant, quia thori fidem invicem fervant, $ Chryfoft V. 1. quia Sacramentum connubii non violant. hom, 41 aut alteram ducit, moecbatur, & qui,dimifïam a viro ducit, moechatur. - VII. In omni conjugio conjun&io intelli- s. Ambr. Wep d R.om. 7. Xll. uz fuüb viro eft mulier, vivente gitur fpiritualis, quarn confirmat, & perficit de Patriar. r i q th&. Vf 2. viro alligata eft legi: fi autem mortuus füeric conjunctorum commixtio corporalis. D e Y vir ejus, foluta eft a lege viri. Igitur vivene -- NTII. Sapiens vir d cbet judicio amare con non affe&u: reget impetus vo lupt;ä. ap.March. te viro vocabitur adultera, fi fuerit eum alio jugem, nihil foe- ". 8. can. viro: fi autem mortuus fuerit vir ejus, libe- tis, ne feratur preceps ad coitum; delab leét dius, quam amare uxorem quafi àdulteram. rata eft a lege viri: ut non fit adultera, fi 9. pr fuerit cum alio viro. In aliena uxore omnis amor turpis eft, in fua T nimius. n Cor. z. XIV. lis autem, qui matrimoni Ó jundti S.Ambrof.! V. 10, . funt, przcipio, non ego, fed Dominus, uxo- IX. Juftitia 1utendi coniugii,-hæc e[t; ut non sFulgep lid explendz libidinis, fed fuübftituends prolis 1. de con- rem a viro non difcedere: quod fi di(cefferit ; Al manere inuptam, aut viro fuo reconciliari. affe&u , conjuges fibi mifceantur congruojug. deb, am non dimittat, tempore. Inillis namque bonis, quze tecit ; - * Et vir uxorem fu 2 , Dignitas. Deus, invenitur juíla copulatio viri & uxo- 'Hebr. 1 3. XV. Honorabile connubium in omnibus, ris ,. in quibus Dei operibus libido non poteft - V. 4' & thorus immaculatus eíto ; fornicatores reperiri, quz horninibus non . ex dono con- enim & adulteros judicabit Deus. ditionis, fed ex peccatoribus ex. vitio pri- C'odl Eccl. 55. XVI. In tribus placitum eft (piritui meo, mz pra varicauonis acceffit. — Sed quia fine Ve lo qux fünt probata coram Deo & hominibus. illa in corpore mortis hujus proles humana Trid.t.u, non feritur, non eam affeQtant conjugia ca«. Concordia fratrum, . & amor proximorum; fta, fed tolerant, eique imponic nuptialis ho- . & vir & mulier bene f(ibi confentigntes. neftas modum, fine qua non poteft in carne. IIT. ,'. peccati naturalis explere fecunditatis offi- Sdnbri EX S& P ATRIBU s. cium.: Sic'ergo ex nuptiis queri debet fru- hn & 16, A ualitas. étus,ut cohibendus ; fic lubricz volup;atis exe ulti facilius fe abftinent , ut non utan- ceffus; 1 $. Aug. del. M t bono con- tur nuptiis, quam temperanter & be- X. Conjuga us fi thori fidem non deferat, Ibid. S.Allg. li, jug- ne utantur. Ego vero facilius non utar nu- fed in uxore füa naturali duntaxat ufu ali- * lüpt, ER ptiis, quibus ufus eft Abraham, quam fic utar quantum excedat, non folum generationem nuptiis, quemadmodum ufus eft Abraham. quzrens, fed carnis libidini obediens, hoc $. Chryf. ll. Propterea permiffum fuit matrimo- equidem fine culpa non facit. . Talis autem in Pí3l.43. nium ; ne ultra proprios terminos progrede- culpa facilius bene operanti atque oranti re- reris. Vide enim, quando dignus eris fuppli- mittitur, quia ipfi conjugi fervat maritalis cio, nam Deus tuz quieti & honori profpe- charitas fidem, in qua non poteft maritalis ine xit, ut & naturz rabiem per uxorem com- firmitas cuftodire temperiem. Et (i nuptialis pícere, & hoc absque periculo faceres, & in uxore modeftia non tenetur, a nuptiali ta- inen fide, nulla immoderatione difíceditur. ab omni turpitudine & dedecore liberareris. . — Tu autem eum, qui tantam tui curam gerit, Utilitas. " .Sl ietl ad . ex redundanti XI.Qui tentationum procellas cum difficul- s. G r;:g. l. quadam & exuberanti copig,t GEIOm' injutia afficis? 1us,26. mor, e tate toleranz, con ] ugii por;umn p»e:a«nt , mel L Tiüulus XCII. Matrimoniusm. 299 Oho COf nubere, quam uri. Sine culpa enim ad con- fém per relinquit fui poenitudinem, nuuquäm jugium veniunt ,. fi tamen remg | melj-ora necdum fatiatur; extindta reaccenditur , ufü crefcit, " lànà ] devoverunt. t deficit , nec rationi t bono w s. Aug L. XIIL. Conjugium mihi bonum videtur, non -ducitur, paret , qui imp—:tu E .L dum C. 9. 1r6.deciv.folum propter filiorum procreationem, fed XXII. Pulchra cito ama tBr, forda (facileldem com 3 propter ipíam etiam naturalem in diverío fe- di. concupifcit : difficile cuftoditur , quod plu-tra l. vin. xu focietatem, Habet etiam id bonum, quod res amant: moleftum eft poffidere, quod ne- carnalis vel juvenilis incontinentia , etiamfi mo habere dignetur. Minori tamen miferia dl | ) vitiofa eft , ad propagandz prolis redigitur deformis habetur, quam formofa fervatur. AmdeGaef, ] Q hone(tatem , ut ex malo libidinis aliquid bo- XXHI. Nihil eft quod virilem animum itas.Aug.ap. ni faciat copulatio conjugalis. ab arce virtutis dejiciat, atque complexus il- Gran. fol, NT 729. $. Ambrof. ,h* Dignitas. le, 6ine quo uxor haberi non potett. 1 . XHII. Propemodum non inferioris virtutis XXIV. Longe plures videas lapíos ex con-$. Chryf.t, l Ut k devid. eft. abftinere conjugio, quo aliquando dele&a- jugatorum, quam monachorum ordine : ne- 3 «ontra verit, quam conjugii oble&amenta nefcire. que enim tam multi ex monafteriis ad matri- Vitup.mnons [e- monia acced u!'ä S.Aug.de XIV. Non eft impar meritorum continen- bono cor» tia in Joanne, qui nullas expertus eft nuptias, ad ícorta. unt ; quam ex copjugali thoro s N [r p IV. Is E& € 3- quam in Abraham, qui filios generavit; illius enim ccclibatus, & illius connubium pro tem- EXEMPLA C P HRISTIANA. 8; Bafil. de porum diftributione Chrifto militarunt. -XV. ltafiunthonorabilesnuptiz , quando Qualitas. n Aug. ] 1. vt2 Vi'É- rationem conjugii non preit obícoena volu- obias Junior inito cum Sara matrimo- Tob- g, dg d vitgin, ptas, fed jadto tecundum leges divinas fan- nio dixit ad Deum : Domine, tu fcis, v. 9. hf 618 - &o füundamento, matrimonium neceffario fe- quia non luxurix caufa accipio fororem i qui voluptas ipfa concubitus, unamque car- meam conjugem, fed fola pofteritatis dile- i nem duos facere deprehenditur. &ione, in qua benedicatur n - omen 'vtuum' in S.Chryfoft. XVI. Revera magnum myfíterium eft, rcli- faecula fzculorum. Y^ hom. 21. " $. Anly. in ep. ad &o parente eo, qui genuit, eo, qui aluit,etiam, Ii. Sara Tobix uxor quoque a (citdeParar €a, quax peperit, quiz mifere & cum labore xit: Tucis, Domine , quia nunquam con- Y* 16 Ephef. parturivit, illis videlicet defertis, qui tanta be- cupiyi viraum , & mundam fervavi animam hi ne. neficia przftiterunt, quibus cum confuüetudo meam ab omni concupifcentia. Nunquam n ap Md tracta eft, adhzrere virumilli, qute antea ne- cum ludentibus mifcui me , neque cum his, ; r j. Cih. que viía fit, neque aliquid commercii cum il- qui in levitate ambulant, participem me delab [ed lo.habuerit, atque hanc etiam omnibus prg- przbui. Virum autem cum timore tuo, non u;) pup. ferre. Magnum revera myfíterium, & ineffa- eum libidine mea, confenfi fuícipere, bilem quandam fíapientiam habens. ; HI. S. Cecilia, Valeriano defponíata, tri. Mareh. tr, n S:Fulg-. q. $. Ambrof. XVIL Cognofcimus velut przfuülem, cu- bus ante nuptias dicbus jejunabat , cilicium f candel, ]i 1 o l. 1. dé. (todemque conjugii effe Deum , qui non pa» portabat, & orationi continuo vacabat , ne **- 4- Abrih-c-7?- ciatur alienum thorum pollui, & (i quis fe- gotium hoc Deo commendans. k cérit , peccare eum in Deum , cujus legem IV. Cum quidam mercator naufragium Sophron. (s violet, gratiam folvat. Et ideo quia in Deum paffus effet, ideoque ob bonorum omnium ja-in. prato fpir.c. 199. d peccat , Sacramenti coeleftis ammittit con- Curam carceri a creditoribus inclufus effet, ; dives quidam ad iplum in carcerem ingreffus, j orti.um; : ! lädgüblul/üitär. fpecie uxoris tunc forte przfentis Captus, ancil. - XVIII. Matri monii perpetuum, indiffolubi- | juffit eam ad fe adduci, & latisfa&ionem pro ne n Trid.í.24.]emque nexum primus humani generis parens AR 4 L A . € viro fpopondit, fi in nefarium fcelus confen- ^3 1Vini Spiritus inftin&u pronuntiavit, cum tiret, Verum illa refpondic: Domine, intel- Ra. 0 dixit: Hoc nunc os ex offibu 1 s meis, & caro lexi Apoftolum dicere: Mulier, corporis fui de carne mea. poteftatem non habet, fed vir. Ibo ergo ad ne " s SAmbro XIX. Noli uxorem dimittere, ne Deum maritum, &, quod jufferit, peragam. Cum in c. 16. tuz copulz diffitearis Authorem, Etenim (i ergo regreffa ad maritum narraffet , quid dis (s Luc. t alienos , magis uxoris debes tolerare, & 4 ves pctiffet, ille in hzc verba refpondit: Va- emendare mores. de, foror, dic ei, nosfpem figere in Jefum, Itid S.Aug.i. -XX. Hocculíloditur in Chrifto & eï'ccl*cfïa,, qui fuos non deferit, mortemque nos potius t de nupt. ut vivens cum vivente in zternum nullo di- oppetere paratos, quam eum offendere. Dum Ji- €. 19.. vortio feparetur. Cujus Sacramenti tanta ergo illa renunciat refpon(üm , reditque ad f obfervatio eít in civitate Dei noftri, in mon- maritum, latro pariter carcere detentus, qui 0C te fan&to ejus , hoc e(t, in ecclefia Chrifti verba hzc audierat, eos ad fe vocat , ait- m quibusque fidelibus conjugatis , qui fine du- que: ego fÍcio , me ad mortem damnatum, ' bio funt membra Chriflli, ut, cum filiorum audiensque pudicum veftrum confilium come. i procreandorum cauía vel!nubant fceminz, punQus fum: ite ergo ad talem locum , & Qv vel ducantur uxoóres, nec fterilem conjugem fodite, nam pecuniam reperietis, qua cre- li ditoribus ve(tris fatisfacerc po(litis, & orate A fas fit relinquere, ut alia fecunda ducatur. Aicommoda., pro me, ut mifericordiam inveniam. Poft pau- $. Hier, ad XXI. Non tantum boni eft in nuptiis, cos ergo dieslatro affecCtus fupplicio e(t, uxor: Geront, quod fperamus, quantum mali, quod accide- vero ad nominatumlocum pergens , fodiens- "m Greg ! re poteíft, & timendum eft. Libido transacta que pecuniam repcrit, eaquc paulatim credi- 15026' g R. P. Lobn. Bibi. Man. Tom, 11. teri- Á P**W z. 300 Biliotbeee Mauvalis. Concionatoria toribus fatisficy ut crede a fene in cubiculurn introductus eft, ubi ine retur , illàm mutuo gentes ei divitias oftendens, harum omnium accepiffe. fj Marcho 8. Greg. V. S. Gorgonia B. Gregorii Nazianzeui fo- ipfum fe heredem (cribere dixit, eo quod T Naz. in ror adeo fatebatur fe unam effe cum marito; Ípreta fponía divite , pietatem potius in filia 4 myfl le - 01à'. d€$ gt propterea ex parte tantum baptizatam fe "(L;a-,' quam alias do tes tefpexifles. Georgon. pu:aret, quod maritus non effet baptizatus, ]oidt, ideo continuis precibus a Deo petivit , ut füi fpiritus eum efficeret participem per ba- EXEMPLA PROFANA. ptifmam, quod- & impetrare meruit. I. Th d eogena , uxor Agathoclis Regis Sici- Sabell.l.as S.Aug.L.9. VI. S. Monica mirantibus aliis uxoribnus, lixz ab egro marito nunquam divelli Enm 4- conf. c 9 quomodo ipfa cum marito infideli tam rigi- fejpafía e(t, dicere folita: nubendo non folum. Tib cettó do & feroce adeo pacifice vivere poflet, re-«- profpere fortunz , fed & adverfx focieta- i in d-jml tem inivi , quare nec invita [piritus mei pe- fpondit: mez forores, vos forte maritos ad pot£piph rixas impellitis morofitate ac contumacia ve- riculo emptura » 1 fum; ut yiri fpiritus extre» 9 fira, ego marito fieviente taceo, & diffimulo; mos percipiam. . D. ficque iracundiam ejus frango: quin animum IL Artemi üa'Maquli,'-"öa/!rïæv Regis cone Valerius — 21 Toiden jux, tanto amore Maritum P eius fic inflexi , ut inecum Chríftum colere- rolequebatur , Max. 1. 4s. d cmperit; ita ergo & vos agite cum maritis , ut ad.ejus funus viros eloquentiffimos con- e« 6 vocaret, qui laudes ejus decantarent. Sepul. fi fimili concordia ac pace frui vultis. B:eviar. VII. S. Elifabeth, filia Petri , Regis Ara- chrum dein tam fplendidum ei zdificari juf- Rom. 4 fit, ut intet feptem orbis miracula fuerit nu- gonie , cum Dionyfio , Rege Portugallie , läcmconc. Tul, luxurix deditiffimo , tanta cum prudentia meratum. Nechiscontenta officiis, etiam of- ]I He 6! & fan&itate converíata eft, ut omnes in ad- fa in cineres redacta vino mifcuit, elibitque, mirationem raperet, qui maritum noverant. ut fíc quoddammodo éum vite redderet. —.HL Panthea, uxor Abradatz, Regis Sue Xenoph, Hoc folum ipfíam angebat, quod Deus toties offendetetür. Unde continuis precibus ro-. forum , audiens maritum fuum in prelio oc-1. 6. :abat Deum, ut lucem illi infanderet ; qua cubuiffe, in mediam aciem irruit, & mari- ? $, hny, dt e profunda & ceca abyífo tandem emerge. , tum füum azmplexata , ferrum cordi in À N M j ret. Ulterius pra&cipiebat , ut omnes ejus ficque fimul cum eodem obit. É A z L . LJ Wt eone IV. Thales, roganti matri, ut matri U t illegitimi filii (ibi adducerentur , quos nutri- monium plur. apha . cibus tradebat, & commendabat, de omni- iniret, nondum eífe tempus dixit : deinde ma- Langium jor natu iterum admonitus, non amplius effe in pol. bus providebat, nutricesque muneribus do« nabat. Hac tanta charitáte, patientia, prue tempus affirmavit. idem rogatus, cur in vigos re etatis liberos non procreaffet ? refpondit: dentia fic mariti animum evicit , ut fidem y conjugalem poltea fervarit. Quia nolui. fponte negotium,vitz faceffere j Stob,ferm. vimPD. . Vill.Cum S. Macarii animum defiderium ejus tranquillitatem turbare. - 66. 5. f« 17.. fübiiffet, cognofcendi, ad quantam perfectio- V. M. Cato Cenforius uxorem nobiliorem, prut; inLe | quam opulendorem duxit, exiftimans utras- tone, $g, dew nem perveniffet, hanc e coclo vocem audivit: hono con. Nondum, o Macari , attigifti perfectionem que sque effe elatas & füperftitiofas, verum - duarum mulieram Alexandrie degzentium turpitudinis rubore oblequentiores viris ad jug' C' 18.] Abiens ergo Alexandriam , cum reperifíet honefta generof(as effe. . 'e | duas illas mulieres , & quem vitz modum .NI. Indorum virgines , cu m.nubiles effe cexus 1. tenerent, indagaffet, poft longas preces tane. Cxperint ; in publicum a parentibus produ- g. e, 31, lm dem ab iis extorfit, quod undecim annis in cantür. Accurrenté, ut affolet, multitudine,- libera illis datur optioy e juvenum turba vi- eadem domo fíümma cum pace cohabitaf- fznt, & Íxpius enixe petierint, ut vitam rum fibi fzligendi , quem virtute aliqua ine cwlibem agere per maritos liceret 5 id vero figniter przftantem putent. cum impetrare nequirent , Deo puritatem - ViI. Valeria a quodam rogata , quam ob Erafm, 1, rem defuüné&to marito nulli poíthac nubere 8. apopht. cordis obtuliffe. Infüper fummo femper ftudio invigilaffe, ne verbo vel opere Deum offen- vellet ? ideo, inquit, quia Servius meus, $ Gtp, derent. Hoc audiens vir fanctus exclamare licet aliis d ; Dd Lapy. efunctus fit , apud me vivïi';, vie hp . ccepit: vere in quocunque ftatu puritas cor- - vetque femper., J VIH. Portia, cum diutiuslugeret maritum, ldem,- dis Deo placet, íta ut quandoque puritatem virginum & monachorum excedat. - quafita, quem habitura effet lu&us ultimum S. Damaf, i i is ditiffimi aue diem? reípondit: quem & vitz. , e 1X. Cum quidam fi iüs patr in vita diviffet, fponfam (ibi a patre ditiffimam & IX. Antiíthenes adoleícenti qugrenti Por^aam pulcherrimam deftinatam effe, deteftans hoc lem uxorem ducete deberec? refpondit: fic. 1. 3 anci(,! lofaph, Qe 160 confilium fuga elapfus eft. In qua cum ad formoíam duxeris , habebis communem : fi t deformem copulaveris, habebis poenam. Ta- g, domum fenis pauperis propter zítum divere )om 4 tiffec, filiamque ejus unicam fedulo laboran- lis érgo ducenda uxor eft, qüe nec faftidium PO&Epiph. viro moveat ad deformitatem , nec ob infi« tem , Deumque affidue ob accepta beneficia Jaudantem vidiffet , eam a patre in uxorem gaem formam petatur ab adulteris. petiit.. Quem cum fenex in multis tentaffet, $. VII. ipfeque conítanter affereret , malle (e cum SIMILITUDINE S. fllia ejus tam devota pauperem vitam dege- Qualitas. re, quam cum divite oblata fponfa inter de« ,necPlut, in | licias vivere, tand em qptatl ani. !m. 1. e is nqïlpltiis,potitus, I Sircut)corpusnihil poteít absque animo » : Jiulus HXCILP Mairimonum. sot int m anïmuä üine "coipb're ;» ficinter üxorem & generent, eosque fic educent, ut tandem Wmaritum omnia oportet effe communia. od March, t F zternz gloriz íacti participes eundem Deum uha II. Sicut ferrum non cum argento & auro in omnem zternitatem perfe&iffime laudent; 8. eand,. fed cum alio ferro coheret, & íe commi- & ament. myft. le&t. Quis enim non magnopere fibi Ícet 5 fic non bene vilis cum nobili, dives gratularetur, Íi multa templa exítruxiffet cum paupere conjux concordat, Ibidem. fuis fumptibus, in quibus Deus die, noCu« liI. Sicut , cum navis eft magna , & gu- que devotiffime laudaretur ? atqui gratiores oernaculum parvum j aut viciflim , navis fünt tem UM bene dirigi non poteít; ita nec maritus bene dantes-u plo homines ; Deqm in coclo 31;;1- t d]j n , lm dirigere poteft. uxorem utrumque difparitas. » Íi nimia üt irïte/r AL Zugimentum. veipuplite ,. tam. ecclefiaftice , d quam civilis : quod fane totum pendet a gene- Pgo Fab.cone IV. Sicutpharmaco utimur tamdiu, quam- ratione & educatione liberorum ; quia qduae Ia 4. indom.diu mor 'bus aut nece(fitas durats ita matri- poftEpiph. m les erunt liberi , tales erunt olim & ecclefiz a 4 onialis a&io tamdiu folum fuícipienda eft, Miniftri; & Magiílratus politici, ac cives. quamdiu finis matrimonii, fcilicet generatio J Vr : rolis, & concupifcentix remedium adeft, T. felicitas liberorum : cum enim hi, fi pie & cliriftiane educentur, ad regnum coaclo« Dv G. Pedem. — V. Sicut vinum non debet bibi propter vo- luptatem; fed propter naturz füftentationem rum admittantur , quod preítantius e(t; u & corroborationem, ita nec cohabitatio con- quam omnia regna mundi, an non ingentem if — Jugalis propter voluptatem , fed feliciratem liberis fuis procuraffe dicentur " nerationem prolis fuüícipienda eít,. propter gee patentes, fi cooperentur , & A Aof- Jdem conc, fiant participes eorum liberi ?. ut hu';'x.is« regni 3. n. 6 VI. Sicuti quis non tantum ex alieno, fed i etiam füo vino inebriari poteít , fi illud im- IV. Solatium parentum: quod nen poteft non modice bibat; itanon cum aliena duntaxat, efle maximum ,. fi meminerint , hoc ipfos, SU' Xübüu D fed etiam propria uxore cont quos modo genuerunt, & pie educant libe« o?.l. Ó s j ine"tïtiæ Hmit'es ros, fore olim regni cocleftis hzredes, idque r ?xceQi - poffunt. Joflubilitas. 1 3 H a&u quondam in ccelis fint vifüri. Hinc Sa« jf lomon ait : Filius fapiens lztificat patrem. at ordinatio Cleri ad plebem bom. coT-congregandam , etiamfi congregatio plebis .. V. Confufíi? demonis: quem cum merito 10 Phu li J'£- €24:non (fequatur , manet tamen in ordinatis Sa- fumme, odiffe debeant parentes, ob perpe« T Langium cramentum ordinationis; & fi ex aliqua cul- tuas infidias iplorum & liberorum faluri ftru« lo ià pol, pa quis removeacur ab officio , Sacramento ias, non poflunt hoc odium magis erga » t Domini femel impofito non. carebit, quam- ipfam declarare , quam fi & fe , & liberos vis ad judicium permanente; ita licet con- [uos ipfius eripiant poteftati , atque in filioe y Bb at juges a fe quoad thorum feparentur, aut rum Dei libertatem afferant.. (6, T prolem füfcipere non poi L:m!ï $ yinculum ta- Y men adhuc manebit, 55vl s Aug. de — VÀII. Sicut duobus pluribusve fervire ne- 25 IOM:. M BODOIUA (il hono CO tso poteft: fic a viro vivo in alterius tranfire EAU 7"&: * 18-connübium nec tunc licuit , nec nunc licet, P. .,Mtrimnium jfaufle contrabendum, it. necunquam liceb :(ïc Cæ,i"g L Dignitas, L Qixcerur Dei culus : quia, ut fapienter no- Philo 1. de jU' M 6 3&! . — tavit Philo, folius Dei cultus, eft amo- Monarch. idem, — IX. Sicut non e(t impar meritunt patientiz ris & benevolentiz vinculum infolubile ;. id, 1 in Petro, qui paffus eft, & in Joanne, qui paf- Vl quod ex ipforum etiam Philofophorum axio- füs non eít; ita non eft impar meritum cone mate colligitur, quodicunt: Quzcunque (ünt Ifv tinentiz in Joanne, qui nullas expertus eft nu- eadem uni tertio , funt eadem inter fe. gbiuim. l ptías, & in Abraham, qui filios generavit. Incommoda. lL. Oratio bumilis: tum quia , tefte Salo. Prov. 19; ore d. pop mone, domus & divitiz dantur a parentibus, v. 14« S. Gfeg. a- X. ;SiCt!JtTæpe r ectum,mundumque iter per- a Domino autem proprie uxor prudens: tum 15,; pud Lang 'gimus, & ramen ortis juxta viam vepribus per Vle in po. — ye(timentarerinemur; ficlicecbonum fitcon- quia, cum tribulationem carnis, predicente Apoftolo , fint habituri , oportet ad has fü- - jugium, mala tamen funt, quz circa illud ex If [it hujus mundi cura füccrefcunt. Dum ergo retie perandas Deo humiliter fübjici , ejusque m opem affiduo implorare. netur, quod non nocet, ex rebus juxta pofitis committitur plerumque, quod nocet. li. Peneratio Santorum: eorum præcïpu'e; J TL S. Francil. ü(n ID XI. Sicut facilius eft ruftico carere divi- qui aliquando matrimonio jun&i cum magna - Salef.apud tiis ; quam iis inopinato repertis, aut oblatis fanditate & concordia vixerunt , uti pre ( Engeig. moderate uti; ita multi facilius omnino ab- aliis funt B. Virgo & S. Jofephu $5 ab ho- b Dom. a poftEpiph. ftinent nuptiis , quam ut iis tempgrate & rum enim veneratione duplex emolumentum If habebunt conjuges, nempe patrocinium potens, fie bene 'u;antur. $. VII. quod tanto promptius exhibebunt , quanto magis ipümet onera & difficultates matri- MOmTIVA- monii funt experti : & exemplar. perfeftum » — d Mairimonium ineumdum. vitz fecundum leges fan&i matrimonii infti« lo« tuendæ,- L I nor é ploria Dei : qui non modice ri&icatur, (i parentes lihcrqs mu j tos 1V. Concordia animorum : ficüt ehim fi duo , a boses Pp3 j 392 Bibliotbece . Manualis Conaiänatoriæ boves eidem jugo alligati unanimes (int, le- fanguinitatis aut aflinitatis gradus , qui Le-Se&. 24 viorem fibi laborem trahendi oneris effi- vitico exprimuntur , poffe impedire matri-c- 3, ciunt; fi vero confentire nolint, inutiliter ac monium contrahendum, & dirimere contra- fru(tra fe fatigant, & gravius fentire onus co- &um, nec poffe ecclefiam in nonnullis illo- guntur; ita Íe res cum conjugibus eidem ju- rum difpenfare ; aut conftituere, ut plures go matrimonii alligatis habet. impediant, & dirimant, anathema fit. V. Curiofiatis devitatio : illius przcipue ; IV. Quartum eft , ut folidum ac utilem qua ex Zelotypig fpiritu alterius conjugis Eph» 5: cognofcac modum contrahendi matrimo- ! $h mores & ac&ta curofius, quam par eft, obíer- aüium , juxta quem alios inftituat, qui qui- vantur. Quod medium Alphoníus Rex Ara- dem in eo fere confiftic, ucin Chrifto, cum onum indicavit , dum dixit: Tunc felix & Chrifto, & propter Chriftum matrimonium tranquillum fore matrimonium , fi vir fur- dus, & uxor cceca fuerint. ) fufcipiatur. 1,. Jn. Chriffo tunc fufcipitur , quando do&rina S. Pauli obfervatur , qua. VI. Patientiain mutuis defeGibus fuppor zandi& : dixit : Viri, diligite uxores veflras, ficut V. 9v juxta monitum S. Pauli dicentis : alter alte- Chriftus ecclefiam, Et: Mulieres viris fuis rius onera portate. Debent proinde conju- fubdite fint , ficut Chrifto. 2. Cum Chriflo gati duobus illis anferibus fimiles effe , qui a contrahitur matrimonium, fi diligenter prius nativitate fic erant dorfo colligati, ut, fi unus invocetur in electione, ufürpando illa verba ambularet, alter erectis ad ccelum pedibus Apoftolorum. '"Tu, Domine, qui corda nofti A& r. & portaretur, qui altero defatigato , & ipfe pe- omnium , oftende , quem (aut quam ) ele- dibus infiftere, alterumque portare debebat. eris, Dein fi in ipfa contra&tione prius SS. $ Aug. í£ VIL Caflitas ante matrismonium fervata : quod Euchariília fümatur. Et tandem fi ante con- de verb. mediumS.Auguftinus fequentibus verbis prz- s Dom. ummationem pariter exempio Tobig junio- (cripfit: fi du&uri eítis uxores , quales vul- tis invocetur. 3. Propier- Chriflum füfcipitur tis eas invenire , tales & ipíz inveniant vos. matrimonium , (i vocatio ad iliud diligenter -- EM .a AE MEMEE Ms MW — UE - u um dlb o oedikun g du MÉ RL Quis eft, qui non caftam velit ducere? in:a- inquiratur , & ideo ítatus hic affumatur , - étam quzris? inta&us efto ; puram? purus Gth, 2, efto; non enim illa poteít, & tu non potes. quia Deo ad eundem 008 Vocare pla'ïcuift.,- : Y, 180 j! V. Quintum eít , ut noverit potiores tens $. IX. tationes conjugii, modumque aprum eisdem l occurrendi. Quales.fere funt. 1. Afpeti- «ASCE.MTICA' tas aut morofitas alterius conjug o 2 is; contra I. quam vix aliud efficacius eft medium , quam tDts, ; uinque funt. przcipua capita ; quz Afce-. patientia & maníuetudo; nam refponfio mol- 7 NU | Q ta de matrimonio bene cognoícere, ac, lis, multo magis omnimoda taciturnitas & ubi occafio dabit, obíervare debet. Primum diffimulatio frangit iram. 2. Liberorum aut eft, ut bene cognofcat finem matrimonii, famulorum mores diícoli; qui & ipíi man- quem quidam Cani(ius ex SS. Patribus his füeta potius quam afpera correctione fanandi Canif, p.2. verbis aHïgnat ; Cujus conjun&onis conjus & ubi conatus nihil profecerit , cum patien- de Matr. palis.fi primarium Authorem quzris, Deus tia füpportanda, juftitizque diviaz fuo tem- — ( — w —— 9 Q£my. $. £. eft optimus maximus , qui primos conjuges. pore caftigaturz relinquendi funt. 3. Soli- & humani generis parentes in ipío paradifo citudo pro rebus ad fe , familiamque fufti- Pa conjunxit, füaque benedictione cohonefta- nendam neceífariis : contra quam optimum vit. Sin finem inflitutionis fpeCtas , eft hu- eft medium , ut quarant folicite prius re- 1ani generis ad Dei gloriam propagatio, & gnum Dei, & juftitiam ejus , magnamque de Dei bonitate & fidelitate fiduciam con- conjugum inter fe familiaris , fidusque con- vi&us , ac przterea fornicationis in hac na- cipiant. 4. Deteftatio fui ftatus , utpote turz corruptz imbecillitate devitatio. impedimenda ad bene pieque vivendum ob- Concil, II. Alterum eft, ut bene cognofcat triplex jicientis ; quibus optime occurret , illud S. Flor.apudbonum matrimonii , quod ex dicto fine con- Chryfíoftomi in memoriam revocando : Au- Canit. l c. fargit, de quo Concilium Florentinum fic lo- diant viri & mulieris , & difcant jufti virtu- S.Chryfof. « 2» þom'. SI. quitur : Affignatur triplex bonum matrimo- tem : nec putens nuptias in caufa effe , quo in Gen. nii. Primum , proles füfcipienda ad cultum minus quis Deo placeat, nam idcirco divina Dei, & educanda, Secundum eft fides, quam 3X2 —— IT CO Db CO ; £2 . J o - — (9». fcripturafemel & icerum id fignificavit, dicens ]s unus conjugum alteri fervare debet Tere genuit Mathufalem, & tunc placuit, acrepetit v. ". tium, indivifibilitas matrimonii propter hoc, — dicens, & poftquam placuit, genuit, ne quis uod fignificat indivifibilem conjunctionem arbitraretur, obftaculum virtutis effe conju- hrifti & eccleliz. gium. Et iterum alibi: Adjutrix tibi data eft, Ill. Tertium eít , ut cognofcat bene im-: non infidiarrix. An non habeébat uxorem Idem ho.4. edimenta tum dirimentia, tum impedientia Propheta? neque tamen fpiritui gratiz ob. i If, — — — Ü—— P contractum , quz quidem paffim apud Cafi- ftabat conjugium. Moyfes nonne uxorem ha- ftas & Summuliftas reperiuntur; id intera buit? & tamen is Petram disrupit, aérem im- — — — fixum, ratumque habeat , ejusmodi impedi- mutavit, cum Deo loquebatur, iram divinam tnenta graviffimas ob cauías ab eccleíia con- cohibuit. Abraham nonne bhabebat uxo- — — ftituta, atque adeo diligenter obíervanda ef- rem ? & tamen Pater factus eft gentium & fe, uti clare indicat Concilium Tridentinum, ecclefiz.: Demum omnes Prophetz & uxo- £. n5 r dum ait: fi quis dixerit , eos tantum con- res habebant, & domos; ut Ifaias, Ezeehiel, & . il magnus — |L Iimluj- XCli. Matrimonium. - ,.303 *el'sea. 2*5 lrll C. 3 magnus Mo qu(i convertat. Qua de materia videri poteft ds ledebantur. yfes, & inde njhil gd virtutem Faber conc. 2. in Dom. 3. poft Epiph. & P. Fo- . rerus in 1. p. vite Chrifli de hoc Evang. G 50 .:X. IV. Ex occafione thematis : Accipics vir- Tob. 6. TUS PRJZEDICA- ginem cum timore Domini , amore filiorum magis, v. 22. , CONCEP BILES. quam libidine du&lus , ut in femine Abrabe, benedi- " (n üionem in filiis confequaris : poteft multiplex be- .Eph, 5. l. E x occafione thematis : Sdcramentum boc nedi&io explicari, quam conjuges ex matri- li v. 42. m mapgnum ef;: ego autem dico in Chriftlo & monio legitime & pie fufcepto fperare pof- Ecclefía: poteít oftendi preftantia hujus Sa- funt. Quem in finem fervire poteft totus cramenti, & quam vere magnum dicatur. Pfalmus 127. Beati omnes, qui timent Do- [y I. Ab in/litutore, qui eft ipfe Deus, & Chri- minum &c. in illo enim pulchre triplex be- " [tus. 2. Significatione: quia fignificat conjun- nedi&tio indicatur, nempe r. In temporalibus üt Ctionem Chrifti cum ecclefia.: 3. Duration:: bonis, per lla verba: Labores manuum tua- " quia durat ejus vinculum usque ad vitz fi- rum quia manducabis: 2. /n uxoris fertilitate: J nem.. 4. Übligatione: cum ad. debitum red- uti illa verba indicant: uxor tua ficuct vitis ü$ dendum : tum ad cohabitandum, mutuum- abundans in lateribus domus tuz, 3. In fi. a que auxilium ferendum:' tum ad liberos liorum educatione : quz innuitur per verfüm: (tA& n« alendos & educandos. $. Fru&ificatione: tum Filii tui ficuc novelle olivarum in circuitu " ob collationem gratiz habitualis & Sacra- meníz tuz. Quz omnia fufius explicata * mentalis: tum ob fru&dum multiplicem ex videri poffunt apud Marchantium tra&. g. X 4 lu bona educatione liberorum in Deum, eccle. Cand. Mytft. le&. j. prop. 3. 0* fiam , rempublicam, & liberos ipfos redun. V. Ex occafione thematis: Cogno/ce, cujus Gen. 39. dantem. Ut Unde merito magna etiam confi- fit ammulus: poteft amor conjugalis explicari, v. 21. [ deratione, przparatione ac devotione füufci- quem fibi conjuges mutuo debent. Dicatur .piendum efít. u Üy ergo ànnul ; quem Sponfus Sponíz offerre Gen. 2, . ]l. Ex occafione thematis. Faciamus ei ad- debet, & ipfe i concionator nunc porrigit, au- Y^ 19. jutorium [imile fbi: poffunt explicari officia reum effe, & loco gemmz effigiem fponfi in- conjugum. Et 1. dici, quod illo verbo /;- clufam habere, ut omnes amoris conjugalis tiile explicetur, quid maritus erga uxorem tl* partes explicentur. Nam 1.Sicut aurum omni- obíervare debeat, nempe quod (imilem ha- bus aliis metallis precellit; ita conjuges fe in H bere debeat in viciu, veflitu, & aliis neceffa- hl amore & zítimatione omnibus przferre de- 1 Petr, 3. riis : in bonore (juxta illud S. Petri:. Viri fi- bent. 2. Sicat aurum per ignem probatur, & l V. 7. militer. cohabitantes fecundum ícientiam, purius efficitur, ita amor conjugalis per tribu- quafi infirmiori vafculo muliebri impertien- lationes cognofcitur, & perfectior redditur, t tes honorem, tanquam & cohzredibus gra- 3. Sicut annulus rotundus eft, & finem non ha- l. ti€ vitze; hinc eciam ex latere Adami crea- bet; ita amor conjugalis durare debet usque di ta eft) & in fupportatione ; nam cum inter ad mortem. 4. Sicut in annulo effigies, pra (le omnes amicos culpe facile condonari ío- aliis partibus annuli, utpote füprema confpi- leant, multo magis id fieri convenit inter citur; ita conjuges fibi femper in oculis vería- li conjuges, inter quos, uti íüumma conjun&io, ri débent illudque Abimelechi di&um (bi " ita fümma quoque amicitia intercedere de- applicare: Quocunque perrexeris, memento m bet. 2. Dici poft uxoris officium per verbum te deprehenfam. Videatur pluribus de annulo It adjutorium explicari; hocenim indicatur, eam nuptiali difcurrens Faber exhort. nupt. 26. marito fitrenue cooperari debere in generan. üc VI. Ex occafione thematis : 7oilie jugutt Matth, 11 Jl* dis, educandis, & alendis liberis, & tan- meum [uper vos : narrari pote(t ex Tacito, olim quam principali agenti omnem reverentiamg J apud antiquos Germanos morem fuiffz,ut no- - obedientiam, & amorem (per hunc enim ma- vis nuptis par boum offerretur, quo fignifica- xime conjungitur,) erhibere debere. u $ re volebant, perinde ut bobus füum jugum, omnia facile fu(ius explicari poffunt, maxime ita conjugibus jugum matrimonii effe por- $Cj .fi legatur conc. 3. & 4. Matthiz Fabri in tandum. . Et 1. quidem conandum, ut pares hom. ab Dom. 2. po(t Epiph. ubi omnia hzc & plura fint; alioqui enim debiliori totum onus in- | me. . alia officia late deducit. cumbet. Hinc & Deus olim precepit: nonp nà arabis in bove fimul & a(ino. ?. Ut finta €üt 12, $ |jonm 2. IIl. Ex occafione thematis: o fecit ini- r&lüï vþk IO. Vo 11 tium fignorum *Efus: vel: Erant autem ibi la- me jun&i jugo, ficut boves, de quibus Plinius piinius ]. tit ? n pidee bydrie féx pofite: poteft dici, tunc qui- ait: araturos boves quam arctiffime jungi i. c. 19 [] dem Chriftum prima vice feciffe hoc miracu- oportet, ut capitibus fublatis arent, fic. enim * minus colla contundunt. Hoc autem in con. lum, fed modo frequenter id renovare, dum fex hy drias tribulationum, quz in ftatu matri- jugibus per amoris efficitur vinculum. 3.Ut mldemho-a )b- M U: moniali reperiuntur, in vinum lztitiz con- fimul pergant, & onus trahant ; hocenim tefte S Chryf, vertit. Enumerentur ergo fingule hz tribu- S.Chryfoftomo, vere eft conjugium, quoniam hom. 32. Y lationes perordinem, nempe orbitas: Liberi m- non folum in proíperitate, fed in periculis immorigeri: paupertas vel certa folicitudo fimul obambulant. Hoc germanz charitatis if de filiis & domefticis alendis : defeCtus mutui, indicium eft. Hoc (igno certiffime internofci- ( * afflictiones confortis: feparatio in morte: & tur amicitia. Non fic diadema in capite pofi- de fingulis oftendatur, quomodo Chriftus per tum Aegem preclarum ornat, quam obedien- d fuam gratiam leves faciat, ficque in vinum tía illa; quz confilio jufti paruit (loquitur au- tem u —— É— —— 304 Bibliotbece Manualis C&ncibnæorïæ ; tem de Sara Abrahz ukore) beatam, & illu- eft. 3. Utilitas quoque concordiz ex commu- ftrem & claram demonftravit.Ut in cafu alter hi proverbio demonftretur, quo dicitur: con- cordia res parvz creícunt, difcordia maxime alteri cedat, & eondefcendat, ficut boves uno rocumbente fe inclinant, & cum ipfío accu- dilabuntur; & merito, cum enim Deo fingula- (21,6.v.5. g riter placeat, teíte Siracide, fi vir & mulier ant ; ita enim S. Paulus monet dicens: alter alterius onera portate. Quod fi autem invi- fint bene confentientes, re&te colligiturquod cem onera ferenda funt, multo magis uXoris, illis etiatm füam benedictionem large fit im- $. Chryf, ut recte argumentaturS. Chryfoftomus. Vi- pertiturus. 4. Denique unum alterumve me- hom. 16. deatur Faber exhort. 10. nu dium offeratur ad hanc concordiam obtinen- pt. pluribus de in t. Cor. hac materia difcurrens. & dam, qualia fünt fi maritus honeftis, petitio- apdth Joan. 2. VII. Ex occafione thematis: 70 catus eft au- nibus uxoris facile annuatj & uxor difpofitio- Vid nlb V. s nibus Mariti facile cedat: fi bona inter fe ii ] tem &j S Efus, & difcipuli ejus ad nuptias : dici pot- eít, ideo Chriftum voluiffe nuptiis his interef- communia habeant, & meum ac tuum, qux E omnis diícordig radix funt, penitus eliminent. V, Mas, fe,utfimul, quam honorabiles effent, oftende- ret, & qua ratione fan&te celebrari deberent, Quz omnia breviter complexus eft S. Chry- s. Chryf. inep, d ] doceret, nempe ipfo przfente & adjuvante, & foftomus, dum dixit: Precipuum illud eft do: hom. 4. ! Ruin, 1. Cot.7. jmpellente; quod clarius pofteaS. Paulus ex- meftice pacis ac bonorum omnium fünda- 2.sd Tit. V, 39- preffit, dum dixit:. Mulier alligata eft legi, mentum, Íi uxer viro per omnia confentiens fit, nam ubi hoc fit, nihil trifte contingere quanto tempore vir ejus vivit. Quod fiobdor» mierit vir ejus, liberata eft) cui vult, nubat ; poteft. Quo pacto enim, cum caput corpori i tantum in Domino. Oftendatur ergo; quid fit in connexum, conjunctumque fit, ulla ibi fedi- | ä - Domino nubere, nempe 1. Cum bena intentione : tio, ulla diffen(io poffit exoriri ? neceffario Piut, in fpe&ando folam Dei gloriam, & propriam ac profecto omnia reliqua in pace füunt. Princi- Lon f prolis falutem, non ad opes aut voluptates re- pibus namque pacatis, quis jam pacem divi- fpiciendo ; ob hoc enim Deus ex dormientisAdee dere poffit, ac difcindere? Quemadmodum e contra his invicem diffentientibus nihil fa- latere Evam creavit , ut non ad fpeciern ejus — " g $.Bafil ho, aut aliud refpiceret Adam. Hinc &S Bafilius, lubre effe poterit, totaque nutabit familia, Videatur Fab. exhort. 16. & 17. nupriali. 19. in 1. quid eft, ait,in Domino nubere? Non ut vile adCor.7. mancipium voluptatibus carnis ad coitum IX. Ex occafione thematis: Vwi, diligiicgphe(; 5. uxores ve[tror, ficut Cbriftus dilexit ecclefiaim: pote v. as, protrahi, fed judicio & commodioris vite ra- . Enfou l tione nuptias eligere. 2. m gratía: quo fenfü eft oftendi, quomodo Maritus ad imitatio- ) m Apoc. 14. dicitur in Apecalypfi: Beati mortui, qui in nem Chrifti uxorem fuam diligere debeat, V. 13- fcilicet ficut Chriftos dilexit ecclefiam, ita ut f Domino moriuntur. Hinc a Concilio Triden- f Seff, 24. tino jubbentur conjuges faltem criduo ante 1. Sicut Chriftus ecclefiam qua verbis, qua €. 1. confümmationem fua peccata confiteri, & 5. exemplis exhibuit fibi gloriofam, non haben- le Eucbariftiam fümere. 3. Ineadem fide : Catholi- tem maculam, neque rugam, aut aliquid hu- Y S. Ambr, ca fcilicet: id enim, ut S. Ambrofius & alii Pa- jusmodi, fed ut effet (an&a & immaculata; l. 1. de By nl hn tres teftantur, & Paulus ad literam per illa ver- ita & ipfe verbis & exemplis ad morürm vi- epopl, le Abra. C 9: 3. in D)omino, expetiit; quomodo enim poteft teque integritatem excitare laboret. ^a. Ut Qu d congruere fides, fi charitas difcrepet? inquit ficut Chriftns eccle(fiam tam fortiter protegit, Plutarch. recte S. Ambrofius. Hine & Plutarchus ait: utetiam poriz inferi przvalereadverfus eam non poflint; ita & ipíe uxorem ab omnibus exh. 4. apud Fab. Cum fit primus & maximus Deus; quem vir cenfet effe colendum , folum eum agnofcere adverfitatibus pro viribus protegat. 3. Ut fi- uxorem decet: curio(z religiones & peregri- cut Chriftus feipfüm tradidit pro ecclefia, ita Vr Yoy, it lit a, té ng fuperítitiones a veftibulo domus arcendz & ipíe fe vitamque füam pro falute conjugis 1$90. fünt. 4. Cumadjutorio Dei : quo maxime indi- exponere non ceffet. |4. Sicut Chriftus nua K Yl gent, tum ad onera matrimonii fuftinenda, trit& fovet ecclefiam 3- ita & hoc refpedu tum ad liberos generandos. Unde Deus vi- mulieris faciat, Econtrario vero & uxor ece« ( clefiam imitetur ; & ficut hecreveretur, di- Süpit vente Sara aliquoties apparuit Abrahamo, eumque folatus eft, non autem ea mortua, ligit, & fübje&ta eft Chrifto in omnibus, ita & quia tunc robore illo non amplius indigebat, ipfa hec tria refpe&tu Mariti obfervet, qua de D | Rupertus uti Rupertus difcurrit. Vide Fabrum exhort.7. re videatur Fab. exhort. 9. nuptiali. 1,6.inGen. puptiali hzzc omnia fufius explicantem. X. Ex occafione thematis : denavit me Domi« Gen. go, & €. 35» VIII. Ex occafione thematis: INunquid ef? eor nus dote bona: poteft oflendi, quzx fit optima v. 1o. » 4-Rege 10 p veClum, ficut cor meum cum corde tua? pot- dos conjugum, videlicet virtus, & quidem ob Ve l$o eft neceffitas & utilitas concordiz conjugalis tres caufas, 1. Quia hzc dos eft praeftantior oftendi, fimulque media ad eandem obtinen- omni auro,argento, & gemmis 5 folae enim ve- Pt i rg opes füunt, quz nos virtutibus divites fae Vl Diee. " dam proponi. 1. Ergooftendatur, quid fit con- cordia conjugalis,ícilicet utidem velint & no- ciunt,tefte S. Bernard. 2 Quia dos hzceft uti- of lint.. 2. Oftendatur, quam neceffaria (it hzc liffima Marito & uxori; cum pietas & virtus fit Flb. o " concordia, ex eo, quod de domo zque dici ad omnia utilis, & omnia neceffaria adjician- Luc. 1. queat;ac de regno,quod Chriftus dixit: omne tur regnum Dei & juftitiam ejus, id eft, virtu« um Certe y.7 reenum in íe divifüm defolabitur. tem quarentibus. 3. Quia dos hzc eft inau- Ofez 10. diícordi conjugio cum veritate convenit ille feribilis, nifi fponte quis illam velit abjicere; li, , ) PT Ofez fententia: Divifüm eft cor eorum, nunc aut dimittere. In quorum confirmationem " c, Sace interibunt: ad iftar Thyr«i lapidis, qui, cum narrari poteft hiftoria füupra $.4. num. 9. re- il cenfita de Filio Sponfam divitein füugiente, ir:tcgcr eft; natat; mergitur vexo,cum divifu? h ; MUTPURSCUEANECu r m r Yuuos XCL Matrimonium. N 3 65 ll« Ill« & virtuofam filiam hotinis pauperis eli. gïtuf ab ipío. gente , cum qua innume fed de victoria. Certant autem nqn de vita; ia i Rnerunt. rze ei di:.vitiæ pbve- L!a. Tudiffolubilitas. jet $. XL 0d XI. Olirà apud Romapos, cum fponfa do- Plut.in qq. mum duceretur; non licebatillitranícendere Rom. q. [ MISCELLANEA. limen domus, fed füblata e pronubis porta. 19* lG. batur, ut intelligeret, fe a fponfi thoro, ni(i t.n- i | Qualifa:. mortuam Ííeparatum non iri. ls I. Xil. Apud eosdem fponfz ignis & aquaibid. q. 1. o Plugo de S, b Catonis lia qüæ(ïfä, cus poft amit: praferebatur ; ut mermniniffet, fe adhzrere fe Vi& inlib, Ma marito debere fum virum.non denuo nuberet? re- , etfi folum igne & aqug x ad3oc. [pondit, fe non invenire virum , qui fe ma- frui liceret, t, is vellet, quam fua. Jncommoda. $ n Val. Max, II. Marcellus Mario, cujus filiam dote fe- XIII. Theode&es dicere folebat , fenectu. Fab, cub, i hon. fn in ep. ad ]icem , forma nobilem , genere claram, fa- uun, tem & nuptias (imiles effe ; eo quod utram-nupt. 19. da. h id Tit. ma celebrem ducere noluit; refpondit: malo que coníequi defideremus : $ effe meus, quam füus. Cumque Marius re- confecuti fümus , triftemur. poftquam vero It poneret : Imo ipía tua erit ; dixit. iterum XIV. Phoconeus Argivorum Rex. eo die,thid. cub. 0n Marcellus : imo virum oportet uxeris effe; quo-deceffit, Leontio fratri dixit: nihil mihi 12. : Logicum enim eft, talia effe defuiffet ad felicitatem, etiamfi uxor defuiffet. W lia fübje&ta effe permiferint. prædicatgï qua- XV. Romanus quidam nobilis reprehen- $. ilieron. (l Piüt. in Lacon. lll. Lycurgus , cum certum tempus prz- fus ab amicis, quod uxorem formofam , ca- contra jo. Vi fcripfiffet, quo puella nubere ,. juvenes du- ftam, & divitem repudiaffet ,. pedem exten- vin. c. s9. i cere deberent , interrogatus, cur id ftatuif: dit , dixitque: hiccalceus videtur quidem vo- ( fet ? refpondit, ut foboles ex adultis, per- bis novus & elegans, fed nemo jh, fecteque etatis parentibus nata, valida & premat , preter me. fcit , übi me vegeta fit nam coitu prepropero non folum XVI. Cum quidam Diogeni'diccret CHIm Latg. in lgduntur corpora gignentiu BI tl & broles nafícitur imbecilla. m vc?um etiam f gaudio, fe novam uxorem duxiffe, dixit il. Pol, ' ?c' VI 25' le: Parvum folatium, & magnam follicitu- f Erafmus 1, IV. Alphonfus, Rex Aragonum dicere foleï- dinem lucratus es. 8. spoph.bat, tunc matrimonium tranquille exigi pof- 4l XVII. Re&e dixit Petrarcha: anceps uxo- Perr. Dial, t fe, (i maritus (ürdus, uxor cceca fiat, innuens; ris ele&tio: deformis facile faftiditur, formofa 45. foeminas Zelotypise obnoxias effe; & maritis Uà difficile cuftoditur, ea lege, qua inter formam "d uxorum garrulitatem moleftam efle, qua mo- corporis & animi caftitatem lis perpetua eft. le(tia carebunt, fi furdi fiant: ficut & uxores ia AVIII. S. Hieronymus virgines ob puri- . Hier; de 4j vitio Zelotypiz., fi cecz efficiantur. tatis candorem, liliis, conjugatos ob tribula-laud. Vi: g. Beyrl. in... V. Quidam, cui cum multz virgines opu- tionem carnis, ípinis (imillimos eífe dixit. Vl apoph. lente in uxorem offerrentur, uxorem fine Chrift, XIX. Socrates ab adolefcente quodam ín- Vat. Max. , dote elegit dicens : ne dotum freno conítri- terrogatus, an uxorem ducendam íuaderet?in mem. il Qus uxori mez nupfíiffe videar, & contra i an vero coclibem vitam ducendam ? refpon- di&. Jus Apoftoli doQtrinam viri caput mulier efficia- $ dit, utrum eorum feciffet, aCturum pceni- tut, malo dote omnino carere. m i Hier. Xav. tentiam. Hinc te folitudo , hinc orbitas, It4 - n lit. ann. VI. Novi conjuges in regno Mogor inftan- hinc gravis interitus, hinc hzres alienus ex- te nuptiarum die prius fepulchra obeunt , & cipiet; illinc perpetua follicitudo, contextus gls ,' 598. s referata fedulo contemplantur, quo nimirum querelarum, dotis exprobratio, affinium (u. vitz füz finem expendant percilium grave, garrula focrus lingua, fuc- lu creandis initium dent.- ; ar;thgatfx liberis ceffor alieni matrimonii , incertus liberorum Ic. ! Sxilpit. in VII. S. Martinus, cüm ali q/uahdox prarum eventus. [« , vita Dia.trapfiffet, cujus partem depaverant boves ; -XX. Hippocrates dicebat, duos dies cum Stoh.ferm. artem porci füffoderant, partem denique il- uxore jucundos effe, illum fcilicet, quo du-62. de zíam , floribusque vernantem reliquerant ; citur, & alterum, quo mortua effertur. ad füblimiora crigens animum, dicebat a pri- XXI. Jam olim dicebatur, 'Cum, qu1 navem TympiuS m, G'n, ,00 ma parte conjuges, a fecunda fornicarios, fibi comparat, & qui uxore m ducit. grandeio menía ": a tertia virgines denotari , ut qux prz reli- fibi negotium comparare , quia cum mulier Theol. de ob uis illibatum caítitatis florem retincant. nunquam fibi fatis ornata videatur , perpe- €9^jug. c. ot Plut. in VIII. Uxor Phocionis cives Athenienfis Fuum faceflit marito negotium. fg. n. 290 , vi PhocC.cum alie mulieres ei mundum muliebrem f oftenderent, dixit ad eas: mihi vero mundus $.X []e muliebris eft Phocion. AXIOMAT A. (i ; Fab. exh. IX. Non male Xyítus Philofophus dixit: llU 1 12. IN: C fcemina , nec UP* Adulter eft in íüuam uxorem , omnis impudi- emendus eft. pannus ad candglamlbid. n.10. lje .cus amator ardentior. lje : Alian. 1. Jeym Tàg kauf ein Weib wund ein Tuch; 123. C, X. Apud Sacas fi quis puellam uxorem du- 0j 3É-cere cupit, pugnam cum ea füfcipir: & fi Senf] kauff?] du grofie Reu und Flucb. RE illa fuperior fit, captivum abducit , atque Il. Qui ca Q^ imperium in illum obtinet , fin inferior , re- dolorem. pit 'gxore:m , litömx capit atquelbid. n.21, N : 7 R. P, Lohn. Dil. Man. Tom. ll. eV el —Q.q —— 406 Jibliothece: Manualis. Concionatorie l il Mi tine Vel IL . Jacobus; Marchantiu 2 s in ca'ndelabto mf Qui capit uxorem ; capit absque quiete 'sk in loc. cdmm. laborem. IIl. Ludovicus Granatenfi g. U f. 726 j ) 0 .(C Ein bós IZPeib mebmen zu der Ebe , x Macht Unrub, Zwytracbt, und Webe. IV. Joannes Bufzeus d e ü;atibusi;hominum lit, M. de ftatu Matrim. 3 ha Matth.19. III. Quod Deus [ enu v. 6. paret. 2 ;onjunxit ; homo non fe- V. Petrus Canifius part, 3. de Matrim. fa- men cramento. JV'as Gott zuszhzihen gefüget , follen die Men- d Jiben nicbt. fabeiden. o VI. Henricus Ehgclgr ment d av. m luce evang. fior. Pol, IV.- Ebe i? llebe. p. 2. Embl. 7. &n V.eod. Kbefiand , IPebefland. Iribe Eb fri Weþg. - VII. Laurentius Beyrlink in thea Rït'fo vit. quX hum, V. eodem. 4 U2 güit. $. XIII. VIII. Jofephus Langiu s'in Poljgiati;l;',. V. dat daci AUTHORES. eod. & V. conjugium.. I. Matthias Faber in exhortat. nuptialibus, . IX. Antonius ,Dauroltiu's' in Catech. men ffiüot- dee C, j. tit. de Matrimonio. qrit Item Dom. 2. poft Epiph. conc. L2 4.48.— : " P L ^ A A ZA N N NI e2«2 o $. i Bd d QOQOOQ ten x oooooQ Nv Cüm : QWQQ?QQQQQQ'EQQQOQ I '.Cmfl.' d zci TT TU H 'y['üc ex C US XCII. a t eu M NDACIUM - fion mi enim füi f'&nte;n,tïa, non ex Wrerur.n iþfarüm il uf $.L us ver veritate , vel falfitate , mentiens , aut non mentiens , judicandus eft. Idem DoGtor tres s.Thomss s /QUOAD ESSENTIAM. m Definitio, conditiones requirit, qua mendacii malitiam, c. conftituunt : Quod falfüm fit id, quod enun- [ , ciatur: & quod adfit voluntas filfüm enun- dic 3. Aug. 1. ft voluntaria locutio contra .m'cntcr'n'g, ciandi: &-iterum intentio- fallendi; tunc | demend, feu, ut S. Auguftinus loquitur , eft eft falfitas materialiter, quando falfum dici- me tur: & formaliter , propter. voluntatem ; pn falfa vocis fignificatio cum intentio- et ne fallendi. Unde aliqui difcrimen faciunt, falfüm dicendi, & effective , prepter volun- inter mentiri, & mendacium.dicere; & men- tatem, falfitatem imprim"eddi».- Quin. & mo- W I tiri quidem volunt idem efle, ac contra men- dernus quidam fcriptor mendacii circum- . . tem dicere : mendacium dicere vero effe falfum ftantias paucis hisce infinuat verbis - Ad Íte mendacium requiruntur voluntas dicendi Qu dicere, fed quod verum effe credat.. Hinc ot juxta Nigidium vir bonus przftare debet, ne falfüm , locutio ipfa , & fignificatio mentis judicio contraria; ex quibus ii mentiatur ; prudens, ne mendacium dicatþ.. 4 cpnfcquitgþ v:-al- QUs .t'erius deceptio. S.'Thomas Sanctus Thomas etymologiam mendacii qu 32.q.110,in hec tradit verba : Mendacium nominatur. ex Divifto. [ 1 í me W. X. iI. Dividitur a S . Auguftin o & aliis in j&co- S, Aug. n do eo, quod contra mentem dicitur : Cui non abfi- milis eft defcriptio illa , quam Albertus Ma- fum , quod fit fola mentiendi libidine, vel cu. 1. 'de mende Dt piditate placendi aliis.. Ofzciofum , quod nulli (iy gnus, Do&oris angelici preceptor, his diu ante infinuaverat verbis : JMentüur, hoc eft, obeft , fed camen alicui prodeít ad vitam vel «t vadit contra mentem ; qux ideo meus dicitur aliud bonüm fervandum , vel malum arcéne loq dum. - Perniciofum , quod nulli. prodeft, & ali- a metiendo , quia rei commenfuürari debet ; & hocnon fit, & ideo mentitur, & failit. cui obeft ,. vel.contra fidem aut bonos mo- As ] Sanc&tus vero Anfelmus D. Auguftini innixus res effe deprehenditur. $. Dorotheus alia tria s, Doroth, o w erbis affianat: Tria funt mernda: do&r. 9. Le authoritaii, mendacium ita definit: Augu- genera his v Ó ' fab ftinus dicit effe mendacium , quando aliquid. dici- cii genera. Primum eít ; cum quis animo; 15 Secundum, cum verbo mentitur ; Tertium; tur aliter quam animo fentitur ; unde^;omo meu- 9 ahg S Albertus dax dicitur habere duplex cor. Duplex au- cum in vitam füam quis mendax eft.. Qui fet Mognusin tem cor dicitur mentientis effe, id eft , du- mentitur animo, is eft, qui facile quascunque fii c.8. Joan. 9. Anfelm plex cogitatio: una rei ejus , quam veram füfpiciones admittit, utpote, cum viderit frae V N in c. 9. 'effe vel íÍcit, vel putat , & non profert ; al. tres colloquentes , ne de fe loquantur.. Ser- (mu ] 3 Matth. tera ejus rei, quam pro ifta profert , Íciens mone autem quis mendax eft, cum v. g. ali- (l S. Aug. 1 falfam effe, vel putans ; ex quo fit , ut pof- quis torpefcens ad no&turnas vigilias furgere, te de mend fit dicere falíam , non mentiens , fi putat febrem, inquit,' paffus (üm, & vertiginem, e€. Q,. capite dolebam ; ftomachi tormina patiebar. n ita effe, ut dicit, quamvis non ita fit; & h ut poffit verum dicere mentiens, fi putat Et decies mentitur , ne unicam poenitene falfum efle , & pro vero enunciat ; ex ani- m L) tiam agat, & hqmilietur; Mentitur aute in ïhl, daw - « ditulus XCHIIL. Mendacium. 367 in vitam fuam, cum türpis & luxuriofis con- monet Dominus : Non fufcipies vocem m;-h- tinentiam (imulat , avarus & tenax de elee- dacii Seu, ut Vatablus vertit, ne affumas mofyna loquitur. rumorem vanum aut falfum. $. Thom. Conífonat cumS. AuguüinoS.Tyhomäs,quan- VII. Quintus efít, alios mendacii temere ar« Fab. conc, Là 2. do f(cribit : Tria fünt genera mendaciorum: guere : qui, tefte Fabro, non minus peccant, Ó inDom, pott quzdam funt pro falute & corhodo alicujus,& quam mendaces, quia errorem graviori er- Pe me hzc vocantur mendacia officiofa : eft etià aliud rore corrigere conantur. .genus méndacii, quodfitjoco, & hocjocofum VIII. Drexelius alios tres aCtus, velut tres Drex. in . mendacium dicitur : Tertium mendacii genus filias atfignat mendacio, fcilicet lingnam frau- Phaet. c. eft, quod fit ex maliguitate,& hoc perniciofum dulentam, fallacem, fucatam, quas inter fe ex ?!$ mendacium appellatur , hocq; uitimum magis eo diftinctas dicit, quod fucata fui tanrum pur.- i | & minus grave eít juxta proportionem damni, gationé & comptum attendat; fallax hoc unü. quod operatur.Aggravat culpam mendacii,in- agat, ut alios fallat; fraudulenta non tam vi- quit S. Thomas,fi aliquis per mendacium intea- datalterius nocumentum, quod vocatur men- d;ri velit formo/a , quam arguta & peracuta. dacium perniciofüm: diminuitur autem culpa EX S. SCRIPTURA. z mendacii, fiordinetur ad aliquod bonum , vel Qualitas. delectabile, & fic eft mendacium jocofüm ; vel L ui þnïticur m endaciis, paícit ventos. Prow. 10 , utile, & fic eft mendacium officiofum, quo in- H. Malus obedit linguz iniqug , & v. 4. tenditur juvamentum alterius , & remotio no» fallax o btemperat linguis mendacibus. Prov, 29, V. IQO ! Bonsv. cumenti. . S. Bonaventura tres affignat men- Iil. Opprobrium nequam in homine men- J.centi.dacii modos. Primo quidem dicendo falfuüm Eccl- 20, » dacium, & in ore difciplinatorum affidue erit. 390« £ 12« ex certa (cientia: Secundo veritatem quidem IV. Non eft veritas, & non eít miíericor- ;ïöfgæ l;-. Vs aürdcndo, aíft, interius in conícientia fua con- dia, & non eft Ícientia Dei in terra. Male- 1. & s. trarium exifítimando : Tertioloco ( verba fünt di&um, & mendacium, & homicidium , & ejusdemSeraphici)poteft homo dicere falfum, furtum inundaverunt. non mentiendo, nec peccando ut quando falli- V. Vos ex patre diabolo eft -is,& defideria pa- Joan. g. - dem in c, tur,. adhibita tamen debita diligentia. Alibi tris veftri vultis facere; ille homicida erat ab Y 44 | ^ Jomm vero refleGens íe ad varios modos , quibus initio, & in veritatenon ftetit, quia non eft ve- us mendacia committi poffunt, fic loquitur. Eft ritasin eo;& cum mendacium loquitur,ex pro» ' mendacium falíz meditationis, juxta ilia Pfal- priisloquitur, quia mendax eft, & pater ejus. miflz verba: JNec lingua tmea meditabitur menda- Vl. Pofuimus mendacium fpem noflram , Tfate a, ciun. Id quod S. Greg. confirmar authoritate, & mendacio protedi fumus. V. lg. dicentis : Noonunquam pejus eft mendacium VII. Filiihominum usquequogravi corde,ut Pf. 4. v. 2, meditari, quam loqui, quia iftud aliqnando eft quid diligitis vanitaté & queritis mendacium? precipitationis, illud ftudiofa gravitatis. Item VIII. Mendaces fil ji,þuminum in ftateris, Pfalm. & d eft mendacium ( profequiturSeraphicus) per. ut decipiant, ver(a locutionis,juxtaillum Jeremiz texcum : IX. Veritatem non loquentur, do.CucruntJöra £. g. Extenderunt. linguam füam .quafí. arcum. mendacii. enim linguam fua:n lo qui mendacium , gjac. 1 Item eít mendacium pravaricatz aclionis , inique agerent. 3 quando fcilicet aCtio non eft tslis, qualis X. Fg o dixi in exceffu meo: omnis homo Pfalm. 'l 5. h oftenditur; dicente Jeremia : Mendacium ope- mendax. raius eft. (Iylus mendax.. Subjuungitque Seraphi- - Xl. Cum loquitur (demon) mendacium, Joau c. g, cus DoGtor: Maj«s eft mendacium operis ; ex propriis loquitur, quia mendax eft, &v 44 quam locutionis." Ait Anfelmus : Item eft pater ejus. mendacium vitz, vel converfationis, quan- XII. A Propheta u-sfq-ue ad facerdotes cun- | Jel'n CG ;8-) y,h do vita fe fingit effe calem , qualis non eft : &i faciunt mendacium., mendu De qua mendacii fpecie quoddaqm S. Ambro- Damnum, . fius affertum in hzc citat verba, Mendacium XIII. Ve duplici corde & labiis fceleftis, Ecelc. r4, eft hypocr r ifis; plus enim geftus homipum-xall &-manibus male facientibus , & peccatori ! loq?untur animum ; quam verba, terram ingredienti duabus viis. * -XIV. Non eft in ore eorum veritas, fepul. Pfilm, &. 'iob. 1 3. *HI. Primus eft, mendacium excogitare , & chrum patens eft 3* guttur eorum , linggis fuis . ^ tll LI primo ex ore fuüo depromere; dolofe ajebant. j fabricatores mendacit appellat. quos,"S. Job XV. Incredulis & execratis, & homicidis, :'sp.oc. $I^ - Reg. 13. IV. Secundus e(t , mendacio ab aliis conficto & fornicatoribus , & veneficis, & idolola- € v. 8. 'V. 30. aliquid adjiere ;; quo facilius credatur ; uti tris, & omnibus mendacibus , pars illorum fecerunt illi,' qui Davidi nuntiabant, omnes erit in ftagno, ardente igne , & fulphure, filios ejus efle occifos , cum folus Amnon quod eft mors fecunda. fuerit occííus. - XVI. Non intrabit in illam cocleftem Jeru. Ibid.v.ult, V. Tertius eft , mendacia fpargendo alios de- falem, aliquid coinquinatum, aut aboimina- : ^Num, 13. cipere , & turbare: uti feceruat exploratores tionem faciens ,. & mendacium. terrz promiffz, quando terram illam inex- XVIL Diminutz fünt veritates a filiis homi. Pfalm, 12, pugnabilem mentiri, populum:ab ulteriori num : vanalocuti füuntunusquisque ad proxi- . progreffu abfterruerunt. mü f;um ;labia dolofa in corde,& corde locuti v!xod. 23. VI. Quartus eft, Jibenter &j facile nimis mene funt :difperdat Dominus univerí212b1a dolofa, V. IT . dacia [ulzipere , aliisque narrare :. contra quos XVIli. Perdes omnes, qui loguuntur mcp Pf $. v. Ts dacium. Qq2 , * -Ro oKLObn- Bibl.M(ln. To:n. IL 308 BBibliotbecte . Manualis . Concionatorie Pfov- 61 XIX. Sex funt; qute odit Dominus, oculos HI. Nullum eft mendacium, quod non fits, A. V. 17. füblimes, lineuam mendacem , manus effun- contrarium veritati ; nam ficut lux & tenebrz; comm.« dentes innoxium fanguinem, cor machinans pictas & impietas, juftitia & injuftitia, pecca- cogitationes peílimas , pedes vceloces ad cur- tutri & rede fa&um, fanitas & imbecillitas , Tiet rendum in malum, proferentem mendacia vita & mors; ita inter fe fünt veritas, menda-. d teftem fallacem. sapo !- Vä ciumque contraria; unde quanto amamus al l1t. XX. Os, quod mentitur, occidit animam, iftam , tanto iilud odiffe debemus. XXI Abominatio eft Domino labia men- Prov. NV. 225 19- dacia. IV. Omnis, qui mentitur, iniquitatem facit, Idem 4 Eccl. & fi cuiquam videtur , utile aliquando effe doàr. 2o, . XNII. Potior fur, quam affiduitas viri men. mendacium, poteít videri utilem aliquando Chritt. V. 27. acis $ perditionem autem ambo hzredita- bunt. Mores hominum mendacium (ine ho- effe iniquitatem : Nemoenim mentiens in eo , &A quod mentitur, fervat fidem : nam hoc utique ho nore , & confufio illorum cum ipfis (ine in- ? termifTione. vult, ut; cui mentitur, fidem fibi habear, quam tamren ei mentiendo non fervat ; omnis au- de9.v. — XXIIL Extenderunt linguam fuam quafi &6 arcum mendacii ,. & non veritatis : confor- tem fideí violator iniquus eft. Aut igitur ini» 1i8 6 4 tati funt in terra » quia de malo ad malum quitas utilis eft aliquando, quod fieri non poe : tefít , aut mendacium (emper inutile eft. egre(fi fünt. PI'OV. 20. XXIV. Suavis eft homini panis mendacii V. Nemo poteft convenire, aliquando effepi, a. $4 V. 17. j íà & poftea implebitur os ejus calculo. 1 ; mentiendum , ni(i qui potuerit o"üendïre,mend.c,,? ha, uga- «ternum aliquod. bonum obtineri poíle Prov, 50, XXV. Vanitatem & verba mendacia lone mendacio 5. fed cum tanto quisque ab zter- V. 8 e fac a me. nitate difcedat, quancum a vcritaie difcrepat, ECCI. 7ü XXVL Noli velle mentiri omne menda- iisque qui mentitur;a veritate difcordat;abfur- V. T4. cium; affiduitas enim illius non eft bona.. diflimum eft dicere , difcedendo inde poffe ad & E.pth. (e bon! aliquid aliquem pervenires; aut fi eft ali- 14 ! V, 55- XXVilL Deponentes mendacium , loqui- mini veritatem anusquisque cum proximo quod bonum zternum, quod non comple- nen fuo, quoni« fümus invicem membra, Catur veritas , non erit verum, & ideo nee 6a Eccl. 4, YV. 26. XXVlil. Ne accipias faciem adverfüs fa« bonum erit, quia falium erit. ciem tuam, nec adverfus animam tuam mene VI. Hujus mundi fapientia eft, cor macbi- s. Gregei] , dacium. nationibus tegere, fenfur verbis velare, qua1.16. mo; Q Col.3, v XXIX. Nolite mentiri invicem, expolian- falfa fünt, vera oftendere; qus vera funt, fal. c. 16. tes vos veterem hominem cpim aGtibus fuis, fa demonftrare. Hxc nimirum prudentia ufü & induentes novum eum , qui renovatur in a juvenibus fcitur, heca pueris difcitur ; hanc 51 agniionem fecundum imaginem ejus, qui qui fciunt, ceteros defpiciendo fuperbiunt qu Creavit illum, bre hanc qui neíciunt , fubje&i & timidi in aliis Apo^ 14. XXX. Hi empti funt ex hominibus primïa 8 V. 4* tiz i Y eo & agno: & in ore eorum non eft in- mirantur: quia ab eis hec eadem duplicitas, $R iniquitatis nomine palliata dilisitur ; dum gu ventum mendacium ; fine macula enim fünt, mentis perverfitas , urbanitas vocatur. Ephef, c. Man 4« XXXL. Propter quod deponentes menda . VII. Rerumomnium pótentiffimum eft ve- s. Bati. ! 4 cium, loquimini unusquisque veritatem cum E roximo fuo. ritas, & extrema malitiz linea mendacium. — de 8pir. &C in procm Ee-*, $5. XXXII. 'Tres fpecies odivit anima mea, & Viil. Nemo mihi cordatorum virorum $8. Climac Ü v. 3» L] * exiftimet, mendacium effe leve peccatum; aggravor valde animz illorum Pauperem nam contra nullum vitium tam atrocem & grad. a5 fuperbum, divitem mendacem , fenem fa- - $ tuum & infenfatum. ? tremendam fíententiam fanctiffimus Spiritus $, Prov. c. 7, XXXIIL. Non decent ftultum verba com- pronunciavit ; Si perdet ommes , qui loquuntur fer mendacium , ut David Deum allocutus attefta- * ofita: Nec Principem labium mentiens. Jobc27. XXXIV. Non loqnuntur labia mea iniqui- tur, quid fiet iis , qui perjuriis mendacium tatem : confirmant? Notavi, nonnullos de mendacio nec lingua mea medi;abitur menda. Clum. etiam (ibi placere, & applaudere, qui dum per Apoc. t2, XXXV. Foris canes, & venefici, & irn- fcurrilitatem, & vaniloquentiam rifüm ca- Y. 15« pudici, & bomicidz, & idolis fervientes, ptarunt, fenfum pie lugentium , dum illos audirent, miferabiliter extinxerunt. & omnis ; qui amat & facit mendacium-. " IX, Non eft veritasin mundo, non eft qui s. Thos $. IV. loquatur verum cum proximo fuo. Quidquid vitlaa. EX SS. PATRIBUS ET. hodie vulgus loquitur, fraus & adulatio eft : concs.d DOCTORIBUSs. Docuerunt enim linguas fuas loqui menda-. Adv. cium 5 in hac (chola exercitati fünt, in hac Qualitas. edo&ti, ut difcerent fallere, adulari, mentiri, S, Thom. L, [ntereft , quemadmodum verbum proce- exaltare parva, exigua attollere, ex tumulis l1.2 3. dat ex animo , quia ream linguam non montes facere, ex culicibus elephantes ; hzxc facit, nifi rea mens. X p civilitas, hzc affabilitas ; & inurbsnus eft, $n 8, Bern. lL. Quisquis aliquod genus mendacii puta- quisquis fallere & mentiri non novit. fol. 1. déverit non effe peccatum , decipit turpiter fe- C X. Ille mentitur , qui aliud habetin animo 58 Au ri:' li, mend.a.1. metipfum , cum honeítum effe deceptorem & aliud verbis, vel quibuslibet fignificationi e onde æm' cn 3. aliorum arbitretur. bus enunciat ; unde etiam dtfxrplexcoxx' efle dici- dae; 9 qr Juus XCIHL Mendacium. 399 n üts IAH" abr tur mentientis, id eïï, duplex cogitatio. Una patrem , qui fuos filios fic erudivit , ut fimi- Yomp.: eCa tei ejus, quam veram efle (cit, vel putat, & les habeat in culpa, ut tandem ) confortes non profert: altera. ejus rei , quam pro ifta habere poffit in poena. Itàg j Ddae rofert, íciens falfam effe, vel putans. XXi. O mendacium perniciofum , & ne- S.Bernard, ldem in XL Nec ideo u llum. mendacium. putan- quam, tu mutuam inter bomines crudelita- Sen. de UR adLauren, effe peccatum , quia poflumus tem extinguis, tu quoque innumerabilium 'nend«to. g aliquando alicui prodeffe mentiendo 5 poffu- (celerum; tu radix omnium illegalitatum (id eft, Fadtsldem " mus enitn & furando alicui prodeffe, (i pau- legis vransgreflionum) tu materomnium frau- Clledodr. per, cui datur, palam fentit commodum, nec dum, tu nutrix omnium duplicitatum, tu fo- àndo Chrft ideo tale furtum quisquam dixerit non effe mentum omnium detradationum , tu cauía 18, eccatum. omnium proditionum , omnium falforum te- ique $,. Aveuft. XIl. Si humilitas czufa mentiris, (i iion ftimoniorum, omnium perjuriorum : tu foede- juam L c. eras peccator ante quem mentireris, men- ra frangis, hypocryf(in nutris, in falfas accuíae ) dl "* tiendo efficeris, quod evitaras. tiones prorumpis. O maledictum mendacium! Fihis S. Greg, XIH. Omne mendacium iniquitas eft ; per te nulla eft fida focietas, nulla in aliquo L.18. mor. quia profe&o ab zquitate difcordat , quid- fides, nulla fpes vel confidentia firma. Ó ü € 4e quid a veritate diícordat. Fusga. mendacii peftiferum virus ! o peffima lepta! Tu diícordias (eminas, fcandala ponis, fimpli- ïdïelde aM S. Anä. in XIV. Cavete, fratres, mendacium; quia . , f. de Abra- ces conícientias turbas ; tu rancores, tu jurgia r !mend.er;l omnes, qui amant mendacium, filii funt dia- tulivores & iras contumelias, íciffuras, divi- bam. boli; Non folum autem in falós verbis , fed A fiones, partialitates, & feGtas füfcitare non cef- . &in fimulatis operibus eft inendacium ; men- fas. Quid plura? Tu illius progenies , qui n dacium namque eít, fe chriftianum dicere, lat mendax eft, & pater ejus: per te primos pa- ead & opera Chrifti non facere. rentes noftros , & cum eis totam humanum 8 Aug. 1. XV. Elucet itaque difcuffis omnibus , ni- Lal E enus ad temporales & sterrias rsifcrïas Lu- 14.de . hilaliud teftimoniailla fcripturarum monere, cifer ille mendax prof(lravir. E ple mendacio. nifi nun s quam omnino efle mentiendum. Non ll €. 91. , KXII. Timeo, ne, ficut an'iguus - ferpenä S. Anfel, in enim cujusquam commoditas aut falus tem- Evam feduxit aítutia fua , ita corrumpantur ?. Cor, « poralis perficiendz fidci prxferenda eft. Quis- ab eodem ferpente fen(us veftri, id eft, ve. ?** IChï. S. Gtegm quis autem aliquod eenus mendacii, quod ftr& mentes : non enim carnis , fed cordis Q02], 16, myj peccatum non fit, putaverit , feipfum tur- virginitatem ferpens ille. id eft, diabolus, cor. i 3« 6 ]60 piter decipiet, cum honeftum eft, fe dece- rumpere quarit:: & licut adolter homo Izta- uf torem arbitratur aliorum. tur nequitia fua , cum carnem corrumpit 3 xmc' $.HMidor. — XVI. Omne mendacii genus fümmopere Revera enim corrumpitur mens & fides eo- , apud fuge, rüm , qui "eponunt mendacium veritati. Drex. c. & nec cafü, nec (tudio loquaris faliugr; N AT cave mendacium in omnibus. Qui ergo mendacium zdificant in hominibus, 145, 35. Phaet. XVIl. Ín co, quod non fumus menda a.e, quid ab eis expellunt, nifi veritatem ? im- S. Remi- m gius apu qnon homines fumus , fed dii. mittunt diabclum, excludunt Chriftum , im- Monfi tr. XVIII. Quisquis aliud lingua promptum, mittunt adulterum , excludunt fponfüm $ 47. difc. g. aliud corde claufum habet per malitiam, hu: quando enim mentem fal(itas poffidet , tunc n. 3. jus tota pietas & fervitium divinum eit inane, j ddpit! erpens eatn poffidet. inproe S. Climae. pec. te huic tali unquam fociaveris , ne im- XXII. Quis obfervat vanitatem ? qui ti«S. Aug.fn . um $, Climtt gr. 12. puro illius veneno inficiaris. mendo mori, moritur; Timendo enim mori, Pf. 3o, D ngd, t* Damnum. M mentitur; & moritur,antequam moriatur, qui | S.Bernard. XIX. Confítat, quod tota communicatio ts ideo mentiebatur, ut viveret: Mentiri vis, ne Sen. to. - hominum in(lrumentaliter confiftit in a&tu moriaris; & tnentiris & morieris, & cum vitas ij fer. 5 L !* * fionificationis ; nullus enim poteft alteri com- [de unam mortem, quam differre poteris, auferre municare aliquid fui cordis , nifi per aliquod non poteris , incidis in duas, ut prius in ani- H intermedium fignum. In quibus (ignis vox x ma, poítea in corpore moriaris, Cl0 obtinet principatum ; ergo corruptio (ignifica- XXIV. Qui delectatur mendaciis , hic in S.Ephrötä. t tionis, quz ex mendacii lingua procedit, eft verbis fuis omnem perdet authoritatem ; odi- to. 1. de (dr Corruptio totius communicationis humanz. bilis enim.Deo pariter & hominibus. reddi- virt. & los Unde videinus ex hocfequi, quod ex multitu- tür ; verfütus , ac verlipellis eft homo men- V* dine mendaciorum , & hominum, qui funt dax ; nullum e(t hoc majus animi vulnus, mendaces; nullus quaf(i alteri ccedit ; (ine mu- us TW nullumque eo dedecus gravius ; homo enim Jid Vilat. tua autem credulitate nulla eít fidei focietas; mendax ab omnibus irridetur. ! : COHC:gv nulla in aliqua &des, pulla fpes & confidentia XXV. Potioreft fur , id eft , minus ma- Hugo lj M. firma: nulla amicitia vera ; nulla pietas; nul« lus; far enim poteft reftituere, quod abfti Cerd.apud Y lum fcedus vel pactum, nulla concordia, nulla lit, fcilicet pecuniam ; mendax autem non Manfidifc, [l pax , nulla deniquein aliquo bono firmitas effe poteít reftituere, quod retulit , pacem cor- ?: * 7 lís poteft. -Ergo mendacium caufà eft innume- dis (üi, & famam proximi. "t rabilum (celerum & malorum. XXVI. Omnis fictus, mendax ; laborantho- s. Aug. in , Simon de XX. Timor ergo & tremor veniant fu - mines loqui mendacium, nam veritatem tota Pfal, 139, Cafial omaes, inquit Simon de Caffia , magis vero facilitate loquerentur : ille enim laborat, qui A1, 6 39-cautela, cum péccatum patratum ejus jugo fingit, quod dicit; nam qui verum vult dicere, 1 Atb "' fervitutis colla fübjiciat , & fzva perfidia pa- non laborat ; ipfa enim veritas fine labore lo- ,, d quitur,, mendacium ipíorum, labor eft labio- Il trem habeat diabolum; mendaccm-, mendacii e xum l .Qqæ 416 Bibliotbecæw Manudüis Concionaïoria rum ipíorum : Ecce parturiit ijuflitiam , Pdagogum, & parentes, & Magiftros, amore- concepit dolorem , & peperit iniquitatem : ludendi,ftudio fpe&tandi nugatoria, & imitan- Mfidot.) Md In omni enim opere malo labor eft, & omne di ludicram inquietudinem. * opus malum cogitatum , mendacium ducem IIl. Antoni us Paive interrogatus a Rege Ma-Moffejus l, - cazarum,quid effetmendacium:? poteftate ob- 12. hift. habet, non enim eft veritas, nifiin opere bono. S, Berard, XXVII. Tolle mendacium, & regnabit in tenta, quidquid vellet, libereloquendi, dixic ; Ind.£ 347« 5Sen.to. 1. mundo veritas pura, fides clara, firma fpes, Ego nulla comparatione hujus vocabuli vim ]Ob- c' 2: f531. 2-2- charitas mutua , fimplicitas fancta , focietas facilius & clarius demonftraverim, quam ifta €. [ bona, amicitia vera , concordia certa , X ipfa, quam vos agitis, vita; cum enim Jefum pax atque tranquillitas inconcuffa , & inter . Chriftum Dei filium totius veritatis aucto- homines vita immaculata; e& quibus aperte rem penitus ignoretis, fic fit, ut erroribus *Vita Bu patet, quod mendacium facit de mundo Dei; infinitis impliciti, a veritate femoti ipfo men- mundum diaboli dacio volutemini. T? Bercho:. XXVill. Communiter viri mendaces fo- iil. Fraces Jofephi patrem decipere volen- Manfi difc. P 7, s 9« asp Manf]jent effe defolati , & vilipenduntur, a mun- tes,plura mendacia excogitarunt. Mendacium . L P Gen. 47..- diic.9.V-3* d cortemnuntur, pauperes efficiuntur ; a namque erat, quod veítem inveni ffent Jofe- Deo dico contemnuntur , quia ficut dicitur " phi, fiquidem ipfi ea fratrem privarunt, dicen- Prov 12. Zébominationes funt. Deo labia mendacia. te fcriptura : Tulerunt tunicam ejus.. Affexebant A mundo etiam abominantur Prov. 14. Per- fe chlamydem reperiffe fanguine madidam ; brm vi.endax juflus. deteflabitur : Pauperes etiam aít ipfimet eam in fanguine hzdi, quem occie EL efficiuntur , unde poteft dici de mendace il- derant, tinxerunt, patriimponentes, hunc filii füi fanguinem effe. Infuper veftem obtulere qmulii licat. lud Ofez 12a. 4ota die mendacium €9 va]ii;atem $ Angi patri veluti dubiam & incertam: vide, utrum ] contra *, "Thom. XXIX. Qui loquitur mendacium, diaboli tunica filii tui fit. an non ? & nihilominus eam op fc. no.c/ erud: . de figuram gerit, & imaginem; hic enim men- ipfiffimam Jofephi effe, non ignorabant. Sub- dáx eít ab initio. Aliq ando ergo auditurus - jecerunt, dicentes : Fera pe[/ma comedit eum , ,Prmc. beftia devoravit eum : Et nihilominus nulla $. Tunc eít princeps mendax, qui denarius falíus eft, opulc, 1 verbailia, cujus eft imago hzc & fuperferi- eum offenderat aut dilacerat fera alia, quam odium & invidia fraterna. «ll $0. pto? & cum recfponfüm tuerit: diaboli; d- cetur flatim : reddite ergo , quz fünt dia- ]V. Eva, juxtaRupertum, depravav it irerba Rupertus boli, diabolo. preceptoris Domini tribus mendaciis: appofi- Abb. 1. de $. Auguft. XXX. Quisquis veritatem Dei occultat, tione, diminutione, mutatione. Appofuic di- lrin e. s ipud Dr. jiràm Dei fuper fe provocat 5 quia magis ho- cendo. Ne tangeremus illud: Cum tamen Deus E l. €. 37* minem timet, quam Deum. . illis precepiífet, ne manducarent, nulla ra&tus . I. facta mentione : diminuit vero,quia cum certa Idem in XXXI. Quis obfervat vant tatem ? qui ti- mendo moritur. Timendo enim mori, mene & affirmativa enuuciatione dixerit Deus , n P. 30. titur; & moritur, antequam moriatur ; qui quocungue die comederis ex eo , inorte morieris: haec ideo mentiebatur, ut viveret. Mentiri vis, dubium vel frivolum volens efle illud, ne fore ]. bo. 4' Ó 94 ne moriaris ? & mentiris, ut moriaris: & te, inquit, moriantur: mutatione autem, quia lg cum vitas unam mortem, quar differre pote- cum dixerit Dominus : Ex omni ligno Parae di(i coinede, & upum folummodo inter dixit ris, auferre non poteris , incidis in duas , ut rius in anima, poítea in corpore moriaris. lignum fcientiz boni & mali: de ligno aue S Ba(il.io XXXII. Rerum omnium potentilfima eft tem, inquit ipfa, quod eft in medio Paradifi proem ! weritas, & extréma malitiz linea mendacium. precepit nobis; & mentita eft, nam & lignum de 5pir. S. vitz erat in medio Paradifi , quod Dominus XXXIll. Antiquus (ermo eft : Mendaces $ Heron. (5ciunc , ut nec vera dicentibus credatur. t. ep. 37 XXXIV. Dixit Cain . e : Deus non intcrdixi Fuga. idem in Numquid ego cu- ftos füm fratris mei? & fibi ipfe mentitus eft. V. Puer erat novennis, qui o blitus patrisIoan. Cor- teg brov. Dixit Ananias, omne fe venditi ruris fui pre- in re quapiam juffa exequi , cum fleret , amil. q 76. tium pertuliffe, & mentitus eft ibi, qui po- intelle&ta caufa fletus, domeftici ei menda- . an&. pe2« tuit minus offerre (ine fraude. Ideoque prz- cium obtruderunt, quo fe irato patri purga- clare ait David: Et mentita eft iniquitas fibi; ret ; utique enim ipfum cefüm iri, fi veri- *c.xs.s. i. fibi enim ante mentitur, qui in fuum menti- tatem dicat , refpondic: Preflat cedi , quam tur exitium: fibi delinquit , qui (ibi ipfi in- mentiriy faciat pater, quid volet ; [ed neque fi morien- nocentiz eripit íuavitatem. — Quis enim fim- dum fit , mentiar ; qui enim auderem B.. Virginem plicitate & puritate pectoris dulcior fructus: quidquam deinceps rogare, fi veritatem violarem ? il n uis cibus füavior, quam is, quem animus VL Epifcopus Tagaftenfis ; Firmus no-S. Aug. 1. mine, firmior voluntate, cum ab ce quæ. de mend, ne (ibi confcii, & mens innocentis e?u- C, 13. latur ? reretur homo , juffu Imperatoris per appa- $. IV. ritores ab eo miífos , quem ad íe contu- EXEMPLA CATHOLICA gientem diligentia, quanta poterat , oceul- tabat, refpondit quarentibus: Nec mentiri EXTERN.A. fe poffe, nec hominem prodere , paffusque Qualitas. multa tormenta corporis (nondum enim, e- S' 'AUB- l- Iu Augüüinus de fe ipfo fatetur: Horum rant Imperatores chriftiani) permanf(it in fen- 1. couf, S. ego morum puer in limine jacebam tentia; deinde ad Imperatorem du&tus, usque c. 19. mifer, fillebam innumerabilibus mendaciis & ! adeo mirabilis apparuit, ut ipfe homini, quem 8 ferva« Tiuus. X CIH. Mendacium. fervabat indul gentiam fine ulla. difficultate hebetioremque Caroli indolem videri, quam impetraret. js ut in partem Pontificiarum curarum accerfe- iul l ta de fci,pf'o fcripfit : retur ( fic enim adolefcentis prodentem jam la epift, 4o1. Lubens, volensque veritatem honorans, ma- tum fe fanctimoniam , & loquendi parfimo- - 341- lim vinci, quam mendax vincere; vera enim niam, homines parum ad virtutes attenti ap«- narraus, etíi vinci videar, vinco 5 folo vero ma- pellabant ) Refpondit Pius: Enim vero plus o fuperans,tametfi viciffe videar, victus abeo. inefle adolefcenti prudentie, quam pompz , Job. c. 27. VIII. S. Job quoque dicebat: Donec fu- atque adeo fe illum reliquis fororum filiis an- pereft halitus in me, & fpiritus Dei in naribus teferre, quod alii fxpius, ille vero in tnenda: meis , non loquentur labia mea iniquitatem, cio numquam effet deprehenfus : mec lingua mea meditabitur mendacium. XIIL. Joannes Vincentius Pinellus nec com- Ibid. n.54. Vita Pat r IX. DeB. Joanne in vitis Patrum refertur, 5 d. mercii quidquam fibi volebat effe cum men- . quod cuidam difcipulo fuo fequens tradiderit ift monitum : Noli,fili, negaregratiam Dci, nein- dacibus. Hic enim cum domum familiamque n omnem ad virtutis atque honeflatis normam j -curras pro bono malum , pro humilitate men- exigeret, famulos, quos vel femel mentitos dé- dacium 5 cavendum eft namque omni modo prehenderat;illico domo fua exigebat,füasque mendacium, five pro malo, five etiam pro bo« agerejubebat res, Neq; folum arotundis men- no proferri videatur, quia omne mendacium daciis alienos volebat effe, fed officiis, fallaci- : non eft a Deo, fed ficuc Salvator dicit; a malo isque ab(tinere, (ibique precipue interloquen- . - efl. At verofi quispro tuendo inzftimabili pu- dum aut affirmare, aut negare, omnem verbo.. - dicitiz fü:e thefanro mentiretur, füturumne rum ambitum , ut mendacii haud dubie füfpe- foret Deo gratum ejusmodi mendacium ?. S. &um, miffum facere. Re&iffimeillequidem ; S: Auguft. Auguftinus ait: Facile refponderi poteft; nul- quid enim horologia, fi minus veridico ftellee l contra ]am effe pudicitiam corporis, nifi ab integrita- indicio temporis notas edant, ut corrupta men. €. 7. te animi pendeat, qua dirüpta, cadat, neceffe damnamus; homines fponte contra anirmi fui eft; etiamfi intaCta videatur. In opufculis S. fententiam loquentes probabimus. $. Franc. Fránciíci legitur, quod ; cum duo Religiofo- XIV. Chriftus tantopere deteftatus eft Engelgr.in opufc. 1. rum füorum ex Provincia, quze terra laboris mendacium , ut, cum ex omni genere pec- Dom. Pzfr. ';c-oll. 30, appellatur, ad fanctum Patriarcham vi(itan- tj catorum aliquos ad meliorem frugem redu. $. 5. co.1 ld . dum veniffent, fenior ex illis juniorem in re- xerit nullum tamen unquam mendacem con- bus aliquibus fcandelizarit ; quod, cum vir Se- vertiffe fciatur , quia fcilicet , cum ipfe fit C. 5' raphicus in fpiritu previdiflet ," interrogavit ipfa weritas , decebat , ut tale er 1 hunc; qua ratione comes itineris füi fe erga cium odium oftenderer. ga mþnda- s ipfum habuiffetinitinere : Quo refpondente, XV. S. Job de feipfo dixit: Donec füpereft Job. 97. utique fatis bene, fübjunxit: Cave, frater, halitusin me, & fpiritas Dei in naribus meis, V 4- ne füb humilitatis fp ecie mentiaris ,. þfïcio non loquentur labia mea iniquitatem , nec 'enim , fcio, quid a&tum fit lingua mea meditabitur mendacium. Jo. Rho. X. Camillus Lellius domefticis in anguftiis, -- XVI. Salomon quoque fuam a mendacioProv 39. 4- €. 9. familiz procuratorem ad Prefülem amicum averfionem oftendit, dum dixit: Duo rogavitev 7. Ex $. n juffit, argentumque eleemofynz nomine (o Deus) ne deneges mihi, antequam moriar. etere : ille (atis magnum , & , quantumnon Vauitatem & verba mendacialonge fac a me. peraffe: Camillus, ab homine acceptum, ad - XVILS. Joannes in ultima füa epiftola dice S. Joan.eg. Camillum retulit ,. qui admirans quafivit de reauíus eft : Majorem horum non habeo gra s. v. 4. eo,qui fa&tum id effec ? Tum Procurator : Hu- tiam,(vel,utalii vertunt;majus granditi,quam maniffimus vir, ut magnus rei domefítici an- ut audiam filios meos in veritate ambulare. guftias effe a me intellexit, hocce argentum XVIII. S. Lucianus incitatus ad Chriftum Engerzr in dedit; atqui, ait Camillus, neceffitas quidem fidemque Catholicam negandam , cum fociis Dom, Paff. (ih aliqua eft, fed non magna, ideoque ne furti fuis conftanter dixit : Mentiri non eft meum. $. a. n rei fimus, tu adutum argentum refer, ne quid XIX. S. Anthimus Nicomedienfis EpifCo- surius o7, vel leviffimo mendacio contaminatum habea. pus cum fatellites fe ad necem quazrentes ho- Apr. p'gl mnus. O hominem verifífima dignum laude, .ll' fpitio excepiffet, illique tanta humanitate per- qui vel leviffime falfitati magnum argenti moti promitterent , fe diduros Imperatori , pondus pofthabuit! Gemma fícilicet veritas quod ipfum reperire non potuerint, noluit - €ft, cui nullum arge " ntum , nullum conferri hoc permittere, afferens : fas non effe Chri-. offit aurum. N ftiano pro vita cujusque mentiri : itaque ul- þidl I'h 60 XI. Alexander Ol iriCuDeie Eiemicadei tro fe illis jangens Imperatori ftitit. Cardinalis jurabat, fe ab ea die, qua puer ad- g. 'O XX,. S. "Thomas Aquinas cum focius ipfius Engelgr.i. T modum S. Auguftini habitum induerat , ver- Religiofus joco dixiffet, enboves volantes! &c $. 1. bum nullum dixiffe, quo vel leviter lz(am fe ipfum propterea circumfpicientem ob fimpli- veritas doleret. Duo fibi hominum genera cem credulitatem irri(iffet, fevero eum fuper- odio effe, (quod rempublicam ac prudentiam cilio correxit dicens : l'acilius,o frater,creden- proderent) mendaces, ac fecretorum pro- dum boves volare , quam religiofüm mentiri. . XXI. S. Anfelmus de omnibus Chriftianis Sutius 3. digos , quorum primi fuam , fecundi fidem prodant alienam 5 quibus füblatis, quae poteft hanc opinionem imbiberat, ut ; cum quidam April, effe hominum in republica focietas? monerent, nc aliquibus manifefte imponen- lbid. n.8. XIl. S. Carolo Borromzo ad ampliffimos tibus fidem haberet, refponderit: numquid honores apud Avunculum Pium viam veritas non Chriftiani funt ; quomodo ergo mentiri aperuit ; obj icicntibusxenim amicis tardiorem, poffunt ? *u. ES Billiotbece Manualis cmz'ünmria 313 j k Ped.Chri. XXII. Falco (Swftantin. adolefcens , qui omni reliquo corþore corrupto ; cujus caufa ftian.p. 1. in. honorem S. Angeli Cuftodis voto non putatur, quod nunquam conftet , eum pru- 4* $: - mentiendi fe obftrinxerat, & hoc etiam, cum denter ac fcienter mentitum fuiffe. hoimicidium a.fe patratum negare potuiffet, V. Idem P. Vincentius Regius,& P. Cafpar P.W Rho, iu Iti.c^ | obfervaret , quinquies ab Angelo a fatali virt. ex- 1 SanCtius fervarunt, tefte P. Joanne Rho. $ i€&u defenfus ,. & tandem omnino libertati empl. fol, ( reflitutus eft. X $. IV. * 481. Ti ToesMofe- XXlII. S. Chryfoftomus ex eo tempore, EXEMPLA PROFANA. f tus C. 191. quo Chriftianorum ritu ablutus eft , nunquam Y $ Qualitas. juravit, nec alium jurare compulic: nulli un- |t uam male dixit: nunquam mentitus eft - ato dicebat , mendacio, licet re mala , Tac.Marcb, Ti RilFF.c; IOe I. Pl C XXIV. Anachoreta Anuph, dum aliqui utendum tamen quandoque , ut helle- ;n horto apudRofv. morientis lectulum circumftantes, doctrinam boro & medicamipe efle , atque adeo & qx ie&. ilöl aliquam pro memoria peterent , hzc pauca Principes urbium, & (i quibus aliis hoc coo- verba, fed memoranda dixit: Nihil magnum ceditur, opportere aliquando mentiri , ve Pæä. me feciffe arbitror , fed in eo tamen follicitus contra hoftes, vel pro patria & civibus. Qua Chfi&-p' y fui, ne ullum dicerem mendacium. tamen dodrina nunc paílim a catholicis Do- 44 Goribus rejicitur. [ Jbidem ^ XXV. Beno Abbati hoc quoque elogium j jure merito a fuis conceffum eft, quod nun- Il. Gefta Romanorum narrant , maritum Fober.com, Cæfarius l. uam iratus , nunquam mentitus fit. - uendam volentem experiri fidem uxoris , s.in Dons XXVI. Mercatores duo Colonienfes men- eidem fub figillo narraviffe, 6ibi poft diutur-8- roff 3. mir. € daciis ad vendendas merces fuas uti foliti ; ent. 17. nos ventris dolores, nocte przterita corvum S, AUgUR- Io poftquam fuafu confeffarii ab ejusmodi more evolaffe. : Quod illa ftatim vicinz detegens, füp. joat. abftinere fe coeperunt. effecerunt, ut plures duos corvos fuiffe afferit, quz »lteri iterum Diutarcia ad eos emptores confluerent , quam prius narrans , tres fuiffe afferit , ficque ulterius; q1 foliti fuerant. donec fama increvit, virum illum integrum i I Damnum. in ventre corvorum nidum educaffe $ $ Chryi A&. s. XXVIIL. Ananias & Sapphira ob menda- decem evolaffe. &'jam 1. 66. dp cium coram S. Petro prolatum , repentina III. Stratócles füperatis pu gna navali Athe- Fu!gofusl; lu [ morte, velut fulmine taQti, corruerunt. N Rderus in nienfibus, fümma celeritate lauro redimitus 4. c. £8. XXVIIL. Eudoxia, Imperatrix, quia po- Athenas quafi triumphabundus ingreffus eft, 4 acula fan- mum ab Imperatore donatum , & ab ipfa Pau- & fauftum victoriz nuntium vulgavit , & ubi- Etel 1. 83 c. 16.]ino egro miffum comediffe fe mentiebatur, que plaufus & lztitizfignadecrevit; cum ve- V.eh d - Impera:ori füfpicionem adulterii movit, effe- Licofthe citque , ut Paulinus quidem occidi juffus ab ro biduo poft ob contrarium nuntium popu- lus graviter eidem indignaretur , refpondit, 26 pud pb Imperatore, ipfa vero abdicata & relegata fit. Engdir. Niceph. a. XXIX. Mendici duo, quia convenerant, ut nihil fe mali illis attuliffes cum effeciffet, ut - in Dom, pud Drex, faltem biduo lzti hilaresque effent. Pt [ in Phaeth. alter mortuum fe fimularet, alter a S. Epipha- lf nio ftipem pro fepultura peterec , fic Deo Fuga. lii permitrente puniti funt, ut, qui mortuum fe IV. Cleopatra & Antonio devi&is', Cum Suetonius fimularat, vere mortuus fit repertus. Auguftus fenem fexaginta annorum , de quopud Eng. hi $.Hier. ep. XXX. Mulier quzdam ab adolefcente ad- audierat, quod nunquam mentitus effet, re. /n Dom. Don. * ( 45. ad I ulterii fecum commiffi infimulata, cum fuam periffet, eum fecum in triumpho circumdu. Paff, $. g poft Penz, nocent, xit, creari Pontificem , & in capitolio íta- innocentiam Deo commendaffet , fepries li- COHCI 7. 8 cet carnificis gladio percuffa lzdi non potuit tuam illi inter Heroas erigi juffit. V. Perfze adeo mendacium abominati fünt, Drex. in [ ( cum tamen adoleícens, qui inter tormenta fibi & illi falfo crimen adulterii impegerat ; ut turpiffimum haberetur , & zre alieno la- Phaeth. c borare, & mentiri. 35.8$. $ primo ftatim idtu caput amiferit ) ideoque erepta , ac fanitati libertatique reftituta eít, VI. Romani omne mendacium homine in- Ibidem, uti fufius a genuo ac libero indignum putarunt, fervile- pud S. Hierqnymum, aliosquer videre eít. que vitium effe, nec cadere poffe, aut debere in generofum pedtus, quod ante viam proji- Faber. l $. IV. ciat, quam illam mendacio commaculet. EXEMPLA DOMESTICA. VII. Epaminondas tam ferius veritatis cul- ZEnttigs Vita l. 5.]. gna/tius tantopere mendacium fugie- tor fuit, ut ne joco quidem unquam fit men- Probus. Co I'o N bat, ut, quo longius ab eo recede- titus. i ECCl.xgo, ; filium admo. D?exel. é Y 9,6. ret , etiam ab exaggeratione omni, zquivo- VIII. Bafilius , Ímperator cationeque follicite abftineret. nens inter alia dicebat. Maximi pendito, & ve-36. $. 4« Lanciz. de racem te effe in fermone & veraces homines in ?tor ( lI. Card. Belarminus, dum illi narrabatur; prof. vir pon. conftare , Joannem Berchmannum un- familiaritatem admittere; ita enim firmus & LIUS conítans in omnibus fa&tis &.dicCtis eftimabe- 6.1.»-4& quam in vita fuiffe mentitum , innocenter fubjecit: Nec ego ullius per vitam mendacii ris, & veram acnon fuüfpectam cuorum erga te mihi confcius fum. 4 benevolentiam retinebis; fiautem in vanitatis Mayf In przf.to. IIl. ZEgidius Coninck ingenue faffus eft, fe ac mendacitatis fuüfpicionem veneris, indigna TE de Inc. facere imperatoria majeftate convincaris, ef- nullius in tota vita mendacii meminiffe poffe. IV. P. Ludovici Medinz lingua poft duo- ficiesque, ut femper formidolofi fübditi , re- rumque omnium incerti & titubantes vacil- M ? P.2.l2. decim annos viva/&incorrupca permanfit , ^ lent ; r i!ulusLXCïlII. ,Mmdacz'um. 343 lent: quantum enim veritatis oratio amabi- " XIIL Sicut ex ferro & lapide-excutiturS. Climac. ]em hominem reddit, tantum mendacii de- ignis ; & ita ex loquacitate & fcurrilitatein fcala gr. P. i2. prehenía aut etiam fu fpe&ta odiofum, qul ea mendacia nafícuntur. P Ro utitur, facit. $. VHE Vil't & Ibid. c.37. IX. Apud veteres Francos &Suevos cóge- empl' fl 04. bantur mendaces, impudentiz fymbolum, MOoOTIWVA: d. E canem in humeros fublatum circumferre.. uia Chriflo mendacium . fingulariter extyithanü difc, Ib à i d. X. Indi, (i quem in mendacio deprehendif- *N.. e[^ , ut qui de fe ipfo dixit: Ego fum 1. n. g. fent; ignominia notabant, & Magiftratu mo- via, veritas, ($' vitay atque adeo, quidquid ve- vebant, quod communem hominüm focieta- ritati contracium eft, íüumme deteftatut. ! ] i Ma, tem mentiendo fraudal(fet. 1I.. Quia fine bominis contrarium ef1 ; nam, te- S.Bernatd, -Ih horto Ibid. XL In Infüla Tenedo pone judicem (emper fte S. Bernardino, certum eft, creataram in- Sen. fer. cd tt4, carnifex cum fecuri ad(tabat, ut fi quis falfo tellectualem ad imaginem Creatoris fui effe 31* à« 2- A. 16 quem accufàffet , vel ceftatus effet, aut aliud conditam, ut femper tendat ad primam veri- mendacium dixiflet; mox fecuri feriretur. tatem,cujus eft imago, & ut hanc femper tran- -- Pod, XILI. Trajanus adeo averfabatur mendaces, Ícribat, interiusque & exterius in fe exprimat: Chrift. p. ut hujus criminis convictos in navem (ine ve- fed mendacium non eft aliud quam macula, 1.6.5.$7-]0, & remis detrudi, alto infectio, & depravatio. . Hinc S. Antiochuss, Antioch. que mqrc committi ait: Eludunt Dominum, fiuntque pradones ho. 66. de- i, jufï"erit. . SHT. $inDogy Domini, fpiritum enim acceperunt nulla con. Verit. $. poft -- SIMILITUDINES. tagione mendacii, nulla depravatione obli- pm. Qualitas. quum , hunc fi reddiderint interftin&tum va- S. Auguft. cut Deus Pater genu itFiliums diabolus ! " Si riis mendaciorum coloribus, utique videri fup. joan. lapfus genuit mendacium. poffent contaminaffe depofitum. Et iterum: Neccíle eft, ex hominis ore nullum effundi Pluarch, . IL. Sicataranezex feiptis telas texunt; ita quidar ex feipfis comminifcuntur fab " fermonem , qui non yeritati omnino innita- .ula:s & mendacia , cum nihil füb(it veri. tür, ut Spiritus ille veritaris, qui idem Deus S. Chryf, - Hi. Sicut qui putres & ruinam minitantes eft, intelligatur in hac carne fibi elegiffe domi- ho. 66. deparietes albo tectorio linunt, non tamen eos cilium : atque ita demum glorificatur Domi- Tülgoftgl, livor. poffunterigere; ita & mendaces facile depre- nus inhabitans hominem, dum in omni verbo IT2 henduntur, & omnis error ita imbecillis eft, verax eft Domiuus, nec ullum poflit de ipfo ! quamvis extrinfecus callide fulciatur, deprehendi mendacium. - Ecel, 36. IV. Sicut fauces ferinam guítu deprehen- HI. Quia diabolicum eft inventum , uti Omfg;e- Origenes VO 21 dunt, ita fagax animus verba mendácia. - nes infinuavit dicens: Dibolus mendacium sp. Manfi Licofthe- V, Sicut non eft pifcis fine genüit, feductus eft a fvipío, in hoc de- difc.6.n.o. pes apud homo fine mendaciis. fpiqis ;. ita neþ Engeigr. naus : & ali« terior, quod alii ab eo falluntur, ipíe (ibi in. Dom. VT. Sicut horologium aliter fo deceptionis eft author; quod utique Chri- ftus infiouare voluit, quando ait: Cum 1o- Patf. ter (ignans horam, vitium internum Prod.it; Ibid ita homo mendax malum ftatum anima figui- quitur mendacium, ex proprüs loquitur ;; eft enim ficat, Suetoriug * S mendacium venenum quoddam ab ipfo ge- Füga. N nitum, poftquam ex pulcherrimo Angelo in apudEng Fab. ixil' aureos 6onci- in Dom. VIT. Sicut illi, qui nummos horrendum daemonem, Dei & humauüi g. TT Dom. 7. dunt,aut adulterant monetam,omnibus odiofi neris inimicum , degeneravit. Rup ertus Rupertus poft Pent.fint ; & à republica exterminanturs ita & qui conc. 7. Abbas accurate notat, quisnam ille fuerit, Ahb. 1. de & qui mendaciis veritatem corrumpunt, me- qui mendacii authorem & patrem nobis ma- Vi&, Vir, rito declinari & exturbari debent.- nifetavit; dicit enim : Ecce hoc eít men- Drey, ib - VII. Sicut diabolo nemo prudens credirt, dacium, quod ifte diabolus genuit, cujus Jlseth, & quia fcit, eum effe meudacii Patrem, ita nec pauem hunc effe . pronunciavit -Dominus 5$ mendacibus fidem adhibere oportet, cum (int JE(us Chriftus, Veritas & Verbum Dei. Toidet ricatores.' Simon de Caília pariter hzc Salvatoris ver. mgndacigrum fab Damnum. ba ponderat: Cum loquitur mendacium, ex I'-'abïer.-.«l.v C IX. Sicut moneta prava ab uno ad alium propriis loquitur. Subditenim: Non enim a » tranfit, ac multos decipit; ita mendacium ad Deo habuit,ut mentiretur, nec ab alio autho- X varios pervenit, grandiaque fzpe tum reipu- re aCcepit, ut meadacium loqueretür; men- peta daxíibi; mendax omnibus, cum omnes deci- blicze, tum privatis perfonis damna creat. Jrobuh Eæl-sQOI X. Sicut lapíus falfze lingus quati in pavi- pere velit, & pater eft mendacii, quia ipfe V. 26, mento cadens ; fic cafüs malorum feftinanter 4 primus fabricator eft ejus; Pater ejus: quia jotl 6 venient. b ficut homo prole carnís fatagit, ut pater fit; ;6. 5- h Prov. 6. XI. Sicut difcordiarum feminatores fum- fic diabolus agit, ut ex mendacio poífit filios; V. 16. ; me Deo exofi fünt , teíte Salomone; ita non filiasve generare. Licet ipte illud adeo tur- minus abominabiles funt illi, qui per menda- pe exiftimet, ut quemadmodum Robe:tus cia focietatem humanam diffolvunt. Holkot notavit, quando primo meatiri co- Robertus Manfi XII. Sicut, qui diminuta haberet pondera, gitavit, noluerit io effigie hominis, aut ei pro. Helkot in difc- 6! infamis &latro cenferetur, ita qui in conver- pinqua apparere, fed ferpen:is ; quali nobilita: procex, in "3. fatione & commercio humano mendaciis uti- ti füg naturae mendacium difpliceret; fed be. I« 5ap- tur, non minus indignus, dolofus & infamis ftizc talis formam accepit, quz naturz homi- « erit, quam latro. nis advex' fatur, in fignum, quod mendacium Rr eít R. P. Lobn. Pill. Maz*:f Toin. LT. 9 Bibliotbecee Manüalis Concionatorice : 314 eft venenum hutmanze naturg, juxtä illud Sap. liosque fuos docuit, ut re&e Origenes advers $ u git. ? I. Os, quod mentitur, occidit animam. ti. Hinc non nemo mendacium diaboli lar- Plutàrch. IV. Quia turpi[/mum, ideoque & infame eft vam appellavit. de puer, vitium, uti velipfi etiam Ethnici agnoverunt ; VII. Quia nihil adeo hominem Crifto diffi- €auc, hincThemifítocles dicere folebat: Mendacium tnilem &9 ingratum facit , quam mendacium, ut- turpiffimum eft, & liberali homine indignum. pote quod eít re&a contrarium poriffimse Plutarchus etiam in deteftationem mandacii Chrifti przrogativee ac doti, fcilicet veritati. ait: mentiri fervile eft; dignumque apud VIII. Quia plurimorum vitiorum ef: initium aut Apud Dres omnes homines odio, ac ne mediocribus qui- fundamentum: nam tefte S. Bafilio, vix ulla eft xelium in Hinc Ariftoteles Phaet, C« dem íervis ignoícendum. injuria, cui non mixta (fint mendacia: &, ut 36- S- 4. | D interrogatus, quonam emolumento vir men- Epznetus dixit, omnium injuriarum caufía 'o 25' dax ex mendacio gaudeat , reípondit : quod fünt homines mendaces. Przcipue tamen ad S. Hieron, etiam veritatem dicenti nemo credat. Quod perjuria facilis eft a mendacio cranfitus, uti inep.2, ipfüm etiam his verbis S. Hierony:m. confir- fapienter Tullius advertit, dum dixit: Qui fe- Gicero mavit: Antiquus fermo eft: mendaces fa- mela veritate deflexerit, hic non majore re- . 3- offie ciunt, ut nec vera dicentibus credebatur. ligione ad perjurium , quam ad mendacium $. Greg. - V. Quia laberiofum ef£ vitium, uti S. Greg. ad- perduci folet. Quid enim intereft inter per- . l. 12. mor, vertit, dicens: Qui reli&ta verirate , mentiri Jurum & mendacem ? Qui menüiri folet, pe- £. ?0. deliberat, ut audientium animum fallat. Sed jerare confuevit. quantus laber eft folicite cuftodire, ne ipfa IX. Quia privat fumma voluptaie. qu& ex ve- 5, Auguft, ejus fallacia deprehendi queat? & cum magno ritatis ftudio percipitur, de qua $. Auguftin. cogitatu pertractat, quomodo per argumenta amplectere,ait, veritatem, fi potes, & fruere arbft. Ve, falfitatis documenta veritatis ex(uperet ; hinc illa, & delectare in Domino. Quid petis am- inde fe circumtegit, & contra hoc, ubi depre« plius, quam ut fis beatus; & quid eo beatius; Ju hendi potuerit,veritati fimilem refponfionem qui fruitur inconcuffa, incommutabili & ex- quzrit; qui fi velit verum dicere; utique fine cellentiffima veritate ? p X. Quia facilius ef? abfTinere mendacio, quam 1dem in labore potuiffet; Plana quippe eft veritatis ;. via, & grave eít inter mendacii. In quorum illud dicere , uti idem'S. Auguft. fapienter oba lil« 139 eonfirmationem citat textum Jeremiz c. 9. y. fervavit dicens : Laborant homines loqui ; dicentis: Jeritatem non loquentur ; docuerunt enim mendacium, nam veritatem tota facilitate lo- - linguam fuam loqui smendacium : ut inique. agerent; querentur. llle enim laborat, qui fingit, quod laboraverunt. Optime quidem author de men- dicit: nam qui verum vult dicere, non labo- dacio agens, inquit: mendacium non vete- rat: ipfa enim veritas fine labore loquitur. Lue. 14, rafcit: noninveteratur medacium;fed femper XI. Quia vix quidquam Societati bumane Cj um quafi juvenefícit: Item de mendace TitusLi- fraterne efd magis contrariun, quam mendacium; ut merito Salomon dixerit: Abominatio funt Prov. 13s vius inquit: Mendacem memorem effe opor- tet, Et ecce vobis novum hominis mendacis Domino labia mendacia; & vetus Jambus, V* 22* laborem ; extreme namque folicitus eft, ut, Nil vanitate mentiendi turpius; quod falfam dixit, viva femper ia memoria Odere Divi, odere homines mendacium. X. circumferat, ne aliquando ei contradicat : ve- ritas autem femper eadem, femper eundem M E D I A. $ hgt eminiffe, fe Dei e[fe Filiun; fic enim no ii habet vultum. Cogitandum eft iterum, ite- I.M Dtis, ln rumque, qualiter, & per quam viam, ut men- parum quis ad mendacium cavendum . dácium fuftineatur & defendatur, gradien- incitabitur, cum magnos Principes ac Domi- lr c LT SUI dum fit, ut fal(itas in mentibus radicetur alie- nos niliil magis contriftet ac offendat , quam nis: quodque omnium peífimüm eft, tandem fi advertant, fe Filios habere parum ingenuos PI'OVu läo $. Auguft.ad perjuria deícenditur. HincS. Auguft. ait: ac mendaces. Certe jam pridem Salomon di. Dilen c [ Propterea quia omnes laborant in medacio, xit: Non docet Principem labium mentiens. " ?' 61 veritas quid clamabic? enite ad me omxes, qui Hinc Ptolomzus ab ZEgypti Rege quefitus, laboratis &5 onerati efTis,& ego reficianvos; Eadem quaratione Rex veritatem in omnibus (ectari . Engelgr i | uoque veritas, fubjungit S. Auguftinus, eft poffet? refpondit: Si primum ftatuerís, m ä. la, quz in alio quodam Pfalmo nos reprehen- gnum dedecus effe hominibus mentiri, mul]- Dom. Paf dit, inquiens : Filii bominum usquequo gravi corde, to magis vero Regi; qui]cum habeant potefla- ?* ^* ut quid. diligitis vanitatem, €$. queritis mendacium ? tem agendi, quz velint, cur mentiantur, non Eþh' G , Ibid. Veritas homini naturalis eft, ficut econtra habent. Quod bene obfervans Carolus V. Im- $ hgt mendacium ab eodem eít alienum ,' unde perator, dum affirmare quid volens, non ali- inl mendaces, filii alieni vocantur: Filii alieni ter quam füb fide viri nobilis afhrmavitfciens mentiti funt mihi. Diabolus enim mendacii nempe, quod juxta S. Bernardum Regi fim- l author eft, & inftigator; ac proinde majo- pliciter dicere, juraré eft : & leve mendae rem utique facilitatem vera loquendo habe- cium, grave perjürium reputatur, - 1I. Meminiffe, fe Chriffianum effe ; hinc enim bimus, quam in proferendis mendaciis. JO- 8-Vo44. VI. Quia diaboli fiiwn conftituit ; juxta ficut non parum ad Chriflum amandum & imitandum, ita ad veritatis quoque, quz pre Chrifti teftimonium: Vos ex patre diabolo eftis, non carnis fücceffione, ut S. Ambrofius cipua ipfius virtus & dos eft, ftudium incita- loquitür, fed criminis ; nam cum diabolus bitur. Hinc tot millia Martyrum maluerüunt ; Oomnia bona aDeo habeat, mendacium tamen mortem oppetere, quam mendacio animam quod, non ab ill? accepit, fed per f? excogitavit j Fi- commacqlarc : quia fcilic, bene notant; *OAR. e Ü | Iitulü& XCIL. Mendac-z'um. 31$ j* S. Augufi. S. Auguftino tefte, ïncomþarabilitcr pulchrior falli; vides, quomödo übique eis pudorem in- spift. 9. fitveritas Chriftianorum, quam Helena Grz- cutiat per corpus : Ne fallat, inquit,oculus pe- corum ; pro illa enim fortius Martyres noftri, dem, neque pesoculum,ut (i it foffa profunda. quam pro ifta millc Heroés adverfus Trojanos B S uid li ferpentem viderit oculus, aut feram, concertarugt. num fallit pedem,num ftatim renuntiat?ita nos IIi. Meminiffe, fe bomine l im effe, atquc'adeö quoque ne mentiamur , nec fallamus, fi füumus fociabile animal; hinc enim iterum non mo- alter alterius membra.Sane (i oculus deciperet L ptd g, | Xlium i dice impelletur ad omne mendacium dete- pedem, nec de precipitio folicitus effec, inevi- p Pa q ftandum; utpote quod vel maxime aptum cft tabile claudicationis aut mortis damnum, & ad convictum & focietatem humanam diffol- ai ja coníequenter ip(ius oculi ja&tura toti inferre« | Eph. Ào vendam. HincS. Paulus ad fugam mendacii tur corpori ;ita & mendacium non modo men- ad. V. 25. d períaadendam hoc poti(fimum argumento eít daci, (ed etiam proximo & reipublicz toti, ut« Cleqm ufus dicens: Deponentes mendacium, loqui- pote commercio perniciofüum humano , da« '€ull 3- Oäc. mini veritatem unusquisque cum proximo mnum infert; ideoque S. Hieronym. nos ad- M füo , quoniam fumus invicem membra. ^ monet, dicens: Nemocircumveniat fratrem, i IV. Meriniffe, fe ingenuum ac liberum effe, quia unum corpus fümus, & non poffunt alter- non quacunque, fed fpirituali & vera liberta- utrum membra (e fallere ; nec enim manusaut Qu te a Chriflo per fuam paffionem donatum ; oculos, aut denteslacerarent mermbra, nifi tore hinc enim non leve in ipfo odium mendacii te, ubifpiritus immundu &X Auguü, X E inhabitat. 1' f'; 2. dfübl exurget, utpote quod fumme dedecet inge- nuos bomines , ut jam olim Priíci fenferunt; SASCE: l'ï 1C A. e atbit, a apud quos ficmum erat axioma : I.I nprimis no[fe debet "Afcetà difirimen inter deceptio- S. Avguft, Vet. .. Libero cuicungue füummum dedecus efï nen, &j mendacium ; quod quidem S.Auguft.in. fup- l Jamb. mendacium. plem. ho, his verbis affignavit : Fallitur,qui putat verum de diverf. Hinc & Germani noftri dicere confuevemnt, effe, quod dicit, & quia verum putat, ideo di- 'Vo 3. ,«mïdem u mendacium colapho penfandum ; 9luf ein cit; hocautem, quod dicit, qui fallitur, fi ve- fug gebórt ein Spauftaufiben. Ut vel ipfe ru- rum effet, non falleretur; (inonfolum verum pa t 9. bor colapho elicitus indicet, mendacium non effec, fed etiam verum efle fciretjnon mentire» i dicere homiaem in tur. Falliturergo, quia falfum eft,& verum pu- Q genuurm, fed crubc:(Cf:ntia od dignum efle. tat; dicit autem, nonnifi, quia verum putatz V Memini ffe fame fue, qua'm tum Fæpc; quis Error eftin humana infirmitate, fed non eft in Q maxime fervare cupit per mendacium, negan- conícientiz fanitate, quisque autem falfum do errorem aut crimen a fe commiffüm effe, putat effe, & pro vero afferit, ipfe mentitur, Luc. 12. V. 2. amittit ; nihil enim opertum, quod non reve- T. INoffe debet, quenam diverfitas gravitatatis $n Concil, Dj letur: neque abíconditum, quod non fciatur, mendaciis, de qua Concilium Tolletanum octa- Tolos. ntProw t ut Chriftus dixit. H F D inc & antiqui id.ice're- con- vum ficloquitur: Vir fan&tiffimus Auguftinus i VI 220 fuevere. ve(tigationis acumine cautus, inveniendi arte Diu latere non queunt mendg&ia. przcipuus, afferendi copia profluus, eloquen- " VI. Meminiffe damni , quod patimur per tiz flore venuflus, fapientiz fru&u foecundus, hzcin füis narrataffatibus: Duo fant omnino mendacium, non tantum apud Deum; ( ejus S. Auguftiram in nos provocando juxta illud D. Augu- genera mendaciorum , in quibus non magna 00 gpud Drex. in ftini: Quisquis veritatem occultat, iram Dei culpa eft, fed tamen non füntfine culpa, cum If Phet. c fuper fe provocat, quia magis hominem ti- autjocamur,aut proximis utilitatis caufa mene fl 37. $ 1. Inet, quam Deum) fed etiam apud homines, timur; illud primuminjocando, ideo non eft m dum (cilicecefficit. ut & vera & feria loquen- perniciofiffimum, quia non fallit: novit enim Dbidem c. ti fides non habeatur , id quogifuo damno quie ille, cuidicitur joci caufa effe dictam. Secun- dl- Prov. 190 dam, nomine Planus, expertus eft, qui, cum dum autem ideo mitius eft, quia retinet non- h 5- 36 $ 3. m fzepe fractionem cruris, fimulaffet, & fic alio- nullam benevolentiam ; ideo ipfe; non aufe- " rum auxilium obtinuiffet , tandem vero fracto rat, inquit, veritas mifericordiam, non milfee crure, cum iterum opem peteret, neminem ricordia impediat veritatem ; unde patet pere 0 fyerr il adjutorem habuit , fed ab omnibus hoc re- niciofum mendacium czteris gravius effe, ate t ] Dott, fponfum tulit: Tollat te, qui non novit te. que adeo & (tudio(ius fugiendum. " . N1I. Meminiffe, fe commembrum e[[e aliorum, MI. INoffe debet , cur illicitum fit mendacium , S. 'Thom. on 4s- C ty sf Éph. c.'4» uti fan&tus Paulus fen(it, dicens: Propter quod j quod S. ''homas (equentibus verbis indicac :22.q.110. Ibld- V deponenies wendacium , loquimini veritatem. unus- quod eft fecandum íe malum ex genere', B. 3. in l. c. jl quisque cutn proximo fuo, quoniam famus invicem mem- nullo modo potefít effe bonum '& ltcitum, S. Hieron. jya, Efficaciffimum (ane execrandi mendacii quia ad hoc , quod aliquid fit bonum , re- T Àn 1 c, ff motivum; omnes namque ejusdem corporis quiritur, quod omnia re&te concurrant. Bo- . füumus membra, eodem vivificata fpiritu, füb- num enim eft ex integra caufa , malum ve- n que eodem capite,quod zterna veritas eft: vee ro ex fingularibus defectibus , ut Dionyfius ritatem autem facientes , in charitate creíca- c. 3. de divinis nominibus ait,, Mendacium It mus in illo per omnia, qui eft caput Chriftus, autem eft malum ex genere ; eft enim a&tus uo totum corpus compacGtum eft. übi D. cadens füper indebitam materiam ; cuiaffen- æn Chryfoft. talem format difcurfum : Quod pu- tiens Geríon : Omne mendacium, inquit, eft, o dorem magis incutit , quia füumus invicem malum & peccatum; quia fit abufus loquelz, t membra. Nemo decipiat proximum, nihil eft, uz ordinata eft ad hoc manifeftandum , quod m qu od zque pariat inimicitias, atque deci elt in corde , & principaliter propter hoc ; )d, pi& R. P. Lobn. Bibl. Man. Rm AIL. " quia Ua 9 4316 Bz'-bliatlaem Manualis Concionatoria (rgno quia, fi daretur licentia mentiendi fine pec- dus , nullum , inquit , juftum mendacium: " cato, deítrueretur tota fiducia focietatis, quz omne mendacium in omnibus eft peccatum : dic. 4 ! eftinter homines; quia nefciretur, quando ve- omae, quod a veritate difcordat, iniquitas b eft. Si mendacium apud omnes damnatur ; ritas diceretur, & quando non, ex quo men- Ínnocent. tiri poffet licite in aliquo cafu. . Hinc Inno Si faltas humano judicio punitur, quanto 1lI. c. fup. eo de cent. LE dixit: Divini precepti verbo con- magis ante Deum , qui eft teftis verborum & ftanter vetari, ne quis etiam pro alterius vita operum ? ante quem etiam de verbo otiofo Ufur. falvanda mentiatur. Ubi Hugo Victorinus unusquisque rationem redditurus eft. quzrens utrum pro alterius vita tutanda IV. JNo[je debet folvere argumenta eorum , qui inentiri fic licitum, in hzc concludit verba: mendacium licitum e[[e , 'oarüis exemplis conantur Nullo modo approbandum eft ; cujus hanc at- evincere. Quain re facem preferens S. Augu-S, Aug. Íb. fignat rationem dicens: Male enim mentien- ftinus, quando, inquit, nobis de (cripturis fa-c. 10 cris mentiendi proponuntur exempla, aut do vitam fervat in alterius corpore , qui per mendacium veritatem extinguit in fuo corde. mendacia non fünt, fed putantur effe, dum ua eadem in difficultate fele occupans San- nonintelligunturs; aut (i mendacia funt. imi- $. Báfil. in Ctus Bafilius in brevioribus regulis fuis, hanc tanda non funt , quia juffa effe non poffunt. qcg. brev mOVVetþ Unde obftetricibus his, & Rahab meretrici in tet, o6. uzítionem : Nunquid utilitatis alicu- jus cauía confulto mentiendum fit? Et abío. benefecit Deus, non quia mentite, fe quia mifericordes fuerunt in homines Dei , Deus lute nequaquam id licitum effe refpondet, in- quiens : Hoc fententia Domini non permittit, uno tempore in una cauía vidit faCctum mitee a quo fic precife dictum eít : Mendacium ex ricordiz, & factum fallacie ; bonum remune- diabolo effe, neque mendacii ulla omnino di- tavit, & propter hoc bonum , malum iliud ftin&tio eft adhibita: At vero fi quis propter ignovit. Jacob, quod matre fecit authore. ut lucrum fpirituale mentiretur, offenderetne patrem fallere videretur, fi diligenter & fidcli- Deum, (üuamque coinquinaret confcientiam ? ter atcendatur, non eft mendacium, fed myfte- Refpondeo: a fpiritu veritatis, S. Paulo Apo- rium. Infiguris enim, quod velut mendacium ftolo di&ata lex e(t, non effc facienda mala, ut dicitur , beneiniellectum verum invenitur. eveniant bona: majus autem malum efle of- V. No[fe debet, quomodo cum veritate dixerit S. fenfam Dei, plurisque «ftimandam , quam David: Ego dixi in exce[]Ju meo : omnis bomo men- dax : Si namque propter hoc afferit, ut homós, perus quodvis ingens bonum , quod ex mendacio refultare poffet. Ergo diligenter caveat ipíe fidem nonrmeretur,utpote mendacium dicens, Dam.1. a, N Mi ] 17 Afceta, aliosque abfterreat ab errore, in quem . quandoquidem juxta ejus teftimonium : omnisepift. 14. , nonnulli, etiam magni Afcetz inciderunt , homo mendax; aiqui ipíe eft homo , ergo dum judicaverunt, mendacium faltem in cafü mendax ; cui nimirum refponderi poteft,(ver- magni boni procurrandi, aut magni mali aver- ba fant Petri Damiani) fi omnis, & tu: falía- S. Aüg. de tendi licicum effe. Quarn dodrinam fufe re- que jam erit fententia, quam mendax ipíe merdac. futat S. Auguftinus, düm ait: Quo conítituto protulifti ; (1 vero ipfe non mendax, vera jam €o 9 (nempe quod mendacium omne fit peccatum) fencentia non erit, quia dum tu es verax, non oinnis homo cognotcitur effe mendax. Diffi- quis commovebitur illis exemplis, cum dici- tur : Quid fi homo ad te confugiat, qui men- cultatem itaque ex iis, quz Pfaltes premife- dacio tuo a morte poífit liberari? llia enim rat (ícilicet: Ego dixi in exceffu meo) in hec mors , quam ftulti timent homines, qui pec- refolvit verba: Per exceílum igitur mentis care nou timent , non animam , fed corpus & femetipfum tranfiit, dum de qualitate ho- occidit, ficuc Dominus in evangelio docet ; minis definivit , ac fi perfpicue dicat: De falf(itate omnium hominum inde veram fene unde precepit, neipía timeatur. Os autem, quod mentitur, non corpus , fed animam oc- tentiam protuli , 'unde ego ipíe füpra homi- cidit; His enim verbis apertiffime (criptrum ném füi; in tantum vero & ipíe mendax , €eft. Os, quod mentitur, occidit animam. in quantum homo ; in tantum autem omnino Quomodo ergo non perverfiffime dicitur, ut non mendax, in quantum per exceffum men- alter corporaliter vivat, debere alterum fpi- tis fupra hominem ad füumma contemplanda ritualiter mori ? nam & ipfa dile&io proximi confcendi, Idem quoque dubium $. Hiero- ex füa cujusque dile&ione terminum acce- nym. movet, eandemque illi adhibet ponde- pit: Diliges, inquit, proximum, ficut teipfum. rtationem: Ita enim difcurrit 5 vel David ve- rum dicit, aut vero mentitur? fi verum eft, Quomodo ergo, quisquis diligit tanquam fei- píum, cui ut przftet cemporalem vitam, ipíe quod omnis homo fit mendax , verumque amittit eternam? non efít jam diligere fe- pariter eft, quod dicit, ergo & ipfe menda- Ibid. c. 7-;pfam, fed plus, quam feipfüum. Certe quam cium dicit, quia homo eít; fi vero mentitur perniciofa fit hzc doGtrina, idem San&tus pau- & ipfe, ergo fubfiftere nequit, quod afferit: lo poft fequentibus verbis oftendit:Ita omnis Veruntamen ad banc objeQtionem idem S. doéctrina veritatis aufertur , cedens licentio- Hieronymus aliter refpondet, inquiens : Nos fiffimz falfitati, fi mendacio vel officiofo ali- autem dicamus, & David vera dixiffe, quod cunde penetrandi daturlocus. Autenim tem- omnis homo mendax : quamdiu enim homi- poralia commoda vel propria , vel aliena , ve- nes füumus, mentimur ; quando autem fueri- ritati przponit , quicubque mentitur, quo mus dii, definimus mentiri; fi quis fanQus S. Bern. 1 quid poteít effe perveríius? Certeinjuria Deo eft, Deus efficitur, & quando fa&us fuerit grat. &li- illata gravior eft omni humano malo. u Deus, definit effe homo , & jam non mentitur. bero arbi- trio, IV. Nefe debet , quomode aliqua fanttorum omnia alio argumento confirmans S. Berqar- bomis $ t 2Tuulus XCIIL Mendacium. 317 Origenes bowinum ditha a mendacio excufari queant, ut cum Author operis imperfedti fequentibus verbis Author. ap. ManfiS, Abraham ad radices monuis fubfiftens dixit indicat : fic difcernuntur, quoniam diabolusop.imperf. €ifc. 4. n.(eryis füis: Pofiquam adoraverümus , reuertemur 9 interdum vecum dicit : $. auterm fpiritus nun-ho- 19. ad 905: circa qux verba idem Origenes quz- quam interdum mentitur ; conceflum eft au- rit, quomodo Abraham dicere potuerit, quod tem diabolo & interdum veritatem dicere, ipfe & filius ejus ad fervos effent reverlüri , ut mendacium fuum rara veritate commen- quandoquidem filium füum in monte jugulan- det, fi autem nunquam diceret verum , nec dum effe fciebat? unde fübiungit: Dic mihi ad tentationem poterat proficere feductio Abraham, verum dicis, aut fallis? fi'verum ejus, cur autem veritatem premittat , cau- dicis, non facies filium holocauftum; fi fallis, fam S. 1fidorus indicat dicens : fzpe vera pra-s. I&dor.1, $p lh tantum Patriarcham non decet fallere : Mox« 'CI 101 kmittit . qui falfa di&urus eft ; ut cum pri. 2, fent» Q que ex ore Abrahze in hunc modum refpon- mum acquifierit fidem, ad reli qua mendacia 39« * det ; Verum dico, & holocauftum offero pue- audientes credulos faciat , plerumque a ve« rum, & cum ipfío redeo ad vos, credo enim; ritate incipit, qui falía confingit, latent fzepe & fides mea hzec eíft, quod a mortuis refüfci- venena circumlita melle verborum , & tam tare eum potens eft Deus. Similiter quando diu deceptor veritatem fim ullat ; quousque idem Pacuiarcha Sarg conjugi füg perfuafit , fallendo decipiat. ut diceret, fc fororem fuam effe, non propter - NHL . ANoffe debet , quando lic&at occuliare oeri-$. Bonav. ä hoc mendacium ei perfualic : Nam ut Olea- tatem : nam, utS. Bonaventuraait: Nunquamin Bibl. fterait: vere etiam dixit, quod foror ipfius mendacium licet dicere, fed veritatem licec,& ?auv. Hu- go. Vi&. l, effet, filia fciiicet patris füi , tenentur enim expedit quandoquetacere : adducitque Samu- t, de facr. viri fanGti de fe rationem reddere , maxime elis exemplum, qui, cum miffus effet, ut Davi- c * p. !g. quod rion funt mendaces. Unde tametíi ve- dem in Regem con(ecraret, interrogatus, ad, 7 riffima fit illa propofitio: In multis offendi- quid veniffet, refpondit, veniffe fe, ut Domino mus omnes ; attamen fcrvi Dei mendacii la- facrificium offerret : 24 immolandum .Domino j bem Ípecialiter femper -abhorruerunt , ac veni, inquit: ad aliud enim principaliter vene- J proinde Abraham apud Regem illum idolo- rat, & nihilominus hoc facere proponcbat. ^ latram , & in domo ejus, in qua timor Dei Hugo de Sanc&to Victore fimiliter hac de re ita . j non erat, oftendere voluit, fe non effe men- fcribit : Poteft tamen in hujusmodi aliquando :5 o titum, neque conjugi fuz perfuafiffe, ut dice- veritas fine culpa celari ; quando cauía falutis Manfi ib. »Dam.l.a, ret mendacium, ideoque ait: Fere [üror mea noftrz, (ive utilitatis alienc ratio id expofcit stpil. 14 n. 70 eft , füia patris mel, & non filia matris tnee.. Davi- longe enim aliud eft, quod verum efl, tacere; dem quoque in tali occafione pofitum in fcri- atque aliud, quod falfum e(t, afferere. " Ana- ptura invenimus, in qua fibi neceffarium effe fta(ius Nicenus, quomodo ad veritatem ce« duxit, ut mendacem fÍe faceret, fcu ut melius landam fingere liceat, oftenfurus, jam citatum dicamus, ut talem fe effe fingeret, qui non adducit Samuelis exemplum , néc non & erat, & verum occultaret ; quia de vita ejus Moyfis, quando Pharaonidixit, quod populus ï'; pariter & falute publica tuenda agebatur, eo itinere trium dierum egreffurus eflet ad offe- quo hzc ex ejus utpote a Samuele in Regem rendum Deo (uo facrificia in folitudine, ta- Ifrael confecrati morte plurimum periclitare- met(i populum ab ZEgypto in fempiternum tur. Inprimis igitur, quia David ab aula re- migraturum effe fciret. Item exemplum Aod,. S gia fugitivus erat, eo quod Saul Kex ipfum ad & Jahel cum Sifara, Judith item cum Holo- ja necem inferendam, períequeretur, in itinere ferne: hisque exernplis addu&tis tandem con- famelicus fa&us facerdoti dixit : Aex pracipit cludit, dicens: Per hos ergo dolos non fünt . mibi fermonem , 6 dixit, nemo fciat rem , propter San&i appellandi mendaces, fed fapientes qui- quam mi[fus es a me 5 quod tamen a Rege prz- dem ad bonum, finceri autem ad malum. lr " ceptum ei «on fuerat ; fed notetis velim , qui- Aliud ergo, utrecteS Auguftinus advertit,eft bus verbis David factumi hoc cireumfcripfe- mentiri ,. aliud verum occultare. Siquidem S. Augutt, J aliud eft falfum dicere, aliud verum tacere rit, dum Pf3l, 33. ab his verbis exorlus fuit; ,utcin Pf. -T Píalmum David, quando mutavit faciem co- fi quis forte ad iftam vifibilem mortem non ja ram Achimelech : ubi Theodoretus ita fcrie vülthominem prodere, paratus efle debet ve- bit: Quoniam fugitans facerdoti fugam mis rum occultare,.non falfum dicere, ut neque 2 * nime indicavited regium quoddam negotium prodat, neque mentiatur, ne occidat animam fe perficere dixit: mutafle faciem dicitut, tan fuam pro corpore alterius. Verum autem oc- Joan. 164 ) quam folita veritate minime ufus; quia enim cültavit & Dominus, cum diícipulis nondum v. 12. in cam arduo caíu veritatem celare & fingere idoneis dixit: Multa habeo vobis dicere, fed lo licitum putabat, idipfüm faciens, tali rubore nunc non poteftis portare illa. Et Apoftolus r. Cor. s. h vultum füum tinxit, ut faciem alteram habere Paulus cum ait: Non potui loqui vobis quafi V !- : videretur, undead perpetuam hujus fadti me- iritualibus, fed qua(i carnalibas. Undemanis - ) moriam, in ecclefix Annalibus hzc verba fcrie t um eft, non efle culpandum, aliquando ve- $ pta reliquic; Pfalmus David, quando mutavit rumtacere. falfum autem dicere non inveni- faciem coram Achimelech; larvam enim in- tur conceffum etiam perfectis. , duit; & íe Davidem effe coram aliis videri IX. Noeffe debet , cur Religiofts pracipue boc ui- S. Albert, je erubuit, quando in verbis fuis veridicus, fin- tium fugiendum fit; nimirum ob caufam, quam M. in cít. J cerus, & ingenuus non erat. S. Albertus M. füper illa verba 3. Reg. c. 17. :6xt- [ VL Voffe debet, quomodo [piritus bonus €? ma- vir Dei es, & verbum Dei in ore tuo verum Ü lus quoad banc materiam difcernaniur 5j idy quod eft, fe reflectens, affignat dicens : Mendacium n in R?; [.| , PBübliotbece Manualis Concibnatoriæ ä*ïs. , erto l.", f0 in ore omnis hominis peccatush eft , in ore potiffimum vinculum fcilicet fidelitatem , autem Do&toris veritatis , facrilegium eít. quantum eft in fe, diffolvere conatur. Qus " 15' omnia vide fufius apud Fabrum conc. j. Gregor.]1, Quam do&rinam etiatn S. Gregorius confir- ! in Dom. 7. oft Penc. , &.mor, mansait, mendacii omne genus perfedii viri IV. Ex occaüone thematis: Fanitatem &j Prov. 39* . fuhoperefugiunt, ut nec vita alicujus per illo- rum fallaciam defendatur, ne fug animz no- verba mendacia longe fac a we: Poffunt offerriV* 8 ceant , dum prodeffe nituntur carpi alienz ; remedia pro hoc vitio emendando, qualia funt 1. borror &$ deteflatto ftria hajus peccati ex con- quanquam hoc peccati genus facillime creda- mus relaxari. Nam fi quzlibet culpa fequenti fideratione turpitudinis concepta. 2. Tarda &? confiderata locutio : Sic enim longius aberit ab folet pía operatione purgari , quanto magis ipío etiam mendacio proferendo. 3. Radicis hoc facile abftergitur , quod mater boni operis ipfa pietas admittit. Sed & aliam rationem af- fublatio : Quz plerumque eft nimium homíini- $. Aug; inferc S. Auguftinus, dum ait: non enim ita pece bus placendi defiderium , qua proin extir- panda erit, perpendendo , quod Dei favor Enchirid. cat, qui confulendi, quomodoille, qui nocen- di voluntate mentitur ; nec tantum nocet, qui omnium hominum favore fit potior, & quod - fafficiat Dominus folus füftinent ibus fe in via Idem 1. de viatorem mentiendo in adverfüm iter mittit, mend. €C. quantum is, qui viam vitz mendacio fallente veritatis & juftitiz. .4. Seria cafTigatio : $i enimEecl. 34« 17. depravat. Lnde alibi dixit: Perfe&dtorum pra- juxta commune proverbium, mendacium co- V. 28 $, Orf ceptum eft, non mentiri, fed nec vclle mentiri, lapho penfandum eít, ut hac ratione abfterre- hcIó Mn( X. Ne[fe debet [pecialia damna mendacii ; quz antur homines, quidni etiam caüiga:iq anobis r a OO l difc. 1. n. dilucide Jofephus Manfi indicavit his verbis : dp(is (afcepta idem efficiat ? . 4 Praterea mendacium in fe ipío triplicem-ex V. Ex occafione themati s: PHü jbominumï)f.'q.vl. 34 natura fua continet malitiam, & deformita- usque quo gravi corde, ut quid diligiris vanitatem &2 tem, videlicetabufum loquendi,deceptionem queritis mendaciun ?. poffünt przftari, & refu- .tari excufationes, quibus fe defendere folent pro ximi & amicitiz violationem , qui enim men dacium loquitur, fermone abutitur, quia mendaciorum atmatores, videlicet. 1. Quod -pon videatur ullom piaculum , fuam aut al- u(us linguz ad hoc fpecialiter homini concef- fus éft, utad explicandum exterius, quiz inte- terius famam officiofo mendacio tueri. 2. rius concepta funt, diflin&am vocem, & fer- Quod etiam honeftiffimi quique & juftiuiz monem articulare potfit: mendacium autem amanti(fimi viri interdum mentiti füunt : imo tefte Lycofthene , ficut non eft pilcis fine fpi- huic a 1 ffe&ui opponitur, fiquidem interio;cm LJ nis,ica nec homo finemendaciis. 3. Quoc pec- conceptum falfificat LJ XI. catum mendacii, utpote leve duntaxat, ( ma- CONCEPTUS PRAZDI. xime fijjocofum aut officiofum fit) facile de- leri poffit; non autem tam facile reparari da- É£cd 7. fione thermatis : JNoli velle mentiri mnüum , quod per illiusomiffionem incurrirur. [. Ex occa " Vo 14« omne 1 nendacium : Poteft natura menda- 4. Quod cuivis fere 4 variis varia mendacia cii, & varii ejus adus, de quibus füpra $. t. obtrudantur. atque adeo licitum fit pari mo- neca alios folvere, Que omnia & plura fimilia di&tum; per comparationem cum iis, qui vitra vendunt, explicari, ut Matthias Faber conc. 6. argumenta facile ex iis, quz hactenus de men- l|vi queunt. in Dom. 8. poft Pent, facit, dum ait, alios effe, da;io di&ta funt; ffo, . XIL. fingunt : alios , qui variis colori- / Md qui vitra ipfi ALII C ONCEPTUS üit, 5 bus illuftrant: Alios, qui co&mpta vendunt: / T^ alios, qui menfis apponunt : alios, qui in fa- Qualitas. . gua, ut Anatomi(tz ajunt , per cer-Ibid. m ?. ciem alterius projiciunt : qua omnia poftea L[þ ille in fenfu morali explicat.. ^ tam quandam venam cerebro conne- Gitur, & per aliam, venam cordi conjungi- £ecl. 20. l. Ex occafione thematis : Opprobrium ne- v 26. mine mendacium : Poteft oftendi, quan- tur : Per hanc vero venarum diftributionem quam in bo - patura nos docet , quod inftrumen:um illud topere ded eceat hominem mendacium. Sive fe, ut filium Dei, & heredem regni cocleftis ; humidum ab intelle&tu & ratione ita regulan- dum fit, ut lingua fimul cum corde perfedte five ut Chriftianum; five ut hominem ad ío cietatem natum; five ut ingenuum & libe- confentiat. Mendacium vero eft m;nifcüa rum;five ut virum;(juxta commune adagium: proximorum deceptio. - i no&ro adeo exo- Manfi (Cin SRann, cin $9]ann, cim SBort, ein SBort) five 1i. Mendacium Salvator füm eft, ut ipfum ne quidem in ipfiusmet in- difce. 194 ut Germannum , cui propria quodammodo & innata videtur veracitas , confideret. Qu fernalis inimici ore fufferre poffit. Proutex il-" 9 lis fan&i Lucz patet verbis : Exibant demonia omnia fufius inS. 8. videri explicata queunt. Iil. Ex occafione thematis: Perdes omnes , amultis, clamantia & dicentia : quia tu es filius Pf-s. V- , Dei , & iacrepans non finebat ea loqui , quia qui loquu ntur mendacium : Poffunt explicari da- ,mna, qux per mendacium creantur. 1 Ipfi fciebant ipfum effe Chriftum, ubi merito in- terrogaverim, cur Dominus a dzemonibus fi- mentiehri, tum per reatumi peccati & posnz correfpondentis: tum per infamiam , quam lius Dei appellari noluerit, nunquid enim fal- fum afferebant ? Myfterium ex illo S. Marci contrahit ex iterati hujus peccati confuetudi- ne. 2.]llos, coram quibus mentitur: dum illis eruitur textu : /cio, quis fie, Santtus Dei. Ubi Ca- falfas veritates obtrudit, atque ad easdem aliis jetanus inquit: Non (inebat ea loqui, quia di- uoque communicandas occafionem prebet. cebant mendacium : quem enim filium Dei bant. 3. Reipublice & hominum focietati, cujus annunciabant, talem effe non crede III. No- * 4 Titztlm; XCIL Mendacium. 319 $. Gregor, . III. Notanda fünt verba illa Jobi dicentis : l11. mor, Prius vos offendens fahricatores mendacii :: etenim j«&us effe maluit, tquam famamk pre fe ferre viri mendacis, €, 150 dum fabrica aliqua erigenda eft,prius forman- VL S. Petrus, cui Chriftus totius Gregis re-Idem difc, V, 08 tur idez, men(íurz premittuntur , jaciuntur imen commi(it.ut illum it viam dirigeret (a- g. n.6. fudamenta, & hec quidem omnia data ope- j u '8. tis &terna, quam ad hunc finem, ob quem rà fiunt, ac proinde Job mendaces fabricato- creati & redempti fumus, confequendum, fe- res mendaciorum appellans, per hoc infinua- mitam ingredi debeamus ; his verbis nos do- vit, mendacia eorum ab ipfis non inconfide- cet: Chriffus pafJus ef. pro nobis , vobis relinquens rate profluxiffe, fed cum premiffo ftudio ; exemplum , ut. fequamini ve[ligia ejus:s. At vero cum przhabito contilio & fine certo przfixo quznam fant hzc a Salvatore nobis relicta fuiffe elaborata, unde S.Gregorius ait: Quain veftigia, quz fequi & imitari debemus? Num . re quoque oportet intelligsi: quod mendacii forte eximia manfuetudinis füz exempla, fi- fabricatores dicuntur, ficut enim zdificium quidem prima petitio, quam in crucé zierno apidibus, ita & mendacium fermonibus fa- -Patri fao propofuit, pro venia crucifixoribus bricatur. Atque hinc eft, quod majorem me- fuis impetranda inítituta fuit: Par dimitte reatur pcenamis, qui ftudiofe mentiturquam ilis? aut vero profundiffimam ejus nos vo- E lh qui ex lapíu linguz mendacium effutit, luit imitari humilitatem ? — Zdumiliavit. femet- V. 0à, Fuga. ipfum .Dominus 3 Efus Chriftus usque ad mortem, $. Chryf. IV. Quorundam interpretum opinio eft, mortetn autem crucis : vel denique docere nos inc.15. primos, quos Salvotor nofter ab infirmitate voluit,ut fe&aremur exemplum ardentiffima: I, ed Cor, curavit, leprofos fuiffe, JKcce leprofus veniens, fuz charitatis: 4n finem dilexit eoss? ^ Neaqüa- 2( 1 1Wq3i aderabat ewn; dicens (9c.— At vero car hic mor- quam, inquit S. Petrus; fed veftigia Chrifti, bus fpecialiter primo omnium loco fanatur? quz chriftiani fequi & imitari debent, confi- Divus Chryfoftomus fuper cap.15. 1. ad Cor. untin finceritate, & fimplicitate verita:is,fe- Ícribens: Lepram mendacium przfigurare quamini veftigia ejusqui peccatum non fecit; exiftimavit; quialepra carnem, quz exterius Ut vero culpam expreffius fpecificaret, a qua putrida eft, interius vero fana, maculat & va- fpecialiter alienus fuit,fubjangit; Nec inven- riat; ideoque mendacii eft Symbolum, quod tus es dolus in ore ejus, id eft, ia ore ejus nul- in pronunciatione exteriori malitiam íuam lum inventum eft mendacium. Unde obfere habet, quia in mente verum apprehendit, vandum eft, quod, quotiescunque fibi necef- licet per linguam exterius falfum dicat, me- farium fuit,ab hac labe immunem fe effe often. rito igitur primo omnium loco fanandus fuit dere, fummum femper Zelum exhibuerit; leproíus, quia ei, qui progreffum vult facere etenim tametíi omnes injurias fibi illaras in virtutibus, necefTum eít, ut prius hanc cu- &quanimiter tulerit,atcamen,quando de veri- ret infirmitatem Ípiritualem : Unde idem tate lzfa calumniatus fuit,ftrenue fe defendit ^ Chryfoftlomus obfervat, quod, quando Moy- quia cum mendacium , maxime in períona fes ex monte tabulas legis detulit, una ex religiofa, (ummum fecum ferat prjudicium, js precipuis induftriis hec fuerit, ut fcilicet le- illius calumniam diffimulare nunquam voe profos feparari faceret ab aliis, quia qui di- luit, ac proinde dixit: Ét(i judico ego, judi- vina vult fervare precepta, neceffario veri- cium meum verum eft, quia folus non fum; tarem fequi, & mendacium fugere debet. £ fed ego, & qui mifit me, Pater; & in lege ve- MinO C - V. Jonas Propheta a Deo in civitarem Ni« ftra fcriptum eft, quia duorum hominui te- dic. 6, nive miffus fuerat, cum expreffo preceptoy ftimonium verum eft: ego íüm, qui teítimo- T 4 hanc populo illi ex parte Dei pronunciandi nium perhibeo de me ipío, & teílimoniu fententiam: 4dbuc quadvaginta dies, & :Ninive perhibet de me, qui milit me , Pater. [ QU TA Jübvertetur, Propheta autem, czteroqui San- Vil. S, Joannes numerofam quandam: in Ieid, p g, Ctus,in hoc facto fe divino prcepto rebellem ccelo innumerabilium animarum beatarum, monítravit.quia abfcondit fe, & fügit: Gloffa agnum fequentium , vidit proceffionem ; at interlinearis (üper illa verba: Filium Amathi, vero quosnam illos fuiffe exiftimatis, qui prz- n- id eft,veritatis,hunc Prophetam nomen Patris ftantioribus meritis hanc fuere confecuri glo- fui, id eft, veritatem in nomine fuo pretuliffe tain riam? Num forte illos, qui in prefenti vi j dicit, atque ideo mirum non eft, quod tanto eremis ab hominum confortio remoti vixe» cum Zelo caverit, ne a,majorum fuorum in- runt? aut Vero qui corpus fuum flagellis & , Mf ole degeneraret, confiderabat namque,quod ciliciis macerarunt? vel deni ue, qui pro fidei Deus per populi illius pcenitentiam facile pla- defentione fanguinem fuum [ . üifc. 19 tundere non du- candus effet; prout re ip(a evenit, adeoque fe bitarunt? Nulli horum, quia de nullo alio ü,n j in evidenti pofitum effe periculo, ne mendax l fpecialior fit mentio, preterquam de iis, in cenferetur, (i non (ubíequeretur cominata quorum ore non eft inventum mendacium ; Jf per ipfam Ninive fübveríio ; ac proinde igno- Inde namque confequitur, /ld quod (ïn*exmacula miniam iftam, qua haud dubie in viro vir- funt ante Thronum Dei. fl tuofo multo majoris zítimatur, füftinere non Damnum. ül valens, in fugam ferecepit ; unde Theodore« XIILSerpenti,mendacii primo authori,hzecIdem difz. 1 tus ait: itaque predictionem ejus falfam vi- (d poena impofita fuit: Terram comed:s, füper8. n.7. deri, fibi curpe exiftimavit, (eque Prophetam pe&us tuum gradieris; nimirum Deus noluit, » vocari mendacem : Potius igitur in medias ut ccelum verfus fe elevare poffet; ut dénota- di tempeftates fe ingerere, &ab ingenti marino ret, quam fint coclo indigni mendaces ; perdes )d omnes , qui ,lpquuntm: mendacium ; ad hæC, monílro dcïvora;i ; Deique i/ræ tantisper füb. quis- n e 320 Biblietbere Manualis . Coneionatorie poldorté terea vero fcropham occidens,pecuniam fuam b uisnam cibus gravior ; infipidior, & pernicio» fior effe poteft, quam terra: fuavis eit homini omnemreinvenit mulieremque fatidicam,tan- quam maleficam & calumniatricem,apud Ma- panis mendacii, fed poítea os ejus implebitur calculo,qui tandem detecto mandacio in men giftratum accufavit, quz Vulcano confecrata, infami morte vitam interflarbas turpiter clau- dacem redundat, contemptus , ignominia, damnum imo & mors ipfa. Econtra de verita- fit: Eccetibi quam verum fit, quod omnis, qui mentitur, ex diaboli perfuafione mentitur. yiopr. ^ te La&tantius Firmianus ait: Nullus fuavior J0. hïl j cít animz cibus, quam cognitio veritatis. XI. Cum Theodofio Jüniori Imperatori po- Baron. sd tb Ibid. h. 6. IX. Quam afpera vindiéta Deus in menda- mum quoddam mirg magnitudinis, nec mi- ann. 446. noris venuftatis oblatum fuiffet, hic ejus fpe- n 25» ces homines animadvertat, perfpicue videri licebit, fi ex una parte confideremus, Danie- ciem admiratus, illud Eudoxiz conjugi f lem non femel, fed bis inter leones famelicos dono dedit, quz illud Paulino doriavit, qui ob illfum,ex altera vero parte Prophetam illum (apiendam & literaturam füaam domefticus & familiaris ejus erat.licet non fine oborta penes a Deo ad Jeroboam miffum, & i via a leone invafum, & horrenda morte enecatum con- Imperatorem mali fufpicione : hic autem Pau- antetam linus, id quod imperatorem inter & conjugem templemur,non obftante,quod paulo prodigiofa operatus fuerit miracula, efficien- ejus acciderat, ignorans, ut fe tanco magis in 'Theodofii gratiam infinuaret; pomum hoc ab do, ut brachium Regis exarefceret, illudque Imperatrice fibi datam Theodofio dono trans- ipfüm fuis orationibus priftinze denuo reíti- tueretur integritati; quodque tam ardentem milit, Quo recepto is Eudoxiam, quid de po- in vero Dei cultu & religione defendenda ex- mo fibi dato factum fuiffet, interrogavir, quae hibuiffet zelum: Dic enim fodes, quznam eft fe manducaffe illud refpondit; at vero Impe- hxc inter duos hofce Prophetas,quorum unus rator fraude illius deprehenía; eandem tan- femper illefu s permanfit, alter vero miíera quam mendacem acriter reprehendit, atque differentiz ratio?. Divus Chry- exinde füfpicio incrementa fumpf(it talia, ut morte periit, foftomus refpondet: Juft us Daniel, & leones tandem Paulinus donum afe Imperatori trans- miffüm, morte luere debuerit. agnoverünt Dominum ; peccavic Propheta mentitus,& leo in via inventum morte affecit. XILDe Ifaac eremitalegitur, quod,dum ali: Manfi difc, quando viatores nonnulli ipfüm conveniffentó. n.6. At vero fifte parum, o Chryfoftome,non enim ille mendacium dixit, fed alter Propheta, qui laceri, & quafi.nudi, eleemofynz loco vef- menta ab ipfo poftulantes, fine.mora vir Dei illum feducere conatus fuit: ita quidem eft,in- quit Divus Chry foftomus, ac proinde os ejus fan&us, qui fidiionem & mendacium illorum in fpiritu agnoverat, quendam difcipulorum aureum fubjungit: Erat mendacii fuligine atracus,&leo eum non cognovit; fed quomo- faorum ad fe accerfiviteique ut ad cercam fyl« do mendacii fuligine atratus dici poteft,(i men- vam aliquam abiret, przcepit , affecurando titus non fuit? Audite,(i placeat ; Propheta ille eundem, quod in concavitate cujusdam arbo» falfi illius Prophetz mendacio aurem preebuit, ris multas reperturus effet veftes bonas, quas proinde ad feadferret: abivit diícipulus,& in- fcque ab illius mendacio circumveniri permi- fit ac proinde leo illum tanquam Dei Prophe- ventas veftes ad virum Dei attulit,qui casdem inter impoftorcs illos divifit, dicens: Venite, tam non agnovit; fi Prophetam vidiffet, ut Danielem eum honoraffet; invenit Pfeudo- quia nudi eftis, & ecce tollite, & veítite vos; Detrs d hzc illi intuentes récognoverunt, qug pofüe- Prophetam & tanquam alienum invafit: Ecce h] .2 quantopere divina jufti 'g r ia eciam illos,qui mene rant veftimenta, magnoque pudore confter- nati fünt, & qui fraudütenter veftimenta quz- dacio aures & fidem adhibent, in hac vita pu- niat. Y rebant aliena, confu(i receperunt fua. Delrius refeft, in Mifnia rufti- XiiI.CumElifzeus per aquas JordanisNaama- Lib.g.Reg. X. Martinus cum quendam o mnem fuam peccuniam cui- num alepra fanaflet,Giezi ab avaritia fua infti- c. 22. amag. 1. 4. €, 1. q- 7. damy, burfze ex ve fíca confe&te habuiffe inclu- gatus, ut ab opulenti Principis iilius manibus fam, domique fus in fcábello quodam expofi- copiofam&abundantem extorqueret remunee tam,quam dum (cropha quzdam deglutiviflet, rationem, mendacia finxit ; at vero quamnam quo pecunia fibi erepta fu- inde poenam retulit? priusquam illam expona, ipfe nefcius modi, iffet, eandem a conjuge füa füblatam fuiffe audiatis primam ejus temeritatem. Propheta enim interroganre: unde venis ? ille re!'pondit: fufpicatus eft, illa autem idipfum negante,mae ritus mulierem quandam veneficam; con(ilii Nonivitfíervus tuus quoquam 5 At vero nun- quid Elifeum prophetiz fpiritum preedicü effe caufa convenit, qux circulum quendam fa- ciens, eidem przcepit, ut illum ingrederetur, Íciebat, cui proinde a Deo revelatü fuerit, non folum id quod fecit,verü etiam, quod per ima- indeque non recederet, donec ad ipfum redi- ret,interea vero venefica interfora domus fuze ginationem cogitavit ? Nihil tale impoftores a mendaciis cohibet. IdemGiezi ipfiim Naama ingrediens,demonem,quisnam fur ille fuiffet, fcifcitata eft, qui refpondit: Sus comedit do- circumvenit, dicendo ; Dominus meus mifit me ad te,dicens: Modo venerunt ad me duo a« meítica, tu tamen dicito, conjugem ejus, ut cum facerdote amafio eam abliguriret, clam dolefcentes de monteEphraim,de filiisProphe- tarum da eis talentum argenti, & veftes muta- eandem fuftuliffe: quod refponfum eo, quo a domone inflructa füerat, modo, venefica ma- torias duplices: Propter hecigitur mendacia ritoretulit,nefciens,ipfum ad illam confectan- jufte promeruit,utlepra,a quaNaaman fanatus fuerat, fuper iplum recideret: Lepra Naaman dam e circulo egreffum,omnia, que a daemo- ne di&a fuerant, plenepercepiffe : domum fua adhzrebittibi,& fsmini tuo usque in fempiter- num; & egreflus eft ab eo leprofus quati nix. itaqucï: reverfus,rei feriem conjugi aperuit : in- NV. 9 — Tüulus XCIH. Mendacium. 32f Polidortus ,x XIV. Polydorus de Goderino fcribit, quod, 1- 8- e*fï'ent,.äþclamare ceeperunt illum, qui fe fin- cum mendacium quoddam dicere ftatuiffet , xerat mortuum, quo non refpondente, illum prius dixerit, quod dicturus füm, verum non vere mortuum deprehenderunt, tantusque e(t, Dei fuper me vindi&ta cadat , & bolus inde timor ipfos & ceteros invafit, ut nullus panis, quem ore verfo , me (uffocet ; quod de cetero famulis Dei mentiri auderet. . protinus ei evenit, nam ab eodem bolo fuit XVII. Ferdinandus II. aulicum alioqui gra- Jo. Rho. L fuffocatus. : tiofum, quod zmulum beneficio a Ferdinando 3** ex 1. t l Niceph. !. XV. Narrat Nicephorüs, quod..; cum duo augeri non ferens ; aufus fuerat Cancellario 3o. hift. 1 uf €. 49 pauperes Epiphanium, Epifcopum Cypri, a mentiri,litteras, quibus alter ditabatur, a Ca- 15 longe profpexiffent , unus illorum in cerram fare ícenz datas effe, ceeterum nolle vim habe-- ^ procumbens, mortuum fe finxerit, alter vero re, füo candori (quo longiífime a (imulatione fe prz fame mori, nec habere, unde mortuum abeffet) injuriam factam dolens Ferdinandus, - fepulturz tradere poffet, lamentatüs fuerit ; atque nobilium plenus irarum;juffit aula difce- cumque Epiícopo ttanseunti negligentiam, & dere neque fibiunquam amplius adetfe. — XVIIL Pius V. Pontifex Paulum Gisleriumïbfd. exiguam hujus mileriz compaflionem expro- ) braffet, hic mortuo bene precatus fuic; di- affinem füuum,quem reipublicz admovere con- cendo R:quiem eternain &c. alteri vero exigua ftituerat,levioris errati füfpectum palam fateri pro funeralibus erogata eleemofyna dixit ; cu- juffit, confeffio majorem apud f& gratiam fore. ram hujus funeris habe, & tandem flere de- Verum abnuentem miendaciisque jam manife- fine; nam hic nuncnon refürget, mortem au- ftum,ob hocipfum aula fübmovitac beneficiis, tem , qua communis omnium , & invitabili quz jam contulerat, exutum urbe cedere, at- . quadam nece(litate obeunda eít, animo te forti que in exilium abire juffit;haud quaquam pon- . ferre opportet. Hixc Epiphanius dixit & ab- tificiz aule luce dignum judi ^ cans; qui ignobi- lit: impoftor vero dato focio pedis figno, ut ebras amaret. l-csnr«ncndacii ten eum in pedes erigeret ,. alter id executurus acceílit, eumque quod adeo naturaliter, fe J MISCELLANEA. . ualitas. mortuum fingere potuiffet, laudavit ; at ve- ln dle, ro, dum illum per quamcunque agitationem nius docet , linguam duasvenas. habe Ap. Drex. If Pli 5- D. 60 fe ne quidquam movere videret, nec halitus re , & earum una cum corde , & al- in Phieth, figna in ipío deprehenderet, illaum vere mor- tera cum cerebro conneGi , ut vel hinc do- € 355 1. / tuum efle cognovit, quapropter poft Epifco- ceamur , in locutione linguam cum corde & - pum velociter currens, focii confeffus eft men- cerebro confentire debere. ) dacium & figmentum, rogando ipfam , ut II Vetetes picturi hominem mendacem, pi- Ibidem, mortuum in vitam revocare, & ambobus men- cam finxere, a fronte albam, & a tergo nigri- dacii reatum condonare vellet : cui vir fan- cantem, ut per hocfignificarent, mendaces in . &us refpondit, quod Deus eam r&m retracta- faciem albam veritatetm proponere , nigram tam nollet, fidem facere omnibus volens, ut vero falfitatem in corde occultatam gerere. equidem puto , qui tentare & facere talia in - Hl Idem veritatem in quadrato faxo, men- Miniftris ejus audeant , illum ipíum Deum, dacium in globo ftatucbant, ut indicarent il- qui videat, & audiat omnia, eos falfum ire, lam ftabilem, hoc vero inconftans & volubile feque adeo ipfos inícios fallere. efle, & hacipíafua inconftancia & volubilitate Petrus de XVIl. Similem fere cafüm Petrus denatali- periturüm; neque enim fraudulentus inve- Bu D V. 27. natal l- 7. bus refert, videlicet, SS. Julium & Julianum niet lucrum , tefte Salomone. fratres a Theodofio Imperatore petiiffe, ut il- IV. Plinius mendaces appellat abominan- Plin . in lis facultatem impertiretur idolorum templa das victimas rei publicz tranquillitati confe Paflfgyï- inomnibus, quz tranfituri eflent, locis demo- crandas. 3 154 Mj CI 22. liendi, in eorumque locum ecclefias in hono- . V. Prifci /Eg - ypriörum facerdotes Principi Pab cone. rem veri Dei erigendi, (imulque poteftatem il- füo Sapphirum veritatis fymbolum in collo 5-in Dom. . po lis daret, omneslocorum incolas ad ferendam appendebant, ut eum monerent, quantopere Pent, illisad hocopus auxiliatricem manum adftrin- veritatem amare, mendacium odiffe deberet. gendi. Qua facultate obtenta, cum in certo VI. Veteres mendacium depinxere typo Ibid. n. s. quodam loco templum erigentibus omnes ferpentis venenum eructantis , Sphzri incu- opem ferrent, nonnulli curru transeuntes, in- bantis, ferreumque diadema in capite geítan- ter fe dixerunt : Vix ab ope hisce Dei fervis tis. Sphzra ejus inconftantiam denotat, dia- ' ferenda excufare nos poterimus , nifi pacta dema ferreum ejus tyrannidem in fubditos quadam inter nos conventione illos deluda- fuos, quos vinculis mancipatos tenet. Id, cone. mus; quapropter unum ex fuis in plauftrum VII. Gallienus Imperator, uxore conque- füupinum pofüerunt, & etim pannis ut mor- rente , quod impoítor gemmas vitreas pro 6.in Doti. 8. poft x tuum cooperiunt , qui fe mortuum fingebat, veris obtru(iffet , velut ultionem fümpturus Pentq nï gb & oculis claufis füpinus jacebat. At vero Ju- juffit eum in theatrum produci quafi leoni- lius & Julianus mendacium & a&ionem illo- bus objiciendum, &, dum mifer leones ex- rum intelligentes dixerunt : Quid ita menti- eQat, caprum profilire. Mirante vero hoc mini filii mei? & illi: Non mentimur Domine t &um populo, proclamaze juffit : Impoftu- fed fic eft, ut loquimur; Tunc S. Julianus di- ram fecit & paffus eft. xit: Secundum veritatem di&ti veftri ita vo- VlIIil.Concordia orís & cordis veteres perpo- Enzelgr. mum Perficü adumbrabant, hincillud Poetz:in Dom. bis contingat: & illi boves pungentes per- tranfierunt 5 cumque a viris Dei procul femoti Fert folium lingue : fert poma. funillima e di,.Pa . - R. P. Lobn. Disl. Man. Tom. L. $ X. e 322 , Bibiiofbem -Manuah'.c Concionareric Ibidem. IX. Omnis homo mendax, folus Qbri&us $. XIIT. verax eft, unde Plato interroganti: Quid AXIOMATA. eft veritas ? aptum ana gramma rclpondet: Eft vir , qui adeft. I. I*nt &rpre—s animi lingua , mentiri nefas. ^ Vetusjams Tbidem. X. Non male recens qui ilatis Potte cecinic: II. Quisquis timet Deum , abítinet bus. l mendacio. Vetus Jams Numquid in octavo mendacia plurima vulgus bus. Edat, an in quarto, quzris , an in folio? ]llf. Nil vanitate mentiendi turpius. Prifco. In decimo fexto mentitos plurima feclo, Odere Divi , odere homines mendacium. .1V. Libero cuique - Sufpicor Hiftoricos quolibet in folio. mendacium. | fummum dedecus eft 1dem. Damnum. : V. Nec amat Dcu«'s, nec adjuvat menda- Xem, Drexel. in — Xl Hebrei fapientes dicere folebant : cium. : j Phieth. c. Omnis , qui falfum teftimonium dicit con- VI. Implicatur, exp lica-ri dum ftudet men- 36. $. t- tra proximum füum , di gnus eft, ut cani- dacium. | bus projiciatur. . NII. Quanto magis fe o Yabcon. XII. Claudius Imp. juffit Pamphili cujus- mius eft. -l mat, tanto-defor- 5&.inDom.dam Rom: mortui (qui tota vita füa nun- VIHI. Quanto magis fgfe occulit , xhagis j * 7. poft quam verum dixerat ) cadaver infepultum patet. :ïOüUS 1 Pent. eura m canibus & volucribus objici, ejus bona fifco . IX. Perlucet omne, fi in as "a lfpic'is ; mgnda- mon p. addici, zdes dirui, uxorem & libero t S Wpro- ciurn. , cul extra urbem deportari. .X. Pluriraos l& fere , peffum imo dedere Ibidem. XIII. Artaxerxes militem quen dam men- mendacia. dacem cum deprehendiffet , linguam illius 'XI. Vel timet ; vel egenus eít , qui uti- tribus clavis perfodi juffit. 1 tur mendacio.. KXIV. Trajanus Imp. cum filio ,l,legi"s TThra- - drmutb : [bjdem.* ; [ und Furcbt , macþen Jiblecbte" Leut zu cie regnum Patri jufte ablatum relinquere Lügnern. decreviffet ,' poftquam eum poft ea in men- fe in aureo venenum eft eloquens dacio deprehendit , mutavit fententiam , di- mendacium, ! xitque illi : Tanquam mendax indignus es XlIIHI. Men dacium malis loco virtutis eft. regno ; nec decet , Romam matrem veritae XIV. Augentur ut nivis globus mendacia. V Gu tis habere filium mendacem. Die Lügen feynd gleicb einem Scbneeballeny «vel- Laureut, ffm- li Forer, in ' XV. Hifpanus, cum folvere hofpiti cber jemebr avacbfit , jemebr er gewülst qvird. EU bolam deberet, eidem, f(i fine pretio dimit- XV. Mendacem memorem effe oportet. ms, $. teret , promifit artem traditurum , qua pof» " Ein Lügner , der nicbt denkt der. )Port, |ret fet ex eodem dolio tria vini genera educere. /Kommt mit der Lüg micht leicbtlicþ fort. yé Itaque. poftulans terebrum , acceffit ad do- [ lium , ac primo foramine , juíIit hofpitem 5. XIV. Ea appo(ito digito dextre manus id tantifper AUTHORES y. obfiruere , donec & in altera parte id faciat. Quo facto, juffit & (ini(trz manus digitum I. Toannes Bufzus in Pannario. V. eodem. apponere: Demum in medio quoque cum II. Jeremias Drexelius in Phaétonte cap. D t feciffet foramen , os. juffit admovere, quo 35. 36. facto aufügit , & hofpitem nimia fua credu- Tii. Jacobus Marchantius in horto paíto- * rum. tr. 4. ledt. 16. Crfsr h litate deceptum rel:quit. Ou*t;rematin in pzdago- Ü M poj Pluterch. -XVI. Epoenatus dicere folitus eft, m&n- IV. Philippus D' in Lacon daces omnium Ícelerum, & injuriarum au- 20 chriftiano. p. 1. c. . $. 7- L] thores cffe. V. Matthias Faber conc. i n Dom. 7. poft Pept, & conc. 6. in Dom. 8. poft Pent. iManüidif, XVII. Spartiatus refert ; Claudium , Im- peratorem, precepiffe, ut corpus Pamphili Vl. Henricus Engelgrave in p. 1. lucis CI 8! l?. 7.. mortui relinqueretur infepultum , & a cani- evang. Dom. paflionis. e. SDAUg.hC fo.C, g. bus devoraretur , nec non omnibus faculta- Vil. Jofephus Langt us in Polyaxnthe'a. V. & 56 tibus ejus confifcatis, domoque illius in ter- eodem. ram dernolita , filii & uxor ejus ab urbe ro- : VIII. Antonius Dau roltius in floribus ex« s' Btm. mc.4.tit. l126 — [Cfm, & mana exularent ;; eo quod. mendaciis affuc- emploru ttipl, eu. lod $U& YeESDD nonuAm dixiffet, ^ (ephus Mgnü in bibl. mor. —?a&'? UE N Y N N m »ä ; i D) — z : E 4 | E — ) TE N S NNM f Wi a AY A X l & ïv N '3 TITU- ;Tz-mta; CUT - Moionrisi a, 323 z SZ ^ Z . ZA PA d N X NI P S wNN d €s o « 7 d €3€ d d 3 z ö 4 - g AA d OO0000009005099 eææäægöþäææ ;öä» oo : ; II T L 9 Vetlls]am.- XCIV. W. Vetusjam.; ls. Priísy . MINIM ORU MCUR AU ldem, 5. IO ferventius minima in his obïe&is quærunfur, : QUOAD ESSENTIAM. tanto propius ad (imilitudinem Chrifti appro- n pinquatur,-ut qui in his omnibus niin * . , Dke]ïrzit;'o. ima Igm- I, per fpe—ntxaneey e—legiyt.) $.. ft ftudium diligens acialrox'ridum rerum. minimarum , five declinandarum, - J—EX S. SCRIP TURA. cum perfe&dioni nocent : five com- p ](tli&; Ni-'þie&en Qualitas. darum, cum profünt. Ita Julius Ni- gronus degronus, Dicitur autem hzc c ura ad perfee E Mïnimum* pro magno placeat tibi, & im- Ec gl- 39; , cura mini- ia cura maxi- " properium peregrinationis non audies. v. 30. €tionem maxime pertinere , qu : müil'- D ! "morum , peccatorum precipue vitandorum, II. Qui fidelis eft in minimo, & in majoriLuc. 16 sfión tam ad p erfectione fidelis eft : & qui in modico ] m , quam ad fal—ute'm f /iqiquqfs,eft » &v. 1o. 4n ma;orx iniquus eft. "fäccüäria eít. A *-Dz'vz'«jz"o; | Utilitas. .II. Dividitar in curam minimorum d- IiI. Euge ferve bone & fidelis , quia füper Mauh.aä. nandorum & querendorum ;. qux utraque in va- pauca fuifti fidelis , füpra multa te confti- v. 23. tuam , intra in gaudium Domini tui, — . . rias iterum fpecies a Nigrono fübdividitur. t cüra quidem minimorum declinandorum IV. Pro nihilo ( id eft , mi-nimo opere & Píalm. k-55. fex habet fpecies. " induffria ) falvos facies illos. v. g. I. Curam minimarum | $. Gregor. tentationum : nam , ut S. Gregorius recte mo- V. Id enim , quod in prefenti eft mo- s.ICor, 4. 32.mor.net , tanto quisque debet initia rentationis €» 10. s mentaneum & leve tribulationis noftrz , fü-V. 18. iugere , quanto finem ejus intelligit citius folvi non poffe. Quod ipfüm. confirmans . pondus operatur in nobis, - pra modum in füblimitate zternum glo-riæ/ j ; L 1. 6. 13 Thomas Kempenfi $5 vigilandum eít, ait, VI. Vulnerafti cor meum, foror miea fpon. Canf. 4« $$ precipue circa initium tentationis , quia tunc facilius hoftis vincitur, fi oftiam men- fa, vulnerafti cor meum in uno oculorumv. 9 Ecd!. 4: v. tis nullatenus intrare fiaitur, 3. Curam pe- tupru'm, & in uno ctine colli tui. 370 riculorum minimorum : qui enim amac peri- Damnum. 9 culum, in illo peribit , tefte Siracide. 3 VII. In pigritiis humilisbitur contignatio, Ecdl. re. Curam pa[fon:in minimarum : nam enim fcin- &in infirmitate manuum perftillabit domus, v. 12. tilla parva contempta incendium parit. 4. : VIII. Ecél, 19.. Curam peccatorum minimorum : quibus pec- cidet. Qui -fper.nit mqjdica ? paqlatirþ de- v. " [ *Nx Cæfar. ho. catis (ut loquitur Cefarius Arelateníís ) licet Eccl. 2 $ ad pop: occidi animam non credamus, tamen ita eam v. !90 velut quibusdam puftulis, & qua(i horrenda « IX. Qui timät Deum; nihil negligit. | ? fcabie repletam , deformem faciünt, ut eam . $. III. ; ad amplexus illius coeleftis fponfi aut. vix, .EX SS. PATRIBUS. aut cum grandi confufione venire permittant. " fgzydkæ". £. Aug.ho. Imo ; ut $. Auguftinus ait, omnia fimul con- Hier fá 5o.c.8. gregata, velut fcabies, quo plura fünt, ne- L N* Fcib, an poffimus leve aliquod pecäa-'s- tum dicere, quod in Dei contemptum $P* 2d Ce- cant. $. Curam regularum minimarum : nam S.Berm. nobis, inquit S. Bernardus, ad immunditiem admittitur; eftque ille prudentiffimus , qui ^^* ferm. de mirfima quzlibet inobedientia fufficit ; nec - non tam confiderat, quod juffum fit, quam "tripl. cu. jam nzvus e(, fed grandis macula, fi in illum, qui jufferit: nee quantitatem imperii, &od, : aCtionibus noftris vel minimorum refidet ne- fed imperantis cogitat dignitatem. gligentia maudatorum. 6. Curam vitioforum II. In minimis probandum eft confli&ibus, S-Ambr.1, babituum miniroorum 5 id eft, talium , qui a quam viriliter in oflic. c, laxatis ordinibus quidem non magni fiunt, xmajoxxr'.e certamine Pczre/poi-u É [] ümU'SQ j [ed tamen mores bonos non levitér corrüme punt, & virtutum invicem connexarum con- [IL Perfe&zm & finceriffimz fan&itatïs'Sal-viän.-'y à cultores fuos volens facere Salvator , juífit^ 3« de cinnitatcm deformant. ab iis caütiffime etiam minima vitari , fci.P!9Vid. Ill Cura minimorum quærendorüm parie licec , ut quam pura eft pupilla oculi , tam . ter fex fpecies involvit. I: Miaimorum cu« ram in victu. 2. In veftitu. pura ':f-l'cc, chriftiani hominis vita, 3. In habita- tione. 4. In officiis. $. In zítimatione & . ANece[fitas. honore. $. In favore & amore ; quo enim IV. Non minimum eft conter&nere minima$. Bonav, 2 $523 qu& - R. P. Lohn. Dibi. Man. Tom. II. e 324 .;Bibliotbecæ Manualis Concionarorie II. Senex quidam rogatus a fratribus, quó- Ruffin..g. $ Bonav.quz non minimam moribus maculam eo tür- inprol pius negle&u habita ingerunt ; quo vitari modo poffet füftinere voces puerorum pe-n. 9t. fpec- difc. £: cilius cognita potuerunt. N cora paícentium ? refpondit: In veritate, fra« Vitl! $. Gregor. V. Si curare parva neg ligimus , infenfibi- tres, plurimos dies habuit cogitatio mea, vo- e lp etiam majora audenter perpe- lens illis aliquid dicere, fed redargui meiplum; C€. 9« tramus. y utans mecum , fi parum hoc non porto , rep S.Bem.in "VI. Difcedite , juftum judicem. Deum , quo modo fi major mihi tentatio advenerit ; f. deconv. non modo; quid fiat, fed quomodo fiat, con- portab o? & ideo illis nihil dico, ut fiat mihi $, 'aul. D fiderare, & cavere deinceps, ne quis parva confüetudo portandi. reputet , quamlibet parva, fi fcienter delin- III. Quidam Religiofus ; cum oblitus mi- quereconvincatur. Nemo dicat in corde fuo: cas in menfa colligere, eas poft menfam col- levia fünt ifta, non curo corrigere ; non eft legiffet , & ad culpam dicendam Superiori magnum , fiin his maneam venialibus , mi- oítendere vellet, eas fubi to in precioqu unio- nimisque peccatis : hzcenim, dileGiffimi, im- nes converfas reperit. - ( 'poenitentia eft , hzc blafphemia in Spiritum nti momen. V . IV, S. Therefia res minimas ta 'lta'c. 1ge fan&um , 'hæc bla [phemia irremiffibilis. ti effe fentiebat ad inchoandum in virtutibus Uütas. : &, B»fill. profe&um, & ut anima pennis & alis carens Orat. . VII. Qui diligenter ex unaquaquere fru- volareiacipiat, ut nemo id credat, nifi qui 6- x ctum decerpunt, iis perinde ac magnis flumi- in fe expertus eft. "A j CQ.UQ ' nibus multz ex omni parte acceíliones fteri V. S. Maria Magdalena de Pazzis, Deo re- vita p, s. confüevere. NNam modico modicum appo- bietl nére, non magis in argenti, quam in cujus- velante didicerat, inter quinque res petendásc. 14. pro confervando quovis Ordine in primzvo que alterius fctentiz additione , ad amplitu- fuz religionis ftatu, hanc quoque perpetuo dinem valere exiftimandum eft. ,8lofius c. VIIL. Qui fenfualitati ; voluntatique pro- etendam, ut omnes Religiofi perfecte cogno- z, inflit. cant , quanti momenti fit obfervare quam- prix propter Deum etiam in rebus minimis libec minimam rem fancte regulz. Vit ? Ápir. relu&tatur, ac fe mortificat; rem ipíi Deo Bud. A - VI. B. Aloyfius Bertrandus feria fexta in Vita e. A magis gratam facit, quam / fi multos mortuos LTH ad vitam revocaret, Capitulo cum tanto rigore reprehendebat & S. Anfelm. IX. Certiffimum € ft, quod in multis ec- caítigabat filentii violationem, fomnum pau- lo longiorem , erratum in choro, & his fimi- *P. 6, àd. clefiis experimento didicimus, quia in mo- monich. w.ferio , ubi minima diftri&e cuftodiuntur, lia minima , ut dies judicii videretur , eo quod ab hujusmodi minutiis difciplinam & profe- ibi rigor monachorum inviolabilis permanet, .ibi pax inter fratres, & in capitulo proclg— &um religiofum dependere crederet. mationes conquiefcunt. V& m $. Chry& — X. Mos Dei eft , dare msgna pro parvis. Sp' V. : À . hom. 42. Dominus nofter non, quantum detur,, con- EXEMPLA DOMESTICA. in Genef- (evir artendere , fed voluntatis largitatem, & ob hoc etiam parva magni facit. — gnatius, cum Bobadilla fe bpp'oneret Hift. Soo, $. Dafil. XI. Nihil eft minutum , quod Dei caufa I'f S. ] Oviedo, domeflicam difciplinam ad!. 13. v. u conft.mon. fiat, fed grande & fpirituale, & ejusmodi quod minutiffimarum legum normam exigenti ,22 €. 24 .ecelum nobis & cceleftia przmia conciliet. juífit Oviedum fuo munere cum tota liber- S.Ephr.£ XII. Jufti parvis a&ionibus magis Deum tate fungi ; fentiebat enim in his violandis de pen. placant, ac flectunt pre nounullis, qui mu!- plus plerumque latere periculi, quam in ta faciunt. Non enim ad actionem refpicit maximis, propterea quod maximorum da- Deus , fed ad propofitum voluntatis: & non mnum , fi violentur, apparet, facileque in [bidl s, ] intuetur , quod fit , fed quo quid ftudio ac promptu eít; at eorum , quz pro minimis propenfione peragatur. habentur, exitium , nifi progrediente teme $. Chtyf. XIlI. Omnia Deus facit, & fatagit, ut ex pore non fentitur. Hinc ipfe pro ejusrnodi hom. 38. minimis te coronet. transgreffionibus poenas non leves impogerc ad pop. XIV. Praítat exigua portio maxim i pretii confueverat.. í S. Gregor. multis vilibus & periculofis o " -TI. $. Francifcus Xaverius dicere Nazianz, mbi libris. pibos , w (olebat:L. '. epiíte. Qfàte [» Nemo fe ipfum fallat, non poteft quisquam in $- rum kauri multis plu rebus magnis excellere, qui non prius excel- On. l $.*IV.. 6 9. lat in parvis. Qui enim pervo oneri ferendo EXEMPLA CATHO LICA. non fit, multo minus magnurm eft laturus, Utilitas. 'ü'cad IIT. Aloyfius, ut Author vite ícribit; per. Vits p. 2» "Theodor, L. ^ e Eufebius, cum collum catena füafiffimum fibi habebat , verum ac perfe- € 1. "Zonam ligaffet , ut neque coclum; C Xhlft C. 4e &um Religiofuüm illum effe , qui ad amutfim neque campum fubje&tum afpicere poffet , omnes regulas fui Inftituti obfervat , quique. ATT quafitus, quam inde utilitatem caperet ? re- 1 pa"' C. omnem diligentiam adhibet in perfectam exe Ífpondit, fed id facere, ut hoftem a majori- ercitationem eorum omnium munerum & bus certaminibus ad hzc parva traduceret, in quibus, etfi vicerit, non magnum adfert exercitiorum etiam minimorum, quaz omni- bus in dies (ingulos ordo przfcribit. detrimentum 5 fed fi vi&tus fuetit , evadit magis ridiculus, ut qui nec in parvis quidem IV. B.Stanislaus legum erat omnium, difci- Sacchinus ta, lh 1 ? ta- n evadere poffit fqperior. glinælque"domcü;i;æ [ervantiffimus. Alacri üs Wi L e Titulus XCIV. Minimorum. Cura, 325 ff 9l tis ad obtemperandum moderatoribus fingu- IV. Alius quispiam, ut nömcn fibi magnum Nygt. p. s. laris, nihil, quantumvis minimum videre- ex re parva compararet , totam Homeri Ilia- de aur. tur contemnens. v dem charta, quz inn min. hor, , Vita 1. 3. V. P. Petrus Faber dan Nce conclþdi poterat,; / s viro cuipiam do- comprehendit, fom,. 4- € 13 &o, qui ad focietatem accefferat, monita, in- $. VII. terreliquaait: Libentiffime audimus, teinter fratres infirma querere & ultima, atque mi- SIMILITUDINES,. . Ulilitas.. .nima confeCtari, nam magnitudo humanz mentis nonin eo fitaeft , utmagna ex fuo fenfü L Q icutgfanuga finapis, quod minimum vi- S Paulinus amet, & ample&tatur, magoa, in quam, hujus- ."" deturinfemine, maximum tamen extac €P. 20. ad modi, fed utad minima fe extendat. Perge ita- inolere; fic minimorum cura in fpicas altifí;i- ?and- que exerceri in iis minimis, ut maxima ztere marum virtutum, & altiffimos manipulos cz- nz vitx promerearis. Non ignoras, apud leftium gratiarum excreícit. Arithmeticos notam, quz Cifra vocatur, nihil IL. Sicct opes corporis accumulantur, cum $. Chryt. per fe valere, fed conjunctam numeris, incre- amatores illarum, ne minimum quidem lucel. i^ Paranef. It lj mentum iis majus afferre, quanto poft plures lum negligunt; fic fpirituales divit . iz per mi P . ponatur. Quidniergo nos omnes gaudeamus, nimorum fedulam curam augentur. qui novimus te, qui numero noftro acceffifti, lli. Sicut fluvius ex fui fontis origine per- Petrus de vilibus vitz hujus tuum colligere pretium exiguus oritur, fed proceffu longioris viz , ri- Damianus apud Lyr. ac valorem- Ama minimo nomine appellari vis hinc inde confluentibus dilatatur; (ic inte- h b ab omnibus, finomenbonum velis tibi compae rior nofter homo in fanQ converfationis iti-. apoph. 15. l ibid.c.11.rare. Idem dicere folebat, Deum, cujus e nere tenuis & velut aridus incipit , paulatim totum, quod eft optimum , majora Eepe ho- vero per incrementa virtutum quafi rivis mini dona differre , ut , dum comparandis undique concurrentibus convaleícit. ininoribus invigilat, quafi quibusdam gradi- IV. Sicut apud Indos teítea & vitrea cre- . Fneeler. bus ad majora perveniat. f pundia multo auro, gemmisque permuran- 29* fept. Vita P. . VI. De Franciíco Ribera Fcribit LudoVicus tur; itaminimaoperaapud Deum pro incor. ?* 4 Vi!l 60 4. Balth. Al-de Ponte: Leges &reliquasSuperiorum ordi- parabilibus gaudiis cxleftibus accipiuntur. e * e [] nationes exactiffime fervavit, non folum tem- V. Si ; cut paulatim h omo a minimis viti is S.1id, 15 Vïu. C» 31e pore tyrocinii, (ed etiam totius vita, ita ut ne- in maxima proruit ; ita a modicis virtutibus ^* C 36 uz funt exce i que ftudia, neque aliz occupationes, quas ha- gradatim ad ea, q Damnum. lfa, conteqdi/t. M s. ". buit, potuerint ipfum ab exa&tione impedire, A aut ab exadtu cujusvis regule ctiam minimz "VT icut dom us nunquam fübita neb ad Anbxaa. odor. obíervatione retardare. f ruinam incumbit impulíu ,. nifi aut antiquo apud C«fl, . . NII. P. Balthafar Alvarez continuo feipfum vitio fündamenti , autlonga habitantium defi- Vita b. 4 collat, 6. $.2. perfäqueb*atur; fibique negabat, quidquid na- dia, ftillicidiis primum parviflimis penetraati- v. ult, bus corrupta fuerint fenfim munimenta te- tura appeteret , non folum in rebus majori- bus , fed etiam in minutiílimis ; dicebat enim, Gorum; ficneque ruina fpiritualis fübito con- tingit, fed prímo minutiffima ftillicidia paffio: 1. $ob . fübftantiam mortificationis in eo confiítere , .* 9 )9 d. ut in rebus omnibus etiam minimis adhibea- num adanimam penetrant, quz fi velut parva ac levia negligantur, corrumpuntligna virtu- b tur, ut non folum re&tus & perfe&tus ia fuo /- ftatu effet, fed etiam in minutiis ejus, [pon(íam tum, & poíthzc influunt imbres largiífimi vi- emulando , cujus manus & digiti usque ad ex- tiorum, per quos in die hyemali (utloquitur Prev. lay-.— tremitatem pleni erant myrrha' probatiffima, Salomon) id efl, tempore tentationis,ingruen- juxta 70. te inpugnatione diaboli, expellitur mens de & qui eo usque pervenerit, ut dicere potuerit: lbid. $. z. Confummatum eft,quidquid fcilicet voluntati habitatione virtutum , in qua aliquando cir- cum[ípectam diligentiam retinens, velut in divinz repugnabat. Obfervaverat enim dili- genter, plurimum placere Deo, quod quis di- domus propriz poffefTione requieverat. VII. Sicut piíces decurrente aqua vivarii $, Antelm. vinam ejus voluntatem plene, etiam in rebus ^ minimis, exequatur, ut nos ad füuum confpe- moriuntur, fi claufürz ipfius minutatim acl. fimu!. 6 fzpe crepant , necreficiuntur; ita omnis reli- * !22 &um & familiaritatem admittat. . VI. ; y gio monaítici Ordinis funditus perit, (i cu- x NT er modicarum contemptum cul- EXEMPLA PROFAN A. Ítodia ejus b xander Ma nus dicebat ad fuos mili- parum, paulatim a fervore fuo tepeícit, atte« Curt. 1. 6. L. Ale ; ) . nihil tuto in hofte defpi- ftante S. fcripcura : c- 9. ( tes, in bel Qui modica fpernit, pau- 1 ci poffe, quantumvis minimum, nihilque par- latim decidet. VIiI. Sicut , quo nitidiores manus Fuhr., s;*Berïn. f vum effe dicendum, ex quo glorix magnz V? laus queat oriri. : & gravius quoque minor in eis nzvus offene de tripl. dit; & ficut pretiofam veftem exigua quzvis cufted. Wc,lc Galen. 1. ]I. Galenus pro baturus , in parvis oPerï. 17. de ufübus majorem admirabilitatem inefle, narrat, macula turpis decolorat; ita 2d immundiriam minima quz&vis inobedientia füfficit, nec jam patt, c. 1. fculptum a fe vifüm in annuli gemma Phaé- tontem quatuor zquis invectum, quorum fre- nzvus eft, fcd gravis macula, fi in actionibus num , os, dentes anteriores difcernebantur, noftris vel minimorum refidet negligentià - & crura mirabiliter articulata crus pulicis non mandatorum,. . IX. Sicut in corporibus, qux vulnera licet s.chryr.in excedebant. Pn.L 7, lll Myrmecides quadrigam ex ebore,quam parva neglexerunt, febres gignunt & putre- 1. Gal. gdit fa&tiones, ac mortem denique; ita & in ani- ce2ló mujíca alis integeret : & navem, quam apicgla 'm Vm- pennis abíconderet , fabricavit. mis; qui pufilla diffimulant, majora invitant. . *4 X. äicuc 446 . Jibliotbece Manualis: Conesonatoriee "Qur.16, X. Sicut medici in corporibus egris!nihil, eum illapfus ad cædcmhfr/*atriks', & ad hegatïö; uod nociturum eít, relinquunt; ita, quid- nem fceleris impulit. Et paulo poft etiam Judz exemplum adjiciens, nifi putaffet, inquit; pat- quid obftat imperio (aut apud religiofos per- fe&tioni) nos pari ftudio recidamus. L] vum effe pecuniam iriopum fürripere; in tan« HaiasAbb. Xl. Sicut, (i qua in dolio rimula exi ftat , tam protervitatem non deveniffet. ï Ordt, 12« defluitvinum, antequam Dominus fciat, fine- V. Turpitude , quz oritur ex minimorum Caffian. l, gligens eft; fic quzlibet res,quamvis exigua; negle&tu, nam, ut fapienter advertit Caffia- licet fitin deje&ione do- 7- infit. fructum excutit hominis negligentis. nus, a potente elidi , 2 0. lor, & gemitus in amiffione victoriz , tamen $. VIII. : ) Á quodammodo de adverfarii robere victis na- MOTIV A. ícitur confolatio; fin vero itiimicus exilis, & $.Chryr. I beralitas Dei erga nos : qui, tefte S. Chry- otat. de D. : Li genus colluctationis infirmum, ultra dejectio- foftomo, ficut parturiens cupit eniti nis dolorem , confüfio turpior, & ignominia Phileg fcetum, ita effundere mifericordiam fuam de- detrimento gravior infertur. ! S.Cyprian . l, 2. epia. fiderac ; &, ut S. Cyprianus loquitur,profluens VI. Periculum falutis : nam , ut re&e dixit Senee, ep. Aad Donat. largiter, nullis finibus premitur, nec coércen- Seneca, ifta , quantumvis exigua fint, in85» tibus clauftris inter certa fpacia metarum fre- majus excedunt. Nunquam perniciofa fer- natur, manatjugiter, exuberat eflluenter ; no- vant modum ; quamvis levia initia morbo- ftrum tantum fileat peQus, & pateat.Quancum rum ferpunt, & zgra cor pora minima iny illic fidei capacis ( & liberalitatis mutug per curam minimorum ) afferimus, tantum gratiz terdum mergit acceffio. - $. IX. haurimus. Etut fpoute fol radiat, dies illumi- nat, fons rigat, imber irrorat;ita fe fpiritus cz- ASC ETICA fuba -D h —Deme m 5 i. - um — a. aM —— Ub .. — 3 Qe wen GU —— I. Vita p. 5.leftisinfundit. Imo; utS. Magdalena de Pazzis uatuor funt, quz d& hac matería bene * Bo divinitus didicit, tantopere fe defiderat com- noffe, obfervare debet Aíceta. Prie 5 municare nobis, ut, dum quis vult effe parti- mut eft, ut certo fibi perfüadeat, hanc mini- ceps communicationis illius;id ipfe reputet;ac morum curam effe unum ex przcipuis capie fialter magnum aliquid ipfi communicaret, . tibus , a quibus vigor & progreffus religiofz . It. . Utilitas propria : Sicut enim morcatores perfectionis pendet ; cum , ut S. ThomasS. Thom. ditefcere volentes, etiam minima quzque lu- re&te docuit, omnis fcientia operativa tanto in prol. a, - D — u- - -- $p9 v Pb cra non negligunt; itaneque nos fpiritualibus perfectior fit, quanto magis particularia con- V: 2 divitiis congregandis intenti minimas lucran- fiderat, in quibus eft actus. Hinc S. Chryfo S. Chryf. di occafiones negligere debemus ; nec alioqui flomus ait : Noftri magiftri non folum opus ho. 1. in $. Cypr. illad S. Cypriani in nosquadrec: Qua excuía- turpe condemnant, neque tancummpdo con. Matth. op.&e tione nos purgabimus, qui diaboli fervis , mu- cupifcentiam prohibere contenti funt, fed & IE j leem. nera pretiofa &grandia, & nimio aclongo la- vultum impudicum , & lafciva verba, vifüm- que ineptum, fed & habitum inordinatum; f bore quzfita, fumptuofiffimo apparatu com- t parantibus , minores fumus ? i inceffum inconditum , atque clamorem, & II. Dei, nature , artium , minima equali per- omnino usque ad homilia precepta deducunt fe&tione , curaque perficiendum exemplum : fic enim. diligentiam difcipling. Et S. Ephrem fapien- S.Ephremt, .S. ilieron,S. Hieronymus hortatur, dicens : Sicut Crea- ter monet; Eum, qui czteris praceít, periti(- S. de vita eo. 3. ad toretm non in ccelo tantum miramur, & ter- fimum effe convenit, & ad confulendum fa- feirit. Heliod, y3, & fole, &c.fed in minutis quoque ani- luti fübditorum vigilantiffimum, utque fingu- malibus, fortica, culice, mufcis, vermi- lorum obfervet inceffum, geftum, motum, & culis , & ejusmodi genere, quorum magis habitum, adhibita etiam debita earum rerum Ícimus corpora, quam nomina; eandemque CorreCtione, qua minus conveniunt, ut ad ä; in cun&tis veneramur folertiam 5 (ic mens optimum ea ftatum, formamque reducantur. Chrifto dedita, «que in majoribus , & mi- Magiftri enim elementorum noau folum figu- ï X noribus intenta eft, íciens etiam pro otiofo ] ras difcipalis oftendunt, fed etiam minima verbo reddendam effe rationem. quzque puncta, diftinctionesque proponunt. . . Jofeph. 1V. Diaboli aflutia &$. fallacia: qui, ut S. Frane Hinc Alphonfüs Rodriquez de hac materiaRodr. p.1. Anch. vitacifcus dicere folebat, non vult de nobis plus; differens tandem fic concludit, aitque,.tanti deperf. tr, ; l 5. quam tenuiffimum capillum ; ex illo enim ha. nos debere facere ea, quz de hac materia di- ! € 19. mur ingentem, validumque ad noftras con- cuntur,ut fervire pro generali regula debeant, ftringendas animas, fibique vindicandas confi- fcilicet quamdiu quis eftimabit, magnique fa- cerefolet. Et fi vel femel leviffimam turpem ciet, res parvas, recte incedet, & Deus fua cogitationem excutere cunctemur, id arripit; gratia ipfüm provehet ulterius ; contra fi ipfas & longum agmen foediorum fpecierum con- negligat, periculofe incedet, quia fcilicet per fequentium adnectit. Sed & modica delicta, iftam portam omnia mala in fpiritualem reli- LURT $. Marcusut B.Marcus Eremita advertit , admodum ele- iofi domum incurrunt. Y [9. Eren. c-. vat, & extenuat; alioquin enim hominem ad II. Alterum eft, ut fciat, in quibus potiffi- " deler. feit-majus malum & vitium adducere non poffet. Dllmln. . 96. mum minimorum cura occupari debeat ; qua S. €hryf. Id, quod S. Chryfoftomus exemplo Caini con« quidem Nigronus in duo capita, fcilicet decli- JH i firmat, cui prius perfuafit demon deteriora nanda & querenda dividit , ut fupra vidimus l 'ho..87. in f Matth. offerre, nullum effe id dicens peccatum ; dein- Lancizius in trja genera diftinguit : quorum Lancig. .- de invidiz veneno fuccendit, nihil eciam hinc primum continet fugienda, nempe peccata & opufc, &. f imperfectiones : Secundum ebfervanda com- €' 9* mali fecurturum perfuadendo. Jta tandem jn pree L2 yh( - dituus XCIF. Minimorum Cura. 327 prehendit, nimirut leges fcriptas, viva voce mum ad fortia, ïpr'o:gïmo pro ngcefïitate Chri- Apud. En- waditas , confuetudines , opera füpereroga- ftiana etiam cum vitz periculo fuüccurren- gelgrav. tionis, modum hzc omnia exequendi: Ter- tium mortificanda includit, fcilicet externo- do, pro injuriis hoftimenti loco gratias hofti Dom.Sept, referendo , frequenti Sacramentorum ufu$. 3- rum fenfuum, & internorum affe£&tuum com- animas e piacularibus flammis liberando &c. amani l' . preffionem ac fübjugationem. fed & digiti quoque fufüm teneant, leves df corporis affli&tiones, parvas fui abnegationes 20. IlI. Tertium eft, ut fpecialem affe&um & . amorem concipiat erga minima in omnibus ac dimifliones , per idem fpius feétando. rebus ad quotidianum ufüm fpectantibus , ANeceff'tas. puta vidu , veftitu , officiis, honore &c. eumgque in finem privilegia ejusmodi mini- II. Chriftus Dominus S. Brigitte dixit :L.s.revet, Qui non bene utitur minimis mis conceffa bene apprehendat, nempe t. ut maximis non glorietur. , juftum e;üx, ítter 13, quod Deo magis placeant , utpote in quibus Utilitas. TO minimum de commodo & amore proprio re- » peritur. 2. Quod Chrifti exemplo & verbis ill. S. Cyrillus i n illud Chrifti: Veftri | C2- S, Cyrillus ( quibus ad noviflimum lecum amplecten- pilli capitis omnes numerati funt: qui d ca- apud En- dum hortabatur) magis conformia fint. 3. pilli , inquit, & capitis pili , nifi minutiffi- gelgrav. . Quod proximum magis edificent. 4. Quod mas aQiones fignificant, quas Deus exacte Dom.Sept. * LÀ majorem profedus noftri promovendi occa- obfervat , ac premiat ? . fionem offerant , cum , quo magis nos ipfos lV. S. Libariz virginis oculus fübito fron- Rofvveid, abnegamus , deprimimus , & humiliamus, . tanto magis in fpiritu proficiamus , & cocle- dere, florere, ac amceniffimos flores produ. 8. O&. cere coepit, tefles przzmii , quod etia N ftium donorum capaces efficiamur. $. Quod minimis laboribus offert Deus. RE majorem animo quietem concilient 5 cum V. Mimus quidam , cum þroximis ludïsLeïï. Vr cjusmodi minime femper & ubique invenian- tur, facilius obtineantur , fecurius & fine promififfet fe dicturum, quid quisque maxi- de fumm. me optaret, condicto die dixit: Omnes vul. bon. c. invidia poflideantur; fine labore conferven- tur & fine dolore amittantur ; atque adeo tis vili emere, & caro vendere. Hoc autem * Th. Verum (it, quod , qui feparat pretiofüm a per minimorum curam obtinetur. To s i ,l nt vili; quafi os D s . : Damnum. us üt, y ei, id eft, fpccialiter* dile- . Cunyf dius dicere folebat, parva ne- Ly?æus 10- ]l 'n IV. Quartuiny em Lit tria illa ï&upedimen- [attl gligentia, & exigua culpa poffe amitti gra-apoph. s. *.Iu ta, quz ab electione & cura minimorum non tiam; quz poítea reparari vix queat. modice impediunt , fortiter & efficaciter re- VII. M. Varro, cum füafiffet, ne qüïsVarrol. i. moveat; quorum pritnum eft faj/a opinio, qua rufticana predia juxta lacunofa, paluftria. de zgrie, fibi quis perfuadet, nihil utilitatis, dignita- ue loca conftrueret, quzfitus , qua de cau-€ 1* tis aut jucunditatis ineffe minimis; [ed in fa id füaderet? refpondit, inde animalia mi- geimario de gemmarum pretio judicanti creditur, cur Chriíto viliffima femper & mi- nuta crefcere, quz oculis quidem confpici Bplrttt non queant, fed per aéra intus in corpus per , d vità .nima eligenti non perinde credatur? Secun- os & nares attrahantur, & difficiles morhos þ'lri!. 1 dum eít erroneum aliarum judicium ,. nihil ejus- creent. Ídem contingit ; qui prope mun- modi minima facientium ; verum cum fa- dum paluftrem habitant , & minuta peccata pientia hujus mundi ftultitia fit apud Deum;. fine horrore admittunc.. quis non videt , ejusmodi judicia ab Aíceta fortiter fpernenda, Chriftique & San&orum, VIIL. Quemadmodum , tefte Po&ta. Ovid. 1. Parva necat morfu (patiofüm vipera raurugm, 2- de re- perfe&orumque judiciis poftponenda effe ? med,amot, . Tertium eft amor proprius ad optima quzque À cane non magno Íepe tenetut aper; ita non levius da & fplendida fecundum carnem appetenda 9 55 5 € 1 mendum eft. m.'num. a pegcatfs lcvibus ti- inclinans ; fed (i commodiora corpori el igi-- mus, curnon potius ea, quz animz melio- & .IV..- l;)df.p-l' eyutltt rafuünt, inquirimus ; quid autem melius & AUTHORES " CO XOA pyetioüus » quam minimorum cura? $. II .L Julius Nigronus in : " cura minimorum. fpeciali tradatu de — MISCELLANE A. "]. Nicolaus ianciziu i L & opufc. j. c. 9. & 10. s opufc, à. procem, FOM A Qualitas. III. Hadrianus Lirzus in Prov. sr. T. D muliere fapiente dicit Salomon : Ma- ti l r. xapoxph. j.S. Igna- num füam mifit ad fortia , & digiti IV. Henricus Eng.clgrave p. 1. lucis evan- ejus apprehenderunt füu(um. Quia videlicet, Damian ut explicat D. Damianus, hujus vitz idoneus el. embl. r2. & 15. opufc. 15. executor fic fe per majora opera ex deliderii V. Paulus Barry in folitudine Hagiophilæ €. 1. fervore dilatat , ut etiam caufas , qua fünt differt. 1. O& diei, minimz, non derelinquat. Clarius vero S. VI. Alphonfus Rodri quez de perfe&..p. L 'ancfw !.-: U. 169 &r1o prcl 5' errancifc'us' Sale(;us, lapglfica ; inquit; tu mae '9' 'TIT[.J-» $28 Bibliotbecee Manualis : Concionateria. 4**4&****—*&***-&4*:**—æ-&:«&«ü»äæ&*ä&*******awaþ-w"' * TAT ULUS XCV. - s Aufi! fupat pf 10 IA ERGA VIVOS. UE MISERISORD fet, id ideo fá&um , quod fpönte fua hdmiy- S. Chryf. $ Grqo inmord nes eleemofynam faciant , & in ea per abu- ho 84. in QUOAD ESSENTIAM. - füm facile excedant, ut , dum pretiofis ve- Joan. ftibus induuntur cadavera divitum, quz re- l?g]ïnitio; I &ius pauperibus darentur. Porro hec feptem opera fequenti verfü memorix caufa funt $. Gregor.' ft virtus , qua dolemus & trïftämuf de in lib. de comprehenía. beat, FE miferia proximi , quam , fi commo- - Vifito, po de poffumus, a fratre depellimus , condo. ] to, cibo, recïiimro, tego, colligo, & ei per auxilium fpirituale aut temporale S.Greg.infübvenimus. Aut, ut S. Gregorius Nyffe- "Atus /þirituali; mif&ry'z'cmlz'æ. $ Greeo TROF., nus definit, eft erga eos , qui ob res aliquas -X. Peccantes corrigere , juxta illud S. fcri- Matth. g. Nadian. triftes ac 1noleftas fe difcruciant , cum dile- ort, d pturz : Si peccaverit in te frater tuus, va-v. 19.. — puupt. . &tione conjuncta affeCtio. Dicta eft a mifero de, & corripe eum. ; LÀ amore, ' corde, eo quod unusquisque intuetur quem- XI. Jenorantes docere , j uxtak illud Siracidis:Eec. rg. Tom. 10 .piam miferum, & ei compatiens animus tan- Qui mifericordiam habet , doce; , & eruditv. 13. hom. $0, Idem in7. gitur ; ipfe cor miferum facit, ut eum a mi- quafi paftor gregem füum. lon, 49. Píal; pen, feria liberet, cui intendit. Differt a mifera- XIlL. Dubitantibus re&te confulere, juxta illud £c.. 5. v; tione, quia per mifcricordiam miferentis af- ejusdem Siracidis : Si eft tibi intellectus, re- 1;. fe&tum intelligimus, per miferationem vero fponde proximo. Id quod etiam S. Hierony- $. Hier. ia ipfam mifericordiz exhibitionem fignamus , 1inus commendat dieens : Quos non potesEcciefiaft, Mitth, n juxta id, quod (ícriptum eft : Mifericors & opibus , confilio adjuva, folatio fove. Plus Y Y miferator Dominus ; füperfluum enim effet, enim potes in anguítia conflituto przftare utrumque ponere, nifi effet varietas in figni- fapientiz, quam quilibet maximz poteftaris. Hugo de ficatione. Unde.Hugo ait: differunt mife- Quia , ut S. Ambrofius ait, facile pecunias.Ambrof, tribus vo- ricordia & miferatio , ficut fons & rivulus: confümitur, confilia exhauriri nefciunt. Haclib. ». de tünt.anjm. mifericordia enim eft quafi fons affe&tus, mi- A ufu augentur, pecunia minuitur, & cito de- offic.c.15. Libo L dl j ficit. Confilii collatio , quo in plures diffun- bo C 1 feratio : quaü- rivulus affectus. Divtfio. ditur, eo redundantior manet , & in fuum II. Dividitur potiffimum in corporalem & fontem recurrit. ln fe enim refluit ubertas prudentiz, & quo pluribus fluxerit, eo ab- fpiritualem ; illa eft, per quam miferia cor- poralis füblevatur; iít undantius fit omne, quod remanet. 2 Per quam xxänimæ XHL. Moftos & affitos coufolari : jaxta illud Eecl. z. w faluti confulitur. Yx Siracidis : Non defis plorantibus in confola- 38. T JAüus. corporalis m iþricordiæ. w tione, & cum lugentibus ambula , ex his * Matth 25. ; III. Efurientäs paftere , juxta illad Chrifti: enim in dile&tione firmaberis.- V-, 3 50x Efurivi & dediítis mihi manducare. XIV. Condonare injurias , juxta illud Ecble.chd- ib Ibidem,. V.. Potare fitientes , jüxta illud Chfi&i: Si- fiaftici : Relinque proximo tuo nocenti te , v. s, tivi, & dediftis mihi bibere. & tunc deprecanti tibi peccata folventur. Ibid. v.36. V. Operire nudos, juxta illud Ghriftij: Nu- Et illud omnis injuriz proximi ne memineris; dus, & operuiftis me. & nihil agas in operibus injuriz. Quod qui-Ecel, ro, Ibidem. ^ V. Caftivos redimere , juxta illud ejusdem: dem opus mifericordiz S. Auguftinus omni- v. 6. in carcere eram, & veniítis ad me. bus aliis prefert , dum ait: Multa quidem s.Ang.qin Tbid.v.35. V. ZEgrotos invifere , juxta illud ejusdem: fünt genera eleemofynarum , quz , cum fe- Eccl. Infirmus , vifitaftis me. s- Amhr' cimus , adjuvamur , ut nobis dimittantur in ütit, de Matth.26. — Vlil. Hofpitio peregrinos ütfcipere/, juxta illud peccata , fed ea nihil eft majus , quam cum Unere ejusdem : Hofpes eram, & collegiftis me. ex corde dimittimus peccata. patis, Y. I?. -IX. AMoertuos fepelire , juxta.illud ejusdem: XV. Patienter ferre injurias, juxta illud S. A Theg. Opus bonum operata eít in me ; mittens Pauli: Suícipite infirmos : Patientes eflote r. c. s. v. enim unguentum hoc in corpus meum , ad 'Tob. 12. ad omnes. Videte, ne quis malum pro i4. fepeliendum me fecit. Et illud S. Raphaélis : malo alicui reddat. V. l QOX Quando orabas cum lachrymis, & fepelie- XVI. Pro falute-proximi Deum orare: juxta fa. bas mortuos , & derelinquebas prandium $4 v. $, Tj illud S. Jacobi: Orate pro invicem , ut fal- 16. * Qpl ] taum , & mortuos abícondebas , per diem vemini. Qui omnes a&tus memoriz facilioris in domo tua , & nocte fepeliebas eos , ego caufa itidem hoc verfu fünt comprehen(: obtuli orationem tuam Domino. Cur autem Confüle, plecte, doce; folare , remitte, hujus actus mentionem non fecerit Chriftus, S. Aug. dedum reliquos expreffit ? rationem S. Augu- fer , Ora. Gfadus.. | cura pro. ftinus effe putat, quod effet omnium minima S ([fefür mort. c. 3- & obícurifhima. .S. Chryíoftomus vero cen- XVII. ,Pgimus hujus vi-r;guia gradus e&,v Ubs M l .lDla l Ogl C. Q8'4 e [| [av Tituus XCF. Mifericordia erga Vivos. 329 luntatem babere jince'raaln, G ardens defiderium omni- team haberet , hanc ipfam pauperi dari ju(- Jo.Damia- bus wiferis fuccurrendi: quemadmodum com- fit , dicens, malle fe nihil ha S..Auguft. mendavit S. Auguftinus his verbis : Si potes bere ; quamnus vit. C. fuper pauperem fine confolatione dim ittere. S. [o. 19- Leon- Pfal, 10 dare, da ; (i non potes, affabilem te facs; co. annes Eleémofy narius vero etiam le&orum !U5 n vit. "ronat Deus bonitatem, ubi non inv enit facul. ftragulam pau peribus dedit , iisque tantam tatem. Nemo dicat: non habeo ; charitas de liberalitatem $. Chnf facculo non erogatur. mirantibus dixit : Fratres, non- $. Gregor. dum pro vobis. (anguinem fudi, ficut man- T XVIII. Secundus eft, teneram cordis compa[- davit mihi Dominus Jefus Chrift us. ]om, inmoral. fipnem vultu 69 lingua demonftrare : cujus gradus » XXI. Omnía fua bona excellentiam more fuo praeclare fequentibus per. religionis ingrefjJumMatth, 19. verbis declaravit S. Gregorius : Plus effe di- pauperibus. relinquere : juxta Chriíti confilium :V« 21. Si vis perfectus effe, vade » Vende, quz ha- cimus , compati ex corde , quam dare : quia quisquis indigenti perfe&te compatitur , mi- bes, & da pauperibus, & habebis thefau- nus zítimat omne, quod dat: exteriora lar- rum in ccelo , & veni 3 fequere me. Qui giens, quod eft extra feipfum , prebet: qui gradus merito perfeGliffim us cenfetur, quia, autem fletum & compaffionem proximo trif tefte S, Hilarione , nem ) melius erogat;ln vita, buit , ei etiam aliquid de feipfo dedit. Id- quam qui niþil fibi refervat. S. Gregor. ipfum confirmans $. Gregorius Nazianz. ait : L ; INazianz. . $. i. v' ] 9: i Orat. dc Summi muneris loco alacritatem dona: fi ni- hil habes, collachryma : magnum eft infortu- EX $. SCRIPTURA. pauper. EQQ'. ï!.k amore. nato remedium miferatio ex animo collata, Y, 13 Tom. :o,. XIX. Tertius eft : Uitro dare non petentibus , ; anlz't,a.?. igio munda & immacul hom. 5o, €9. egef4ati occurrere ; non enim fatis eft , teite Rel ata apud Deum ac, 1. hom. 49. S. Auguftino , perfe&ta mifericordia J Wu- & Patrem hæc4 eft » vifitare pupillos &v. s7. Elg g precibus extorquetur. viduas in tribulatione e [4 Feftina, o pietas, & orum , & immacula- 3 r i Occurre: ne tibi vendices, quod Domino de- tum fe cuftodire ab ho € fzculo. - l. Mifericordiam Edl - betur. Ita Chriftus fecit hortans difcipulos: & juftitiam cuftodi, &Ofea rs. Matrh, 14. Date illis vos manducare. Ita Deus quoti- fpera in Domino De o tuo femper. v. 6. V. 16, die dona füa etiam non pet II. Eftote.miferic ordes, ficut Pater vefter Luc. 6, entibus largitur; mifericors eft. unde recte S. Auguftinus iterum : Magnum V. 36. eft opus eleemolyna , inquit, ut homo fa- js.Ambrof. Ill. Eftote invicem beni—gni, mifericordes, Ephef, 4, lib. », da ciat, quod facit Deus. Felix proinde, qui, donantes invicem , ficuc & D eus in Chrifto v. 35. ut Claudianus cecinit: donavit vobis. $ Lib. 9. de Nil negat , & fefe vel non pofcentibus of .IV. Quo modo potueris, ita efto miferi- Tob. 4. bon. c, 1.fert, Quia, ut recte Seneca advertit, cum COrsS, Si multum tibi fue rit, abundanter tri. v. 8. bue: fi homini probo os cogcurrat , & fuffundatur exiguum tibi fueric, libenteg imper- rubor, qui hoc tormentum remittit, multi- tiri flude, plicat munus fuum. — Non tulit gratis , qui, V. Non deerunt päuperes in terra habita- Deur. 15, cum rogafífet , acce pit verbum moleftum , t onis tuz ; idcirco ego przcipio tibi, ucV- 11. d.5v aperias manum tuam frat 3 onerofüm, & demiffo vultu dicendum T0B0 : ri egeno & p aupe-. nec res ulla carius conítat ; quam quz preci- ri, qui tecum verfatur in terra. bus em pta eft.. Ideo divinanda cujusque vo- VI. Erae eos, qui ducuntur ad mortem : & Prov. 244 luntas , ; cum intelledta eft , neceffitate qui trahuntur ad interitum, liberare ne ceffes, V- 11. Pe af graviffima rogandi liberanda eft. Sero bene- VII. Recupera proximum fecundum vir. Ecd. 29. ET ficium dedit, qui roganti dedit. lllud bene- tutem tuam & attende tibi, ne incidas. V. 97. ficium jucundum vi&turumque in animis fcias, VHI. Hzc ait Dominus exercituum di. Zach. 7. quod obvium venit. ' cens: Judicium verum judicate: & miferi- " 9 £etl, 10 XX. -Quartus gradus eft : !Etiam nece[Jaria cordiam , & miferationes f A cum fratre fuo. acite unusquis- fibi. fubty adbere ,. C? pauperi dare 5 hoc enim ma- 33 ximum incentivum mifericordiz eft ; inquit IX. Nonne er Ecd. s- Ambro ISO confervi tui , (ic 80 oportuit & te mifereri Matth. 1. Ambrofius , ut compatiamur alienis cala- ut ego tui mifertus füm ? V. $3- in orat, de mitatibus ; neceífitates aliorum , quantum X. Ne dicas amico tuo : vade, & reverte- Prov. 3« funere patris, poffumus, juvenes, & plus interdum , quam re, & cras dabo tibi, cum ítatim peffis dare. v. z&. poffumus. Sic S. Gregorius Nazíanzenus de / Nece[fitas. patre fuo teftatur, eum etiam neceffaria li- i ThE. DL Jndicabo tibi, o homo » quid fit bo. Mich. &, [ [^ 5- LA berali affe&tu erogaffe ; matremque füam fz- TL num, & quid Dominus requi rat a te : uti- V: &* r . pius dixiffe, fe libenter feipfam & liberos que facere judicium , & mife ricordian , & vendituram, ut in pauperum ufüs infüme- folicitum ambulare cum Deo t uo. $. Paulin. m 5.1 Y rentur. Id quod re ipfa S. Paulinus pracftitit. XII. Judicium fine mife ricordia illi , qui Jac, s. [ epift. 27. Sed & S. Hieronymus teftatur, Paulam Ro« non fecit mifericordiam. V. 13. XIII. manam etfi opulentiffimam eo usque omnia Qui ealumniatur egentem , expro- Prov. 1. in pauperes erogaffe, ut ne quidem nummum brat fa& ori ejus; honorat autem eum , qui V- 3t. filiz reliquerit, S. Benedictum quoque, cum miferetur pauperis. provincia, in qua vivebat, fame laboraret , XIV. Facite vobis amicos de mammona Luc. i6, omnia monaflerii füi bona in pauperes ero- iniquitatis , ut , cum defeceritis , recipiant - 9:! $. Crregor. gafrc x libc Z-Dia' $. Gregorius fcribit, qui & ipfe, cum VOS in eterna tabernacula. uondam nihil aliud, quam fcutellam log. c. 28. argene ui habuerit fübftantiam hujus mun- !* Joen. s. R..P. Lobn. Bibl. Man, Tun. LI. XV. (VILN IN -äl V. 17, * Bibliotbece . Manualis Canciandtoriæ 350 oftendiftis in. nomine ipfius , qui miniftraftis. di, & viderit fratrem füum neceffitatem ha- bere, & clauferit vifcera fua ab eo, quomodo Sanclis, & miniflratis. XXXIV. Superexaltat mifericordia judi- Jac. 2. v« charitas Dei manet in illo ? o Zaeh. 2. XVi. Propter mandatum affume paupe- cium . udicium enim ünc.mifericordig illi , 53. qui non facit mifericordiam. N u v. 12. rem , & propter inopiam ejus ne dimittas fiie 61 eum vacuum. Dignitas. 6 maïedi&i in igpem XXXYV. Induite vos ergo ficut Ele&ti Dei, Colofi. .5« Mathoos, XVIL Difcedite a m V, lo cternum: efüurivi enim , & no n dediftis mihi vifcera mifericordiz, b enignitatem , humili- v. 12. manducare &c. : tatem, patientiam, füpportantes invicem, & Jiemcst Utilitas. donantes vobisrnetip(is , fi quis adverfus ali- quem habet querclam. * Ibiden. .XVIII. Beatus, qui intellegit fuper ege- Pf. 49. XXXVI. Difperfit, dedit pauper ib,ug : jU-.Pf. xix. V. l. num & pauperem, in die mala liberabit eum ftitia ejus manet in fzculum fzculi. ",. 9- Dominus. XXXVIIL. Eleémofynas illius cnarrabitEcd,S,, Prov. 3. XIX. Mifericordia & veritas te non defe- omnis ecclefia San&Gtorum. V. 1Ieo V. 3. rant. Circumda eas gutturi tuo, & defcribe Maa XXXVIIL Facere mifericordiam & judi- Prov, ax. in tabulis cordis tui, & invenies gratiam , cium, magis placet Domino, quam victim. v. 3. ECCL |^ ? & difciplinam bon nibus. am coram Deo. & homi- XXXIX. Illi viri mifericordia fünt, quo- Eccl. 44« n defüerunt ; cum femine eo- v. 1o. Théfid i Prov. 1. XX. Benefacit animz fug vir mifericors. rum pietates no bona: hzreditas fancta Ne- T v. !7' rum permane nt XXI. Eleémofyna ab omni peccato , & a potes eorum : & teflamentis ftetit femen eo- Tob.4«V: - orte liberat, & non patietur animam ire in 11. tenebras. Fiducia magna erit coram Deo rum, & filii eorum propter illos usque in Math, ( dcternum manent: femen eorum & gloria eleémofyna omnibus facientibus eam. eorum non derelinquetur. p g 25 Hiobc: Eccl. 29. XXIL Conclude eleémofynam in corde bit ab omni XL. Frange efürienti panem tuum, & ege' If.598 v 7^ v 15. psuperis, & hac pro te exora nos vagosque induc in domum tuam : cum malo.. ; videris nudum , operi eum, & carnem tuam ne Iflil 5?" Daniel. 4 XXIII. Peccata t ua eleémofynis redime; non defpexeris. "lunc erumpet quafi ma lumen tuum, & fanitas tua citius orietur, & Vs 24- & iniquitates tuas mifericordiis pauperum. For(itan ignofcet tibi Deus. gloria Domini colliget te. Totie €. Prov. 1. XXIV. Feeneratur Domino , qui miferetur Slucunditas. IU v.17. pauperis, & viciffitudinem fuam reddet ei. XLI. Jucundus homo , qui miferetur &Pf. 1. Éccl 12. "XXV. Benefac jufto , & invenies retribu- commodat: difponet fermones fuos in jq- V5 aW V. 2» tionem magnam ; & fi non ab ipfo , certe a dicio. . Domino. XLIL Hzc eft requies mea : reficite laf- 15 58« v. l4 EL.5275. v XXVL Cum, effaderis efürienti animam fum & hoc eft meum refrigerium. 1o. tuam, & animam affliGtam repleveris , orietur Edj in tenebris lux tua, & tenebrz tuz erunt, —MISERICORDIAA IN SPECIE. ficut meridies , & requiem tibi dabit Domi- Efurientes. pafcems. eA TUbl C. [ nus Deus tuus femper , & fplendoribus im- XLHI. Frange efurienti panem tuum. lfaie 58. lebit animam tuam , & offa tua liberabit, & eris quafi hortus irriguus ; & (icut fons XLIV. Efurivi, & dediftis mihi manducare. Matth. 25. aquarum, cujus non deficient aquz. XLV. Miferator & mifericors Dominus , Pf. 110. M Matth.10. XXVIL. Quicunque potum dederit uni ex efícam dedit timentibus fe. lbidem, N5 4Se minimis iftis ca licem aquz frigide tantum in Süientes | potans. - nomine difcipuli, Amen dico vobis, non per- XLVI. Sitivi, & dediftis mihi bibere. Matth.25. det mercedem fuam. 4 XLVII. Quicunque potum dederit uni ex Mattb, c.. Prov, ag. . XXVIII. Qui pronus eft ad mifericordiam, minimis iflis, calicem aquz frigide , amen !9 v. 9 benedicetur ; de panibus enim fuis dedit dico vobis, non perdet mercedem füam. pauperi. n indigebit: INudos operiens. Prov 28. XXIX. Qui dat paupeti , no v 27. qui defpicit deprecantem ; fuftin ebit penu- XLVIII. Nudus eram, & cooperuiftis me. Matth. a. riam. F XLIX. Cum videris nudum , operi eum,lIüie 58. $ Cf m Matth. 5. XXX. Beati mifericordes , /quoniammifc— & carnem tuam ne defpexeris. i popy L. Si defpexi pereuntem, eo quod non ha- Job. c. 3. Vs 70 ricordiam confequentur. beret jndumentum, & absque operimento XXXI. Qui pàrce feminat , parce & me- 2. Cor. 9. de pau perem. Si non benedixerunt mihi late- v Ó. tet: & q ui feminat in benqdi&ion?bus, benedictionibus & metet. ra ejus , & de velleribus ovium mearum ca- lefactus eft. Lue. 6, XXXIL Date, & dabitur vobis. Men fq- V. 39« ram bonam, & confertam, & coagitatam, & LI. Qui habet duas tunicas , det non ha- Luc. 3. , C. benti- Idem, fapereffluentem dabunt in finum veftrum. LII. Si frater, & foror nudi fint, & indigeant Jac. c. .. Hebr. 6. XXXIHL. Non enim injuftus Deus , ut bis: vi&tu quotidiano;dicat autem aliquis ex vo s. Ug. h Yy, 1Q. obliviícatur operis veftri & dilectionis; quan(x U Ite *?' m .'b Tius XCF. Mifericordia ersa. Virvos. .33'I Ite in pace, "c-alefacimini , & faturamini , & non dederitis ea , que n eceffaria fünt cor- IV. Tibi füperflua funt, fed Domini pau- Idem in lc' 2- )f. pori, quid proderit ? peres clamant : Noftrum eft ; quod effundi- Joan. N tur, Nobis crudeliter fübtra Captivos liberans. aniter expenditur. X þitur » quod in- Matth.25. . LIIT. In carcere eram, & veniftis ad me. V. Eleémofyna Redemptoris noftri oculiäs. Grez. lfaie ér. ill a placet, que non de illicitis rebus & ini-ep. 110: J LIV, Spiritus Domini füper me., & mifit , ID€, ut pradicarem captivis ?pdulgentiam, quitate congeritur, fed qus de rebus con- & claufis apertionem e ceffis & bene acquifitis impenditur. VI. Duo fünt, quz continet mifericordia :Salmeron. €ros. qui confra&i funtl', li- alterum eft internus commiferationis in cor.to. 5. tf Ibidem. de fenfüs, alterum externa mali- " L'VI. Si abftuleris de medio tui catenam, P ropulfatio, !4. Cincarceratos. liberando ) tunc eruinpet quafi fi fieri queat, Ubi ad jutrices manus porrige- mane lumen tuu re non datur , non minus habendi fünt mife- m ; & gloria Domini golli— Ecd. jl ll get te. N ricordes , quod omnibus competere poteft ; :Infirä'mos vu;/z'tam. Á eft enim mifericors, qui tantum indoleícit 10h 0T. fraterna charitate alienis calamitatibus , (i ] 31 Matth.25. : L'VII. Infirmus eram , & vifitaftis me. non poffit reipía fübvenire. Ideo Clemens CCI. 44. Ecd.c.7. LVIIL. Non te pigeat vifitare infirmum, Alexandrinus lib. 4. ftromatum : Mifericor- 10 ex his enim in dilectione firmaberis. des effe vult , non folum qui faciunt miferi- "Thetfal r. cordiam , fed etiam LIX.. Confolamini pufillamines , fufcipite qui mifereri volunt, etfi c.'5. infirmos ! patientes eftote ad omnes. .non poffint. Quibus adeft ; ut fponte, libe- ra voluntate operentur. Hofpites. füfcipiens. VII. Mifericordem effe 3 eft habere mife-S. Thom. 3 Matth. ce LX Hofpe 25 s eram , & collegiítis me. rum cor de miferia aliorum , quando illamin Matth, reputamus quafi noftram , de noftra autem€ 5 A W Hiob.c.15 anc p LXI. Hofpitalitatem nolite oblivifci , per lacuerunt quidam Angelis hofpitio re- dolemus , & ftudemus repellere. - ceptis. VIII. In Ifai. 58. equalis fac quo opere etfi non eft omniums.L:o f de. inum tuam. LXII. Egenos ,' vagosque induc in do- ultas, debet effe par pietas; quo: colle&, niam fidelium largitas non de muneris penía- Sepeliens moi*tubs.- -' olentiz quantitate. tur pqndcre, fed de benev TTobig c. LXIIL Qua Iz. ndo mortuos per diem abfcon- INece[fitas, f 11l IX. Mifericordiz virtus tanta eft , u;t fines, Leo m f debat in domo tua , & noGte fepeliebas eos; 5 ego obtuli orationem tuam Domino. illa ceterz , etfi fint , 'prode fle non poffint.de appar. — »Regp.2, [ XIV. Benedi&i vos Domino, qui feciftis Quamvis enim aliquis fidelis fit, & caftus, miferieordiam hanc cu & fobrius, & aliis majoribus ornatus infigni- N 3 m Domino vcüro, Saul, " & fepeliftis eum. diam non meretur. bus, fi mifericors tamen non eft 5 tnifericor- Eccl, 7. LXV. Mortuo non prohjbeas gratiam ( /eé- pultur?) non defis plorantibus in confolatione. . X. Quz ftultitia eft, illic relinquere, undes, Chry-. ' TObo [4 40 exiturus es: & illuc non przmittere , quofoft. in LXVI. Cum acceperit Deus animam meam, iturus es? illic ergo fübftantiam tuam collo. Matth. 6; fig $9 corpus meum fepeli, & honorem habebis ma- ca, ubi patriam habes. trí tuz omnibus diebus vitz ejus. Cum au- fath, a5 XI. Difcamus mifericordes effe omniumS. Chryt tem & ipía compleverit tempus vitz fuz , caufa, maxime quoniam & nos mul:a indi-ho. 33. ad ,r, D fepelies eam circa me. gemus mifericordia, & neque vivere nos pu- P2P Ibidem. LXVII. Panem tuum, & vinum tuum fu- temus per id temporis, quo non miferemur. fattla5r per fcpulcuram jufti conftitue. XlI. A gehenna vos nemo eruet » niü a Ibidem. $. III. pauperibus auxilium confequamini. latb 6 [0, EX SS. PÁTRIBUS ET DOCTORIBUS. XIII. Crudele eft, ut, de quo habes, nons, Auguft.^ : desei, quem fcisnon habere. Grave eft, ut deho m. 47. MISERICORDIA IN COMMUNI. tua fübftantia non füftentes e entis inopiam. ex 5o. 1 Qualitas. Unde femper flagellamur in frugibus, quia fatth 26 bene egentibus non facimus. S. Chtyf. emofyng magnitudo non in pecunis- (üig $0« hom. 34. [. Ele XIV. Anima (ine mifericordia fterilis eïï.Gra*n*ar.V. rum multitudine judicatur , fed ín Hoc illud eft, quo Deo (fimiles nos evadereviter. £, ad poPul dantium promptitudine. Et propterea, qui licet, mifereri, inquam, & condonare. Hoc3óo. lOb- Ü 3" calicem aquz frigidz dedit , fa&tus eft acce- nifi habeamus, privati famus omnibus. ptabilis, & qu& duo minuta erogavit ; ut XV. Quid par virginitati? & tamen expel«s. Chryf, di(camus, quod Deus ubique mentem requi.. rit. Et Apoftolus : $i voluntas prompta litur, i eleémofynam non habeat. — Si veroho.34 ad virgines excluduntur, eo quod hanc congruaPop. An- eft, fecundum id, quod haber, accepta eft. non habuctint cum largitate, quis absque ea " och» ; Idem, Il. Non ad hoc accepifti , ut in delicias ",uc- ) veniam aflequi poterit; Nemo, fed hanc non abfumeres , fed ut in eleémofynam erogares. habentem omnino perire neceffarium eft. [le o5 S. Aug.in lII Superflua diviti , neceffaria fünt pau- XVI. Qui fibi foli vivit, & omnesnegligit, Ibidem Píal. 147. peri : aliena retinet, qui ifta tenet, fuperfluus eft, & nec homo; nec generis noítri. R&. P. Lobn. Dill, Man. Tóm. AT, t2 XII, * 3 - Jibliotb eca Manual.;'s, Concionataride 332 m nifi amore, ita mifericordia noftra ob fui prze« S. Leó'c. XVII. Quafinecalias virtutesdexteri , nec Dei mifericordia. 4. de col alias offenfiones habeant finiftri: fed illo ma- flantiam non penfatur , nifi le&, . XXVI. Mercatura, negoti atioque tua coe .Chryf.tioe * gno ; fummoque judicio tanti v ftimabitur , lüm eft: da panem 5 & acci pe paradifüm ; 9. de pe- vel largitatis benignitatas, vel tenacitatis im- / rit. parva da, & magna fufcipe: da morEali—ax ? pietas, ut pro plenitudine omnium virtutum , talia. ^ & pro füumma omnium commifforum, & per & accipe immor XXVII. Grav is eft nobis inimici tentatio , S. Bern. in unum bonum illi introducantur in regnum ; ra. Ledit nos dedic eccl. * & per unum malum iíti mittantur in ignem fed longe graviorilli oratio noft fed multo am- *rm- 3. ecernurme. iniquitas ejus; at que verfutia, g o 4 mifericordia torquet. Utilitas. plius eum noftra log. hO: 8' XXVIiI. Magi s valet eleémofyna contraGloffafup. S. Gregor. | XVIII, Nulla omnino re, perinde, ut mife. m arma terrena, quia haec Fecl. Nzz. Orar. ricordia, Deus conciliatur.Qu andoquidem nec jacula inimici, qua Tiem ho dubiam, illa certiffi mam parit vidtoriam. d jrjut de pauper. aliud quicquam Deo magis proprium eft, quip- (übveniunt miferis , . Aug. de amore. pequem mifericordia, & veritas precedenc. -XXIX. Beatiilli, qui " &L elcim, Demus ufuram, fed Deo, non bomi- quoniam eis rep enditur, ut per mifericor- ferm.Dom. L S. Augunax XIX.. dem Dominum de mi feria liberentur ; nam hom. ^9. D. Ei damus, qui abundat; ei damus, qui de- idipfum videtur juftum , ut; qui a potentiore i is Jo. dit, quod demus: Et pro modicis rebus, pro frivolis, pro mortalibus, pro putribilibus, pro juvati vult, adjuvet inferioïem ï'in quo eft. " ipfe potentior. L] 'terrenis sterna,(ine fine manentia. Quid mul- ni me legiiïe, mala morte Q i—iier. in ta di&turus füm? fe promittit, qui promittit; KXX. Non mem! mortuum , quiliben ter opera charitatis exer- epift. ad : fiamas illum, eme illum ab illo, & ut noveris cuit. Habet enim mu Itos interceffores, & im- Nepot. te ipfi dare, audi illum, dicentem : Efurivi y poffibile eft, multorum preces non audiri, €9. dediftis mibi manducare. XXXI. Mi fericordia eft falutis preffidium, $. Chryf. S.Bernard, XX. Quatuortem porales gratiz promittun- ;f fuper -- Prima eft gratia confer- fldei ornamentum, propitiatio peccatorum €0. 5 f- 6 tür viro mifericordi. hzc eft , que juftos probat , Sanétos robo- vans ; fecunda gratia vivificans; t ertia gratia Mgtth. $ Cryf rat, Dei cultores oftentat. : hom. $0. cofummans ; quarta gratia liberans. Prima gra- XXXII. Feecundus eft ag er päüperum,ci; 9 »Aug. f. in Mattl, , tia confervans nominatur , & dehac Propheta Via czli eft25. de to reddit donantibus fru&tum. fubdit, Dominus confervet eum, id eft, cum aliis; venitnr ad Patrem. cum tota familia fua,atque cum omn ibus bonis pauper, per quam ln. verb.Dom. 4. Cuftodit cip e ergo erogare, fi non vis errare. fuis fervetjundePropheta inquitPf.14 XX Xlil. Diéic tibi Chriftus : Da mihi ex 1 Dominus omnes diligentes fe , fcilicet in membris u & de hac eo, quod dedi tibi: de meo quzro. Da, & füis. Secunda eft gratia vivificans, redde, -Habuifti me largitorem; fac me debi- - Propheta fubdit, & vivificet eum, Ícilic et mife- ficut Apoftolus ait : torem, habeam te foeneratorem. : Temporalia ricordem : quia imifericordia, 1. Tim. 4. Promif/ onem babens vites que nunc ejt. mihi das, zterna reftituam: teipfum tibi rcd- & de hac fub- dam, quando te mihi reddidero. L] L 'Tertia eft gratia confummaops: XXXIV. Si vise (fe mercator bonus, fce- S. Auguft, ditur : Beatum faciat eum in terra, id eft, in pre- nerator egregius, da , quod non potes re- in epift, fenti vita Quarta e(t gratia liberans; fcilicet a peccatis, vel poenis, q u& infurgunt ex fugge- tinere , ut recipias , quod non potes amit- tere. Da modicum, ut recipias centuplum: ftione diaboli : Unde fequitur ; K non tradat eum in manibus inimicorum ejus. da cemporalem poffeffionem , ut'*qcnfequaris | fis defeCtio eternam hareditatem. S. Leo f. XI. Non timeatur in eis expen ri, fis. dx'egæ. SAnbtof 10. de facultatum , quoniam ipfa benignitas magna XXXV. Quidquid tribuitur paupe ü do- in Tege fübtili confideratione penfetur , none Quadrag. (ubftantia eft,nec poteftlargitatis deeffe mate- num fed mutuum : quía , quod datur, mul- Ym de ries, ubi Chriftus paícit, & pafcitur, in omni of tip licatio fine dubio fru&tu recipitur. hoc op ere i]la intervenit manus, qus panem X in s, Chrg)f. frangendo auget, & erogando multiplicat. XXVI. Melius fervatur pecunia, qua . datus es ? redi- dextra pauperis collocatur : hanc calumni d- ?n f. fuper illud : No- S Greg. 8. Ambr. XXII. Peccatis tuis venun Naign, i f. de Elia.me te pecunia tua ; vilis pecunia, fed pretiofa tor non extorquet , invidus non criminatur, lite the- Qtit. de latro non aufert, fur nocturnus non diripit; faur. eít mifericordia. pup, a SAug. 15. XXIII. Duo (uünt operá mifericordiz, qua fervus fugam meditans non invadit, fed (eme Tior, p* r eft tuta, femper integra, femper falva. de verb. nos liberant ; quz breviter ipfe Dominus po- XXXVII. Nullaomnino res eft, quz Dei be- S. Gregor, So Chryf. Dom. ^ fuitin Evangelio dicens: JDimitte , & dimtt t£- 1035 a nevolentià perinde conciliet, ac mifericordia. Naz. in pop i Anu tur wobis; date, & dabitur volis. Dimitte , & amus, Ofat. de tioch, dimittetur vobis , ad ignofcendum pertinet: XXXV L Ejacariffimi,hodie oftend qualiter eft ars omnium artium quazftuofiffi- P2UP- 2* ldem, f . Date, & dabitur vobis, ad præ&andurp be- Ü a neficium pertinet. ma, eleémofyna. Si enim artis eft proprium, & Chryf. ad aliquam utilitatem pervenire; eleémofynanom o35.. Did. Stella . XXIV. Afpicequemadmodum Deus in tuas anus mifericordiam pofuit, ut, fi velis miferi- vero nihil eft utilius, clarum eft profecto,quod ad popul, apud Man- m L & ars, & omnium eft optima. Antioch., fi tr. 57. cordiatua tecum utl , memineris etiam tecum dem debere facere, & tunc mihi XXXIX. Miferi homines, quiin morte pec- . Max. difé. 3« proximotuoi cati atuerant, ad vitam eleémofynis revivi- hom 1. de crede, Deus füam mifericordiam, benignita- L] tem, manfuetudi nem non denegabit tibi. fcunt, eftque illis mifericordia fons falutis , eleém, quibus avaritia fuerat mortis incendium, ut: Salmeron. XXV. Chriftus beatitudinibus ampliffima & utamor ob excellentiam flammas , quas peccando fibi intenderant ; $ Gte, t9. $. tr.7- proponit praemia , non plene remuneratur , neque mpenäitqr ) largiendo reítinguant. m lit Tuuls X CV. Mifericordia eräa— Vios. 333 AJidem XL. Quamvis pollutus , quamvis multis ut Deus fias, tanquam infignitus propria no- :hl'y[- hoe criminibus circumfeptus , fi ele&ámofynas fe- ta Deitatis ? ET ceris , innocens effe cocpifli. Abftergit enim L. Dominus mifericordiam ma it, cleémofyna , quod avaritia polluebat : & facrificium , ac pin vult, quam s, Gregot, e guium annoru m myriades Naz. in o- maculam , quam res alienas diripiendo con- commiferatio füperat. rat. de ia traxeras, tuas erogando purificas. Vide er- .LI. Magnares homo , & pretiofa vir miferj. P2tp. am. i it eg go; quz fit mifericordiz gratia , qus una & cors. Hzcrmajor eft gratia, quam mortuos re. ?* Chryf ttn, h fola virtus cun&oram eít redemptio peccae x hom. 36. torum. füfcitare. Multo namque majus efbefurientem ad popul, pafcere Chriftum : quam in nomine Jefü mor. Antioch. S.Chryfo. XLI. Per mifericordiam pauperum , mi- 3f log. ho. g. fericordiam- paremus , ut poffimus - tuos füfcitare ; namillic quidem tu de Chrifto «d, effe Xdc bene mereris, hic autem ipfe de te. Ac merces 'cena liberi, de falute fecuri.. Idem ho. XLII. Manus pauperis eft. Abrahz finus : eft in bene gerendo, non in bene pátiendo, u de Hic in fignis ipfe Deo debes , in E &mDon, dejejun. ubi, quidquid pauper acceperit, mox repo- vero Deum habes debitorem: - el&ämoryna fleäm. nit. B lhefaurus cceli eft manus pauperis, LIL. Przclara & divina res ( eleém ofyna ,)AS., Cypr. l, quod füfcipit, ne in terra pereat, reponit in fratres cbariffimi, falutaris Operatio, folatium de eic&m. coelum. Manus paüperis eft gazophylacium grave credentium, fecuritatis nofirz (4lutarjs Chrifti, quia quidquid pauper accipit, Chri prz(idium, munimentum fpei, tutela fidej. ftus acceptat. — Da ergo, homo, pauperi tet- s r i . LIII. Tanto quisque perfe&tior eft » quan-. $. Greg, 1 pill ad ram, ut accipias ccelum : da nummum , ut to perfe&tius fentit dolores alienos; - 190 moral, accipias regnum : da micam, ut accipias to- Vipot, .. LIV. Eleémofynàin utraque vita clarus ex. $ « Chryf, tum: da pauperi, ut des tibi: Quia quidquid hibet, inifta famiám comparans preclaram, in- pauperi dederis,. tu habebis illà eloriam tribuens.zternam. 5: Ch!'y[a ; quod paup-c.þi füpet non.-qedctis , habebit alter. -LV. Ubi Deus curam mifericordime, ibiS.Leof.to, & imaginem fuüz pietatis invenit. u AEquitas. e quadr. SCuyt XLIIL Quema dmodum artificum . unus- " LVL O pregrandis eleemofynz virtus !S. Chryt, divites fanCtificat, mortuos füfcitat, & ir«to- 1. ho. . p f hom. 5o. quisque propriam artificii füi fcientiam no- s. de | in Matth. vit, fic divites non fabricare, nec edificare, mortalitatem mortalibus donat, Ele&mofyna?: depea. charitatis loror , egenorum vita, (an&timo- rerbDot, nec texere, nec navem extruere, nec aliud , hujusmodi artificium .norunt. Illlam igitur nie Antiftita, virtutum Regina. - LVII. Sola mifericordia e(t, cui omnes vir- Caffiod. in artem difcant, ut divitiis recte, & ut decet, lbidem, utantur. Non eít enim certe ars illa con- tutes honorabiliter cedere non recu(ant. epitt LV lil. Si & tu gloriam ex divitiis quzris,S. Ambr, temnenda, qua difcunt opulenti conferen- dum indigentibus effe, precipua enim eft, cognoíce, quia melius eft, mille filiorum ,( a1. quos per mifericordiam acquifieris , quam & aliis artibus multo preftantior : Hujus ar- tis officina in coelo eft, hujus non a ferro, mille aureorum Dominum dici. . Facultates namque relinquentur hic , etiam(i nolumus, Augul neque ab «re in(trumenta fünt, fed volunta- bonorum vero o | epiü. te fola, & benignitate mentis extracta. Hu. perum confcicntia nobifcum jus Magitter Chriftus e(t, & Pater ejus: Sitis pariter pergit ad Deum. LIX. Quod fi Magiftratus in thea imifericordes , in tris Mimis lbidem, in celis eft. quit , /üicut äf' Pateï vefler , qui & Athletis & Gladiatoribus, aliisque hujus- Dignitas. modi generibus hominum totum pene patri- monium fuum largitur ac prodigit, ut unius ; r 'S.Ambrof. XLIV. Omnis fümma chriftianz difcipli- horz favorem, vulgi nimirum acquírat, nihil il fegl nz in mifericordia & pietace eft. Tdem de fibi ulterius profuturum : tu dubitas, & cun- XLV. Mifericordia largior, ubi fides prom- Garis munificus effe in hujusmodi largitioni- offic, ptor. Nihil tam commendat Chriftianum, bus, in quibus judex refidet Deus, faventium 1 Chry£ uam miferatio charitatis. N : & acclamantium vulgus fünt Angeli : ubi TE S. Greg. XLVI. Nihil tam divinum homo habet, omnes; qui a fzculo fuerunt, fan&i laudato- luj. o Nazian. inquam de aliis bene mereri. Fac calamitofo res & przxdicatores tui fünt: ubi laus & favor jte die orat de fis Deus, Dei mifericordiam imitando. 4Ufs paup,. a« non fimul cum die.ceffat , fed cum fieculis T20r. XLVII. Melius eft, artem eleé&mofynam permanet: ubi corona tibi non auri, fed ju- dandi fcire, quam effe Regem, & diademate S. Chryf- ftitiz dabirur : ubi honores non unius urbis, j Gl'egOfo ho, 33* ad coronari. ' Hzc namque te docet, quomodo fed coclorum regna mereberis. ( n pop. An.pO fiis Deo fimilis fieri, quod eftomnium füm- tioch. LX. Tanto aliqua virtus eft melior, quan-S, 'Thom, j d ma bonorum. to facit hominem Deo fimiliorem , quia perin 25. c )p * Idem. f.9. XLVIII. Eleémofy ha amicä, Dei confiflit, nore hoc melior eft homo , quo Deo eft (imilior ; 4: 30 2 $ fuper Mm-& femper ei propinqua eft: pro quibuscun- &t hoc maxime facit mifericordia ,. quia de ;0 Cf que voluerit, facile munus gratiz impetrat: Deo dicitar in Píalmo : um ?v uia wmiferationes ejus ;d ngu , vincula peccatorum ipía diffolvit: fugat te- Junt fuper omnia opera ejus : Unde. & Luce 6. nebras : extinguit ignem. Huic cum multa Dominus dicit : Eflote mifericordes , ficut & utict h MZXI fiducia portz cceli aperiuntur , & veluti Re- Pater. vefler wifericors eft.- gina intrante nullus cuftodum , qui affiftunt, LXI. Contemplari debes excellentiam mife- Did, Stai. ]Om h [cille audet;dicere ; qux tu es? aut unde? fed ricordiz, qua homines fimiles Deo facit, & inlz in c. 6, omnes eam a regione fufcipiunt. illa re fimiles , quz gratiofior, & divinior inLue S. Gregl XLIX. Si milericordis appellatio Deum de- ipfo et: nam certum eft;quod major perfectio, " Nyii. 1. decet - qug reperiripoteft in creatura;eft;fimil : beat,i't. ,gd quid aliud te fermo Chrifti hcxta;aturiniü 1 m effe Atj €09, ^. — Wibliotbeee Manualis Conciondtoriæ 334 No£, quod Abraham fidem füfcepit , quod Deo, & quanto magis hujus fimilitudinis Moy fes legem tulit, quod Petrus crucem re- obtinuerit , tanto perfedtior erit: fi omne animal diligit fibi fimile ; fi mifericors fimilis füpinus a (ícendit, Deus tacet, & hoc clamat folum , quod comedit pauper. eft Deo , certum eft, quod a Domino magis Idem. diligetur: sam cum Dominus infinite miíe- LXIX. Quis unquam capere poterit, in- quit idem San &us, quod fruftum panis dator pelout. ricors fit , omnes eos diligere debet ; quos & dediflis invenerit miíericordia indutos, tanquam 1e- omnium quzrat ? Efurivi, inquit , fpec, mot itimos filios , qui ei affimilentur. Quid ob- mibi manducare. Non dixit: Efürivit pauper, [5 df & dedifítis illi manducare ; fed : E(urivi ego; i ecro in mundo effe poteft tanta eftimatione dignum ? Si tanti eítimantur homines, cum & dediftis mihi manducare, Nimis eft, quod fapit Deo pauperis cibus, qui totius creatue Regum , & Principum familiares & amici fünt, quo pretio eftimari debet ea virtus , rz bona non efürit, faginatum fe in efca pau- eo conjungit, & illi fimiles facit : peris prophetizat in regno cocli coram omni- qua nos D bus Angelis, in conventis refuürgentium. ; S'ucunditas. LXX. Confidera, Chriftum fe vocare pau- Salmeron/. | 'Tanta eftto. 7- tr* S. Auguft. LXII. In tali cafü Operarius felix vivit, & perem , nudum, infirmum &c. e fiireron l.6o.hom.fecurus moritur, cum quo ambulat matti- ent m unio Chrifti cum corpore fuo ; urdliot^n - to, 5, tf $9» monium in immortale horreum , in quo de- cgrotante zgrotet, illo efüriente efuriat. 6 bitorem fecit Dominum, dum alterum pafícit Unde pulchre Origenes in hxc verba Ícribit: dando. Nullam poterit incurrere perniciem, Sicut anima habitans in corpore , cum non qui eleémofynis comparaverit pietatem. efüriat , quantum ad fuar fubftantiam fpiri- S. Cypr. fratres chariffimi , tualem, efürit tamen unumquemque corpo- LXIIL Quz illa erit; dis & fümma ris cibum, quia copulata eft corpori fuo; fic de Clem- onerantium gloria, quam gran letitia, cum popu lum füum cceperit Domi- & Salvator patitur, quz patitur corpus ejus L] ecclefía, cum fit ipfe impaffibilis quantum nus recenfere, & meri tis atque operibus no- ad fuain divinitatem. j ftris premia promiffa contribuens , pro ter- - renis cocleftia; pro temporalibus fempiter- Sitientes potans. |— Abulenfs na, pro modici s magna przítare, offerre nos rAbulenf, iheas Patri, cui nos fua fanctificatione rc&ituit. .LXXI. Dicitur opus miícricordie pröpte Muth, conditionem potus; Licet enim aqua nulliu Silï C. 25. S.Gregor. LXIV. Quisquis copiofüm in coelis fru- .lal.[ Ijx feminare dum tempus eft, valoris fit, & a quolibet inveniatur ; eft ta- epift, ad &Ctum def(iderat , men opus mifericordiz circa potum dandum, 'Savinellan.pon omittat , ut manipu los in die meffis id eft, quod detur vinum , quia aqua non eft cum letitia colligat : nam qui feminant in s potus conveniens cuilipet, fed aliquibus no- lachrymis ,. cum exu ltatione & gaudio me- xius, juxta illud r. Tim. $. JNoli adbuc aquam tent. [bi de(ideria figite, ubi ; quidquid re- bibere &$c. dare autem vinum, eft facere fum- tribuitur, finem non fufcipit. ptus. Poteft accipi etiam quoad omnem poe tum , etiam de aqua, nam quicquid aliquis Facilitas. dat alteri , quantumcunque modicum , be- S. Chryl. — LXV. Nunquid grave & onerofum quid- neficium ei przftat, & apud Deum non ma- equirit ? neceffitatem exce- ho. 34. ad piam a nobis r net fine retributione , fi propter eum fiat : pop. dentia vult nos facere neceffaria, & quz in- fic dicitur Matth. 10. Marc. 9. Quicunque po- utiliter repofita funt, hec vult bene diftri- tum dederit &9c. L bui, ut hinc occafione fümpta nos coronet. LXXII. Nullus adeo pauper eft, qui pof- Dio: L S. Ambr. m Carihuf.a- LXVI. Quod (i difficile tibi putas , o ho- fit fe de mifericordiz operibus excufare, cu 1 1r. mo, magnificentia m divinz largitionis imi- regnum coclorum porrectione calicis aqu g pud Manf. tari, imitare terram , fi levare oculos furfum (i'U* 57- frigide poffit mercari , imo folo affe&tu , , difc. 22. non potes, faltem ea; quz deorfüm funt, defit aqua. & in pedibus tuis intuere. Affer tu fru&um, LXXIII. Primus tibi calice m füum obtu- s. Chryf. ficut terra, noli effe deterior infenfibili ele- lit, tu vel aquam frigidam ei negas ; Potavit ho. 46. in mento. llla enim fruétus quos affert , non atth. füís ufibus vindicat, fed tuis miniftrat obfe- te Spiritu fan&o, quamvis indignus efles, tu nec corporálem hanc fitim füam mitigare quiis : tu vero fru&tus illius folus invadis; ftudes; Nonne magnum ducis, quod calicem & tibi concludis. illum tenere potes ; unde Chriftus bibiturus MU S.Aup. ho. LXVII. Ante oculos Dei nunquam eft ma- e(t? Nonne vides, quia foli facerdoti fas eft 1. Ofgl 1. de fuperJoan.nus vàcua a munere , fi arca cordis plena eft calicem fanguinis tibi tradere? Nec tantum Diper, bona Volunta;g. poftulo, quantum dedit , non enim faugui- &or, fs MISERICORDIA IN SPECIE. nem, fed aquam frigidam flagito. Cogita; Mittoli to cui potum przbes. 7' Uo a:. Efüurientes. pafcens. Nudos tegens. LXVIII. O quid agit amor pauperis ! in- $. Chryf; LXXIV. Quid mifer judici refpondebis?S. Amer. f, 14. quit Chryfologus ; gloriatur in coelo Deus; per erubefcit in terra: Et paulo poft parietes veftis, hominem non veftis? Equos - de Na- unde pau phaleris ornas, fratrem tuum laceris ami- ^oth.c.13: l Mnt. fübdit : I n ccelo prima eft efurientis annona, &um panis afpernaris ? U V, p rima ftipendia pauperis tractantur in coelo, skdenu. S. Bafil. Quo d Abel paffus fit, quod fervavit mundum : : LXXV. Parietes ygüitis auro,homine datis ? ?9m- 75. [ m d Tiwus XCV. M/erz'cordiq., erga Pioos. 335 .datis ? clamat hbrno nudus , & tu folicitus quacunäue ratione füccurrendo : Alterum, es, quibus marmoribus pavimenta vefítias: quod przftantius eft, commoncefaciendo de peeuniam pauper quarit, & non habet; & his, quz ad animz falutem pertinent, atque l, equus tuus aurum füb dentibus mandit. füuggetendo, ut patienti invi&toque animo , [ & cum fru&u , flagellum Domini tollerent: - Captivos redinens. invitando , fi res ferat, ad crebram Sacra- Bellovac. LXXVI. Mementote vin&ctorum, tanquam mentorum, poenitentiz videlicet, atque Eu- fpec. mor, (imul vinQi. ta qui eos , vel verbis vivis , chariftiz fufceptionem, & ad muniendum & l. 3. dift. ve] epiftolis confolatoriis adhortantur (ficuti preparandum pe&tus, contra mortis ingruen- 24 de B. Cypriano & Sebaftiano diximus) vel tis impulfüs , contra qui illis , dum vincti funt , & carcere pre- que cxnremog : mg;tis muntur, neceffaria fubminiftrant. Qua in agones , & luctas. re maxime commendantur in novo Teítam. Hofpites colligens. S. Anaítafia & S. Praxedes, quse ampla fua LXXXII. Valet hofpitalitas ad duo: AdAbulens, Smem, patrimonia in pauperum Vinötorqm uíus di- VUPALS ftraxerunt &c. defen(ionem a nocivis, five ex patte tem. i^ € 25. poris, id e(t: frigoris, caloris, pxlqvia*rum,Mmh- 4- 411 12 Samero. ^LXXVII. Mifericordie oPus in redimen- & ventorum, vel hominum, vel brütorum. , ' to. 5. tt, dis captivis pofitum eft, quod przfítanriffi- Secundo, ad operiendum turpitudinem &c. ' 16, mum eít opus, quoniam & animam a peri- Magnz mifericordiz eft, quia mulca incorn- culo abjurande fidei, & corpus a viliffima moda, & mors fequi potelt, (i maneat quis fervitute liberamus , qua una re infignem extra hofpitium continuo per diem & no- . pietatem declarant fuam , qui vel illis com- Gem. .A Chrifto , ut magnz miíericordiz milerentur. Unde Paulaus Hebr. 10o. INam opus pofitum eft, maxime quia in recipien- &j vinctis compa|] eftis , & cap. 13. .Mementote do hofpites in domum, poffunt fequi incom- moda füfcipienti, juxta illud Ecclefiaftici 11. vinttorum tanquam fimul vintii. Jnfrmos vifitans. Omnem bominem ne inducas in domum tuam , mul- ta enim infidia dolofi, Suftinere autem h 1 ze; Abuenis LXXVIII. Vifitare, de primaria fua figni- vel exponere fe eis, difficultas eft. rAbilenf in c. 25, ficatione importat frequenter vifitare, nam Sin C 25 Matth. LXXXIII. Non leguntur alia Loth bene- cum :gri multas tolerent moleftias, opus eft, fa&ta , ni(i quod hofpitalitatis przrogativam Madhi ut alii colloquantur eis , quia pet allocutio- nem confíolantur : Tranfumitur enim quo- dilexerit,, quod maluit turpitudini filias ex- " ponere , quam ut in hofpites aliquid turpius dammodo malum per vifionem & allocutio Hzc illi hoftia fuit: hoc (acrifi- nem , quod multipliciter fit. Primo , quia ageretur. cium : Sulphur & ignem evafit Sodomorum. quamdiu zgri colloquuntur aliis , non ita fentiunt moleftias füas , ficuti quando foli . - LXXXIV. Quid nos ad hzc di&turi fumus,S. Augut.- ] fünt: Et ideo, ut dicit Ariftoteles 9. Ethic. fratres? inquit S. Auguftinus, vel quam ex-f. 172. de valde mali non poffunt apud feipíos manere, cufationem habere poterimus , qui amplas 'emp. quia cogitatio malorum preteritorum aflligit & fpatiofas demos habentes, vix aliquando €0s , & cum fíunt cum aliis, confolantur. dignamur excipere peregrinum, ignorantes, " Secundo , quia vifus affiftentium , & maxi- imo non credentes , quod in omnibus pere- me amicorum confolabilis eft, & diminuit rinis Chriftus excipitur, ficut ipfe dixit z " aliquid de malo. Tertio, quia illi ex collo- Hofpes fui , & fufcepiflis mes; laboriofum , & quio dant bonam fpem agro, & faciunt il- faftidiofum nobis eft in pauperibus recipere C Dionyf Chriftum in patriam nofítram 5 timeo, ne lum oblivifci aliqualiter malorum, quz pa- nCnrrhufl' titur , & minus judicat effe , quod patitur, nobis ille vicem reddat in coelo , & nos non 'æ piid Mmfc recipiat in beatitudinem fuam. i tt, 57 & opinio tollit multum de afflidione zgri. j difc. 22 Quarto fit, quia malum quodammodo traníu- » mitur, & non fit hoc realiter , quia malum Sepeliens - mortuos. ; g 5(311!?[' unius non poteft in alterum tranfire, etiamfi LXXXV. Si viantes ad longiora in dorüün'i S.Ambroi. ; j - Mitth fit morbus contagiofus ; fed quia eger videt reducere folemus , quanto magis debemus apsdManfi ) alios fibi condolere, judicat, minus effe ma- operire defunctos, in illam terram profectos, tr.57.ditc., lum faum, quia aliquis eft, qui pro eo doleat. ( unde jam non revertuntur ? £go , inquit?7: n. 1. Job , /uper. omnetm defuntium flevi. S. Greg. LXXIX. Cibum porrige, medicamentum iM N:z. orat. adhibe, vulnus alliga, de calamitate aliquid. LXXXVI. Nihil hoc officio præ&an:tïus,ïdem ibidy 27. de pauper. percontare , de patientia orationem habe. ei conferre , qui tibi jam non poffit reddere, n. 7. vindicare a volatilibus , vindicare a beftiis l, amor. $l.. LXXX. Neceffe eft, quod omnia, quz per- meron.to.tinent ad relevationem zgri , accipiantur confortem naturz. ^ Vere hanc humanita- j tem defunctis cor 7. 11- 27* nomine vifitationis. Eft ergo ei neceffaria poribus .detulifi"c homines vifio , & allocutio propter confolationem , denegabunt ? neceffaria eft etiam adminiftratio , quia in- LXXXVII. Nec ideo tamen contem-n:en;ïbid,a,a, Ambfl firmus non poteft fibi ip(i mini(trare. da & abjicienda füunt corpora defunctorum, S?Sl g M Jdem to. 5. LXXXI. Duo potiffimum beneficia noftra maximeque juítorum , atque fidelium , qui- tr, 26. bus tanquam organis & vafis ad omnia bona . vifitatione preftamus , alterum fublevando, opera fanctus ufus eft Spiritus. fi poffimus ; ab egritudine ; eorum inopis 40f MV. u n 336 Jibliotbece . Manualis. Concwnatoriee facere velit. Pauperes Dominos fuos appel-Surius ig. $. IV. labat, eo quod hi foli opem ferre poffint , utvita & EXEMPLA CATHOLICA a Chrifti regno non excideret. $i quopiam Dauroltius c. 7- t*i'—" a» EXTERNA. die nullus eleémofynam peteret, graviter tri- ftabatur. Multotiesin exultatione invenerunt^ " " MISERICORDIA IN COMMUNI. eum quidam dicentem Deo : ficut aut tu mit- tendo, ut ego difpergendo videbimus, quis - Qualitas. vincat. Quando nihil habebat, ibat ad ne- S. Dern, f.T. irgo , quam excellens fuerat , & gotiatorem, & dicebat : Da mihi unum tre- .de Af- p.V etiamnum fit in hac virtute, pulchre fumpt, D. miffem , id eft, tertiam partem folidi aurei , S. Bernardus fequentibus verbis declarat: & tibi ferviam uno menfe vel duobus, ut vis, Nirg.- quis mifericordiz tuz , o Benedicta, longi- ! ld»n'n' & ubi vis , quoniam efuriunt valde, qui in tudinem & latitudinem, füblimitatem & pro- domo mea funt. Etíumens dabat egenti ro- fundum queat invefligare? nam longitudo gans, ut nemini dicat. Mauritio Imperatori ejus usque in diem noviffirmnum invocantibus pluribus ab eo talentis mutuo fumptis, fyn- eam fübvenit univerfis. Latitudo ejus replet grapham dedit, qua fubftantiam mutuz pe- orbem terrarum , ut tua quoque milericor- cunie tanquam hypothecam oppignoravit. dia plena fit omnis terra. Sic & füblimitas Verum cum poft mortem ejus Imperator ni«- ejus civitatis füupernz invenit reftaurationem, hil quam le&ulum ligneum & pauperem in- & profundum ejus fedentibus in tenebris, & veniffet , fyngrapham difcerpfit ,. & le&tulo [dg ni 17' in umbra mortis obtinuit redemptionem. Per illo, remoto proprio ; ad fomnum ufus eft. te enim coelum impletum , infernus evacua- Cum in civitatem Amathantem veniffet, te- tus eft, inflauratz ruinz cccleftis Jerufalem, ftamentum in hzc verba di&avit: Joannes exípeGtantibus miferis vita data. Sic poten- bumilis fervus fervorum Dei, propter impo- tiffima & piiffima charitas & effectu compa- fitam autem Pontificatus dignitatem , Chrifti tiendi, & fübveniendi abundat affectu, zque gratia liber: Ago tibi gratias, Domine Deus $. Ggegor. locuples in utroque. Sed & $. Gregorius Ni- ]o-Mo. meus , quod me dignum cenfueris, qui tua t Vit$e Nicom. de comedien(is de ea fcribit: Ambrofius nutri- tibi offerrem :. & quod ex mundi bonis nihil oblat.Mát- . entum de manu Angeli accipiebat ; eoque c'?l n- !I aliud mihi fit relidum, nifi tertia pars num- reficiebatur : vi&tum vero, quem a Pontifi- mi, quam ipíam quoque jubeo dari paupe- cibus templi accipiebat, pauperibus erogavit. ribus, qui funt mihi fratres in Chrifto. Quan- Surius to, II. S. Laurentius Martyr, hzreditatem to- do enim Dei permiffione creatus fui Epifco- pus Alexandriz , inveni in meo Epifcopatu tam a Xyfto Pontifice relidam in Clericos 41 Q.qug. pauperes diftrribuit. Juffus poftea a Tyranno circiter octo millia librarum auri; ex oblatio- thefauros a Xyflo reli&tos oftendere , colle- ne autem piorum collegi denis millibus plu- &tos undique pauperes oftendit dicens : Ecce res pecunias. Quas cum cognofcerem effe ifti funt thefauri eterni, qui nuaquam mi- Chrifti, Chrifto etiam dare volui , cui nunc L nuuntur, fed crefcunt: qui in fingulos difper- quoque trado animam. 2 guntur, & in omnibus inveniuntur. VII. S. Elifabeth , L andgtaviij 'Thuringiz Sur. in vi- IIL. S. Nicolaus, ut pudori trium virginum uxor, & Ungariz Regis filia , quos in plebe magis inopia preffos animadvertebat, ex his ta, 6. Dec. pauperum confuleret, tribus diverfis noctibus tantum auri projecicin domum, quantum fuüfe compatruos atque commatruas fibi compara- bat, ut eis fubveniendi caufas haberet. Si fecit ad fingulas honefte elocandas. Job.31.v. 1V.S.Job de feipfo dixit: ab infantia mecum quando pecunia non fuppetebat,, veftimenta. vendebat : cernens pauperculum quendam 18.& feq- crevit miferatio,& de utero matris mez egref- nüdum efferri , detracto fibi capitis velami- fa eft mecum. Si defpexi pretereuntem, eo ne involvi juffit cadaver. Denique neque quod non habucrit indumentum , & absque pere, texere, fuere füais manibus eít dedi- operimento pauperem. Si non benedixerunt gnata, ut de laboris fui peculio eleémofynas ïbn n, l6 mihi latera ejus : de velleribus ovium mearum dare poffet. calefa&us eft : fi negavi, quod volebant, pau- VIlI. S. Thomas de Villanova, Epiícopus, InBreviar. peribus , & oculos vidux exfpeGtare feci. Si amplos ecclefiz reditus usque adeo in ege- Rom. 18« comedi buccellam meam folus, & non come- ept. nos difperfit, ut nele&ulum fibi relinqueret ; dit pupillus ex ea.. Foris non manfit peregri- nam, eum, in quo jacebat ; cumincoelum evo- nus , oflium meum viatori patuit. caretur, ab eodem comimodatum habuit, cui Drex. in V. SS. Ambrofius, Auguftinus, Cafarius, paulo ante eleémofynz loco donaverat. Gazoph. Gallus usque adeo profufi erant in pauperes, IX. Alexander V. Pontifex tam munificus Surius to» P. 1. C 9»pc calices & vafa facra ftipem facerent. .. S. * & liberalis erat in pauperes , ut per jocum 4- de Ludo Gallus vero etiam dicere folitus : Meus Prz- íe divitem € Erift. dicere folerer , & jure poffet , 'Tolef. an. ceptor Columbanus zneo calice facrificavit, Epifcopum , pauperem Cardinalem, mendi. Chriftus in cruce ferreum fuo facrificio ad- cum Poncificem effe. 1 O 3 9. Spec Ep. hibuit, fiquidem c ^ la&ïis fuum fanguinem pro- -X. Andreas.Fefulanus ; Epi fcopu's , ita Tymp. pinavit. fuit benignus & liberalis in pauperes, utíigu. 6g. VI. S. Joannes Ele&mofyparius eidem pau- omnium nomina deícripta teneret, nec eosn. 4 peri ter eodem tempore eleemofynam peten- fine lachrymis afpicere poffet. ti rer dedit dicens : ne forte Dominus meus XI. Gregorius XIII. nondum EpirCOPus 3 Iho .:Il.- 61 quidquid neceflariis fumptibus detraxerat, in ;bid' n. u Chri&us fit, pericalumque mifericordiz mex [ d pau- Titulus XCV. Mifericordia erga Fioos. '33? Jtius ü pauperes ftudiofos alendos impendebat. Sin- rit k 'iþn eo clara olim, & multis familiis divesDu- Purolig gulis annis feptuaginta aureorm millia in Pon- cum gens,tam prona erat hofpitibus recipien- tificatu pauperibus diftribuit. . Decies cente- C.'].ti(. q» dis, ut fzpius patresfamilias, dum eos quisque .pl 40 na millia aureorum in virgines matrimonio domum [Íuam trahit, non fine reprehenfione elocandas, vicies centena millia in pauperes altercarentur. . Id porro ne fieret, placuit, in Ítudiofos prater fumptus in feminaria erigen- foro, in quod hofpites primum convenire fo» da impeníàas expendit. Singulari vero affectu lebant, colümnellam erigere , anfülis, annu- pauperes patria extorres complectebatur, ita lisve circum infixis ab unoquoque patrefa- utnulla prope provincia fuerit, quam ejus ef- milias ea lege, ut ad cujus annulum hofpes fufa largitas non pervaferit; h imo ad Aptipo- equum alligaffet,eumve ratione alia tenuiffet, . das usque penetrarit. t illi fas effet, hofpitem füo jure domum dedu- 1. n.33. XIL. S. Carolus Borromeus a rcafn elkeemo- cere, lautitias prebere , omnique officio co- [ynis pene femper exhauftam, imo quotannis lere, aliis przjudicio acquiefcentibus , homi- etiam ad multa millia obzratam habebat; nisque fortem amico livore invidentibus ; neque tamen timebat novas fübire impenfías fed nullus fortuaz ingratiam pauperum. . Quin etiam cum Oi- Y» fplendor þoc charitatis » r livore non vincitu. remíem principatum quadraginta millibus au- Utilitas. reorum vendidiffet, intra viginti quinque dies - XVIl.FeceratnaufragiumIndico in Ocäanojo. Rho. omnes has pecunias in egenos & pia,opgra Alphon(üs Albuquerquius, eoque in tumultu,. 1. e. 7. diflribuit. um unusquisque fibi confulens, amiciffimo-"* 4* Id, n 17. XIlL Tempore S. Joannis Chryfoftomi rum facile oblivifeitur, ipfe dux, ac claflis À fola ecclefia conftantinopolitana quotidie praetor puerum nauticum, qui mari haurieba« alebat tria millia virginum & viduarum, prz- tur,in humetos fuftulit: clamantibusque cuns ter alios mendicos, egros, leprofos,incarcera- &is, ut abjecta farcina, vicinam ad navim ena- tos, advenas, taret, fperare fe dixit ejus infantis innocentia bat. quibus cibum & indumenta da- tutum fe mediis in undis fore; donec fcapha iï Jo.Rho, XIV. Margarita Philippi HI. rcgiarum vir- ad excipiendum expediretur , itaque fadtum £ 1. VirSel. tutum exemplis affatim dives Regina,dum hi- fuit: diceres, innocentiam in : antis pericli;an- a ^ 7: 1 t fpanicz navigationi fzvum hyeme fe aperit ti duci pro fübere fuiffe.- j mare,Mediolani fub(titerat, & domefticz non . €«XVII. Ultra omnem cxpe&atïoncm inIbid, n,11. l imfnemor diíciplinz, przclara edebat, exem- ampliffimo hoc füblevandarum miferiarum Js pla. Itaque quum pauperem pannofum, femi- theatro Franciíci a puero Jefü virtus fpecta- nudum, ab hyberno gelu torridum atque obri- ta eft, Nulla eft tanta calamitas, nulla ad« " - gefcentem vidiffet, accerfito e ftipatoribus veríie fortunz injuria tanta , adveríus quam principibus uno: videait, mifellum illum al- prompta Franciíco charitas non eflet, atque gentem ; tu ex optimo panno veftem ei a far- ne integrz ejus laudes, ant antiquz majorum . tore ad modulum fcindi actutum cura, mox- iv es, aut ftudio congefte opes, partem (ibi que ad me afferto : factum,quod imperaverat, jl quam audeant vindicare; homo fuit fine domum reverf(a vefti ífaendae manum admovet lare, fine tecto, fine arca, ipfo Iro; aut Furio 2 Regina, totamque diligentiffime confuit;paue pauperior. Rurfüm, ne quid, preterquam b peremque lautum, acregia ftipe donatum in- fibi; eloquentiz , aut moribus elegantioribus ] duit chriftianz mifericordiz gloriofiffime ope- mifericordia deberet, ruílico, ac fuüb initia l rata. I nunc, magne Macedo, & laneas illas propemodum ftolido ingenio, fed patientiz; fororum tibi manu textas Perfis objice Regi- 4 fed charitatis indomita. Hisille opibus fretus nis: habet Chrifti pauper veftimentum, quo (mitto enim, quod in nofocomio per triginta purpurea tanti Regis contemnet amicula: nam annos decumbentibus laboriofiffime, & nul- |v e & quovis Regis faftigio Chrifti nomen decet la ni(i operis ipfius mercede fervivit) infantes effe gloriofius. orbos, aut pudendos parentibus, educares I Ib. n- lf. j XV.Adjungam magnz Reginz matronam, adoleícentibus Compluti, ut Doctores au- . non fortuna, fed virtute comparandam. Cor- dire poffent, ftipem emendicare, nobiles pu- TrBreritn neliam Lampugnanam mediolanenfem. Hec ellas collocare , fzminis e naufragio libidinis enim mendicabulorum centunculos farcire, enatantibus tutum portum aperire , paupe- e:Rom- Id illis affidere, atque per otium chriftianz difci- ribus epulum fi T Seph ulis annis dare, veftibus nu- ; plinz rudimenta docere, cibum non prius ca- dos fovere, afflictis opera, atque gratia, qua s 'pere, quam illas eleemofyna donare, fzminis plurimum valebat, apud Principes adeffe: n in Nofocomio capillum pectere, ac purgare,in demum ipíe feminudus , ac vili facco te- more habuit. Verum, quia non fatis hoc illi Gus, algens ac nunquam fibi non iratus, gsSurius d [ndo videbatur, preclariffimo infüper facinore vo- omnibus opem ferre , & quamquam inju- luit fe effe mifericordem.. Puellam enim ele- riis, atque etiam non femel verberibus male mTolef. J phantiafi corruptam, atque miferabili fpecta- mul&atus, non ideo potuit abftineri. His 11 033 9- culo in publico Jacentem, füblatam in domum ille artibus tantum & vulgi, & Principum fa« $ptt p füo in le&ulo collocavit, cum ea maternum in vorem collegit , ut , quum omnibus effet ve- (4 fym morem cubuit, medicas admovit manus;ofcu- nerationi, ab his auferret, quod in pauperes g. lisque demulcens, candem reddidit fanitati. diriperet, hominesque ad pietatem pro libitu 05 "T Nefcias, an Corneliam miferiarum illius par- duceret: neminem facilius homines fequun- ticipem, an illam hujus dicas fuiffe felicitatis. tur, quam a dunt invenire. pud quem vit& prafidia fe cre« ,Sïlb- l Ó ibid.n.6. — XVI. Bertinorum oppidum in ZEmilia eft, l uu u- R. P.kliobn. Dibl, Man. Ton, 44. X ;Bibliöt.äem Manualis Concionatoria 338 - Vitu lc !. XIX. In vita S. Philippi Nerii legitur, quod ris manavit, ac fi ex putrefcente carne illius pro vermibus aromata ferbuiffent. Et tamen €. 29. 1 5, cum Cardinalis Baronius, ex noftra congrega- tione affumptus, per novém annos continuos de bono hoc viro fzculari, & conjugato, ac terrenis negotiis jugiter occupato , nullum hofpitalia frequepeatfet;fzpe contigerit,quod, dum febri obnóxius eo fe contulit, domum aliud bonum opus legitur, quam quod miferie polítea reyztíus füerit incolumis & fanus. Nec cordiz operibus affidue deditus tuerit. J mnirupes quia, üt Hugo Cardinalis ait: pro eo XXII. S. Bonifacius adhuc puer cum vefti-spec, Ex- 2f 20, vad viti mifericordes miferias aliorum tol- menta fxpe, quibus tegebatur, & prazterea empl. tit, omne horrei, quo mater alebatur,frumentum miteric.ex. iünt, vel mitigant, vel faltem per compaffio- nem portant, jure viciflitudinis immunes in pauperes expendiffet,ideoque mater valde ! € 5 affliCta eique fübirata effet, precibus in horreo regote erunt a propriis; hoc eít, quod Propheta re- Dial. c. g. gius forfitan infinuare voluit, quando, polt- füfis totum iterum optimo frumento replevit, quam dixiffet, Deum noftras mifericordias li- - XXIII. Deus dedit,fütor opificio,qui quid- s, Gregor. Sophtohs beraliter effe remuneraturum (qui coronat te in quid ex neceffariis fümptibus füpererat,fabba-1. 4. Dial,. jn prito mifericordio.e wifevationibus, qui veplet in bonis deft- to femper in pauperes diftribuit,vifa eft pro eo c. 36. fpit, & derium tuum ) mox quoque fubjunxit : renovabi- domus infignis in coelo edificari, in qua tamen Yj gur, uf agtla, juventus, tua:. quia, qui operibus ftruenda folis fabbatinis diebus laborabatur.- — XXIV. Anno Chrifti 195. Cum dira fames Thom. charitatis, & corpaflionis jugiter fe impen- dunt, inpoffeffione & jure longzva vite exie provincias vexaret, matrona quzdam genere Canuprat. ftunt, Unde Cafarius hiftoriam quandam de clara,fed mifericordia in pauperes nobilior, fi-- 2- c 28- Podir, Ecclefiaftico, pauperum fubfidio vehementer ne pondere & menfura, quidquid poterat, da- V* 7: 8- dedito (qui DecanusS.Andreg Coloniz;Hen- bat; cumque omnem jam farinam etiam fco- Chrit p. | 20 cl 251 ricus nomine, extitit) receníens,non fine eme pis colle&am ancilla ad ejus imperium diftri- $2 hafi, illum ad decrepita buiffet, redire ad ciftam juffa, plenam farina x xiíle dixit. 4 i mlgs*kque getatem yi- optima invenit: fed & horreum ab eo tempo- Sutius 26 XX. Cum dece dente ,C*o-r'i&a'-'ntïno' Magläo re juffu mariti pro mendicis apertum miraculo E Julianus füccefliffet,legem is tülitjne Chriftia« randi ad pauperes toto illo famis tempore ni quicquam in hoc mundo poffiderent. Por- alendos fuffecit. Ipfa vero Domina feptem an- -ro Gallicanus in pago Oftien(i quatuor cafas te mortem diebus continuis aviculam mirz habebat, quarum penfiones in eos, quos dixi- pulchritudinis,infolito cantu eam recreantem, müs, conferebat ufus, adeoque Dominum me- atque ad cceleftia gaudia invitantem audiebat. ;n. Ba,da tuit habere defenforem, ut quicunque in eas XXV. Ofwaldus cum quondam cum $.v ingrederetur, ad fifci ti tulos conftituendos; Aridano Epifcopo ad menfam fedens miniftrol. 3. de ge- ac penfiones exigendas, ftatim a diabolo ob- d i pro eleemofynis conftituto; & magnam pau- ftisAngl 6. fideretur, & quisquis a&torum ejus effet ex- perum multitudinem in plateis eleemofynam actor, leprofus fieret. petere nuncianti, & cibos, & catinos de mene Dra, 6 Zeph' p H s L] Gregür- XX1. Neque hoc filen dum e&*,quöd deTheo. fa auferri, & pauperibus diftribui juffiffet, S, 1. 4 Dial. vhanio Cenereten(is urbis Comite, in eadem AÁridanus manum ipíius prehendens dixit: 6 X' Sl 3. C 27. urbe pofitus multis aítantibus agnovi, -Ruit nunquam hac manus com p'ut;r;icet : quod pamque vir mifericordiz aCtibus deditus;bo- & factum. nis operibus intentus, hofpitalitati przcipue XXVI. Tiberius Impcrator,cuim omhes füos Drc,k-/'öa? ^ ftudens, exercendis quidem Comitatus curis thefauros & redditus in pauperes diftribuiffet, Zeph. p. 1. ob id increpatus ab uxore , refpondit, Domi- *9: occupatus, agebat terrena & temporalia, fed ut poft in fine claruit, magis ex debito, quam num abundanter provifurum , id quod etiam ex intentione,nam dum propinquantis mor- fadtum; nam in palatio ambulans, dum cru- B et) tis ejus tempore gravi a acris tempeftas cem eidem infcriptam videt, indignum ratus obfifteret, ne ad fepeliendum duci potuiflet ; crucem pedibus calcari, juffit lapidem aufer- Ibid. É 3 TT cumque uxor fua cum fetu vehementiffimo ri, cumque tertium (imiliter figaatum inve- inquireret, dicens: quid faciam? quomodo niffet, tandem ingentem thefaurum reperit. Sed & Narfes dux militiz cum mortuus ef- te ad fepeliendum ejicio, quz oftium domus hujus egredi pra nimia tempeftata non pof- fet, fenex, quem unicum ille thefauro (uo in- füum? Tunc ille refpondic: Mulier, noli flere, genti cuftodiendo prefecerat , Imperatori uia mox, ut ego defun&us fuero, aéris fere- eum revelavit, cujus juffu thefaurus ille ad L ha, nitas redibit; cujus protinus vocem mors, & palatium per aliquot dies deportatus eft. &Lf » ) mortem ferenitas fecuta eft, quod fignum " XXVII. Cum Petrus Telonarins mendico$pec. Ex- etiam alia figna fünt comitata,nam manus ejus importune eleemofynam petenti invitus pa- empl. d. gv & pedes podagre humore tumefcentes vul- nem projeciffet, & poftea fubuculam ctiam ** ??* lil Pa pneribus pleni erant, & profluente fanie pute- alteri donaffet, in judicium fübinde vocatus, ( 0, s. j bant, fed cum corpus ejus de more ad lavan- ob tantillam eleemofynam a damnationis fen- dum fuiffet nudatum, ita manus, pedesque tentia liberatus ; vitzque reftitutus , feipfum ejus fani inventi funt, ac fi unquam vulneris tandem vendi curavit, vitamque in humili « nihil habuiffent. Du&us itaque ac fepultus eft, fervitio fancte finivit. ejusque conjugi vifum eít, ut quarto die in XXVIII. S. Gregorius quia fcutellam uni-Ibid. d. g. lbld,pl 3 fepulchro illius marmor ; quod füperpofitum cam, quam a matre miffam habebat , Angelo ex. 9o. u*' fuerat, mutari debuiffet, quod videlicet mar- füb fpecie pauperis mendicanti obtulit, pro- mor corpori ejus füperpofitum cum fuiffet ab- moveri ad dignitatem papalem meruit. . XXIX. Er di " " Ccius romanus Senator cum Ibid. diff. latum, tanta ex €orpo n i re ipüus &agrgntia odo.« quatuor 9 ex, 139» [ Titulus XCV Mifericordia eraa. Vivos, 39 quatuor millia pauperum tempore famis pa- audiensque Chriftianos effe, coelo manus at- viflet, eaque ceffante ad fuam quemque pa- tollens mox decrevit eandem fidem profite- triam per vehicula reportari juffiffet, vocem ri, idque poftea reipía praftitit. de coclo dicentem audivit: Et, tibi & .femini XXXVIII. S. Ida, vidua, tumbam , quam N:dafi.ig tuo panis non deficiet in zternum , qui me fibi prepararat, bis quotidie variis eleemofy- a. Euch. famis tempore in pauperibus meis refecifti. , Es nis replebat, indeque in pauperes erogabar. hebd. 23. IDl tit lbiddgo. XXX. Cum quzdam civitas famofiffima in XXXIX.S. Catharina Senenfis, cum ad ma-. ! 9 €x, 20, Idem inan- liric , opetibus mifericordiz tota refrixiffet, in vitiis num aliud non habens,quam argenteam e tem- no crucif. T autem abundaflet, juíto Dei judicio tota igne plo crucem, eam pauperi dediffer,(equenti no- Ttpot hebd. 13« ccclefti affumpta eft, fola coníulis (qui per An- &e Chriftus apparens, & crucem illam egregie y, à [! * l g. gelum füb fpecie pauperis in domo fua rece- gemmis adornatam oftendens; promifit, fc il- rtgor ptum ad peenitentiam excitatus fuerat) domo lam in die judicii coram-omni Angelorum ho- « monafterio illzfis permanentibus. minumque przfentia oftenfurum. 4 Di T Sophron. — XXXI. Quidam gentilis füafü uxoris pau-Q XL. Nobilis cujusdam viri uxor cum eo Cantiv. 1. in prato |ca nu mifmata Chrifto tanquam foeneratori abíente leprofum in le&to collocaffet , ma- . mir. c. Ípir. c. -offerens, paulo poft invento in ecclefia num- ritus infperato redux & le&tum petere vo- 2t- 38 mo, coémpto pifce, gemmam in ventre lens, cum ab ea alio duceretur , in fufpicio- Thon, intpri pretiofam reperit , quam trecentis nummis nem lzfi thori veniens, vi in cubiculum irri- vendit, fimulque tanto miraculo illuminatus puit, fed illic nonnifi fragrandffimas rofas 9-0 25[ J-&-ï» 'Chritti fidem fufcepit. media in hyeme invenit.- Podag. XXXII. Petrus Vellejus, mercator lufita- Chrift. p. qus, quiain aliena domo latrunculis ludens S. XLI. Evagrius, EpifCopiis, aSynefio Epifco-. Sophron. po ad fidem adductus, & perfuafus, eum, qui ora. fpir. « & 25 Francifco Xaverio fübito intervenienti, & ali- miferetur,Domino fcenerari,centuplumque in 1. c. 195. L] . :quam pecunis füummam in pium opus peten- ccelo recepturum;, tres auri centenarios eidem & Ped. ti clavem dederat cum facultate ex trecentis in pauperes diftribuendos obtulit : Chirogra- Chrift p.2, millibus aureorum dimidiam ( ut poftea di- phumque;quo Chrifti nomine fe obligaret, p 6.0.2 —5- $. ccbat) partem auferendi prazíagientem audi- tiit. Quod cum poft mortem in manus ipf(i, ut vit Xaverium, non modo omnem benedictio- vivus przceperat, datum fuiffet,tertia die poft nem a Deo ipfüm habiturum, fed etiam re- fepulturam $ynefio apparuit dicens : Abi ad fe- velationem de die mortis imminente habitu- pulchrum meum, & accipe chirographum ma- rum, quod & factum. Unde exorto ultimo nu mea fuübícriptum ; nunc enim plene mihi l illo die Petrus poftquam lacro fünebri, quod fatisfattum eft. Cum ergo veniffet Epifcopus [j d pró íe eantari jufferac, adfuiffet, etíi nullo ad fepulchrum,chartam in hzc verba Ícriptam tisAng Á morbo tentatus in feretro fe compofuiffet , invenit: Ego Evagrius,Philofophus;accepi de« finita miffa mortuus inventus eft. bitum in his litteris manu tua confcriptum , & Drex. Ga-. XXXlil. Homo quidam flagitiofus Bono- nullam habeo contra te jus propter aurum, £oph. p. r. niz degens videbatur fibi in campo ab horribili quod per te Chrifto, Salvatori meo, dedi. G I5 . tempeltate deprehenfüs , proximas juftitiz z- - GDGOR GD O. des pulfare,fed inde repulfus,ut qui juftitiz cu- Miféricordia. ram non haberet, ad alteras veritatis , fübinde XLII. S. Auguítinus omnes eleemofynas & Poffido. D 'etiam pacis edes confugiens, cum etiam hic poffeffiones, quas poterat de fidelibus habere, nius in lchh' p.lo repulfam paffus effet, candem füadente pace, monafteriis Religioforum, quos fciebat corn. vita. lc'gl j ; ad domum mifericordiz admitti petiit, quod munibono fpirituali utiles effe, largiebatur. quideia face obrinuit, eatamenleze, ut mce XLIII. S. Martinus, Epifcopus, eleemofy- Arrías p. -res incolarum in ea habitan:ium affumere, & A^ nas a fe provocatas ecclefiiis & eorum mini- o. thef, tr, eccata fua eleemofynis adimere (l derec. flris , nec non Religiofis dividebat, ratus 6. c. 24. Ibido [ 3. XXXIV. Paterfamilias quidam, cum uni- confiderato, qui inde exifte $. 2. * bat ; fx:u&u nul- cum, quem adhuc reliquum habebar, fefler- libi eam aptius collocari. tium pauperi dediffet , paulo poít famulum XLIV. S. Hieronym. fingulariter commen- D. Hier. in. obvium habuit, qui viginti folidos tela invo- datS.Paulum ex eo,quod,licet liberos & nepo- Épitaph. lutos porrigens, & a Domiíno füo miffos di- tes, aliosque propinquos non paucos haberet, Paule, Gitans, paulo poft evanuit. facultatestamen (uas fuperfluas non ipfis,fed in Ibid, p. ^. XXXV. Antverpiz quatuor pauperum praz- Religiofis & facerdotibus animas lucrantibus €. 1. f. 7. fecti ex more annis fingulis florenorum fexa- donarit, & propinquis eam ob caufam murmu- ginta, imo & feptuaginta vel omnino octo- gpe P rantibus dixerit,meliorem fe illis hzreditatem, ml W ginta millia aut plura collegerunt. Chrifti mifericordiam, relinquere. Certe Si- u Ibid. p. 2. - XXXVÍ. In Haiftadienfi monafterio tsntus meonMetaphraftes teftatur,Deum fingulariter e 2. $. 3 fuit adventantium pauperum accuríüs , ut ejusmodi mifericordiam non in altera dunta- Ü interdum mille quingenti ad portam nume-. xat, fed etiam hac vita remunerari. ] rarentur. Sed & piítor faffus eít , minimos XLV. S. Laurentius Juftinianus Patríarcha gerg, ,. panes in furnum mi fïos.gþandc incrementum- Venetorum cum áliquando a confanguinco iin, in ejus füumofiffe, non adeo paupere rogaretur , ut pecunia vita. Ibidn po 3 * XXXViII. S. Pachomius, miles, cum in ci- lia ód eum juvaret in filiz dotem ; in hzec'verba So o vitatem Chri(tianorum divertens miram libe- refpondit: Confidera, quzfo frater, fi parum ioexl 90' )« ralitatem & mifericordiam in egenos confpe- dedero,non eft,quo opus habes : fiimultum de- xiflet, quzrens, quodnam hoc hominum ge- dero, defraudabo multos; ut uni fatisfaciam: nus (it, inopera mifericordiz tam effufum ? pii d & propterea quidquid illud eft; quod eft, ad ci- R. P. Lobu, Dibl, Man. Tou. 41 ,W«W2 bos )[90 CX- 13,'/' e "Biblitbeee Manualis Concinatoric 349 vix enim recefferat Dominus, & interim dum bos pauperum potius, quam ad intortos cri- confolaretur verus Dei amicus difcipulum , nes aut margaritas comparandas traditum eft. Igitut ignofce , fi dare non poffum. de panis erogatione commotum , ecce per fe» neílram vifa fünt, & inventz in alveo fiumi- Niceph. 1 9 XLVI. S. Olympias vidua & Diaconiffa 13. hift. . Conftantinopoli , cum facultates fuas ingen- nis quatuor navicule victualibus onuíiz ; de quibus quis eas adduxerit, vel quo jam Eccl. 24« tes petentibus, prout fors tulit, diftribueret, S. Chryfoftomus intentionem quidem lauda- victualibus exoneratas revexerit , neícitur usque in hodiernum diem. vit, fed alium modum tenendum effe eidem dixit, eo quod eas pecunias per propofitum LlII. Gerardus certe de Farvaldo ex Raven- S. Petrus nz urbis primoribus fuit , quem grandavs Damianus , pauperibus dandi, ipfi Deo donarit,atque adeo non jam juxta fuam, fed Dei voluntatem di- jam, & perfenilis eetatis olim puerulus vidi ; ePulc. 9. de quo nimirum referri frequenter audivi , ftribuere debeat , quz eft, utliberalitatem ii d fuam petentium indigentia metiatur. Exquo quia cum aliquando populus inopia labora- 814 ret , adeo ut nonnullos etiam valida fames ex- tempore in folam San&torum curam opes fuas impendere conftituit, & virtutis amatores li- tingueret , ille, cum fucceffura fibi nepotum quoque jam foboles non deeffet , acciíis fru- berali manu profecuta eft. gibus etjam predia nonnulla diftraxit ; ali- menta, quz potuit, indigentibus erogavit 5 ,MISERICORDIA' IN ESPECIE. : ipfe quoque patentibus, foribus pauperum Efürientes. pa[cens. vallatus agmine comedebat , cibisque cou- fumptis adhuc efuriens, cum vel fibi, vel il- job.c.2. XLVIL S. Tobias quotidie pergebat per lis quid adderet, non haberet, eorum come omnem cognationem fuam , & confolabatur €os, dividebatque unicuique, prout poterat paflione lachrymans flebat ; cujus hodieque progeniis divitiis floret , & plura quam avita de facultatibus fuis : efürientes alebat. Baron. to. XLVIII. Clemens VIII. przter tredecim fuerint, patrimonia poflidet. LIiI. S. Exuperius, Tholo(z Epifcopus, vi- S. Hieron. 4-n. 367.pauperes jam prius in aula Pontificiali folitos, aliam menfam pro pauperibus peregrinis duz Sareptenfis imitator; efuriens pafcit aliosin ep. ad ore pallente. Jejuniis, fame torquetur aliena, Ruftic, - juxta fe parari voluit, quibus optima quz- omnemque fübfílantiam vifíceribus Chrifti que fercula ex fua menía fubmi;tebat, vilio- erogavit. Nihil illo ditius, qui Chrifti corpus ribus fibi retentis. Df!x. Ga' XLIX. LudovicusIX. G allisrum Rex quo- canifiro vimineo, fanguinem portat in vitro, LIV. In vitaS. Philippi Neriilegitur, quod, Vita l. 2; zoph- p- 2-tidie centum & viginti pauperes menía Regia C 4 $- ?« cefecit, quocunque terrarum abiiffet. cum anno 155 1. in quo extrema fames fuit , C 12. 1« 3- adeum panes aliquot miffi fuiflent, ipfe fciens Dauroltius L. Carolus, Flandriz Comes tempore fa- ffimz in Gallia exortz quotidie cui- pauperem quendam facerdotem alienigenam , p.4. €- 7 mis gravi tit. 2 - 2. libet petenti panem integrum dari przcepit. qui in S. Hieronymo commorabatur , in ía« Surius to. L1. Quadam die, cum Jodocus Britonum mis anguftiis conftitutum effe, omnem hune fe vero. pauculis olivis 6. in vit. Reois filius ad victum quotidianum non ha- panem ei dederit, ip CQ 40 beret, nifi panem modicum pro fe & difci- contentus vixerit. Refciens vero idipfüum ulo fuo Vulmaro, & Dominus in fpecie pau- quidam füorum poenitentium , eum interro- gavit, cur faltem ad minus panis illius medie- Dtoni peris adveniret, eleemo!ynam petens , vir tatem fibi noh refervaffet, refpondit, fe ut- 14 Domini panem dividi juflit in quadrantes, h 6, pote Romz omnibus notum , faciles reper- & petenti de quadrantibus unuimn erogari. turum effe eleemofynarum füppetias, quales Jam vir egreffus erat, & ecce revertitur Do- minus in forma egeni deficientis inedia, & de peregrinus ille facerdos nequaquam habim- rus eílet. COM fecundo panis quadrante fatisfactum eft ejus N Sitientes potans. petitioni : Nec mora, regreffus tertio, quafi ' LV. InvitaS. Lydvving refert Lau fdmiusSurius in ) efuriens ac deficiens fame, donatus eft tertia yitu-to. 7. Surius, quod , dum mulier quzdam morbo pauis parte, coufequenter vifus eft advenire caduco obnoxia , in publicis plateis frequen. 11. April- Dominus in altera inopis effigie , rogaturus eleemofynam , ficut jam tertio fecerat ante, ter tanquam mortua laberetur, die quadam acciderit, quod hzc deliquia patiens in do- nec erat, unde reficeretur, nifi de refiduo pa- mum S. hujus Virginis deportata potum fibi nis quadrante, Eum quoque vir Domini ]o- docus pauperi erogari juffit, cui ait Vulma- dari petierit. Lydvvina autem immemor vi- rus:; Nihil nobis vis refervare, Pater? volo, ni , quod domi licet in modica quantitate ha« inquit vir fan&us, totum tribui efurienti, quía bebat, aquam illi darijuffit, quam in vafe quo- otens eft Dominus noftrz providere necef- dam confervabat, hanc autem tamertfi tota- ürati Quz mifericordia profe&ta exemplo liter epotaffet, fitim tamen füam reftinguere Ramn, caret. Etenim verum quidem eft, quod, ficut nequivit , quin potius eandem in faucibus RT erfenfic, unde denuo potum fibi dati po- a principio in affumpto themate dicitur ; Deus poícit: fanéta autem Virgo vini , quod ha- preceperit : Prange efurienti panem tuum ; id eft : panem tuum cum paupere divide ; non bebat, memor fa&ta , illud .ei propinari fe- cit, quo exhaufto , nec tamen fiti extincta, tamen prxcipit, ut totus illi panis detur, quía charitas incipit a femetipfo ; tamen fanctus otum fibi identidem dari petiit , cumque Bu nihil portabile przíto , effet pro comparando L " hic vir poftulatus omnes quatuor panis qua- drantes pauperrimo ipfimet Chrifto dedit, vino eleémofynam ei elargita eft , ficque 6. []ls Sod audite , quid indeque copiofam xemunsrationcumn retulit, can,c-lcxm a Íe dimifit. D Surius P Tiuus XCF. Mifericordia erga. V i. 34t Surius in eadem hiftoria fübjungat : deinde fübito interveniens , nimlaque ariditate vexa- febribus Lydwinam corripientibus , orat pa« tus, fibi vinum hoc dari petiit, quod quia ob- trem, ut pauxillum vini porrigat, quo labia tulit Epifcopus genium füuum detraudans, fa- arentia tingantur , non enim meminit tunc , mulus ad dolium exhauftum redire juffu»s E focominam morbidam vinum omne epotafle: ogtimo vino repletum invenit. porrigit pacer poculum filiz, unde illa mulier biberat, & ecce plenum eft optimo vino, di- JNudos veftiens. vinitus inillud infufo. Stupet virgo, nullum fe LX.S. Marinus adhuc Catechumenus, quia sulpit. in Pt hm vinum bibiffe melius fentiens, nec tamen pa- mediam veftem gladio abíciffam pauperi de- vit. c. a. tri indicat;unde (it, licet & ille (tupens admira- dit, in eadem paulo poft Chriftum videre, & Bul g, retur , neque colorem , neque faporem ejus à ad Angelos dicentem : Martinus Catechume- unquam perire. nus hac vefte me veftivit : audire meruit. I'Mä.;lfl diíc. LVI. Author Catechifmi exemplorum ex B. — LXI. S, Catharina Seneníis, cum quondam sur.tom.a. .82. 1. 4. Petro Damiano aliud quoddam refert, priori Chriftus in forma juvenis peregrini illi appa- 29. April, noninferius miraculum. Cum enim Epifcopus ruiffet, veftemque petiiffec, tunicam non ma- quidam fitim patiens pincerng füo , ut potum nicatam interiorem, quam propter frigus in- fibi daret, precepiffet ; hic vas quoddam, in duerat, exuens porrexit, nefciens efle Chri- quo vinum füfficiens fuerat , totaliter evacua- ftum. Sequenti autem nocte Chriftus ei appa- vit: adeo ut preter unicum vini (cyphum in rens in illa tunicajgemmis confpicua'promifit illo nil fupereffet : in ipfo vero adtu, quo vi- fc veftem ei invi(ibilem, qua omne frigus ar- nui hoc ori admovit ; füuperveniens pauper ceretur, daturum, quod & factum, ex eo quip- uidam, qui fe prz fiti mori dicens ; potum pe tempore nullum amplius frigus fenfit. í bi dari pofcebat : unde pientiffimus Pralatus LXIL. Theobaldus , Comes Carnotenfis, 'Thom, hoc fe vino privans, pauperi illud dari juffit, cum in fümmo frigore nudum pauperem ob- Cartipr, 1, tametíi a pincerna fuo in vaíe vini nihil am. vium habuiffet, & hic cappam prius, poftea l- ?. apum » Hieron, plius fupereffe intellexiffet. In his ergo fortis reliquam etiam veftem petiiffet , usque ad ^ ?4: P». 1 d - indufium fe exuens omnia dabat. Cum vero * Epifcopus anguftiis deprehenfüs, cum & hinc WUM vini fitis faftineri non poflet , illinc autem alio is etiam pileolum, quo calvum caput tegebat periclitante, fe bibere impium judicans aver- 'Theobaldus, peteret, hic per calvitiem qui- tit fe a fe,fratrique laboranti in necefTitate füc- dem feexcufavit, fed quia rejecta hac petitio- currit. - Precepit ergo ; pauperi vinum dari: ,ne pauper relictis veftibus evanuit, Chriftum Via l n Sed jam quo fpes bibeadi defecerat omnino, fuiffe colligens, doluit & pileolum illum non fe obtuliffe.. 6121 3. €o fitis Epifcopi atrocius fzvierat , mandavit miniftro, ut vinarium vzs requireret, fj forte LXIH. Memorabile eft, quod de S. Liberali Corneltua aliquam confolationis ftillam vel perexiguam nobili Altinate,& Tarvifii Prote&ore legimus, a Lapide reperiret , quidiutius abnegans , nihilque fe eum in egros, & pauperes mire fuiffe libera- in c. 22- refervaffe conftanter affirmans, tandem non [] lem, ideoque multos a variis morbis curaffe, fpe ere&tus , fed imperio magisoppreffus , pa- adeoque una die centum viginti perfonis fa- ruit, & vas, quod vacuum reliquerat, plenum nitatem divina virtute impertiviffe, Cum vero vino nimium admiratus invenit. hyemis tempore ad ecclefiam cathedralem Paronius - LVIL. Refert Baronius, aliique authores peregeret, pauperi nudo, & frigore trementi 2n- 4.5 7. indubitato teftimonio hiftoriam confirmant, obvio, fibi veftem detratam tradidit, qui illi n L] quod Leoni Majorano primo hujus nominis. fequenti noCte apparens, Chriftum fe effe di- prognofticata fuerit ejus ad imperium affüm- . xit, & veítem reítituit, quam ille induens , a ptio, idque ob merita füb(idii, quod coeco cui- periculis non femel fervatis eft. dam (itibundo in vafta fylva oberranti con- LXIV. S. Francifcus, cum veftem novam; Pellovac, tulit; tum eidem in extrema fiti potum mini- uam pro fe paraverat , pauperi militi indui(- l. 3. d; 21^ j ftrando , tum pariter ex magna compaflione í € t; noQe fequenti vidit Dominum veftibus Surius i eundem inítar viz ducis in reCtam viam de- qiti t 7 illis indutum, & palatium fpeciofüm, & ma« 1 M ducendo: idem quoque Leo vocem quandam gnum cum armis militaribus infignitum, cume e codlo delapfam.audivit, que imperialem que inquireret, cujus effet palatium, & quid dignitatem primo quoque ei tempore adven- fignificarent arma, & cujus effent, refpon- l turam certo denuntiavit, ita inquiens: Leo fum fuit, quod S. Franciíci. Imperator , denfümhunc & umbrofum locum LXV. Domina Aleidis Carnoten(ium ac. Thomss Blefenfum Comitiffa mihi de avo fuo retu- Cantip. t ingreffus turbidam aquam hauri, eaque fitim 4 hominis zgri refice, & limum cenofum ma- lit, dicens, nobiliffimus ac potentiffimus in2« €- ?5* , nibus cape, quo czco oculos inungas. Baronibus Galliz, Comes Carnoten(ium ac* ) Maron; s5 EL L o primus , quia potum czco fi- Blefen(ium pariter, Theobaldus, liberaliíTi- am 457, tienti, cui ducem fe itineris obtulerat, pro- inus omnium füo tempore extitit in donon- $ curarat, & a B. Virgine coeno oculos czci do. lfte hyeme media, qux tunc (olito ma- . oblioire juffus paruerat , & vifum cxco rc- gis inhorruit , per viam cum multitudine |, flituit, & predictionem de imperii regimine tranfiens, obvium habuit pauperem nudum, le fibi credendo audire meruit. quo clamante, refpondit Comes, quid petis? J Bauro!s.p. LIX. Epiícopus quidam , dum gravi fiti cui pauper, da, inquit, cappam, quam habes 4.€. 7. tit. vexatus omne ,* quod in dolio fuperfuerat ; indutam, nec mora: Comes extractam paupe- 60 al 5' exhauftum vinum jamjamque ori admoveret, ri dedit, dicens : fiquid visamplius, petas; & [2 pauper: da mihi füvertunicale, quod habest qec aliud eo in !oco reperire poffet , pauper Uu 3 —— 110 $ 'Biblïotbecæ Muanualis. Contionatorie - 342 quo ftatim habito, petïw)it-tunicam ; quam ut tioque redemptos captivos , & epulis prius Comes dedit, remanfit inlinteis : Cui pauper: viaticoque refertos ad Regem fuum mifit. vides, inquit, o Comes, quod caput rafum / - habeam & nudum, daigitur & plileum: tunc Infirmos. oifitans. Comes paululum erubeícens , calvus enim LXXIIL. Apollonius cum ob statem nec Niceph. 1. erat : Nunc inquit : Chariffime nimium in- literas, nec aliam artem diícere poffet , fuis 12. v. 35- fiftis, quia hoc iple carere non poffum; quo pecuniis & laboribus tum medicarenta, tum dicto, relictis veftibus, pauper evanuit, Co- alia ad refocillationem zgrorum pertinentía mes vero de equo cadens, planctum lamen- emebat, eaque ad vicina monafteria defere- tabilem fecit, & omni tempore poftea tale bat , atque in hoc exercitio ad finem usque ' quid cavens, Omnipotenti fe tribuic. vitz perdurabat. Rho. l. 1. LXVI, Nudum, quem forte offenderat,pau- LXXIII. S. Bernardinus, cüm anno 14O0. Sür,tom.3. €. . 3. peftis generalis graffaretur, multique infirmi2o. Maji. perem indumento juvare ex evangelica do- &rina volebat Joannes a S. Facundo, Ordinis & peregrini ad Senenfe hofpitale confuge- rent , affumptis fecum duodecim juvenibus Eremitarum, cum illa inceffit dubitatio, qua- nam ex duabus, quas domi habebar, tunicas, confilio fuo perfüatis, füumma cum charitate induere ; altera cinerei coloris erat obíoletior, zgris inferyiebat, ipfe diu noctuque illis adíta- cerulei altera élegantior, feftis dicbns defti- bat, cibos & pharmaca parabat & miniítrabat, nata: expedita fuit confultatio miíericordiz ; fordes efferebat , leCtos fternebat , cum illis meliorem dedit, ut optime daret. ' Non tulit plorabat,ridebat, canebat,blandiebatur,Sacra- roximam noétem infrugiferam illi abire ma- mentis ultimis muniebat, fepeliebat; quo fa- Gum, ut Deus & fanitatem illius illzfam , uc gnus ille mifericordiz parens Deus, fed tan- ta diving voluntatis ubertate homini affuit, pluribus fervire poffet, cuftodierit, & (ingula- ribus eum gratiis favoribusque premiarit. ut vere fcftam memorabili per omnem dein- ceps &tatem eventu illam egerit. .LXXIV. S.Radegundis Regina leprofas mu- Sur.tom.4. lieres non modo menfz adhibuit , fed etiam 13* Avg. - Captivos redimens. ofculabatur, abluebat, ungebat ulcera, & re- : noualndQ . LXVIL In vita B. Petri Nolafci quanti meri- cedentibus auri vel v in vita, rebat. ? e&im*cnxti donaria offe- ti, quamque Deo accepto fit hec mifericor- Y dia & charitas ; liberare mancipia; manifefte LXXV. S. Catharinä Senenfïä fæmi,nä:Sur tOnLo. — deducitur: Deiperz enim aufpiciis, adeoque cancro laboranti , cui ob foetorem intolera-22- April, monitu, inftitutus eft coetus , quiin id incum- bilem nemo fervire volebat , füumma charita- beret, ut corrogata undique ftipe Chriftianos, te iníerviit, & cum quondam horrorem fen- qui apud Mauros in Hifpania & Africa acer- tiret, ad hunc & feipfam ac diabolum vin- cendos, os & nares horrendo & foetenti vul- biffimam ferviebant fervitutem, redimerent. Ipía virgo hujus divini confilii adminiftros le- neri immerfit. LXXVI. In Salisburgenfi ecclefia. -)'-am a Cefar. 1, g. git, myíticofeorfum quemque fomnio eodem tempore admonitum: Jacobum, Regem Arra- . multo tempore Keligiofi extiterunt Epifcopi, C 33* ex quibus unus infirmorum, feu leproforum goniz, Ballarium , Valentizque expugnato- tem , Raymundum a Pennafort ex Ordine lares ftudiofe ediam quandoque per femet- Predicatorum, & Petrum Nolafcum. ipfum vifitavit. Die quodam tuguriolum quod- Vi&or. LXVHUL Vi&tor Uticenfis de quodam Epi- dam intrans, & leprofüm, ut ei vifüm eft, ho- Vti. l, t. ,minem lecto decubantem, ac gementem re- hauft. Ícopo ita fcribit; Deogratias, Archiepifcopus Carthaginenfis vafa facra vendidit,ut Chriítia- periens, fi aliquid vellet, exquifivit. Cui cum Wand. ille refponderet : Corpus Chriti defidero, Epi- nos a W'andalis captos redimeret. E Ícopus feftinus abiit, & attulit, orique leproxü, $.Greg. 1. LXIX. S. Paulinus cum viduz eleemofy- qui valde horridus videbatur, cum cautela , | Manflþ 3. Dial. nam pro filio redimendo petente nihil habe- [ €7 ret aliud , quod daret, quam feipfüm, fe qua potuit, immifit, ille vero ad comproban- düc« DI. dam Antiftitis idem,antequam mafticaffet Eu- 3.2, prompte obtuliffet, venditusque ab ea Regi NV andalorum ,. hortulanum induftrium fat chari(tiam, naufeam fimulavit, & cum fceditti- mo vomitu, quod fumpferer, rejecit; Epifco- longo tempore egiffet , tandem prodere fe coactus, & ipfe libertatem obtinuit, & omnes pus vero territus, manibus mento ejus füppo- fitis, eje&tasrecepitimmunditias, quas ftatim reliquos fuz urbis concaptivos fecum abdu- inosmittens fümp(it,ob honorem Sacramenti, cere permiffus eft. Poftea cum eundem leprofum vititare vellet, S. Gre». 1, LXX. S. SanGQulus, quia ut Diaconum ca- & non inveniret, dictum eft ei a circumítanti- 3. Didl. ptivum liberaret, feipfum obfidem dederat, bus, quod multo tempore in eadem domun- !bi(l: dif( e $. eo fug;ente , jam ad mortem capite ple&ten- cula nullus habitaffet leprofus ,. & cognovit 25' nO 3. dus duccbetur a Longobardis , fed quia car- vir Deo plenus , tum ex teftimonio referen- nifex brachium , quod ad feriendum exten- tium , tum ex gratia, ex predi&ta fumptione derat, demittere amplius non potuit, ab iis- recepta , quia Chriftus effet, qui multis mo- dem liber dimiffus eft. dis ele&orum füorum conítantiam proba- Niceph. ll. LXXI. Acacius. Eþïfcopus Amidenfis, cum re confüevit. 14. hi, feptem millia Perfarum a Romanis in captivi- LXXVII. Eo tempore , quo Albigen(iumlIb, c. 32 Eccl.c.22. tatem abducta intellexiffet, neque pecunia ad hzrefis pullulare ccepit, contigiffe dicitur, tantam multitudinem redimendam füuppete- quodnarro. Eratin regno Francorü Epifcopus xet, vafa & ornamenta ecclefiz vendidit, pre» quidap, e:tate juvenis; fed maguz religionis ; um noml- z Titulus XCV. Miiaricoiäia erga vivos, N 343 . tiominis five dicecefís ejus non memini, Hic pulie&"ugerec applau[um & venerationem, in tantz fuit pietatis ac mifericordiz;ac humili- eaque feptem annis & novem menfibus perfti- «atis, ut equitans in via neminem leproforum tiffet, B. Virgo tandem eidem apparuit: eique * fibi occurrentium fine eleemofyna przteri- dixit;quod male feciffethofpitale a fe facrica: lh. | ret; fzpe de equó defcendit, & petentes pra- tum deferendo, fiquidem ibidem infirmis fer- l. Vu35, veniens, nummis manibus illorum tanguam viendo, lon ge excellentiora üþi comparatue Chrifti gazophylacio immiffis, atque deofcu- rus fuiffet merita. ille '—Dei ff'e*rQuS Ca- Ibid. latis,iterum afcendit,& proceffit. Die quadam LXXX.Similiter infignis dum per viam publicam procederet, leprofus millus de Lellis, fundator congregationis mi- -quidam fecus viam ftans in agro, voce raucif- niftrantium infirmis, quondam Philippi Nerii fima, ut füi miferetur, clamavit, eratque afpe- fpiritualis filius, hofpitalia aurifodinas appel- Q1 !&us ejus tam horridus, & qua(i a lepra tam lare folitus erat, fiquidem in iis homoopulen- oj - corrofus, ut oculus humanus non fine crucia- tusevadere,& coelum lucrari poffit. In fervitio tu illum füfcipere poffet? quem ut S. Epifco- infirmorum adeo exceífiyam habebat com- us vidit, mifericordia motus, mox de equo placentiam, ut, dum die quadam in civirate ruens, &.ad illum currens, obtulit eleemofy- rtana apud Vicarium Generalem loci illius nam,ad quem leprofus: non füunt mihi neceffa- in hofpitio effet, eique menfx accubituro manutergium odoribus fragrans porrectum rii nummi tui 5 cui cum Epiícopus refponde- . ret, quid ergo vis, ut faciam tibi? ille fubjun- fuiffet, illud veluti naufeans dextre focio fuo dedit, qui ei dixit: Si hi boni odores vobis xit, ut putredinem hujus infirmitatis mez ab- ftergas, digito oftendens carunculam de nari- difplicent, quid de foctoribus hofpitalium fu- turum erit? Cui Carmillus prompte reípon- bus pendentem magni foetoris, & horroris, quam cum vir beatus Chrifti amore füccenfus dit: non credo in mundo agrum reperiri flori- / manu tergeret, clamavit ille dicens, ceffa, cef-. bus odoriferis plenum; qui magis meoblecta- Iur.tom.zc ífa, afperitatem digitorum tuorum tolorare re poffit, quam hofpitalium foctores. .3! Mb. non valeo: cumque adhiberet partem Cami- LXXXI. In vitis Patrum dicitur,.uc Bello- Ibid; n. 6, - fi füz, qux de panno erat fatis fubrili, fimili vaceníis ait: quod, cum quidam folitarius clamore prohibitus eft ; tunc Epifcopus, fi pati pauper per triginta dies egrotaret folus, ca- non potes manum, fi non pannum delicatum, rens humana vifitatione, habuit Angelum fibi Sut tOTL4. unde vis ut abftergatur ? Nihil aliud patiar, miniflrantem per oc&to dies; cum autem ve- niffent fratres ad eum; recefTit, & clamavit in- 3. Artil reponit alter, przter lin&tionem linguzs tuz. Mox ad illud verbum lucta non modica oriri firmnus: Recedite fratres, quia adminiftrator coepit in corde Pontificis inter gratiam & na- meus in adventu veftro recetfit. d turamyilla ut fiere, volente, ifta contradicente. Peregrinos f'ufcipiens. Sedgratia Dei cooperante, & naturz vim fa- .. LXXXII. S. Gregorius fequentem, quz fuo $, Cregi: ciente,linguam appofuit, & promuícidem ele- fzeculo centigit; refert hiftoriam : Epiphanius hom. 37. Cefit. l. phantinam linxit. Mira res: Mox de naribus Diaconus, Ifaura provincia ortus, in vicina fa. in Evangw I ejus, qui leprofüs videbatur, gemma pretiofif- &um terra Lycaoniz folet narrare miracu- lum; Aitenim ; quod in ea uidam Martyrius fima lapía eft in os Pontificis, & ut oftenderet ] Íe e(fe Chriftum, qui ad probandam Epifeopi nomine,vitz valde venerab is monachus fuit, virtutem (e finxerat leprofum, in oculis ejus qui ex fuo monafterio vifitationis oratia ad f - gloriofe ceelum a(cendit ; & quiaejusdem glo. aliud monafterium tendebat, cui piritualis riz particeps füturus effet Epifcopus, afcen- pater przerat. Pergens itaque,leprofum quen- dens repromifit.. D.Gerhardus Abbas nofter, dam, quem denfis vulneribus Elephantinis rediens de Capitulo Generali hzcnobis retu- morbus per membra fcedaverat, invenit in s lit, affereas, tunc recenter fuiffe gefta. via, volentem ad füum hofpitium redire, fed Manfi — LXXVIIIL. De beata Elifabeth dicitur, Bel- prz laffitudine non valentem. n ipío vero düCo fle lovacenfi referente,quod cum ipía effet de ge- itinere fe babere perhibebat hofpitium , quo .R.2. nere regio, imo Regis Hungariz filia; viro fuo idem Martyrius monachus ire feftinabat Vir mortuo, relicta pompa fzxculi hofpitale con- autem Dei ejusdem leprofi laffitudinis mifer- - firaxerit, ubi pauperes recipiebat, & infirmos tus, pallium;quo veftiebatur, in terram proti- omnigenere infirmitatis leprofis,& contractis, nus projecit,& expandit, ac defuperleprofum quos ancillz & alii abominabantur tangere, pofuit, eumque (uo pallio andique- con(tri- & afpicere, pedes & capita abluebat, & vul &um; füper humerum levavit, fecumque re- nerum cicatrices & ulcera, & fcabiem, quafi vertens detulit; cumque jam monafterii fori- ipfi Chrifto faceret hzc officia pietatis. bus appropinquaret, fpiritualis Pater ejusdem . Tbid. diíc. LXXIX-: De S. Agnello Abbate & protectore monafterii magnis vocibus clamare ccepit : urbis neapolitanz, in ejus vita, per Cafarem Currite, januas monafterii citius aperite, quia 250 HO 3- Franciotti defcripta, legitur, quod, cum ex ac- Martyrius venitDominum portans; ftatim ve- cepta poft mortem pacris füi hereditate, ho- to ut Martyrius ad monafterii aditum perve- fpitale quoddam juxta ecclefiam B. Virginis nitjis,qui leprofus effe putabatur,de collo ejus fabricaffet;in eoque czcos,claudos,omnesque exiliens, & in ea fpecie apparens,qua recogno- alios defolatos benigne excepiffet, eosdem in íci ab hominibus folet Redemptor humani propria períona curaverit,[tudiofeque illis in- generis, Deus & homo, Chriftus JEfus, ad c«- ]Ibn 6 39' Íervierit: Cum vero poít a fe miraculofe libe. lum, Martyrio afpiciente,rediit; eoque afcen- ratam ab obí(idione civitatem neapolitanam, dens dixit: Martyri, tu me non erubuifti fu- coelos. ;: in folikcudinem.qua—ndam( Íc (abduxiffet; ut pos. pf per terram,ego te non cruþcfcam füper -—Qsi X " 344 JDiblotbeee Manualis *Concionatqriæ Qui fan&us vir, mox, ut eft monafterium in- pofüit eum in camera füa ; cum autetm vir ejus veniens cameram intraffet, in leCto uxoris in- greffus, ei pater monafterii dixit: Frater Mar- tyri, ubi eft, quem portabas? cuiille refpon- venit dictum infirmum, quem cum crederet dens dixit : Ego fi fciviffem, quis effet, pedes adulterum, & vellet eum occidere, fuper le- illius tenuiffem. 'Tuncidem Martyrius narra- &um apparuit ei Dominus nudusin ea forma; ]nApol.a( bat; quia cum eum portaffet, pondus ejus mi- in qua pependit in cruce, dicens : quid me per- Rufün. nime fenfiíflet, Nec mirum , quomodo enim fequeris,qui pro te hic paffus (um ? cum autem ondus fentire poterat, qui portantem porta- ad terram proftratus oculos erigeret, nihil in- P at? quainre pen(andum eft nobis, quantum venit, & converfus eft ad Dominutn, L] ftaterna compaffio valeat,quantum nos omni- LXXXVI. In vita P. Magiftri Avila vi ri fanln Viülluio otenti Deo mifericotdiz vifcere conjungat. Giffime vite & celeberrimi predicatoris le- c. 15. 1 n de enim ei, qui eft füper omnia, propinqua- gitur, quod, cum aliquando pedes pauperis Gucits mus, unde nos per compaflionem proximi cujusdam laviffet, & abfterfiffet, volens fe ad etiam füb nosmetipfos deponimus..Paulo poft eosdem ofculandos inclinare, viderit in pedie DA vero idem (anctus Doctor idquod Redemptor bus vulnus quoddam luminofüm, unde dum noíter in judicii finalis examine eventurum fe erigens pauperem in facie fufciperet, eun- effe predixit, multis in oecafionibus diu ante dem fibi dicentem audivit: Mihi fit, o Joannes; illud tempus exequendo compleri dicit: Ait quod ex amore mei pauperibus przftatur. enim: Ecce Redemptori generis humani ad . LXXXVII. S. Gregorius de cive quodam $. Gregor. 2dificationem noftram minime fufficit, quod Antiochenorefert,eum invirtute hofpitalitatis Tur. l 1o» Sutius y.Dec, in extremo judicio didurum fe effe perhibuit: ado fuiffe ferventem , ut diem nullam, quin " Quamdiu feciítis uni de his fratribus meis mi- fecum in menfa pauperem quempiam tene- Tb j nimis, mihi feciftis, nifi & ante judicium hoc ret,tranfire pateretur; die quadam vero poft- vl sf"' in fe, quod dixiffet , demonftraret , quia quis« quam totam circumiffet civitatem, nec pau- quis nunc bona opera indigentibus exhibet,ei perum quendam offenderat, exiit foras extra hzc fpecialiter impendit,cujus hec amore ex- muros, tandemque circa vefperam virum hibuerit. Ettanto plus quisque majorem mer- Diton.2t quendam infignem candida indutum vefte in cedem recipit, quanto nec eum defpicit, qui medio duorum ftantem reperit,quern peregrie amplius defpiciendus videtur; quid enim in num effe credens, in domum füam ut diverte- humana carne füblimius carne Chrifti;qua eft ret,inftanter rogavit, quam petitionem vir ille füper Angelos exaltata ? Et quid in humana diffimulans,his verbis civem predictum eft al carne abjedtius carne leprofi, quz tumefcen- locutus: Non poteras,o homoDei,cum Simeo- Tab p tibus vulneribus fcinditur , & ne veftro hanc urbem fàalvare, ne fübvertere- UP exhalantibus foetoribus impletur?- tur? vix hzc dixerat, cum füper mediam ur- Ap. Manfi LXXXIII. Idem narrat, quod quidam bose bis illius partem vir ille alba vefte indutus,fu- difefg.n.4. nus homo erat, qui libenter recipiebat, & pa- darium, quod tenebat;excutiebat,& ftatim to- Ícebat pauperes, & quadam die venit Dominus 45 tailla pars concidit. Perhorruit civis ille; reli« Mif dKGGIn'?. ad domum illius in fpecie pere rini pauperis; quum urbis everfürus jam fignum extulerat; quem cum ille recepiffet,& vel ; etdare aquam . cum duorum comitum, quos diximus, preci- mauibus illius,ut pranderet, vertit fe, ut acci- bus indulgens;deftitit,atque ita Antiochenum peret aquam,& Dominus difparuit : Quo facto . hominem jacentem ac femimortuum erigens cum ille ftuperfactus effet, in fequenti nocte eít confolatus. Abi domum tuam,filii tui cum apparuit ei in vifü Dominus dicens: Ceteris uxore falvi fuünt, defendit enim tc & affi- diebus recipiebas me in membris meis, fed dua oratio, & eleemofynz, quas quotidie in hodie me in perfona propria recepifti. 4 . pauperes exerces: quibus dictis, / jo.difc, 6.. LXXXIV. In vitis Patrum legitur, quo cii evanuerunt. öc iapfe' & fo- tl 8^ quidam fenex (an&tus in eremo /Egypti habi- -LXXXVIIL. Quidem Paterfashälias, cum s"-".Gregor/ T tabat; ineadem eremo erat quidam facerdos quotidie peregrinos fafciperetfummaque cu- ho. 23. in Manichzeorum, qui, cum vellet vifitare quen- ra miniftraret, & femel cuipiam aquam mini- Pvang. dam fuz fectz, & non inveniffet eum, necefli« ftrare vellet;ille fübito difparuit. Ut vero con- tate compulfus, .pulfaVit ad oftium cella fenis ftaret, quis fuerit, Dominus per vifionem ei 1 illius,qui ei aperiens,eum cum hilaritate fufce- dixit: reliquis diebus me in membris ; h Iol Rh() " pit, refecit,& le&tum ei paravit, licet ejus con- autem in me ipfo fufcepifti. 16'14 ditionem bene cognofceret. Manichazus au- LXXXIX, Romz vir quida pius cum propter Daur!olt.p. LU s 4« c' 7. tit. tem tota noCte cogitans de ejus charitate di- hofpitalitatem in peregrinos pauper effe&tu cebat: Vere fervusDei eftifte. In mane au- effet,)no&te quapiam femivigilans hanc audivi t 23 Yl 99 vocem:vidi charitatem tuam& mifericordiam tem;ejus provolutus pedibus dedit fe conver- füum nec ultra voluit ab eo recedere. tuam; voloautem illam non folum in füturo, .LXXXV, Cum quzdam mulier nobilis con- þl& I« fed etiam de przfenti honorare, loquere illi di- füeta effet recipere pauperes, & eis fervire viti,ut vineam füam deteriorem cum vinea tua propriis manibus, & abluere pedes eorum, in- . permutet (quod ille libenter faciet) in ejusmo- vito viro, & inhibente, & inveniffet ante do- di fodiens invenies,quo paupertatem fübleves. mum (íuam pauperem miferabiliter,ut videba- Paruit ille tandem poft certiam monitionem; tur, afflictum, & ulcerofum, compaffa duxit fodiensque cum filiis tandem vas marmoreum eumin domum füam, viro fuo abfente, & cum plenum aqua,& in ore vafis ollam vitream ple- r] peteret balneum,paravitei ; poft cum diceret, - nam balfamo, & in ori ficio ollz vas parvuim fi« quod non poffet quiefcere, nifi in molli le&to, mirum &tile, in eoque tres lapides pretiofos, ni r nid L apphi- T. itulm; XCV Mifericordia erg& Vivios. : 345 fapphïrum,fchmaragdum & carbuneulum re- lentia corþora þaucïs menfibus, po&qüam vi« perit: Et aquam quidem ignorens ejus virtu- ventibus facra miniflraffet, chriftiano ritu tem (nam effuía, itatim inftrumenta ferrea, compofuit, fuaque manu terrz infodit, magna quz teugit, in pulcherrimam auri fpeciem füturg enim fegetis (emina, cum quibus & convertit) effudit, pro reliquis autem vendi- hominis charitas triumphabit. * tis ingentem pecunie fümmam accepit..- XCVII. Joannis Baptiftz Vaccherii virtus, Ibid.n. IT TnApolad — XC. S.Hieronymiis de fe focifsquc Ícribit: fi non rerum numero , certe pondere eft Ruffin, Nobis in monafterio hofpitalitas cordi eff, omhesque ad nos venientes lgta humanitatis comparanda,. Nices Provinciz, qua in urbe nobili loco natus jus dicebat inter CiVes, pau- fronte füfcipimus. Imo alibi ait, nullam ho- ) vitl, latim mifericordia provehi coepit. Primus : It ram, nullumque momentum effe, in quo non gradus fuit pauperum, viduarum; ac pupillo« * fratrum turbis occurrerint, & monafterii foli- rum caufas ultro füfcipere, operamque-fedu- tudine hofpitum frequentia commurtarint. lam ac ftrenuam illis navare. — Secuadus, in Suritts XCI. S. Samfon hofpitum exceptor ditus, collegium pauperum fünera procurantium. 277.XLJun. . licet genere clarus ex urbe Romana , poft nomen dare, guod cum non reciperetur, ut.- theologiz & medicinz ftudia abfoluta, Con- hominis, quem ipfa nobilítas ab illo opere, ftantinopolim fe contulit, edesque pro reci- fi collega jam effet, eximium habitura vi- piendis pauperibus & peregrinis exftruxit, deretur ; ipfe fponte mifelli hominis fünug. atque in illis cor compofuit , intulitque fepulturz ; quo facto M ngot, fequiis juvit. poralibusu& ïþil/*icualibus Obf Tur, 110. Sftrïuä quum fe collegis probaffet, ita ad eam rem i, 623 XCII. S.Silvefter Pontifex omnes peregri- exinde incubuit,ut pueros haberet emiffarios, nos Romam venientes magna cum charitate | 30. Dec. qui de tenuiorum obitu moaerent, ut relicto excipiebat, pedes abluebat, & in leCto collo- foro; ac judiciis, eo primus accurreret. Ter- Job 31. cabat, ita ut cum Job dicere jure poffet: foris V. 33. ;non manfit tius gradus fuit, una cum uxore Publicum in - peregrinus, oftium meum viatori Nofocomium fecedere , feque totum diutur- patuit. na nocturnaque opera zgris juvandis addice- — Sepulturam miniftrans, re, ut fatis virtutem fufpicere non poffent f& Baron. 2n- SCCIII. Anno Domini 1c07. Otto Impera- defpicientis , atque pro Chrifto ad ultima ab- noioo7z. torRatisbonz S.Romualdum Abbatem mona. N fterii S. Emmerani mortuum propriis hume- jicientis , qui viri-nobilitatem , jurispruden- xis, cum Henrico Re tiam, & honores, ac dignitates noverancs Poftremo ut fui pleniffime victorem effe con- tavit, ge, ad fepulguram por- ftaret, fugientibus omnibus, qui cadaveribus 'Tob. 2; XCIV. S. Tobias in fnediisxepulis' inter humandis pretio operam locant, unus ipíe v. 3. cognatos exiftens, ubi audiit, unum ex flliis auíus eft cadaver multa jam tabe fluens, at- ]rael jugulatum jacere in platea, exiliit, & que odore longe teterrimo peftilens,quod vix corpus in domum füam portavit, ut, dum. - unco vefpillones attrectaffent per otium alle- fol occubuiffet, caute fepeliret eum. . vare, componere, atque in fepulchrum infer- Manfi- :X CV. In vitis Patrum legitur, quod cum re, procul fpe&tantibus atque horrentibus, Abbas Mutius effet gentilis, & Princeps latro- quibus minor charitas adverfüs hec miferi- num, & vellet fpoliare domum virginis facra, cordia Ad vifionem judicis convertitur; hic multa nierat. plusquam triplice )min?me pectus mu- cura fepeliebat Chriftianos, & veftibus apta- XCVIII. Marcianus, quia in via obvium Mant :ï bat, quos primo confueverat occidere & fpo. hominem quéndam recenter occifum , ex diíc, 47. liare, qui ex hoc factus e(t Princeps monacho- motivo pietatis fepeliiffet, de fcelere hujus t« 6- rum. Cum autem mortuum fepeliret, ait ei homicidii a fe patrati in füfpicionem tra&us, difcipulus faus: num Pater,cum tanta diligen. mortis quidem., condemnatus fuit; at vero tia me fepelies ? cui refpondit : Et hoc faciam; reo hujus fceleris divina providentia deteGto, /cum autem eum mortuum fepeliret, diligen- LAGCUP abfolutus fuit, & in progreffu temporis ad » ho* gg. in ter clamavit, quzrens a mortuo, fi fufficeret fceptrum imperiale'evectus, maritus fattus Ea ei: qui refpondit, füfficic, implefti promi(fum. eft- Pulchetie fororis Theodofii, variosque Hic fümmz perfedtionis ex hoc fa&us eft ; feliciffimos deinde habuit eventus, prout le- & poft multa miracula quievit in pace.- j gitur in Annalibus eccle(iafticis anno 4y0. ! ]. Jo. Rho. XCVI. Ulrima, qua in hoc miferiarum falo XCIX. In 11.6.7. calamitate,humana jactari poteft imbecillitas, Martyrologio Romano octavo ' Ibædcm, Decembris S. Eutychiani Papg natalis oce :rnzu;olap- LC cadaverum.a fepulchris pro(criptio, omnium ferme gentium confenfione cenfetur. Barba- currit: Inter cujus alia merita pariter legi- r tur, quod It rorum eft infepultos abjicere, & plusquam fepelierit.. 342. corpora ïMgrtx,y-.rum fua manu barbara immanitas, e fepulchris eruere; quod n g, n5 I $. V. fieri poffe, ubi longinquis bellis Romano fuit ) perfaafum cadavera cremare inítituit, mate- EXEMPLA DOMESTIC l A. riamque fübtrahere fzviendi. Verum tanta . Erga egenos. " eft aliquando tabefcentium cadaverum defor- (* L & lgnatius pauperibus facile tribuebat, mitas , ut robuftiffimam etiam exerceat cha- - quod poterat: Apoftatas tamen aut $ rel ) ritatem. Vicit nihilominus, quamquam hor- igionis defertores ne obolo quidem jue rori periculum ingens jungeretur , Ludovici vandos (nifi forte ut converterentur) cen- en Bargzi Ord. Min. animi ardor,majorque fuit, febat, diaboli enim conatibus adverfandum, quam ut abíterreri poffet, feptingenta pefii- non füffragandum. jr Xx II- S. R. P. Lobn. Bibl. Man. Tom. i4, — lg Jüblioibete Manualis Gncimatoriæ ' J 346 YVií.12, IL S. Francifcus Xaverius cum: Comori- XI. S.Fran'ci(fcus Xaverius, cum primi pa- L 1. e| -s tres Venetiis publica valetudinaria curanda vit. C€, 1. nenfis Neophyti fumma egeltate afflictarene inter fe dividerent, egrorum infanabilium tur, viginti naviculas onuftas commcatu ad curam fibi depopofcit, tantaque cura ac chari- eos perduxit, ornnibus modis illos confolans. lil. P. Petrus Faber magnam femper cu- tate geffit, ut pietas ejus ex vultu & oculis Vit, 1. 2. eluceret , multique ad novz rei famam con- ram pauperum habuit, ita ut fcrupulum ali- s. iuando fenferit, quod non pro eorum fuble- cürrerent. /Egrum naGus venerea lue infe &um hoc impenfius curabat, quo magis ab vatione ftipem oftiatim mendicarit.. Mogun- tix effecit, ut vaga mendicorum turba loco illo animus natura ufuque delicatus abhorre- bat: quin imo ad vincendum hunc horrorem certo & te&to exciperetur. Hif. foc, , IV. Primi Patres licet i pfemet in magna fanguinem ex ulcere hauriebat, eoque conic- cutus eft, ut moibos, quorum alii vel afpe- p. ,.L,a, egeftate conftituti effent, tamen Roms anno i. 50» 1638. in fumma annonz charitate pauperes &um horrebant, ipfe cum voluptate tractaret. XII. S. Francifcus Borgias cum peftilens Vi'a lg. e plateis in füam ipforum domum deporta- ' bant, & cibo; igne, vefte, le&o juvabant. Sic lues Romz crudeliter graffaretur, mox focios c. 6. ad Pontificem & Senatum Romanum, quvi quadringentis mendicis fubvenerunt ; omnes tamen prius confiteri debebant. periculum denuntient, ablegavit , effecitque, egenos af- ut egris egenis cx publico zrario omnia da« Hift, foc. * N, P. Nunnius Riberius tanto in !7- !n 1- 9. Hi osque Chriftianos a ffe&u ferebatur, ut, rentür , & per focios in quindecim vicos vel cum aliud non haberet ; (epe veítes fibi de- regiones diltributos, tam animis, quam cor- fi. 123. - traheret, quibus eos feminudos involveret,; pori bus optime profpiceretur. non haberet. s X HI. P. Joannes Nunnius cum focio me- Hif. foc ipfeque, quo fe tegeret; Tb.1 12. — VI. P. Hieronymus N atalis ut pauperibus dicing artem didicit non alia de caufa, quam -- 19. n« fi» 39 füccurreret, Meffanz an. 1552. communem ut zgrotis captivis mederi poffet , quod &!18- fecit; & (i quos periculofius egros advertit pietatis acervum Kmontem pi Ftads vocant) lsb inftitui curavit. in füam. domum tranftulit. Quod fi vero ) etiam captivi quidam fervi Dominis (uis ob Tb. 1. 15, - VII.. Alvarus Men dius Magoftani in Arabia n. 123. centum & quinquaginta ex iis, qui ex Armu- morbos laborare non poffent, ipfe eorum vi- ces füpplebat; fipeque de nocte collectas 1 - zia Turcarum metu profugerant ; conquifita ; ftipe fuftentavit. captivorum fordes exportabat. iuando mendicus ter P. Fian- XIV. P. Francifcus Februires Fuldz tanta Ann.Prov, Liter. VIII. Cumali q Ahiop. cifcum Lopez ftipem roga ffet, nihilque habe- cum charitate peíte afflatis miniftrabat , u4tthen-F597- & dedit. egre ferret, fe ad collegium revocari. ret, partem de füa toga abícidit ; X V. Cocliti cum quidam ex noftris reíci- Ann. Belg, Alias cum foeminam mortuam n udam repe- m exuit, camque te- viffet, antrum quoddam effe teterrimo poe- 1597. riffet, proprium indufiu dore afflatum, ubi homines aliquot pefte cor- xit. Alio tempore palliu m füum pauperi de- repti fine auxilio jacerent; ipfe folus ingref- dit, & ipfe fe ferina pelle texit. Vitacig. . ÍX. P. Bernardinum Realinum pauperes fus reperic magnum utriusque fexus nume- ut rerum faarum diligentem procuratorem, rum, alios füper alios animam agentes, quos omnes tamen prius confeffione expiavit. tutorem exa&um, amantiffimum Patrem & aenofcebant, rem illorum anguíftam domi XVI. Francifcus a Villa regali Coadjutor e Dum fratres miferi- Angel opoli, & in Mexico pueros binos o b Ann. Me- : .. dilatabat, ditabatque. &ilentem & fcetorem intolerabilem *ic 1599- cordiz bis in hebdo ma de praddium captivis luem pe i ab omnibus reli&ios, cum magno charitatis N r&bebant, . & inferv iebant, ipfe, ut parti- tum in culina miniftra- fervore adiit & tam folicite in omnibus ceps fieret pii operis, miniftravit, ut nihil defiderari amplius poflet. ligna afferens, lgnces bat, aquam "hauriens,-r extergens, XVII. P. Raymundus Verderius, ingruen- Prov. N te lue in Collegium Burdigalenfe, procum- Aquil. Erga i)gfïrmos. ! bens in faciem magno affectu rogavit Deum, !544* | feraba; ut aliorum exitium in füuum caput converte- La'*dz/*. X. S.;Ignatius erga infirmos tanto opafc.1s. tur charitate, ut, cum aliquem in morbum in- ret. Dixir, egrotavit, obiit, reliquis omni- cidiffe audiret, totus quodammodo contremi- bus falvis remanentibus. - ^ fceret: jubebat, ut ipfe Re&or mox , ubi in "Alia. X ad fe id referret. morbum quis incidiffet , 'XVIII; Easdem per artes anitnis curandisIo, Rho. i. Obfonatorem quoque bis quotidie fignifica- &to infirmorum emi- intendit Nonnius Barretus, quem Apoftolicz 1. c.7.n 3- re jubebat, num przfe " virtutis 'homine ab Ignatio, commendatum, ex noftris. fiffet, quz petiverat. Quod fi pecunia non domefticam füpelledilem vendi Abaílinorum infulis Paulus HI. Pontifex ad-- fuppetebat ; ornavit. Has priusquam indueret, Tituani jubebar, pluris fi bi dicens ,. unius fratris effe falutem , quam mille thefauros. Cum iple operofiffima diu exercitus mifericordia , vel ipfam Arabum, Maurorumque immanitatem vgrotaret, omnibus aliis curis abdicatis cu- ram tamen infirmorum retinebat. Cumque ineluctabili virtutum vi in fui venerationem compulerat. Tituanum oppidum inTingitania 'de no&e cuidam fanguis effet miffus ad mul- Ibid. n. 9. tam no&em vigilabat, Gabis terve mittebat, eft, ad Aclantis radices, captivorum Chriftia- norum ergaftulis infame. Eo captivis juvan- qui, nu m brachium circumligatum effe com- mode exploraret : ns forte foluta vena fan- dis miffus , iniferorum animis corporibusque ligen- guis efflueret. curandis conítantiflimam Aexe;cuit di tiams d : Titulm, XCIF. xMijerz'xcordia erga Viw:, 342 "Ul' CDä !t tiam. "Ergaüula' fcediffimis obíeffa fordibus virtutis fedes effe debuit. In ipfa Indica na- quotidie invifere, fordes verrere , atque au- vigatione neício quo cafü exceffüm in va- ferre inter maucipiorum , prope dixerim ftum, agitatumque Oceanum e nautica tur- ftrues, no&es agere, confolari, fidei, & Chri- ba unum, undis hauriri cum vidiffet Ale- ftiani decoris admonere, egris adeffe, lapíos xius, reje&ta tunica, & ipíe jam defiliebat a fide cautiffime füblevare, medicum, chi- € navi opem laturus, & quamquam natan- rurgum agere Sacramentis omnibus fovere, di non omnino imperitüs, manifeíto nihilo- armare, animare, Nonnio folemne fuit. Quod minus periculo, nifi ab accurrentibus prohi« vero veterum zquabit laudes, ne immites bitus, ac reprehenfus fuiffet; ac naute pro- domini egros cogerent ad labores, eorum je&tis funibus, quos comprehenderet, latum opera dominis reprzíentabat. ^Quis crede- effet auxilium. ' Idem dum Goa in Mono- .ret unum hominem in hoftico, inter imma- motapatm fenavigat , facto naufragio, & per nium barbarum odia tantis laboribus parem aquam pectore tenus evadentibus quibus W ^ fuiffe ? & hoc viliffimorum ac defpicaciffi- tantum erat virium, ut undis elu &a C 6 ri pof- morum capitum cauía? & hilarem adeo, l- fent, infelicem nefcio quem adolefcentem; tumque hzc inter egiffet, ut apud Deum vo- quem egrum hauriri undis erat neceffe, mis N tis, litteris apud homines, vitam ut fibi in feratione captus in humeros füftulit, perque |.€a procuratione degere liceret, inftantiffime inftabiles arenas fümmo vix pe&tore Ocea- ageret ? idque adeo (edulo, ut fe in fcribz no extans, decem & odo millia paffuum con- famulum ultro offerret, tantisque contentio- ftantia animi, corporisque labore pariter in- nibus inftaret, quanto nonnifi captivi .liber- credibili . detulit. Hic vere mihi Chrifto- Hmu rOCI tatem flagitarent? luftrum unum integrum phorus fuiffe videtur, qui Chriftum in uno MOR :Hä. - inter barbaros egit, magno virtutum omnium ex fuis minimis bajulans per medios flu- incremento, ut habito cenfüu, ZEthiopicz ex- Qus, gig. 3 peditioni capeffendz par judicarentur. antez plane vcharitati; mgnïuram imp evit. L] XIX. Joannes Ledeíma triginta totis an« | f;gmd' n,6 , nis, quibus Mexici Theologiam publice in- $. VI. terpretatus eft, hoc conítantiffime tenuit, ut ] ante prandium fportulas ad egentiífimum EXEMPLA PROFANA. quemque navicula vectus extra pomoerium [5 1. HOMINUM. LAnn.Prov, ; deferret ,. & nunquam fedulo in opere de- U — fe&us. Loen1597. Immo ab. hominibus ut miferiarum I"LA ! 1P ötxld/Valcriumeaxiþmum in libro de Valer. pleniffimis, ita fepe humani moris vacuis ". fomniis de Simonide Poeta legitur, Max. 1, ' AM. BEIg' contempiim habitus, vexatusque, non ideo quod, cum navigando inventüm ad littus ca. !: € 18 ceffavic. Agebat Indorum. patronum apud daver aliquod fepulturg mandaffet, eidem in prezmium hujus pietatis, in fomno mani- , judices, fi res ferret, pharmaca, veftes con- quirebat, ut in uno hoc homine adverfz for- feftatum fuit, ne fequenti die fe mari com- tunz cujuscunque folatia miferi haberent. mitteret, quod cum ille exequeretur, comi- Anceps hic mihi hzret animus, an per hzc tes vero navigationis illum deriderent, hi in ille divinitati contemplandz fefe compara- ejus confpettu, dum a littore folviffent, a N ; vit:.an ab illa.ad hzc ipía defcenderit. tempeflate abforpti fuerunt. i Utrumque fattum o Il. Ariftoteles libro de natura animalium Mant A Me 3 * 4 portuit , rcciprqcante f& charitate..- refert, quod cum Delphini pifces maris mo- difc. 27. XX. De Petro Leone fic. fcrïb/i; P. Joan- riuntur,alii vivi conveniunt 3 : ;bid. n.8. ; & eos in fundo" & nes Rho: Vincet unius hominis induftria raaris fepeliunt. multorum fidem, quz nulli, unquam ceffic AII. In vitis Patrum dicit Hieronymus delbidem, j.?mv. calamitati, fed przcipua illius laus circa vin- monacho captivo, quod inter alias natura- &os damnatosque ad necem, quorum cum les proprietates formicarum, quas mirabatur - ,Agil incolumitati, cum animorum faluti omni ope in folitudine, erat, quod cum una moreretür, ,1544' aderat, atque confíilio. Et addi&dis quidem alie conveniebant, & quafi cum celebri lu- trecentis & novem ad füpremum usque illo- &u mortu2 corpora deportabant , alia aliam rum fpiritum inter funefta fatellirum, atque volentem intrare non impediebat, fed (i ca- debat fub onere, alie cadentem fuis hu -carnificum minifleria intrepidus fupremam attulit opem: vinctorum vero viginti mil- ris fublevabant. me"-j N sp ol lia, quod vix credibile videatur, per fe, per- s n que füos (nam fodalitium, cceptis promoven- a. EXEMPL A BES TIZR UM. æ l c,?.n 3' | a nofti dis, piorum civium collegerat) gratia, pe- IV. Cum Zofimus, Maria ZEgyptica mor- Ibiden, cuniis , e vinculis exemit. Q virum bono tua neíciret, quomodo foveam ad eam fepe- , j . publico natum! qus unquam oblivionis te- liendam faceret, leo venit, & faciendo fo- nebre nomen illud obruent, quod tam mul- vcam ad eam fepeliendam , eum juvit.- ; tis lucem V. Coníttat de S. Vincentio Mart protulit, -gloriöfo;addito titulo li- " yre, dumtbid&mp ] . beratoris ? impius mandaverat Tyrannus, ut ipfius cor- Ibid. n. 9. XXL Ín C parabilem ]oanhis Pauli Ale- L pus ferarum, aviumque predz expofitum xii charita tém , terris tum Italiz, tum In- relinqueretur, corvo cuidam, ut idipfüm ro- je dix oftendere tantummodo voluiffe videtur ftro fuo defenderet, przceptum fuiffe. Quod 'll Deus: neque enim pigra hzc abjectaque ille mandatum o e rerum pars tam promptz, at inde abegit. ptime exgcutus, lupos etiam ïc incitatz: js R. P. Lohn. Bibl, Man. Tam.x // XXx2 ) lnh. 48 Jbliotbecee : ïManual;is—q Concz'onatorïæ p Ecclefiaftico: ignem ardentem extinguit äqua, s Md Procop. V. Procopius refert, quod, dum exercitus romanus Marcam pervageretur, incolz per- & eleemofyna peccata. l 2. de ^NII. Sicut frumentum in terram ca denss. Bafilius ello territi in latibulis e recondiderint, aut fuga hom. in di» Gotlt, - falutem fibi quzfierint : Mulier veto quz- lucrum projicienti parit; fic & panis in efu- rientem projectus multam tibi in pofterum tefcentgs.- »dam gravida pre nimia formidine partum füum effuderit, eumque panno cuidam invo- reddet uclitatem. 7 "VIIL Sicut putei con tinuo exha u'üi'vqcoþpio- Idem hom, lutum ín aperto campo dereliquerit; accidit dimiffi vero & quieti faci- 13.de elee. vero, quod dum pertranfiens illic capra qua- fiores fiuunt aqug, Thenas le putent; ita opes recon ditze inutiles funt; Moris v dam infancis illius audiret vagitum , curfum iunt. fiftens, ubera eidem porrexerit, eumque non translatz in pauperes fru&um par Cu ul iX. Sicut arca Noé-non perrai (it mergi Faber folum per aliquod temporis fpatium la&ave- No& cum liberis ; ita eleemofyna nemine giconc. in rit, verum etiam a canibus aliisque animali- Dom. 84 bus defenderit, donec ab hominibus dictus zterno finit interire diluvio; quia, tefte To- poft Pent. infams exceptus, in fecuro pofitus effet.- bia, eleemofyna a morte liberat, & non patietur ani- n. 3. mam ire in tenebras. Brev. VII. Cum S. Antonius corpus S. Pauli m politum & m undum ta- Beirlinck. nom,15. eremitz fepelire vellet , nec fe retrum habe- X. Sicut fpeculu ? *them. 6, in jr le T fe nobis exhibet, qualem nos ei ftiterimus eft.Oo.S8. ]en. ret, duo leones rápido curfü accurrentes ter« no bis exhibet in munificen- T. gupi t ram pedibus effodientes foveam paraverunt. ita Deus talem fe * b Dor.r Sur. to. 2. [dem officium leo alius Zofimzx , S. Mariam tia, quales nos ip fi per mifericordiam proxi- püü Pemr hibitam ftiterimus. mo propter ipfum ex ri ferocientis oculis ob»Staplet. 9. April. 4Egy priacam fcpelire tianï? preftitit, — X]. Sicut penula taur . them. 4. in - d je&a fürorem ipfiu s deludit; & vitam fervat. ? $. VII. ( -Dcm i. ita largitas eleemo fynz diaboli eludit in poft Pcn't. $ tits SIMILITUDINES. dias, & a morte szterna liberat. dicamentum dum con ficitur, Idem bom. Tiodegrit Qualitas. ^ . .XII. Sicut me Q- 9. füper aGtiote, 0 multas quidem herbas accipit, fed unam d $. Greg. 1. T. & icüt oliira, et l fi large fl reat , etfi famen minantiffimam; ita & in poeni tehtia mult & Mmh. 12. mot. immoderata ftringatur nebula, fru- quidem concurr unt virtutes ; / fed eleemolty- c.26. . &um.ómnem de(perari jubet; ita qui tunc na dominantior & potentior eft, & univer- maxime miíericors eft, cum fpc&at/ores has füm quafi peccatoru m medicamentum ipfa P $ O. bet, vel ut habeat, frucdtum perQic ex nebula £ efficit. i / hDA 550 favoris. teret, fe' Id&n hom. ( XII. Sicut (i quispiam feni promit $. Chryf, .A Sicut hi, q 2l * ui ad magnös'Principätus ac- is lorem redu&turum , & füpe r55 in illud . cerfiti , regias inhabitaturi civitates omnem ipfurn in &tat omnes przeval idum & fpeciofüm redditurum, Apott. [ubitantiam füam in pecuniam commutant, E rum gencre abundans opor:et & (ic illo migrant ; ita plane & tunc faciebant regaumque omni bono libenteris omnes fuas hzreíes potfidend um daturum, li, effe, ) homines illi ad coclum vocati & ad fuper- pecunias, & ';hcfa uros pro tali promiffione nam Metropolim , & regnum , quod illic eft. bxc omnia Deus in altera Ófferret 5 ita cum Nam perfua(um habentes illic effc patriam, vita multo perfeGtius fe pracfti turum eleemo- omni fubítantia fua in pecuniam mutata, pe« ttat, minime iane fynarum largitori promi cuniam per Apoftolorum manus illic prami- tergiverfabitur in iis faciendis, quisquis feli- ferunt. citatem fuam fincere defiderat. IL; Sicat in te lis eadem vis ferri eft, fed a Senec. ]. 3. .XiV. Sicut acceptis muneri bus judicesS. Auguff- de ben. in infnitum refert, utrum exculffo lacerto (ed po f 14€. €. 6* an remiffa manu effluant; ita non tam cito proferunt fententiam , É torqueantur , tius partes, fi poflunt, concordare latagunt 5 idem eft, quod datur, (ed linteïrc[t ; quomo- " ita Deus facit c j L2 do detur. im his; quorum mun era dan- Mitte tur ;ïaupcrculis". * $. Chryf." IV. Sicut quando L (cribis epiftolam ad ami- hom, 13. cum, fempetr v l des in corde tuo perfonam Necgüfta.f.. j i oper. im- amici, propter quem fcribis epiftolam ; fic XV. Sicut il; qui fangui ne abundant; nifi per. - & qui propter Deum eleemofynam facit, er phlebotomiam * nifi perfonam mature partem fanguinis neminem vi det in corde fuo, emittant, in manifeftum vitz p ericolum inci- divitiarum a fe .Dei ;ancummodo, propter que fm facit. dunt; ita divites, nifi partem Utilitas. dimittant, & pauperibus lar giantur, pericu- dz fubeunt. V. Sicüt radix in pingui plantata folo, ]um zterng mortis incürren feftinantiusS, Auguft. « Chryf, - XVL. Sicut ad loca munitoria jn illud ux nobis tempiftivos quotannis affert fru- domus vident contri- epift. 129« *APO&. tus; fic & pecunia in manibus pauperum migrant, qui ruinam tis parietibus immin e res ita corda chriítia- oportet lantata, non folum in fingulos annos, fed fentiunt ruinàm hujus hzrefes & in fingu los dies fpirituales nobis fructus na, quanto magis effe, fcilicet in Deum ,. pecca- mundi, crebrefce ntibu s tribulationibus pro- affert , fidentiam magis debent bona, qux torum abíceffum, conícientiam bonam, lz- pinquare , tanto in terra reconder e difponebant, in thefau- titiam fpiritualem, fpem jucundam , alia- que bona qua preparav it Deus c/iilig;nti- rum cceleftem impigra ce leritæe transferre. ?" bus fe.. Dignitas. . VI. Sicut lavacro aqu z falutari gchet.mæ* - Beirlinck, S.Cyptia. . ita eleemofynis atque ope«- XVII. Sicut aquila p ullos fuos ad radjum fo e 1.de opere, ignis ex tinguitur ; uos uiem, 4« &eleem, . ribus ju lis exþldrat,;gsque folo;xrctl net ac'fo'yct,q X1S $ ftis dgli&orum flamm a fOpitufz tefte e- . / ! 349 Tuwus X CV'UL Mifericordia erga ,Vivof. i feftó fixis oculis folem intuefi advertit; ita Deus xit offendi, nifi egcnfi præü*eturþ& pauperi, ut, $,Matth. homines; fecundum mifericordie merica exa- . qui refpe&tu fratris in ecclefia non movetur, Alilts minat, eosque folos electis füis annumerat; vel Chriiti contemplatione moveatur: & qui ln d &ntes quos conftanter in mifericordiz operibus ex- non cogitat in labore atque egeftate confer- ercitatos fuiffe cognoícit; nam qui fequitur vum, vel Dominum, cogitet in illo ipfo, quem juftitiam,& mifericordiam,iuveniet vitam;ju- defpicit, conftitutum. Mifereantur itaque m lom, ftitiam, & gloriam, teíle Salomone. pauperum, inquit $. Leo, qui fibi volunt pla« dede, a ZEquitas, - cere Chriftum. Faciles fint in alimenta mi- ferorum; qui cupiunt ad focietatem perveni- 'Thomas — XViII*. Sicut q ui ad hortum ea lege ad- Morus vit. miffus effet, ut intra illum quidem pomis, re fidelium. Non fit vilis homini homo ; nec ht €. 12, jn quoquam defpiciatur illa natura, quam re- c. i quantum placuerit, veícatur, nullum tamen fecum exportet, haud dubie interdum ali- rum conditor fuam fecit. ;Cui enim laboran- n.g tium licet negare, quod Chriftus fibi profite- - quot poma extra hortum projiceret, ut ea i'ï Dui, H poft exitum inveniret; ita cum in hunc mun- rur impendi, juvatur confervus, & gratiam refercDominus. Cibus egeni, regni cceleftis dum admiffi, nihil nobiscum exportaturi fi- irlne, AR mus, merito per eleemofynas in hac vita fa- eít pretium ; & largitor temporal (,ium, heres m.6u efficitur zternorum. - &-OOISSI &as aliqua bona opera premittimus. II. da Deus. Ziheral/izate' fua' "05 . jrovocat S Chiyf.' Stapl. the, — XIX. Sicut ii, qui.in carcere pofiti funt, 4. Dom.1. ftulte agerent, (i pecuniis ad fe redimendos nam, ut bene S. Chryfoftomus advertit, ipfe hom.a2.& nec unige n j inlet poftPent. parcerent, ut liberos ditarent; ita non minus nito fuo pepercit propter nos : nos?344 ?OP' imprudenter agunt divites, fi pecunias pau- autem & pecuniis parcimus contra nos. Ipfe WY & legitimum pro nobis filium tradidit, nos W L peribus elargiri ter j giverfentur, uüt filios divi- tes efficiant. vero nec argentum propter eum contemnie oüPan. mus, fed neque propter nos. Et qualiter hzc m jon, S,Bafülius — XX. Sicut qui in litore confiftunt, & alios ho.degrat.cum fluctibus luCtari advertunt, equum pu- . venia faerint digna? quid itaque differs & tor- füpet pes, cum jam tanta perceperis, & tot exfpe- du adione, tant, utomnem,quam poffunt, illis cpem im- | pendant; ita merito idipfüm facit, qui proxi- &es? Quod ipfum confirmat egregie S. Leo, , dum ait: nihil eft dignius, quam ut homo fit "mum cum egeftate collu&tantem advertic. Á i füi Au&toris imitator, & fecundum modum (v Sucunditas. fuze facultatis divini fit operis executor; nam 8. Chfyf'.- ' XXI. Sicut agricule penu fuum evacuant, cum aluntur efurientes, veftiuntur nudi, fo« démbotts ho. 55* in & femina terrge concredunt, idque cum volu- 3€n. ventur infirmi, nonne auxilium Dei manus ptate faciunt, fpe majora recipiendi fe folan- y tes; ita multo magis nos, qu& absque ufüu re- explet miniftri, & benignitas fevrvi munus eft Domini ? D condita fünt, difper , gege m pauperum uíus bordiam inge- S. Chryf. , convenit. II Quia natura ipfa nobis mifori meravit: nam, ut re&te dixit S. Chryfoftomus, in ep. ad Ldemo XXII. Sicutei, qui V'nimio—gra'vatus, eft cïbo, -nemo natura ftrenuus eít, nemo natura va. Philipp. N- aut ftorrachum multis humoribus repletum nz gloriz ftudio caret: nemo natura zelo ate habet, nihil gratius jucundiusque accidit, -que emulatione fuperior eft ; mifereri vero quàm íi per medicinam aut aliud medium natura eft omnibus inditum , utut evacuare ftomachum malique caufam tollere ïcrudelis - quispiam fit & immitis. queat; ita qui immoderata opum coacerva- IV. Quia ipía qualitas bonorum nos ad miféri- S. Chryt. tione animam gravavit, merito cum volupta- hom,34.ad - s« Mm' te eleemofynam arripiet, (i dictas divitas ve- cordiam impellit: nam ut fapienter difcurrit S I)(,p-.x An" MT Chryioftomus, tuarum es, o homo, pecunia- * h. lut omnis mali originem per eam a fe remo» rum difpenfator, non minus, quam qui eccle- vere queat. fi& bona difpenfat. Sicut ille igitur potefta- Mat)th.xag. XXili. Sicut 1 l qui ludünt äleis*'" vel chfar»tis, cum fumma animi voluptate lufum talem tem non habet, ea, quz propter pauperes a vobis erogantur, temere, & ut cafu venit, di- : "V' 49 peragunt, idque tanto ardentius & avidius, fpergendi, quoniam in pauperum data fünt quanto meliorem fpem lucti contcperunt; alimentum, ita neque tu tua.. Hinc merito S. itaqui cccleftium bonorum lucro inhiant, tan- to alacrius jucundiusque pecunias foas expo- Bernardus, ne putes, ait, gratuitum, quod im- pendis, pauperis velis, nolis, debitor es. nent pauperibus, quanto certiores fecuriores - N. Quia ipfa natura eleemofyne commendat 1ni- S. Chryf. que fünt, fe ingens ? per hanþ expofitionem Jéricordiam : dumy quidquid per eam pauperi damus, tom. 5-.— lucrum fa&uros. JDeus ut. depofttum accipit , &ti pulchre S. Chry- hom.2- foftomus indicavit, dum dixit: Quid quz- SS'AUBUR' S. XII. ; epm» 138' [ ris homo, ubi pecuniam deponas, Chriftus MOTIVA. . füfcipere paratus eft, & depofita tibi fervare: h —;u,iþa , quidquid pauperibus datur,. Chrifto of- 'nec tantum fervare, fed etiam multiplicare, ! NC o fertur : juxta' propriam ipfius confef- & cum fcenore multo reddere. Pro pecuniz . fionem: Amen dico vobis, quam diu feciflis tuz cuftodia non repetit mercedem, fed eam uni ex hís fratribus minimis meis,mihi feciftis. ipfe reddit. Qua igitur fumus excufatione , Hinc re&te S. Cygrianus: Quid potuit nobis digni, qua venia, quando cuftodire valentem, 1] -& pro cuftodia gratias habentem, & pro ea majus Chriftus edicere? quo modo magis potuit juftitiz ac mifericordiz noflrz opera premia reddentem praterimus, & noftra tra- dimus cuftodi debili, qui gratiam fe facere p li provocare, quam quod przítari fibi dixit, putat, fi nihil commifforum intervertat? StheM ^. quidquid egenti.prgüatur & pauperi ? &íe di-, XXx 3 VI- Quia J * E 356 Biblietbeee Manualis Comionatoriæ" * VI. Quia qualztas & conditio accipientium id. fua- medium eft ad omne vulnus utile.-.O mnis in- , de: Sunt enim pauperes, fratres noftri, & co- Juftitiz fomes eft avaritia,fed hanc omnem ab- hzredes regni cocleftis, ut fapienter advertit luiteleemofyna Zachzus. Magna ergo (re&te &uil. Lin- Guilielmus Lincolnienfis, dum ait: Dic mihi coln. Íin exclamat. S. Ambrofius) eft eleemofyna,quz s. Ambr. CXPO jv quzío, o Dives, quare pauper tecum non acci- ardentium eriminum globos benevolentiz füz ferm.25. piet cibum,qui tecum accepturus eft regnum? Evong. fonte refrigerat, & quodam irriguo largitatis quare non accipiet veterem tunicam, qui te- obruit incendia delictorü, ut quamvis offen(üs p- $.0 28« cum accepturus eft immortalitatis ftolam ? Deus,quamvis críminibus provocatus, coga- quare paüper non merctur accipere panem tur liberare eleemofynis,quem difpofuerat pu- Lf d tuum, qui tecum meruit accipere Baptifimi a nire peccatis. Cogitur enim a nobis quodam- eini De Sacramentum ? cur indignus (it accipere reli- modo, dum compellitur pro noftris aCtibus quias ciborum;,qui tecum venturus eít ad con- fit mutare fencentiam,& in uno eodemque homi- vivium Angelorum? Sunt przterea etiam fti- ne nunc feveritate judicis permoveri,nunc Pa« pendiarii noftri, uti illos vocitare folitus eft Tob. & tris pietate blandiri. Quam autem facilis & Ludovicus Rex Francig, & propterea propria fuavis fit hzc medicina, pulchre declarat $. Vr 70 manu eleemofy nam velut ftipendium illis ob- $. ChryC. tulit. Hinc recte S.Chr Chryfoftomus fic loquens: neque vero Medi- S. Chrys& yfoftomus,funt, inquit, 'cus quisquam ferro manuve admotis fic accu- hom.2o.in hom. 33. & hic caflra pauperum, & bellum, in quo pro ad pop. rate putrida vulnera fecat,ut pauper egena 1. ad Cer. / t€ pauperes pugnent. Cum enim ftipendium- manu porrecta ftipem flagitando vulnerum acceperint, orantes tibi Deum faciunt propi- cicatrices tollit. Et quod mirum, citra dolo- tum; propitium autem facientes pro barbaris rem, citra fu demonu:n infidias repellunt , neque finunt medicinam. fpirium, pulcherrimam cqnfcrunt Bellovats vcheiventer infcftum effe malignum, neque - 1X.. Quia certiffim um qeji medz'äm ad felicem mm'- S. Hier; ir fpec, gt Temper irruere, fed ipfius folvunt poteftatem. dil.20. tem . obtinendam: teíte S. Hieronymo dicentc:epift- ad Hos itaque confpiciens milites quotidie pro Non memini, me lcgiffe,mala morte fuiffe de- Nspot. C p te cum diabolo precibus & oxationibus pu- fun&um, qui libenter opera charitatis exer- gnantes, a temetipfo pulchrum illud tribu- cuit; habet enim multos interceffores, & im- tum exige, illorum alimenta.. : Vil. poffibile eft, multorum preces non exaudiri. uia mifericordia ef? optimum m edium aJV Aliam rationem affignat S. Auguftinus, dumsS. Auguft, benedittionem in temporalibus obtinendam : ati pul- Welovat. ait: Mifericordia ad Deum deducit hominem,f. 44. ad $ Cyprian.chre indicat S. Cy prianus,dum ait: fi vereris, & ad hominem deducit Deum : nunquam vi-Pra. in fpet, w de eleem. & metuis, ne, fi operari plurimum coeperis, eremm. lx dift di hominem pium mala morte finire. I0, patrimonio tuo larga operatione finito ad pe- X. Quia eft fortiffimum . [cutum. adverfus. fev-. LA nuriam forte redigaris, efto in hac parte intre- vam judicis fentenviam in die judicii ferendam : elee- pidus, efto fecurus, finiri non poteft, unde in mofyna quippe, tefte S. Auguftino adftat tri- S. Avgt a', ; » ufus Chrifti impenditur , unde opus ccelefte * bunali non tantum patrocinans, fed &ipfi ju- hom- 9. G. celebratur. Nec hoc tibi de meo fpondeo, fed dici perfuadens, ut reo patrocinium przftet, "* r de S. Scripturarum fide, & divinz pollicita- & pro eo fententiam ferat. — Hinc Cafarius; Cafarius tionis authoritate promitto: loquitur per Sa- eleemofynam, inquit, quantam poffumus, &ho 15. Prov.»8. V. 27. lomonem Spiritus fanctus, & dicit: Qui dat quamdiu vivimnus, & ipfi habere, & aliis im- pauperibus,nunquam egebit : qui autem aver- pendere feftinemus, ut fecuri poffimus in die $ Donty, titoculum fuum, in magna penuria erit. Imo judicii dicere: Da, Domine, quia dedimus; hancipíam ob caufam ufure comparant SS Pa- nos fecimus, quod juffiftl : tu imple, quod S. Chryfol. tres, precipueS Chryfologus,dum ait: Ufüra promififti. Qerte tanti «ftimabitur (tunc) ferm. asf moundi eft; centum accipere, & unum pro cen- vellargitatis benignitas, vel tenacitatis impie- fu reddere: Deus unum accipit,& centum red- 1 tas, perinde omnes ii, qui dextra judicis con- dit. Et tamen homines cum Deo nolunt habe- fiftent, non alia virtute ulla, quam mifericore re contra&tum. Sunt forfían de cautione folici- dia fuiffent inclyti; ií qui finiftra (tabuot, ullo ti? quate? homo homini exiguz chartulz ob- alio vitio laboraffent, quam immifericordia ; ligatione conftringitur, Deus tot & tantis vo- ut recte S Leo pronuntiavit. Quapropter S.8. Leo ap, luminibus cavet, & debitor nou tenetur? Ut Ambrofius his verbis excitat ad mifericor. Drex. ge- autem melius intelligatur qualitas hujus ufu- dia: Confidera, quanta tibi tunc erit gloria, 29ph- p- t » T. :Ie S, Chryf. r2 , prxclare eam explicat S. Chryfoftomus, cum te omnis populus, qui ex promptuariis r * S.Anibrof. ":5.int, to.5. hom. dum ait: Deo fcenetatus es, ipfam repofce. tuis paftus eft & refeCtus, pro tribunali magn ferm. 93« Matth. 5:Sed non in prefenti cunQta tibire(tituet, Ve- illius & juftiffimi judicis caterva conftipante rum hocquoque commodo tuo facit, Eft quip- circumdabit, paftorem te fuum , ac tutorem pe talis hic debitor, qui non, ut alii, feftinet S pf ipfum tantummodo mutuo datum exfolvere, pium, & mifericordem Patrem, omni gratia- l bor, rum voce teftabitur. - Üb g fed agit omnia, ut, quod:datum eft, maneat in XI. Quia unum eft ex certioribus f'gnis prede[tie tuto. Propterea hic quidem] reddit ex par- nationis ad oitam elernam : mifericordia quippe te, maximum autem tibi in futurum thefau- Z teftabitur, inquit Anfelmus, vos Dei fapientias. Anfelm. rum refervat.. /; precognitos, a maffa perdendorum feparatos, in illud Viil. Quia efficaci[f: L ) um efz mgdiu,hz ad pecbata ad vitam :eternam preordinatos. Idem con- ^poft. ín« Prov.t6. j delenda: nam mifericordia & veritate redimitüur firmat S Chryfoftomus, dum ait: tanta vise ü uite vl- cera &c. v. Ó iniquitas, tefte Salomone: Certe non eft pec- eleemoíyng: cum multa fiducia fuos introdu- Lt tum, inquit S. Chryfoftomus, quod non poffit cit alumnos; eft enim czli nota Janitoribus, ho. 36. ad. Ts purgare eleemofyna,quodve non poffit extin- fponfalis thalami fores obíervantibus, quin & pop. Ant, d guere. Qmnépeccatum inífra illam ftat, Re- venerabilis,& quos füi cultores agnoverit,cum multa e L4 X T ituli:s XCIV. Mijericerdia erga fbivos! : 35! multa introducet libertate, & nemo contra- tan quis veftrum dicet : [ï Xquis & Paulum dicet, ed omnes cedent. Hinc alibi hortatur mihi daret hofpitem, füfciperem prompte; in hzc verba: In zdificia caleítia (tudeamus magnaque cum alacritate. Ecce Pauli Doini- 5 At noflras evacuare pecunias: nec fabris, nec num licet tibi hofpitio fufcipere: & non vis? ltmoc ftru&oribus, nec operariis opus habemus. quia qui füfcipit unum ex minimis, me (üfci- Manus namque pauperum tales domos zdi- pit. Quanto minor fuerit frater , qui fufci- ficant: claudi, czci, vel debiles funt U pitur, hoc major Chriftus per illum advenit. domos illas edificanc. . Quid ergo? Firmiter nimirum credamus, caciam br;ztidni iri- SLeofde Xll. Quia fingulavem ef nos Deo dare, quicquid pauperibus dederi jelunio de- /uit: nam efficaciífima eft, tefteS. Leone, ad mus: nam; ut re&te advertir S. Ambrofius, S. Ambrof. cimi men-exorandum Deum poflulatio, cui pietatis ibi eft miíericordia largior, ubi eít fides de ofüic. ? $. opera fuffragantur. Qui füum ab inope non promptior. Quod ipfum confirmat S. Leo SaLeof. f. avertit animum , facile & cito ad fe Domini dicens : Prompta ergo , & facilis, dileCtiffi- de colle&, Tob. 4 convertet auditum. |Hinc Tobias Senior ju- mi, apud nos largitas effe debet, (i credimus, i YV. 7 niori precepit. Noli avertere faciem tuam unumquemque id (ibi preftare, quod indi- ïs. C f !; ab ullo paupere, ita enim fiet, ut nec a gentibus tribuit. Thefaurum enim füum lomaojn ! avertatur facies Domini. —EC condit in czlo, qui Chriftum pafcit in pau- E 1. ad Cor, 5! ere. : gc IX- M IV.. Magnam e[limationem de bac irtute con. g . Bonav, cipyre , id quod non erit difficile, (i motiva M E D I A. precedenti paragrap hp allata bene perpen- * Bellovàac. lus divini benoris, qui enim honorat fer- dantur. u Ípec. mor. [ Z vum propter domipum, non illum, fed V. /liena damna «vel commoda tua e[timare ; LY 4: dil.20. principaliter Dominum honorat, omnis enim natn,utreGteS Bonaventura notat,mifericor- | Nepot. e. 4- honor, obfequium, & beneficium impenfum dia eft virtus, per quam animus fuper calami- fervo, indefinenter ip(i Domino principaliter tate afflitorum movetur: Hszc virtus nihil j exhibetur, ficut ipíe teftatur Matthzi 2. humanum a fe alienum putat, aliorum dam- . Quamdiu uni ex minimis mïeis feaijlis , ibi fe- na, vel commoda fua zftimat. Hienamque eft eiftis. proprius charitatis efféctus, quod aliorum mi- ï?- hp : "I Mllad Bellovae. II. Exemplum Dei ob. oculds babere , ut. Bel- ferias ut proprias reputet.. Idem 3eraphicus In. i fpec. mor.lovacen(is füa(it his verbis: Deus, qui fum- Do&tor alibi mifericordiam & charitatem fi- EC ? l.1.dift, me mifericors eft, & fuper omnia vult de mul conjungit, dicens: Mifericordia abun- 10. mifericordia przdicari : ad miíericordiam danter remuneratur: unde notat, quod duz nos invitans femetipfüm proponit in exem- virrutes valde copiofie & plenz veniunt ad . 8 hgid, . r evidentiffimum, veraciffimum , & per- ) üdicium , propter quod recipiunt falarium hon. 9 s ' fe&tiffimum, per quod habeamus doctrina- valáe copiofum, fcilicet charitas & milericor- tt, $0. liter informari: per quod habeamus deifor- dia: charitas enim aliena bona facit fua, juxta miter transformari : Ait enim Lucze 9. Cafariat illud P(almi : particeps ego fum omnium ti- 9 15 Eftote mifericordes , fizut & Paier vefter miferi- mentium te; Mifericordia facit aliena mala cors e[i. Y fua, juxta illud: ficut focii patfionum, ita & & Bonasv, lll. Chrifum in p auþeriäus intueri, uti S. BoQ confolationum. — S. Bernardinus Jobi exemes, penara, naventura fuafit; (ic alloquens animam ; Cur plum adducit, qui cap.30. 25. ait: Flebam quon. anima tota die anxiaris poft Chriftum? in- dam fuper eo. qui affittus erat, fcilicet afflictione dicabo tibi, quem diligit anima tua. Certe exteriori, & compatiebatur anima pauperi, (cilicet : ;: . jn infirmaria Jacet, & ibi angu(liatur, curre, compatlione interiori, quafi dicat: Non tan- & illi miniftra, illi compatere infirmanti. At trum oftendebam compaílionem exteriorem; vero inquies fortaffe, quomodo id Seraphicus fed etiam interiorem, quia ex vehementi affe- afferere poterat, quando Chriítus ad dextram &u compatiebar. Amor igitur non folum per Patris fedens ; impaffibilis eft, nec ulli iafir- compaífionem internam demonítratur, ve- mitati humanz lubjedtus? — Et ideo refpon- rum etiam per fübfidium externum, (iquidem- $. Len 1p. ut diximus: Probatio dileCtionis, exhibitio eft Dres. et deo, quod Evangelium nos fallere non pof- p p fit; in quod dicitur: Quod uni ex minitis feci- operis. $ Gregorius gloffando verba illa Jobi : $, Greg. )0. 1-5- I ( jfis, mibi feciftis : infirmus eram, & viftaftis me; Pater eram pauperum,inquit: Non patronum S Anbrik hzc enim eít Dei erga nos bonitas, utin quo. fe vel proximum, vel adjutorem pauperum, iierm. 0 libet affli&o , & infirmo ipfemet agnofci ve- fed patrem fuiffe teftatur, quia nimirum $. Auguft. lit. Et affentiens fan&tus Auguítinus often- magno charitatis officio ftudium mifericor- ! de bon. dam fane, inquit, quomodo Dominus poffit diz vertit in affedum naturg, ut eos quafi di(c c, 8, inveniri, aut cognofci, fi tamen eft animus filios cerneret per amorem, quibus qua(i pa- '"videndi. Si vis videre Dominum, require ter przerat per protectionem. . mendicum, refpice ad pauperem, fufcipe pe- VL Proximum tanquam fratrem && membrum confiderare, ita fuafit $. Gregorius Nanzianze- S. Gregor. ls An clnï. 'regrinum , vifita infirmum , curre ad carce- rem, fi,vis videre Deum, vincula captivita- nus, dum dixit: O Serve Dei, & Chrifti, ac- Naz. in ^ ln !Hlld tis abíolve, nodos iniquitatis incide. Denique que hominum amore przdite, ne fratrem de. ? rat. de 'A 0&, t aup. - m 8. Chtyf- idipfüm etiam fuo calculo confirmans S Chry Ípicias,ne prztereas,ne ut fcelus,ut piaculum, ? mor. utaliud quiddam fugiendum, & interdidum fet 8 hom. 45. foftomus fuper illa verba A&uum Apoftolico- $ O in AGa. rum 21.16. Zdducentes, apud quem bo[pitaremur, averferis.Membrum tuum efllicet calamitate y5$ ! tgtereas, N inquit: Paulum. hofpjtio fafcepit ille:. fori- franggtur. Tibi , licet animo forti pr : pp" * pauper e b ssz— " Biblioz;þecæ Manualis Concionatoriæ $ X. pauper relictus eft üt Deo: his enim verbis udore te fortaffe promovebo. - VIL. Patrie celeftis defiderium ardens. concife- ASCETICA. re: fic enim hoc ipfo ad opes noftras & the- ptg-m fünt poti(ïïmum capita, qug aíce. ;SE ta de hac virtute bene addiícere, aliis- E fauros per pauperum manus praemittendos 8. Chryf. excitabimur. ' Ita S. Chryfoftomus fuafit di- que inculcare debet. Primum eft, ut bene c rgtt hom. 49. cens:: Omnia faciamus, ne alibi fimus egeni. cognoftat finem, propter quem Deus && pouptres e[je Y T N in e.24. Namquz utilitas in aliena regione multas di- permittit ,. & vos disdem . [ubvenire. defiderat ; id m 2H ( ;;ä C-en. vitias relinquere, in patria neceffariis carere? quod S. Gregorius Nazianzenus fequentibus s. Gregor. itaque oro,feftinemus,dum adhuc tempus eft. verbis preclare docet. Charitatis przcipuam Nzz. otat. ut paupe- 16. de Secure illac transferimus, & in thefauro inde- partem in eo fitam effe comperio, predabili reponimus, quzcunque per paupe- .res amore & mifericordia complectamu r, paup.amo- : rum manus premittimus, - Pauperes & afflí&tos Deus effe vult, ut nos"* infirmitatis noftrx fübmoneant, illudque no-. "WIIL.. Quotidie aliquid froe ex pecuniis , [ive ex alimentis in. pauperum um . feponere , ut. paulatim bis perfüadeant, ut nulli rerum przefentium g etiam ad largiores eleemofynas incitemur : Sic ite- atque in oculos cadentium velut firmz ac la- S. Chryi. ». rum S. Chryfoftomus fuafit dicens: Parea- bili animum adjiciamus.- Cum igitur nihil fit hom 43.i! rnas B. Paulo conftituentes in noftris zedibus ' ftabile in przfenti vita, de opibus in tuto col- T OM ANEPm TM 3. 'fd Cor. i arculam pauperibus, quz eo in loco ,. ubi L .locandis cogitsndum eft. Beneficentie in . qui sque confiftere & orare folicus eft, repo- pauperes infinita funt commoda nullus om- $Anirof natur: ita ut eleemofynam primum, quoties nino cultus Deo perinde gratus eft, ut miferi- D E Nihil tam Deo pro- accefferis oraturus, imponas, & deinde ora- .cordia erga pauperes. pe» tionem proferas. Et profe&to non minus eft prium eít, quam mifericordia & beneficentia. 4 juxta le&tum eleemofynam reponere, quam Imitandus eft nobis Deus. Hoc ipfum etiam $. Clryf. .hom. fi ifthicEvangelium fuüfpendas; fiquidem Ev* folide oftendit S. Chryfoftomus , dum ait,!9.4 17. in ep. angelium hic füfpeafum nihil agit, nec tan fapenuméro dixit, eleemofynam non acci- 2.2ad Cor. tillle quidem virtutis eft, in hac vero arcula - pientium, fed potius dantium gratia introdu. adveríus diabolum armaturam habes repofi- &am effe; nam illi fünt, qui potiffimum inde Md tam: hac orationem tuam penetrantem efn- . lucrantur. Non vides, quod omnes mutua Majiüif -cis, domum fanctam reddis, in hac conclufas opera indigemus ? — Miles opificis, opifex 30 d negotiatoris, negotiator agricolz. — Servus habes regias dapes. Ea propter ad lectum de- onetur illa, & fic absque phantafiis tranquil- liberi, dominus fervi, pauper divitis, dives l [* noctem tranfiges. . Jam & commoditates, pauperis. Etenim qui accipit eleemofynam, - quibüs Jiceat admodum facile colligere, vul- maxime omnium ufui eft. Ineffabilis fapien- tis, ut recenfeam? fiet. Sic igitur adjectio- tiz Dei hoc opus eft. Nam cum mutua'opera nem fuam artifex aliquis, vel futor, vel co- indigeamus, & neceflitas illa non conciliaret riarius, vel faber «rarius, quicunque tandem amicitias noftras, fi omnia fufficerent, nonne is fuerit, levem reddet. $i aliquid vendide effemus indomitz beftiz ? Ita Deus fübjecit rit ille, fui artificii prímitias ejus pretii offe- nos invicem ob hanc neceffitatem. ut quoti- rat Deo, & huc paululum quid conjiciat; die alter alterum requirat. Nefcio, annon .exiguamque, partem Domino dividat. . Mul- '.tam propter pauperes cleemofynam Deus, tum enim ut huc conferat. non poftulo, fed quam propter ipfos impendentes inftituit. tantum , quantum vel infantes pueruli, vel - ]l. Secundum elt, ut bene cognofcat capita ad mifericordie fabftantiam feu e[fentiam nece[Jaria qu& miferi & egeni homines peterent, tantum nos, qui coelum fperamus ; demus. W'Neque quidem breviter & bene indicavit S. C Y de vendentibus tantum hzc, verum & emen- foftomus, dum dixit: Tria funt, quz in mi- h()m- de- inifericore« tibus, & aliis operantibus dida (int, Eam fetricordie opere optanda funt Chriftiano, ut dia & dua- regulam & agricol&' in proventibus rerum, poffit facere, ut velit, ut compleat. Ut pof- bus viduis, eain.femel omnes, quotquot legitimos colli- fit, id eft, ut fübftantia faciendi non defit: gunt cenfus, obfervent. Facilis autem illa ut velit; hoc eft, voluntas adíit, qua faciat, nobis ex confüetudine res fiet, paulatimque quia fübftantia non dee(t, qua fiat.. Tertium -a parvis ad magna afcendemus, & ftudebi- eít, ut compleat, id eft, quz poffit & velit, - fine dilatione perficiat; his enim tribus opus mus opes contemnere , iþfamque malorum radicem evellere. tantum; tamque przclarum impletur. IX. Lucro fpirituali celeftium. smeritorum' inbia- lL Tertium eft, ut etiam circum[lantias ad £5 fic enim fiet, ut, cum ars hzc fit omnium omnimodar perfe&tionem mifericordie: necef[arias be- nt addifcat ,. qux. quidem fequentes potiffi- . quzftuofiffima, totis in viribus in eam incum- " bamus, S. Joannis eleemofynarii exemplo, mum affignantur a SS. Patribus & A(cetis. 1. Ut munde corde offerat eleemofynam : 1.Cor. 13. qui usque adeo in hanc virtutem incubuit, ut nihil aliud cogitaffe, aut egiffe videatur. ita enim Apoftolus indicavit dicens: Siv. 3. X. Patronis fibi certos eligere , qui voirtuti buic diftribuere in cibus pauperum omnes fa- . fingulariter fluduerunt, (quales fünt S. Lauren- cultates. meas, charitatem autem non ha- tius, 3. Joannes Eleemofynarius, S. Thomas buero, nihil mihi prodeft. Nam, ut re- Villanovanus, S. Paulinus, S. Joannes Dei, &te obfervavit S. Gregorius, qui indigen-S Greg. in S. Tobias, S. Elifabeth) eorumque partim ex- ti proximo exteriorem fubítantiam przbet, moral. 1. fed vitam füam a nequitia non cuftodir, 19. emplo, partim fuüffragiis ad imitationem fe excitare, Hoc, rem (uam D«eo tribuit, & fe peccato, quod 353 Tiulus XCV. läli]äricordia erga Vivos. quod mïnuxs eft obtulit Authori, & hoc, quod fceneremur, dignusþ& recipi, qui de recïþien— majus eft, fervavit iniquitati : Mundári ergo do non cogitavir, dum daret. Quanto ergo pu- prius debet animus , quam eleemofynam prz- rior debet effe liberalitas Chriftianorum, ita ut beat, quia omne , quod datur Deo, ex dantis neque gratitudinis quider ullum fignum ex- fpe&tarent arecipiente,agnofcentes Chriftum, mente penfatur; & ab omnipotenti Deo .munus ex manu non accipitur ; quod corde qui fe fidejufforem , & debitorem pro eis con- ftituit , non fecus acfi ipfe reciperet. S. Gregor. obligato in malitia offertur. Et iterum alibi: p. 3. 34- Admonendi fünt; inquit, qui fua mifericor- '5. Ut cum bilaritate fiat : non ex triftitia auts. Cot. 9 k Otegnr neceflitate,ut inquit Apoftolus ; hilarem enim Y 7N , mon. 21« diter largiuntur, ut folicite feipfos cuftodire L. Qtqt, ftudeant, ne, cum commilfa peccata eleemo- datorem diligit Deus. Hinc & Siracides fua. 5cc. 35- g de fynis redimunt ; adhuc redimenda commit- det: Inomni dato hilarem fac vultum tuum j & Auguft, & tant, ne venalem Dei juftitam zftiment, fi, nam, ut recte dixit S. Auguftinus, (i panem de- ,,, m 2 deris trifti,& panem,& meritum perdidifti.Er- cum curant pro peccatis nummos tribuere , arbitrentur fe pofle impunite peccare. Melior go ex animo fac,utille, qui intus videt, adhuc loquente te dicat : Ecce adfum. Haxé hilaritas quippe eít anima, quam eíca, melius corpus quam veftimentum, pauperibus largitur , fed fplendor quidam eft mifericordig, inquit Sal« meron, quaz tum miferenti, tum mifíero nee tamenanimz, vel corporis iniquitate pollui- tur ; quod minus eft juftitiz obtulit; & quod ceffaria eft ; dare enim , & abalienare a fe, majus eft culpz, commifit, (ua enim Deo de- quod füum eft, triftitiam füapte natura parit j dit, & fe diabolo. 1 1 at hzc mifericordia, virtutis nomen non ob- S.Ambrof, ione fiat; funtenim qui- tinebit, nifi illa &egritudine expulía exhilare- 2. Ut cum bona intent; l2. de dam, inquit S. Ambrofius, qui ad jactantiam tur animus. Mifer vero, cum egeftas femper folem, decorem largitatis affe&tant, ut eo fe pauperem afflisat , tunc maxime recreatur, s Chryl probatos vulgo velint , quod fibi nihil relique- quando collatum fuerit beneficium cum ala- 04 hom. rint : fed dum przfentis fzculi mercedem re- critatis gratia , nam qui oculis adver(is , aut . quirunt, non recondunt in futurum: & quia fronte corrugata, & fübductis füperciliis ali- .a Cor, hic perceperunt mercedem fuam, illic fperare quid dat, gratiam virtutis amifit. Idipfum con- J L non poffunt. Hinc füper illa verba Apottoli : qui firmans S. Bernardus, füper Cantica fcribens, E S,o Be'ï'üi,/ Í 71,in Apud]. tribuityin fimplicitate : bene notandus eft S. Anfel- ex candore liliorum hanc ad propofitum no- ^ant. apud Manfidife mi difcurfüs, dum ait : qui tribuitde (uo aliis in ftrum elicit moralitatem, dicens : Et eft can- 394 ? 1* fimplicitate.fit membrum eorum,id eft,fi nihil dor, quem f(ibi induit is, qui miferetur in hi- Manü l, c, repetat ab illis, quibus dedit, fed tantum Deo, laritate ; Etenim (i intuearis illum , quem qui remunerator eftomnium bonorum,qui tri- Propheta depingitjucundum bominem ,. qui mifee buit indigentibus,in fimplicitate cordis hoc fa- vetur, & commodat : noune is tibi videbitur de ciat , hoceft ne videatur manibus benefacere ipfa animi jucunditare induiffe candorem indigentibus,& laudem corde quzrat ab homi- uendam pietatis, vultui pariter & operi fuo? nibus: unde cceleftis Magifter nofter Matth. 6. icut e regione, fi ex triflitia, & velut ex ne- monet dicens : Zttendite, ne ju[litiam vefiram fa- ceffitate quis tribuat, non candidum plane ciatis coram bominibus ; ut oideamini ab eis, alioqui fed tecrum prafert manu & fronte colorem,; mercedem non babebitis apud Patrem ve[irum , qui in & ideo bilarem datorem diligit Deus. S. Anfel- calis eft : cum ergo facis eleemofynam , molituba canere mus hanc hilaritatem , quz in fübveniente ante te, ficut bypocryte faciunt in fynagogis €9' vicis, ut proximo requiritur, confiderans, ait: In hi- bonorificentur ab bomimibus. S.'Thomas de hac per- laritate hoc faciat , hoc eft, qui mifero pie fonante t&ba inquit: Tuba canere, eft, pom- compatitur , impendens illi beneficium mi- $ Cbyf pam vanz laudis appetere. Unde Rabanus ait: fericordiz, in hilaritate mentis boc agat, quia Ante fe cubacanit, qui ante alios vult laudari. hilarem datorem diligit Deus. Dionyfius h()m, de. mileritote Salmeron inquit: nota Dei bonitatem, qui in Carthufianus füper precitatum Pfalmiftze ia & du numerato habet omnia operanoftra , & illa fi- verficulum : S'ucundus bemo , qui miferetur. &gc. bus viduih gillatim explicat ( fcilicet in finali judicio) mo- inquit : In hilaritate cordis hoc facit, ne fao do nos ab illorum eoumeratione avertamus mcerore miferum magis affligat, unde de qui- oculos, nihilque nos feciffe putemus. S. Anfel- busdam ícriptum eft : Coníolatores onerofi mus eum,qui mifericordie opera exercet, mo« omnes vos ; quos contra ait Pfalmifta : TL net, dicens : Faciat hoc ia (implicitate fupernz cundus bomo , qui miferetur. - intentionis, non in duplicitate preefentis & fu- $« Ut celeriter iat: (ic enim Sa .pienä faafit : Eecl. 4. tureglorix. Dionyfius Carthufianos y in fim- Cor inopis ne afflixeris, & non differas, quod " *' plicitate ica exponit : Id eft, in fimpliciintentio- erogaturus fis in egenum. Et iterum : NeProv. $« dicas amico tuo: vade, & revertere, & cras V* ?&» ne, videlicet ad gloriam Dei, non propter lau- dem humanam : Nam;, ut S. Auguftinus ait: dabo tibi : cum ftatim poffis dare. Jam er- uidS. Bafilius Mifericordia,qua homini fübvenitur,fi propter g0, inquit S. Bafilius, quando füppetit, q I,C(Jl'« 18' Deum non fit, non eftfacrificium. Imo non fo- prohibet , quo minus liberaliter impertiar e ?hom 6. iü orrea ?dite fcent. ' 3' lum proximis benefaciendum non eft propter nonne inops adeft ? non fünt plena h non merces a Domino parata? non manda- applaufum, & gloriam mundanam, fed neque tum manifeftum? Efuriens fame abfümitur, etiam ob alios fínes , & intereffe terrena. Sal- meron hanc circum(pe&tionem his verbis indi- nudus frigore rigefcit, & tu eleemofynam Audi Saloinonem : T cat; Neque exfpectemus ullam retributionemy in craftinum differs ? L] nyd. " Ne dicas , regreffus revertere . ighorasProv. 3. hoc enim & gentiles aborinati funt : nam Se- Hoc v. 38- 1o neca quodam loco dixit : Demus beneficia,non enim , quid íequens pariat dies. y Salme« RO/PO L()bn- Biblowno .Tbm' II. i j | 354. Bibliotbecee Mfmualis Comionatoriæ «b Manfidifc.Salmeron fuper illa verba qui miferetur , in bi- Apd&olumHebræos ad hofþitälitatcfn*hïs* vet- iplaui | bis adhortari: /jofpitalitatem nolite oblivifci , per 20« n. 7. [aritáte : difícurrens, confirmat, dum ait: elt etiam ornamentüum mifericordiz , celeríitas , banc enim placuerunt quidam «dngelis bofpitio receptis. Hebt. 12« s hii Sanc&us vero hic Doctor ita legit: quidamin- v. 2. äï nam quicito dat, bis dat. S. Lucas de hydro- jr 2 .pico fcribens, promotam Salvatoris miferi- Ícientes hofpitio exceperunt Angelos: ac re- vít d &e dixit, infcientes; nam fi fcientes illos ex- Spint cordiam & compaffionem his verbis indicat: A Fii ecce bomo quidam bydropicus erat ante illum, ap- cepiffent tanta cum benevolentia, nihil ma- ?; » inorat prebenfum fanavit illum, mec exjpeGtavit ,* donec ad gnimirique feciffent. Sed hzc tota laus, quod fatté illum fanandum rogaretur. Sapiens quoque ad ignorantes , quinam effent , qui prateribant; $, Anb hoc propofitum monet inquiens : JNoli probi- nec aliud effe credens, quam homines viato- ilb 1:06 bere benefacere eum, qui pote[t 5 fi vales , €9 ipfe .res, cum tanta alacritate vocaverunt intro. 6 benefac : INe dicas amicotuo : vade, C revertere, cras "Tu quidem igitur, (iquem nobilem ac fplendi- dabo tibi , cum fLatim po[fs dare.. Quamprimum dum exceperis, multamque pra'ftiteris alacri- 'Tobias fenior certior faCtus eft de cadavere 1 tatem, nihil mirum eft, nam virtus ejus, qui publice in plateis infepulto jacente , tametfi excipitur, etiam inhofpitalitatem frequenter EX RE RE SS AL CSA: cum aliis convivis prandio accumberet, fta- adigit, ut omnem exhibeat humanitatem, M. tim exiliens de accubitu &c. S, Auguft. quo- Caterum illud maximum, & admiratione di- . que modum indicat, quem obfervare debent gnum, quoties & vulgares, abjectos & viles, illi, qui nonnunquam egeno benefacere ne- multa cum benevolentia excipimus. * queunt, ne mifericordiz merito deftituantur; IV. Quartum eft, ut fciat , quibus , &? quogcd. gv. . - dicitenim : füpplicem nullum fpernas, & cui - ordine danda fit eleemofyna«. Nimirum 1. Sibi ipfi: v. 24.- dare non potes , quod petierit, non eum fper. . juxta illud Ecclefiaftici: Miferere animz tuze ^ f nas : fi potes dare, da ; fi non potes, affabilem placens Deo. Quod ipfum etiam prudenter te przíta; coronat Deus intus volentem, ubi docuit S. Auguftinus, dum ait : Qui vult elee- s, Aug. i noninvenit facultatem, Nemo dicat, non ha- mofynam ordinate dare, a feipfo debet incipe- Enchirid, beo, charitas non de facculo erogatur. re, &eam (ibi primum dare. Eft enim eleemo- c- 76. (Tob. 4« . $. Ut liberaliter fiat : ita enim Tobias filio fyna opus mifericordiz, verifiimeque dictum V. 95 fuafit: quo modo potueris, ita efto mifericors. eft: Miferere animz tuz placens Deo; pro- .Si multum tibi füerit, abundanter tribue: fi pter hoc renafcimur, ut Deo placeamus. Pro- VT exiguum tibi füerit, etiam exiguum libenter ter quem dileGionis ordinem di&tum eft: Di- Vilv impertiri ftude. Neque enim dare, fcd cum T ges proximum tuum, ficut teipfum. 2. Do- Cont S. Chry. copia dare, eleemofyna eft, inquit S. Chryfoft. meflicis: juxta illud ifaie : Carnem tuam ( feu $, X ho. 37. dideoque hortatur, ut ii, qui dicunt: Miferere ut feptuaginta interpretantur ) domefticos ;Z ! pop. mei Deus fecundum magnam mifericordiam tuos ne defpexeris ; nam fi quis propinquosIf.28. v. 7 tüam, etiam/pauperum mifereantur fecun- genere ac affinitate conjunctos aípernetur , $. Chryf. l0m. I4« dum magnam eleemofynam füam. Qu ta- inquit S. Chryfoftomus , quomodo erit in alie- in dicta men magnitudo, ut idem ait, non in pecunia- nos clemens? Quiitem fiillos de fideinftruat, verba Pro« rum multitudine judicatur, fed in dantium ^ hosinerrorejacere permittat, quibus bencfa- hetz. idem ^ promptitudine. Et alibi fuper S, Pauli 2. ad cere jure fuo. facilius & commodius poffit , Cor. 9. v. 6. verba : Qui parce fiminat &c. di- . quantz iftud immianitatis erit? & eft, inquit, fcurrit ; Neque enim fufficit mifereri, in- infideli deterior. Cur id? quia ille, etfi alie» quit, fed oportet id & largiter, & animo non nos defpicit; propinquos tamen nequaquam trifti facere, imo non fólum, non trifti, fed & afpernatur, Divinas planeleges violat & ju- alacri & lzto. Non enim par eft, triftari, fed ranaturz, quinegligitfuos. Quod etiam con- gaudere; verba autem Apoftoli profequens | firmatS. Auguftinus, dum ait: Cum omnibus S, Auguft. ait : qui feminat in benedictionibus, de bene- prodeffe non poflis , his potiffimum confülen- de doà. dictionibus & metet : Animum vero dirigens dum eft, qui conftrictius tibi junguntur. Et Chrift. L.5, Lit, 6, C. 28. Y 16, addit: Non ex triftitia,aut ex neceffitate ; nam videtur, tefte "Theophyladto , ipfe Chriftus "Theophil. utramque oportet miferturo adeffe, & quod exemplo fuo id docuiffe, dum in Galilza coc- n Cap. 4« abunde & quod cum voluptate det. Quanam pit przdicare, & Nazarenis potius quam'aliis Luce gratia cum eleemofynam das, ploras? quid do- fe manifeftavit, ut nos doceret prius proprios lens, omnem boni operis fructum perdis? fi beneficiare (ut loquitur cit, Author) deinde : namque doles, non mifereris utique, fed cru- ' & ad reliquos amicitiam fpargere. 3. Sanclis . delises, &inbumanus: Quomodo enim eum ; & juftis hominibus : quia hi & propter fanGti- catem digniores funt aliis hominibus, & tum quiin triftitia eft, refocillabis, fi tu doles? Idem in 6. Uc'conflanter fiat : Neque putemus nos ipfi danti, tum reipublice Chriftiang preci- przp. €*omnia przeftitiffe, inqüit S. Chryfoftomus, fi bus & operibus plus prodeffe poffunt. 4. Pu« ad PhiliPP- Q 46do femel atqueiterum quidquam dederi- illis & viduis: nam religio munda , teíte S. mus: per omnem quippe vitam id facere Jacobo, apud Deum & Paatrem hzc eft, vifi- Jac. 1. v. oportet 5 non enim femel tantum, fed indefi- tare pupillos & viduas in tribulatione eorum. 27. nenter Deo placere debemus. Quod fi a bo- De quibus tamen omnibus hactenus enume- nis operibus exor(íi noviflime defecerimus, ratis regulis fervanda eft prudens S. Thome exceptio, dum ait: Intelligendum hoc eft de s. Thom. tocum perdimus, totum corrumpimus. Audi monitionem perutilem , quz dicit: E Icemo- magis fübveniendo conjun&is, ceteris pari- 2. 2. q. . fyna ac fides non te deferant. - bus: poteft enim contingere , quod extrae !I« a..3» S. Chryf. 7. Ut indifferenter ,. eu fine difcrimine Perfo- neis fit magis fübveniendum propter majo-- con, 8- parum fiai, utijpracclare obfervat S . Chryfoft. rem indigentiam. dg a, ! Vo Qlin- / -- 355 T iiu]us X CV. M/&rica*diä erga ,Viwf. $.Gregor. . V. Quintum elt, u fciat , .&x quibus bonis fit provöcandi ad amorem eft amor,quidni idem de mifericordia dicatur? Excitentur proin- —— À Bpift.110. eleemofyna danda, nempe 1. Éx propriis: nam lt i eleemofyna Redemptoris noftri oculis illa de auditores ad mifericordiam tanto alacrius P $. Bafilius placet, qua non de illicitis rebus congeritur, exercendam , quanto preftantiorem ideam : in admo- fed quz de rebus conceffis, & bene acquifitis funt nacli. nit. ad Fil, .IL. Ex occafione thematis : Mifereor ]ïtþäT'Marþ. g Sririt. impenditur, inquit re&te S. Gregor. : Elee- moíyna autem cum iniquitate acquifita abo- turbam: : oftendi poteft , quinam potiffimum V« 2- $. Auguft, minatio eft coram Chrifto, te(teS.Bafilio. 2. obligentur ad hzc verba dicenda, atque adeo inorat, de Patre. Ex fuperfluis : nam fuperflua diviti, neceffaria mifericordiam excendam. Nimirum r. Zudi- ces ég Confliarii: ut non diu differant, lites & S.Ambr. fünt pauperi, inquit $. Auguftinus: aliena lib.2.ofüie, retinet, qui ifta tener. . 3. Ex neceffariis: hoc cauías, aut querelas fübditorum ad exitum $ 28. enim hominis amiciffime erga pauperes affe- perducere: Meminerint proinde fibi dictum, &i eft argumentum, teíte S. Gregor. Naziaa- quod olim Jofaphat ad judices a fe conftitue tos dixit; Videte,quid faciatis: non enim ho- sPar. 19, zenos &utS. Ambrofius loquitur, maxikmum N 3 incentivum mifericordiz. minis exercetis judicium, fed Dcei; & quod- v. 6. - VL Sextum eft, ut fciat, quenam ex snifericor cunque judicaveritis, in vos redundabit, 2. die operibus preferenda fit aliis, nimirum 1. Spi- Domini ve[pettu feroorum €9. mercenariorum 5 ut ritualia corporalibus: tum quia praeftantiori obíervent illad S. Tobiz monitum: Quicun- Tob. 4« fuübjecto: tum quia ad preftantiorem finem, que tibi aliquid operatus fuerit, ftatim ei mer- v- 15 fcilicet neceffitates anime füblevandas exe cedem reftitue ; & merces mercenarii apud te Ed o omnino non remaneat. 3. Divite:: ut credant h 2h hibentur: tum quia remotiores fünt a com- modo proprio, fcilicet retributionis mutuz ab fibi di&um a S, Davide, iimo ab ipfo Deo perPfa ro. Davidem: Tibi derelictus eft pauper : Orphae. v. 14. jux- iis, a quibus exhibentur, exfpedtandz. 1. In- $ hyg, i;ï ter fpiritualia przcipuum fere effe injuriarum no tueris adjutor. Studeant proinde difpen(a- ta Hebr. badiri, - ab inimicis factarum liberalem remiffionem, toris officio tanto fidelius fungi, quanto ma- . C 76 ut S. Auguftinus indicavit, dum dixit: Mul- jus ob tantam fidelitatem przmium olim fpe- rare poffunt. 4. Mediocris fortune — bomines : ta fünt genera eleemofynarum , fed ea nihil L] eít ma jus q ua ex corde dim - ut & ipfíi faltem pro tenuitare fuorami bo- ittimus; guod- in norum obfervent illud S. Tobiz monitum: nos quisque peccavit. I $. Thomas VII. Septimum eft, uf ca zæzm qggääl/ïat,' cur Quo modo poteris, ita efto mifericors: L) fiexi- Tob. 4 ! Villanov. Cbriftus in proce[Ju fudicii enarrando , folius miferi- guur tibi fu t, exiguum libenter impertiri V. 8 ítude. Meim d er j Cone de cordie mentionem fecerit: quam quidem redte int proinde viduz duos obo- puc ,,, EE S. Marti- 4(onavicS. Thom.Villanov. dum dixit: Non los in gazophylacium mittentis, & omnium y, 5, ) n9, »lf.sgu Y 70 haxc opera przcipue commemorantur, quia aliorum libertatem fuperantis. . /pfi paupe- fola bona, aut quia perfectiora fuünt, féd: du. re$: ut, quanto magis fentiunt ipfi; quam gra- $, Chtyh hom, t plici ratione hoc dicitur. . Primo, ut Domi- vis miferia fit paupertas, tanto magis condo- n dida nus ea commendaret, & oftenderet homini- leantaliis pauperibus: nec invideant eleemo- verei o« fynam, aut impediant; Sed potius de (uo bus (cularibus, & populo Dei, in his praci- pue falutis rationem perquirendam effe , qui communicent, aut communicandi deliderium ; phetes fpiritualibus vacare minime poffunt. Secun- oftendant, ac pro fe mutuo orent, memores, do, ut per hoc, nullam effe przftanuorem eleemofynam, gui(-i de pef'fc;t;oriþqg tunc quam quz pauperi a paupere' datur. fiet; intélligat. f- III. Ex occafione eorundem verbotum po $. IX. funt expl c:ri circumftantiz, & a Chrifto in CONGE PTUS PRJE D1. pafcenda turba obfervate. Nempe 1. Quod ;S. hugifs CA BILE $. antequam daret ; oculos ad ccelum elevarit, de dod. Lue 6. I. Bx occéa(ione thematis: Ejïote mifericordes, & per putiíIimam intentionem (olius divinz glo- — (iut Pater vve[ter coleflis mifericors ef] : di- rie quarendz opus mifericordie mox exere Q 00 V. 34?. Theoplil ci poteft, Chriftum bis verbis compendium cendum Deo confecrarit. 3. Quod cum fincee« in ap h z omnium doCrinarum ad tnifericordiz virtu- ro compaf[jionis affe&tu dederit ut verbailla :*mi- | L tem fpe&tantium propofuiffe. Nam 1. often- fereor füper turbam: indicant. 3. Quod //a- ] dit.modum eandem exercendi , adjiciendo tim ac cognovit ipforum neceffitatem, fuc- J ] Ideam, perfe&iffimam mifericordiz divinz, currerit. 4. Quod liberaliter (übvenerit, ita ut V feu Patris cceleftis, qui ompibus tam bonis multi cophyni fragmentis onu(ti füperfuerint. . Quod prudenter dederit, offerendo talem quam malis oriri facit folem fuum, aliaque be- neficia largilfime exhibet: & miferetur om- cibum, qui ad neceffitatem füblevandam; non delicias fübminiftrandas conducebat. 6. nium, & diffimulat peccata hominum pro- pter poenitentiam: in quibus duobus actibus Quod omnibus indifferenter hanc. mifericor- diam przftiterit, non refpiciens perfonas ho- potiflima mifericordig fubítantia confiftit. Iac, li h 2. Motivum perfeGtiffimum & efficaciffimum, minum. Excitentur proinde auditores ad aj fcilicet füummam dignitatem mifericordiz, tam preclarum exemplum tanto ftudiofius uz oritur ex eo, quod Dco nos fimiles fa- imitandum, quanto nobiliorem in illo tra» ciat, inculcando. 3. Medium pariter effica- dendo magiftrum fünt nadi. .6, Thot ciffimum fuggerendo , quo ad mifericordiam lV. Ex occafione thematis: Et ceperunt. (oLuc. t4; 50 incitemur, nempe exemplum & mifericor- omnes excufare: afferantur, & refütentur varig * ! & TLT diam Patris cceleftis erga nos, quo nihil pos excu(ationes, & obje&tiones, quibus plerum- teft effe efficacius ; (i enim optimum medium que homines conantur fe a precepto elee- & Y moly« - CUR P . ,Lübn. Blbl. Man. 'Iom. 7?/ 3YA » l 556 2 Bzþlz'otibe:æ —Manualis | Concionatorice mofyng eximere. Quarum r. eft, quod ipfi- elemofanam exigant: quibtfs illud S. Chry- S, Chryf. . met nihil habeant, & egeant: quibus illud S. foftomi cum proportione non inepte obtrude- to-4: hom. tur; Canis tuus cibo fartus eft, amulus tuus 17- in ep. $, Chry.. Chryfoftomi objiciatur: Nullus mifer, nifi qui 2, ed Cor. hom. t2. mifereri noluerit: quia nec quisque mifereri fatietate rumpitur, at vero tuus & illius Do- minus efurit Chriftus tuus alimento caret ne- ad popul, defiderans poterit non habere, quod tribuat ; 'non enim mifericordiz definita funt pretia. ceffario, fame perit. Quod ipfum Drexelius Drex. iü azoph. Oftendatur proinde, quomodo poffint mife- pulchra fimilitudine filiz arboris procerz, p.3- C 3» reri affe&tu,oratione,congratulatione ob elee- fed, quia füccum a terra attractum ini frondes $. 4 & ramos convertit, omni fru&tu carentis: & mofynam aliis datam &c. 2. Quod per elee- mofynam cenfus minuatur, & ipfi de paupe- mali, minoris quidem arboris, fed fru&u , in quem füccum convertit, abundantis demon- rentur; quibus illud S. Leonis in memoriam revocetur: Non timeatur in iis expenfis fa- flret. 6.Eft, quod in morte dare velint: qui- cultatum defe&tio, quoniam ipía benignitas bus re&te cum S.Chryfoftomo dicitur : Sparge magna fübftantia eft : nec poteít largitatis de- füperflua in pauperes, & quod invitus fortaífe effe materies,ubi Chriftus & pafcit, & pafcitur. paulo poft inimicis es ceffurus,idipfum volens I Oftendatur przterea hanc effe optimam & li- depone, tuaque fac; qua tua nunc non funt. 'citam ufuram juxtaillud Salomonis: Foenera- Opes cuftoditz fugiunt, diftriburz manent. Prov,r9. tur Domino, qui miferetur pauperis, & vicif- Hzc omnia fufius digefta poffunt videri apud v. 17. 'fitudinem füam reddet ei. 3. Eft; quod effe- P. Jeremiam Drexelium p. 3. Gazoph. c. 4. )l Dror.t W If &um hujus liberalitatis non fentiant, etiamfi V. Ex occafione thematis: .Date &9' dabitur ; Luc. & & ipfi eleemofynas dederint, & ab aliis datas oftendi poteft, quam fru&tuofa fit eleemofy- Y* 38 Tom.4. viderint: Quibus illud S. Chryfoftomi oppo- na, utpote ob quam datur a Deo. 1. Men- $C ho. 16. innatur: Hic queris retributionem ? propter füra bona , id eft, benedi&tio in temporalibus. ep. 2. ad 2. Conferia , id eft, remiffio peccatorum. $. t0, 510 Cor, uid? fine eleemofynam eleemofynam effe, $ d & non fac negotiationem. Sane multi & hic Coagitata, id eft, augmentum gratiz & virtu- p tum connexarum. 4.Superfluens, id eft prae- acceperunt, fed non fic acceperunt, quafi hac ratione his, qui hic non acceperunt, plus.ha- mium vite eterne: qua omnia fufius ex iis; qua& G. 8. diQa funt , - bituri effent.. Quemadmodum gulofi ventris " facile dedqci , & ampli- mancipia ad regiam vocati menfíam, non ex- ficari poffunt. V]. Ex occafione thematis: Cegtuplum ac- Mattlu 13. fpe&antes congruum tempus, ficut parvi pue- ri (nam Izetitiam lgedunt; priussfatiantes fe vi- cipiet, & vitam eternam po[fidebit : explicari pot- V: 29* lioribus cibis, ita certe & hi, qui hic inquirunt teft primarius fruQtus mifericordix, quod fci- - .. &accipiunt mercedem, alibi minuunt. Porro licet fit inter certiora figna predeftinationis, in ufüram dans poft multum quidem tempus quod probari poteft triplici argumento. 1..Di- n vis fperas accipere lortem, forte autem no vVino: petito tum ex revelatione Dei per Pfal- accipere,ut dilatione majus fcenus facias. Hic miftam dicentis: Beatus, qui inrelligit fuper autem ftatim repetis, idque cum non hic, fed egenum & pauperem: in die mala liberabit illic perpetuo füturus fis. 4. Eft, quod liberis eum Dominüs: tum ex Chriíti teftimonio Math. 5. ^ SlCth( *.Chryl. fervare bona füa debeant: quibus illud S. dicentis: Beati mifericordes, quoniam mife- V. 3 1« t.6.10.23. Chryfoftomi iterum inculcetur: Si ipfis omnia ricordiam coníequentur. Etiterum: Venire tm . benedi&ti, & poffidete regnum : efürivi enim, Matth. 25. id pope admittas, periculofz cuftodiz commendafti. Si vero Deum illis relinquas hzredem & tuto- & dediftis mihi manducare &c. — 3. Humago ; "* 34 petito cum ex Apoftolico S. Pauli teftimonio $ Aügu rem, innumeros reliquifti thefauros. Sicut in Pl t cum nos ipfos ulcifcimur , Deus non nos de- dicentis: Induite vos ficut electi Dei vifcera Coleff, g, mifericordize: tum ex fententiis SS. PP. fu. v.332. fendit ; cum autem hocipfi permittimus, plus quam exípe&tamus;efficitur: fic & in pecuniis, pra $. 8. n. 11. citatorum. 3. NNaturali: pe- tito tum ab experientia negativa, cujus tefti- fi nos earum curam gerimus , ab earum ille $ Chy providentia recedet,fi vero totum in eüm pro- monium affert $. Hieronymus füpra citatus dicens; Nunquam meminiffe fe legiffe, mala inPf:i.g Jiciamus , & eas, & filios in omni fecuritate cóonflituit. Si vis itáque multas filiis divitias morte fuiffe defun&um, qui libenter opera relinquere, Deo relinque cutelam. Qui vult charitatis exercuit: tum ex ratione, quz fuüae dives fieri, fiat pauper, ut dives evadat. Ex- det, eadem menfura menfürandum effe, qua pendat, ut colligat: difperdat, ut congreget. quisque aliis dimenfus fuit. Excitentur pro- Proderit etiam ad hancobjectionem utpote & inde auditores, ut. ficut ele&i Filii Dei, hoc valde communem, & leemofynis maxime ini- monile femper in collo portent, in fignum L 3. Auguft. micam, illud S. Auguftini in memoriam revo- ele&tionis, illudque Salomonis ibi dictum in Pfal. caífe: Videte, fi non eft confufio tota vita hu- putent: Mifericordia & veritas te non defe- Prov. se 123» /v'ox 30 mana. Quidquid agunt homines, in fpe va- rant: circumda eos gutturi tuo &c. na, cum cognoverint, quid agant, erubefcunt., VIL. Ex occafione thematis: Qui parce femi- 1.Cor. 9. kn, s nat: parce €9' metet : 9 qui feminat in benedittioni- V« 0 a. 5 Quarelaborant? cui laborant? Filiis meis, in- quiunt. Et ipfi cui? Filiisfüis. Et ipfi quibus? bus, de benedi&tionibus 9 metet ; fructus multiplex eleemofynz per fimilitudinem cum femine ex- füis etiam filiis. Nemo ergo fibi. Quam excu- fationem habebis, fi neque filiorum tuorum plicari poteft, atque adeo dici. r. Quod ficut confortem facias, qui te celorum participem femen in terra abícondi debet, ita eleemofy- fecit, & propter te occifus eft, & hzc omnia na,quantum fieri potefl,in occulto dari cupiat. fed gratiam faciens. 2. Quod ficut femen non arenz , fed fertili non debitum reddens j terra: committi dcbet, ut frutificet ; ita & e- 5 Eft, und ratio fami iz dc (tatu; largiorem lGGszv - Titulus XC V Miferz'cordia' erga f/ifvos.[ 375 Üj 4 h()m. leemofyna non divitibus, aut cognatis neceffi- mihi feciftis. Dat "dc/cælld, acciþit in tärra. ^ le tatem nullam patientibus,fed pauperibus dari Ipfe dat, ipfe accepit, quafi trajectitium facis, N , debeat. 3.Quod ficut femen fzpius rigari de- hic das, ibi recipis res fine fine manfüras. bet, ita & eleemofyna lachrymis poenitentiz IX. Ex occa(íine thematis : Prudentes autem Metth, 25,. , ln fzpius riganda (it juxta dicta fuperius $. 10. acceperunt oleum in vafis fuis cum lampadibus: po« v. 4 "Al n.3. 4.Quod ficut femen moritur, ut multi- teft mifericordia huic oleo comparari. Et 1. plicatum reviviícat ; ita eleemofyna data per- 3' c's. quidem oftendi, quod, ficut virgines fatus, h datur, ut cum foenore ad Dominum dantem licet virginitatis dono ornatze, tamen defectu revertatur. j.Quod ficut (emen non uno dun» olei a nuptiis exclufze funt, ita &defectu mi- taxatloco fpargitur,ita & eleemofynam pluri- fericordie nemo fit ad nuptias cceleftes ad. bus offerri conveniat. 6. Quod ficut femen mittendus, uti clareS. Leo indicavit, dum di- S«Leo in aliud trigefimum, aliud fexagefimum aut cen- xit: Mifericordiz virtus tanta cít, ut fine illa ferm. de te(imum fructum affert ; ita idem de eleemo- cxterg, etfi (int, prodeffe non poffint. Econ- ?PPérite fyna re&e dicatur, fi cum voluntate & inten- trario vero qui hoc oleo inftruGius e(t, non tione fincera diftribuatur; ut facile ex iis, qua dubuam fpem habere poterit,fe cum prudenti- $$. 3. 4. & g. diCta funt, probari poteft. Vi- bus virginibus ad nuptias illas admittendum, deri etiam poteft Dre » G. LÀ * xclius p.3. 'Gazopþyl. uti ex didtis n 6, hujus $. patet. 2.Oftendi po- teft, quinam mercatores (int, apud quos hoc Ptlov. 19. VIII. Ex occafione thematis :, Fieneratur cleum comparari debet, nimirum pauperes, as V. 17. d JDomino, qui miferetur pauperis : Eleemofyna ufu- qui, quanto plures & promptiores (unt ad rz compari poteft, fed licitz, & quz ex omni eleemofynam accipiendam , tanto copiofior capite longiffime fuperet ufuram corporalem. eft olei hujus comparandi occafío, maxime Et 1. quidem ex parte .Dei accipientis :^ cujus cum ab his ip(is mercatoribus (aut certe Deo to. 3. ho. ualitates egregie depinxit S. Chryfoftomus ipforum loco) ementibus non ipfum dunta- 83. ad Íequentibus verbis: Deus, quibus maxime xat oleum, fed amplum etiam gratiz gloriz- | *P&OPQ debet, hos maxime diligit. Iraquetfi vis eum que przmium offeratur. 3. Oftendi poteft, femper amicum habere, multorum conftitue quo pretio emendum (it, illo nempe, quod S; S. Chryt, debitorem. Necenim ita foenerator debitores Chryfoftomus indicavit dicens : Quanti,emi- hom. 9. de- habens gaudet, ficut Deus creditores habens tur? quanti libuerit. Pretium non appono,ne * ^" Mitlh 1 dele&tatur. Et quibus quidemnihil debet, hos objicias inopiam. — Quanti potes, tanti eme: V- 290 refugit: quibus vero debet, ad hos accurrit. habes denarium, eme coelum: Non quod ve- Igitur omnia faciamus , ut ipfum habeamus nale fit ceelum , fed quod clemens fit Domi- debitorem. 2. x parte dantis: qui quidem per nus. Non Hiabes denarium, da calicem aquz ufüram materialem fit infamis, Deoque & ho- frigidz. Da panem & accipe Paradifüum: minibus invifüs: per fpiritualem autem fimi- parva da, & magna füfcipe. Atqui neque id lis Deo efficitur, ideoque fummam veneratio- habes, vel malis oppreífo com pzwrtc*:m:f atque nem & xítimationem apud Deum & homines appenfam mercedem habes. Mib j promeretur. 3. Ex parte ipfius ufura: de qua y, 114 S,Chryfol.fic loquitur S. Petrus Chryfologus : Ufura ^ $& XIP ferm. 25. mundi eft ceatum accipere, & unum pro cen- ALII CONCEPTUS. Math 2f [ fa reddere: Deus unum accipit, & centum h ?]4' reddit. Ec tamen homiaes cum Deo nolunt Qualitas. S. Auguft. habere contractam. Da ergo, inquit S. Augu-- Lq Hieronymus füper illa verba: Cum effu- S. Hier. in 'ColefT- h in Pf21.63. ((inus, modica, & accipe magna. Vide, quam late crefcat fcenus cuum. Da temporalia,& ac- * deris efurienti animam tuam , ita fcribic: 6« 58» Ifa. V-P' Ut efurienti non demus panem noftrum, fed cipe eterna: da terrena, & accipe coclum. 4. ! Exparte pignoris vel a[fecurationis : de qua fic dis- animam noftram, ut eum in quibuscunque poffumus adjuvemus, & non quafi ex triítitia S. Chry-. curric S.Chryfoftomus: Petitcreditor vel hy- & necellitate, fed ex animo tribuamus, acci- in Pi"äï-ss-p'othecarn,vel pignus,vel fidejuflorem,hisque. pientes magis, quam dantes beneficium ; Hi- uibus velutfecuritatibus fretus pecunias fuas larem enim datorem dilisit Deus ; ut animum efü- credit. Quiaigitur intelligic Deus, pauperem rientem, five afflidtam non refocillemus ex his omnibus deftitutum efle, medium fe, & parte, fed faturemus , & doleamus cum do- qua(i fequeftrum pr&itar, pauperi quidem lentibus; Tunc orietur in tenebris lux tua, Sponfbrem, pignus autem vel hypothecam ille, qui dicit: Ego lux veni in mundum, ut omnis, creditori. Non babes, inquit, huic fidem pro- qui credit in me , in tenebris non maneat , fed babeat t pter inopiam,mihi crede propter copiam. Nec lucem vite 5 SThomas fuper illa verba: Erum- ä time,mihi foeneraris. Claudatur fubinde con- Drow petquafi mane lumen tuum,ita fcribit: Erum- n $. Auguf& Cio egregia S. Augu(tini fententia. Demus in pet primo, quantum ad efficaciam merito- hom, 29. ufüram, íed Deo, non homini. . Ei damus; qui m ex. 50, rum, tum quantum ad opera virtutum : quafi àbundat: ei damus;qui deditquod demus: & mane lumen tuum , fcilicet merita tua claré ' Y, 6' ro modicis rebus profert nobis, pro morta- j paktcbunc. bus, pro putribilibus, pro terrenis, qua zter- Utilitas. na fünt, & incorruptibilia, & fine fine manen- tia, Quid multa dicturus fum ? fe promittit, II Regius Pfalmifta inter alioseffectus amo- Manfi difc, qui promittit. Si amas illum,eme illum ab illo. ris & dilectionisDei, etiam affe&tum, quo Ra- 3- tr. 57. Et tu noveris te'ipfi dare, audi illum dicen- hab profequebatur,enumerat : Diligit Dominus ^« 5 n fuper omnia tabernacula S'acob : Glorio- tem; Qlicquidt uni ex minimis meis feciflis, portas Sio Yy3 & — 358 Biblipfbecæ Manuaü& Concionatorice (a ditta fimt de te, civitas Dei' ; At vero in quo- rege f(üumma pecuniarum, refpondic, fe prztet nam hzc cceleftis Jerofolymz gloria, & ma- mille aureos non habere, cumque Rex puta- ret fibi dari verba, admirareturque reípon- gnificentia confiftit? in eo nimirum,quod me- moria habeatur Rahab meretricis; AMemor ero ffüm, adjecit mercator: Mille aureos in pau- Rabab.. Scimus enim ex fcriptura, quantum perum ufüm propter Deum erogavi, & eos hzc mulier, quantumvis fornicaria effet, pri- tantum meos effe exiftimo, qui extra omnem Ma dí vilegiata fuerit; fuit enim ipfa cum tota domo aleam fortunzg (íünt pofiti; Reliqua bona & *2 TE füa a communi excidio Jerichuntino przfer- voluntati tuz, & direptioni furum, & fortu- D is non agnolco. / I vata ; atque infüper cuidam ex primaria tribu n cafibus expofita, pro me L] .N, Inter omnes veteri s s Teftamenti San&tos, Mau difc. Juda prognato principi defponfata fuit, atque ex ejus linea & progenie ftirps Davidica fuit nullus adeo vivam de corporis fui fütura re- 16 n. 7. ex qua poítea multorum fzculo- farre&tione fidem , nec tam firmam de conce«- propagata, rum progre ffa Filius Dei altiffimi facratiffi- denda fibi vifione beatifica fpem habuit,quam mam fuam affumpfit humanitatem. Scirene S. Propheta Job, qui erga pauperes munifi- centiffimus fuit; Ait enim: 4n carne med vi- autem cupitis, ob que motiva Deus hanc ani- mam adeo a fe amatam, hoc modo magnifi- debo Deum Salvatorem meum , quem vifurus fuim carit? Pulchra eft hofpitalitas, inquit Nazian- ego ipfe: repofita eft bec pes mea in finu meo.. Sci- zenus,teftis interjuftos Loth,inter peccatores tisne vero, undenam hzc ei fides & certa de Rahab meretrix, non tamen animi induGio- vifionis fruitione fatura fpes fübnata fuerit? ne meretrix, cui bene de hofpitibus merendi Si negavi , quod volebant , pat.peribus, && oculos i« ftudium & laudi fuit, & faluti. Abulenfis inter du expe&tare feci ; i comedi bucellam meam folus, & non comedit pupillus ex eas (quia ab mfantia crevit ^ alia Deo grate & ab ipfo magnopere remu- neratz hofpitalitatis exempla , illud quoque snecum üiferatio, €9. de utero matris mee epre[Ja eff /Rahab meretricis enumerat, inquiens: Quia mecum) [i defpexi pereuntem , eo quod mon baberes exploratores domo fua recepit, habuit no- indumentum , 69 absque operimento pauperem . €j'c. men zxternum in Ifrael, cum effet Cananza, Unde Origenes de eo ait; Certum eít, quod & in Genealogia Chrifti locum habuit. & meníix ejus, atque fedes ejus, & minifte- Tbid. n.1, - Hl. Myftica eft vifio illa S. Joanni inApoca- rium copiofum fuerit, fed plus erat minifte» .. lypfi exhibita, quam his verbis refert: t con- rium copiofüm, quod miniftrabat hofpitibus, ver[us vidi fptem candelabra aurea , & in medio & advenientibus infirmis, & miferantibus de- .. féptem candelabrorum aureorum familem filio bominis; ftitutis, & peregrinis. Pro horum erga omnium | & babebat in dextera fua feptem flellas, Etenim fufceptione copiofüm nimis habuit miniíte- 4 a Sümen feptem hxc candelabra aurea, & feptem ftel- rium; puto, quod & in coclo & in excelfis 10 5f copiofum nimis habuerit minifterium. Plu- "] .l feptem prefigurant opera mifericordiz corporalia, & feptem fpiritualia; " Corpora- rimi miniílraverunt ei füper terram pro mi- J ferorum füfceptione, fed plures miniftrabant lia fant ifta, nempe efürientem pafcere; fi- tientem potare, nudum veftire, hofpitem col- ei in ccelis cocleftes Angeli , incorruptibiles lieere, infirmum vifitare, vinctum liberare, eleemofynas , atque bona opera ejus in me- & mortoum fepelire. Septem fpiritualia funt, moriam coram eo in coelum deferentes. S.Leo Magnus fimiliter hoc viri mifericordis lucrum peccata dimittere, peccantem porrigere, pro peccante orare, ignorantem inftruere, hz- copiofüm tangit, inquiens: Juvatur confer- fitanti confulere vel confirmare, lugentibus vus, & gratiam refert Dominus, largitor tem- confolationem. prebere, & ad omnes aflli- poralium, hzres efficitur zternorum. .&os cordis compaffionem habere. In figu- . VI. Nota, quod duo oftia facit pietas'ids.Bonam ra horum dicitur in Apocalypfi, quod fimilis coclo,ícilicet,cam homo mifericors intus com: ip dizt. t filio hominis erat in medio feptem candela- patitur, & proximo extra fübvenit, quod opti- 7: 4 brorüm aureorum, & habebat in dextera fua me figuratur in 3. lib. Regum, ubi dicitur, quod Salomon fecit in ingre[Ju. oraculi du of?iola de feptem ftellas. . Candelabra aurea fignificant feptem opera mifericordiz fpiritualia, in cor- olivis, quze quidem fünt duplex mifericordia, - dis hxmifphario lucentia canquam fydera ra» fcilifcet corporalis & fpiritualis 5 corporalis -diofa: Neque (ine myfterio feptem hz ftellee fübveniendo; fpiritualis compatiendo. in dextera fünt pofitze, quia in virtute horum VII. Quis eft, qui nefciat, quod lu&tato-Manf difc. operum , prodeftinati ad dexteram colloca- res, ut vincere pofTint, corpus füum inungere 18- n. 3. buntur, & lucebunt quaf ftella in perpetuas foleant? Pugil cum adveríario p ugnaturus,in- 9« Antori. 4 n ?eternitates. quit S. Antonius de Padua, folet inungi.. Sicy om. 19. juftus balfamo & oleo füpradi&to (Ícilicet poft Pent, Salmeron . IV. Cogita apud te, quid faceres, fi res in Matfi d to.s, . manu tua deficerent, ac perirent, in manu ve» mifericordix ; de quo antecedenter locutus Y m h :16. ro aliena confervarentur , profedto fi (aperes, faüerat) inungitur, ut manu fortis, id,effc, opere omnia in manu illius reponeres. In hunc fere efficiatur, & fic dejiciat inimicum , i. e. dia- modum, cum omnia temporalia bona in ma- bolum. Porro oleum , mifericordiz Symbo- nibus noflris marcefcant, ac corrumpantur, lum eft,qua fi quis inun&tus fuerit, nullam ha- bet inimicum timendi rationem. Aretas fu- fole manus pauperum , quz Chrifli funt; illa incorrupta atque intaCta fideliter fervant, per illa verba S. Jacobi: Superexaltat miferi« cordia judicium , ícribit: "Tale autem quid- magnamque retributionem remunerantur in ccelis. Unde fcitum eft, & elegans mercatoris dam videtur mihi hec mifericordia efüce- re, quale oleum ab arboribus manans in athle- cujusdam refponfum, qui cum multa millia dver- aurcorum haberet in bonis, qu&returque ex Eisïillitufn, 'daft enim iftud elabi, ne ab a fariis r ïitulds XCV.. Mif&arico;dia erga V'izzä&. 3359 fariis teneantur, &ita etiam in univerfali judi- mino cxcos, ignorantes 'erüd'iol&c.* Adhzc, cio mifericordia noftra erga egenos dabit effu- cum priusquam in coclos afcenderet , füam gere impetus ac pericula, qua a demonibus. Apoftolis, przecipüe ad miracula patranda , accufatoribus noílris imminebunta delegaffet omnipotentiam , fpecialiter hzc [ X miracula in fanandís infirmis Neoqüiiah ab illis patrari volebat : unde f(acer textus ait : $ uper «gvos ! —'Manü difc. VIII $i quïs i ngentem quendam omnium manus inponent, & bene babebumt, $n Operüm meritoriorum texere poffet catalo- XI. S. Joanni Eleemofynario , Patriarcha rya. diíe. gum , in quibus fe omnes animz electz a. lod die principio mundi usque ad finem illius exer- Alexandrino;reprefentata füit mifericordia in z. n. .. 6 | Ípecie pulcherrims virginis fplendide exor- cuerunt, illa quidem innumera, & quafi in- finita effe deprehenderet , & tamen illorum nat&, coronam oleagini coloris in capite de. ferens, quz eidem dixit: Sum prima ex filia- fupremus Judex in noviffimo judicio nullam prorfus in confpe&u cocli & terrz faciet men- bus magui Regis , fi tu me tibi amicam para- veris, potero te ei efficere familiarem. tionem , fed íolum magnificabuntur opera i mifericordiw corporalis. Át vero quonam . CXIL. Nihil tam commendat Chriftia num ,. fo, Da- ^ quam miferatio charitatis;cui accedit & Cices malc. 1. a, putas id futurum efle myfterio? . Refpondet Diony(íius CartHufianus: quoniam opera mi- ro, dicens : Nulla de virtutibus plurimis admi-fid. Or- rabilior, nec gratior mifericordia; hominesthod.c.14. fericordiz directe & evidenter incladunt charitatem, virtutém reginam. S. Leo quo- enim ad deos nulla re . propius: accedunt, quam falutem hominibus dando. Nihil habet que idem dubium his verbis refolvit : unde autem exigua ifta impendia tanta eítimari fortuna majus , quam ut poffit; nec natura melius, quam ut velit fervare. taxatione meruerunt, nifi quia pondera ope- XIII. Nota, quod mifericordia eft virtus, s. Bonav. 2 rum mifericordiz charitatis lance penfantur? quaz cun&a füperat , fpecialiter excedit trésindiet.die Cum igitur hzc opera amoris fint expreffiva, virtutes inter alias excellentes, fcilicer poeni-7. €- 4.- utpote derivantia a radice charitatis , quze pre quavis alia virtute Deo placet, mirum tentiam.quia poenitentia immolatcorpus, mi- fericordia vero animam, füperat charitatem, non eft, quod eadem opera omnibus aliis : operibus, q €o quod charitas eft luvius divinz pietatis, & ]uantumvis infignibus , pgæceüen- currit cum alveis füis, & non exit extra ripas, tiz palzriämf,diripiant. - 4Equitas. quiafolumbonum diligit , & fua communicat, pietas vero & mifericordia extra ripas inun- Salxäeron. IX. Salmeron pulchram hanc adducit fimi- dat, & füa bonis & malis communicat, & ideo to. 5. tr, litudinem inquiens: Moris eft, ut ad Do&to- non folum bona proximorum, fed etiam mala 17. libentiffime ratus & Magiíterii gradum afpirantes , dili- portat, jJuxta Apoftolurn : Quis in» genter prius de idonea & fufficienti do&trina firmatur ,. & ego mon. infirmor ?. Quis fcesdalisas examinentur , quibus pr« & ;pterea de more af- tur, & ego non uror? Mifericordia faperat jufti« fignantur Capita five Theícs, ad quasad diem tiam, & in fignum hujus de curia juttitiz, fieft condictam refpondeant. Quod (i illi certo a peccatore fufpecta, licet ad confiftorium prenofcerent per multos menfes ,. antequam mifericordiz appellare , nam dicit : Mifericordia fuperexaltat judicium. Jacobqs: ad difputationem defcenderent , fe in illis fore examinandos , profe&to id effet ibi gra- - XIV. Poftquam Magdalena, foror Tazari Manf 5 tiofiffimum & jucundiffimum, & operam di- pretiofum illud Chrifti vertici füperinfudiffet 3. n. ligenter navarent , ne quicquam poffet in unguentum 5 Judas vero hac dereinverecun- $, Dorat jndictd füa difputatione defiderari. Vide fingularem de fübmurmuraffet, Chriftus ejus (ibi vendi- & incompreheníam filii Dei bonitatem & cans defenfionem , celeberrimum illud in ejus pb charitatem.. Nam cum velit nos ad externo- laudem texuit encorium , quod ad perpes rum bonorum poffeffionem promovere , ne tuam.rei memoriam eccle(ie annalibus ree. minus inftrucli ac parati accederemus ad tri- manebit infertum, dicendo: Zfmen dico vobis , bunal divinz juítitiz , admonitos nos effe ubicungue pradicotum fuerit boc evangelium in toto N voluit operum mifericordie , quod eorum snundo, dicetur C quod. bec fecit.in memoriam ejus. rationem ftrictam a nobis effe exigendam in- Non conítst, quod Chriftus alabaflrum illud Muf difo :[8' 9-3' telliperemus ; Ait namque: enite beneditti pariter unguento pretiofiffimo plenum, quod - NY Pairis mei &jc. — Efurivi enim Cgc. in domo Simonis Pharifzei in obfequium füum : $, Antófl i n Dignitas. effuderat, tantis laudibus magnificarit, quem«. 'DOm' Igv admodum unguentum illud, de quo jam lo« Manfi drifcv.* . X. Obfervandu m, quod Baptifta, dum m ïpoü Dath cuti íamus. / Quoniam igitur hxc differen« 1.1[1. : 7. hac vita paulo poft egreffurus, certam difci- tia pe&at? Num forteillud, quod ex alaba- f pulis fuis de adventu Meffiz vellet dare no- ftro effundebatur, paris pretii & fragrantiz titiam , duos de difcipulis fuis ad Chriftum non erat? ad hoc re(pondetur verbis ipfius- mittens, dixerit illi: Tü es, qui venturus es, met Salvatoris : AMittens erim Dec unguentum boc an alium ex[petiamus ? ^ Et re(pondens Jefus in corpus meum , ad fipeliendum me fecit ; hinc ait illis: Euntes renunciate 9foanni , que audiftis enim collizitur, quod , quia unguentum hoc €7 vidiftis: Caci vident , claudi ambulant , leprofi fub titulo operis mifericordiz, quale eft fe-. smundantur : &gc. Quaf(i dicere veller: Ex hoc pelire mortuos , effuderat , ideo illud prz " indicio me verum Dei filium , & promiffum cunctis aliis devotionis & dilectionis demon- Metliam effe evidenter intelligetis, quia (ci- . ftrationibus , quas ad illud usque tempus ei exhibuerat,longe gratiffimum habuerit : in tot - licgt mundo leprofos , erigo claudos ] illu- enim p e c 360 : Biblz'otbetæ Memuah's Concionatoria. prar, ! enim aliis ferviciis&*obfequiis fibi przftitis ;; ram, ut mifericordiam inftanter efficiat , ne, nunquam ad tam eximias laudes os fuum ape- quod vult & poteft, differendo non compleat. ruit: quia füturum erat, inquit S. Remigius; * ]II. S. Joanni Eleemofynario quondam mi- Leontius ut hzc mulier corpus Domini mortuum vele« fericordia fpecie puella ornatiffimze & folein ejus vit let perungere, & tamen non poffet, quia re- fplendidioris , quz coronam de ramis oliva- furre&tione anticiparetur, idcirco divina pro- rumin capite geftebat,apparuit,dixitque : Ego fum prima filiarum Regis: fi me poffederis videntia actum eft, ut vivum Domini cor- pus perungeret, Fuitque proinde hoc thy- amicam, ego te ducam in confpedtum Impe- ratoris. Etenim nemo habet poteftatem apud miama , hiodores , & unguentum iftud Sal- vatori adeo acceptum , quia illud fibi in fe- eum: ficut ego. Ego quippe feci eum in ter- ultaram füam exhibitum effe ris hominem fieri, & falvare homines. | re(:putabht. : Dre, 1t 44d fepeliendum me . fecit. IlI. S. Laurentius quefitus , ubi effent the- S. Ambr. XV. Obfervandum , quod incarnata fa- fauri ecclefiz, promifit, fe fequenti die often- 1 2« ofiice gzz. libo 1 65. pientia , de qua dicitur : Omnia in men[ura , fürum. Quo illucefcente, pauperes oftendens * 28- dixit: Hi (ünt thefauri ecclefig , & vere the- Martil. é$. numero , & pondere difpofuifti ; Sacerdotibus, 15 qri| Pontificibus , & fynagogz infpirarit ; ut ex fauri, inquit S. Ambrofius ; ia quibus Chriftus eít: in quibus Chrifti fides eft : in quibus. ) pretio fanguinis füi , fcilicet triginta argen- Chriítus videri amat. D teis, pro quibus tradit or vitam ejus illis ven. diderat, in templum a. Juda relatis , ftabilis . [V. Domiaus afinz & pulli, quos Chriftus Luc. 19; Drer, 1 folvi, & ad fe adduciprecepit, mox utaudiit, v. 5e. quzdam emeretur poffeífio. Scilicet ager fi- guli in fepulturam peregrinorum. Sed obíe- verba illa : Dominus his opus habet: foivi il- las permi(it. Quidni idem faciat quivis Chri- cro, quodnam in eo latet myfterium? Nimi- $, Jon, rum ut exinde colligeremus, quanto in pre- ftianus, divitias libenter dimittat, & pauperi- Danafcee bus dividat, cum & fibi dictum (ciat, Dom tio opera mifericordiz habebat. Adeo enim i. tusoptf ei placet hoc opus ; inquit Epifcopus Bello- nus his opus habet? 25 64 V. Quidam Arc hiepifcokpusï COdquä:rente Stapl. in vacenfis, ut vendi non recufaret, & pretium | Laert,h: venditionis fuz cederet in emptionem agri fuo Oeconomo; quod plures domi füz, xquam Dom. Pal, neceffitas, poftularet, aleret, tam utilium, th?m. Íe ( figuli, ubi peregrini fepelirentur , quorum uam inutilium nomina fcribi juffit , quz fepulturz cura multum Deo grata eft. cum legiffet, hos, inquit, dicis effe neceffarios, dbidn g. XVI. In capite ultimo Deuteronomii de illos vero inutiles: alantur ergo hi , quia ho- morte Moyfíis, qus in monte Nebo accidit , ita fcribitur : Mortuus eft ibi Moyfes fervus Do- rum indigeo : illi vero, quia'mei indigent. Nf V]. In mendicis indignitatem non efle afp Y l- S. Chryf; 1nno £ qini , in terra Moab , jubente Domino , €9^ fepeli- to,2. cOnCce vit eum in valle, &?c. Ergone nec Deus ipfe ciendam , pulchre docuit S. Chryfoftomus his d beb verbis. Non moribus demus,fed homini. Men- 3. de La« 21b fervum füaum Moyfem fepelire non fuit dedi- Lib 6 ( dicus unum habet patrocinium, quod eger, Zf)- gnatus? fed quid eft , quod Moyfis corpus- ll (quzrit B. Petrus Damianus) ipfe per fe Do- quodque in neceffitate conftitutus eft, ne quid minus fepelivit? quod (i dixeris, us Oecume- ab illo poftules amplius. Sed etiamfi fuerit omnium improbiffimus , & eguerit neceffa- nius fuper Epiftolam S. Judz Apoftoli fcribens Sidon. lug declarat , Deum corpus Moyf(is opera S. Mi- rio vi&tu., fedemus illius famem. , Ita Chri- ftus precepit : Portus eft in neceffitate con- ep' Ign chaélis, tanquam fynagoge protectoris fepe- S Detrs liffe: dicitur Michael minifterium przbuiffe in fiitutorum homo mifericors. Portus autem Chryídl omnes, qui in naufragium inciderint, excipit, fepeliendo Moyfe ; fciendum tibi eft, quod fo Lþ & hoc ipfum magnopere exprimat immen- liberatque. Extrem infolentiz elt, pro uno fam zftimationem, quam Deus habet de mi- pane totam hominis miferi vitam curiofe in- $ Lef fericordie operibus ; fiquidem ad hzc exer- quirere. Nam etiamíi homicida fit, aut aliud d* comm hujusmodi fecerit ,, tamen Dominus tuus illi 1 cenda ipfummet cocleftis militiz Principem adhibere non dubitet. Sic quoque Deus ad folem füum producit. Obfecro igitur ego 'Tobiam defüun&orum fepulturis operam dan- vos , omnia in fimplicitate faciamus. Nam, ut re&e advertit S. Gregorius Nazianzenus , S. Gregor. Cilpsr, tem, non quemlibet fubmifit Angelum , fed n. Naz. orat. Raphaelem Archangelum, qui unus eft ex multo fatius eft, ob eos, qui digni funt, i Tuích i $; 19.in patr. Tattt do feptem , qui affiftunt ante thronum ,. ac dignis quoque largiri, quam dum metuimu €ro. lot. I, $ proiade idem Bellovacenfis ait : Hoc opus ne de indignis bene mereamur, dignos etíam beneficio fraudáre. . Mifericordia non de mee Dtoy, », fpecialiter coram. Domino Angelus prefen- $ us tat ; quafi maxime fibi gratum , ficut Ange- ritis judicare confuevit , fed neceffitatibus . fübvenire: juvare pauperem, non examipare, lus Tobie c. r2. dixit: Quan D do nly'condebag $. Ambr., moriuos , €p'. inquit fapienter S. Ambrofius. in epift. VII. Non minima etiam mifericordiae indu- i $. XIII. MISCELLANEA, ftriaeft, egenorum nomina afiotare,uti S. Gre- Drex. Ga- gorius Ma gnus , & S. Joannes Eleemofynariu s zophil.l.2. c. 1. $. 2. Qualitas. fecerunt. Sed & S. Sylvefter I. Pontifex omnie Spec, Ep. S. Chryf. um viduarum & orphanorum nomina annota- i c. [. Su nt, qui poffunt facere eleemöf);nam, fed hom. de nolunt : $unt, qui volunt, & non pof- ta habebat. IdemS. Clemens fecit, fed ita, -u.t 68. n. 26, duabus vi- funt: Sunt, & qui volunt, & poffunt, fed diffe- etià inlonginquas regiones transmitteret indi- & 57, duis, rendo non faciunt. Ceterum qui poteft facere, gentibus fuübfidia. Neminem ex iis,quos ab er oret, ut velit: & qui vult facere, oret, ut & tore ad veritatem ample&endam traduxerat ; hrifto poffit: & qui in utroque paratus cft, det ope mendicarc paffus eft;ut,qui fs auctore,C vive- Titulus XCVI VM ikricoo"dia gfga xxl(?'vo:. 36x Drex, 1. C -VIII..Ro:harii olim fervos alebant , quo- . S. XIV.. ontiuj rüm hic unus labor érat, cives romanos nof- qjurvit fe, & nomina eorum memoria complecti (ob quam caufam nomenclatores vocabunt) ut, XX Baimberzigkez't das Gut. vermebrt , cum Domini eorum velut candidati magiftra- tum abirent, ipíi civium, quorum benevo- .Macbt Gott. und Menfcben. lieb. und | fwe'rtb; lentia captanda erat , nomina fuggererent ; XXL. Zdimofén geben armet micbt: - an non ergo candidati regni cocleítis potius — Fremd. Gut. bereicbet. nicht : pauperes ad fimile officium alan».t'g Kircbengeben f üumet. nicht. ' Ambf. : Uiilitas. * XXI L 2Die Zrmen feyn der Reichen 'Er;ïäbrjer. Zirme Leut macben. eicbe . Heiligen : PT Drex, in IX. Quidam p ro epitaphio hzc pauca vere nd die d I $22« lib. 1- ba infcribi fe pulchro voluit: Habeo,: quod 4trme. ff —» vocafen des bz'mm?zfcbm € 3. Gericbts, - Martial. dedi: perdidi, quod fervavi. 4Anme . find. die-befle. Convuoy gen. Himmel, 3 X. Nec male Poéta quidam cecinit : 4inrme find die befle Salvaquardi ,. fagte l. 5. eprig. Extra foxtianam eff , quidquid denatur egenis , Ludmig , Küónig in Frankreicb. E Quas dederis , folas femper babebis opes. 4drme find der Reichen befler. dnker. Af. D) zirme. fid. der . Reicben . befle | Zinsleut. g Drer.|lc. XL Alphonfus Aragonum Rex , quefitus , "Arme find. der. Reicben. Schbatskammer, — quid fervaret fibi , qui tam multa aliis dona- ret? refpondit: quz dono. 4irme find ein lebendiger Gottskaflen,. s. JOin. XIL. S. Joannes Damafcenus pulchre ait : XXXIIL Ba rmb?rzigkeit il die be[le Wägzebf Damafce. runp gen Limmel. nus opufc, Certe nobilis pecunia Chriftus eít. Ut ergo S Barmberzigkeit ift die befle ,— doch- gültige , Chriftus pe&ori und lobwürdige Wucberey. . l. it 24 €.4. eo nummuskabfceda:. s tui loculum im»plcat ; ab on. Pl Barmberzigkeit ifü die ficberfle ^ Handlung ; 1 Laerto, XIIL Anaxagoram yp:atrijmoniu'm dives ab- und. Kaufmannfcbaft. x'm?u. T dicantem allocutus quidam , nullane ajebat, DBarmberzigkeit ift das fcbünft tibi patriz cura eft ? cui ille intento in cce- * e K (giräod derr ' lum digito, mihi ve 5 4 Menfiben. ro , refpo'ndit. » patriæ cura & quidem füumma eft. — XXlV Wilft vuben dort in- Gottiz hw Nadij in XIV. Bellerophon animam fuarii" füb mor- Der Aräf:en dicb þie viel erbarm, v $ ChryC t0 COT anno Eu- tem fic allocutus eft: Eas ad deos, pia, ex- ) dele $3. ne 2,.| char.hebd. ternis auxiliabare : non irafcebaris amicis. GUSCXV. AtO Lib. 6. c. / .. XV. Transfer ad magnum facrificiu T ME. AUTHORES lI. le peritura, fuadet La&aqtiusf I Francifcus Arrias p thefauri tr. 6. — Dignitas. IL. Hieremias Drexelius in Gazophylacio. Sidonka, XVI. Fidelium calamitates, indigentiam- Item in Zodiaco fym * b. 7 Item in rofis ma- S, Petrus ep. 12. que miíeratus, facit in terris opera coelorum. rianis. p. 2. C. I T. Chryfol. XVil. Príma ftipendia pauperis tra&tantur . W. Bernardinus Rofignolius de di f. lllo in ccelo : erogatio chrift. perfe&t. l. 4. c. 28.- (ci p.lirþra' divinis in diurnis. pauperis prima fþfribitur V. Petrus Sachez in regno Dei p. 6 C. 4» S.Leof. XVIIL. Mifericordem te m'i('c;ric'(')rdfa vult. V. Joannes Bufzus in de comm. effe , ut in creatura fua creator appareat, & .xx viridario virw:. V. SS. eleemofyna. » x in fpeculo cordis humani per lineas imitatio-- VI. Petrus Can : nis expreffa Dei imago refplendeat. i;üus P' 4.. C IQ. kCaxfpa;'. XIX. VII. Philippus D'Outrem ,' S. Gregot. uidam mendicos non male impe- go chriftiano p. 2. c. 25. $. 2. ann in pædago.-' Nuz orit Taufch. inrii ( fed cocleftis) ele &ores nominavit, quia 15 nptth matre do-ipfi (uüffragiis fuüis & precibus ad dicti im pe- "VIiI. Jofephus lor. l. 3. —M-/an(ï " j7. in difcurfi- prox. 7. rii poffeffionem promovent. bus mot. J $. 15..— X 5 j s Ambf'- N i qih . Drev 6t E A lr / x:l jl 'F , pl :2' Es - N M AÉ ET iB s ÓT — z EE .C. j p L NNUN &k!' l n ï v spec. j ! ; Y) - m I6R' !;o 216' a ) ) e Z3 R. P. Loþn. Bil/l; Mkn. T)m. qu. : Tn:w- d JBibliotbecee Mwaüs Conciondoriee 462 æ*æ**æ***æ**ææ*äæ iï*******?*-&*æ*ö*-&:-&***:****: TiTULUS XCVL - MISERICORDIA ERGA — | í CTOS dunt de häc mundo; folvühtug,non folum i E 1.4 Deus LibAQIRe pecc atis, (ed etiam a poenis: quia ego c.[. n2 D ESSENTIAM. non, folum dabo San&is & El ectis meis qua ,Qqu fed etiam duplicabo centuplicabo - Definitio. petunt , Jud.a.v. M ropter charitatem. -4. Quia, juxta probabi- I. lem multorum fententiam , non jufti dunta- Dian. p. s. defünctis tr. 17, ref.- ]udith. : Pc vittus , qua quis Defun&orum mi- ? xat, fed etiam pec ; catores eam prq 38* y.10. "* . ferias ex fincero compa obtinere poftunt. 7 1.Cor,d r (Tionis | affe- Gradus. Y 14! /&u fublevare fatagit.- J * IX. Primus eft, per quem tum o chiä ex Divifi. - / Ptot. É .x debito preeftand a, tum et i iam fpontanea cere Y II. Dividicur in corperalem & fpiritualem tis temporibus p r o defun&is offeruntur, uti bus fuübvenitur , uti les animarum illarum pia [lla eft, per quam corpori plerumque fide Thren? fitper fepulturz officium. Hzc eft, per.quam commiferatione ta &i facere folent, Et hac menfíüra bona voeari poteft. L] $9. anime in pp;gatorio detentze *liberanltqr. ; /."X. Secundus eft, per quem qut s *omnetri Aus.. marum crebro & fer- fru&um fatisfa&t orium ex bonis fuis operibus ' klumand. IlL Pro redemptione ani provenientem , & alteri potiori titulo non de bello vi«genter | orate, Multum eni m ad hunc finem u vivit, defun&is applicat, à ufti affidua: & quem admo- debitum, quamdi fo coll.58«y4]et deprecatio j uemadmodum $ . Gertrudis fecit, & etiam- lucs, de mort. qom Elias oravit, & impetravit pluviam, ita num hodie non pauci faciunt. Et hecc mens ad orationem viventium Deus dat mortuis um & gloriam. füra conferta dici poteft. refrigeri Si enim hanc XI. Tertius e(t, per que m non ille tantum (dNV.P ro illis eleemofynas largiri : fru&tus fatisfa&tionis,qui ex pro priis operibuss . ad propria pecc ata tollenda fua fit Daniel di- obvenit, fed ille etiam; ^ L. leemofynis redime : quidni totins vitz tempore, VIQII cens, peccata € fufficiat ? Sic certe Judas qui poft morte m ex alienis fu ffragiis obtingit, etam ad aliena fingulari cum c haritate tranfcribitur ; ut Her- & N Machabzus fa &a collatione , du odecim mil- * Mach; fiv Jerofolymam nandus Montroy P focietatis Jefü facerdos fe-Rho. vie virtut. l. 12. V. 43 lia drachmarum argenti mi íacrificium. cit. Et hezc men fara coagithta dici poteft. offerri pro peccat is mortuorum N L » rtus eft, per quem quis non conten- C. 4« » 38 Dan, 10 V. Jeunare , ali ü ) x sque corporis afflitiones pro X1I. Qua L am defundis juxta d plurimi Sané&ti hactenus tus eft, ut i pfe mifericordi Yv l?n iliis offerre: id quo menfuram prio ribus tribus gradibus defcri- fecerunt , & etia mnum hodie non pïauci tam exhibeat, fed alios etiam ad idem facien- faciunt. * 1 um aut communionem pro dum five fermone L] L P] (ive fcriptura, five alio Juday, Tob. 4« VI. Ss..m iffe facrific modo incitat, ütt infigniter preftitit P. Jaco- Vs lk f* illis offerre : Quo illud Tobiz referri poteft : bus Montfordus in tra &atu de mifericordia Panem tuum, & vinum tuum faper fepultu- fufe & folide pro- Si enim pane S. Nicolai defundis exhi benda, ubi ram jufti conftitue. bat, per hoc, quod aliquis füa opera quoa 'Tolentini toties ignis;hic m aterialis extinctus defün&tis tranfcribat, non mo- AT lem , imo major em longe ef- fatisfactionem Vil eft, quidni fimi do non agere contra o rdinatam fui ipfius chae ficaciam pani. h uic angelico ad reftinguen- ritatem , fed potius prz ftantiffimum ejusdem dum purgatorii ignem ineffe credamus ? dum ejusmodi f2« Iioi,. iorum quotidianorum fru&tum fa- charitatis actum exercere, Y5 Lucas Tu VII. Operum f fi enim, tefte S. vores & gratias pro meretur, quos nunquam denfis l. Ltisfaötorium ii sdem tranfcribere : , fiea dem opera pro fibi re fer- co 17. fcriptura, fa n&a & falubris eft cogitatio, pro fperare potuiffet fibi defun& js exorare ; u t a peccatis folvantur: vaffet. Ex fane vifus eft Deus, quamgratus hic zelus fuerit manifefto miraculo compro- jib,v. -quanto vali dior , fan&ior & falubrior erit baffe; cum enim co lonienfis typographus , oratio, &a fortiori ipfa operatio? legiflet in illo, VIHE. Etiam indulgentias i pfis , que 'tran[cfibi qui h unc libellum imprimebat, SEtm, l f.. 6.218Y, none ffe facile efficac! us medium ad quidvis a Qit de G, 102» fo[Junt , appiicar L] £: quo d quidem medium du. uam mifericordiam de-Annua fu. Ite a liis eft preferendum. 1. Quia, Deo impetrandum, q plici ex ca fan&tis przftitam, & eo ipfo tempore filiolus165o. fol. Pt $ fi plenaria (it indulgentia; omnem ftatim pce- illius lechaliter &grotaret ; promifi tfecentum4!- Prov. L 3 VolS. nam, quantacunque illafit, una vice tollit. di&i libelli exemplaria Religiofis donaturum, "" Ut Chriftus ipfe quon dam $. Brigittz revela- habitis indulgentiis cum fianimz purga ntes integram filiolo fuo fanita- vit, dicens: Hi, qui otum, charitate perfcéta & co ntritione vera dece- tem obtinerent. Et ecce vixgqnceperat M «um Lj Tituus XCV1. Mi/ericardz'a erga Defunä'fo: 363 eum domum e templo redux advertit filio- Neceffitas.. ]um cibos , quorum nauíeam per quatuorde- XIV./.Cor dur um male habebit in no-E«cl3. cim dies füftinuerat, fumere, poftero die (ür- viffimo , nimirum in 'ümiles poenas ,ing:i'- V. 27. gere, & paulo poft omnino convalefcere. dendo. Eodem pofítea medio ctiam uxori a medicis XV. Usquequo Domine, fanCtus & verus; Apoc. $.. jam depofitz fofpitatem impetravit. Ec hzec non judicas, & non vindicas fanguinem noev. 10. A ftrum de iis, l menfura fupere;äïugm appelwlari'poteft. qui habitant in terra, id c&, ftrpi-: cis noftris opem negantibus? k $ It. XVI. Oblivioni datus füm ta nquam tx-nor-Pfa-l.gb. tuus a corde: quia periit memoria (noftra) v. 13- ^ ERX S. SCRIPTURA. i cum fonitu; fcilicet campanarum & flentium ?* 9. v. 8 Utilitas. in fepultura noftra. $; n XVIIL. Merito hzc Likb.a,.Reg; L Do leo füper te,. frater mi*«]onatha,x' T patimur; Quia pecc,a:vi- Gen 42. C, I. V. 26. core nimis, mus in fratrem noítrum videntes anguftiam V. 21 rem mulierum. & amabjlis füper aïmo-- 3 animz illius, dum de S precaretur nos, & non Jud.2.v.1. II. Afcenditque Ang f':lu.fä onmini de Gal- audivimus. iim.p. sl XVIII. Circumdederunt me malä, quo- Pfa]. 39. SHTS gale ad locum flentium. Judith. 7. IIl. Tu, quia pius es, miferere noftri. rum non eft numerus: Circumdederunt mev. 13. j V. IOQ, - IV. Veftraabundantia illorum inopiam füp- iniquitates mez , & non potui, ut viderem 1.Cor8. Deum.) YéIA. pleat: & illorum abundantig,fit. veftra ino- piz fupplementum. -. XIX. Stabunt j /u,f;*.i defün&i in magna Con-WSap.I.V.I. Prov. 6, V. Difcurre, feftina, fufcita amicum tuum: ftantia adverfus eos, qui (e anguftiaverunt, v* S N ne dederis fomnum oculis tuis : ne dormi- & qui abftulerun ? E—labozrcs( (fcu divitias) eo- tent palpebrz. xuimne H Thren, 5. ? . VT. Confurge, lauda in noQö,"in principio Utilïtas. Yv. 1'9. vigiliarum: effunde ficut aqua cor tuum an- /XX. San&ta erg o & falubris eft cogitatio; ,. Mach. te confpe&tum Domini : leva ad Deum ma- ro defunctis orare, ut a peccatis folvantur. 19.v.46. nus tuas pro anima parvulorum tuorum; qui — XXI. Quando orabas cum lachrymis , &qop, 15, defecerunt fame in papite omn:ium, compi- « fepeliebat mortuos, ego o torum. : tuam Domino. 'btulix oxïraAtionem V. 12. . VIIl. Amice acc ommoda mihi tres panes, :Iduc. 9.v0 s. nimirum imtinolationis Sacramentalis ,. ora- - XXII. Oratio mea in finu meo converte- Píal. 34 tur (quz pro animabus facta eft.) V. I3.- tionis vifceralis , & oblationis liberalis, feu XXIII. Facite vobis amicos de mammona Luc. 6. eleemofynz : his enim tribus panibus ani- iniquitatis, ut, cum defeceritis, re m purgantes recreantur. 1 j * civpiant VOS V. 16. Luc. 12. VIII. Exi cito in plateas & vicos civitatis in eterna i?gbernacula. y V. 23I. ; Ü (qualis eft purgatorium refpe&tü civitatis Sepultura. ] coeleftis) & pauperes (animas purgantes, : XXIV. Mortuo ULEB L non prohibeas gratiam; Ecci. ^ 1 quia carent mediis ad fe redimendas ) ac de- XXV. Secundum judicium ( vel, ut alii in- v- 37- Vittut. l biles (quia non poffunt fejuvare) & coecos 6b Mi (quia lumen cceli, id eft, Deum nondum vi- terpretantur, juxta morem funebrem) con Ecc 38. V. 18. tege corpus illius (mortui) & non de dent) & claudos (quia ad coeleftem patriam fepulturam illius. fpi'cigs . pergere non poffunt) introdu c huc; nempe ad xternum convivium. XXVI. Non permane bit. CadavVer e)'tis in Deut. 22. ligno, fed eadem die fepelietur. V-23. Judejw.sa, IX. Hos quidem (id elt Viveht'es)' arguite judicatos: illos vero (*' mpe mortuos) fal- XXVII. Cum acceperit Deus animam Tob. 4. meam, corpus meum fepeli, & honorem ha- Y* 3- 'vate ch igne rapientes. beas matri tug in omnibus diebus vitz ejus. 4Equitas. Cum autem &ipía comipleverit tem pus vitz X. Miferemini mei, miferemini mei , fal- fuz, fepelias eam circa me. job. 19. Vo 21« tem vos amici mei, quia manus Domini te- XXVIII. Panem tuum, & vinum tuum fü- Tob 4. tigit mel. ' 2 per fepulturam conftitue. V.i1g.- XI. Si videris a(inum odientis te jacere XXIX. Benedicti vos a Domino, Qui fe- 2. Reg. 1. Exod. 23. V.S.' füb onere, non pertranfibis, fed fublevabis ciftis hanc mifericordiam cum Domino ve- V. 5* cum eo. (Quanto magis animam füb tor- ftro Saul, & fepeliftis éum. — Et nunc retri- Smentorum purgantium onere gementem? ) buet vobis quidem Dominus mifericordiam ä Job. v.22. XIL Quare perfequimini me , ficut Deus & veritatem, fed & ego reddam gratiam, eo (relinquendo in tormentis fine ope atque quod feciftis verbum 4iüud, folatio?) & carnibus (id eft, divitiis a me die de- Serm.1. in reliGtis ) (aturamini ?. uti Guilielmus Parifien- : $. III. fun& fis interpretatur. jnrid XIHl. Si inimicus meus maledixiffet mihi, EX SS. PATRIBUS ET DO- 160 0'- Pfal. 54. CTORIBUS. V. 13 füftinuiffem utique: tu vero homo unanimis, 4 dux meus, &notus meus , qui fimul mecum Ri Qualitas. dulces capiebas cibos, quod male de me poft mortem fentias, & loquaris, & (ine ope relin- i lexi, & ideo profequor eum usque ad orat. dg hoc prorfus iniquum eft. regionem vivorum, do- obit.T heo- quas; Z22 nec dcferam, R. P. Lohn. Bibl. Man. Dm. AI. e nec QOf;Imper. 564. vBiblioihecæ Manualis ;Cohcionatoriæ Y nec precibu$ & fletu inducam irirum, quo fua ZEquitas, jl XIL Omnino extra vifcera ex ulat chari- Ca.rthuf. ia $p merita vocant, in montem Dofn'ini fan-'&'urg, epift, a "T. tatis, & omni eft fraterno fpoliatus amore, Doct. ubi perennis vita.- »eol. EL S. Auguü. II. Feftinate orare pro dcfün&is ecclefize, ut qui fua negligentia, aut vecordia miferas amicorum fuorum animas in purgatorii flam- (:,105. om, f. 44. ad. & ip(i feflinent /24 procurarc',*kïucï ipüs in gloria FF, in ore- Conjungamur. mis ardere permittit: Cum dicat5. P. Augu: 1,7, 1nO. ftinus, nulla prefentis vitz füpplicia , etiamfi 1 Ibidem. - HIL. Ora pro defunüis, ut, dum fuerint in univería congerantur, purgatoriis effe tor- fuchttd , &terhna vita, pro te orare non negligant. Ex- mentis coxzquando. Hec,tecum f[apienter je $ v fpe&ant enim nos, ut juventur per nos. . Cla- pen(ites, velim, ut id agas ocyus in anima ( a5 d - mant quotidie, qui jacent in tormentis. proximi, quod tibi 2 mortiih in fimilibus kpoenis cuperes S.Aug.ho; IV. Unumex fan&tioribus exercitiis, &una impendi. Sl Aäg' ! 16. inter, ex magis plis curis, quibus homo fe exercere XIII. Tranfeamus per compa Hïehem ad il- S.Bernard, F,in 50. de quinque poteft in hac vita, eft offerre facrificia & elee- los, quibus jun&i fuimus per humanitatem. negot. & f0 mofynas, & orare pro defundis , qui funt in Vadam in iflam regionem, & videbo vifio- region. purgatorio, quorum fratres fümus. nem hanc grandem, quomodo pius Pater glo- rificandos filios in manu tentatoris relinquat', ldemf.g4, V. Pompa funebris, agmina exequiarum & Bern. de verb.. fümptuofa, diligentia fepulture, monumen- non ad eccafionem , fed purgationem ;. Non rl Apoft. ad iram, fed ad mifericordiam ; Non ad de- animite torum opulenta conftru&io; vivorum funt qualiacunque folatia, non adjutoria mortüo- ftru&tionem, fed ad inftrudionem, ut jam non [üni, rum. Orationibus vero fancte Ecclefiz , & fint vaía irg apta in interitum, fed vaía mi«- $ Anbt, efic & facrificio falutari, & eleemofynis, qus pro fericordix preparata ad regnum. * XIV. Exhibeamus animz, quo d alienz S,'Aug. f. Manfí & eorum fpiritibus erogantur, non eft dubitan- 6 dic dum, mortuos adjuvari: ut cum eis miferi- carni exhibemus. Si uxor, aut filius, aut ma-41. de 1:2, ritus mortüi füerint, in terram fe colliduncSendis, . cordius agatur a Domino, quam eorum péc- $ Cuyl cata meruerint. Hoc enim a Patribus tradi- homines, capillos, pe&tora tundendo, & in hod lu&tu ac lachrymis non parvo temgofe pere ii tum univería obfervat ecclefia.. . feverant. : Gerfon in VL in quocuaque loco fueri s,k&'q'u.a*- haurire potes, XV. Si mul - barbarz gentes- una cum S. Joann. ferm. def. cunque premaris paupertate, * * defundiis res eorum cremare foleüt, quanto Chryfoft. Wa & trahere ex cord is tui puteo , qui intra hom.23 in &quius tu defunto filio tua tradere debes, Ma!th. gus ap te eít, param aquam & mundam: ut ex- Manfi. tinguas ignem, qui in þurgawrio tuos adurit non ut in cinerem redigantur, fed ut glorio- $, di amlicos. í füm magis reddas in coclo? Putas ipfüm ma- n Cyfillus Vil. Maximum credim us effe animarum culis inquinatum abiiffe? da ipfi fua , ut illis affertur obfecratio fan- fe a maculis detergat. cathqchef; juvamen, pro quibus : - XVI. Cadit afinus, & omnes eum (übleva- s, Aug. f. 8« — &i illius ac tremendi )quq'd in altari poütqm re feftinant. . Clamat procus, & cum eo cla- 44. ad FF. eft, facrificii. iare czteri non ceffant: íed clamat inter in eremo. [S Auguü. VilL. Gum facrificia five altaris, five qua- C- l 00- tormenta fidelis, & non eft, qui re À rumcunque eleemofynarum pro baptizatis Ecce veftra inhumanitas, fpondcat; Enchir. defun&is omnnibus offeruntut , pro valde ones Íun ! ] bonis gratiarum aQ t, pro ngn v;l- Nece[fitas, . de bonis propitiation es funt. facrificium pro more XV)II.-WSUrgam in adjutorium Niliïsþ-: inxtcrl- S. Bern. f $, Thomas 1X. Magis acceptatur pro vivo; quia magis indiget, pellábo gemitibus, implorabo füfpiriis, ora- de 5. ne- fgppl q. tuo; quäm fit (ibi auxiliari , ficut vivus tionibus intercedam , fatisfaciam facrificio Sotiat. 71.3. 5. Cüm DOn po "add. potzft. (ingulari: fi forte videat Dominus, & judi- Sbemn.t X uemadmodum natura füxcc—»rurr'itxlcïco cet, & laborem/convertat in requiem , mi- 4 ht l: $ Bemard. p ( €o. 4- Sel'. debiliori , providendo illi, ficut quando inci- feriam in gloriam , verba in coronam: hs diate natura impsl- enim & hujusmodi officiis poteft corum mi- dis tibi. digitum , imme (ic &t anima- feria revelari, finiri labor, deftrui peena. 2.p. lit f(anguinem, füuccurrendo illi, emofyna magis con- ^XVHi. Qui in hac vita defunctos oblivio- Cajet. q.s. bus purgatorii, quia ele ni dant, alienos in fru&u omniutm füffra- de indulg, fert animz egenti, qua m non egenti, quia & cha- giorum ibi in purgatorio crediderim, quam- S' IO. D proptcr connez ionem membrorum, ritatis, quam habent ad ia vicem, illud pro- vis multa hic pro eis fiant, divina ulciícente , üfcenn um unius fore alte- injuria hujusmodi duritiam co i venit, quia reputant bon rdis atque in-- X Hdel. de rius, quemadmodum cum homo dolet pe- juriam. XIX, O fidelem Samaritanam , qui vifo l'homas fütdix dem,vel manum;aut oculum,cetera membra homine vulnerato a latronibus, & fípoliato s Kempis languent, ita debet effe, aut freri circa ani- in epift. müfericordia motus eft! Vz, vz pincerna- mas purgatorii. e pia de- s.Machab, XÍ. In Machabzorum libris le gimus obla- rum magiítro, qui oblitus eft Jofeph fui in- fun&, me- . s facrificium, fed etíi nus- terpretis, cum de carcere effet eductus. Sic 2, 43 tum pro mortui quaim in fcriptur is veteribus omnino legere- timeo , ne multoties contingat , cum aliquis - quz in amicorum obierit, & pro fe inftanter petie- tür, non parva eft univerfz eccletiz, . hac confüetudine claret, authoritas, ubi in rit, ac. fidei viventium fe commendaverit, ! lucas T quod nonnunquam oblivionem accipit, aut recibus facerdotum, qux . Domino Deo ad UT parvam, aut tardius fentit advenire expia- ejus altare funduntur, locum füum haþec etiam commendatuo mortuorum. tionis hoftiam , quam fperaflet. Utilitas. e r d Tiütulus X(?VI. Mifericordia erga Däfuhäa:. 36$ uf in Uiil'itas. dum illi a malis liberi, inter filios Dei faerint V al com s. Aug. fu XX. Scias, & indubitanter credas, quod, putati, recipiant nos in zterna taberna- 44. ad FF.licet pro defunctis beatis vel damnatis obíe- cula. * l, inerem — cres, bona, quz pro talibus facis, non amit- XXX. 'Talis oratio femper füum habet effe- Gerton lon, ai;, tis; frpe enim przedicamus, quod nullum &um; quia fit pro illo, qui eft in gratia, & qui (er. 1. de ^ malum impupitum, & nullum.bonum irre- fatisfattione eget, nec eam pro fe ipfo facere defun&. muneratum fit apud Deum: oratio enim tua poteft, &c. . Talis oracio ex majori procedit in finu tuo convertetur. ide, quam ea, quz fit pro viventibus; eít Richard. XXIl. Animz erepte de purgai torio, pne enim neceffe cogitationem elevari ad purga- de S. vi&. adfünt ccelefti gaudio, mi ro modo interpel- torium credendum, & quafi ipíom per fidem f. 27. de ]ant, exorando pro his, qui eis fübvenerint videndum. Hxc oratio obligat aliqualiter Berttri mortis. in hoc feculos Deus enim nihil illis negat. in purgatorio exiftentes, ad par referendum, S. Aug. ad XXII. Cupis, o homo, ut tui mifereatur poftquam fuerint in paradifo, & oratio eo- Quinque FF.in ere- De eot & T0, - us?. fac ut proximo miferearis in purga- rum multum accepta erit Deo, & multum gion, torio: nam tantum tibi miferebitur Deus, E valens &c. Hsc oratio eft majoris necefli- uantum tu mifereberis proximo. Ora ergo tatís, & feflinationis &c. Meretur, quod is, ro defunclis. S.Bcrn. de qui eam facit, pariformiter poft hanc vitam XXII. Suftinetis accipere, quantum elee- juvetur oratione aliorum, & ecclefiz. Hzazc regreffü | mofynz pro defunctis exhibitz nobis confe- anima- j oratio majori emanat charitate, quando fit run!- rant? centuplum refítituent. " pro illis potius, qui magis elongati fünt a no- 24X XXIV. Omne, quod dcfuntis caufa pie- S. Ambr.de bis, non exfpectando par, nec gratiam, quam offic.& ap. tis impenditur, in noítrum tandem meritum nobis agant.&c. FHzc oratio fatisfaciat obli- Aj f Manf to, tfansmutatur, & illud poft mortem centu- l de N gationibus magnis, quibus vivi deviucti fünt mos, 86. difc,s, plum. recipiemus duplicatum. mortuis, ob divería ab eis recepta bona, five n:2. naturg , five fortunz &c. 'l'4lis oratio con- XV. Non fruftra oblationes pro S. Chryf.. Ctis fiunt, non fruftra preces, non fruftra elee- folationem dat, vel gaudium aliquo modo ho.21,in mofynz. Hzc omnia Spiritus diffolvit, vo- acta, Angelis, qui defun&os cuftodiebant, & faci- . lens ut nos mutuum juvemus ; unde enim le eft creditu, revelare illis, & confolari eos, , Joonn utilitatem accipiet ille per te, & tu per illum. uf pfo quibus hujusmodi fiunt orationes , & fic Maubur- XXVI. Qui pro defün&is orat, feptem cognofcunt illud, quod vivi faciunt eis. 'Ta« 35 n gus apud mifericordie opera eis impendit, unde & Mauh. lis oratio inducit hunc, qui eam facit, cave- Manfi to- ejus miferebitur Deus. Cibamus efürientes re a peccatis, & citius poenitentiam agere, 96. difc.s, pane Angelorum , dum eas precibus dedu- n 3. atque confiderare, ne quicquam committat, : cimus ad Regna coelorum. Secundo pota- propter quod talem incurrat affli&tionem &c, tamus fitientes ; dicunt enim : fitivit anima Talis oratio, quando fit: manifefte , melius j Mp f mea ad Deum, fontem vivum. Tertio ve- exemplum dat aliis credendi vitam füturam. 44. adFFc ftimus nudos nuptiali vefte, veftitu deaura- Hecoratio perfolvit multo majorem poenam; z éfemo. to, dum enim charitatem noftram confide- & prolixiorem, quam fit ea.poena, a qua ta- rant, charitatem in nos actuant. Quarto pe- lis fit oratio, & eft, ac (i affe uno redimeretur regrinos & exules hofpitamur, dum in do- Francus &c. Hzc oratio inducit potius il- mum Domini letantes precibus deducimus. lum, qui orat, ad hanc vitam conremnendam Quinto captivos e carcere educimus, dum & ad aliam tendendum, memorando ftatum $ Den. - infirmos illos, & amore languentes vifitamus; illorum , qui paulo ante vivebant. je 5, 0 in terra tandem viventium i LU * n ngino beatos fepelimüs. s — Fucilitas. ! ! nx; Nullu s eft cujuscunque ftatu $ *hlo-&ïdem S.Bern. to, XXVll. Quoti es tu facis aliqurod bonum ? ieþ.a, 4. fer. 15. proanima exiítente in purgatorio, tibi magis mo , qui fe excufare poflit, quo minus juvet p 2. prodes , & plus mereris, quam fi faceres de- mortuos ; ,nec eft, qui vere dicere potlit, plo- cem tantundem pro uno exiftente in hoc rare non poffum pro defünctis, non poffum peenitentiam agere, devote pro eis lamen- mundo, etiamfíi eflet incarceratus, infirmus, nudus, & famelicus, nam quanto magis egen- tando. 1in quocunque enim loco fueris, & (jjt. 5 : quacunque przmaris paupertate, potes, quod je indul ! ti hoc facis, tanto magis eít bonum. s. Io.v lDa- XXVIII. Nunc opis ferendz tempus eft, & predictum eft, facere, haurire potes & tra- here ex cordis tui puteo (qui intra te eft) mafcenus tempus negotiandi; Ac beatus quidem ille, orat.. de puram aquam & mundam, ut extinguas fidel. de- qui fpe minime titubarit, atque elanguerit; ignem, qui in purgatorio tuos adurit ami«- Beatior autem , qui & fua & proximiI caufa functis. laborarit. Nam hoc etiam mifericordem Do- cos, quod verum eít, quantum ad eos, te [omis TO num impenf(ius oble&tat, & exhilarat, cum fcilicet. p,ofl'ex extinguere. i quisque ad proximum juvandum celeri curfü Sepultura. jcpa ^ contendit. Hoc, inquam, mifericors ille vult, XXX IT. Cum re colit animus, ubi fepultum $. Aug. 1. gratumque habet, ut nos omnes tum in vita, fit chariffimi corpus, & occurrit locus nomine de cura morih tum polt confedum vitz circalum mutuo Martyris venerabilis,. eidem Martyri-com. P*0 mort, alii ab aliis juvemur. . w mendat animam dile&tam recordantis & pre- ^ 4 Lucas Tu- «XXIX. Studeamus defunttis exhibere ftu- cantis afpe&us. Qui cum defunctis a fideli- denfis c.6 dia charitatis, & facrificiis, orationibus, elee- bus chariffimis exhibetur, eum prodeffe non mofynis eorum temporalem miferiam rele- dubium eft iis, qui cum in corpore vivebant; ruerunt. talia fibi hoft hanc vitam - prodefíe me Vemus; ut, c-q/m defecerimus morte corporis, XXXII. Z*»z'; 366 *Bibliotbece Manualis Comibna.toriæ o [7 y' Idem f. 5. -XXXIIIQ Sit 'prb vir«ibusï cura fepeliendi, vidit, & hzc verba dicentem audivit: Abbas mort. heb, de verbls & pulchra conítruendi, quia & hec inter ifte, quem cernis Levita Laurentius cft, qui 15: -7* Dom, martyrium ignis pro Chrifto nomine paffus; : bona opera in S. Scriptura deputata fünt: ime- pleant hzc homines erga fuos officia poftre- hoc privilegium accipere meruit, ut qualibet tmi muneris; & fua humana lenimenta moe- hebdomade animam unam purgatorii tor- j vt " yoris; verum qus fpiritum defan&orum ad- mentis poffet eximere. 'VI. $. Chriftina cum po ft mortemþ ab An- Sur. 23* juvent oblationes, orationes , erogationes; multo pro eis obfervantius, inftantius, abun- gelo primum ad purgatorium, inde vero vifis Jun $p Dt tormentis ad confpectum Dei acdu&ta, optio- p dl dantius impendant, qui füos carne, non fpi- ritu mortuos, non folum carn t [ alitcr, fed ctiam nem a Chrifto accepiffet; vel perfruendi bea- 90 5-145 & titudine, vel ad corpus; ut pro animabus pur- fpirituakitc(f amant. gatorii fatisfacere poffet, redeundi, pofterius $. IV. elegit, & nunc inignes, nuncin ferventes aut o di EXEMPLA CATHOLI .CA- frigore conftrictas aquas, fe conjecit, aut in gh & ! patibulo inter latrones pependit,aut in fepul- (EXTERNA. . chris mortuorum delituit, aut alia ejusmodi - Qualitas. opera poenitentiz füícepit, fummo quidem dolore,fed absque corporis lefione, ut pluta Jo.Nadafi 1. & Mar tinus Canonicus Regularis in Legio- hn in anno * nenfi S. Ifidori coenobio refert, fe e de- perpeti poffet: unde mirabilis dicta eft, 'Vli. Cum $. Ludwinz poft feptendeci m'Elias de$. mortuo- fanGi cujusdam facerdotis relatione didicif- & Therefia pnc.emc; rum. hebd, (e , hoc concedi animabus in purgatorio igne annorum morbum Angelus apparuiflet ; 30. optionem dediffet, an coclum ingredi, an vero exiftentibus , quod diebus Dominicis & aliis 1.3- Fl 48' Chrifti Domini Feftis e carcere exeant. diutius vivere, & defunctis fuccurrere vellet? refpondit ipía, malle fe usque in diem judicii fpet Lib. 4. re- II. B. Virgo S. Brigittz quondam dixit: Sum exnpl vel. c.135. etiam mater omnium, qui fünt in purgatorio. pérfeverare: cui mox Angelus nomine Dei d.s.c Lib» '6. Alias eidem dixit: nulla eft poena in purgato- promifit, liberationem omnium animarum, vl 4 rio, qux non propter me remiffior erit, &le- quas noviffet, & confanguineorum usque ad ad ferendum,quam effet. Hieronymo Ca- nonum gradum. ltem quod poft feptende- Jo.Nadafisnior in mor- rava lle Societatis Jefu fübtrifti propter pur- cim annos in morbo hoc adhuc confümmen- tuorum . gatorium dixit: ne ita angaris, nam ego non dos purgatorium vifitatura, &, quotquot pe- teret animas liberatura effet. - hebd.5. tantum (füm advocata peccatorumi in hac vita n. 3- VIII. S. Eugardis orans pro quadam animaSurius in exitentium, fed etiam, dum in purgatorio de- $, Petrus . tinentur. Anno 1702. no&te feftum B. Virginis negabat fe a lachrymis ceffaturam, donec il- vita. ffamptz precedente, amicz fuz quzdam lam liberaffet: unde Chriftus ei apparens di- Dam. 1. 3.* epift, ult. al ia amica defun&ta apparuit, dixitque, illa xit, €quo animo efto dile&a! ecce hzc eft no &e plures per B.Virginem animas e purga- anima, pro qua poftulas. IX.-B. Magdalena de P azzZs curh/atrocita- Vita p 2, torio liberatas effe, quam fint Romz capita: cui cum illa credere tardaret, in fignum veri- tem poenarum videret , & fuum illis involu- € 13* tumíratrem, pietas,ajebat, pietas ; mifericor- tatís, inquit, hac ipfa die, verfante anno mo- Dionyf. rieris. Aliusquidam ex purgatorio amico fuo dia! O fanguis defcende, & libera has animas, folere B. Virginem no&te & ad illas converfa: O pauperculz, dicebat, Carth. £.2. apparens affirmavit, de Af- Nativitatis Domini purgatorium ingredi,mul- tantum patimini! & tam lztz ? omnes omni- fumpt. no Martyrum omnium pocnzx ac tormenta tasque animas liberare in memoriam partus füntinftar amoeni hortuli ad ea,quz in purga- virginei, item in refurrectione ob memoriam X deícenfus Filii ad inferos. torio tolerantur,& Reli»iofis illic vifis: o Deus Su;'. 15. UI S.Ofwaldo de no&e oranti defunctus bone, inquit, & Religiofi in his poenis ?. OG&obr, illepro quo orabat, apparuit, & quomodo ha- X. Helena Paduana die quodam lunz , in Calend enus habuiffet;rogatus,haGtenus,inquit, val- quem animarum dies inciderat , vidit rtium- Mar. 4* de male, (repeate ex alto templi, ubi labora- phantes animas Deo liberatori, & hominibus "9* atronis gratias agere, alias vero utpote fo- bet ruens, absque ulla proxima ad mortem przparatione decefferat) at nunc valde bene, latio deftitutas non modice triftari. X1. S. There(íia pro defundtis orans viditdz- V.tac. 31. tuis enim meritis & precipibus, poenis, quibus cruciabar , per Angelum füuum me Dominus monem libro infidentem, & prohibentem, ne eas abfolveret, qui tamen libro luftrali aqua heíterno die liberavit. S. Brigitta quoque vi- atione dit regis cujusdam animam vehementer af- confperfo aufugit, ipfa vero abfoluta or J fli&am oculos in Angelum, qui pcenas tempee animas e purgatorio exilientes vidit. rabat, obvertifíc , & ipfis quafi loquentibus XII. Anno 1078. igniti Equites, olim mili- Trithem, tes, num juvari poffe nt, petenti dixerunt: Je- Chron. : oculis fignifica(fe, fe plurimum folatii a fuo illo Angelo percipere. juniis & orationibus, maxime vero oblatione 1978* IV. S. Joannes Apoftolus pro devoto quo- corporis & fanguinis Chrifti adjuvari poffu- "Thomas Cantiprat, dam füo fic Beat iffimam Virginem alloqui eft mus, & rogamus, . XHL Annor5oo. B. Virgo Clerico appa- Jac.Hauti- L2.apumauditus: Ecce anima amici noftri torquetur nus in ope« €. 35* in poenis : venias, obíecro, &libereseam, De- rens, dixit propter jubileum tunc Rome ce- ra Euchar, fcendit proinde cum illo ad purgatorium pia lebratum omnes animas in purgatorio libera- tas effe. Virgo, &illam inde animam eduxere. mbü- Flias a S.! V. Abbas quidam quondam S. Angelum - XIV. Duo AReligiofi in coemiterio dea jo.Nadafi die- Theref1.2, inenno Ccuftode lantet absque prece pro defundis fufa, au e m fuum,I cui 9. Laurentius adítabat, . IUPC Tüuus XCV. Mifericrdia eiga'* Dg*u&&a& g6y at h, & purg. rudc vocem : Hi, qui prterierunt, non dixe- ïpfo die nemini qüicquam füper hoc verbo lo- 5'"'7- c'o æni runt; requieícant in pace. Cum ergo rediif. cutus eft, reputans, neforte tanquam fomnia- fent, & orantes dixiffent: Ecce benediximus tor, aut demonibus illufas derifei habere- vobis : audieruntaliam * vocem nginus Deus tur. NNoGe vero fequenti , dum ficut prius illuminavit vos. x vigilans, & fedens in le&o füo, de his, quz Ex vità .XV, Cum frater Henri cus de Kalftriä more- fibi preterita noGe contigerant, attentius co- gitaret , rurfus ille defun&tus ficut antea vi- I25 i praedic. tuus effet, per purgatorium tranfiens trecen- W tas & triginta fex animas fecum eduxit., gilanti & ftupenti apparuit, dixitque ei: Non recte agis, Domine Sacrifta, non recte agis . Spec: eX. XVI. Puer quidam, dum fuper feþulchrö 'mpl. dift.fnatris orationem dominicam , & píalmum erga me, qui iram Domini porto, quoniam peccavi ei, in cujus manus , quam horren- 9. ex: 143. Miferere recitat, vifus eft ab Epifcopo, hamo 1 aureo , & linea ar dum fit incidere, utinam & tu non experiaris. rem extrahere. gentea pulchram mulie- O fi fcire poffis, quam gravis eft etiam mini« ma poena animz a carng folute , profeCto Wd.dit. XVlL Joannes de Alverna, dum Ss. miffze non tam negligenter ageres, fed totis viribus 21« ex, 2,facrificium pro animabus offert eterno Pa- füccurrere fatageres. Quapropter etiam at- WRX tri, vidit animas ceu multitudinem fcintilla- que etiam conteflor te propter Deum, ne rum de i ultra diffimules, fed petitionem meam effes purgatorio & ad coclum evolare. gnita fornace prodeuntium egredi e Gui mandare feftines, quiafpero me, per ora- Ann Ca- — XViIll. An'cillalquædam ;Välencäniys, cum tiones fratrum noftrorum, apud clementiffi- Fs de$, Phereffa puc.1607. Dominus ejus pro defün&a quapiam perfona - mum Judicem , Deum mifericordiam ad- curru peregrinationem inftituiflet , animam epturum. lit autem totius dubietatis fcopu- TT currui przeuntem, & í femper fplcndidiorem lus de corde tuo tollatur , & me ip(üm effe, fieri vidit. ; quem paulo ante viventem in carne, bene no» Cifïe«rci'cnfïs Or- Specul, XIX. Monachus quidam veras, non dubites, ecce tolle de manibus exempl dinis religiofa admodum converíatione vie meis pfalterium , quod portarius in Capitulo dift. 3. ex- tam füam confümmans , tantationibus & - umpl. quzfivit, & necdum invenit. Tulit itaque 47f rumnis hujus miferabilis vitz, morte interve- Sacrifta de manibus ejus pfalterium , fuper H niente, fübtractus eft. Quo defuncto, Sacri(ta tam inauditis mirabilibus Dei , vehementer illius domus nocte quadam imminente in tem- obítupefa&us. Porro cum jam idem ipfe Sa» 3 ore vigiliarum , dum przfítolaretur fignnm crifta, fcire volens, uetum nam folidum, & pal- orologii, vigilans fedebat in le&o fuo. 'Tum pabile effet corpus, quod videbat, utrumne LSurits n ecce fp:ritus ejusdem defundti fratris,tanquam fic fübjaceret ta&tui, (íicut vifui, cum haberec Vità folido, & palpabili corpore, veftitus repente prope fe virgam, tulit eam, & quafi tangendo aftitit coram ipío, ficque lamentabili voce al- experieütiz fatisfacturus; levi ictu vibraviril- l j ocutus eft eum : Domine Sacrifta, ego füm Jam ,. fed mox nullo penitus obítaculo refül» ille fraternuper defün&tus, fed cur ad te vene- tante, quaíi per vacuum aérem, fic per cor- " Vim p' g' rim, quzfo, utpietatis intuitu pen(are digne- pus, quod apparebat, transducta eft. Mane 6Ij ris. Ego enim, dum adhuc effem in corpore, autem facto Priori & fratribus, qua viderat, licet per gratiam Dei vigilanter faris in obfer- & audierat, innotuit, pfalterium etiam, quod ) vantiis Ordinis me ipfum exercitarem, in uno accepe:at, tanquam veritatis pignus,protulit, tamen graviter deliqui, quod fcilicet facrum Sicque fratris illius anima per communesora- Diaconatus Ordinem carnaliter concupivi, & tiones & miffarum celebrationes poenis ( ut ut ad huncjhonoris gradum afcenderem. (ine credimus ) abloluta, beatitudinis zterns cone , refpeCtu timoris Dei , valde inquietus fui. fortium Deo miferente promeruit. s Quodque adhuc gravius eft , absque condigna XX. Frater quidam ad przedican posnitentia hujus dilé&ti de corpore exivi , füs villam quandarm int:averat, & aícenderat 7. ex. 55. L gl quia nec tanti ponderis hoc fore putabam, vefpete folarium ad paufandum. Et ecce in , M']r' 4. quanti pofl mortem inveni. Sed pius Domi- oppofita domo, perditi adoleícentes ad fu- nus mihi tibi comparere conceffit, quatenus nus defuncti convenerant , & obícoenis va- ,F* . qui jam per me ipfüm mereri nil poffum, fra- cantes lufibus vigilabant. Hezc ut audivit trum noftrorum , qui adhuc tam fibi, quam frater flere ccepit uberrime, przdictorum in- 1 VIMCISI. aliis mifericordjam 'Dei promereri poflunt , fanias miíeratus. Nec mora, ut (e depofuit orationibus debeam adjuvari. Itaque obfecro füper le&tum, quidam aflitit, ut (ibi vifüm eft, e r per pietatem Domini noftri Jefü Chrifti, qua- dicens: Legatione fungor animarum in pur- tenns calamitatem meam Priori exponas, gatorio purgandarum. Hec enim mandat 6 ipfum roges, ut in Capitulo me abíolvens, fuis in dereli&tis poffeffionibus conftitutis: eneralem orationem pro mea liberatione Miferemini mei, wiferemini mei , faltem vos amici " u ratribus injungere dignetur. Utautem nove- mei , quia ianus JDomini tetigit me.. Et ait fratriz j* ris hoc, quz vides & audis, phantafticam ne- Ex his verbis cras tibi fermonis thema acci- Is ]s quaquam effe illufionem, in augmentum ve- pies, & repelles ludos execrabiles, quod vi-; ritatis,pfalterium,quod portarius ante aiiquot difti, & induces homines , ut-defünctorum "" ]a(. fiuti dies in Capitulo requi(ivit, & nondum inve- amicorum pie fübveniant animabus. . Nec ope nit, in illo tali loco repofitum invenies. Ve- diftulit frater in craftino, fepulto corpore in- " E"chafv rum Sacrifta hec audierat , & viderat, & jun&am legationem convenientibus populis multum miraretur tam infolitam novitatem indicare. "antumque in illo fermone profe- ! g ? S rej, tamen cum effet homo maturi c?'aülii, cit,'ut omnes a minimo usque ad majorem B[l:g' -ad e Ti e nt [ — 368 Bibliotbecæ Manualis Ciofmtwi& ad tantam lachrymarum abundantiam corfno- in hoc folum manus Domini füper eum exteti« tà, fed adhucin flagellis duobus , una corpora- veret, ut fervor mirus excitaretur in populo defun&tis proximis fübvenire. Et ludos exe- li, altero fpirituali. Quoties enim tonabat, au- ditum tonitrui ferre non valens , fere usque a crabiles (quos pradiximus) removerunt. dbid. üt, XXI. Dum quidam miles in le&o cum uxo. exitum animz turbabatur. Sed & gutta, quam rofeam vocant, certis temporibus ita faciem 7.exempl.re füa effet, & luna valde lucens per rimas 67. intraret, mirabatur, quomodo homo rationa- ejus exulcerabat, ut propter afpectus foedita- tem infirmatorium fepius & diutius tenere lis creatori non pareret, cum cidem creature irrationales parerent. Et dum cuidam militi cogeretur. Curnque hac infirmitate gravatus quadam no&te poít matutinas iiffet cubitum, defanéto, qui fibi fuerat familiaris, detraheret, fübito ille qui mortuus fuerat , thalamum in- increpabat animam füam per dolorem com- pun&ionis in le&tulo corporez quietis. Pau- troivit,dixitque illi: Amice,noli male fufpicari de aliquo, & condona mihi, fi quid in te pec- cis autem diebusante evolutis , brevi tempo- -ris intervallo monafterii partem cum monas cavi. Cumque füper ftatu fuo interrogaretur, dixit: Variis poenis aflligor , przcipue quia ta- - chis fere quindecim e corpore Chriftus voca- äl hii & verat. Dum ergo ille in orationibus vigilaret, «t leccemiterium violavi, & ibi quendam vulne- rans eum cappa füa expoliavi , quz mibi fu- in extafi factus vidit per medium infirmato- 'rium tranfire exercictum monachorum, intet perponitur, & uno monte me magis remit. Rogavitque, 'ut pro fe orationes fieri faceret. quos Ábbatem füum; & monachos illos, qui * paulo ante obierunt, recognovit , quorum Cum autemi lle (ibi diceret, an vellet; quod a i tali , & tali facerdote ipfas orationes faceret unus ad eum divertens, & ante ledum ejus fübfiftens, ait: Frater chariffime , nos qui hic fieri, ille ad hocnihil refpondens, caput more renuentis concuffit. Deinde dixit, fi velllet, tranfimus, in monafterio, dum in hoc corpo- et, Cui ille: Utie- re viveremus, converfíati fumus; omnes qui- quod talis eremita pro fe orar nam ille pro me oraret: Qu od cum fe factu- dem gloriamur in fpe, fed differimur adliuc a regni introitu, propter quorundam fratrum rum promitteret, ait ille : Et ego dico tibi; quodabh acdie usquead duos annos tu etiam negligentiam, quorum alii tarde, alii tepide; vel omnes ingrate folvunt pfalmos & oratio- m'orierlis. Sic ille difparuit & miles vita fua in L melius mutata, 1 n Domino obdormivit. nes, quas debent pro animabus noftris. Nec folummodo rei fünt apud nos, fed ipfe Chri- P&rus d e- XXII. Legitur, quod quidam pifcatores S. Naol. 1. 'Theobaldi in autumno fruftum magnum gia- ftus multa habet adverfus eos. Ipfum enim provocant & excitant ad vomitum, dum tepi- 10. €- $- cjej pro pifce prendiderunt, de pifce gavifi funt, maxime quia Epifcopus dolore pedum de votum vitz purioris emulantur, & fancte precepta regule fine fcrupulo: confcientiz laborabat , ipfam glaciem ejus pedibus (uppo- füerunt , & magnum ei refrigerium praeítabat. transgrediuntur. Ip(is fiquidem convenienti- (tià. & bus in unum , tempore & loco orationis & Quadam vero vice de glacie hominis vocem EUNT audivit. Quiab Epifcopo adjuratus quis effet, pfalmodiz, jam non eft fpiritualem efcam manducare , dum unusquisque prefutnit cor- dixit: Sumquz dam anima, quzin hoc gelici- eccatis meis affligor, & liberari pof- de vanitatem ad delectandum , & anima eo- dio pro p intervallo triginta rum naufeat füper manna coelefti, quafi levi fem , fi triginta miffas fine diebus continuis diceres. Qui cum medieta- cibo & contemptibili. Hoc autem iram Dei maxime provocat , quod in illa hora, in qua tem dixiffet, & fe jam ad miffam aliam przpa- raffet, diabolica fuggeftione contigit, quod fratres ob reverentiam Trinitatis inclinant, aliqui cachinnant, & de otiofis occulte figni- fere omnes homines illius civitatis inter fe bella moverent. Unde vocatus Epifcopus ficant. . Alii corpore & corde rigidi, vix, poft- quam gloria Patri di&um eft, inclinant, fed ad fedandam difcordiam , facras deponens veftes miffam illamilla die intermifit ; [terum nec dum Spiritui (an&o ere&i curiofi per pa- rietes vagantur. . Aliiin modum ftatuarum ad reincipiens,. & duas partes complens, exerci- tus magnus ( ut videbatur) civitatem illam orandum ftantes, fic fomno fepulti funt, ut ne- íciant, quid agant circa fe, & nihilominus ta- obfedit, & c ompulfüs miffz officium inter- mi(it. Deinde reincip iens cum omnes ultima men incurvant fe, & erigunt (icut ceteri, mi- & ultimam inchoare vellet, fera quadam confuetudine. Vade, & dic Abba- excep ta dixiffet, tota vi lla & domus Epifcopi accenfa eft. Cui *tiex parte noftra , ut cortigere faragat has ne- cum fervi dicerent, ut miffam intermitteret. gligentias fratrum, quibus ad hoc fpeculator llle dixit: etfi tota villa cremari deberet ; a Domino datus eít, ut annunciet eis peccata ipforüm. Sic difparente defuncto, monachus miffam non dimitterem. Qua celebrata gla- cies protinus refoluta eft, & ignis, quem le latenter furgens perrexic adecclefiam, &ante vidiffe credebant, tanquam phantafmata re- quoddam altare privaturm toto affe&tu cordis ceffit , & nullum damnum intulit. orare coepit, ftatimque fuit in fpiritu. Etrefpi- i i&ercien- $pec. ex- XXIII. Fuit quidam monachus C ciens per feneftram; qua füper altare erat, vi- empl. dift- &« (Ordinis bene Religiofus fecundum datam dit incandefcere radium folis. Et ecce mira 9. x 142 &ibi eratiam, inb eatze Marise fervitio valde de- pulchritudinis mulier per ipfam feneftram in» votus. Huic ut in calore religiofi ropofiti troivit. Quzfítans juxta eum dixit ei: Nofti, f eo utilius, quo humilius defuüdaret, (citavit quz fum ego? quo refpondente, neício. Ego Cliriftus zmuülum unum de conclauftralibus fum, inquit, Maria, mater Jefu, quz veni, ut fuis,quii nomnibus, quz ageret, calumniam ei coníoler gemitus tuos, & leniré dolorestuos. Vidi:enim lachrymas tuas, & orationes tuas. ftatqens, verbis & factis eumlincharetur, nec t e Í 569 : Titulus XCV É Mfericmih'a erga Defunäosf Et factum e &um hoc diceret, fratribus in vabitates in vveüibuls & moribus ac geltibus , choroad C a Patri, more fuo fe incurvanti- Deoque de reliquo ferviendo. .Qui tunc de- bus , ipf. ancellatis manibus reverenter & votius pro patre oravi - & in brïcv-i de pur« - profünde, usque dum diceretur, ficut erat in gatorio liberávic. . XXVI. Petrus Cluniacenfis Abbas dixit , rbid. ex.-; principio, incurvavitfe. Etrurfum erecta di- xitei: Monachusille mortuus , qui perfeque- quod quidam facerdos confüeverat fingulisempl.133 batur te multipliciter fecundum «multitudi- diebus anni miffam pro defunüis celebrare, nem malignitatis, qua te perfecutus eft,poenas fcilicet Requiem eternam. Qui cum de hoc ac- cu(atus effet apud fuum Epifcopum , füfpen- - recepit, Etut verum me dicere credss, efto fa- nusab hac duplici; quam fuflines, infirmitatis dit eum ab officio. Cum autem Epifcopus in quadam feftivitate magna iret ad matutie peíte, & tergens manica veltimenti fui evanuit ab oculis iptius. In craftino vero Abbati rem nas , tranfiens per coemiterium , vifum elt fecrete referens, inpicio faciei mutatg, fidem ei, quod omnes mortui, qui erant in ccemie- ipfi , & cxteris fratribus fecir ad honorem Re- terio, fürgerent contra illum fub iilo fche- ginis Angelorum, & Dominz coelorum. mate , cujus officii quisque fuerat in mundo XXIV. Legitur in libro de feptem donis; dicentes : Ifte Epiícopus nullas mifías nobis dat, infüper facerdorem no(trum nobis ab- empl. 144. quod fuic quzdam devota matrona, quz in eccle(ia quadam cathedrali folebat orare, & in ftulit, fed certe nifi emendaverit, morietur. angulo fecreto proftrata cum maxima devo- Qui non folum facerdotem abfolvit; ; imf) p tione dicebat Pater nofter, & Ave Maria, & mortuis libenter celebravit. i XXVII. 1n vita B. Gelafii Abbatis Credo in Deum, lachrymis tota liquefcens, & Cifter- Menolog, pavimentum profundeos. Epifcopus autem cienfis fcribitur : Aliquando nobilis quidam Cifterc. illius loci, homo fan&z vitz, vidit columbam dives íammam argenti fancto Abbati per moes 1o. Mart, de coelo venientcm , & lachrymas iilas colli- dum eleemolynz tradi curavit, orans, ut vel- gegtem, & deferentem in ccelum, & cum hec let animas parentum fuorum Domino com- —'vicibus multis vidiffet, vocara foemina illa mendare. Abbas autem reccpta hac oblatio- qua:fivit ab ea, quz& effet oratio ejus? quz ne fübito genu flexus pfalmum, De profundis, cum refpondiffet fibi, dixit Epifcopus: Quam recitavit, quod cum fervus, qui argentum felix effes, fi pfalterium fcires. Quod cum di- hoc attulerat, & Abbati oranti przíeus afta- diciffec & oraret, Epicopus deinceps non vi- bat, modicum nimis effe exiftimaret, ac proin- .ditlachrymas, rec columbam. Linde abftu- de fübridendo diceret: Non femel certe, fed lit ei pfalterium przcipiens, ut ad orationes millies pro tanta argenti fumma pfalmum re- confuetas rediret.. Quod cum feciffet, vidit peterem ; San&us vir Dei refpondit : Credise Epiícopus, quod devotio priitina, & lachry- ne, frater mi, argentum, huic pfalmo przepone maz, & columba protinus redierunt. . derare?. Neigitur àme (candalizatus recedas, ibid. ex« XXV. Quidam filius habuit patrem , qui curabo, ut, quialumineinterno cares, falcem empl.1484obiir, &filius 32. annis pro anima patrís quo- ad minus oculo corporis tui verizatem iilius, tidie fpecialem orationem fecit. QCui pater quod dixi, clare confpicias. Hinc igitir pfal« poft hoc tempus apparuit dicens, fe in magnis mum, De profundis, modics chartw infcriptum, posnis effe; cui filius: Profuitne tibi oratio uni parti bilancis impofuit, ex alia vero parte mea, qua 3oanhis & ultra pro te oravi? Re- ponderofam argenti fümmam: collocavit ; fpondit pater: Non. Cuifilius? Ergo damna- Moxque charta illa inftar ferri ponderoía , tioni (ut audio) fübjaces, fi nihil oratio tibi Cum impetu ad terram defcendens, argentum, profuit ?. Refpondit: Fili; non damnatus füm; quod mole, & numero multum erat, quafi/le- fed purgatorio datus, ubi vehementer crue viffimam paleam elevat; & (ic omnibus viden- H A cior, donec omnia peccata usque ad novifli- tibus & admirantibus, remauf(it.- 1 üv. muri quadrantem exfolvantur. Et aitfilius: XXVAI. Ribadeneira refert: S. Malachiam Nada cur ergo non profünt tibi orationes mez ? Epiícopum Hibernorum quandoque fecun- hebd. 2. Refpondit pater , quia femper per illud tem- dum noéturnam quietem monitum , audiiffe?t í»r l pus in peccato morrali fuili. Cui filius : quo- mortuam fürorem foris in atrío ecclefis con. modo hoc, pater, effe potuit, cum annis fin- fiftere, totisquadraginta diebus jejunam. Re- ulis confeffus füum, Sacramentum Euchari- cordatus poftea, fe totis illis quadraginta die. es ftiz fufcipiens? Refpondit pater : Quamvis bus nunquam pro (orore diviniffimam ho- annis fingulis confeffus communicafli, indigne ftiam in facris miffarum folemniis feciffe, di- tamen femper Sacramentum acqepifïti ; quia viniffimi facrificii fuffragia, quibus eam juvae contritio tua, & confelTio vera no» fuit, quia re cceperat, fed tantifper omiferat, repetiit, non ex charitate , fed ex confuetudine qua- donec ei viía eft in vefte candida (qus antea dam proceffit, in fignum cujus confeffionem in pulla vefte apparuerat). aggregesri catui u diítulifti usque ad ultimam feptimanam. 1a- candidatorum. Hinc merito S. Ambrofius aitz ä- dragefimz , quando prx. confufione confef- m Dominus Deus meus , fit illis bodie magnum € ple- fionem tuam differre ultra timuifti, & in nullo num conoioium de te ,. pane vivo Cr'c. de tua carna oft emendationem te dedifti, In quo relucet, Jantta & beneditta , que de fantto &^ gleriofo beatae , , in tam longo tempore firmum propofitum virginis Marie utero ef a[/wnpta, &9 de Spiritu emendandi te non habuiíle. . Nullum ergo fantto concepta , ac de illo pietatis fonte , qui per lan- peccatum tuum Deus in eo tempore indulíit, ceam militis ex tuo facro fan&i[mo latere emanavit, ut exinde refetti & fatiati, refrigerati && conjolati Qui compun&us poftmodum vere fuit con- , tritus & confeffus, abjiciens omnes mundi exultent in laude ,. ae gloria tua. Aaa R;P Lobn. Dibl. Man. 1. Tom. l | XXIX. Ivo« e p a * 379 : Bibliotþecæ Mamialäz's" Con-biohqtoriæ fbid,n.9. XXIX. Ivoni, religiofo viro, apparuit e pur- quem prz fe ferebant, fuäag;?fgärum fei ddïäc- gatorio quidam e fratribus, & fe ad 15 anno- re beneficio deflebant, inter quas tàtmen (ingus- rüm poenas jufte a Deo projedum dicens, ob- lariter una adipfam acceffit , & fiebiliter ab ea teftatus eft, ut fibi (übveniret. Ivo lachryma- petiit, ut fe permitteret effe hunc mend icum;, yuclt d ä rum plenus in eo , quod pro illo offerebat, cui quotidie in mení(a De profundis predidtum 5:0 8' sniffze facrificio fibi pro fuis multorum anno- füffragium proeleemofynaeraclargitura |Ex rum obfíequiis captivum illum e purgatorio qua vifione poftmodum ferventius erga. hanc dari petiit, & impetravit. Unde qui fordida- agebat eleemofynam fpiritualem. | tus antea apparuerat, jam przclare candida- XXXIII. Dionyfius Carthufianus narrat Dionyfius Carth. de tus adfuit, & rogatus, qui haberet,dixit: Bene, fandam quandam animam , qus jam n.'igra- Nov. pet gratiam Dei, petiifti rne enim a Domino, rate corpore, inhor:um amoeniffimum dl'edu- ^ & dedit me tibi. Etjamliberatus a purgato- &am a Chrifto, in quo horto multitudo ani ma- rio, vado ad focietatem Spirituum beatorum. rum videbatur, menfz affidentium : quibus fbidn.2, XXX. Vigliegas Religiofum in agone cere apponebantur fercula fuffragiorum , qua: a j viventibus offerebantur. Menfam tu illis i D tum divinitus redditum, ait; in purgatorio non diutius detinendum, quam una pro illo miffa firuis, dum panem Angelorum manducas, & addispreces: Hzc tu fercuia coque in cor dis ä celebretur. . Ille amiciffimo, amantiffimoque faüi Religiofo rem refert, & miffam illam rogat, foco, igne amoris Det & proximi, quo vis Deum ab illis citius videri, amari. Non de di- acmoritur. Alrer promi(Ii retinens, quampri- rpum licuit, facris proillo eftoperatus. Libe- gnabuntur iidem, qui Chrifto in defcrto p oft jejunium miniftrabant Angeli ; miffa per: te $u i ratus e purgatorio amicus adeft füperftiti,obli- Nof; ! viofz crudelitatis procraftinatorem vocat, ut- animabus illis faffragiorum fercula miniftra re. Mitte illis plurima & optima. pote qui facrum ftatim fe fadturum promife- rit, & tamen fe in purgatorii Bammis per an- XXXIV. Philippus D'Outremann Hie fo nyes Nadafi nos viginti circiter torreri procraítinatione mo Claravallio, focietatis Jefu, amantiíTim ohebd. g« faa permilerit. . Alter fe facrum ftatim incho- divse Virginis clienti, cum profundiore aogi- " 3 affe, & corporenecdum fepulto finiviffe dixit. tatione horrendum purgatorii ignem altius Ergo, inquit mortuus, propter horribilitatem ver(aret animo, totusque trepidaret, ait;. ad- tormentorum viífa eft mihi poena tam longa; fuiffe (an&tum illud folatium atflidtorum, 6X ti- & gratiis actis, ad fuperos fe recepit.. morem ponerejuffiffe, fe enim,ajebat illaypec- Ib. i:ebd. XXXI. Ajunt frequenter locum quendam, catoribus non hic folum, verum & in prirga- N«l torio igne auxiliarem manum porrigere. Ne- J $: 2« unam e purgatorio animam fub refectionis E tempora frequentaffe , ac tandem dicente qu e fe pati poffe. eum, cui adeo cordi fu iffet; (emper illis poenis diu torqueri. Et nobilcm quopiam cum devotione: Requiefcar in pace, cum aéctione. gratiarum videri ftatim defiiffe. illi ad breviusper purgatorium ad cceluen iter femitam oftendit, quando, ut (e eo przpararet O quot tai amici, quibuscum dulces capiebas cibos, jam illic fant, & oblitam fui tuam cha- ardentius , toto quindecim annorum fpatio ahortem illi , & illius tempus predixit. : à ritatem exipectant, quot funt, quos jam fcis obiiffe, quot, quibus forte literas paras, nego- — XXXV. Menologium Cifítercienfium 27.Menolog, aní.27. Aug. tia expedis , in quorum fanitatem propinas . & Auguíti, ait, pro Alexandri l1. Pontificit; Ba:rlingh. te large proluis , &illi forteob liberalia cecum ma bezuflimam Virginem & San&os füppli- in calmare hauíta pocula in purgatorio cruciantur. caffe, uc porgetorio libera peteret coxlum, quidquid invidi daipones contrá vellent , & ", ldem h. 50 " XXXII./S. Henricus Sufo in horologia z- aüditam e covlovocem: Fiat voluntas Mattris, ternz fapientiz difcipulos in hzc verba do- & SanQdorum meorum, & Alexander coelis cet: Ín menía poft benedi&tionem , antequam incipiant comedere , dicant unum Pater no- continuo adjungatur ; Sancti omnes pro gra» tiarum a&tione cecinere Alleluja! Parata eft fter, pro eleemofyna fpirituali his animabus , que maxime funt indigentes in purgatorio , Sánctorum Regin3, & omnis illa beatorum univerfitas, juvare te, otedificentur muri Je- attendentes,quam periculofum fit, gratis elee- mofynam comedere , & per continua (uffragia rufalem cceleftis : quot enim animas e purgas- torio, velyur a lateritia fornace , liberas, tot fideliter eam non re(arcire, & quam pium fit, vivos muro illi eedificando lapides addis in nullo fe juvare valences juvare , & cum XXXVI. Robaldo pro Lanfranchini, ordi- uanta gratitudine gsudeant, fe in tanta mi- eria, vel minimam guttam, aut rnicam unam, nis S. Dominiei Relieiofi , anima ,. Mediolani Quz cadit de menía Dominorum füorum, . facris operanti , uc i y. Februarii refert in Ma- pere pro refrigerio qualicunque, Et ut riano KalendariojBalinghep, in ipfa, qua poft perci hocquoque exercitium pietatis magis gratum elevatum Chrifti corpus & fanguinem fieri confüevit, memoriam fidelium defüunctorum; àc perfualibile devotis mentibus fiat , Ícien- ndoribus beatiffima dumi, quod, dum devota quxdam approbatz auguftiffimis corrufca fple ln Deipara fe oftendit , & plene delicias gemi- religionis perfona, fimul cum cateris quibus- dam has orationes faciendas de novo füfce- navit, quando illi fplendidam folis inftar. Lanfranchini animam (inu materno comple- iffet, & precipue magna devotione erga xam , oftendic, ibi quiefcere , ubi olim qui- píalmum 2e profundis, pro defolatis animabus eftere folebat dile&tus parvulus Deus Jefus. dicendum flagraffet , apparuerunt ei in qua- nta, tertio idem dam vifione animz multz locis purgabilibus Neque (emel monftraffe conte anima, deputatz, qua vili habitu, & geítu mi7[br'gbi;i, fecit, ac dixit : Ecce afpice, bzc eft * e » — / Titulus XCVI.: Mijäicordia eiga' Defuh&as. pro qua facrificas. . O fi felices illas animas, . & peenitentia tadi alii, alii vero tenera mi- quas juvifti, oftenderet tibi in gloria Deug? ferabilium illarum animarum miferatione quid ageres? hoc age nunc. comaoti , jun&to ftudio in Sanctum illas ani- - Nad.hebd, XXXVII. .Pro Sanctio I. Legionis Rege; mas non fegni o .$.n.8. . quem Comes quidam porre&ia in pomo toxi- citium cxarfqre. pere & opera yjuvandi, exer- - cato morte necarat, orabat Guda Kegina con- XLI. Apud Blofium S. Brig ïtfa vidi; chïs Blof, mon. jux fabbathis omnibus, id quod eo fru&u fe- cujusdam animam vehementer afflidtam ocu- c. 1 2 s. 2 onygj cit, ut ante aram proftrata, duabus catenis los in Angelum, qui poenas temperabat, ob- vinctum viderit maritum fuum quondam hor- qt, de vertifle, & ipfis quafi loquentibus oculis figni- . Noy ' tantem, ut perfeveraret orare , recte enim - ficaffe, fe folatii plurimum facere. Poft 4o. deinde lachrymarum, jeju- Xx a füo illo ïA'ngclxo percipere. niorum ac eleemofynarum dies, rurfüs fab- XLII. S. Petrus Damianus ait , ab eremitaPetr, Dam, batho die oranti ante altare vifus eft, candi- quodam narratum, in Infüla Vulcania & ful.in vita« datus, & pelle, quam pro Sandtii anima fa- cerdoti in eleemoíynam ipíam dederat, te- phureis & ignitis illis cavernis,quas ollas Vul- canias ajunt, vifos daeemones, lztos alios, alios €&us, & nonnulla de paradyfo atque inferno loeutus, difparuit, illa Sandtium complecti triftes prodire, caufam interrogatos, refpon- diffe, lztos fe effe animam quampiam, quam abeuntem dum vellet, nec poffet, partem pellis tulit, qua pars in facerdotis illius ve- ad mortiferum facinus pertrahere nequeant, pertrahanttamen ad veniale peccatum ; quam Íte defuit, id quod oculati teftati ajunt. enim ad zternos inferni ignes allicere non Suri 19» XXXVIII. Surius e Montano narrat: S. poterant, magno totius operz pretio ad hor- Nov; Elifabechz Reging Ungariz, extindw ma- 'rendas purgatorii poenas pertrahi per has cul- tris umbram nocdu dormienti vifam obverfa- pas. 'Triftes vero fe tum demum fieri, cum Nf d j ri, lugubrique vultu ac flexis poplitibus ora- vident, quod plures animz in igne illo non ' re, fui quam primum mifereretur, ob vitam totum a juíto Dei judicio affignatum poene ) enim negligentius aCtam igne fe pcenas lue- tempus exade impleant, quando importu- re, oravit infufa lachrymis, & gratias agen- nis vivorum factificiis , precibus, jejuniis, tem, & alias etiam juvandas animas hortan- eleemofynis, & fexcentis corporis, animique tem lzta vidit. Cogita, tibi fic affli&ationibus eximuntur. Potiffimum vero fingulas fupplicare. / .omncs & male fibi cum Cluniacen(i ccenobio conveni- Ni& hebd. XXXIX. S. Therefia v irgo Cdrdübæ a r€ ob ea, quz illic & plurima & fem ^ VTE n BP AERES: per 9ro : 9. n, Ie communione fufpenía in Deum, mente vi- animabus illis fiunt füffragia. dit e purgantibus incendiis animas frequen- -XLIH. S. Joannes Chryfoft. ait toto tem- Aþ,ud Rho. tiffimo. coetu & gratulatione euntes , ac re- pore, quo durat facrificium, proftratos cir- med. s. / ceptas in coclum. Ducebat reliquas una / j N cumfiftere Angelorum exercitus , eoque mo- formofior : & hanc etiam Jefus Chriftus in- mento, quo finitur, ad purgatorium evolare, ter angelicarum mentium Ordines factus ob. . & educere eas, quo quibus cft impetratum. viam animabus . divino fuo dignabetur am- - XLIV. Ab extrema Verbani ora prodiit Josn.Rho. Jenolot plexu in fignum benevolentiz fingularis, & Anthea Lucenfis generis fzmina, ingentibus ]. g amicitiz íempiternz. Herebat admiratio- virtutibus, nec ufitato vivendi genere, ma- Dartingh nem inter & exundantes gratulantis cordis n calmdti gnorum etiam Principum aulis notiffima. delicias fufpenfa virgo 'Therefia, aufaque Hujus in accurando mortuorum negotio; 7) interpellere ahimam de poftremis unam, & quanta fuerit fedulitas, quantus animi ardor, petere omnia, fingulaque refponfüm acce- vix fando poffit explicari, etenim quum per- pit in hac verba: Dux nofter eít e Societa- petuo, ac duriffimo jejunio , fimpliciffima in te Jeíu fráter unus: nos Duci gratulamur, tunica hyemem toleraret, precibus continuis cujusi virtuti ac precibus debemus, quod ho- die liberemur. vitam ageret , & quodam divinitatis inftinctu De omnipotentis adventu, concuríaret, Sabaudum, Mantuanumque Re- nil mirum, nil novum: fcilicet hoc eft ho- gulos, ipfümque Czfarem adiret, quidquid minum Societatis Jefü privilegium , ut mor- auferre poterat, totum expediendis, illico tuum Jefuitam obvius Jefus excipiat. - Obie- piarum animarum nominibus impendebat a rat eo temporis pun&o quidam e Societate ob eamque caufam, virginum collegia, hofpi« coadjutor, Corduben(s templi edituus , qui tales xgris domos edificanda curavit: eo ve« religiofe tricenos plus minus annos in So- ro ardentis animi fenfü, in id opus incumbe- cietate vixit, modeília, puritate, & cauta bat, ut omnes facile in füua vota pertraheret, cum íÍízxminis converíatione laudatiffimus. cum mortuos fuüos, ruftica quadam vocis in- Quare de voce novit plurimas, de facie nul- lam. ! elegantia, fe ! d plusquam civili diceret cha- ritate. -ic!fm 04 XL. Dionyfio Carthufiano religiofiffimo — XLV. Oraverat Deum Catharina Riccia viro quieta nocte ardentius precanti ignea . "Ord. Przed. ut amici Manes,quos piacularibus quadam e purgatorio fpecies apparuit, ve- flammis cruciari iatellexerat,in beatam emite hementer conquefta, preces, qua defun- teret libertatem, quum res lente procede- &is deberentur, quorundam focordia differ- ret; feque minime audiri vidiffet, ultro fe pa- ti. Graviffime id olim fenfaros, idem illis -ratam fübeundis, quz füpererant, poenis pro» futurum, quod nunc fibi. Percelluit ea res fitetur. Audivit Deus, indulíitque grande a Diony(io narrata publice afceterium totum, Aamoris experimentum, Invaüt Virginem are R, P. Lobn. Bibi. Man. Tom, 41, Aaa2 dor 9 372 Bibliotbere Manualis Concionatöii;i* dor adeo fzvus ut illa totis membris miferis ribus exhauriret. Érgo totum iïli 'collum modis zítuaret, ipfümque cubiculum con- & pe&us (quod ilias olim partes auro ad Cepto calore videretur ardere. /Nulla tamen vanitatem & poenitendam complacentiam audita querentis vox: num przclari facino- exornaffec) fosdi tumores. ad füummum & ris confcientiam pro allevamento habébar; doloris & foetoris fenfüm implevere. Bi- T.l crevit etiam amor aufurus majora, (i res po- ftoria anglicana füb anno 685. fancte ex- Íceret, ut flammis ali poffet. tinétam refert - integram etiam a morte man- ïgid,/n,m, XLVIl. Maria longa miatrona hifpana pri- QHc. ma Neapoli curavit, ut fub primam noctem - INecefitas. pulfata nola omnes certis precibus Deo pro J .]oannes de Via de conventu B. Vir- Daurolt; illorum liberatone füpplicare juberentur. tit.2Oe Manavit paulatim rei fama, & paffim eadem ginis Palmz purgatorium ideo tantum fufti. c:8- 6 nere debuit, quia aliquorum officiorum de- ** ufurpari ccepta eft precatio, ut jam fere nul- lus Chriftiani orbis fit anguius, in quo mos-- functis przftandorum oblitus fuerat. * familia Fran- Iþbi ille przeclarüs non : vigebat, k'que primis ma- LIi. Quidam Religiofüs ex xime tenebris fieri placuit, ne illi fe in um- " eifcanorum negligenter pro defunctis orans; vä].v w.?.' bra mortis confepu z graviffimas in purgatorio poenas fuftinuit, di- rantur. 4 l(r.os CH.? j uüjHïmc-;anue- , Xitque, nihil hactenus fibi preces & facrificia XLVIL Ur fala Bcnäncafa virgo neapoli- profuiffe, eo quod Deus animabus aliis in Vi Pr Wldemr n 4 negligentiz fuz: poenam eas applicaflet. - dit, tana, cum jus & fas effe a viris doGtis intel- lexiffet, pro earum animarum poenis, que Lill.Quidam ex Ordine Ciflercienfium ap Speesex. purgatorio igne torquentur, fe devovere, parebant «gro monacho, & dicebant , fe ina. 9. ex, haud diu cunctata eft, piacula, que Bernar- purgatorio torqueri, eo, quod aliqui ex mo» 144- nachis, debita obfequia nonnifi perfun&torie- dinz primum, mox etiam Catharinz (oro- MA ribus füpererant luenda, in fe libens trans- preftiriffent. Viderint proinde, quid facerent, 025 nam fic éos n tulit, fümmisque precibus a Deo tenuit ut on fblqm.defun&isä ferd edam X eam voluntatem haberet ratam. .Ergo acer- fibi nocere. biffimis doloribus decennium integrum pro LIV. Quidam avunculus dixit, fe quidem Jo. Nadafi Bernardina laboravit : Catharinz cruciatus jam € purgatorio liberatum, fed ob focor.i« a»^o | eam ad extremum usque exercentes , prius diam, nepotis in iis, quz juxta teftamenti " r hebd. e illi vitam, quam charitatem excufferunt; cui vitn curanda erant, füffragiis, & oblivionem, amare, quam vivere dulcius fuit. - multa paffum. Tu vero, inquit ad nepotem, in poenam oblivionis tuz alterum tantum pa- !dein hl 7' . XLVIII. Chriftophorus Refrigerius C. R. nullam diem abire permifit, qua in coe- tiéris, füpra omne id, quod paffus fum ego, Binellts 61 def meterium ingreffus , ibi attentiffime, pro prater €a, qux pro tuis culpis pati alias de- t anim, earum animarum zterna quiete non preca- His dictis difceffit , nepos vero pceni- tens facli, riteque confeffus in le&tum inci- La téy retur. lImo (i quando ad Silveftri in Quiri- nali 2edes adibac Pontifex, ftatim aderat Re- 62 dit sget; '& inde in mortem. A ET frigerius, pedibusque advolutus, grata fum- " Utilitasl* / . mis Principibus fuavitate , indulgentiás ab eo auferebar, ur illis vere ipfe effet Rcf*rixge-f 5 .^ LV. S.Gertrudis cum omnia fua opetä li- Caïþ.* rationt. f beraliter animabus tranícripfiffet, & inde ri- Taufch. in Herolty ol. P Ra .Idem n.13. - XLIX. Allartus Ord Min. qua diei,höra meret, ne grave purgatorium defe&tu fatis. "'atre d 7* fodalibus inter fe religiofe colloquendi fas fa&ionis propriz fubire cogeretur, ChriftusP'?* ^ 61f e(t, ipfe deftitutorum animorum mileratio- ei apparens, filia, inquit, ut videas, quam ne inftin&dus, ubicunque locorum effet, fe- mihi placeat ingens charitas tua in defun- pulchra omnia quz in templo, vel domefti- &tos, in compenfationem tibi condono omnes ca erat, in clauítra circumire inftituerat, fine poenas, quas debes. Praterea qui olim pro EliZs 1 eulisque infitens folemne funeris chriftiani uno centupluni promifi, nunc manum dila- Thsl 1 carmen, quod ab illis vocibus ortus eft Va- tabo, & gloria te multo excellentiore prg- e45. 'tes, De profundis, pie concinere, tum luftra- miabo. Efficiam denique, ut animz per te ]em aquam leviorem illis.ignem apprecans liberatz tibi morienti affiftant, ceque in cce- injicere. At extremum , ubi private in lum cum triumpho deducant. s J . unumquemque charitatis officiis erat per- VI. Eufebius Dux Sardini v cum certæSxpec. ex: bitor, " fuan&us, feptenos Pfalmos, quos a poeniten- urbi redditus in animarum fubfidium defti. empl.a 9. m tia dicimus, pro univeríorum liberatione, naffet, eamque urbem Oftorgius Dux Sicilize**: !94« quanta maxima poterat pietate concinebat. occupaffet , quadraginta millium Equitum Hzc Allarto animi remiffio, & quies erat ju- candidatorum exercitum pro fe pugnantem, cundiffima : nam tum maxime acquieícere & Oftorgium ad deditionem N charitas videtur, quum fuis emp:a labori- re meruit. cogentem vide- V "- bus miferis dstur quies, » - LVII. Cum quidam homo plebejus q uotiesIbid. X«Viim Nad.hebd. L. S. Edeltrudis virgo conjux regia , Sa- per caemeterium tranfiffet, animas Deo com. 3- ex 64: cro Monialium flammeo poftea velata: Bea- mendaret, hz poft mortem illius füumma cum 16.n. 2. : folemnitate viía funt in te tiffime Virgini füpplex faà a impetravit, ut, Q:plo exequias ce- 3 lebraffe. quidquid in purgatorio luendum (bi effet, ab ini-Ibid.e x.65; LVIII. Miles quidam in ccemeterio cie[.ms ?'cl nunc omne fuo in corpore i'nH"i/&is dolo- e migis —— / i Titulus X/CI/TI K Miferico 373 rdia erga Defunïäïos micis deprehenfis, cum confüetudinem fuam .vem facra pro animabus purpantibus vove» qua coníueverat tran(iens orationem Domi- runt, & ecce: mox venti c & effarunt, ignisque nicam recitare, omittere nollet, coeuntibus extinctus eft. mortuorum offibus & obvia arma arripienti- .LXIX. S. Gertrudi pe;tenxti,-quam acceptus L 5.Xi.nffin. bus mirabiliter liberatus eft. effet labor earum in Píalmo - z D Yb.ex.1 x g. LIX. Sacerdos quidam pauper kcum'aiïï- 2e profunsis reci- 62r. tando, refpondit Chriftus : tam acceptus; ac duo pro defunctis miffas diceret, poítea ve- fi memetipfum toties fuo pretio a captivitate ro apud Epifcopum de defe&ibus quibusdam liberaffet, quoties anima liberatur per oratio- d accufatus, & fidejufforem. preítandz emen- nes earum; Et boc ipfis indubitanter refti- daticnis dare juífus nullum reperiret, vifie Wutolt- , tuam in tempore opportuno, fecundumomni- * titd0. funt anime ,quamplurims& mani X potepntiam mez liberalifíime pietatis. S. í exteníis pro ipfo fpondere. .bug in aére LXX. Cum quidam animarum liberanda-y itrius LX. Quedam matroua vidit fub facrifi- rum ftudio non modice addictus, quondam ate. conc. cio animas pauperum deícendere, & fecum 'tenebris in itinere deprehenfüs effet »repente 86. S. 1. il &5 animam illius facerdotis, qui earum confef- duas faces poft fe vidit, audivitque : vade in fiones libenter audierat, in coclum ducere : pace, fumus animz purgantes, voluimus effe quam ob caufam etiam Deus cor illius mo- grate orationibus tuis: nec przluximus fo- verat , ut ante mortem doleret de peccat mort Eu ali &i ante commiffo. E lum fed aliud etiam infortunium impedivi- , mus; nam füuit, qui te ex iafidiis occidere vo- VitaPre- L XÍ. Cum Frater Henricus FünusüFraü— dic, . luit, fed in noftra prafentia non potuit. - cifcani cujusdam comitaretur, hujus anima LXXI. S, Catharina Senenfis poftquam pa- fo. Nadad eget, apparenus dixit: Tu diligenter orare foles pro 9' QX. rentis animam doloribus & precibus oblatisin anno u defunctis, & ideo mecum viginti quatuor ani- liberaffet, fepius ab illa vilitata, de daemonis morient. ma ccelum ingreffz fünt, quas tu liberafti. L; 5. Infin, infidiis inftru&a, de arcanis vitze alterius edo. P65d- 12. - LXIL CumS.Gertrudis quzreret ex Deo, &a, magnum ad vitam Q 23 quot animas ad preces cujusvis admitteret? emolumentum fen(it. : & n:äOftCmM rakn&am V. 4 - refpendit ille, ab occulto amore urgeti fe, ut LXXIL B. Aleydis virgo lepra infanabili Men ad cujusvispreces magnum numerum dimit- olez. o Nudft toto corpore percuffa, & fcabie vermibus- Cicerft x 1. inno tat; & fpeciatim tres animas ad cujusvis Pfal- que horrida, quotidie ter vel quater exquifi- Jun. mi verficulum. Cumque di&a virgo Pfalmum or hebd, tiffimis cruciata doloribus, ajebat, fe a Chri- n recitare inciperet, & iterum quzreret, quot fto didiciffe, ut omnia illa pro animabus offer- ip(i animas donaret? reípondit, fe ab anima ret. Unde in morte Chriftus cum matre füà orationis amante permoveri, ut tot animas & celitibus illi apparens, & fuo illam ample- ipfi donet, quoties labra movet. Birn'ellua | xu involvens dixit: bonum certamen certa- LXIIL. Quidam vir pius vidit in agone de- fti, curfüm confümmafti, fidem fervafti: pro- C.1. deftz-cies m illeSan&tos ad fe venientes, atque adeo tu anim. ad il pter hoc nunc venio, ut corona Martyris & » lum nunc confolandum veniffe. : , virginis decorata iett- 1 i La.reve. LXIV.-S. Brigitta audiebat vocem anima- ducaris. n &ternam requiem intrq- cl 7. rum clamantium: Domine,da charitatem illis, LXXIL.S. Nicolaus Tolentinus animkansmlo. Nadefi qui habent fpiritualem. poteftatem, ut magis *^ ,es fi quandam ipfum vocautem & fic alloquentem in auno partici E;'w amus orauornum. Da omnibus, qui nobis fuccurrunt, centuplam in hac vita. audiebat: Veni pater venerande,veni, & refpi- morient. Cifps Heroldus ce, utrum te deceat acquiefcere rantee mulri H6bd- 2. Tsofeh. t LXV. Quidam Nobilis ad dile&am equi- tudini miferrimz, quz me mifit tuam miferi- ^ matre dols P. Rauch.tans cüm probe paribulum tranfiret, juffus C 10. cordiam flagitare. Etad locum illum duxit, plaï c'7' eft a patibulario fubfiftere, & equo defcende- ubi erat innumerabilis omnis ordinis homi- re, quem cum ipfe confcendens perrexiffet, num multitudo. Miferere,inquit,Pater, mife. vidit eundem a tribus Nobilibus fclopeto oc- rere turbz tam miterz utile tuum auxilium X fum, qux quidem mors ipfi parata erat..- 1 exfpeGantis. Nam i pro nobis dignatus fue- Elias a LXVI Alius quidam eques nobilis Nola ris celebrare , maxima pars ab his atrociffi- €45: Thret. 1.3.in Campania quotidie pro animabus orare fo- mis poenis erueretur. Quare cum is totà litus, pridie mortis imminentis excitatur de hebdomade cum facul - tate Superioris pro noCte, & monitus, ut confiteretur, cum ad . mortuis celebraffet, ádfuit iterum anima, & collegium accurriffet, & confeffus faiffet pentina morte extinctus eft. à ,I€- gratias agens dixit, fe cum magna illius mul- titudinis parte a poenis effe liberatam. Baron. to. LXVIIL. Religiofus quidam in Anglia an- $p & LXXIV. Cerverz in Catalaunia extat Coe- Henriquea - empl:a 9' 9. annà. no 716.a mortuis refurgens cum explicaffet, nobium CiftercienfisOrd.dictum S.Crucis,ubiin eodem g. n fe ex una parte peccata vidiffe, ex altera vir- quidam monahus fanctimonia floruit, cujus Menolog. tutes, & inter has precipue mifericordiam nomen fupéris notum mortales latet; At non erga animas, dixit, fe propter hanc in vitam hzc laudabilis ejusin pios manes pietas. Con- remiffum, additque, fecum Abbatem in judi- fueverat,quoties per facros Canones,legesque cio apparuiffe, qui in agone propter dzmo- : licebat, miffam defün&torum facere; propte- pii df num peccata exprobrantium aípectum de .rea perennis animarum purgatorii Capella- fperaturus fuiffec, nifi o&to mille animz ab nus appellabatur : Celebris, & Patrum fermo- p ipfó prius ex purgatorio redemptz ei in ju- ne ad hanc usque diem coniionata traditio dicio adítitiffent. eft,quandam, cum ccemeteriam tranfirer, hue Ànn. So- — LXVIIL. Cum in Paraquaria ortum ingän- mo elatam dexteram benedictione eurm im- pertiffe. Cum vero iter iterum iftac haberet, pist ciet. 1635. diur.nf a ventis undique dilataretur, incolqc no- Aaa 3 it'ergm 374"' Bibliorhece :Manualis Concionatoriee füccurrere nec volumus;nec valemus. Hzc üt iterum eandem manum foïo extantem api)a- - ruiffe ad bene illi precandum compofitam : vidit Dux,vehementer expavit. & mox (e con- ferens ad ca(trum munitiffimum folius Dei au- Acceffiffe vero illum, & manum traxiffe, eam- xilium imploravit. Medio autem tempore .que cum brachio fecutam , quod brachium hodieque carne ac pelle veftitum illic vifitur. condicli diei profpe&tans Dux per propugna- LXXV. Diva Catharina Bononienf(is faffa cula cum quibusdam. vidit ingentem exerci- Hautinus tum albatorum in albis equis, clypeis Cruce in patro- €ft, plurima fe ben eficia defunctorum ope; rubra confignatis eminus venientem, & mox $z ci. de... quam flagitare confüeverat,coelitus accepiffe; aefund fun&. l. 2. nec raro accidiffe, ut ea per illos obtineret, ftupens dixitfuis: Nunquid videtis,ait.illa.qua video? Er illi; nihil, inhiunt; Et mox omnes L^bl 3. 8. * 3. qu g per coclites nequiverat obtinere. - Íbidem LXXVL. Suaferat B.Anna a S. Bartholomazo cum Duce füpplices preces dantes ad Domi- cuidam mercatori (jam foro cedere cogitanti, num, viderunt innumerabilem exercitum al- att. 3. batorum.: Tunc Dux cum quibusdam ex fuis quod aliquas merces divendere non potuiffet) exiens, curvavit genua ; Cui unus obvius ex .ut aliquot miffas in folatium defunctorum Deo fponderet, hac lege, fi intra fpatium ali- multis millibus, elevavit eum, dicens: Ne ves rearis, fideliffime Princeps, venturi regis ad- quod, quod definiebat, merces illae, quas ne- mo appetebat, effent venditz. Mirum di- ventum. Adfüntifti divino juífu parati juvare te; quos eleemofynis, & miffarum fuffragiis de &u! intra paucas hebdomadas venire omues, nec ex iis quicquam füperfuit. urgatorio liberafti; Medio autem tempore honfus de Portugallia ex eo- condi&ti diei liberabuntur alii,qui nobiscum in LXXVII F.Alp ' dem OrdineSeraphico, poft quinque ab obitu. tuum adjutorium (ünt venturi. Ec hoc dicto, Naisf omnis illa albatorum turba difparuit. Dux ve- fuo dies fpe&andum cuipiam fe prebens re- ro reverfus in caftrum cum fuis omnibus Do- hód, ? tulit, fe quidem propter fuum fervandz virgi- f0 - nitatis ftadium lachrymas pie fufas, de falute minum benedixir. Ad diem ergo ftatutum Rex cum infinita multitudine füorum, & aliorum fecurum effe,attamen adhuc uri luftrica lam- nobilium, qui contra Ducem Dominum fuum ma, ob immoderatam bilem fuam , contem- tumque aliorum. Czterum F. Stellam ja- totum terrz populum adduxerant, quafi de culi inftar celerrime per purga torium tranfiiffe vi&toria certus advenit, & in planitiem prope caftrum cum mira multitudine fe diffudic Ve- ob accuratam legum re . ligiofarum obfervatio- nem. Cum autem primum cce lo donatus effet, nit & illi obvius Dux, nimirum alacer vultu,& auditam in purgatorio v ocem iftam: Adefte animo inconcuffus,ftatimque ubi caftrum cum ligiofi il- paucis exivit, illa tanta & tam innumerabilis animis Fratres Minores,in gratiam re multitudo cocleftis exercitus ei eft conjuncta, J lius fratris veftri recens coelelti gloria jam po- m alioqui fubeundo- utex adverfo caftrorum cceleftium multitudi- 4l, D 4 titi, tertia pars cruciatuu 'rum,ex mifericordia divina vobis condonatur. ne Regis turba quafi modica videretur. Quod LXXVIII. Thomas Cantipratanus referc,(e ut vidit Rex, & omnes, qui fecum erant, vali- Thom. Cantipr. a quodam Ordinis fü i Religiofo, qui mundum diffimo pavore concuffit funt, & advertentes audiviffe , quod magnum mapnalia (ummi Dei; rojeCtis armis. obviis lih- 2v palfim peragrarat, j rati funt, & ad volun- Apum. c. uendamDominum cogno veric,qui in vita fua manibus in terram pro nis deditus, fed poít- tatem Ducis cum ipfa vita, &1 rebus, totaliter 5-3. n.20 audiis quidem munda fe dederunt. ea ad pænitenciam*converfus, familiares füos LXXIX. S. Nicolaus Tolentinus adeo felici Nad hebd. : ad f& accercivit, iisque dixit, propofitum (ibi efíe deinceps domus fuz m oderandi fumptus morte deceffit, ut veluti de illo 10.Septembris 14- mor. dis refticutionibus, & erogandis refert Breviarium Romanum, fex ante obitum "* 3* « & pro facien in expiatione m peccatorum fuorum eleemo- menfibus,ingulis noCtibusAngelicum concen- formandi familiam;id quod poft- tum audiverit. Ita qui mifíam no&teuna a pur- (ynis,(üam re &a re ipía eft executus;. de mum vero multas gatorii fpiritibus legationem benignus audi- ffis defun&torum vicfeque illis juvandis fpiritibus diligenter im- inflicuit Capellanias pro mi celebrandis, quod cum dzm on ferre non pendit,per fingulas per emeftre unum noGtes a fübditos füos adverfus ipfam fufcita- beatis cceli fpiritibus recreatus fpiritum dedit. : poffet, vit,qui fe cum Rege quodam przdi&ti Domini LXXX. B. Angelica Virgo celeberrimlbid. m« 3« ittens fe illi auxi- mortificationis.in mortis agone pro dulci mi- inimico conjuaxerunt, prom obvia$ habuit plures liaturos, ut Principem & Dominum fuum op- grantis animz folatio, purgatorio animas, quz illi gratias agebant prim ere poffent, utpote adverfus quem jufte e(lent exa fperati, eo quod omnia bona faa in de tot tantisque bonis operibus , quibus illa? juverat apud Deum e Presbyt eros expenderet. Rex igitur quosdam hata ita fcribitur ad rem fuorum a id didtum Principem ablegavit, tem- noftram ; fidelium animas commendati(fimas pus adv eniffe, quo ab eo de injuriis fibi fa&tis rationes reddendz effeat , omnino enim fibi habuit, perpetuo pro eis orabat, quare cum ad coemeterium tumulanda deferretur, audi- decretum effe, juftam de fe ipfo vindi&tam fu- mere, quem in finem diem prafixum ei dete Ye tum fuit a fororibus murmur tanquam per- folventium offieium defun&torum. minavir. Princeps igitur poftquam nobiles, & ducatus fui primates hac de re certiores fecif- LXXXIL Cantipratanus narrat, Bruxel. Ibid.hebd. lis quandam Religiofam feu a morte, feu a t5.n. 1x fet, fequens ab illis retulit refponfum: Hacte- nus nos ut fervos & faturos reputafti, folis longa exta(i revixiffe, & fororibus convoca- tis dixiffe: Virginalem exercitum Coloniene Ido au' , mundi feductoribus Clericis adhzfifti, nuncte ttt. heb. fem (S. Urfülam & Socias) vivens quotidie juvent illi,& confulant in adverfis. Tibiautem L veneras- A-n.4. e ! —— À Tituus XCV1, Mifericordia erga: Défunftus. 375 g ', enerata 'fu';n', & earum. precibus nuné a .millium pürgatorio liberata, & animarum corDha fé in veftibus can- ad hoc ad vitam redi- didis & fplendidis armis ftitit, eamque lztiffi- re compul(ía fum » ut omnibus earum digne memoriam habentibus adfutura in morte ha- mo animo efle juffit, ftupente illo, 'neque pre letitia fe fatis capienteac petente quis effet ille rum fuffragia nunciarem: dummodo de vita tales exeant, * exercitus , animz fümus , ajebant ille ani- quibus oratio valere poffit.. In m& , quas tu e purgatorio, ut in ccelum ci- hoc teítimoni & expiravit. 0 nunc iþerum fpiricum *rfaddo , í tius evolárent, adjuvifti; Nunc qui nos ju- vit, juvamus, & par pari reddimus, veni, Spec.:V. LXXXIII. Joan ut una fruamur Deo defun&i neslïMäjor teftatur, a/irfor'- j tuo quodam auditam a Clerico in ccemete- duraturis. &. gaudiis immorcaliter A c. So rio vocem , fürgite fideles univ erfi quanto» LXXXVII. An'nluaäj' collegii ajunt pïum e Annu*æ cyus, & exire de tumulis veftri $5 quotquot in ccemeterio eftis, ut convenientes in eccle- fcholaftica focietatis efu dilciplina adolefcen- 1613. leg. / tem, data certa eleemofyna, & fan&o milfae Vinocl- / m fia commendemus anima m hujus defunüi facrificio füppetias tuliffe avunculi animse (uze r genfis in Flan- chariffimi noftri , & rep endamus ei vicem - in igne illo emendatorio, debita per (atispa( bencficii (ui: quoties enim per hoc ccemete- dfia0 , fionem, ut ajunr, evolventi, quz per fatis- rium tránfire folebat , toties pro nobis ota- factionem non plene evolverat vivus ^ 3 x * . Ergo tionem fpecialem t;cere coníueverat. Ex- C . pio nepoti adfuit liberab illis in endiis avune fürrexere & facto in t«mplo luminaribus ple- culus poft facrum; & gratias agebat, ago ti- no comprecatone rediere. - pro mortuo, ad *;umulos bi fili mi, polliceorque ztern 5 am bcneficii aüs Nadäü .te accepti memoriam. LXXXIV. h. 'D*o*mi*nïïcus | Aflen(ius r&m Y , hebd. 37. quandam difficultates habituram coram Ma- x 5- 'VO dis 2. giltratu acturus , quindecim facrificia obtu- ;äXEMPL A DOMESTIC . lit pro animabus purgatorii, & hac induftria l. AA pietatis , adeo glaciem perftegit, ut rem »S. Tgnatius animaru m þürgäntïmh juvanda-Gloria S. plane conficeret ; Naim in fenatu ubi compa- . rum defiderio - incitatus in(lituit ín pas!nnatii c, i ruit, mira quindecim pro animabus oblato- , tria füa, ut quotidie füb meridiem fignum ! !- rum facrificiorum, & calculorum correfpon- P dentia daretur ad orationem pro defündtis, ii O ) i o i » quindecim in fenatu füffragiis pro ipfo pronunciatum eft L. S. Francifcus Xaverius parva campa- Epift. 1. 2; dit, tot accepit.. . Ita quot fu*ffrwagia dg- nula civitatem circumibat, & incolas ad ora- ep. 6. tionem. pro defünctis faciendam commone- * | Ibkt.hebd. sLXXXV. Foemina czxteroquin no'tæ;non bat. Eundem in finem ejus conf(ilio poítea 41 T. 4. Optimz , tamen famz , cujusdam íub extre- mum viti agonem cum paupertate , dolori- Malace homo conftitutus eft, qui quotidie no&u altera manu laternam, altera tintin- bus, ac zternitate luctantis mendicabuli mi- nabulum tenens & pulíans obiret utbem, & ferta , liberali & materna pietate ac diligen- clamaret: Orate pro animabus fidelium chri- ttia illi adítitit, usque ad vitz metas. — ZEfti- ftianorum , qui in purgatorio rorq.entur. mavit hoc quale quale fibi in paupere mo- Orate pro illis quoque, qui lethali peccatoBarri folit, riente ab illa impenfüm officii genus libera- oppreii d ; relevari non laborant. Diligenterdie 3. lib. al hbl liffimus minimorum noftrorum obfequiorum quoque omnes , quas poterat , indulgentias?« ep. 6. sítimator & remunerator Deus. |Érgo ex- i 14: "mt' illis applicabat. . Memor quoque fuit diligen- IB.S' tinctus ille Lazarus huic füz curatrici , pro ter fratrum fuorum defun & Aa&ione gratiarum , non ita multis a morte in neceffitatibus commendabat.- torum , & fllis fo , diebus íe fpectandum przbuit , in hzc ver- H ba illi locutus: Eleemofynas tuas in Dei con- Ili. S. Franciícus Borgias füummam häbe-Ro;Iriq.. p. n bat curam animarum corporibus folutarüm, 2. to. g. fpe&um tuli, ejusque clemeniam exoravi, ita ut etiam adhuc Dux Gandig affidue. pro* 15 ut pro iis tibi refercetur gratia. lpfius nunc r | illis orarit, & licurgias. remque divinam fieri permiffu ad te venio , & hortor: Age poc- cCurarit. Et, dum effet;Prorex Gothalanis Y nitentiam , confeffione culpas elue : Ditfi- TE pro fingulis latronibus juftitiz a (e permiffis mulavit vifa & audita durum ad primos di- 30 facra «re fuo dicít voluerit. Cujus officii vini mallei i&tus cor, quia peccatis in faxum obriguerat, fed cum iterum videret eadem nomine, fiepe illi animas reduces apparoiffe, gratiasque egiffe, & viciffim preces (uas in j & audiret, ad rertiam tandem coeli vocem j e diu nolente volens fa&a , ad fpem veniz coclo promififfenarrant.| SS; miffze facrificium quando ófferebat, primum id obtulit pro mor- affurrexit, & faffa eft , (e ad inferni prope tuo, pro quo deftinarat : Deinde pro defün- incitas jam redactam, e flagitiofiffimo daemo- &is parentibus & cognatis: Tertio pro omni- $ num volutabro , ex iis , in quibus per qua- bus e focietate Jefü mortuis : Quarto pro draginta quinque annos volutabatur , turpi- fibi commendatis amicis & benefactoribus: " tudinibus, devotum & juratum dzmoni ca- Quinto pro mapis egentibus ope, & quz put, cum nihil plane facrum in aures admit xternz libertati erant magis vicinz : deni» teret , hac tamen mi(ericordie arte.a Deo miferante extractam, & factam illius mortui que pro illis , quibus hoc (acriticium obtu- , t lide magis effet e Dei gloria , & major actus ,l difcipulam, cui morienti ancilla fervierat. charitatis . LÀ Factus poftea Gereralis hancHif. foc. ll li am g. LXXXIV. Cuidam fupremo agone folicito ipfam mifericordiam fingulariter focietatip. 2. 1. a, je tern. hebd. cce]Jüm aperiri vifum , .& effu.fg inde pluriüm clommendavit. n, 87. r p'e 0CON.Ja- a: f 576 Biblietbere Manualis Concionatoriæ' fecundus Generalis, crofan&o dixit, ut effet magis devotus erga lbidem. — IV. ]abobus Laynes,- inter alia media ad focietatem conferva ndam, animas purgatorii. Succeffit confilium, adco ut poftea bene fe in fpiritu pergere a beatif- etiam hoc inprimis commendabat, ut quoti- xerit: pergeret modo ma- die, quamque frequentiffime animarum, quz fima Virgine intelle jorem femper ad p er fectionem faa omnia eru- purgat orio igne cruciantur , ftudiofe omnes dire. Denique fe & Virgini & Virginis Filio memini ffent ; nam quandoquidem focietas benedi&o placere ; didicit ab eadem ; qua 'tantum € xhauritlaboris, €o duntaxat confi» etiam admira bilia migranti animz folatia in- lio, uthomines ad confequendam felicitatem fündente, in beatum illius finum; fpiritum juvet, que m ad finem creati, tantoque pre- [ tio redempti fünt , confentaneum protecto cceleftibus divitiis opulentum depofuit. emmirus erat anima Ann, likm Tiem ViIIL P. Jacobus R eít, ut eundem pro fequentes charitatis Spiri- nus; unde hz illi fz:- 1618.coll. digreffis ad curfum rum purgantium Patro tum, etíam ex hac vita piffime appare bant, cre berrime ad januam il. Ingolft. conficiendum opitulentur , ne jufta fit illis & eo vehementius, quo magis cauía focietatis charitatem qua (i imperfectam lius pulfabant, ope illius indigebant, Szp e e coemeterio, e & mancam accufandi ; & merito liceat con- -fe medio in itinere, eoque in loco de- cujus regione habitabat, audi t& funt clama- queri, re:; Pater Jacobe, ora pro nobis. ftitutos ; ubi nullam omnino fibi ipfis opem Affenfüs rem quandam Jo. Nadafi ueant afferre. $ - IX. P. Dominicus raves difficultates habitura m coram iagji-in anno Vi.Llo. V. P.Petrus Faber tanto fübinde fenfü pro m facrificia obtulit pr o mor.hebd, Vi P. .s 170 mortuis facrificabat, ut toto facri tempore la- ftratu acturus quindeci animabus purgatorii ; hinc & quindecim pro Q' nl 3- lu & 4 chrymz ubertim ex oculis fluerent. Opta- | T fe füffragia obtinuit;. & per ea velut thiora, bat aliquando fentire vim dolorum ; quos in voti compos eft faCtus. patfi one fua Chriftus ex tot animarum cru- Falco Afchaffenburgi lbid.h:bd; ciati bus ante oculos jam tum propofitis fen- /X. Cum P. Joannes &grotaret, anima quzpiam 1 pfüm invifit, le- 18« n« 9 fiffet.. Magnifa ciebat ecclefig preces pro de- fun&is illisque maxime ute batur dicens , il- (e femel facrificium pto ipfa offer- ret, liberatum iri dixit, qu od cum Pater alie- las pre ceteris Deo probari, valere etiam aftain , cujus mentio fit in nis nixus manibus feciffet, adfuit illa iterum, ad corporum, an gratiisque aétis dixit : Non morieris hoc tnor- ipfis precibus. * Íncitabatur ad. hanc --mgferi- .* as adhuc ánimas Deo þvaries, cordiam , tum €x uti litate, qu« ex unius bo, fed plurim ac deinde in coclum. evocaberis.. animx liberat« patrocinio i ecc lefiam redun- j ex majori Dei gloria, cumin pur» XI. S. Therefia, ut fupra quoque jam me- ImagoSoe, . daret; tum minimus , a communione (ülpenfa vidit ani-h 5«c 8« H gatorio non ita poftint Dei gloriam curare, gatorio ad coe- ficut in coeclo. 'S. Gregorius ideo precipue mas frequentiffimo coecu e pur ienter de animabus il- los af cendere, íed unam c&t eris formofio- Mre coluit , quia tam lucu 2 deà rema lias ducere, quam Chriítus obviam vee Tim, - lis fcripfiifet, illum maxime proillis invocans. niens blandiffimo complexu dignabatur; cum Volebat, ut noftri, fi ob occupationes orare faltem labores pro illis offerrent. ergo S. The refia de poftremis animabus ex non poffunt, una quzrere t quznam effec illa anima , cui Hareticos vel eo nomine deteítabacur,. quod tanta benevo lentiz (igna Chriftus exhibebat, tantum animis quoque illis damnum fuperba audivit effe fratrem e focietate Jefu , cujus »eorum impietas afferret.- dus de Monnarii X(/alki i Her- virtuti debeant ipfze , quod hodie liberentur. SylLProv. VI. P.Ferdinan Hoc àutem effe focietatis privilegium , ut Perüan. nandum Monvoy vocan t, ni(i forte diverfus US excipiat, SEphn reretur, omnes miffas & pia mortuum ]efuitam obvius JES 21.Sept. (it) priusquam mo 1025e Erat autem hic Coadjutor Cord ubenfis cole« n tefla opera , qux poft fo um exceffum per univer- (o offerenda erant, sni- leoii Zoituus. fam provinciam pro ip XII. Alphonfus Ro driq;]ez, focictatis Te- t4. hel;.d. mabus purgatorii dono dedit, & hanc ipíam pro vire 6« n. 1. voluntatem füam literis conf(ignavit. 4 * (fü Coadjutor , ut eft in ejus vita , s intelle- fcru- ginibus duabus fororibus fuis oran Tbid. 17. V. P. Alphonfüs Corte(ius graviter a Nov. cuimn hanc miíeriam fuam B. xit, ütramque fine purgatorio itaram in coe- pulis exagitatus, lum : tertiam vero conjegatam D unc e pur- Iíg, ' Virgini explicaffet; auxiliumque petiiffer, hoc Pro fratre libera & gatori o ad beatitatem proficifci. Gttr, l ab ea refponfum tulit : fi vis liberari, Nadafi vero quodam Didaco Ruiz , qui per totos $ , tu animas, purgatorio igne cruciatas. diligens to- rem hancita refert ; Alphonfus Cortes; focie- 33 a nnos in coci officio femper Nadàft tam fere illic etatem Chrifli exegit, orando; hebd. 36.tatis Jefu, irgini Matri Deiparz totus plene i otii culina € oncederet , W. io devotiffimus ac fami liaris,ad illam in omnibus fi quid unquam ill rofario mire, con ftanterque addictus: pro fpiritus afflictionibus fidentiffime recurrebat, dum ro(íarium & defi- hoc. inqu am, vita fun&o , L2 femper levamine apud illam reperto, Virginis oraret ] amque duss rofarii partes derit füi quiete plena fuit, cum moleftis reli-: ofiffimz confcientiz moeroribus inquietum abfolviffec Alphon füs, pie füblatis in coelum gi lum felicem ad latus fe ntiret cor , & ad quasvis peccatorum um- oculis , vidit fracrem il tuta timens. LHis auguftiffime Dei Mat ris : & ne pro illo bras pavidum atque omnía utpote pro jam non ergo confícientiz fcrupulis. plena confidentif- orare porro pergeret , ffus etiam eft ire, indigente, monitus, ju fimi amoris querela, Dei Matri aliquando con- & defun&i fratris gloriam omnibus p alam queftus , efficacem huic malo petiit medici- VO— naimn. A facere, poffe jam alios ab illo juvari. udivit pias clientis querelas magna fuam fidelifli- lebat nimirum per matrem mus Spiritus magiüra Virgo, & pro pharmaco fà- e Tiulus XCVI. Mifericordia erg& Defun&o:. 377 mus Deus, preelaram , quam ,illle fiater in ^ V. Sicut fi tcmplïum Salomonis aut aliud corona beatiffime Virginis oranda.adhibe- noftro tempore valde celebre incendio fuiffet bat, pietratem & devoriffimos illos laborm & correptum , nemo effet tam focors , qui non, . facrorum tot , quot illi per culinz otiues li- qnantum in fe eft, opem ad flammam extin- cebat, auditionem fanctam , & illam , quo guendam conferret; ita cum animzg , qug totis 30 annis in campos nunquam ad auram Íunt templum Dei ex omnibus aliis gratiffi- vel folatium captandum progreffus ,' domi fe mum , & auro charitatis undique ornatum ; continuerat , mortificationem ac religiofiffi- flammis purgatorii fint correpte , zqui(fi- mam paupertatem non folum coronare , fed mum fane erit , ut quivis totis viribus ad di- & aliorum incitandam xmulationem illum e &as flammas fopiendas cooperetur. -- i, ccclo oftendere gloriofüm. — Utilitas. Ótt.edll, Idemm2. XiIl. Francifcus Ficarra focietatis Jeíü 15 " V. Sicut fi patri.cuipiam filius unice di- heolf Augufti anno 1637 beata morte affumptus eft le&tus in ignem cecidiffet, & aliquis eum ex ad Mariam , ut magna fpes eft. . Hic etiam- hoc igne eriperet, haud dubie fummam apud .num parvulus fingulis nodibus Matrem ex- hunc patrem gloriam iniret ; & egregium citabat , rogabatque , ut una fecum ter co- aliquod munus exípectaret; ita non mino- ronam Partheniam decurreret: primam qui- rem gratiam a Deo & premia exfpectare po- lo Nuif dem pro defun&is omnibus: alteram pro de- terit, qui animas ejus dileiffimas ex pur- e . tertiam mET fun&is e fuo fanguine pro feipfo , gatorio igne eripuerit. norhed, & addebat officiam defünctorum. VII. Sicut fi aliquis fili us -Regwis; ..pot,entliHï- Cafparus?. 73'? p ViaP.A. XIV. Joannes Ximenus, Coadjutor, cum mi in carcere detineretur , & eum aliquis ex Taufch. in lu. , 4$;jn die omnium Sauctorum coram imagine hoc eduQum , regxï.xoi fuo pacrjque E,reüituc- matre dol, .! 20 concepta Virginis oraret , ei fcrupulus inci- ret, talis Princeps utique. fumme gratum; 9* Pr$* Did h, diffec ob exiguam compaffionem erga purgae Affeffori fuo fe praberet ; ita non minus gra- * 181 ll 9) torii animas, audivit vocem aperte dicentem: tas fe exhibebunt animz erga illum; cujus, Ximene , memor efto animarum purgatorii , Opera e purgatorio carcere exempte, atq 3 ue a quo tempore usque ad obitum, per octo in coelefte regnum (fünt introductz. fcilicet annos, omnia faa bona opera in fuf- VIII. Sicut fervus magni Principis videns, Idem 1.'c. ] fe exiguum Domino fuo fervitium przftare f. 5. E fragium illarum animarum obtulit. ! poffe , atque ideo captivum aliquem apud & VE turcam pretio oblato , ea intentione redi- Ia mens , ut füum defectum füppleat, infigne SJMILITUDINE&' utique Domino amoris füi teftimonium exhi- m H Qualita:. beret ;; ita non mipus amorem fuum erga Deum declarabit , qui fuis operibus captivas Mcf;r'ret. ;f. ut ftruthio, cum ova (ua U On/it $ fO- 2, de' a- L Sïc animas redimit , ut , quod ipfe in terris ne- 5* K veam in arena facit, eaque fabulo ope- gligit in i] nim, rit; cumque.ab eis recefferit , ftatim obli- lius cqlïu , ab ifiis animabus com- pepfetur. vifcitur, ubi ea pofuit, & nunquam ad ea IX. Sicut mem bra jam nutrita & robora- $ Bernard, redit, nifi poftquam a calore íolis exclufi ta fubveniunt aliis membris 5 ita animz efen 63. a, pulli füuerint ; ita amici , poftquam mortuos terra obruerunt , recedunt & oblivifcuntur purgatorio liberatz in gloria confirmatz pre» ?* & * cibus & orationibus fui juxta illud pfalmi: Oblivioni datus fam tan- s homines : in terra i exiftentes juvant. uam mortuus a corde. S.'Epvhrom ; lL. Sicut fi racemus in vite maturuer $. VIL. ;r M-OTIV./A' in teftam. etiam vinum in dolio agitatur, & de (ua nà tura recedit. quamvis nemo moverit 5 ita fi I. uia boc opus eft graiwïmum Deo , cum ex " MA hebd' 'viventes varias mortuorum commeroratio- L] un: parte ipfi proprium fit mifereri ; 6, f I nes faciunt, & oblationes , hec omnia per & parcere; ex altera vero hzc mifericordia confenfionem etiam defunctorum animz fen- z X ex omnibus fit przftantiffima , atque adeo tiunt. fimillimum Deo faciat. Infin, 'S.. IlI. Sicut paucz guttz aqua ferventis plus I Quia Chriftus perinde gratum. Labet boc ob- Gertr. l, s. profünt ad lavandum corpus , quam copiofa Jéquium , ac fi ipfemet ex purgator:o fic[fet. ereptus ; & 18. aqua frigida ;; ita etiam paucs actioncs cum quis autem non felicem fe judicaret , fi oce Jl fervore peracte plus profünt animabus pur- cafionem habuiffet, Chriflum femel iterum- ) gatorii liberandis , quam fi m T que ex purgatorio redimendi? qlcæ frigide ? . peragantur. IL Quia &g B. V'irgini alüisque. Santtis gra- 0 | .äïqäz'tas. ti[[/mum eft boc mifericordie genus , utpote per IV. Sicut fi in unum membrum corporis quod gloria illorum accidentalis , quam ex * fcintilla incidit, mox manus fuüccurrit, eam- numero Sanctorum a . ucto percipiujpt— , non que excutit; ita cum animz purganres fint modice augetur. '" membra ejusdem corporis, nempe ecclefiz IV. Qu ipfa animarum digmitas reqïlïæ*itr; i l) & nunc a tam molefto igne fuerint correptz, enim dum canis aut afinus inp foveam cadit ; ) tanto equius eft, ut hasce ab illis flammas omnes eum íublevare feftipant; quidni ad animam omnium creaturarum terreftrium o depellamus , quanto prazfítantiora merito praftantiffimam ex purgatorii fovea eripien- A imantur. membra fpiritualia , qügm corppraliä efti- dam ardentiori ftudio feftinemus ? . (s ïïl R. P. Lobn, Bibl. Man. Tom. LI. Bbb $. Quia f N 0s e r 379 Bibliothem Manualis 'Concianatorie; V. «Quz'a ibfa cbgnatio fraternitatis fpiritualis ad -XII. Quia ad purgatorium devitandum jïngula-ï-x opem illis ferendam nos impellit: (& enim , dum riter conducit bec mifericordia : fi enim , . quo pun. 4 frater in carcerem conje&tus eft, mox cognae animabus preítatur ; beneficium fibi fadtum Y 24' ti omnem lapidem movent , ut eum e car- putat Chriftus: ficque hic ipfe predixit, qua menfura meníüratum fuerit, iterum remen- cere eripiant ; quanto magis (imilis charitas d animabus purgantibus & arctiori viriculo co- fum iri: quis non merito fperet, (e a Chri- gnationis fpiritualis obftri&tis , & graviori in fto, quem toties in animabus redemit, vel carcere detentis przítanga eft ? omnino exemptum , aut certe non diu re- orio ? VI. Quia penarum acerbitas nobis commifera- lictum fore in purgat éonem perfaadei : fi enim minima purgatorii . VIII. M E D [ A. poena gravior eft omnibus mundi hujus do- E loribus & tormentis; uti S. Thomas & alii I erto fibi perfuadere , quod, quidquid bis animae docent, quis non ex con(ideratione tanto- ^ bus prafüterimus, Chriftus fibi praftitum ve« yum tormentorum. pectus ad commileratio- putet: quis enim in fimilibus tormentis cone Dienyüusnem moveri fentiet? . Hinc Anglus quidam ftitutum videret, & non omnem lapidem mo- Cathuf monachus confpectis purgatorii poenis dice- veret, ut eum , pofthabito etiam quocunque bat : Deus mihi fit teítis , quoniam fi homi- fuo commodo , iisdem eximeret ? nem, qui me meosque graviífime lxfiffet , M. Jnfigne in. cbaritate proximi augwentum pro« curare: (Qum enim hec tam ad, omnia mala a vel omnino occidiffet, in his pocnis jacen- tem viderem, libenter mille vitas pro illius proximo avertenda , quam ad omnia bona redemptione impenderem ; usque adeo eidem procuranda, conducat, quis non videt, 4 $, Der omnem modum & tanto majori ad animas illas juvandas defide- quingi X limitem cxcefjit poena- l rum illarum acerbitas. rio quemque exarfurum, quanto ampliores tegion t VML Quia beneficii , quo animabus gloriam ac- in hac charitate progreffus. feceric? celeramus , wnagnitudo dittam mifericordiam non mo- Ili.. Summam de virtute mifericordie eftimatio- dice Juadet : Si enim diabolus ipfe faffus eft, nem concipere: atpote qua nihil vel ad mitigan- fe libenter omnes poenas inferni usque ad ex- dum divini Judicis iram efficacius , vel ad tremum judicium fübiturum , ut vel unico ejusdem , omniumque Sanctorum benevo- momento Deum afpicere liceat ; quantum lentiam ac favorem promerendum potentius 2 beneficium erit illius,. qui efficit , ut per tot reperitur. Quis enim hac confideratione ad dies aut hebdomades, aut annos citius frui mifericordiz animabus purgantibus preftan- queat anima liberata? Certe Bellarminus & dx, quz inter omnia miíericordie opera alii pronuntiarünt , majus illis beneficium principem facde locum tenet, ardentiífimum conferri, quam fi totius muadi divitias paue ftudium non accendetur ? E. peri largiendo exhiberet. IV. Gravitatem & acerbitatem penarum , quas $, Anfelm. ViHl. Q uia miféricordia bac omnia wifericordie anime ille afflüe patiuntur ,. frequenier & accurate in elucida- e8. corporalis opera eminenti/fimo quodammodo in fe cone perpendere : quod quidem breviter, fed fuffi- rio. tinet ; qui enim-animas redimit , pafcit pane cienter explicavit $. Anfelmus , dum dixit: elico: potat fanguine Chrifti , & coeli Quid eft purgatorius ignis ? poft mortem pur- net t are: veftit vefte glorie fplendidiffima, gatio erit, aut nimius calor ignis, autmagnus vgras & ineffabilibus doloribus cruciatas non rigor frigoris, aut aliud quodlibet genus poe- tantum vifitat , fed etiam fanat : e graviffi- narum, de quibus minimum majus eft, quam mo purgatorii carcere liberat : ut in coclum maximum , qucd in hac vita excogitari poffit. recipiantur exules, facit : & ut in finum Unde re&e de hoc medio Humbertus illud $ Abrahz transferantur, & melius, quam in fe- avidis, furgite, poftquam federitis, qui man- Píidss. d ducatis panem doloris: intelligens, panis do- d Vjo.g. pulchro quiefcant, fna charitate procutat. IX. Quia qui unam animam juvat , aut liberat, loris, inquit, eft panispro mortuis, qui füntin omnibus in purgatorio exiflentibus folatium caufat : purgatorio, exhibitus. Potftquam comefius nam omnes de folatio alteri animz- praftito, fuerit ,. furgendum cft ad fübveniendum eis. velut de fuo gaudent , & con V. Zdnimas illas affiias sit wiembra ejusdem wy- gratulaqtur ? teíte Richardo de S. Victore. Jlici corporis , *vel etiam ut fratres moftros ac fovores äuid- intueri : fi enim , tefte Apoflolo, (i quid pa- 1.Cor. 12. X. Quia «ix aliud efficacius efl. remedium ad V. 2 6. vis pro [e & aliis impetrandum ; tum quia ipfa titur unum membrum in corpore naturali, UT tam excellens mifericordia potenter perorat compatiuntur omnia membra, & ad mslum ll 1o & quidvis impetrat, S. Chryfoftomo tefte ; depellendum juvant: ficque vel fola fangvinis tum quia animz utpote magnitudinem col- naturalis participatio tantopere nos impellit, lati beneficii perfeGtiffime agno(centes, arden- ad mutuum invicem auxilium przftandum, ita ut Salomon dixerit, frater, qui adjuvatur Prov, 18« tiffimis precibus , quidquid ipfis commenda- verimus, pro nobis petunt, & primis fuis velut a fratre, quafi civitas firma ; quantos (timulos V* 19* ad fuccurrendum animabus fepntiet , qui eas, armatis precibus haud dubie obtinent. XI. Quia bec mifericordia eft inter certiora f'ena ut commembra fpiritualis corporis , longeque pradeflinationis : fi enim nullus , .qui etiam praftandiori fraternitatis ex fanguine Chri [ïi communia duntaxat miíericordig opera li- ortz vinculo conjunctas afpexerit ? VI. Peccatorum fuorum gravitatem ac mumerum benter exercuit , unquam male mortuus le- gitur; quidni hoc potiori jure fperet , qui frequenter. animo objicere ,. ac inde debitorum hoc preítantiffimum mifíericordiz opus con- atque poenarum , quz vel in hac, velin al- tera vita ad noviffimum usque quadrantem üancgr exercuic? per- — $79 Tituus XCVI. Mz'järica;*dia .ärga Dgfithf?o:.l | þerfolvendæ i'unt, mägnitudinem COlligcre : gantibus praflande bene pehetret, & cognofcet , qu&. hic enim non leviter impelli nos fentiemus quidem ex iis circumf(tantiis,ex quibus magni- ad S, Danielis confilium ampleQtendum, quod tudo eleemofyns communiter colligitur,cone x Dano 40 V. 24 olim Nabuchodonofori dedit dicens: Pecca- jici poteft: quarum prima eft Jndigentiá perío- ta tua eleemofynis redime, & iniquitates tuas ng: quo enim perfona aliqua pluribus miferiis mifericordiis pauperum animarum; pracipue fubjeda eft, minusque feipfam juvare potefty in purgatorio detentarum; ut quod milericor- tanto przítantior eft eleemolyna, quz ipfi of-. dix genus ficut reliqua lougillimo precedit fertur: quis autem gravioribus fübje&us eft intervallo, ita meritum pre omnibus efficax miferiis? quis minus juvare fe poteít, quam cenfetur ad poenas animz purgantes ? Secunda eft Sanfiitas egeni Gas exíolvendas. —pcr:ccvatis noftris contra- quz autem fan&iores perfonz reperientur in» ter mendicos, quam animz purgatorii, utpote - $. IX. z abomnijam nzvo & peccati macula purgate: UA S C ETIG A. 'Tertia eft rej, qui datur aut procuratur, tna- in$ue potiffimum íunt, quz bene di- gnitudo atque pre[lantia: quid autem melius aut L Q fcenda, aliisque inculcanda fünt ab przftantius excogitari poteít, quam ipfa feli« Aíceta. Primum ett, ut bene percipiat generalia citas eterna, cujus acceleratio animabus pro« fundamenta ad banc materiam pertinentia, quorum curatur; Quare eít propeia lavgientis wece[['tass quidem tría fünt precipua. 1.Effe purgato- i fcilicet non tantum füperflua, fed etiam ne« rium , animas ibi detentas fidelium fuffragiis ceffaria quis largiatur: quis autem & hoc per- , juvari, uti noviílime definivit Concilium 1ri- feCtius przftat, quam qui fru&um fatisfadto« S/.Bem. dedentinüm; & pulchre S. Bern. explicavit fe- rium fuorum operum, quem conflat omnibus " quinque quentibus verbis: Tria funt loca, quz mor- fumme effe neceffarium, (ibi ipfi fubtrahit, & tegion. tuorum animz pro diverfis meritis fortiuntur, animabus tranícribit; Quinta eft affettus dantis: iafernus, purgatorium,coelum. .In inferno im- nam ex hoc potiffimum benignitatis menfura pii; in purgatorio purgandi, in ccelo perfecti, taxatur, tefteS. Leone. Quis autem affectus Qui in iuferno funt, redemi non poffunt, quia major effe poteít, quam ubi liberans, ipfum, e€x inferno nulla eft redemptio : qui in purga- ex quo alium liberat, purgatorigrg fqbire cü torio fünt, exfpectant redemptienem: qui in aratus? . E ccelo fünt, gaudent ad vifionem Dei, fratres 1V. Ut bene occurrere difcat obje &iohibusg quibus nonnulli ab boc exercitio prefLantiffimo mifericordie in natura,cohxredes in gloria, (imiles in eeter- « nitate juzunda. Quia primi igitur redimi non impedire alios nituntur, quarum quidem duz fünt poffunt, tertii redemptione non indigent: re- potiffimum. Prima eít, quod confultius (it pro ftat, ut ad medios tranfeamus per compaflio- peccatoribus orare, & alia bona agere; utpote nem, quibus juncti fuimus per hutanitatem. in periculo zternz falutis amittendz conítitue L5 Anfdlm, 2. Poenas hujus purgatorii graviilimas effe, & n tis, quemadmodum olim Bertrandus Domini- dn elücidt« .ïïo. quidem triplici ex capite, neinpe ob poenam - canus cenfuit, fed facile opinionem fuara mu- fenfüs (qus omnes poenas lhiujusmodi longif- tavit, quando ab ipfà quaptam anima apparen- fime füperat) pocnam carentiz vilionis (quz te errorem füum dedo&tus eft. Certe vel hoc & ipfa tanto gravior e(t & moleftior, quanto upnum füfficere poterit ad didiam opinionem affectus in illud fümmum bonum intenfior eft) evellendam, quod is, qui animas ea intentione diuturnitatem utrique, quz & ipía non leve liberat, utipfz poftea in coelis pro peccatorum pondus utrique addit, quia quo termino quis. converfione intercedant, efficacius longe pec- eít proprior, tanto fit mora gravior. 3. Cogno- catoribus auxilium preftat, quam f(i ipfemet Ícere animas, quidquid a nobis auxilii fuerit pro illis oraffet, aut opera fua obtuliffet. For- ]: W u1f tior,faltem in fpeciem,eft altera objectio,utpo- exhibitum, idque fecundum S. Auguft. tribus modis,nempe per divinam revelationem ip(ius te ex proprio amore petita,qui fuadet,ut chari» ?. v- Q« Dei: vel per bonorum Angelorum manitefta. tatemordinatam a nobisipfis inchoemus,atque tionem: vel per animarum hinc exeuntium adco no(tra prius,poftea demum aliorum debi- L narrationem : imo ut alii volunt, etiam ipfam ta expungamus: quo argumento permotus D. revelationem poenarum, quam experiuntur, RodericusArriaga judicat,omnino facere cone j ]j Ut /iiat potioves sodos $* media ad dittas tra charitatem ordinatam fui ipfius, quisquis . r.Cor. 1 anima e ponis tam gravibus eximendas, quz qui-- omnium operum füorum fruc&tufn fatisfatto- .0b S.Antor. dem S. Antonin. non. male fequentibus ver- rium a fe abdicat.& animabus purgatorii tran- dt.16.52-bis iadicavit: Suffrag 2 ia quidem profunt de- fcribit. Atqueidipfüm adeo perfüafüm habec I$ fun&is ad abfolutionem poenz, a quo poffunt P. Theoph. Raynaudus ut inter heteroclitas abfolvi quatuor modis. Uno modo per in- pietates numerare non horreat ejusmodi chae b terceflionem ip(ius capitis, fcilicec Chrifti; ritatem. Verum horum argumenta tanti non !y i Pwvc l'l & (ic juvantur per oblationem Alcaris. . Se- funt, ut propterea recedere quis debeat ab cundo per interceílioném qua(i privatorum altera opinione; uti fufe & folide probat in au» os V' ]9' reo fuo tra&atu de mifericordia animabus M membrorum, id eít, per orrationes$ Sandto- rum., Tertio per modum redemptionis poeng, praftanda P. Jac |IMontford. ubi poftquam perTae Monte li? li Ícilicet eleemofynarum largitionem. .Quar- aliquot capita demonftravit, eum , qui fuasferdus in to per modum folutionis posnz , fcilicer per aCtiones offert pro animabus, nihil perder e, traét. de animab, ; ln jejuniorum affli&ionem ; & ad dictos qua- fed plus meriti, impetrare , fatisfacere, imo tuor modos omnes alii reducuntur. fpem valde magnam concipere poffe pur- IlI. Ut preflantiam mifericordie animabus pur- gatorii omnino evitandi, tandem capite duo- l Bbb a decie R. P. Lobn. Bibl. Man. Em.«ll. M [« $26 JBibliobere Manualis Concitnatorie ^ txítem: ecce mi Deus, animarum lahqator decimo in compendiufn' quafi redigens prius di&ta,triplici hac ratione oftendit,per ejusmo- Zelofiflime & tenerrime, offerro tibi hodie pro refrigerio animarum in purgatorio non di applicationem nihil contrà ordinatam cha- ritatem fieri. 1. Quia mille purgatoria nullius folum opera bona omnia, quz hodie factucus (um, vel ab alio quovis pro me hoc die fienz, momenti reputanda füunt, fi iisdem unicus- gradus gloriz altioris obtineri poffit ; cum er- fed & omnia, quz ullo unquam tempore fa- &urus fam bona, vel quz unquam per vicam o per ejusmodi praxin & perfeGtiflfimam cha- ritatem haud dubic quam plurimi gradus glo- pro me fient, imo etiam polt mortem pro me offeruntur, quantum hoc ex majore tua riz obtineantur; qui fine illa nunquam obtine- rentur, recte concluditur, non facere contra- gloria, divinzque tux voluntatis beneplaciio fieria me poteft. Accipe, o dulcifTimejefu,exi- Aää rium quid charitati propriz eum, qui gradus illos gloriz, quibus frueretur, fi citius propter guam hanc oblationem meam, quam pro ani» mabus mihi dilectiffimis facio, & omni pof- epplicationem operum fibi fadtam coclos in- rederetur, negligit, ut plures, imo infinitos fibili aïc&u ex corde fgcere defidero. 1 los gradus gloriz, quos per totam zternita- $xX Cint. £em obi(tam charitatem animabus exhibitam CONCEP TUS PRJEDIC A- V-9' percep turus eftjhac dilatione comparet. Alio- BILE So. qui fane n x occafione thematis : Miferemini rrei, ini- Job. ,:.9. xabilis, S. Lydwina &aliiSan&ti redte ac pru- LE L / ^ a - denter cgiffent, quando optione fibi facta,coc- . feremini mei faltein os amici mei: poffuntve z. SEENSNI IN IS I E RRININ TET explicari potiora motiva ad mifericordiam x los ingrediendi,autad falutem proximi procu- randam diutius in terris permanendi, hoc po animabus preftandam excitantia, dicique, re- , &e de hac mifericordia ufurpari pofle iila fteriuselegerunt. 2- ia qui hujusmodi mi- fericordiam exercet,multo certius fperare po- d 'Thomz Kempenfis verba : Converte te fupra, L. 2. de Converte te infra, converte te extra, Conver- imit. c.12. Job 1! teft,fe purgatorium evafurum,aut certe diu ibi detentum non fore, quam fi ibi ejusmodi fua te te intr2, &ubique motiva füccurrendi ani- lv- 241 mabus reperies. Nam 1. füpra te, fi Deum; opera applicaffet, uti citatus Author c. 11. e£ ficaciter probat,ergo ctiam ex hoc capite con- Chriftum & San&tos fpetes, reperies hanc mi- fericordiam ipfis gratiffimam cfle, quia Dei tra Charitatem propriam non facit. Imo; ut docet C. Lugo, hoc ipfo quod cbaritatem au- cultus amplificatur, Chrifti merita & fanguis Matth, fruc&tuofe applicantur, Sanctorum gaudium geat, fitdignior perfona,adeoque facit, ut poe- ?4ä na, quz prius proportionata erat delictis, jam accidentale plurimum augecaür. 2.Iníra te; fi animas ipfas purgantes confideres ; tot moti- reípectu perfonz dignioris nimia fit, atque ad- €o minui debeat. 3.Quia cum ex una parte va invenies, quot titulos in iilis objici vide- bis, nempe quod finr imago &templum Dei, poffit is, qui a&iones fuas dicto modo offert, €onditionem.iftam opponere; ut eatenus dun- membra corporis nofiti myfüici, fratres no- flri & cohzredes eterng vite, pauperes & ca- taxat intentionem füam hanc validam effe ve- lit,quatenus talis oblatio ad majorem Dei glo- ptivi opem a nobis velut amicis poftulantes. N 3. Exua te, fi pericula , quibus circumdatus 1 riam confert, & charitati proprig non obítat ; ex altera vero parte coronet & premiet Deus es, attendas, tot iterum motiva, quot hofles * voluntatem quando non invenit facultatem, reperies; qui cum innumeri fint, merito cone facile apparet, per ejusmodi applicationem, tra eos exercitur animarum purgantium,quas conftar, fuos liberatores foruffime femper de- utpote juxta probabilem plurium Afcetarum do&trinam füfceptam; nullatenus nocere, plu- fendiile, confcribitur, atque de his dicitur, juod Ludovicus Rex de pauperibus dicebat, rimum vero ad füuum tum erga Deum, tum erga animas affe&tum & amorem demonftraa- quod fcilicet fint optima Quardia íen Cufto- des corporis noftri. 4. Intta te, inopjam tuam dum condücere poffe. ' acobus V. Ut folidam [ciat praxin , ejusmodi applicatio- & indigentiam con(ideres ex una parte, ex al- tera vero neceíItatem orationis, pzr quam Montford. nem fruttuefe faciendi,quze auidem fzepius citatus ésp.17. Montfordus in fequentibus conftituit, r. Ut omnia, quz cupimus, a Deo obrinenda font, facile apparebit, potentes & benevolos Pauo- quis ftudeat femper effe in ftatu gratix. 2. Ut opera fua fingula ftudiofe perficiat. 3. It mo- nos tibi neceffarios efle, qui tuam ia crando impotentiam & imperitam füppleant , quales tiva ad hanc mi(ericordiam excitantia bene ponderet. 4. Ut nonnunquam renovancur pre aliis merito animz liberaue plerumque cenfentur, imo & ipía, quam erga eas exer- a&us, quibus ex uno alterove motivo opera fua quibus tranfcribit. y. Ut quotidie, fi fieri cemus , mifericordia, utpote quz , 5. Chryf. poffit,renovetur intentio hoc vel fimili modo : tefte , absque ullo impedimento accedit ad lit animas fratrum meorum aut aliorum e thronum Dei, & pro clientibus fuis, quecun- cenis füis liberem, iisque poffeffionem zter- que vult, impetrat, fpeciatim autem, ut zter- nz felicitatis accelerem: ut divinz Majeftatis nam felicitatem certius; citius, & copofius ob- tineatnus, feu ut alii explicant, ut bene nobis shonorem, ejusque gloriz augmentum procu- rem : ut benefa&tori meo liberali(fimo gratif- fitante mortem,in morte,& poít mortem.Quae omnia facile fufius deduci ,, & exemplis illu- fimum gratiarum actionis genus reponam : ut honorem divinum, quem per innutmera pec- ftrari poffunt ; quem in finem libellus germa- cata lxfi, melioré, quo poffum , modo repa- nicus Lucerne 1668. impreffus, & beilfame L rem : ut denique Chrifto ipfi,& SS. Matri ejus, Kurzapeil die Seelen zu fifcben infcriptus c. 4. vi- anä. antur. & r;quuis San&tis obíequium acc?ptiüi.mum deriyplot.cfc, ubi fl.ïlfc hac motiva explic * I.Ex x ITz'-mlu& XC F. —,Mijericardaliia erga ny"wïzä?os.n 39 d II. Ex dccafïöne ejusdem thematis poffunt rum ad vitam ,æt&rnam » €ffe mifericordiam : explicari breviter pleraquead hanc mifericor- animabus exhibitam; diam pertinentia fingendo literasabanimabus ac proinde per va(a & lampades dici poteft intelligi corda homi- . ad nos miffas. In quarum prima parte breviter num: per oleum vero mifericordiam defun- referant illze, quid ip(is poft (uum a nobis di- &is exhibitam; per lu men vero charitatis af- fceffum evenerit, & quomodo aut quare pur- fectum, a quo di&ta mifericordia impecatur.. gatorio fint adjudicate. ín (ecunda fingantur Quam proinde effe fignum valde probabile petere opem, & pro ratione precedencia fua predeftinationis probatur r. Tefti moniis, S. Matth.. s. n nos beneficis & merita afferre. In rertia me. Scripturz, precipue fequentium fententia- v. 7.. Pfal, N dia efficaciora ad fuam liberationem enarrare. rum: Beati mifericordes, quoniam mifericor- 49- v. 1. In quarta fuas viciffim preces & auxilium pol- diam confequentur. Beatus vir, qui intell igit 1904 . liceri. In quinta ad vitam bene inftituendam, fuper egenum & pauperem,in die malalibera. " OII. ne in eadem tormenta incidamus, hortari. it eum Dominus, Eleemofyna ab omni pec- Qualis Epiftola videri CAto, a morte liberat poteit in di&to. libello ,& non patieturanimam Cap. 5. $. 7. compofita. ireintenebras. 5.Aut horitate SS.Patrum,ma- €ant. 6, Ill. Ex occafione thematis: Que eft i/la, que v. 9. xime S. Hier. fatentis,nun quam fe legiffe mala . progrediiur ficut aurora confurgens, pulcbra ut luna, morte defünctum, qui libenter opera charita-- 0. 1y, eletta ut fol, terribilis ut caflrorum acies. ordinata : tis exércuit. 3. Ex natura & pre antia hujus - I'"c poteft hzc fententia animabus liberatis epur.. mifericordig, ut que om nla mifericordiz cor- gatorio applicari, & potiffimum oftendi,quam poralia-opera eminenter continet: unde talis VEU . recte dicantur ca(trorum acies ordinata. At facile refpondebit ad quzftiones in judicio a que adeoin prima parte oftendatur,quod mili- Chrifto proponendas. 4- Ex ipfa ratione, quz 3. de tía fit vita hominis fuper terram, & undique fuadet fimili menfüra, q ua menfüs quisque eft, '.us M'L. hoftes ipfum circumdent: Supra fe Deus, de N eidem remetiendum efi c. j.Ex variis hiftoriis, Job 13.. quo S. Job dixit: Cur faciem tuam abfícondis, quarum füpra $.4. alique fünt narratz. - Pro ."vlk g 4. & arbitraris me inimicum tuum? Infia fe da- qua materia utiliter videri poteft iterum, mones. Extra fe homines perfequentes. Intra Montfordus in tra&. de miferi C C. IT. [e proprias paffiones & malos habitus, de qui- . VI. Poteft ex occafione k verborum illorum : Joan. 5 bus Chriftus dixit: Inimici horninis domettici Homineim mon babeo , ut , cum turbata fuerit. aqua; Matth. 10, €jus. In fecunda parte (nifi magis placeat poft mittat me in pifc inam: purgatorium pifcinz pro-- v 36. fingulos hoftes explicatos ftatim id- facere) baticz, &animg ibi detentz langueniibus ibi- . oftendatur, quam potenter animx purgantes dem jacentibus comparari. 1. Quia ficut illa contra hos hoftes defeadant, quem in &nem pifcina dicebatur probatica (eu ovilis varia exempla füpra $.4. allata, maxime n. » quia oves mox immolandz in ea abluebant ür, ita 56- de Eufebio Sardiniz Duce, aut, quod in in purgatorio animzDeo in ccelo praefe ntanda libello Zrol d dicto cap. 18. de Principe ab purgantur: deinde ficut illa pifcina erar pro- Equitibus veftes candidas & deaurata ícuta xima portz urbis Jerufalem, ita pdrgatorium - babentibus adjuto legitur, narrari poffunt. 1.Reg 4. vicinum eft morti, velut porte cocleftis Jero- IV. Ex occafione thematis : J'ade, vende folymz, quatenus per mortem plerum quead V. 70 oleum, Cs redde creditori tuo: tu autem 69 f tui purgatorium, & hinc in coclum irur. Tandem vivite de religuo: poteft narrari hiítoria de mu- quia ficut illa liere vidua, que nihil habebat in domo fua, pifcina habebat aquam quafi rubentem & fan guinem, ita purgatorium con- nifi param olei, quod tamen ei ita multiplica- tinet fanguine m & merita Chrifti in quo ani- vit Elifzus, ut füffecerit ad omnia debita ex- mz il a fordibus abl uendz , aut fanandg tinguenda, Et inde probari, quodfi nos habea- funt. . . Quod & ipfie animae reCce comoa- mus parum olei fpiritualis, feu mifericordiz rentur hominibus in pifcina jacentibus, coili- erga anitnas, per hoc fimus fatisfacturi triplici gitur ex co, quod ficut ibi erat multitudo lan. creditori, nempe Deo & Sanétis, quibus cultum guentium, coecoram;claudorum & aridorum, debcmus ; Proximo,cui auxilium & charitatem ita & animze amore langueant, careant vifione debemus, qualem maxime exercemus, (i ea Dei, non progredi poífint ad ccelum , & ob conditiotie defunGtos liberemus, ut precibus contradta membra fei fuis, perquam efficacibus viventes juvent: Dein pfasjuvare non queant: de quod ficut illi zgii diu jacebant, do- JNobis ipfis, quorum falutem procurare debe- nec Angelus de coelo defcenderer, mus; id quod per hanc mifericordiam abun- & per pi- fcinz: turbationem fanaret, ita & animez in de przftamus, utpote per quam certius (quia purgatorio hzerere debeant, donec An t inter certiora (igaa pradeftinationis) citius gelus wX aut homo mifericors per füao pera Chrifti fan- ( quia eft optimum medium ad purgatorium guinem xpplicet. evitandum vel abbreviandum) & copiofius Ultimo & potiffimum, quia ficut egri illi ve hementiffime defiderabant (quia cum fit opus mifericordiz praftaniiffi- bominem, a quo in pifcinam mitterentur: ita mum, & fingulatiter etiam meritorium) bea. animz non minus ardenter defiderant homi- titudo obtinctur, qua omuia füfius probata nem , qui fübfidium efficax 'zeftet. videri poffunt apud Jacobum Montfordum in Quz omnia fufius explicata apud abrum conc.3. tractatu de mifericordia animabus przíftanda. in die animarum videri poffü nt. C, 809.1001 I * VIL. Ex occafione verbor um horum: liiagna Thren. 9; Math. 25, V. Ex occafione the matïs : Pfudentes Uil« efL vvelut mare contritio tua : quis medebitur tui ? v. 13. gines acceperunt. oleum in vafis fuis cum lapadibus : poteft explicari gravitas pur gatorii, &inde ad.- vpäotfe& probari inter cerüora figna Ele&o- commiíerationem .animarum auditores CX2 * me*b 3 * Cita- ^ 2602 Dibliotbecee Mmuahs Concionatorie citari. Poffunt autem ad hunc finem tres ma- quz pifcationem jucundam facere poffunt, ris proprietates fervite. . 1. Salfitas & amari- nempe quod locus femper fit obvius, multos tudo illius, per quam re&e poena fenfus in- & pretiofos piíces contineat, & hi quovis tem- telligicur. 2. Obfcuritas & profunditas illius, pore, & facile capi queant. Qu omnia fufc per quam poena damni, id eft, feparatio tem- explicata videri poffunt in libello der beilfamen Kurzweil, die Seelen zu fifcben. c. 1. & 2. poralis a vifione Dei intelligi poterit. 4.Lati- tudo, qua ad diuturnitatem poenarum dicta- — XL. Ex occafione thematis: Cujus véfiruus Lue, 14« TO rum explicandam fervire poterit. Quz omnia afinus, aut bos in puteum cadet, &j mon continuo ex« v« 3« melius & fufius propofita videri poffunt apud crabet illum ? oftendi poteft, quomodo animas j|| Fabr. conc. 3. in die animarum. Et Montfor- ex purgatorii puteo vel fovea extrahere de- dum c.3.4. € 5. N beamus. Nimirum vel /cale, id eft, miffz, per fione thematis . Fiülia mea mo- uam Deus ad nos defícendit, & animz ad Mätth- 9- VIILI, Ex occa m do defuntla efl : fed veni, impone manum tuam fuper Deum, fubfidio : Vel per funem orationis por« V.18. . Mi eam, ? vivet: poffunt explicari motiva potio- re&tum : vel projiciendo, juxta morem cle- ra impellendi ad animas juvandas. Nimirum phantorum, ramos mortificationum de cot- Y, 9' 1. /Equitas. 2.Utilitas. 3. Neceffitas. 4. Ju- pore noftro preciíos in hanc. foveam, aggee cunditas, quam hzc tam preftantium pifcium remque, per quem animz afcendant, firuea- pifcatio affert ante; in, & poftmortem. — . Fa- do: vel manum, id eft, eleemofynam porri- $u : gendo. Dequibus videri pote(t fufius difcur- de vet ciliras. De quibus omnibus vide Fabr. conc. rens Faber conc. 6.in die animarum. Ét Mont- Don, $. in die animarum. [ : Marc. $. IX. Ex occafione t hematis : Mifereor fup& fordus in tra&t, de miler. c. 13. & feqq. - Yv. 2. turbam, poteft oftendi, cur & quomodo dcbea- XII. Ex occafione themauis Zn carcere erams Matth 25 imaus mifereri animarum, Et in prima quidem &2 venifTis ad me: poteft 1. explicari, quam gra- v. 36. ( 7A parte oftendi potelt, eas rationes, ob quas uni vis fit carcer purgatori, tum propter tormene & 19b ta in eo fuftinenda, feu poenam fen(us: tum pauperi prz altero libenter cleemofynam of- ferimus;iniis magis reperiri. Nempe quiafunt propter obícuritatem, feu carentiam vifionis confanguinei, & fratres ac forores noltri : func Dei: tum propter diuturnitatem. 2. Quomo- do inde liberari debeant animz, fcilicec vel mayis iniferijjuvare fe non potentes : funt ma- is fancti & grati. In fecunda dici poteft,quod demulcendo judicem per grata munera , puta vel panem (Sacrificii mifTzz , vel communio- facrificium miffa, vel per preces & libellum nis) vel nummum, (id eft, eleemofynam, aut fapplicem : vel per lytrum feu redemptio- Opera no ftra) aut apprecationem auxilii (Lelf nem nummariam, id eft,eleemofynas : vel per dir Gott, rogando Deum, ut multos ad earum translationem poenz in altetum, puta in nos commifcrationem moveat) offzrre poflimus. fuüfcipiendo fauisfa&ionem per jejunía, & alia mortificationis opera. Quz fufius explicata De quibus vide Fabrum in Auctuario in Dom. Fagtn 21. them.4. & inD om. 23. them. 6. 1 vide apud Fabrum in auctuar io themx. 4. in í paroc Matth. 4 X. Ex occafione t hematis: Fáciatm vos pifcas Dom.21. poft Pent. num. 4. deupf XIIL Ex occafione thematis : Sa n&a ergo, o. Macch. V. 19; tores .bominum : comparari poteít animarum li- : ]cgll. beratio pi(cationi,eumque in finem narrari hi- && Jalubris efl cogitatio , pro defunttis exorare, ut. a 12. V. 46- t 129 ftoriola (upra $. 4. n. 16. indicata, de puero peccatis folvantur : dici poteft , quod diabolus, matrem piícante. In prima parte oftendi po- ficut alia omnia, ita fpecialiter hoc opus mi- teít , quo inftrumento debeamus eas pifcari, mifericordiz impedire conetur ( pro qua nar- nimirum Uvirga intentionis veta & oblonga, per rari poteít hiftoria de Epifcopo variis modis quam eíca porrigatur pilcibus : linea (eu funi- impedito, ne miffas pro iis legeret, utiin Spec. Spec.Ex 3. culo triplici (qui difücile rumpitur) triplicis Exempl. l. c. legere eft) excitando quatuor exempl. V. charitatis erga Deum; animas, & nos : batmo du- ventos, feu objectiones. r. Ab oriente, quod purgato- Deus in juítitia exercenda non fit impendien- rium. plici mifericordig & juftitie divine, quse fibi ob- dus. viare debent in hac animarum liberatione, uti 2. Ab occidente, id elt, purgarorio, S. David indicavit, dum dixit: Si iniquitates quod animz cupiant ipfz fatisfacere divinz Pfal. 129. y. &r. obfervaveris, Domine, quis fuftinebit? Et; juftitiz. 3. A feptentrione, id eft, frigidis Quia apud Dominum mifericordia, & copiofa peccatoribus, quibus magis fübveniendum Jotte apud ip(am redemtio. In fecunda parte often- Vi;ietur. 4. A meridie, id eft, amore pro- $ Mar di poteft, quas efcas appendere debeamius prio , nobis ipfis prius fübveniendum efle, 1 viu rzdi&o hamo. Nimirum 1. Vermiculum, id fuadente: quz omnia fufius refutata in libel. eft, Chriftum io Euchariftia, 2. Mortuas & fa- lo, bei/fame Kurzaveil , die Seelen zi fifcben di&to, melicas mufcas, id eft, jejunia aliasque carnis videri poffunt,.aut adhüuc fludiofius a Mont- afflitiones. 3. Sanguifugas, id eft, eleemofy- fordo tract. de miferic. animabus prafílanda nas, quz fanguinem, id eft, divitas no(tras ex- c. 7. & feqq. XIV. Ex occafi lone t'&ema&is : Menfaram bo« fugunt. 4.Globulos aromaticos, quos aliqui faciunt, mireque conducere experiuntur ad nam, &j confertams && coagitatam, (59: fuper effluenteim dabunt in fánum ocfirum : explicari poffunt gra- pifces capiendos, per quos globuli precato- rii aut aliz orationes intelligi poffunt. 5.Piíci- dus perfectionis , qua miíericordia animabus preftari poteft ; &in priori quidem concionis culos parvos, id eft, operum noftrorum fru- &um fatisfactorium. '6. Cerafa feu alios fru- parte oftendi poteft, quomodo men(üram bo- &us , id eft, indulgentias. Pro majori com- nam dare debeamus (fcilicet interdum quz- Al be ij mendatione hujus pifcationis in fine infinuari dam auxilia animabus preftando ) confertam SJ i ti- blioi poteft, in ea reperiri omnes ciycumüantias, t ompia totius vita opgra alis pretiofior tulo fetipt det, t as IRÁ 87 : Tz'tumk X CV 1 Mi]ericofdia. erga I;ivos., * , tulo non debita,'illis tranfcribendo ) ccagita.. dem ortuos autem fuisxmanibuäx*cohu,poncbat, .tam (etiam fuffragia poft mortem noftr am &piacularibus füffragiis profequebatur, id que . pro nobis perfolvenda, ipfis donando) & Ju- tam provide, ut, quo citius eo illius beneficio perefiluentem ( alios etiam ad fimilem miferic Of« potirentur, ftati diam incitando) offerendo. m a nocte media luflricas pre- In po(teriori ces exhiberet , K, !4. parte oftendi poteft, quomodo ipfe viciffim fi forte altius o folitus ad id officii ab Angelo , Ó procurature fint menfüram bena bdormiffet , excitari. i (per defen- IV. Joannes de Lugo , poftquam quafüt üonem a variis malis & hoftibus) confertam . an ; Lugo difp. fuffragium , quod pro uno defüncto offer "20. de per impetrationem bonorum remporalium) tur ; profit indiredte aliis defuntis, affirmat. ren. fe&, eoagitatam( per virrutum& meritorum augmen- Quia, inquit , animz ille habent invicem ?9-- tum) fuperefllueniem ( per gloriz in altera vita maximam unionem charitatis & dileciionis incrementam.) Vide fufi us hec explicata ab mutuz ; quare neceffe eft, quod omnes gau- eodem Montford. $. 3.a n : 9. & $.9.n. 4. Matth.26. AX. Ex occafione the deant de lüblevatione alterius , & de remif- v. 9. matis : Ut quid perdi- fione ei concefía : ergo habent omnes lzti- "tio baó? potuit enim iflud venum dari multo ,. 9 tiam aliquam accidentalem de ilio fuffragio, dari pauperibus : pote(t inutilitas. ali i quorum 'ergo aliquod folatium, & per con(equens ali- mediorum ad defunctos juvandos oltendi, Serm. 34 uam poenz diminutionem. In quo fenfu corum nempe, de quibus S. Augufítinus di- non video inconveniens, quod hoc folatium de verb, xit: Pompa funebris, agmina exequiarum, Dom. accidentale concedatur in aliis , ità ut per fumptuofz diligentia fepulturz , monumen- fath 26 accidens habeant aliquod folatium , acciden- torum opulenta conftru&tio (adde lachrymz tale levamentum, perfeverante pocna eífen- i amicorum) vivorum (ünt qualiacunque fola- tialt, ut ita di Ín leg.SS. tia, non adjutoria mortuorum. cam , in eodem rigore ; Nam Offerantur ficut nonomni a gaudia accidentalia. quz beati $ 198. itaque horum loco alja quatuor , de quibus habentin ccelo, neceffe eft; quod oriantur ex Jacobus de Voragine ait : Quatuo r fünt ge- menfura meritorum, & beatitudinis effentía- nera ífuffragiorum , quz maxime deíu ndis lis, fed poffunt provenire aliunde; imo & rofunt, fidelium & amicorum oratio, elee- poffumns noftris orationibus ea illis impetra- mofynarum largitio, falutaris hoftiz oblatio, P re, ut fatetur Suarez tom. de Rel. A. de orat. & jejuniorum obfervat jo: de quibus videii c. 14. 5i poffumus etiam eas noflra corivere potett libellus der beilfamen Kurz«weil, die Seelen. fio ne latificare, fic poffumus dsre occafionem zu fifcben C. 2. S. 7. fegq. alicujus folarii accidenralis snimabus. T6e XIL. V. S.Bernardinusl. cit. ait: Omnes de para-s, q lern.- ALII CONCEPTUS. difo videntes ipfas animas purgatorii futurast om 6.fer, Hautin; inI eorum focias, & debere replere fedes paradifi, t4. ex- anna a: Cruce lecbac fuas Sanctimo- cum beataVi irgine,matre Dei,orant Dominum tfv. 2, patrocin, : B.Jo defun&. niales hortari ad. contemplationem Je(üm Chriflum pro eis, quia defiderant ip(as Par- . Macth. l.2. crebram intolerabilium purgatorii tormento- animas aícendere in paradifum. Addit iaem P 46' 'rum, pariterque ad Gngularcm in S, Michae- San &us przterea, animas in purgantibus illis Po 7280 : lem pietatis fenfüum. Quippe quem in ecítai fla vidiffet de animis decretoriam ferre fenten- inis, tam ab Angelis, quam a reliquis Sanctis frequentes recipere confolationes ; Ait enim e * tiam, ex quibus cum aliquam condemnaret, Et fepe San&ti & Angeli vadunt in purgato- dicAn Angeli concinentes,o Deus Majeftatis, inquie- - rium ad confortandum animas,& maxime An- bant, quanta cum mifer tl icordia coniuncta eft ..geli,qui fuerunt deputati ad cuftodiam illarum juítitia tua; nos te in illis adoramus. Tum animzrum. 'Abulenfis poftquam oftendiffer il- pl V. vero animas dïamnatas diris devovebant: At larum mini pufgjio- liros, mox fübjungit: Ipfi Anyeli u quando aliz ex animis purgatorio carceri ad- boni ex Dei voluntate ai: "rde l do' veniunt ad judicabantur, tum cuftodes eas exci P pientes, eos, qui purgatorio igne szHig untur, & cone & ad carcerem illum deducentes, . hac fpe COn- folantur eos , tolerabilia cruciamini patien- folabantur, quod hrevi beatas, accocli (:cum tes, & revelant eis aliqua de bonis, quz fiunt incolas denuo effent vifurg. Toannes a II. Cum venerabilis mater Catharina de la in hoc fzculo pro eis , ut inde citius liberen- tur.. Ludovicus Blofius deS. Gertrude refert, S. Matia. Croix, Ordinis S. Dominici Duaci, in vita. quondam quod animam quandam purganiem in mani- formnum no&urnum caperet, excitaviteam bus d vmonis confpexerit (id, quod forte di- j fuas cuftos, & clara voce fignificavit, aliam vina difpenfatione faCtem eft, cum alizs da-. fan&imonialem, quam nominaba:, in cceno- monts ordinarii anfmarum illarum carnitices bio dela Thieuloyejuxta Atrebatum , recens. non fint; qui illam flagellabat, & tamen prz- obiiffe. Quare illa ftrato exiliens, diduCtisin dié&ta anima in illo Iepplicio fe nullam inde crucis formam manibus , quinies orationem fentire poenam . oftendebat , quia ad quemli- dominicam, angelicamque falutationem ad . bet i&um af(li flentem fibi Angelum quen- iliius confolationem pronunciavit. Cujus, dam afpexit. En verba Blofii : Anima pro qua« mortis nuncius cum poítero mane Duacum libet poena elevabat oculos ad Angelum, ni- perveniflet, iatelle&tum eft, eodem tempore, ! hil d icens, fed geftu fuo indicans, íe confola- uo Catharina Dominicana a Tutelari exper- Allegam- tionem ab eo recipere, ac citius fore liberan- efacta fuerat, animam exhalaffe. dam. Et quidem pro certo credi poteft, quod —^ be iniBi- III. Jofephus Arriaga, focietatis Jefu, liothec. inter. Angelici fpiritus (int illi, qui animas purgantes fcript. fo- cxtera pietatis infignia, nof(lris gravite r de- aflamisillis liberatas ?n coelum usg; affociant, "u i njet. cumbentibus femper advigilabat per noctem, Ma- & in conxfpc&u Dei przfentant; Unde S. ter 384 | PBübliotbece Manualis. Concionatoriee . fiat mentio: Ego fum panis vivus, qui de ter ecclefia in offertorio miffze defundiorum dicit : Signifer S. Michaél reprzíentet eos in coelo defícendi; ut'videlicet intelligamus , corpus Chrifti oblatum, praecipuum efífe ani- lucem fan&tam. libi oftenditur , inquit S. | Hiettts Antonius , quomodo anima educantur de marum purgatorii füffragium : quod quidem Mezn füffragium ni fallor , apud Zachariam his ver- ftim.gu urgatorio , videlicet per 'Angelos fanctos bis prediétum fuic: Jn fanguine teflamenti tui eas reprafentantes Archangelo Michael, qui l 1790 emififti vintlos tuos de lacu. Hujus enim fzn- cum maximo tripudio , & gaudio totius cu- rix cceleftis ante corfpectum Dei ftatuit eas, guinis teftamenti in forma confecrationis ca- :g am ovis ad ovile re- licis expreffa fit mentio, cum dicitur : Hic quod patet per parabol portatz , cum magno gaudio amicorum, & 1 et c alix fanguinis mei , novi & eterni teftamenti : ä Llacüs.autem mentio fit in offertorio miffz * vicinorum , id eít, fan&tarum virtutum, - eu Etd, 6 & animarum de introductione defun&orum, ubi purgatorium profundus la- v' lcl Angelorum , cus appellatur. Adco ut dubitari non poffe ejus; Unde canit ecclefia: Archangele Mi- L. chael , conftitui te Principem fi videatur, quin Propheta ad hoc facrificium g.per omnes ^ incruentum alluferit, in virtute cujus de- animas fufcipiendas. V fun&i a profundo illo lacu liberantur. $. Bonay, VIl. Omnes ad ftri&ti tenentur ex decreto äï Don. 14 apudManfidivinz juftitim , donec reddiderint n ovifli- V VIiI. Animam quoque purgantem, in Jo- tbid, u. 6 * EE tr.gé.difcmum quadrantem. - Cujus ratio eft, quia in na in mare przcipitato delineatam invenio. $f5 1. füpernam Jerufalem nihil inquinatum intrare Hic enim limitato trium dierum & noé&tium $, Ànt pote (t' Impoffibile eft, animam intrare rc- tempore, in ventre ceti, velut in obícuro car- gnum g lorim , quatadiu habet aliquid pur- cere, fine ullo cibo delituit, quemadmodum X '"andum. Hoc figuratum eft in libris Regum, anima purgans pariter poenam limitatam fu- ].2 ubi dicitur : JMaileus & [ecuris non funt audita in flinet, non vero eternam ; Idem Jonas in f drabantur; ventre ceti Deum oravit, ut de obícuro illo eedificatione templi , prius enim qua » & dolabantur lapides, & ligna in, Libano, & carcere liberaretur , ita & animz inter illas fic lapides fiammas con(titutz, Deo & hominibus fe re- P oftea collocabantur in templo ; vivi nece ffario in hac vita quadrantur, & po- commendant, dicentes : AMiferemini mei ; & Vb liuntur merito, vel polt hanc vitam igne pur- v 1 omnes flu&us twi . & gurgites tui [aper me tranfite gatorio, antequam '-fupcrædificentur in coelo. rUnt; vere enim de illis dici poteít: AMazna -eft velut mare contritio tua. Confideraftisne ali- Did, dif, — VIL. Inter alia s interpretationes , quas f ntre Viny dhibet plalmi feptua- quando modum , quo Deus Jonam e véi p5 120 nc ,3. : H ugo, Cardinalis, illis a ceti liberum exire fecic? Nunquid enim " ge fimi feptimi verbis : Mand avit nubibus defüper, & quidem noftro Deus ad hanc jonæ.libera"ticnem forte per- é9. januas cali apperuit , ana , À | motus fuit per triduanum Jonz jejunium ? propofito percommoda , «ce ft: Per nubes & ecclefiaítici , aut vero per orationis ejus efficaciam ? vel intelliguntur miniftri facri , ut fenfus (ic: Mandavit nub ibus , id eft, propter bona propofita , deinceps divinis prz- Przdicatoribus & Do&oribus fpiritualibus ; ceptis prompte obediendi? Nequaquam hsec omnia ad liberationem Jonz Deum permo- qui ut plurimum funt face rdotes , ad quos as aperire; Chrie verunt, fed tunc Deus ceto przcepit, ut ex pertinet animabus cceeli port Vit 4 fti corpus offerendo ; Janua enim eft corpus apertis faucibus fuis Jonam ad littora Nini- Mij E ftium. So JO' vitana fanum & incolumem evomeret, quan- &r, Chrifti , Joan. 10. Ego füm o annes Qamafcenus obfer Vat , ab Apoftolo- do Propheta fe in templo faerificium oblatu- ID fiam derivatum effe rum efle promifit : quando enim dixit : I rum temporibus in eccle hunc ritum , ut fidelibus in gratia defunctis molabo tibi, tune dixit Dominus pifci, & h Irey, fferuntur, pars evomuit Jonam in aridam : Jejunia quidem, lon, ex omnibus facrificiis , quz o quzdam attribuacur mylterio rum. Difcipuli orationes, vigilie , dolores patienter tole- amaícenus, & rati , interni compunctionis a&tus &c. bona Salvatoris, inquit predictus D & falutaria fünt opera , nec non ad füffra- facri Apoftoli fanxerun t, in vivificis & tre- fteriis memoriam fieri ^ gium animabus illis media convenientia. At mendis facrificiis & my - Adver- vero facrificium incruentum , ceti, id eft, eorum , qui fideliter dormierunt. gelio mit- purgatorii januam aperit, & animam ad cee- Apui tendum quoque eft, quod in evan UMT fe, de requiem ; fpecifica Corpori S Chrfü:i lei littora feliciter apgeller; facit. ) brufi ( Ü ! Apui Y "a j ! Wttm I Cem, C ïOd, An- ti T f $0. fX Z 335 Titulu; XCV : szzricordia e"ga pq*'uhäüs. : 5- XII- càtorum , cudi juffit , &-hos omnes Mar- chioni de Vellarcal donavit ob fponfam Ifa- | —MISCE'LLANEA.F bellam fibi e Lufitania adduGtam. Quid Deus Quezlitas; infinities liberalior non dabit animas purga- Hieror-i. arolus Borromzus hanc infcriptionem torii velut (ponías cariffimas in coslum fuis : Meazza in L S C impen(is ducenti ? : ftim.quot. voluit fepulchro fuo apponi: Caro- lus, Cardinalis, titulo S. Praxedis, Archiepi- . €II. Dionyfius , Rex Siciliz P Cum *Damfoï- Valer. 1. 5. //479. fcopus Mediolanen(is , frequentibus Cleri, nem & Pythiam (quorum alteruter mori de- c. 7: populique ac devoti feeminei fexus commen- bebat, unus tanquam reus, alter tanquam obíes) alterum pro altero mori contenden« datum precibus fe cupiens, hoc loco in (me- dio templi, ubi cun& tes vidit, non modo utrique vitam donavit, i pertranfcunt) monq— fed etiam in amicitiam füam velut veros ami- mentum elegit. Eeccl. c. 6. II. Eft amicus focius menfz, & non permä; cos recepit. Quid Deus faciet, fi viventes i& Y lO. pro mortuis pau & mori velle videat, nebit in die neceflitatis : qui locus recte appli- catur amicis, qui in vita honorant & ferviunt ;Mädia ad illas juvandas. fuis fautoribus & benefactoribus , poft more tem autem fine omni fübf(idio relinquunt. XIII. Scauri pifces , cum"ïeorum 'unus inmian.l e a 6 Dan. 14. III. Apprehendit Angelus Domini (Haba- naffam incidit, pofleriorem (ui partem de naf: x. c. 5. 931 cuc) in vertice ejus, & portavit eum capillo fa protendunt, unde reliqui circumnatantes capitis füi , & pofuit eum in Babylone fupra m eum morfu arripiunt, & foras perirahunt: fi $. Antön.* lacum ; per hoc fignificatur Angelus cuítos vero captus caput de naffa porrigat, reliquo- rum aliquis caudam porrigit cujusque animz » quam 'c'aprtus clienti ferendam. ; lncitans alios ad opem fuo arripiens fimiliter extrahitur. f'o(ï Jon.2. v. IV. Anima in purgatorio ePt velut Jonäs m . XIV. Elephantes, quando profundam | Idem, ^ 6. ceto, viventium deítituta fuffragiis, hinc de fam tranfire volunt, eorum unus in illam de- N illa vere dicitur : Circumdederunt me aqua Ícendit, & pontem quodammodo reliquis fa. cit:- per quem ubi tranfierunt, eundem po- Ctribulationum ) usque ad animam : abyflus ftea unanimi conatu extrahunt. vallavit me: pelagus operuit caput meum. Vi g. Et: cum anguítiaretur in me anima mea, Do- XV. Pantherz cuidam cum catuli in fo-Plin. 1. R mini reco:datus fum , ut veniat ad te oratio veam incidiffent, illa in publico hominem ex«c. 17. mea ad templum fanctum tuum. fpe&abat , quem ungue leniter prehenfum -Vitxä pred * V. Cuidam concionatori concionem Xan," ad foveam duxit, ubi cum cautulos ille edu- P:5.67: ranti anima ex purgatorio apparuit dice Dns ; xiffet, illa íecurum extra folitudinem duxit. Legatione fungor animarum in porgatorio : XVI. Gillardus, cum fe cuidam poft mor- fo. Nadafi hec enim mandant füis, in derelictis poffef- tem combuftum latere toto ac peGtore often-in an. a. fionibus con(titutis : Miferemini mei faltem diflet, rogatus, quomodo juvari poffet? re-tern hebd, . vos amici mei. Ex his verbis cras fermonis fpondit : (i fratres inflanter quantocius liberabor. A pro me orent,?4«nr.- thema accipies, & repelles ludos execrabiles, XVII. Luxenburgenfis fpir itus, Marige pue. Ibid, n. 5. quos viditi, & induces homines, ut defun&to- . rum amicorum fubveniant animabus. elle quinquies Pater & Ave pro illo recitan- Vita 4. VI. 5. Monica in extremis conítituta dice- tis brachia, füppofitis manibus, fle&ens fu- - ftentabat , quo illa facilius laborem ferret. Maji apud bat: Sur. Ponite ubicunque hoc corpus, nihil vos XVIiI. Bartholomzus. Floridz Vallis Con-Ibid. n. 5, ejus cura conturbet. "Tantum illud vos rogo, ut ad Domini altare mei memineritis. Idem ditor , quotidie centies & quinquagies pfal. - nunc animas defuünctorüm dicere credibile eft. mum Miferere pro animabus recitabat. In Drey, Rom. ViIL. Qui vere diligunt amicos fuos, ita fe XiX. iIn Monaflerio S. Hilarii Lavionen-Lucas Lu- erga eos poft mortem gerere debent, ut deil- fis annima quzedam apparens dixit : Domini. denfis in cis diebus. propter gloriam refurrectionishift. mir. lis cum veritate dici queat, quod eccleíia de SS. Apoftolis canit: Quomodo in vita dilc- Dominicz ; & quando pro nobis hoftia falu-- Kid. c. taris Deo immolatur , multi noftrum nulla?" xerunt 6 , ita & in morte non » Utilitas. funt ferïparati.. poena afficiuntur, & adloca, in quibus cor- Aplid pora noftra jacent, venire permittunt; que.- VIII. S. Hieronymus dicebatr, animas , fi aqua benedicta invenimus/afperfa , paradi- Bern. de. qus funt in purgatorio , pro quibus facerdos fiaca nobis requies videtur. bruto f orat, interim tormentum non 13. | fuüinere, dum XX. Solemne eít ecclefi D. Feriaf:;u facrifi-Mezzza in miíla celebratur. Apud Me- cium miffz vel orationes pro defünctis di-ftim. quot. azza in IX. Joannes Landfpergius inter alia fic ora- cere , ut ipfo flatim hebdomads initio quam!" 92- bat: Domine Jefu, ego do illis mortem tuam, itim. quot. citiffime piorum animz piaculari prece füb- ag 172 & fanguinem tuum; quomodo enim poffum levarentur: & quz reliquos hebdomada dies aliter ipfis fuccurrere, aut mederi? tu, ut horum virtute liberentur. » largir; viventibus fübfidio dedicat, prius mortuo- Bellarm. rum, quam mortalium caufam perorare. X. Habemus lucrum incomparabile ,' fi de getm. XXl. Mitte Lazarum , ut intinggt extre-Luc. 16, $o ro defundiis orationss affidue füundamus, [ mum digiti in aqua , & refrigerec linguamV. 24. .Columvb * vel pro illis jejunio, aliis tibus fatisfaciamus. que pænit?ntiæ ope- meam, quia crucior in hac flamma. — Quid Tod, An* eft minimum digitum intingete , nifi aliquod drie de XI. Carolus V. bis mille nummos aureos, pietatis opus quodcunque minimum pro ab- purg. £. Qquorum finguli habebant pondus viginti du- folutione alicujJus mortui operari ? &60. du m R. P. Lobn. Bill. Man. TOQ. AH. . $. Xul. y J fï' le)lwtbecæ Manuaïzs Concionatoriee 86 Vil. Anonymus in libello, bezljizme sz*mä $. X)ll AUTHORES. die Seelen z fifiben , di&Xo. l Vill. Matthias Faber in die commemorae tionis animarum. ]tem in concwmbus fu. L. Jacobus Montfordus in tr. de miferi- cordia animabus purgatorii preftanda. - nebribus. ä H. Martinus de Roa in l:bel o die Seelen- IX. Joannes Nadafi in anno hebdomadae- Hüf di&o. rum coleftium. Fer. 3. & in anno zterni- tatis circa finem. III. Georgius Ravv m libello Herold ap- X. Theophilus Raunaudus to. 1. Hete- | pcllato. toclytorum. fpmtuahum CIMe IV. Ludovicus Andnes in purgatorio Ca- Xl. Georgius Piftorius in dem allgemeinen frilitp tholice afferto, cum mcn:amenus & metho- Klagbaus. UP dis fuffxagand:. XII. Hieronymus Meazza in ftimulo quo- . Elias a S. Therefia de Jefu in legatlonc tidiano incitante ad defun&torum fuffragia.! Matií ammamm fufiffime. y, 15 XHl. Jacobus Hautinus in patmcmlo de- ss VI. Cafparus Taufch in Matre. dolorofa fun&torum. . p. 3. c. 7. per aliquot $. XIV. jüfcphusManütr. 68. in difcurfibus. VTb dedebedebede ä--ä*--ä--ä—-ä*-ä"ä i nj i *I**--ä--ä**-ä*-ä -xï--il ä***ä****ä********* y,ih Y TIIULSUS XCVII. aR d MA peM S Phll hp« N m u ER E. T d MODE?TIA d Ul rum officia a modeftia. præfcnpta mdlcat " ) T025 s Ignatius in regulis, quas de modeftia con- QUOAD ESSENTIAM fcripfit , non fine multarum lachrymarum , ut ipfe quondam faffus eft , effuione, quas i, Det.: Defi nitio, Y5 proin in Patris amantiffimi memoriam pla- L I. cet huc apponere. Sic ergo loquitur. I1V. la converfatione noürorum illud in TOm. 2 10 d Ít virtus , quz externa hominis mem- a. p. a. C. bra & a&:ones juxta ftatus cujusque univerfüm dici potefít , ut in omnibus actio- 9.« 14 Vel ,. ut fu- decentiam. moderatur. nibus externis appareat in noftris modeftia & fius definit Jacobus Alvarez: Eft virtus, quz humilitas conjun&ta cum religiofa maturita- externos motus & geftus corporis temperat: te : Speciatim autem hazc obfervanda (ünt. que ludis & jocis moderationem adhibet : V. Caput huc illuc leviter non moveatur; Iv & quz cultui & apparatui perfong debitum fcd cum gravitate, ubi opus erit : & (i j opus V. modum ( a quo dfznommaclonem acceplt) nonit , teneatur reéctum cum moderata in- lmDOUlt. / fle&ione in anteriorem partem, ad neutrum Dwz/' 10. latus deflectendo. It 1j - VI. Oculos demiffos ut plurlmum teneant, UE 20 Q-Q H. Dividitur a S. Thoma in quatuor fpc- 160. Cies. . quarum pnmd coércet mot um animi nec immoderate eos elevando , nec in hanc ab excelfis, & vocatur bumilitas: a altera limi- aut illam partem. circumfle&endo. VIL. tat dei;.derlum cognitionis, & fludiofitas apel- inter loquendum. cum hominibus, latur: tertia modum, geítusque externos przertita alicujus authoritatis , non defiga- Coleff, moderatur, & proprie modeflie feu moderatio- tur afpectus in eorum vultus , fed potius fub V 15 nis nomen retinet : quarta cultum appa- oculus. tatum Hominis in veftibus & aliis utenfilibus VIII. Rugz in | fronte , aC mulco magis in LCor, ordinat. . Et ipía quoque ad. modeümm pro- nafo evitentur , , ut ferenitas exterius cerna- VT pme dx&am pertinet. tur, que interioris fit indicium. "L:elus. IX. Labia nec nimis compreüa , nec m- miuin diducta. Ín Novit. lII. Hos generaliter bene affignavit Hugo inftru&. de S. Vidtore , dum ait : Prima cuftodia di- X. Tota facies hxlarltatcm potxus prz fe Cs 12, fciplinz: in geftu eft, utunumquodque mem- ferat , quam triftitiam aut alium minus mo- brorum in eo OfHC!O , ad quod creatum eft, deratum affectum. Xl. Veftes fint mundæ ; & cum rehgxofa fs contineat : ut id , quod facit , eo modo r faciat , quo faciendum ef , nec plus , nec deccnua compofita. aln,er. — XIL. Manus fit non in füftinenda vefte oc- Et ut in paucis exemplificemus , ri- 5 u dere debet fine apertione dentium , videre cupentur, decenter quietz teneantur. q XIII. Inceffus fit moderatus, fine notabili fine defixione oculorum , loqui fine exæn('o- ne imanuum & dlnxtorum incedere fine ven- feftinatione , nifi neceffitas urgeret , in qua V agl tilatione brach:or um , & (ine gefticulatione tamen, quantum fieri poteft , decoris ratio lo / fcapularum , federe fine alterutra fuperje- habeatur. UT XIV. Omnes denique ge&us ac motus àt d. &ione pedum, fine extenfione vel agitatione tibiarum, & fine accubatione Jaterum. Pau- ejusmodi fint , qui apud omnes gdificatio« Rn lo diftincius vero (ingulorum membro- nem parlant. XV Si Y [ 387 Titulus XCVJI.X m/wa.; | XV. Si plures fimul erunt, ordinem prz- rem, fecundum illud ecclefiaftici : Ex vifü fcriptum a Su cognofcitur vir, & ab occuríu faciei vir fen- do fervent. periore bini vel terni 1inceden- : XVI. Si loquendum fuerit, meminerint IV. Vitz genus Evangelio conireniän's di- S. P«fil. in modefítiz & zdificationis tum in verbis; tu ligere, cuivis facile eft; quod autem quis veleP. ad Ca- : minutiffima quzque, quz in eo de(cripripta ^on- in rationg ac modo loquendi. - $. li. funt, confilia confervet, neque eorum quod- vis negledtim transmittat, hoc vero rari, quos EX S. SCRIPTURA. i Í ) ego quidem noverim, opere ipfo przftiterunt, Qualitas. / ut videlicet lingua ufi cotinenti filentio ob- Fhilïpp, 4o Io G à : udete in Domino femper, iterum di- vinCa, oculis etiam adhibeant moderatio- V.q. ; co gaudete: modeftia veft nem, quam requirit evangelicz perfeCtionis Ls ra nota fit omnibus hominibus. tenor manibus infüper indicent intentum la- Matth. 5. II. Vos eftis lux mundi. Sicut luceat lux borem ex fufcepto ineundz gratiz Dei cone V. 05. filio, modum itidem prefcriberent pedibus, veftra coram hominibus, ut videant opera - veftra bona, & glorificent Patrem veítrum denique reliquis totius corporis membris eo 'qui in ccclis eft. x modo uterentur, quem & eorum füfceptz vi« ld 3 Theff, 4 -]M. Rogamus vos fratres, ut abundetis tz propofitum, & ipía initio opificis no(tri fa« V1* — magis, & operam detis, üt quieti fitis, & ut brica ratio requireret. Qui in veftítu pro de- coro modefítiam, in congreffione cum cateris honefte ambuletis ad eos, aui foris fünt. Phii*pp. 4* IV. De c&tero, fratres, quzecunque pudi- circumfpe&ionem, in cibis illud modo, quod Vs 8» natura defideraret, teneret, in rebus ad vite Cca, quzcunque fantta, quzcunque amabilia, quzcunque,bonz famz, fi qua virtus, fi qua ufüm parandis uni tantum neceffitáti confüe lerent. Hzc quidem dum fimpliciter hoc mo- laus difciplinz, hzc cogitate. J do dicuntur, levia videntur, ac nullius pene INece[fitas. difficultatis, ejusmodi tamen funt, in quibus Prow22.4. V. Finis modeftiz timor D omini , divitiz fervandis magna opus effe contentione, ipfe & gloria & vita. nos ufus docuerit. 1. Petr. 5. VI. Dominum no ftrum fanGificate in 'c;)rA V, 15. V. De ludo monafteriorum hujufcemodis. Hier. n dibus veítris, parati femper ad omnem f(atis- volumus egredi milites, quorum habitus, fer. ep.adRuft. fadionem omni poícenti vos rationem de ea, mo, vultus, inceffus, doctrina virtutum e(t. . quz in vobis eft, fpe : fed cum modeftia & ti- VI. Monachum OPOrtct Corpus quietum;ls. Baül- in more , conícientiam habentes bonam, ut in habitum non fordentem, fed honeftum, vo-(.deAicenf, €o, quod detrahunt, confundantur, qui ca- cem moderatam, fed fermonem compofitum lumniantur veftram bonam in Chriíto con- habere, in cibo potioneque minime turbu- verfatïon'gm. Utilitas. ! lentum effe, fed fedatum potius & gravem, coram majoribus natu filere, non effe ad ri. 1 Pfov. 2 7. -, Vl!. Qlomodo i n aquisyr,e'f'plendent'vültus fum proclivem, oculos liabere ad terram de- V. 19, profpicientium, fic corda hominum manife- í jectos, animum ad ceelum eredtum, manibus fta funt prudentibus. laborare, Sanctorum pedes abluere, a con- Eccl. ig. VIII. Ex vifu cognofcitur vir, & ab oc- v. 26. greffu mulierum a-bftinere. z curíu faciei cognofcitur" (enfatus;: amictus Utilitas. j corporis, & rifüs dencium 1 ,& ing?effus ho- VII. Speculum, mentis, faciss: & ta E minis enunciant de illo, ;:it"cs. Hier. in g Dignitas, oculi, mentis fatentur arcana. ep.ad Tur. VE Intus eft cuftodia, que fervat exte-s$. Greg 3- Colbm 3., IX. Induite vo $, ficut ele&ti Dei , ifan&ti & V. 12» dile&i, vifcera mifericordiz, benignitatem, rius membra: qui ergo ftatum mentis perdi- paft. .4. dit, foris in inconftantia motionis fluit, atque humilitatem, modeítiam, patientiam. exteriori mobilitato indicat, quod nulla inte- 1. Cor.13. X. Cum effem parvulus, loquebar üt par- rius radice fubfiftat. * V. lï., vulus,(apiebam ut parvulus,cogitabam ut par- IX. Viri fumma vi vulus: quando autem factus fum vir, eva- rtute pra:diti, ctiamfis;m&qï. nullum verbum emittant, fileotio tamen qua-peluf. i. z. cuavi, quz erant parvuli, id eft, gueril:s le- vis voce clariore, difcipulos fuos erudiunt, P* 2: vitates & a&;ionesf' non ipforum aures oblectantes, verum ani- $. III. mis lumen & fplendorem afferentes. ä X. Sandtorum non tantum verba, fed et- s. Chryt. EX SS. PATRIBUS .. iam ipfi vultus fpirituali gratia pleni fünt. liom. 3. ad Xl. S. Hieronymus inter ceteros mode- Pop. Qualz'ia's. S:. Aug. omnibus moribus veftris nihil fiat, quod ftiz fru&us hos effe precipuos cenfet: ucP*£- Mo- in I. In f loquacibus compunctionem ingerant, & in-" 4622 Reg. cujusdam offendat a veftram deceat fanclitatem. ,pc&uma fed quod trandi'ad focietatem veftram ( puta Religio- forum) fancta defideria incitent, & affectus Hl. Motum natura informet ; fi quid fane li.offi. in natura vitii eft, induftria emendet. ad cceleftia moveantur, Hi funt, qui mona- Mugoin] ll. Temperanda eft etiam facies & modi- fteria implgnt,.& domum Dei «dif cant. de difcipl.ficanda in geftu fuo, ita ut nec proterve exa- ANece[fitas. Tnon, ! fperetur, nec molliter diffolvatur, fed femper XII. Bona domus, in i ! S. Ambr, habeat rigidam dulcedinem, & dulcem rigo- agnofci. pï'o veftibulo debet « JH OfrlC. Ccc a AR. P. Loln. Dili, Man./ lom. À e 4 298 ( Dibliotbete . Manualis Can'c'lionatOriæ' fiden Tbidem. XIII Habitus mentis in corporis ftatu cer- tiones , labores. -&ljeiur.üa mea , ut nec Ícane nitur, animi vox, eft corporis motus. dalizarentur intuentes; nec abfentes offende- 5' La'utn XIV. Mortalium Regum Miniítri, &terree rentur, fed omnes, qui voluiffent, poffent imi- tari verba mea, & opera, & exempla. Hinc jutt. de - nisImperatoribus famulantes. quotiescunque diíc man. ( Dominorum füorum afpectibus prebent, S. Paulus Corinthios obteftatur: lpfe autem r. Cor. t« € 17, cun&as, quas vel in veftibus, vel in facie ge- ego Paulus obfecro vos per manfüetudinem v. 50. runt,fordes diluere ftudiofe conantur, ne quid & modefítiam Chrifti. in iplis incompofitum, aut indecorum appa- II. B. Virgo quam modefta fuerit, teftatur reat, quod oculis Principis defpiciabile videa- Niceph. his verbis : Erat Maria in omnibusNiceph. 1, — fiden. tur. Dignum quippe eft, ut, quidquid for- honefta & gravis, pauca admodum eaque ne- ?. c. 23* defcit, quidquid deforme eft, amoveant a fe, ceffaria loquens, ad audiendum facilis, & per- quatenus afpedtus illorum alliciant, quibus quam effabilis, honorem füum omnibus ex- i placere concupifcunt. Capitur etenim animus hibens,fine rifü, fine perturbatione, & fine ira- Drs, h CpAl ex ornatu & ípeciofitate creaturam. — Hanc cundia maxime. Erat denique faftus omnes regulam, hunc quoque morem folerter cuíto- expers, fimplex, minimeque vultum fingens, j5 nihil mollitiei fecum trahens , fed humilita- - dire debent omnes zterno Regi militantes. Propierea angelicam converfationem tenere tem przcellentem colens: & ut paucis di- - 2 o pidsidiausdondbect um t La ii Sdmepa, ; aE CM r ia conentur , quotquot ccelefti Domino gratiffi- cam,in.rebus ejus omnibus multa ineratgra- mum defiderant exhibere famulacum. tia. . Idem confirmans S. Ambr. nihil, inquit, S.Ambr. 1. E nl S.Anfdlm. XV. Serva corpus tuum & membra ea di- torvum in oculis. nihil in verbis procax nihil2- deVirge in mel.. gnitate, qua decet, ne, fi ea quolibet levitatis inverecundum ; non geftus fractior, non vox C.5. Uaem NI ftudio injuriofe tractaveris, quanto potiore petulantior, ut ipfa corporis fpecies fimula- premio coronareris, (i ea digne traGtafles, tan- crum fuerit mentis, figura probitatis. Sed & fï; |i- Orat-1. de to majori fupplicio fübjiciaris , fi iis indigne S. Damaíc. addit: Honefítus veftitus, mo nat. Virg. abuíus fueris. Oculi tui, oculi Chrifti funt. tiem omnem ac luxum fugiens, greffus feda- Z Non igitur licet tibi oculos Chrifti ad aliquas tus , atque ab omni levitate remotus , mores LE vauitates confpiciendas dirigere: quia Chri-. feveri hilaritate temperari, & quod maxime pl " ftuseft veritas, cui omnis falficas contraria eft. mirandum, fenilis in corpore juvenili pruden- b /'Os tuum,os Chrifti eft. Non debes. nondico tia Hinc cum Mufz virguncule olim cum ad detractiones , non dico ad mendacia, fed magno virginum choro apparuiffet ; & ipíasS. Greg. l. Yacr. nec ad otiofos fermones aperire, quod ad fo- affociari illis petiiffet, refpondit, eam nequa-4- € 13: opult.: ï .Jas laudes Dei & zdificationem proximi de- P quam adhuc ea gratia dignam efle, eo quod le. T bes patulum habere.. ; ] vicula nonnihil & immodefta adhuc foret, re- S.Viücent, XVI. Chrifti Achleta a d coaptändum Cor- dituram tamen poft viginti dies. lecumque ad- de vita pus faum totaliter in obfequio Chrifti Jefu ducturá,(i mores emendaffet. Quod & factum. [/] Utilitas. fpirit. c. s exerceat , ut omnes actus & motus corporis ss fint omni morum honeftate compofiti, fervi - MI. S Francifcus tantz erat modeftiz, : utSurius 44 . Regularium Difciplinz; neque enim poteris plus folo füo afpe&tu moverit hominum cor- m animam unquam ab inordinatis cohibere, ni: da , quam concionatores fua eloquentia. Híinc Maff. ]i X fi prius ftudueris corpus tuum fubjicere di- aliquando dicens focio, fe ad concionandum Vit, fciplinz, ipfum reftringendo non folum ab iterum, una alterave vice modeíte urbem ob- omni aCtu, fed etiam ab omni motu. ambulavit, quzr:nti vero focio;cur conciona- u 'ipcon- tus non effet, refpondit, id fe jam fecifle, dum ) gruo & inepto. urbem folita modeftis obambulaffet. Hinc S.GrNazs. XVII, Ubi Chriftus, modeftia quoque eft. fuos in regulis Bis verbis hortatus eft: Con- Reg. s. z ep. 19. XVIII. Dives ideo modefítia, quia Dei por. falo, moneo, & hortor fratres meos in Chrifto Rib il ll S.Ambr. tjo e(t: hoc eft (ut quidam explicant) pars Jefà Domino noftro, ut, quando vadunt per h C. 16, l. 1.0ffi hocatam inhabitantis Dei. mundum, non litigent , neque contendant X1X. Stüdeamus modeftiz, nam ftudiis & verbis, ut alios judicent, fed fint mites, paci- $. Bafil. f. de humii, €Xercitiis a flimulatur anima, & qualia fac fici, & modefti, & manfüeti, & humiles. IV. S. Bernard. cum fuis monachis Inno-Vita I, 2. talis form;u;ur & figuratur. centio 1I.- Pontifici & Cardinalibus monafte-€ 1* 4 $. IV. rium Clarzvallis vifitantibus tanta modefta Vits, CATHOLICA. obviavit, ut Pontifex & Cardinales a lachry. EXEMPLA mis prz gaudio fibi temperare non poffent. Qualz'tas. n - V, S. Bernardus Senenfis tanta erat mode- Surius in S. Hieron ï. hriuülus quantopere modeftiam amarit, & ftia preditus , ut ad ipfius praefentiam zequa- vit. | C in explan. exercuerit , teftatur S. Hieron. his ver- les fug immodel(tize puderet, & vel hac fola ^ I Nenlo Pf. 44. bis: Nulli dubium eft, veritatem, & mode- voce: lBernardinus gdeit: gd gravitatefn fe ftiam.& juftitiamChriftum appellari,qui dicit: componerent. VI. S. Lucianus M. fola oris inodeifcïa et« ApudLan- TT EÉgo fum via, veritás & vita. Et: difcite a me, EU quia mitis (um & humilis corde. E qui fa&tus iam ferocientes homines ad cultum religio-ciz. opufc,, nis adducebat, Quod cum intellexiffet Ma- 33- c- 2. eft nobis a Deo juftitia, & redemptio, & fan- n. 322. &itas, Nec autem univería dicuntur in cor- ximianus, qui eum martyrio affici jufferat, non eft aufus ad fe vocatum afpicere, ne ejus pore, ut exigantur in membris. Hoc idem L.6.rev, etiam ipfemet S. Brigittz revelavit dicens: modeflia'caperetur, & Chriftianus fieret, fed €.122. Ego pofitus in humanitate fic temperavi ora. - velo interpofito eum eft allocutus. VII. DE:- « Fitulus XCV iII. Madgjiïa. ,.; 389 -'VII. DeS. Ephtem teftatur S. Cregor. Nyf- affeCtata, fed vera & rcl'iigïoïa obtinetur. 3. ïþiüem. fenus , quod vultus ejus Angelicus idoneus Quod alii Religiofi habitu fuo & cucullo erro- erat, ut folus fine ulla oratione ad commifera- res contra modeí(tiam admiffos tegere queant; tionem intuentes commoveret. Tanta in eo homines focietatis autem, cum patentem ha- Cn f xX tum fimplicitas, tum manfuetudo , tum pro- beant faciem, modeftiam cuculli loco habere bitas cernebatur. Nullus erat pudens, qui debeant. 3. Quod, cum focietatis ex inftitu- non iatuens eum , pudore füffundebatur, fe- to fuo ad magnam cum Deo in orationibus familiaritatem obligetur, atque adeo etiam üceph l ue ipfo melior & modeftior fiebat. ' con. . VIlI. S. Romanus multos afpe&tu (uo fecit exteriorem compofitionem, que plurimum ibiägm-. rerum divinarum amatores, & quotquot ad juvat devotionem, magnifacere & procurare eum ventitabant, eos & afpe&tu, & fermone, debeat. Ipfe vero tam diiigenter hanc docbris Co P'?lViti toto vitz fuz tempore replevit utilitate. nam obfervabat, ut quidam faffus fit, fe fola $. 1. Drex, Rof. IX. Cum Petrus Caftelle Rex ob trium- modeftia. gravitate, & devotione, qua facrum P.2 c. 15 phum de fratre Henrico reportatum infolen- di&tus Pater faciebat, ad fo : ïpiät«ätis ingreflum $s. tior faCctus, inter alios Uracam Guímaniam permotum eiie. matronam nobiliffimam vivam in celeberri- .V, P. Mutius Vitellefchus de feipío pro- fn *p'r'imag feffus e(t, fe tàntum noftrorum in fcholas eun- epift. ma urbis platea comburi juffiffec, & hac ob ignis vehementiam ita fe jactaret, ut pes nu- tium & redeuntium modeftia frutctum perce- - S'Ambf: ]l . üug dus appareret, Ifabella Ubedia ancilla ejus in piffe, ut enixe fzpius ejus Roms afpe&tu frui ignem infiliens, camque cooperieos, tamdiu contenderet. Sed & addidit,bene multos con- fpecta fimili modeftia ad fociecarem animos compofitam veftem rmanü tenuit, donec & adjeciffe. Hinc fuos ad eandem modeftiam ipía cüm Domina conflagravit. exhortans, ait, fe nulla ratione vehementius yttt. di -l $. V. hat Vifgs hoc caput inculcare poffe, quam fi quisque EXEMPL A DOMEST fibi perfüadeat, fe toram focietatis exiftima- Hif. Soe, I & Ignatiiüs-adeomode&iæ curam habebat, tionem dignitatemque in ore, externaque * utnec mahum, nec oculum membrum- eorporis compofitione circumferre. Pu l. lc I(h D. 107. ve ullum fine caufa & ratione moveret. Hinc '"VI. P. Ludovicus Confalvus $. lgnatii Mi- Lanciz. nifter ad loannem lil. Lufiratie Regem, aopufc. 5 $ Crg l non paucos infignes viros ad ineundam fecum Lanciz. focietatem incitarat. Hinc ipfo initio fui in quo ad ob(ervanda dicta & facta. S. Ignauii ^ 90« 322* , 1j opufc. s. - urbem ingreffus hanc ordinationem fecit: miffus füerat, fcripfic, fe nullo temporeleQtio- — . £403.- Minifter M. Francifcus Xaverius, & Submini- nis vel orationis tantopore movere,& ad amo- fter M. Alphonfus Salmeron, & Syndicus Jo- rem Dei accendi, quam temp tium (atuebantur. ore, k*quyllo 3.l äna- j annes Paulus Borefius conveniant die Lunz ante caenam certa hora ad confultandum inter Vli.. Toannes Berchman tant v cfat m.o.dc:-- Vita p.78. ftiz, ut alii dicerent, fcripras aS. Ignatio mo-- fe circa compofitionem exteriorem , & inte- Strius 4i riorem omnium. Circa exteriorem omnibus deftiz: regulas, (i interiiffent, vel in Joanne Qdtt. in rebus, unde przfumi poteft aliqua disedifi- denuo potuiffe reperiri: Alii ajebant Ange-Pag. 97 , catio, five in verbis, fiveingeftibus & motibus lum humana carne veftitum non ufürum ma- vel aliis actibus. Przaliis tamen fuam de mo- jore modeftia. Externi communi nomine Pa- vjt. deftia xftimationem declaravit, quando regu- trem modeftum & modeftiffimum voeabant, ejusque fpeGtandi caufa fzepius confiftebant. lasejusdem multis cum lachrymis compofuit, ideoque cum vidiffet, easab aliquibus parum Dometftici ejus afpectu ad modeltiam B. Virg. Pag. $1. ob(ervari, queftus eft, eas tam facile violari, fibi reprzfentandam incitabantur, Scripferat cum tamen fibi tot lachrymis conítitiffent. (ibi: Si tibi cordi eft honor focietatis, fit tibi Et vero ipfe Deus approbaffe hunc laborem cordi modeftia. N Rib:l, t. C. ie S. Ignatii videtur, dum teQtum , füb quo do- . VIIl. Ferdinandus, "üih*ius Oenipontanus Ann.Gerri meítici fedebant, iis ad promulgationem di- cüm in Euchariflia proceffione in media tur- füP- Coll. &arum regularum alium in locum abeunti- ba videret P. Alexandrum Heller, ita motus —on* » 6 v büs, concidit, omnes *opprcffuï*rum, ni(i Qb di- fait ejus viri modeítia & vultu, nefcio quam Vittlih &tam caufam abiiffent. AR fan&titatem fpirante; ut ftatim eum acciverit, Il. B. Aloyfius usque a deo erat hac in Virf-" juxta fe incedere jufferit, ftupente urbe info- le litum Principis morem. | tute perfeQtus, ucnihil unquam vel minimum ] leviter feciffe vifus fit. Ín verbis tantam ad- ]X. Gerondz cum fce mina imipudicä duos Ànn.Arag. e noftris füumma modeftia & gravicate per ur- 1011* hibebat modeftiam, ut ne tenuiífimo q.uidem dicto quemquam perftringeret. . [] bem incedentes cerneret, ita permota fuit, ut .sgrim i IHI. P. Pafchafius B Gtæ mores fuos leviffimos deteftata, confeflionem qit Menolog. roértus tam exqui erat mode(tiz ac fimplicitatis, ut ab ipío S. P. multis cum lachrymis fecerit. X..Mediolani adoleícens qui dam cum 'fæ'- Ann Proy, Ignatio Angelus terreftris vocaretur. Lugd. Vit. c.22, — IV.P BalthafarAlvarez fingulariter femper pe videret fratres noftros ad concionem eun- 1604. tes, ita modeíto eorum vultu, inceffü & ordi- Aplan $.2, fabditis füis modeftiam commendabart, utpote .Cil' Op c.l quam Religiofis focietatis ob tres precipue ne coramotus eít, ut vere eorum mentibus & cauías valde neceffariam dicebat. 1. Quod ex corporibus Deum infidere credens, ad focie- »c p inftituto agerent cum proximis;ac proinde eos tatem admitti pederit, & iinpetrarit. &dificare tenerentur, omniumque apui S XI. Inter Perufinos vir quidam nobilis, eum Annua nomen-habere, quod precipue modefta3s patrum noftrorum inter facrificandum pieta- p.o ao tem,in templo filentium;ac religiofam in con g , «*fcompoütionc hominis exterioris, nqn tamen feffio- Cce 3 , l e - 390 Bibltotbecte Manualis c0n;iorzamiæ fdüïonali. gravitatem fpe&afïe;t,* domum re- ram libertatem malum exemplum nemini í dux teftamentum jam confectus reícidit, & prebeat. À X. Sicut nunc videmus, multis puerilibus s. Aug. i. füa cpllcgio chinavit. & dele&atíonibus nos carere, quze nos pucros,81 q9.!d» Jgoih S. VI. fi denegarentur ; acerrime cruciabant; ita7e. r credendum eít de omni carnali dele&tatione g A SIMILITUDINES. futurum effe, cum pérfedia fan&titas totum dOä- : hominem reparaverit. Qaalz'tas.; Sucunditas. R. odriq. p. I. Sï cut natura arborem nunquam fine cor- $.t1.2«C53» tice producit; ita gratia virtutem men- . XI. Sicut is; qui centum vel plura tem- ti non inferit, nifi exteriori etiam cortice mo- & pla Deo exftruxiflet, merito gauderet ; ita deítiz ornatam. multo magis gaudere debet homo quivis , fi Lud Gran. 1I. Sicut fpeculum imita tur omne id, quod per modeítiam fuam ita alios zdificarit, ut l&.c.15. is facit, qui illi propinquus adftat; ita corpus vitam emendent, & fpiritualia Deo templa efficiantur. : .quoque eo modo fe componit , quo modo compofita eft anima, cui unita eft. XII. Sicut palpebrarum prominentibus pi- $. Greg. - lis, qua(i vallo obje&o;puritatem & vehemen- Nyfl l.11. INece[fitas. — x tiam radiorum natura o bumbrans & frangensinflit.c.a9. Cie. 1 ,. 1II. Sicut ib fidibus muficorum äures vel temperatum ac dilutum fplendorem oculis in- TL' b4 2 Y, 17' offic. e,22, minima fentiunt ; fic nos fi acres ac diligentes fert, quo placidus fol pro eo modo, quem vi- $. 2. judices effe volumus, animadverforesque vi- füs pofcit, cum umbra, quam palpebrz fa- tiorum , etiam magna intelligimus ex parvis. ciunt,contemperatus exiftat ; ita morum gra- S.Ephrem, 1V. Sicut magiftri non folum elementorum vitasatque maturitas cum moderata animi di- Lih ( 4 de vit2 miffione commixta,non avertit oculos intuene : và 6 figuras difcipulis oftendunt, fed etiam mini- Ípirit. ma quzdam punGa diftinctionesque propo- tium , fed jucundum efhicit obtutum , ut ne- nunt ;! ita etíam magi(tri perfectionis minimos que pravitatis ac feveritatis fplendor obfcu- quosque contra modeítiam defectus vitare retur, neque latens in animo vis propter hu- Infpec. docent; non énim, ut re&te notacS. Donaven- militatem defpiciatur, fed alterum zqualiter difc. prol.tura, eft minimum minima contemnere, quz in utroque , tum in cel(itudine ac füblimicate non minimam moribus maculam eo turpius comitas & humauitas, tum in humilitate vice negle&u habita ingerun i qu? vitari facilius verfa gravitas & feveritas gnimad.vcrt,atur. cognita potuerunt. - * ( )riüs tetro colore Rodriq. p. V. Si cut eum quem exte 5. VII. : ï' z a.tr.2,0,3. affectum videmus , confüevimus dicere fa- " MOTIYV A. num non effe ; ita & ordinarie judicamus quo- ceffitas ; quia a modeftiabonum noftrum - ad animam fanum non effe, quem tetrum im- I.- Ne Y nomen (cujus fummam curam haben- modefítiz corlquc'præferrc yid'cmus. dam Salomon fuadet, utpote quod magis per- Eccl. 41; 1 - Uuilitas. manebit, quam mille thefauri pretiofi & rma- V* !5* gni) & fama dependet; neque enim tam no- juiius Fa- VL Sicut in horologio tunc rótas &' alia bius c.20. infftumenta bene moveri judicamus , cum ta corporis, quam innocentiz ac modeftia figno dignofcimur, tefte Minutio Felice. de mortif. cjusdem index ac fonus exterius certa via G II. Utiitas:: quz quidem triplex eft, 1. ad - ratione procedunt; ita quoque non vane ju- majorem JDei gloriam promovendam juxta te- & Gren dicare pofïurpus, internum hominis ftactam ftimoniuto Chrifti: Sic luceat lux veftrra co- Mattli, . rite ordinatum effe, fi externa ejusdem com- Ixz &pi 105 ; ram hominibus , ut , videant opera Veürg bo-V--I»s- ofitio talis eft, qualem efIe decet. n2, & glorificent Patrem veftrum;, qui in coe- , NIL. Sicut maturi fru&us egregium de fe edorem emittunt, & guftui valde bene fa- lis eft.. 2, Ad /alutem proximi promovendam ; quia ut lux non tantum illuftrat alia objecta, piunt ; ita illi homines, qui per egregiam mo- deftiam maturuerint, optimum de íe bono- fed alia etiam valde calefacit, &, fi eisdem propius applicetur, omnino in fe convertit, rum exemplorum odorem fpirant, gratamque ita idem quoque modeftia facit, tefte S. Iido- aliis fuam converfationem efficiunt ro dicente: viri fümma virtute (imodeftizLib. z. ' Dignitas. , przfertim ) prediti, etiam(i nullam verbum£Pe r« ^ VIII. Sicut ad exteras regiones & gentes emittant, filentio tamen quavis voce clariore WNieremb. difcipulos fuos erudiunt, non ipforum aures in doctr. .non mittuntür legati, nifi felecti, & optima Afcet. 1.5 cotporis conftitutiones infignes, ut reveren- obleGtantes, fed animis lumen & fplendorem afferentes. 3. Ad /alutem propriam confervan- c.39, do&. tiam fui confpe&tu ipfo concilient; ita; qui le. 5 gati Chrifti funt in animarum falute procu- dam: cum;, tefte Rodriquez , communis SS.Rodr. p.2. Patrum doGtrina fit, in precipuis progreffustr. 2- c.2; randa, nonnifi fele&iffimi & infigni modeftia ; prediti fiat, oportet. noftri fpiritualis mediis modeítiam effenume- IX. Sicut matronz randam , utpote quz portas exteriorum fen- S. Baf. tr. honcftioreä nunquakrln $ : LCO[*IS de vera autraro per feneftras profpiciunt : diffolutz faum (per quas mors facile aícendit , juxta teftimonium S. Jeremiz ) cuftodit, & per hoc Jerem, g. virt.c, t. vero indefinenter id faciunt ; ita & homo per- feGtionis; & virtutis Chriftiang ftudiofus an- "ex quo vita procedit) & concepta in-VO g[. Bevotionem confervat. te omnia dat operam, ut bone(tatem femper ll]m , * Corn 6- in moribus teneat, X pet fenfum immode- lL. ZEquitaj: cum enim (?qisqu; temp Dei". 29 Tiwas XCEIL Mi 59r Dei fit (juxta illud S. Pauli : Wa n*e'Fcitiä, : que ut parvulus? fügiat ergo horum confor. VTR quoniam membra veftra templum funt Spiri- tía inducens virilem animum , üt evacuet " tus fancti, qui in vobis eft?) merito eum glo- pE quz fuünt talium parvulorum. tificare & portare debemus in corpore noítro, .. V. Sue C2 communitaiis, in qua quisque babitat, ApudNisr. & illud S. Anfelmi con(ilium ample&ti :: Quo- - do&tr.afcet; fame & afiimationis magnam curam füfcipere : (ic l. 5. c. 39. modo non vultis maculari domus veftras, (ic enim non modice impelli fe fentiet ad fi : ngue nec Deus domum füam, id eft, Corpus ve- dv?ï 5 larem modeítiz amorem ac ftudium , ütpote flrum. Si ergo vobis non parcitis propter a qua, ut füpra dictum, notiffimum utraque vos ipfos, parcite propter Deum , qui fecit hzc fama dependet : unde merito hoc unum vos templum fuum ; graviter enim peccatis, prope medium velut efficaciffimum adhibuit fi templum ejus, quod eft in vobis, corrum- P. Mutius Vitelleícus ad ftudium m Odïeüiæïlxi"epm. E pitis. Nihil ergo in corpore veftro notari fuis fübditis filiisque perfuadendum.. poffit; quod ad Dei contumeliam fpectet , NI Santtorum vel etiam bominun in terris de- .. , quod non ejus gloriam commender. gentium, & snode[tia confpicuorwm exempla frequene IV. Dignitas: ut enim ex gravitate morum ter fibi objicere: ut enim P. Ludovicus Confal.- Grg, plerumque indolis, ftemmatisque excelfitas yü.«ltut vus faffus eft, fe nulla oratione aut ledione cognoícitur ; ita & ex eadém fpecialiter veri tantopere ad amorem Dei, & quod fequitur, Hibag. . filii Dei dignofcuntur; hinc merito S. Tobias etiam modeftiam, morümque gravitatem ac« immodeftas linguas ámicorum coércens di- cendi, quam folius Ignatii afpectus ita meri- Tob.2. xit: Nolite ita loqui, quoniam filii Saucto- to quoque idem fperare poterit, qui aliorum V. 17. rum fümus, &, ut $. Ambrofius ait: Modeftia fibi przclaram modeftiam ob oculos objece- eft portio Dei, vel indicium , per.quod ejus rit, illudque S. Ambrofii dicdtum filii effe cognofcimur. de ejusmodis Ambr. Sanctis fibi applicarit: fit vobis tanquam inl. ». de Lib.4. re- - V. S'ucunditas : qui d enim gratiu-s accidere m fi ametur 3b omnibus? imagine defcripta virginitas (& modeftia) vi. Virg: | , vel. €. 70. poteft homini, qua taque Mariz ( aliorumque hominum modeflie quemadmodum enim Chriftus ( ut B. Virgo S. virtute precellentium) in qua velut in fpecu- Brigittz revelavit ) tam pulcher erat (& mo- lo refülget fpecies caftitatis & forma virtutis, deftus ) facie , quod nullus eum videbat, qui Hinc fumatis exempla vivendi, ubitanquam. non confolabatur in afpectu ejus, etiamfi pree- in exemplari magifteria expreffa probitatis; cordialiter dolorem haberet. linde & dolen- quid corrigere , quid fugere , quid tenere. tes dicere confüeverunt: Eamus , & filium debeatis, oftendunt. Mariz videamus , ut faltem tanto tempore - V]Il. Accuratum examþn' ,particulär-e': ut. relevemur: itaeundem quoque effe&tum me- enim ad mores adolefícentis rite componen- rito fj dos nihil perinde eft efficax, ac fedulus mo- leftia imitari ftuduerit. perare poterit, qui Chriftum in dicta mo- rum magiíter, qui errores contra modeftiam — $. VIII. M E D-I A. commiílos ctficaciter oftendat & corrigat 5 ita cum idem officium examen par:icularo a. t E p ei && Corifhi prefentiam jugiter in memoria ba- obeat, merito ,'.ls- Bon difpar,gX' eo fru&tus fpe-- £ À bere: Si enim 5. Bernardini prafentia randus cft. ^ füfficiens füit ad fociorum petulantium mores i 9 IX-/ corrigendos , quanto magis Dei & Chritfti Él E T IG A prafencia animo concepta lufficiet ad omnem a funt przcipue , quie de hac virtute Hinc re- Iï T'ri ^morem hone(latem inducendam. Afcete bene difcenda, aliisque incul-- & Gregor.Ce. S. Gregorius Nazianzenus dixit : Ubi canda fünt. Primum e(t, ut convenientem Mmh'. H |395» N2 epif- Chriftus eft , modeítia quoque eft. de il zftimationem concipiat , eumque io Y LS' II. B. Virginem ut matrem colere & amare: at finem perpetuo di(ti chon Iägku:ns in mente - enim vere & folicite matres nihil impenfius ac memorla habeat: curant, quam ut filii eorum mores ad mode- Multum eft doctrina, v & irtute eXCcii*ere : Ítiam emnem compofitos habeant, ita idem multum. piiffima illa Mater tanto accuratiori ftudio in Majus opus, mores cotmpofuiffe füos. ! filiis fuis eficere conabitur , quanto arden- Cum enim ad hoc requiratur, ut in omníe tiori eosdem amoris affectu ample&titur. bus noflris verbis & actibus nihil reperiatur, ts » H Studium perfettionis augere, ut enim ipfa quod cujusquam offendat afpe&tum , quem- experientia teíle, quanto altius quisque in di- lep. ll i admodum $. Auquítinus monet , & hane . ! nitate alcendit, Regique aut Principi fit fami- ipfam morum decentiam atque integritatem ; arior; tanto magis neceffariam (ibi majorem perfectio fan&titati ( quz in charitate divina ) l quandam morum gravitatematque decentiam precipue confiftit) füperaddat, facile appa- effe arbitratur : ita eundem impulfum tanto ret , uti difficillimum & rariffimum opus eft :Rodr- p fortius fentient perfectionis ftudiofi, quanto vir undequaque perfectüs , ita raram quoqué altior digniorque eft ille , cui per & propter morum ad leges modeítie. com (na6» gqfitamm v $ (üam virtutem fa&i funt familiariores. conformationem reperiri. n.Coris. | IV. Confortia leviculorum fociorum , - velut. in , It. Secundum eít, ut ad certa quipiam cae virtute atque perfe&ione paroulorum , [ludiofé dee pita revocet, quz circa hanc modeftiam fünt clinare : Si enim corrumpunt bonos mores; : Wem. 9' ob(ervanda , qualia quidem quatuor precipue. tefte Apoftolo, colloquia prava , quanto aíTignari poffunt: 1. Hilaritas & ferenitas fvontis magis id converfatio prava efficiet? an non C? faciei: quz quidem moderata fit, & ex con- t Ícientia bona velut nativa radice procedat, o» j (b cum pgrvuli;' iftis lpquccur, fapiet, aget. i pore e | 392 Biizliotb;ecæ Manualis Concianatoriæ»' iamus, nam, ut re&e S. Ambrofius advertit, S,Ambrofe. portet. Unde duo extrema ipfius ftudiofe ca- venda : prius eft nimia gravitas aut feveritas nihil fucatum placet, motum natura informet.l. 1. offic« Si quid in natura vitii eft, induftriaemender ; €: !9- vultus ,. quz per fronus aut na(i corrugatio- nem , triítitiam aut alium motum inordina- ut ars defit, non defit'corredio. 2. Confuetudo tum indicet: pofterius eft rifus immodicus & patrie : nam, ut fuum cuique homini, ita & na- iinmodeftus, quia ridere folutius neutiquam tioni pulchrum eft, quod proin quivis cum ra- o iis permiffum eft , tefte B. Antiocho , qui tione eligit, qui aliis convivere, fuamque fo- Y 96: fünt germani Chriftiani , omnium minime cietatem gratam efficere defiderat. 3. Exem- convenit monachis, qui fe jam crucifixerunt pia politicorum : id eft, qui urbanitatis decorum iftius mundi vitiis. Hinc & S. Nilus ad ex- ftudiofius confe&ancur,& fincerius ; hzc enim uti oculis fidelius objiciuntur, ita vim quoque ceffum rifus fugiendum hortatur , quia ener- efficaciamque habent majorem ad imitationis s E X C a ao ais a vat animam : anima vero enervata , facile a freno legis exuitur: juxta venererab. Bedam defiderium ftupiumque provocandum. Porro quz regulz fpeciatim circa cultum divinum, vero nullum habebit acceffum ccordis come pun&tio , ubi fuerit immoderatus rifüs & jo- congreífionum officia, compellandi rationem, cus : imo non tantum animo, fed etiam cor- cultum corporis,inceffum, colloquia.refectio- pori nocet rifüs excuffus, in hoc enim (anguis nem corporis, & noCturnum decubitum a mo- récedit a corde , & ex valido rifu homines deftia prefcribantur, copiofe (imul & elegan- fzeie fuffocantur. Hinc breviter & bene S. ter enarrantur in aureo libello , qui ab aliis Bernardus ad Eugenium fcribens ait: Foede afirolog us ciriflianus , ab aliis decorum 699 urbani- 6; ad cachinnos moveris , foedius moves. 2. tas mqrum' fuit infcriptus. j Mundities vetium & membrorum , qua afpe- CONCEPTUS- PEUEDICABILES. &ui patent: quam quidem S. Ignatius fuis L E x occafione thematis : Sic luceat lux vef)ra Matth. && jj hac regula commendavit: Mundities, que * coram bominibus , ut videant opera vvefira bo» v. 15. & ad valetudinem, & ad zdificationem con- fert, omnibus curz fit, tam circa feipfos, na , & glorificent patrem ve[irum . qui incelis eft : proponi poffunt effectus modeftiz. Et in pri- quam omnis alia : nam mundities arguit gra- & Riet vitatem morum, tefte lfocrate, fi tamen; ma quidem parte breviter explicari poteft, inq quid fit modeftia, & quomodo in capiribus fu. ut Tullius monet, non fit odiofa, nec exqui- Fub fita nimis, nec muliebris, fed virilis tantum, pra citatis S. 9. n. 2. obfervari debeart. In fe- cunda parte oftendi poteft, quam convenien- quz fugiat agreftem & inhumanam negligen- tiam : quippe nec affeCtatas fordes , nec ex- ter luci comparetur, eo, quod ut lux illuminet quifitas delicias Chriftiano convenire, S. Hie- partim ipfum fübje&tum, cujus famam adau- S.Hieron.ronymus monet. Certe de S. Bernardo fcri- get, & confervat: partim alios,quibus morum ep.2. & bitur, quod in veftibus ei paupertas femper re&e componendorum exemplar exhibet ; ut lux gurificet oftendendo errores , qui contra l 3* € $- placuerit, fordes nunquam ; nimirum anifni morum decentiam committuntur : & ctandem fore judices ajebat, aut negligentis, aut fo- PA tis gloriam affectantis humanam. 3. Ge[ius ut /ux calefaciat, quatenus exemplo fuo efticax J - && motus membrorum : cujus quidem defe&tus defiderium imitationis in afpicientibus accen- dit ; quz omnia facile fufius per ea, quz fü- 2) breviter, fed fufficienter indicavit Hugo de IJCOf. l Hugo "lib. S, Vi&tore his verbis: Geftus autem repre- erius dicta funt, amplificari poffunt. lI. Ex occafione ejusdem thematis poffunt 70-40. de dit. henfibilis eft, (i eft aut mollis aut diffolutus, monach. 4u€ tardus aut citatus. Mollis fignificat la- motiva ad modeftiz (tudium impellentia pro- poni. Et in prima parte iterum breviteroften- fciviam , diffolutus negligentiam , tardus pi- gritiam , citatus five impetuofus inconftan- di, quomodo morum decentia in oculis, col- tiam. 4. Sermonis atiemperatio : ut quemad- loquiis, veftitu, & inceffu fervanda fit. In fe- So 'CIe' tnodum $. Clemens monet, uterque qui dif- cunda parte oftendi & explicari poffunt tres mens ]. 5. caufze, ob quas potiffimum modeftiz (tudere .. ferit, vocem metiatur jufta proporrione & Pad, c.7 commoderatione ; elatus enim clamor pro- quis debeat, nimirum. 1. Proter gloriam £2 Eccl. 2&. Vs $« nuntiationis , res eft infaniffima: cum proxi- bonorem Dei: hanc enim caufam Chriftus indi- cavit, dum dixit: ut glorificent Patrem ve- mis autem italoqui , ut non audiaris , ejus eft, qui nullo eft fenfü przeditus, neque enim firum; nam (icut confufio Patris eft de Filio indiíciplinato , tefte Siracide ; itafilius bene audient: & hoc quidem eft pufilli & abjecti animi indicium, illud vero arrogantiz.. Aliz moratus eft honor & lztitia Patris füi.. ; 2. Propter propriam famam ; ubi prius breviter o- circumftantie in fermone obfervandz , di- ftin&tius alibi exponentur, hic in genere fuf- ftendatur, quanti zeftimanda fit fama: deinde ficit, fi regula füpra citata S. Ignatii obfer- probetur ad eamconfervandam & augendam vetur , fi loquendum fuerit, meminerint mo- potiffimum medium effe morum compofitio- deftis & sdificationis , tum in verbis, tum nem legitimam, cum facies fit ípeculum men- in modo loquendi. tis.& taciti oculi mentis fateantur arcanum, S. E g, . TII. Tertium eft, ut regu las quasdam gene- Hieronymo tefte. 3. Propter adificationem proxi- S- Hierom. WT mi: qug (ane meli as & facilius procurari non epift. ad rales norit, juxta quas fe dirigere quisque dc- UE. beat in moribus rite conformandis, quarum poteft, quam per exteriorem decentiam mo- rum , hzc enim uti fola in oculos cadit, ita quidem tres potiflimum affignari poffunt. 1 Cic. 1. 1. Naiura: quam regulam affignat Cicero his ver- fola prope eft, quz alios ad imitationem tra- hit : & hzc ratio fpecialem vim habet in iis , oiiiq. bis : Naturam fequamur, & ab omni, quod ab- qui fübdito s habent; hi enim cum fint veluti horretoculorum amiumque: ap probatfone füu- Ma- ) Titulus XCVLI. Mdejlia.' 393 fibtol : df magiftri morum , peffime fane officio fuo fa- & efficaciam habet) inftru&tus effedebeat. . ». lD. ciunt fatis,(i,cum íümmam morum honefítatem Quod, ficut coclum fereni(fimam faciem , ut fübditos docere debui(fent , pe(fimos mores ita loquamur, nobis exhibet, ita & homo mo- nontam verbo, quam quod pejus e(t, exemplis deftusexternam femper in fronte & facie hila- doceant peffimis. Qua dere fufius videri po- ritatem przfeferre debeat, quz interioris fit teft pedagogus chrift an. p 1. cap. G.. indicium. 3. Quod, ficutfub coelo fereno ho- . Eccl. 19, III. Ex occa(ione thematis : Ex vifu cognofci« mines libenter ambulant & operantur , ceodem V. 26, tur vir, €9 ab eccur[a facie) cognofcitur. fenfatus : vero nubibus obdu&o fugiunt, & intra sdes comparari poteft modeftia fpeculo. Et r. qui- fe continent; ita hominis fereni & modefti fo- dem olítendi fimilitudo ilitus cum fpeculo; cietatem omnes ament, fugiant vero, fi tur- quia ut fpeculum plumbo debet effe a tergo;, bulentum & triftitie nubibus obductum vie & quafíi in abícondito terminatum, ita mode- deant. 4. Quod ficut coclum ferenum afpe- ftia pro fundamento debet habere humilita- &u fuo & pulchritudine omnes ad conditorem tem, qua homo non petat ab hominibus videri, eftimandum & laudandum,atq; amandum in- i aut zeftimari, fed foli Deo placere juxta illud citat,ita & modeflia confpecta homines ad glo- rificandum Deum im Chrifti: utglorificent Patrem veftrum , qui in pellat, uf:i exiis,quz $. 7. cceliseft. Deinde vero ficut fpeculum, ut cla- dicta fünt ,' patet. ; re fpecis reprzfentet, debet conftare vitro pel- VI. Ex occafione thematis : | ualis efl dile- Cant. 5 lucido polito, & mundo,;ita ad modeftiam quo- Gus tuus ex dilecto? poffunt laudes hominis mo- V. 9. que requiritur facies clara ; id eft, ferena &ad deítiz ftudentis explicari. Et r. quidem dici, hilaritatem compofita : /evigatio , id eft, mo- quod capurt illius fit aurum optimum propter tuum ad leges modef(tiz facta compo(itio: & gravitatem in capite movendo fervatam. .. 2. imundities, qud non leve interioris bonz con- Oculi illius ficut columbz fuper rivulos aqua- m Ü ftitutionis prebetindicium. 2. Probari poteft, rum;,quz la&tefunt lotz,& refidentjuxta fluen- 15 quod in hoc fpeculo homo quivis ab alio facile ta pleniffima, eo quod non nifi ad objecta hone- cognofcatur, idque per triplex argumentum fta & cafta dirigantur. 3. Genz illius (icut firmari poteft, nempe per authoritatem S. fcri- areolz aromatum, ob hilaritatem, quam in fa- S. Hieron. cie oftendit. in ep. piure in citato fupra loco: & Prov. 27. v. 19. 4. Labia ejus lilia diftillantia ad SS. Patrum maxime $. Hieronymi dicentis; myrrham probatiffimam , ob accuratam lin- Furc fpeculum mentis eft facies, & taciti oculi men- guz cuftodiam. j. Manus illius tornatiles tis fatentur arcana: & S. Gregorii de Juliano aurez plenz hyacinthis, ob decentiam, qua apud Rodriq. p.2. tr. 2. c. x. & quotidiana ex- in iisdem movendis adhibentur. 6. Crura il- perientia , exquanata füunt axiomata fequenti lius columnze marmorez ob tarditatem , & ; paragrapho referenda. Excitentur proinde au« gravitatem incefTus. 7. Venter ejus eburneus ditores ad hoc fpeculum frequenter & fructuo- diftin&us faphiris , ob honeftatem & mundi- ü fe (fcilicec cum correctione macularum in eo tiem veftitus , quem in corpore ornando ob- vifarum) infpiciendum, ne aliqui fimiles fiant fervat. . Ob que proinde decora merito qui- vis homo honiinem modeftum amet. dicat- homini vultum nativitauis fuüz in fpeculo con- Jac 1 v fideranti, qui confideravit (e, abiit, & ftatim que guttur illius fuaviffmnm , & totus de- 246 oblitus eft, qualis fuerit, vide Rodriq. q. ]. c. fiderabilis, & ipfe eft amicus meus. 1,Cor. 14, IV. Ex occafione fententiz : Omnia autem VII. Ex occafioni thematis: Quam pulchra Cant. 2. ponefle & fécundum ordinem fiant in wobis : po- es, &j quam decora cbarifJma in deliciis : poffant teít modeília horologio comparari, dicique, pariterlaudes animz modeftiam amantis prz- quod, (icut . olim Carolus V. ingreffus urbem dicari. .Et r. quidem dici , quod caput illius uampiam horologium infpexit, & ex ejusor- fi ut Carmelus, ob re&titudinem. 2. Capilli ] inato curfü bonam conftitutionem reipubli- ficut greges caprarum , ob ordinatam com- cz collegit, ita idipfum de modefítia recte fen- pofitioncin... 3. Oculi columbarum, & ficut tiatur. Probetur ergo fimilicudo ex tribus ca- piícing in Hefebon, ob puritatem objecto- ed, 2 pitibus ad horologium requifitis: Et r. quidem rum, ad quz convertuntur,. 4. Labia ficut vit- dicatur indicem horas (ignantem e(fe decorem ta coccinea,ob verecundiam fermonis. . Odor m 3' externas noftras aCtiones per diem obiri folitas oris ficut odor malorum,ob decentiam in men- fa fervatam.. 6. Collum ficut turris David, & juxta curfüm folis, id eft, divinz voluntatis di- rigentem. 2. Ínternas rotulas & inftrumenta ficut monilia, ob honeftatem quz in ornando effe potentias internas & habitus fupernatura- & tegendo adhibetur , & ob generofitatem, les virtutum, a quibus adtiones externz pro- qua leviculas mulieres collum denudantes .' ducifolent, quz nifiomnes füum officium per- contemnit, & fugit. 7. Dentes ficut greges T agant, actum eft de felici curfu horologii.: 3. ovium, ob temperantiam, quz incibo potuve ': - Pondera morum rotularum caufantia o fïc Tmnos famendo , famaque aliorum cdíftodienda ob- : tiva, quz ad fludium modeftiz füfcipiendum fervatur. 8. Manus & digiti diítillantes myrr- impellunt, quz füpra $. 7. videri poffunt. ham probatiffimam, per abftinentiam ab omni Pf. 1g. V. Ex occa(ione thematis: Coli enarrant glo- contactu immodefto & illicito.9.Pedes & gref-. : $ Bierot V. I, rian Dei: poteft homo modeftus caelo fereno füs pulcherrimi in calceamentis, tanquam filize ]epift- J feu firmamento comparari. Et 1. quidem dici, Principis, füummam ín gradiendo decentiam; 1 Tutl quod ficut ccelum intus quodammodo ftellis gratamque tarditatem ob(ervantis. 10.Statura plenum eít, ita homo modeftiz ftudiofus intus palmz affimilata , ob victoriam difficultaus in feu in animo omnigena virtute, (utpote a qua obfervandis modeftiz preceptis reportatam. extrema morum compofitio omnem decorem Qu omnia fufe explicata videri poffunt apu R. P. Lobn. Bibl. AMan. Tom. II , 4)MUills —^ 394 Bibliothece Manualis Conctonatorie VI. Agnus caftus, frutex fïc'di&us, quia Ibid.$.2, Juftinum Michovienfem in difcuribus füper litanias lauretanas difc. 173. & feqq. caftum hominem efficit, merito hominis mo- VIIL. Ex Occafione thematis: Filia wea, defti (ymbolum dicitur, ut qui omnibus, a lavare , ungere, &$ induere cultioribus veftimentis; quibus videtur, integritatis infigne confert, poteft ornatus exterior animz mode(tz expli- ut $. Ambrofius loquitur. VII. S. Bernardus ad mo deftiam gexömp*io S. Bern. | cari, eumque in finem exemplum Judithz adhiberi, quze t. Javit fe , quo denotatur miun- B. Virginis zmulandam fic hortatus eít:fuper ifi- ditits , quam modeftia fpecialiter obfervan- Obfecro vos, filioli , mulamini hanc vir- goum ma- Si Mariam diligitis , (1 contenditis £Ye. dam przcipit. 2. Impofuit mitram fuper caput. &atem. füum , qua gravitas in eodem movendo in fi« ei placere, semulamini modeftiam ejus : ni- nuatur. 3. Exuit f& veftimentis viduitatis [ud , hil enim tam idoneum homini , nihil tam €g induit fe ve[? imentis jucunditatis fue , qua fuga cengruqm Chriftiano. triftitiz exterius oftenfz , & ftudium hilari-. N U t as $. XII. tatis denotatur. 4. Induit fandalia pedibus, qui- utiie Af d bus decentía in inceffu innuitor. $.. ff dextrariola , €9* annulos , quibus ordinatiffi- AXIOMAT A. por. lib I Man kennt den Vogel an dem Gefang. Flofileg. de Ade'. mus manuum motus fignificatur. .6. Omni» bus ornamentis ornavit fe , & unxit myrrbo opimo, . Adit dem das Hers oll ifl, gebet der quo fuga omnis levitatis muliebris, & decor Mend übr. Ex abundantia cordis os loqui- h. [utt in omnuibus aCtionibus & verbis obfíervatus tur. tiüfn. deprzdicatur: quibus proinde omnibus effi- I1I. Die Sitten . der Mehfchen : find der. befte cietur, ur animz taliter ornate , quoniam Spiegel. Qualis domus, talis Dominus. J ie . * omnis ifta compofitio non ex libidine, fedex gas Haus, alfo der Herr virtute procedit, etiam Dominus augeat hanc IV. Ebrbarke if das zierliclinkzl Kleic? de; : 5 Augf Menjcben. S. Amär: in illa pulchritudinem, & incomp P^ argþili de- V. Ebrbar ] de bort core omnibus appareat. keit- làfst ficb micbt. verbergen , dmh mot.c3 .fie bat einen offenen. Helm. H $. X NIT.. Ebrbarkeit ift. der- gvo fle Schats; /des Men- Gben. ..:Ebrbarkeit ifü über Gold und Suber. MISCELLANEA. —NIL . Jüblicbkeit im Zingeficht ifb das b $ ejfe MC Qualitas. E ]iyaott Zeugnifs eines guten. GewiJen. C. 50 Ciceto de], mz olim cenfores conftitueb antur 3 VIlL Früblich Geficbt ziebet alles z. ficb. .Hei- leg. hs e Hünmel und . Geficbter liebet jedermann. -quorum primarium erat offcium ad tef morum emendationem attendere, erantque IX. Saubere Kleidung , faubere Sz'tten.' Saube- inter alios magiftratus maximz reverentig & ves Haus, ebrbare Inwobner. —X. Sauberkeit und. Ebrbarkeit find a stb oteftatis; cumque illorum munus uno dun- YH. À X i fs L] taxat anno duraverit, hoc per quinq gennium fte dürabat. XL Sauberkeit im Hays zji die befte Täþezerey. dam S. Brigitte dixit: O — Sauberkeit der. K leidung i/l die grófle Zier develben. 5 g, Revel.Ex- .]l. Chriftus quon [ 101, de w.17. quam honeíte & morigorofe oporteat eas XHL.- Sauberkeit des. Leibs if ein Zeicben e?nw teyy, ( animas Deo facratas) in confpeQtu intuen- ebrbarem Sedl. tium effe cum verbis & moribus . incedere, F XHIL cum invitati ad nuptias, intuentes eas, fint mater Dei, cum toto coelefti AUTHORES. Virgo Maria , exercitu. Sponíus vero defiderans eas, eft I. Alphonfus Rodriquez p. tr. 2. toto. verus Deus , Rex Regum & Dominus domi- II. Jeremias Drexelius in rofis p. 2. 12. nantium ,. potensque füper omnia creata, lIL. Joannes Pelecius l. 3. de offic. relig. Drexp s. IHL Lycurgus , Spartanorum Legislator. ref, c. 12 modeftiam. commend: iwurus imperavit, ut Cap. 16. & a c. intra pal. membris agens. 20. usque gd 39. de fingulis * ! $. 15* adoleícentes maxime manous in via 1 E lium continerent, filentio incederent, nus- IV. S. Dorotheus ferm Cic- lq [l; T. quam circumfpicerent, oculos humi defixos V. Bcrnard'qs Roügnoliqs l. 4- de difcipl. erent. c. 38. ? Ibid. $. 5 IV. Prifcorum metro dicebatur : Corona 0'. virtutum omnium modeftia. VI. Julius de morti£ c. 2 Vil. 'Nicolaus Lancizius opufc. 2. Ibid. $. 3. V. Publius Virgilius, Poétarum Princeps, adeo animo , ore , & calamo verecundus VIII.. Joannes 'B/u'fæns in | Pangrio V. ime fuit, ut vulgó Parthenius diceretur. j N ^P0e.æ. a TnfU.. — Jitulus XCFL ; Mos. .395 bid-'g. Ql aA du Ro odf &ææwgæmwwwæææwæmæwwwwwwww ITITAXEUS xcvBb. Ben, pet (f W fua. IR, ^ MORS [. $. ferta gradientem columna nubis in dlïe] ; &Tf n. columna ignis in no&te preibat,. quia cumv. rs. QUOAD ESSENTIAM. venerit Filius hominis in majeftate füa . om- Pfal. 33 nes hunc & electi, & reprobi videbunt, u 'cïf.*Q-'-Z. Dcy"ïm'tiq. 8. Gregor, & jufti de munere retributionis fine fine gau- :om.2 O.Iïi I. deant, & injufti in ulti one fupplicii in perpe- Evarg. Arift.l. de St receffus ähimæ, fecundum A'rïtöte— tüum gemant. lem: aut caloris naturalis diffolutio, mort, lib. AMüjuntta mortis. Forhsg juxta eundem. Secundus Philofophus de,ödel. IV. Quatuor fere fünt magis przcipua ad- ab Adriano Imperatore interrogatus, uid effet rors? refpondit, exernus fomnus, jun&ta, qua mortem terribilem faciunt.. Pri-. mum funt dolores corporis: de quibus S. David Pf 17.v.8. Ap. Laet- diffolutio corporum, divitum pavor, paupe- tium. rum def(iderium, inevicabilis eventus, incer- dixit: Circumdederunt me dolores mortis : ta peregrinatio , latro hominis , (omni pater, vere enim, ut loquitut Beffzus, circumdanc faga vitz, vivorum diíce(Tio, refolutio om- dolores zgrum utobíeffam urbem vallo mor- nium. $, Augit. j]uxta S. Auguftino eft relictio cor- borum, foffa fymptomatum, excubiis medico- S.Ambr. poris, depofitio farcinz gravis. Juxta S. rum, fectionum, ultionum: baliftis deliquio» ] de boro Ambr. eít abfolutio animz corporis, & quz- rum: ruina denique murorum ac evaítatione. mort.€ 3- dam hominis feparatios folvimur enim hoc Unde, ut idem Pfalmifta ait, ipíi videntes fiC P£.47.v.6. nexu, cum recedimus. Unde & David ait: admirati fünr, conturbati funt, tremot ap- prehendit eos, ibi dolores ut parturientis. Dirupifti vincula mea , tibi facrificabo ho- s.;Gl'Pg. ftiam laudis. A. S. Gregorio fomnus vocatur V. Secundum funt dolores anime , ob pec- catorum conícientiam perturbate: qui qui- . l.i2.mort. juxta illad S. Jobi : Homo, cum dormierit, C. . non refurget. Cujus appellationis rationem dem tanti fünt, Innocentio teíte; ut animalInnoc. de plurimum turbata cogatur quaf(i feipfüm odi(: conc mun- hanc S. Do&tor reddit, quod vehementer ab » infirmis mentibus nomen mortis pertimefíci« fe. Unde ftatim faübjungitür in Pfalmo fupra di c 41« citato: torrentes iniquitatis conturbaverunt tur, fomni autem vocabulum non timetur. Unde S. Paulus difcipulos admonet dicens: me: nam torrentes cum multo impetu ves i * niunt, & videntur diruere omnia. "Nolumus vos igaorare de dormientibus, ut h non contriftemini, (icut & cateri , qui fpem Vi. Tertium fünt dolores infcrni: de quibus non habent. Dic&ta autem efít mors a mor- h S. Aug iterum Pfalmi(íta l. c. ait: Dolores inferni cire Pfal. 114. f. 101. de fu, tefte S. Auguft. quia videlicet per mor» cumdederunt me: (eu, ut alibi clarius expli- V. 3* temp. fum, quo protoparentes noítri vetitum po- cat: Circamdederunt me dolores mortis, & pericula inferni invenerunt me, quando fcili- mum momorderunt, in orbem introdu&a eft. cet, ut loquitur Innoc. anima ja:m incipit trifte Divifto. dijudicare, & fibi pro iniquitatibus fingulis l li. Dividitur r. in neturalem , & «iolentam: debita gehenne tormenta timet imminere. illa e(t,' quz ab interno principio, videlicet VII. Quarium fuoc dolores ex. afpettuu demos caloris naturalis extin&ione , provenit, qui num exorti: qui (icut fcles excubant ad mue rium antra, przftolantur egereffum animz; ut propter. defe&tum humidi radicalis, perinde ut lucerna deficiente oleo extinguitur. líta corripiant prodeuntem. — Quod jus videntur : eft, qux a principio extrinfeco oritur, cuüm accepiffe ab exordio mundi, dum iisdem dixit Cic. l. . $ videlicet, ut Cicero explicat, vel humor de- Deus: Tu in(diaberis calcaneo ejus. ub i*(-äcn.l $ : "'Tufc. Gloffa ait: Calcaneum,finem hominis fignifi- v. 15. J trahitur,. vel calor extinguitur oppreflione quapiam , (ive interna,-ut in veneno, inglu- cat, ad illum femper dzemon attendit, lemper. in(idiatur. vie, & alluvione immodica potus, quemad- Unde iterum cit. Pfalmo 17. ait: modum cum nimium olei in lucernam infun.- Preoccupaverunt me laquei mortis. Quan- ditur: five externa ,. ut fpiritus cor refrige- tus autem hic dolor (it, S. Bernsrdus expli-S Bern1 z. rantis ia ateria, vel ore compreílio , quale cat fequentibus verbis: eam comprehendet de med. na eft, cum ignis lapidibus aut multo cinere de- tam terribiliter, qoam horribiliter forent re- tinere. Hinc ad Abbatem Bonzvallis in bsec repente obruitur. IHl. Dividitur a. in bonam & malam: illa verba fcrip(it: Orate Salvatorem, ut tempe- ftivum jam exitum non differat, fed cuftodiat, contigit, quando homo in ftatu gratiz dece- dit; ifta eft, quando in peccato mortali, per Curate munire votis calcaneum nudum meri- poeníteatiam non deleto,moritur, & a 5. Joan- tis , ut is, qui infidiatur, invenire non poffit. ne mors fecünda vocatur. De illa dicitor: unde figat dentem , & vulnusinfligat: Qu Epift150, omnia confirmantur ex vifione,. quam ían- Pretiofa in. confpectu Domini mors Sandto- rum ejus ;.de hac: Mors peccatorum pefli &tus Antonius quondam habuit, dum ele- ma.. Unde tefle S. Gregor. populum per de- vatis ad coclum oculis Gigantem quendam , gïpbc. 2. R. P. Lobn. Bibl. Man. Tom. 14. terri« .Ddd 2 * . Bibliotbece . Manualis. Concionatorice a. 396 ET terribilem vidit ,.» caput ad coclos attollen- XIX. Si annis multis viverit homo , & in£cel, 117 tem, & animas ad coclum volare volentes$ ex- his-omnibus lztatus füerit, meminiffe debet v. 8 , teníis manibus prohibere conantem, quarum tenebrofi temporis. aliquas ad terram allifit, alias autem fruftra XX. Cum interierit, non fumet ornnia : Pfal. 48« retinere. contendit. neque defcendet cum eo gloria ejus. v ig. " M* XXI. Auferes fpiritum eorum, & dcficient, Pfal. 1035 y, 12 $ H. & in pulverem füum revertentur. V. 29. EX S. SCRIPTURA. XXII. Cum morietur homo, hzreditabit Eccl. 10* iä y. 13- Certitudo quoad fübfiantiam. ferpentes, & beftias, & vermes. $p4 XXIIL.. Putredini dixi : Pater meus es,Job. 17. Gen. 3. I uia audifli vocem uxoris tuz, & come- mater mea, & foror mea vermibus. V 14 Ecd,! V. 12. difti de ligno, de quo przceperam tibi, XXIV. O mors, quam amara eft memoria Eccl. 4t1. ne comederes, in füdore vulcus tui veíceris V:IS' tua homini pacem habenti in fübftantiis fuis, V. 1. pane tuo, donec revertaris in terram, de qua viro quieto, & cujus viz directe funt in füumptus es, quia pulvis es, & in pulverem re- [ Luc ! verteris. omnibus, & adhuc valenti accipere cibum. y. 5f XXV. Dies mei ficut umbra declinave- Pfal. 101. il. Omnes morimur, & qua(i aquz dilabi- y 12. runt, & ego (icut foenum arui. V. I4. mur in'tcrram, quiz non revexrtuntur. XXVI. Homo natus de muliere, brevi vi- fob. 14. Pfal. 89. IlI. Quis eft'homo, qui vivet, & non vide- d. pfai. vens tempore, repletur multis miferiis. Qui I v 1b V. 490 bit morcem? eruet animam Iuam de manu inferni ? quafi flos egreditur, & conteritur, & fugit ve- E lut umbra, & nunquam in eodem ftatu per- ^l Eccl. 25. IV. A muliere factum eft initium peccati, manet. ; V. 33. & per illam cmnes morimur. XXVILI. Die mei v älociores' fuerunt cur- Job. 9. Rom. 5. V. Propterea ficut per unum hominem pec- V. 12« fore, fugerunt & non viderunt bonum, Per- V. 25* caium in bunc mundum intravit, & per pec- tranfierunt quafi naves poma portantes, ficut catum mors;. & ita in omnes homines mors aquila volans ad efcam. Pl ! percranfiit, in quo omnes peccaverunt. - XXVIII. Ecce equus pallidus, & qui fede- Apoc 9. - i UP Ibid.V. l 40 Vj. Regnavit mors ab Adam usque ad bat füper eum, nomen illi mors, & infernus V: 9 p Moyfen, etiam in eos, qui non peccaverunt. fequebatur eum, & data eft illi poteftas fuper Sap.7 v 6. Vil. LInus eft introitus omnibus ad vitam, LMi * j quatuor partes terrz, interficere gladio, fa- V. Ó & (imilis exicus. me, & morte, & befítiis terra. Hebr. 9. VIL Statutum eft hom inibus fem&l mo- i XXIX. Eft,qui locupletatur parce agendo, Eccl. 11. V. $74 ri, poft hoc autem judicium. & nefcit, quod tempus pretereat, & mors V: !8. IX. Breves dies hominis fünt, numerus Job. t4. appropinque 2 Y.5, Menfium ejus apud te; conftituifti terminos morietur. t & rxclxinquqat omnia aliis, & Etd f VT ejus, qui prateriri non poterunt. XXX. Nudus egrefïus füm de utero ma- Job. 1. Eccl. 9. X. Noli de mortuo inimico tuo gaudere, s revertar illuc. V,2I. q*is qmez, & nudu v. g. Íciens, quóniam omnes moriemur; & E Xin gau. Utilitas. dium nolumus venire. Iroy,. XXXI. Melius eft ire ad domum lu&tus, E&cl.7.v.3. V Eccl. 2. Xl. Non eft in hominis poteftate prohibere quam ad domum convivii; in illa enim finis v 0. fpiritum, nec habet poteftatem in die morris. cunctorum admonetur hominum, & vivens 3044 Eecl. 41. XII Noli metuere judicium mortis; Me- cogitat, quid futurum fit. V 5o mento, quz ante te fuerunt, & quz füperven- XXXIli. Melior eft dies mortis, quam dies Ibid. v. ». tura funt dbi: Ho; judicium a Domino omni nativitatis. carnl. XXXMI. Quafi effodientes the(aurum, gau- Job. 3. 1 Theff, 5. XilI. Cum dixetint, pax, & fecuritas ; tunc dent vehementer, cum. invenerint fepul. v.22. vl 3. repentinus eis fuperveniet interitus. chrum. Jncertitudo quoad. tempus. XXXIV. Scimus, quoniam fi terre(tijs do-2. Cor. 5. It 1 YA7, Eccl9. ' XIV. Nefcit homo finem (aum; fed ficut mus nofítra hujus habitationis diffolvatur, V. 1- V. 19. piíces capiuntur hamo, & ficut aves laqueo ECCU l quod zdificationem ex Deo habemus , do- Va comprehenduntur; fic capiuntur homines in mum non manufacam, (ed aeternam in ccelis. Mors defiderata. , tempore malo, cum eis excemplo fuperve- nerit. * XXXV. Coar&or autem e duobus, defide- Philipp. z. XV. Memor efto, quoniam mors non tar- VJ,QB'-A i Eccl. 14. rium habens diffolvi, & effe cum Chrifto. V* I2 dat, & teflamentum inferorum, quia demone XXXVI. Quis det, ut veniat petitio mea, Job.6.v.o. ftratuim eft tibi. I & quod exfpecto, tribuat mihi Deus! & qui Luc. 12. XV&K Eftote parati, quia, qua hora non ccepit ipfe me conterat! putatis, Filius hominis veniet. XXXVII. Scientes, quoniam, dum fümus». Cor. 5, Jac. 4. XVil. Ecce nunc,qui dicitis : Hodie aut cra- in corpore, peregrinamur a Domino ( per fi- V- 6 V. 14. ftino die ibimusinillam civitatem,& faciemus dem enim ambulamus , & non per fpeciem) ibi quidem annum, & mercabimur, & lucrum audemus autem, & bonam voiuntatem habe- 3. lp ïlpU(ïBxe faciemus, qui ignoratis, quid erit in craftino. mus magis peregrinari a corpore, & prefen- tes effe ad Dominum, i lt * i Qualitas. fily, XVIII. Viventes enim fciunt, fe effe mo- XXXVill Educ de cuftodia animam Prai. 141. ECC]J 9' v.8 V. 5. rituros, mortui vero nihil noverunt amplius, meam , ad confitendum nomini tuo. noc habent ultra mercedem, quia oblivioni XXXIX Moriatur anima mea morte juflo-B;laam tradita eft memoria eorum. rum, & fiant noviffima mea horum fimilia. n. 3. XL.Quam »w- Titulus XCF 1H. Murs. 397 :'CCI. ll ) Pígs.v.s, . XL. Quam dilecta tabernacula tua, Domi- verteris, incerta omnia, mors certa. Natus ne virtutum : concupifcit, & deficit anima €s? certum eft, quia morieris. )fal- Ü 8, mea in atria Domini. Incertitudo quoad tempus. aj - Mors ætjlo;um; II. Horam ultimam idcirco Dominus vo- S. Greg in Apoc. 14. XLL Beati mortui, qui in Domino mori- luit nobis effe incognitam, ut femper poffit hom. 1 2()' V. 13, effe füfpeQta; ut, dum illam prxvidere non icl g, untur. À modo jam dicitSpiritus, ut requie- Ícant a laboribus fuis: opera enim illorum fe- poffumus, ad illam fine in * ha remus. S termiílione prope- quuntur illos. lob vv S2p.4. V.7. XLII. Juftus fi morte Apräeoccupatus fue- ML 'Tanto amplius mors timere debet, s. Creg.'. B rit, in refrigerio erit. quanto nunquam provideri valet. Cur ergo 12 c. 19. Ed at Eccl. 1. XLIII. Timenti Dominum bene erit in quafi de certo extollitur, cu M na incertudinis tenetur? jus vita füb poe- V. 13. extremis, & in die defunctionis fuz benedi- cetur, ÍV. Latet ultimus dies, ut obíerventur $. Aug. de Luc. 12. XLIV. Beati fervi, quos, cum venerit Do- omnes dies; fero parantur remedia, cum difc Chii- Pbl tot; V.^37- mortis imminent pericula. l. V U. minus, invenerit vigilantes. Amen dico vo- bis, quod przcinget fe, & faciet illos difcum- V. Ad hoc conditor nofter latere nos vo. S. Grez. 1. db.u, bere, & tran(iens miniftrabit illis. luit finemi noftrum , diemque noftrz mortis 12« mor. ivl Il Pfai, 115. XLV. Pretiofa in conípectu Domini mors effe incognitum , ut , dum femper ignoratur, E V. 16. San&orum ejus. femper proximus effe credatur; & tanto quis. Sap. 4. XLVI. Confummatus in brevi, explevit que (it ferventior in operatione, quanto & V. 13. tempora mulca: placita enim erat Deo ani- incertus eft devocatione, ut. cjum incerüi fu- 0b.9, ma illius: propter hoc properavit educere mus, quando moriamur, fem per ad mortem XJ'25- illam de medio iniquitatum. X parati debeamus venire. AMors. hngiorum, . Qualitas. Apoc 9. Pralo , 5. XLVII. Mors peccatorum peffima. - VI. Nudi omnes nafcimur, nudi -morimm; S.Ambr.io v. :27. nulla diftin&tio inter cadavera mortuorum, Hexaw. VO 8! XLVIII. Nationis iniquz, dirz fünt con- nifi forte, quia gravius foctent divitum cor- S52P 3 V 9. f(uümmationes. i N ü-cïbi- pora, diftenta luxuria. 1. Mach.2, XLIX. A verbis peccatoris ne tim V. 62. tis, quia gloria ejus ftercus & vermis eft. VII. O durus, & durior cafüs! heu quid S. Anfelm. perdidit homo, & quid invenit! perdidit bea- in med. E t Hodie extollitur, & cras non invenietur, quia converíus eft in terram fuam, & cogi- titudinem,ad quam factuseft; & invenit mor- *S VI 18. tem , ad quam factus non eft. Hodie veni- : tatio ejus periit. . Eccl. 4 1. L. Vz vobis vi ri impii, qui dereliquiftis mus a patria in exilium , a vifione in ccecita- V, II. tem , a jucunditate immortalitatis ad corru- legem Domini altiflimi. Et íi nati fueritis, .Jobrts jn maledi&ione naícemini: & fi mortui fue. ptionem mortis Mifera conditio, gravis do- 21 !? lor, grave damnum, grave tormentum. ritis, in inaledictione eri: pars veftra. Prov. t1. Lí. Mortao homine impio nulla erit ultra - VilI In morte tanto timor fit acripr, quan- S.Greg 54 to retributio vicinior, & quanto vicinius fEccl.7.v.3- V.Z. fpes, & exfpectatio folicitorum peribit. iu. mnor. c 17: ) dicium tangitur, vehementius formidatur: ; Sap.5.v.2. LII. Videntes turbabuntur timore horri- r ul i RL NU ii bili, & mirabuntur in fübitatione infperatz inveniet enim homo poft pufillum, quod in &ternum non poterit vitare. ss Ibid. v s falutis, dicentes intra fe, poenitentiam agen- : Bern. Mp tes, & pre anguftia fpiritus gementes: Hi IX. Anima mea, quis erit ille pavor, cum $. dimiffis omnibus, quorum tibi prafentia ju. 2pud Inth. - fünt quos habuimus aliquando in derifum. 1' JObo 30 cunda erat, fola iugredieris, & ignitam peni- In P 1.c.7. l. v« gæ' Praparatio ad 1hortem. tus regionem, ubi occurrentia catervatim te- Éccl. 14. LIII. Ante obitum operare juftitiam, quo- terrima monfítra videbis ; quis tibi in die can )-Q- COD 5' E tz neceífitatis füccurreret? quis tuebitur a Y2127. niam non eft apud inferos invenire cibum. r,Vu I( Eccl.i 12, LIV. Memento Creatotis tui in diebis ju- rugientibus preparatis ad efcam ? " quis con- j v. l.. folabitur ? quis dedtcet? ventutis tux, antequam veniat tempus affli- $ &ionis, & appropinquent anni, de qui . X. Ultimus dies tanti eft ponderis, ut il- S Aug.ap bus fii- lius ratione reli Deyer!, tr. cas: non mihi placent. qui dies mcritg debeaz;;rt ob. 3 in feflo fervari. : S.Joan. E.v. XI. Loculus dimi nutive eft 'mortu? locus, 15 4.Reg. 20,. LV Difpone domui tuz, quia morieris. Ludoiph. $. HE - in quo jacet, cui enim viventi magna palatia: Car: h, ; od ul & ampla domus non fufficiebant, pro loco; ap. Manfi EX S$. PATRIBUS. ei morienti parvum fpatium füfficit pro locu: tr so ditc us yn COf: 5' 4 lo; Unde mortuo Alexandro dixit quidam 5: n. r. Certitudo quoad. (abfLantiam. Philofophus, quem totus mundus non capie- 2 S. Auguft. L. id in hac terra certum eft, nifi mors? bat, hodie parva continet arca. ) spudBeirl. Qu profeciti ? qui fis, hodie fcis; quid XlI. Adveniente lapide, id eft, mortis du- S. Anton. Qp tr. 3. in. facturus fis craftino, nefcis. Speras pecuniam ? ritie percutierur & conteretur, & tunc aurum P«d. ferm. om. nn fefto. fapientiz, argeatum eloquentiz, gs divitia- " incertum eft, an proveniat. Speras uxorem? poft incertum eft, an acquiras,vel qualem accipias. rum, ferrum potentiz comminuetur, & in33: qpia. t nihilum redigetur, & a vento difpergetur: r Speras filios? incertum eft,an nafcantur. Nati fünt? incertum;an vivant. Vivunt? incertum quia caro vermibus, divitiz parentibus, & O.Bælalm anima dzmonibus tradetur. | j gü,an proficiant,an defipi,ant. Quocunque te D dd 3 , XIIT. r LÀ 9t 315 398 lotbece Manualis / Concionatorice num, & omnis gloria hominis, tanquam fios $, Chryf. XIII. Quis non perturbetur & confterne- i hefterno die, aut paucis fceni. Qua fane fimilitudine commodiffime $, duf t0.4. ep.5. tur, cum eurn, qu D6f ante diebus ambulabat , fexcenta dom;us ne- Propheta complexus eft humanz vitz bre- mancipio- vitatem; & fluxam commodorum ejus lzti- M a gotia gerebat, uxoris, filiorum , $ Hle rum, (epe etiam integrarum ci vitatum Cue tiam , atque voluptates: fiquidem hodie ali- bat, fuppli- quis eft vegeto corpore, deliciis diffluit, pra» ram füfcipiebat, minab itür, terre . arti m inferebat, innu- ftantem ac gratum ei colorem flos etatis prz- . cia partim folvebat; p bet, animo magno ac forti eft preditus, cras $ 6t mera tum in urbibus, tum in regicnibus ef- de fürdiorem ja-. vero is ipfe miferabili apparet forma, quam ficiebat, repente quovis lapi L biles ho- centem videt? Cumque inpumera vel tempus dedit, vel morbus immutaávit. €.Hiet. Heiiodo mines plorent,; & amiciffimi quique plangant; Utilitas. & uxor dolore diftorqueatur, genas ledat, XX. Laudare, vel fatis confiderare menSgupp.Abb, comas vellat, ma gnoque cum ululatu ancil- humana non füfficit altitudinem hujus divi»1 i. de glo- -Jarum greges circum fe collocet ipfüm ta- ni confilii, quo B. Trinitas homini mortuorifF. Trinit. men nihil eorum fentientem ? cum etiam om- £ Aug. (üblata effe, rationetn, morte peccati, quz mors animz eft, necefia- 5 nia repente de medio n dc ingenium;animam;ori s lorem & venuftatem, riam providic mortem corporis, przparatum í habens apud fe bons artis inftrumentum, OEl sU ERSSRERDSMANENDET ( s Is membrorum, motum; injucundaautem, & in- z Tüem d ftu- quo po fitt per mortem corporis mors ani- amocna iis fücceffiffe, nimirum filentium, ma defítrui. do&rini. porem, corruptionem, faniem, vermes, cine- qui imitationesS Ifi^. l.. VCORTNEN Chit jnteritum integrum, XXL Iniquus moriens , $ G. rem,pulverem,fæcorem, füi multos ad culpam traxérat, deleétatione fent. c.62« corpusque totum €o propera ns,ut in vilia & füp. Ma definat. peccati ; mulios a culpa revocat terrore 10, deformia atque ignobilia offa tormenti ; quod etiam Pfalmifta veftacur dt- 3 Bafil, 'X1V. Mortalem te, qua'fo, effe, recordare ; füm diffol- cens: Letabitur juflue, cum siderit vinditkam, ma- Orat. 24, terraequidem es, in terramque rur $ ha. demorte. veris. Circumfpice eos, qui ant e te fimilibus nus fuas lavabit in fanguine peccatoris 5 in pecca- ejilt torum enim morientium fanguine jufti la- f« fe fplendoribus efferebant ubinam funt ibus dignitatibus orna ti erant? vant mapus , quia dum eorum poena confpi- illi, qui civil citur, confpicientis vita mundatur. Tuidem, ubi invicti Rhetore s? ubi Duces? ubi Dy- lvis? XXIL. Inclinemus nos ad (zpulchra, & con-S.Ephrem. naftz? ubi Tyranni? Nonne omnia pu ditionis noftrz occulta profpiciamus. Ex ca- de vi: fpi- , Nonne fabula? Nonne in paucis offibus me- daveribus permi xtos offium acervos, crania-rit- moria vitz ipforum confervatur? liquis offibus cer. XV. Quid foetidius humano ca davere? que carnibus exuta cum re & An S. Àntcn. * nemus, & hzc confiderantes, nos ipíos in il- 1.debo 'p.4-tit, r4. qut d horribilibus ho L] mine mortuo? cujus erat TiCIt, fit in morte lis, velutin fpecu lo quodam contemplabimur, 68.S.7. In. VI ta gratiffimus amplexus , Ubi javentutis flos, & pulchritudo? ubi ve- —horribilis afpe&tus. Quid ergo profunt divi- honores nuítus ille genarum decor? hec nobiscum üze? Divitiz non liberant a Verfne, carnis defideria fugiamus. non liberant a foetore, cogitantes , o lavanturs. Bern de $ L Räïüicur igni- XXIiL Juxta lapidem, füper qu S. Avg. in XVI, Qui s refiftit morti de meditando compone, & diligen- formula Pf 101f bus, undis, ferro ; refi (titur poteftatibus ; corpora, r $n D ter excogita, quo tra&tentur ufü fepeliendi ; oneft.vit &t do&, refiftitur regibus. Veni t una mors, quis ei nunc in faciem verfan- C.14.. reliflic? — Nihil eft illa fortius. nunc enim in tergum, .. Crift tur. Quomodo nutat caput, cadunt brachia, Diot. de X VL Infüperabilis eft potentia, quia non $ Chry fcilicet for- rigent crura , jacent ti biz, quomodo induan- cont.mort, unum folum, fed omnes fuperat; Summaque tibi (it Philo- lip, Ma tes & debiles, lztos & triftes, eg [] enos & divi- tur, confuantur. IQ & fenes, vi- fophia , meditatio m ortis affidua. Hancubi- tes, incolas & advenas, juvenes & in xter- $, Ambt, omnia flumina intrapt cunque perrexeris, tecum porta; .f0s & mulieres; &ut dinem mortis necefla- num non peccabis. 6 40 in mare, id eft amaritu L dum contemnere cinerisS. Bonav. m eft omnium XXIV. Facit mun $ Ben, rio fübintrarent ; mors €ni confideratio ;; nam concupifcentia oculorum ï?ial.falut. posna, omnium tributum, o mnium: carcer, » p. üt 7« 6 $. $p 105, z contemnitur, quando quis cogitat, fe in te omnium domina. ; concupifcentia carnis de- Bellov, XVIIL Dicebat quidam, quod fi habefbt ram reverfurum rimitur , quando quis co gitat, quod in deli- p. 1. 1. 2: judicein fidelem € ligere, mortem pre ca- ibus vermium 5 fuüe $. tn di&a 26 d non eft perfonarum ciis corpus nutritum eritc Dam' fef. teris eligeret, eo quo mnitur, uando quis cogi- de$ Vg accepti o apud eam, nec miferetur pupillo, perbia vit& conte ert feniori, nec dimittit divitem, nec tat; quod ille, qui vult effe luper alios, pone- - Mit, nec def & tur (ub terra, qua e (t infimum elementorum, veretur nobilem, nec horret pauperem o dens intrare in civita- S. Chryf. t fa» XXV. lit conten 5gn0bü em, nec evitat fortem, nec parci am videat, quod fe- de fid. & nec condonat infipienti, fed ut dici- tem, qu& floret, priusqu pienti, cum concipit, videat pri mum quid (it, ideolege nat. tur : AMors fceptra ligomibus equa t: E[l commune lchra, per que doce- . ; INobilis €9 fortis ante po rtam funt fepu sori ; wiors nulli parcit bonori ; mur. in qui d definimus tandem. n Ów, veniunt ad funera inortis. s Hnisl,ld'ioz.q de t fceni, foremque ve- XXVI. Mor s nihil aliud,quam carceri - ilit SEphrem . XIX, Quoties herbam & laboris cofummatio, ad portum appli caüo , cont, mort, orat. de ^ nuftum confpexeris, fac tibi in mentem ve- mmi C. ('). peregrinat ionis adimpl etio, oneris gravi morte, 'niat humane noftre naturz fragilitas, ac re- (io, de domo cordare ejus fimilitudinis, quam Haias ille mz» depofitio, de equo furiofo defcen ruinofa liberatio, omnium zgrit udinum ter- dicens ; Onykmis caro ut foc» mim- l gnus proponit; l * N N p ! Tiwus XCVIH. Mirs. 399 minatio,omnium periculorum evafio,omnium XLIII. Mäliords dies funt , quibus ad z- s. Euftb, malorum confümptio. ternam vitani renafcimur , quam illi; quibus emifi.hom: $. Auguft. - X XVII. Nihil fic revocat a ap.Deyerl, pcccäto, quam in hzc tempora procreamur. Prima nativi- 1-dePaích, frequens mortis meditatio. in exh. 5. XXVIlI. Memento mortis tur, & non tate terras ingredimur , fecunda cceleítibus x preparamur. peccabis. Qui íe quotidie recordatur effe XLIV. Bona mors, & ïncquaquam abhor- S. Bern,- moriturum , contemnit prafentia, & ad fu. renda, qu vitam, etíi adimit, non perimit; eP- 42- tura feítinat, adimit quidem, fed ad tempus re(tituendam S. Greg. XXIX. Qui öonfïderat, qualis erit in more« in tempore, duraturam fine tempore. te, femper erit pavidus in operatione. XLV. Quis excogitare queat tuarum uti- S.Aug. to. S.Hier.ad XXX. Nihil zque tibi proficit ad tempe- litates beatitudinum? Nam male mori Chri- 9- l 1. de Heliodor. rantiam omaium rerum , quam cogitatio ftianorum non eít. Bene autem mori cum vifit. inf, PP.Ahbo m. G. 6, degh brevis zvi & hujus incerti : quidquid facis, Chrifto vivere eft. reípice mortem. Trinit XLVI. Eft vita fecura, ubi confcientia pu- $. Bonav. " Mors. juftorum. | ra ; ubi mots fine formidine exípeCtatur, cum folit, c, 3. S. Aug. l, dulcedine adeffe optatur , & cum devotione . XXXI. Mala mors putanda non eft, quam 1. deciv, bona vita preceffit; neque enim facit malam acceptatur. [ntellige, quod venientem mor- tem nullus lztus & hilaris fufcipit , nifi qui mortem, nifi quod fequitur ipfam mortem. Idem de fe ad ipfam , dum viv S do&rin. -XXXH. Non poteft male mori, qui bene vi- preparavit. eret , Éonis operibus milo M. Chrift. xerit, & vix bene moritur, qui male vixit. t 66 Mors impiorum & mala. S, Greg. - XXXIII. Mors juftorum eft bonis in adju- fup. Mart. torium , malis in teftimonium , ut inde per- XLVII. "Vere petlima eft ( mors peccato- v, peda in rum) quia ficut Vivere charitati o 1o, verfi fine excufatione perednt, unde eledti ptimum, ita Pfalm, 33* mori charitati peffimum eft ; & ex hac mor- exemplum capiunt, ut vivant. $. Dern.,in. XXXIV. Bona mors jufti pr()ptör requiem; te efficitur hoc, quod efi alia mors , id eft, epift. diffolutio eorum videtur bona ftultis, quia melior propter novitatem , optima propter — fecuritatem. vident funus eorum ferri cum tanta pompa, tamen fit mala 5 quia cujus corpus hic collo« lbidem, XXXV. Pretiofa morsSanctorum, pretio- Ephrem, catur & deportatur in le&to eburneo, ejus , .fa plane tanquam finis laborum, tanquam vi- anima fe ulta eft in inferno. n ;viz fpi Gorie con(íümmatio, tanquam vitz XLVI j ;';mqa, & * l. Anima peccatoris multis dolori- Idiot, e.] & perfectz fecuritatis ingreffus. bus & anxietatibus illo tempore fübjacebit;!9 de S8. Amhr, XXXVl. Juftis mors eft quietus portus,' quia cum egredietur , occurrent ei Opera , Contempl, 1. debono nocentibus naufragium putatur. Certe iis,qui- quz fecit, five bona fuerint , five mala; Ec'"9rt mnort, busgravis eft timor mortis , non eítgrave mo- illa ( velit, nolit) afpiciet oculis interioribus m ri, fed grave eft vivere (üb metu mortis. Non füis, & judicabit in fe mala , quz fecit , & -ergo mors gravis, fed metus mortis. Non ha- D. tormenta fibi videbit e ter imminere. pr—oximo mi(crabili- J de | bemus, quod a morte metuamus , fi nihil PERS quod timendum fit, vita commifit. rmula E XLIX. Mors peccatorum mala in amiffio- s. Dern, yeft.viti $. Aug. l. XXXVII. Timor de futura morte mentem ne mundi , a quo non poffant fine dolore fe- ferm. 4r. parati: pejorin diffolutione carnis, a qua evel. Inter jar- Ms de do&. neceffario concutit ,. & quafi clavus carnis, Chrift, omnes motus fuperbiz ligno crucis affigit. luntur eorum animz a fpiritibus malignis ; pe(- V95 S. Chryf. XXXVIil. Piis mors ultra non eft mors, fima in tormentis inferni, quando corpus & fup. Matt-fed nomen tantum habet mortis : imo & anima perpetuis fimul addicuntur ignibus, lO. L. Amara ell, & cerribilis (mors) Domine ldiot, 1, ipfum nomen fublatum elt. abundantibus iniquitate, affluentibus profpe- c. 9. S.Ambrl XXXIX. Quid eft mors, nifi vitiorum fe- ritate , carentibus adverfitate3 & non lan- € € 4 pultura, virtutum fufcitatio ? guentibus infirmitate. s Dontn., S. Bern. XL. Volote mortem , etíi non efFugere; LI. Quarentes, qui eos redimat, & n Jjal fl xemo S.Ephrem. :i[, ?QC'S' ep. 105. certe vel non timere. Juíftus quippe mortem eft, qui liberet; requirentes focios, & nemo de ob- et(i non cavet, tamen non pavet. Denique (i adeft, qui eos comitetur; Requirentes ad- dorzm, in morte praoccupatus fuerit , in refrigerio erit. vocatos & patronos , & nemo, qui aufit. llrifïo. $. Petrus Dam. fer. XLI. O quam beate moritur, qui moriendo LII. Mors peccatorum peffima. Audi un- s, per, oritur; quam feliciter cemporalem finit vi-. de peffirna. Mala fiquidem eft in mundi amif: ep. c. de S. Vitali fione, pejor in carnis feparatione, peífima in Matt. tam, qui vivere perpetualiter incipit. Hinc eft, quod S. ecclefia dies migrationis Sanctorum vermis, ignisque duplici contritione. " Natales vocare confuevit, quia protinus in LIIL. Percutitur hac animadverfione pec- s. Aug.1f, $ Choyf ccelo nafcuntur, cum in terra vifibiliter mo- cator, ut tnoriens oblivifcatur füi, qui, dum 3. de $$. de o & riuntur, & tunc vere incipiunt vivere, cum viveret, oblitus eft Dei. Ino g mortalem videntur vitam finire. LIV. Vita erat in paradifo, ubi lignum vi- s. Ambr, tE, & vita erat lux hominum ; mors igitur in 1. de S. Cypr. LXIL Quod interim morímur, ad immor- bon. mort, de mor- ralitatem morte.trans gredimur , 'nec poteft mgla, quaz ac ceffit, & fübintravit. od talit, c. 4- vita xterna füccedere ,' nifi hinc contigerit Mors. defideranda. - wccnt.mon' exire ;: Non eft exitus ifte, fed tranfitus, & /LV'. Lauda 'cr (Ilc ndus quidem ille eft, qui mor- S. Climac; temporali itinere decurío ad vterna transe tem tanquam bodie venturam exípectat, fed fcal, Par, g l'- 6. | greffus, ille fan&us, qui eandem femper defiderat. Mers í em, 4o93. Biblio/tb'eeæ Manualis Concionatoriæ Mors . memnoranda. fæculi requirunt; fcriptum eft enjm : Ubi eft * T. thefaurus tuus , ibi eft cor cuum. yl? S. Gregor. LVI. Mortem velut prefentem femper tibi ]if;k- " LXVII. Chriftus Rex nofter, & ideo, quod S. Ambr. N:z. i^ ob oculos pone. Ita enim fiet, ut, cum ipfi fdo$. fentet^/ o ccurrendum erit, füperior exiftas. Perpe- Rex juhet , deferere non poffumus, & con. l. de bon: mott. "AL tuum tibi fit hoc ftadium , ut mentem tuam tempnere. Quando Imperator terrz hujus in g, Grt 1.f templam Deo exftruas. Hinc enim affeque- peregrinis locis aut honoris fpecie , aut mu- neris alicujus caufa jubet degere , numquid ris, ut eum pro fpirituali ftatua in ultimo hinc in confulto [mperatore difcedunt ? & corde habeas. S, Laur. .LVII. O bona mortis confideratio, quis; quanto amplius eít divinitas parere , quam humanis? vivere ergo fancte Chriílus eít ; Jutt.de lig. quanta per te acquirantur emolumenta, valet & mori lucrum. vi-€ 4« intelligere ?. quis poteít capere, quis propa- . IV. Senett lare? utilis eft tui memoratio, ad fugandum ],ep. 6, .EX LIBELLO DE IMITATIONE vitiorum exercitium ; ad fugiendos peccato- CHRISTI. ) rum laqueos. ] Mors equo animg»'acceptanda. Certitudo quoad. fubfTantiam. $. Chryfo» LVIIL Fiat voluntarium ; quod futurum L Gi vidifti aliquando hominem mori , cogi. L.1. c. 93. ftom, fup. eft neceffarium : offeramus Deo pro munere; ta, quia tu per eandem tranfibis viam, $ ? Brunne Matth. l Exeub quod pro debi tenemur reddere, Incertitudo. quoad. tempus. € !O. LIX. Quis mortem temporalem metuat; II. Si hodie non es paratüs, quomodo cras Ib. $. 1. Caæ Gd', fup. beati cui eteróa vita promittitur ? quis labores eris? cras eít dies incerta, & qui Ícis, an immaec, 'carnis timeat, cum fe in craftinum habebis ? verit collocandum. perpetua quiete no- MC IiI. Ah ftulte , quid cogitas te diu vidtu. Ibid. $. 7. $. Ambr. LX. Mors non eft me tuenda fortibus : eft rum, cum nullum diem habeas hic fecurum ? in Lue, . defideranda (apientibus, & miferis expetenda. quam multi decepti funt ; & infperate de l 5. LXI. Meminiffe debemus, voluntatem nos corpore extracti? Sic omnium finis mors $. Cypr.in non noftram , fed Dei facere debere, fecun- eft , & vita hominum tanquam umbra fübito L demort- dom quod nos Dominus quotidie juffit orare. pertranfit. Utilitas. Quam prepofterum eft , quamque perver- füm, ut cum Dei voluntatem fieri. poftule- IV. Beatus, qui horam mortis fuz fem-: Ibid, j. a. mus , quando evocat nos & accerfit de hoc per ob oculos habet ; & ad moriendum quo- mundo Deus, non ftatim voluntatis ejus im. tidie fe difponit. erio pareamus. .V, Eja chariffi jbidem. me, de quantó pety'iculro te Ibid. $. 6. LXII. Quid oramus & petimus, ut adve- poteris liberare, de quam magpno timore eri- niat regnum coclorum , fi captivitas terrena pere, fi modo femper timoratus fueris , & ( dele&at? quid precibus frequenter iteratis füfpectus de morte. rogamus & pofcimus, ut acceleret dies regni, VI. Si frequentius de morte tua, quam deL.1.c.21. fi majora de(ideria & vota potiora fünt fervire longitudine.vite cogitares , non dubium , $ 5 iftic diabolo, quam regnare cum Chrifto. quin ferventius te emendares. S. Ambt. LXIII. Quid tantopere vitam iftam defi- Prepavatio. ad. mortem, nl de deramus, in qua quanto diutius quis fuerit , kL.l. (;.ag. bon«mort. canto majori oneratur farcina peccatorum ? VII. Melius eft, nunc providere, & ali- €. 2, quid boni przmittere , quam fuper aliorum $- 5* ipfe Dominus aic: fufficit diei malitia fua. S. Cypr. LXIV. Quod interim morimur, ad immor- auxilio fperare. Si non es pro te folicitus UC modo , quis erit pro te folicitus in futuro? " talitatem morte transgredimur 5. nec poteft Nunc tempus eft valde pretiofum , nunc vita zterna fuccedere , nifi hinc contingeret exire: non eft exitus ifle, fed tranfitus, & dies falutis. VHI. Stude nunc taliter vivere, ut in hora lbid. $. 6. temporali itinere decurío ad aterna trans- mortis valeas potiusgaudere. quam timere.- greffus. Quis non ad meliora feftinet? quis IX, Quis memorabitur tui poft mortem ?1bid. $. 8. non mutari & reformari ad Chrifti fpeciem , & quis orabit pro te? Age, age nunc cha- & ad cocleítis gratiz dignitatem venire citius riffime, quidquid agere potes , quia nefcis, exoptet. Tbidem. LXV. Ej ás eft in4'mundo diu velle rema- quando morieris: nefcis etiam , quid te polt Joh- " nere, quem mundus oble&at, quem (zculum mortem fcquctur. s Y 'ER blandiens atque decipiens, illecebris terrenz $. V. voluptatisiinvitat. Porro cum mundus ode- EXEMPLA CATH l ric Chriftianum, quid amas eum, qui te odit, -EXTER N A. OLICA & non magis fequeris Chriftum , qui te re- PIIO(TEAJILPM" demit, & diligit ? JLXVI. Omnibus laborantibus dulcis eft $, Cryf. ^f yuod tota bomini felicitas a. bona & felici worte ho.ex.48.finis. Viator libenter interrogat : Ubi eft pendeat, facile colligitur ex communi ejfato , quo I L] manfio? Mercenarius frequenter computat, dici jolet: Momentum , 'unde pendet eternitas. — Ft quando annus completur; agricola femper iterum : anlis mors,talis fors. . Hinc merito S. 4u- guflinus dixit: Ultimus dies tanti ef1 ponderis, ut il- tempus meffis exfpectat ; negotiator die ac noCte thecz fuz diícutit rationem ; mulier lius vatione veliqui dies merito debeant obferoari. Et pregnans femper de decimo menfe cogitat : bac ipfa de caufa etiom Deus , tefle S. Gregorio , fic & ;fervi-Dei libenter de confummatione «eonditor nofler latere mos voluit fimem mofirum, iéffi- ïi - |qot ,T Wulus XCV Ill. Mors. $. Avguft. diemque noftre mortis e[fe iniognitum, ut, dum fawe impleamus, ut cum eodem Chrifto in hora h lirk. in epud Iair-$er jgnoratur , femper proximus e[Je credatur ; & mortis cam veritate dicere poffumus : Con- o tanto quisque [it ferventior in operatione , quanto & füummatum eft: Jn manus tuas , o Pater, com- fefto S, Jo- an. E vang. incertus efl de wocatione , ut, dum incerti fumus , mendo fpiritum meum. | Quidni ergo hic potiori 8. Greg. 1, 1407 de moriamur , femper ad tmortem parati debea- jure dicamus , quod paulo ante didum eft: umus venire. l I'. mor. Porro ad banc praparationem rvite in- Infp ice , & fac fecundum (,elxeïnrapylar » quod j flituendam . nibil eque conducit , quam exempla pie tibi monflratum eft. Jan&teque tnorientium ob oculos frequenter obfervantia ; etf enim plurima ab dfcetis precepta, & media pre- II. De B. Virginis fanGiffima morte ,. &jn vita [cribantur , ad mortem pie, fantteque obeundam, bic gloriofa affumptione fequentia refert Petrus Flor. SS. / tamen, fé uspiam alibi, locum babet fapienti[J;mum Ribadeneira ex probatis authoribus: Cum prefixa. fan&iffime vite curfuüm diu faniffima tenuif- Seneca l. ij|ud Senece effatum : .Longum iter per pracepta , I.6P. 6.. breve C9 efficax per exempla 5. quia bomines amplius fet; ( Chriftus enim publico eccle(iz fuze bo« auribus , quam oculis credunt. — Hinc, plus viva vox no Matrem fingularibus omnino fuz gratix &2 convitius ,. quam oratio proderit. In rem pra- prafidiis munitam fofpitabat) fui Filii doCtri- 1,19 fentem «venias oportet. Hanc dodrinam prudenti[f.- nam, fandiflimique nominis ejus famam, in ne obforvawit fumvi[]me , fan&tifJmeque memorie omnes orbis.oras propagatam lata didiciffet, Brunner in 77 ilbelmus. .-Dux . LIX.. Bavarie , qui , pofiquam ardentiffimo videndi Filii defiderio flagrans; Excub. — /pflo receptai cecini]et , 6&8. corpus admirabilibus , intimis ob eodem precibus contendit , omni 15 que vel ipfius laure Zdfcetis fufficere poterant , modis mortalitate corporis exui, coeloque fubvehi. eruciaffet ,. feptuagefanum octavum atatis amnum af- Audiit pias Matris preces piiffimus Filius ; [icutus , de atermtols itinere folicitus , quafivit votique mox compotem fore per cccleftem ^ jain. abituriens ex snoderatore conícientie, quo Je ritu Ephebum fignificavit. Mirolegatum hunc, Jücietatis Sefü, veligiofl ad ilud iter compararent ? legationemque gaudio Domina excepit, quam eundemque ut. [ecuriff/amum amplexus , nulla ve omif- & S. Joanni dilectiffimo filio mox expofuit, fa. que juvare binc-decedenies poteft ,. fereniffanis a quo paulatim ad omnes Chriftianos , qui füüs pre[entibus , inter nofirorum patrum *vota. pla- Hierofolymis, vicinisque locis degebant, tam cidiffano fine vivere defüt. Similem ergo , wut tu novz & inexpeCtatz rei fama dimanavit. Ita- quoque , amiceleor , vite tue exitum fortiri queas, que maximus undique factus ad magnsx Ma- j plura tibi , eaque illufiria pie. [ancteque morientium tris exequias celebrandas concuríus ; certa- exempla €9 quidem in divevforum [latuum. cla[fes timque itum in montem Sion , illzque zdes, vedatta , velut pulcberrimds ideas mortis pie obeun- quas füprema coena fua, myfticoque Eucha. IT de , ante oculos flatuo. In[pice , €g fac fezundum riftie epulo Chriftus confecrarat , quasque S. fpiritus in pentecofte corrufcantibus fuper exemplar , quod tibi mon[iratum e[]. — .Neque abfler- veri te permitias , quod. bec exempla in variis autbo- Apoftolos linguis igneis illuftrarat. Ingens huc a piis colledta cereorum, unguentorum; ribus , ex quibus excerpta funt ,. veperiantur s. mam preterquam quod. ejusmodi libros pauci babeant , non aromatumque copia, quibus ex folenni gen- V'C,Ml enodicus adbuc labor adbibendus e[Jet in ejusmodi feli- tis ritu, Dominz jufta perfolverentur; fue gendis , & pro prefenti f[copo in ordinem redigendis nebres etiam, ngniz , threnique compofiti , quibus funus honeftaretur. [d quoque fü- quo toto labore per prefentium exemplorum. feletum €2 narrationem . fubleoaris. — Quod. fi tamen. adbuc premum in terris folatium Dominz a Filio 60 ï datum , omnes ut Apoftoli varias.in orbis 5 in tua opinione perfrflas , lege pro libitu 3p[os autbo- ve$ , C5 bocce compendium aliis , qui aut occafionem oras evangelii diffeminandi caufa divifi, fubi- to angelica opera Hierofolymam translati , aut wOlumatqn illos lu[ii*andi.non babent,*rglinque. moriturz lectulo fiflerentur. -Affuere etiam pra(entes viri prorfüs apoftolici; Hierotheus, 'Timotheus , Dionyfius Areopagita, aliique; &é qui Deum popofcerant, & impetrarant,huic ut fpectaculo fibi adeffe liceret.! Porro Dominaut dx 9' 8' brifli, B. VGV irginis , & S. äï'oanmj: lectiffimo tot piorum collegio fefe vidit ob- ddsim Illftria C morientium - exenpla. / vallatam, miris perfufa gaudiis, ingeptes Filio grates egit pro. tanto beneficio fibi collato. cfat qliidem Chriftus ante morfem 'Tum placido vultu fingulos intuita, & comiter Joh. c. 13 T. D'iX V, 13 affata dixit, hanca Filio fibi fadtam gratiam, füam diícipulis füis : Scitis quid fece- yim tvobis ?. os vocatis me Magifler , bene dicitis, ut omnes eos przfentes fupremum cernere, Si ergo ego lavi pedes efiros , Do- & alloqui liceret, jam dudum a coelitibus fefe. fom. etenim. winus && Magifler , & vos debetis alter. alterius de(ideratam, eorum tandem votis non annuilf- fe tantummodo, fed a Filio etiam petiiffe, ut. lavare pedes, — Exemplum enim dedi vobis , Ut , quemadimodum ego feci vobis, ita 9^ wvos faciatis. aliquando fefe corporis hujusce mortalitatis nexibus abfolveret ; Filium vero liberaliter an: Verum hzc ipía ultima verba potiori jure in agi. Cubabat bumili Do- cruce moriens ad omnes homines dicere po- nuiffe, atque id nunc terat, utpote in qua perfedtiffimum nobis mina grabatulo, acceníos, ut quinque circum- ; moriendi (ficut & prius vivendi) exemplum ftabant, cereos manu przferebant , quos illa & modum reliquit. Quz enim fanctior, quz ore comi, divinamque quodammodo Majefta- felicior, quz optatior mors cuipiam obtin- tem fpirante contemplata,propius adeffe juffit ad accipiendam benedictionem. Qua dataFi- gere poteft, quam ut fan&iffimam Dei vo- luntatem in agendo , quam patiendo ita ad- liumenixe, fübmiffeque rogavit,vellet eam in Eee . €aelo R. P. Lolm le(l;'Man. Tumn, 4I. P emo, Bibliotbece Manualis Conäanatäriæ 402 ccelo ratam,; vellet omnes prafentes olim fu- ftantes vero his verbis affatus effet : Pa - ernis Beatorum coeclitum choris adíciícere. bis, fratres ! pallium in foflam primum , dein Ad hzc omnes perinde ut pii adverfus piiffi- & femetipfum demifit ,' mox ingenti fplen« mam Matrem filii, carum adeo funus certa- dore circumfufüs , fpiritum füum reddidit tim deflere, effufeque fuam orbitatem deplo- Creatori, difcipulus ejus omnibus amare plo- rare. Quibus illa; Valete, inquit, filii longe rantibus, quod í(e tali patre ; & paftore cer- hUT chariffimi ; fiftite fletus, faceffant lachrymz, nerent orbatos, folemque occubuiffe, qui fuis | cedant füfpiria, Quin vos potius mecum gau- mundum radiis illuminarat. Porro etíi ma- higi deatis, mihique congratulamini, quod ad Fi- xima de hoc Sancto éncomia a variis referan- lium meum, Domiínum veftrum vado, Mox tur, przcipaum tamen merito cenferi deber, ad $. Joannem converfa, geminas veftes dua- quod fuerit difcipulus , quem diligebat Jefus; "m bus adítantibus puellis, quibus familiariter uti ex eo colligitur ; quod adoptarit illum in ufa fuerat, juffit erogari ; cum ecce fibi Jefum fratrem, & fanctiffimam Virginem ei tanguam Filium multis ceelitum legionibus ftipatum, matrem donarit , cumque illo tanquam fra- cccloque ad fe delabentem confpicata , miris tre natu minore fuas facultates adeo liberali " delibuta delitiis in hasce vocis erupit: Salve manu communicarit. Nam quidquid in aliis benigniffime, omnis boni fons ; làlve lux , Sandtis invenitur divifum , S. TJoannes acce- omnis origo lucis. Quas ego fatis dignas ti- pit totum : Ipfe namque eft Angelus, Patriar- bi gratias redonam , quod acceptam meo de cha, Propheta, Apoftolus, Evangelifta, Do- corpore mortalitatem íis induere dignatus. G&or, Virgo, Martyr. Quam ob rem hortae Ecce me, Fili mi, tui fecuram promifli. Di- tur merito idem Ribadeneira, ut, quotquot xerat; cum toto porreCa lectulo, & decen- Chriítiani audimus, gloriofiffimo & beariffi- ter compofita , fublatis in coelum manibus, mo huic Apoftolo devoti (imus. Huic opti- fixisque in Filium , ad cceleftia gaudia invi- mo potentiffimoque Patrono nos magna pie- tantem , comiter oculis : Eccey inquit, ancilla tate commendemus. Hunc Advocatum no- JDomnini , fia mibi fecundum verbum tuum. Et cum bis adícifcamus , exempla ejus virtutesque di&o fimilis plane dormienti füaviter , nullo imitemurs & vero cum non neíciamus chri- Mdit dato doloris indicio, füb vefperam, ad XVIII. ftianz fümmam perfe&ionis charitate conti- cal. Sept. anno poft Chriflum natum feptimo lt neri fic , ut Chriftum diligamus , invicemque & quinquagefimo , poft eundem in cruce de- a Chrifto diligamur, ad hanc ille füo nos ex- natum tertio & vigefimo, Domina jam duos emplo, fuffragioque vel maxime promove- & feptuaginta annos prope (nam fecundum bit. Quamvis autem decumanaquodammodo veriorem graviffimorum virorum fententiam porta, qua nobis ad Chriftum datur au-ditur, dies quatuor & viginti defiderabantur, quam- fit ejus benedicta Mater (quz. ut ita loquar, vis alii tribuant ei non nifi novem & quinqua- mediatrix eft totius humani generis , apud ginta, alii etiam fexaginta annos) nata ,. pla- fuum Filium, ficut & hic apud zternum Pa- cidifimo confopita fato fan&tiffimam animam trem ) nibilominus ad ipfam Virginem opti- ejus in manus edidit, quem ipía olim in hanc mus Advocatus, & fequefter erit S. Joannes; S, Bern. ,Iucem ediderat. Unde merito S. Bernard. fi- quoniam (ingulari prerogativa, privilegioque 1,de Af- duciam ergaipfam concipiendam fequentibus hanc habet tanqua m mgtrgm ,« —hævc-illumi fumpt. verbis hortatur : zdvocatam premiftit peregrina- tanquam filium.- / tio nofira , qua tanquam Sudicis Mater , &3* Ma- AP D R A H ter mifericordie fuppliciter & ejfiaciter falutis noftre Iluftria Eþi]äoþorum morientium exempla. negotia pertrattabit. — Quidni? fiquidem nec f'acultas &i dee[Je potef? , mec voluntas. — Regina calorum eft, I, [nter hos primum merito locum fibi vendicant ec- Ribadl x7. cleie Doéctores, Et quidem de S. Ambrofii mor- Decemb, y mifevicors eft : Denique Mater eff unigeniti Jii Dei ; nibil emüm fic potef pote[Latis ejus , feu pietatis ma« te hzc haber Ribadeneira : Cum plalmi quadr»gefimi tertii explicationem inchoaffet, antequam illam finiret, gnitudinem commendare ; mfi fovte aut non creditur repente lethali correptus zgritudine , prolixaque decu- Dei Filius bonorare Matrem 5 aut dubitare quis po[- buit, ingemilcente tota civitate, virisque prudentibus fit omnino in. af ettum cbaritatis tranfrffe Marie vi« malc metuentibus imperio rom 19, fi fubduceretur is, Jcera , in quibus ipfa , que ex . Deo e[l charitas , o« qui füis & meritis & precibus | illud fuftentabat. Quam ob rem Comes Stilicho, Polemarchus, & intimus Ho- vem menfibus corporaliter fequievit, norii Imperatoris amicus, quosdam fuos-amicos ad vi- III. De S. Joannis, Evangelifle , morte rum fan&um mifit , .qui eum rogarent, ut quandoqui- ( hunc enim, qui folus ex Apoftolis ficcam dem facile poffet , a Deo fus dilationem mortis im- mortem obiit, folum quoque hic commemo- petraret, ne forte mortuo ipfo, mala, quzx timebantur, rare placet) fic fcribit idem Ribadeneira : evenirent. LegatiStilichonis füo furgentes officio, mul- Denique , cum S. Joannes jam effet omnino tisque eum urgentes , nihil impetrarunt ab Ambrofio, vetulus, mults & annis laboribus, & meri- nifi hoc tantummodo refponfüm, vel ab ipfomer S Au- guftino laudatum: Noz ita imter vos vixi, ut vixiffe tie Pofidon.in tis cumulatus, ardentiffimoque füi Magiftri puteat , nec suori timeo , quia bouum. Dominum babemus.vit, S. Au- videndi defiderio accenfus, ipfo revelante Afliftehat ex liac eegritudine decumbenti Baffianus, Cau- «u(t, c, 37. didicit, fe paulo poft hinc evocandum; cum- denfis Epifcopus, & ciim aliquando invicem preces ad que aliquando fuos difcipulos admonuiffet , Deum funderent, vidit ille venientem Dominum, qui ad & congruis tempori preceptis imbuiffet , cum decumbentem invifit, eundem Izto ridenteque ore con- folatus. Sabbatho fan&o, cum S. Ambrofius commiflis lisdem montem, in quo fuas ad Deum pre- inter fe decuffatitn manibus precaretur, fubmiffa voce ces effundere folitabat , infcendit, juffitque fub creperam feri vefperis lucem S. Honoratus, Épifco-. hic foffam cavari , qua fuos artus compone- pus Vercellenfis, qui in füuprema domus contignatione, ret. Itaque figno crucis armatus cum dixif- morabatur, tertium audiit hac voce fe compellari ; Svrge Jéflina, quia mede rcceffarus eff : Vlle mox defcendit, mori- fets Et tu imecum efro , Sefü Chrifle! circgmf turum-. p - * 493 Titulus XCVIII. ! Mor: würum divivino tiatioco refecit, quo, fingu- ter medicos , aliosque 'oliïfequïov. fito peceffa- lari pietate reverentiaque percepto, fuum vir rios. Atque hzc lex duodecim totos dies eft fan&tus fpiritum fuo reddidit Creatori, paulo obfervata. Crebro,magnaque pietate lachry- antequam fol oriretur, ipfo mane Pafchatis mis irroratus Píalmos legens, Sacramenta fu.« anno Chriftiano CCCXV LL prid. nonas April. fcepit, dicerefolitus: Po/] perceptum Baptifinum natus annos quatuor & fexaginta. etiam laudatos Cbriftianos & Sacerdotes,absque digna Ribad, 18. lI. CumS. Aug. duorum & feptuaginta an- é9 competenti penitentia exire de corpore mon debere, Auguft. norum fenio effet fatigatus, & duos ac trigin- Ut horam mortis füz fenfity fuis in Chrifto fi- ta annos ecclefiz fuiffec mederatus,affecta fra- liis, quorum multi copiofis irrigati lachrymis &us ztate , ftudiisque & graviffimis per om- circumftabant , benedictionem impertivit, & nem vitam negotiis confectus, mire quietis,ac ipfe animam Deo cum tanto divinz gloriz in- 'otii cupidus,ut füa revidere poffet opera,ac ad cremento creatam V. Cal. Sept.reddidit, quo excipiendam mortem fefe comparare, &ani- die S. ecclefia agit anniverfariam ejus mermo- mam fuam ad veram vitam componese, toto- riam, cum effet fex. & feptuaginta annorum; que voluntatis affectu Deo frui, Clericis & po- rexiffetque ecclefiam Hipponenfem fex aunis . pulo confentientibus (ut tunc in aliquibus ec- & triginta,anno Chriftiano CCCXXXIII. cefte clefíis mos obtinebat) fecundum füam mor- S. Profpero S. Auguft. difcipulo, aut, ut vult tem , qui fuccederer, Epiícopum defignavit Cardinalis Baronius CCCXXX. Evodium Presbyterum; ut is eflet arbiter om- Ill. De . Greg. Magni morte fic feribit Ri- roidem nium caufarum & negotiorum, pollicitus in his etiam operam fuam, fi neceffitas poftulaf- badeneira: Incredibile memoratu eft, quam 12,Mart generofo tam publicas, quam privatas calami- fet, & ita factum eít. Secundum hzc cum qua- tuor adhuc annos fuiffec füperftes, animum tates animo femper exceperit ; Nam de feipfo 3 Ícribit in hzc verba: Ecce jam biennium pene ex- pre $, divinarumque rerum commentatio- pletur, quo lectulo teneor, tantisque podagree doloribus nibus; » recreando, afípirandoque incredibili affüigor, ut vix in diebus feflis usque ad borarum trium amoris affe&u in Deum, cujus videndi defide- Jpatium furgere valeamymi[Jarumque folemnia celebra- rio fic ar(it, ut his ad eum vocibus eriperit: ve. AMox autem cum gravi compellor dolore decumbe- Medit. c.. Eja fum, Domine, eia appare mibi, & confolatus ero. "ult,. JExbibe profentiam tuam & con[ecutus ero defiderium ve, ut cruciatum meum po[Jum interrumpente gemitu tolerare. Qui doler interdum mibi lentus efd , inier- wneum. Revela gloriaza tuam, C erit perfettum gau dium meum, fitivit in te anima mea, quam multiplici- dum nimius; fed neque ita lentus , ut recedat; neque ita nimius , ut interficiat. | Unde fit , ut qui quotidia ter tibi cáro mea, . Sitivit anima ad Deum fontem vi- in snorte fums quotidie repellar a. morte.. INec mirums vum, quando veuiam & apparebo ante faciem Domi- quia peccator gravis talis corruptionis carcere diu te- mi? quando venies confolator meus , quem efpettabo ? neor inclufus ; unde compellor exclamare : Educ de O quando videbo gaudiuim meum; quod defidero ? .O. fi carcere animam meamn . ad. confitendum nomini. tuo. , fatiabor cum apparuerit gloria mea, quam efurio * O ft Et alibi ait: Rogo, ut pro tme peccatore enixius ore- inebriabor ab ubertate domus tu& , ad quam füJpiro? tis, quia & dolor corporis ex podagricis $ amaritudo O fi potabis me torrente voluptatis tue , quem fitio? fint mibi interim, Domino,lacbryme mec panes die ac cordis ex curarum afflictionibus, &$ immen(a vaftitas imortalitatis inter tot barbarorum gladios me vebemen- notte, donec dicatur mibi : Ecce Sponfas tuus.. Pajce ter affligit. Inter que omnianon temporalem, féd eter- interim me fingultibus meis , refocilla me . doloribus nam confolationem requiroy quam per me impetrare non meis. Hwc funt verbaS. Augufítini, de quibus valeo, fed. per interce[Jionem collisere eft, quantis affectibus, quamque ar- ve[ire beatitudinis, banc ime obtinere confido, . Quin s cex aliis litteris fatis dentibus de(ideriis füpernam patriam fufpira- rit. Incerea dum talibus amoris ignibus arde- intelligitur,a Deo fic afflidtum,morbisque adeo d. ^ confectum, ut corpus quod ptius erat fuücco- ^ ret,divino nutuW/andali,barbara atque atrox natio cum Gallis Hifpaniam ingrefía, hinc in fum, prorfus exaruiffe, nec ei quicquam fuiffe folatio, nifi folam citz fpem mortis. Eoque Africam progreffa,totamque longe,lateque re- D gionem populata, crudele bellum movit. Hac fzpius amicos appellat, ut (ibi Numen propi- tient, impetrentque a mortali corpore miffio- - barbara colluvies Hipponem quoque ar&itli- nem, dolorum interea tolerantiam, invictam- ma obfidione preffit,, eaque virum fanctum g que patientiam, ne nimio, (utipfus ait ) quod abfit. .moleftiffime atfecit, quod gregem fuurm tot imalis videret obvallari. Cumque obfidio hec tadio intmpatientiam cer erumpat, & que curari per plagam poterat culpa, crefcat ex murmure.. Piiffimus totum trimeftre tenuiffet, Vir (anctus Domii- num fubmiffis omnino precibus oravit, ut fe ergo Deus cumS. Pontificem tot zrumnis de- fcecaffet, precibus ejus denique annuit, & ex — vel ea miferia liberaret, aut patientiam dona- ret, aut mortalitate corporis abfolveret, ne fui &gri corporis mortalitate miffionem petenti dedit, ac ad eternz gloriz bravium, quod he- ,populi calamitatem cogeretur intueri. Atque huic ultimz petitioni Dominus annuit;acutif- roicis adeo virtutibus merueratpercipiendum (nif evocavit. Moderatus eft ecclefiz annos duode- 5 At fimaque eum febri corripuit. Unde ftatim fen- fit mortem (ibi proxime imminere. Porro cim,menfes fex,dies novem Obiit 4.IdusMar« Af tii, quem diem anniverfaria ecclefia celebrat quamvis ad hanc excipiendam adeo bene com- paratus, tantoque moriendi defiderio flagra- memoria. Anno Chrift. fexcentefimo quarto. ret, ut di&ctum , nihilominus feptem fibi Pfal- IV. $. Hjeronymua cum. gloriofe curfum fuum Ibidem mos Davidicos, quos a poenitentia nominant, confummaffet, füarumque virtutum ac do&ring ra- 3o. Sept;.- diis mundum colluftraffet , ecclefiam g. Seripturz deícribi; & ad proxiinum le&to parietem juffit thefauris opulentaffet , fligii draconis caput obtri- afhgi,vetuitque quemquam fe convenire;prz- l Vifftt P tartareas belluas, vidglicet harefes domuif- R. P. Lo'b,n. Dibl, Man. Towm. L. Eee 2 iet um 44 Blibiiotbecee Manualis Concionazorice fet, omnesque, qui vel his, vel füis eum vitiis . patriam fufpirabat. Quam ob rcin vir fanctus ad circumfuíam piorum concionem conver- oppugnaverant,triumphaffet, pios Catholicos viam perfe&tionis, qua tenderetur in coclum; fus, graviffimis omnes verbis hortatus eft ad fideliter Deo ferviendum. Hinc ccclites ad fe docuiífet ; jamque fenio affe&to,& annis, & la- boribus, & ftudiis, & pcenitentiz operibus ef- coelo fai in ccelos deducendi caufa delapfos in- fet confectus adeo, ut neque fe lecto commo- tuitus, fanCtiffimam animam efflavit in hzc vere poffet, ni(i penfilis e le&tica funiculi ad- verba: Jnmanus tuas, Domine, commendo [piritum Baron. to. miniculo attolleretur, febri correptus intelle- meum. Deceffit Calendis Januarii an. a partu 4- p-382- xit, afful(ffe diem , quo carcere mortalitatis virginis CCCLXXVIII. cum o&tennium , fe- educeretur,& ad beatam fublevaretur immor- mettre & dies f(edecim in Epifcopatu exegiffet. jäï talitatem,quemadmodumardentiflimis omni- . VI. De morte S.Athanafii S.Greg. Nazianz. Ribad. 2» 3 Incredibile memoratu in hzc verba fcripfit: /n bona fenettute vitam claus Msji- no votis exoptarat. P eft quibus lztitiis animus ejus inceflerit,quos dit, Patribusque fiis, Patriarcbis, &$ Zdpoftolis, ae p tunc jubilos, quos plaufus dederit. Ec quam- Martyribus, qui pro veritate dimicaverant, adjungi- | vis omnis ejus vita nihil aliud fuerit, quam tur. ZAtqueut Epitapbium quoddam paucis complettar ; meditatio, & ad . mortem przparatio; nihilo- excellentiori bonore in difce[Tu afficitur, quam quo in ci« minus.denuo ad confligendum cum fítygio vitatis ingre[fibus ornatus fuerat. Sic videlicet e vita dracone, quem jam toties vicerat, feíe prepa- migrans, ut snultas lacbrymas excitaret, tnajoremque : ravit. lnde fuos confolatus eft monachos, & in rebus, que in afpe&tum cadunt, nomihis fui gloriam in omnium animis reconderet. Mox ad fanctum perfonas fibi devotas, quz morienti prafentes multis lachrymis irriguz, & certatim conflu- virum converfus ; Zfttu, inquit, cbarum, facrum- xerant, ut decedentem fpectarent. Cumque que caput, qui prater cateras tuas laudes, ferionis & omnes hortatus effet ad amoremDei,mutuam- fülentii smodum eximie coluifti, orationi quidem no[lra qu echaricatem, ipiritum fuum reddidit Crez- finem bic conflitue , fl virtutum tuarum prajlantian tori pri d. Cal.O&, an Chriftiano CCCCXXII. baud quaquam affecute, at no[tris certe viribus mini« me inferiori, INos autein ipfe benignus defuper &5 pla» fecundum Profperi«(]hronicuui.fed fecundum Cardinalem Baronium anno CCCCXX.. cidus afpicias, atque bunc populum gubernes perfettum. Ribaden, " [dem,Euftbio telle,morti vicinus,ad eos,qui perfetieo Trinitatis , que in Patris & Pillii 69 Spiritus deplorabant, fe convertens ait: me non tari- fanéti contemplatione intelligitur , & colitur, adorata« 14. Juu rem; weque, fiquidem repub. pacata, futura fit, in qu am morientem lugeatis, fed mecum tan- jJuam portum falutis attingentem gaudearis. vitateneas ; fin autem ecclefia bellis [lcgratura e[, 1 &« Qu id imbecillius miferia hujus vita, qua tot ducas aut a[Jumas, tecumque &5 cum tui. imilibus collo- dolorum ces. Hattenus S. Greg. Nazidnzenus.. Porro decef- & paífionum a,g;m.inibus cirpumda- fitAthanafius an.Chrifti 372. (exto nonas Maji, mur? , V. S. Bafil. ini erat amicitiam cum quodam cum totis quadraginta fex annis ecclefiz pra- Hebrzolofepho medicz artis peritiflimo,quod fuiffet , grandibus illuftris laboribus , angori- oppido de(ideraret hunc viramChrifto lucrari. bus, erumnis, przliis, victoriis, trophzis., Sed oleum operamque perdere vifus,quamdiu VII. Memorsbilis quoque eft S.Chryf. mors qjaem 57. fanus valensque perftitit. Caterum cum jam inexilio fancte obita; miffus enim cum effe ab Januagj vite meta propius abeffet, mortemque fibi Imperatrice Eudoxia miles, qui eum a priori Ícniiret imminere, ju(fit hominem acciri, ve- exilio, Cucufo, ubi preter morem ab incoiis clementer habebatur, avuiium duceret Ara- lut auditurus, quznam fibi fpes effet füper. Hebrzus utarterig tenui motu falienti manus biffum, indeque Pytiuncem extremos Euxini lbiden admovit, protinus exclamavit, actum efle de pontilimites. Hoc ultimum iter ultime Chryf, vita ejus,(üb velperam certo deceffurum; Tum affecit, quod miles, a quo non tam ducebatur, B] Ma,'i vero Bafilius : Quid; ait, ditturus, ftusque in tem- 'quam raptabatur, Imperatorii favoris auceps :pero» xero? Cui medicus : Id qui- exulem immen(6s itineris diurni laboribus ex« pus maiutinum [à dem, inquitz f i. Domine fieri nulla ratione pote[?, -hauftum porro femper urgeret, nec uila no- & fi id 'video polliceor me fore Chriflianum. Itaque &urnz etiam quietis parte impertitum refpi- vir (an&us Deum füpplex oravit, ut mortalis rare unauam fineret. Itaque (j quud forte fibi tantifper vita prorogaretur , quo fcilicet commodius hofpitium, & a rebus viatori ne- ceffariis inftru&tum occurriffet, inhofpitalis Hebrseus animi vita potiretur, & ad Chriftum converteretur.: Potitus eft voti fui Bafilius, & omnino miles illud declinabat,magnisque am- falutis Hebrzus, qui miraculo omnes medici- bagibus ufüs, ad avium, obícurumque aliquod urguftium divertebat,cujus extincto foco.cu- n« regulas vincente vidus ab ipfomet Bafilio D novis a Deo viribus au&o, publice in ecclefia, na algeret, cujus jejuna penus muceret,cujus cum omni fua familia baptizatus eft. Secun- Arachngo textu tanquam peripetafmate pa- dum hzc Bafilius le&ulum repetiit, mortem ries undique fqualeret, quod pro pluma ter- ram, proítrato pavimentum fatigatis artubus porro przftolatus, Interea vulgante fama cum lethalem fui przfulis egritudinem didiciffet, miniftraret.Tot ergo fractum laboribus & eru- mnis, ardentiffima febris & incredibili dolore omnes perinde ut fi natura fingulorum pater effet, quemadmodum in Chrifto revera erat; tormina exceperant ; quz: quamvis eum morti jam proxime admoviffent, nullam tamen xgro uberibus irrigati lachrymis accurrere, foliciti, fiqua poffent eum vivum retinere: eoque de neque no&turnz quietis partem crudelitas in- humana conceffit. Sed enim quamvis corpus fuis annís ejus annos augeri defiderabant. Enim vero plus apud.Deum potuere Bafilii me- adeo effet affli&tü, iis tamen animi deliciis reft- vinitusq; rita & defideria, quibus ille jugiter cæl/eüem &i ebatqr,quibus Sap&i reficiuntur;di l'?CTG AE p Tuuus XCVIlIL Mors, - 495 recreantür. Carebat quidem medico, qui falue mia, tot ejus laboribus & fudoribus condigna, tares herbarum fuccos temperaret,defolatume illius nempe orrigenda manu Domini, cui que comiter inviferet, fed mortalis Ae(culapii folicite adeo pie conftanterque fucrat famula- vires egerunt imrortales, cxleítesque, ut ita tus. Deceffit VII. non. Maji anno Chriftiano loquar, Phoebi, Petrus & S. Joannes Apoftoli. CCCLXXXIX. Undecimo fícilicet Imperii Defecerat eum penus , fed Apoftoli detulere "'Theodofii. Ingemuit ejus occafü tota catholi- l, t(). 11 cocleftiannonam poenu,qua refectus nullo core ca Respubl. quamvis revera non occubuerit, poris alimento deinceps indiguit. Inftitutum fed mortem libitinamque effugerit, ac etiamis porro profecutus iter ad 5. Ba(ilii Martyris & num fuis vivat in operibus,quz pofteritati re- liquit.adeo confummata, fuisque numeris om- lt Epifcopi tumulum pervenit, qui, cum fpecta- bili forma fefe Chryfoftomo obtuliffet:: Ma&e nibus abfoluta, ut innumeris ea przconiis effe- rant pofterioris evi Doctores. 5.Bafil. Grego- animi, inquit, frater]oanaes,cfa&ina noslux loco (ociabit. Idem S. Epifcopus & Martyr rio amaciffimus, eum vas eleCtionis vociat, al- tumque fapient pridie apparuerat ecclefiz fuz cdituo, his puteum, & os Chrifti. Caf- eum verbis allocutus : Videfis locum fratri fiodorus aute m a it, eum fuiífe clariífimam fcientiz doGrinzque facem; qui, quamvis in ineo Joauni, qui paulo poft affuturus eft) prz- pares. Hifce prognofticis fefe (uper optato vi- morte fit vifus caligare,tamen hodieque vivit tz mortalis fine confolatus Chryfoftomus ro- au&oritate fua,vidit fide (üa: & quamvís mul- gavit miltes, vellent exiguam eo loco moru- tos jam annos ab ecclefia fit íecundum cor- lam fibi concedere, fed enim: Nulla fides, pie- pus abfens, przíens tamen adeít voce íua, tasque viris, qui caftra fequuniur. — Minus nihilo fuisque nos monitis atque prgeceptis, tan» füpplex exulis moribundi pietas apud impie- quam Magifler regit, eruditque. e tatem valuit. ltaque inítitucum quantocius . IX. S.Laurentius Juítini anus,cumj am pri- Ibidem g; iter maturare coactus, ad eundem tamen lo- mum & feptuagefimum ageret &tatis annum, Jaayar,; «um vel invitis ac frementibus milicibus divi. laboribus exhauftus, & meritorum plenus, ar» fit moriendi deliderio, fic camen ut divitiz vo« nitus eít relatus. Ubi perceptis ecclefiz Sacra- mentis, quidquid alimenri,veftimentive inho- luntatis arbitrio ftaret,a qua fuitancipiti mor- bo tentatus. A fpita milicum barbaries ei reliquum feceracid Neque tamen interim perfuae emne cum tenui erario liberaliter in paupe- deri potuit, ut fanitatis recuperandz caufa, tes partitus, amicosque, quos individuos vitz fefe (ineret ex afpero ftrato transferri ad minus comites habuit,confolatus,mortalitate depofi afperum durumque quin imo fe nimis indul- ta ad beatam migravit imrnortalitacem XV l1. genter haberi queftus ait: n quanta ob bujus Cal.OGQob. qui dies S. Chryf. feftus agebatur facci vilis [anitatem paraniur ? quanta perduntur, cum olim,fed nuncidem S.Crucis exaltauoni facer interea pauperes Cbrif]i, non panem, non.flratum, non eft, non fine ingulari Numinis providentia, ut ignem babeant, unde calefiant.. Intellexit vir San- 'tunc tantus divne precocrucis ad triumphos &us imminere fibi mortem, quam licet (ut $. Crucis in ceelo celebraidos evocaretur, qui erat revera modeftus & humilis) fubinde ti- U fidiffimus crucifixi Chrifti pediffequus füam mere videretur, nec fecuritatem fibi pollicee u quoque crucem fortiter adeo patienterque ba. retur, continere tamen gaudium nequibat, ä | jularet. Deceffit Chryfoftomus anno Chriftia- quoties ejus merniniffet. Atque ita nos docuit no CCCCVII. imperantibus íenioris Theo- hujusmodi vitz aCtu timendum effe cum con- ä dotii filiis Arcadio & Honorio, illo Conítan- fidentia, confidentumque cum timore. . Hinc cünopoli, hoc Roma. füorum manibus in templum delatus, ut Eu- ä lbidem Ill. De 5. Gregorio Nazianzeno fic fcri- chariftiz viatico inftru&tus fortius morti, fty- . 90 Majio bit Ribadeneira: Hic vir f(anQus, quamvis di- gique collu&taretur, mox divino viatico rete- ving femper eílet paratus voluntati, continu- &us; füupremumque unGtus,fuaviffime Chrifto usque fuarum domitor affectionum;, & omnis colloquens : Sufcipe,inquit;me, bon e efus vita & as PRHS UER P UCC omnino perfedionis ftudiofus, tamen circa Jalus anime mee ; Neque enimn in ju[lificationibus ?i fupremam fuz. vite periodum ferventius in méis profLerno prezes meas ante faciem tuam , féd in id ftudii ;enus incubuit, prudenter emulatus tiferationibus twis multis. — Illa ego ovis ami[Ja ad lapidem, qui fublimi loco demiffus, quo vici- te Paflorem redeo, peto Domine , ut ad ovile me ve- nior incipit effe centro fuo, tanto concitatior ducas, fed neque felices [pirituum tuorum fedes affe- vertii n lp r D r g p P i eft in motu fuo, Atque hoc fatis eftimarelicet Gare aufün. — Portio tamen oliqua creature tue 0« ex €o, quod ipfe de femetipfo fcribit, cum fe Jflulat micas faaviffme men[a tue. : Poftea ad cir- verbofiorem putaret (quamvis omnia ejus cumfítantes converfus ait: . os interea, fratres, verba non nifi fan&itatem, proximique urili- fervate Domini pracepta. — Omnis caro fenum, &? 'tatem, vel humanam neceffitatem fpirarent) emnis gloria ejus tanquam flos feeni, contemplamini nihilominus quo füg cupiditati modum pone- me. — Ecce caruit fenum; &9 flos decidit, boram bane fet,totos quadraginta dies pertinax adeo (ilen- quis poterit evadere? fed mibi credite filii, nibil prae tium tenuit,ut pi(ce taciturnior effe videretur. flantius, quam fervire Domine. Inde reipublicse Poítea autem fecit (ut monet (apiens ; oíftia gubernatoribus commendavit juftitiam , & ori füo (ic,ut hzc vel in Deilaudem diduceret, erga pauperes mifericordiam , facerdotibus vel fuo tempore obduceret. Denique cum jam honorem Dei, cultum ecclefies, & charitae gloriofüs hicce Do&tor füa tum vita, tum do- tem , rogavitque eosdem, ut füi fuis in pre- «Ltrina eccle(iam mirifice illuftraffet, annorum cibus meminiffent. Cateris ea commenpe juxta,meritorumque plenus, nonagenarius ad davit, quz magis iis convenire videbantur, & univeríim cunctos admonuit ; ut inprimis Coclites fubvolavit ; æcc;na percbgtum pre- Eee 3 Deum t 406 Bibliotbece Manuahs K Concionatorie Deur timerent, ejusque obedire mandatis ni- doloribus confli&tatus exegerit. Simulautem terentur, Porro füis in Chrifto filiis, prfenti- prima creperz aurorz lux erupit, matutinas bus & abíentibus impertitus benedictionem, Deo preces religiofe perfolvit, fuos inde Cleri- ut füuum corpus fine pompa, fümptuque in cos ad exhibendam Deo promptam , accura- monafterioS. Gregorii in Alga humarent, im- tamque fervitutem, preftandumque fibimet peravit. Denique in fuorum coenobitarum ipfis mutuum caftiffimi amoris affe&tum, & ad fervandamiinter feíe concordiam ac pacem di- f brachiis fuum Dornino Íípiritum reddidit, quem ille pro tanta fua gloria crearat. ligenter exhortatus eft. Secundurm hzc taci- Iur 8.Jan. Idem S. Vir, Surio referenre in agone cir- tus usque ad veíperam perduravit. Hinccum cumfítantibus dixit: abite hinc cum veftris nox ingruiffer, & lucernarum ufus appetiiffev, lachrymis; tempus latitiz eft, non lachryma- fuavi íabmiffaque voce in hzc Regii vatis ver- rum. Pudeat vos mortem timere, cum Do- baerupit: Paravi lucernam Cbrifto meo. . Porro cum divinarum rerum commentationibus us« minus nofter [efus Chriftus in cujus confpe- étu decumbo, propter nos in cruce mori vo- quead quartam rioCtis horam vacaffet, multis luerit. Hunc die femper ob oc ! ulxos habui,' tu mortalibus firatum ejus circumftantibus re- fcis mi Domine Jefu. pente cellula ejus ingeati terrz motu quati Rlbado ^^ €X. S. Paulinus No lanus Expilyfcopus, dum e coepit; Ingens ergo cum prgíentes omnes (a- 1'20 Jun. captivitate redux ; folitis fe deinceps pietatis cerque horror invaf(iffet, in genua provoluti u exercitiis, & ecclefia fuz gubernandz totum füis Deum fi pliciis propitiare ftuduerunt. impendit,léthali correptus egritudine,&a ge- Caterum vir ä n&us cum hocterrz motu, fa- minisEpilcopisSymmacho acBenedidto vi(ita. croque fragore (qui tantummodo ejus in cel- tus, oppido eorum officio, congreffuque re- lula exauditus eft) corporis nexibus abíoiutus, creatus eft. Bincin cubili fuo aram juffiterigi, ad ccelites evolavit. Kelictus eft a morte vul- ad quam colle&tis utcumque virium reliquiis tus ejus omnino venuftiffimus, & nivis inftar magno pietatis affectu miffam fecit, duobus il- candidifífimus ; Unde facile effet z(timare, ad lis,quos memoravimus;Epifcopis affiftentibus. quantam fübvecta effet gloriam illa anima; ]i v Abfolutio facrificio,lectulum : epetiit, percon- quz tam caíto, ardioquenexu fuitfet illi corpo- tatus : libinam funt fratres mei? Quidam fa- ridevincta, Ingemuit hujus tanti prffulis oc- Msj mulorum ratus, eum rc uirere Epifcopos; qui cafu tellus, ficut contra valde gaviíius coelicum prefentes adítàbant, re ; pondit; Ecceillos,la- chorus. Moerebat amiffo paítore civitas Nola- ter. Cui vir fanctus: Non ego hosce fratres re- na; contra jubilabat novo au&ta inquilino civi- quiro, inquit, fed Januarium & Martinum, qui tas fuperna. Illa plangebat orbata Epiícopo; /^mihi praefentes affuere, mecumque collocuti, hxc plaudebat ornata focio ; madebar illa la- fe redituros dixere. FuitS. JanuariusEpifcopus chrymis, incedebat hzc laetitiis ; illa riftaba- & Martyr, & Patronus Neapolitanz civitaus, turamiffo cive,h:c laetabatur recepto munici- ubi hodieque caputejus religiofe fervatur cam pe; hincaudiebantur lugubria epicedia, illinc fanguine, qui capiti appofitus, quamvis antea lztiffima epicinia; hinc triftia lamenta, illinc concretus fuerit.folvitur;& ebullit ufitato per- feíta carmina; hinc omnia funebribus plena petuoque miraculo. $. Martinus autem fuit nzniis, illinc natalitiis plena canticis; hinc ei Epiícopus Turonenfis toto terrarum orbe mi- fünereum parabatur epitaphium, illinc ci glo- raculis,ac fama fan&itatis inclytus, cui S.Pau- riofum immortalis victorig& erigebatur tro- linus notrus fuerat,utpote cujus precibus adju- heum. Deceffit S. Paulinus anno Cihriftiano tus unius receperit oculi incoJlumitatem,fimul CCCCXXXI.Theodofio juniore, & Valentiano eum lampadis (qua fecundum ejus obitum ad Imperatoribus X. Julii, quo die celebrat eccle- [ tumulum ejusdem pependit) oleo, tanquam fiaanniverfarium ejus; feftamque mernoriam. 4 ' " ollyrio inunxit. - Hi duo San&ti coelo delapfi XI. S.IfidorusArchiepifcpous Hifpalentis ec- Ib ad moribundum invifere Paulinum ,. qui cy- clefiam fibi demandatam quadraginta circiter April. gnzum in morem, fui quodammodo funeris aiios fanCtiflimerexit,jamque fanctitate & me- cantator, mox cum Regio Vate canere occce- ritis clarus,non ignarus fe propiusmeta mosxtis pit:, Levavi oculos meos in montes.. Adftitit mo- abefIe (quamvis omnis ejus vita perpétua qua- rienti przfens quidam facerdos pofthumius dam fuerit meditatio, & ad mortem prepsra- admodum afflictus,quod quadraginta denario- tio) tamen ceidem fibi delegit femeftre prepa- rum (quos ipfejubente Paulino mutuos aliun- rationi. Itaque ferventius in preces, aliasque de fumpferat, & in pauperes erogarat ) «s alie corporis afflictiones incubuit. . Hinc gravilfi- 'hid. n num conflaffet, eoque nondum diffoluto Vi- mo implicitus morbo, evocatis ad fe Joanne, Ny, rum fanctum mori cerneret, neque qui credi- Eparcio, & Epifcopis fibi amiciffimis, difcipu- roribus faceret fatis modum reperiret. Pauli- lorum humeris in S. Vincentii templum dela- nus hunc ita meeftum forte confpicatus, cum tus;cinere & cilicio opertus,reverenti fübmif- ei comiter arrififfec: Securus , inquit, efZo fili, fionis ac pietatis affectu;geftuque publica pec- crede mibi , quia non deerit , qui debitum pauperum catorum confeílione expiatus , atque facrae Jolvat. . Vix ea fatus erat, cum ecce tibi baju- menfz epulo. ex more chriftiano manibus Epi- ícoporum refe&tus eft. Mox veniam eorum, (i lus adeft,qui quinquaginta ei denariorum elee mofynam deferc: e quibus duobus bajulo red- quz forte perperam commififfet, tum ab uni- di vice mercedis , reliquis debita diffolvi, & verío populo intermorientibus vocibus, tum a creditoribus fatisfieri precepit cum dicto: divino Numine ardentifTima oratione, & hu- Gratias'tibi agoy Demine, qui non derelinquis [peran- millimo totius corporis habitu precatus, mu- tes inte. Interea diurnz luci fuücceflit acerbo tudum. ejis amorem commendavit. Quin & Viro fan&to nox, utpote quam diris omnino fub ipfam mortem vaticinatus eft genti , fore, ag Tius XCVIH, M. 4C7. fiabtis; qu& tradiderat divinis przcaptis , pofuiffet, & omnia ex animi fententia expe- do&rinaque recederent, ut omnibus malis im- diiffet ; jamque füum monafterium repeteret; plicati fceleram poenas exfolverent, dererum fen(it fe viribus deficere,coactisque ad fe difci- culmine deturbati, atque graviffimis erumnis pulis, dixit,luteam fuam domum fatifcere rui- oppreffi. Quod (i his malis caftigati ad fanita- namque minari, fibique e corpore migrandum. tem tandem revocarent animos , majori quam 'Tum vero cunG&i fublatis in coelum vocibus antea gloría parta ceeteris nationibus füperio- . uübere lachrymarum copia madididixere : Cur res fore. In utraque renon inanem füiffe vatem tos , Pater , deforis, aut.cui nos defolatos vclinquis ? füperioris temporis memoria, & no&re xta- Invadent enim gregem tuum lupi vapaces, & quis eos tis amplitudo oftendupnt, cum imperium Hi- a tmorfibus percu[Jo paftore probibebit? — Scihn: : Qquie fpanicum olim a mauris oppreffum, nunc ab dem defiderare te Chriflums — fed [aloa tibi fant tua exiguis initiis profe&tum, atque a veteri cala- pramiay nec dilata minuentur. — INoflri. potius mifere« mitate refloreícens in eat creverit amplitu- re, quos defzris, Hisce flebilibus adeo, piisque dinem , quz ipfius orbis ferme finibus termi- fuorum difcipulorum vocibus motus vir (an- natur. Denique cun&a pauperibus elargitus &us non potuitnon flere cum flentibus. itaque inops zris, opulentus meritis, fanctiffimam oculisin coclum füblatiscum fingulari dixit af- animam in Dei manus edidit, pridie nonas fe&tu: Domine, fi adbuc populo tuo fum nece[Jaritis, Aprilis anno chriftiano IDCXXXVI. imperae non vecu/o laboremy fiat vo-untas tua,. Quibus vere tore Heraclio. Corpus ejus Hifpali conditum, bisoftendit fefe dubium , incertumque ntrum cujusurbis, ut mauri potiti (ant, Ferdinandus potius eligeret, an amore Chrifli terram velin- 75 primus Caftelle Rex, multa prece, pretioque queret,an ejusdem caufa diutiusin terra rema- a Bonabetta mauro, Hifpalenfi Rege redemit ; neret. Ítaque pulchrum nobis prebuitexeme indeque afportatum Legioneníem in urbem plum, quo totus nos diviaz voluntatire(ipne- wanftulit, & in magnificamomnino bafilicam mus, ut de nobis quodcunque ei libuerit, de- repofuit , ubi hodie cernat, Atquehancrefignationem S. Bern. in religiofe affervatur. que aürea claufum arca 2 Ibid. 16, hec verba commendat: Obiuliti plane Jf2ac uni- AII. S. Ubaldus Perufinu S Epifcopus (imul cum illum, quem diligis ; quod in te efl, jugulajii, ün- Mgji. ad canam pervenit ztatem, multis jam labo- molafti fimgulare gaudiuin tuum pia devotione, paratus ribus, jejuniis, & voluntariis corporis afflictio- vedire iterum in pericula , innovare certamina, denuo nibus fatigatus, cruciabili morbo dejectus, Jüftinere laborem, fabire tribulationem, prolohgareten- atrociffimos omnino dolores fen(it. Minutif- tationem, dein differre adbuc ab illa tanta felicitate, & fimis namque ulceribus, e quibus fceda, con- diu defiderata focietate beatorum fpirituun, atque in ba- tinuaque fanies promanabat, toto corpore ejus . jus mortalitatis eruimnas ab ipfo introitu glorie vevoca- pullulantibus ultime fanctus Senecio fuit affe- ri, poftremos quod maximum, eft a Cbriflo fuo peregris ds, Hoscetamen dolores non modo patien- nari diutius, fiinodo ipfe voltiffet.. Ardentiflima fe- ter, fed & hilare, continuis Numen hymnis, britorrebatur,neque tamen ab ardore precum canticisque veneratus, a verno jejunio usque fuarum quidquam remittebat, ftrazusque hu« ad Domini anaftafim pertulit.. Quo die roga- mi, cillicio, cinerique, molli nempe lectulo in- &us a civibus , ut miffarum folennia celebra- cubabat, & vigore fpiritus corporis infirmita- ret, cum negaret id a fe poffe praftari, deni- tem fulciebat, dictitans, ita moriendum Chri- uc a civitatis re&tore magis folicitatus aí- ftiano ; militique , füis ut armis (it inftru&tus. enfit. Protinus ergo nullo prorfus humano Cumque fupinis oculis in coelum defixis jace- adjutus auxilio, fete ftrato expediit, miffam . ret, rogatus eft, ut corpuículum lateris muta- folenniter fecit, & (ecunidum hanc , ad fre- tione revelaret. At vir fanctus, /inite, inquit, quentiffimam populi corncionem , teftamenti finite me fratres celum potius vefpicere., quam terram, d vice ultimum peroravit. Hoc defünctus of- ut fuo jam itinere iturus ad Dominum f iritus dirigatur. l Sic effatus diabolum (ibi vidit aí j ficio ad le&um reverfus, febriamque rigore flenté, quem acriter concuffus, altera pentecoftes dieorans magnanimiter & fortiter his affatus eft: Quid & pfalleüs ad Dominum migravit. Cujus cor- bic adflas cruenta beflia?. vibil in me fune[le veperies, pus hodieque non modointegrum , incorru- "braba me finus recipiet. Yca dixiv, vixitque. Sed ptumque durat, fed & miraculis claret, & quis noftrum fecuritatem fibi fpondeat,fi fl ygia ad exigendos Ener j hzc bellua etiam S. Martinum morituruim fuit guniqqorum corporibus Cacodzmones volet. aufa tentare? Quem noftrum morien tem non ;zïïd0 l !' " XIII. S. Martinus, Turonenfis Epifcopus, IN 9 Vs affiliet ille, qui ne quidem ei pepercit, a quo fextum jam & odtogefimum affettz statis an- toties tamque glorioíe fuit triumpbatus? Re- num agebat, cum vicz mortalis pertz(üs, & manfit ejus facrum corpus omnino venuftum, immortalis, beatzque cupidus, divinitus in- facie clara ac fplendida membris iilis morti- tellexit, fe vite meta propius abeffe, quod ficatis, confümptis, aridisque adeo candidis, ipfüm clare füis etiam difcipulis edixit. Ne- recentibus & mollibus, ut jam tunc induifle que tamen etiam ideo quidquam de cura boni immortalitem viderentur ; Sub idem tempus Paftoris remifit, fed fuo gregi diligenter at- in acre funt audice Coelitum voces, non tan- tendit. Nam cum füb id tempus orta fuiffec tummodo in conclavi, in quo S. Martinus de- inter condatenfes clericos lis, eodem conce- cefferat, fed usque Coloniam Agripinam coee dere, difcordesque fua pr&fentia pacare de- leftis fefe mut(ica diffudic. Atqué hanc Se- crevit, ratus fe non pofle felicius vitam con- i verinus, Epifcopus , ejusque Archidiaconus fummare , quam fi relinqueret omnes fuas fuis auribus ufurpavit. Et idem fanctus Seve- ecclefias omnino pacatas atque concordes. Ad rinus divinitus intellexit , eam muf(íicam to- tum tenuiffe cempus , quo Cacodemonces z- hos clericos ergo profe&us, cum litem com- tCl'fä [12 : Bibletbece Manualis. Concionatorie. 4o L^ linqueretur, atq'ue hujus præFe&i quotidie ad fefnæ juftitiz adminiftri fandtum Martinum eum ventitarent, qui palam hzc ei dicerent : morari, & examinare tentarunt. Rufpen(isEpifcopus,cum Monumentum iuwmn eft. adbuc imperfettum Domi- Pbid p.s. XIV.S Fulgentius ne; jube ergo, ut id finem accipiat. — Incertum eft 1. Januar, (anCtis officii fui exercitiis a ffiduo vacaret , vi- m quafi medita- enim, qua bora f'ur ingrediatur, nempe smors. Erat e taque ejus omnis affiduiffima 1 tionem mortis prz fe ferret, fentiretque ipíe, gitur vita Joannis qua(i continua mortis mee moria, ad quam Dominus eum permovit, quo fe vitz meta propius abeffe; voluit quodam ret verg vite viam. iNeque ille turba- modo obviam prodire morti. Quam ob rem pande jus- tus, fe d lztatus , non nefcius finito jam preclio cum nonnullis monachis fuis in infule cu mque quie- dam vicing nemus, uno anno prius conce ffit, proximam effe coronam, perenne tem. Porro mors ejus fic habet. Quo tem- ut rigidiori s poenitentiz operibus intenderet: fed fuorum filiorum lachrymis & precibus ex- ore Heraclius, Imperator, dimicaturus erat adveríus Cofthoen, Perfarumn. Regem, qui vae pugnatus domum rep etiit, ubi lethali corre- draginta dies ia decu- ftarat Hierufalem, ablataque Dominica cru- ptus egritudine, qua ce, muliis victoriis infolefcebat, Nicetas Im- buit, utgraviíIimis omr yino doloribus exco- & (nbinde füblatis oculis in ccelum; pera tori familiaris Joanni, venit Alexandriam ueretur, mult is eundem rogatum, quo fecum pergere vocibus hisce Dominum allo queretur: Domi- poflea indulgentiam. Conftantinopolim dignaretur, impertium be- ne, da snibi modo bic patientiam, nedi&ione Imperatorem prius quam progree Deniqueutade ffe fupremam fibi fenfit horam, deretur in aciem (tanta fuit Principum p:etas coaétos ad íe c lericos, & monachos veniam & reverentia, qua Joannem profequebantur) fupplex oravit, (i forte re quapiam cos offen folvit Alexandria Conftantinopolim cum Ni- diflet, Deum precatus; utip(is de bono paftore rovideret. Cumque h ucusque fidelem plane ceta, qui navigio fluCtuante per ccelefte quod- dam vifam, noctu vidit Patriarcham cum pau- redituum ecclefiafticorum diípenfatorem egil- rum miferorum,pupillorum; peribus, aliquando quidem per totam navem fet,fponte fingulo * circumcuríantem , quandoque vero manus eregrinoru m, Vi duarum, aliorumque paupe- rumtamecc lefiatticoram,quam fecularium in extendentem , atque e ccelis auxilía flagitane tem , Rhodum appulfus ían&us Patriarcha, Toldem civitate fua degenti um nomina recordatus,juf- L fit fuas facultates omnes 1 n eos erogari. lnde non in fomnis, fed omnino vigil, virum fplen- & benedi&tione fin- didum, praferentem manu Ícriprum, dicen- füaviter Deo collocutus, $, fui femper compos pacate, temque audivit hzc: Pocat te Rex Regum. Ín« gulos impercitu tellexit vir fan&tus a Domino ad alieram vi- pieque anima m fào reddid it Creatori cal, Ja- hriftiano I3 XXIX. Epifcopatus tam fe evocari.. Quam ob rem a Niceta fe nuariis anno c füi quinto & vigefimo,cum jam e flet (exagena- fübito expediit, & in Cyprum profectus, Amae rovincia mul- thuntem, in patr iam pervenit, ubi condidit in rius. Quotempore quamvis ea p hzc verba teít amentum : fgotibi gratias , Deus tas paíía fit bellorum clades, utpote & incen. ncurfionibus, ac po: meus , quod ine à ignum cenfueris, quitua tibi offervem, diis vaftata, maurorum 1 di boriis nibil aliud. mibi veliquum fit, ulationibus exhaufta , poftea t amen omnis * &g quod ex mun nifi tertia pars nummi, qua m ipfam quoque jubeo dari illa Rufpenfis dioece(is fuffraganti bus S. Epi- res in Chriflo. Quando fcopi füi meriti s multa pace floruit. pauperibus, qui smibi. funt frat enim. Dei promifJone creatus fui Epifcopus Aiexane Ihidem 6. XV.S. Andr eas Corfinus,Felulenfis Epifco- ]an- r unumque agerct drie , inrveni in epifcopatu 1neo circiter otio iliia ü- pus.cum jam feptuagefimu iChrifti nocte,divi- brarum auri , ex oblatione autem piorum collegi denis annum,(acratiffimaque nat na miffarum folemnia celebraret, denuo ei B. milübus piures, bas pecunias, quas cum cogno/ceremn e[Je Chrifti, Chriftoe tiam dare svolui, cui nunc quoque trado Virgoapparuit, &eu m VIIL idus Januarii de- flit S. Patriarchaanno chriftiano Incredibile memoratu animam, Dece ceflurum fignificavit. IoCXX (tefte Card. Baronio) ImperatoreHe- j eft,quantum hoc nuncio vi t fanCtus gaudii cce- morti para- raclio, & fammo Pontificé Bonifacio nominis perit, qui quamvis jam fatis effet Sepultus eft ad S. "T ychonis in tus, magis tamen fe preparavit. Poftea cum hujus quinto. idus Jan. duorum tumu lo Epifcop. quorum corpora res Epifcopatus fui difpofuiffet VIII. haudaliter acfi viverent a dhuc,invicem fecef- ipfis (acris epiphaniz folenniis anno chriftiano fere, mediumque S.:Jo annis corpus recepere. cloC CCLXill. fuo reddidit fpiritum Creato- Anima viía fuit coelum con fcendere admira- ri. Vifus eftin ejus morte fplendor ingens, qui bili circumfufa gloria, cu m innumera pupillo« le&ulum ejus circumdedit, & corpus ejus fua- m corona prazce- viffimam odoris fragrantiam expiravit Nec de- rum, viduarum, & pauperu dente ; & manibus ramos p reíerente , facrg füeruntalique vifiones, & revelationes de glo- ria illius, ac beatitudine, fed & multis eum ejus reliquig fuavi fimum íuadere liquorem, l morbis curandis opportunum. Dominus miraculis illuftravit. Epiíc. cum cce- Tbid, ag, Ibid. 23. XVILS. JulianusConchenfis XVI. S. Joannes Eleemofinarius, Alexandri- lefti vita,doctrína, & miraculorum gloria flore. Jan. Tan. nus Patriarcha, omnigenis virtutibus copio- m ztatis abum, fiflfime inftru&tus , ad eas acquirendas oppido ret, jamque ageret octogefimu vifamDeo fuit eum gravi exerce re egritudine, eft adjutus mortis memoria, manpe ratus , ad qua fe confüÁnandum, atque ad cocleftem pa- vefperam fe non perventurum;. füb veíperam triam evocandum cognovit. Ergo pontificali- vero fe pofteram lucem non vifurum. Atque busindutus & pallio, SS. Sacramenta fufcepit 5 ut hanc mortis memoriam omnino vivam , avit , feque 4 recentemque confervaret , juffit conftrui fibi inde fibi cilicium afperrimum fir fuo capiti in terram abjecit *ciucrc alperfit, apidem fepulchrum, fic tamen ut imperfectum re- g Titulus XQV I M. 409 lapidem füppofüit, ut Servatorem noftrum exterorum qläm plurimi concürrere , qui Fa.-; quadantenus imitaretur. Cumque eum agon cris ejus pedibus ofcula libantes , eorundem mortis exerceret , advenientem vidit Virgi- conta&tu füos annulos , & precatoria rofaria nem pulcherrimam , candidiffimas opertain confecrarunt. Sepultus eft ad S. Maria, ubi veftibus, inftar folis radiantem, rofeo diade- füit , & eft a Chriftianis cultus H ?&aDe'q mate redimitam , ccelitumque & multarum multis miraculis illuftratus. Virginum choris comitatam concinentium : Ecce facerdos magnus , qui in disbus. fais placuzt XIX. S. Antoninus , Archiepifcopus Flo-Ibidem 11 Deo. . Vir fan&us , ut cccleftem muficam au- rentinus ,. cum jam feptuage(imum ageret Maji. diit, genua humi vixit magno pie:atis affe- &tatis annum , religionis initz quartum & quadragefimum, & Archiepifcopatus füi ter- u, pro tanto beneficio fici coilato gratias egit Deo, Deiparzque, quod fe diznata fuif- tium decimum , lenta febri coníumptus eft. Íec invifere, qux his eum verbis affata eft : Et quamvis ei medicorum nonnulli fpem vi- «Accipe , [erve Dei , palmam , fymbolum «irginee te darenc, ipfe tamen illud Regis vatis ora- culum reddidit: Dies annorti ) t noftrov;an in iffis integritatis ac puritatis , quam fervaffi femper illiba- .tam. Sic effata difparuit , torumque cubile Jéptuaginta anni. Juffit omne, quod domi (üz fuppereffet, pauperibus erogari , quod fuit fragrantia & odore fuaviffi;:o plenum reli- quit. Quamob rem Vir fanctus, cum Deo adeo exiguum, ut fubdu&is exequiarum fam- grates egitfet, inter ipfas preces, quas fudit, ptibus non nifi quatüor aurei fuerint reliqui. fanctam animam efflavit, die Dominico V. Sanctis ergo Sacramentis armatus , cum jam quaíi vocis ufu deftitutus videretur, in has cal. Febr. anno chriftiano clo CCXXVIII. fi- tamen voces erupit: Servire Deo vegnare eft. mul expiravit, viderunt, qui morienti prz- fentes aderant, ex ejusore procedere ramum Plenam fibi przlegi juífit indulgentiato, qua fummus eum Poantifex eo tempore donarat, palmz venuttiffimum , omnique nive candi- Inde cum diorem , qui. füblatus in aéra vifü patulum cujus etiam fe participem fecit. Religio(i commilites ejus , finitis matutinis fubire ccelum , :ang.lica harmonia fuaviter ^ precibus, Laudes ( ut vocant) orfi, & Vir lcla?gmque concinente. fanctus eo modo , quo porerat , veríiculos Ibldem I. XVIII. |S. Hugo, Epï(copus Gratianop*oä aliquot repetiiffet, crucifixum ferventer am- April, plexus, & reverenter oículatus expiravit, litanus , fuit extremis fuis in doloribus adeo patiens modeftusque , : non Manlianis im- nodu Dominicz Afcenfionis füb auroram po- ftridie cal. Maji, anno chrift. clo CCCCLIX. periis extorquere , fed humilibus precibus emendicare neceffaria videretur, hac fübin- quo tempore fzpe beatitas ejus divinitus eft revelata. Degebat Floreniiz, cum Vir fan- de formula ufüs: Zxbibe, aut fac ii boc aut illud propter Deum, ut. Dcus boc tibi reiribuat in Qus expirarec, Papa Pius li. qui, quod mor- » fuisra.. Quod (i quis eum vel lev.ffime repre- tis ejus non effet commonitus ,. gre tulit, hendiffet , feque in ejus famulatu , vel mi- juffitque eum magna folennitate, pompaque humari, & ab omni fua curia ex nimam modefíliam paflum fignificaffet , mox equias ce- lebrari, ficut & factum. Itaque primo fa- percuffo pectore illam fole:mnem poenitentis formulam recitabat, c.jus initi;m eft,. Con- crum funus ad ecclefiam cathedralem , dein ad coenobium fancti Marci, Oi;dinis Piaedi- fiteor , &c. . Cumque jam morte propius ab- effet, quidam Comes intimus ejus amicus catorum, delatum , quo non tantum civitas eum vifitatum venit. omnis , fed confines etiam populi concurre- Quem Vir fanctus fe- rio monuit, ne fübjeQtos íibi populos nimiis runt, ut facrum corpus & contemplarentur, & ofcularentur, &indulgentias, quas Papa ve&igalibus, tributisque exhauriret, nifi (e- verius a Deo puniri vellet. Quo audito Co- Pius concefferat, confeaguerentur. . Fuitque concuifus tantus mortalium, ut nonniíi oéti- mes obítupuit , quod exigere ejusmodi tri- buta fibi tantum cogitando propofuiffet, nun- duo elapío poiuerir fepeliri. — Cexerum hoc quam tamen exegiffet , neque deinceps exi.. octiduo acruim funus femper integrum, bel. la facie vifendum duravit, artubus omnibus gere vellet, quod fuas cogitationes ei divi- nitus effe revelatas agnoviffer. fnterea ma- mollibus, flexilibus, fuaviffimamque fragran- tiam ípirantibus. Sepultus, ut jufferar, in jora (emper incrementa morbus füfcipiebar, vgrumque graviores usque dolores excipies Ordinís füi ccenobio, ad fan&i Marci pone fuos religiofos fratres , ubi Dominus eum bant, cum denique ei felix hora mortis afful- multis miraculis illuflravit. fit , qua eum Dominus ad szternz glorie rzmium evocavit, [taque aobno chriftiano XX.S.Profper,EpifcopusAquitanicus,Rhe Ibidem 6; clo CXXXII. cal. April. die Veneris ante gienfis Pontificatum (refte Baronio ) geffit an- Jun. Dominicam Palmarum fub gallicinium fan- nos omhino quatuor ac viginti (quamvis aliqui &us Preful anno ztatis octoge(imo , epifco- N nonnifi duos & viginti ei tribuant) füb quorum » patus quinquagefimo deceffit, Sacrum. cor- / finem, Dominpus ei gravium, prolixarumque, pus ejus relictum eft usque ad diei Martis & perutilium zrumnarum, quas ejus unius velperam fequencis hebdomadz, & integrum, amore fuftinuerar,mercedem redd turus,eum foetorisque omnis expers duravit. Ad funus lethali morbo dejectum le&tulo affixit ; unde, ejus innumera mortalium concio cum tribus cum fe corporis ergaflulo emancipatom, at- Epifcopis confluxit. : Neque tantummodo que in coelum füblatum iri propediem prz- Gratianopolitanz dicecefeos homines ; [ed am fcifïgt, admodum letus,; hilarisque famili w fui VR'. P. ,Labn', B;'le. AMan. LI. Tom. H — À " 410 | Bülötbecæ Manuoelis Concionatorie — . fuï Prafulis , faä&ïqüe Pätrïs cafü mceftam , fignum przfeferens. llluxitinterim fefta San- convocavit, rogavitque, ne füo difceffu do- &is omnibus folennitas , quam cum miraani- lerent, fe fuüi caufa potius gauderent, neque mi lxtitia exegiflet , & convocatis coenobitis inviderent füuam (ibi beatitatem , maxime, fuo fatisfaCtum divinitus de(iderio , quo dece- cum fe noffent eo concedere, unde poffet eis dere illic ambierat, dixiffet, pollicictus, eorum opitulari. Dein, cum fuiffet benedictionem fe memorem in ccelo futurum, impertitus eose facerdotibus & clericis, & multis civium ad dembenedictione, fecundum nodtis medium ä eum videndum congregatis impertitus (com- anno chriftiano cio CXLVILI. gtacis vero füg :ä precantibus omnibus, ejusque agonem juvan- quarto & quinquagefimo feliciter expiravit,lo- tibus) facies ejus mira gratia & claritate re- Co,dieque, quem fibi delegi:;ac predixit. Re- fplenduit, & fpiritum Deo reddidit, qui pro ftitit fopito quam mortuo fimilior, valtuque tanta fua gloria eum crearat , omni populo adeo nitido, fereno, angcelico, ut morte plus Vi p piiffimis & uberrimis lachrymis profequente formofitatis accepiffe videretur, £10 tam fancti paftoris mortem , quz incidit in XXII. S. Carolus Borromzus, Cardinalis Ibidem p, 7. calend. Julii anno chri(tiano CCCCLXV. & Archiepifcopus Mediolanenfis , decurfo au- 3- 4- 'NOY* cum rerum potirentur Papa Hilarius & Im- guftitlimo viue (tadio, triumphatis vitiis, con- perator Leo. Extra civitatem folenniter ad qui(itis ad unam omnibus má/ículis, nobil:ffi- $. Apollinaris humatus , cujus honori tem- misque virtutibus (eas quippe B. Archiepifco- plum hoc ipfe confecrarat. Multis Dominus pus, quo fatis muneri fuo paftorali faceret; hunc fan&um Pontificem miraculis illuftra- profecutus fuit) non potuit enim vero alium n vit, omnibus ad ejus taumulum im petranti- fibi finem, quam longze feriei (an&tiffimarum bus quzcunque poftulaflent. E actionum debitum polliceri. Quam ob rem Ibidem 3. XXI. S. Malachias, Epifícopus Hyberniz, propinquante obitus bora,. quaíi eam przía- Nov. aliquando familiarius füos coenobitas allocu- giiffet, vifitato primum devotionis ac revee tus, cum forte mortis mentio incidiffec, & rentiz indicibili affectu Jefu Chrifti Redem- finguli, quoloco, quave hora decedere ge: ptoris noflri facerofancto fyndone , montem ftirent, fignificaffent, interrogatus etiam vir Varallum audiit prope Novariam :: Coram fanctus : Si binc migro , inquit ,. musquam liben- fepulchro , quod ibi vifitur Servatoris noftri tius , quam unde una cum noflro Zdpofolo vefurgere, quindecim dies iufumpfit afperrimis poeni- f*[/ m ( dicebat autem. fan&um Patritium ) f tentiz operibus, vigiliis, oratione ; & animam peregrinari oportet, €9 ita permittit Deus, . Claram cceleíti gloriz per generalem totius vitz con- F'aliem delegi : Interrogatut etiam de tempore: feffionem,teftibus fufpiriis, &profluvio lachry- Dien; inquit, /olemem omnium defunttorum , marum aptavit. Etíi vero tertiana febri corre- propter plurima fuffragia , quz pro iis tunc ptus elfet, fcilicet mortis nuncia, nequaquam ab eccletia offeruntur. Si fimplex votum puta- tamen intermifit facta exercitia ( fed tantum tür , impletum ef2 5 fi propbetia, me jota prateriit. moderatus fuit) aut quotidianum miffz facri- Cupiebat S. Malachias , ut fümmus Pontifex ficium , quia totis precordiis ad upremam re- Hybernie Archiepifcopum Armacanum fcili- rum experientiam anhelabat. Hinc deindeiter cet f'rimatem , & alterum a Celío conftitue fiexit Aronam veríus,& ingrefíus lacum majo- tutn, & ab Innocentio II. confirmaturm, pallio rem,contendit Afconiam in dominioHelvetio- impertiretur, quo facilius commiffos fibi po- rum, ut ibi collegium quoddain ftudioforum pulorum greges gubernarent. Quam ob iem adolefícentum nutu fummi Pontificis ordire- concilium convocavit , ut. Cleri , totiusque tur. Libi vero ingravefcere morbum fenfit, in- infulae nomine id a Papa ( (ic enim decrerum cun&anter ccepit Mediolanamregredi, & to- füerat, cum vir fan&us effet Romz ) flagita- tum perfectionis cempus exercitiis fpirigiali- retur. Atque hoc oneris, itinerisque ipfe bus fefel!it, ut puta orando, naucleros ad por- vir f(an&tus fufcepit certus ire Romam, Papz turn perenois patrix dirigeado , inflammando C qui crunc erat Eugenius 1V. S. Bernardus, focios, & veCtores omnes . quapoilebat arden- diícipulus & olim monachus Clarz Vallis ) tiffima charitate, ad fupremam felicitatem, id- fupplicatum. Claram Vallem appulfus a S. que fermonibus degloria Beatorum,adeo igni- Bernard. monachisque ejus exceptus eít, ut tis & penerrabilibus , utexoculis aufcultaniiü veterem amicum electumque Dei vas dece- manantes lachrymz cordaeorum intime vul- bat. Quarto aut quinto die poft, cum facra nerata probarent. Mediolanum appu!fus circa miffarum folennia fingulari pietatis affcctu veíperam commemorationis fidelium anima- publice celebraffet, die, S. Evangeliftee Lu- rum, altera die, quz fuittertia nonas Nov. an. c£ facer eft, febri correptus, fe deceffurum 1584. ubi eam colloquiis apprime falutaribus propediem divinitus intellexit, przdixitque. traduxiffet, füb tertiam noctis horam,' perce- AudQa febris vi diviniffimum Euchariftiz via- tis admiranda devotione , & profundiffimo ticum, extremamque un&ionem reverentius humilitatis fenfu ecclefiafticis Sacramentis , ercepturus de füblimi fua cella , quam ba. oculis in pictura fepulturz Chrifti mortui de- b itat, ad ecclefiam defcendit, & eodem rediit fixis.coopertus cilicio;atperfus cinere.velutal- femper, quamvis jam morti proximus effez, ter Martinus, cujus virtures folicite vivens fe- nullam fuüpercilii nubem , nullum frontis ful- Gatus füerattranquilitfimo omnium membro- cum, nullam oculorum cavitatem , nullam rum fitu dile&am Deo animam confignavit, | | narium rugam , nullam dentium ariditatem , ultimo anno Pontificatus Gregorii decimi ter- nullum labiorum livorem , nullum vultus pal- tii, ztatis füz quadragefimo feptimo — Diffi- lorem, aullumlanguorem; nullumque lethale cile di&u eft , fan&itlimi Paftoris inopinara [ ' mors, g Titulus XCVI. . Mors ' 411 mors, (juem"'lu& um, qui lamenta, quos ge- citandum varii varia percontabantur, quibus mitus inter inopes pariter &opulentos pepe- ille fic fatisfaciebat, ut non aptius vigil quili« rerit. Deplorabat ecclefia vigilantem Epiíco- bet, & facultatem animi füi plane compos $ putn, ttibunal incorruptum judicem, pupilli mirabilem quendam in modum fui erat: ne- ftrenuuin. defenforem, egeni liberaliffimum que enim ejus amorem ad zternitatem ten« s$ecanatem ; breve faciam, univería trifta- dentem intercipiebantlethalia illa fymptomae batur civitas, quia neminem in tanta homi- ta, quibus corpus atterebatur: animus in res num frequentia invenire erat, quem non Car cocleftes ere&tus, aut, ut dicamus aptius, Spi- dinalis Carolus aut reduxiffet errantem , aut ritus Dei, quo agebatur faacta quadam meta- fuftentaffet debilem, aut rudem imbuiffet morphofi rerümi omnium creaturarum voces fcientia falütis, aut inopem atque afflictum mutabatin fonos, quos facile ardens ejus cha« more medici, & patris optimi reftauraflet. x rixas intelligentia comprehendebac. Cum fa- : Vita p.5, XXII. S. Francifcus SalefiusEpifcopus Ge- cerdos quidam ex venerabili Patrum Fuliene inj, Ac! l o. benneníis, cum in morbo ex:remo conftitu- fium Ordine fuggeffiffec, futurum forte ad- h tus effec, & quzfitum ex eo fuiffet, num phar- huc; ut in füo throno Gebennenfi fedens cere maci nefcio quid haufturus libenter effet; & neretur; Zgo,inquit, nunquam concupivi tbro- num ignium vim , novaculzque fentiret, qui- xum Gebennenfiun , wunam falutem eorum expetii. bus corpus lancinabatur ; Sentio enim vero, in- Quserenti alteri, aum fic cariffimas filias fuas quit, veruntamen egrum babete, ut lubebit. Quod Ordinis vifitationis orphanas relinqueret ? ter f! ad ifta fenfus fupererat, omnino confirmare iltad S. Pauli iteravit: . Qui capit opus , perficiet, poffumus, illum etiam tum longe vehemen- Famula autem quedam monialium Ordinis tius ignes perfen(iffe divinos, quorum vis adi- ejusdem, earum,quz ultro citroque mandata, gebat ad pia füfpiria, & ex ejus ore verba eli- refponíaque perferunt, rata exhilaraturam f& ciebat plena charitatis tum erga eos, quiopem officiofo mendacio xgrotum, nunciavit adeffg ferebant, tum erga eos , qui officii caufa alii illuftriffimum Epifcopüm Chalcedoneníem, ex aliis adventabant. Rectori Collegii Socie- cum Joanna Fremiorta. At is colle&is in ex- clamationem viribus; Neutiquam, inquit, foror tatis Jefü, miranti, miferantique vim morbi tam inexfípectatam, tamque repentinam. |.Ex- mea : nunquam plane mentiendum , quidquid. demum jéans , inquit , expettavi Dominum , & intendit inciderit. ltem ab alio quopiam invitatus, ad mb Annon vero, perrexic Rector idem, fi illud S. Martíni ufurpandum: Domine, f adbuc Domino Deo vifuüm etfet te in preíentia evo- papulo tuo fian mece[Jarius , non vecufo laborem ;; t care, voluntatem tuam ad ejus beneplacitum ego, dixit pluries, ferous maxime inutilis fam. At« conformares? Tam mübi accepta ,. fubjecit reli- que hic demum medici ipfüm fen(im deficere, giofus eger, bec bora quam alia quevis: Domi- atque adeo abefle proxime ab exitu confpica- nus efd, faciat, quod bonum ef? in oculis ejus : de me ti, cempus effe pronunciarunt Sacramentum ftatuat , ut fibi placuevit : quidquid fantia ejus dex- extremz unCtionis, quod jam petierat, adhi * t5a porrexerit, equo aniwmo excipiam, C5 lubenter. bendi: id vero dum fit, ipfe qui inungsbatur, Atque hic profeffionem fidei emifit, eaque refpondens ad fingula, fecit, quod in fe fuit ad abfoluta, addidit de fuo hec: ? mille effent. in indulgentiam eo in articulo folitam proponis derris veligiones, ego unamy, & folam approbo Catboli- lucrandam pie & religiofe: tum illud Pfalmo- am , "fpoflolicam, Romanam : atque in ea profiten- graphi adjecit: zdmplius lava me ab inigtsitate mea, da emeri volo, quascunque tandem in contrarium fug- É9 a peccato meo Tunda me, Sacto-fancto corpo« gefliones adverfarius immniferit... Hortanti idem, ris viatico incredibili (uo dolore caruit;ob cree« ut illud Chrifti Domini ufürparet; Pater, / bram vomitionem: quo quidem incommodo fieri poteft, tranfeat a me calix iflé ; fabjecic: INon vix accedere quidquam gravius tunc potuit ficut ego 'volo, fed ficut tus Addiditque; Ex quo viro fan&a dile&tioue efítuanti: Unde voces 1empore. Salvator meus calicem cruciatuum y €9' mor- ez,quas tunc mittebat, dolore & amore per- tis in pa[jioue bibere animum induxit, calix idem, ad mixte , Meus ctbis efd , ut fackam voluntatem &jus,, ele&tos quod attinet , fuavitate &&j confolatione plenus qui mifit me 5 renuis confolari arima mea, memor fui efly nec quidquam babet amaroris. Quzefivit idem Dei, &? delettatus fam.. Et Archiepifcopo Dama- Rector: Nüumnam fancti(ffime Trinitati dedi- fceno, proficenti adveniffe fe, ut opem ferret, care fe vellet? Atque hic eger ardorem in- illudqueSalomonis afferenti: Prater, qui juva- tendens, totusque charitate eftuans hzc fir- tur a fratre, quafi cioitas firma ; fabjecit eger : ( ma voce pronunciavit : Quidquid in me e[1, voveo utrumque Dowinus falvabit. Perrexit Archiepi« &j confecro Deo, memoriam fatiaque Patri, intelit- fcopus: Ja&ta fuper Dominum curam tuam. - Et &uin, cogitationes, verba Filio ; -voluntatem, aff ettus- confeftim: deinceps : Cor meum, inquit, & ca- que Spwitui fautlo: cor, corpus, linguam , fenfus, vo mea exultaverunt in Deum vivum. . Mifericordias dolores omnes meos . facro-fascte bwnanitati Cbrifi Domini in aternum . cantabo. / Quando veniam , & Sefü, qui mea caufa non dubitavit prodi , tradi in apparebo ante faciem Domini? — Indica wübi , quem ananus iniquorumy & crucis fabire tormentum, . In- diligit anina wea, ubi pafcas in meridie. Interea .terea rumor de inftante morte Franciíci om- cum didiciffec Dux Nemorofius , qui ex po- nium apnimos incredibili mosrore opplevit: dagra decumbebat, Gebennenfem Epifcopum .ac Vicarius quidem Generalis Illuftriflimi Ar- in extremis verfari, jüffit (e ad eum deportaris chiepifcopi Lugdunenfis ejus cauía oratio- & ubi ad le&tum pervenit, provolutus conti- ,nem indixit horarum quadraginta , fandtiffi- nuo in genua, lachrymasque perfufus, Gibi uc mo Sacramento expofito: & quoniam gravif- benediceret, itemque filio, Priacipi Geben- fimo fopore deprimebatur eger, ad eurm ex- nenfi flagitavit. Fecit Francifcus ; ut po- * R-P » . Lobn, Bibl. Manu. Tom, i4. Fffa tuiy:, -— em- 412 Bibliotbece Manualis -Conc,ionatbri;e tuit. brachium efferens & extendens: fcifci- hil hoc effe di&titabat: Fateri tamen deníe tantibusque quibusdam, num eum Princi- que coaQus fuit, haud amplius loqui íe » em agnoícerec? 4gnofco, inquit, Dux INemo- poffe, eaque propter in füi locum unum & vofius et : ego illius cliens [um. Advenit poftmo- Miffionariis fübftituit, qui in ecclefiis, quas dum Archiepícopus Ebreduneníis , invenit- luftrabat, concionaretur. Viribus tandem que occupatum prorfus in Deo: hzc inter adeo defecit, ut ad Aram faciens, quinquies cztera audivit, ingenti quodam mentis ardo- fubinde, vel fexies confidere debuerit; & re ingeminantem : Domine, ante te omne defide- qui in comitatu erant, formidarint, ne por- viumn meum, 6j gemitus meus a te non efd abfcondi-. ro Cadurcum vifurus effet: Certe reapfe de- ius, Deus meus ($' omnia: Defiderium meum , de- fiderabat ipíe, vifitationi immori, & cene fiderium colliun eternorum. Addidit deinde fan- ties iterabat ,. tali morte nihil honorabilius &to quodam impetu. Trifagium Janttus , . [antus; Epifcopis accidere poffe. Ut ergo animad« Jan&us Dominus Deus. Sabaotb: . pleni funt. c&li &9' vertit, fe plane deficere, quo minus amplius terra majeflatis glorie tue ; hymnumque reli- regi fuo defervire queat. füb medium Octo- uum gratiarum actionis perfecutus eft ; cum bris fe Mercuefium deduci curavit, quo etiam adjunxit píalmum quinquagefimum cum gra- hic fortiffimus Athleta e medio certaminis tiarum actione ex imo corde proficifcente, de palmis ac lauris onuftus, laboribusque exhau- beneficiis omnibus , quz Dominus Deus in fe Ítis translatus fuit. Cum in arce fua exiíte- contuliffet. Poít amicorum cujusdam ad- ret, vires magis ac magis iplüm-defeceraut, ftantis manum prehendens , (tringensque aó- uo tamen nihil prohibente eximiam vultus ve[perafcit, inquit , & inclinata. e[; jam dies. . Et hilaritatem, quam alias unquam prz fe fere- bat, ne filios contriftaret, & fingulis diebus | quzrenti ex ipfo cuipiam; Timeretne eo ex- tremo momento, demonum conatus? Zn Do- usque ad feftum Dei Parentis (ine macula concepte miffe facrificium peregit. Poft mino confido , fubjecit , ipfe deducet de fovealaquei. Qui cepit perficiet5. quas voces cum ingemina- hunc vero diem ob facri myfíterii reveren- ret, ad animz usque interclufionem, vox de- tiam non amplius aufus eft ad Aram acccde« nique eum deficit,Sacrum Nomen Jefu finien- re; quod pedibus in(iftere nequirec 5 interim tem: claufüla utique tanta virtute digna : ut vero non omifíit, quin indies in facrarium uo modo infans linguam primum ín eam vo- domeflicum fe conferret , ibidem facra *y- cem folvit, Deus teus; (ic vivere defierit in]efu naxi reficiendus, quamdiu videlicet pedes Nomine: quafi voeeilla priori agnofcere prine promovere poíffet; . quinimo cum eo forte pergeret, lapfus oculi dextri pupillam lge cipium faum ; pofteriore Redemptorem vene- raretur: mox (iquidem inter San&torum Li- fit. Difficulter admittebat, ut in fuo cubicu- tanias, qug a circumftantibus recitabantur, lo altare erigeretur, affenfit vero denique di- ubi ad.illa verba ventum eft, omnes San&ti cens: Epifioporum cubicula. San&itatis e[fe [an- dunocenies , dum iterantur tertium , beata illa Guaria, & hoc quinque circiter diebus ante anima corpore foluta eft, fidusque illud mi- mortem accidit, füb qubus ad fuppedaneum litantis eccle(iz extinctum terris, micare cce- Altaris facram Communionem fümpfit, nec lo ccepit, ubi radii gloriz , ad. quam eve- ullum facrum audivit, neque SS. Sacramen- &us eft, nullam unquam defe&ionem patien- to in flrato fuo refici voluit, ni(i eo die, tur. Obiit anno fzculi hujus fecundo & vi- qui ipfi füpremus illuxit. "Tertio Calendas cefimo exeunte. V /al. Jan. hora o&tava Januarii, die vite ipfius penultimo füb ve- veípertina anno 2tatis 56. Epilcopatus 20. . Íperam plane defecerat, etíi nullum fenti- Vita 1. 5, ret dolorem , utque impedirctur Canonie XXIV. Alanus de Solminiac Epiícopus €, 22» Cadurcenf(is nulla infirmitate füit correptus, cum Officium recitare, quod hadtenus nun- quam intermiferat, Breviarium. ipfi fubdu- quz.precuríor mortis effet ex mera virium imbecillitate, roborisque defectu hunc mun- cendum fuit; inftituerunt deinde füi, ut- le&um peteret ,. & quieti tantifper indul- dum deferuit, continui labores, jejunia, vigi- lie, alimque mortificationes eum ita debili- geret, attento, in quo verfaretur, ftatu, re- Ípondit ille: Facite, quod vobis libet, neque enim taverunt, ut fibi ipfi vix amplius hzreret, nihilominus mutuato e fua imbecillitate ro- propriam svoluntatem. amplius. po[Jideo. Suftinere noluit, ut veftibus exueretur, dicens, éas ob bore fexto Idus Septembris anno 1659. vi(i- tatione in Figeacenfi tra&tu reaffumens , ma- longam confuetudinem fibi nec quicquam gno animo munus füum peragebat przedica- incommodo futuras , & certe quadraginta bat, ubique , confirmationis Sacramentum annis in lectum concedens veftes nunquam exuit, verum a. R. P. Dumas Secretario conferebat , congregationibus Foraneis afli- ftebat, & reliqua non aliter perficiebat, quam admonitus, quod, cum propria voluntate fi in primo vigore effet: Nemo non judica- careret, zquum eflet, ut alterius feque- bat, euin nec diu ita perfeveraturum , nec retur, obíecuius illas depofuit. Sub no-. &is medium animadverfum eft, eum ad ex- longius vitam fuam protradurum ; ipfe fo- lus hoc fcire diffimulabat, ita nimirum ad trema deveniffe, unde fignificatum ipfi fuit, labores incumbebat: Rogatus fuit, ut pa- jam jam imminere mortem, quod nuntium rum illud virium, quod füpereffet, Dei fer- gaudio fingulari perfufus excepit , volens- vitio dicaret , & aliquantulum a labore re- ue linteamini faciem fibi cooperiri, fanctif- mitteret, verum cum vigor fpiritus, carnis í mam Triadem invocavit ; animam íuam infirmitatem fori eo fuüftentaret, anima nul- tribus Divinis Períonis confignans , ut eas ne lami ejus imbecillitatis curam habente , ni- &ternumi adoraret, glprificaretque ; difti € ^ T itulus! XCFHE Mws. 43 G&ehecex ejusore verba prodierunt: San&if- a Bo (alens fuccefforem , qualem defidera- füna Trinitas , ibi animam meam commendo; San- verat, obtinuiflet, quod alias fzpius nobis ftiffma Trinitas, miferere anime mee 3. Santti[ima dixerat. Deinde inítar alterius Jacobi reve- "Irinitas, tibi aniiam ineam dono: Pofthzc co- rendiffimo Patri Garato Cancellatz Abbati, natus eft omnia vite momenta, quz adhuc fu- & univerfim omnibus Canonicis. Regulari- pererant, benecollocare: Unum fuüorum Ca- bus füb fua reformatione degentibus ceu Fi- nonicorum Regularium proxime monuit, ut liis chariffimis füam benedictionem largitus hora quarta matutina fe confitentem audiret, e(t; quem ipfüm favorem Domino de la Ser« & deinde miffam legeret: verum tantum tem- re Conques Generali Vicario , & Officiali poris expectare noluitjnam una poft hora,exo- fuo exhibuit, qui eundem fubmiffe petiit, & mologeíi ordinaria expiavit animam ; hanc pofteaquam füum animi dolorem ex ejus e miffa fübfecuta fuit, fub quaSS. Sacramentum vita deceffu teftatus eft, inflanter illum ro- g per modum viatici recepit 5 Patri illud non gavit, fui, fuxque dioecefeos aped Deum ni(i modo ordinario mini(trare volenti femel in coelo meminifie dignaretür, id quod fan- iterumque dixit; Per modum viatici ; per modwum &us Pracfül ipfi pollicitus eft, füaviter in eum s iter mox fe in- viatici, maximum æte/rnitati intuens , fuoque capite prebens annutum. greffurum probe gnaàrus. Facdta gratiarum Defideraverat etiam przíentiam Dominorum aCtione confeffionem generalem de tota vita, Canonicorum. Capituli fuüi Cathedralis, ve« licet ceteroqui innocentiffima inftituit, me- rum nonnifi poft ejus obitum Mercuefium mor illius, quod S. P. Auguft. dicebat, ne San- adventarunt. Ciírca nonam antemeridianam &iffimos quidem ex hac vita difcedere debe- eum. plurimum . deficerent animadvertens re, quin prius convenieatem pccenitentiam fignum Chrifli e cruce pendentis fümpfi di- egiffent. Paulo poft declaravit, qua ratione xique feliciffimum illud momentum immie- bona fua temporalia pro füis fundationibus nere, in quo Sacrifiium confummandum e[fat ; erficiendis applicanda effent, & expreffe vo- utrum non mori vellet, quemadmodum in uit, ut, quidquid haberet fuppelledtilis, ad unione ecclefie vixiflet, & actus exercere utriusque fexus Orphanos pertineret: quo fic cum primis in hora mortis neceffarios; tunc ordinato fe non amplius ejusdem Dominum moribundus manus protrahens, jungensque, confiderans ad Matrem [füuperiorem puella- & oculos coelum veríus attollens $ymbolum rum orphanarum mifit, linteum per eleemofy- Apoftolicum integre & diftin&e recitavit. nam rogaturus,in quo canquam Chrifti pauper Actus deinde fidei, fpei, charitatis, adoratio- terrz mandaretur. QConfignata fanctitfima nis & contritionis elicuit tanta cum devotio- Trinitati anima fua, fuisque bonis paupecibus ne, ut omnium adftantium oculi lachymas tranícriptis non aliud ipfi (üperfuit,quam cor- ubertim fuderint.. His actibus completis illi pus, quod filiis füis Canonicis Regularibus Ca- crucifixum deoículandum & adorandum ob- durci a (e fundacis reliquit &Priori injunxit,ut tuli; noluit vero ipíe nifi extremz folum pe- eum (ine Pompa velüti fimplicem religiofum dis crucifixi parti ofculum infigere, tum mas feplirent, damnans exemplo füo plures mun- nibus prehenfum conatus eft ad fe intra le- danos, qui poft mortem quoque factum füum &um affümere, dato figno ad linteum attol- continuantes honorem quzrunt in funerali- leretur ; cum quzfitum fuiffet, utrum crucifi- bus, quz omnes mundi honores claudunt, vo- xum füpra pectus collocare vellet, (ecundum luntque fplendide eum in locum deporta:i, refpondit, hunc iptiffimum illius locum effe; ubi putredine confümendi fünt. Cum ita re- te ipfa pectori fuo impofitum tam fortiter bus omnibus fancte providiffet; non fine fer- fibi adpreffit, amplexusque fuit, quafi eum vore Vatis Regii pfalmum intonuit: AVi/eri- cordi fuo imprimere vel cum ipfo cruci affigi eordias Domini in eternum cantabo, coeleftem il- concupifceret, ut cumS. Paulo dicere poffec: lam Jerufalem, quo fpiritus properabat, fibi Ciriflo confixus fum crucdi : voluit illum ceu ob oculos ponens, in qua uti Rex ille San&tus Myrrhz fafciculum inter ubera fua colloca- dixit, zquum eft, ut hymni ad Dei gloriam de- re, & inter brachia patientis Jefü mori ; vel cantentur, noftraque illi vota perfolvantur. ceu quodam epithemate adhibito, hoc pa&to Hc eadem verba crebrius repetebat, non (i- cordis fui corruptionem impedire ; vel de- ne manifefto cordis fui jubilo ardentiffimoque nique ceu tutelam contra noílros in hora de(iderio, quo unice ad unionem cum fummo mortis aggreflores adhibere; Suum ergo di- bonoanhelabat. Voluit poftmodum a Curio- le&um ita penss fe retinens petiit, ut fibi lin. ne Mercuefiano oleo infirmorum ad fuüpre- teo facies obtigeretur, ficque quieti iadul- mam lu£tam fortiter cum inimico fübeundam gere poffet, quod uni jam Deo adhzrere inungi,fub qua iunctione ad preces omnes ma- vellet : perfeveravit in hoc ftatu hotam cir- gna cuim fide & devotione refpondit. Tum citer, ngllum interea verbum elocutus, fuüb aliquantulum quietis ipli indultum fuit, quod horam decimam dixit, fe in meridie con- admodum debilis, viribus plene deftitutus fummandum, quo fe moriturum innuebat, effet. Poft hzec ei infiuavi, illuftriffimum no- modum videlicet loquendi prifcorum The- ftrum Antiflitem, ejus digniffimum fucceffo- baidis religioforum fecutus; hi namque fe rem mihi fcripfiffe, ut fuo nomine Benedi- tanquam hoítias confiderantes mortem fuam &ionem illius poftularem: mox is protracta confümmationem appellabant, & íi Deus € lecto manu plane tremula, eidem fuaviter aliquem avocaret ,. talem non mortuum, renitens bene precatus eíL, teítatus, fe nop fed confummatum dicebant. Poft hzec pa- rum cum hominibus, plurimum vero cum absque g'fquio ex hoc fæcqlo migrare, quod Fff3 Deo ^ «y lezüotiääcæ - Mamalis Concïahaioriæ 414 accee- per cum cilicio. Quarurn altarám $. Athás Deo egit : qüandb propius ad lectum * üebamus cum 1 pfo collocuturi , non aliud hafio (a quo recentem dono perceperat, qui- uam de facrificii füi confummatione re- que eam pretiofiffimi muneris inftar afferva- ( p ondebat: Confumumo facrificium meum, ajebat, vit) legavit: Alteram Epifcopo Serapionit cilicium denique duobus diícipulis. His ita confummo Jacrifictum meum ; vel potius Deus ejt, qui illud confamanat , oportei evgo , ut illud confum- compofitis ad univerfüm diícipulorum coe- tum converfas: Valete, inquit; vifcera mea. mere periittatmr. Rogatus fuit, ut aliqua do- cumenta függereret ; ad quod refpondit: Antonius enim migrat, etiam non erit in prafenti fieculo vobiscum. Hac locutus ca- INon pofJum lequi, nifi quod Dominum po[uerit in oreme0,; & utcunque urgeremus , ha ud ta. fta fingulis ofcula blande divifit, protenf(is- que paululum pedibus imminentis fati pun- men aliud refponfum retulimus : nunquam ne minimam difplicentiam , vel inquietudi- &um lztus exípectavit, ut ipía vultus hilari- abeun- tate coclitum, qui animam ejus coelo fübvee nem przfetulit. Fervens defiderium di ad Deum, qui eft unica felicitas, & per- &uri defcenderant, przfentia facile agnofce- retur, Hos comiter intuitus, non quafi mo- fe&io San&ctorum , & centrum eorum quie- tis; hzc ex ejus ore verba vite omnino riturus, fed migraturus placideé in mortem confopitus , relictis mortalibus, ad cocleftia poflrema expreffit : Et quando liberabor de cor- jore mortis: bujus ? .atque mox agonem in grefï- fübvolavit, Corpus ejus perinde, ut fi vi- drantem non excef- vum foret, integerrimum, priftineque tenax fus füit , qui horz qua fit; fub quo oculos in coelum continue fixos coloris, nihil corruptionis, nihil put u k Oris ; nif hil gravis odoris fpiravit. habebat :: eodem etiam tempore legi cocpta fuit Paffio Dominica a S. Joanne Evangeli(ta lL. S. Benedi&us eodem anno, quo decef- Idem s1. deícripta, & eo momento, quo hzc verba furus erat, & in coclum migraturus, ipfe Msji. prolata fuerunt: Et inclinato capite tradidit. [pi- faum monachis obitum, diemque rnortis in- rium: füam etiam animam ipfo omnino me- dicavit, altum tamen przíentibus filencium ridie Deo tradidit, nullo amplius figno alicu- indixit, & abfentibus nuntiavit ; fe füum eis jus motus edito, id quod ab omnibus , qui obitum certis indiciis' tempori fignificatu- rum, cumque jam morte propius abeffet, fex ';a-cil&abant, notatum ftuit. l ante diebus recludi tumulum juílit. Hinc ardentibus coepit zftuare febribus. Jamque fexto die apparente fuz certus mortis, more lüufüria Religioforum morientium boaue confectus in ecclefiam fefe ju(Tit defere | exempla. ri. Hincacra Synaxi refectus humeris mo» Ut nachorum acclinatus, manibus, oculisque in X : I coslum füblatis, una cum precibus animam & ibád, 17, *Alhtonius Religioforüm Fundator ; cum benedi&tam Benedictus fuo reddidit Creato- 3. gun. jam quintum fupra centefimum annum ri, quem tantu m ille (uzg glorie propagatoe — enj agerer, poftquam inclyta fui nominis fama, rem crearat. Simul ac vir fanctus expirae hu & innumerabilium,miraculorum gloria, & vit, quidam mon achorum eum in coelum vi- eximia fanctitatis exiftimatione omnes or- dit evolanteimn. Sanétus enim Maurus ejus bis terrarum oras impleffet, fuisque eas do- difcipulus in G alliis vidit üratam'palliis at- mita carne, vi&ta ftyge, debellataque he- corufcam lampadibus viam, que innumeris re(ium impietate magnificis trophzis infignif- uz recto Orien tis tramice ab ejus conclavi fec, Deo revelante didicit adeffe fibi me- in coclum fefe porrigebat, cui venerando cla- tam laborum , füos igitur füpremis allocu- rus habitu vir affiftens, cujus effet via, quam tus verbis, ad omnigene ftudium virtutis cerneret, per contatus eít? Ille fe nefcire incitavit, monuitque, cane pejus & angue P rofeffus , audi it: Hec efl viay qua dilectu /: Dq- caverent familiares hzreticorum congref [us, mino . Benediétus cojum afcendit. effe nimirum juratos JE(u Chrifti hoftes, & catholice przdones veritatis. Hinc a duo- JII. $. Bernardus Abbas, cum jam effet af- Idem ss, fc&a fenecta fatigatus, exhauftusque volun- Auguft, bus adítantibus , fine fünebri pompa, loco ictionibus, infirmitatibus, nulli mortalium noto füas humari juffit exu- tariis corporis aff itineribus, & graviffimis (q uibus toto vitz vias, nempe veritus, ne quid eis honoris de- s, cceleftis pa- ferretur. Hinc & fingulari cura cavit, ne poft decurfü fuit obrutus) negotii triz, fammique boni facie ad faciem videndi obitum fuum, in Zigyptum referrentur, ne denique periculofa íto- fcilicet (quod erat A'gyptiis folenne) balfa- de(iderioinflammatus, machi debilitate fra&us, nihil alimenti po- mo & aromatibus conditz, multis incorru- Accellit eo dolor extremus; v feculis durarent. In hunc enim ZEgypti tuit retinere. pt focdusque pedum tumor .. Atque has corporis morec m vir fanctus. acribus fzepe verbis fue- & frontis hilaritate, rat invectus, non dubia fpe, de refurrecturi afflictiones tanta exporre L] rta- tanta totiüs oris comitate vl r fan&us excepit, corporis fui gloria in cecumenica illa mo lium omnium anafta(i reddenda fecurus. Eo- fimilis ut effe videretur navarcho, qui multas ffas infani maris procellas, (ecur o defti- ï que , quov is loco mortuus fepeliretur, nihil perpe angebatur. Secundum bzc teftamentum natoqu e fefe portu propius abeffe confpica- tur, & lgtatur.- Ipfemet vir fan&tus ad ami- condidit, id eft pauculas, eaque centucula- morbum auperes erogavit : Dinz vee cum Arnaldum Abbatem fcribens, tas panutias in p fuurm fignificat in hzc verba : Su/cepim us cbá- ftes de capraruin text villis granc adhuc fu- ritatem e N : [ T;'tulus XCVllnL Mhors. 415 vitatem ve[lram in. charitate , &9 non i voluptate. gloria fecretum quoddam vobis communica- Que enim voluptas , ubi totum fibi amaritudo vendi- bo. Hucusque pro íüa mifericordia Deus cat. Nifi quod folum nibil comedere , utcunque de- virgineam integritatem , quam ex utero mae letabile efl, | Somnus rece[ffit a ne , ne vel beneficio tris accepi , fervare mihi dignatus eft illiba- Jüpiti [enfus , dolor unquam recedat. — Defettus. /lo- tam. Porro quemadmodum effuía fuit ad- wacbi, fere totum , quod patior , eftl. — Frequenter verfüs me Dei liberalitas, ita confidete, Filii, in die ac notte exigit confortari modico admodum qua- eandem vobis non defuturam. Sed qui quz- licunque liquere. INam ad folidum omne inexorabi- ftum hunc vult , fumptum faciat oportet. liter indignatur, — Fvc parum , quod dignatur admit- Opus eít huic thefíauro fervando vigiliis , tere , non fine gravi moleflia fumit , fed timet gra- precibus , & familiaris cum mulieribus con- viorem , fi f& vacuum omnino dimiferit. — Quod. fi greffus fuga. Nullus integritatem fuüam pe- dlufculum interdum admittere acquie[cat. , id gravif- riculo committat ; quzvis occa(io fatis effe Jfimum. Pedes & crura intumuerunt , quemadmo- poteft ad hanc corrumpendam ; nulla major dum bydropicis contingere folet , & in bis omnibus eft negligentia (ine fecuritate ,- quz propriz ne quid lateat amicum de [latu emici folicitum, fecun- aut alienz vircutis confidentia fundatur. Ve- duin interiorem bominem (ut minus fapiens dico) fpi- nerabile, fanCtumque caftitatis nomen eft in- ritus promptus efl in carne infirmata , orate Salva- ftar vite , quz facillime amittitur , nec ullo torem , qui non vult mortem peccatoris , ut tempe[li- poteft modo recuperari. Hinc eos ad amo- um jam exitum non differat ,. féd cuftodiat $ curate rem Dei , regularumque obfervantiam , & Ordinis incrementum (uavibus ardentibus & munire' votis calcaneusm mnudum meritis , ut is, qui infidiatur , invenire non po[lit , unde figat dentem , coeleftibus quodammoedo verbis , tànquam il Ha&enus $. Bernardus füu- ut oulnus. inflisat. verus pater, a fuis filiis avellendus ,. adhor- premam fuam receníens, deícribensque in- tatus ,' infüper precatus eft, ut ad füuorum firmitatem, collatamque a Deo tot inter cor- fratrum jam defundtorum pedes fefe fepeli- poris erumnas , animi fortitudinem & zqui- rent, Et vero quamvis arcanum de virginea tatem 5 cum jam morte propius abeffet , ad integritate füa rectiffimo fine , foliusque di- eum certatim confluxerunt Epifcopi provin- vini honoris, & filiorum fuorum cautelz cau- ciales, multique Abbates, quos tanti P'atris fa, nulio vanz glorie cup'dine du&tus, ma- fui jacturam querentes ipf? comiter folatus nifeftaffet , nihilominus hanc arcani fui ré- (ut erat modeftiffimus ) ait, inutilem fe eífe velationem fibi poítea reiigioni duxit ; acci- fervum $ par effe , ut aliquando arbor (teri- toque coenobii Prafide, culpam faffus eft haud lis eradicaretur. Deniqaue inter füorum :na- aliter ac(i graviffimo crimine fe implicaffet. nus lachrymasque filioram puriffimam ani- Tanta fuit ei confcientix puritas , & verbo. rum cautela. Hinc cum (ibi SS. Euchari(tiz mam füo reddidit Creatori Xlií. cal. Sept. viaticum , & unctionis extremz Sacramen- anno chriftiano cIo CLilI. natus annos qua- tuor & fexaginta. tum petiiffet afferri , utraque fingulari pie- Idem 4« IV. S. Dominicus celebrato Bononixæ-al- tatis affe&tu percepit , fic, ut ipfemet facer- Auguft. tero generali conventu (qui fuit ei füpremus) dodi reípoaderet, & cum religio(is przlfenti- lethali correptus eft infirmitate, qua fe cor: bus pfalmos pro folemni ecclefig rita mori- poris ergaftulo abfolvendum , & ad coclites curis dicí lolitos diítincte pronunciaret. Por- evocandum cognovit. Nam haud multo an- ro cum przíentes cjus filii tenere lachrymas te, cum pro folenni füo precibus vacaffet , nequirent, etiain ipfe ubertim flevit, & quam apparuerat illi Dominus his eum verbis allo- füos diligeret, (ignificavit. Itaque eos con- curus: Peni, amice, veni, vera gaudia po[Jz]]u- folatus, majusque ab fe mortuo quam vivo vus, Quibus e verbis, ut imminere (ibi mnor- przídium exípectare juflos Domino com- mendavit. tem perípexiffet , nequiit conceptam animo Porro cum fraternum amorem ,. lztitiam diffimulare , quod abeffe jam pro- fübimiffionem voluntariam, evangelicamque pius illa fe meta fentiret, qua cum vita finiun- pauperiem identidem incuicaffer , juffit eos tur erumnz. Quam ob rem juffos adetfe incipere oficium , quod agonizantibus , & 1 15 lilis im» , il coenobii illius tyrones ( quos non paucos ea morti colluCtantibus recitari folet. domus numerabat ) ex aggeftis illis afferibus, petrata S. Patris exequentibus, füb illa ver- quibus incubabat (nam le&to non ntebatur) ba : Subvenite, Santti Dei, occurrite Zingeli IDo- velut quodam (uggeftu comiter affatus, ad mini, Jujipientes animam ejus , cfferentes eam in amorem Dei, coepteque religiofz vitz per confpetiu. iifimi : Animus cuftodia corporis feverantiam adhortatus eft, Hinc apud ejus abíolutus, ab Angelis eft in coclum, ad eter- ccenobii Pra(idem totius vitz peccata recen- nam quietem füblatus. Deceffit vir fanctus füit : dein fenioribus domus in hxc verba feria fexta anno chriftiano MCCXXI. VI. valedixic: Filii & fratres mei, quos animo Aug. anno L. etatis fum. , V. S. Francifcus Seraphicus , multo ante Tdem &o impreffos circumtuli femper , & porro quo- O&Obo que feram , ne dolete difceffu meo , nam quam decederet, füam fibi mortem a Domi- fru&tus hic eft contempti;propter Deum mun- norevelatam, tempus quoque mortis. & diem di, fic poffe decedere , (icut me decedere certam fuis coenobitis edixit. In egritudine videtis. Quanto minus terrz nobis adhafe- illa, quz fuit illi füprema, fe deferri jufTit ad rit, tanto melius fuerit , & ut zternz vitz S. Marie de Portiuncula , jamque moritue rus, tanquam vetus paupertatis amator. quo potiamur, cujus eft facienda jadura. Uli- tima nunc imminet mihi vitz linea 5 quam fimilis effet Chrifto, qui nudus in cruce mor- ob rem pro veflro jfolatio ; ;maiorcgue Dei tuus eft, totum fe veftibus nudavit, feque hg— : i« J - 416 * Bibk'otbecæ Manualis Concwnatorice mi proftravit, & ne forte ftigma lateris vi- quid opus haberet : Nunc,kinqui,t,'nihil, fed dendum circumftantibus exhiberet, id manu paulo poft omnium rerum defiderabilium co- finiftra texit. 'lTum vero omnes ubertim fle- pia affluam. Denique cum religiofis illis coe- BC re, fuamque orbitatem lugere, Ad quos ille- nobitis pro collatis in fe beneficiis, officiisque $gt converíus ait: Ego, quod wmeum e[L , feci , quod hofpitalitatis grates egiffet, veniamque, quod Intellexit ea verba vefirum, Chrifius edoceat. eis xgritudine fua fuiffet oneri , petiiffet, &; quidam de ccenobitis , quem vir fanctus An- ut mutuo fe fraternoque amore complecte- tiftitem , five Guardianum füum vocitabat; rentur, rogaffet, fixis in coelum oculis, fublae tisque manibus fereno prorfus ore fanctam arreptamque veterem lacernulam, totumque fünem viro fan&to obtulit cum dicto : Hec tibi animam exhalavit nonis Martii fub auroram SOSEROMONSUE NI NT tanquam pauperi commodo , & tu illa fu[cipias obe- anno chriftiano clo CCLXXIV. quinquaginta dientie [antie mandato. Incredibili laetitia vir natus annos. - VIL. S. Antonius Paduanus, ut fe laboribus Ibid. 15. fan&tus geftiit, ut vidit, fe mendicantem mo- ri, mendicatoque ami&tu morientium involvi. exhauftum, viresque voluntariis etiam poenis Junii. Quam ob rem meritas Deo grates egit, & in jam fra&tas , & egrum fe denique perfenfit, virture fanCte obedientiz fuis imperavit, ut, paululum quietis fibi capturus, feque arctius Deo uniturus, & morti (quam fibi fciebat im- fimul ac fefe mortuum jam fenf(iffent, fe tan- tifper nudum relinquerent , dum ille paffus minere) fefe preparaturus affumptis duobus EE n tT Uree M UT TTR ROE EEE conficerentur.. Secundum hzc fuos ad amo- comitibus , viris admodum religiofis, in foli- B E tudinem, locumque procul a multis tumulti- rem divinum, fan&tamque pauperiem, poeni- Hic cüm tentiam, mortémque pro fide $. romanz ece bus, ac arbitris réemorum feceffit. Clefiz: fabeundam hortatus, commiflfis decuf- corpuículi affe&i languor quotidie auxiffet; fatim brachiis, prfentibus & abíentibus fuis perceptis ecclefiz Sacramentis , & alterna- benedixit in hzc verba: Valete filii omnes inti-- tim cum fodal ibus, przedictis feptem pfalmis; smore Domini, &g' permanete in eo femper. .Et quoniam quibus olim $. David poenitens ufus eftipíe (o« lus hymnum: O gloriofa Domina &c. recitavit, jfutura tentatio &j tribulatio appropinquat, felices, qui perfeverabunt in bis, que ceperunt. Ego vere ad Deum invocavitque Deiparam Virginem , cujus fa- vore meruic videre aípectabili & amabili for- propero, cujus gratie vos omnes commendo. Sic e€ fatus fibi przlegi juffit hiftoriam Chrifti paffi ma praefenrem Chriftum, cui cum fuaviter; in evangelio S. Joannis fcriptam, coepramque femperque fui compos collocutus placidiffime ab hisce verbis : 44nute diem feflum Pa[che €9'c. quaíi confopitus fan&ifliioam animam in Dei Wibr.: Hisce praledis ipfe , quoque modo potuit, manus edidit, qui ad tantam füi nominis glo-. Q&ub, illam pfíalmum recitare coepit : Joce mea ad riam, & tantum totíus ecclefiz fuze eam crea- Domninun clamavi. Voce mea ad. Dominum depre- ratemolumentum. Corpus velut in foporem catus fum , totumque abfolvit ia hec verba : folutum , vivo pereinde colore rubuit,. ejus- Me exfpettant jufii , donec retribuas mibi : ln quee . que artus omnes adeo vifi mobiles, ac flexiles, verba füum reddidit fpiritum Creatori , fab- - ut vivere adhuc, & fpirarecenferetur. Decefe bato IV. non. OGtobr. füb occafum folis, an- fit anno chriftiano cIlo CC XXI. idibus Junii, po chriftiano clo CCXXVL converfionis fus anno ztatis fuz fexto & trigefimo , quorum - XX. ztatis fuz XLV. quindecim , apud fuos parentes, undecim in S Bonav Ordine Canonicorum Regularium $. Augu- De eodem fic fcribit S. Bonaventura , S. in vit. Francifcus Seraphicus cum gravi(Iimis arde- ftini, decem denique in religiofa Franciícano- rum familia fanGiiflime exegit. " ret corporis doloribus, nullam aliud habebat fomentum eorum dolorum , quam ut & ipíe VIll. S. Franci(cus Paula, fundato r Ordi- Ide;n 2, divinas laudes caneret, & alios canentes au- nis Minimorum cum tres regulas fuis monae- Aprilis. diret. In quo cum ab Elia pene objurgare- chis, viris eque ac virginibus, & tertiariis ab tur, quod potius przflaret extremum illud Apoftolica itidem fede corfirmatas praícri- tempus lachrymis & poenitentiz impendere, püffet, unum & nonaginta jam natus annos, refpondit, non licere fibi aliter facere, cum fimul exilii füi metam , & laborum palmam fciret, fe brevi cum Deo fore. adeffe, die jovis fanCtioris hebdomadz, quam Ribad, z. Vl. S. Thomas Aquinas , cum imminere plurimis fuorum religioforum , qui ad eum Mart, fupremum falutatum convenerant, przfenti- jam mortis horam tantopere fibi defideratam er(entifceret, SS. Euchariftie Sacramentum busin templum defcendit, multisque lachry- marum imbribus irroratus, facro Euchariftize fibi deferri rogavit , quod ille cernens , hu- mique proftratus adoravit , eundem prefen- viatico refe&tus, fuos Religiofos comiter am- tem fibi Dominum precatus , ut, fiquidem plexus, eosque ad mutuum amorem, concor- probe fcripfiffet , operam füam qualemcun- diam, (abmiffionem, aliasque id genus virtutes 'que propitius acceptaret, fin, fuz veniam cohortatus, & benedi&tione impertitus, proxi- 20l daret ignorantie , quod nunquam fibi propo mo ftatim ejusdem hebdomadis fanctioris die; fitum fuiffet, vel unguem latum a divina de- piiffimeque sliquoties crucis effigiem exofcue clinare voluntate , eoque omnia íua fcripta latus, cum dixiffet: /nmarustuas, Domine, com- divinis ejus plantis fübjicere , romanzque mendo fpiritum meum , füblatis in coelum mani- ecclefiz (cui & vivensolim ; & nunc moriens bus, oculisque fanctam animam fuo reddidit morigerus effet) cenfenda fübmittere. . Hinc Creatori, eadem hora, qua iplemet Dominus Euchariftiz viatico inftru&tus , extremoque pro nobis redimendis fuam in eterni Patris ad ultimam luctam oleo inunctus , cum quz- manus ediderat. Obiit Vir fan&ctus anno dam ejus cognata percontatum mi(iffet ; ec- chriftiano cloIo VII, Turonis. | Corpus ejus quam C Tiüuus XCF )II. Mors, 412 ti propius disjun&to,ubi peramcenus eratfons, quamvis undecim dies inhumatum, adeo per- ftititintegrum, ut fi adhuc animatum videre- vgritudine correptus , $. Petrrum Cocleftinum (qui (e fummo Pontificatu abdicavit, & tan- tur, fuavi(limig: odoris fragrantiam exhalavit. Idem $. IX. S. Nicolaus Tolentinus fex menfibus, quamPatronus ejusdem civitatis colitur) aípe- Sept, antequam moreretur, angelicam muficam fine Qabili fpecie apparentem vidit , qui comiter gulis noctibus audivit füb auroram, przfcivit- eum , ut proximam fus moruis horam fortiter que fuz mortis horam , quam fuis etiam fra- exciperet, hortatus eft. floc nuncio S. Ber- nardin, oppido exhilaratus eft; quia dudum ni- tribus przdixit. Quin & zgritudine corre- prus , crefcentibus morbi doloribus eos ad fe hil magis optaffet , quam diícedere ex hac mi- convocavit , fuorumque erratorum veniam fera mortalitate, fumoque illo bono frui. Qua- €0s oravit , rogavitque coenobitarcham, ut fe propter Religiofos comites füos ad perfectam fuorum peccatorum venia , & Sacramentis fuz regule obfervantiam hortatus, facramens tis ecclefiz magno pietatis affectu perceptis , l5 impertiret. Atque hzc ille magno pietatis af* fe&tu multis lachrymis irroratus fufcepit. Por- curavit humi fe deponi tanquam germanum fancti Francifci filium,fublatisque oculis in coe-. ( ro quoque petiit afferri fibi crucem , cui Do- minicz particula crucis erat inclufa. Hanc lum, lztari coepit, & (übridere fnavirer, tan- cum magna fubmiflione fuiffet s «neratus, Do- quam qui defideratum. dudum portum por- minum oravit, ut füz virtute crucis ab omni tamque beatitudiniseternz profípiceret,atque fe periculo, in agone mortis falvum atque in- itacum rifü migravit in ccelum, cum Deo re- gnaturus eternum, ipfo Dominici Afcenfus columen przftaret. Geftiebatanimus ejus in- credibili lzcitia, miroque tenebatur defide- profefto die Mercurii,fub vefperam 13.calend. rio emigrandi de corporis ergaftulo,Deumque Junii anno 1444. videndi. [nterrogatus fuis a fratribus, cur ita XIL. S. Arfcnius, cum quinque & quinqua- Ibid. 30, audio gefliret, ait: Dominus meus, Jefus Chri- ginta annos in ea folitudine , rnon ut morta- Jul. Jius fue Matri , €9 mofiro Patri duguftino inni- lium quispiam, fed ut Angelus coelo demiffus lens, dicii mibi: Euge [erve bone, € fidelis intra vixiffet , exegiffetque vige(imum & centefi- Ille vero dicens hec: mum ztatis annum , ab omnibus ominino in gaudium. Domini tui. Jn manus tuas, .Domine, commendo [biritum meum : morbis, quibus obnoxia effe grandzva fene- füblatis ad crucem manibus & oculis mira Qus amat, liber, quamvis oppido debilis, tranquillitate reddidit animum füo Creatori multoque fenio enervis, divinitus Intellexit, V. Idus Sept. anno chrif!iano 1306. fe propediemad cocleftem beatitudinem evo- Ri.b::ld. 21. X. S. Hilarion Abbas in latrones lapfus, catum iri. Quod cum fuis difcipulis expo- Octob. cum interrogaretur ; num mortem timeret? fuiffet, cosdem confolatus & ad religiofze per. fectionis ftadium cohortatus oravit, ne cui- re(pondit : mori non timet, qui femper mori paratus eft. llle oCtogefimo ztatis füz anno quam füum corpus donarent. honoris ergo , ad Hefychium difcipulum fuum, quo ille ve- fed alligatum refli ad montem raperent. Tan- hementiffime delcctabatur, qua(i teftamenti ta fuit ejus modeítia. Porro cum jam morti vice brevem manu propria fcripfit epiftolam, propius abeffet , timere coepit , tremere, omnes divitias ei fuas derelinquens, evange- ubertimque flere. Quod ut diícipuli adver- lium fcilicet & tunicam facceam , cucullum terunt, dixere: F£ :u, Pater, times mortem ? & pallium. Venerunt ad egrotantem muiti Quibus ille: Revera, inquit, nunguam bic me- de Papho religiofi viri, & maxime quod eum tus, quo me oppre[Jum cernitis , a tme vece[]t , ex dixiffe audierant,jam fe adDeum migraturum, quo primum Cbrifliane militie ex animo nomen dedi. & corporis vinculis liberandum. Quos omnes Hzc effaus placide exfpiravit. 13 adjuravit , ut ne puncto quidem horz poft XIHLE $. Hyacinthus , Ordinis S. Domini- Ibid. 265 li mortem refervaretur , fed ftatim eum in eo- ci, annis fanctis operibus , meritisque cumu- Aug. dem hortulo, terra operirent, fic ut veftitus latus, miro vivendi Domini, & hujus exilii adeo zrumnofi, prolixique finiendi de(ide- eratintunica cilicina, cucullo & fago ruftico. Jamque modicus calor tepebat in corpore, rio accenfus, fuam divinam Majeftatem füp- nec, przter fenfuüm quidquam vivi horminis plex oravit , ut fefe mortalitatis hujus exilio fupererat, & tamen apertis oculis loquebatur: educeret, & in patriam admitteret. Annuit Kgredere, quid times 9. egredere anjma anea, quiá ti- oranti Dominus, eique revelavit ipfo B. Vir- mes? ecgredere anima wea, quid dubids ? féptua- ginis ad coclites affumptz feílo die ( cujus foa ginta prope anmis fervivifli Chriflo , & mortem ti- lemnitati erat apprime devotus) ejus defide- qnes ? rio fatisfadum iri. Quapropter poftridie an» ln hzc verba exhalavit fpiritum, fta- timque humo obrutum, ante urbi fepultum, niveríartam , feflamque $. Dominici merfho- quam mortuum nunciaverunt, riam ardentibus xítuare febribus coepit, a Idem p. 2. Xl. Bernard. Senebfis, cum p lerasque Itä- quibus non refpiravit, donec expiravit. Pri- 20. Miji. ]ize urbes & populos fuz: do&trinz radiis illu- die affümpte in coelum Virginis lolenni- tatem, ut fe jam viribus defectum fenfit, ftraffecjamque laboribus exhauftus& grandz- vus efTet,concionandi tamen munus non omit- convocatis ad fe fenioribus Cracovienfis Cice- tebat, (quia charitas ei fuggerebat vires, quas nobii religiofis commendavit eorum , quz grandzva feneQtus ac debilitas minuebant) a S. Dominico didicerat , eosque docuerat ; cercus in regnum Neapolitanum tranfire , at- obfervationem , mutuam benevolentiam y que hic evangelii fementem facere , ficut in charitatem ,. comitatem , maníuetudinem; aliis Próvinciis fecerat, Aquiliam Aprutiorum fandam paupertatem , omniumque rerum e m o metropolim profectus , loco predicte civita-. caducarum , fluxarumque oblivione Ggg Hoc R P. Lobn. Bibl. Man. Tom. 4f. , 418 Bibliotbecæ Manuelis. Concionatorice Hoc namque eft, inquiebat, zternz vitz te- pretium in pauperes erogari. Cum vero nóe« ftamentum, tutaque femita, quz ducit ad bilis quidam potensque vir fuz pietati erga beatitatem. Sic effatus conticuit, & pofte- virum fanctum fatisfaCturus, pretiofüm flra- ro die cum magno pietatis affe&u canonicas gulum, quo corpus ejus involveretur, emií- preces Affumptz Virginis folennes decantari fet, ratus fadturum fe Deo gratiusobfequium, audiiflet ; perceptis Sacramentis , & oculis fi ftragulo hoc viri fancti exuvias venerare- in coelum fublatis , tricefimum-magno fer- tur, quam fi pretium illius pauperibus im- vore pfalmum recitavit , cujus initium eít: pertiretur, oblu&tatus hac in re defiderio, ex- ä In te, Domine , fperavi; & (imul ad hzc verba tremzque voluntati illius, mox eum cacodz- pervenit: Jnu manus tuas , Dominz , commendo mon invafit, vexavit. dilaniavitque , donec Jpiritum meum: füum Domino reddidit, quem agnitam culpam faffus, pedibusque ejus ad- pro tanta fua gloria crearat 17. cal. Sept. an. volutus veniam popofcit Unde vir íancCtus chriftiano cloCCLVII. etatis füag LX XIV. miferi vices miferatus , ei manus impofuit Tbidem 5. XIV. S. Vincentius Ferrerius, Ordinis Prz- monito, ut fervaret, quz erat policitus. Si- April, dicatorum, cum perfentifceret, fe propediem militer vetuit honoratiori faum corpus con- 3 Domiao evocandum, idipfüm fuis fodalibus ditorio inferri, vel in ecclefia templove hu- indicavit, quibus Audtor fuit, ut quiefcerent, mari, fed in*communi cum aliis peregrinis, neque divinz voluntati repugnarent. Sic l- pauperibusque ccemeterio fepeliri. Deinde tus urbem lztantibus omnibus ingreffus pau- circumftantes exhorratus ad amorem , fan- cis poft diebus graviter febriit. Quare quam- &umque Domioi timorem, omneque virtutis vis lemper morti paratus effet, & omnis ejus genus, animam füam reddidit Creatori, quam vita, continua mortis medicatio fuiffet, tamen ad tantam gloriam procrearat. Deceífit Im- cuidam Ordinis fui religiofo facerdoti , de füis peratore Valente, & (tefte Baronio ) anno peccatis univerfim figillatimque confeffus a chriftiano CCCLXXVIiíf.. Martyrologium Martino V. fummo Pontifice, pleniffima in- romanum merninit S.Ephremi cal. Febr. Grz- dulgentia eft impertitus. Hinc Epifcopo, Ma- ci in Menologio V. cal. Febr. Fuit Ephrem giítratui , Principibusque, civibus (upremum vir admirandus, divinus a Deo (ingulariter vale dixit, eosque monuit, ut, quz biennio illaminatus, & a fanGis Patribus admodum ultimo publice docuiffet, recordarentur , & laudatus. S. Gregorius NyfT. quires ab eoge- exequerentur. Sic enim ccoeleftibus a Domi- ftas condidit, eum comparat Abeli, Noacho, no favoribus cumulatum , cuisque de coelo Abrahamo , Mofi, 5amuceli, aliisque Prophe-. precibus adjutum iri. Poftea fores occludi tis, & veteris teftamenti San&tis. Vi o Eum quo- juífit, ne a conferta multitudine, quz perci- que S. Bafilius allegat, & ait, tanto remotio- 4nj piende benedic&ionis illius ergo , certatim rem fuiffe a fapientia mundi, quanto propior Confluxerat, pictas ejus, & pax, & animi quies fuit coclefti. S. Joan. Chryf. vocat magnum impediretur. Decreverat enim fupremos il- Ephremum defolatorum confolatorem, Du- los egritudinis fuz dies in fui dile&ti comple- cemque paenitentium. "Theodoretus eum ap- xibus exigere, ficut & fecit. Nam velut ec- pellat virum mirabilem, & excellentiffimum. ftafin paffus, in fümmi boni contemplatione S. Hieronymus ait, eum complura fcripfiffe defixus hafit, illam fufpirans patriam, ad quam opera idiomate füo Siriaco , tanteque exifti- gigantzis adeo paffibus feftinarat. Denique mationis fuiffe, ut in aliquibus ecclefiis poft tufis ubertim lachrymis, eximium pietatis af- facram fcripturam, ejus etiam fcripta lege- fe&tum prefeferens , Sacramenta percepit, rentür. Metaphraftes, Sozomenus, Nizepho- Chriftique paffi hiftoriam ab Evangeliftis con- rus, Calliftus, aliiquz hiftoriz Scriptores, in- fÍcriptam fibi przlegi , feptem pfalmos Davi- ter.quos S. Athanafius Synaita , Photius Pa- dicos ad poenitentiam pertinentes, itemque triarcha, Gregorius Cedrenus, & Theodorus, litanias recitari curavit, fecundum quas, in- Prodromus de fan&to Ephremo diflerunt, tan- credibili corporis animique lztitia. manibus quam de viro füblimi, imo excellentiffimo & oculisque in coelum fublatisjanimam Deo red- divino. Opera illius admodum fpiritualia fünt, didit, qui pro tanta füa gloria eam crearat, & in ipfis velutin clariffimo fpeculo S. Ephre- die Mercurii, ante Dominicam Palmarum, mi vireus, eloquentia fingularis, altera pre- anno P. C. N. cIc CCCCLXVIII. * cepta, maximeque quidam fpiritus coeleftis, IDEA V. füpernus, fuavis & efficax (quo Dominus eum fingulariter impertiverat) mirabiliter elucet. Jllufiria. Clericorum jecularium pie morieniim N Hc ejus opera fancti Patres ,. Grecique faà- exemnpla. pientes adeo admirati fünt, ut illa ex idioma- Ribad. . p. S L] Ephrem virtutum, magnorumqüe plenus teSyriacoin Grecum convzrrerint, & per di- 2, Febr, 1.* meritorum , fimul ac fenfic a Domino viaam bonitatem ad noftra quoque fzcula fint evocandum fefe ex hoc mortalitatis exilio, propagata beneficio Gerardi Voffiii Germa- ad beatam perennemque immortalitatem, mi ni, qui hzc eadem opera collegit, & in Idio- rabilem illam fcripfit exhortationem , quz, ma latinum tranftulit, doGtiffimisque illuftra- quia ab eo jam moriente compofita fuit, di- ta nobis Romz typis excudit. citur teftamentum Ephrem , in quo fignate II. Venerabilis Bedà cum feliciter vitze füzIbidemaz, - vetuit fe pretiofis veftibus indui. feque lacer- curfüm confümma(fet, egrotare paulo ante Maji, nis juffit indutum fepeliri , quod fi vero fu- anniverfariam feftamque Dominicz Anaftafis neri fuo pretiofas jam veftes aliquas prazpa- folennitatem, czpit laborare omnis eículenti ratas haberent, juílit eas vendi, partumque naufea; refpirandi,que difhicultate, quz tenuit usque C Tius XCPHL Mi 419 usque ad afdenlïonem D(Smïhi . quämvïs, ut intuitus quafi füa eos benedi&tione muniret, erat fervidus, otiique hoftis, nec fuas in odeo nullam paffus vel minimam membrorum di- canendi, nec fuas in fchola docendi vices diftorfionem , (ine ullo moleftiz figuo, ipfa omiferit, fuis difcipulis cum. dictaret, füb- jam morte, cujus ceteri vel nomen horrent, . inde dicere folitus illa S. Pauli verba: Hor- fortior , placidi(lime efflavit animam, octavo rendum eft incidere in manus Dei viventis, Calendas Junias: evat eo anrio dies facra Core quo fcilicet eos excitarer ad Dei timorem; poris Chrifti folemnitatis celebris ,. intra ho« fed & alias iisdem di&itabat: Difüite, quam ram fextam, ut przdictioni refponderet even- Jpoteftis ocy(Jmne , quia' nefcio ,. quam diu fibi vobis- tus, anno Domini millefimo 1 cum man(urus. quing?f;teümo Cum graviffime eum mor- nonagefimo quinto. bus urgeret , illud divini codicis oraculum IDEA V. crebris fermonibus ufürpabat : Flagellet Deus omnen Pilium , quem recipit. Ec illud S. Am- Illu/itia Jköuïärium S. Laicorun pie morien : brofii : JNon ita inter vos vixi, ut pudeat me vi- lum exempla, veres nec timeo mori , quoniam Dominum bonum m I. babemus. Similiter eum vaticinatum tradunt de füprema , qez imminebat, orbis Chri- Dhilippus l1. Hitpani ä Rex, mä—gnumchgem Euæb.Niäs ftiani calamitate, nifi flamma fopiretur, qua in vita, Chriftianum infignem in morterenberg. eceperat accendi, quamque quibusdam Prin- reprzfentavit. Multis morbis ac doloribusvirgo co- cipibus (ibi familiaribus indicavit. Ita paulo fingulari cum patientia per vitam exantlatis, 9nata C.4» *- - pof ingruit horribilis illa tempeftas a Sara- atque hos inter longevis podagra cruciati $ 2* cenis, a quibus evería, vaftataque eft Europa. bus exercitatus füit. 'Totum illa Corpus per- Atque hoc fuum vaticinium complexus effe repfit, ea cum carais ac nervorum convulfio- fertur hoc ver(iculo: Regna ruent Romz; ne, ut neque admoveri tenuiífimos pannos fit ferro, flammaque , fameque. Denique cum fzpe paífa, nec non fingulariter affici delica- fupremam (ibi mortis horam fen(iflec immi- tam complexionem oportuerrit. Non fuit ta« re, videndique fui Domini in gloria, eoque, men audire lamentantem, non impatientermmr ' .qui vera eít vita fruendi percupidus, dum ca- non moleftum infervientibus : quinimo folari neret: Gloria Patri & Filio &c. fpirirtum Deo eorundem de fua moleftiaafflictionem, Deum reddidit in anniveríaria fefta que Domini;æ i indentidem laudare, & divinzg fe voluntati Afcenfionis: folennitate. conformare. Erat fane iftud agere gloriofius i Vita fol. ,.vä—ria mcdica; IlI. S. Philippus Nerius poft aliquid reportatis e bello victoriis, ditionibus 413. menta in morbo adhibita ad fuüos converfus. in poteftatem redadtis, regnis monarchiz ad- / $i alia, inquit, vobis medicamenta non füp- ditis, aut pari cum Alexandro fortuna mundo | petunt, manaete, quippe quia cum morte jam fibi- fübjugato. Quis dicendo pro dignitate luctari incipio; quibus dictis, ut (ibi ipfi va- exequatur fortitudinem, ac conítantiam, qua caret, conticuit. Verum quo plus fupremis vultu immoto, ne füfpirans quidem; incifio- appropinquabat, hoc magis fe mortem con- nem alterius genu admi(it, & toleravit? ZEgrie temnere palam indicabat aítantibus, fuper le- tudine confectus & fractus languoribus, non &ulum enim, ubi jacebat, quafi eam ad pu- lachrymam mifit, non fignificationem edi« gnam provocaret, fedentis inftar allevat fefe : dit fenfus perculfi; leniendo duntaxat dolo- duravictamdiu in eo habitu corporis, in quem ri poftulavit, ut confeffarius elata voce Do- fe tum compofuerat, donec fpiritum halavit. minice paffionis ex Evangelifta Matthzo hi- Aderat jam Philippo füprema hora, cum Pa- ftoriam legeret,fignanterque verbis infifteret, tres omnes accürrunt, & quem paulo ante vi- quibus in horto Getfemane ufus erat Salva- vum atque incolumem reliquerant, pene mor- tor: JVon mea, féd tua. voluntas fiat. Expertus ? tuum przter opinionem offendunt: Hinc la- ab hoc confilio, & fa&o cxlefte preemium, & chrymz illico cunctis cadere incipiunt pre converfus tox ad confeffarium profunda dolore, qua(i pueris. Tanti viri jadturam, nul- cum demiffione monuit, ut gratias Deo re- lus erat, qui non lugerec; & quis morientem ferret: füppreffa lxtitiz cauía, ne in animis Philippum intuitus lachrymas tenere potuif- circumftantium aliqua füi exiftimatio prove- fet? qui (ui ipfius oblitus, nihil amavit magis, niret; ita gloriam, qua apud Deum fuerat il« : quam aliis prodeffe. Interea Patribus commu- luftris, chriftiange demiffionis velo obtegens, nem parentem infolabiliter plorantibus , ejus ex ea virtüute cg&terarum bafi, imo corona« animam Cazfar Baronius lachrymas precibus mento impulfüs, animi magnitudinem, ac ro« miícens Deo,San&tisque de more commendat: bur fingulare moriens explicuit: Pluribus an« quo peracto admonitus a medico, Philippo te mortem diebus de imminente obitu factus mortem inflare, ad illum mox converfíus; certior, nullo metu, aut triftitia, fed feftivo, Heus tu, Pater mi! clamare coepit: Quid cau. ac gaudenti obtutu nuncium accepit. Mox fie eft, quod nobis nullam verbum dicis? Al. ad complectendum amicum hofpitem pro di- loquatur, quzífo, Pater filios, quos Chrifto tan. gnitate fe comparaturus expiationem con« to labore genuit: eripiat, rogo, filiis tantum Ícientiz, quam diligentiffimam & frequentem &olorem, aut minuat faltem : Ubi benedictio- promiGt. . Diebus quinquagenis eodem fi- 124 nem filiis tribuerit Pater, tam eorum minuet tu fupinus ftrato incubuit, virium lapfü, ac dolorem. His Philippus auditis , oculos con- vi dolorum mutationem, & innovationem feftim in coelum tollens, aliquantulum ora- loci prohibentius. Unum tunc Regis defi- vit pro filiis: fupplicatione completa aftantes derium audiebatur, ut fiat Dei voluntas 5 K, P. Lobn, Dill, Man. Tom. Àf Ggg2 Una » 420 Albliotbece Manualis : Concionatoriae dextera tenuit ; tam ar&te complexus, ut mote Hba hzc cogitatio,ad bonam mottem compa- ratio. Accidit, uce cubiculariis quidam letior tuo vix potuerit eripi. Diebus, quibus quine nuntiaret ; judicio medicorum ex eo morbo quagenis decubuit, decies & quater facro epu- lo refectus fuit. Converíatio fub id tempus Philippum adhuc biennio fuperftitem fore. At Rex nibil ad ifta animadvertens; cum mor- omnis de morte. . Capi menfuram juffit fere- tri, quo elatus fuit Carolus; quo item amictu tuus, inquit, fuero, imaginem Deiparz, quam videtis,iquondam mez matris donum , quam involutum farcophago intulerint,explorari,ut non diffimili apparatu conderetur. Funebria ego quinquaginta fex annis mecum de collo circumtu li, filiz mes date. Intentus in finem fibi alia inftrui vetuit, quam quz religiofis Conventus S. Laurentii impenduntur.. Mor- vit& pie de currendum, quz ad eum facerent, o corpori przftandum , fa- tem Regis omnis chriftianitas luxit. quidque deinde füu Fereconfonant his, qux de eodem Jo. Rho. Jo. Rho. pienter ac provide preordinavit. Collo meo, fcripfitquod fcilicecapproximante mortis ho- 5 « 3« inquiebat, cruculam ligneam a filo appendite, ra, filio fuo Philippo llI. ad fe accer(ito, rejecta * ^* ut pedtori infiftat. Mori volo, crucifixum te- ftragula vefte,pectus reginarum olim curarum nens manu, quo cum mortem obiit Carolus hofpitium nobile tunc ebullientibus, ac ftabu- ]mperator progenitor meus. Adfunt ibi binz candelz ad Aram divz Virginis de monte fer- lantibus fcedis pediculis horridü oftendens,di- rato benedictz, unam de iis habete in prom- xerit: videPrinceps,quo tandem recidant,utri- usque folis divitiz, &territo concuffoque bellis ptu, prafentandam, cum opus fuerit, Sarco- phagum, & fepulturam ratione, quam edico, veteri novusorbis füb jugum miffus.Morimur. . Il.Stephanus Hungariz Rex poft filium amif- Ribad.p.o; inftruetis, Agens fuper negotiis animz cum confeffario s Pater, ajebat, Dei, apud me vi- fum,«gritudine correptus,eaque paulatim fta 20. Aug- &us eft adeo,utinfi(tere pedibus nequiret. At- ces agis: promitto tibi,przftiturum me fingu- ]a, qu& függefferis, faluti mez opportuna: per que hinc ficarii aliquot arripuerunt anfam fefe vindicandi,quod ab eo fefe feverius habitos ex- te (tabit,(i quidqua m neceffarium abs me omit- tetur : Adunivería paratum habes. Voluit ut iftimarent. Itaque quatuor inejus caput con- Philippus filius ad effet,cum exarema unGtione fpiravere Palatini, quiprius eum perimere de- Tbídem xpedita fubdidit: Pe- creverunt,quam naturali morte defungeretur. erat inungendus. Hac e Detemb tii,ut intereffes praíens huic fun&ioni : utin- Quapropter unus eorum vel maxime audax, füb primas ingruentis vefpera tenebras, ante- fpicias $ ;quo res humanz fine terminentur.Tum * folicite i nculcavit , & iterato commonuit, ut quam cubili regio lumen inferrecur,ftricto fer- ro, quod pallio abíconderat; parricidii cercus; cordi unice haberet religionem chriftianam; defenfionem fidéi,& curam juftitig: ut conatus irrupit. Sed Dei;qui füos tuetur,nutu,fimul ac acregnandi eo di- pedem cubiculo intulit, gladius manibus ejus omnes per tempus vivendi, rigeret; ut, cum ipfe quoque mortis artic ulo excidis. Rex tinnitu ferri candentis excitus, fecurum in conífcientia fe percontatus eft,quid (ibi tinnicus ille portende- appropinq uaverit ; experiatur. Mandavit fübinde, ut vulnera nu- ret? Tum vero ficarius metu propemodum exanimatus, Regisque veftigiis advolutus, &; darentur,quz ex morbi, & curationum tractu cur adveniffec faffus , deftinati parricidii ve- acceperat. Ea filio commonftrans: Ecce, in- quit; fili quomodo a mundo & tempore Reges niam popofcit.Ille fapplici veniam impertitus, tractentur, ecce, quam pariformiter ad czte- in reliquos conjuratos repente comprehenfos ros homines mundi ca pita miferiis fubjaceant! capitalem tulit (ententiam. | Crefcebar in dies infirmitas, unde prudenter vir fan&us collige- Vide,quam fevere,fed jufte,defectus meos,per bat ex hac valle mortalitatis ac moeroris (e quos min us,utoportuit,Deo fervivi,ipfein me dicet: nec adhuc fcio, quid in futu- propediem ad regnum gloriofius evocatum iri. nunc vin rum mecum difponat. Binc velim, ut conclu- Quare cum magno pietatis affectu omniaSS. Sacramenta percepiffet, ad fs coattos Epifcop. das quid futurum fit iis, qui Deo negli gentius parenc; Tum Chrifti de cruce penden tis efli- regnique Dynaftas, ut fidem catholicam tues rentur, & juftitiam moderarentur cohortatus; gie m & flagellum fanguine cruentarum protu- lit, & hoc figno, inquit,manus obarmatus diem delignato fibi fücceffore, cum fuos omnes (in- gulari pietatis affe&u (acratiflimz Virgini Ma- obiit Carolus Imperator Avus tuus, ut nunc riz commendaffet,eàmque fupplex oraffet, ut ego Rex catholicus : hoc idem in pigaus falutis füum Spiritum fuo Filio offerre dignaretur,ex- aífumo, dum morior; non aliter ages fili, & reverenter,ut decet,femper habebis imaginem piravit 18.Cal.Sept. qui diesut eft affumptz B. Chrifli Salvatoris: Ita exemplo tibi Carolus & Virgini in coelum,feítus, (ic & eodem defungi m tibi nobiscum com- (urnis ab ea precibus contendit & impetravit. Vi d ego preivimus: meritu lil. Homobonus fuit in fündendis adIbidem 3. inuné exinde ípera Sanguis huic flagello Deum. precibus pius adeo , ut iis non tan- Nov. afperfus.noneft meus;fed Caroli Imperatoris, ac Domioi mei. Tibi nunc affervavi, ut memi- tummodo diei, fed pleramque etiam partem no&is impenderet. Semper matutinas pree neris, nos prz czteris indigere, ut (imili modo fanguinem fündamus. Accipe donum, & pre- ces adibat, tamque diligens quavis noQte ad S. Egidii edem ventitabat ad eas audiendas, tiolarum reliquiarum loco conferva, atque in pretio habe. Deo conjundtus vive, a quo tibi ut parochus nomine Hubertus, fimul campae nulam infonuiffet, fübito ad referandas eccle- benedictionem opto, quam paterne & ego im- ertior. Simul benedictione amanter imperti- fiz valvas fe proriperet, ut Homobonum ad- mitteret. Idem virum fanQum reperit in ta Philippum dimifit, necultra vidic. Moriens cereum benedi&tum Deipare Monferratenfis templo fxpius orantem, quamvis ipíe fores eL C ïïtufüs XCIJ H. Mors. 421 el nbn referaffet. Nam cum maturius adve- cis mentionem dixït: - Hec eft fola [pes mea; in niens portam fen(iffet occlufam, Deus eam bac emori certum ef]. At cum jam ad duellum ac- miraculo pandebat. His atque id genus mira- cefliffet, oris habitu terroris, horrorisque ple- culis, & fua fanctitate multos convertit,etiam no effe ccepit, quafi perquam difficili gravique pertinaciffimos hareticos, quos admodum fibilaboreobjecto. Perftititin hoc afpe&tu ali- doGi religiofique viri variis argumentis;ac ra- quantifper ; cum derepenteexclamavit: Ma- tionibus incaffum tentarant. Denique anno gna e[l vis orci fed eam Cbrifli 3 Efu vis ex adver[o chriftiano cloCX CVII. cum pro fuo folemni longe valentior fregit, & obtrivit. Neque diu poft- matutinis precibus interfuiffet fanus & inco- ca: P'lane vici. Et denique: Me totum equitatis lumis, fecundum has fixis humi coram crucifi- divine judicio fubmitto. Ac ftatim color & füavie xi Domini icone genibus in preces fefe dedit, tas oris ejus rediit; addita etiam venuftate, & .'ïho. coque corporis fitu duravit, usque ad miffz fa- fplendorequodam. Atque fic exhaufit animam Ia. crificium,in quo cum facerdos hymnum, cujus an. falutis MCCCXXIH. V. Cal. OGobr. cum initium eft: Gloria in excelfis.&9c. vecitaret, ipfe - ageret ann. XXVIII neque ulla poftea morta- protenfis & invicem commiffis decuffatim lis pecies, aut pallor vultum ejus deformavit. brachiis nulla przvia xgritudine tentatus, Audiamus Surium, his e regie concinen- Sur, 17v nullo ftrepitu edito,placidiffime animam exha- tem, quando ita fcribit: S, É lzearius Comes Sept c.13. lavitId. Novembr. In hüanc modum mortuus illuftris, fed vir fanctiffimus, & qui cum uxore eít inventus, diditaque per urbem mortis ejus nobili perpetuam virginitatem coluit.in mor- fama, mox innumera concio ad eum viden- tis articulo pofitus.jubebar,(ibi Chrifti Domini 54 dum, venerandum, tangendum, pretiofarum- - paffionem legi ; lingua'ejus a divinis non ceffa- Au. que reliquarum ejus quidquiam referendum bat laudibus , crebro repetens illum verfüm: confluxit. Porro mulus lachrymis, & magno Dominus opem ferat illi'füper lectum doloris pietatis affedtu fuit ad S. /Egydii humatus, ubi ejus: univerfum ftratum ejus verf(afti ii infir- Dominus eum multis miraculis illuftravit, mitate ejus: Sumpto autem Dominico Sacra- claudis pedes, czcis oculos , linguam mutis, mento, cum facro oleo ungeretur, & veríüm aures fardis, falutemque zgris impertitus. illum dicerent: Per crucem 69 paffionem tuam; Ibidem 6. Decembr. IV. S. Hubertus cum multa monafteria, in libera eum Domine; Ip(e eundem tertio repeti- quibus etiam ipfe propriis manibus laborarat, vit, & addidit: Hwc eft fpes mea, in hac volo fundaffet, tandem optata dies affuit, quo Do- morit. EE ERE RRE EEE Ad extremum jam in agone pofitus, minus eum exilio mortalitatis educere, & in vultum prz fe tulit valde terribilem, uode patriam evocare deftinarat.. Cujus divini con- colligi liceret, eum in magno verfari labore filii przfcius, mifit rogatum S. Antiftitam AI- ob quzdam illi objecta: atque füb ejusmodi degundem, quo fibi linteum , quod fuis ipfa confli&u exclamavit : Magna eft demonum manibus concinnarat, concederet fuo funeri vis,fed eam penitus enervarunt virtus & meri- accommodatum. Antequam tabellarius, €o- ta facro- (anctz incarnationis & paffionis Jefü dem defltinatus, fuiffet appulfuüs, jam S. Virgo Chrifti. Et poft paululum rurfum exclamans: coclefti vifo didicerat, quid S. Huberto eflet Plane,inquit,vici. Poft aliquantulum temporis futurum, moxque funebria ei lintea deftina- fpatium cum ingenti clamore dixit: Totum navit, quibus exanime corpus ejus involvere- me divino judicio committo. Atque his di&is tur. LHec vir fan&us vix accepit, cum fpiri- reparatus eft vultus ejus, & quodam rubore tumin Dei manus edidit. Itaque hislioteis in- atque fplendore,multaque elegantia perfufüs, E volutus,perbonorifice a fuis difcipulis ubertim atque ita reddidit fpiritum. [ collachrymantibus in Sacello; quod ipfe con- "VI. Erat quidam tan&us eremita, qui interSpec. ftruxerat, humatus eft. Centum quinquagin- Cxteras virtutes magnam habebat gratiam in- Exemp. v. ta annis ab ejus obitu Abbas divinitus admoni- firmis miniftrrare. Hic admonitus per vifionemlnfrmitas tus corpus ejus tranftulit adeo recens & inte- ivit ad proximam civitatem, & dum veniffec*X€mpl.19. grum, ut co primum die videretur expiraffe, ad portam, vidit quendam horribilem infir- quod Arabicos odores,& Poftana rofaria redo- mum & fcetidum, quem etiam leprofi inter fe lebat, eadem lintea, quibus exuviz facrz fue- fuftinere non volebant. Huic cum fanctus ere- rant involucz, nihil rabis, nihil vetuftatis con- mita infervire coepiffet,eum in Domino cone traxerant. Hlores etiam herbzque, quibus fortans, reípondit infirmus: Sit Deus altiffamus facrum funus fuerat afperfum, priftinum odo- benedittus, qui banc mibi donavit infirmitatem. | Sed rem, viroremque retinuerant haud aliter, ac timeo, ne Deus münuat wmibi premium in celis fi tunc primum decerpta fuiffent. , propter tuum fervitium bumile. Et ille: INon eff V.S Elzearius ultima &gritudine correptus. Vita C. 54. ita, fed pro mea mercede ju[Jus füz bunc wenire. j dehinc nihil ulterius cum mortalibus fabula- Sic fancta lis quotidie inter eos oriebatur, & f tus , graviffimos inter & continuos dolores,. quanto plus eremita ferviebat, tanto plus fer- animum ad zquitatem & fpem debitz fibi vire affectabat, & infirmus eum fervire non mercedis zftimulabat. |ObleGabatur conti- finebat, ut plus fuftinendo, plus premiare- nua Chrifti Domini cruciatuum recordatione; tur. Tunc poft annos quindecim expletos quorum memoriz aíliduos interpretes adeffe infirmus deofculari] ceepit manus eremitz, fibi voluit, Multa etiam ex Davidicis carmi- gratias eidem referens de pietate fibi imper- nibus memoriter decantans, illud inprimis ex tita. Eremita autem rogabat Dominum, ut Pfal.40. Dominus opem ferat illi faper leGtum dolo- oftendere dignaretur, qualiter hec anima fandta de corpore egrederetur. Et oftenfum ris ejus,C2c.Cum ad extremum certamen facro« e(ít. Cum enim ad horam noviffimam deve- fancto ceromate inungerctur,'ad diving cru- nifTet, Ggg 3 » - EE — 422 Eibüotbecæ Manualis Concionarorice ; niffet, audivit vocem dicentem: Penidiletle mi. . Dei. Deinde coclefti quadam exundantis letíe 'Tunc illa feliciffima anima ad omnes fenfíüs. tiz fuavitate delibutus,inilla confcientiz feree corporis dicebat: obis regratior, quia mibi obt-. nitate , quafi fudo coelo in aprico exultabat, diftis..Oculi vanitatem nori concupivi[lis ; aures va- . quod per dolores venientem mortem perfen- nitatem non audiflis ;; tanus in deliciis deletata non. tifcerec. Ab(orptus eft inillis mille Iztitiis do- fuiflis; pedes ad vana non cucurrifHis ; olfa&tus de- ]orum fen(üs: neque fapiebat audire quidpiam licias comempfiflis guflus aliquid delicate non edifli. . quod coelum non faperet. In facro-(an&toVia- 7 igitury o corpus meum in pace quiefce , ut tempo-. ticoy& füprema facri ceromatis unctione fpem Daron, v opportuno vecipias pro labore eternam vemunera-. ultimam reponebat: Ideoque non ultimo ex- tionem. Ethoc dicto, cum conventu Ange- fpectatoillo, & canclamato animz fe e mundo ton. ! àd n lorum fan&a anima evolavit ad coclum. - . jam proripientis articulo, mature particeps ef- 1065 Ribad. p. ViLInea porticu que euntibus ad ecclefiam fe voluit utriusque: boc tantum, íed brevi 3. 25.Dec. B. Clementise it pervia, fuit quidam Servulus ' tanc moerore nonnihil (übveritus,ne;quia me- nomine, quem multi veftrum mecum nove- lius fibi &in corpore & inanimo efle (ufceptis runt, aitS.Greg rebus pauper, meritis dives, illis Sacraments manifeíte fentiebat, iterum quem longa zgritudo diffolverat. Nam a pri- convalefceret, & invitus defereretur in vita. mzva etate usque ad finem vicz paralyticus. Evidentibus xterna falutis pignoribus cumu- jacebat. Quid dicam quia ftare non potuerat, latam ajunt, qui morienti adfuere. Quo a qui nunquam in le&to fuo fürgere,vel ad feden- morte propius aberat, eo magis liquida mor- dum valebat,nunquam magum fuam ad osdu- . tem exoptantis animi dulcedine ibac in jubi- cere, nunquam fe potuitinlatusaliud declina- lum. Ultimum illi vite triduum totum ín ex- re. Huicad ferviendum mater cum fratreade-. quifitze altis & fan&is mori defiderantium San- rat, & quidquid ex eleemofyna potuiffer acci« &orum fufpiriis atque lztitiis Hlaxit. Haufta ere, hoc eorum manibus , pauperibus ero- . e Chriíto fiducia non timere fe ajebar, agonem gabat. Nequaquam literas noverat, fed . mortis: imo ex omnium jucundiffimarum, fibi co dices emerat, & religiofos quosque ia quas unquam habuiffet, horarum cumulo ftbi hofpitalitatem fafcipiens,hos coram felegere eí[e unam, eamque jucundiílimam eam, quz fine intermillione faciebat. Factumqueeít;ut, " ultima effet vita, feu mortis, horarum. Regio Tellcv. ple- confeffario & alteri cuidam, e primoribus vi- fpez. moi quantum ad menfuram propriam attinet neS Scripturam difceret; cum ficut dixi, litte- "rojinterrogantibus qui valeret : Expitojinquit, p1l4. Ü . ras funditus ignoraret. Studebat in dolore aacer donec veniat immutatio mea.. Vicae fpem og- femper gratias agere,hymnis Deo,aclaudibus gerentibus refpondit , fe mortem clecturum, diebus ac noctibus vacare. Sed cum jam tem- ramerfi anni adhuc fibi offerentur, & a publi- us effet, ut tanta ejus patientia remunerari cis officiorum, & a privatis morborum per- debuiffet, membrorum dolor ad vitalia rediit." turbationibus liberi, & omnibus, quz quidem Jelov fpec, m Cumque fe jam morti proximum agnovit; pe- . excogitari poffent, deliciarum ac recreatio- l t df regrinos viros,atq uein hofpitalitate fufceptos num commoditacbus affluentes. Solebat dice- re: nunc demum íe penetrafle ad fuavem fun- ] admonuit, ut fürgerent, & pro exfípectatione exitus füicum eo píalmos decantarent. Cum- dum cceleftis illius dicti : Melior eff mifericnrdia que cum eis & ipfe moriens pfalleret, voces tua fuper viias! Quotquot vitas haberet mun- fallentium repente compefcuit cumterrore dus,meliorem efie plenam vitz &ternitate mi« fericordiam Dei fuperomnes vitas. His effufze maligni clamoris dicens: Zacete, nunquid non au- ditis, quante refonent laudes in cxlo? Camque ad . in Deum mentis affectibus intermicabant fele- easdem laudes, quas intus audierat,aurescor- Gta quxdam ad ccclitum Reginam, & omnem dis incenderet, fanctailla animaa carnefoluta beatorum regiam, Angelosque fufpiria,pretio- eít. Sed exeunte illa tanta illicodoris fragran- facordiscontriti, & Deoplene immolati facri- tia afper(a eftjut ofnes illi,qui aderant,inzíti- ficía, & holocauíta, indulgentiarum ufus dili- MEm h mabili faavitate replerentur,itaucperhocpa- gens; & quidquid demum utile effe viderat 22' Jull . tenter agnofcerent, quod eam laudes,q uasau- ad optime moriendum, id quod optime con- * dierat in ccelo füfcepiffent. fecutus eft anno 1630. 3. Jan. magno fpei pra- ilela m'a)'okrum in cipue argumento , illos demum feliciffime J o.Nadaüi — VIII. Dom. Joannes de V Hebdom, Aragonia S. Jacobi Equitum Commendator. emori, qui morientium auxilio fcfe omni; qua 49 poffunt, ope operaque impendunt. oft plurima & maxima magpnificg pietatis of- ; cia, hoc etiam perfufus lumine, ut morientes IX. Rogerius in Annalibus Anglorum deWad. ec. precipuo juvaret ftudio, in le&tulo mortuali. Henrico il. Rege infigniter poenitente ait. Quin? c21. ftatuit, ut pro Bifcaja patria fua tota. fuis im- cum fen(iffet mortem fibi imminere, convoca- pen(is quafi pro teftamento morientibus omni- tis Epifcopis, & viris religiofis primum fecre- bus a fe moriente relicto , imprimeretur pra- to , dein coram omnia fua peccata confeffus xis quedam juvandi «gros ad bene morien- eft, & füorum peccarorum abfolutionem ac- dum, & peromnem Biícajam ad fuas rationes . cepit. Deinde depofitis mollioribus indumen- diftraheretur,ut omnibus ad manum effet. At tis cilicium induit, & lig zto fane in colle fuo, videamus , qui adeo folicitus de moribundis dixit Epifcopis, ac cteris religiofis: frodo fuit;qualis ipfe fueritin agone; quale pretium me peccalorem indignum , culpabilem , per funem tuleritoperz adeo pretiofz Primum generali ifjum vobis Minifivis Dei poftulans , ut Dominus ïbidem vitam omnem: exomologe(i ad exemplum S. nofler, qui latroni in cruce confitenti peccata dimifüt, | 9. ul Dominici expiavit, & quod illa teftatur, & nos er preces veftras, & /uam ineff abilem mifericor- ipfius praxis verbis latius referemus, frequen- diam mifereatur infeliciff/ame anime mea; & re- tiffima fs confeffione parabat ultimo tribunali fponderunt omnes, zfme. Etipfe aic illis. [R« C —— Tüwus XCPlML M. .1423 Trahite re e le&o ifto, per hunc funem, & felicem vite finem, ei prænünbïavït; Voïuitæ imponite le&to illi cinereo : & fecerunt, ficut que anno toto prius eam febribus decoqui, przcepit illis; & appofüerunt capiti & pedi- Sed octo diebus ante quam moreretur , fua- bus fuis duos lapides magnos quadratos. Et viffimam in ccelo muficam, cantantesque au« omnibus rite pera&tis przcepit füum corpus divit Angelos, a quibus anima Magdalenz (o« deferri in Nortmanniam Rothmagum usque.. roris ejus in coelum fuit füblata, que etiam Et his dictis ipfe SS. Viatico munitus in ti- ipfa ad Martham cum Chrifto a pparens, in« more Domini emifit fpiritum. " Baron. vifit, & ab boc audiit: Veni, hofpita mea di- X. Ferdinandus, Rex Cafte llze ädVeftcns lectiffima,quemadmodum tuq tom. 1r. diem mortis adeffe, die S. nativitatis Domini uondam tua me ad an. domo recepitti,fic ego te recipiszn in casleftem miffam cantari precepit, füb qua & commu- 1c65. domum meam. Hinc in pavimentum cineribus nicavit. Sequenti die.vocans ad fe Epifcopos afperfum, impluviumque, e quo ccelum con- & Abbates, in templum fe deferri jutfit, re- templari poffet,volnit deponi. Sic depofitze pe: gio cultu & ornatu indutum, ibique fixis ge- tenti, manuque orucem przferenti , (acra Do- nibus Deum univerfi Dominum confeflus, re- mini paffi hiftoria , quamsS. Lucas confcrip(it, gnüm fuum , quod adminiftraverat , reddi- et prziecta üimuladea verba ventüm : J ma- dic: tum chlamidem regalem exuens, & co- nus tuas, Domine, coi inendo fpiritum meüm ; ipfa ronam deponens; cilicio indui, cinereque con- quoque fuum Domino reddidit. Ait preterea fpergi voluit, & (ic pott duos dies inter ma- S.Antonius S.FrontinoPetraæoricenüEpifcopo nus Epifcoporum fpiritum Deo reddidit. (quem P'etrus Apoítolus Petracoricis Antifti- Xl. Joannes, Rex Aragonum ex hac vita mi- tem przefecerac) facris miffarum folenniis opees graturus, cum mortis metu in lachrymas fol- ranti Angelum appacuiífe , & utad exequias S. veretur, fufead aulicos perorans oftendit , ni- Marthz properaret, impetraffe. Itaque Tara- hil ibi regoum, nihil honores profuiffe, fan- fium ccelefti vi translatum , moriendi affuiffe, . &tiusque fe victurum fuiffe, &i non Rex, fed ipfumque Chriftum fünebres ejus exequias ce- agticola fuiffet. Demum ad Chriftam cruci- lebrafle. Sic Deus honorat honorantes fes fic fixum converíus, inter pia fufpiria expiravit. BDellov. invicem fibi przftita ob(equia reponit. u XII. Juvenis quidam Dux Lotharingiz,cum lil. De S. Petronillz fingulari pulchritudi- "I)ïäe 393 fpec. mor. effecin extremis, tefpicieus domos füas & ca- ne cum quidam Flaccus homo nobilis, ac po Maji. p.1-1.2. ftra dicebat: O Douine Deus, quantum con- dift, 4, tens forte refciffet, ranto ejusamore füccendi temnendus eft ifte mundus, quando ego, qui ccepit, ut ejus in matrimonium accipienda tot babeo caílra & palatia , & tot potui ho- certus, eandem magno militum przfidio ob- fpitare, neício , quo adhuc in nocte iíta de- vallatus conveneris, füique adventus caufam beo ire, aut apud quos hofpitari. Bellov. recenfuerit. Cuiilla: Ecquid opus armis,Flace XIII, Rex Franciz laborans ad mortem, & ce, ad imbellem muliercuiam debellandam ? 1 pec. mor. defperatus a medicis , & pofitus in cinerem; l Animi puellarum non expugnantur armis ; eit. difl- vocasiromnes aftantes, dicens : Ecce ego,quia 8* fed donis; non terrore fübjugantur, fed amo- ditiffimus eram , nobiliffimus de mundo; pro re. Quod (i me vis uxorem, tridui inducias omnibus divitiis méis, & potentia, & amicis, concede, ut ad nuptias me comparem. Ela- non poffum extorquere a morte inducias ab pío triduo nobiles mihi matronas ac Virgines, hac infirmitate per unicam horam. Quid er- quz me folenni pompa (quemadmodum tuam g0 valent ifta omuia ? Et hoc dicens, omnes decet nobilitatem ) tuas in ades deducant, 'audientes concitavit ad fletum. Placatus hisce Flaccus, ita fe fa&turum rece- IDEA VI. pit. Verum enim vero S. Virgo, qüz perpe- tuam Chrifto virginitatem dedicarat , tridui Jiüufiria mulierum pie orientium 'exempla. Tdem p. 1. inducias precibus, jejuniisque impendit, cos- o. Magdalena poft expletos triginta annos leftem enixe precata Sponfüm, ne fuam perí- 22, Jul. ipíamet quendam facerdotem rogavit , clitari fineret integritatem, folius ejus amori audiret fabctum Maximinum, füoque ei no- dicatam , tamque folicite hucusque fibi cone mine diceret, üt fequenti Dominica füb au- fervatam. Jam induciarum dies abierat, cum roram folus.in témplo compareret. Paruit fan&tus quidam facerdos Nicomedes ejus in fanctus Epifcopus , & Magdalenam in aére edes forte delatus, ibidem miffam fecit, & pendulam fublatis in coelutn manibus, preci- « S. Virginem facra Synaxi refecit. Hoc igitur bus intentam reperit. Hic magno pietatis af ccelefti vietico premunita, füo fefe lectulo 2b fe&tu fufis ubertim lachrymis S. Synaxin per- compofuit, puramque animam ín fui manus cepit, & haud mulkto póft fuum fpiritum in Creatoris edidit.. Affuere preftituta die Vire m amantifhimi Spon(i fuique Magiftri manus edi- gines ac Matronz a Flacco fübmiffz, ejusque dit, quera füorum peccatorum caufa fenferst in zdes Virginem deduGture : fed c um ecam olim tuumin cruce coele(ti Patri commendaffe. reperiffent excin&tam , vice nuptiarum füne- San&itliimam ejus animam coclites in coelum bres folenniter exequias celebrarunt. Decefz feftivis plaufibus & jubilis foftulere ; corpus fit pridie cal. Junii , quo die anniverfariam eodem loci conditum , & honorifice femper ejus ecclefía memoriam agit. Corpus ejus fuit habitum. Ibidem via Ardeatina conditum, poftea folenhi pom- 290 Jul' - * II. De S. Marthz morte fic fcribit cita-tusv pa in Ba(ilicam Principis Apoftolorum Petrí Author: Simul illud tempus advenit, quo Do- translatum , Paulo, hujusce nominis primo; minus hinc evocatam coclefti prmio donare ecclefiam moderante. * decrevic, uno anno prius , quam decederet IV. Maria JEgyptiaca, cum a Zofimo, quiTbid,p,2, . eam 2« Apr. 1 ». JBibliotbece Manualis Concionatorice , 424 eam in folitudine SS. Euchariftiz epulo re- tius,Papa,nominis hujusce quartüs, fämä fans fecerat , petiiffet , ut fequenti anno iterum Gitatis ejus excitus eandem vifitavit, fuaque rediret, ille con(ticuto tempore revertens, & benedictione plenaque indulgentia impertivit. j p ad locum, ubi prius eam viderat, progreffus, Quam ob rem miris illa gaudiis in Domino ge- a6, ] nonnullos inde radios folis inftar fplendidos ftire vifa, convocatas ad fereligiolas filias fuas emicare fenfir; quos, ut propius acceflit, fan- oravit, ut in agendis Deogratiis fociam (ibi na« — -&am jam defunctam, corpus ejus humi ftra- varentoperam,quod & facrofancto Domini fui tum , mode(íteque verfus Ocientem compofi- corpore refecta tuiffet , & ejusdem Domini fui tum vidit, cum verbis his in arrena exaratis: füpremus in terris Vicarius ad feinvifere fuif- Sepeli, Zbba Zozime , mifere Marie corpu[culum. fet dignatus.Erat inter alias monachasAgnesS. Redde terrey quod fuun eft , & pulveri adjice pul- Clarz germana foror,qua; cum forori,fuzque erem, . Ora tamen Dominum pro me tranfeunte. V. in Chrifto matri moriturz przfens adeflet, id. Zprilis , note falutifere pa|J;ionis pofl divine && multis lachrymis oravit, ne fe relinqueret in facre cene communionem. . Ex his charaQteribus terris, fed in coelum profedtura fe comitem af- Zofimus collegit nomen San&z fuifle, Maria, fümeret, quando adeo unanimes in communis eamque anno przterito , una hora poít acce- Domini obfíequio convixiffent. Sic orantem ptam Euchariftiam, eo loci deveniffe, quem confolata negavit effe Domini voluptatem, ut ipfe diebus omnino viginti vix;adiiffec. Dein jam fe comitaretur, neque tamen armbigeret rzcuntem breyi füubfecuturam V aticinium id accelfit facrum corpus, pedesque ejus reve- renter ofculatus, officium defünctorum , ut fubíecuta haud multo poft Agnetis mors com- vocant, pone recitavit, eique folennibus ec- probavit. Interea circumfufz filie ejus omnes clefiz pfalmis & hyrnis parentavit. Cumque jam jamque morienti fuz parenti fufis ubertim neíciret, quemadmodum facrum funus hu- lachrymis parentabant, & illa defolatas blando maret, mox accurrentem ferociffimum leo- fermone coníolata ad omnium virtutum, ime nem San&tz pedes lambentem vidit, quem fibi primis fludium humilitatis,fanQzque pauper- tanquam pollindorem fubmiffum divinitus tatisanimabat. Hincad fuammetanimam con- intellexit, ut effodiendo tumulo operam na- vería, his eam verbis affata eft : /ade fecura, quia varet. ltaque figno crucis armatus leoni prz- bonum babes itineris cordu&twm : Vade,quoniam; qui te cepit humum pedibus eruere, foffamque effo- creavit, fanttificavit,Eg cuftediens te femper, velut ma» dere humani corporis capacem. Getula bel- ter filiam, tenero amore dilexit. Mox ad Dominum lua fan&i viri juffibus obfecuta cavum fatis convería: Ti inquit, Domine beneditius fis, qui capax effodit, in quod Zofimus facrum the- mecreafli. Inxverrogata, cuinam colloqueretur; faurum depofuit , eique vetus illud pallium , comiter ait: Colloguor anime mee, quam prevenit Duoinus in beneditlionibus dulcedinis [ug Ad mo- quod olim ei przbuerat, quo fuam tegeret nuditatem, abflulit; fibique tanquam facras rientem Dominus, & Deipara Maria multis ilius fan&z pocenitentis reliquias affervavit. candidatarum , auroque coronatarum virgie Caterum leo facrut; corpus humo obruit, num choris circumdata invifit. Atque hisce coeleftibus inundata favoribus cum Dominicze füoque perfun&tus officio mitis inftar agni di- Íceffit, & fuum ad monafterium Zofimus re- paffionis hiftoriam prelegi fibi juffiffet, (an- C&tam animam edidi: in manus fui Creatoris, & 4 verfüs miracula divina przdicavit, fuisque ceenobitis quid fibi contigiffet , enarravit. cilicium, cinerem poenitentiz, labores ; lacer- li rebus enarratis obftupefaGi, Deo , qui nulamque mortalitatis, cum ftola immortali- fuis in San&tis mirabilia.operatur, grates, & tatis, & paupertatis erumnas cum fempiterna S. Marie ZEgyptiace anniverfíariam , feftam- beatitate commutavit. .que memoriam egerunt. V. S.Catharina Senenfis,cum tres & trigin- Ibid. 3o, e U ibid. p. 1 V. S. Clara vixit in fuo monaftetio duos & ta compleffet annos,vitamque duxiffet virtutis APril. I 12. AU$- quadraginta totosannos , idque admirabili vi- pleniffimam, & chriftianz reipublicz uriliffi- tz fanQtimonia rexit, fed eximiam omnino fuis mám, incredibili füccenfa videndi coeleftis virtutibus quafi coronidem adjunxit patien- Sponfi de(iderio defecit;in le&ulum viribus de- tiam letitiam, mediis & atrocibus in doloribus fecta decidit, fingulari pietatis affectu Sacra- egritudinis, quz fanctam Virginem oCto & vi- menta percepit, coactas ad fe fpirituales filias, gint annis exercuit. Namquamvis extremos. fociasque fuas mohuit,ut toto amoris affeCtu in lane cruciatus perpeffa fit, tamen ejus fereni- folum Chriftum ferrentur,pullis rerum morta- tatem vultus nulla triftitia obnubilavit, nullus lium tricis intricarentur, nihil de proximis un- Ttn 1. Agril querulas voces ullas, aut ulla fufpiria dolor ex- quam mali fufpicarentur;itaque veniam focias, preffit. Nimirum Dominuseam ranquam fpon- fi forte quampiam offendiffet, precata plenam íam probabat,mediasque inter erumnas robo- füfcepit indulgentiam a fümmis Ponüficibus rabat, & coeleftibus folatiis cumulabat. . Ali- Gregorio X.!. & Urbano VI. fibiliberaliter im- quando cum feptem, decemq; totos diesomni- pertitam. . Ceeterum diu morti collu&tata, ge- nojejunia duraffet , omnes fefe invifentes ani- nerofiffime (tygi conflixit , de qua non modo mavit, & iisinvicem, Spiritum, quoilla abun- vivens, fed & moriens gloriofiffime triumpha- dabat, communicavit. Auxerat interea morbi vit. Hocinagone mortis, eam quoque ftygius vis adeo,ut imminere (ibi füpremum non dubi: accuf(ator arguit vang gloriz:Cui Virgo:Quia? *s taret diem, tot (ibi votis exoptatum,quo nem- vana gloria? 4page [is. INunquam bec obrepfit, [om- pe corporeis expediri vinculis, & in cocleftis per cura mübi fuit fola veraque Deigloria. Yoc agoe oponfi complexus fubvolare geftiebat. Accepit ne perfundia, mox ad preces converfía , cocle- de Provincialis Miniftri manu Dominum, Sa- ftemque Sponfum fuüum füaviter allocuta , fi- cramenti fpecie velatum, quem videre defide- mul dixit: 4m manus tuas ,' Domine, commnendo ertio rzbacin patriarevelatum. Eodem dielnnocen- Jjiritum meym,-'Ad ccelites evolavit t L Co- Titulus XCV IH Morio 423 ÜCalendas Majl anno a partu Virginis culenta peGoris plapa, quæ fic eam effecit, ut 1380. cum fomitu fellis particulas ejeCtarit. Secun» Idem p.2. VII. De S. Paulz morte piiffima fic feribit dum hzcaliquz perfopz, quibus illa fingulari- 86. Jan. S, Hieronymus: Sentiebat prudentiffima foc- ter erat curz, cum Presbytero, qui eratei a fa- minarum adeffe mortem, & frigente aliqua cris confeffionibus, a puerulo advocátz, cone parte corporis, atque membrorum, folum ani- clave fübeuntes, eam jam defün&tam, afpero- m teporem in facro pectore palpitare, & ni- que cilicio(quod nunc energumenis liberandis hilominus qua(i ad fuos pergeret, alienosque adhibetur) cin&tam reperere. Porro fecundum defereret, illos verficulos ufurpabat : Domine, animam gloriofe beato coelitum domicilio ex« dilexi decorem domus tue, & locum babitationis glo- ceptam fuiffe- variisin locis divinitus eft reve- Yie tue. Et: Quam diletia tabernacula tua Domine laturp. Corpus ejus, quod,dum viveret,fuerat virtutum . concupifcit, & deficit anima in atria Do- informe , totumque ulceribus obfitum poftea mini, Ec: Elesi abjettae[Je in domo Dei magis, quam vifum fuit integerrimum, pulcherrimum qtæ, babitare in tabernaculis peccatorum. Cumque inter- facie adeo ferena& nitida,ut necApell rogaretur a. Hieronimo cur taceret, curnol- es eiplus elegantiz aut nitoris addere poffe vid eretur. let refpondere, an doleret aliquid ? Graco fere IX. S. Clara de monte Falconis ante mortem]ldem mone re(pondit, nihil fe habere moleftiz, fed 175 toto feptennio diu noCtüque horrendis eft ey. Auguft, omnia quiete & tranquille perfpicere.Poft hzc ercitata cacodemonum fpeclris. Sed illa fta. ] obmutuit, & claufis oculis qua(i mortalia de- bilis omnino petra faitin Chrifto fundara, fem- fpiceret, usque ad expiraionem animz eos- per invicta, fraudumque ftlygiarum extitit tri- dem repetebat ver(iculos,ut,quod dicebat,vix umphatrix quantoque duriores faerunt ejus audiri poffet, digitumque ad o5 tenens, crucis pugne, tanto gloriof'ores eriam faerunt victo- fignum pingebat in labiis.Defecerat fpiritus,& riz & coronz, Ínterea affülfit hora,qua füorum anbclabat in mortem, animaque erumpere ge- przmia laborum a coelefti Sponfo reciperet, ftiens ipfam ftridorem , quo mortalium vita fi- quam divinitus etiam intellexit. Unde quo fe nitur,inJaudes Dominiconvertebat. Aderanc melius compararet ad hoc adeo felix iter, lz Hierofolymarum, & aliarum urbium Epifcopi, titiz coeleftis exordium,convocatis ad fe facris & facerdotum inferioris gradus, ac Levitarum virginibus fe commendavit, eas hortata, quoó innumerabilis multitado. Omne monafterium meminiffent , quantas earum cauía fuüftinuiffec virginum, & monachorum chorirepleverant. erumnas,patientiz ac modeftiz mutuz ftude- Statimque ut audivitSponfuüm vocantem: Sur- rent, fu perioribus obedientiam deferrent, fefé B*,veni proxisma mea, [Deciofa mea,columba mea 3 quo- ar&tiffima invicem charitate comple&terentur, niam,ecce,byems tranfüt, Cs vece[Tt, pluvia abiit. T.ae- ne forte redemptionis opus,quod tanto fuüz vi« ta refpondit : Credo videre bona Domini in terra vi- t2 pretio aclytro Chriftus in eis operatus fuifz ventiuim. Ex hiac non ululatus, non planctus, ut fet earum culpa deftrueretur, Deinde perce- inter (z:culi homines fieri folet, fed pfalmorum ptis ecclefiz Sacramentis divinitus intellexit, linguis diverfis exanima concrepabant. Cae- impetrata peccatorum venia,fe eloriam mane- terum illa implevit curfüm füuum , fidem- re lempiternam. Hoc coelefli vifo fuit incredi- que fervavit, & nunc fruitur corona ju(ti- - bilibus inundata gaudiis,ruptoque,quod usque tiz, fequiturque Agoum, quocunque yadit. huc fervarat, filentio, hisamantiffimum füum Saturatur , quiaefurivit,! & leta decantat: Sponfüm fiitaffata. O dalciffme S'efa , quanto di- Sicut audivimus , ita vidimus in civitate Domini gnare preuao tibi fervientes , quorum fint erumne lg« virtutum , in civitate Dei noftri. O beata re- ve. Inde cum magno fervore fübjecit; Ma- x rum comimutatio! flevie, ut femper rideret; gnum, magnium , magnum , Domine, prerium eft mib defpexitlacus contritos,ut fontem Dominire- i paradifus. Subinde veluti An 2 gelis,ccelitibusque perirer; veftita cilicio eft, uc nunc albis vefti- collocuta dicebat: Jbducit e1m6. DPutarunt ade mentis uteretur,& diceret:Scidiffi Jaccum meum, ftantes eam expiraffc ; quapropteream huma- & circumdedifti me letitia.. Cinerem ficut panem man- tum abftulere, fed illico redanimata reclufito- ducabat, & potionem fuam cum fletu mifcebat, dicens : culos.Cumg; collztantes ei dicerent,videriree Fuerunt mibi lacbryme mee panes die ac notte ; ut in &iuseam valere, Chrifti fponfanon nefcia, ho« «ternum pane vefceretür Angelorum,& cane- ram füz mortis imminere,dixit: Dilette mibi di- rer: Gujlate, &g videte, quoniam fuavis eft Dominus. fcipule, meeque forores , mundum relinguo, ad Chris Idem t4. VIH. S. Lydwina mortem fuam divinitus Jtum me vocantem vado ,. cui me vosque comnendo; April intellexit, ad quam quo melius fe compararet, Sic effata (nullo edito doloris indicio) fandtam abomnibus notis veniam demiffe flagitavit , fi animam fuo reddidit Creatori, qua priftino qua forte eisoffendiculo fuiffet. Ita cum folen- imbutum colore, candoreque corpus reliquit, nis Pafchz diesilluxiffet, Chriftum, Chriftipa. baud aliter acfi fpiraret, oculis in ccelum füblas ramque Apoftolis aliisque ccelitibus cin&tos,in tis, vultu fplendido & rofeo , qui repente fub- fuocubili vidit. I'iceam Dominusconfolatus, iit, vifendum. adeo pretiofis & fragrantibus ungentis unxit, X. S.Macrina,virgo,S. Bafilii forormatre de-Ihid. 19, utetiam poftridie odoribus omnino cocleftibus functa, indies ad perfectionis apicém anhelavit Julii, fragraret, Tertio fecundum Paícha die circum- & quamvis degeret in terris,fiepe camen coele. ftantes,ut fecederent,feque (olam cum pueru- ftis beatitudinis cupedias libabat, füoque ex- lo cognato relinquerent, oravit; Sicque cum emplo & hortatu reliquis virginibus Domino rotam fe coeleftium rerum contemplationi de- devotis,défponfisque,quibus convivebat, tan- diffet, Chrifto piiffime collocuta, vehementi(- quam mater earum,magiftraque animos adde- Éimos omnino dolores perfenfit, in Dat, donec germanus ejus frater Gregor. Nyf- R. P. Lohn. Dil. Man. dàóm. 41 uprimis alu- fcnuö 426 Bibliotbece Manualis : Concionatorice fenus ImperatorisV alentis hzretici Ariani im- XII. S. Chunegundiä, olim Imperatrix, G tbidem 3, uxor illibata Henrici [mperatoris, poftea vero Mart. perio ab ecclefia fua exul, & ab Antiocheno concilio. redux., divinitus inftinCtus ad eam, monialis, cum totos quindecim annos in fan- quam toto octennio non viderat, invifere de- &o propofito exegiffet,reliquis virginibus Deo NY SBsctiSpASEE LE devotis raro religioíz perfeQtionis exemplo T crevit. lgitur eam convenit, invenitque morti Xens roximam. Unde cognovit eodem fe divinitus przluxiffet, admiratione mundum defixiffet, S. Imperatrix gravidejecta morbo, fupremum effc deftinatum, quo morientem juvaret,mor- tuamque fuis manibus humaret , cique tan- fibifenfirimminere diem. Cumque extremos halitus duceret, ac funebris promeretur ap« quam forori natu majori, imo matri , fuzeque L CRESNGREE paratus, ut fuo feretro aurum inflerni peri- fpirituali magiftre parentaret Cubabat fandta fcemina hutmi non innixa lectulo, fed durz ta- ftroma vidic, ad circumftantes couvería: Tol- lite, inquit; dllud velamen nou meum , quia nuda bulz rudi facco (tratz, vicemque cervicalis aí- fer confimilis fübibat. Caeterum ut germanum matris wtero egre[Ja nuda vevertar in finum matris mee, terre.. Operite eum corpus paupere, vigilique fratrem vidit, Deo grates egit, quod pro fui de- fiderii fumma, fui caufa fulcipere id iter effet lacernula, illudque communi tumulo condite juxta Do- | minum, fratremque weum. Henricum , qui me vocat. dignatus. Cumque invicem aliquamdiu divi- nis de rebus differuiffent, ut adeffe mortis ago- lta dixit, vixitque. Corpus ejus eo loci con- nem$S. virgo fenfit, pie prolixeque Deum pre- ditum, quo mandavit, multis urbibus ad ejus exequias,conüuencibus, quo facras. . Virgi- catá pro collatis in fe beneficiis grates egit, Ven f quod a mundi laqueis animum fuum dilaque- neasque exuvias aípicere, & contingere fere- trum ejus poffent. ''antus fait mortalium con- um 5 i N TINBUB ID " a 0 affet, & omnium retum creatarum pedicis ex- pediviffet, rogans , ne fuas noxas, ac peccata curías, ut toto triduo facrum funus inhuma- tum relinqui debuerit, quod tantis, & taatis refpiceret, fed animam füam velut incenfum diving charitatis igne liquatum fufcipere di- miraculis Dominus illuítravit , ut innumeri gnaretur. Secundum haec cum fignum fande languentes ad ejus [« * monumentum fupplice Ü crucis fuis oculis, ori, cordique impreffiffet, prifting reftituti fint fanitati. medias inter preces illa fan&ta anima füo cor- XIIIL. $. Lutgardam, virginem, Ordinis Ci- jid, 16, ftercienfis, undecim annis antequam morere- jun. pore evolavit, quod perinde compofitum, ve- m E nuftumque reliquit, ut erat vivum. Tum vero tur, Deus corporeo oculorum lumine orba- vit, ut patientiam magis exercere, & clau(is cun&z Parthenonis illius virgines ubertim fle- xe,flebilibusque aera queftibus implere ac di- corporis oculis, animi magis aperiret, & pue rius divina luce frueretur. Quinquennio an- cere : Éxtintium jacet, oculorum , animorumque no» te mortis fuz diem dixit unoque anno ante fürorum lumenyduxque fideli[mma anofiro latere avul/a, abftvatiü noliis vite pv fidium , abolita otvi[Juna puri« ei cocleftis Sponfüs apparens ait: lmminet jam dies , quo laborum delorumque iuorum tibi merces &« tatis icon.folutum concordie wmutue vinculum,everfam, quod. veliquerat molis veligiofe perfettionis columen. ponatur , etermunque mibi [ocieris. Quare tria volo Omnis defun&te chefaurus,omneq uezrarium facias boc anno : Primum , ut smuitas mibi crebras- que grates agas pro collatis.in te beneficiis , rogesque fuere,pallium unum,velumque unum,duoque annofi detritique calcei. Neque mirum videri celites , ut idem fattitent ; d iterum efd, ut pro imor- talibus peccatt smortalis veis , mmagno pietatis affettu poffit, ei nil przcerea thefauri fuifle reliquum, quz fuum cor uni Deo devoviffet, aique in eo aiermun Patran preceris; Tertiumy ut omi[J;s omni- bus omnino curis magnum concipias defiderium ad me fuos thefauros omnes repofüiffet. Appenfam collo geffit crucem ferream, digitoque fimilis veniendi. Alias etiam alios certosque mortis fuz nuncios habuit, & quindecim diebus an- materiz annulum , cui quoddam Dominicz tequam decederet, apparuit illi SS. Chrifti crucis lipfanum erat inclufüm. Corpus ejus exanime tanta claritate luceque fplenduit, üt Mater; & S. joannes Baptiíta , cui fuit de- meros evibrare radios videretur. vott 1 ima, a quibus füuz mortis horam didi- jbid 5r. XI. S Melania, vidua, ut fefe vitze meta pro- cit.- Denique lethali egritudine correpta fe- IDecemb. briens , omnibus ecclefiz Sacramentis armas pius abeffe divinitus intellexit, feque propedié a Domino evocatum, coronatumque iri fenfit; tà, a coclitibus , initer quos erant multe mo- nachg monafterii illius jam Deo fruentibus fingulari affe&u pietatis, profufis ubertim la- vifitata fpiritum íüo reddidit Creatori 16. chryrmis , hierofolymis omnia facra loca prius invi(it. Simul ergogloriofa Dominicz Nativit. cal, Jul. anno chriftiano clo CCALVI. eeta- tis fue 64. L] dies illuxit, $. Specum przfepii ingreffa, nepti füx fignificavit,fe cum eis nullum porroPafcha XIV. S. Hedwigi $5 Ducnfl"a Poloniz , an-Ibid. 15.. nis meritisque cumulata , íe morte propius O&obr. celebraturam. Mox congregatis factis virgihi- bus migraturam fe dixit, fic effe Domino vie abeífe divinitus intellexit. Quam ob rem valde lzta defiderio cocleftem Spon(üm füum fum, cujus ut fe voluntati refignarent, & acco- imodarent.oravit. Dein monuit, ut coeleftem videndi, fefe quemadmodum tota vita fece- Sponíum diligerent, colerent, viverent, ut vi- rat, ad iter eternitatis coroparavit, SS.Sa- cramentis armavit, feque facroad fupremam vere amant, qui Deum cordium intima profpi- cientem fibi íemper ob oculos ponunt. Dein lu&am oleo inungi curavit citius , ut id Sae cramentum majore pietatis affeQtu fufciperet. prolixe piiffimequeDeo collocuta fupplex ora- vit, utfe füfcipere dignaretur. Sic precatam; Cumque magis in horas aüxiflet egritudo, ubertimque lachrymatam morbus invafit, ani- filia ejus Gertrudis, Parthenonis Antiftita interrogavit eam , quonam loco vellec hu- mamque abfolvit nexibus corporis, quod adeo mari ; cui illa ut erat fübmififlima, & pauper- prudenter ac fortiter rationi fubjugarat , ac muni ta;is amantiflima , refpondit 5 in cormn reli- tri.umpharat. L Tuulus RXbVJII. Mirs. 427 r&ïïqüärum facrarum virginum ccemeterio. Gitate, ac virtüteþonf'pïcuö vïi;gïne*s ea noGte, Sed ioferente filia; Re&ius fore, (i in templo; & proximis aliis obitum illius przcedentibus, eodemque cum Düce Henrico,Maufolzo con- varia cccleítia lumina füpra templi tectum & deretur. rogavit, nefieret, aitque fe nullo mo- in choro, & in cella ejusdem Beatz per fene- do velle füum corpus quamvis emortuum,;uni- ftram transeuntia con ípexerunt. Aliz fpecta- ri conjugis (ui corpori , quod ab hoc jam du- tiffimz virtutis, & Beatz familiaris focia,ante- dum, dum viveret, & valeret, fuiffet caftitatis quam Virgo animam efflaret, vidit Chriftum amore feparatum. in hac egritudine füprema Dominum magno fplendore przfulgentem, & multis fuit a Domino folauis inundata, & a Angelis comitatum prope le&tum dileQtz an- ccelitibus vifitata, przfertim die Nativitati B. cillz füz affiftenter. — Alia in puncto abitus Mariz facro, cum facre Virgines in templo ingentem ftrepitum plurimorum audivit,quos vefpertinas preces perfolverent;ad eam comi- & amictos veftimentis candidis ingredientes ter invifere SS. Maria Magdalena, Catharina, cellam S. Virginis, &lectum ambientes vidit, Tecla, Urfüla, alizque facra Virgines, quas & ftatim ipía Beata ad ccelum migravit. Hos illa latine refalutavit. Sed & alio coclefti vifo decem imille Martyres fuiffe, quorum feftum huic fimili recreata fuit, fefto Apoftoli Mat- Therefia relieiofiffime celebrare confuevit,qui tbzi die, & Idibus OG. fpiritum reddidit ei, & ei polliciti fuerant hora füi obitus fe accur- qui pro fua tanta gloria eum crearat, & gloriz füros, & eam in cocleftem aulam comitaturos, coronam, quam Uei gratia meruerat, recepit. omnes crediderunr. Alia (imiliter mortis ipfo Jddemp.3, XV.S.Therefia ingraveícente ad interitum momento quafi columbam nive candidiorem : I 3'. O&, morbo, ita ut fe inlectoloco movere nequiret, ex ore ip(ius prodeuntem; alia lucem chry- * fanctiffiimum viaticum diu defideratum dum ftalloper(imilem; aliz ipíam eadem nocte glo- adferretur, commiffis manibus, dulciffimis ac riofam fibi apparentem viderunt: Quibus il« poftremis verbis fic Virgines alloquuta eft, & lud manifeftavit, fe non vi morbi, fed ex in- rogavit: PHe mee, ac Domine per Dei amorem tolerabili divini amoris incendio vita excef- ! objecvo in vegule & confiitutionum obfervationem, fiffe. 'Terra etiam in honorem Therefiz exul- ( & obedientiam. fuperioribus debitam impenfe adino- tavit; dum mortem ipfa obeunte arbor ficca duin incumbant: quod vobis itertim atque iterum te- . in campo refípondens ad cellam ejus per au- flamento velinquo, neque culpas bujus indigne monia- tamnum repente faummo mane, & referta flo- lis penfütent, fed nibi potius ignofcant: Confeftim- ribus albis vifaeft. De mortuz corpus, utSpi- que fiue ullius adminiculo fe valide erigens ritus fancti facrarium, & fapientis arcam de- fümma cum veéneratione & reverentia divi- cebat, candidum & foi-no(iffimum remanfit, num Sacramentum miro fplendore perfufa fu- ac cute tenía, cum jam fenectus illam contra- fcepit; & in prefencia dile&ti (ui junctis mani- xiffet; membra omnia flexibiliz, & tractabi- bus,animi fervore,ac latítia ífüamma amore lan- lia, odoremque mirifticum aliis odoramentis guens dicebat : O Domine, o Sponfe mi, acce[jit tan- ab(imilem, quem adhuc vivens Beata effunde- dem tempus exoptatum : equum e[ yut te videa [ D"I- bat, non modo corpus, fed veftes, & panni- L puseft mi Domine, ut ex bac vita difcedam. culi, quibus egra utebatur, fpirabant. Jécros juxta placitum tuum. — 'enit demum bora, qua ACCIDENTIA MORTIS.. boc exilio evipiar, teque fruar, quod tam ardenter con- & cupivi: Et immeufas gratias agens, quod eam Qualitas. in ecclefz, ut ajebat, filiSta adoptaffet, & in — an&tus Auguftinus de fe ipfo (ic fcribit : s, Auguiü.. tarite matris finu animam efllaret, miro cum Ductus fum cum czteris ad videndum fer. 1. dd: fenfu repetebat dicens: Sum certe, Domine, ec- cadaver Czfaris in fepalchro, & vidi, quod fratres. clefia filia. Peccatorum veniam impenf(iffime omnino effet livido colore ornatum, putredi- precabatur, & ob Redemptoris noftri Jefü ne circumdatum, ventrem ejus diruptum & Chrifti merita faluterh fe [perare affeverabat: vermium per illum catervas transeuntes pro» & ut id obtineret, adftantium fratrum & fo- fpexi. Duo quoque famelici in foveis oculo« rorum preces poftulabat. Frequenter habens rum pafícebantur; crines ejus-non adhzre- in ore (donec animam efflavit) verfüs illos : bant capiti, dentes ejus apparebant labris corie JNe projicias wme a facie tua , &g'c.. cor contritum & füumptis, & intuens matrem chriftianiflfimam, bumiliatum Deus nen defpicies. Et tandem fa- dixi: Ubinam eft Cefaris corpus preeclarum? cramento extremz un&ionis, quod eadem re- ubi maguitudo divitiarnm? ubi apparatus de- vereniia petierat, & refpondens precibus fu- liciarum ? ubi-multitudo Dominorum ? ubi 15' Ícepit,dum liniretur, easdem gratias Deo age- caterva Daronum? ubiaciestnilitum? ubi le- bf bat , quod illam in ecclefiz filiam admififfet, &us eburneus? ubi thronus regalis? ubi thro» tandem fequenti die 4. (cilicec Octob. anni nus imperialis?te verebantur homines,te timee N 1582. in latus incubuit eo modo, quo imago bant Principes, te colebanturbes, te timebant B. Marie Magdalenz exprimi confuevit, & omnes. Quo ivit tua magnuificentia ? Re- Chrifti efigiem manu tenens, nec usque ad fponditmater pietate plena: Fili,omniapariter obitum deponens, vultu flagranti orans cum defecerunt, quando defecit fpiritus ejus, & re« maxima quiete, & immota quafi in ecítafim liqueraat eum captivatum in fepulchro trium rapta permanfit usque ad noctem, in qua me- brachiorum, plenum foetore & putredine. ritis onufta die f. fanctiffime vitam claudens II. Jofephus Manfi narrat, (e a perfona qua- Manfi tr. evolavit ad coronam. n cujus felici(limo dam fide digni(Tima audiviffe, quod, cum füb 5o.. difc. tranfitu coelum & terra exultarunt, & fug la- Pontificatu Clementis VIII. infirmus quidam 27- n. . hic Rome in ecclefia S. titiz varia figaa dederunt; plures enim fan- Marie de Monticel- Hhh 23 li A. P', Lobn. Bibl. Man. 1om. 11 , * troostamutotemcemmosrremmerepic um at eemat Jibliotbece Manualis Concionatorie 428 is refpondit. fe propterea tantopere latari ac li fepultus faiffets eo quod mortuus effe cre- U dcbatur, cum tamen folum ex accidenti quo- confidere, quod a $. Patre regaum coclorum obedientig virtute potiffimum obtineri audi- g.! dam deliquium paffus fuiffet,vandem ad ie re- dil: verfus,in lecto füo fe pofitum effe credens,cum viffer, huicautem ipíe fingularicer femper ftue nj altum clamaffet, nec effet; qui refponderet, in duiffec, dixic S.Dern. ad illum: Vere beatus es; obícuritate illa palpando circuiverit, offaque fili cariffime, quia caro & fanguis non revela- mortuorum inveniens, iein fepulchro pofitum vit tibi fapientiam hanc,fed Pacer cocleftis ipíe te.docuit. ]jam ergo fecurus egredere quo- effe apnoverit; cumique qua egrederetur igno- raret, bona ejus fortuna accidit, ut fepeliendo niam patefacta eft tibi janua vice. Defuncto itae alio mertuo,idem fepulchrum apertum fuerit, que fratre venerabilis Pater fermonem ad fra- wes habuit, dixitque, magis fe fuper ejus obe- moxque, qui mortuus credebatur, vivus agni- /;?ïï tüs inde ereptus fuit: Interrogatus autem,quid dientia lzratü fuiffe, quam fi miracula feciflet. X. Quidam de fpiritualibus filiis reveveren- $tee Ex- €o tempore, quo velut mortuus jacuerat, fomniaffet,aut qualia in mente habuiffet phan- diffimi Patris Roberti, cum viam anguftam & empl. dift, ;,3 taímata, reípondit,quod,quia in juventute fua arduam, quz ducit ad vitam, indeclinabili ftu- 3- exempl, certum quendam horminem occiderat, vifum dio cucurriffet, randem placuit Domino labo- ?* ei füerit, hoc homicidium fibi inceffanter im- ribus ejus finem imponere, ut in pace in id- ipfum dormiens requiefceret, unde nunquam properari, dicique; O traditor, jam tempus eft, pocnam exfolvendi. Unde colligitur,quod effet receffurus; cumque jam in(taret hora;in Ín extrema mortis hora omnes f(celerum no- qua de hujus mundi ftadio evocandus, & ad ftrorum lineg ad centrum fint terminandz, id ccelefte bravium effet invitandus, Dominus eft, quod ante faciem miferabilis animz pre- Abbas cum czreris fráwribus gratia quietis in fentabuntur, ut in ejusdem perniciem , quz lc&ulo fuo fe collocaverat, & ecce fopor Do- facta fünt, teftificentur. mini irruit füper eum, viditque in fomnis duos pulcherrimos adoleícentes vultu & habitu in- Manfidie,. i1ll. B. Catharina Adorni dulcibus & fuavi- al 34. n 4 us verbis morti abblandiri folebat, frequen- figniter relucentes, qui qua( lilia, rofas & vio- las, ac diverfi gencris flores in choro Clareval- ter dicendo: O mors dulcis, gratiofa, (navis, opslenta, digna, fortis & fpeciofa: Unicum lenfi copiofe fpargebant, ita ut pavimentum duntaxatin ce invenio defeQtum, fcilicet quod omne piQtum;ac variis coloribus venuftatum te fugrentibus prelentiam tuam nimis beni- effe videretur: quo vifo miratus eft, & quafi gne exhibeas, te vero fequentibus & defide- fimplicitatem Ordinis zelans dixitad eos: Qui rantibus nimis avara exiítas. : vobis vifüm eít (o boni juvenes) contra con- jdem difo, , IV. Cumaliquando B.Fclix C /apucinus mor- fueiudinem noftram' pavimentum hoc flori- bus fternere & mona(lerio hujusmodi novita- 87.9.7. ti Vicinus interrogaretur, num aliquas a dx- mone pateretur tentationes ? ex humilitate tem inducere ? . llli vero dixerunt ad eumes refpondit : Demon tentat hominces fanctos, Noli ifta mirari, neque moleftus nobis (is in me autem non aggreditur, qui fum hujus executione hac officii noftri, quoniam mo- mundi quoddam peripíema. do jam in choro ifto celebrabitur nova cujus- AMors bona. dam.novi Sancli feftivitas, de cujus foleanita- Drex. in V.S DionyfiusAreopagita capitisjam dam- te gaudebunt Angeli, & hymnus Domino de- cantabitur in Sion.. Adhuc loquebantur- illi, prod. c. 3.natus, feralem fententiam chriftiana generofi- tate excepit, & adítantium probra contem- & animum videntis & audientis hxc in admi- S. 46. nens dixit: Ultimum verbum Dormini mei in rationem rapiebant. 'Tunc ecce, conciratus cruce, fit & mihi ultimum in hacluce: Pater; tabulz ftrepitus, excitat dormientem, & uc in manus tuas commendo fpiritum meum. feflivitatem, quam celebrandum intus in fpi- Vita PP. ritu cognoverat, foris fecundum dignitatem VI. Quidam fenex cum in sgone rififfet, 1,13. c.59.caufam quaefitus refpondit: Primo rifi, quia officii füi exequeretur, figno confuetudinario omnes timetis mortem. Secundo rifi, quia invitatur. Accurrens ergo cum ceteris fratri- non eftis parati. Tertio rifi,quia de labore va- bus, pyoperaüter venit ad cum, & cum magna do ad requiem. devotione commendavit animam ejus, certií- SPCC. EX— VII. Moriente quodam fratre perfectionis fime credens atque confidens, quia hic erat emp. V. valde ftudiofo, Abbas in fomnis vidit duos novus ille San&tus, de quo in requiem affu- mendo Angeli fancti novem feftivitatem , & An& ** f(peciofiffimos juvenes pavimentum rofis & 33- liliis ternentes, quos, cum caufam hujus fa- novum gaudium effent illico celebraturi. - &i quzreret, refponderuaot illi, (équenti die XIL. In gravi infirmitate conttituto $. Bern. S. Anton. magnam folémaitatem celebratum iri, fcili- fupervenit,(ibi tentatio defperationis de fua tit. 5. p.t« cet translationem moribundi ad coclos , uti falute,confiderans (e in multa negligentia Deo * ? : 1* ferviiffe, & (e nihil qua(i boni feciffe,unde tan- ex morre poftero die fecuta incellectum eft. V. Morituri cujusdam hominis patientif- tum premium gloriz reeipere deberet ; fed il- luftratus a Deo,refpondit teatatori : Fateor, empl.infir- fimi anima poft triginta annos in infirmitate mit.ex.19. exactos gratias egit omnibus membris & fen- menihil feciffe dignum tanto premio,fed Chri- fibus, quod delicias nullas concupicr.nt, fed ftus Dei Filius duplici ratione illud obtinet.fci- fideliter ei in omnibus acquieverint. licet merito pallionis . & ratione hereditaria Tbid. - tit, IX.Quidam frater cuma S.Bern. ad mortem fucceffionis , quia naturalis Filius Dei ; ipfe una ratione poflidere contentus eft, fcilicec mors ex. fortiter obeundam animatus, dixiffet, fe certo 12. confidere, quod ad coelum effet transportan- quatenus Filius; merito autem paflionis fpe- dus, prxdictus fandus, eum ad pznitentiaftn ro mihi certudinaliter ipfum velle largiri, fic- potius & humilitatem anigmavit, Verum quia aluit. que confufus eft inimicqs ; & non pr&ev Mors D € ^ & : d'uus XCVIIL Mors. 429 AMors snala. poenitentiam, quam ad breve tempus cum V. Deda -A XU Füic quid am vic temporibus Conradi, fru&tu veniz facer € 25. Manfi qui h ? fuperfedit, in &ternum poft Edilredum regnavit, in laico habitu, fine fru&tu pcenis fübditus facir. [ n i atque ofhcio militari pofitus, fed quantum pro XIIL. Cuidam parochiz preeerat Presbyter induftria exteriori Regi placens, tantum pro in feculo, potens & gloriofüs, fed non minus interna fuimet negligenua difplicens. Admo- vitiis, quam divitiis plenus; hic füb cura fua nebat ergo illum fedulo, ut confiteretur, & habebat divitem nobilem, & pauperc ulam vi« emendaret, ac relinqueret fcelera fua, prius- duam : qui uno tempore decumbentes » f&« quam fubito mortis interventu tempus omne fponfum mortis acceperunt in (emetipfis. Vo- cenireadi & emendandi perderet. Verum ille catus eft Presbyter, ut morientem divitem vi- l cet frequenter admoritus fpernebat verba fa- fitaret,& accepta confe(fione,data communio- lutis, fefeque tempore fequenti poenitentiam |a ne,exituram animam Deo commendaret ; qui m acturum effe promittebat, Inter hec tactus in- de rapienda folummodo lana, non de ove cu- &tpl, firmitate decidit in lectum atque acri czpit randa folicitus, ut divitis nuncium vidit, ire lore torqueri. Ad quem ingreffus Rex ( di- fc(tinavit. Intravit palatium, penetravit cubi- Iigebat enim eum multum) hortabatur, ut vel culum, ubi jacebt dives, purpura & ferico tunc, antequarn moreretur,poenitentiam age- circumdatus, auro & gemmis ornatus, füper reccommifforum. At ille refpondebat, non fe plumarum mollitiem refüpinatus. Ibi invenic tunc velle confireri peccata fua,fed cum ab in- circumftantium multitudinem,;feductoria adu- firmitate rcfürgeret, ne forte exprobrirent fi- latione diviti folatia per(olventem , conjunx; bi confodales, quod timore mortis facerer, ea & filii atque omnis familia lamentabatur Do- quz fofpes facere noluerat; fortiter quidem minum, fed & quamplures ex ipfis ad rapien. (ut fibi videbatur) locutus, fed mi(erabiliter, dam hzreditatem fufpenfi, licet verbotenus ut poftea paruit, demoniaca fraude fedu&tus mortem audaciz, & prefumptionis damna- eft: camque morbo ingraveícente. denuoad rent,eam tamen tacito cogitationum zítu pree eum vifitandum ac docendum Rex intraret, IQ cabantur citius venire, & hominem de medio clamavit lacim miferabili voce: Quid vis mo- tollere. Itaque. Presbyter (ecretum petiit, & do? quid huc venifti? Non'enim mihi aliquid qualemcunque confeffionem extoríi; Deinde utilitatis aut falutis potes ultra conferre. Ac feffione firmata, nummi captator charitaris af- ille, noli, iaquit, ita loqui; vide, ut fanum fa- fectum fimulans,compati coepit; & condolere, pias: Non, inquit, infanio, fed peffimam con- quzrere, quid vellet, quz pars corporis gra-: Ícienatiam mihi certus prz oculis habeo. .. Et vius fe haberet. Interancipites gladios fecuri- 1j quid, inquit, hoc efl?, Paulo ante, inquit, in- tatem, & pacem faifus propheta pollicebatur, traverunt domum hanc duo juvenes pulcher- verbisque mendacibus liniebat parietem. cui rimi, & refiderunt circa.me, unus ad caput, & Dominus ruinam minabatur, interim füper- unus ad pedes, protulitque unuslibellum per- venit quidam ex parte viduz, qui diceret,eam pulchrum,fed vehementer modioüm ; ac mihi in extremis agere, & chriftianz falutis reme-: legendum dedit, in quo omnia, quz unquam dià poftulare. Sed Presbyter cum fe totum da« /bona fecerim, intuens fcripta reperi, & hec ret ad lactandum peccatorem,pnihil refpoudir, erant nimium pauca & modica. Receperunt At Diaconus prope affiftens, pro muliere de- L HC ts ER E 'codicem, neque mihi aliquid dicebant. Tunc folata ad cor ejus loquens ait: Grande nobis fübito füpervenit multitudo malignorum & piaculum, & fceminz periculum, fi noítra ne- 2 horridorum vultu Íípirituum ; domumque gligentia fine confeffionis,& facri myfterii par« hanc mox & exterius obfedit,& intus maxima ticipatione eam migrare contigerit. Require- rE expartereplcvit. Tunciile,qui & obícuritate tur enim a manibus noftris fanguis ovium no- tenebro(z faciei, & primatu fedis major vide- ftrarum, quz nobis a jufto Deo judice credie batur effe eorum, proferens codicem horren- t& funt: nec minus pauperum, quam divitum da vifionis & magnitudinis enormis,& ponde- curam habere nos oportet , nec minorem de tis pene importabilis, juffit uni ex fatellitibus illis, quam his rationem fumus reddituri. Pro- fnis mihi ad legendum deferri. Quem cum peremus ergo, ne nofira culpa íine viatico legilfem, inveni omnia fcelera,non folum,qua: hinc paupercuia illa recedere compellatur., opere vel verbo, fed etiam qu tenuiflima co- Cui felle commoto Presbyter ait: O fani ca- gitatione peccavi, manifeftiffime in eo tetris pitis confilium, pro vili vidua nobilem reline effe literis [ctipta. Dicebatque ad illos,qui mi- quere patronum?! Ne turoeris, inquit Diaco« tons hi affederant, viros albatos, & przclaros; Hic fa»« nus, ego, 6 /ubes,infirmam vifitabo. 1 ph Quid hic fedeus. fcientes certiffime, quia no- vente Presbytero , Diaconus difceffit. cito SI. flér ett ifte? Reíponderunt, verum dicis; Ac- fumptaque falubri hoftia ad viduz tugurium cipite, & incumulium damnationis veítre du- pervenit, quz rebus quidem vacua, fed bonis cite ; quo dicto ftatim difparuerunt. Surgen- operibus plena, füper humum duram, & par- tes vcro nequiffimi fpiritus. habentes io mani- vo ftramine conítratam collidebat membra bus candens ferrum; percuflerunt me, unus in exefa jejuniis. Ille itaque interno lumine capite, & aliusin pede;qui videlicetin magno oculos levans, famulz Chrifti in coeno jacenti tormento irrepunt interiora corporis mei; vidit exiftere excublas de coelo. Mater enim moxque ut ad fe invicem perveniunt, mo- Jefu Maria affiftebat cum choro virginali, quae riar, & paratis ad rapiendum dzmonibus in in- praferebat linteolum , & vultum zgrotan- ferni clauftra pertrabar. Sicque loquebatur tis ad ludoribus mundans, fatagebat circa fre- quens mini(terium. His vifis Diaconus ftu- xpifer deíperàns, & non multo poft defunctus, * Hhhvwa penig $ -,Bibiiotbec'æ Manualis Concionatorie 40 fletiteminus. Sed ccrii Regina fuo filio lore ipfemet membra fua dentibis laniaret, & pens, tandem inter hos cruciatus NirsGuadeccneii tss Cf toto corpore in te rram proftrata,adoraviteum varji.r-r.xaml inlfe'l-i- 7 cem evomeret. cum fuis virginibus. Quibus erectis,data fidu- deo0s2 Ma'ch; , cia, vir Deiintravit, María etiam fedem paran- XVIL. Antiochus Rex ob nimiam in Ju exercitatem crudelitatem tam gravi infirmi- C. 9 te, ac,ne tímeret, hortante. Sedit, confeffio- nem vidug accepit , communionem dedit, & tate a Deo punitus eft, ut ex corpore impii vermes Ícaturirent, ac viventes in. doloribus falmis obitum ejus preemunivit. Deinde cum carnes ejus affluerent, ipfeque fostorem to- ä gaudio ad demum divitis properavit, aftans- que in limine vidit nigros cattos circumval- leráre^non poffet; quousque tandem homi- cida & blafphemus peffime percuffus; ut ait 5 lantesle&um divitis. Quos mifer ille videns & nimis infeftos fentiens,rugiebat clamans. Tol« facer textus, in montibus per egre miferabili obitu vita functus eft. * i lite cattos,tollite,mifero tubvenite ! Uinus tan. * XVIII Nantius Comes Engo lismbnfïs cum Baron. tf. dem ZEchiops voce minax, vultu terribilis. une cum, quem in manibus geftabat, faucibus ime fanc&tos Dei miniftros graviter vexaffet, paulo 7. an.593. poft ardentiffima febri correprus exclamar merfit peccatoris. Infelix anima nullum in tota converfatione fua refrigerium conícientiz re- caepit: Heu heu ab Heraclio Anuftite exulor; Vits | ab illo crücior, ab.illo ad judicium vocor: at« periens, pavet & trepidat, miferum mors pau- 69 larim occupat. Denique /&thiops ille furens que inter hzc verba miíere expiravit, corpus upcum violenter de paipitantibus faucibus exe vero usque adeo denigratum eít, ur a prunis trahit, & ille horribilem dans vocem, infeli- füperpoficis combuftum videretur. XIX. Hermannus e monacho 1 utheranuS Breden- cem fpiritam dedit, Irraerunt cgteri co mpli- u | prico affe&tus cum annis triginta eo mune * ces, & peccatricem animam flagris & vulnerie ilat. bus afficientes, immergunt in locum tenebra- re fünc&tus effet,ac ingentes divitiás & przcdia C? s i2 comparaffet, tandem morbo gravi correptus, [ rum, & la cum morus xterng. Cum hoc afpi- cerec Diaconus, tremor tenuit eum, & cadens horrendum exclamare coepit,.(e damnatum effe, fecumque 'omnes fe&ta fuz affeclas ei- Smier factus eftin mentis exceffu. Sed mox ei appa- Lifdi dem damnationi obnoxios effe. Quibus di- rens Mater Regis glori , ne timeas, inquit, Angi. chariffime, non tibi diabolica nocebit mait- €tis, torvo afpectu, oculisque flammarum ft beatitudo cceleftis, His inftar lucentibus, d X P gnitas, cui parata € ( cl*perabundasAï'infleli.cem blandiriis recreatus, poftquam ad le rediit, animam efllavi Mors defiderata.- — confolattici fug gratias rependit, & ex his re- velationibus non parum profecit. XX. S. Paul us ipfe de fe fcribit: Coar &or Philémg. autem e duobus, defiderium habens diffolvi, v. 25. Spec, Ex- XIV Refert Robertus de Licio in füo Qua- poletana pucl- & effe cum Chrifto.. Hinc & alibi exclamar ; Rem. f* empl. dift. drage(iroali, quod in civitate» V. 2*4' 9. Ex112,]a quxdam formofa fuit, quz va niiatibus íem- Infelix ego homo, quis me liberabit de cor- Mafid )ore mortis hujus? per intenta, nil de futura vita cogitaba:, Haec dita mor»kc»is/f&ntentiäl*äb- cone; 9511 infirmítate percuffa motiones & hortamenta - XXI. 8. Cyprianus au dixit: Deo gratias. qui me a. vinculis huj us 4. in fefto (alutis abborrebat, ficut mihi retulerunt, qui audierunt illam. - Tandem invalefcente mor- corporis dignatur ablolyere. . ^ .XXIl. Domi nica quzda:n fübito foedi flima Ibid. n. r. bo, cum cerneret infelix juvencula, de pro- ximo fibi imminere mortem , rogavit inftan- leprà correpta, cum alios fortem ipfius deplos rantes audiret, in rifum effufa, aliis caufam ter matrem,ut eam velliret pretiofis veftimene rifas quarentibus dixit: (i quisin carcere de- tis,quz ferre confüeverat, ornaret, polirecque illam , tanquam fi ad nuptias effet acceffura. tineretur ea conditione, uc non eriperetur,do: necmari carceris undique coirruiflent, nonne Annuit eijmater, fecitque quod filia volebat. O terribile judicium. O ftupendum &admi- (i videret muros ad ruinam inclipatos, imo rabile di&u ! fic ornata clamare fufpirando paulatim jam ruentes; gauderet potius, quam üerec? Quare, cum anima in corpore velut coepit juvencula: Heu! moriar ego lic pul. chra? moriar ego fic decora? moriat ego ín carcere fit conftricta, merito gaudere debet, fi corporis parictes concidere & diffolvi, mor4 a sv Chryi ctate tam tenera ? Dicebanc illi circumítane bit. tes: Committe te Deo, filia, quia benignus temque fores carceris effringere videt. " « ^ ol XX!H. S. Gregorius Nazianzenus a fi 18 go Ibid. n. 3« & clemens eft.. At illa magis lamentabilicer clamabat ad Deum:: Domine; folve hanc tuni- refípondebat: Et quid mihi cum Deo? veni, o diabole, fufcipe tu animam meam , inter cam adeo mihi gravem & ponderofam (nem- pe-centonem corporis) & da mihi leviorem quz verba expiravit damnata & defperata. XV. Criforius avaritiz , aliisque vitiis ni- ( fcilicet gloriz veftem). Spec, Ex- XXIV. Urfinus facer dos in morbo coelc- S. Greg. T. tit. mors. mium deditus cum ad extrema veniflet, a ni- ex. 5. flibus vifis recreatus fzpiusexclamavit: Ve-4. Dial. gerrimis fpe&ris usque adeo territus eít, ut toto corporé ac artubus tremens, mileran- nio, venio, gratias ago. Cumque adftantibus, * ! !« quos coelites videret, expofuiffet, easdem dum in modum clamaret: lnducias usque uane, fed mox ab iis avulfa anima in infer- voces iteravit: Ecce venio. lnter qux verba abiit a vita. nutn dep ortata eft. dam Rodriä. Daron., to. XVL £unnericus Vandalorum Rex cum XXV. P. Alphonfus Rodriquez de quo ïf&iæ u tradit venatore; quod,cum predam fuam infe- P l. 6.an. 476.jamjam deChriflianis,quos extreme perfeque- Tr.9.c.8 f& queretur,humanam quandam audierit fuavif- & 484- batur. triumphum agere pararet,[ubito a Deo (ime refíonantem vocem: curiofior itaque aece- immiffis in corpus vermibus tam graviter . dens,ut,quis effet,infpiceret,leprofum reperit, tortus & corrofus eft, ut pre foctore & do- [ cujus € Jüwus XCVIH Ms 431 Cujus caro putreFä&a membratim diffluebat; amarum prorupit planctum, dicente fcriptu-4. Reg.a0:- Quo. miférabili obftupefactus fpe&taculo , ra: Flevit Ezechias fletu magno; Sicque perv. 3. l! przfertim ob aflociatam cantus harmoniam; ferventiffimas preces, & copiolas lachrymas, miferum, quare cantaffet, interrogavit. Cui ut vite fuz prolongarentur , divinz inftan- ille: Deum inter & me nihil mediat, prater- ter füpplicavit Majeftati. r4 quam luteus ifte mürus , fcilicet hoc corpus XXXL In vita fervz Dei Joannz Franci- Vita 1. a, meum, quod mox ut corruerit, me altera in fcx de Cantal, qux primogenita fuit S. Fran-fol. 162, vita femper gavifurum fpero , nonne igitur cifci Salefii filia fpiritualis, & prima fundatio- letandi caufam habeo, dum murum hunc rui- nam proximam minari video : Penetrarat uti- nis inftitutz vifitationis petra, narratur, quod morti vicina circumf(tantes, ut (ibi per abíen« que leprofus ifte in abditiffimo folitudinis füze tiam eorum tantifper quiefcere liceret, roga- ll tr. receffu, illius Apoftoli textumi : Scimus, quo- rit; Omnibus itaque egreffis monialibus, & niam fi terreftris domus noftra hujus habita- H ipfo Jefuitarum Redtore, qui ei affiftebat in ex- tionis diffolvatur, quod eificationem ex Deo tremis, fubito hunc ipfüm revocavit infirma, . habemus , domum non manu nam in coelis. fa&am ) &ter- przfentemque ita affari caepit: O Pater mi, formidabilia judicia Dei.. Cui Pater ; idne te Vita l.. ?. XXVI. Cardinalis Baronius, cum admo- c0'9' aflligit? Ad quem illa: Nequaquam, fed te neretur a medico, ut ab affidua illa medita- aífecuro, quod formidabilia valde fint judicia tione mortis temperaret , ne fcilicet ea ratio» Dei. Haicferve Dei fan&tus Preful & Epifco- ne illam accerferet, aut acceleraret; Quidni pus in hora mortis feobviaturum fpoponderat, l €g0, inquit, de morte cogitem ? Numme ti- quemadmodum &iin re contigit, ficuti ex ejus .1- l mere me putas illam , cum qua quotidie fa- vitz hiftoria liquet 5 & nihilominus tremen- *á miliariter ago & loquor? Apage íis, haud dam effe dicebat mortem.: equidem timere illam poffum , qu . AXKII. Cum Cuno Caftri, M L] , am , ut fo» N ïalbUrgen(ïskSpec. Ex, rorem chariffimam diligo. Y Dominus, triennio ante mortem babitum restit, mort, Sanderus XXVI ie 2ardinalis Reginaldus,Polus,cum 1. 1.fchifm. ei annunciaretur ligiofüm fafcepiffet, adeo in perfe&tionis ftu- ex. 18. ; Henricum VIIIL. Angliz Re- dio profecit, ut cocleíti premio dignus vifus Angli:, gem, ecclefiz rebellem , vitz ipfius in(idiari, Deo fuerit. Cum ergo mortem; quam triduo & mortem machinari, refpondit: Jam dudum ante pradixerat, fantte obiiffet, eo tempore hujus vitz tedio affe&tus mortem optavi, tan- dzmon mulierem obfeffam relinquens, & poft to eam ftudio afficere cum conrendat, nihil reverfionem füam , quzfíitus ubi fuiffet ? re- 1]' aliud facit , quam fi eunti dormitum vefíti- fpondit, fe . cum quindecim mille ali.s dzemo- nibus ad Cunonem oppugnandum accurriffe, h menrum detrahere conetur. AMors metuenda. fed monachorum circumftantium | precibus impeditos nihil efficere potuiffe. a Manfi difc. XXVHI. Chriftus ardentiffimo redbni;:-tio- XXXlii. Venerabilis Pater Eufebius du Y ä'--lbid. ex, conts 25.4!1. nem no(tram cupiebat defiderio, quam per bus horis ante mortem tam horrendos actus 19. feílo Qb mortem fuam operaturus erat, ac proinde exercuit, ut circumítantes pre timore in ter- diícipulo fuo illius vitam pro triginta denariis ram conciderent; nam quandoque transverfis ff vendere volenti dixit : Quod facis, fac citius. oculis, janctis manibus, facie terribili, diraque Ideo Apofttolis fuis fic dixit : Defiderio defidera- voce clamabat: non faciam. Mox: adjuvate vi boc. Pafcba manducare: vobiscum ; Denique ob me, fracres, ne peream. Interrogatus, cur it eandem rationem , Petrum pafífionem (uam clamarect? Damones terribili aípectu ad bla- fibi disfuadentem acriter reprehendit, dicens : fphemiam invitantes adílare dixit. Quare Calicein , quem dedit wibi Pater , non vis ; ut bibam iterum priores clamores repetens , tandem a ilun?. Et tamen, quando in horto Gethfíe- S. Hieron. adveniente liberatus eft, ad quem mane morteri fibi ante faciem obfervari vi- cum dixiffec : Cur tamdiu moratus es, Pater? dit, adeo contriftatus & comm Y Refpondit ipfe intelligibili voce : Ne formides, ! . agonizaas fanguinem fudarit. otus e& , ut fili,nonte deferam, quem tantum diligo. Qua $. Chryf. XXIX. Elias, Propheta, ob mortis metum voce recreatus paulo poft expiravit, & ceco Epift. 1. folas libidinofà ac nefarix mulieris minas ve- cadaver tangenti vifum reftituit. t ritus, in fugam (e contulit. Et, qui coelum XXXIV. Religiofus quidam , cum ad ex- ibidem tit. clauferat, & tot miras res effecerat, fermo- trema deductus, horribili voce primum cla- Facies de- nis terrorem minime tulit ; verum excelfum maffet: Maledi&ta hora, in qua religionem in- monum. illum atque ad coelos usque fuüblimem ani- travi. Sed paulo poft iterum dixit : Imo be- mum pavor ita perculic, ut poft illam fidue nedicta hora, quareligiofus fum factus , & be- 'egb b ciam, poft rentam in loquendo libertatem, nedi&a mater Dei, quam femper dilexi : In- iil poft tantum virtutis fpecimen editum, & pa- terrogatus, cur ita clamaffet? refpondit: Ab triam, & tantum populum , cujus cauía tot initio dezmones tam terribili forma fibi appa- . pericula audax adierat, repente linguerety & ruiffe, ut mallet ignem usque ad finem mun- quadraginta dierum iter folus obiret , & in di extenfüm tranfire, quam iterum eos; afpi- defertum locum migraret. cere : & hos primas a fe voces expreffiffe, fed ) Ifaim 38. XXX. Ezechias quamvis fanctitate polle- poftea fan&tiffimam Dei matrem advenoiffe,dae- ret, nihilominus in mortis difcrimine, propter monesque fugaffe, quam proinde merito bene- cah infirmitatem periculofam conítitutus , & ab dixerit. Quibus dictis feliciter expiravit. Mortis . memoria. Efaia ex Dei precepto admonitus: Difpone Leontius domuitui, quia morieris tuy & non vives: in dhucE XXXV. .S. ']Aol,annes Elc;mofynarixus a pifc, in QDUSVRgC.Igp Jübliotbete Manuelis Conciratorie 43? fanus monumentum fibi exftrui, fed non ab- larifüo. Qualiter autem eam ad pcnitete tiam divinitus perdu&tam , & tandem ad fu- folvi, ideo juffit, ut diebus folemnioribus, prze feote. Clero , rem facram fa&urus ab aliquo blimem fan&itatis gradum fublimatam fuiffe arbitramini ? ipfamet aufcultate annalium vere moneretur : Domine, fepulchrum tuum im- ba: Carnis illecebris dedita nobili cuidam fer- erfettum eít: jube igitur inchoatum abfolvi, ä viens adhzíit. Cum is domo fecedens catele neícis enim, qua hora fur veniat. lam fecum duxiffet, illa fola domum poft ali- 1 Deffeus in XXXVI. S. Bafilius quoque, quoties Epi- Y j - Marf quot dies rediens, ac gemens, margaritam 1-n02 conc. de fcopali habitu prodibat in pompam, ne aliqua mort,p. 1. glorio lc titillatio fübiret animum, a certa per- vefte apprehenfam extra domum protrahere | (ona a d id conítituta fibi in aurem dici jube- conabatur, quz admirans catellam fequitur , bac: Pater, fpulchrum perfici jube. donec ad quandam lignorum congeriem ve- niens catella fubfiftit , ligna refpiciens & at- Calamat; XXXVIlI. Majolus, Epifcopus Vultuarien- in filva fis, cum vix ex Ephebis exceffiffet, adco mor- tingens, quafi dominam, ut ea amoveret, ad- monens ; Margarita itaque, cum aliquot li- concept. tem meditari coepit, ut pro memoria hac re- | tit. mot$ £&icanda ad omnia conclavis latera calvariem gna amoviffet, Dominum füum mortuum, jamque vermibus fcatentem videt, quo fpe- AF feu larvam mortis appenderit. étaculo adeo commota, ut anteactze vite pce- . XXXVIII. Carolus V. diu ante impetium Prex. in nitens, domum paternam repetierit &c. vitam prodrom. abdicatum Sarcophagum fibi cum fünebri fup- c. , S 29. p€ lle&tile conftrui juffit, &, quocunque pere- aggreffa valde afperam, affiduis vigiliis, ora- 1 tionibus, jejuniis, cilicio induta, humi cubans g rinatus eít, fecum deportavit. Admirantibus vero a liis, & thefaurum latere füfpicantibus, &c. Poftque viginti in aufteritatibus & pere fectione tradu&tos annos, obiit fanCtitate , ac ipfe fübridendo dicere folebat, in rei carifü- mz ufüm, eam fibi arcam deferri. miraculis clara. Poftquam decem defunctis XXXIX. ldem Maximilianus, primus Im- vitam, fex ccecis oculorum lumen, tribusque Fab. conc. Beloy ». in Dom. perator, fecit, qui & moriens precepit, ut multís loquelam reftituiffet. : XLVI1. S. Ambrofius fic precatus e ft: Iliüd S.Ambrof. 31 pn $Adv. cadaver füum poft mortem omni hominum forti confpiciendum proponeretur, ut vel fuo etiam magnopere peto , ut diem obitus, diem prec. 2 extremi judicii, damnationem zterni füppli. ad hife exemplo difcerent omnes , nulla diademate, nullas opes, nec ulla imperia a morte eripere cii, beatitudineinque regni futuri femper me- minerim, quod nemo indefinenter poteft, nifi P offidentem. XL. Quidam monachus fat neg ligenä cum qui ad vitam preordinatus eft xrernam ; in- &pec, Ex. definenter, Domine, recolenda eft dies illa , in & $, 2d horz fpatium migraffet a corpore, rediens Clim.gr.£&. ad fe, duodecim annis cella fe inclufit, cum qua lux cum tenebris pugnat, mifericordia cum crudelitate defudat, in qua adverfarius nemine locutus, folo pane & aqua vivere fo- litus, & in agone accurrentibus fratribus di- nofter mala, quz fecimus;locuti fumus,vel co- gitavimus , violentiffimus Accufator retexet, xit: Nemo, qui mortem ferrio Cogitat pec- care poterit. juítitiam fuam ad hxc punienda depofcet. XLI. Ado leícenti cuidam vanï(ïïmo nul« X.LVII. S. Arfenius, priusquam monachum vits Patr, Platus]. 3. de hbono lam rei pie mentionem admittendi cum vir indueret, in humanarum felicitatum delicia- 1.5. libello batur exuperantia, apud Principes & Impera- 3.n. $. n ftat. rei. quidam religiofüs hanc fententíam ingeffi- C. 3 äï' fet: Subter te fternetur tinea,. & operimen- tores in honore habitus, poftmodum maxime tum tuum erunt vermes : adeo permotus eft, aufteram exorfüs vitam fancto fine quievit, mortem mediabatur quotidie,ideoque ad eüm ut fequenti die ad religionis portum confu- erit. agonizantem veniens Theophilus, Patriarcha Alexandrinus ait: Beatus es, Abba Arfeni, qui i. Coten. f. XLII. Similem effe&um ex þerta eft Domi- femper. hanc horam ante oculos habuifti. - m demorte, cella, qu& nu ]lam aliam poenitentiam in con- lofophi vene- rbid. tib, fefhonea dmittere volens, tandem hanc füfce- XLViII, Duo aliquando Phi runt ad fenem, & rogabant eum , ut eis ver- 10. c. pit, ut, quoties manus lavaret, fibi ipfi taci- ta diceret : Hec caro vermium efca erit ; bum zdificationis diceret. Senex vero tace- 137. bat. Rurfüm Philofophi dicebant : Nihil no- nam ubi eam femel, iterumque explevit, fic immutata eft, ut , quam antea fuerat mali bis refpondes, pater? Tunc fenex dixit eis : Quod (tudiofi quidem fitis eloquentiz, fcios $ D exempli, tam fuerit poftmodum boni. uod autem non veri fitis Philofophi, affir- Duy, XLlH. Alius quidam adolefcens juffus a faldefan, mo. Quamdiu enim loqui difcitis, quafiloqui $p. a ]. ». ftim, CO feffario le&um confcendere, ac per horz virt, c. 79. qua drantem fibi imaginari , quod aliquando neíciatis? fit ergo philofophiz veftrz opus; fic in femper meditari mortem. le&o forte agonizans decubirurus fit, XLIX. Cardinalis Baronius pihi | unquam Vita 1. à,. miram vite emendationem inftituit. habuit antiquius, quam ut de tabernaculi fui c. 3. Cefar.1.4. XLIV. Liffardus, monachus & janitor mo- C, 4- nafterii, cum tzdio religioíze vitz foboriente, depofitione aut ediffereret, aut cogitaret, & quod alii fere exhorrefícunt, hoc ille maxime 'reverti in mundum cogitaret, a fene quodam ad ccemiterium de nocte duQus , & aperto dele&abatur, Ítaq; & in figillo,quo litteras an- te Cardinalatum ob(ignabat, non aliam, quam fepulchro cadaver infpicere juffus, in propo- fito firmiffime confirmatus eft mortis effigiem incidi juffit, & ubi cum viris religiofis privatim agebat, abfolutis negotiis, Manfi difce XLV. B. Margarita de Cordona, ut anna- h. e les tradunt Ecclefiaftici , laíciviam, & carna- hzc ftatim fübjiciebat. Nunc vero, quefo;ils lum de morte fermonem inftituamus. Ut pro- )tem 3ol- lem longo tempore in concubinatu traduxe- Vero- land.;in rat vitam , nobili euidam de pterea Auguüinus,Cardinalis,Valerius ; fervicns pppu— E nenfis Januarie. Tiwus XCVlL. Mys - 453 nenfis Epifcopus, Gabilis, non vir doctrina & pietate fpe- LIV. Vita B. Tacoponi Tudertini aQionem immerito dixerit, nusquam alibi Manfi diíc. Baronium, nif(i in contempland bis quidem p rima facie ridiculam ,,'1. Ied in i. n. 4 is feretris, fe- fubftantia admo dum myfteriofam, a pulchrisque oblectari ; Hinc etiam quotidie ficuam comme tque pro- morat in hunc fenfüm. Civis antequam le&ulo fe componeret , animam uidam aliquot (ibi comparaverat Deo commendari confuevit iis precibus, qui. &o De pullos, di- bus ecclefia moribundos rit e commendat. ei fervo obvius , confident er ob noti- WManfi difc. tiam, quz mutua inter i . V. Neque minus hac in praxi zelofum fe píos vigebat, üt eos . pullos in edes fuas defe rre dignetur, togat; P ? prebuit, atque indefeffum S. Ludovicus, Epi- Ícopus Tholofanus, qui, .Votis prompte annuit ] acoponus ; moxque fet, cum filius Regis ef- emptor tradit pullosr l ogato bajulo, monafticen amplexus, in Ordine S. Fran- confignationis actu fed in ipfo ciíci rigorofiffiinam traduxerat vitam , nun- » De fibi in quopiam fup- plantet, obteftatur. quam mortis immemorem, de eo namque an. 'Fïdeïh*itnge fpondet, & nales ecclefi recedit Jacoponus, recta eccle(iam petens S. aftici fequens perhibent teftimo- Fortunati , ubj. nium: Anniveríarium fuum vivus & fanus idus emptor (üam habebac plus quam ad quatuordecim annos ante mor- fepulturam; inqu € hanc projicit pullos. Do- mum redux emp - tem fuam inftituit , & cjusdem celebrationi fuo tuliff tor num quippíam nomine cum candelarum accenfione $ et Jacop onus, interrogat, reíponfo- & campanarum pulfatione, quz coníuevic in funere'Epifco- que negativo accepto, conqueritur adverfüm pl, vigiliis & meffis intidelem bajulum, qui indignatio nem hanc ; annis (ingulis interfuit. l'umbam etiam Y , in qua fepeliri debuit, cum injuftam penitus eife refpondic, fiquidem or- Veftibus funeral dinem fibi commiffum Y 3 ad amu ffim executus ibus ibidem impofitis, in me- fuerit; Ut moriam continuam mortis füz, per eosdem lem fau que verbis fidem daret, Principa- m ad ecclefiam deducit S. Fortunati, annos habuit locatam a latere le&ti fui.. ubi aperto fe D Bellov. 1. pulchro ftridor infonuit latitan- nbrof 3. P. 1. - LI. Bellovacenfis divitis cujusdam adducit tium pulloru m, & ftre p exemplum, qui confeffus, dum poeenitentiam pitus ; tuncque Jaco- di 9 40' ponus in füam fübjecit defenfionem, dicens: *Xüc acceptare juberetur, fe ilii imparem afferuit, Nonne mihi, imo nunquam poenitenti , am a fe adimpleri, & rem juffiti: Ecce do ut eos in domum tuam deporta- - fieri folitam. Tandem : mum tuam; Sepulchra que poftlongam pugnam eorum domus illoru tn. tantum effecit confe ffarius ; üt quotidie füum- LV. De Innocentio IX. fcribitur ; NOndum Joh. Rho. | l mo mane dum furgeret, & omni nocte, dum - hoc nomine Pontifex erat, cum vitz ad quietem fe componer et; hzc altis füorum innocep- 5. v. 3. domefticorum vocibus tiam mortis contem plationi commifit cutio. ?* 8 faceret iatonari ver- diendam, quz, ba: Domine, nos moriemini. ut facilior effet, excitato pi- u Cui przcépto Cis argumentis animo; geminas pi&tas tabel- - poftquam aliquamdiu paruiffet, tandem con- . las habuit, inv verfus, refipuit; prout ipfe Author in hxc icem commiffas, . plicatilesque, in quarum altera nuda huma ni capitis cal- commemorat verba: 'Tandem .divino nutu varia , in altera. funeri Dutt compunctus expavit: S pompa videbatur. isello advertens, quod indu- Has ille in interiori cubiculo pretiofa cum bitanter decederet ; í ed ignorabat, quando, fuppelle&tile c« 7 vel quomodo ex hac vi 'liocatas habebat, ad quas in ta migraret, hoc autem quacunque deliberatio conítabat ei, quod nifi vitam fuam corri eret, ?ne oculos, animumque converteret, ac falutaria zte H rnitatis ab ipfa fine fine periret.. Confeftim igitur con effus, morte caperet confilia, omnibas fe mandatis confefforis expofui t, vi.w LVI. Paulo etiam accurati or Alexandrilbid, n. s. Vit. 1. 9 c. tamque fuam in melius commutavit. Olivz, Cardinalis, LI1I.. In vita S. Philippi Nerii fequentia le- Ordinis Eremitarum, di- 6. n. 3. igentia fuit, qui v eritus, nepurpura, quam guntur verba: Quendam diffolutum conver- Pii Hll. bencficio induerat, 37 tit juvenem rogando, ut quotidie fepties di- animo obeflet, eam e ä fepulchto addixit ; Eteni m fcrinii inftar fepul- ceret , Salve Regina ; pofteaque terram ofcu- chrimodulum fibi affabr Ü laretur, dicendo : cras mihi poffe e.fieri voluit, quilévi . m. Quod manu apertus cumuli oftenderet in - adolefcens ifte acceptans, & perficiens, tan- ) teriora " dem ad optimam conver fus eft vitam. inibique feipfüm: in purpura jacentei vu n ad vi- S. Petrus ^ LII. Novi fr » m exprimeret , circumpofito Ecclefiaflici - atrem in Chriflo,qui di(trictam faluberrimo illo carmine : Dam. l. 6. hanc mentis fü In omuibus operi. Eccl.f, . ep. 26. & regulam jugi ac pervigili fer- bus tuis merorare novi(fi ma tua. & in zter- i vatintuitu; ut quotiescunque libidinis függe. ftio fübrepit, num non peccabis. Hoc ill e quum in preces mox cogitationi füz, velute xpe- incumberet, aperiebat, ditus ad profifcendum, dicat : eamus ad cir- €a mente, ut dejeCti : j L 3& per ea fimulacta animi- Oratio , obftantibus . cam. lllico omnia coemiteria, ac fepulturas . nequicqnam nuübibus, i ] imaginando perlüftrans, putrefcentium virus, n ccelum evaderet, quod divinis oraculis t raditum eft. Verum. aniemque cadaverum, fcatentes quoque ver- ne popularis aurz favo mes, & fcetentdium jus carnium curiofo rima- r pulverem bhunc plus- tur intuitu, c ,quam Mathematicum, in quo cosleftia defcri- umque confiderat, quia olim car- -bimus, importune con nes illz in fü a viriditate florentes, funderét,eam rem clam his fübjacüe- .omnibus babuit, pictore, qui fibi operam lo- re moleftiis ; corpus etiam füauum paulo poft Caverat , ad (ilencium. futurum effe jurejurandi religione non ambigit, quod illas effe jam adacto. Et veró » nefcio quo pa&o, fepul- cernit; com pendium datluxuriz, qui prebet chrali etiam e oculum cor pulvere foedus gloriofz vermis' ruptelz , nec eft libidini diverfo- ,enaícitur , fe mper redivivz , rium, inqua verfatur me ntefepulchrum. & nunquam fa- us mortuz hzres füperbiz. Maa. .'Iöm. A. lii LVII) 434 : .l!ïbliötbccu Manualis. Concionatoria - S.Clima, LVL Solitarius quidam Thoribiticus in memoriam faciatis. Leónorz Mafcaregnz ita fcripfera ts: Hec eft poftrema epiftola , quam ad.ié gr. 6. Horeb nullam animz füg curam penitus ge- rens in omni negligentia femper degebat. Ex- fcribam. Rogabo Dominum pro te in celo brevi (ut Jpero) r dentius. Polanus etiam teftatur, fe ab treme igitur aliquando infirmatus corpore; l nacd quafi unius horz fpatio erfecte migravit a io reliqua omnia moderate affirmante " um iterum rediens nihil adeo affirmate, affeveranterque dictum corpore, Et in femetip deprecabatur quidem nos omnes confeftim audiviffe, quam que de futuris collegii ro- mani , quos videmus, fücceffibus, & de fua recedere, portam vero cella ob(ítruens, intus morte , uno ante illam obitam anno dixit. annis duodecim manfit, cum nullo colloquium d- m habens, nilaliud Atque hac illé fcientia non ad aliud, quam nec parvum, nec magnu ad felicem obitus optimi apparatum uti vo- reter panem & aquam guítans, tantummoe . do fedens, & ea, quz vi derat in ec(tafi, ftu- luit, humilis vere in finem usque Ignatius. Poterat aut veterum , aut etiam novi tefta- ens fic marens intendebat , ut nunquam menti Patriarcharum exemplo, inter convo- deinceps proprium morem Commutaret , at- catorum , qui ab urbe vicini aberant, &e O« tentus, intendens, exi(tens; & excedens, calie das lachrymas fine ftrepitu femper fundebat. rum, qui Roms aderant, filiorum corona, & complexu emoriens illa docere, quz nos avi- Cum autem migraturus effet ad Dominum , dilegiffemus ; poterat fuo , fuorumque foe .. portam deítruentes intravimus , & multum latio, /alve, illis ac vale fupremum dicere, deprecantes hoc folum ab eo audivimus: In- dulgete mihi: Nemo memortiam mortis no- paternaque illos benedi&ione profequi , fed vincente intimum paternz charitatis impul- fcens, poterit aliquando peccare. iNos vero ftupebamus , ita prius negligentem videntes füm ftudio modeftiz fingularis, maluit quafi g. occulte emori potius, quam diu animam age- beata mutatione & transformatione fic repen- te mutatum & transformatum. Sepelientes re, in facra illa poinpa eorum, qui circum adefle poterant, filiorum, gemina uno in aQu vero eum fan&te in propinquo caftri monafte- rio p oft diem fan&as illius reliquias q virtutis palma nobilis , & quod fe folatio illo gærep- fraudaret, & quod omnem a fe gloriz fu- X tes non invenimus. mum averteret. Atque hzc illi virtns jam MMors repre'n/t"ina.' x j inde a prima melioris vits state ad mortem Manrefa enim aliquando 'P" cia*g; LVIIL EÉremita quidam Turonen fi is id ;/'i- preparatio fuit. ab extremo vitae ericulo refpirans, €os , a Chrift. p. 1, varets quadam die monitus, ut ad Comitem quibus officii cau i vifitabatur, füblato etiam c.8.$.5. Turonenfem excipiendum fepararet, qui po- clamore, obteftari non defiit, ut fibi, fi for- flero die ad eum vilendi caufa venturus ef- teiterum in extremis laboranti adeflent, iden« fet, dic Comiti, inquiebat nuntio, hodie, tidem in aures valde ferio inculcarent:; O mi- fi quid me ve lit, jubeat, nullus enim mihi ér peccater! o infelix! etimm atque etiam cogita, - craftinus dies. Hzc (anus dixit & vegetus, l quibus te fceleribus obfirinxeris , quibus vitiis Dei fed poítea a Comi'tc ïadchieme— mortuus in te iram provocaveris. Neque tamen eorum, .repertus eft. / ? quz neceffaria fuere, negligens, aut impro- Pallad.hit, LIX. Chercxmon Abbas, d um opus,f'acvit, vida fuit ifta humilitss. Parebat ille Mcdi- €. .93» dum (edet, dum omnia pro fano agit, mori- corum dié&to : migraturum tamen animam ad ternitatis itinera componebat. Anno 1556. tur, atque ita (edens ; ac opus nganibu's te- nens repertus eft. — 13. Julii, ut fe adventapti jam decretorio fuo diei pararet , circumfpeGtare czepit de iis, qua occupationem illam, omnium occupationüm $. VI. maximam , quoquo modo interpellare pof- EXEMPLA. DOMESTICA; fent. Primum ergo ab omnibus mortális vitz occupátionibus ita fe abfolvir , vt rerum ad- | lacuit beec exempla pvo folatio fodalium meorum in miniftrationem in Polancum , & Madridium faparato paragy apbo enarrare , ut , dum tam inclinaret : ipfe vero vel omnino uihil auc pretiofas e orum mortes füb uno afpe&tu propofitas con- fummarie tantum ac breviter expediret, abs- fderant. , ad imitationem efficacius. excitentur , di- anima snea morie que jactura temporis curis jam cceleftibus Num. 23. cantque cum Balaam : Moriatur transícribendi : ut quod fupererat ufure lucis mor- v.1o. juflorum , €9 fiant novi[fma mea borum fimnilia. talis, DDeo, fibique vatans in adornando vd lucem immortalem tranfitu collocaret. . Quo circa turbi- joan. Na- I. De S. P. Ignatii morte fic fcribit P. Jo- daü C; 160 annes Nadafi in pretiofis cogitationibus mo- dis ea tempeflate inter belli firepitum Romz , ut patuit variis rebus, fanQo receptui canere conflituit ad Num. 4. rientium : Sciebat Ignatius S. Balbinam: ita illius valetudini jam amplius argumentjs, brevi fe e vita difceffurum. Pote- imminute expedire judicante medico. [lluc rat absque ulla gloriolz colligende füfpicio- ne dicere füis id , quod in charo fuo Apofto- ergo feceffit lgnatius, ut quem locum recre- .& Medico Petro legerat: Juflum autem andis collegii romani fociis paulo ante con- le, D firuxerat, & in quo fepe (id quod me a fe- arbitror ,. quamdiu fum in boc tabernaculo , [ufcita- nioribus audiiffe non femel commemini ) la- ve vog.in commoniione : certus, quod vvelox ef? de- [itio tabernaculi mei , fecundum quoà D. IN. Jfefus bentibus per genas tranquillis lachrymis coe- lum afpiciens, identidem exclamaver at: Heu! Chriftus fignificavit mibi. Dabo autem operam ; & ad quam. fordet tefra $ dum calum ajpicio ! i biq (c: - freguenter. babere os poft obitum meym , ul boru?þ Ue ( l 435 Tituus XC VIII. AMors. ïuprönää folus fecufn, & cum Deo compone- tifice benedi&tione ätque indulgentia rever» ret. Eo in loco, (ive ab zfítivi coeli, five titur, poftulata accenfo emortuali cereo ab zdificii infalubritate five inclinata jam, & (cujus ceram Bruxellis religiofe poftza af- morbis fracta sztate, fübcreícente lgnatii fervatam fama eít) fuüblatis in coclum pla- morbo domum eít relatus : Ubi medici fe- cide oculis, manibusque, fupremis (ufpiriis curos Ignatii effe juffere domeíticos, languo- JEfum, iterumque . JEfum , & SEfun in- rem efle citra periculum. Solebat zgerlgna- geminans, altera necdum expleta a folis or- tius, quoties ipfe pro aris hoftia coele(ti lita- tu hora, explevit fupremum & przvifümy re haud poffet, litationis loco, conícientiam quem femper in oculis ac defiderio. habe- expiare, atque facrificii loco Sacramenti il- bat, mortalitatis diem Ignatius, grande vi- lius communione fefe reficere. — ita Pane re- t& ad mortis Senatusconíültum comparatg, creatus angelico, horam fibi a Deo indictam pulchrum mortis cum infigni plane animi Opperiens, in medicorum fe poteflate reli- demiffione , providentia, & pietatis ardore quit ; obediens usque ad mortem 50. Julii obitz documentum. die jam exeunte, Joanni Palanco ad fe ac- .lIl. In infüla Sanciano, ubi in omnes Lre«-Idemc.!Wj Cer(ito, (ine arbitris aperte affirmat , adeffe gnum Chinarum ingrediendi occafiones in. ? 20. jam fibi propinquum diem, qui morbis ac die- tentus operiebatur , pofteaquam religiofif- bus vitz fuz füpremam imponat manum. fime ultimum Sacri Xaverius operatus fuif- Adiret füummum Chrifti Vicarium, peteret- fet , idque pro quopiam vita fun&o; febris que füpplex, ut Ignatio, ac alteri cuidam in vehemens repente increvit, & Xaverium domo ex hac vita jam ad profeQtionem ac: proftravit. Qua duo autem egris maximo cinctis bene precatus , e Chriíti ac ecclefiz folent effe folatio , loci hominumque oppor- totius thefauro plenam indulgeniam largia- tunitas, illud utrumque defuit Xaverio mo- turo : Diftulit in craftinum, non valde ab- rienti. Locus erat infüla flerilis; & negle- nuente, ne importunus effet Ignatio, Polan- &a, ideoque pauperrima, cum nihil ab ipfa cus, inter fpem a medicis, &'metum ex Igna- terra, nihil ab hominum induflria illi pro- tii verbis conceptum ambiguus. Imo con- vifum effet. . Nulla ibi domus, ftabiles cives fultis iterum, & fpei, quam timori propio- nulli, . Talem ergo locum elegit Deus exer- ra refpondentibus medicis, intendente fe no- cendo füo Xaverio morienti. Homines ve- Ce, etiam de romano collegio, füpremam ro, qui cum Xaverio erant, non anímo, non negotiorum lineam , aliquid cum lgnatio corpori levando, juvando erant idonei. Ne- peregit. Medicos periculum non videre di- mo, qui Sacramentis, & facris officiis egrum centi: Égo vero, ajebat Ignatius, adeo adiul- recrearet, facerdos ; nemo, qui corporis, timablfiun redattus , ut jam mibil fit fuper , miff ut quoquo modo curandi curam haberet, me- animam exbalemn. Quare faceret ille quidem dicus; nemo, qui fidelem, & peritam illi arbitratu füo, id, quod videretur, fibi tàmen operam fuam in extrema rerum omnium pe- impetratam a Sanclitate fua benedictionem nuria przftare poffet. Adde, quod eo tem- atque indulgentiam ,. quo. magis tempefítiva poris articulo mortifera illum febris invafit, futura fit, eo magis opportunam & gratam quo ille totus in Sinarum falutem, & proxi- fore. Qua"in re non Polanci tantum, ut ma regni limina de(iderio hians delufus eft, modeíte dicam , inconfiderantiam , verum & nobilem fpei, quam de ingreffu illo con- etiam lgnatii patientiam , & hanc prz illa ceperat, ramum, feu palmam, fibi in mani- magis admiror, quod non perrexerit urge- bus velut infringi vidit. In hac animi defi- re hominem procraftinatorem judicio me- derio tanto, fpe tanta repente fruftrati, & dicorum plus nimio affixum, interea flue- deftituti ftatione, tamet(i Deo fe' jungeret, bat Ignatio fuprema nox, quz illi füummo : intimo tamen quodam igne , velut a gravi miane in diem seternum diluxit. |Tota illi plaga accepta, utebatur Xaverius: ut jam ea nox inter. exaggeratos divini amoris actus videas.illum in eo rerum articalo a morbo per jaculatoriarum precum ignitarum facu- & morte fuiffe deprehenfüm, in quo vulga- las, & crebra fufpiria explicatos faQa eft e L L ri rudium zítimatione, mors judicari potfet iluminatio in deliciis vicini jam paradifi. infelix. At conícius venientis bora', fere- Audiebantur ab iis, qui in proximo habi- nus animo, ac ore toto Xaverius, jam antea tabant, inflammatz fupra quam lias con- fe 'brevi e vita difceffurum predixerat: & D fueverat, fufpirantis , feque in eum vi- brantis voces. At illum non animam age- rum, de(iderium videndi Dei fenfim in animo re, verum divina pati exiftimabant : adeo- fuccedere, atque illam flammam ab hoc igne. que ante noCtem fere exeuncem adíuit ne- abfümi. Ergo in navi paupere (nam opu- mo. Sexta hebdomadz feria erat, & ulti- lentz jam abierant) fefe inter egros , illis le- mus [ulii, atque adeo vite Ignatii dies, vamento futurus, «ger ipfe collocat Xave- cum Polancus atque Madridius tempeítive rius. Verum ubi morbus jam gravior vires matutini adfuere, ut egrum inviferenc füb exeruit, in terra, in publico jacere maluit, folis exortum.:| At jam Ignatius morti pro- quam in navi. Lufitanus quispiam Georgius pior, quali in aurora erat illuceícentis eter- fortem viri tanti a morte proxima aítuantis ni diei. Tum propere quzdam reficien- miferatus, illum domo fua, feu mapali potius dis viribus opportuna illi oblata funt. Sed recepit- E (armentis & arborum ramis tentam horum tempus jam eífe negans, interea cafulam facile perflabant rigidi venti ; neque dum Polancus cam impetrata a fummo Pon- lectulus alius , aut pulvinar fuit morienti, / liia quam , R P. Lohn, Bibl, Man. Tom, À. n 436. : Bibliotbere Manialis. Concionatorie quam terra modico ftramine cobperata. Fe- morte Francifci ia&urain facere, que tali; rebat morbum nihil his curbatus Xaxerius, ea tantoque miniftro orbaretur. Cardinales alie n- quot, & Regum, Principumque Legati falu- grat erga paternam Dei providentiam me tis tranquillitate, qua decebat fan&tum, & tatum officii gratia, gratulatumque de ad- ventu accefferant. At modettie ille: intem- jam in cceli limine conftitutum. — lpfe etiam defiderii motus, quo non piam tantum in Do- peüivum nunc videri, Darent itaque hanc veniam. lUni enim Deo, vitz mortisque ar- mino, fed cruentam pro Domino mortem ope petere appetebat, divinz voluntati fubjuga- bitrio, dandam effe operam. Sacramentis ec« clefiz omnibus rite munitus, dum oleo facro tus, ab illo in holocauftum martyris five oc- . cifz in Dei obfequium voluntatis, Deo eftob- de more migratürus inungitur , litanizque recitantur, ad fingula ipfe refpondit pietate latus a defiderante martyrium , fed prz illo fe divinz voluntati addicente Xaverio. Poft fingulari. Parres a confiliis affi(tere tolici, il- feptimum morbi diem triduo jacuit absque lud poftremum rogavere, unum e corpore j facultate loquendi. Supremum vero vitz Societatis, qui vices, interregni tempore, di- biduum inter ardentia cum Deo colloquia flu- gne fuftineret, ex animi fententia pronuncia- xit Xaverio. Etiam cum menre nonnihil ab- ret. Is renuit, quod neutrum eorum , qui erraret , celeftia loquebatur. —Nihil ad ve- antecefferant, Ignatium & Laynem morti vi- nam bis ab homine.rudi & infeliciter apere cinum nominare voluiffe meminiffet.. . Mox tam, nihil ad alia perturbatus, jacebat pro- quietis avidus, orationi fe dedit, ac, medita- tioni: ductisque imo e pectore fufpiriis, (pi- je&tus in (inim providentiz Dei , quanto de- ftitutus magis Sacramentorum ope , fravrum rirum Deo reddidit pridie Cal. O&. qui dies comprecantium corona, & aliis, qux domi 3, Hieronymo anniveríario ritu facer cft. an- morientibus adeffe folent, folatiis, tanto ma- clo o LXXiI. paulo ante tertiam noctis vigi- r liam : annos natus cum effet duos fere & gis exag gerate affixus Deo: jefu, jefu, PFui — JDavid, tniferere mei ; ajebat. Et eum , quem fexaginta. plius anfe felicem Nadafi e collo ad cor geftabat crucifixum exofcula- IV. B. Aloyfius uno & am tus dicebat: , peccatorum meorum miferere., hinc migrationem anno intellexit in orauone* 33- prets Inde familiarem (ibi precem ingeminans in« matutina. Mediolani faggerentem fibi Deum, coéit. ut fe ad mortem ardentius hoc demum anno quiebat: O /an&tiffma Trinitas! Ad magnam vero, cujus maternam opem expertus fre- componeret. . Jam enim ultima fibi tempora Dei Matrem converfus fu- inftare; necannos vidturum Mediolano Ro- ' quenter fuerat , fpirabat: Menfira, te effe Matrem ! Mater. Dei! mam redux, pro primo ad mortem inftancem memento mei!. contentus illam uno, fed fum- appáratu, fe fcriptis plane fpoliavit, X quid- mo &auguftiffimo titulorum omnium Matris uid Afceticorum , quidquid TheologicoBbum in S. Thomam , etiam quz íuo ingenio de- .Dei titulo compellare. . Denique moriens, ulima fufpiria in hzc ad crucifixum verba prompferat , fcriptorum habuit, ad colicgii effudit: Sefus Deus cordis mei! & lachrymis Re&torem detulit 5: eo ad oppetendum mor- afperfit. Deinde ultimos morientium ocu- tem expeditus magis. Primaergo, Xremota lorum obtutus, vires ultimas cruci affixo Je- ad mortem fe a longe oftendencem appara- fu confecravit, & Jefüm, Mariam primo in» tio fuit nuditas paupertatis, in deponendis eciam tegris, ac poftea intermortuis vocibus inge- minimis, quibus affici videbatur. Secunda füity minans j'j. etatis anno, Indicarum erumna- moriendi defiderium 3 moriente quodam e fra- rum Io. & menfe 7. poft dulces lachrymas; & tribus, qui tabem e Nofocomio inter mini- ftrandum contraxerat, fufpirans Aloyíius, Pa- fereno vultu pronunciata illa verba: 4m te - Domine , [peravi , non confundar in eternum: al- tri cuidam ; O quam libens, inquit, cum fra- tre Tiberio commutarem, (i me bac Deus tera poít meridiem hora, feria fexta magnam animam a corpore multa gloriofe perpeffo, gratia dignaretur ; quia nunc indicia quz- -€oelo coronandam dedit: ac oftendit, etiam dam füppetunt, quibus me Dei g:atia prz- €os , qui omni humana ope, atque adeo ipfo ditum effe confidam ;, incertus, qualis poft- hac fim füturus. Obtinuit,ut & ipfelue com- defiderata Sacramentorum pracfidio, deftivuti funt, a Deo, nifi velint deferi, deferi non fo- muni oppreífis egris in Nofocomio ferviret. lere, ac fan&e mori poffe. Et tum ligneum Servieba: vero iis, qui omnium teterrimi & Chrifti crucifixi fimulacrum , quod paterna horridiores erant, morbo, pedore, &c. quid- . dn domo Xaverii ultimo ejus vitz anno fexta quid ad corporis & fpiritus folatium pertine- bat, faciebat Aloyfius una cum fociis, totus in . quavis feria, & alias, fi quid przter folirtum pateretur Xaverius, largo füdore perfiuebat; illorum obfequia effufus; t vero hurnilita- tis, & charitatis actus obedientiz ductu füfce- a füdore ceffavit : quafi diceret, jam poft mortualem füdorem in domo quietis aeterng pti pulchra ad mortem przparatio fünt, come . non fudare, verum co ronari, ob fhdlo;cs fuos, muni jam illo S. Hieron. proverbio, qui aje- Xaverium. ( bat; fe non vidiffe mala morte mortuum, | Vita l3. ILI. S. Francifcus Borg ia fentiens-, fibi finem qui libenter opera charitatis exercuit. Mar- vitz inftare, Ludovicum Mendozium Socie- tii tertio die, morbo jam vires fuperante, C 17 tatis Presbyterum ad Pontificem mittit , qui decubuit Aloyfius, & ipíe malo illo conta- llle ve- &us. Morbum lztus, & quafi poftremum ac- benedi&tionem füpplex poftularet. fo ac libenter indul(it, & ex thefauris eccle- cepit, feque in illo ita geffit, atque (i illi ve- re füccubirura effer vi:a. Sacramenta petiit; fie liberaliter : hoc addito elogio ; miferari: & ne quam ulli fcandali anfam relinqueret, fe ecclefi catholicz vicem, magnam eninf X Curnm f : : 'Tituius XCPI[-[. MOTS; 437 cum recordaretur (ibi a nonnuilis di&tum, fo- lum fübeffe Aloyfius, ne in urbe lues in pe- xe ut corporis afflictiones , quas quidam ni- ftem erumperet.. Cum ergo videret , fe nec« mias putabant, fibi morienti Ícrupulo forent, dum,.mori; fefe obtulit ad ferviendum efte ita ut S. Bern. fuiffe ajunt. Poft (acrum viati- infe&is fi forte a morbo refpirare liceret, id- €um acceptum,ReGtorem rogavit, ut przfenti que adeo folide: ut a P. Generali,qui ad eum Patrum & Fratrum coronz fuo nomine dice- vifitandum advenerat, Gibi obtinuerit potefta- ret, fe in ea re nulla religione, nullo fcrupulo tem voto concepto fefe ad infectorum obfe- tangi , quod exceffiffet. Moleftius fibi effe, quia devovendi. Et votum illud magno animi quod potius defeciffet in iis, quz in hoc ge- nere per obedientiam facere licuiffet. Dein- fenfu, magna eorum , qui rei conícii aderant, voluptate nuncupavit. Def(idetiis tunc agen- de fe, confülto, in nullam unquam legem, dum eít : & porrigendum cor ultra, quam vi- quod quidem fciret, peccaífe. Denique nihil res poffint. [nde accenfa non in lecto , fed in afflictationis; nifi füperioribus annuentibus fu- cruce, vel gladio , aut aliter pro Chrifto mo- Ícepiffe. A prafente P. Provinciali petiit, & riendi defideria funt feminarium triumpho- inftitit primum ut fibi poteftas ab eo fieret, rum. Pretiofiffima z(timabat (ingula momen- fefe flagello czdendi, feu difciplina. illi vires ta refidui fibi adhuc temporis: eaque ita fibi ad id faciendum non fufficere dicenti Patri, a Deo conceffa accipiebat, ut nonnifi rebus oftendit, fuüfficere fibi ad id paciendum vires ; pretiofiffimis impenderentur. Videndum er« petivitque ut faltem ab alio quopiam fortio- go»quz fint omnium pretiofiffimz occupatio- re a capite usque ad calcem flagellaretur: id- nes, quibus tempus illud impleri poffit. Nunc que valde ferio. At nec ibi auditus, repulfam illaz preparandz, ut nos tunc paratos expe- etiam in tertio tulit, cum humi flratus mor. &ent. lta nulla ultimi,& optimi illius tempo- tém opperiri voluit. Ergo dolorum loco, fuc- ris particula nos przteribit fine lucro.. Non- cedanez inftar ftim, luam obedientiam, & nunguam vefte poftulata fenfim ad meníam, jj voluntatis ad id;fi liceret, paratz obfequium in qua erat crucifixus, adrepebat: illum am- Deo facrificavit. Ut fefe quibus poffet mo- .prek plexabatur, ofculabatur magna reverentiz ac " dis, feu ultro venientibus, feu quztitis afflige- pii fenfus figoificatione. Tum ad amplexus & res, fine ullis contra naufeam condimentis po- oícula & falutationes S. Catharing Senenfis tionem naufez valde obnoxiam, fine ullo mo- leftiz figno non repente glutivit, fed ad ve- admirabilis virginis, cujus ibi imago erat, pro» cedebat; tum ad alias SanCtorum , quz cir- xandum palatum & guttur, fenfim & cum cum in cubiculo erant imagines. Non effe ne- fenfü, quafi optatiffimum gulz irritamentum: ceffe le&ulo confurgere dicente valetudina- demifit. Et íi duo effent, quorum alterutro rio,& fe crucifixum, atque imagines ad lectum uti deberet, id, quod minoris erat pretii, me- apportaturum promittente, perrexit tamen dicamentum elegit. Petenti autem, quid ita idem agere quotidie usque dum per vires id non alterum potius, quod preftantius effet, licuit ; Fratres, ajébat, hz fünt mez ftationes. eligeret? quia hoc, inquit, pauperi magis con- Cum Patre fpirituale tractarz fz'pius, res eft venit. Proaliisinagone conftitutis Deum ar- neceffaria morienti; Loquebatur fiepe de re- denter precari , bona pro agonis noftri felici- bus Dei, & animi fuüi Aloyfius cum P. Bellar- tate praparatio eft. Aloy(io certe przclaram mino confeffario fuo, qui inrerroganti aliquan- id agendi occa(ionem obtulit Deus, in morte do Aloy(io, num putaret aliquos a morte fta- P. Corbinelli, de quoalias. Noftro agoni con- tim ccelo recipi, absque ulla in purgatorio mo- fulimus cum àdeo infigni charitatis actu in ul- ra; refpondit,omnino effe quosdam, & magnis tima & maxima neceífitatum omnium necef: argumentis in ea fpe fe efle, fore illum etiam [ fitate omni ope, qua poffumus alios in diffi- unum ex illis,utpote magnis divinz beneficen- cili illo agone füdantes, in duello illo pro vi- tiz donis ornatum, & a lethali labe femperim- ta ?terna contra omnem dzmonum & pecca- munem confervatum ; quz res Aloy(ium tan-« torum turbam confligentes; fingultibusque tis gaudiis perfudit, ut abfcendente Bellar- ultimis migrantem animam agentes adjuva- mino fibi relictus, intraverit gaudium Domi- mus. Longus & moleftus Aloyfii morbus: ni füi quodam mentis exceffu guftandum, fen- nihil tamen fibi difplicere unquam oftendit, fu tanto dulcedinis impletus in illa cceleftis nou perfonam, non ullum períonz ullius fa- Jerufalem gloria, quafi per rimam fpectata, Cum, aut verbum, non cibum, non lectum, ut tota prope illi nox inftar breviffimz mo- non quicquam. Gratias pro omnibus com- rulz vifa fuerit, abforbente no&tis longitudi- pofito femper animo quietus agebat. . Pra- nem cogitato zterno illo die. Putatur etiam paratio eft pretiofa, in quieta usque ad finem in pleno illo dulcedinis cceleftis deliquio füze atientia migrantem animam poflidere. Nul. mortis tempus diftincte didicifle: nam id j [o) s nifi de Deo, de vita beata fermones ad- quod hactenus adeo expreífe non fecerat, mifit, etiam cum a Cardinalibus vi(itaretur, dixit pluribus & fiepius , fe octavo a Chri- quos dulciffime afficiebat illa juvenis ccele- fti Corporis fefto die diem ultimum obitu- ftium adeo gnari fapientia, Siquid aliquid di- rum; & fidem didi morte implevit. Ac- ceretur, animum avertebat: Si fancta, verbo ceépto mortis nuncio, letus fratrem, ut fe & fignis id fibi valde placere oftendebat. Aje- in dicendo SS. Ambrofii & Auguftini Bym- bat non formale folum, fed & materiale, ut dici- no juvaret, rogavit, in gratiarum actionem. mus debere effeSanQtum, quidquid agitur, vel Et una 7é Deum laudamus dixere. Alteri Pa- dicitur apud egrum, cor in ccelum premittit tri intranti ad fes Pater mi, inquit latine, letan- &ger, dum audit cecleflia. . Audicbat pericu- &5 imus, letantes imus! 'Tum ad tres Patres va- ! lii 3 ie X :v 438 Abliotbecoe mwfalzs C anciona"toriæ le ilis dä&ürus, aceorum þreces experiturus, centi: Quid fit, FfäterAloyG? Inus, inquit,: Aloyfius. Et quorfum petente Patre; refpone literas aliena manu dedit; & nominis loco, crucem füa manu, fed aliena ope fubfcripfit. dic: d celuimn. Quomodo ad coclum? in- quit Aloyfius. Et Aloyfius: JVj/i wea me pec- m Amicum quendam patrem oravit, ut fupre- mis illis octo diebus vitz fuge, quotidie tertía cata impediant , fpero in. Dei wifericordia fore, ut illuc vadam, Una ante folis occafüm hora, de- ante folis occafaüm hora in cubiculo apud fe adeffet, ad recitandos feptem Pfalmos poeni- tracta e capite vitta, cum eandem, ut fibi re- EEX r Silisa ul fs tentiales. Veniebatr condicta hora Pater: & oni pateretur, diceret nonnemo ; refpondit, oculis in Chriftum, quem tenebact, converfis : Aloyfius folus fibi tunc cum Patre illo reli- &us, claufo offio, petebat fibi fuper lectulum Chriftus cum morere'ur, caput opertum non habuit. Vale omnibus dixit, promiffa ome poni crucifixum. Pater vero le&to proximus, nixus- genibus feptem Pfalmos lenta pronun- nium in ccelo recordacione: & precatus eft omnes, ut fe in difficili, & fupremo illo pun- ciatione legebat. Subfiftebat nonnunquam tantifper in verfibus quibusdam , & Aloyfius &o precibus adjuvarent. Quzdam etiam non- nullis fuggeffit, quz ab iis pro fe ftetim a more affixis crucifixo oculis herebat in illo afpe- &u femper attentus, & hians, ita ut ipfo fui te fieri defiderabat... Commendationem ani- aípe&tu eos, qui eum obfervabant, ad lachry- m mox adjecit. Cum duobus Patribus re- li&us Aloyfius , felecta quedam e 5.Scriptu- mas promoveret. lpfíe vero immotus quieto vultu oculisque tacebat, una illi alterave non- ra interdum promebat, üt: 7p manus tuas Do- mine &c. nanc aqua luftrali afpergebacur. nunc nunquam ex oculis lachrymula placide dela- bente. Orationi mifícebat le&ionem, & huic oraptes audiebat, nunc porre&tum a4 os cru- cifixum exo(ículabatur; & actus, qui fuggere- rurfus orationem. Aliis diei horis legi Gibi pe- tebat, & attente audiebat, quz ipfemet de- bantur, eliciebat. "Tum livida facie mortua- les illi guttule defluebant , & moveri petens fignarat audiebat. Ultima fuz vitz hebdo- mada, perpetuz fere contemplationi fe dabat; e latere, inquo triduo toto jacuerat, in latus alterum crucifixi mentioni fa&z acquicvit, modicum nonnunquam de divinis rebus in- terloquens, & fzpe jam latoriis quafi faculis oculis in illum defixis Mox loqui jam non potentem cereo benedi&to, & ardente in cr - animo in coclum emicans. Ultimo vitz tri- duo, ereum crucifixum indulgentiis nobilem cis formam fuper eum ducto, fignavere, & cereum in manum dedere: quem ille manu eCtori tenebat admotum. Verz ac fanctz ftinxit; & poft paululum, dulciffimum Jefu fidei proteftationem fecit fzepius, eo ordine, quo . in Romano rituali prefcribirar. Magnum nomer exprimere conatus, motis ad ulnmum labiis inftar plura dicere molientis, inter fe- (pe de(iderium oflendebat ad Deum fefti- cundam & tertiam a no&te inchoata horam nandi, feque illi penitus co njungendi. fzepius octave Corporis Chrifti in feriam fexram ingeminando : Ctipio diffolvi, & e[Je cum Cbrifto : & plura hisce fimilia. « Ipfo jam o&avz Cor- euntis noCte, quz inter 20. & 21. Junii dieft oris Chrifti, id eft. altimo vite füz die, cum intercedebat, tres & viginti annos, & tres j lures dicerent, adeffe octavum diem, & ta- meníes, & 11. dies natus morte placida in Domino requievit. B. Maedalenz Florenti- men illum, contra quam tories affirmarat, vi- vere; Patri cuidam refpondic: Necdum pre- ng poftea in füblimi glorie gradu confpectus teriit hodiernus- dies. Alteri teneram erga eft, eo quod internis actibus Frequeätandifs— ^s Aloyfium a longo fitu altero la:ere mmifere af- fuiffet impeníe addictus. V. De morte B Stanis lai Kosks fequentia Rirad. in fe&um. commiferationem, monftranti Aloy- habet Ribadeneira in LFloribus 5acdtorum :Flor. 38. s fius refpondit: Hac noCte moriar. Negante altera. ita morti proximum videri ; bis repe- Ipía porro ex hac vita migratio duo babuicin fin. tiit: Hac nocte moriar. Et matutinum tem- fingularia Primum non vinatural: (ed divino us omne variis fidei, & adorationis actibus, rxter ordinem juffu exi(timara eft contigil- Ííe. Deinde & prefenfit eam, & przdixit Sta- aliisque precibus impendit. O quam pretio- fa preparatio, ita diem-occupare , quafi fint nislaus, imo eriam impetraffe conjc&tura eft. Dies. appetebat fancto Laurentio facer, qui dici ultimz occupationes.-Sub meridiem diei ultimi precibus acrius inftitit petere viaticum, inclyrus ex more focietatis noftre in men- ftrua fortitione Stanislao patronus obvenerat : quod ab ipfo diei principio poftulaverat, Ne- N anti valecudinario id illi jam dari poffe, cum Quam ob rem celeberrimum optans agere eum diem tanquam ad ftolam peuolam , & 2 jis eodem in morbo viaticum dari non de- vario diftin&tam orpatu parandam pridie infti- beat; id quidem de extrama unctione, non tit a Reéctore, multa (ibi ut liceret effe&tu pia; véro de viatico verum effe, dixit Aloyfius. perpeffu afpera fufcipere: Ex quibus leviffima Interea Gregorius XIV. Pontifex illi benedi- &ionem pro felici morte mifit, quam ille mul- quadam conceffa; inter cztera ut publice fe- ta cum fübmiffiffime modeftiz (ignificatione Íe in coenaculo verberaret. Ipfo mox die fefto accepit. 'Tandem viaticum impetravit; & poft obita rite divina, omne matutinum terme- pus, coquo adminifter exegit, fancto humie cum Patre quodam litanias de fanctiffimo Sa- cramento dixit, voce clara preeunti refpon- litatis, charitatisque negotio religiofum diei otium colens: quz (unt ferig beaus inprimis dens. Accepto e P. Rectoris manu viatico, more eorum. qui péregre veniunt, vel difce- accepta. Secundum prandium . interroga- dunt, amplexu fingulis qui aderant , valedi- tus publice a Novitiorum magiítro, quid in- xit, datis pretiofis ad ea, qua dicebantur, re- terim mente agitaffet ; refpondit: Ex ignis m infernum, fponfit, Patri Provinciali mox ingreffo & di- prefentia fuccurr;(i'e fibi ignc — - J Z ( quem : | N Tituus XCV Ii]. M. x 439 quem fe ajebatrtommeritum, & ignem, quo B. ob'latam,qua valens Utef)atuf,fah&immæqVir- Laurentius toftus fuerat. Paulo poft male inci- ginis Matris fuz imagiaem complexus, atque pit habere, jubeturque collocari in lectulo. ofculatus eft. Inde ad alios coelites verfus,quo- Cofnotiuncula erat non febris, aut quicquam niam tempus aderat, quo patrocinia maxime cura dignum, tamen Stanislaus le&tulum in- conquirenda, atque ufürpanda fünt, voluit fcenfurus, cum fuper eum benedicens falutare fibi Patronorum fuorum e beatis cceli inco- fisnum crucis manu figuraffet , folemni fua hi- lis nomina recitari, quos una cum iis, qui per laritate adjecit: fi Deo cordi eft, uthincnun- fingulos menfes in focietate illi forte obtige- quam exurgam, fiatejus voluntas. Subinde fe- rant, ex ordine in libellum retulerat. Poftremo bricorripitur,quafi Laurentii,Patroni füi,flam- de morte interrogatus, numquid molelti refi- marum particeps factus. . Caterum perlevis deret in animo? Nihil, reípondit : ac ruríus, fuit febris tertiana,tertioque ejus acceffu mors. num eflet paratus Deum avocantem fequi , cnfecuta, Itaque cum alteroante obicum die jucundiffime item refpondit: Paratum cor ne- ad cubicalum füperioris contigaationis dedu- um JDeus, paratwumn cor meum. Atque ita (ancto ceretur , poft gratias Deo & focietati de cura, oleo jam inun&us, altera manu rofarium , & quz ipfi adhibebatur, aCtas, affirmans ibi de- quadam piacularis grana, altera facrum ce- ceffurmm, aiiquam admirationemiis, qui ade- reum fuftinens inter fandtiffima Je(ü & Mariz rant;rmovit :Ideoque (übjecit;fi tamenDeo pla- ingeminanda nomina vivere Deo COepit, adeo- Er| citum füerit. At poftridie cum affirmaret, ea fe que leniter felix ille animus ab fuo corpufcu- no&e obiturum; füícepere fratres veluti joco, lo, quod fideliffimum focium , atque admini- no effe id vero fimile, ni(i forte cocli Regina, ftrum habuerat, fegregatus eft, eique tam cui affumpre facer inftabat dies, fecum affu- vividum colorem, oculos usque co nitidos re. meret. Poft meridiem languore, ac füdore ge- liquit, ut adftantes migratio fefellerit, manfit- lidooccupatus, Patre Facio nihil id effe, ucaf- que deinceps venuftiffima in ore demortui folet, dictante, affit;navit diferte, adefle, jam Ípecies, quafi leniter ac dulce renitentis. haud dubie claufülàm vitz fuz mortalis. Fe- ! VI. P. JacobusLáynes, fecundus focietatisVita l, 3. cereque tandem fidem tam adeo conftantia di- Jefü Generalis, fractus tandem magnis, Và-6. 13. &a, tum vires ftatim collabi vehementer cae« riisque laboribus, & ztate feffus, ut morbum pt&, atque deficere. lnde inftitit,uti finerent :xgravem, lentumque incidit, recrudefcentibus i humi fefe abje&um ultimum exhalare fpiri- malis, que tot itineribus, ftudiorum, concio- tum: Quod cum primo Re&or negáffet, ite- numque pertinaci labore , cujus folicitudine rum inftanti ex parte indulgendum ratus, ha- adminiltrandz focietatis, pubiicisque negotiis ; &enus conceflit, ut humi cum culcitra fterne- obeundis, pridem contraxerat. Recreatus poft retur. ltahumijacens,diviniffima myfteria,& meliuscule habere coeperat, cum iterum con- fua & circumftantium confolatione magna fa- -cionati , fuperioremque locum aícendere ten- fcepit,'ad preces qux adhibebantur, attente, tat: adeojuvandz eccle(iz catholice defiderio pieque refpondens. Sed illud fuit fpectaculum flagrabat: uttanquam gnavum militem, mors tratribus perjucundum. Cun&i animadverte- pusnantemque opprimeret. Invaluit iterum re , übiprimum in cubiculo facrofanctum Do- vis morbigravior. Inaudierat tum forte pro in- Tgini corpus apparuit, tanquam geftiente ad colümitate fua,vitaque producenda,non domi diledi fui confpettum animo , duiciiTima qua- folum , fed publice etiam vota concepta, füpe d dam amceaitate, & pulchriore folito hilaricatis plicadionesque ad templa Sancterum di&as, a n floré virgineum ejus osexplicatum. Sub hxc peregrinationes etiam religionis eratia ab iis .[. DS& ad Re&torem converfüs : Tempus breve eít, fufceptas, qui illius ftudiofiffimi, (3lvum fu. Ill inquit , & Patre profequente illud Apoltoli, xerftitemque vellent. Indolui hec nuncio Lay- reliquum eft ; ipfe fübjecit, prxparemus nos. nes, quod diffolvi cum Paulo corporis vincu. Ac velut de integro ad momentum illud z- - lis, eque euftodia abire vehementer optaret: ternitatis arbitrum fe comparere exorfus, his ut quem mortali in vita in fpeculo tantum ,& 4 repurgavit confeffione animum,veniamque ex &nigmate vidilfet, facie ad faciem alionando fratribus coepit rogare, quod minus recta eis cerneret, ubi beati vo fruuntur fempiterno. przebuiffet exempla, ita ex animo, acfi vere Quare identidem illud ufürpabat: Ut quid ego exemplatalia, non optima prebuiffet Coste- adbuc terram occupo? Societati enim fe jam inu- rum quanto breviorufüra vitz reftabat , tanto tilem, minusque frugi fervum appellans, alteri eam occupabat intentius Muitas precatio- locum , qui munus id obiret felicius, conce- nes a fanctis viris compofitas ei tempori ac- à . dendum. Poftquam indies dolores febremque commodas ultro exequutus, facram Crucifixi fine fpe falutis augeri videt. nihilque reliquum effigiem petit , eam ftatim porrectam manu factum ad fanandum corpufculum ; ífümmam tenens,ac peramanter intuens,ore, uti femper adhzc curam, diligentiamque focios in valetue erat, letiflimo, plenum pietate ex cordis fui dine füa tuenda adhibuiffe, confülendum fi- finu colloquium inflituit; de beneficiis acce- .bi ratus, ante diem fextum decimuf calend. ptis gratias benigniffimo Domino agens , qui Febr. de anteactz vitg erratis puriter confef: fe procreaffet, qui proprio fanguine redemif- fus, cceleftem Angelorum panem viatici no- fec, qui adreligionem vocaffet , ac cxtera ejus mine ferio poflulans,fumma pietate ac religio- generis, rogans peccatorum veniam,(piritum- neÍíumit. Poflridie ejus diei miffis fociis fo- que fuum in manusillius commendans. 'Tom cietatem Pio IV. Pontifici Max. qui ejus in pa- exorfus a pedibus figillatim facras plagas furn- trocinium, ut dixi, libens, volensque vita de- cedens, diligenter, pieque cofnendat: veniarmi p mo cum fenfü exofculatur ; fimilique afíz&u QUO-'- 440 Jibliotbece Manuelis. Concionatoria ad fui curationem non fubibqt. Quod tem- quoque ex animo peccatorüm poftulat fimul, & apoftolicam benedidiionem. Dein oleo fa- pus vocare folebat extremum ponitentie natura- cro inungi voluit, ut illo munitus Sacramen- lis , quando ex debilitate , doloreve non va« to cum dzmone poftremum lu&aretur. Hine lebat amplius incedere. | Et duplex erat hu- | immotrtalitatis fpe ; eeterngque beatitudinis jus con(ilii ratio ; partim quod febricula fz- de(derio plenus, Deum vite Au&torem pre- piuscule tentaretur, orta ex veteri humo- catur , & amice compellat, fufis etiam uber- rum intemperie , qug nativam ejus conítitu- tim lachrymis, ut exulem fe tandem aliquan- tionum vitiaverat : partim quod fibi metues Patientie tunc ea do in patriam revocaret. ret non infüetam nonnullis in firmitatem non documenta zgrotus dedit, ut qua fanus, vae tam corporis, quam animi , morbos fere , leaosque vitz pracepta dediffet, ea ad extre- prout timet , aut male conftitutus eít , cor- mum usque vitz diem tenuiffe fatisoftenderit. pori affingentis ; quos virtus potius quam Seniores focietatis Patres, quiaffifterein quo- medica , aut delicata curatio fanarit. Ejus- tidianis deliberationibus foliti erant , orant; dem menfis 29. qu& in Sabbathum Virgini facrum incidit , non omifit dicatum eidem atque obfecrant, ut extrema voluntate, quem ex omni numero vicariam focietati operam immaculate Virgini obire culinge . minifte- dare vellet, nominaret. Renuit vero ; fa- rium 5 ac deinde de genibus triclinii medio &€urumque fe negat, five modeília, qua vir- prandit ; at egre ac parce. Vefperi vix in tute enituit , five quod Ignatium Lojolam pedes ftare , aut fe fufferre poterat. Quare idem recufaffe meminiffet, feu utroque ab- tum demum eatenus morbo ceffit , ut iis , ductus. Rogatus ab iisdem , ut focietati , quorum intererat, illum indicaret. Exinde fibique benediceret, tendens in coclum ocu- deterius indies fe habuit, usque dum mali- : los, & manus, Patrem luminum, ut qui fo- gnitas febris certis indiciis manifefto depre- cietatis auctor effet, eamque ftirpem, & vi- henía eft. Lztiffimms inter nos agebat, ía- ' neam recens ortam in eccle(iz horto plantaf- ne maítos tam preftantis viri periculo pari- fet, (imul, &rigaffet, perque terrarum or- ter, ac univeríz focietati$: neque ullum da- bem longe, lateque propagaffet , idem etiam bat unquam argumentum yvel moerentis ani- mifericordiz bono divinitus hodierno die be- mi , vel vim morbi non fortiffime ferentis. nediceret , tueretur in adveríis, &' prove- Id tantummodo petiit, ut quoad ejus fieri po- heret ad majora. Hinc fereno vultu ac pla- terat , folus effe fineretur, quo (cilicet vicze Prz- cido, crucis figno bene precatus cun&tis, Pa- refiduum omnino cum Deo exigeret. tres, qui affiftere de more folerent, fic ap- fagiebat enim hanc invaletudinem fupremam pellat : Pobis quoque. Patres , banc ipfam focieta- fibi fore, prout ex oraculo acceperat Neapoli iem commendatam. babitote ; hmbitionem imprümis Romam fíibi migrandum , atque inde brevi — fugiendam cenfeo , ut &j difcordiam , animorumque in coclum. . Quod augurium mortis fermo il« difJenfionem : Conjunttionis enim civilis pefles ec ma- lius cum quodam e Patribus. confirmavit. xüne funt , eruntque femper. — Caverida deinde na- Cum enim hic arbitratus, Vincentium zquo tionum inier ipfas di[fdio , €9^ felhones , idem ita- crebriores litteras publicas, legesäue provin- que omnes , mullo habito in [ocietate gentium diver[a- ciis focietatis preícribere, objiceret illi,' an- yum diforimine , fapiant in Dominoe. His vere teceffores generales in eo genere moderatius verbis füi quemque officii admonens, voce egiífe ; fapienter illi fübjecit Vincentius: 44 intercepta, refpirandique vi impedits, filen- tuibi, qui citius boc munere defuntturus um , brevi tium tenuit. Notarunt curiofi ab illo Fran- quod cogito, faciendum, ne nunquam faciam. Porro ciícum Borgiam, qui animam agenti aftabat e lu&tulo femper oculos in (ignum Chrifti fixis continenter oculis, ad«o (pectatum blan- cruci affixi, vel B. Mariz Virginis intentos de atque hilariter , ut vel ea' re focietatem ac defixos habebat. Quoniam [2201 593 tem füfpie. illi f(atis commendafle, munerique Prepofiti rabat identidem, percontatus e(t nonnemo; Generalis fücceffurum illum augurari vide- ecquid male haberet: num qua re indigerert. retur. Biduum fere amiffa voce Laynes ja- Nulla, xefpondit, neque fujpiria ifla delor , fd cuit: animo tamen in res divinas intentus. confolatio exprimit. Nec vero caufa fuit ambie Hora tandem no&tis fecunda, decimo quarto gendi: nam alias cum ad mortem laborareit,ï cal. Febr. anni 1565. vita hac mortali decef: amico perfamiliari afferuit, fefe ex coníciene fit tertio & quinquage(imo etatis anno: egre- tia tantille/ópere, quam adhuc Deo impen- gio fociis dato morum , vitzque innocenter derat, tantam baurire voluptatem, ut vix exacte exemplo, quod non mirentur folum, animo capere poffet : Quanta, fubjunxit, fu- fed & imitentur pofteri : Romanis vero civi- tura eft , quando. poft- alios ejusdem. INuminis glorie Vita1, 1. bus luctum exantlatos — labores . optimus Pater. ac. munevator €. 12« 7 , füique ing?ns defiderium reliquic. nofler. smorbum , quo extinguendus. fum ,. féroulo VII. P. Vincentius Caraffa, octavus focie- füo immiferit? Quoniam vero nihil petebat: tatis Generalis, tanta cura pauperum, agro- Quz circa illum, aut ipfi fierent, conten- rumque obíequio fe addixit (nominatim in tiffimus quondam familiariter illi diximus, valetudinario S. Joannis Lateranenfis) ut le- fieri non poffe, quin aliqua re, officio- thalem morbum contraxerit , quem prafen- ve quandoque opus haberet, cum tamen . tifcere caepit 27. Maji 1649. nec tamen ape- nihil unquam pofceret ; Ad quz ipfe: Quid ruit vel poftridie, etíi ingravefceret, dolorem velle, inquit, potef? , aut petere, cui ad/ünt omnia? de more fuo filentio tegens. 'Quippe nifi ne- Deum annuens , qui unus eft omnia illi , qui ipfüum poffidet, & poffidetur ab fpfo, ceífitate coactus domcüifum No(bdoc/hium t xond- * 'Titü?äs XCPHL Mos. -- 441 Quod reiponfum dedit vultu & ore ceeleftem mas habuit hilaritatem ita (pirante,ut nos intithos pietatis Numen; ; confirtavitque pr;-ceeaturum fe ut eum, e jusque regimen profperis fenfü affe&i, & in lachrymis effu(i, nihil ultra rebus ad univerfz ecclefie bonum cumula- s. reponere, aut fari poffemus. Medico morem ret. Et quia idem Italiz affift ens per abíen- ggrebat ad nutum, & quamquam non (ine gra tiam fuam fauftis Vincentii . viffimo labore furrigere fefe e ftrato valeret, precibus imperti- tus non füuetat, petiit, ut n € iis fruftraretur: ad nonnihil cibi. potusve fümendum; quam- quare & illi, & nobis, diu tamen colle&is viribus potuit , quidquid qui in conclavi reliqui eramus, majore etiam Qquam prius vigore prebebatur, fumpüit. . Cum qu/* aljquando profpera jcomprecatus ft. Demum morbo medicis fuggeffiffet, hzc & iíta iilius guftui indies invalefcente, poft eluía omhia reme- magis arridere, ipfe homine placide & (ine in- dia humana, die 8. Junii, quiin feriam tertiam terruptione audito, converfus ad medicos: incurrebat, ad dimidiatam o&tavam matuti- Domini, ait, quidquid lubet , prafcribite , nullius vei nam, quarto & fexagefimo zetatis anno, Ghri- babito refpettu ; fiquidem INumine propitio, quidquid fti1649 inter faorum lachr niomine vefiro mibi porrigetur, bauriam. Et obíere ymas, precesque totius domus, & íocietati $ Romz degentis, vatum eft, i quis per immodicum amoris af- mortem tamdiu, totque vo tis expetitam pla- fectum, aut ignorantiam importunior illi fo- cidiffime oppetiit, ut virim immort ret, nullum molleftiz (ignum ab eo przbitum omnis exortem Deo viveret. al 2m pævi fuife, tamerfi, qui przfentes aderant, nonnifi VIli. P. Francifcus Piccolorinius nonusNdot, e, gravate intempeftiva illa officia fpeCtarent. Süb vitz finem cum mente oberraret, quod B. Societatis [efü Generalis erat, cujus dolores2* pret. R cotis inftar erant ad illius in enium, cor, ver- Cogit. n, Xaverio contigiffe ferunt, illud quoque Vin- à centio ufuüvenit, ut fermo illi omnis de rebus ba mirifice acuenda, & inflammanda, cum!* admirabili virtutum folidarium exaggeratio- . divinis, atque ad regimen fpectantibus effet. Nimirum infitz fanctimoniz radii, ut (iepe no- ne füam patientiam cumularet füfpiriis gratia- rum & amoris plenis: Nonmeum, ajebat, /Jo- lenti, atque invito, ita & mente deftituto foras mine. [éd tuum eft dicere ; fufficit. Dominz, fis bene- erumpunt, virtutis habitu, quem piz cogita- di&tus! Flac mea vifcera debent liquefieri, dw alïi?, ] /is tiones, probzque actiones peperere, naturam beneditius! Commendationem anim 2 recitari agente,atque ad (imiles impellente. Czterum r petens dicebat: Jja ponite animam meam in ia oxime ante aberrationem, quot diebus 5S. nus 4dngelorum. . Veni Domine, noli tardare. Coo- E uchariftiam exceperat, ac poftremo in via- venit etiam cum uno & altero ; üt ad figna,quse ticum : quo poftremo tempore, qui aderamus, daturus erat, abfolveretur, cum loqui non pofz omnes mirifice ad pietatem , amoremque fui fet)id in agone fecit. Petebat Oftea lztior do« permovit. Prefatus enim eft, antequam divi- lores (ibi alios aliis addi, ad i j 4 0s exandandos no Pane fereficeret,fe de facro viatico fumen- do magna fua voluptate monitum maxima paratus in milliones annorum. Jo. Cardinalis de Lugo illi a Pontifice benedi&i onem attulit, participaturum : quando fanéti(fimum Eucha- Preces pro fe fieri non aliter vol uit, nifi ut mo» riftiz epulum vitz quidem tempore ejus ama- reretur, benedicens Deum. Inter dolores,qui ritudinem micigat, fub mortem vero in viati- tota illi vi(cera exurebant, dicebat lztus cui« Cum acceptum, vere viaticum eft. viaque ad dam Patri: Morimur; & r idemus. Aquam; beatam zteroitatem. Deinde habere fe, age- quz illi recreando allata fü erat; ut biberet;alie reque bono Deo gratias, e&ternasque acturum, quando totam effundebat, & dicebat: Libemus quod eoloci ac temporis eum adduxiffet. Pra- Deo ! boc enim e[] & queerere delicias in cruce, in qua me 'terea femper deftinaffe, quafiffeque illud im- pofeit. Deus. Serva tnibi aliquem zfngulum in tua penfe, ut omues folaretur, quantumei fas ef- cruces crucifixe wà Sefa ! Ecce wme ad patiendum am- et, Denique ne poft mortem quidem quid- pitus (9* amplius,etiam per totam eternitatein, [i tibi fio quam adeo cordi habiturum, ut fecundas, ad- p laceat, Deus! Dixit cuidam hijariore quadam veríasque res focietatis. Hazc cum pronuncía- fpe undequaque perfufüs, quod, cum Deus in» ret,fatis apparebat,illum loquendo non parum cipit auferre timorem qüendam (ut i fetune laborare. Etcerte perzgre fenfa fua exprime- ii i1 experiebacur) pati fit res longe dulci ma, A« bat propter íammam imbecillitatem. 1taque nimabus etíam, quz in purgatorio patiuntur; rogatus eft ab aliquo aflitentium, ne ultra fe fe crebro ardent erque inter dolores, ac zeter- torqueret. Cui Vincentius: Non moleftie,ait, féd n felicitatis de fideria commendans dixit; fe magno folatio mibi illud eft. 'Tum iis, qui aderant, omnia ea facra, quz ad intentionem Genera- univerfzque focietati bene eft precatus. Quod lis tunt aliquot hebdomadis, illis tranfcripfif- ut rite faceret, brachium illi attolli oporcuit : Íe: nempe ut illz apud De 'vel idem nec ad hoc fat (füpererat virium. Si- um optime omnia expedirent negotia , pro qui bus illa facrificia mul miffus, qui a füummo Pontifice indulgen- deftinari poffunt ; quz ars felici fucceffu fo tiam, bonamque,precationem poftularet; / $ let a Deo coronari. Cum a& us fidei faceret, quam ipfíe cum fipBülaris in Vincentium be- rogabat beatiffimam Virgine m, ut, inquoille nevolentiz fignificatione illico conceffit ; ut dc , ceret, € fuz fidei plenitud ine illa fupple- qui ab ipfo morbi primordio corporis illius va- ret. Poft Communionem audit us eft aliquanes letudinem medico fuo fedulo commendarar, do dicere: Domina, patere, quef, ut merita tua abiturientem animam votis, & quo licebat, fa- offeram Deo meo, cum enim propria non babeam, nift vore profequererur. Cum igitur a Pontifice tua offerrem, vac uus in con[pettu Domini apparerem. rediiffet Italiz affiftens, egrum eo nuntio re- Cum id per vires adhuc poffet, per quartam €rcavit ; qui & grates fan&tiffimo Patri maxi- horm partem nuäis huqxi genibus perftitie AR. P. Loin. szl.-Man. Jom. 41, PFEGDS,* Bib'liotbecæ Manualis . Concionatorie 442 ut B. Virgini dedicato die Sabbathi nedicere , ut-poffitis vefpondert buic' benificioYoeftra petens, . vocationis, && pervenire in regnum celorum. Tn no« Tnori 9) ffet. Obtinuit, 17. Junii anno 165 1. extin&tus. Defiderabat per morbum aliquan- mine Patriss6 Filii, €9 Spiritus fantti, Amen. Gra* atam Dei voca- do videre ccelum e feneítra, & dicebat: Hev, tiam quoque implorat, qua r Mox fefe colli- tionem habentes, falvi fiant. quam fordet terray dum celum afpicio! Tum Deum & blande, füaviterque cum Deo collo- cceli coram tota ejus cüria adorabat. Soepe gen$, : illi in ore illa:' Paradifus! Brevi, brevi! fpero quens, ver(us ali quot e Plalmis ufürpabat, ut illum Satcabor , cum apparuerit gloria tua. Et: iflic evimus.. Magnificat (pe , ac tenere fecum 3 ; illa potiffimum: Et exultavit Jpiri- uemadmiodum defiderat cerous ad: fontes aquarum Hn, repetebat ita defiderat anima ad te Deus. Et id genus com- luöwr tus meus, &9c. - DDolores , ajebat, pro amore Dei fant imenfura itinevis furfum. plura: Crucis fign o fefe frequenter muniebat, cum patientia tolerati gens: Nihil vero cru- Quare oportet menfura m iflam babere bonam , con- aqua item luftrali afper illitatem labefa&are, ciare, animique tranqu fertam & coagitatam.:' V oluit Sacrum in SP. ita vixerat, vidébatur. Rogante focio, memi. Ignatii cubiculo celebrari: & per illud petiit nerisne rogare pt o fociis? Dubitare mibi vide- animam füam immergi in fanguine Salvato- atus. fim futurus. ris. Quo plus patiebatur diros illos, & lon- rvis, inquit, quafi vero tam ingr L Viti Oleo jam facro cum inungere tur, fedato ani- & 10 giffimos calculi cruciatus, eo fe magis ad red- e, ecquando dendas.Deo, quafi pro novis beneficiis ; gra- mo ad fingula refpondit: rogavitqu tias effundebat , confeffione quotidie fzpius oCtauus e]et a B. zlgatbe fefto dies, cras, inquit fo- B lle: Hic vite nofire terminus e[1.. No- inftitutas quóusque denique expiravit. cius; tum i Vita f. &e, quz fübíecuta ett, identidem illud balbu- IX. P. Alphonfus Salmeron unus ex primis tiens iteravit: /n vita& eternam: Ec: Hodie vite 2,46., S.lenatii fociis, [entiens vitz finem imminere, libris claufis, rebusque aliis omnibus valere erumnis tandem eripiar : U(urpabat & illud : Le- tabitur anima mea in Deo meo. . Quid ita hilaris juffis, hoc agebat unum, quafi jam univerfz carnis viam ingreffurus, medicis , ut folent, effet interrogatus: Quod, inquit, mifericordie Sanctorum litanias animum blandis verbis &groto addentibus,bo- vias patefacere inceperit Deus. no uti animio effet,non adeo cito interiturum: frequentius recitari Juffit, quo dque attentiffi- Conftanter ille, quod 'e';vvenit,"fore, ut vivorum me afcultavit, de Chrifti cruciatibus Evange- e numero brevi eriperetur,affirmabat. Dicen- lium: In quo repetere quzdam loca anagno- te altero : Confidé, Pater, equidem daboope- ften recitandojuífit. Cum vox jam defecitfet, [P) labia agitare, crucisque fi [e) num manu eftinge- ram, quo ad licebit, uti convalefcas. 'Ad hec ille: JDa fotius operam , bene ut moriar , c&lumque re, deficientibus tandem membris, oculos in etam : ld enim tnea permagni vefert $. quoniam me- Chrifti de cruce pendentis, Deiparzque vir- lior éft imiféricordia Domipi fu, per vitas. Interroga- ginis effi . giem defigens acquievit : quibus tan- hilari vultu dem ocu lis fractis, claufisque placide in Domi- tus a focio facerdote, ut haberet, no obdormivit, ut fomno captus videretur, reípondit: Oblatum eff de praterito , prefenti, && libenternernortem obi- juxta illud Prophetz : Jp pace in id ipfum dor- futuro. Alio quzrente, ret, dictum illud Epifcopi cujusdam apud Au- miam , €? requiefcam. . Erat is dies Iduum Fe- bruarii anno 158;. &tatis vero feptuagefimi. $ uftinum intulit; 5í aliquando, cur non modo ? His X. p. Petrus Faber itidem unus ex primis S. Vita l. a, er fimilia mentem animi teftabatur, quidque Ignatii fociis vel eo ex capite morte pretiofae Vs illo fieri vellet Deus. Igitur licet rite confeffus cegrotans facra divinz hoftiz myfteria fampfif- defün&us dici poteft, quod cum Chri(to hu- miliaverit femetipfum fa&tus obediens usque fet, iterare tamen Sacramenta,totiusque ante- ad mortem. Poítquam Gandiz primum pro aCte vit& erratain tutis face rdotis auribus de- llato itaque pane Angelorum collegio «dificando lapidem pofuiffec; Inde ponere voluit: A viatici nomine* . Expe&tate, inquit, venit Deus : profectus, Barcinonem ubi attigit, eftuare fe- becillitate membris uti non bribus coepit. Dumque ne ipfeq uidern in con- * cumque virium im c ibi, féd ho« poffet,in cubitum t amen nixus, admirantibus, feffionibus, ac concionibus parci neíte quoque eum piget quietis, & otii ; cui fa» qui aderant, fociis, affurrexit, pieque eft epu- latus. Socii obnixe rogant, uti vita migrans, tis exhibebar tertiana negotii, ferius convale- ícit,feriusque in urbem intrat. Fervebant jam bene illis dicendo crucis figno precaretur ; re- cufarat enim,qua erat animi modeftia, ad cum caloribus omnia, infefto caniculz figno. Nec proba batlgnatius eo articulo in urbem ingref- diem, victus tandem precibus, fublatisque in cxlum oculis Deum venerans bene precatur rumo 2 Sed cum adhibiti in con(ilium Patres ; contra cenfere nt, vimque elevarent difcrimi- fociis. Latine locutus hisce verbis, ut; qui sque, pro, ac aderant, affirmarunt: |Patres, inquit, mei ofti- nis , uti his Ignac. ita Faber utri coico quodam obtémperandi (tudio ceffit. wi, &j lratres i n Cbriflo chariffimi, femper ego *oos diléxi, & nunc maxime diligo . etfi non babuerim in- Romam, quo non raro vel valentibus morden- te fidere peftifer eft acc effus , imbecillus, ac timam co merationem cum omnibus , tamen ego. fan- s &j defiderawi wvos pervenire ad. eam pro e &ger accedit. Ex ' llaravit omnes tanti per vos dilexi Patfis aípe&tus , de quo, dum octavum jam «t perfettionem, ad quam *ocati eflis in bac fccta D Societate Sefu. Ego] aim mee. conver[ationis, €9. vitee prope ann um tam longe, 3 ]ateque peregrina- decrei novo qodo *oos alloqui. tur, tam mu lta audierant. Exhilarabant inde vationem vedditurus ; PPropterea qu ando Deus pro infinita fua bonitate. vo- magis fpirantes Deum. voces, & exempla vie tz confentanea famz. Geftiebat vero gau- luit me vocar. e, decrevi vos benedicere nova benedi- &ione. Precor igitur Dominum noftrum 3'fimn Cbri- dio & ipfe, tum Igtiatii adeo fibi chari, vene» rand/ique P;tris ufu. Vfr.uwäns , tum gratias flum, ut dignerturws protegere, manu tenere, €9 be- * ) 1 ) i Titulu XCV LL Ms P. * Deo agens de focietatis incremento, quod nem W/ildium hodie Pretorem,' Feü duum vie fan&a in urbe reperit : deque pietatis diíci- rum, & fecundum hunc, Seba(tianum etiam plina, quz in illa, quafi totius focietatis pa- Veronium propter lectum afliitentem, preces xente, domo florebat. Sed gratulatio brevi adDeum pro fe vivo mortuoque fundendas po- vertit in lu&dum. OCtavo die certiana corri- poícit, nec verbum amplius adjecit; fed ex li- pitur duplici: ex eaque octavo item die, qui bello precationum ufu diuturno prope atrito, Dominicus fuit, cum facrofancto viatico eo- vota ad Deum ultima admodum attentus pra * dem die mane , poftea facro oleo rite muni- fe mifit, inter quz, cum & manus fluerent, & tus effec, füb meridiem multa, quz vitz an- fenfus omnis extingui videretur, rogatus, a Fiiü. So c.te acte fanctiratem, & ineuntis beatam eter- facro oleo, quod fupremum depofitis eft pracfi- l. 6. n 85* nitatem declarabant , argumenta relinquens, dium, velletinungi? nutuaffirmavit, Soda- ad Domirum emigravit. Alibi de eodem me- libus ergo in decumbentis conclave coatis, moriz proditum leges, quod poft mortem vi- . le&umque certatim ambientibus , inter vota '. fus eft in coclo cum magno fplendore conípi- - precesque Patrum duorum 5 e S. Francifci fo- - cuus, eo quod ex obedientia mortuus fuiffet, dalitate Capucinorum, & Chriftophori Reifii, in fümmis caloribus Romam intrare juffus. viri Senatorii , Antonii Montenachii , Archi- Vitalo. XI.Petrus Canifius quam pie fancteque obie- $ grammatei, e feffo victoque laboribus ac mor- € IO, rit; vitaillius fequ tibus verbisteftatur. Pe- bis corpore , fpiricum velute vinculis expedi- des quarto ante fübremam ejus diem menfe, : tum Auctori vite, ante quartam pomerídia- füffufa intercute unda,intumelcere cceperunt, nam commendavit, ipfo die S. Thomz anno qui & fenfim reliquum corpus in eandem la- partz falutis cIo lo XCVIL cum vixiffetannos bemtraxere: ftomachus aver(ionibus labora- LXXVI. menfíes VII. dies XIlI. Poftridie fu- re, &crebros ciere ru&tus, ut etiam fauces ex-- nus in zdicula collegii expofitum totam fere ^^ulceraret.. Crebrius tamen fedebat per diem, urbem ad fpectaculum adduxit , quz velut . quam le&to decumbebat, quo maxime urcba- communem gentis, & fingularem civitatis Pa« z tur; necmorbigenus finegravilabore lectum uronum, ac parentem deploravit. . 2 ; admittebat, quod in hydrope non ignotum, XlII. Robertus Bellarminus, e focieta té äG quando humoris copia jacentis cor petit, & fümptus Cardinalis,ex congregatione domum meatus pulmonurm liberos intercludit. Vife- reverfus, iilico coepitex morbo periculofe de- ratad illam paulo aateJoannes, Comes Turria- cumbere, & febri dcfatigari continua,qua du- nus, Epifícopus Viglianus , quo cum multa fa- plicis Tertianz, ut dicunt, proportionem ha miliaritertractarat : acujus digreffu mox fata- bens vigefimo dié ad extremum illum perdu- liegritudine conta&tus , & facras ex ritu eccle- xit. At quo mágis Roberti debilitaretur Corpus, fiz preces recitare prohibitus: quod unum z- eo magis videbatur fpiritus roborari, & inufi- grofelinquebatur,animum coclefti contempla: tato ae maximo gaudio delibutus, quod ulti- tione paícebar, fefeque Numinis curz totum mam fibi inftare cenferet horam commigrandi permittebat, cum fubinde dictitáret, magnas ad &ternam vitam,quam domum ipfe fuam ap- 1e Deogratias debere,quod extremos vite dies pellabat, utcum Domino zternum vequiefce- more majorum & (an&torum Patrum exemplo, . ret ; adeo ejus ferebatur de(iderio, ut terrena- 197 non fine magno corporis cruciatu tranfigeret: rumrerum naufeam habere,(e fatis diu vixifie, " fingulis mortalium zterna lege praícriprum; & domum fuam frequentiflime repeteret : Ne- . quibus initiis vitam ordiantur, qua forte fpa- queabiíto fermone cefface unquam audiretur, tium zvidecurrant; quo denique lethi genere . ivefebris incenderet, (ive dolor aflligeret, five ad metam»perveniant. "Trienté anni 1in hoc laffitudo diffolveret, five zítu caloreque febris motborum confliGu ja&tatus, cum, qüi medi- a mente aliquando aberraret, (ive illius fanita- cinam iili faceret, defideraretur (quod anno teintegrauteretur. Rogavit igitur, & efflagi- fuperiore Perrus Quintius difciplinze medendi tavitenixis precibus, ne fibi occultaretur peri- in paucis gratus, & CanifiiftudiotiIimus fatis culum decefius ex hac vita, qua maxime onc« concef(iif. 4 4 ret) nihil, inquit, opus filicernio me: ratus moleftiam excipiebat ; & ideo a reve- As -dicamentis; ad plures eo. Pridie ergo ejus rendiffimo Mutio Vitellefco ,. focietatis fuz diei, qui S. Thomz folennis eft, MartunoLy- Prepofito generali, quem femper fpeciali ob- cio collegii Moderatori animadvertenti Cani- fervaverat amore, fidem dari ulcro fibi voluit, fium collapfis viribus etiam lj&guz ufuü ex de- ne fibrejuscertitudo differretur. Ab iis vero, ftillationibus prope deftitutum (quod xgre lo- qui hoftias & preces pro fe offerrent ,. illud quentis vox «grius' a circumflantibus accipe- unum requirebat, ne viez füz a Deo peterent retur) admmonenti de animo ad extremam mor- inducias ; imo füummum ipfüm Pontificem, qui tis lu&am confirmaudo, videri ultimum illi vi- invifere illum accefferat , cum audiiffet Deum tz difcrimen imminere : promptus annuit,imo interaras & facra pro fe precari,rogavit humil- ultro petiit; & poftridie, qui Dominicus erat, lime illo confilio impofterum fa&urum , ut a cceleftiSynaxeos epulo paftus jàcuit füpinus in Deogratiamobtineret; non, ut a mortis peri- rerci divinarum meditatione usque ad meri- culo liberaretur, fed ut citius ab hujus morta- diem affidue defixus. An cocleftialiquo Virg » lis vite vinculis poffet diffolvi, & ad Chriftum his ac Marris Dei (cujus laudes ingenti volu- ac patriam proficifci. Cum autem miniflran- mine celebrarat) vifo exhilaratus, incertum ; tium circa fé ftudium videret: En quanta, di- oculis certe in eam gratulantibus intentus, re. cebat ille, ob hujus vermis & vilis pauperisfa- niente vultu, coepitillam Angeli verbis fa2luta. nitatem patrantur,deturbantur quanta?Quare re, & coronam legere. Intervenieatem poftea . graves prohibuit fumptus,ne in fe perdereotue virum clarui,& Canifio familiariffimum ann- €adumChrifti pauperes non panetp,non ftratü k 2 habe- T aA Y Bibliotbece Monualis szcmna;oriæ 444 haberent. Adveríus morbi contumaciam indu- fuisvpgof'effus füerat, ac ne de ea aliter mo- rientem fentire, vel fenfiffe unquam, quam ftriam in (e non deberi , utpotequi jam nihilo operibus docuerat fuis. Diffolvebantur inte- infervire poffet. Medicos ideo alloquebatur fi- mul, quod ad füam progredi domum finerent; rea piiffimailla vincula carnis & fpiritus, dum ipfe in.cubiculo cordis fui, & intra fe tacitus neque impedire quzrerent, ne homo mortalis cceleftia latabatur inira cum pace meditari, & jam expleto vita fuz tempore moreretur : Mi- nime tamen recufabat ipforum acquieícere beatos affari fpiritus , ac feliciffimas audire vo- ces videbatur, cum miniftrantes obíervave- przceptis, cum fe omnino divinz crederet vo- re runt, quod aliquando plenus animi, & ardo luntati,& redderete veltigio paratiffimum non modo illorum, fed cujuscunque etiam mini- quodam fpiritus geftiebat ferri in coelum , & Deum obíecrabat, ut carnem (ajebat ipfe) pu- ftrantium edi&ta exequi. At quam alte in fe tidam & verminofam divelleret, quz fibi ad virtutes has defixas haberet, & innatas, illo ipfum commigrandi erat impedimento: Imo prafertim apparuit tempore;quo füi morbi ini- tio per aliquet horas ex gravioris febris infefta- ipfammetetiam proprii brachii carnem altera manu defümens ficloquebatur ; Quid non dis- tione deliraus, inter facras collocutiones & hu- militatis, ac obedientiz aCtus fe continuo ex- rumperis caro proditrix? quid agis: quid dif- fers? Ad Deum vero reveríus dicebat: Non erceret. Monueruntinterea medici illum me- lius fe habere, ac communi gratulatione ge- mea, fedtua voluntas fiat. Aliquando vero in imum fe humilitatis abjiciens videbatur perti- ftiebant, dum folus ipfe altiffima cordis moelti- tia correptus, querebatur, quod a fpe proxime meícere divinumjudicium, & iis, qui in fupree ma patria Deum pro fe precari exorabant , re- commigrandi ad domum retraheretur. Quare lachrymofis fepe fingultibus cceleftem Patrem fpondebat. Nimis magna eft resifta, non tam facilis eft via, qua ducit ad vitam: Magnum exorabat, ut ad fe illum juberet venire. Ne- Deibeneficiumin me futurum exiftimabo,;pur- ício, ajebatille, me adhuc ulli malum per Dei gatorium etiam per multos annos obtinere. gratiam dediffe exemplum: At quid impofte- rum rmihi (it fucurum, ignoro ; Plurimos enim Addebat tamen, quod (i falutis fedem fuiffet adéptus, pro omnibus, ac pro Patronis, ac be- fcio, & perhorrefco ad hanc perveniffe zta- tem Deo gratiffimos, qui, cum diutius vixe- nefactoribus fuis przfertim , minime orando defüturum. Sulcepit poftremam & faluberri- rint, falutis füz dubium reliqueruht. Nec pre- mam Pontificis benedictionem, ac ut majori mi dolore, & intimis afflitari ejulatibus ceffa- perciperet veneratione & fru&u, confeflionis vit, quin prius in die beatiffimz Virginis nati- vitati dicata intellexerit tempus tam exopta- illam , aliisque orationum piis precibus voluic antevertere. Tandem Creatoti fuo fpiritum tum appropinquaffe. ' Quo contineri minime potuit, quin prz feftinatione alta claraque vo- redditurus, facratiffimam Chrifli e cruce pen- dentis effigiem per iteratos amplexus plures ce ter repeteret hzc verba: O bonum nun tium ! Sacratiffirno igitur viatico pro fequenti exofculatus, labantibus brachiis capiti füo im- pofüit in füpremz devotionis finum , deinde die indicto; eadem enim mane & altera ex rzcedentibus , venerabili cibo cum verz pie- vero ad pe&tus ilia dulciter flri&ta, brachiis in ipfiusmet crucis figuram cancellatis , apoftoli- tatís fighificatione fe recreaverat ; S. Caroli Borromzi mortis lectionem audire voluit: Et co fymbolo, pfalmo quinquagefimo; oratione dominicali, & falutatione angelica clare di- quia jam per decem annos antea teítamentum de humanis fapientiffime condiderat, coelefti- ftin&eque pronunciatis,femimortuis poftremo bus ideo tantum incumbens meditationibus & vocibus Jefüm trige(ies invocavit. Et jam de- colloquiis, etiam de fpiritualibus teftaturus, ftitatus voce clauferat oculos, & membra cce- medietatem unám animz fuz dulciflimo fuo perat explicare, cum in ultima copflictatione Chriíto Jefu, alteram vero fandiffimz virgi» fpecie vultus hilariori in Redeinptorem fuuim iterum defixisoculis& ore adloquendum coin- ni Mariz legare, ipfemet ego audivi. Sequen. ti vero mane, cum Dominum & Creatorem pofito placidiffime tradidit animam hora fe- cunda poft folis orium feria fexta quinto deci- fuum venire cognovit, füumma cum devotio- ne & humilitate e lecto furgens humi ftratus, mo cal. O&. an. poft Chriftum natum 162 . XIIL P. Balthafar Alvarez poft magnos Vitac. 53. & genibus flexis ( vires fübminiftrante chari- N tate ) percipere voluit, illique ex toto corde in officio Vifitatoris labores fuperatos, cce. pit Villarcii diligentias prefcriptas adhibe- agonem fuum commendare. Gratiarum au- tem a&tione perfoluta duo fibi promitti cura- re , ad obtinendum magnum Jubilezum a Gregorio XIII. pro felici rerum ecclefize vit, Quz teftamento fuo confcribebantur. l- num nimirum , quod fine ullo apparatu fepee progreffu conceffum. Jejunavit ergo cum magna feveritate utraque feptimana a Ju- liretur ; Alterum, quod efferretur in fepul- chro Patrum füz focietatis. Neque fex horz bilao przfcripta, nemine potente illum im- pedire ; quamvis ob fuam debilitatem fatis elapfe erant, quod Sacramentum unGtionis porrigi inftantiffime poítulaverit , ut in prz- effet excufatus. Jejunio illo debilitatum eft valde corpus; quamvis fenfim fpiritus ad id, lium cum morte defcenfuürus , dum validis uteretur fenfibus, iis etiam armis muniri diu- quod illi imminebat, difponeretur. . Acceffit temporis illius magnus zftus, & quem in tius minime protraheretur. Reverendum de- inde Patrem Andream Eudemojannem ejus- ipfo itinere menfe Julio fuftinuerat: Quare cum ad collegium Belmonteníe perveniffet, dem focietatis, cujus do&tas fcriptiones Ro- bertus fempert fümma veneratione fufpexe- incidit in febrem : quam nec medici , nec tnodeftici magni faciebant: At fan&tus Pa- — rat, rogavit , ut literis reftaretur, fe per mi- fericordiam Dei in ecclefia catholica, & ea ter intellexit hboram fuam advenifle : &ita Conícflus fide decedere, quam femper animo & fcriptis — k fe ad mortcm coepit pra parare, e(t Titulus XCV 1. Mors, 445 efï generaliter fo&fo fuo P Alphonío Mento- non illum efï'c,f'ed Provincialem focietatis Jefü lo ; communicavit magna cum devotione, pe- Provinciz Toletang. Statim autem poft hanc tiitque valde tempeftive, & accepit exiremam vifionem( quam,ut diximus,eodem die habuit, un&ionem , editis magnis indiciis reverentig, quo B. Balthafar obiit Belmontii) venit illa, ut amoris & zítimationis fanétorum horum Sa- eam fuo confeffario referretPatri fcilicetChri- eramentorum, & gratiarum , quz per illa fibi ftophoro Riverio, viro vere fancto, prudenti, communicabaatur ac beneficii, quod accipie- magnique fpiritus,qui & poftea fuit hujus Pro- bat a Deo, volente ipfum ad fe vocare. No- vinciz Przpofitus Provincialis, qui folicite ex- lebat vifitationes admittere, ut eo effet expe- aminavit,quz illa retulerat; & quando nuncius ditior ad orandum, & agendum cum Deo fuo. venit de rmorte P. Balthafaris, facta omnium Etcumei ocius diceret, ut aliquem conftitue- circumftantiarum collatione invenit , de eo- ret fuoloco,refpondit: Ne, quxío, de negotiis dem effe accipiendam hanc revelationem. mecum agas, noneítenim cempus. Medicus XIV. P. Ludovicus de Ponte procefferat ad vira 1. s. volebat ei periculum indicare, & quam prope feptuagefimum annum vit& tam exhauftis vi- c. g 39 finem ejus effet vita, coepitque aliquid per am- ribus, ut miraculo videretur fpirare, cum fz- bages quasdam infinuare, nolens aperte id di- pe mentionem fecit fui diei, quafi jam de illo cere: quem,cum $. Pater bene intelligeret;di- certior fadtus a Deo : quo cum integras fere xit valde expedite , & line ulla hzfitatione: no&tes agebat , vix horz dimidio conceffo Non efl, cur timeas aperte mihi dicere immi- quieti : modo gaudio exultans approperantis, nere mihi mortem ;. quia nihili facio vivere, quam fperabat, beatitatis: modo timore per- nec doleo, quod moriar. Quidam alius Pater culfuüs imminentis judicii. Et gaudium qui- videns pacatum animum , quem oftendebat, dem, cum a quodam regio Miniftro nomine ad exeundum de carcere hujus corporis,inter- fuz Majeftatis inviferetur, diffimulare non po- rogavit: An gauderet, & libenter moreretur? tuit, fed dixit, idem fibi nuncevenire, quod le- cui refpondit: Si in aliquo tempore; cur non profo illi, qui a quodam, venationis caufa ne- jam? quo refponfo bonz fuz conícientisz tefti- mus oberrante,; repertus füaviter cantans di- monium & (alutis fuz fiduciam indicavit, Sed xit, fe canere pre gaudia, quod videat parie- quid mirum , quod eam habuerit ii fine tam tem ex limo conftridtum, qui folus a Deo fe di- fancte vitz revelationem , fe effe ex numero viferat hactenus, jam caducum rimas, &rui- Electorum ad coclum. Accefferant omnes, qui nam promictere. Timorem autem judicii mul- in collegio erant; ad hunc ejus tranfitum, mul- tis modis oftendit, five cum diffluens lachry- tis profu(is lachrymis. Et quamvis omnes opta- mis ad pedes crucifixi oravit veniam deli&to- rent, in ea hora aliquid zdificationis ex ejus rum, fivecumingeminavit fzpius illa verba : ore audire, vir tamen fanctus, noluit eorum Domine, cum veneris judicareynoli me condemnare : (i- orationem interrumpere: nec füuum internum ve denique cum quinto decimo die ante ulti- cum Deo colloquium, iu cujus prafentia cum mum , generali confeffione omnium totius vi- magno (ilentio & quiete finem impofuit vitz t€ noxarum in tuto fe collocare ftuduit , & fuzg, reddens fpiritum fuum Deo, feptimo die cum Petro de Sandoval confeffario ; egit de fuz xgritudinis, hora quinta vefpertina, die tranfitu fuo, paucis poft diebus futuro, affeve- 25. Julii, fadcto Jacobo, Apoftolo facro , cui rate dicendo , tempus refolutionis füz inftare. ipfe erat valde pie addiQus, anno 15 80. zta- Ultimo vero die, dum adhuc aliqua dictaret tis füze 47, & focietatis 2;. De qua morte te- voce minime moribunda, fíxpius interroga- ftatar P. Ludovicus de Ponte, quod quzdam vit, quznam f(it hora, quafi prefcius ultimz, Dei ancilla infignis poenitentiz , & magne petiitque, nifi tali hora, quam nominabat, ve- orationis, cum die quodam orationi vacaret, nerit medicus, eo non expectato, facro oleo audierit fibi dici : Veni, ut interfis morti cu- inungi ad luCtam fupremam ; nemine creden- jusdam fidelis mei fervi. Et tunc rapta fuit te oriturum tam cito, cum etiamnum labora- in fpiritu ad quendam egrotum, ubi vidit cir- ret pro aliorum falute, neque fere debilior vi- caejuslectum multos viros ecclefiafticos, ma- deretur, quam fuerita multis annis, Quod au- gnum (plendorem ex fe ipfis emittentes, & tem przíciverit horam fui difceffus,multi con- T cum illis magnam multitudinem Angelorum. jecerunt ex iis, quz dixit, egitque. Nam cum, Poftea ingreffi funt quinque alii in habitu ec- neício quid, eliquatum pro fe inferri videret, clefiaftico , fed cum majori gloria & fplen- dixit fe citius vitam eliquatürum, quam illud dore, quam priores, quorum unus claram abfumat. Ultímo die, confumptis quinquecir- adeo & fplendentem habebat lucem , ut ipía citer horisin componendis füischartis, opera cogitaret, eum effe Chriftum Dominum no- Francifci Pellizeri, füb vefperam folicitus de ftrum, fed monita eít, non effe. Hic zgrotum fuprema un&ione, cum interrogaffet, quota per manum dextram accepit, & erexit; Alii fit hora, & cognoviffet effe quartam, reípon- vero quatuor ad ejus latera, & reliqui circum dit, fupereffe adhuc fatis temporis: cum au- circa: qui fimul cum Angelis animam ejus in tem fexta effet , dixit Didaco Sofa, Rectori, coclum magno cum gaudio , & mufica dedu- jam non amplius exfpectandum ; commo- xerunt, duo vero ex Angelis apud corpus re- dum füperveniente medico, nihil de medica- maníerunt , unguentes & thurificantes illud. mentis agi voluit, fed ab illo petiit, curaret, ne differatur facra unctura. Is tametfi nihil Qua Beata, cum folemnes adeo exequias vi- diffet animzque adeo gloriofüm aícenfum , admodum in ejus. valetudine variaffe nota- exiftimavit effe quendam Epifcopum in Italia, ret, nifi quod videatur paulo debilior, quam magnum Dei fervum, quem illa valde revere- alias, magis ejus confolandi caufa , quam batur; ac diligebat: ied revelatum eidem eít, quod crederet neceffarium effe, cenfuit inun- 3 gendum 446 . .Bz'bliothecag | Manuleis Con'cionazaïiæ horarum fines multum etiam excederet, ex- N gendum. Ludovico -de Valdivia ultimo mane p]'f[v - dixittempus refolutionis s2ec in[Lat,ora pro me.Fran- arfitque adeo manifeftis in pectore flammis, ut C'.OC cifco Cachupino pro veteri confidentia quz- ob fparfüm toto vultu & corpore incendium renti, quid hic, de quo audiat, apparatus ad chara Deo vidtimain cineres redigenda timeri mortem fibi velit,oculis ad crucifixum conver- offet. Exinde totum fe gratiis agendis impen- fis, aliquotiesrepetivit eadem verba Apoftoli, dit, donec in concionem fuit prodeundum, de addendo, ut fe Deo commendet. Alias quz- bono Paftore, ut verba faceret. Vixtamenin- renti, ut valeat, dixit fe tres aut quatuor horas greffus erat ad dicendum, vix thematis veiba extra fe fuiffe. At ille prz reverentia nonaufus paulo fufius explanaverat, cum Deo fic mode- rante, repentina capitis defluxio cor dicentis eftinterrogare, ubinam fuerit & quid viderit. Eidem dixerat, fe illo die facrofando Sacra- oppreffit, fimulque refpirandi ac perorandi fa- TRUE ET N SSSINNUNE SESENTERARMETE mento jejunum refici velle, ut altero die poft cültatem prope omnem abftulit. Ac ille nec cibatum, poffit eo frui pro viatico. Sexta igi- quicquam territus, animos fibi (umere viribus tur, qua diximus, horá cum ungeretur; animo majores,vim naturz non modicam inferre,ver- przíente refpondit ad omnia, ac pofteà voce baquidem zgre moliri, cceptam tamen dictio- i. UR NETSSEEEUT fübmiffa repetivit identidem illa Chrifti mo- nem, quoad licet, profequi non deftitit, donec sl rientis verba: n manus tuas, Domine, commendo novoirruente fluxu proftratus , pronus in fug- fpiritum mtum: neque alias preces fudit, quam geftum incubuit. Tüm exortus clamor audi- torum, moeror & folicitudo concionis, commi- .quibus imploraret mifericordiam Dei; & poft coníuetam commendationem animg,cum Jam feratio, & piusin Patrem charitatis ardor. Ac- facris omnibus munitus defidera(let relinqui curritur, levatur, & alienis fultus brachiis ad IN .4&&4».1 [EUNSRRTERSUET (ANSSOTENS x d "folus, non eft auditus alia dicere, quam illa : valetudinarium a Patribus deportatur , ac du- E citur; fequitur effufa populi multitudo;preces- JDomine,cum veneris judicare,noli e cosdemnare, Et pro confueta füa humilitate, imitatione S. Pa- que, ut impertiatur, jam non concionatorem, fed vatem obfecrat.. Illeut primum redeunte tris noftri Ignatii, nulla ad circumftantes ad- hortatione facta , fatis habuit rclinquere illis fpiritu formare verba potui, denuo exorfus exemplum modeítiz, Cumque alias vere in- prolixam de eternis gaudiis & cocli gloria,pra- fomnuesageret noctes, ac dormiens quovis le- miísq; Beatorum fermocinationem, duas ipfas ' viffimo firepitu expergifceretur, tunc in fo- horas perorando, prafentibus flammas adhi- mno (feu raptus mentis fuit) tam alto jacuit, buit, nec ante dolore & amore faucios afe di- per duas fere horas, ut nullius ingreffu vel col- mifit, quam tertium infefta capitis non jam de- loquio excitaretur ; donec hora decima velut ftillatione, fed nimbo obtueretur; itaquidem e dulci quiete reverfus ad fe,cum aliquid ad re- ferebat opinio. Compertum autem poftea fuit, extra feraptum effe; uti in tempore dicemus. flaurandas vires prebere vellent, negavit ea- rumrerum tempus jam efíe ; fed petita & acce- Qerte momento citius omnem fentiendt vim pt2in manus candela ardente , quales in mon- perdidit, neque aliud potuir,quam ut nutu ex- teSerrato confecrari folent, converfus ad cru- tremum inungi poftularet: quod, ubi fadtum; erumpentibus extremz febris indiciis Gne vo- P d cem fübmiffa voce dixit iterum: Domine, cum veneris judicarey noli me condemnare: ac poft ulti- n ce,fine fenfu a medicis pro depofito eft habitus. ma verba Chrifti fpiritum exhalantis capite A quo tenipore fine cibo , clautis plerumque inclinato ad crucem , vultuque in pulvinum oculis, dies adeoguinque, velut in mortuum cadente, quafi dormire vellet, fine omni con- jacuit, ni(i quod affiuentem turbam 5 & five vulfione membrorum, paulo poít placidiflime manus ad ofculum expetentem , five afpedu felicem animam reddidit Conditori, decima tam feliciter occumbeniis defixam, ipfe quo- fexta Februarii milleimi fexcentefimi viseli- que paternis interdum oculis ferenitate froutis mi quarti, dimidia hora poft decimam. oppido exhilararit:'alta potius contemplatio- Vialr, XV.B.Bernardus Colnagus non nef(cius fa- ne defixus, quam violentia morbi a fenfu alic- €. 17.. crum tniffz facrificium, cui fe accingebat, fibi natus: quienim attentius eum e vicino obícr- vabant, divinisoccupatum colloquiis,pfalmis- - ultimum,adeoque pro viatico in coclum abeune ti futurum, animam exhomologefi apud con- que recitandis audiebant intentum. Appete- Ícientiz fuz , & fimul collegii ReCtorem ( P. batinterea dies,qua cum moriente Dei Filio fe Demetrius Licander is erat) de more expiare morirurum ante gefliens non raro cantillave- ftatuit : qui tamen, cui fcilicet perfpe&ta erat rat, cum proprior morti , dati &ris campani fi- Bernardianima nitorque eximius,(ine cura effe no inter confuetas ecclefiz preces, quas cir- juffic. Iret modo facrisque fine metu operare- cumfüufa PatrumFratrumque corona recitabat, tur, expiatione nihil opus effe. At Bernardus velutegravi fomno excitatus , ad fe fenfuum- contra modefte obniti , inftare non levibus ra- que officia revertit; &, dum inter coelites, ut tionum momentis,ac fupplicibus votisrogare, in extrema luCta certanti adeffe dignentur , ex . fecztera femper dicto audientem fuiffe ; nunc ordine compellatos ; S. Agatha quoque ceu Bernardi ftudiofiffima ad nomen vocabatur, vero, quo minus ad nutum pro more acquie- fcat,majorem Dei gloriam, & animz füz com- oculosin coelumfuftulit, vultum omnem (ere- navit& blande fübridens inclinato capite, di- modum poftulare. Gratificaretur ergo hanc fi- bioperam, ac de noxis fefe accufantem lubens vam Martyrem, velut matrem, quam fexagin- audiret. Id ubi impetravit;(ine arbitris magna ta amplius annis tenere dilexerat, falutaturus, accuratione ad facrifieium auguftiffimum fu- puram in manusConditoris animam exhalavit, pra confuecam comparandi fui rationem femet idque tam celeriter,ut qui preces Litaneuticas accendit, idque inter füaviffimos amati Dei fundebant, iterato S. Zfgaiba, orapro e0, ingemi« pt. amplexus eo usque produxit,ut folitos duarüm nare, aut praeunti refpondere non poffe AV If ! [ Coitulus XCVLIL - Mors. 447 Nadii im ^XVL P. Leonatdus Leífius "toleranti&, prec.cogit. quam doCtring, — XVII. P. Francifcus Cofterus (qui dicebatIbidem aut cujuscunque dotis laude fe' nolle' morofum fenem mori) anno 1619. 25« a. certe non minor, in fuüblimi patientig palze- gtatis 48. moriens, inter ultima Sacramenta ftranon ultimum nomen,eos quos in diverforii dicebat: O quanta confolatio! Libenterne lecto jam olim acceperat, corporis totius hu- moreretur, roganti refpendit illud S. Ambro- mores , & foedem Ícabiem, exefarum tibia. fii: lta vixi, ut me vixiJe non pudeat , mori au« rum inteftinorum ac ftomachi torminum, her tem non timeo, quia bonwmn Dominum bab:bo.. P(al- niz geminz, tibiz curru everío confradz, mum: Quibabitat ; caum meditate audiret, (in« duorum caleulorum ovo gallinaceo parium; gulorum verfüum íenfum.in divina benefi- diuturnos acutiffimos, acerbiffimosque dolo- centia ajebat fe.cum bono Deo expertum. res, ita generofe tulit, ut gratias ageret. Ali- Tantum ubi le&um illud : Offendam illi faluta« quando zger inter tot,' adeoque acerba re- ve ineum: adjecit: Hoc adhuc füpereffé: hoe pirans, converíus ad Deum: Omnia, inquit, fe fperare: Hoc a Domino expectare illum excelfa tua & flu&tus tui fuper me tranfierunt, Doini- : debere, ajebat quispiam : & ille hilari fiducia: n Plenidolorum dies, plenz no&es: fitus INibil , inquit, dubito, nibil dubito — Et: quantum omnis absque requie ulla corpus mifetum erit gaudium cum Domino e[je! quz illi fuprema cruciabat, idque totis ultimis vitz quatuor fuere, mox animam expiranti. V annis. Quis ego fum, inquiebat, amanter in- A XVIH. De P. Edmundi Augerii morte, Ni- Ibidem ter attoces dolores, quem Deus ad patiendum colina Orfolina magnz pie:atis ac patieniig n. 17. fibi elegerit? Miror non raro, ad tantum cer- fcemina, fuo confeflario P. Bernardo Solabel- tamen a Deo-me tam imbellem athletam de- lo, & hic P. Ludovico Richeomo Affiftenti fic fignatum effe. Sed Benedi&tus Dominus in eter- indicavit. Imminente illius mortis hora vide- nwn. Ad alium: cipio totum, inquit. de ma- nu Dei, bar mihi illum audire de rebus altiffimis , ac qui memor erit in die vifitationis bujus af- myfteriis diviniffimis alterius vite differen- füttiuncue. — S&pe illi in ore: . Quare triftis es tem. Horacirciter noctis altera duos Angelos anima mea, & quare conturbas me? " Dicebat, dul : ariimadverti hinc inde Patris lectum circum- ciffimi nominis Jefa vi mellea fibi dolorum ftantes, explicare mappam candoris eximii, amaritudinem & acerbitatem temperari. Aje- cüm.tertius veftem pulcherrimam, ac fplendi- jebat ergo (epe: Jefa dulcis memoria , dans ve- dam tenebat eo fere modo quafi ad intuen- Ya cordis gaudia! O bone Tefu, adjuva mé! /4m- dum Patrem, illius e vita exitum expectaret. jlius lave me , amplius, amplius, ampliu: lave me, Paulo poft magna beator:.m . mulutudinem J*f4! Et fiepe cum dolore crefcebar illi fen- difpexi,cub:culum pulchro ordine, & admira- füus pulcherrimz, ac non nifi a Deo dari íoli- bili pornpa ingredientium. Circa feprimam tz, voluptatis. Diceébat de fuo Corpore; jam nodlis tota illa SanCtorum divina cohors mo« inde a quadraginra annis in commodu;» ani- veri caepit, & incedere via lata, Ípatiofa, divi- m fuz lectum obvenifle, in quo nunquam te, & a terris ad ccclum usque pertingente. molliter quieviff; c. Grarias pro doloribus Quod cum mihi (tuporem attuliffet, interro- continuas, tenerrimas, effufiffimas, canquam gavi, nefcio quem mihi ctum ignotum de tam pro paternis amoris ben;gniflimi a:gumentis magnifico. feftoque apparatu, & quid tàm lg- & beneficiis , quibus vere nec accipiendis dj- t ac folennis pompz fcena figoificaret. Tum gnus, nec pro aéceptis gratus effe poffe, agc- ille; (tatim intelliges, inquit,& protinus P Ed- bar. Hinc illa illi e corde nata. & ore hilari mundum vidi pleno majeftatis gradu, & fpe- dulciter pronuntiata e P(almis : Benedic, anima cie hominem füperante venientem vefte du- mea, Dominum, & omniay qui intra me funt , INo- plici magnifice coopertum; quarum intezior mini fancto ejus.. Benedicai ominum in orimi tem- altera nivem zquabat candore, altera füpe« € gores femper laus ejus in ore 0. Mifericordias Do- rior omnium colorum pellucida varietate ful- anini in eternum cantabo. Be?zedïüm' Domninus Deus gurabat. Tumque cogitare fübiit; candore meus : qui docet manus meas ad ?velium, 69 digitos puritatem illius, cteris coloribus ardentem meos ad belium. Dicenti, quid fi Deus illum ad charitatem ip Deum, & proximum reprzfen- hoc colicz;herniz, impetiginis, ftomachi, cal. tari. Przcedebant ordine perelegánti diver- culi dolores, átque trifles cruciatus ad mille fz puerorum turmz Patris laudes füaviffime annos le&to damnaret ? refpondit : Agerem canentium: & fzpius in eum oculos, hortan- gratias, & pro patientia poftularem. Res hzc tium more, refle&tendo ad maturandum,, fe(ti« finem caperet. Quam letus nuntius damnatis nandumque inviraban:: Praecérea in coelo fe- foret, (i poft centum annorum millia libera- fe meis obtutibus obtulit menfa exqui(itiffimi rentur? Dixit, & füaviffime lachrymatus eft. operis, & pretii, in qua exfpeCtabatur ab om- Neque unquam fe vel vitam petere. vel dolo- nibus Societatis Jefu Patribus , qui tum ster- res recufare velle;adjecit / Latam patientiam na beatitudine fruebantur. Accidit poftea, effe unicum, quod fuis, quod ccli:um, quod ut huic revelationi non omnino fidem adhi- atmnicorum precibus a Deo unice flagitaret. bens, quoties pro ejus anima preces funde- Perpetuz illi ex ore hz voces: J«u! 9»fu re vellem. & pfalium in eccle(ia recitari fo- mi dulci[fime! Santta Maria, ora pro me!. San&tifz litum. pro defünctis pronunciare; cum ad fimo Angelorum epulo quotidie reficiebatur: verfüm : ARequiem eternam dona eis.. Dommez & illius defiderio diem defiderabat oriri ci. ventum erat; nunquam etiam adhibito co- tius, ajebatque : Mi J'Efu , quande venies , me natu, illam pronunciare poffem ; fed illius letum quando facies? Demum dum requiefcere loco in animum, linguam que ig.curreret : Go« ria Patri, & Filio g. putaretur; requic?it in pace, * XIX. * |] 448 ïäibiiotbom Manuolis Consionatorie. tioni recitatz pie refpondit; precesa domeiH- 98.I, Ibidem32, XIX. P.Martinus Stredonius Brunz Prk- pofiti Provincialis munere, & vita defüunctus cis pro fe in templo , & facello fieri poftula- L d eft. unum menfem ad obeunda S. Patris noftri vit, idque ardenter, & amanter maxime tune exercitia petebat, pro preparatione ad mor- fieri petiit, cum jam ultimum fingultientem tem. Alterum przparationis adjumentum illi vifüri effent, Id quod cumulate przftitum. fuere preces, lectio, colloquia de gloria coele- Ultimis quinque vitz fuüz horis in fingultien- fti. Singulis noGtibus per quinque ultimos vi- te illo mortis vicinz filentio, figna, de quibus tz faz annos e le&to fefe ad B. V. imaginem ánte, quid indicatura effent, convenerat, ede- conferebat, ibi coram B. V. pro felici morte bat; quibus abfolutionem, indulgentias; pias — füpplex abje&us in genu, fe in eo ftatu collo- afpirationes legi petebat: & impetrabat , ita cabat, juxta S. P. Ignatii confilium, in quo ii utante providerat. Incipiente vicefimo fexto effe (olent, qui ultimo vitam inter mortemque die Augufti, poft mediam noGtem inter ulti- fingultu migrantem jam animam trahunt, & mos mortis anhelitus facie defiderio anhelan- te, erexit caput, manuum altera cereum, al« jacent ad fores eternitatis infinitze : Rex meus, ajebat, & Deus ieus ! dona mibi animam meam, pro. tera coronam B. V. tenns, & utramque decuf- fatam demifit in pe&us, obverfus cruci, quafi qua oro, & beatam ex bac vita migrationem, pro qua , obfecro.. Quatuordecim fui morbi diebus offe- - illi obviareccum Andrea: &ivitobvius bono Jefu ia amplexus zternos. rebat, quidquid (ibi non fapere advertebat, ad dandum Deo guítum , quod ajunt; ícu ad XX. M. Francifcus Cajetanus advertens fi- Vita c.22 déle&andum Deum ! peccata,morbum,ut pec- bi agonem ultimum imminere, convertitom- cati ftipendium , mortem ipfam ,. facrificabat nes cogitationes ad Deum,frequentando actus Deo ad exhibendam plenam divinz illius ju- contriones, fidei, fpei & charitatis. "Teftis eft valetudinarii adminifter, a fe, dum feria quar- ftitiz fatisfaCtionem. . Pro doloribus gratus,- aclztus gratias agebat, Altero morbo die; ta excubaret prz foribus cubiculi,in quo ger decumbebat , fíüb horam fextam auditum fan&o migrantium viatico munitus, nullum oftea diem fine illo epulo duxit. Sacro mil- fuiffe füuave quoddam colloquium , quod in- x officio etiam quotidie audito, vel totum tegris etiamnum fenfibus habuit cum facratif- officium, vel aliquam ejus partem religiofiffi- fima Virgine dicens : 44d quid venifti Dei Mate? merecitabat. Meditationes, litanias coelicum. fac, obfecro , ut animam reddam tuo Filio. Dum omnium, eque ac fanus fecerat, habuit quo- ipfum poft dimidiam deinde horam audivif- fet valetudinarius, porrecturus illi modicum tidianas. Pro fpirituali le&tione quotidie (ibi legi voluit aliquid de imitatione Chrifti, & e carnis in liquorem decoctz; quzfiviffetque ex eo: qualenam fuiffet colloquium, quod audi- piis Hagiophilz affe&tibus, quos ille tenere - ruminabat. Omnium fe precibus enixe voluit verat,refpondit : Cum vigilarem,fallendi tem- porís gratia;alloquebar iconem Deiparze,diffi« commendari: Id quod etiam per pulpica fa- &um a concionatoribus. At Chrifti crucifixi mulato, füis ambiguis verbis, favore Virginiss effiziem confuetis S. Bern. rhythmis ad fingu- quam affe&u fingulari colebat poft Filium, la hrifti membra pronunciandis prolixa ex- Feria quinta manegratias acturus Chrifto Do- undantis animi fuavitate horam pulcherri- mino pro inftitutione Auguftiffimi Sacramen- mam pretiofe impendit. Jaculatoriz admira- ti, denuo fe eo refici petiis, qui arbitratur fe biles. Humi in le&ulo ftratus, in horas prope non poffe aliter refpondere tantz charitati, uam fi eodemmet Domino animam fuam ci- fingulas agebat gratias, conceptis ad interpre: tes cordis fenfüs verbis pro beneficio nobilis bartt: Priusquam autemillum füfciperet, ro- creationis, pretiofz redemptionis, & fancte gavitobnixe valetudinarium,ne ulli indicaret, vocationis. Orabat centies , per amarifTimas füum colloquium pi erlapfz noctis,cum bea* tiffima Deiparen Diem illum impendit morientis dulciffimi Jefu amaritudines, ut il- lz amaritudines mortis füz omnia amariffima contemplandis vulweribus Chrifti, cupiens dulcorarent. Maximz miíericordiarum Ma- mori & fepeliri in ejus pe&ore, indeque refur- tri & per hanc mifericordiarum zterno Patri, gere ad vitam immortalem;canens cum fancto fuum hinc exitum commendabat. Invitabat Jobo: n nidule wmeo moriar , &' fcut palma mul- N ad agonem fuum felices Angelos, &Ignatium tiplicabo dies. No€te fubfecuta ipfum infirma- preze rius per quasdam rimas fpe&tabat, non mino- 65 parentem optimum , ac primos illos decem focietatis nafcentis primores; ut agoni füo au- ri contentione , quam pietate, multis dgen- xiliares adeffent. Gratiam in hac vita,gratiam tem cum Chriíto crucifixo, genua fle&ebat in p* confümmatam flagitabat,& in eternitace vifio- le&to licet, effet debiliffimus, & qua(i mori- nem Dei beatam. Extremam unCtionem fz- bundus, atque fumpta crucifixi Chrifti effigie pius petiit; atque ubidemum impetravit,fef- in manus petebat ab illo celerem vite finem fa' jam & fra&ta voce Deo gratias pro Matre ec- in hzc verba: Tàlle zue jamm Demine ex. bac ie clefia & focietate egit: utpote qui ab illa vafis ta mortali, &9 deduc wme , pro tuo clementia , o mifericordiz facramentalis, fuiffet munitus ; ubi te fruar tuaque fantta .Matre. Dum au- ab hac finu amantiffimo femper & ubique por- tem pe&us vellet una manu pulfare, altera tatus. Di&tavit focio fchedam verbis valde flringens crucifixum , deftituebatur viri .us ad eam fuftinendam, ac attollendam. ; [o przgnantibus, & fenfü magno; ex qua fe mortuo, venia pro erratis palam in triclinio ria fexta fciens ipfum medicus lztari, quod peteretur, Vigefimo.quarto Auguíti vefperi in propinquo effet hora füz mortis, illi ubi fe jam mozris frigore occupari advertit, dixit: Eja, mi Pater hac noGe liberabe- novam eereum accenfum acgcpic; animecommenda- ris a corporis doloribus: Francifcus prefa« * EEE IT MEMMEER -Tiiz?lus XCV 1. Mors. : 449 : -præretulit letitiam , a&tisque ipfi magnis gra- tem, & (üperfufis llachrymïs repente impedi- tiis, pro felici hoc nuntio, promif(it fe pro illo tam vocem in verba formare non poffet. Quem - oraturum, fi Deo propitio, potiretur czlefti fuaviter folatus Joannes; Eja hilariter,air; fra- requie. Sub exitum diei, majorigeftiebat gau- ter mi ; preparemus nos: hoc enim nuncio - dio, fentiens non longe extremam horam ab- nihil mihi melius, lztius nihil potuitaccidere. effe; & reje&ta cura corporis, fecurus de di- Tum prehenfo manu avida crucifixo, dice- vina protedtione , converfus ad' valetudina- bat: Jomine mi! Tüu fcis, quod tu fis wibi , quid- rium,cujus dolebat vicem,ob toleratos fuicau- quid po[Jedi: quidquid po[fideo i bac ita.. Quare, fa labores: 24bi, inquit, cubitum, jam fum fan&is Domine i T Efü, ne me deferas.. Et plura dixit, Sacramentis armatus, &2 omni metu liber. Refpon- quibus cor JEfü tenerum pulcherrimc-laïcefï'a- dit frater: Vis me fallere & me abfíente de- bat, & fuum in erumpentes ignes prope ulti- cedere, Quid refert ? repofüitFrancifcus : opi- mos explicabat. Adfuit poftea cum viatico tulabitur mibi Deus, cui animam meam commendavi. ReGor , & recentiores collegiales, ac alii co- Adíunt mihi Regina coclorum cum Angelis,& mites Sacramenti. loannes vero füblatus in fanCtis meis tutelaribus. Verum animadver- genua, iater brachia fociorum, ubi confeffio- tens frater, illum fen(im appropinquare coe- nis formula pronunciata eft, ftante jam, etiam lo, accivit Patrem miniftrum cum alio facer- viaticum porrecturo Patre, latine ex impro- . dote, ut ipfum adjuvarent precibus ecclefiz, vifo: Proteflor, inquit. bic effe verum Filium Dei 648 quas, ne ei effent molefli, legebant fübmiffa Patris omuipotentis, & beauf[me femper. Virginis. voce: At Francifcus illas petiit legi voce cla- Proteftor, me velle vivere & mori verum fülium fan- riore, eo qucd velletcapere folatium ex rumi- Ge Matris. Ecclefie Catbolice 24poflalice Romana : natione myfíteriorum, & affe&tuum contento- Proteftor, elle me vivere, & mori verum filiun B. rum in ecclefiz verbis : manfitque femper fir- Marie Virginis. .Proteflor, me veile vivere (g' mori mis fen(ibus; jam auícultans, jam alloquens verum fiium focietatis.. 'Tum Euchari(tiam illi Chriftum cruci füffixum, & beatiliimam Ma- Angelica quadam compofitione Deum füum trem. Dicente poftea Patre licanias, voluit, ut expe&anti porrigens Pater, dixit: Zfccipe, Fra- - fubfifteret, ad invocationem S. Franciíci, non ter, viaticum Corporis Domini nofiri $ Efu Chrifli, || folum quod illios gereret nomen, fed quod cui te cuftodiat ab bofle maligno . & perducat in vi- fuerit amantifIimus Chrifti crucifixi, deditque tam eternaim, z4men.. Ibi dolorem aliorum non nonnihil temporis referendis ipfi gratiis , pro narro, in Joannem folum intentus; ut ex eo beneficiis ab eo acceptis, & exorando ejus legam przcepta feliciter moriendi. Extre- -przfidio, in hac extrema neceflitate. Con- mz unctionisSacramentum miniftranti facere vertit fe deinde ad S. Patrem Ignatium , cui doti, cum alit prz lachrymis non integre re-— gratias egit, quod vixerit in ipfius focietate, fponderent ad preces , loannes junctis mani- & in ea moriatur, pctiit quoque veniam ob bus; fixis coclo oculis, ex integro reípondit. non fervatas regulas ab ipío fcriptas, tot inter Inde poteftate accepta , communi focietatis fuías ad Deum preces, & lachrymas: Oblivi/ce- fefe accu(andi modo, fuam, ut recepra phrafis ze, ajebat, mi Pater, erratorum meorum, & vecor- ait, culpam dixit. Ita domeftici quotanuis non dare me tuum e[fe F'ilium , nunc tua. mibi tutela eft » femel, ita fere in locum alium profe&uri fa- us, intercede pro me, ut ad oidendum tecum mewmn cere folent. Num vero quid pro folatio fuo efum pertingam. Meminit przterea noftri fan- vellet, interrogatus, in áurem Rectori dixic.ia é&ti Patris Xaverii, cujus ut meritis Dei fruere- illius fe poteftate relinquere, ut diceret, vel taceret: cgterum fibi morienti hoc [ümmo tür confpedtu, ardenter precabatur. Demum -complexus manibus crucifixum ,. amanter effe, folidiffimoque folatio, quod toto eo, quo - Chriftum in effigie, pariterque intemeratam in focierate vixiifet tempore, nunquam fe nul-- Virginem compellans , & magno affe&u in- lo,etiam veniali, peccato,voluntate (ut ajunt) vocans, animam conditori fuo reddidit anno deliberata confcientiam contemeraíle memi- EY Chrifti 1601. 20. Aprilis, füb exitum facratic- nerit: neque ullam regularum, vel daiorum a - ris feriz fextz, & initium Sabbathi fan&ti, Superioribus decretorum, quod quidem fci- Nadaf. in XXI. Joannes Berchmannus Scholafticus ret, fuiffe transgreffum. Vifuüm ita Re&ori pret.cogit. (ocieratis dicenti valetudinario; videri fibi, perfpectam Joannis virtutem' habenti, perti- €. 22 e re fore, (i mane facra Euchariftia reficeretur. nere ad exemplum ; foreque citra vanz gloriz An Euchariftiam pro viatico fümendam füa- periculum, fi id preefentibus ediceret. Ecs, deret, interrogavit Joannes: & illo affirman- qui aderant, amplexu ultimo accipere illi con- te, cum fe tenuem de vita proóducenda fpem ceffum. Inter amplexus, innocentes ac fim- fupereffe videre diceret; Joannes exerto cor- pliciter plura multis fuggeffic documenta vire. " disgaudio,explicatiffima renerrimaque hilari« tutis; & quafi legatus ad ccelum, fupplices il- tatis ex intimo fe füperfundentis ubertate,va- lorum p'rec'es,vel.üt libellos, fe eo, quo deftina- letudinarii mortem nunciantis collo fefe ex« rentur, perlaturum recipiebat. Rogatus,num ultabundus circumdedit, & ar&tiffimo fuavif- fibi aliquid legi vellez, refpondit : Caepaut de morte B. /floyf, Legente petitum illud caput fimoque, amplexu, quantaquanta poterat, Iz- titiz dulcioris fignificatione teftatus eft, quam Patre,cum illud legeretur, quod B. Aloy(ius in longo illo fuo morbo nullum tamen unquam charum; quam expectatum, quam plenum de. liciarum nuncium accepiffet. ; Qux (ancta & impatientiz fignum dederit; ad crucifixum fimplex. ac fincera Joannis exultatio, & geítus vultu, & oratiene converfa Joannes; Domi- rzter folitum tener, valetudinario altas & ne, inquiebat, fi in hoc deliqui, id quod qui- uberes lachrymas excivit, adeo ut fingultien. dem non (cio,ignofce mihi! Lectum deinde; — Aloy- | 1 450 - Bibliotbece Manuahs.| . Concionatoriee Alby[ïum audito mortis nuncio dixiffe: Te fterno folis occafü , etatis füpra annum 22. Deum laudamus: imitari beatum etiam in hoc meníe quinto: & impreffam animi qua(i ima- voluit, & reliquos, ut 7e Deum laudamus , una ginem , etiam in amabili quadam cadaveris . fecum dicerent, precatus eft; id quod factum. venuftate reliquit. Deficiente indice vitz pulfü : & valetudinarii / XXIL S. Claudius Aquaviva de morte ad- Vita n. $. curatore, qui illum exploraverat, dicente: monitus, non timeo, inquit; mortem, bonum Jam imus & fini propinquiores fimus ; crucifi- Dominum habemus. s yiut xum popofcit, illique rofarium (quo no&ur- . XXIlI.Anima Hofii,dumS. P. Ignat. in miffa Hift. Soc. ni monilis inftar torquatus jacere confueve- confeífionem dixit, vifa eft inter czlites prae- ! 2. n. 39* Angel l. 3. præüx rat, cum fomnum caperet) circumdedit: tum cipue radiare; fimili modo etiam animam Jo- n.20. Regularum librum petiit, & crucifixo, rofa- Amh] annis Codurii corufcantem in coclum evola- Duic rioque adjunxit.. Atque hoc veluti fafciculo re vidit. Y plb pretiofe inftru&tus,nobile illud acroama dixit: . XXIV. Joannes Baptifta Martinu $ PanotmiMn- Sicï,!, Hec tria mibi chariffima : cum bis libenter moriar. rogatus a facerdote in extremo morbo,num B. 1598 Dixit: oículatus eft, & pe&ori, velutthefau- Vi r inem agnofceret? fpe refpondit,fe mihi u rum impofüit: utibi thefaurus effet, ubi erat fpe ; andam przbuit; dein illis verbis: Maria 160 cor mortem expeGtans. His pietatis medica Matergratiz&c.prolatis (anctiffime expiravit. mentis, & fufpiriis ad quartam usque noétis XXV. P. loannes Ponce Ducis de Arios fi- An.Tolet. intentus, cum quiefcere velle videretur, & fe lius, Re&or No.vi'tatus,Viliarcgienüs, cum in 1696. il ad partem alteram convertere, repente fe ultimo morbo phreneíin timeret, rogavit in lectuli medium convertit; & f(ublatis in Deum; ne permitteret, ut quod viveret, co- ccelum oculis, ceepit turbato vultu, & labiis gnitione Dei privaretur, Rogavit, & impetra- trementibus clamare ac dicere latine: Zjec vit; tam exigua enim phrenefis fuit, ut ratio- non faciam, ut.ego offendam te, Domine ? Maria, ego nem non minueret. Predixit obitus diem, & hnr,] nunquam ojfendam Filium tuum. — /Abfit a me boc! poft mortem adhuc fingularem in facie faavi- Qol.C non faciam, — Malo miüllies mori, decies nillies, cen- tatemretinuit. Liltima ejus verba erapt; Ele- 1. ties millies, millies illies, idque repetitis vicibus gi abjectus effe in domo Domini mei magis; ingeminabar: millies millies, millies millies.. Ac- uam habitare in tabernaculis peccatorum. currere Patres, & Joannem brachia perturba- XXVI. P. Joannes Gerardinus in agone di- Ann. Li- te hinc atque inde ja&antem reperere; cum xit: non timeo mori, habens a Chrifto fyn- thuan. . 1606, 3 ille, quafi finita jam pugna: .4/i, inquit, fata- grapham ad ccelum duplicem ejus figillo mu Coli Dul. sia non timeo te.. Projecti noftri circa le&um in nitam ; intelligebat per hoc figillum verba il- ;ovien fis. enua, & in preces effufi, luftrali aqua illum, la: Amen,amen dico vobis: per fyngrapham f e &um, circa omnia, & cubiculum afíperfere. autem verba illa: qui reliquerit &c. Dein ad Joannes vero crucifixum cum rofario & Re- B. Virginem conver(íus , o Maria, inquiebats * gularum]libello, ac lipfanotheca manu tenens, tribularer certe nimium, fi nefcirem tuum Pa- R,. ajebat: Hec funt arina mea. — Ec (ingula fingil- trocinium ; quzfo pia matcr, clemens Patro- latim contemplatus, laudavit (ingula. . Mox na, dulcis virgo, in hora mortis tuo dulci prz- rofario in collum repofito, in Regularum li- fidio fulciar, tu quafi terebynthus extende ra- bello, ubi formulam votorum fimplicium re- mos, & me laffum refice. Denique animam perit, grandi fenfu : Omnipotens, inquit, fempi- propriam (ic alloquebatur: O anima mea,jam terne Deus, ego Jfoannes Bercbnannus &c. & reli- hic male tractaris, malepelleris, jam non no- fíceris, en domicilium tuum jam quaffatur,ba- quam formulam, veluti ultino Sacramento fe Deo in holocauftum devovens (illis tantum fes nutant, füundamenta diruuntur; parietes verbis prztermiffis , ut vitam in ea perpetuo de- finduntur, & p-r rimas & fiffuras jam fpicu- Ài gam, cum jam fe in meta vítz videret) ita legit lis dolorum infitmitas te pellit: quid igitur 1604, L totam, prout bis quotannis coram auguítiffi- moraris ?. exiocyus exi lzeta inftar columbse e mo Sacramento illa in fpiritus & votorum re- cavea miíTz, reditura cum virenti tanco olivs. Mors defiderata. novatione repeti folet. Arenovatisultimum rl votis, Patrum nonnemo, quafi cantantis inftar XXVII. P. Andreas Frufius , cum graviter Hift. $oc. pri, litanias dixit: cui Joannes, vocem etiam in egrotans, füb facro verbailla audiviffet,omnel.16. n.61. cantum flectens refpondit. Et crucifixum in debitum dimifi tibi: tantum defiderium ob omnes partes veríans, prout in miffionibus fadam quaíi de xterna vita promiffionem per plateas urbis facere confuüeverat , ubi de- concepit, ut fequenti mox die fandiffime fuerrit mortuus. - mum dici audiit: enus Dei: Parce ei Domine H &c. fübfiftere tantifper juffit, & oculis in cru- XXVIII. Hicronymuä Gualdïo tantam Íen- Ann.Rom. p' zl] cifixum füaviffima intime demiffionis fignifi- fit dulcedinem mentis, cum ad mortem zgro- 1594. hh 1f €atione converfis, magno & incitato fenfu fa- tare fe vidit, quantam vix unquam tota vita fentiebat. cile tricies repetivit: Parce Domine, Parce Do- Idem incredibiliter recreabatur, LI mine! Vocatus cum aliis ad Joannem Rector, cum videbat lintea fuo cruore infeda, quod voluit, ut repeteret aCtus contritionis, fidei, diceret, ea effe mortis vexilla. fpei & charitatis. Ajebat ergo Joannes: Do- XXIX. Joannes Rodericus Grammaticz Hig, soe, leo, Domine! Spero, Domine ! 44ino, Domine ! Pa- Magifter interrogatus a Re&tore, an nihil con- p.o.1. z, Fibu t vatum cor meum, Deus! Paratum cor meum.. Inter fcientiam torqueret? refpondit, hos unum &in]) In Ad[ hos actus affixis crucifixo oculis, TEfus Ma- fe timere, ne forte vita prorogaretur. ria, verba ultima, dixit; & ad utrumque abiit XXX. Vincentius de Rocha Scholafticus, Ann.Lufir, h, l feriz fextze hora duodecima & dimidia ab he- us C&, oll.Ébor. [ ggm,qqi mortem illi aanuntiavit,amplex pro- "tie thulus XCVIL — Mrs. 45k proque tam optato nuntio.cilicium e pulvi- 8; ex vita fic difcedo ; tanquam ex hofpitio , nari extractum , quod nunquam alias a fe non tanquam domo 5 commorandi enim na- demiferat ,. donavit. tura diverforium nobls ; non habitandi dedit. XXXI. Panormi cum medicus Matthæo M ^ THI. Socrates Critoni fuadenti, ut, fi vitam Erafmus 1. Gerardo mortem annuntíaret , prz lztitia is ipfe füuam neglloeret, faltem liberis parceret 3« apoph. exclamavit : Gloria Patri, & Filio, & Spiri- & amicis ab ejus incolumitate pendentibus , tui fan&o. QC refpondit: liberi, Deo,. qui mihi eos dedit, ) Vita to. de XXXII. P. Franciícus Suarez in agone ple- curz erunt: amicos hinc dlfcedcns vobis (i- Angel nus gaudio cooleft;, non putabam , mqme- À preefixa bat, tam fuave efíe, & tam dulce mori. ' miles aut meliores inveniam , ne veftra qui- dem con(uetudiue diu cariturus; quandoqui- Ann. Delg. XXXUL P. Henrlcus de Habspruck in ul dem nos brevi eodem eftis migraturi. z Duac, timo morbo rogatus, num in focietate mo- IV. Idem advertens amicos ipíum in car- Xenodh, i I61I. ri jucundum eflec ? refpondlt. .Superat hoc omnem CO itationem. Beneficiuin eft bene- cerem fequentes iugere, lelt ad illos : qurd in. a901- hoc eft? nonne me jam , e€x quo gcmtus ficiorum. Nemo credxt, nemo credit. Annue AXXIV. Novitus aoncrum octodecim füm , morti adjudwatum ícitis ? (i bona mi- hi advenirent, vitaque preriperetur , enim 1602. ex:remum inunctus ad fratres , quos Ange.« Ql vero mihi, benevolisque meis , lugendum los zebatur, converfus : Non poifum, inquit, foret: at malis impendentibus cum diem ob. vobis explicare, quam folida voluptas, quam eam , an non potius lztari mecum L gratu- fecura &. tranquilla quies , quam profufum atque ad fenfurn percingens gaudium fit ani- larxquc mihi convenit? . V. Idem Platoni- quærentl, an llbenterlnchm P mo cogitare, fe mori in focietate , qua una cogitatione dolores omnes & mortem fua- moreretur ? refpondit: In juventute. bene I- - 2t. vem duceret. vivere , in fene&ute bene mori laboravi, at- Ann. Boet. XXXV, P. Ludovncüs Pontius , Duas que ita interiore dolore feu cruciatu non affi- Coll.Gran, cior, nec mori recuío ; nam vita honefta fuit: 1611. Archlobrxgenfs filius, cum illi mors denun- ciata eft , nuntii manum ar&iffime comple- mortem cum hilaritate exfpccto. t &ens prz gaudio ofculatus eft. Inde tantis VI. Hadrianus, Impcrator ; in mortc his Jof. Lang; verübus lufit. in Pol, V, fuavxcaxubus perfündi ccepit , tum ex cocle- Tors, ftium gaudiorum defiderio, tum quod inter ."nimulas vagula , blandula. S nofiros moreretur , ut timendum fibi dice- -Hofpes , comesque corporis , Dul ret, ne laborem in vita pro Deo affumptum, )ue nunc abibis in loca , nis, Deus jam totum in hac vita compenfaffe Vi« Pallidula , rigidula , udula , deatur. INec , ut foies ,. dabis jocos? JMors. vepentina. VII. Thraces, Caufiani ac.Getge exequias .Stobel, in. Ibid. $98. XXXVI. Montella Antonius' de Valentia cum hilaritate ; Natales cum. fletu celebra- Encom. [ verunt.. tnor, . Coadjutor feptuagenario major, cum pre- fente medico Pleuritici alicujus fratris (angui- VIIL Ludovicus Cortuf ju$, ]ureconfultusnrex. in Patavianus , lamentationes & lachrymas in prodr. c. nem emiffüm videret, una cum aliis fanus to- $. i& tus, ita depravati (angumls afpectu territus funere fuo fieri , teftamento füo vetüic , fed t potius aulzdos, citharoedos , & omnis gene- l fuit, ut ter Jefu nomen ingeminaus mortuus A conciderit , ficque compos fit fa&tus petitio- ris muficos numero quinquaginta , qui cum Clero candidati mclderent, conftituti voluit. nis, qua petiit a Deo, ut l'ceret fibi (ine mo: leftia domefticorum decedere.. Feretrum autem a duodecim innuptis puellis Annus prafina vefte indutis & lzta carmina canene XXXVII. P. Ludovicus Gagliardus, Pro- 1604« . vincialis olim & Re&or, cum fuecefforis fui tibus portari. Pro comitatu vero omnes etiam 822. religiofos affumi prgcepit ; excepnsms, qui fermoni cum focio mterefïet, finita concione nigro habitu uterentur. - - fine fenfü & motu repertus eft mortuus. Ex relnt. 1X. In libro de feptem donis legltur, quod Manfi difc, XXXVIII. Quidam, cum fciret, plerosque $0 priv. cognatorum füorum. fabitanea. morte mor- Saladinus Magnus 8 meceps Saracenorum 9 5 1« 10, fecit fibi portari fudarium fuum , dum vide- nb tuos fuiffe, diffidens Gibi, quotidie confeffus eft ; cumque ahquando in recreatione ma- ret, fe propinquum morti, & fecit illud cla« mando per preconem deportari per civita- num pro fítrophiolo in faccum :mmltteret, -mortüus concidit. tem : Tantum deportabit fecum Princeps Magnus de omnibus rebus fuis, Hift. Soc. XXXIX. P. Juvenalis Boterus noctu fanus Rot p. 2. l- 3 cubitum iens, X. Mortuo Alexandro Magno, qui in tam $ $. Anton, nc 1620 mane mortuus repertus eft, brevi tempore dominium orbis . acqu'vxt,p. &« Cit. ) tam compofitus, ac fi dormiret. convenerunt Philofophi, & dixit unus : Ifte, 14- c- 8 .$. VIL. qui terram heri totam conculcabat, hodie ab EXEMPLA PROFANA ea conculcatur; Heri dominabatur ei, & poffidebat eam, nunc poffidetur ab ea. Heti Oualztas. non fuüfliciebat ei totus munduos, nunc fuffi- $00 Tab. conc. x&oteles moriens: dlxlffe fertur : du- ciunt ei quatuor ulnz terrz. |Heri preme- llf e,in Dom. IAr bius vixi, anxius morior : nefcio, quo bat : cam, nunc premiitur ab ea ; ducebat hee l, Ach vado; Ens entium , miferere mei. ri exercitum fuper eam, hodie ab exercitu Sen. l. de puit II. Seneca de feipío dixit : non me vixiffe ducitur fub terra. fene& fboti poemtet, ut non fruftra me natum exiftimem: XI. Severus,imperator,qui füam fibi prepa- J R. P. Lobn. Dili. Man. Tom. À. Ll1l2a rari x 452 . Blibliotbece Manualis. Concinatorie Dion. Ni-rari fecerat mortualem ürnam , intra quam qua impotenter gloriantur Philofophi, natue cen. in vi- cineres fuos recludendos ftatuerat, frequen- ra duce fünt confecuti. Qua die propagans pu dz foboli, regendzque familiz in manus.con- prod tz Severi cer eam attingens dicebac: Tu virum capies; -.quem totus mundus capere non potuit. veniunt ; eadem fepulchralem veftem , & b s reliquum funeris apparatum , vel in mariti S., Anton. Xli. Antoninus de quodam Siciliz Rege lc$.7. refert, quod, dum cuidam amico fuo ; qui domum inferunt fponíze, vel a fponfo tradi- tum accipiunt: in quo egregie memorcs eífe plip ipfüm feliciffimum effe exiftimabat, fuam vel- .let reprzfentare infelicitatem ;, eundem ad videntuc , ideo füfficiendo generi fe compa- N «f rari , quod Huxam plus xquo mortalitatem regiam menfam fuam invitarit, fuperque ca- put ejus enfem acutiffimum ex tenuiífimo filo inopingto occupat mors. * XVi. Regibus ZEthiopum Abyffinorum hzc Ibid.-xn. g pendentem fufpenderit ; qui exinde nimío metu perculfus, vix bolum ex propofitis fibi lex olim: fuit, aut etiam nunc eft, ut, cum regic opulentiz fercula inferuntur, vas vi- cibis deglutire potuit ; cumque Rex id fe ad- mirari fimulans, abítinentiz füz ab eo popo- treum cinere plenum in menía non defidere- fciffet caufam , refpondit , omnem cibi man- tur; quafi vero ea cinerum pra'fertia condiri ducandi fibi evanuiffe appetitum, utpote qui poflint dapes, aut conviv& admoneri , tan- . ob imminentem fibi gladium e cenüi filo pen- tum cibi effe fum Dre: endum ,. quantum brevi odt dulum quovis in momento vicinam fibi mor- morituris (it fatis. tem exípedtarec; cuij Rex opportune repoe XVIl. In hiftori is Indicis Rägni Mogof ta- Manfi di»f*u« Yr . fuit dicens : fi tu unum gladium, qui tamen lis fcribitur vigere ufus, cum dies nuptiarum. n. 8. erat affixus, licet tenuiter, ita timuifti , ut inftat, nupturi coemeteria & fepulchra ob- putares te infelicem & miferum , quz feli- eunt , ac tandem referant , ut fic recorden- Citas poteft effe mea , & quz letitia, qui tur mortis , antequam aliis dent vitz princi- tot pericula mortis habeo füper me, veneni, pium ; ad conjugslem namque fovendam -gladiorum, perfecutorum, & hujusmodi? continentiam , priusquam ad copulam ma- Qud turic $. Petr, XIlI, S. Petrus Damianus quandam Impe- ritalem procedant, fnenti fuæ/coemexerïa & N i Dam. l. . ratorum Grecorum confüetudinem in hec fepulturas imprimebant. X lifi | —XVII. Brachmanni parite ', ut CardinalisBellarmin, * pj« 17e recenfet verba: Apud Grzcos hzc teneri | tinentia tutanda conc. de " confuetudo perhibetur, ut, cum Imperator Bellarminus fcribit, pro con fepulturas ante domos füas erigere , & con- morte. quis in dignitate creatur, mox ut imperiali- bus fuerit infulis redimitus , cum denique fervare folent apertas, ut hoc fruentes fpe- &aculo majori cum honeftate vitam tradu- procerum vallatur obfequiis , cum excipitur modulantibus pfallentium choris. quidam cant j- profitentes unanimiter , mortis me- moriam efficacilfimum contra carnalem con- fibi przfto fir obvius, qui videlicet una manu vafculum plenum mortuüorum offibüs , ac cupiícentiam fraenum effe.. XIX. Plato difcipulis fuis hanc legem de- s. Hier. in pulveribus offerat, in alia vero ftupam lini lat fuübtiliter pexam , ac piis penfilibus molliter dit, ut inter ingreffi nunquam pedes operi-c. 1c. i D demolitam , cui protinus ignis adbibetur, & rent; quo ritu voluit extremum vitz femper Matth, pel repente in ictu oculi flamma fübito vorante cogitandum, eo quod tanto quemque fapiene p 'confumitur, üut in altero debeat contiderare, tiorem fore crederec " s güanto vivacius more- tem confideraret. uod eít; in altero valeat videre, quod ha. bet; in cineribus fiquidem fe cinerem reco- XX. JEgyptii prudentiores Lfemper folebantRadzivil. obionga offa mortuorum five vera, five exPift. 1. p. gnofcit , in ftupa jam colligit , in die judicii quam fübito mundus ardebit ; quatenus, dum ebore ficta fecum portare, &, ubi fibi oc- 134* - fe (imul ac fua tam vana, tam flocci penden- currebant, eorurn oft óbitum exbortarl. cg-ï(ïone ad meditanc?um da confiderat , de imperialis culminis afcen- XXI. Imperatorem Orientis recens crea- Drexel. in $t ( fo faftigio nullatenus infolefcat, & dum pof- - feffor.atque poffeffio fuübjacere. communi tum nemo prius alloqui audebat ,. quam La- prodr.c.1.. btey, tomus diverfi coloris marmora ei exhibuiffet, 9. 26 65 omnium cafüi non ambigitur , jam quafi de fingulari dignitatis apice, qui ad fumma pro: quzfiviffetque , ex quo genere fibi (ua maje- vec&tus eít, non infletur. 7 ftas monumentum ficri vellet? Á &l Eu Val, Max. XIV. De Epaminon da Thebanorum gene- XXI!. Philippus , Rex Macedonum LinD) L3.c.2. rali Duce refertur, quod cum in pralio le- gotium dedit puero, ut quotidie e lecto fur- la ? Pot, thaliter fauciatus fuiffet, fequentia interro- genti diceret : Rex, ho;no es, vive memor arit: Primum an clypeus fuus falvus effet ; lethi. " Y Deinde an fufi hoftes penitus forent 5 qu& - XXIII. Ptolomsus, Rex JEgypti , femper Plut. in " Pa poftquam ex animi fententia comperit ; non calvariam pone fe, vel in mediis etiam epalis conviv, Tdem finis, inquit, commilitones, vitz mez, fed habuit, ne mortis ipfi excideret memoria. Lin]) inelius & altius initium advenit , nunc enim Quin & Miniftrum (ibi identidem occinere lp " veftet Epaminondas nafc * itur , quig fic mo- voluit: Rex, infpice , talis eris. ritut. XXIV. Agathocles, Sicilie Rex , vafis fi-Beff. c. 1. Memoria iortis. ulinis eque ac aureis in menfam omnia in-de mort. Qiymþ erri conftituit, quo fe ex figulo & limo na- (tc tum , & Regem factum meminiffet. hi Rho.l3. XV. De Peruvianis fequens trad.itui—lau— & 3. €X- I dabili(fimus ufus : Itatini fera alioqui gens, XXV. Romanis de hofte triumphantibusS. Hier, in & [oli ac difciplinz vitio ab humanitate ab- femper fervus a tergo inclamare debebat:epifl, —— . Hominém te mortalem memaineris. "horrent ; hane tamen partem fapiefxtiæ ; in 9r$ T z'tuhl& | ,XCP; IJL Mors. 4353 ' Mrs incerta, VI. Sicut torrens ,p'luvïalibrus aquis colli- S. Avg. i& cuür- Pf. 109. Brexdl. in XXVI. Tarquinius pifciculi fpina : Fabius. Bitüt» redundat, perftrepit , currit , prodr.c, pilocumladte haufto: Ariftides Muftulzmor.. I€ndo curfum finit ; fic nafeuntur homines, $^ $.5o. füs obiit: Anacreontem & Sophoclem uve Cmoriuntur; & aliis morientibus alii nafcun- acinus; Luciam, Marci Aurelii filiam , puà- tur, fuccedunt à manebunt. » accedunt , dqþedupt , 'nöc . &iuncula acus fübito extipxic. lein. l. 8. XXVIL. Manlius Torquatus, dum in ccena VII. Sicut ftellz, quz ab Ortente veni'-Lmt, Idiota de €7. &53. placentam appetit: Quintius Scapula, dum quamvis fint magnz. celeritatis & virrutis , contempl, 4 apud Aquilium Gallum ccenat: Saufejus, cur; t€ndünt tamen ad occafüm Es , hg diverfos circulos tardius aut citius fe a no- , & ibi fécundum mort. 5- l, ovum forbet: /Emilius Lepidus » düm egre- E diens litnini cubiculi pedem allidit: C. AnG- ftris afpe&tibus abfcondunt; fic homines uni- dius, dum pedem in comitio offendit: Be- ver(i ab oriente, id eft, civitate in mundum bius Pamphilius, dum a puero horas *TäUærit:;— veniunt, fed omnes iterum , ubi aliquamdiu Juventius Talva, dum facrificat : Bebius — i ; ju. fulferint , per mortem ad og;idcntcm'*tcn- e dex, dum vadimonium difíe ; te extincti funt. r?i jubet, repen- VIII. Sicut aqua dilabens in ter Xratln»itla ab. Idem 9. Drexel,i» XXVIIL Philemon comicus jam comoe. Üorbetur, utamplius non appare at ; ita ho- V. 1o. prodr, c,i. di dl partem in fcena repraíentarat, fed quia " in terram per mortem cadens ita abfumi- " s. 450 pluvia interveniens abrumpere tertium afum t"r» ut nulla ejus memoria extet , fcd ficut co&git, ad fpectatorum preces promifit, fe il- *X oculis, ita ex animo evanefcit. lum poftero die abfolaturum. Cum autem. ,X Sicut poma ex arboribus, fi cruda fint, Cic. in Ca- tempore deítinato omnes jam convenifífent, vi avelluntur; fj matura & cocta ; decidunt ; ton.Major, fic vitam adoleíce Philemon fruftra exípectatus, in le&tulo mor- ntibus vis aufcrt, fenibus tuus inventus eft. macturitas. Guido Bi- XXIX. Meffadavus jam fenex, cum P ami- .X. Sicutis, qui e car(ffcrc' ad mortem du- Drex, in turi. eX co in craftinum invitaretar convivium , cur citur, non minus angitur , etfi longiore via prodr.c.r, "i hift. Ecct, me in craftinum vocas, inquiebat, qui a mu]. QUam alius ducatur; ita cum nos omnes ad $: 99« - d tis' annis Cra&inum non habui, red mo:tis ad- mortem- damnati ümus $ Parum/ FO]alnur,, etiamf(i tardius eo perveniamus. i j ventum in fingulos dies exfpe&tavi : quz no- bis nunquam in(idiatur , donec nos incautos XI. Sicut egreffus eft nudus de ute ro xma- Eecl. . 5. tris fuz , fic revertetur tandem etigm Oopprimat. cum de labore füo homo. ; & nil aþfcrct (&- V* 14. $. Vi XII. Sicut hyems hortos & viretà frondi- Beiil. t0.5. SIMILITUDINES, (bgs fgoliac & foliis, nudamque humum red. in fefto $, It5 iia mors im portuna omne facrum pro. Cith- ii Lud.Gran. fanat ; & quidquid in mundo admiratione in Duce . ut is, qui caftrum vult expugnare, pri. dignum eft. » in momento dejicit , nudata- Iï Sic mo ruinam rmajoribus tormentiis fter- que reddit pec. ]. regum fceptra , dum illos xquali * nit , inde oppugnat, invadit , & occupat; falce, ac i nopes ferit. pl'r Iii : - ficante mortem gravis infirmitas pramitticur, XiIL. Sicut in ludo Schaccorum omnia lu- Manfi difc, L] quz ita impugnac naturalem fortitudinem , fü 5 hujus inítramenta füum in tabula locu j ut nullam vel diuturnam, vel nocturnam ho- obtinent ,. m 12,' n. ?Qe llp' habet enim Regina locum füum, mini quietem permittat , fed ita concutiat Rex alium » & alium pedeíter ; & ita de fin- . fingulaumembra, ut anima defperans de cor- giis. Ludo vero terminato omnia fimul in endendo tandem fü- unam poiis cafiro amplius def | urfam tnittuntur confufim , line ullo giat, & in alterum mun dum-.peirgat. ordine , adeo, n Sen. de. II Sicut vas liquore plenam non extrema habeatur ratio. ut nullius ibidem pro altero lta quoque in hac precfenti cnl' brev. vit, gutta cadens exhaurit, fe quidquid ante de-. vita contingit, in qua Deus ludit in orbe ter- c. 9. v cerptum eft; fic ultima vice hora non fola rarum; unusq: usque enim pro ratione digni- mortem facit, fzd fola confummmat. tatis locum fuum ob:zinet, Princeps videli- Stapl. te, Ilf. Sicut is, qui eminus aliquid videt, con- cec hunc, fübditu: vero alium fibi proprium, 1b 2. in Dom. füfe videt, nefciens, homone, an arbor fit ; at vero terminato hoc fp:iio, in quo vnjcui- 43. poft fic qui longam fibi vitam promittens , mor- que vivendum eft ; lecundum diving provi- .Pcnt. : tem quaíi eminus & longe di(tantero refpicit, dentix periodos , omnes in fepulchro, vel eam , qualis fit , quam terribilis nempe E & ut melius dicam, in momento mortis omnes |/ acerba, non videt. ex zquo habentur, nec habetur ma Idem. te; — IV. Sicut vaía fidiilia eque fünt obnoxia quain alterius ratio. jor unius, 2.inDom, periculo, five (int nova , (ive diuturna ; fic. X1IV, Sicut fi intrares domum, & (cires , Bellovae 13. poft homines zqualiter funt mortales, & inte Pent. ri- quod aliquis in domo accederet , & occideret, (pe. mor. x tus periculo expofiti , five fiot adolefcent es, procul dubio ad teomnes accedentes timeres, P. 1. l. a, li five juvenes, five viri, five [enes. & fufpectos haberes : Sic tu intrans in mun- if 4 Olympio- ^ V. Sicut hydria juxta fonrem contrita, dum hunc, certus effe debes , quod aliqua ho- N dor c. 12. aqua Don perit , fed in fontem fhum reverti- ra te occid et , & neícis,*quz fit illa & ita ' " in E,cg:-l. tur, eamque ruríus, qui voluerit, ex fonte omnes füfpe&tas debes habere,- n haurire potelt , ita corpus, quod in elemen- . XV.Sicutaqua congelata propter fervorem Idiot. de ta velut fontem fuum refolvitur iterum refue folis liquefieri folet, & interram & lutam dilae cent.mort. noftra frag äitio, cap' 10, Ícitasi potelt, Ac?uandocunq'ue Deo placuerit. b1 » ficutique 4illis & aquca con à qua b 454 'Bz'bliotäecæ Manualis Con;io'nataïiæ quz nihil aliud eft, quam carnea quä:dam mo- trahitur incantationes , aures ad terram ap- $ ul les aliquantulum congelata, quando fervore plicet, id eft, difcurfus audiat de morte, ci- mortis percutitur & urgetur, neceffario dif- nere, & terra: Pulvis es &c. b - XXII. Sicut uno offe arido plurimos Phi- Maná difc. fluit, & in terram decidit, & mutatur, ut di- cere queat unusquisque : ficut aqua effufus liftinos occidit Samíon; ita per no(tra quoque 3. n. 8 in tumulo refoluta offa, modo illa, dum vivi- füm, & difperfa funt omnia offa mea. S. Chryf. XVI. Sicut qui tenentur in carcere, fem- mus, meditamur, omnes fpirituum maligno- / eofic. Y rum atteremus exercitus. n ; gde Laz. per quidem dejecti , moerentesque fünt, ma- e M xime tamen fub diem illum, quo fuünt edu- XXIHL. Sicut leonis quamvi S famelidi cone Ibidäm. 46, tonm. 5e ftans eft inftin&us , ut non oppugnet eos, cendi , & ad ipfas judicis fores protrahendi , ac pro cancellis foris ftantes judicis vocem qui veluti mortui proftrati jacent in terra : ünde Poeta cecinit : Corpora maghanimo /atis eft intus audiunt , examinantur metu , nihilo- '- que melius efficiuntur, quam mortui; fic ani- proftra[fe leoni ; 1ta daemon circa illos , qui fe 7 ma maxime quidem in ipfo peccati tempore mortuos exhibe ( ^ nt, omnem fuqm deponit cruciatur, & angitur, multo tamen magis vigorem. D XXIV. Sicu cum hinc avulía ,. abducenda elt. x t damnati ad mortem quane Idem difo. S.Ephrem. XVII.' Sicut ex captivis nonnulli lo hgïori tumvis laute habeantur, príusquam ad furcam 4- - 2 erat.de / tempore vinculorum rumnas füftinent, non- abítrahantur , nihilominus propter juftitiz & morte. nulli citius e vineulis emittuntur 5 fic & ani- condemnationis füz apprehenfionem, ne mi- m nofirz affeCte füunt, quorum aliz multum nimurn cum guíta deglutire poffunt bolum ; Ita quoque qui mortem ferio confiderat, eam- fatis temporis in hac vita permanent , aliz zY vero citius ex hac vita migrant. Q que vicinam ( quemadmodurm veraciter eft) Rohanus XVIH. Sicut vir fortis, cum vi cino jam apprehendit, nu llam in carnalibus deliciis fa- : inf apud Man- belli certamine armis accingitur, palpitat & tisfactionem habere poteft, certus, hanc car- la fi difc. 53. fe(tinat, tremit ac fevit, quafi pavere per pal. nem fuam vermium paftum futurum effe, hac- l L ET lorem cernitur, fed per iram vehementer ur- ue cum confideratione ofmnem carnalem getur: Íta vir fanctus cum paffioni propin- faftidit voluptatem : Non eft libidini diverfo- Bdf - quare fe conípicit , & naturz fuz infirmitate rium, in qua verfatur mente fepulchrum. I contunditur, & fpei fuz foliditate roboratur, XXV. Sicutpavo, etfi vifis pennis fuis pul- S. Anto- W -& de vicina morte trepidat , & tamen quod chris eas extendit, & hinc inde fe gyrat, de ea- ninus . 4» a moriendo verius vivat, exultat, ad iegnum dem pulchritudine füperbiens, tamen ad pe- ^ 14 € quippe non poteft, nifi interpofita morte, des turpes afpiciens, eas continuo deponit, n tran(ire ,. & idcirco & confidendo quafi am- 4 qua(i fe humilians; fic homo attendens ad — 4 LI M bigit, & quafi ambigendo confidit, & gau- finem vite , humiliabitur. « [ . dens metuit, & metuens gaudet, quia icit, XXVI. Sicutad abítergend as'lihtærdni vel Manf difc. tàb, . quod ad bravium quietis non pervenit, nifi cujuslibet alterius materiz immundz fordes, g. n. 1. hoc, quod interjacet, cum labore transicen- lixivium'adhiberi folet, quod ex aqua & cine- .: ! dat. Sic nos, cum morbos a corpore repcel- ribus auxilio ignis componitur : Eodem modo . lere cupimus, triftes quidem amarum pur- quisquis cor & animam fuam a contractis cul- M gationis poculum fümimus , certe autem de parum maculis purificare, eamque in conípe- gaudeémus. j &u Dei immaculatam reddere de(iderat, me- fubfequente falute Utilitas.. morjiam mortis , aquam vere compunGionis, Ibid. ;lifc. ' XIX. Sicut, quod ex viperinis carnibus po- divinique amoris ignem adhibere debet. W. 2« Vi tenti(Ífima contra venenum conficiatur the- « XXVII. Sicut effodientes thefaurum mul. $. Antoni- -fiace medicina, ipía nos docet experientia : tum laborant,ut inveniantipfüm,quem fümme nts P. 1- Ita quoque peccat venenum, nobis mortem defiderant,& quia antiqui fepulchris fuis facie. tit 5: € t , inferens, fanatur, atque extinguitur, nec non bant thefauros abfcondere,ideo tales effodien.- .lt. mortiferi hujus ferpentis moríus fopitur per tes, cum inveniunt fepulchrum.gaudent, nihil feriam mortis meditationem. H Dtts curantes de labore, fperantes quam citius ad od Plinius l. XX. Sicut perdix dum aucupum patitur thefanrum, quem optabant, pervenire viío fe- 16, c. 33 in(idias, tefte Plinio, in fulco refupina, gle- pulchro. Sicdefiderantes thefaurum fuperng M ba fe terrz pedibus apprehenfa operit; Idem vitz, cum confiderant, quod per mortem cito omnino anima chriítiana, dum a dzmone in ipfum confequantur, fortiores redduntur ad via voluptatum , aliarumque iilecebrarum labores, iorelligentes illud Apoftoli: INon carnis, mundive tentatur, infidiasque pati- condiene pa[lones bujus temporis &c. j tur, przítare deberet, fe nimirum infra ter- XXVIII. Sicut quando in le&o concutiun- Manfi difc, Sttp ram abícondendo, id eft pulverem, ultimum- tur, tunduntur, moventur plumz , quz in inD 37- fle 3*.,4 ) UM que hujus corporis noftri ,& mortalis vite fi- le&to füunt, fusque deque mote molliores & nem meditando. delicatiores evadunt , prebentque fomnum S.Aug. in.. XXI. Sicuc afpis, ne incantetur, füas obtu- fuaviorem , auia corpus mollius , & delica- li Mfal 57. rat aures , ubi S. Auguflinus inquit : Recu- it fe tius in eo conquiefcit. Tdem quoque anima- ht fans audire illas voces, quibus fe cogi fentit, bus eleGtis in infirmitatibus mortalibus con- allidirt unam aurem terrz, & cauda obrurat tingit, per has namque mors illis praeparatur, alteram, atque ita voces illas, quantum po- quz eft le&us quidam floridus & plumeus , tefít evitans , non exit ad incantandum.. lta IN ut in eo fuaviter conquiefcant , juxta illud & Chriftianus, dum a demonio ad volupta- ejusdem Pfalmiftz oraculum : Exultabunt San- um deliciarumque carnalium & t:.—crrengru.m Gi in glorz*c/z » letabantur in cubilibus füis. XXIX. Tuwus XCFIL Mi E $. Chryf, XXIX. Sicut ftatuta, quz in fornace bon- tom.5. XL. Sicut omnia flumina tehdunt ad mare ;Idiota de Id fer. fringitur,haud deletur,fed renova tur ; ficcum ita omnes homines ad.amaram mortem pro- contempl, * .v corpus nofirum moritur, non perit, fed inftau- b perant; mors enim eft omnium poena, om. ert. ratur. Cum igitur videris carnem noftram,tan- nium tributum, omnium carcer, N omniumDo-*'?* « quam in fornacelique(centem,ne committe,ut mina, omnium receptaculum. in hujus rei infpedtione conquiefcas, fed tan- tifper exfpecta, dum ea ruríus conflata fuerit, I - Mors libenter accapt&nda. Manfidit, XXX. Sicut infans in utero matris confti- XLI. Sicut mutuata pecunia zquo -animomüsin me, 35.m 9. tutus, quamdiu imperfe&us efl, inde egredi reddenda eft; fic vite munus, quod aDeo ac- non curat; mox vero ut ad perfeQtionem per- cepimus; fine querimonia eft rcftituendum. venit, ibidem amplius füb(iftere nequit, quin XLII. Sicüt nemo miratur, liquefactum 1dem. potius vim adhibec, ut egrediatur, utpote lo- effe, quot potuit liquefieri, aut exuftum effe, eum defiderans capaciorem, copiofiorem ci- quod eít exuftibile; ita nec mirandum , aut dl bum.a&rem haurire liberiorem,clarioremque egre fer lucem. . Ita quoque qui amore Dei ardent, tale eft. cndumäe.ft, mortuum effe, quod mor- [ & in ordine ad vitam füturam opera bona XLIII. Sicut is, qui fcit, fe in condu&aLangius in fibi accumularunt, hic in terris ingenti cam domo habitare, minus molefte fert, (i exire Pol,v.eod, impatientia vivunt, dicentes cum Pfalmifta: jubeatur; ita qui intelligit, domicilium cor- Heu mihi quia incolatus meus prolongatus! vel cum À poris ad breve tempus fibi commendatum poítolo : Cupio díffolvi, & effe cum & effe, non egre id deferet Chrifto. conceffit, jubeat. , fi Deus, 'qui illud fäï-l. to.5. XXXI. Sicut matres volentes ablactare XLIV. Sicut nemo eft, qui non gaudeat, filbidem. in fefto S.infantes, a : liquid abnthii aut aloes mammil- longa maris pericula emenfüs, ac terram ac Joan. lis apponunt; (ic Deus a voluptatibus mun- .Evggg. portum feliciter appellat ; ita nec triftandum, . di abítrahere nos defiderans, amaram mortis fi poft fuperata vite hu jus. memoriam proponit. pericula per miot- Belf. cont, tem in patria appellamus. XXXIL Sicut Navarchus, ut navim bene t 1.de mort. dirigat, in puppi ad clavum fedet; ita uüt ho- XLV. Sicut felicior eft , /quem vcntuälbidem, t l pl 4l 8 5. acrior cito ad portum deportavit, quam is, .. mo (eipfum bene dirigat, non tam ortus fui quem venti fegnes, & longa tranquillicas g vitzque ínitium & progreffum & exitum confiderare debet. » quam finem lentiffimo tzdio delaffarunt; ita fortunatior ett, B. Alb. XXXIII. Sicat corvus nunquam redit ad mit. quem qufi':ina,ta mors cito his malis exi- Magnus l. nidum, fi cineres aut contritos pulveres in eo XLVI. Sicut, qui debitum contraxit , deInchin, p fi df de .vege- confpexerit; fic neque demones ad animam m X quo magnum cenfüm folvere cogitur, gau- 1.c.16, redeunt, fi cinere, id efl, mortis memoria con- det, fi folutione capitis liberare íe a cenfa (perfam advertant. Beff. 1. c, XXXIV. Sicut híirudines, fi corpOrï perti- poffit: ita cum propter debitum mortis plus rimis incommodis, puta famis, fitis, morbo- P. nacius adhareícant , cinere fuperje&o deci- rum &c. obnoxii fimus, letari merito debe- dunt; lta; ut homines a voluptatum, & di- mus, fi aliquando hoc debitum mortis natu- vitiarum concupifcentia abítrahantur, non rg folvere, & per hoc nos a mi aliud zque efficax remedium eft, quam mor- feriisk itis abíolvere poffimus. . * tis memoria.- XLVIIL Sicut ftatua , quando i n | fordaccä. Chryf. ntüf «Idell P« 4 XXXV. Sicut illi qui migrare cupiunt, confringitur, non-dpletur, fed renovatur; fic, verb. A- hr 1 omnia, qux minus transferre poffunt, ín pe- cum corpus noftrum moritur, non perit, fed Poft.nolite jb cuniam redigunt ; ita, qui mortisiiter fibi pro- renovatur. J ignorare. l pinquum credunt , omne ftudium in bonis XLVIII. Sicut Apoftoli navigantes vifoBemeus ^ operibus coacervandis impendant. -Iirex. in XXXVL. Sicut nemo prudens inter Oceani Domino timuerunt omnes, & putabant phan- conc.7.del prodr.c. tafma eífe; ita nos in hoc mari I.flu&tus in tabula ludit: nemo ab ingenti prze- appropin- mort.p.3. . z'üx cipitio pendulus (celera meditatur: nemo in- quantem mortem, quz adjuvet nos, arbitra- . mur inimicam effes cum vero ad litus patrig . ter medios armatos hoftes inermis hilarefcit ? cccleftis appulfi fuerimus ita, qui in perpetuo mortis metu ver(atur, ; 3gnofcemus, vel maxime íalutarem fuiffe, nunquam audebit ea perpetrare, quz zter- num infeilcem afferunt morterm. XLIX. Sicut fi duo fint in Carcere, unus obIdem conc; leve, alter ob capitale delidum; ille, quoties?: P. s. Stapl.to.3, XXXVII. Sicut apes, cum vehementer in- mdi[c' | inDom. ter fe tumultuantur, jactu pulveris compo- panditur carcer, gaudebit, quia fe libertati re- hà ftituendum putat: alter vero terrebitur, quia Poft. Pen-nuntur; fic homines turbulentis paflionibus agitati mortis recordatione fedantur. Á ad mortem eductum fe iri timet: ita juftus quisque gaudet morte adveniente , impius- Eeirlto,j. XXXVIII. Sicut cinis ignem fibi füperpo- in fefto S.(itum confervat ; ita mortis recordatio ignem vero tremente animo eanxc—ix-em c:icipict. -Jo. Evang-divini amoris fovet, ac nutrit. g.r IX. Neceffitas. MOTIV A. J'a. 'Cli/m. | XXXIX. Sicut panis neceffarius eft homi- z ni prz czteris alimentis; ita intenta medita. |4dd expetendam mortem. tio mortis neceffaria eft homini prz aliis ,do- I. üid) a peccatis liberat; uti Salomon in- Ssp;cap.n nis & exercitiis bonis. cupatus V. 7« dicgvit: ju/luf , Ji morte praor fuerit, 456 Bibliotbece Manuakis Concionatorid. iberó- Bojlev. p« fuerit ,. in reffig&o erit : rapms efl , me malitia IV. Quia a vifione wultorum malorum 1 rat, uti Bellovacenfis notavit dicens:; Ter-1. l.2. mutaret inielletium ejus; incon[lantia concupifcen- tie transvertit fenfum 5 — Placita erat Deo. anima tium, propter quod juíti mori defideranr, e(t dift. 4. fervor zmulationis ;. confiderantes namque illius, propter boc properavit educere illum de medio (ü S. Ambrot, iniquitatum. Hinc S. Ambrof. raptus eft, inquit, omnia mala, quz fub folz geruntur, videli. «cet quod multiplicantur peccata, regnat in- Q5 inPf. óo. juítus, ne malitia mutaret cor ejus. Mors er- m go ifta magis peccati fuga, quam morientis eft juftitia , veritas conculcatur, dehonoratur Deus, animz damnantur, pauperes appri- detrimentum. . Et in capite 2. de bono mor- - tjs hanc inftituit interrogationem : Quid tan- muntur , jufti defpiciuntur, & impii domi- nantur, dolent, gemunt, & dolore tabefcunt, topere vitam ifítam de(ideramus, in qua quan- ' to diutius quis fuerit, tanto rnajori oneratur mori quam vivcre preoptantes; unde unus eorum Mathathias dixit: 1. Machab. 2. J/e farcina peccatorum ? nullus dies (ine pecca- Hdiora de to noftro przterit. Et idipfum confirmans mibi , ut quid. natus. fom videre Contritionem popuss mei: 9 contritionem civitatis fantte!. Hinc de $. eontempl. idiota, lucrum, inquit, eft mori homini, qui 3 mort.c.6. bona morte moritur; nam per bonam mor- Praxede fcribit S. Gregor. quod,.cum tantam Chriftianorum flragem. videre non pofiet, tem commutat homo timorem in fecurita- ! tem, & ideo fcribitur: Melius eft mihi mori, Deum precata fit, ut, fi mori expediret, cam a tot malis eriperet. quam ut gloriam meam quis evacuet. Gloria eujuslibet hominis, Domine;eft fan&titas vite, V. Quia vincula diffoloit ; Hinc $. PaulusRom. 7. qus gloria cito in hac vita fragili perdi potelt, dicebat: 4mfelix ego bomo, quis lüberabit sue deV: 9^ utpote- per unum confenfüm peccati morta- ? Etiterum : Coaréior autem 1. Philip. mortis bujus corpore lis. . Quamdiu igitur homo vivit, quantum- a duobus , defiderium babens di[Jolvi, & effe cum - ?* cunque fit fanQtus, in periculo eft, ut evacue: Chriflo ; mulio magis melius ,. permanere in. carne tur gloria füa, id eft, ut perdat fanctitatem nece[Jarium propter *os. Super qua verba S.s. Greg. fuams; íed per bonam mortem evadit omne Gregor. ait: Adbuc corruptionis füz farci-l.4 mor. $5 ericulum amittendi gratiam tuam. nam portans, vinCtus clamat : QCupio difJoloi 9- 12 idiota de- ll.. Quia portus efl malorum.ac diuturne €9' 1no- [ & e[fe cum Clniflo ; diffolvi enim non quzre- contempl left& navigationis; perfugium arumnofz vitg; ret, nifi fe procul dubio vinctum viderct. mort.c.8. effugium miferiarum. Seu ut clarius dixit S. Propheta veri Dei religionem tam indigne Cc. 1. 1. Chryfoft. eft fomnus,migratio,translatio,& re- ab Achab & Jezabel cractari videns, petuivit Tuf.$. quies; &tranquillus portus, & perturbationis. animg fuz, ut moreretur: Etait: Sufieit mi- Chryf. ho. iberatio, & a vitee curis abíolutio. Hinc idio- bi Domine , tolle animam meam, | Aker ille Ma: 7.ad poP-ta aic; Homo moriturus non magis contrifta- Phut chabzus proteftabatur dicens: Meiius e(? ma« / T ri, aut conqueri debet, fi ad morteim pervenit, Ti bello, quam vid quaàm navigans, fi ad potcum, ad quem navi- &orum. D ere malq gentis 'nplïr-æ, & San- M IT Àpol gabat,celerius,quam credit,perting;t. Eft enim mo:s portus ad quem continuo navigamu S3, VI. Quia eft quie& a labaribusi; uti S. Ambrof. $ Ambrof. $ r o r notavit , dicens: Sapiens quisque intelligit, dé a & ideo fi ventus, & cafüs tortuitus fubito, & feli; 42.— Ti ex infperato ad illum portum perducit, dole- uod hzc vitra homini non ad quietean data oc eft,ut hic laboret, & re non debet homo. ÉEt idipíum confirmans fit, (ed ad laborem, h B:llovac. Bellovacenfis, nonne mors inquit; humani ge- impofterum quiefcat, hic autem requies nul- la; tantis enim malis repleta hec vita eft, ut p. 1. fpec. neris terminus, non ícopulus, in quem impin- L.2.difh.4.o3s, fed portus, quem libenter attingas, ad comparatione ejus, mors remedium putetur effe,non poena ; nam ideo brevem iftam vitam quem fi quis intra primos annos applicu-rit, non querimoniam agat, quod minus vixerit, Deus fecit, ut moleftiz ejus, quia profperita- te non poterant, temporis exiguitate finiren- fed gaudeat, quia citius navigavit. s.Ambro, lil. Quia immunitatem a tentaionibus praftat ; tur. Hinc Tertullianus, non timegdum eft, Tertullia fil$e. 5den, inquit, quod nos liberet ab omni timendo: l6f, in c. 1. Hinc S. fenex Simeon füo vicinus termino Lue. cantabat: Nunc dimittis feroum tuum &'c. Ubi longum. Deu s adimit tormentum homini, i cum vitam ei concedit brevem. Quod etciam P.Ambrof.talem format difcarfüm. Quafi ae- Q . ho- Henr. de ceíTirate quadam teneretur in hac vita, non Henricus de Haífia contirmans ait: . Hsffia in quam diu voluntate, ita dimitti petit, quam a vinculis mo, quid eft ruum diu vivere hic ? tolitud, uibusdam ad libertatem feftinaret,fünt enim turnis. zrumnis & tzdiis in mortem ire anitgz,. vita, quam intrafti cum do- vincula quedam corporis hujus, & quod eft Quid tibi de hac lore , contrivifti cum labore, exibis cum tre- gravius,vincula tventationum,quz nos alligant, more: Unde S. Bernardus in exequiis unic eS. Bern. &ad injuriam captivitatis ad(tringant quadam fl'r. 36. in » fibi dile&i charique fratris fui Gerardi adco ant. lege peccati. Qui idem San&tus poftquam illa $. d Apoftoli (mibi vivere Chriftus eft & mori iucrum) conftans, intrepidusque perftirit, ut omnibus d b0m confideraffet verba, eadem ad noftrum inter- flentibus, ipfe fibi folus fletum interdixerit, totis. & coercuerit; íta enim in quodam fermone &l pretans propofitum ita difcurrit: Lucrum eft eva(iffe incrementa peccati; lucrum, fueiffe difcurrit: Plorantibus aliis ego ficcis ocu» lis fecutus fum invifum funus; Qui me in- deteriora, & ad meliora tranfiffe. Deinde in tuebantur, flebant, & mirabantur, quod non capitulo fsquenti hanc vitam nobis veluti laqueis plenam ob oculos ponit , dum ait: flerem ipfe. Videmus mortuos quotidie plan- gere mortuos fuos, flecum multum, & (tu- Quid eft aliud hzc vita;nifi plena lagueorum? fed Inter laqueos ambulamus , inter plurimas &um nullum; Non culpamus affectum, caufam; Plorantur damna gloriz cernis, vi- verfamur tentationcs. tgque lv p. : T us XCFIL. Mwris. 457 -teque przfentis incommoda ; juxta S. Ber- d timgridam 1/0Ytem. « h mnardum, nam quisquis mortem plangit pro- XI. Quia eft certif/rna quoad. fübftantiam ; H inc vSenecada'p.' ximi, aliud non faci: ; quam dolere quod de- Seneca, certum eft, inquit mortem vitamque Beirl.to.3: in fe&- $. fun&us ab hac miferiaram, lachrymarumque : per vices ire; & compofita diffolvi, & diffoluta $. Chryt, valle ereptus fit, & curbidi hüjus maris deluis componi. Omne hbumanum genus, quodcun- Cathar, to. 5. fer, tempeftatibus pertigerit ad portum: Ploran- que ett, quodcunque erit, morte damnatum 19. tur vitz przfentis incom: noda. At, inquies, e(t. Quotidie morimur, quotidie etiam de- mortuus putrefcit & corrumpitur, pulvi sque mitur aliqua pars vitz, & tunc quoque, cum & cinis fit. Quid tum inde, amice? Hoc ni- crefcimus, vita decrefcit. Infantiam amifi- mirum illud eít, ob quod maxime eft lztan- mus, deinde pueritiam . deinde adolefcen- dum; Etenim fi quis veterem domum, ac tiam, usque ad hefternum , quidquid tranfit conquaffatam zdificaturus eft, primum ejus corporis, perit: bunc ipfüm, quem agi'mug incolas ex illa ejicit, deinde domum ipfam diem, cum morte dividimus. diruit, & eam magnificentius rezdificat, quod Etc magnos, parvosque terit, tum fortibus quidem letandum potius, quam dolendum - «quat 5 ei eft,qui ex veteri habitatione eje&tus eftjnon Imbelles , populisque Duceg, Seniumque enim prefentem edium demolitionem fpe- Juventäe, utn 2 on male canit poeta qui- &at, led domum, antequam videatur, animo dam. T concipit, ac comprehendit. . Ad eundem mo- h XII. Quia e[f incertiffima quoad boram : .nam dum facturus Deus, corpus noftrum demoli- ut poeta tragicus canit. * ll!p. tur, & animam in eo habitantem ante, ut ex " Certo veniunt ordine parcz, domo aliqua, ejicit, ut, cum aliam magnifi- . Nulli juffo ceffare licet : S centiorem & przclariorem opere exzditicae Nulli fcri t pram proferre dict;x. rit, illum ma d IT ducat. jori cum glorja in gam intro- Se : N emoe tam divos habuit faventes, ^ ] , Cypr. 3 VII. Quia tors aperit viam ad patriam & Craftinum ut poffet (ibi polliceri. IR. amicos, u Cypr. indicavit, dum dixit: Quid Intellige de ordinaria lege. Hinc Ifaac ad Gen. 27, non properamus, & currimüs, ut patriam no- . Efau, vides, inquit, quod fenuerim, & igno- V. 2. ftram videre, & parentes falutare poffimus? rem diem mortis mez, - - 'Ad horum autem afpedtum & complexum ve-- |XMHL — Quia ef? acerbifJma quoad. prefentiam ; nire, quanta & illis, & n cum, tefte Ariftotele, (it omnium titia eft. MA : e f)bis in commune l- ) terriþilium terribiliffimum. * Plutarch - VIII. Quia ad meliorem vitam eft traäftus. Tran- XIV.. Quia eft periculofiffima quoad exitum : ob de confo lat. ad " fitus, inquam, a corruptione ad incorruptio- graviíIimas tentationes dzetmonum; qui, licet nem; a mortalitate ad immortalitatem, a per- femper fint execrabiles, tunc etiam omnino Apollon. $. Ambr turbatione ad tranquillitatem , tefte S. Am- fuünt intolerabiles ; quia tunc fciunt fiuere il- Pbre£ " de con. brofio. Hinc Plutarchus, nemo bonus, sit, lud momentum magnum, a quo tota &ter- mor. lamentis, fed hymnisdignuseft,& laudationi- nitas pendet; eternítas enim a morte , mors . bus, non lu&u; fed honorifica recordatione, a vita, hec a momento t xpendgg nam pcfii(ïe neque lachrymis a dolore extortis ; fiquidem. femel, zternum eft. is, qui inter mortales effe de(iit, divinioris cu- XV. Quia eft contra naturam , uti Thc'-(),phi;'ï'lxeoþhil. jusdam vitz faQus e(t confors, liberatus fer- lactus re&te advertit, dum de Chrifto agoni- in Matuh. vitute corporis ; «rumnofis iftis folicirudi- zante dixit : cepit angi &c. ut credatur verus nibus, atque cafibus, quos neceffe eft, utper-. homo; humanz enim naturz eít; timere mor-. £ ferant, quibus mortalis hzc vita obti git, do- tem, eo q uod preter naturam ingreffa eft - Jl nec conficiant fato deftinatum ipfis vite cur- mors, & propterea illam fugit natura. Y x S.Bern.ep. riculum. Quod ipfüm etiam afferens S, Ber- XVl. Quia judicii fecuturi evecius incertus eft ; 8. Gxeg. :95. nardus ait: Si morte preoccupatus fuerit,in hinc S. Gregor. ait: Redemptor nofter folu.l24 mor, refrigerio erit; Moritur quidem & juftus, fed tioni carnis appropinquans, &, membrorum* 7- rde fecute, quippe cujus mors, ut przfentis eft fuorum fervans fpeciem, fa&tus in agonia cce- ii exirus vitz, ita introitus melióris. Bonamors pit prolixius orare: Quid enim profe ille,cum il . fi peccato moriaris, ut juftitis vivas ; He«c in agonia effet, peteret, qui in terra pofitus o mors neceffe eft, ut precurrat, ut fequatur il-. cceleítia cum poteftate triboebat? fe d appro- lafecura. In hac vita, quamdiu durat, compa- - pinquante morte noftre mentis in fe certa- tf ra tibi illam, quz femper durat. Unde quan«. men expreffit, qui vim quandam terroris at- do ad mortis adventum trepidamus, non que formidinis patimur , cum per folutionem l6um $. Ambr. mortis hoc e(ít vitium, ut S. Ambr. re&e ad- de bono vertit " carnis eterno propinquamus judicio ; Nequé » fed noftra infirmitatis, qui voluptate enim tunc cujuslibet anima immerito terre- mortis, [7N 03 corporis, & delectatione vitz iftius capimur, tur, quando poft pufillum hoc invenit, quod & curfüm hunc confummare trepidamus, in in &ternum mutare non poffit. .quo plus amaritudinis, quam voluptatis eft. XVIIL.. Quia omnes fénfus in morte. deftruuntur S. Bern, IX..Quia mors ef? debitum omnibus folvendum : uti S.Bernard. preter experientiam confirmat; fer 14.2.1, atque adeo ftultum eft metuer ' g, qkuod vitari dicens : Hic dolor tantus eftquod aufert,& oc- & 9 nequit. cupat omnes fenfus. In pedibus aufert pote- X. Quia mors eft exitus anime e carcere: quis ftatem gradiendi,a manibus & a corpore pote- autem e carcere, in quo fummas eft moleftias ftatem tangendi, ab oculis videndi, olfa&tum a perpeffàs, non liberari defideret? naribus, auditum ab auribus,guftum a palato. Mmm. Idco- 458 Mii&tbem Manualis Concionarerie - &. Bera, de Ideoque merito ín perfona moribundi inge- pene [nihil aliud, quam de fe cogitare fuffi- contempj, mundi, wil - miícebat regius vates : Timor & tremor venerunt ciunt revolventes animo fedulo, quibus reme- M 5 fuper snes &9 contexerunt me tenebra : Et iterum ali- diis fuis valeant mederi doloribus, protelare ^ ' r hi bi: Vide quomodo mors te crucifigi, Cru- exitum, recuperare vires, atque optatz refti- ra diftenduntür, manus & brachia decidunt, tui fanitati. Fit autem perfzpe, ut circa talia - pe&us anhelat; cervix languefcit , labia fpu- occupati, interitus falutis propriz minime re- -mant;oculi (tupefcunt, vultus horrefcit;facies cordentur, absque ulla vere compunctionis exfudat, & morte taCta pallefcit. . Et utique, difpofitione deficiant. Hinc &S5. Augu(t. mo- S.Aug.fer.. uz videmus de foris, & quz fentimus, levia net: Agite poenitentiam, antequam mors ini- 49 ad fra» Ífunt ad ea, qua intus anima miferabilis jam mica nature vos aggrediatur, nam cum in U** extrema zgritudine fueritis, fratres, o quam przeguftar; Nam fenfus a corpore cito recidit, animam füa mors comitatur euntem. forte, o quam durum & lachrymabile erit vo- Bellov; bis poenitere, & dolere de malis commiffis & XVIII. Quia morbi perturbant ; uti Bellova- fpec. mo, cenfis indicavit dicens: In morte folent con- de bonis omiífis? Quare hoc erit, nifi quia il- lic capitur tota intentío mentis,ubi eft vis do. P. 1. 1.3- currere varia morborum genera, & miembra diü- 40 fic occupare (ingula , ut plures quandoque loris? Nam corpus dolet, poena aflligit, quia mors appropinquat, intrare filios, quos pa- fint morbi, quam membra; .Dolores irruunt tam vehementer intenfi, ut vires corporis tres fumme dilexerunt, pro quibus etiam Íe damnatos exiftimant, tenebrofo oculo afpi- enervent, fomnum auferant, quietem impe- diant, animum inquietent, fenfus omnes per- ciunt ; uxores jam lachrymantes con(iderant j Mundus adhuc eis fiduciam przftat; Diabo- turbent, appetitum deftituant,obtundant rme- moriam, obnubilent intelledum, & fic ani- lus, ne de peccatis doleant, fidem tribuit, chi- rographum infirmantibus przbet; caro non mam totam occupent & diftrabant, ut nihil aliud ei cogitare liceat, quam dolores. deficere adhuc (atis fperat; Medici adhuc,ut lucrentur, ipíum conforrant, parentes ap- S.Ephrem, | XIX. Quia féparationem ab amicis inducit ; Hinc Paren.41- S. Ephrem exclamat: Quam tremenda erit plaudunt, facerdotes alliciunt , & (ic divites mortis hora? tunc non comitabatur filium pa- moriuntur in inferno. Sed & S. Ambrof. illa ter, non filiam mater, non uxor maritum; non verba: Orate autem, ne fuga veftra fiat in hyeme explicans, hyemem intelligit non tem- fratrem frater, fed folum opera, qua quisque egit, five bona, five mala; Przmirtamus igi- poris, fed infirmitatis. Eft hyems non terreni folis, fed hyems mentis, quando animo frigus tur nobis ipfi opera bona,,ut, cum hinc abie- rimus, admittant nos in civitatem Sanctorum. iliabitur, quando vapor animi, evanelcit, quando folvitur vigor fenfüs , quando nimius $. Anto- EtS.Atoninus, aliud, inquit;genus bellantium nin. P 1-. inimicorum eft multitudo conianguineorum ; humor exundat, & mentem gravet, quando tit. 5. C. 2 de quibus dicitur Mich. 7. Inimici hominis interior caligat afpectus, & ideo ait Dominus ; S 2« domelítici ejus. Durum eft fibi, deferere filios Videte, ne fiat fuga ve(tra in hyeme, velSab- V bato. Bonum enim , ut tunc dies judicii vel & üxores,& alios,quos inordinate diligit: Un- de Auguftinus de fero pcenitente aic: Quem mortis adyeniat , cum viget animi blanda temperies, cum coelefle myíterium ferena lu- morbus urget, & poena, terret, ad veram vix veniet fatisfactionem, maximecum filii, quos ce reíplendet, cum cor noflrum ardet in no- bis. Accedit, quod ut S. Bern. notat, vix inve-$. Bern, illicite dilexit, (int prfenres, & uxor, & mun- dus ad íe vocer, frequenter ex inordinato nitur, aliquis, qui de falute animz fua audeatSen. fer. fibi loqui. Executores folicitantur circa di- !3- . 3 amore filiorum potius volunt perdere ani- mam, quam aliena reftituere, ne pauperes re- vitias, medici circa corporis medicinas, uxor,^ ? & maneant. Coanguítanttales in mici doimefti- filii, amici confolantur infirmum, & fic mifer i. ln Di ci morientem , in quantum unus quxzrit fibi non permittitur de peccatis fuis cogitare, nec i M ftatum & finem vitz falubriter ordinare. legari tantum, alius tantum, & tota eorum fo- licitudo eft de lana,non deanima; aliquando XXII. Quia diabolus tunc maxime furit ; hinc $.. G-eg. etiam incipient evacuare capías, quod videns S. Gregorius monet: Curandum nobig eft,hom.39.in infirmans non parum anguftiatur. & cum magnis quotid:e fleribus cogitandum, Évang. Kect. 41, . XX.. Quia bana temporalia - deferenda funt ; Hinc quam rabidus, quam terribilis ua in nobis V. I, Siracitles, O mors, inquit, quam amara eft wemo« opera requirens, in die noflri exitus princeps mundi hujus veniat, fi etiam ad Deum carne via tua bomini babenti pacem in fub[tantiiis fuis ; vi- $ls vo quieto, cujus vie dire&te funt in omnibus, &9' ad- morientem venit, & in illo aliud quzfivit, in Jugt. buc valenti accipere cibum. Quod confirmans quo fuüum invenire nihil potuit. Quid itaque dt J $. Bern. S. Bernardinus, o quantus,inquit,moeror,cum nos miferi diCturi, quid aQuri fumus, qui in- Sen. to. t. confpicit fe privari divitiis mundi, quas tanto numera mala commifimus ? Quid requirenti tt.14.0. - |abore acquifivit, tanto timore fervavit, & adverfario, & multa füa in nobis invenienri €. 9. . nunc tanto dolore relinquit, quas tanto amore dicimus , nifi folum ; quod nobis eft certum dilexit, Videt enim, quod nihil feeum por- refugium, & folida fpes, quia unum cum illo tare poteft, nifi peccata fua, quibus ea indebi- facti fümus, in quo Princeps hujus mundi & te congregavit, juxta illud Job ?27. Dives cum füum aliquid requifivit, & invenire minime $ l Sr' S' dor mierit nibil fecum auferet,aperiet oculos fuos ,& ni- potuit? quoniam fíolus eft inter mortuos bil invenietid eft,peccatum,quod vere eft nihil. liber. Rationem autenmi dat S. AntoninusS. Ant. p, XXI. Quin difficilis efl eo tempore ponitentia ; dicens: Quia novit, fe plus temporis non4 tit. 14. habere ad tentandum ,. ideo plus acuit mi- 9 $ 9: $l 8. Laur. quia in mortis deprchenfi articulo, inquit S. de- j ; jut de . Laur. Juft. atque languoris nimietate afflidtiy litiam fuam ad decipiendum, vel per ps* N Tüuns XCV L Meor 459 i i fperationem , vel per infidelitatem » Vel per mortis recordatio , quam dum jufti fedula tacituraitatem alicujus peccati. Et prate- mente pertractant, culparum laqueos valen- $, Cypr. rea teíle S, Cypriano : Adverfarin ad F S vetuseft, terevadunt. Hinc S. Paíchafius ait: Filiorum nat. oru-& hoflis antiquus , cum quo p - relium geri- debet effe iíta perfectio, ut fic vivant quo- mus; fex millia annorum jam fi mox morituri. plane com- tidie, qua plentur ( ut fuo jam fzculo Cyp rianus com- XXVIH. | Quia bec memoria facit . ut fuo tem-S. Pafchaty putabat) ex quo hominem dia bolus impu- Pt pore libenter snoriamur : ficut enim equus, utl. 4. in gnatj omnia genera tentandi, & artes at- non horreat ftatuam in hipodromo ferien. Mauh. i fto que infidias dejiciendi , ufü ipfo vetuffatis dam, prius fzpius per illud ftadium ducitur; €didicit. Et tandem afpe&tus daemonum eft dta ut mortem non horreamus , frequenter nimis tetribilis, quod notatur, cum dicit : prius per cogitationem animus ad cam con- Praoccupaverunt me laquei mortis. Dzmo- fiderandam im d nes vocantur laquei mortis; quia infslicem monet : pellendus eft. Hinc Senecasenec. de Effice mortem cogitatione familia- nat. qq.- animam illaqueant, ne pocnitere poffit ; di. rem , ut, fi ica fors tulerit » cit autem : prezoccupaverunt me laquei mor- - viam exire. 4 " poflis illi ob-* tis, vidclicet ante prolationem damnationis XXIX. Quia facit etism , ut bene Snoriamur s a jJudice; & ante fe parationem a corpores qu ia, tefte $. Auguftino, mors omnium vi- Demones nem pe fünt tahtz prefümptionis, ti orum eít peremptoria , atque adeo , ficut & protervie, A ut non expectent miíerum pec- bene vivere , ita & tnori facit bene. catorem fibi tradi a Judice per fententiam de- o faftidium rerum terrenarum parit , Fab. 645:::4 finitivam, -fed in eo dominium & poteflatem vt in exemplo S. Francifci Borgiz , & S. Eli- 8. in com, quafi de jure acquifitam ufürpant. Unde me-- fabethz , Hungariz Regin , filiz patet, quge 2nim 'rito $. Bernardus exclamat: Quis ille pavor; audiens maritum vita funCtum effe, dixic: (i erit, o anima mea , cum diímiffis omnibus , mortem frater meus obiit, & mihi pofthac .quorum tibi eft jam jucunda przfentia, tam mundo ejusque vanitatibus defun& X æ morie-g gratus atpectus, cohabitatio ipfa tam familia- tur mundus ipíe. : L [] ris, Íola ingrediens incognitam regionem, XXXL Quia curas &2 ol ici tudines teræx'endsïex- Ibidem occurfantia tibi catervatim ruere illa teter- cludit : ficut enim , qui leonem aut monoce- rima monftra videbis? J rotem fe infequentem adverteret , nón effet AXXIHIHI. Qu ia (emel tantum flatutum eft bomini- multum de pallio retinendo folicitus; fed de bus mori , p'«yi' hoc autem judicium, inquit S. Pau- fola vita; ita, qui mortem fibi fipgulis mo- lus Hebr. 9. v. 27.. Poftquam uno femel mo- mentis imminentem videt, parum de bonis Amento naturz concedere , eodemque Deo temporalibus coadcervandis , aut retinendis vitz a& rationes dare conceffum eít , con- folicitus erit , fed id unice aget, ut mortis fulte ac prudenter fa&um fuerit ,. fi crebro . zternz in(idias evadat. d nobis moriamur, íi morte quoiidiana ad ho- XXXII. Quia a tentatienibus diaboli protegit, ut ram extremam nos preparemus, fübductas- en im perdices, ut aucupis infidias evadant, . que ad calculum rationes ita digeramus , & 'gleba fe cooperiunt ; ita qui dzmonum infi- componamus, ut füb expirantis vite tem pus dias effugere cu . tales dare poffimus quales optabimus. Quod communiunt. piunt , morti?'memor'iä fe ( tll . enim femel tantam faciendum , id fxpe, ac XXXIIL. Quia ad gaudium & fülatium in morte D », t [z:pius ante exercitandum , ut recte faat: d borii £, ut enim , teíte S. Cypriano non efts. Cypr. t, :4 3' b M;'s'cqmmemoranda & co Se /: J iU zdä. | dignus in morte accipere folatium, qui fe4. ep. 2. IJJ & non cogitavit effe moriturum ; ita nullus hocad Anton, S. Bonav, XXIV. Quia facit perfe&le vivtre, ut S. Bo- folatium plus fperare poteft, quam qui fre» inDizt. naventura indicavit, dicens : Fac tit. 7. €, 1. em in- ter- it feipfum quenter ejusdem mgmoriam renovavit; defpicerc , & propter refolution ram, in fui ipfius cognitionem venire. Facit $. X. - vitam prafentem perfeGte regere; ficut enim " gubernator navis.íe ponit in cauda, ut re- M ED I A np &ius gubernet navim ; fic qui in mari hujus um a Zo.na morie totius bomünis felicitas depens mmundi vult recte & fecure navigare , novií: ^ fima fua debet recordari. deat Ctunc enitm de fumma rerum agitur , quan- do mórs vecat ) merito oarie induftrie ad mortem S. Laut. XXV. Quia bumilem facit at S. Laurentius Juft, c. 4. pie feliciterque abeundam a. variis per[onis excogitate Juft. indicavit, dicens : Confidera frequen- Jünt, 9 adbibite, quas proin, ut quivis falipere. deign. .vir. ter, o homo, te jam mortuum, quem fcis te de neceffitate moriturum. ibi magis convenientes Difpice qua- fufius veferre. þgJet,J placet boc loco paule liter ocali vertentur in capite, venz rum- pentur in corpore, & cor fcindetur dolore. . CAliud B, A'u'tr Pxiooämium.) : : Talis exercitatio cogitationis fomitem mia- antum inteyfit, mortem felicem ac beatam nan« o num parit humilitatis. cifciy jam pridem indicavit Zntiflenes ,. Pbi- xs.- Climac. XXVI. Quiía, jaxta S. Climacum , mortis lofopbus, dwm interrogatus s quid apud bomines foret. Sr. .5. confideratio illos, qui fub religiofa difciplina vivunt, beatifJmum , efpondit , felirem e[Je mortem ;. Cujus reddit laborum patientes , efücitque , ut ne aliquando oblivifceretur Fredericus , Imperator , p p magis deletentur. : ignomiizïis id ipfum pro fymbolo ufurpawit: Morte beata mi- t s Laur. XXVIL | Quia peccata vitare facit , uti innuit bil efi beatius : quod item Fredericus Tertius. cre- L juft. ibld. $, T aurentius Juft. dicens : PerfeGta vita eft : bris; folebat. amplificare . Jermonibus , dicene: milil Ll R. P. Loli, Hibl. Man, Tan. 1l .Mmmwg «f 460 Jiibliotbere Manualis . Concionatorie e[Je felicius felice exitt/t. Unde Seneca rette monet: fortunam, omnibusque blandimentis adulan- V ivere tota vita difcendum eft , & quod magis for- tem , hac eadem plusquam regia meditatio- ta[Je miraberis , tota vita difcendum eft suori. Tot ne, in qua non fegniter, fed ferio fe exerce- smaximi viri velictis omnibus impedimentis , cum di- bat, modeftiz fzpius admonebat: Utque al- vitiis, officiis, voluptatibus venuntia[Jent , boc unum 'tius in animum ea deícenderet cogitatio , il- in extremam usque etatem egerunt , ut [cirent : plu- latis crebro fermonibus, quafi incuffo mal« ves tamen ex bis nondum fe fcire confe|]", e vita abie- leo adigebat, quin Regum fepulchra invifere — fibe vunt. Reües ab bac [iquidem wna Jcientie iotius . ac fübire non dubitabat, non fibi horrori, aut vitz felicitas dependet. — .De fumma verum agitur , 4, C: timori mortem effe arbitrata, fed ex ea potius ue quando 1nors vocat, — INullum in omni vita , gravio- animo fuo precepta , defiderium, EC TARO N N vem , nullum magis ferium laborem babemus , quam ! fOlawtium-, que creari. boc unum mori. Merito ergo varie a varüis San- INDUSTRIA IL Mortem. defiderare. &is indufirie ad fimilem mortem obeundam. funt. ad- bibite , quarum aliguas placet in boc enarrare.. VI. Sapien ter quoque dixit S. Francifcus INDUSTRIA I. Salefius ; Ut bene moriaris, officiofa mortem Sepe cogitare C loqui de morte. prenfatione ante concilies neceffe eft. Nam, 'I duftriam hanc non parum proficuam effe p ut S. Auguftinus ait; qui cupit diffolvi & effe s. Aug, ia ad mortem felicem obtinendam, jam olim cum Chrifto, non patienter moritur, fed pa- Joann. t.S.S, Climac,- E 8. Greg. infapienter advertit S, Gregorius dicens: Sic tienter vivit & dele&tabiliter moritur. — — hom. fintmors ipfa, cum venerit, vincitur, fi prius ; Climacus: Laude digniffimus eft is , quigr. &. lumb. ^ quam veniat, femper timeatur. Habet fe omnibus diebus mortem exípectac; fed ille $. Gregor.enim 3 , ut Gregorius Nyflenus ait , ficut ba- San&us , qui nulla non hora candem defide- N3z. f. in (i lifcus , qui perimitur, (i prius videatur, fe- Dom. 10, rat, uti plurimi fecerunt. poft Pent, cus ipfe perimit. Hinc monachus quidam VII. $. Ignatius Loyola Chriftum Domi- yr, 1, g. tefte $. Maximo, fcifcitanti, quid maximum num ac liberatorem videndi, ficut eft tan- $. 2. J $, Maxim, ad beaie moriendum haberet momentum? ta cupiditate flagrabat, ut eam iplam ob rem T- 36. Refpondit: Cogitare ultimum fibi hunc diem folvi corporis vinculis vehementius indies fore. Unde merito hazc induftria a. E optaret. Ítaque fi quando graviorem inci- Sandis fedulo eft ufürpata. pl'u'ribqs l diffet in morbum, concepta migrandi Ípe abe Sti Lyrzus de I. Et primo quidem S. Eligius, Noviod ftrahebatur illico a fenibus, non fine magno imit, Chri- nenfis Epifcopus ; & $. Vincentius Ferrerius, l vit Bil7.cu. valetudinis detrimento : quocirca mentem a qui de nulla re alia fre cceleftibus rebus interim avocare , etialm at- morte loquebantur. , qucntiusx. , quam de Ibidem. - que etiam a medicis jubebatur. . l. S. Guilielmus, Bituricenfium Antiítes , Vill. De S. Philippo Nerio vite auctor wja exequias , funerumque comitatus diligenter tradit, die fefto Pentecoíles tanto videndi obibat , in q uib Deum defiderio 2&ítuaffe , ut cordis. motus bus crebrio*,ra de morte (blcqt effe colloquia. 4 concitatior, duas illi coftulas períregerit ; Leontius IIf. S. Joannes , Alexandrinus Achieþitfco-*- crediderim ,' captivum imitari voluiffe , qui in vit2. pus, ne unquam de morte diflerendi abeffet, ferreos carceris clathros diffregiffe gaudet; occafio, fepulchralem molem, quam fibi pri- ut in liberratem fe vindicet, tanto fiquidem dem vivo adhuc, fpirantique exítrui jufle- fervore fancta hec anima ad Deurn füum ra- rat, imperfectam relinqui voluit , ita tamen, piebatur, ut ejus potiundi affe&tu , quacun- ut quaque fefta luce , dum inter fummates, que impedimento forent, perrumpere non amicosque infulatus affideret ; a machinario dubitaret, identidem exclamare folitus : Ani- m Deum amanti vita hzc mortaiis faft * in hxc verba admoneretur : Monumentum 5 í iydiïo : tuum in hodiernum usque diem eft imper- Mors autem in defiderio fit. fe&um. Domine, jube ergo , ut id fincm IX. Raymundus Lullus, in nemorum, filva- Carolus " accipiat, incertum eft enim, qua hora fur rumqne receffus abdebat fefe frequenter, ubi Dovilius / Vitt| ingrediatur, nempe mors. gemendi prolongationem incolatus fui, plan- in vita: d Vita E. 40 ]V. Eminentiffimus Cardinalis," Robertus gendi moleftias carceris fui, quo detinebatur, CI. Bellarminus, moriendi;cupidus, tantum non finem nullum inveniebat. Cum;ecce,die qua- formidabat mortem , ut etiam ultro accer- dam conf(üeti ftadii curriculum ingreffus, at- ferer. Quare dum remotis arbitris folus effe que armante hac percitus impatientia commo- fibi videretur, pellem manu prehendens , ac tior, in etemitam incidit, qui forxe lilvain me« vellicans , cum bile ac ftomacbo ajcbat : dia juxta fontis crepidinem,de via feffus omno Quid agis caro putrida, ac vermium eíca , obdormiverzt, a quo , pofteaquam evigilare cur adhuc hzres? quidni divelleris? cur me hominem juffiffet, expetiit; qua demum ratio« impedis, quo minus abeam ad dommum meam, ne modoque fe carcere eximere poflet? Alter heu tandem aliquando abrumpere: Domine, qui Deum juxta atque ip(íe pridem dilexerat , non poffum diutius morari in terra, tráhe me ejusque delicias penitus fectabatur, ftatim in- ad te, da mihi pennas ficut columbz, & vo- telligens, quo illetenderet, eadem fe cumillo, labo, & requiefcam. Quando veniam & ap- five dormiat, five vigilet, refpondit cuftodia parebo ante faciem Dei ? Denique quando attineri, fedamoris carcerem effe, non vero ti- Cardinalem domeftici confolari volebant, de moris, invento homine, qui amoris linguam; morte cum ipfo fermonem habebant. fermonem calleret, & factus hilarior, una cum Lytanus V. Margarita Auflriaca, Pbilippi IIT. Hi- €o ccepit inter amoris lachrymas ad horam il« le fpaniarum Regis copjux; florentiflimam fuam shujus lam fufpira;c ,fc,rvcatiu;,qua de.corpori eau i & yu itulus XCV 111. Mors. 46t *edüäi euftodia du'ldiüïmo nomini ejus ple- Dicebatque , fi rei cujuspiam in höc mundo niffima poffent voce confiteri. "Tanto autem libera fibi relinqueretur ele&tio, mortem fibi imimodicz hujus cupidinis zítu torrebatur primam & ultimatn füturam, quam eligeret, Raymundus, ut, dum fefe corporis hujus ne- cum eafola atque unica foret,qua coeli aditum xibus ab amati pre(entia adverteret detineri, aperiret : neque hoc fe falli fenfu exiftimabat, ab fe alienatus, palpitantis cordis concitatio- cum vitam hanc velut orci carcerem haberet, re motu , tantum non exípiraret. qui captivam animam fuam in cor pore, vero : Nibersl X. S. There(ia , quoties horz fignum da- ergaftulo, languentem cruciaret. 4. C. 16, bastur, interna quadam voluptate is eam de- XIV. B. Godefridus, olime'omps Camper- Petrus Ca. mulcebat fonus, quod hoc fibi pa&to Deum genfis, confobrinus Henrici IV. Imperatoris, tatrecivs crederet propiorem reddi. Imo vero retine- conjuge falutaribus adhortationibus permota, in $S.Gere re fe ipfam non poterat, quin mortem ab ut facrum & ipfa velamen acciperet, Praemon- "22 Altiffimo ardenter expeteret ; accidit autem ftratenfium Ordinem ingreffus fuit, ac paulo Salmantice, cum in aliarum monialium age- pof tanto moriendi defiderio affici coepit, ut ret contubernio , carmen quoddam fpirituale prater cceleftis illius fontis aquas fitire nihil E ab aliqua concini, cujus hoc erat exordium: aut defiderare quidpiam videretur, adeo ut fze- "M Videant te oculi mei füuaviflime atque opti- pe fociis ejus in itinere quiefcentibus, fupinus i E me Jefu , cur hic flatim non morior , quo ipfe jacens, manus & brachia componeret, uti i, illico cantis affici ccepit exceffibus, ut velut folet funus componi, dum exequis celebran- ex animis efferenda cubiculo effet, atque in tur, & magno cordis füfpirio exclamaret : O ! le&ulum reclinanda , fuitque hzc pie mentis fi veniat hora illa noftri tranfitus ! O ! fi ad hanc alienatio tanta, ac, diuturna, ut etiam die horamaptare & przparare me Domine digne- poftera füi quodammodo impos manferit, & ris, Cumquein ztatis floread exitum vi mor- t tota mente abíorpta. Alias ipfa amoris quod- biraperetur, dolentibus & ubertim flentibus, dam canticum com qui adítabant. Quamobrem, inquit, poeniten- pofüit, cujus Veruf'u.s, in- tercalaris hic erat: tiz habitum induimus, nifi id fpe&tantes, ut, Vivo, non vivendo $3 me. quamprimum liceat, evolemus ad Chriftum ? Et tam füblimem wvitam [pero, optandum profecto mihi-eft, ut breviori, qua Ut moriar , quia mon morior. : poffim via, ad coelum contendam. i Surius in XI. De B. Maria Ogniacen(i fcribit Lau- INDUSTRIA 1II. . vita, rentius Surius , vitz exitu imminente tanto SS. Eucbariflie wiatico. muniri. cordis jubilo eam exultafle , ut prz animi Hzc induítria (ingulariter a concilio Conc.Nic. fui kecitia, trium dierum fpatio, ac noctium, Niceno commendata eft dicente : De his, qui L can. 13. canendi finem nullum inveniret, usque eo, recedunt de corpore, antiquz legisregulz ob 3« Cypria. ut fauces ravim contraherent , nec.cantui ferventur, ut fi forte quis recedat ex corpore, 9 €P« $4« jam füfücere poffent. ultimo & maxime neceffario vitz (uz viatico XIL. Stephaniam Soncitatem tradit Joan- non defraudetur. EtS. Cy prianus, quos exci- nes a S. Maria paribus ad mortem votis an- tamus, ait, & hortamur ad przlium, noniner- helaífle ; non tam amore videndi Deum deo- mes, & nudos relinquamus, fed protectione rum ia Sion, cujus dies una in atriis ejus fü- corporis & fanguinis Chrifti muniamus,& cum per millia, quam omni fe metu liberandi , ad hocfiat Euchariftia , ut poflit accipientibus quo offendere timebat eum , quem tantope- effe tutela, quos tutos contra adverfarium vo- re diligebat, unde fieri amabat, quoties de lumus,munimento dominicz faturitatis arme- morte alicujus nuntium , acciperet, facra mus, hinc plurimi fpecialiter hac induftriajnec quadam torqueretur invidia, doloreque ta- fine miraculo funtufi. beíceret ; quod fe privatam eo bono cenfpi- XVI. S. Hieronymum fcribit Eufebius füb Eufebius Ils vite finem, dum viaticum fümeret, fe in in vita, audiffet. caretur, quo alium'ymkortc obita affectum in- :HS terram abjeciffe, torfoque pe&tore, lachry- j à Vi l. XIIL S. Catharina Genuenfis totius vitz misq C 7» ue ubertim fluentibus, vivifico 'Sagtg-. decurfü, maxime autem füpremo biennio , mento refectum fuiffe, tanta hinc emigrandi cupiditate exarfit, ut XVIIL. S. Auguftinus viaticum fumptums Canifius 1; animus fepe a fen(ibus alienari videretar; fic IUUd falutaVit , AVC principium WHOQTæ 3. de Deig,. mortem velut rem aliquam ratione przditam creationis & reparitionis: Ave facrificium c» 17. nunc alloquebatur dulcius , nunc quzftus nofirge reconciliationis: Ave antidotum no- fuos coram ea expouebat acerbius , nunc ftrz curationis: Ave viaticum noftre pere- crudelem vocitans, nunquid ajebat : O mors, grinationis: Ave folatium noftri laboris: Ave quavis tigride crudelior es , quz tui me de- refugium noftrz tribulationis : A ve præmium fiderio tantum aflligi permittis? Nunciterum noftrz exfpectationis. ; amice blandiens varios honorum títulos com- XVIII : Hos imitatus S. Thomas Aquinas minifcebatur, quibus velut aureis quibusdam illufirem nobis füz pietatis memoriam reli- ofhiciis amafiam demereri geftiebat : Quam quit, qui cum ingravefcente morbo fentiret pulchra es , inquiebat , amica mea, quam paulatim fe viribus deftitui, pie admodum fa- pulchra es, quam decora chariffima , tota, crofanc&tam fibi petiit Euchariftiam exhiberi ; tota es de(iderabilis: UInum eft tamen; unum ut autem allata fuit, tametfi fraCtis jam viribus inquam; quod te deficit. langueret, hurni fe proftravit, cumlachrymis Heu quot furda cupidos averteris aure. & admirabili pietate Dominu que ita viatico refectus eft. m adorans, atf' Et jïente; oculos claudere fava negas. XIX. M»m-m 3 HEN 462 Bibliotbece Manualis Concionatoria feelig. XIX.David quoque,primus/s.eotorum Rex; cerdos, adeftque cum S. hoftia, qua dum eum Scog. hift, cum vitz terminum adeffe fentiret, indignum confignare ergit, videt illico pectus egroti fe reputans ,. ad quem Chrifti corpns defer- aperiri, fan à amg; hofliam e manibus fuis evo- retur, duobus innixus facerdotibus in tem- lare in cor egroti, ac mox in oculis adftantium j plum venit, mox in genua procidens Chrifti omnium regredi , comitante anima decum- - corpus fide integra füícepit. - bentis ejus confpeQu in eternum beanda. XX. Acced it Joannes Hun iades, Hungariæ XXVI. AuGor przterea eft Thomas Wal- Walfinz- Rex, ingens ille Turcarum, hoftiumque terror, finghamusin Hypodigmate Neuftriz, militemhamus «2» - ; $ylviiis quemZEnea S lvius fcribit tanta religione ani- quendam anglum nomine Philippum de bona l 5 i one ad facrum hoc fumendum mique demi Villa, qui íüb Ottone Imperatore multis annis viaticum fe preparaffe, ut cum fentiret extre- militavit, fequentia magno animi fui fenfu ree mum vitze terminum imminere, nequaquam ferre confueviffe : Cum inftaret Ottoni dies paftus (it Dominicum ad fe corpus afferri, ine ultima, morsque prz foribus immineret, uni- dignum ratus fervum a Domino vifitari, fcd ce petiit Imperator facro Viatico muniri, quod ipfe Dominum adire volvit; cum autem defi- cum ob fequentes vomitiones fieri nequiret , cientibus viribus füis infiftere pedibus non pof- faltem corpus Dominiad fe deferri, & adorare fet, vehi fe in zdem facram juffit, ubi poftSa- optavit; factum id ex voto ; & en, cum bra- cramenta fufcepta, placide vitam exhalavit. chia diduceret, Chriftum velut amplexurus, ER Angelus XXI. Ad Laurentium Mediceum, Florenti- pars ea pectoris, quz cor obtegit, aperiri viía Polit. 1. 4 x *norum Ducem, cum facerdos facrofanctum eft hoftiaque e manibus facerdotis elabi, & in Viaticum deferret ; jamque palatio imminere apertum , patensque cor, tanquam in paratam lpi " n nuntiaretur, ille confeftim exclamans; procul fibi fedem devolare , ac deinde rurfum absqusg inquit, a me hoc abfit, ut patiar Jefum meum, ullo cicatricis veftigio occludi, n- qui me finxit, meredemit, adusque cubiculum XXVII. Mira quoque benevolentia, ac fi hoc venire. Tollite hinc, obfecro; me quam- gularisiila Dei erga S. Bonaventuram füb more primum, tollite;ut Domino occurram, & cuin tem exiílit dignatio ; fubito namque viribus di&o fublevans ipfe fe, quantum poterat, at- deflitutus in tantum vomitu fatigabatur, ut que animo corporis imbecillitatem fuftentans, nihil fümptum retinere poffet. Nihilominus inter familiarium manus obviam Domino ad ex chriftiano more defiderabat enixius facro aulam usque proceífit, cujus ad genua prore- viatico recreari, abftinuit tamen prsie reveren- St tia & periculi caufa, & juffit tamen corpus pens, fupplexque, ac lachrymans : tunc, ine vl quit, mitiffime Jefu, tu nequiffimum hunc Domini adferri , cujus faltem przfentia, cuia famere vetaretur confirmatus , lxtius, con- fervum dignaris invifere, ac mox fumma ani- mi pietate eundem fufcepit. ftantiusque excederet, pyxidem , quod ci- Lyfäusf l XXII.De beatiffima Virgine ac Märfyre Sy- borium vocant , in quocorpus Domini por- 7*C» lo racufana Lucia tradit Ado in Martyrologio, tabatur, lateri admoveri voluit, fumendi de- quz ignibus jam fatta fuperior , acgladio per- fiderium proteftatus. Cum ecce fub pyxide cuffa in gutture, tantas martyrii fui impetra- lateri appofita, in formam rofz rubentis la- vitindulgentias,donec Dominici corporis fum- tusaperitur, qua Chrifli corpus e pyxide in ly pto viatico robuftior ad fponfam migraret. ejus cordis intimum fc immiüt , nuilo poft Ribad. in XXIII. S. Maria Magdalena vitam agens aperturz relicto vefílieio, imit fl vita. in-deferto , cum fibi vite finem imminere co- XXVHI Juliana ex nobili Falconeritorum Aunal, i gnoviffet, Maximinum Epiícopum accerfivit, familia Florentiz oriunda, cum aífIidua jeju. Ord. Set- perceptosque ab eo facrofan&to corporis Chri- nandi confüetudine , aíiduisque vigiliis diffi- Virarume. fti viatico ad coclum migravit. cillimum ftomachi morbum contraxifiet, adeo Garzonius XXIV. Ad mortem accedebat Hugo de $. ut jam cibum nullum retinere potdlet, lzta in vita. Vi&ore, regularis Canonicus, cum ftomachi nihilominus, atque omnibus benigoa, unum naufeam non levem patiens,; facratiffimi cor- tamen, quam maxime deplorabat, quod cce- lefti viatico réfici non permitteretur , qua« - poris Domini noftri Jefü Chrifti viatico inftrui vetabatur, offertur fimulata hoflia a facerdote propter morti jam facta vicipior, deferri fal- minimeconfecrata; fedSpiritus fan&tus men- tem ad fe ciborium petivit: quo adorato, ro- tem zgri illuftraute, fraudem dignolcit, necil- gavit fibi pectus lavari, dein munda findone infterni, faper quam fanctiffimum tantifper lud corpus effeDomini füi,cui verus ac catholi- cus Chriftianus facramentali unione jungatur, Sacramentum quieícere poflet : quod fimul acfaCtum eft, radiare facies decumbenus, ani« exclamat; Ergo vera afferatur, quam cum ne- que propter ftomochi indignationem poffe tu- maque corporeis vinculis excedere viía eft, to fümere videretur: Afcendat, inquit, Filius Sacramento nusquam comparente, creditus ad Patrem, & fervus ad Dominum fuum. Qui- fponfus in coelum comitari fponfam fuam. - .bus dictis &S. Euchariftia difparuit, & ipfe vir - XXIX. Utautem horum exemplum, quoads, Chryfe- fan&tus, Deo fpiritum füum refignavit. licet imitemur, merito movere poteft notatu ftomus Bellatm. XXV. Fuit juxta Maffiliam vir quidam no- digniffima S.Chr. fententia fic loquentis : Qui-l 3- án Catech, bilis, ac fingulari quadam in V. Sacramentum dam mihi narravit,non ille quidem ab alio edo- &us, fed dignus habitus, quiid, & vidiffetipfe, predirus religione, qui, dum gravi detinere- tur in valetudine, acíacro muniri viatico uni- & audiffet, quod, qui de hac vita emigraturi ce de(idefaret, verum propter crebros vomi- funt, fi myfteriorum hujusmodi cum pura, ac .tus ab eodem prohiberetur, adorare (üpplici- munda conícientia participes fuerint,(piritum efflaturj; ac Angelis corum animas fatellitum ter petiit, quod fume;c vetabatur ; Pa;ujc 9à* more |463. | um itul?t& XCE HI. Mo?;." ! 1 smore ftiftantibus propter affumptum illudfa- — XXXVI. Poft diuturnam corporis gritu- Vita l. s; erum hipc re&a in coclum adducuntur. . dinem tendebat ad finem B. Lydwrnia virgo, c. t 1 cum vidit Dominum Jefum, non (ine fanctifz INDUSTRIA IV. fima Matre, ac duodecim Apoftolis, & pluri- mis Angelis ad fe ingredientem. Vidit men- h. " Suprema untione mature fe ad exitum comparare, - fuülam inttructam,& in ea, ceu facri olei vaícu- UR lum elegantiffimum, crucem quoque pulcher- XXX. Qiantä in hoc Sacramento eluceat rimam, & cereum valde luculentum, totum benignitas ac liberalitas Dei, ac Domini no- . cubiculum mirifice colluftrantem. Erattum ftri,facile intelliget;qui expenderit,quanta ho- corpus virginis innumeris doloribus a verti- minis infirmitas (it, quantave oblivio, quantz ce usque ad pedes oppreffum , & ecce fencit hoftium infidiz, quantus fpror, quibus ea po- ab ipfo Salvatore facerdotalibus induto vefti- tiffimum hora mifer homo expofitus eft, qu bus, loca corporis fui omnia perungi, quz in fane caufía fuit, cura Suario Sacramentum fpei morituris facro oleo inungi folent: Utique fuerit appellatum, quod a concilio Tridenti- -ccelefti magiftro reapía difcipulam docen:e, i otiffimum tem no hauíerat, ubi magnam diving mifericor- .quid. eo P pore & fieri conve- diz fiduciam dicitur excitare. Unde S. Tho- niat, & factum conducar. à / ma teíle,manifeítum fit;/boc Sacramentum ul- XXXVII. S. Therefia tanto mentis ardoreaibefal.-&. : E timum effe, & quodammodo confümmativum popofcit, tanta reverentia accepit, ac denique c. 15. Y totius fpiritualis curationis, quo homo quafi ipfa ad orationes fingulas rite refpondit,fufce- ad participandam gloriam przparatur. Unde ptoque denique Sacramento iterum fupremo factum, ut quicunque animz, corporisque fa- Numini gratias maximas egit, quod in eccle- lutem dilexerint, folicite hoc Sacramentum fia emori conceffiflet, identidem illud repe- füb mortem poftularint, ac füfceperint. tens, candem, Domine, ecclefie füm filia. XXXI. Singulari id religione füfcepit W/a- XXXVIII. Margarita de Arboníe ex ordi- Au&or Zo Leodienfis Epifcopus, qui morbo ingrave- ne S. Benedi&i religiofifima Abbatiffa, quae vite. Ícente, cum duobus tantum fecreti hujus ar- . füb ultimum vite tempus interrogata, an vel-- bitris corpus lavit, ob reverentiam fancte ]let facro oleo inungi? ita, inquit, quam maxi- unctionis, ac deinde folemniter inunctus eft. Surius in. me, atque ex imo corde flagito,verum ad con- XXXII. DeS. Adelardo (cribit Surius, cum .fcientiz (ug arbitrum convería , effectus un- vita. vitz termino inftante rogaretur num vellet . &ionis hujus, quefo paucis edoce: quibus in- oleo fancto perungi, erectis in coelum oculis tellectis,adftantium precibus fe commendans, obfecraffe, ut fieret, ceoque munitum exten- uncta fuit, ad fingulas fenfuum uncturas, de diífe manus in coclum, dicendo: Nunc dimit- . peccatis, quz aliquando per eos irrepferant, tis (ervum tuum Domine, fecundum verbum ;veniam quam demif(liffime poftulans. tuum in pace, quia percepi omnia tui myfterii XXXIX. Quantopere vero noceat negle. In vita $. facramenta, & nunc q 1 S uird fulvpycreü, nifi ut ad &us hujus Sacramenti, colligitur ex fequenti Joannis te veniam. facto in vitaS. Joannis Dei narrato. Decum. Dei. Lyreus de XXXIII. Lanfrahcus AEpifco'p/us infirmitate bebat in Granaten(i nofocomio, cujus curam imit, Chri- correptus , convocatis ad fe fraudibus, cum Joannes gerebat, eger aliquis, cui fanctus ex- ftil.7.c.1.omni pietate extremz uncionis facramen- cremam dari unCtionem volebat,deprecabatur q doc, 6. tum poftulavit,cumque officium perageretur, autem eam infirmus, necdum afferens cempus fedulus ipfe cum aliis refpondebat. . veniffe,valde enim mortem horrebat, Joannes XXXIV, Otho Bambergenfis. laudatiffi- ne affli&to adderet afflictionem, annuit. Inte- mus Preful, vicz prafentis curfü ad exitum . rim abíente [oanne moritur,: dumque eum tendente, tanta virtute artus fatifcentes fpiri- cum fuis religio(is fociis terre mandaret, leva- tui fervire cogebat, ut oleo facro infirmorum vit fe, & dixit clare, propter negleCtam extre- ungendus, non jacenti, fed fedenti id, fibi ^ mam unctionem ad annos fe omnino viginti voluerit adminiflrari. piacülägibus flammis addidum effe. XXXV. B. Matia Ogniac eulis ; dhm B. V. INDUSTRIA V. pramonente extremam unctionem acciperet, omnes przcipue adfuere Apoftoli, & eorum coryphaus Petrus, claves ilii oftendens, polli- "Anitmno ad wortem prompto vita excedere. cebatur fe gementi coeli januam patefactu- XL. Quantopere hzc induftria conducat : rum. Porro Chriítus fignum crucis, vexillum Taulerusg ad mortem pie oppetendam, dilucide often- vi&toriz fuz ad ejus pedes defixit, cumque in dit Taulerus ita loquens : Nullum exercitium diver(is locis ungeretur, in ipía Sacramenti in extremis utilius effe poteft, quam ut quis perceptione, fan&ti Spiritus operationem cum Chrifti exemplo feipfum ex integro divins ingenti fingulorum locorum illuftratione per- voluntati refignet: Fieri enim nequit, quin ís fenfit. Alias dum ea prafente, unCtionis extre- qui ejusmodi vera perfe&aque refignatione mz Sacramentum zgroti fufciperent , illa 'cumíancta erga Deum fiducia ex hac luce di- Chriftam cum San&torum multitudine adeffe ícedit, confeftim ad coeleftia regna pertingat. fentiebat , «grotumque illum mifericorditer . Nam ficut omnino nihil poenz, nihil ignis corroborantem, demones expellentem, ani- purgatorii in Deum cadere poteft, ita nec mam purgantem , feque dum membra ejus in bominem , qui eo modo per voluntatis ungerentur, quafi in lumine, per totum Cor« conformitatem , amoremque eo unitus eft, ] dicens affidue cum vate regio: Paratum cor gus 'd,iffundentcm videbat, - Iu 1 464. Bz'?;iiotbem Manualis Conciona?or,iæ r'nculm Deus, paratum cor incum. Pf. $6. 8. apoftema ferro fecanduih,;præleg'eretur , j'uf-'-' hoc eft explanante Bernardo: Paratum ad fe- fit Rex, ad illa ipfa Domini verbas; Pater non cunda, paratüm ad advería, paratum ad fübli- mea, fed tua voluntas fiat, le&orem nonni- mia, paratum ad humilia: addo ego paratumi hil füubfiftere. "Tanti Regum iíte maximus ad vitam , non alio fine, quam ut perfectior hanc mentem tam íanus, q ! ribundus zílimavit. , uam &ger ac mo- evadam,pro peccatis faciam fatis ; paratum ad mortem, ut finem peccandi inveniam, & felix XLV. Paulus le Jeufne, in hiftorica füa re- Paulns le amandi te initium ducam. Et fundamenti qui- latione fic loquitur: Plures in Kebecana refi- Jzufne in dem|loco, cui precellens hzc, excelfaque vir- dentia Neophytos egros jam,& gravi affectos hift. relae tautis machina innitatur, noftra, inquam, cum invaletudine vidimus , quibus perfuaderi non divina voluntate conformitas exfurgat, requi- poterat,ut fuam a Deo depoícerent fanitatem: runt DoGtores, mortis nuntium imminentis; hoc unum pro omni ratione cauffati , is no« Qu €a animi zquabilitate & fenfu a denuntiante fter pater eft; cui non fegnis cura de nobis eft, t4 il füfcipere, qua folet res maxima , longeque ac melius ; quid nobis expediat, novit: Fiat gratiflima inter homines acceptari, cum cer- voluntasejus. Cumque noftrorum aliquis uni i tum fit, nullum in terris majus atque excel- eorum forte fuggereret, vorumS. Jofepho fa- lentius ab amico poffe beneficium exfpeGtari. ceret, cujus provincia tutele commifla eft, ut XLIL.Grande hocmyf(terium non ita pridem meritis füis apad Dominum vitam illi ac fani- "ibid, Lyr. perfona quadam pia ac prudens, quaz morti tatem obtineat, reíponfüm fane non jam Neo- jam ex graviffimo quodam lapfu facta vici- phyto, fed vetere Chriftiano digniffimum re- nior ; dum multorum precibus ad concipien- tulit: morem tibi lubens geffero, fed fi meaz dum pro impetranda fanitate votum, inftan- relinquere me volueris libertati , unum id tius urgeretur, nullam, inquit, divinz volun- confeí[im poftulabo, ut eam mihi S. Jofephus tati vim fecero. Dominus eft,quod bonum vi- gratiam impetraffe velit, qua fandiffimam Dei detur in oculis (uis faciat. Aureum dictum! mei inomnibus adimpleam voluntatem. Alias S,B'mrd, XLII. S. Bernard. de fratre (no Gerardo, (ic cum vegetus quidam ac robuftus adolcícens &26: in . fcribit: Accitus füum ego ad id miraculi, vide- nofocomium perambulans, ad -s(icinos-decum- Cant. re fcilicet, exultantem in morte hominem & bentes fermonem converteret, peteretque, infültantem morti. Ubi eft mors victoria tua? . quo pretio fimilem füz valetudinem mercari ubi eft mors ftimulus tuus ?. jam non eft fti- vellent? eorum unusillico, nec procul accer- mulus, fed jubilus. Jam cantando moritur ho- fito refponío inquit: nollém ego profedto vel t0, & moriendo cantat, ufíurpatis ad lzti- caput de uno in alterum latus contorfifle pro tiam matre mororis, ufüurpatis ad gloriam, univería totius mundi fanitate , bene autem gloriz inimica, ufürpatis ad introicum regni .proabíoluta,mea ad divinam i ; vdluma;is»ccm- porta inferi; & fovea perditionis ad inventio- pofitionem. nem falutis, idque ab homine peccatore. u- XLVI. S. Gertrudis ex firma 'confïdentia, fte nimirum, quia tu inique in hominem inno. quam erga Dei bonitatem habebat, fepenu- centem & juítum , poteftatem temerariam mero mori defiderabat, & ruríüm diving vo- ufurpafti : Mortua es, o mors, & perforata, luntati ira erat unita, ut zque parata effet ad« homo quem incautum deglutiíti; cujus illa . huc vivere, ficuti juxta Dei ben eplacitum mo- vox eft in Prophetis, o mors, ero mors tua, ri. Ipía itaque aliquando iter faciens, dum. j mor(üs tuus ero inferne, illo, inquam, hamo confcenfo monte quodam ad decliviora loca perforata tranfeuntibus per medium tui fide- decidiffet, exhilarata fpiritu dixit ad Domi- libus latum, lztumque exitum pandis ad vi- num: O bone Jefü, quam bene mecum age- tam. Gerardus te non formidart, larvalis effi- retur , fi cafus ifte mihi dediffet occafionem gies, Gerardus per medias fauces tuas tran- celerius ad te perveniendi ! .Et his qui ade- fit ad patríam, non modo fecurus; fed rant percunctantibus, annon formidaret mo« tabundus & laudans, ri, non munita facramentis , refpondit, ego XLIII. Decumbere coeperat ex gravi mor- quidem toto corpore opto falutiferis facra- R ofcius in vita- bo Stanislaus Hofius Cardinalis Varmienfis, mentis muniri, antequam moriarj veruntae cum audiret Epifcopum publicas pro falute men ipfis confidenter prefero Domini mei ejus preces, fupplicationesque inflituifie, ma- profidentiam ac voluntatem: Et five fubita, . gna5, inquit, gratias ago Epifcopo, & virgini- five prolixa morte ille me hinc exire voluerit, ^bus iftis, atque omnibus qui pro me miferrimo voluntas ejus mihi grata erit, nam qualicun- Tot peccatore folicitudinem iftam coeperunt,fcio- 'que obitu ex hac luce migravero, fpero Dei que magnum pondus habere apud Dominum mifericordiam nunquam mihi defuturam, fine vit; caftarum virginum, & innocentium puero- qua confequi nequeo falutem.. Hinc eadem rum orationes, fed nihil aliud ego volo, quam Gertrudis ante mortem füam Dominuüm allo- -quod tu vis Domine, fiat voluntas tua , ne cuta legitur, his verbis: quamvis, Domine momento quidem temporis vivere cupio, ul- mi, prz omnibus deliciis mihi optabile, & tra quod conftituit mihi Dominus, Paratum jucundum fit , ut e carcere carnis educta, ti- hu, cot meum, paratum cor meum,. bi adjungat , fi tamen velles me hic manere; ln XLIV. Philippus II. Hifpaniarum Rex in eligerem usque ad diem judicii fui in extre- V fatali morbo, divinz volüntati devotiffimus, ma miferia ad laudem nominis tui degere. illa Servatoris verba, pene infinities repetiit, Quam voluntatis refigaationem Dominus gra- Pater, non mea, fed tua voluntas fiat, cumque tiffimam habuit. XLVIL S. Lydvina emnigenis exercitata ezï fa?rq Evangcliïtg Chrifti Demini paffio ad dolerie À Titulus X CE11. Mzors.'- -f 46g doloribus miferandum füi fpectaculum de- immolavit. QJarto autein die fratribus ad.- dit , ac velut omnium fere morborum con- fe reyocatis, iisque bene precatus exceflit. ducta domus, cui mors ipía imminebat, ha- LIH. Ambrofius. Sanfedonius infirmita- Tulius San- bebatur ab omnibus, adeo tamen in Domi- no voluntatem fuam defixerat, ut nihil in- 'te ultima correptus, ne.contempla:ione di.fedonius vinorum impediretur , medici tantummo-'" vita, terim neque facere meditato liberet, quod Y cum divino minus congrueret arbitratu, fer- do vifitationem admittebat, eademque de ,caufa fzpius ad parietem fe converrens, nm tür cum Huflitarum regulo frequenter füfpi- :'1 ^ raíffe: hoc mihi Domine acceptiffimum erit, quietus orabat. Morti proximus advocas tis patribus, ac fratribus vale ultimum di- ut aflligens me, dolori non parcas, cum tuz Xit, ma voluntatis executio, gnague admodum pietate fpiritum d fumma mihi/ futurq fit dedit. 1 coníolatio. TIW. S. Domipicaide S- Severino a DEMastinus Caeciaver- . XLVIII. Fauftina virgo , quz pofïäaqüam cenis magnz virtutis afcetes triduo ante obi. i? Chro- ra in vita. Jongis valetudinibus ac perpetua tabe ita effet tum /n-ORUiC a qüoquam Viüfari, er dlätum?ico' exhaufta, ut vix pelle offa continerentur: ro- omnibus voluit, fe in animz fuz negotio oc- ganti Patri fpirituali, an fatis adhuc dolorum cupatum effe, toto autem illo tempore ad- effet, minime gentium, inquit, addiditque (i mortem feliciter obeundam íe expediens, vel efformato leviter crucis figno febrim fan- -tandem in D z güinisque excreationem , qua conficiebatur, omini fu.iï-'manu.s fpiritum rcK(ï-y : gnavit. abigere, poílet, fe manum, digitosque . LV. Camillus effe moturam. -IIOH. de Ceilfs vir in æg'rotorumln vita. fübfidium factus , poftquam facro effet viati- XLIX. Maria Princeps Parmenfis , quz co refedus, noluit poftmodum ullos in con- cum ad eam felicitatem matureíceret, qua clave viros nobiles admitti , dictitans, tum fzminam beare poteft, longa primum tabe mors duntaxat femel oppetatur, ut bäne op- acerrime conflictata, mox a medicis concla- petatur, inprimis curandum effe. mata fuit. " Suprema itaque incumbente ne- LVI. S. Elifabeth Thuringie Principis vi- $ Antos. ceífitate admonentibus , qui excedenti Prin- cipi aderant, ut a Chrifto Domino, cujus in dua correpta infirmitate, ultimum ante diem P-3-to.124 fui obitus tertium, juífit omnes cubiculo ex« ! cruce fuffixi, atque trajedti figillum ad com- plexum & ofcula Chriftiano ritu poftulatum cedere, qui ad ipfam vifendam convenerant, nullosque impofterum admitti volens, cupio, acceperat, pro veteris pietatis familiaritate ampliationem poítularet; egone inquit: re- inquiebat, tumultus externi vacua meminiffe judicis mei terribilis fpondic, ab hoc Deo meis fceleribus cam in- que Canuræ, quam per digne habito , ullam a füpremis hifce dolori- brevi habeo fuübire. bus vacationem poítularem, non faciam, hic LVIL B. Lydwina Schedamenfis virgo Ecugman. enim morientis Salvatoris habitus me patien- Thaumaturga morti proxima Domingym ro. nusin vita. tiz admonet, atque imitationis. . Rede er- gavit, ut fola (ine ullius mortalis folatio fpi- go concludic S. Hieron. dicens: Amplecta- ritum reddere poffet. Et voti compos facta mur diem,qui affigaat (ingulos domicilio füo, fuit. - Quando igitur migrandi tempus ad- & laqueis fzcularibus exolutos paradifo refti- veniffe intellexit, obnixe amicos omnes, uti recederent, obfecravit, (i inveni . inquiens, tuit & regnp.x ullam apud vos gratiam, qusefo, at hac die INDUSTRIA VI. patiamini me folam manere , unico apud me Imminente morte totum agere cum Deo. relicto nepotulo meo, pet quem indicabo, fi quid à vobis mihi preftari velim. lilis itaque L. Hanc ob caufam Chriftus eclypfin trium u abeuntibus coepit virgo exitum fuum Domi- horarum fitri curavit, ut ante mortem cum no commendare, cumque fübinde gravibus coclefti Patre accuratius agere, nosqu : om- calculi doloribus urgeretur, neque jam lequi nes fuprema illa hora & folos effe, & :. lum amplius poffet , accerfivit paer facerdotem, omnium fcrvare nos ipfos, quem ex omni- & ali0s, fed accedentes in agone conftitutam bus nobis elegimus, edoceret, ut S. Bernar- invenere, de quo illo mox vi dus notavit, ;trix ad þaimam Nec def.qnt plura hujus indu- feliciter evolavit. ftriz exempla. 1 z " LVIII. Venera'Bilis Joanna Annunciata. In vitas Poffid. in LI. S. Auguftinus, 'ut fupra'di&um , mo Ts rum virginum fundatrix vite fuz mortalis vita, bo lethali correptus ante dies ferme decem, exitu appropinquante claudi juffit cortinas quam,exiret e corpore, ne quis ad eum in- faas, qua(i lucem mundi hujus vitzqüe ex- grederetur!, nifi iis cantum horis, quibus me- cludens,.ad aliam maxime afpiraret , hoc dici ad eum infpiciendum intrarent; vel ei prezcavens, ne illius tenebrz hujus radios refe&tio inferretur, poftulavit. offuícarent. Nec opinione fua Princeps orti» ma falli, fraudarique viía fuit, mox enim in Joan. Mo^^. LII. Grimbaldus Abbas Wintonienfs fa- lanus if cro-fan&to viatico jam inftru&tus , a fratribus fua hac folitudine ad Deum convería, vidic Xita. lucem quandam de ccclo in pe&tus füum de« petiit, ut folus per triduum ad iter fuum pa- fcendere , ac fubft E .randum relinqueretur, quo tempore in con- ravit. P d P are, qua (haïi.;ïïträe exfpi- tritione cordis & lachrymarum imbre fe Deo Nnh INDU- R. P. Lóhn. Bibi. Man, Tou;. 7/A 466 iblioibere Manuahis | Concionatoriee INDUSTRIA. Vil. confueverats fi quid vero a pfallendo ceffaí- fet, complexus crucifixi imaginem tepto ar- Pfalmis && by ennis concinendis diem ulti-w dore ofculabatur , ut, qui aderant, a lachry- mum obire. mis fe contineri non poffenc. lj LIX. Qlamvis id, quod fuos oiim docuif- LXVIL. Sub extremam vitz füx horam, Molanus. e geftis li fe Salvator auditus eft: oportet femper ora- S. Hubertus Leodien(ium Preful vifo dzmo- 8 re, & non deficere, univerfum vitz noftrz ne fibi terribilibus minis illudente, Pfalmum" ont.Leod« curriculum compledi debeat, precipue ta- 9o. ui babitat concinere ccepit, quo ftigius men ejusdem terminum fpectare mihi fem- nebulo depulfus procul abíceflit. ó per vifüm eft, quando & ejusdem nece(fi- LXVIII. Adver(a, eaque ultima valetu di- Surius | tas przfentior, & utilitas folet effe przcla- ne correptus, cardantem, & migrare formi- An: $.. &i rior, quod Siracides Eccl. 18. his verbis te- dantem animam hortabatur , Píalmographi Vit ftatus eft, dicens: Non impediaris orare fem- canticis nempe Pfalm 40. & 41. Quemadmo- per, & ne vereris usque àd mortem juftifi- dum defiderat, & Píal;g3. Quam dilstta taberna« €ari, quoniam merces Dei manet in zter- culatuz, — Atque ita alacritate maxima fpiri- j nurm. q. d. nec,timor, nec pudor te abftra- tum exhalavit. . $ hant ab orando, quo usque vita comite id po- - LXIX. Carilephus Abba s Madoalenfi s mor Baronius. teris przítare, ut idem tibi & vivendi finis ti proximus, expanfis in ecelum manibus, ki- to. 7- fit, & crandi, quamdiu namque halitus tibi lari facie concinere coepit illud Pfalm. 88. fupererit, tamdiu ex oratione fructum capies Mifericordias Dowmini in. eternum cantabo, & il- immortalem, quem denegare ille non pote- lud Píalm. 30. 4n manus tuas Doinine commen- rit, qui fe invocatum adfore -proxniü; in tem- do [piritum wmeum, facratiffimoque viatico mu- pore opportuno. JH&-A!.! 5 LX. Prabuit in hoc exemplum'clariüïmum nitus adjecit, ex Anne cantico: Confirmatum eft. cor mewun in Deo meo, inter quz verba gaus Chriftus, qui tefte Apoftolo in diebus carnis fug preces , fi licationesque ad eum, qui dens emifit (piritum.. 1 j V um facere a morte, cum LXX. Margarita virgo Hungarica eccle-Surius poterat ilium clamore valido & lachrymis obtulit. Et ho- fiaíticis jam munita facramentis, ubi extre-to. 3- mam diei horam, qua (e morituram przdi- mo per ignaviam id negliget, quod Deus tan- N to affe&u praecundo monfítravit. Xerat, v eniffe cognovit , P(almum trigefi- LXI. S. Nicolaus Myren(ium Antiftes, cum mum concinere coepit, 4/n te Domine fberavi, Baron. CO- 3. intelligeret, fuz migrationis horam adeffe, in cumque dixiílet , n smanus tuas commendo fpiri- tumn meum , fclicem animam in coclum trans- hymnos & orationes diffufus, in coclum fu- fpexit , & cum Angelos fibi occurrentes in- mifit.. LXXI!. Ver Wdiana Virgo ex ordine Vallisäilvagus, rueretur, Píalmo illo pronuntiato: n te Do- mine [beraui, usque ad eum locum, $n manus umbroíz , dum in eremo triginta annos vi- Razzlus. iuas commendo [piritum meum ,. omni letitiz xiffet, dicm fupremum (ibi inftare cognofens, hi Q fignificatione adftantibus 'Val(ex dij&o in cce- Pfalmos a poenitentia vocitatos, genibus ni« lum abiit. kx Xa recitare coepit, ac tandem anima Deo red- üN S. BOH 3Vo LXIL S. Francifcus Seraph. appropinquan- dita co fitu genibus flexis, & manibus ad cz« N- í in vita. te mortis hora, ipfe, uti potuit, Pfal. 141. lum elevatis perman(t. LXXIlI. S. Francifca Romana febri corre- Julius ia pronuncians, nempe: Joce mea ad Dominum clamavi, in co veríiculo, me exfpectant jufti, ta diflolutionem corporis fui in horas fin- vita. donee retribuas mihi ad zternum retributio- gulas exfpectabat, eum videns fibi aliquid nem in focietate juftoru ctiam virium fupereffe, vefpertinas Deiparee i m pcrcip?cndam, preces voluit recitare, movebantur labia pis commigravit, Poffid. in LXilIL. S. Augu flinus, ut füpra dictum; matrone , fed verba diflindte audiri requie vita. morrem fibi fentiens imminere, feptem fibi bant, quare dum facerdos, quid agerer, -in- ia Davidicos Pfalmos, quos a poenitentia no- quirit , illa fpiritum, qui minimus cerie fü- minant, defcribi, & ad proximum le&o pa- perarat, magna nifu colligens, refpondit, f& rietem juffit affigi, quos magna pietate la« nunquam, ex quacunque infirmitace decums chrymis difluens, legebat.. beret, officium B. V. intermififfe, cumnque Perus de — LXIV. S, Petrus Cceleftinus morte appro- tunc foret velpcerarum hora, eandem in ulti- Tm(m Aliaco in pinquante Pfalmum 150. inftar cygni decan- vita, ma vitz periodo recirandis precibus, uti par 10, tans , ultimis ejus verbis. Omnis fpiritus laudet erat; trgnüggfre voluific, JDominum, immortuus. eft.. -INDUSTRIA VIII. LXV. B. Albertus Carme lita ; qui, pro- pe adeffe cernens extremum fuz vite diem Suis ente difce[Jum bene precari, & falutaria Píalmum exorfüs eft 3. Deus in nomine tuo . monita dave, falvum me fac , coi adjunxit trigefimum , Ín te LXXHI. Magno hic omnibus exemplo Domine fperavi, quibus diétis anima ejus inftar columbz candidiffimz viía eft in coelum ten- Salvator fuit, qui paulo antequam in agos dere. N nem defcenderet , Piliol inquit , adbuc mo- AVineent, LXVL S. Archiepifcopus Antoninus febri dicum «obiscum fum: quo ego ado, «vos mon $o- teflis *venire , €$' vobis dico , modo tandatum mo- Mainardus correptus ultima, crebro audiebatur itera- Àn vita, re poftremum Pfalmum , Laudate Dominum de vum da vobis , wut diligatis invicem ,. ficut. dilexi «&lo quo in omni vira plurimum oblcctari vos. Joann. 13. V- 3» Mox füblevatis ocu- I$ at * ( ' , T Vulus XCV 111. Mors — [ 467 | lis.in celum : Pater Jan&te inquit : Seroa eos in dirigat ad omnem voluntatem fu COF am corda & ngmine tuo, quos dedi[!i nibi , ut fint unum ficut && pora veftra in pace : Refpond entibus cun- W0$ : n0n r0£0 , tit zollas eos de mundo n » Jfed ut ferves Qis, Amen, in N e0$ a malo; . fanüifica eos in vveritate, pace quievit. " * Quem non LXXIX. S..Do minicus, poftquam fi bi möra- Ws pauci ex fan&tis hominibus fünt fe cuti. 3 Lyreus tem imminere confpexit, advocatis fratribus LXXIV. S. Bernard. moriens dixit: Hxc & diícipling fuz: alumnis » in hec verba va- lpl "L.de7.tria vobis commendo , qua in ftadio, quo ledixit: Filii & fraires m ei, quos animo im- cucurri, quantum potui, obfervavi. 1. Mi- preffos circumtuli femp eP, nus fenfui meo, quam alterius credidi. 1I, & porro quoque feram, ecce, nunc ultima mi hi vitz linea im- Lzfüs de ledente vindictam- non e Xxpetivi. minere videtar: quamobre li. Scandal m pro veftro fola- Ü um nemini facere volui, & fi, tio, majoreque Dei gloria fecretum quoddam uando incidit, fedavi, ut. potui. vobis explicabo ; 8. Hi!a(r, in Hucusque pro füa miferi- LXXV. S. Honoratus, Arclatenfium Epi- cordia Deus virgin eam integritatem , uam fcopus, ultima correptus infirmitate , cum €x utero matris accepi, fervare mihi digna- a Prafe&o cererisque magiftratibus vifitare- tus eft illibatam. Potro quemadmodum ef tür, benedictionem & monita omnibus im- fufa fuic adverfus me Dei liberalitas, ita cone pertivit ; videtis, inquiebat, quam fragile fidete, filii, eandem vobisn Qidi habemus hofpitium, & poft multa hanc vo- ón defuüturam, fed qui queftum hunc defidera t; famptum facere bis Honoratus veíter hereditatem relinquit, non recufet. fupremo halitu fuo ad hzreditatein vos regni Opus eft huic thefauro fervan- do vigilíis . precibus, & famili : , aris cum mue cccleftis invirat, nullus mundi hujus amore lieribus congreffus faga. N nimium teneatür , optimum eft , ut volun. ullus: integrita- tem fuam periculo commit tat, quavis OC« tate quisque id faftid fario cariturum. iat ; uno"fe. videt necef- ca(io fatis effe poteft ad hanc corrumpem.' dam; nulla major negligentia eft » quam que LXXVI. P.ïPäulugiLeonenfïs, in Britannia propriz aut alienz virtutis confid entia funda- minore Epifcopus, per Angelum ultimo vi- tur; venerabile, szn&um-quercai titatis nomen tx fauz die intellecto , congregatis diícipulis : inftar vitz eft »quis facillime amittitur, nec ul- Filioli mei, inquit, noviffima exitus mei hora lo poteft mod orefarciri. Hinceos ad amorem "appropinquat, fcitis, quz ofteaderim vobis Dei. humilitatem ac paupertatem adhorta- exempla vitz , & qux tradiderim dogmata tus , füblatis furfam ma ccelettis difciplinz , hzc facite, & Deus pa- nibus, dixit : Pater fancte, tu fcis, quia libe nter perftiti ia volune cis erit vobiscum, quibus di&tis elevata ma- tate tua, & illos, quos mihi dedifti, cuft nu dixit omnibus , dicens : Benedictio Dei odivi, at nunc commendo eos tibi, tu illos ferva & - Patris omnipotentis, Filii, & Spiritus fancti cuftodi, ego ad te venio, Parer co: léftis. fuper vos defcendat ; cumque refpondiflent nüs LXXX. S. Romualdus, diuturno jam lan-Canifius li« - omnes, Amen, in confpectu eorum vitam guore ad extrerma perductu centenariam cum zterna commutavit, $ , erigens fe de le. antiq. ic&, Paulusie. ctulo; (ratres fuos magno ill icnumero circum. ** 2 LXXViL Amafus, Epifcopus Theanen- ftantes porenti fermone e gius l. 5, ít allocutus. 'Tum deNeapol, fis, humanz peregrinationis (uz. adefle finem Íumma humilitateintereu m, & fratres, alter- intelligens, civium primoribus ad fe congre- na facta confeffione, nec non precata pecca- gatis, cum monita multa.dediffet, fuam im- torum indulgentia ; i ntimis füfpiriis primum ertivit benedictionem , dicens : Senui, & T. fummo Paftori comm endavit gregem fibi com: AJucanui, filii mei,: converíatus coram vobis, miffum , deinde frat ribus valedicens ait: ab. ab hora, qux Deo placuit, usque ad hanc ite, fratres, charitfimi , & hoc ultimum fenis diem .pro animabus veítris , nequaquam la- memoriale pro benedict ione habetote ; borem recufavi ;, nunc vero Dominus vocat : In no. mine Domini, falus omnium noftri. me, cui prefto fum; eftote ergo fideles, & - LXXXI. S. Therefia moritura fic füas foro- operamini in dile&ione Dei & proximi usque res adhortata eft: Obfecro vos in Domino, ad mortem , & regnabitis in vcternum., He- inquiebat filiz mez char 'nedicat itaque vobis Deus, & opus omne ma- iffing, ac Dominz, ut primzvas inftituti leg es, fimul & conftis nuum veítrarum de excelfo folio fortunet , tutiones, quam a«curati [lime, integetri, me- & crefcere vos faciat de charitate in charitz- que obfervetis : fimul etiam pravum, quod cem, ut (itis.ante faciem e hac párum dilige mundi & immaculati. qu in fine fzculi ns vobis monialis exem plum dedit, neutiquam refpiciatis , l Saron. to, 10, LXXVIL. s. Dunftanus adveni ente obit;g fed quidquid 2 hoc ipfo deliquit, benigne cond Onetis , oran» fui die , congregati circa fe filiis, dé corpore tibus his viciffim matrem, füp remum íÍíe ut exire properabat, & ecce, cum leclo, in quo compellaret » aliüd dicere noluir, quam ut jacebat , usque ad füperiora domus cleva:us regularum ftatuta, & conftitutionum decre- cít, led trabibus obfiftentibus, ne ultra vehe- ta ad unguem fervarent., fuperioribusque retur, in terram leviter demiffus fuit ; idque füis nunquam non obedientia tertio factum eít , €um ad fuos converfüs ; m finceram prg- ftarent, quod i pía moriitum aliquoties incul- Vos, inquit, oculis veftris, quo VOCOt, intuiti cando repetebat. eftis, & quo vadam. Noflis viam, qua inceffi ; LXXXII. B. Angela de Ful ginio morti pro;Amaldl& noftis opera, quibus infüdavi, dum vixi ; qua- pinqua ad adftantes convería, filioli mei,inquie.in vita, propter breviter vos monco, (i quo vado, vul« bat,quz dico vobis, proptera morem Dei dico, tis venire ; qua inceffi ; non pigeat vos ire ; iple beniguus Deus , qui direxit i quia non libenter porto fuüb terram aliquid, er meurn ad fe, quod vobis poffit prodeffe; P lacuit divinz bo- . 4I. nna . K.. P. Lobn. Bz//l Man. i [] nitati, 4685 JBibltbete Manualis Cancionatöri& nitati, dare mvihï curam & folïcitudinem omni- tione eft profecutus , ita quoque in extremo 1 um veítri, qui fünt in hoc mundo, & ultra & ejusdem margine pofitus, id ipfum eft contes circa mare: egoautem cuítodivi vos, ut potüi, ftatus, dum in genua provolutus voce magna o Deus meus , a modo refigno €os tibi & rogo; exclamavit: Jefuü, Jefu in manus tuas com- ut conferves eosin omni bono ; in amore paü« mendo fpiritum meum, & exípiravit, corpus pertatis, defpectus & doloris, in transtforma- vero, ut erat flexis genibus innixum , ità Y tione, & imitatione vite tuz, & perfeCtionis, remanfit. LXxxxViHl. De V. Hugone a S. Vidore quam nobis verbo & facto oftendere voluifti. Vos autem, o filioli mei, hortor exhortatione fcriptum invenitur, triahzc in votis habuiffe. EU WUR u pE NH hacultima, ut ftudeatis effe parvi; vere humie I. Ut cibus ejus ultimus effet V. Euchariftia. les & maníueti, fcholares ejus, qui dixit: Di- IT. Utultima ejus cogitatio, feu meditatio ef- fcite a me, quia mitis füm , & humilis corde. fet de paffione Domini. 1lI. Ut ultimum ejus Habete charitatem, finequa non eft falus , nec verbum effet dulciffimum nomen Jetu. f la' Lyl'. 6. fis meritum; neminem judicetis, & fi videritis LXXXIX. Catharina Bononienfis pau horninem peccare mortaliter, non dico, quod tim deficientibus viribus, vultu pulchriore , 1. c. vita [ non difpliceat vobis peccatum, & quod non ac lucidiore apparente, adftantes omnes afpe- € 27 debeatis illud abhorrere, fed dico : nolite judi- xit, deinde fancti(fimum Jefü nomen tertio in- care, nec contemnere peccantes, quia judicia vocans, brevi fuípirio fpiritum reddidit. Deineícitis. Hisdictisimpofuit manum fuam XC. S. Mechrildis in mortis agone conftitu. fupra caput fingulorum, & aic: Benedidi (itis ta, nihil dicebat aliud, quam Jefü bone, Jefü a Domino a me, filioli mei, vos & omnes alii, bone;quz verba fxpius replicabat. Cum, ecce, ï;ï qui hic przfentesnon fünt,& (icut fignificatum inftante morte apparuit illi Jefus , invitans eft mihi €& demonftratum a Domino , ita iftam eam fuaviffime: Veni benedicta Patris mei ; zternam benedictionem vobis concedo pre- offide regnum. fenseibus & abfentibus : idem Chriftus det eam XCL 1heodori cus Canifius , vPretrii frater, vobis cum illata manu, q gæ fuit in cruce clgf merito Pater'a Jefü Maria nuncupari poteft; vata. a fingulari cum his beatilfimis nominibus cone INDUSTRIA IX. juné&tione ultimisque divitiis, Hunc ad fe vi- SS. efa nomen ante mortem pyonunciare. - dendum Friburgum venientem Petrus ita eft S.Demard. LXXXIÍII. A militibus excübias agentibus allocutus: Vide, Theodorice, quid mortis í15.in vipiliarum verbumtefferarium exigitur, quod mes nuncius fit tibi allaturus. Lucerns men- conc, fi reddant, falvi evadunt; Symbolum teflera- fx affidente cum aliis Theodorico Petri Ca- que Chri(tianorum Dei nomen eft, quoomnia nifii mors , uti folet, legitur. 'Tum Theo- Jtrf fidei myfteria, fpei fulcra, charitatis incentiva doricus apoplecticus repente factus, omnium- continentur. Felix, qui, eum venerit Domi- que omnino oblitus eft, etiam legendi & fui l' l, d( nus, hanc tefferam reddiderit, falvus profecto nominis atque loquendi. Hoc tamen occafu evadet, & tanquam verus Chrifti miles agno- mnemoriz ne tota illi memorandi facultas oc- fcetur, atteftante Joele cap. 3. 3. & erit : omnis cidiffe videretur, Theodorico Jefüs , aria, qui invocaverit : (quemadmodum oportet) JVo- femper in mente & lingua, fidelis, & ultima men LDomini, falous erit. Hinc articulo huic falutis teffera itahz(ir, ut qui nec füuum , nec fupremo przcipue quadrat fequens S. Bern. aliena nomina tenebat, teneret nomen Jefu & admonitio : 7rifZatur aliquis nofirum? — Veniat , Mariz, quique alia pronunciare non potetat, inquit, im cor S'efus , & inde filiat in os , & ecce hec duo ex integro pronuntiaret, reliqua turbate omnia & confufe , ifta fancte. Lit- ad exortum nominis lumen ,. nubilum omne diffugit , vedit ferenum , cui enim in adverfis diffidenti ,' jam teras ex integro fe iterum velle difcere in« Limbg L tüs in J amque deficienti , fi nomen adjutoris fonuit , defuit ? nuebat : fed fruftraerat.. Libelio ergo precum Id quod non pauci obfervarunt. grandi charactere Jefus Maria iníciibi fibi vo- Chrorj Rib- l 4 * . LXXXIV. $. Ignatius Loyola um inftare luit, atque hzc duo tantum legere legere, & '€, 16, fenfiffet , ex hac vita füz migrat ib nis diem , voce exprimere poterat. Legentes tamen au- compofitis omnibus ac manibus junctis, ocu- diendi avidus fuit, usque dum ultimo vitz lis in ccelum defixis, Jefüm corde, Jefam ore biennio ne id quidem affequeretur, quod legi implorans , placido vultu fanGiffime ad Do- áudiebat. Manus illi ad omnia vel errans, vel trius minum migravit. prorfus inutilis, formando tamen crucis figno n LXXXV. Cardinalis Bellarminus , etatis frequens, & apta erat, ita feptem & amplius füug anno 79. cum morte colluctans trigefies annos vixit femimortuus, piz certe memorig fummo pietatis affe&tu facratiffimum Jefu no- afidelitatéretente Jefu & Mariz nominis, cx- men pronunciavit. terum eorum omnium , quz retro hzc funt, Hiftoria LXXXVI. Jacobus a monte Brandono e oblitz, Extremo demum oleo expiatus, vocem Seraphita religiofiffima minorum farnilia , graviffima, Jefüs tantum & Mariz ha&enus addictam in l 2. qua corripiebatur,infirmitate,ad extrema per- hec verba conatu magno adnifüus expetivit: Ad du&us , fanctiffimo Jefü nomine religiofe in- coclum ! ad coelum! 'Tam linguam fuis iterum vocato, quos paticbatur, lenire ftudebat, do- Jefü & Mariz repetendi reddidit manus illi in lores, unum hoc fratres fuos obteftans, ut fi- formando crucis figno elanguere,lingua ad bal- lii bi in auribus iftud, quando per fe amplius in- butiem usque hebes,jam Jeum,jam Mariam fi- vocare non poffet, aífidue infonarent. mul,nunc fingulos tantum referebat. Jefuüm di- Bordinus LXXXVIL. Joannes Dei, ut in cztera vita xerat ultimum, cum os & linguam ad Mariam res invita fanctifimam hoc nomen pregcipua venera- edicendam componenu; dido pam Ma, vi a d'itulus XCV lil iMors. 469 ad reliqua defuere. Ita ille in ipfo illius nomi- oculos con'vertäfct, dile&z matris effigiem nis medio elinguis toto viginti & amplius ho- jnveniret. nec animam (aam, alibi melius; tu- rarum fpatio animam duxit, Angelum voca- tiusve, quam in finu Virginis deponeret, aut jant ii, qui candidos illius mores longo ufü fapremum oculorum conjedtum alibi felicius, experti amabant, Jefum dixit, Mariam dice- quam in ejus imagine fifteret ; cujus prefen- j bat, cum conticuit : reliquum perfeGurus in' tia seternum frui defiderabat. ccelo: Ubi Dei &eternum memor dele&tabitur " XCVII. Fuitin facra PP. Pred icatorurn fa- Chfuu'ie. & in memoria zterna erit juftus. In fronte milia religiofiffimus concionator, qui concio- Ord, ajunt, poft mortem fignum crucis, quod an- nes omnes fuas narratione aliqua de Virgine tea vifüm non fuerat, obfervatum. Obiit In- Matre claudere folebat Hic morte imminente, golftadii anno statis 7 4 !j arnaris diffluens lachrymis, triftitia magna cor s 'foCic;ati; »fub' ipfo invadente folatium nullum admittere poffe $. P. N. Ignatio, inite 52. a INDUSTRIA X. videbatur, fed encomiaftem fuum nequaquam li S deferuit Maria, ei fe vifendam prebuit, moero- d Coram SS. Dei Mfatre;, ejusque äuliij]ïma nominä rem omnem abfter(it, & in jubilum luaviffimz invocato, füpremwm [piritum exbalare, voluptatis commutavit, protractisque cum eo XCLI. Quantopere etíam hzc indultria con- colloquiis ; fub finem animam de corpore egre- ducat ad felicem mortem impetrandam fíat dientem tuta ftatione collocavit, clare indicavit Pius V. dum in falutatione an- XCVIII. S. Carolus Borromzus tria hiec Guifari gelica, in qua prius tantum dicebatar : Ora per eam a filio ejus petivit: l. Lachrymo-in vita. - pro mobis peccatoribus : addi juffit : Nunc füm aípe&um & dolorofum fufpirium Chrifti & in hora mortis noflrz, Amen. Et merito, morientis. ll. Unum ex dolorofis fufpiriis , "uam ut $. Bonaventura Virginem hanc allo- & lachrymofis afpe&tibus ac gemitibus cordis Marie , fub cruce Filii adítantis. — 1II. Ut cutus dixit : Gloriefian & admirabile efl nomen iuum, Maria , qui illud retinent , nen expave[cent fibi Virgo füccurreret eo mortis articulo, quando cor ejus rumpendum , & anima & in bora mortis , ab invocatione mominis tui trepidat fpiritus malignus , pax multa obfervantibus nomen corpore feparanda foret, Et horum compos factus Carolus fuit. N tuum, . Quod inde tmagis confirmatur , quod ipía S. Mechtildi quondam dixerit: Ego omni- - XCIIX. S. Opportuna, Virgo,cum diuoraí- fec, ut diffolvi poffet,& effe cum Chrifto, intela bus, qui mihi pie & (an&te deferviant, volo in morte fideliffime tanquam. mater piiffima ligens tandem ;fea Domino exauditam,& diem a vecationisimminere,dzmonem in cubiculi an- adeffe , eosque protegere ac confolari , ac .fane nón pauci (unt experti. gulo adftantem imperterrita afpexir.ac deinde ad o(tium domus eculis converfis,ecce;inquit, Bonüniüs XCIII. Rex Stephanus, qui Chrifto Huvnga- 1. 1. dec.2, 08 fübdidit, tucelam fibi. re aoque fuo gter- advenit Domina mea B. V. Maria, & extene À dens brachia, quafi eam amplexari vellet, fane nam caflrorum aciem ordiDatam Virginem matrem elcgit , qui fentiens füz adeffe migra- &a ejus anima carne foluta eft. j XCIX. Decumbebat vidua paupercu la ',f tionis cempus, oculos in coeium erigens, ait: . Regina cocli, muudi inclyta reparatrix, tuo pa- jam bene cum morte colluGans , rogabatur parochus , ut füpremis facramentis egram trocinio fanctam ecclefiam cum Clero & Epi- fcopis, reenumque cum primatibus & popu- communire ne gravaretur,impeditus illeViege rium mi(it, & ecce rem miratn, videt fanctam lorum precibus commendo, quibus ego nunc ultimum vale dicens: animam quoque meam viduam füper vile ftramen humi decumben- tuis manibus committo. N tem, auguftiffimam vero Dei Matrem ; cum Lamüei'. XCIV. Fuit & anno Colonienfis Epifcopus, fplendido virginum cxtu viduz adfiftentem ac tus ín füdorem mortualem fudariolo extergentem. qui de obitu füo imminente per vifum edo- Chronic. Ctus, füblatis manibus 'exclamavit : Sancta Quid magis maternum? qua major benevo« lentiz fingi poteft, fed & facerdoti viduz con« Maria; (üccurre miferis ; fuccurre Coloniz $ Deinde gloriofz Virgini, quam videre pre fe fitenti aures daturo, fellam Regina coeli obrue lit, & allatumin venerabili Sacramento Deum ferebat, plurimum fe t commendans .migyavit -ad Dominum. Filium, Mater cum omni virginum choro ad» Surius ifl oravit. Tta vidua pie fumpto viatico inter Dei» XCV. Richardus quoque , Ciftercien(is vyita. Epifcopus ia Anglia, mortis fuz hora áppro- parz fanctiffima brachia exfpiravit, C. P. Joannes a Campis beate Virginis Nadaft. pinquante ad beauiffimam Chriíti matrem al- lata ad (e ejusdem effigie, corde & voce fe rofarium manibus terebat áffidue. , Nullum diem Sabbathi vacuum habere (inebat, quin convertens ait : Maria mater gratiz, mater- que mi(ericordiz: 'Tu nos ab hefte protege, aliquam de B.'Virgine hiftoriam narraret; füb mortem ad quendam converfus, OL & mortis hora füfcipe; fuisque mandavit Capellanis, ut eade:, verba ad ejus aures noffes, inquit, mi Pater, quantum in morte afferat animo folatium , Deiparam fingulari * pronunciare non ceífarent , atque ita inter .füfpiria & Marianz invocationis ve ftudio coluiffe ! Similis huic eft illa vox P. mbam tradidit Creatori. 3 rba ani: Francifci de la Hamajade Dionanti morientis. Annales XCVI. Ludovicus Seguratus , adolefcens Incredibile eft, quomodo ifta mifericordiss Mater füos clientulos juvet , in ifto tranfitu. religiofus e focietate Jefu morbi tempore, qui illi fapremus fuit, circum lecticam fuam Ego certe fic ab illa me animatum fentio, üt licet, corpore deficiam ) animo tamen pQa varias beatiffimz Virginis imagines affigi vo- H tentior fiam. luit, ut, quam in patrem y ipfe forte fortuna INDU« Ann 3 b - 4 é 9 JDibliotbete Manualis. Concioatorie INDUSTRIA XI. O me miferum & infelixcä:m',kquï tam fero fal- Chriflum crucifixum fuüfpirüis & lacem mundum cognoíco: converíus autem ('wn piis ad -efculis fubire. ad Chrifti crucifixi imaginem, miferere mei, CI. Mirum efi, ac idem tranfcendere vi- inquit, clementiffime [efü ,. & a peccatis detur, quod Monardes in hiftoria India £. 74. meis faciem averte, illa motus mifericordia, recenfet, in Peruvia ramum cujusdam arbu- qua hominem a morte per crucem tuam re- Nodt fÍculg, feu plantz inveniri, qui certo indicio demiíti, atque hzec inter vetba crucifixum pret ( homini egrotanti, vel mortem, vel falutem fzpius exofculans exftinctus cft. 1501 prenunciet. Si enim füperftes homo futurus CIX, Raingarda , Mater B. Petri venera- Petrus Ve p fit, hunc ramum alacrem & letum effe pre- bilis poft viri obitum monialis facta, dum neia l. 4. heníurum ; contra, fimoefto animo eum ftrin- graviter decumberet , crucem cum Domini spift. 17. gat, mortem imminere conftat. Adeoque id imagine fibi deferri rogavit Qua allata, ad- anno 1562. in domeítico Comitis de Nieva bibuit ori füo dominicam effigiem, & pedes manücipio re ipfa comprobatum. Quicquid de ejus lingua allambens, vultui fuo tota virtute rei veritate fit, hoc certum, Ramum crucis, corporis impreffit. Nullam fibi gloriam, nul. qui lztus arripit, zterna falutis omen habet ; lam fpem füperefle falutis aflereous , nifi in uirefpuit , mortis periculum fubir. cruce Domini füi.. Cumque expleta oratione Antoninus CIH. B. Didacus Complutenfis, ex S. Fran- circumfítantes a vultu ejus imaginem Domini in relat. Columna cifci familia , .de proxima jam latus morte, amovere conarentur , quid vultis , inquit, crucem ligneam, quz ad caput ejus repofita auferre Dominum meum? permittite cum . etat, ar&e complexus, & ore fzpiffime ofcu- mihi, quam diu vixero, ad quem ftatim fum latus, cum ingenti quadam pietate exclama- moriens tranfitura. Ita Chriftum in cruce vit: dulce lignum, dulces clavos, dulcia fe- illa videre fe reputans, ac amplexu ejus di- rens pondera. Quibus dictisanimam reddidit. velli non potuit, donec fuüam io manus illius Monbri- CHI. S. Nicolaus Tolentinus paulo ante animam confignaret. tius to. 2:mortem crucem fibi offerri voluit, ut, in- . €X. W. ]oanna de Ce [pides ex Ordine S, Lopez to. LE quiens ejus virtute ceu baculo altiffimz po- Dominici , dum agonem fuum ipgredienti 4. l. 1. €, l A crucifixi effigies pro more przfentaretur, fi- 54« teítatis fultus, Jordanem hujus mundi Iibere transmittere ; & ad paradifi gaudia fcliciter xis eum Joanna luminibus intuens, te Chri- pervenire poffim , allata cruce , in genua , fle , inquit , obteftor medullitus , ut divini ut potuit, le&o incumbens, & flens largiter fanguinis tuti guttam , vel unicam exfolven- dixit: Salve crux pretiofa ,' quz digna tuifti dis mihi debitis largiaris, qua coclefti tug jue . portare mundi pretium , quod in te quievit ftitiz faciam fatis;. Vix finierat , cum luce & fedit, latroni mifericordiam imploranti palam. vifa eft fanguinis gutta , ex vulnere pepercit, Matrem Virginem, Virgini difci- lateris Chrifti, recto curíu in pedus Joannz pulo commendavit: Deumque pro crucifi- delabi. In cujus rei memoriam , eadem illa gentibus fe rogavit, ille me per te defendet Chrifti patienus effigies, etiamnum in loco N inhac hora ab hofte maligno. - ifto honorifice conífervatur. $urius in ... CIV, S. Comes Elzearius, cum facro per- CXI. Antonius Ubaldinus ex Ordine ]e- Toannes vita, unctus oleo, varias inter preces, quas coram füatorum videns benedi&tam inter mulieres Roffi in fe fundi jufferat, audirer, per crucem & paf- Virginem Angelorur cohortibus ftipatam ad triumpho fionem tuam libera eum Domine, ipíe tertio fe deícendere , ecce, clamabat, dilectam Dej div- atst. matrem, ut animam meam in coclum evehat, p' .c. 180 eundem verfüm repetiit addicens : Hzc eft fpes mea, in hac volo mori. & quia furgere per iofirmitatem non poterat, CV. B. Alphonfus Rodriquez e focietate fuper lectulo fefe érigens brachia in crucem Jefu facro inun&us oleo. alienatus jam a fen- componit, ac poft fuaviffima cum fan&ta pa- fibus, cum in eo flatu fere per triduum hz- rente. colloquia , hilari vultum fpiritum ab fiffet, (imul atque a facerdote crucifixi ima- ipfain finu colle&um emifit. Venz vero ita »ginem accepiffet , quafi profundo quodam firmiter invicem adhzfere , ut diftrahi nullo fomno excitus, oculos aperuit, & facie, quz conatu potuerint, aimirum fignaculum, quod ante palluerat ,. in ruborem ver(ía , Chritti fuper brachium vivens pofuerat ,. mortuus, conftanter retinuit, & crucem quam vivens pedes religiofe ofculatus eft , : & pxlaci;diffïm'e exípiravit. i tulerat, ne quidem in morte deponere vo« Vincent. CVI. S. Ant luit , manfit autem per dies tres in defuncti Maxim. orlinus crucifixi imaginem , Ib: l, 15 morte appropinquante , tanto fuifle ardore cubiculo talis, ac tam fuavis odoris fragran- in Viuo complexum ícribitur, ut a dulcibus ofculis tia, qualem nulla aromata, floresque in no- . diffuavianda non ante fi 1 ftra mor Y nem fccerit/ , quam dquare. talitate rgfcrrc, nedum valeqnt ex- vivendi. Vincentius CVII. S. Edmundus, Cantuarienfium An- CXil. Maria Maldonata, alias de Pu Wrifica- Lüpexz* to, in fP€ tiftes, facro jam oleo delibutus crucem non . LJ tione di&ta, hora mortis füz imhinente, cruci- 4: l. I« c« fine lachrymis complexus, mira pietate Chri- fixiiconem manu accipiens, Chriftum enixius 9^ fti vulnera ; fed lateris preefertim, crebro & orare inftitit, ut gutta una pretiofi fanguinis füi tanta copia e confoffo latere profufi os prolixius deofculabatur illud repetens líaiz 12. Haurietis nunc aquas in gaudio , de fontibus fuum, labiaque reficeret ; fitü namque ardenti Salvatoris. j torrebatur, cum ecce in confpectu omnium Lucius . CVIII.. Joannes, Aragonum Rex piiffimus Chriftus avulfis.de cruce manibus virginem Maxim. ad extrema devenerat, cum fubito exclamat : amplexus perfoffum latus ori illius applicuit,- lng. C 471 Titulus - XCVI]I Mors.. fic anda expleturus, qubd ipfa ant& guttam INDusTRm Xil. fierit defiderarat, quo divinz benignitatis ha- Spiritum fuum ante mortem Deo commendare. bito teftimonio, lzta exfpiravit , fubfecuta ccetefti mufica, füaviffimoque per totum cu- CXVII. Ita Chriftus exemplo przivit, d?F Luc, 23. biculum odore diffufo. cens: Pater in manus tuas commendo í : tum meutm. þiri—- V. 46. Nadafi in CXIII. Colonie Nicolaus : Luillerius $. J pret. cog. Novitius demittendi füi, ac ad nutum obee CXVIII. Imiratus Chriüum eft S, Sz;eþhä-' mor. c. 9. ; Ve( dienter.omnia faciendi virtute przcellens, nus fub ipfüm vite exitum dicens: Domine h P. 1. ?ger tandem ad mortem , a qua ad vitam Je(u füfcipe fpiritum meum: quafi diceret, 17, translatus e(t , cum doloribus eximie exerce- ait S. Auguflinus: Fecifli me victorem, reci- retur a Deo, ab eodem ad illos ferendos etiam pe me in vi&torem, recipe me in triumphum, robur accepit,notabili plane ad crucem feren. illi perfequuntur, tu füfcipe, illi ejiciunt, tu dam invitamento. Vifus eft, inquitSachinus, intromitte: dic f dium Domini tui. piritui meo , 'i»ntra,ï in gau- fibi videre Chritum Dominum przgrandi cruce oneratum, cujus ille veftigia minori CXIX. S. Dionyfius Areopagi;a' jam fenior Segerus in cum cruce majori tamen moleftia fectaretur. ac grandzvus, annos numerans decem (ipra Chronico. Verum cum aliquando vidiffet Dominum gra- centum poí(t vincula, verbera, flammas, chri- vi,fub pondere labentem, & commiferatus vel- ftiana fortitudine toleratas in crucem actus, let in oneris ejus partem füccedere, fevero ad dum crucce gravius fenfiffet deponi de cruce; eum vultu converfüus Jefus: Qui, inquit, ma- tandem ad gladium damnatus, jam jam ictum gpa, & aliena feras, qui tua, eaque leviora non excepturus, hzc protulit: Ultimum verbum potes? Hac voce fniro amore fuccenfus,quam Domini mei in cruce, fit & mihi ultimum in plurima tolerandi, relicto fociis illuftri excelfi hac lüce, Pater in m : " anus tuas. commendo pectoris exemplo, ad Idus Julias brevem cru- fp'iritum meum. 1 ( ciatum cum zterna jucunditate mutavit. CXX. S. Dafil. cum vitam füam per regiam S. G ee;)r.o ( 2" äadaü i b. CXIV. S. Joannes Cardim phyf(icz ftudiofus crucis víam ad terminum perdu&um cerne- N:z Orat, , I 2. 30. €t, anno vitam cum zterna commutavit, ret: ut extremis illam crucifixi verbis fignaret, ?9* Bracharz in Lufitania. Huic xgro & morien- preclaris monitis ad omnem pietatem horta- tus effet, magno affectu illud Chrifti ad Chri- ti pulcherrima füit occupatio crucifixus. Dií- folvi cum defideraret, facilesque fibicum Deo ftum fübjunxit: In manus tuas commendo - fore rationesaudiret: Ah ! duram, ajebat,fen- fpiritum meum. Et una cum verbis animam tentiam ? Reddere Deo rationem,veruntamen lztus ad crucifixum Dominum transmifit. mifericors eft, & cruciatuum mea caufa füíce- CXXI. Paulus Juftinianus Camaldulenfis, Hift. Ere- m prorum recordabitur. Mox exiremis migtan- cum ad extremam vitz füs lineam devenif: mitica 1 «t tium facris rite munitus, inter inundantes la- fet: Adefto jam , inquit, mihi, o bone Jefu, Co 3Qs chrymis pietatis eftus,etiam cos, qui aderant, unica fpes mea, cui foli vixi; cui uni morior, & fui fpe&aculo ad lachrymas , permovit, & füfcipe in mifericordia tua fpiritum meum, a ReGore ferio petiit, nudus humi abjectus uem in manius tuas commendo, quia tu re- Y emori, & mortuus in fimetum abjici ad fepul- d IT emiíti me. Domine Deus veritatis, .quibus h turam. Mirum illud , & prodigio par vifum; di&is requievit in pace. i CXXIL Petrus Urf: ceo lus, cum Venetiarum Idem, t quod narrat ejus vita : /Egro fuptemum divina 35 vulnera fuaviante, ipfi Chrifti Domini fignum Dux effet, relido Ducatu ad S. Romualdum refixis manibus ac pedibus, ita fe Joanni mo- confügiens monaclii habitum ab eo accepit, rienti ultro iniecit,ut famulum ampledi füum, füb quo dum creatori fuo fideliter deferviffet, & ejus colligere velle inter poftremos anheli- tandem hora nona, qua Dominus exfpiravit, tus animam videretur, & ad mirabilitatem in- ejusdem verba ingeminans: In manus tuas Domine co [ ) tendit, quod immotis in ipía cruce claviculis, nmendo fpiritum meurn, ad eun- vix egre quieverit, iis rurfum inferi facrum dem migravit. fimulachrum. 1n ipfo ergo crucifixi ofculo CXXlIL Ferdi nandus laudatifimus: ille Luces Tus placidam animam, quafi e corpore in Jefu Cattelle & Legionis Rex, morti cosperat effe denüs, * vulnera immigrantem , & ab ovio Jefu a d vicinus, cum przíentibus, lectumque Re-. plexu exceptans, reliquit. gium circumftantibus regni proceribus, ad CXV. Martino tuo fuaviffimz ac prom- Ibo n; l 9g« Dominum converfus: 'T'ua eít, inquiz, pote- ptiffimz obedientiz juveni, in Alenconienfi ftas, Domine, tuum eft regnum, tu es füpra collegió in acerrima morbi vi, feu a mente ab- omnes Reges, imperio tno regua cceleftia ac erraret, feu fibi conftaret, ultimum folatium terre(tría fübduntur,regnum;quoda te accepi, füit crucifixus ofculis honoratus. Neque mu- quamdiu placuit voluntati cuze, rexi, nunc ec- ta fuere ofcula, fed plena teneritatis, dum bre» ce id reddo tibi, tantum animam meam de [ t0, a yia,fed plens Deo,hec verba repeterect: Meus voragine interitus ereptam, ut ad te füfcipias, triumphus! & ofculabatur, meus triumphus! rogo, in manus tuas Domine cormmendo fpi- ritum meum. & iterum ofículabatur, meus triumphus?! ite- rum oícula, & verba eadem repetebat, & in» CXXIV. S. Martha fimul ac tempus illud Au & ter hec felix mors. i adveniffe, cognovit, quo viciffim ab illo in vite, 2 CXVI. P. Joannes Comblet Hefdinii feria cocleftem domum excipienda erat, in pavi- fexta, & fere qua Chriftus hora moriens illud mentum cineribus afperfüm , impluviumque in ore frequenter habuit: Cum crucifixo vi» e quo ccclum contemplari poffet, voluit de- : poni, atque bic fibi manu crucem tene n!ti fa— xi; qu'm crucifixo moriar, cram A : i)ilzliotbecæ Manualis Can?ionatariæ 72 cram paffi Domini hiftoriam prælegï jufferit, láre confüeverunt. Hic ille eft, qui fub men- quam $. Lucas confcripfit: Ventum erat ad dici fpeciei ad parentes ignotus divertit, tan- ea verba, qua Chriíto poftrema fuerunt; Pa- tzque filius familiz, vix male fartam; tectame ter, in manus tuas commendo fpiritum; nec que in veftibulo &dium füarum cafulam im- . plura ex petravit, in qua cum tres ille annos latuiffet, (pe&tavit, fed ipía fqum Dorino re- fignavit.. H x* ad fuperum palatii invitatus accerfiri fecit — familiz praefe&um, rogans eum, ut Domi- Surius CXXV, B. Huneg undilMirso Veninan. nam vel tantillo tempore ad fe dignetur ac- to. 4 tienfis in agone pofita jam facro Dominici cerfere. Abiit ille & nuntiavit Dominz fuz, corporis percepto viatico, ex cilicio ac cinere caput erigens, en adfum, inquiebat, Chrifte, quod a Joanne acceperat, fed abnuit illa ad eum accedere, quem nec afpicere fe poffe af- ancilla tua, veni obfecro, Rex piiffime, & me benigne füfcipe, inter quz, odore fuaviffimo firmabat ,. inftitit Joannes, & ante mortem, quam imminentem e proximo exípectabat, | illic diffufo, & clariffimolumine fupervenien- x te, fan&ta illa anima in ccelum evolavit. rogat, ni fero penituiffe velit, accedat. Pre- cepit tandem pueris fuis pauperem illum ad | !demk—go,;'," CXXVI. Margarita virgo,Hungarïca fane fe adferrent. ConteGus igitur, adeo ut vix iffimis munita facramentis, ubi ad extre- agnofci poffet ad Dominam letus eít, tum il- inam diei, qua fe morituram przdixerat, ho- le: Merces tua inquit, Domina completa eft:: ram perveniffet, Pfalmum trigefimum decan- penfabit Deus , quod minimo fecilli, mox. tare ccepic:: In te Domine fperavi, &c. cum- przfentem jurejurando adigit, velit, jubebat, que ád eum verfüm deveniffet. 1n manus d in pannuceis fuis temulari, dein fan&tum Ev- £uas commendo fpiritum meum , felicem in angelii librum, quem puer ab ea dono acce- coclum animam transmifit. perat, in manus tradit, atque ita oculos CXXVII. Fuit Valentianis anno hujus fz- a aperit, & ipfe faos claudit. culi vigefimo octavo mulier pia ; in obeundis SCXXSD H Juniperus die quädam?/c;ü*rkh.Waniin- Chrifti patientis ftationibus, dum per vale- fratribus colloquens, dum inter fe de mor- gus ad an- tudinem licebat, plurimum exercitata, qu te confabulantur, quid fuper hac re fentiretnum 1158. ! cum lefto jam aíffixa paulatim ad mortem ipfe, non obícure monftravit , dicebat eo- "!3- tenderet, quod pedibus nequibat, mente ex- rum aliquis frequenter; a Domino flagito, lere ftadebat, contigit autem die illa, qu& ut hanc mihi gratiam preítare digpnetur, ne ei füprema fuit, dum fólitum urgeret oífi- extra clauftra moriar, fed chrifliano ritu fe- cium, jamque ad Calvariz montem cogita- tione conftitifiet, in-hec verba linguam la- peliar cum frattribus, qui morienti confi- lio, & precibus affiftant, cum ftatim füb- xaffe: huc ergo pervenimus , ubi Servator junxit Juniperus : Ego cuperem, ut multi imeus vitam pro me in cruce pofuit, adore- effent fratres qui pro me orarent, attamen mus banc crucem, & fi fas eft, in ea Domi- no commoriamur, tibi ergo Domine ]Jefu ita defpiciabiliter mori vellem , ut non effet, qui mortuo parentaret, imo ita fcetere mal- commendo fpiritum meum. In quibus ver- f bis pie obdormivit in Domino. lem, quod nullus prope accedere auderet; nec funus pararet, fed tanquam rem abomi- ^ habilem, &immundum in fterquilinium pro- JINDUSTRIA XIIL - jicerent, volucribus cocli eícam futurum, ne- UT 77* Derdlitum a fuis vita excedert. que enim in vita, fed neque poft mortem ho- qti, mini vili & indigno honorem ullum vellem äatth. " CXXVIII. Ita Chriftus obiit, ut verba illa attribui. indicant : Deus meus, Deus meus, ut quid de- €.37.V.46. reliquiti me! HincS.Bjernardus dicebat: Ha "CXXXIL. Mraria Aurillotia r&ftaurat-i or- bemus Chriftum a patre nafcentem, in patre dinis Carmelitarum, dum forte Parthenonis cubantem, cum patre fedentem, pro patre Antiftita in eum fermonem venerat, qug ftantem, füb patre pendentem, fine patre de certo mortis genere prgoptando diíce- A dammodo morientem. 1 ptabatur, cum ftatim pro ea, qua plurimum CXXIX. Alexius ipfa nu ptiarum no&e excellebat, animi fui demiffione, nihii fc in Metapfxra-- elapfüs Edeffam aufugit, ibique inter mendi- morte fingulare aut perere aut defiderare /!tgg. | cabula tam diu latuit, dum ab eftigie Deipa- velle affirmavit; Si quid tamen fperati pof- ( rz proditus, Romam redit, in patria domo fit, optare fe eo modo ex hac vita decede- inops, defertusque moriturus, ubi eum e tanta re, quo B. P. Franciícus Xaverius fcribitur hereditate vix ultimum angulum impetraf- deceffiffe, videlicet defertus ab omnibus, ac cun&is rebus deftitutus, qua vel folatio, fet, ac feptendecim ipfos annos fimilia multa a fervis patiens, jam pugnis contufüs, jam for. vel fübfidio morienti effe poffent. — Utinam, inquiebat, magno huic Orientis Apoftolo, dibus perfufus, transegiffet, mors tandem fi- parium reduxit , mortuum, domeftici igno- qui Ducis fui.ac Dorini veítigia propius eft imitatus, vel in morte queam affimilari! ad. vabant, & vox humana major, romanum Pontificem & Imperatorem & demortuum ultimas devenerat terrarum oras, certus rogredi, donec eum vel terra ipía, vel vita ä ; excivit; Ita qui deferi in morte fuftinet, a ; Ls tnorte ab omnibus celebratur. deficeret, fed hzc prior deficere vifa eft, in . CXXX. Alexio nec vite ratione, nec mor- deferto peregrini maris littore, in quod egro- S. Au !'e;-rarlns inCatal. tis genere Joannes abfimilis fuit, quem Grzci tum epibatz expofuüerant, rerum. omnium 4j -Calyditam a tugurio, quod illi vocant; appel- egenus jacebat, nullus; qui dolori mcdicää: Titulus XCE II Mo;yg' 473 faceret, qui animo folatium adderet, inve- fius dicens: Author pietatis Chriftus tefta- niebatur, folo numinis auxilio fretus, fola mentum condidit, fingulis pietatis opera ejus ope fuftentabatur, hoc ego mortis ge- diftribuens : Apoftolis perfecutionem ; [u- nus omnibus praetulerim , pluris omnibus deis corpus, Patri Spiritum , Virgini pata- S,Greg.l.4s l eítimarim. — Antiftita hec audiens, ftupere nymphum, latroni paradifum, peccatori in- Dial.c.59. vehementer, nec fatis intelligere, quomodo fernum, Chriítianis poenitentibus crucem. ea potiffimum hora, qua vel maxime ju- Hinc S. Auguftinus rudenter, fac, ait, te- vandus eft homo, humano, quis folatio, au. ftamentum, dum á xilioque deítitui velit. nus es, nam fi exípe- Sed alio colluftra- Gaveris infirmitatem , omnino minis, vel batur lumine María, quo clare ac dilucide blandimentis duceris, quo tu non vis. Nam perfpiciebat, quantum in pura illa fufferen- ut S. Gregorius afferit, tutior eft via, ut bo- tia bonum confifteret, unde fiebat, ut fine num, quod quisque poft mortem füat fpe« ulla relaxatione , quz ex humano fubfidio rat agi per alios, agat ipfe dum vitit per fes oriri folet, pati, idque non corpore folum beatius quippe eft liberum exire, quam pet deferto, fed & fpiritu vehementiffime defi- vincula.libertatem exfpectare. Unde non deraret, illis etiam in rebus, quibus bone pauci hoc confillium fünt fecuti. fübinde animz quam maxime fibi cupiunt efíe confultum. Nec minus quam defide- CXXXV.*." Dagobertus Francorum ReXAmmoaiuæw raverat, confecuta fuüit , nam eodem illo faluti animz füs invigilans, fa. n noque confilio convocatis filiis & turba ami- ,3. mentc, fa-1. 4 $. ga. tempore füpra plurima, quibus valetudo ejus tentabutur, magna quadam ariditate corum, generale indixit placitum, in quo per teftamentum filios fuos Reges conftituic, fed mentis ac fpiritus afiligi.ceepit, qua preci- pue ab aCtuali unione cum Deo fe przpedi- primo loco pro remedio animz füz , omnes regni füi Bafilicas San&torum fomofas, villa- ri fentiebat : Solent plurimi, etiam in vir- tutum palzftra exercitatiffimi hoc rei even- rum donatione hzredes fecit, rogans & obte- ) ftans per terribile Chrifti Nomen, memoriam i tu non parum turbari , non tamen Maria, fui in illis ecclefiis quz tanra animi fui libertate, atque indif- Ll ; tribus in hebdomde die- u bus fieri, & r o animz (uz r erente habitu hzc omnia fufferebat, ut a f lutare. emedio *fgcrilfii- laude Dei non ceffaret unquam , benedi. cium offerri cens Dominum omni tempore cum Prophe- CXXXVI. S. Carolus /l Borromæus, m;m Lyreus . / ta , ac preludens iili, quam tantopere fla- fe anno 1576. ad füccurrendum pefle con-doc. . gitabat Chriti exemplo , ejusque fervi Xa- tactis accingeret, teftamentum condere vo- verii, füupremo vitz tempore, omnium defti- luit, quo miffe facrificia mille ad anims tu cioncm. fuz falutem offerri, tria mortuorum officia a Clero perfolvi; & annum facrum unum CXXXIIL Fuit & in hac difciplina non male quondam veríata B. Virgo Aleydis, ex fieri mandavit. — Cereos circa funus accen- di fex, nec plures , corpüs füum loco hu- Ciftercienfium familia fan&timonialis, quam ubi triftiflima quzdam elephantiafis invafif- mil ante gradus fümmi chori fepeliri juffit. fet, neceffe fuit, a cxteraram convictu ac Ecclefiz fug argenteam füpellectilem & ve- focietate feparare, fequeflrata igitur atque ftiaria altaris ornamenta, collegio autem Ca- in angulum quendam ccenobii migrare juffa, nonicorum Bibliothecam legavit, Amicis ac ropinquis , : gïimiæ : ubi fola deinceps viveret, aut lenta potius b quorum neminem indigentem td, morte confümeretur, graviífima triftitia af- abebat, przter imagines quasdam pias, nie fligi vifa eft; Sed mox Chrifti Sponfi ac du- hil. De cxtero, preter legata quedam pia cis fui prefidio animos refumens, dercli- heredes fuos Chrifti pauperes fcripüt, quos, Mediolani in ma &ionem hanc amare, eamque prz fuavilfi- gno )nofoco/fnio degere, ali- ma mundi totius focietate, etiam cum pa- que fciebat. H ri falutis fuz: profedu, a(timare coepit, Et CXXXVII. Cives : placuiffe Numini vifa pietas fuit, Chriftum hzrede neceffario careret, ad extrema deve- quidam Ar.eliaten(ïs,ïcun/ïlbisteæ. | füum in crüce pendulum ab omnibus (imi- niens teftamentum condidit, quo mobilium liter defertum videre, ac conípicere velle & immobilium füorum heredem ftatoebat coeperat Aleydis, cum ecce, qui amantium animam fíuam, Proximi amici tedtamen- atgue imitantium Ííe facere voluntates fo- tum hoc inofficiofum proclamarunt, & irri- let, vifendum fe illi offerre dignatus eft, at- tum, fibique omnia* vindicare conabantur, que- explicate oftendere , quid ejus caufa olim effet perpeffus, quo illa tantopere re- Ad judices devolura res eft, dataque fenten- tia. valere teflamentum, ac reéte hominem creata fuit, ut ad extremum us Y egiffe; animamque ejus per manus pauperum gue conítan- ;imm.c pïffeyerarxic,x hs adire poffe ac debere poffeffionem legato- rum; oinnibus itaque divenditis fundatum ! I-NDU'S/TRIA XIV.- eft hofpitale, quod modo in urhe fupereft, atque animz iliius cenfum precum fuarum Jüflamenio legüime , pie decedere, per(olvit. que confiz'to CXXXVIII. B Elifabeth Hungariz Regig B Marens. $, Aug' CXXXIV. Etiam hic ,cxemplc;'* preiviffe lia, Tburingiz Princeps, cum pridie, quam de. Vlitip. ia Chriftum (faltem hic teftamenro minus firi- cederet,culpas integerrime confeffa Chriftum Cbrou. éte accep to fit fermo teftatus eft S. Ambro- 3 in pauperibus hzredem teftamento reliquit, 09 vilem AT TCCU " $9 474 B ib?iotbeeæ Manualis Coneiomtoräæ ftim evanuit, & zger facie ferena crücifï-. vilem duntaxaf excipiens tunicam, in qua xum ízpius ofculatus, fand JEfü & Ma- bu fepeliri corpus fuum mandavit. rie nomina in óre habens, felicem fpiritum dedit. Fere fimile huic eft id, quod ii re- , INDUSTRIA v tulere, qui adfuere cuidam zgro noftro, cru- cifixum , ut fibi admoveretur, annuenti, '—Mifcelvia—nea. fed eundem ori admotum poftea non femel confpuenti. .-Hic no(ftris, ob rem inex- " .Unäio extrema ü:iritualisQ pe&atam , admiratione, terroreque fuüfpen- fis, ac ex x*gro petentibus , ecquid hoc Nadfim — CXXXIX. P. W'olffgangus Gravenegg; pret.cogit. preclarum altz virtutis nomen quotidie, cu- effet ?; refpondit voce, qua potuit: cu- pere fe crucifixum ofculo venerari, fed €403« bitum conceffürus, vefpertina diei totius ex- iatione veluti facro quodam extremz un- ait, quoties mihi illum ori admovetis, to« ties demon manum füam crucifixum inter ? ionis imitamento, uíüs, in mortuali ex- pirantium fitu tantifper fupinus , crucem ac os meum interjecit , ut imprimendum crucifixo a me ofculum ipfe accipiat. At- ífronti, oculis, auribus, aliisque de. more il- 3 'lids Sacramenti fenfibus impreffit ,- additis que illam ego manum conípuo, quam illé mihi prebet, invitatque ad ofculum : non accommodatis ad fingulos fenfüs verbis. -! N'erum ne tahtum externorum fenfüum ex- vero crucifixum meum [|Efum , quem vos mihi optato porrigitis. -Quocirca noftris piatione fuam circumfcriberet pietatem, g frontem cruce muniens internos fenfus ex- flagranter omríibus pro.egro in preces cf- fufis, difceffit ille animarum hoftis: & ilj piavit in hzc verba: Per iftam fanctam cru- .cem & fuam piiffimam mifericordiam indul- «ger crucifixi facram imaginem citra im- pedimentum eít ofculatus. En quam infi- geat mihi Dominus, quicquid memoria, in- t£elle&u, voluntate, cogitatione deliqui. Tum diofus tunc adeft Angelus tenebrarum, con- tra hunc ergo Angeli lucis ab «gro, atque ad fenfüs reliquos accommodata cuivis ver- borum fórmula expiandos progrediebatur, a fanis pro xgro advocandi. In gaudio, in- quit, laudatus initio Simeon & exultauone quotidie providus zternitatis, quam per ma- ena ingentis ac pretiofis heroicarum virtu- cum SanÓGis proficifcitur anima (quando cee dit a corpore) & Angelis vidtorie hymnos tum actibus conditz patientiz documenta concinentibus Deo, nec non eam Servato- | ',Der?i.poqti eít ingreffus. ri Chrifto, & glorie Reginz offerentibus, ipfumque cum ea (imul adorantibus, cum lConfgüz'o frequens n mria: unverío ccelefli exercitu inquietis locum perducitur, in gaudium ineffabile , in lu- dicto /6XL. Oropefa& "moriens P. 'Alphonf'us" men perpetuum, ubi non eft mocror, nec n. 25. Guillermus narrabat beneficia Dei Matris, cu- gemitus, neque fletus, neque anxietas, fe jus ope fervatus effet in mari, ne in Anglos vita immortalis, & perennis leiitia cum . piratas incideret, folatio illi fuit, quod mo- omnibus Sanc& ! is acceptiflimis Dc?o in regno feretur, ipfo Dei Mauris die. De illo fic an- coelorum. Hs nuz: Magna letitia mortis nuncium exce- CXLMH. P. Emmahueiis de Lis mortemlbid. n. 5 pit, Deo grates agens, quod in focietate mo- reretur. Pera&ta igitur totius vitz confef- fuiffe mortem hominis virtutis plane admi- randze, ajunt Goaox apnnug. Hie in ipfo fione, ipfo die purificationi Virginis facro de- ceífit, cum & in morbo, & antequam in mortis agone ea figna dedit, qux & acre cum inferno hoftle certamen , & ingentem morbum incideret, quotidie bis. COnEteri ei -^ foleane effet. animi fiduciam indicarent. N&ïï] & Su Mi- d chaelem (íibi contenta voce advocavit, . & quod de S. Martino legitur, intrepido ani- : SS. Zfngelorum þrc&/idium expedz"tum.x mo, & conítanti voce, huimani generis bo- J CXLI. P. Recupitus refert, fe cum alii/s ftem increpitum ab íe ebegit. — Quid, in- Jbid. c.1 3/. f. 9^ multis religiofis adfuiffe morti cujusdam , ut quit, quzris phantafma infernale? . Non ha- bes oteflatem in me, mediante fanguine l ille loquitur, boni fervi Dei (an de focie- tate ille fuerit non explicat) qui porrectum JEfü Chriíti. ^ Ad memoriam vero R. P. fibi ad ofculum crucifixum ofículari noluit, Ignatii intermortuis vocibus figniticavit, fe & aliis JE(u ac Mariz facra nomina fugge- mirifice recreari afpe&tu, quo mox fruiturus rentibus turbato vultu diabolum nomina- erat beatiffimz illius anima z Quzrunt nos, vit. Qua res merito terrore concuffit & operam tunc intendupt, quam maxime rebellius his fidelem fidelium Angelorum emnes, donec manifefte e fignis certis col- Poffuot ifti, & legere , illum demone nominato indica- manum opponat animus. fids volunt nos juvare , Deum vident & nos in re voluiffe, quod a dzemone prohiberetur, ^s ne poffet crucifixum ofculari, & ]Efum Deo, ac propter Deum amant: nec minus periti, & accurati (unt in nobis quzrendis, ac Mariam pronunciare. Quocirca omnis illa religiofa corona in genua procumbens quam dzemones in perdendis. Imo plus pof- bis petiit : S. Michael ora pro eo! S. Mi- funt, velunque pro noLis Angeli quam dz- chacl ora pro co! ad qux damon coníe- mones contra nos, l I O'mnium -7 Tiulus XCV II Mi 4 4 5 Omnium . San&torum invocatio; M ginum | candidatarum turm?, poteritis ve- I. Alphonfus R/odri'quezl, nbtu,m & firis precibus imbecillam animam.ex mari SdH. 4 acrum & coadjutorum Chrifto militantium tam turbulento in coeleftem portum trans- M vehere: poteritis fane Dei clementia. Mox in legione exemplum, De ipare ac Sancto- rum omnium cultor fuit à uam maximus. mylíteriorum munimentis exhilaratus, blan- da morte, ac veluti fübridens , in vitam In 24 horas fan&tos diftribute collocarat , certosque ex omnibus felegerat, in quorum imzm.orta?em fqlutus eft 'IL*OVa*niif : cuftodiam diei totius omnes & fingulas 24 horas daret: atque ad, impetrandam in (in- | ACe-m' & ,-: R&ägjui;zrum þ/?lcrar-um« U/ü-'*' » gulas horas illorum opem, certis precibus. utebatur, in beatum coelitum coetum ali- -.CXLVI. P. Lucas Crafovius primus e Ibid;C.ïäa quando inter orandum avocatus, ibique Polonis PP. in focietatem admiffus ; pti-n.3» eum illis adeo familiariter verfatus eít, uc mus eorundem , cefífit e vita. Hic accee pto imminentis mortis nuncio,. conícientia illos noffet, quafi ea in urbe San&torum Datus, aut a primis annis fuiffet educa- expiata, reliquisque premiffis, morti jam proximus , eas, qu tus; Sub mortem, pera&tis omnibus, quz romano in collegio itineri illi facratiffime adornando rite ufur- typis datz fünt, Wientis - Chrifli; imagi- nes, accenío facro morientium cereo : (ibi pantur, poft acerrimos corporis cruciatus, pre oculis collocavic, illius inftar cerei in & animi turbamenta, triduo ultimo füa- viffima in malacia quieie pacis jacuit, divinis obfequiis ardendo, confumi defidee rans, & iilis afpicientis alto cum filentio &nimo jam in ccelum abíconditus, qui ani- mz migraturg quafi locum parabat. 'To- per quartam borz partem attente , ac ge- mens, atque füfpirans eft immoratus. Mox 'tus in amabili fifentio , vultu venerationis pleno, in pace in id ipfüm quiefcebat, ul- migrantium preces e breviario ipfe indi- cans, eas recitari juffit, fingulisque re- timo Odctobris, & vitz die , cruciatibus fpondit, in mortcem le S iterum reducibus folo Jefü nomine obviam nem -,:dxein'fie | f:javi- Jbat, folatiis plenus. 1ta dolorum ac vite ter (rcfolutus.— finem invenit, quafi in cccli limine con- CXLWII'" P. Conzalus de Mec.ïrtz'i:üsX ymor- Ibidem.. .. fitutus, in vigilia diem Sanétorum omnium ti proximum ubi advertit fe , -advocatis .. Alphonfum fibi jam olim devotum, ac no- tum excipientium przcedente, feftum ipfüm Patribus & cereo facro accendit juffo , cum ipfa civium beatorum Credo in Deum Patrem , & rceliqua. fym- focietate triumf phante celebraturus. boli dixit, fidem profeffus. Tum, in hac, inquiebat, fide inftitutus füm, in hac vi- xi, in hac morior, teftorque, fi forte aliud CXLIV. P. Cosmas Alcmahüs;, ut apud in extremo agone excidat mihi, jam nunc univerfam ccli rempublicam íe redderet indidum , & irritum velle : Et prehenfo . gratiofum , ac füavi precum impendio , generofe. ardente cereo , ut lumen hoc, fibi opem illorum pro morte quafi emeret, inquit , oculos illuminat corporis , fic ego colle&to ex omni vetufítatis , bibliotheci» rumque memoria Sanctorum omnium, quot credo. a Domino Jefu illuminari omnem hominem venientem in hunc. mundum , : eflent, catalogo, ionumerabilem illum nu- quia ipfe lumen verem , & zternum eft. mérum , quo potuit, numiero fecutus cer- Dixit hxc: & plura inflammato feníu ad- te, non aflecutus , effecit, ut neminem, N didit , àc demum (acramentis acceptis , quoad íciret , ex univería coelitum panee animam dedic, Sanctorum reli gyri preterierit , cujus honori non unam ciz pietatis, v x qgiæ deli- 4 ut minimum dominicam & angelicam ora. tionem dixiffet, ut fupremz neceffirati (uxe fidem auxiliarem manum a S. P. Q. .cce- 'Formul(',—m þzïalz'zh äut votorum iend;) lefti contra inferos pararet. Morbus illi J4re, ld 2 omni virtute varie 'cumulatus, utpote, quem ille e Deo multis précibus popofce- : cx'uuï.' -- AdHianus p á leunius Brügïs Ibid, c. IQ rit. Ad eminentiíTimos virtutum actus ani- moriens, optavit ut fibi in extremis po-n. 27. mum fürrigens continenter, illud veluii fito formula votorum , & formula, qua dolorum laxamentum ore hilari verfabat, fe B. V. fpdalcf dedicant, legeretur. benedidus Deus , laudetur Deus ! - idque usque ad mortem Voluntatis | vefienatio. - , diolani.. ; qqa/mv oppetiit -Mg- CXLIX. Hec Wf"ecit morti fe accir;gensn,id. C. $a Dux nofler , Jefus , tertio in terram , &n. z. ibidem CXLVL.'P. Nþicolaus Gaudanïus, magna 'no '5' & fpecdtabili virtute' vir , ad confideratam. in hzc verba effufus: Pater, non fcdt ego volo , fed (icut tu , Pater mi , fat tremendi Judicis juflitiam (ub mortem tre. voluntas tua. Non, quod ego volo, fed ) mens, P. Coflero & aliis, qui aderant, quod tu ; Non mea voluntas , fed tua folatia függerentibus in hzc verba erupit : fiat ; Fecit id vite ac mortis immacula- [rajedus quidem nobis reftat terribilis : tz adolefcens Carolus Cafarius ,. Bono- Sed vos, o Apoftoli Domini, vos, o Mar- nienfis, qui innoqentiam'" fuam morte in- tyrum agmina, vos Confefforum , ac Vir- nocentium coronavit . 0 5 Totus ille a Dc/e ; O'oyo P & WP 476 Qiälïotbem Manualis Concionatorie : tus eft converfus ille," de quo Czfarius in & Dei vices gerente confcienti füz arbitro pendebat ,. íanguinem cum fpueret ; febri hunc modum ícribit; Ante hoc quadrien- nium, cum Prior quidam de Ordine Regula- etiam urebatur, usque dum feníim iret in cineres. Quicquid fracte a tot fanguinis ege- rium in quadam corte monafterii füi hofpites collegiffet; & jam menía effet przparata , fti libris vires , quicquid fitis acerrima, quic- quid medicinz , atque alíia morbo circum- ipfe tanto fopore coepit affici ; ut nifi ocyus dormiret , moreretur. Qui cum in le&o fe ftare folent, aflligerent, Carolus in Dei cor- de, velut in olympo voluntatis Dei , fedebat reclinaffet, mox quidam ejus converfus , qui Indicatam. quietus, nil petens, nil recufans. alteri grangiz preerat ; dormitanti adfuit ; fibi Dei voluntatem adeo adorabat , ut;, fi dicens: Domine, cum licentia veflra vado. Et ille: Quo vadis? Refpondit converfus : forte in ledto fefe verteret , fi quies impera- retur, eo fe modo relinqueret ; in quo a Ad Deum vado, quia mortuus fum in hac Ad vicing hora. Ec Prior : cum multi perfeCti viri voce imperantis reperiebatur. mortis nunciatze nomen adeo fe in Dei ita tranfeant per purgatorium , quid eít, quia tam abfíolute dicis, teftatim iturumad Deum? volentis amplexum projecit, ut Patri mortis nuncio cum fingulari tenerrimse hilaritatis fi- Ad quod ille refpondit : Habebam contuetu- gnificatione dixerit, 'mnums: Zení fantie dinem, ut, quoties tranfirem coram cruci- Spiritus. . Et emite culitus iiis tue radium ,. i. fixo, hanc dicerem orationem : Domine, per nciperet, incipientem & przeuntem fecutus illam amaritudinem, quam fuftinuifti propter Carolus, finitüm cum Patre hymnum a ca- me in cruce, maxime quando apima egreffa pite ipfe iterum ex integro repeuit ; effufà eft de corpore tuo , mifecere animz mez in quadam animi corpori vale dulciffimum fa- egreffu füo. Et exaudivit Dominus oratio- cientis exultatione.; Ubi crucifixum amplexu nem meam, meique mifertus eft, Ec dixit flringebat, ibat nunc in ofcula, ut abeunti Prior: Quomodo fuit tibi morienii? Re- morientis Jefu voluntati, & animz abeunrem fpondit: Videbatur mihi in agonia , quod animam illigaret : jam illum pe&ori, jam totus mundus eflet L arpis unus ,. & premeret cordi , nunc humero , .nunc vero capiti im- pe&us meurm. ponebat, inter verba ignea & geftus illos .quales illorum eífe folent, qui aguntur à Deo, XLH. Gz/ltus Janttorum vulnerum , quod me- Jo. Major, Paucul.sante mortem horis affirmavit femel, dium adhibuit Alquirinus, de quo annalesin fpec. atque iterum , & meditata bene lententia , Ciftercienfes fic loquuntur : Fuit in coenobio exempl. magno plane auxilio fibi fuiffe in via fpiritus, Clarevallenfi mónachus quidam , profefüonidi"- 3. ex, hoc propofitum ardentet & crebrius inno va- fuz morum integritate concordans , Alqui- ?** . fet; cordique penitus iniculptum femper cir- rinus nomine, vir religiofus atque fpiritua- cumtuliffe: Volo, volo divinam voluntatem lis, fobrius in vidtu, humilis id vefticu , & durus admodum cafligator corporis. ]ta femper in me perfeGtiilime adimpleri. Spiri- tum, ajebat, omnem obedientiam, devotio- namque circumcifus ac temperatus erat in nem, omnia denique virtutis nomina, & res his, que ad ufuüm corporis pertinere vide- ipfas colle&tas reperiri in una , unicaque Dei bantur, ut omni voluptate & vanitate de- voluntate, quam exacliffime & perfectiflima pulía , ipfis neceffariis etiam parciffime ute- adimplenda. Addebat, fe, ut faceret, quod retur, licet occafio certum limitem exceden- di fe ei frequenter ingereret. Erat enim vult Deus, libenter in purgantibus flammis usqoe ad fupremum judicii diem , fi ita lv- peritus in arte medicinz. Et quamvis Ma- . beat in zternum , quam lubentillime pafiu- t gnates & Nobiles terrz operam ejus incef- rum , (i Deus ita vellet , id quod iterur af- fanter ex(pedarent, & invitum & reniten- firmare repetiir, fa&urum fe amore Dei vo- tem per diverfà loca diflraherent, ipíe tamen luntatisillius adimplendz gratia libenti(fin e, fuper egenos & pauperes intelligens , magis , feque ajebat probe advertere , quid , quan- omnimodam eoreim curationi folicitudinem tumve dixiffet. De ilius virtute , quam e impendebat. Nec modo ipforum egritudi- voluntaus fuz cum divina confen(ione haufit, nes, livoresque curabat, fed & languentium 140 perfonz atque has initer facerdotes qua- putridas carnes, & fanié defluentia membra dragenis plures, eximium plane teftimonium ita dignanter, ita diligenter propriis mani- dedere , feque nonnulli divinicus monitos ac bus contre&tabat, ut Chrifti vulnera fovere permotos affirmavere, ad eximiam de Caroli putarerur. Et vere fic erat. L Unde & ipfe meritis , gratia, elor yobed Dominus , famulum fuum fecretis confola- , dam, aut confervandam. P inion;m concipien- tionibus fiepius vifitabat, & ad opus mona- Toid.n.a. CL. Joannis Ximenii ; Coadiqtofis , i'ub ftetii hujus mirabiliter incitabat. Quadam mortem interrogati, num abire vellet in coe- igitur vice vidit hujusmodi vifionem Clare- lum; bec vox fuit: Nihil volo, nifi uod valle: .Inprimis audivit quendam percuffo- Domino pridem (popondi, ut fan&iffima ejus rem cceleftem preconia voce clamantem, & voluntas perfeCte fiat. Bene dixit : Nam dicentem : Ecce, Jefus Chriftus venit, fargi- selior ef müfericordia tua füper «vita, Et: ia te, occurrite cito obviam Salvatori! Cumque omnes certatim ad videndum Dominum pro- jn voluntate ejus. ALIJE lNDUSTRIzZE; j perarent , tunc & ipfe cucurrit, & fletit in odio clauftri, per quod venturus effe fpera- Cefar.li&. — CLI.. Cuitus fincerum & conflans pafonis Chri- batur. ltaque ingrediente Domino, accef- cipe- 82. C. 11. JI::; quod medium üngula-rit.e"r cngax expere fit, & adygravit eum , flagitans , ut ac m ep' l À x ret W x Tüwus XCV 1. Mor—s.;/* | 477 rc't!'benedi&ïoncm ; & mifericordiam a Deo, venerabilis Eufebtus migraturum |fe fcierat, falutari füo. Qua percepta, ccepit eum atten- tertio die przeunte languore febrinm concuf- tíus iatueri, & miro pietatis affectu compa. fus valide, fuper terram nudam, magiftri fuiy tiebatur ei. Siquidem apparebat ei, tanquam Hieronymi, non immemor,; fed nudum fecit dolens atque infirmus, confixus clavis, & lan- deferri a fratribus, admonens fratres fingulos cea perforatus, ac fi eadem hora de cruce de- in propofito permanere, Demum faccum, quo pofitus effer, ita ut fanguis ubertim de plagis gloriofus induebatura Hieronymus , deferri recentibus emanarat. i'orroipfe Dominus lin- fecit, & fuper fe poni, ordinavitque fe nudum teolos mundos , quafi corporalia tenens, eis- inftar glorio(i magiftri extra ecclefiam ( in qua dem vulaeribus imprimebat, & cruore deter- jacebat S, Hieronymi cadaver) fepeliri. Poft fo, in terram projiciebat, quos frater ille cum hzc, communione accepta, fe Domino, & umma veneratione recolligens, ac multa dee glorioío Hieronymo commendavit, & fic per votione deofculans, quafi redémptionem ani- triduum locutione, corporalique vifione pri- mz fuz, in (inu füo repofitos confervabat. His vatus, circumftantibus fratribus, pfalterium, & hujusmodi revelationibus frequenter a Do- pafliones Domini, & alia le gentibus , jacuit. mino recreatus, non ceffavit usque in finem, Die autem mortis , duabus fere horis ante operari bonum ad omnes, maxime autem ad beatz animz exitum, coepit venerabilis Eu« peregrinos & pauperes zgrotantes. Quam febius tam horribilis a&tus agere, ut circnm- vero rigidus in poeanitentia fervanda, quam- ftantes monachi. velut amentes jacerent in que diítri&tus ca(tigator corporis fai fuerit, ex terra.. Nam quandoque transverfis . oculis , hoc fatis apparebat, quod, cum indigentibus junctis manibus, facie terribili, diraque voce runctis cum fervore charitatis operam impea- clamabat : Non faciam, non faciam, mentiris, dere, fe folum in hujusmodi cura excipiebat ; Poft hoc faciem in terFam, quantum poterat, licet eaim valetudinarius effet, & debilis cor- &rmans, clamabat: Adjuvate me, fratres, ne pore, nunquam tamen acquievit carnalem fibi páreams Monachi autem flentes, ac tremen- H impendere medieinam , & totum fe Deo com initte sinterrogabant eum. Quid habes, Pater? bat, quoniam ipficura eft de nobis : Sciee Quibus ilic: Non videtis demonum &gmina; d b ^ at nimirümi virtutes animx in corporis infire quz me debellare cupiunt? At illi : Quid te 'Eor. mitateperfici, nec poffe monachum fpiricuales £4Qurum volcbant, cum diceres, non faciam, 2 Domino confolationes percipere, qui circa ^ non faciam? Etille: conantur, ait, ut blasphe- a confolatiunculas carnis fo:x tenere folicitus, mus inveniar, & ideo fic clamabam: Tunc il- guítare & videre negligit, quam fuüavis eft Do- li; quare faciem abícondebas in terra?- Ne, inus, curfu itaque vite fuz laudabiliter per- ait, alpe&tum eorum víderem tam terribilem, acto, cum jam tempus inftare:, quo pro labo» quod omnes poenz nihil fünt refpectu illius. ribus,& (anCte pietatisoperibus xternam mer- inter hzc verba actus priores reiterans, ficad cedem acciperer, infirmitate correptus ad ex- extrema devenit, Fratres autem pavidi & ftu- trema perveuit. Cumque venerabilis Abbas pentes flabant velut mortui, nefcientes, quid ad eum gratia vifitationis venilfet , quefivit faceret. Ad extremam autem horam veniene ab eo, quid ageret, vel quomodo fe haberet? ti gloriofus cidem Hieronymus apparuit con- llie vero refpondit: Bene , chariffime Pater, fortans eum ; ad . cu jus adventum przterita bene omnino mecum agitur, quia vadens va. damonum turba illa evanuit. Et viderünt do ad Dominum meum. Quid ergo? (inquit) Hieronymum monachi quidam. Alii autem corporalem moleftiam «gre non toleras? & has voces ab Eufebio audiebant: Unde vénis, mortis anguflias non formidas? Ezo; inquit, Pater, quare tantum moratus es? cui vox, omnia tranquilla, omnia lzxa confidero, quia audicntibus fratribus dixit : Ex(pe&ta, fili.ne jam przventas fum a Domino in benedictio- formides, quia te non deferam, quem tantum nibus dulcedinis, qux omnem mihi mcero- diligo. Qua voce audita, brevi difcurío tem- rem a corde, & omnem pene doiorem a cor- pore, venerabilis Eufebius exfpiravit. Ad cu- pore tulit.. Refpondens itaque Abbas, dixit jus cor pus fiebant miracula praterite vitz ci: Obfecro te, dilete mi frater, ut propter fan&titatem infinuantia. Inter quz quidam mo- Deum dicas nobis ad zdificationem noítram, nachus füi monafterii pre lachrymis, & vigi- fi tibi divinitus eft aliquid revelatum. Tunc liis lumine oculorum privstus, ftatim ut ejus ait ille : modo antequam huc intraftis. appa- corpus venerandum facie terigit, oculorum ruit mihi mifero, & indigno Dominus Jefüs lumen recepit. Quidam demoniacus etiam Chriftus, qui propitio ac fereno vultu me in- obvius fepeliendo corpori liberatus eft. 1 ; » tuens, ac figna beatiffimz palífionis fuz often. CLIV. Obedientia perfztta; cujus medii pul. Ib. din * e dens, ait: Ecce, peccara tua deleta fünt a fa- $* cie mea, veni ergo fecurus, veni & vide, & chrum experimentum reliquit converf(us ille, ex. 24 cujus hiftoriam Joannes Major in fpeculo ex« deofculare vulnera mea, qua tantum dilexi- emplorum fufe defícribit, & etiam hoc in li. fti, & toties confovifti. Tali ergo promiffione bro tit. Oledientis Ex. 17. narratu:.. Hinc fra- firmatus mori non timeo, quia pofita e(t hzc fpes mea in finu meo. ter Innocentius a fene ad fepulchrüm ejus ac- Et Ícitote, quia pro- cedente, & dicente: Frater Innocenti more Xima noéte ante vigiliam B. Martini migra- tuus es? Refpondit: Pater, quomodo eft pof- turus fum, dum opus Dei celebrabitur in ec- fibile, operaiorem obedientiz mori? clefia, & tali hora defunctus eft. CLV. Patientia in morbis ; cujus egregium Ib, dift. 9, CLLIIT. Cuus calitum , uti de Eufebio Cyril- Ípecimen przbuit infirmus ille, in ep. ad de quo Joan- ex. 136 ug. nes Major fequentem refert hifloriam: Erat ;qs fcribitin hec verba : Advcnicntc)dig, quo ( 00 3 ) z guidaw 478 T MRraN I)*ibliotbecæ Manualis sz&mzate-riæ 4 s giffe, mala morte fuiffe defandum , quili- —— -quidam fan&us eremita, qui inter cztera virtutes magnam habebat gratiam infirmi s benter opera charitatis exercuit. L] CLX. Oratio propria & aliena: fic eni m Chri; Mac. 13« miniftrare. Hic admonitus per vifionem ivit ; nefcitis v* 33- ad proximam civitatem , & , dum veniffet ftus faafit dicens: Vigilate, & orate enim , quando tempus fit. Sic Cancellariu $ aithaf. Chav?ff. 'ad portam, vidit quendam horribilem infir- mum & fctidum , quem etiam leprofi inter Gerfíon exemplo füo docuit, dum paulo ante 4. c.2. de obitum pauperes ad templum B. Virgini di- perf.prud. fe fuftinere non valebant. — Huic cum $. ere- mita fervire coepiffet , eum in Domino con- catum duxit, ómnesque poft largam eleemo» frnam in geénua procidere , & orare juflit : fortans , refpondit infirmus : Sit Deus aldif- fimus benedictus, qui mihi hanc donavit in- Miferere, Domine Jefu, Gerfonis, (ervi tui. CLXL pes in Chriflo: nam, ut S. Athana- put. firmitatem. . Sed timeo , ne Deus mihi mi- 'muat premium in coelis propter tuum humile fius ait, quemadmodum vefpa, cum impetit q 1,6( petram , non eam lzdit incurfu, fed potius fervitium. Etille: Non eft ita, fed pro mea | perdicftimulum ; fic & mors incurrens vitam, mercede juffus fum huc venire. — Sic fandta quz eft Chriftus, non potuit eum tenere, fed lis quotidie inter illos oriebatur , & quanto plus eremita ferviebat , tanto plus. fervire ipía potius aculeum perdidit, adeo ut, quos affectabat, & infirmus eum fervire non fine- prius terrebat aculeo, nunc infultent, ac di- bat, ut plus füftinendo plus pramiaretur.- cant: ubi efl tuus, mors, aculeus. CLXIL Aeligionis ingre[Jus : nam, ut S. Chry S; Chryf, "Tunc poft annos quindecim expletos infirmus ho. de deofculari coepit manus eremitz, gratias ei-- foftomus ait, Religio hoc habet, ut,qui eam fe- compar. cuti fünt, primum in hac vita bonis multis re- dem referens de pietate fibi impertita. Ere- eg. & mita autem rogabat Dominum , ut oftende- , pleat: deinde poft vitz exitum hilares & ludi- Monac. bundos ad Dei tribunal perducat. HincS. Ber- re dignaretur, qualiter hec anima fandta de corpore egrederetur; & oftenfum eft. Cum nardus quoque ait: Spirituia corpore exeunti a cella in coclum non longa;nec difficilis via in- enim ad horam noviffimam deveniffet , au- divit vocem dicentem : Veni , dilede mi! venitur; moriens enim aut vix, aut nunrquam aliquis a cella ad infernum defcendit, quia vix 'Tanc il'a feliciffima anima.ad omnes feníus 'Corporis dicebat : Vobis regratior , quia,mi- unquam aliquis, nifi coclo predelftinatus in ea usque ad mortém perüftic. hi obediftis. Oculi vanitatem non concupi- viftis, aures vanitatem non audiítis , manus . CLXIIL.. Sibi ipfi þr.äzz's' mori fpiritualiter : ütiSenec. in jam olim etiam Ethnicus Seneca agnovic, &ep- in deliciis dele&tate non fuifis , pedes ad . .Nvana non cucurri ftis , olfaQus delicias con- fua(it dicens : Optimum eít, antequam optes, mori. Incertum eít, quo loco mors te ex- tem(fli, guftus aliquid delicate non edilti. 'Tu igitur, 0 corpus meum, in pace quiefce, fpectet ; tuillum in omailoco exfpecta. Egre- ut tempore opportuno recipias pro labore gía res eft, mortem morte condifcere, quid Bevel, $ &ternam remunerationem, Ethoc dictocum ad illam carcer & cuftodia, & clauítra? li- Bri l. berum habet oftium. . Hinc fuadent nonnul- concentu Angelorum; fan&a anima evolavit teydl ss ad ccelum. li, ut.cum Jobo dicat: In nidulo meo mo- uti S.Lau. - CLVI. Quemiibet diem ultimum veputave riar, & ficut Phoenix ( fic enim aliqui legunt, Juftin. deS, L aureniius [uítinianus fuafit dicens : Tan- ubi vulgata verbum falma habet) multipli- cabo dies ; id eft, (icut phoenix nidum fibi de lign. vit. to quisque fit ferventior.in operatione, quan C. A. to incertior eft in vocatione., Propterea omnis odoriferis lignis facit, & fe ver(us folem ver- tens, alis ventilatis ignem accendit, feque . dié$ velut ultimus ordinandus eft, quia qua- .lem iüvenerit unamquemque (uus noviffimus ipíam comburit, ut ex ejus cineribus vermis prodeat, ac in pheenicem novum vertatur j S.Afhgn; divs, cum de hoc fzeculo egreditur , talis in Vi , die noviffimo judicatur. Et paulo poft fub- ita jufti fibi moriuntur , ut rectius | in ïDe'o Qtrà olim vivant. x dit: Venientem nemo hilaris mortem fufci- Mtin, CLXIV. mor B. Virginis: maxime (i per pit , nifi qui fe ad illam compofuerit. H nc falutationem angelicam fxpe rogetur, ut in Seneca & Seneca admonet dicens: Incertumeít, quo epift. 26. loco mors te exípectat; egregia res eft, mor- hora mortis non deferat; (ic enim ipfa non ne femel promifit, fe fideliter adfuturam; nec tem paratüm przítolari, Qui mori confta ter didicerit , fupra omnem potentiam , & minus fideliter przftitit, quam promifit. CLXV. Rofariun mortis recitare: uti P. Di« Jo. Nada& extra omnem virtutem elt. t in ann- :fic- ehim 'fuä'-/ dacus Martinez, foc. Jefü, cujus adhuc cir- crucifixi $. ln Senecaep. CLVIL. Praparatio quotidiana cumfertur beatiffimz Virginis rofarium oran- nus p'll 32. » fit Seneca dicens: nemo fcit noftrum, quam p. 2. hebd, tit. 5. ü di modus, quod ille ipfe rofarium tnortis vo- 26. prope verfetur Deus. Sic itaque formemus cabat, docebatque alios idem orere. Ád 9. animum, tanquam ad extrema ventum fit. Venientem nemo hilaris mortem excipit, nifi - quinque majora grana , feu fphzrulas, inter- calare fufpirium illi erat : qui ad illam diu fefe compofuerit. s$.lAug.in CLVIIL Jita bona: nam , tefte S. Augu- Maria, mater gratie , Mater mifericordie , 1, de difc.(tino, non pote(t male mori , qui bene vixe- Chrif.c2 .it, Hinc non immerito mors echo vitz vo- Tu nos ab bofle protege , 7 Et bora wortis fuüfcipe. catur. Unde & Poéta: Ut tibi mors felix contingat, v ivere difce: Gloria tibi, Domine , SI Greg. ui natus es de Virgine, Wor, Ut felix poffis vivere, dífce mori. "— CLIX. Miféricordie exercitiun : Ut S.. Hie- Cum Patre &j [anto Spiritu JIn. [empiterna fæcqu, Amm. ronymus fuafit dicens: INon memini m le» Ad TTitulus xCVIl. Mo*rsi. 479 Ad minora vero: Domine *'efu Chrifle, concedat Sed & horam ultïmarii Do:;äïni;.s hoüer idcir- Idem hom, li. mibi Majeftas tua. bonam mortem, per fanttif/imam co nobis effe incognitam voluit, ut, dum illam 11. in Ev. moriém tuam. —Quod in fine poftea illis ver- previdere non poffumus, ad illam fine inter. *n&cl. ficulis abfolvebat: miífione preparemur. Porro in quo confiftac. [ Gleria tibi Domme » qui na- lus es de I/irgjne; [| praparatio ifta, clare videturServator apud S. . d Marcum indicaffe,dum dixit : Videte,vigilate, Marc. 13. W $. IX, 3 : & orate: neícitis enim, quando tempus fit. V. 35* Asc' Ubi per verbum Zzdete, commendat affiduam ETICA d .i memoriam mortis ; nam;uti S. Greg.l.c. dicit, I. fic mors ipfa cum venerit vincetur, (i prius Petr. Pleff. n quam véniat, femper timeatur. Per verbum l primi& no[Je delet "Afteta , legem mortis omnibus vebus communewy atque adeo indifpenfabilem e[fe, Vigilate autem quid indicare voluerit, pulchre N idem S.Gregor, l.c. fignificavit dicens : proin- ut pulchre Petrus Bleffenfis fequentibus ver- i bis oftendit: A prx(entis mundi exordio re- de fratres mei, in conditione mortalitatis ve- - ftre oculos figite, venienti vos judice per fletus rum Creator omnium, licet rebus ipfis na- turas indidit varias, in hac tamen conditione quotidie & /amenta preparate. Et cum certa mors maneat omnes, nolite de témporalis vi- concludi voluit univerfas, & ut mobilitati & corruptioni fübfiflerent , & tandem defe&tui tz providentia certa cogitare. Audite, quid fubjacerent, ficque educerentur cuncta in ni- fapiens Salomon dicat: Quodcunque poteft Eccl. , if hilum, quz de nihilo primordialiter proceffe- facere manus tua, inftanter operare: quia nec v. 1o. runt. Hinc eft, quod amocenz die luci no&tis opus nec (cientia,nec ratio,nec lapientía erunt apud inferos, quo tu properas. Quia ergo & fuccedat tenebrofitas; profperitati annexa eft tribulatio,ftabilitatem variat mutabilitas, illu- venturz mortis tempus ignoramus, & poft mortem opperari non poffumus, fupereft, ut dit fecilitatém adverfitas , gaudium doloris aculeus vulnerat, & mors demum de prefenti ante mortem tempora indulta rapiamus. Un- de re&e nonnulli füadent (an&z faeminz, Ida rcportat vita triumphum. Hzc quippe éft re- gula, quz nullam admittit exceptionem ; hec nomine, exemplum fequendum , & (icut illa feretrum, quod conftrui ante mortem jufferar, eft fummi conditoris voluntas irmmobilis, hzc e(t, qugz nec fummas dignitates, nec immen- bis quotidie panibus & aliis alimentis in pau- 2! fos potentatus excipit , fed (ceptra ligonibus peres diftribuendis implevit; ia nos quoqüe &quans omaibus zqua, omnes in hoc cfficit tumbam noftram deteftatione feria peccato- coxquales. Ferenda eft igitur zquanimiter rum commifforum, & bonorum operum (édu- lex communis, & illius difpo(itioni parendum lo exercitio impleamus. Per verbum Orate humiliter cujus confiliarius nemo fuit. denique indicavit Chriflus, quod cum tem- pore mortis precipue tentationes nobis gra- Bevel, S. II No[fe debet, cur Deus mortem incertam e[fe o- Bri, 1. 5. ves ex demonum calcaneo noítro infidiantium luerit 5 nimirum quia, ut ipfe ChriitusS. Brigit- furore immineant, ad has autem füperandas teyel, 9, | tz dixit: fihomo fciret cempus mortis fuz, femper quidem, fed tunc precipue ob majo- ferviret mihi ex timore; & prz dolore defice- 3 rem corporis animique debilitatem füfficien- ret. ldeo utex charitate homo ferviat mihi, & tes non fimus, oculos noftros ad ccelum con- ut lemper de fe ipfo fit folicitus, & de me fe- curus,ideo incerta eft hora exitus omnium ; Et vertamus; & inde auxilium, roburque ad lu- &am hanc fortiter ,. feliciterque obeundam merito, quando enim homo deferuit, quod erat certum & verum, necefíe fuit & dignum, cum humilitate & fiducia expetamus. — Ali- Drex, in S.A!ll:;naü qui ad hanc priparationem etiam requirunt, prop. c.s, ut ab incerto aíHigeretur. S. Athanaf. ait: Eft ora, 4. . & alia ratio,curinutile fitfinem,aut finis diem ut ad illa accidentia , quz in omni fere peri- $« 10« Contra culofo morbo plerumque accidunt , nempe ,—A,rian. preíciri; ne, fiis mature prenofcatur, tempo- ra intermedia neglectui habeantur, & cum mortis wetum , dolorem corporis, & amiffionem vo- luptatum, folicite nos preparemus, & timorem perendinationibus utantur usque ad dies fini quidem mortis amore divino, dolotem cor- conterminos. Et paulo poft fübjungit: Ideo po:is confcientiz tranquiilitate, intermiffio- nem cujusque;qui per mortem obvenit,(ilen- nem voluptatum generofo earum contemptu tio texit, neoccafione iflius fcientiz inflati pro vincere, aut lenire falrem fludeamus. S. An- T majori parte temporis fefe negligentes ha- tonius hunc ipfüm modum fequentibus ver- u $. Antoni-beant. S. Anton. quoque ait: Propterea-inger4* bis docet : Exfípe&atur debite mors,, i nus p.1. tam Dobis voluit effe horam mortis, quia, ut fi pia przparatio fiat fecundum Domini hort amen k . tit. 5. € I dicit Cyprianus, qualem te invenit Dominus, ; dicentis. Lucz 12. $?. cum vocat, talem pariter tejudicat; de poen. Sint lumbi vefri pracivthi, & lucerne (c. — VIbi tria poffünt notari, pri- dift. i. cap. Nunquid. Stultum autem eít, vi- mum eft, a vitio(is delectatio vete in illo ftatu, in quo quis non vellet mori, nibus abftractio, ibi. Sint lumbi veftri precin&i: in lüm- & cum de momento in rhomentum hoc poflit bie enim eft. motus dele&tionis venerez, accidere , ratio debet urgere, ad pure viven-. cinctura autem eft quedam reftri&tio lum« dum, propter hujusmodi incertitudinem. borum, fingnificans mortificationem dele- III. No[fe debet folidum modum fefe ad mortem pree- $. Greg. Cationis, Secundum eít ; in operibus fere parandi; nam fancti viri, tefle S. Gregor. qui vens dileCtio : Lucerne ardentes in maribus mOor, brevitatem vitz inde(inenter afpiciunt,& tan- vefiris.. Lucerna fignificat mentem five con- to fe folicitius manfüris przparants. quanto Ícientiam : [gnis ardens, fervens eft chari- tas, juxta illud Luc 12. lgnem veni miitere nulla!gifc & wanfitoria,ex imc femper'genfgnt. ?n a u 4 Q ó ?Fibii?tbebæ Manmüs* Contiänarbriæ VI. Noffe debet cur wmemoria snortis apud p le. Idiot. 1. d& in terram. Manus funt oþer—a. "Tertíum eft vi- a va vigilatios Et vos füniles bominibus exjpettanti- rosque bomines tam fi ineficax; mimirum qui ; eontempl. ut Idiota re&te notavit; etfi memoriam i 1- tnótte G Ie bus Dominum [uum &7c. Vigilant enim tales, non folum in prima vigilia, fed & in fecunda & lius quandoque habeam in mente, & me mo- riturum veraciter credam, quia tamen cam tertia,& quousque veniat Dominus; Eft enim Faf» ( prima vigilia etas juventutis ; fecunda virilie tanquam fatdus, imo tanquam demens, quafi ng procul fit, confidero, vitam meam miíeram 16 P tatis; tertia fenectutis ; In iis quilibet vigi- Putt lare debet, cohzrendo bonis operibus. emendare negligo, & converfionem meam differro, ac in voluptatibus & deleGationi- Manfi IV. ANe[Je debet, ob quam precipue cau[am mors difc1,2.7.formidanda exiflat ; quz quidem juxta Jofe- bus corporalibus, peccatisque variis ac di- $CU veríis tempus meum mnifer ]ij phum Manfi alia eflc non poteft, quam pec- ac confumo, " abiliter gxpcrïdo catum;quod nos ad zternam condemnat mor- tem. Aít qui femper continueque mortem VIL ANoffe debet, cur smors fomnus dicatur ; ni- S..väaro;, meditatur, quafi impoflibile eft, ut mortalis mirum quia juxta S. Carolum Borrom um Borrom.ig culpz maculetur nzvo , dicente $. Ephrem: eo 9rat. fun, mors & fomnus in tribus affimilantur ; Reg. His S-Ephfemc Qui femper morti s recordatur, raro aut nun- uod ficut dormientes dormiunt cum fpe re- an, de comp. Hinc & intérrogatus ali« quam peccabit. furrectionis ; unde dicebat Pfalmifta : JVunquid :quando Mufonius; 7 . e quis bono vitam fuam effet qui dormit, non adjiciet, ut refurgat? lterum , fi- M — terminatutus exitu ? in hzc memorabilia re- G " ) 4 cut dormientis vigilat anima : .Ego derimio, í fpondit verba: Qui poftremum vite diem fi- ) cor meum vigilat ; iva & morientis viva permae bi inftare propofuerit. - net anima. Poít fomnum homo refurgit ve- $, Chryi. — V.. JNo[Je debet praxin, P & caufam , uotidie /z'bi' etior & robuftior ; ita & poft mortem tan- ap. Menfi jpfi moriendi; & caufam quidem afli gnavit S. dem refürgent San&i cum corporibus glorio- diíc.1/5.8. Chryf. dicens: Quandoquidem enim fieri mi- fis & impaffibilibus, aliasque gloriofas illis nime poterat, ut; qui homincs effent, ii infini- habentibus dotes, de quibus Apoftolus in ne hac quidem tas mortes tolerarent,oftendit, hzc verba ad Corinth. fcribic: Seminatur in ratione premía effe imminuta ; nam ut natura corruptione , fowinatur ignubilitery furget in gloria; fortiti id fimus, femel tantum ut moriamut ; feminctur in infirmitate, farget in virtute . [emina- tamen voluntate id quotidie perpéti, fi id ia tur corpus animale, furget. corpus [pirituals. N animum induxerimus, dedit Deus. Unde li- quet, fore , ut cum tot hinc coronis difceda- . NTIL. No[fe deet folidum modum canþl'anäi 0$, S, Hieron. - ,imo vero multo qui ob smortem propinquorum triftantur ; quem inin ep. ad mus, quot dies hic vixerimus finem. conducenr (cquentes. SS. Patrum fen- Thyraf.x: luribus : licetenim die uno,& femel,& bis, & Q2 fiepe mori. Hoc & Propheta fignificans dixit tentiz. Inprimis S. Hieron. fic loquitur: D flitutos fe a motientibus conqueruntur; &.- Pfalm. 43. . Tàta die propter tesnortificamur , &jii- mati furus.ficut eves occifionis. Praxin vero often- vivos filios, aut propter honores, aut propter negotia, peregrinis regionibus credunt,& gaus dit Man(i his verbis: Ut autem ad mortem frequentius confiderandam inducamur, medi- dent tcta vita (ine affedibus commorari,dume- modo capiant, quod cupiunt de fuis pignorie tati nonabs re fuerit, quot, quantique ftimuli nos ad hanc praxin impellant per omnes vite bus adipiíci ; & u ad palatia pergant;peregrie nantur; ad ítudia dignitatis navigant acqui- noftre a&iones; & inprimis quidem , dum menfz ad vitam fuftentan dam, & prolongan- rendas vel ad caufas pastrimonii aliquas expli- candas, cum la hora. D d & periculo proficifcentes; dam accumbimus, ut notac Seneca, aliena vi- vimus morte, fcilicer pifcium , avium, aut emnes impellunt, nec íecum vacare, quos di- aliorum animalium, que in noftris fepelimus ligunt,patiuntur ; Etutad palatia cceli,ad ftue dia Chrifti, ad honcrem vite perpetuz, & pae ventribus. Dum ad plumas ingredimur dor- mituri, fomnum mortis imaginem effe, maxi- trimonium poffeflionis zternz cum fecurita te valeant pervenirc, nemo filios fuos a fe li- mamque hominum partem in le&to a mortis b4 falce recifàm fuife, confiderare poffumus. benter gratuil erarabícedere. Dein de S. Cypr. S Cyþrign. Quantum profit, inquit ,exire de fzeculo, Chri- de mortgl.- Solis occafus, Occidentem ultimi termini no- ftri reprxfentat. Ecclefiam adeuntes & intran- ftus ipfe falutis ar3uc utilitatis noftrz Magi- fter oftendir, qui, Gam difcipuli ejus contrifta- tes,ccemeteria pertran fimus,aut ad fepulchra offendimus, & ita de aliis totius noftrz per rentur, quod fe jam diceret receffurum, locue tus eft ad eosdicens : Si me dilexifJetis ; gaudere- diem vitz actionibus refolvendum, ut femper in iis foveatur memoria mortis. Ad quam,ut tis, quoniam vado ad Patrem 5 . docens videlicet & oftendens, cum chari, quos diligimus,de fx« Cond S. Carolus Borromzus inquit, refpicit, inftitu- ne Q'ne. tusque eft ritus afperfionis cineram fu per fi- cülo exeunt,gaudendum potius, quam dole [] ulturz dum. "Tertullianus, cur enim doleas, ait, fi Tertul. 1. Mf C delium capita ; nec non coemeteria fe monumenta (prout ipfum hoc fignificat no- periiffe non credas? cur impatienter feras füb de patient.- ductum interim, quem credis reverfurum ?6 & men) alizque docent defun&torum rz emoris. Ydeoque Nazianzenus nos 'admonet dicens : Profe&io eft, quam putas mortem. Et iterum: Cur immoderate feras abeffe, quem moz Mortem velut przfentem femper tibi ob ocue los pone. Ita enim fiet, ut cum ipfi occurren- fübfequeris ? Ceterum impatientia in hu- Perpetuum tibi fit jusmodi, & fpei noftre male ominatur,. 2 ! & dum erit, fuperior exiftas. hoc ftudium, ut mentem tuam templum Deo fidem prevaricatur, & Chriftum ledimus, exítruas, Hinc enim affequeris, ut eum pro cum evocaros quoque ab illo, quaíi miferans 0, in- fpirituali ftatu in ultimo corde habeas, dos non equanimiter accipiamus. Cupi ENPREPS C IEPITREEUHREEE P RPNET quit ! kj-Titulm XCF if. Mor.c; Ms I 481 N qu&t Apoftolus , recipi jam, e g[þ cum Chrij?o extra cubiculum f&cedere, n Phil. 1. v. 23. Quanto imelius oftendit vo- & Xapþrbpïnquäns tum Chriftianorum ! le&o, quo infirmus decu mbit, eum blande Ergo votum, (i alios leniterque alloquatur, coníecutos impatiente ut omnem fpem füam qui nolumus. E r dolemus,* ipfi coníe-. in Deoponat: ut flagellum Dei patienter tol- Fah. conc. AiCret IX.. No[Je debet cau[as , ob quas mors in mundo ; ut hocad purgationem & ca(tigationem 2. in Dom, fuam provenire credat, ut peccata fua confi- 15. poft & Deo permi[Ja eft, nimirum 1. Ut peccatum in L partu füo monftrofo tanto clarius cognofcre- teatur : utemendationern promittat, fi Domi- mus, & deteftaremur, nus vitam concefferit; poenitentia m pro cul. 2. Ut mundi vanita- pis promiffis fpondeat ; tés, & carnis illeccbras canto facilius afper- ut fübftantiam (üam, 8 Gregor., naremur cum adhuc (enfus & rati 0 in eo vigent, difpo- "a ; hinc $. Gregor. fuafit: Caro,cum : 38« mor conegpit & citur, penfetur, quid fit exanimis; nat : ut peccata fua eleemofynis redimat: uc his,qui in fe peccaverunt,indulgeat : utre&tam d intelliserur, quid ametur. Tunc enim quo- fid em & crudelitatem te dammodo dici poteft cnm Daniele: Eece nu- ;neat : ut de Dei mife- Pm,'in U ricordia numquam defperet. Cum his & ejus- mina vefira! ecce quem colebatis. 3. Ut ef- cemodi allocutionibus f üly freneta peccandi licentia coerceatur: quem uerit mens infirmi re- levata, data bene ) « dictione tecedat facerdos, ad tinem mors perinde, ac patibula publice non poft multum reverfür erecta, plurimum conducit. 4. Ut divites us , detque locum, ut zgrotus de peccatis fuis poffit cogitare. humilientur, fi videant, mortem omnia s$qua- Circa quam q re, ne fpecialem fe prz pauperibus ab hoc uidem concilii inftru&tionem duo fpecialiter adhuc fünt notanda & obfer- tributo exemptionem habere. . Ut paupe- vanda. 1. lIt, fi res folatium habeant, fi meminerint, per mor- quidem difponere de fübftan- ti fua in falutem animz fü & voluerit, id per tem quotidie fibi fipem inalorum imminere. feipfüm potius, 6. Lt occafionem habeamus , varias in mor- quam per alios faciat; nam, ut fapienter S. Gregorius advertit, tutior eft S. Cregor; tis luQta virtutes exercendi. 7. Ut major Deo ; via, ut bonu gloria expurgat, fi a morte nos refufcitet. m; quo quisque poft mortem/! 4- Dial, fuam fperat a gi per zlios, apat iple,dum vivit, X. INoffe debet &? curare, ut ardens dilJolutio- pet f& beatiu e 58. nis fug Deique videndi defiderium in fe aliisque ex- s quippe eft, liberum exire quam poft vincula libertatem qu &rere. 3. Ut, quan- eitare [judeat; hoc enim vel maxime Deum ab doquidem, tefte S. Joanne Climaco, diabolus &tüfy amicis fuis requirere, ex variis hiftoriis pa- horini fano perfüadet, Deum effe infinite tet, ex quibus habetur, aliquos idcirca danta- pium ac pronum ad indu ] X xat a cceli ingreffu fuiffe fafpenfos,quod ejus- gendum, quatenus tf homo parvi pendat pecca t&, atque audentius modi in fe excitare defiderium neglexeriat. Ut autem tale de(iderium tanto facilius eli- peccat; agonizanti autem perfuadet inter- dum, Deuri effer igorofiffimüm,& peccata fua ciatur, proderit ponderare ea, que Francifcus Petrarcha pro hoc fine in quodam fuorum effe plurima & gr aviffima, ut hac ratione di£. fidat, ac deíperet, idcirco arripiendum tunc S. Dialogorum füppeditat his fere verbis : Delor. Greg. (ciatur effe En Morior. Aativ. En te Dominus preítola- - confilium, in hec fcre verba Idem La8, datum; ficut, d um vivimus, debemus bona mor. * | 5 tur, Accelera, ne titubes, neu cun&eris, pone noftra a memori fufpicionem, neu tu tibi carior es, quam illi? a rep ellere, ne extollant 3 ita appropinquante exi quis vocatus ab amante diffidit? adhuc forte ad memoriam revoca tu ea plerumque jufte miraberis timuifle, quod optandum eft. Mul- mus , ut fiduciam prg- tà enim folutus fcies, qux vinc&tus nullo un- beant; & defpcraþum f timorem premant. quam ftudio didiciffes, usque adeo, ut arcana ^ CC OU SEXIE: rerum nofle volentibus; ad quz mortali . velo CONC EPTUS P ob(ida acics veítra non penetrat, quz profecto. Rænlcg cupiditas naturalis eft homini, fed vehemen- BiLES. tior ftudiofo nil morte melius putem, nilque Dp $. occafione thematis: Regnatij, wmo quod brevius adoptatum fuerar. Dolor. Mo-. 7^ ddam usque ad. Vi /zf Wors ab Wom. s. norttl rior. Ratie, imo obdormis, feffusque vitz, ut wfe: poteft mors Re- v. 14- gint comparari, & pore ftas ejus in omnes ho- arbitror, requieícis: Doler. Morior. Aatio, )iines expli cari. lIt autem hoc Vadelin &ternam requiem. aptius fiat, [ Nunc primum poteft imago mort vivere incipis, Bona mors initium elt vitz. exponi, dicique , e is utpote plena myfleriis Ed iuod r. pingacur /? ?? ottulis , -XI. INoffe debet utilem. modum eos , qui morti quia neminem refpicir, vicinores funt, ad eandem pie ac. Chriftiane obeun- fed ?quo pulfar pede Conci!. pauperum tabernas, Regumque turres. ut Nanüne- dam difbonendi.. Qua quidem in re proderitin- Horatius canit, 2. Sine auribus ; Qquia eft in- ftructionem Concilii Nannetenfis obfíervare, - exorabilis, &, ut teníe C,4. Boéthius cecinit. Pml- l' quod (ic loquitur: Cum facerdos audierit, Heu. bau, quem fuyda wiferis avertitur aure, Boe;hius, patiænï' aliquem infirmnari in fua plebe, quam citius l2 de f E flentes oculas claudere fexoa negat.. ad eum pergar, & ingreffus cubiculum, aquam 3. Sine na/ó; quia nec odor ? benedictam fuper eum , & per omne cubicu- es, nec feetores "onIOL. currat. 4. Sine cute & Jangzi n nej quia pulchri- l]um afpergat cam antiphona : -dlperges me, tudine non capitur. Domnine: & veríu :. Exurgat Deus:- Deinde di- $. Sne vefte ; quia non cat orationem : Deus, qui (acerdotibus tuis totam miferetur inopiz, nec veretur divitias. 6. Si- ve judicio fexus ; pre ceteris gratiam contulift &9c. — Deinde can- minis dominatur L quia maribus zque ac fce- 7. Cuni fake; quia nemi- tet feptem Píalmos poenitentiales cum pre- ni parcit, & triticu m zque ac zizania deme- eibus pro infirmis. Poft hzc omnes jubeat tit. lUnde merito quisque eam veretur, & A. P. Lobn. Dibl, Man. Tow, 11 Ppp i — 482 . Jpibliotbeca Manualisï €onþianatorik $! äd illius adventum fe preparat, ut velut tela ia, horum turbulnema,,' de illa enim dicitur:.InJfob. 3$ . ' o D )of przvifa minus feriat. Vide Fabrum in conc. pace in ipfüm dormiam; de hac: Morieturv. 14 in tempeítate anima €o rum. . 3. Quia illorum Funebr. exh. 51. ( ut S. Bern. ait , fit ibi $. Barn. Luc.19. lL. Ex occafione them atís: Ven*ientx-dz"es in te; mors eft bilaris , (quia, quies a laboribus, tit jucunditas de novitate, f. 41. ex N. 43- €&?. circumdabunt te inimici tui vallo: poffunt ter- l ribiles circumftantiz mortis explicari , & 1. fit fecuritas de &ternitate) horum vero tri/?ís, p:tvf oftendi, quomodo circumdabunt inimici vallo,. quia mors peccatorum eít mala in amiffione nempe damones, peccata , curz fzculares. mundi, pejor in diffolutione carnis , peffima in tormentis inferni. 4. Quia illorum mors Quomodo.coangu[Labunt undique , quia fuper fe videbit feverum judicem ; infra fe infernum ; bene olens, $ gloriofa; horum vero: fotida & in- intra fe vermem conícientie ; extra fe ami- famis; uti jam olim Salomon predixit, di- cens: Memoriajufti cum laudibus, & nomen $.0 cos deferendos cum bonis. Ante fe morrem appropinguantem , retro fe judicium incer- impiorum putrefcet. |.j. Quia illorum mors o ( tantum temporalis, horum autetn zterna eft; jj Jl tum. 3. Quomodo ad terram proffernent : cum projiciendo in fepulchrum, tum terrenis cogi- namilli ibunt in vitam, hi in fupplicium zter- A: tationibus & folicitudinibus involvendo. . 4. num, quod, tefte S. Auguft. mors pouu s Qicen- $. Ang. L. rde civ. c Quomodo nen relinquent. lapidem fuper lapidem ; da eft, quam vita, nulla quippe major & pejo mors eft, quam ubi non moritur mors. Vid ;sult. " quia bonis corporis & fortunz , imo & frudtu fuorum operum & laborum privabunt; & ipfa hzc fufius apud Fabrum exh. funebr. 27. VI. Ex occafione themats: (Quo vadis?]ob.i6. - etiam peccatoris propo/ita ac vota concident; quz omnia fufius apud Fabr. conc. 1, in Dom. poteít oftendi , quomodo & cum quo fructuv. $« 9. poft Pent. explicara videri poffunt. — . mortem przmeditari debeant auditores,neme- ]IL Ex occafione thematis: Erunt figna in pe fi 1. Cogitent fe per mortem tendere ad | Yuc.21. fole, & luna, €$ in flellis, &j terris pre[fura. gen- locum füpplicii nobis deftinatum, videlicet ad fepu! chrüm ; hinc enim ut edudtis ad mor- tiuns poffuat explicari tribulationes morien- LNTT tium, & earundem remedia. Et 1. quidem 1em omnia faftidia erunt, — 3. 1d defertum & y. 1. locuim vafte folitudinis : wbi nihil invenient, ni(i Pál, : oftendi, qualia figna in fole fint futura, id e(t, L in ipfa vita, qui ut fol. vivificat omnes hp- quod premiferint; hinc enim ad opera bo- UET na & eleemofynas premiccendas incitabun- mines partes, fed tunc clara figna per morbos accipiet, quod occidere debeat, 5ed quia nu- tur. 3. Per lacum congelatum 69 dubricwn: pro- tu Dei evenit, patienter ferendus hic eft oc- pter periculuni ex fübíequenti jadicio & fene caíus, quia Deus facict, ut cum tmajori gau- tentia fübeundum; binc eüim armare pedes dio hic fol iterum oriatur. 2. In Juna: id eit, affe&tuum firmo timore Dei & amore opor- in rebus terrenis, feu fortunz bonis, qua per- tet.. 4. Id perpetuam manfionem :: quia in. quo- Bccl, r1, inde ut luna mutationi funt obnoxio, qug cunque loco ceciderit lignum, ibi erit. Er V. 3 go conandum potius , ut ad Auftrum, quam . tcunc incipient non dare lumen fuum, hoc eft, nullum morienti folatium przüare poterunt: ad Aquilonem cadat. . Z4d eum, qui vuifit nos in vineam, uc fra&dtum operaremur: hinc enim. unde merito prius fpernenda,& in coelum pre- mitcenda fuat, ut vel fic folatio effe pofint. falutaris ftimulus ad bene operandum haurie- 3. In flellis: id eft , propinquis & atmicis , qua tur, fi enim , ut S. Eieron. difcurrit, tanta$, Hier, & ipfie cadent, & retrahent fplendorem (üum ; cura pertimefcitur judicium pulveris, qua in-in ep. tentione cogitandum eft; qua formidine prz- unde redus cocleftium. amicorum patroci- nium, quod tunc flabile erit, queritur. — 4. /n videndum tantz jüdicium majefiaris? vide ttrvis: id e(t, corpore, ubi dolores , alizque hec fuüus apud Fabr. con j od im Dom. 4. ) mi(eriz prevalcbunt; ad quos merito p.r pa- oft Pafcha. Vi[. Ex occafione thematis: | D;ifpmev do- '£.39. v. 1. | tientiam nos priepárace debemus, Quz omnia fufius explicata videri poffunt apud Fabrum mui tuay quia worieris tu, & non vioes: poteft conc. 3. in Dom. 1. Advent. oftendi , quomodo quilibet fe d bonam mor- i V.. Ex occafione thematis: JLaudavi magis tein difponere debeat, videlicet 1. Difponen- Eecl. 4 V. T. mortuos, quam *oiventes : poffant commoda mor- do de domo [pirituali (ea comícientia, per fa« cramentorum fü(ceptionem , ferism poeni- S.Bern. intis explicari, quia fcilicet, ut S. Berna:dus tranf, Ma- ait, triplex ia morte congratulatio eft, homi- tentiam , piosque aQus illi articulo conve- lachiz, nientes. 2. Difponendo de demo meteriali feu *j nes ab omni labore , peccato , & periculo li- berari. Hinc & cygnus, ut eft in fabulis, familia; reddendo, qux ad alios pertinent: quefitus, cur in morte caneret, refpondit: Teftamentum condendo: & fi quz dubia vel Billoy Quia neque cibi quxrendi cura amplius cru- arcana enodanda vel revelanda, ad cavendas lites vel alia incommoda videbuntur, non ne- 112. ciabor, neque Aucupum laqueos, mortuus dl " extimeícam. Quz omnia vide fuíius apud gligendo. 3. Difponendo dz domo celefli: hoc 'abr. in conc. funebr. exh. 23. e(t, ea media eligendo, quz ad cocleftem glo- V. Ex occa(íiope thematis: Pretiofa in con- riam obtinendam pre cceteris efficacia vide- Pralo ! 1 5. - fpettu. Domini mors Santtorum ejus: poteft diffe- büntur, prout fufius Fabe r exh. funebr. 25. EL oftendit. rentia inter, mortem juftorum & impiorum explicari; quia videlicet, 1. mors jnftorum VIII. Ex occafione. thematis : Mdi:tumEch "* e(t matura, implorum immaiura, cum illi infe- plora fuper mortuum , quoniam requieoit : poteftv. 19« rantur in coclefte horreum , ut triticum ele- oftendi, quomodo mortui plerandi fint; ni- mirum 1. modercte: uti Siracides in texu ci- &um; hi vero, ut Zizania, in foveam inferni , duta Pf.4.v.9.abjiciantur, 2. Quia illurulm mors eít pacca- tato innuit, ..& confirmat S. Auguüinus ^* ait; "Tz";ums XCV 11l. -M;)rs.j 483 S. Àug. ,f. ait: Permittantur pia corda ;carorum,de fuo- cumentum, facile conjiciipotett, dedäratqu'e 54. de rum moribus contriftari dolore fanabili,& con- Bellovacenfis dicens : 1n hoc dabatur ei, quod Apoft. folabiles lachrymas fündant conditione mor- vivus omnibus aliis preponderabat, mortuus tali, quascito reprimat fideigaudium, qua cre- autem, & opertus fepulchro, nihil. Quo ad . dunt, fideles, quando moriuntur, paululum a usque mundi hujusReges &Monarchz vivunt, nobis abire,. & ad meliora tranfire. Hinc & provincias & regna, imo univerfüri mundum Chriftus pro Lazaro plorans, infremuit fpiri- perarmorum fuorum potentiam contremifce- tu in femetipfo, nempe naturz motum repri- re & fufpirare faciunt, qui tamen, mox ut mor- mens, ne in lachrymas indecoras prorumpe- tis neceífitati ficcumbunt, ven * (torumk fiunt hi- . ret. 2. Prudenter : non inani duntaxat fletu, fed dibrium & locus.. * potius mediis ipfi proficuis adhibitis commife- ll. Propheta Regis ait : Exibit [piritus ejzi: » Manfi difs rationem oftendendo, nam, ut recte advertit & revertentur in terram [uam; ubi mox fübjun- 6, a. g. : & Chryf. S. Chryfoftomus honor mortuo non fletus,non '*ho. 61. itur: n illa die peribunt otnnes cogitationes eorum.- ejulatus eft , fed hymni & pfalmi , & vitaop:i- j n quibus porro verbis fingulariter obíervan- Àn Joh. ma, Vis honorare mortuum? faceleemofynas : " da funt illa : Znterraim faam. Numquid enim re- 1Theff, 4, 3. Religiofe: fic enim Apoftolus monuit dicens: gioPfalti (üfficiebat non dicere: Principes haud . Nolumus vos ignorare, fratres, de dormienti- fecus ac alios in terram ac pulverem redigen- bus, ut non contriftemini, ficut & cxteri, qui dos effe,absq; eo,quod diceret,illos converten- fpem non habent ; fed certo credentes, quod, dos effe in terram fuam : Modus hic loquendi Á i bene vixerunt, in altera vita felices exituri, Regii vatis füo non caretmyflerio, quia Prin- pro nobis oraturi, & avide nos ex(peGtaturi cipes & Magnates multas quidem poffidenc fint; ut adeo potius occafionem fumere de- terras fuas, multis imperant provinciis, at ve« beamus ipforum exemplo bene vivendi, ut eos roin hora mortis easdem deferentes in finum inccelis videre, & i terrz füg reconduntur. Philippus, Impera- .te poflimus. pü$ in sternum cohabita- tor, in hyppodromo ab equo delapfus, & re- Pf. 144. IX. Ex occafione them ätis - k.?'u/ius Dominus fürgens, locum, quo in arena jacuerat , cer- y» T in omnibus viis fuis , & fantius in omnibus operibus nens dixit: Ecce, quam exigua arena nos ca« Píal. 35, Jdss aut, Sudicia tua aby[Jus multa: poffunt va- piat, qui totius orbis dominium ftulte 2ffecta- Vf d» rix quzftiones circa diverfagenera mortis pro- mnus. Porro terra propria Principum eft pro- poni, & refolvi. Cur cam multiante maturam prii corporis cinis & pulvis, in quem, ficut & ?etatem moriantur ? Ad quam quzftionem re- omnes alii, in hora mortis convertuntur, & fpondet S. Auguftinus dicegs: Vocantur ante ideo revertuntur in terram füuam 5 At vero tempus boni, ne diutius vexentur a noxiis: quid fequitur? In iila die peribunt omnes co- Il tnali vero & impii tolluntur, ne diutius bonos gitationes eorum, in illa ipfa die, qua animam perfequantur. Plures rationes affert, & fufe exhalant, demoliuntur omnes; quas in capi;e explicat Matthias. Faber exh. funebr. 32. 3. formarant, maching, evanefcunt omnia con- Cur quandoque jufti tam acerba morte occum- filia, qug tumidi & elati de fubjuganda fibi bant? nempe ob expiationem peccatorum;au- terra in corde füo non conceperant, Henri- gmentum gloriz, exemplum bonorum, malo- cus V, Rex Franciz, validiffimum armaverat "n rumterrorem, & ne tam de via, quam de viz exercitum, per quem füfpenfum tenebat uni- termino foliciti effe difcamus, ut pluribus de-. verfüum mundum chriftianum , confiliorum. ducit, Faber exh. funebr. 13. 3. Cur vita hu- fuorum nefcium; At vero mox ut ex improe mana modo tam brevis fit? Nempe quia nunc vifo occifus fuit, diffipatus eft univeifus .ille lex gratiz eft, atque adeo convenit, ut vita no- exercitus, proftrate funt omnium confiliorum ftra, qux nihil aliud, quam exilium, curfus in uorum maching, quia in illo die peribunt: N ftadio, & labor eít, citius abfolvatur, id quod omnes cogitationes corum. j l;VlI' fer. 1. | fufiusFaber conc. 7. in feftoS.Catharinz often- HI Refert S. Hieronymus, quod XerxesRex5. H dit,ubi alias etiam rationes hujus brevitatis af- potentiffimus, qui montes wquavit, & exficcaa *: €P« a. fert. 4. Cur mortem incertam effe voluerit De- / vit maria, dum die quodam ex eminenti loco us? Nimirum quia alioqui multa peccata com- innumerabilem exercitus fui in acie collocati mitterentur, & multa bona omitterentur , ut vidifiet multitudinem;armare fleverit, confide» idem Faber exh. 37. funebri fufius iterum di- rando, quod intra centum annorum fpatium ducit, ubialias etiam rationes atfert. null:s eorum inter vivos füperftes effet. O fi . XIII. poffemu in talem afcendere fpeculam , inquit AELI C ONSPECTUS. Hieron, d e qua univerfam terram fub noftris , Bellov. p. m Alexander navigaret per quendam pedibus cerneremus, jam tibi oftenderem to- $« 1. 3. L. Cu fluvium Paradifi, ut veniret ad hortum tius orbis ruinas, gentes gentibus, & regna re« q'dift. 4 ejus, quidam fenex derupeapparens, ei fuafit gnis collifa, alios 1torquer'i, alics necari, alios regreffum,& deditlapidem pretiofüm pulcher- abíorberi flu&ib: alos i^ fervitutem trahi, rimum , dicens ei; quodin ejus ponderc agno- illos na(ci, illos mori. & non Xerxis tantum exe fceret valorem fuum. Lapis ergoille pofitusin ercitum , fed totíus mundi horrines, /qui nunc flatera nudus, omnia ponderaba: quzcunque vivunt, io brevi fnatio defuturos. in alialance ponebantur; coopertus autem IV. Quzruntnonnulli,cur in manibus mor. Manfi dife; LL pulvere, nihil ponderabat, fed ei prxponde- tis potius videamus depictam falcem.quam en- 12« n . lo rabàt feftuca una... Quale autem lapiens hic fem, vel fagittam, five fulmen, aut aliud fimile fenecio Alexandro, ad totius univer(i domi- ftrágis faciendz inftrumentum? Certe non eft nium anhelanti, per hoc tradere voluerit do- hoc hominis inventum , fed in fimili forma viía R. ,P: Lobn, Bi. Man. Tom. Àl. Ppp2a rÁ " 454 idBibliohbeca. MMaäs Concioniatoriee vifa eft: mors a S. Joanne Apödalypfi C 1;4.. citur habere venenum , ita in fine hominis tentationes omnis malitiz fuggerit. De hoc ubi falcis frequens fit mentio.. Oblervandum proinde eft, proprium falcis effe, quod in agro Pfalm. 16.. Jnimici animam meam circumdederunt é$c. . Inimici noftri maximi fünt daemonesi, velprato ex zquo fecet herbas, & fpicas, tam altas, quam humiles, omnes pariter profter- & hi animam vallo circumdant , cum pecca- nendo; itaquoque mors in hora predeftinata ta ante mentem ponunt , & divería tenta- adveniens, nullum habet moribundorum re- menta függerunt hinc inde. Jdipem füum cen- fpeétum, five fint Principes, five fint fübditi, cluferunt , quia abundantem malitiam fuam in fani vel infirmi, robufti vel debiles, armati vel animam includere querunt. . Os eorum lecutum m nudi, fed omnes ex zquo refcindit. eft uperbiam , dum videlicet vel de infidelita- 107'( . fdem dife, . V. Neminem latet illud recepriffimum af te, vel de deíperatione , vel de taciturnita- ia ^^ Wsua g. fertum : zdmyclas filentium perdidit. — Erat au- te confeffionis morientem tenzant, * tem hzc civitas inter Cajcetam & Tarracinam IX. In . vita S. Aníelmi legitur , leporem yita e, a, juxta mare fituata: qua falío piratarum fze« quendam a canibus in(e&tatum , perfugam fu pius excita rumore ad arma concurrerat;Une equo, cui S. Epifcopus infidebat, fuum fibi de cum cives quietam nunquam poffent tran- quazfiviffe refugium, cumque ex inftin&tu re- figere no&em, remedium adhibituri difcordi- verentiz erga Epiícopum , dictum leporem ni; legem promulgarunt, ne quis füb poena aggredi, vel attingere non auderent, aéra ni- vitx ad arma provocare, aut conclamare mul- hilominus latratibus fuis implebant , quod titudinem, auderet tempore nocturno. Ex circumftantes, hocque fpectaculum videntes fine rifu dif&mulare noa poterant ; linde S. improvifo igitur quadam noCte inimicus de Mart mariin terram conícendens, manu falva omni- Epifcopus occafionem fumpfic faluberrimam bus dormientibus urbem invafit ,. flammis illis fuzgerendi fequeatem do&trinam ; Ita e- ^. jén. combufit, fpoliis exhaufit; ideoque in pro- nim ilios alloquebatur: Ridetis? At vero in- verbium abiit: Amyclas filentium perdidit. felici huic lepuículo nullus rifus, nulla lzti- lta quoque jam plurimi mortales quandoque tia eft. Hio(les ejuscirca ipfum fünt , &ipíe de vita folicirus confugit ad nosj prefidium fla- patiuntur infirmitates, aut in diverfaincidunt pericula, in quibus per pravias confeffiones gitans. Hoc plane elt & animxz ; namcum de corpore exit, mox inimici fui, fcilicet maligni generales, conícientizque munditiem ad mor- tem excipiendam preparati eflent; (ed ubi vix fpiritus , quieam in corpore degentem per an- diícrimen evafere, mortis immemores, laxam fra&us vitiorum muitis modis perfecuti fünt aggrediuntur vitam, quos tamen ex improviío crudeliter,adíunt parati eamrapere,& in mor- tem aternam przcipitare ; At ipfa nimis an- rcpentina mors irruens opprimit. ddem di, — VI. Orator quidam nofiri temporis celebris xia hucillucque circumfpicit, & qua fe tueatur, -defenfionis & auxilii manum fibi porrigi inef- Y$. n 4. de navigantibus differens obíervacs eosdem non magis a morte diftare; quam diffet fub- ' fabili defiderio concupiícit; demones aucem e contrario rident , & magno gaudio gaudent, tile lignum ab undis hoc enim fi non interce- L] deret, mori cogerentur; Eodem modo fi quis fiillam nullo fultam adminiculo inveniant X. Conftideravit S, Gregorius verba il la ab S. Grägor,, me inter'oget, quantum ab unoquoque mors [ U diítet homine, vere refpondere potero, quod Angelo devotis mariis dicta: Nolite expave- hom. a1. unico tantum flatu & refpiratione a morte icere : ac fi E L^b 9 Hl xee dicat : Paveant illi , qui'" Evang. feparatur, quia quam primum homo re x ipi- non amant adventum Joüpernorum civium 5 pertimefcant, qui carnalibus defideriis preffi, rare definit, pariter vivetre definit.- Seneca &- NI Seneca moralis Phjlofophus inqvit : ad eorum íe focieratem pertingere pofle de- fperant., Vos auter cur pertimelcitis, qua ud Manfi'Tam debet effe mors ante oculos juveni,quam dife. 17. (eni. Non enim citamur ex feníu, fed ex de- veflros cocives videtis ? Linde & Matthzeus $* i1o. Angelum apparuif!e deícribens, aic : Erat au- pofito. Quanam vero eft inter cenfum & de- politum differentia? nimirum fructus ex cen- tem aípectus cjas (icut fülgur, & veftimenta ejus ficuc nix : in f'igure enim rerror timo- fu provenientes non recipiuntur, nifi poft an- . mum evolutum; At vero depofitum ad quam- ris eft, iü nive auter blandimentum cando- ris. Quia vero omnipotens Deus , & terri- vis Domini poftulationem reftituere tenemur; & ideo illud femper in promptu effe dcbet. bilis peccatoribus, & blandus eft juftis, re- '&e teflis refurrectiopis ejus Angelus, & in Merito igitur Philofophus ait: citamur ex de- pofito, quia mors fuper vitam;jus & potefta- fulgure vultus, & in candote habitus de- monftratur , ut dc ipfa fua fpecie , & terre- tem habet, fimilem illi, quam habet depofita- d rius fuper rem depofitam ; unde fuperveniente .ret reprobos, & mulceret pios. btij Xl. Poftquam Samíon leonem dilaniavit , Mant difc, morte non valet dicere ; ego füm juvenis, nondum fum maturus ad mortem : quia mors poft aliquanrum temporis ad locum , ubi ca 35. n. 5.- daver jacebat, reverfus favum mellis in ejus idem jus habet in juvenes nod in fenes, cum tam juvenis, quam fenis vità unice duntaxat faucibus deprchendit, de quo illud propofuit Problema :: De comedente exivit cibus ,' & de for- refpirationi & halitu adhzrefcat. S, Anton. VIII. Diabolus graviffime hominem aggres ti egre[Ja eft dulcedo. . Porro mors eft leo ile fe- rox & horribilis, de qua proinde in officio p» 1. tit. £. ditur in fine, fciens plus temporis non fibi re- defünc&torum dicitur : Salva me ex ore leonis , & $ $* manere. In hujus figuram dixit Dominus an- & in Pfalmo 7. JWVe qvando rapiat, ut leo ani- tiquo ferpenti Gen. 3. 7à infidiaberis. calcaneo ejus , Ícilicet creaturze rationali, cujus calca- aqmam meam , hutcque leonem natura fum- neus corpóralis eft extremitas corporis, finem mopere abborret, quia in medio vite noe firz curíü leo ilte hominem frequenter ag- vitx de ignans : & ficut (þrpens in cauda di- . gredi- $ Tiwus XCPEHL Mus. 4858 greditur , & proflternit. Quisnam vero ita tn Dei timore: Q—ïxiïe, nunc enihi pro toto fortis erit, qui de hoc leone victoriam repor- .mundo, nollem me aliam vitam inflituiffe, tare ,. in ejusque faucibus mellis fuavitatem .XV.S.Gregorius Nazianzenus caducam vi- 5. €:egor, invenire, eique libenter occurrere poffit? Is nimirum, qui velut alter tam noftram de(cripfit, cum orat. 10. fic ait: Naz. crat, Samíon, ípiritum Ejusmodi vitanoftra eft, fratres, qui vitam flu- 1o. Dei fecum habebit, id e ft, qui vitam aget xam ducimus, ejusmodiin terra ludus, ut cum janocentiz Chriftianz co nformem , totum- . nonfimus, naícamur, cum nati fümus ,ruríuüum que fpiritualis vite perfe &ioni fe tradet , is diflolvimur. Infomnium (ümus minime confi« enim mortem nequaquam expavefcet. $. 'Amvbkr. ftens, fpe&rum quoddam, quod teneri non po- l. 7- C- 90 XII. Ingeniofa eft S. Ambrofii fuper illa a teft, avis prerereuntis volatus, navis in mari in Luc. Chrito dicta verba ponderatio : Sunt aliqui veftigium non habens, pulvis, vapor, ros ma- Ó 3 de hic ftantibus, qui non guftabunt mortem. tutinus, flos füo tempore naícens, & füo tem- lta enim Íícribit: Non (atis eft ftare, nifi, ubi Chriftus eft ; ftetur. poremarceícens. Hzcille feculorum & tem- Soli enim non po- porum ludibrium eft vita noflra. Propudiofam tuerunt guítare mortem , qui poffunt ftare ex te obícceniffima trahimusoriginem , & vix cum Chrifto. Hí enim, qui, quamdiu in ter- ex illa foeditate emerfimus, quando in eandem ris vixerunt , cum inimico infernali fcedus magnoimpetu redimus. Somnium fümus ho- pepigerunt, timent, & meriio , ne in ejus focietate poft hanc vitam eternaliter crucien- minis miferi, quem (àa noctu imaginatio lu- , dificat , ut fe regem füblimem in magnifico tur, ac proinde, quando ab hac vita fepa- throno fecundum randi fünt , toto corde contremiícunt. quietem videat, qui cum fub dio, atque in trivio no&tem exegit , fra- Manfi dife, Xill. Merito aliqui faciunt reflexionem fü- &us ex duro (olo, rigidus ex frigore, nudus .per diverfuüm exitum, quem fortiti funt ma- ex egeftate, famelicus ex longa eturieevigilat. gifter piftorum, & pincerna Pharaonis; Ambo Umbra fümus , quam (i tentare roanu velis, Kegis fibi indignationem contraxerunt,in eune nonpotes, Non aves, non naves fumus, qua- dem carcerem, in quo Jofeph vinétus detine- rumillz pennarum remigio ventos, hz carba- ' batur,conjecti erant , ejusdem erant aulz col- legz aulíci, ejusdein Regis fübditi & fervi , rei forum aliis pelagus fülcant , fed fola veftigia quzdam earum, quz in tran(itu relinquunt, ambo eraat, qui Regeom fuis contta fe exafpe- fed talia,ut nullias (inctamradiantes ocaulorum ravcrunt exceffibus , ac proinde videri pote- obtutus,ut ea legere poflint. Pulvis fümus;,qui rat, €os parem íortituros effeexitum, five pro- pitium, (ive funett Y &i raviorem fibi ruinam parat , quo füblimius 1m, Er camen tilorum unus Íea ventorum fpiritu ferri perraittit. Ros fü- ingratiam regiam reítitutus , alter vero ad pa- mus, quia vix folem confpicatur , quando vel tibuium fufpenfus fuit. Quis mihi diverfitatis pr& reverentia cedit de loco » Vel prz timore, hujus edilferat caufám? Omniainfigura con- & adtniratione tam fplendid v Majeftatis con- tingebant illis; Nimirum ambo Regi ZEgypti fumitur. Flos fümus , que m fol unus videc mundurm przfiguranti inferviebant, cum hac apricum,adoratum, mori.uum. Cum ergo tam tamen differentia, quod Pincerna, qui e car- multa fimus & nos, & vita noftra, dico, quod i, cere ad gratiam pri(tinam readmiffus fuit, de- . €a propter nihil fumus. X. $1 notavericillum, qui in hujus vitz ZEgypto vi- XVI, In primulo (acrarum litterarum vefti- L . vit; fedabsque ulla ad hunc mundum affeGtios 'S Cregor, bulo, atque inipíis primi & fecundi libri tituli s Nyffenus - ne vel adhzreícentia ; Regi potum propina- magnum myfterium S.GregoriusNiflienus non 29ud Di- bat, ita tamen, ut ejus manus nequaquar tan- absque finpulariacumine notavir. Primus fcri. d4c Nyffe. geret, ideoque fymbolum erat illorum, qui pturz liber dicitur Genef(is, & latine Genera- nus $. 4. Dom. 3 mundo quidem utuntur, fed absque ullo erga tio, five principium. Secundus liber Exodus, mundum hunc affectu , juxta illad Apoftoli : quod Latinis exitus,finis,cerminus dicitur 93 & O- poü?*afch. Habentes alimenta , & quibus tegaur , bis contenti fi- leane eft Hebrzis nomina libris ab eorum pri- amus. Magi(ler vero piftorum five coquorum, mordiis indere, & quoniam primo libro or- illum reprzeíentabat, qui rebus mundi hujus tum mundi Moyfes exequitur ; propterea Ge- toto aftectu immergitur, qui enim farinam & neícos , fivegenerationis nomine donatus fuit. panes aliis preparat : mauus femper farina & Secundo autem libro rexit hiftoriam exceffus fili quis inquinatas haber ; Hi igitur (ant, qnos filiorum Hfrael a fervitute &*gyptiaca, & óinem illa manet terribilis fententia , ut ícilicet in pa- tam duri, atqueintolerabilis mancipatus, inde tibulo inferni perpetuo fufpendant " ur ; quia exicrum appellandum p:taverunt. At nunc manus nuoquam puras habent. quetit facer Nyffx Epifcopus ; quid caufg , ibidem, .. XIV. Interrogatus aliquando quidam non quod librum Genefeos five generationis, & jdife minus dives, quam potens, quidnam (ibi de vi« l 5' principii ftatim ille e vetigio fequitur , qui tà peenitente & auítera quorundam religiofo- ab exitu, & a fine nomen accepic, utot inter rum , & de vita deliciofa & commoda quorun- ütrumq; non alius intercedat medius. Fa&um dam fecundum fenfualitatem, & preefentis fie- id haud dubie, ut vitz noftrz brevitas indica- culi ufüm viventium, videretur? Kefpondit : retur, & quam anguftis circumícribuptor can- Cum his vellem vivere, cum illis vero mori cellis, ut quorum principium inter, & Ginem, optarem. At vero magis chriftianerefponfurus nihil videatur reperiri medium. — Hzc tacite fuiffet, ut Drexelius inquiz, cum iisdem opto * philofophatur in primis librorum fuorum in- vivere, quibuscum mori gratum effet, fiqui- Ícriptionibus Dei amicus Moyfes , inquit ille dem timenti Deum bene erit in extremis, &c. hom. 6. in Ecclef. qui ftatim cum Genefi y uogi $. Bernard. primus S. Francifci focius , in hora eft generatio, fimul quoque fcripfit Ex odu . id. eít, exceffum, ut, mertis füac QixiHe fertur : Nunc fentio, quid fit qui ealegerent, quz fcri- Ppp3 pta I AE (Biblio'tbec'æ& Manualis Concionatorie 486 j fe ftudiofe contineat, & morïum emendationi pta funt, etiam per ipfüm ordinem librorum €a difcerent, quz ad fe ipfos pertinent, Ne- folicite invigilet: Pulvere e vefligio angulum colle&o fparfz apes in alvearia revertuntur. que enim feeri poteft, ut, qui Genefin, gene- rationem, inquam, audierit, non Exodum, id Diabolus certe in unam noftram perniciem maxime femper intentus; cum fciat, qu& no- eít, exceffum protinus cogitet, Juxta hae quis tam vanus fit , ut vitze tam vang fidat? bis ex mortis recordatione emolumenta pro« L] veniant, ut illius quam minime memineri- Et quis fecum reputabit , quod vitz exordio tam vicinus eft finis , ut nulli ejus initium mus, magnis modis laborat. . XIX. Ingrediebatur S. Davi d quondam/ ca- Ibideg, occurrat, quin terminum (imul obvium ha- beat, qui non fru&uofe eam locare curet; ftra Saulis, comiteshabens Abifai , & nonnul. los fortiffimorum robuftiffimos alios , invenite & ad horam mortis ftudiofe diligenterque fe preparet, qui tam cito advenit, tamque in- uetum Regem, tum exercitum illius omnem alto (omno fopitum. Vidit Abifài promptam; opinato nos hinc abripit? €dem Di- XVII. Diligentia & induftria mali demonis fecüramque trucidandi hoftis opportunitatem fimulque faafit Davidi, ut ne tam preclaram dac. $. 2.factum multi arbitrantur, quod fepulchra ex- in Dom. tr4 civitates olim fuerunt conítituta, ut ne occafionem elabi fineret, vitamque adimeret !ï 15. homini , per quem vix fi bivivereliceret. Re« Jen t Poft homines ob oculos haberent memoriam mor- tis, fed procul abeffet, quicquid illam refricare fpondit pius Rex : V ivit Dominus , quia nifi Do- minus percu[Je rit eum, aut dies ejus venerit ,. ut moe poffet ; quod ftygius ille veterator probe fci- ret, quam fit hoc validum ad continendos in riatur , aut in pralium defcendens perierit , propitiu s fit mibi Dominus, ne «xtendam manum meam 1n Cbri- officio homines, emolliendosque peccatores remedium. Confirmatur id ex co, quod alte- ftum Domini. 1. Reg. 26. 10, 11.. Quid hic re- frznavit Davidem, utnullis fuaibus in ccdem zius vitz homines, qui ad nos redeunt, tan- quam a vita noftra fibi timeant , fragilitatis infenfiffimi hoftis adduci poffet ? Refpondet 5, Joan. Chryfoft.Hom. de David &Saul. confpi- íüx monumentum, quo tueantur , fecum fe- rant, neque veniant , ni(i bene tedti fune- ciebat Saulem dormientem, ac de morte come muni omnibus philofophatur ; fomnium eniràa bri linteo, quo involuti fuerunt , quando mortui, Revixit Samuel, vifusque eft Pytho- nihil aliud,quam mors temporaria, & unius diei interitus, Hoc ergo Davidem ab inferenda ne- niffz, quz,.cum a Saule interrogaretur, qua- lis formz vir effet, qui vifus, refpondit: ir ce abftinuit, quod vitam in dormiente Saule imaginem mortis videns, fibi etiam paratam, Jenex. afcendit , & ipfe amitus. eft. pallio. 1. Reg. 28.14. Quefitum a multis , quale hoc pal. nec diu poft forte, fi non ab alio, a Deo faltem inferendam cogitavit. Atfi mors picta tantum lium faerit Samuelis. Rabbi Salomon refpon- L det : Fuit pallium; cum quo fepultus eft. Sed valuit, mors ipía quid non poterit? L] 2 — XX. Celebrisilla Davidisnemine m latet a- Id. Apol- quorfüm funebri illo ami&tu inuutus advenit, &us,quando Phi li&hzis urbem Bethlemiticam 1. de Da- qui paulo poft ab bac vita iterum abiturus vid. c. 7. erat? Tam vilia, aut non ornatiora, pracla- obfidentibus, aquam cifternz Bethlemitice f'» tire coepit,quo intellecto defiderio,tres milites rioraque funt alterius vitz veftimenta ?. Ha- buit illud zvum veflfes tum elegantiores , cum manife(to vitze periculo inimicas pene- tum pretiofiores, fed venit cum ferali fuo ami- trando phalanges , aquam attulere, Regique at ille noluit bibere, fed libavit cula Samuel, ut ejus, quam jam oppetierat, prefentarunt, mortis infigne aliquod fecum ferret , conti- eam Domino, dicens : Profitius fii mibi Dominus, ne faciam boc num fanguinem bominum iftorumy qui Manfit nuoque ob oculos haberet , quaíi nemo in hac vita vel momento fecurus degere poffit, profe£ti funt , &g. animarum periculum bibamm ?. bi 7'"'71 S. Ambrofius, cur David.aquam illam bibere nifi in confideratione fragilitatis propriz po- fitus. Propterea etíam Samnucl, tanquam pra» recufarit; hancaffignat caufam : Eo quod fuz» viratem bibendi habere non poffet,quz propo- fidio taliopus habuiffet, pallio füo capulari fe texit, & velut obarmavit, Atque ille qui- fite mortis horrore confiaret. -XXI. Antiqui idololatrze:. cadavera in ci- Manfi difg, dem i(tud in litore, & portu, quid ergo nos inter tempeftatum procellas in medio mari; neres ac pulverem reducere folebant per5 m 8 & przíentaneis periculis agamus? ignem ; forfitan ex aftuti ferpentis confilio, Jtilitas memorid. mortis. ut ita fimul cum cadaverum difperfione , fi- mul mortis. pmgenimmm—cvanefceret me- Ibidem. XVIII. Solent apes, cum toto femel agmi- moria; Sciebat namque , quantum fibi bel- neab alveari eruperunt , diffipari, & egre füb lum cieret memoria mortis. te&ta priora reverti, . Sed quo remedio feri offit, ut iterum co&ant, & in priores cellu- XIL S. Antonius fequentem ex S. Joanne$. Anton. mpD . !-tit.5. : as fe recipiant? Plin. l. 36. c. ult. hac arte Damafceno sffert difcurfum : Quidam du C;1, $. 10.' a facie unicornis, ne ab eo devoraretur, ve- revocare poffe docet: Pulvere e veftigio an- uium colle&to, fparfz apes in alvearia rever. locius fugeret, in quoddam barathrum ma- gnum cecidit; cum autem caderet, mani- tuntur. Quam facile ad peccandum erumpunt homines ? quam leviter ab zquo & bono re- bus arbufículam apprehendit, & in bafi qua- dam lubrica & inftabili pedes fixit ; re(piciens cedunt ? ut vero in femitam redeant, quid agas? Sume pulverem , fume cinerem, fume vero vidit duos mures , unum album, & auxillum terrz, in quam primzvi anguis doe alterum . nigrum inceffanter. radicem arbu- j O rediimus , atque ea frontem memoriamque fculz , quam apprehenderat, rodentes , & jam prope erant, utipfuüm abfcinderent, in homini prafica; ita facies, ut ad meliorem fun*do autem ba.xathri vidit dragonem re rribi- gem fe rccipyiat , ,& intra legum-cancellos lem vïimzm*--mmï Mors. 47 f'enäi'þiräntem ignem,& soperto ore ipfum de. mus hujus (Fabrïcämx expendit, :atqu;c,diiäpi- vorare cupientem ; füper bafim vero;ubi fe fu- dat, nullo mortis, q u identidemhþumäris flentantem tenebat,vidit quatuor afpidum ca- imminet, habito refpectu- x N ; A * . pita inde prodeuntium ; Elevans autem ocu- XXIV. Cum D * Oominus vi nez. ficulneam ïdemþ"difc-. los vidit exiguum mellis de ramis illis arbu- infructüofam amputari jufliffet, vinitor f& in- 8« n« 5«- Ícule exireoblitasque periculi,in quo undique - terpofuit;rogavitque ut faltem unius annofpa- | pofitus erat, fe ipfum dulcedini illius modici tio eandem toleraret, promittens omnem ex h mellis totum dedit.Ouis igitur hominem iftam parte fua diligentiam & induftriam,ad hoc re- non judicaret in(3num,qui ita accendit ad illud quifitam, ut frü&tificaret. Sed quomodo id fe modicum dele&ationis habendum, quod tam obtenturum fperabat? Usque duzg fodiam circa multiplicis pericali oblivifcitur, tanquam ce- illam, & mittam fiercora. Fotfa autem & ftercora cus effet, ac.pfüm non videret; ideo orabat ä illa mortem prafigurant;quia memoria putre- P(almifta: Jlumina oculos meos, ne unquam obdor- dinis, vermium, & fepulturz optimum eft re- miaminwerie; id eft,in confideradone mortis, medium , ut anima aliqua ante fterilis bono- t M —— ne quando dicat inimicus ineus, fcilicet diabolus; rum & virtuoforum operum referac fructus. prevalui adverfus eun , (cilicet per peccatum. XXV. Si tam potens & efficax eít mortís Salazar - Linicornis mortis tenet figrram,quod homines recordatio, non fim nimius, fi illius potentiam zp. Nyff. —— O Con- Dom. 15. femper períequitur, & apprebendere cupit. cum virtute Nomipis Jefü quodammod Und: dicitur Job. 34.. INiziquid. volet Rbinozeros tendere pofle dicam.. Qua alia tam va lida & poft Pent. À Jerviretibi? Rhinoceros eft unicornis,& ifte non invicta arx ac dulciffimum Domini noftri no- ?** vultalieui (ervire, quia mors nemini vult füb- men? De illo inquit Salomon Prov. 18. 10. . jici, aut parcere, ita ut elephantem etiam cor- Tüurris fotiffana nomen Domini, ad ipfam currit nu in ventrem figens interimat, quia fcilicet juítus, & exaltabitur. Salazar, infignis harum mors quemicunque virtute,ve h | fcientia,ant po- paroemiarum interpres ait, quod ea verba teftate magnum interimit. Barathrum, mun- multi Hebrzorum de inoffabili nomine Jeho- das eft omnibus malis plenum ; arbufcula vah accipiunt, ad fan&tiffimum autem nomen unius cujusque eft vita, qux per horas diei & Jefu alii confequenter trahere contendünt, Maseciir. noctis, quafi per murem nigrum & album, in« propter affinitatem literarum utriusque no- ceffanter confümitur, & incifioni appropin- minis. Sacrofan&tum ergo hoc Domini noftri . quat. Bafis quatuor afpidum,corpus elt ex qua-. nomen mmunitiffima turris eft, qui in eam fefe. tuor elementis compoficum, quibus inordina- ER recipit, is exaltabitur, & gloriofos de hofte : 4 tis, corporis compago diffolvitur. Draco terri- triumphos referet. - b:lis, eft infernus, cunctos devorare cupiens. XXVL Quotiéscunque fummus Pontifex Maná die, 2ulcedo ramufculi mellea,cft delectatio fallax aliquis in Bafilica $. Joannis Lateranenfi folen- 6- n. $. pol. imundi, per quam homo (educitur,ne fuum pe- niter poffetlionem capit (ui Pontificatus, levis Dlg , . riculum intueatur, & fic dum mundi dele&ta- uzdam ftupa virgz fümmitati affixa accen- - i^ À üonibus vacat, & f(e moriturum non confide- itur, quz poft editam luminofam quandam rat, confumpta radice arbuículz, & bafe de-: flammulamyin fumum & cinerem ín momento firuGainfoflatum cadir, & ibi defiderium pec- redigitur, ut per hanc ceremoniam omnium catorum peribit; led dum mortem bene reco- humanarum digoitatum; quz cíto in cinerem gitatpros'aoquam,mel dimictit deleCtationibus : convertuntut, fugacitas electo Pontifici infi- r r o pPiPCI lum evadit. riandapna; & peccatum & p nuetur. Unde preco quidam clara voce cla- VMä—nü difc. XNXUI. Fadem ftultitia nonnullorum, mor- . mav: Beatiffane Pater ,. fic tranfit gleria. mundi. !2 n, 2. tem minime contendentium, fed ad radices in Quibus verbis addi merito poffet. . Neque de- boc mundo agendas contendentium, fequenti fcendet tegum, el cum eo gloria eus. fimilitudine exprimi potcít: $i quis zediticium XXVII.. De confuetudine aliquando fuit$ Anton. exftru&tum habe:et juxta impetuofum torren- Imperatorum, quod, cum eífent elc&ti, prima P-4-tit 14. tem, qui contiguam identidem roderet & ab- die coronationis eorum venicbat ad eum La * 9 37* jdiit, fumeret terram, illias autem fabrica non nifi picidarius, deferens in míanu füa tres vel qua- b ad tres vel quatuor ad füummum diftaret pal- tuor petias; marmorum diverforum colorum 1mos; num quis adeo ob omni mente alienus dicens: Jubeat Dominus Imperator, de quo foret, ut inibi curiofa extraeret eftiva ambu- genere marmoris velit fibi fieri fepulchrum, lacra, aut cabicila auro diftincta, pretiofisque quia homo mortalis eft ; & hoc ficbat ad dan- jncruftata lapicihus, ut flacuas inibi erigeret, dam fibi occafionem humiliationis ex mema- aut picturas celebriores? fi nsingue fabricam ria mortis. lllz namque manus, quz fcriptis ntof. füuam vel unico inítsati pertimetcit abripien- moderabantur; que unico duntaxat nutu vae d o . dam fluminis impetu, nullos unquam fingula- lidiffimos, quocunque volebant, dirigebant & uS. S, II res adhibebit fumptus, aut lüam circa huj VE deftinabant exercitüs, coram quibus torus modi zdificium applicabitimentem. Quoríum contremifcebat mundus, tandem a validiffi- igitur & quamcdiu nos infaniemus in exflruen- mis devorantur Vermibus; Caput illud quod 12;2 X. dis vanitatum türribus,quic nes morimur,e innumeris populis atque provinciis leges de- ^ quafi aquz dilabimur ia terram ? veritas indu- cernebat, unico ictu fusque deque verfum in bitata & pradtica eft, quoniam aquz ille vici- fepalchrum reconditur: corpus; quod regio nz (unt, noítrisque inhiant faucibus, & nihil- fplendebat paludamento , tines cocpertum ominus quis eft, qui hoc ipfüm confideret ex confpicitur, juxta illud lfaiz: Stübter te flerne- Y l omnibus?Omnibusmors imminer,& nihilomi- tur tinea, £5 oberimentum tuum eft vermis. .nus indelinenter fuum quilibet ingenium, pe- XXVIII. Toennes de S.GeminianosVincer. Nyffen.f.c, lii de culium, tempus, & quidquid poflidet, in do- tius Bellvaceníis, Berchorius, & plures a Baífi- A i 458 Biblitbeca : Manuals | . Coneionatoriae þ, Bafilifco ajunt, quod $. Ambrofius in Pfal. $ XIV. ,,1 ! m gt 112. O&on. 10. his verbis affirmat : Bafilis- MISCELLANEA- i cus fi quodcunque prior viderit animal , fer- : st tur oecidere, & allegatur, ftàtim necari , qui ; ! Qualitas. u potuerit a ferpente hujusmodi prarvideri, ipfe i | ors falcata pingitur, qualem olim S. Jo- Apoc, w. quoque ferpens mori dicitur, fi fuerit ho- I.M annes vidit, fimilem Filio Hominis, ha- v. 14. minis preventus afpedu. Vifu perdit, ac bentem in capite coronam auream, & in ma- . perit, cxdit, caditque Baflicus. Qlæm,- nu fus falcem acutam ; nam uct Chriftus om- cur mors malis eft tam exitialis? .Mors pecca- nium judex, fic mors omnium eít carnifex, & torum pe[Fma. P(alm. 35. v. 22. Cur juíto tam falutaris? JNam jretiofa in confpe&tu Dowint mors falx utriusque eft index. ]i. Diogenes Cynicus inter buftuaria ob- Beff, comc. - Santlorum ejus. Pfalm. 115. 15. Qua fit, quod juftus morti vitam adimit, & peccatori mors ambulans, fcifcitanti Alexandro, quid ibi age- 2.de mert, Dren rec? Patris tui Philippi, refpondit, calvariamP 3 L1 mortem deteriorem adfert ? Refpondeo, mors pedt f Bafilifcus quidam eft. Qui mortem przime- quzro, fed interr gofcere/ nequeo: tu, fi potes, S j 9t oftende. i ditatur, ac diu ante quam adveniat, previ- u det, nihil huic ab illa incommodi venit, At lil.Idem rogat b nupi quid mali effet mors,Lgert. l. 6. refpondit: quo pa&to malum, cum przefentem quem illa przoccupat, & prior videt, eun- dem intoxicat, & necat. Et quoniam ju- non fentiamus? quod autem abeft, nulli ma- lum eft, Dum fentit homo, vivit; nondum ftus eam afpectu fuo prevenit, proptera etiam La vincit, & veneno fuo exonerat: Mori dici- igitur adeft mors, quz. fi ad(it, abeft fenfus; Fdto, Malum autem non cíl, quod non fenticur. Fa tur, fi fuerit hominis preventus afpectu; pec- catorum vero, qui fe videri priorem, patitur, IV. Tres fünt nuntii mortis, cafus , infir- Hugo de b mitas, fenectus? Cafus dubia, infirmitas gra- clauftro ^ occidit: Allegatur ftatim occidi, qui potue- Se«. xit a (erpente hujusmodi. previderi. Hinc via, fene&tus certa denunciat, Cafus nuntiat hlme L2« l mortem latentem, infirmitas apparentem, fe- $- nt Q intelligetis id, quod de venerabili illo fene &I2, Simeone S. Lucas ait; ARefponfum acceperat Si- ne&tus prefentem. Ex hac incertitudine mor- tis timor, ex gravitate dolor, ex certitudine meon a Spirit u [antüio .mon vifurum. fe mortem, - mift videret Ciyifium Dominum. Luc. 2. 26. Non i fene&tutis non obflinatio, fed humilitas & af- hn fli&tio fequi debet. X dicit, quod fit mors illum vifura, fed ille . nqu morterm, Hoc enim juítus a peccatore dif- .N. Gorgiás jam vi cinus xhorti, & fenfim in Laert. 1.6, : 16 fomnum delapfus, cum quazfitus fuiffet, quid fert, quod ille mortem prior videt, adeo etiam & 30 fuperat, hic prior a rnorte videtur, atque id-. ageret? jam fomnus, reípondit, me fratri fuo MM tradere incipit. sE . €Circo mactatur. Ergo vigilemus, ut mortermi diuturna meditatione preoccupemus, & vi- V. Mors non eft gloriofa, fed fortiter mori Seuec, ep. gloriofum eft. Nemo mortem fuam laudat, 68 fa venenatum hunc Bafilifcum przveniamus; fic enim omne ab illo toxicum auferemus, at« ied eum, cujus mors abftulit animum inter- eft, utrara malitia illi, aa virtus manurm ade que in voluptatem, & vitam noütam converf moverit.. Mors enirmn, quae in Catone gloriofa temus, eít; in Bruto turpis & erubeícenda. — Cato illa boneftiflime ufus eft; turpiffime Brutus. foid.Dom. XXXIX; De militiz Ro&)anæ : Tyronibus VII. Guilielmus Dux Javariz in íomno vl-Drex, in $. poít ait Vegetius l. 1. c. 18. Equi lignei hyeme ditcervum eminentis f'aturae in altero cornuprodr,c.r. Pent. $. $. fub tecto, eftate ponebantur in campo. Su- campanulas, in altero acceníos cereos feren- 9. 38« per hos juniores primo inermes, dum con- tem, qui a Venatoribus canibusque agitarus, fuetitudine proficerent, demum armati co- cum oimnes efiugiendi vias interclufas cerne- j Vi ebantur afcendere, hoc enim affidua me- l, ditatione faciebant, fcilicet ut in tumultibus ret,in apertum Coemeterii D. Virginis fepul- chrum fugit, ibiace ezptus & occiíus eft.. Ex - przlii fine mora afcenderenr, qui tam ftudio- fe exercebantur in pace. O quam pruden- quo fomnio evigilans ! ?rinceps, .ego. inquie- bat, fum ille cervus, qusre & in dicto. Coe- ter dictum: ut in tumultu przlii fine mora meterio fepeliri volo. Quodi & fadtum, mor- afcenderent, qui ftudiofe exercebantur in te brevi fecnta. Y ace! Quam ardua res, inter confu(z mul- e titudinis concurrentium militum, & omnia 4 NBT. Olim parsvit D T Qermem afcenífu Jon. 4 diluculi,& percuffit hederam, & exaruit. He- miícentium ftrepitum, dextre quidquam aze- dera talis homo eff. vermis mors. re, (i inter otia pacis non crebra exercitatio- TX. Militia e(t vita bominis füper terram :Ppreff.co nc. ne affueveris! Nullus tam confufus, ac tu- teffera noftra pulvis eft? hinc hominem agno- «. p. . multuarius, quam füpremus vitze cum mor- fcas. , Memento ergo homo, quia pulvis es, L te confli&us, ubi & mortis timor, & judi- 4 & in pulverem reverteris. - ld G cis multo gravior metus, & conícientiz an- . X. Redte cecinit quidam Poeta. - Ix;ch. p.re LLTRI xietas, & vite amor, & morbi acerbitas, & INudus ut in terram sieni, fic nudus. abibo. Ade nOV. Cs 61 plura alia fünt, quz omnia mifcent, ut ani- 12. m difpicere non poffit ,. quomodo recte Quid frufira fudo, funera nuda videns. oc eft: ' tunc agere poffit, qu& non diuturna, fre- Zuf. Erden bin icb. kowmen blosy. quentique meditarione ante ad hanc fe pu- JDa. d! Mutter. micb. gehobven. gnam Quäiofe comp,ararit,,r Blos kebr ich in der. Exden Scbos, . Vird . alles Ryn veriobren. ! XI- Bar- : Jiuus XCVllL Mos. 499 $. Jo. D« XI. Barlaamus mortem unicorni fero- maíc c.19. cienti & hominem infe miniftris, qui adüai)ant., in menteth venit, :it. quenti comparat , vi- Regem in regium le&tum deportare, qui inde tam arbori, in qua homo fe.aliquam dia fu- non nifi viginti paffibus diftabat. Jacuit in ftentat, donec a duobus muribus, albo & loco tam foerido novem horas, & inibi mor- L. atro (puta die ac nocte) radice abji cum arbore cadat, impta, tuus eft. lta Rex florentiffimus, & liliorum, Infra ipfüm [crobem nuper adeo poít obtentas geminas infignes apertam (orbem miferiis refertum) & in ea victorias, & occupatum regnum Neapolita- draconem horrendum (infernas fauces) ex num, totamque Calabriam & ,Apuliam , non quatuor vero lateribus, quatuor (afpides alium mortis locum habuit L] (elementa) fingit. ' An non ergo merito ho- A XVIIL Cleopatra varia genera collegic Plutarch, i. mo timeát? an non ftulte agit, (i füi fecurus venenorum lethalium , quorum fingula utin Anton. guttam mellis ex arbore decerpat? l Dfex. jn periclitaretur, quod; minimum doloris fen- XII. Senex quidam cum mors raptura ho- füm afferret, obtulit rerum capitalium cu- ( J predr. c.2. nem adeeffet, illeque quereretur, fe moni- ! : ftodiis; ubi animadvertit, ea quz mortem tum nunquam fuifle, refpondit illa, (at mo- . accelerarent, cum dolore maturare , lenio- K nitum effe, dum tot infantum, juvenum, fe- ra auteim defici celeritate; tranfiit ad beftias. numque funera, & przterea fuos etiam ca- Alpiciebat cum alia aliis admoverentur. Tra- nos aíp exiffet; hos enim fidiffimos mortis . €abat id quotidie, atque in omnibus pene nuntios effe. unicum invenit afpidis morfüm círca contra- Eseder. n XIIl. Numa Romanus Rex in cubiculo füo efto. &ionem membrorum vcl gemitum , gravem $. fpeculum appendit, calvis mortuorum cir- foporem & torporem. inducere cum faciei de Franc. Borg. cumcinctum , quos inter hoc lemma legeba- molli fudore, & fenfüum ftupore facile elan- [ tur: Speculum hoc non fallit. ELa.- gueícentium , & xgre ferentium , ficut qui Senec.] I. XIV. Sed & Seneca ait, inventa effe fpe- alto fomno mer(i (ünt, expergefieri, aut ex- mat qq. cula, ut homo feipfe nofcerec- | Ut juvenis G- IQ. citeri, Hinc eidem paranti fibi clam necem ztatis Hore admoneretur, tempus illud effe inferre eo ipfo die, quo etiam poft balneum (d difcendi;! fenex ut indecora canis depone- fplendide epulata eft, cifta rure veniens al« ret, & de morte aliquid cogitaret. . lata eft a quodaim, qui a fatellitibus rogatus, | lln ann. Pa. XV. Viderat in redudlione S. Mariz Majo- raquar, quid ferret. depofiris foliis, ait, fe ficus fer- M ris parvulus , necdum rationis compos fre- re Cleopatrz. Laudantibus ficus arridens, 1635. & 39.. . quentes in templo exequias, a quibus do- inviravit, ut fümerent, fed abítinuére. Tum mum reverfus in defuncti modum corpufcu- referata janua in lectum fe condidit, in au- lum humi componebat ;; patremque fuum reo Jacens leCto ,. regio cultu exornata: L rogabat, ut mOriendi fibi poteftatem face- ajunt, aípidem inter ficos illatam ,' foliis- ret. Ufuürpavit id frequenter puerulus , do- .que fuiffe obteQtam. Ita enim juffiffe Cleo- nec pater repetitis toties precibus commo- patram, ut ignorantis corpus beflia invade- 'tus: Si te, ait, fili mi, evocare Deus vo- ret; ut igitut de ficis tollens.eam confpe- luerit, non inficior, ut qui illius nutum ob- Xit, brachiu ) m nudatum;þ. mo;fui ejus prge /^ 4ervare in omnibus ftudeam. |Morere, fili buit. mi! morere, fi Deus te mori voluerit, Hoc l patris. accepto refponío exurgit puer va- C lens, ac vegetus; atque ubi fe morientis in XIX. Nil melius seterna lex fedc, quam Senee, ep morem in le&ulo compofüit, continuo mo- quod unum inrroitum nobis ad vitam dedit,6g. ritur. , multos exitus. N'Vita l. 1. — XVI. Rev erendi P. Petzi Fourier, qui an- XX.. Jigyptii olim in divitum e : UR hd O pulis cada- Herod,] $ no 1565. Miracurz, Gallice Mirecour, pri- ver ligneum oftendebant dicente S$: in hunc die Cal. Dec. in Lotharingia natus eft, Pater, intuens pota, & oblecta te; talis poft mortem Dominicus Fourier moriturus, collectis viri- futurus, uc hoc fren bus pileolum capiti detraxit, ac junclis mani- " etent. i " O intempc?antiam coere . . bus oculisque in coclum fixis mortem exfpe- XXL Ag i-ïïlsvinterrogatkus , qdo- pacto quisPItiltarch.,i Cabat. Confanguineis monentibus , ne nu- libertatem tueri poffet? . fi mortem ; inquit, in Lacon, 1 dato capite malum augeret refpondit: INemo contempferit./ Cum vero injufte ad laqueum vefirum Principi donum aut. literas. offert , mift de- damnato lictor quidam flendo condoleret, le&bo capite. |Ego quoque amimam a Deo mibi tot define, dixit illi, vicem meam flere, nam fic -annis commodatum, ut, qua par ef1, reverentia. of- totto moiens, melior füm iis, qui me occidunc. [ . feram maximi momenti donum , . permütite. lta XXII. Mors & exilium, & omnia hoc fitu mortuus eft, ; que in Epid, in malis habentur, ob oculos tibi quot idie ver- enchir, Ce Lud, Guy. XVIi. Carolus VII. I. Galliz Rex X7. April. feniur , omnium vero maxime m ors; ficog. pn ID tom.t,1.4. I498. cum conjuge (ua Britannica iturus. ad nihil unquam humile cogitabis, nec impen- 9 10. Fpe&andos nobiles in foffa arcis Ambianenfis fe cupies A * &etus. quicquam , inquit fapienter epi- pila lufuros, ambulacrum adiit, in cujus ma- le farti limine & poftibus, capite, (taturz li- XXIIL. Aquila cervum expugnatura , mul. Plin.1, 10, cet ipfe non altz, offendit; inde fpe&tans tum pulverem excutit in oculos, & pennisc. 4. ludos hilariter cum Regina, fübito cararrho ora verberat, donec przcipitet in rupes; fic opprimitur, amiffo omni fenfu, & íenfuum eccle(ia in die Cinerum cineres capiti infper- fundione. lta füi impos decidit in cloacam, git, ut nos hoc pacto per mortis memoriam quz illi proxima erat: .neque ulli e R í egiis fibi & Deo fubjectos efficiat. - R. P. Lohn. Bibi. Man.» Jum. 11 Q3 | XXIV. Si- 7^ 490 Jibliotbecce Mam.;alis -Concionatorice Pluarch, — XXIV. Simonides Philofophus pof&emi a morituros. Etcerte tales dignos fe efficiunt, ut ad Chrifti nuptias introire merantur; qui- in confol. fe Paufaniz Regi Lacedzmoniorum, ut mem- nofymon € Philofophia promeret, e quo me- -cunque enim mortis fug efficaciter recor- lior evadere poffet. Hominem, ajebac fe, & dantur, ftudent effe patientes, continentes, mortalem memineris. obedieixes. Deffzus XXXV. Etfi Chriftus illos, quos a motbis Nyffenus XXV. Solon ad elatos fpiritus Greco- 9t ( J conc. I-. prüm retundendos, Delphici templi valvis curaverat,exhortatus fit, ne dcinceps amplius in die Cin, l h de mort. jinfcripfit: nofce teipfum, quis, unde, quo peccarent; nulli tamen a morte refüfcitato 4 tendas, nam vivendo moreris, & moriendo fimilem adhortationem fecit, eo quod mors v1vis. 5 ipfa utpote optimus magifteryeos imbuendos Fulgof, 2; XXVI. Saladinus domitor Afiz indufium fufceperit, ut Nyffenus difcurrit. - fuum poft mortem ia pertica fufpendi, fimul- XXXVI. Cum Chriftus regionem Gerafe- Matrh. 8, que clamari juffit: Hoc fpolium Orientis ter- norum intraffct occurrerunt, ei duo diemonia v. 28» ror, & domitor A(iz Saladinus ex tot trium- habentes, dé monumentis exeuntes: fuper phis fecum abftulit. quz verba S. Petrus Chryfol. dicit: Exeunts5. l'etrus ulatz iridis finuofa Plin, XXVII. Pavo cum oc de monumentis, & verfa vice captivos ferunt, Ch: yfol, ap. volumina pandit, übi nigredinem pedum con- a quibus fuerant captivati; fiftuntur poeais, ^ ^ fpicit; mox criftam cadere finit; idem eve- " quorum cruciatbus torquebantur , nimirum niet homini ob fua dona & talenta elato, fi ex reprzfentatione mortis roborati.. . pedes fuos, id eft, vitx exitum, & quid poft XXXVIL. Licet poena inferna reipía fitNyffen. in mortem futurus (it, con(ideret. ; eravior, quam mors corporis , comminatiofer.5- Poft. 0.'.3'3.*4. Pluterch, XXVIII. Cum Againedes & Triphonius ' tamen corporalis mortis acrior, & vehemen- Quadr. apuc Bef ArchiteCti pro conftructo Apollini fano mer. tior eít ad commovendum bomincm,;« hinc C:jet. c.7. de r5 ( mort, cedem ab eo, quam optimam haberet, poftu- Deus Adamo mortem, non infernum mina- laffent, refpondit ille: Poft octiduum voti . tus eft, fi vetitum pomum non c effet. chüums compotes eritis. linde die feptimo ambo mortui fünt, quafi a Deo nec dati , ne XXXVIII. S. Ambro(ï,quæritg cur S. David S. Ambr. c peti in apol. melius quid morte poffit. "ab aquz , quam tres robuftiflimi per mediam S.Hier.1.2. XXIX. Plato relicta Md At henienfium civi- Philitinorum aciem cum periculo vitz penc. David. f contr& JOtate, cum quibusdam uis difcipulis in villa trantes attulerant, potu abílinuerit? & re- vin. quadam antiqua & ruinofa commoratus eft, fpondet: fuavitatem bibendi habere non po- ut timore periculorum, ex frequenti terra terat, qux propofitz mortis horrore coníta- $ ( motu ortorum, in fe vitia carnis & inordina- bat, Nempe, ut addit Nyffenus. ob oculos L tas alias concupifcentias refrenaret. mortis, licet folum cogitate, nulla eft fine Plutarch. multo felle voluptas, nulla fine amarore dul« .. XXX. Cum de Thefpefio fcelerato homi- | " de fera ne oraculum fuiflet confultum, num quz fpes cedo, nulle fine anxiis curis delicia. Nume foret ipfum emendandi? tefponfum eft: me- XXXIX. Deus primis parentibus poft /O f- Ny a.- I- &. Vind- lior erit, poftquam mortuus fuerit. Paulo poft fen(am tunicas pelliceas ex pellibus mortuo- itaque gravi cafu collifus ad terram per tri- rum animalium injecit, ut expreffam fus fra- duum exanimis Jacuit: reverfüs tandem ad gilitatis imaginem ceraerent, ex iisque, quid fe, retulit, quendam e (uis coguatis ad fe ac- paulo poft futuri effent, perdi(cerent, de qui- Eng. àd Àng ceffiffe, dixiffeque: Salve Thefpefi, cumque bus tunicis fic loquitur T heodorus : TunicasTheodor, ille diceret, fe Aridzum vocari, fuübjecit co- pelliceas dedit illis Deus ex ineffabilibus the- cath. gnatus: Aridzus fuiíti, fed deinceps Thefpe- fauris, quare minime quzreadum eft,unde cas fius, id eft, divinus eris. Ecfic factum vita poft attuleric;/ Nam; ut ffidor. advertit, tunicalfd. l ro. Sander 1, fchi acta probavit. L] appellata eft, quia in metu incedentis fonum Ftym. c. 22, N 8. Bern. f. XXX. Memorare novi flima, ait S*Viracidcs, f L2 * icits «tonus enim fonus eft, uade primis pa- Atg, de prim| & non'peccabis; & non ait memorare pri- rentibus tunicz pellicez poft lapfüm funt fa. qmed. mordia aut media, validior enim, & vehe- &e, ut perperuum : noville fuz fragilitatis & iïnüabi- X mentior eft Spiritus timoris ad refiftendum litatis monitorem haberent. ^ XL. S. Chryfoftomus quzrit, cur Pateff'a- S.Chryf, - peccato, quam pudor, & dolor; quia pudor de fimilitudine, & dolor de qualicunque hu- milias noviflimis Vinez operariis eandem ac ^Pud Nyff- jus mundi confolatione capit folatium, timor primis mercedem dederit? & refpondet, pri- "? vero non invenit, ubi confoletur. mos operarios fuiffe ex juftis primi fzeculi, qui,. N Fil'«g l, mil Ydem f ad XXXII. Inter (ancta & defiderabilia loca quia &tatem füam prolixiorem cogitabanc, & 7, milit. de fepelchrum tenet. quodammodo principa- quodammodo negligentes eos faciebat circa templ. tum, & devotionis plus nefcio quid fentitur, juftitiam, & refrigelcere faciebar animas eo- C,11, ubi mortuus requielcit, quam ubi vivus con- rum exípectatio fzculii longioris, & illis infzi- iebr, verfatus eft. Ya gidatio erat cognofcere mundi fpatia effe lon- XXXIII. S. Joannes poft alios tres equos gioras at poftremi, quia brevitatem vite ob vidit quartum pallidum; & qui fedebat fuper oculos habebant, (eipíos incitabant, & accen- eum, nomen illi mors. x debantur amore Dei, ut,quanto brevius habe- elicus folos illos ad- J S Albert.^ XXXIV. Rex Evang bant fp atium temporis, tanto fervcntigs in vi- j in. s2. mifit ad nuptias, qui vocati fünt apud exitus nea Domini laborarent.. Matth. viarum, illi autem juxtaS. Albertaum Magnum XLI. De fponfa olim dixerunt füperi:Cant 7 . 'fünt in exitibus viarum, qui mórtem fuam ju- Quz eft ifta, quze afcendit per defertum, V: 9: LE yrrhe & lgiccr profpiciunt , & qui fe credunt quotidie ficut virgu*la fümi ex axqrgatibqs In thuris, T: i?ulu's | XCVH]. Mors. x49f thuris , & univerfi pulveris pigmentarii, Mub s nE eXpbhit Cinrerem/ tanquam þanem Deda 1. de eam omnigenis virtutibus per pulverem uni- manducabam , id eft , memoria infirmitatis prod. verfüm intelleGis repletam fuiffe ex eo colli- & conditionis mez , qua memini me pulve. gunt, quod myrrham & thus, id eft, ftudium rem ; & cinerem effe , panis mihi eft, refe- orationis, & confiderationem mortis, velut n &io mea eft. Hinc & Chriftus docuit, pa- * radices & caufas omnium virtutum habue- nem quotidïanum bodie petere , ut incertitue $. Albert rint ; nam, ut bene S. Albertus Magnus ad- £ 6 dinem horz ultimas: femper ob oculos habe« vertit , quicunque mortis fuz efficaciter re- remus. linde exclamans S. Aug 5 uftinus ait: cordantur, ftadent effe continentes & obe- O Sapientia vera, & divina providentia, quae dientes ; nituntur femetipfos per véram con- docuit & panem petere, & hodie nominare! tritionem & peccatorum confeffionem a pec- hoc enim dicto & aviditas cum avaritia tolli- 8: catorum maculis expiare, non.negligunc . tur, & humane vitz infinuatur incertum &c. l .eleemofynas füas pauperibus erogare , non Competenter ergo oramus : panem noftrunmt 'céffant orationibus ac aliis bonis o quotidianum da nobis bodie , At invigilare. - D peribus quia c:a&inus ï Á h dies, quid pariat, ignoramus.- Plin.1. 26. XLII. Plinius de apib us fcribit, quod þul- , — XLVIII. Etiam in illa fententia: 'Nifï:conamatzh,, 8« e/ap. ult, vere ex vefligio angulum colledo fparfz in alvearia revertantur; idem hominibus accie verfi faeritis, & efficiamini ficut parvuli, non v. 3. intrabitis in regnum coelorum : mortem no- dit, qui, fi a juftitia & bonorum operum ftu- [en, j bis Chriftus in memoriam revocare voluit ; ) MR- — dio difcedunt, cinere, qui ex primzvi anguis nam, ut Nyfílenus ait, dicere quodammodo Nyf. £. 1. . dolo collectus eft, confper(i ad alveare füuum, h id eft, vite melioris ftatum revertüntur. voluit, neminem potiturum zterna beatitu. in die cin, (f dine, nii exiftimatione füa mortuo. fimilis $. 2« Cajet. in XLII. Obfervat acute Cajetanus , quod fiat, ut per ominia fimillimus puer eft. Hinc c 3. Gen. Deus olim ferpenti dixerit: [nimicitias po- Artemidorus ajebat, (i quis (omniaret , fe nara inter te, & mulierem. Et numerum plu- puerum effe, sgrotanti mortem prenuntia- ralem propterea ufürpavit , quia non füfficit imbt. " inimicum effe diabolo quoad ea , quz funt ri, quandoquidem & mortui laceris invol« ipuls vuntur pannis ,^& in linteolis , quemadmo- fide aut fpei, fed oportet inimicum effe fe. i. cundum omnes partes , fecundum ea, quz dum infantes, & humi deponuntur. funt caftitatis , abítinentix , -mifericordiz & XLIX. Mundi conditio fimilis eft illis locis, Nytt q. a, reliquorum fan&orum officiorum. HSS aue . quz Cattellani Jebtríia vocant; ut enim in his,in fer. s. tem inimicitias quomodo procurare debea- quantumcunque fit aliquis nobilis , tributum voft Dom. penderé debet; ita & in mundo nemo exi 4: Quadr S. Clim. mus, docet S. Climacus, fic gulam loquen- gt A"*', tem introducens ; [nimicitias per omnia con- -initur a mortuis tributo pendendo. : 1 - :tra me gerit mortis inrenta cogitatio. lInde L. Rupertus Abbas quzrit, cur Abrahz poft Ruper. in aliqui virtutem & efficaciam hujus confide- /mortem uxoris Sarz , Deus non amp/lius ap- &35. Gen 7/]:[:(« rationis , efficaciz nominis Jefu comparant , paruerit? & refpondet, quod prius ob varias ajuntque illi füo modo applicari illud elogium infidias & tentationes robore & confolatione poffe : Turris fortiffima nomen Domini 5 ad egebat; poft mortem vero Sare, mors ipía ipfum currit juftus , & exaltabitur. Hinc Evagr.ep. Eva hoc robur conferebat; nec enim arx e(t tam grius ait : ad omnem anohelitum nomen munita , nec murus tam validus , qui adeo ad Anaxijt. ï cíu & mortis meditationem adjunge ; ingen- wolota 'fuos tueatur incolas, quemadmodum (eria tl tem enim ambz utilit Vat,em | afferre. confüe- mortis cogitatio, omnem ab animo tentatios verunt. 1 Sander, 1. XLIV. Card nem prohibet, atque adverfus infidias dia- dl l !OO inalis Reginaldus, Polus,; cum boli ,, mundi : 1. fchifn. audiviffezt Henricum, R € yanitates, & blanditias carnis :ym- c' egem , quinquaginta dcfendit. Ai;gl. millia aureorum promi(i fi: eilli qui ipfum oc- Certituzia miortis. cifürus effet, miratus Regis amentiam dicit; LI. De hac re&te Poeta : » jam dudum fe hujus vitx tedio affecdtum , Tendiius buc omnes , wetam properamus ad unam. Ovid, ad, . mortem defideraffe, nec Henricum aliud age- Qinnia füb (eges mors- o Liviam, . re, quam f(i quis ire dormitum i cat GW uas. / Chryf i. cupienti, ve- LII. Et alius. iM ftem velit detrahere. ) /| INeceffitas. l - Omrüibus eft. eadem letbi oia : mon tamen unus Comelliu Sc !fülgo l/'oþ XLV. Veteres, ut S. Fulgentius no tat; Eft vite cunttis , exitiüque :nodqs. í " Gflllus. 1. mith. mortem non immerito atropos, id eít , fine LIIf. Et iterum alius: " e. 7 ordine, vocarunt: quia mortis conditio fine - Quidquid babet ortus ,. finem timet : ibimus omnes. Statius ;, lege venit. X JAbimus immenfis urnam quatit. ZEacus umbris. Silv. r, XLVI. Ill ;I ebf. 9l verba Apoftoli : ftatutum eft LIV, Cuinafci contingit mori reffat: inter- Cornelius V. 27. hominibus femel mori: varii varie explicant; vallisque diftinguimur, cztera equamur. Gflllus. nam Theophila&tus legit deffinatum e(t; (eu D LV. Sed & alius: ele&tum ; & certo fini affigaatum. — Alii de- - Eft commune mori : mors mulli parcit bonori : Apud Deff, ftinatum; id eft, adílridium , alligatumque Dives &2 fortis veniunt ad funera mortis. COllC, 2, - mortis legi ac imperio. .S. Chrcyfoftomus le- git in/Zitutum , ac fi diceret : Hac eft profct- [ncertitudo quoad. tempus. fio hominis, ut fuo tempore moriatur. LVL Fleres , fi kires, unum tua tempa?a tf* Inchinus i ?f. I6I« XLVII. lllud Pfalmifte : Cinerem tan- fan. : P. 1. 28s 1 Yo ll. quam panem manducabam: Venerabilis Be- -^ Rides, cum mon fit forfitan una dies? R. P. qun, Dil, Man. Totn. 4d, ,— LVII., Quis. ,f/qu 2 492 : :-Biiaäæbem Manualis : Concionatoria Iforat. l LVIL Quis fcit, an adjiciant hod ierng | LXVIH. Quomodo fabula, íic vita * non S)mex?-'epv 1 " quamdiu, fed quam bene acta fit, refert. Ni- ?? 4» odar, craítina vitz. Tempora dii faperi ? hil ad rem pertinet, quo loco definas. Quo- cunque voles , define : tantum bonam clau- Plutátch. LVIII. Iphicrates femper in armis flare ex- àn apoph. ereitium volebat, etíi in folo amicorum con- fqlam impone. fiteret , caufain rogatus refpondit ? ne ex«- Mors. impiorum. improvifo obrutus dicere cogar: non putse '-LXIX. ]lli mors ,fgravïs ihcbbat, qui no- Senec. í& ram , quanto magis idem in militia chriftia- U trag. na facieudum eftt ? tus nimis omnibus , ignotus moritur fibi. vbnen/) fibi in- LIX. Annibal , quamdiu fcipi LXX. Bias percóntatus, quod genus mor- Maxim, f. ftere fciebat, arma nunquam exuit, nec dor- tis malum eífet ? quod legibus coníticutum 36 Cicero ia mivit, nifi vigilantibus Ducibus; Quid Sci- L] eft , reípondit, hoc enim íolum propudio- Caton. pio ad mortem ? meri to ergo Cicero, mo- füm eft, utpote ex deiictis ortam. ih'ci; /Eneas|: riendum, inquit, certo elt, (ed iacercum, an LXXI. Fridericus . Imperator, iis Pr Sylvius l. éo ipfo die. Mortem igitur omnibus horis pibus , qui crudeles fuiffent, meriro mortem 2. comm. impendentem timeas. dicebat excimefcendam,, . quia, quales fe aliis X — sst B N a t o Mors dgjïderändaï praftitere, rales in [e judices inventuri lunt, LXXIL Ariftoteles quarens , cur, olores Sene& ep. LX. Q:ni*d fles mifer? quid trepidas? dmnes in morte canant , Sirenes plorent? reípon- hac hac neceffitate ducuntur : €o ibis, quo det, caufam effe, quia in cygnis puriffimus, 7.8-1 omnia eunt, Ad hanc legem natus es.. Hoc hoc omnibus in Sirenibus vero impurus fanguis ad cor fiuit. patfi tuo accidit, hoc matri ,. Re&tius tamen hoc de juftis & injuftis dicitur, Ta. Ql ante te ,. bxc omnibus poít te. Quantus te ex quibus hi merito gement in morte, ob im- P.ï»( populus moriturum fequetur? quantus con- comitabitur? Fortior, ut opioor effes, fi pura opera ad cor & memoriam fiuentía illi m utem. propter confcieniam recte fattoru s .XI multi tibi commorentur ; mmuita millia bomi- num boc ipfo momento, quo tu mori dubi- m'exfito gaudebunt, & canent, us emittuat 5 an tas , animam variis generib $. XN.S non putabis, te ad id aliquando perventue N ^AXIOMA T A. $ M rum , ad quod fem j m per ibas: nullüfn künq exi- 1 tu iter elt. s fervat legem*,' tollit cum paupexe iCicero t.T. LXI. Proh Dii immorta les! quam ,it&r il I. Mvor Regem. i :$ obn- Unöer/lbäid ; Tufc. qq. lud jucundum efíe debet, quo confecto, nul- - "Tod ba i féin Gfa: nulla folicitudo futura (it. Nimunt fowobl reicb als arme Leut. la reliqua cura, dem l, 4 LXIL Nemo cenfet fugiendam effe imor- M. Ad le&um, ad lethum. us Bett, ins tem, quam immortalitas fe4uatur. Jam fen- Grab. Dicebat Lipíius, dum morbo corteptus Mi füs moriendi, íi aliquis effe poteít, is ad decumbere coepit. V. d exiguum tempus durat, prafertim feni: poft II]. Qualis vita , -Ehi-s'ita. L: mortem autem aut feníus nullus eft, aut Tod nacbküngt ; v5 » [ 4 z'es- Febm jïngt , der vel N optandus. ere,-'qüod non pof- Lebens - Gfang ,. Todtenklang. I Coloff Seäeca epe LXIH. Stulcum eft, tim 88. fis vitare. Mortetn non effugit, qui etiam di- ]V. Qualis mors, talis fors. Yi li, ftulir. Moriarnec primus, nec ultimus, omnes JFie der Baum fällt f0 Hget. er. meantecefierunt, omnes fequentur: hac cone ditione intravi, ut exirem. g'. XVJ- 3 lr. 58* 1 LXIV. Nullam malum, quod extremum adTHORES Jdem de cont.mort, €(t. — Mors ad t& ven ÍE, timþnda erat, Íi te« . Jeremias Drexelius in Prodromo 'æ,te.r- Tots. cum elffe poffet. nitatis. Idem in 1. LXV. Stultume (t, fomno dele&tari, mor- V Il. Gabriel Inchinus ',dc quatuor noyi(ïi- Mat de morib.rem horrere, cuin fomnus affiduus fit mor- ( tis imitatio. mis part. I. Y.d, rthufiapus de *qijatuo.r Math, Mors -) bonorum. IIl Dionyfius Ca 16. noviffimis a c. 2. usque a Y 3 Plutareh, '/ LXVI. Callicratides percontanti, quam ob IV. Petrus Canifus to. 4. de noviff.. án Laf:on. cauíam viri fortes gloriofam mortem igno- Cnïo[f, minie anteponerent ? refpondit , quoniam V. Joannes Bufieus in tom. de flatibus ho- V. 3, minum p. 2. de ftatu morientium. alterum naturz proprium, alterum fuum ef- ;lf;bi( fe ducunt; nam naturg benefieio vivunt & VL P. Matthias Faber in' concionibus füe« [aten 14 dg ignavillimi , at morti fortiter non contingit ; nebribus, & in conc. 3. de quatuor Domini- nifi virtute przditis. cis Adventus. ! n c 27'913, Tangius in LXVII. Cygnus interrogatus a Ciconia,; VII. Ludovicus Granatenfis in locis com. Polyanth. cur ante mortem canere liberet ? reípondit , fol. 803. Y y: eodem.jd ob fpem vitz melioris , & futurz felicita- VIIL Philipgus D' O tremaga in Pedagoe um provenire, que in eo con(ifte- . tis przcfagi go chriftiano p. 1. c. 8. $. 4. ret, quod & a queerendi vi&tus cura , & in- p.2. Luc. fidiarum metu abfglverctu;.; IX. lr-lenri»*ïc-uïs Engelgrav. embl. 3. 2 ngel. Timlm XCIX. Mortificatio. 493 ..ep,ï Evangel. Item in fefto S. Francifc . i Borgiz p. XIII. Thomas -Staplctonüs, te. 7.*in Dom. 2. cceli empyrei. ? e ; 7- & te. 3. Dorh X ]oannes Major in fpecu lo rhagno ex 24. poft Pent. ; 15. & te. z in Dorfx. 23. & emplorum v. eodem. Xl. — . XIV. Laurentius Beirlink in Theatro vi- eodem. Jofephus Langius in Pf)lyanthea V. tx humanz v. eodem, & in promptuario e- XI!. Antonius Dauroltius in catechifmo W m vangy;. te. 3. i(n fefto S. ]oan.jEvang, hitoriali. c..8. a tit. 1. nsque ad 14. i, f -&-x:«æ»k-»weä-»w-»:þM—*M«ä:ä*fw*ä»æ-waæwaH—ww»a—fæäääääwä TITULUS XCIX. u V'US l ARU MORTIFICATIO. quek omnium remedium , utl fi [ Em * ufius AI'Vageä & Ni-grenbergiqfsf l l. cc. oftendunt. - Divifio. Xx QUOAD ESSENTIAM. s ". 3I. Dividitur 1. in corporalem €9 [b iiz'tualäm :8. Aug. f illa corpus exercet , Definitio, & nomen pcenitentiz 20 1 l. exterioris fortitur, cujusmodi fu nt cilicia, difcipling , durus le&us, vilis ci To. ä. I.sa.ï -ft fpontanea, liberaque anime a. vita bus, aíper carpeli feparatio, & virium tam ex- corporis babitus, & fimilia, qux fuis carnem E.W l) Cx 3)0 - oble&tamentis privant.: ternarum ab illicitis operibus diffo- ÀAfta in mortificatio- iuui 0, ut Jacobus Alvarez cam definit. . Ex- ne paffionum, propriisque amoris inordinati abdicatione coníiflit ,' & nome primitur in S. fcriptura variis nominibus. 1. $ . n interioris . Et principaliter mortificatio vocatur juxta illud mortificationis accepit. li. Dividitur 3. in aftivam & paffivam : 2. Cor. 4 S. Pauli: Semper mottificationem Jefu Chri- illa Rodriq. p, vte. — fli in corpore noftro circumferentes , uc & eft, per quam ip(i voluntarie eligimus AUt2. tr. T. acceptamus occafiones , aliquid amori noftroc. 7. . Jefü manifeftecur in corporibus noítris. Vo- proprio contrarium catur autem mortificatio potius, quam mors, patiendi : ia e(t, per quia non tam in ipía fejun&ione animz a vi- quam occafiones mo rtificationis ab obedien- tia, vela proximo , auc alia ta carnali, quam in lucta & conatu ad illam quacunque via coníequendaim, eft pofira, unde mors fpiri- nobis obvenientes amplectimi AT, IV. Dividitur 3. in tualis eft potius effe&us mortificationis. 2. nece[fariaim & liberam :1b, , 12» Matth. 16, Vocatar abnegatio juxta illud. Chrifti : Qui illa eft , per quam appetitum noftrum ab il- licitis defider V. 140 vult venire poft me, abneget femetipfum, iis & adtionibus cohibemus, & Lac. 14, tollat crucem fuam, & fequatur me. . 3. Re- propterea abfolute neceffaria eft ad falutem: ut V. 35.. mnnciatio: juxta illud ejusdem Chrifti : ifta eft ,. per quam a licitis voluptatibus aut non renunciatomnibus , qug -þb[ïïdet ; non operibus abftinemus, atque adeo iis, qui ad perfectionem tendere cu Coloff. 3. poteft meus. effe difcipulus. — 4. Circumcifio , convenit, piunïxc » fpecialiter Va 11, juxta illud S. Pauli : Circumcifi eftis circum- Atus. cifione non manufatta in expoliatione corpo- ris carnis, fed in circumcifione Chrifli. . V. Senfus fuos : & potentias externas, puta If. 5$. v.6. Fejunium , jüxca illud Haige : Nonne hoc ett oculos, aures, guftum, odoratum, ra&ctum non Inagis jejunium, quod elegi? diffolve colii- modo ab illicira operatione & dele&tatione cohibere, fed ultro etiam ob gationes impietatis , folve fafcilulos depri- jecta illis adver- Josm, 12. rmentes. -6. Odium fui, juxta illud Chritti : fantia & ingrata ampleGti. V. 28. IV. Lin g Qui odit animam (uam in hoc mundo. in vi- ;uam ab omni noxia, inuili, aut . Math.11.ta: zternam cuílodit illam. 7. Violeutia , frequenti locu/ tione coércere. VIi. M L e V. g 2, juxta illud Salvatoris regnum coclorum vim emoriam a vanis, importunis, & il- Matth. 10, paritur, & violenti rapiunt illud. 8. Crux,; licitis cogitationibus aut phantafiis avertere., 'V. 3 80 juxta illud ejusdem Chrifti : qui non.accipit VIIH. Intelle&um a vrebus inutilibus aut crucem füam, & feguitur me, non eft me noxiis addifcendis aut difcutiendis cohibere, Colof, 3.dignus. 9. Denique etiam mors , juxta illud atque ad judiciu ; m fuum aliis fubmittendum, v 3. adigere. S. Pauli: ,Mortui enim eftis: & vita veftra IX. Volu Eufebius . 3bfcondita eít cum Chrifto : fumendo (cilicet LA * htatc&: ab omni a more proprio » ANieremb. & inordinato coércere, eand emque Deo & lo 3,: do&rl &tHe&um pro ipfà cavfa, quo fenfu Nieren- afcet. c, bergius dixit : Quid eft mortificatio , nifi hominibus quandocun que honefte fieri po- teff , conformare. 57.p , IMOtS anticipata ? mors hominis vivi, mors. ante mortem , mors fpontanea, mors volun- X. Pafliones animi, amorem kpræcipucx & odium, gaudium & tim orem; & iram, ne ex- tatis , mors difficilior ? cui potiori jure con- veniunt proprietates morti corporali a Sene- tra rationis & voluntatis diving (emitam evà- gentur & abripiantur, ftudiofe refrenare. - ca affignatz, dum ait : Mors eft nature lex, Yaaus. tributum .-o,æciumquc:lmorcalium, mnalorume . XI. Primus eft, ut peregrini more, habentes 2 Qq 33 alimen- 4 Bibliotbece Manualis Conciohatoriæ S. Bern. . alimenta, & quibus tegamur , his contenti - Utilitas. omnia alia velut impedimenta reji- Xm'. Amen, amen, dico vobis, nifi grá- Joam, 12s Kodriq.P-ciamus, aliorumque facta & diQta furda aure num Írumenti cadens in terram mortuum v, 24». n. tr. ' e C, ult. przteret intes, recto itinere ad patriam ten- fuerit, ipfum folum manet: fi autem more $! [ damus; juxta illud Apoftoli : Chariffimi, ob- tuum fuerit, multum fru&um affert, ^ 11j 1. Petr. 3. r ja Car- Gaiat. Vr ecro vos , tanquam advenas & peregrinos XIV. Spiritu ambulate, & defide v 16. & abftinere vos a carnalibus defideriis, qua mi- nis non perficietis. litant adverfus animam. XV. Sic loquimini ad David : Non habet 1.Reg.18. lut mortui nihil XII. Secundus eft , ut ve . Rex fpon(alia neceffe , nili tantum centumv, 25 aut fentiamus aut agamus , nifi quod ad Dei przputia Philiftinorum , ut fiat ultio de ini- $n loriam , Chriíti imirationem ; noftramque ,nicis Regis. jr». & proximi falutem conducit ; hoc en.m elt, XVI. Qui o dit animam füam in hoc mun- jyoh. "," ixit: Mortui V. 25. UF GO].OE- 3 n*q uod Apo(tolus Coloffenfibus d . do, in vitam eternam odit cam. L] Vs 3. 'e flis, & vita veítra abícondita eft cum Chri- XVII. Qui voluerit ani mam fíaam falvam Marth.i6. Hoc idern fuafit Bernardus, dum S, Dern. f.fto in Deo. 3 facere, perdet eam : Qui autem perdideritv. s5. E de dilig. dixit: . Nemo ergo deinceps fibi vivat, fed ei, animam (uam propter re, inveniet eam. Deo. . Qui enim juftius vi- XVIli. Quz eít ita, quz aícendit perCant. 5. qui. pro fe mortuus eft. $.Da vam, quam ei, qui, fi non mgrcrctu—r,xeg—o defertum , ficut virgula fumi ex aromatibus v. 6. do& non viverem. myrrhg & thuris? » Xlil. Tertrius eft , ut non fimpliciter mor- . XIX. Quem enim docebit fapientiam : &If. aq tui " (ed cum Chrifto cruci confixi limus, at- . quem intelligere faciet auditum ; a blaCtatos v* 9- o dicere poffimus : que adé o jure cum $. Paul alacte, avulíos ab uberibus. Gal. 6. Mihi autem abf(it gloriari , nifi in cruce Do- .XX. Qui exfpedant mortem , & non ve- Joh. 3. v v. 14. mini noftri Jefü Chrifti, per quem mihi mun- nit, quaíi effodientes thefaurum. 28- j dus crucifixus eft, & ego mundo; quem qui- um merito S. Bernardus tertium coe- N Dignitas. demgrad -commortui ,2 Tim. 24 , lgm ob fum mam pe*rfeQionem indigitat, - XXI. Fidelis fermo ; nam fi E fümus & convivemus , fi futli $. II ! ncbïmus ,,,, & v. 11. Y conregnabitnus. Shä EX S. SCRIPTURA. - XXIl. -Melior e (t patiens viro forti: & qhinov.' 16. 'tt - dominatur animo füo, expugnatore urbium. v. 32 Qualitas. XXIII. Qui autem funt Chrifti, carnem Gal, 5. v. ui vult venire poft me , abneget femet- füarh crucifixerunt cum concupifcentiis fuis.24- Luc. 9. 'Io 77 v. 23. Q ipfum , & tollat crucem fuam quoti- : XXIV. Mihi autem ab(it gloriari, nifi inGal. 6. v. die, & fequatur me. . - cruce Domini noítri Jefü Chrifti ; per quem 14 ficat ionem Jefu in corpo- 2. Cot. 4. ]l. Semper morti 2 mihi mundus crucifixus eft, & ego mundo. v. [ o. re no ftro circumferentes, ut & vita Jefü ma- ' $. lL nifefterar in corporibus nof(tris. . D:ut. IO. IlI. Circumcidite igitur przputium cordis EX SS. PATRIBUS ET V. 16. vefii, & cervicem velítram ; ne«induretis amplius. RDOCTORIBUSL' Gal. 3. 1V. Qui Chrifti fünt, camïem füam cruci- Qualitas. LTA V. 24 fixerunt cum vitiis & concupi(centiis fuis.- drpus SBempp. Gen. 4« V. Subter te erit appetitus tuus, & tu do- 5 cæüdu's eft homo fic habere c gp.1 . i minaberis illius. fuum, ficut zgrotum,; cui etiam mul.ad FF. de d 7, ifíicamur tota *dic—: : nteDei, PL a4$ VWI. Propter te mort tum volencti inutilia fünt neganda , utilia ve- ? V. 22. v ftimati (nmus velut oves occifionis. ! ro etiam nolenti ingerenda. lI. Bellum militum breve , fed r-no'nacAhiS.Ephrem. Rom.]6. . ViL. Hocícientes; quia vetus homo nofter ( exhortat. v. 6. fimul cruc i&ixus cít, utdeftruatur corpus pec- pugna, quoad usque migret ad Dominum , ad pietar. durat. V B cati, ut ultra non ferviamus peccato. d Dota CJ r [ VIII. Fac tibi cultros lapideos, & circum- Ill, Servorum Dei proprium eft , non fo-; icehard, ht o jof. 5. lum carnales fenfus per difciplinam re(irin. fuper Gen, Va Vs 29 cide fccundo filios 1rael. gere, fed etiam vper*mortih*catione'm extin- INece[fitas. : Uucre., £ IV. Monachatus e ü.petpetua naturäe vio- $. Climae, Ecd. 1$. IX. Poft ,concupifcentias'tuäs Wnon eas, & a voluntate tua avertere , fi enim preftes lentia, fenfuumque v igilanti[lïma ;& inde.£rad. 1. v 39 feffa cuftodia. . - & animz tug concupilcentias ejus , facict te - . L] V. Noli extrinfecus :pecus, quo d ma&eSOrig.apud in eaudium inimicis tuis L L] fic cur inquirere, habes in te, quod occidas, Ma-Cornel. ae íCong, X. Ego igitur ro, non quäfï in in- ibbo- lP. in e. YV. 27» certum ; fic pugno; non quafi aérem verbe- &a elatum füperbie taurum : macta 12. ep. ad & in fer- füm avaritiz camelum : jugula olentem lu- onm, rans: fed caftigo corpus meum ; vitutem redigo; neforte, dum aliis pradi- xurie hircum: facrifica faginatum gulz vi- 'tulum: obtrunca mordacem invidiz molof- cavero, ipfe reprobus efficiar. füm: dilacera pugnacem iracundig arietem : Mat'th, 11, XI. A diebus Joannis Bapt. regnum ccela» v. 19. rum vim patitur, & violenti rapiunt i ]lud. concrema ignavum pigritiz afellum : has pe- cudes occide , & rite litafti Deo. Prov. og.. XII. Qui delicate a pueritia nutrit fervum, Rick. dg Vitm VI.'VCult;llus hic, quo Püer Jefus circ umci- MOLIS þoüea (entiet eum .contumacfcm.. b 58!th( a . D e b 11 zt;;lus, XCF. IIL | Mrtz)?ciztio. N 49$ fus eft, habendus eft femþæt füper femur de- b[h geat, ifta crefcere non Gnänfär. Tollä : fu«per; h lecationum & voluptatum contra timores fua,& falubria fargant, utilitati accedit, quic- nc&urnos: S num eft. poníüs enim iüew fpon(hs fangui- quid cupidítati demis. Demus eram puta- tioni: putetur cupiditas,ut virtus roberetur. Y S. Bern. * VII. Sic amet anima carnem , ut non ipía a 1. 19, in XIV. Qui dominari nefcit cupi itatibus, is S.Ambr. l, . .S. : - in carnem tranfiffe puretur, dicaturque ei in ? quafi equus raptatur indomitus Píalm. Domino: Non permanebit Spiritus meus in ; VolVi;ur, ob- 3: deyirg. D teritur, laniatur, affligitur. I Lgllag homine, quia caro eft. Amet Adam Evam XV. Exurgat Deus, cadat armatus ifte, ca- S.Bern.ap fuam, fed non fic amet , Ut voci ;jus plus dat & conteretur inimicus homo, contemptor Rodr. p.a. obediat, quam divinz. S. Anfelm. Dei amator fuüi, amicus mundi, fervus dia- " I6 4* ( VIIL Servi Chrifti laborant,ut neque opera boli. Quid tibi videtur? certe fi recte fen-- in 2. Cor. Vitiorum faciant,neque concupifcentiis carna- tis, mecum dices: Reus eít mortia, crucifi- x 3 '5- MEERD libus vel in corde confentiant. Et reprimen- gatur, crucifigatur. f.xö. do carnis volutates, crucem fibi ipfis faciunt, , XVI. Qualis eft in oculis hominum, qui S Aug( f ac przceptis juftitiz, qua(i quibusdam clavis inveríis pedibus ambulare videtur, talis eft50. ad FF, fe configent, ut pravam actionem, & perver- » - in oculis Angelorum, cui caro pr i fam voluntatem in fcipfis refrenent. » $ natur. q;?ria domj. n erem. S. Doreth, IX. Quid differt, crucifigere fibi ipfi mun- XVII. J-uHïPtï, Domjnc; & fic eft, ut pænaïdgm l1 do&r, 11 dum ; & crucifigi mundo? - Mundus homini fua fibi fit ornis animus inordinatus. : conf.c. 11, »;ï. crucifigitur, cum mundo abrenuntiat homo, XV1II. Credite mihi, & putata repullulant, S.Bern. tu- & exinde folitarius fit, relictis parentibus, pof- &effugata redeunt, & reaccendunturextin&la,Per Cant. feffionibus, agris, negotiatiopibus, rerum co- Íopita denuo excitantur, Parum ergo eft, (e. 558- j* pia. Crucifigitur enim illi mundus, quia defe- méel'putaffe; f pe putandum eft: imo fi fie- rit eum. Quo padto crucifigitur homo mun- rí poteít , (emper, quia femper, quod putari do? cum fcilicet, ubiex mundi rebus exceffe-. x oportet, fi non diílimulas, invenies. , Fit)certat adveríus rerum concupifcentias;ad- . XIX. Hoc eft opus noftrum in hac vita,$ ; Clim; £ m; p verfus voluptates, adveríus propriam volune- h a&iones carnis fpiritu mortificare quotidie!3. de tatem, fübigitque innatas pafTiones & vitia. affligere, minuere, frznare, interimire. Hec 7e1j(b. Dom. $. Aumft, X. [n cemplo a Salomone zdificato legi- eft actio noflra, hac militia noftra. : V 16« $. 25 de mus, duo altaria fuiffe con(tituta, unum foris, , — Utilitas. 9. 3" tetmip. € alterum intus. In illo, quod foris erat, anima- E XX,—'Cervus fc rpentes necat, & poft ferpen- S. Aug. in' T lium cedebatur facrificium; in illo vero alta- tium interemptionem majori fiti inardeícir, Pfal. 141. ri;, quod intus erat, thymiamatis offerebatur peremptis ferpentibus acrius ad fontes cur- MA incenfum. Videamus ergo, fratres, ne forte rit; ferpentes vitia tua funt, confume fer- in nobis duo altaria non (int conftituta, cor- pentes iniquitatis , tunc amplius defiderabis poris (cilicet & cordis noftri. Denique duplex fontem veritatis. À ) í a nobis facrificium querit Deus, unum, ut fi- * XXl. Augmentum charitat is .d,eminutiIO'-S- Àuguft, mus cafto corpore;. aliud, mundo corde effe b cupiditatis: períectio nulla cupiditas.- debeamus. Ergo in exteriore altari, id eít, ljn XXII. Mortificatione voluntatum vitia ex- Caffizn. corpore noftro offerantur opera bona; in tirpantur & marefcunt univería: expulfione! 4- Inttit. corde odore N m fhavitatis, ;edolbac cogitatio vitiorum virtutes fructificant atque füccre- 43* fancta. fcubt: pullatione virtutum puritas cordis ace Hug.Cärg. Xi. Corpus of "ärtuii p facrificium per ma- quiritur, puritate cordis Apoftolica charita- at TF, de ap: Msnf. cerationem: fpiritus in holocauftum per con- tis perfe&io poffidetur. difc 7.1-4: tritionem. De facrificio portio eratip(ius offe- XXIIL. Caftiga corpus tuum , & diabolum S. Aug. in yeDe. rentis, quja corpus non debet omnino perma- vinces; hoc enirh modo Paulus adverfus i]- t:Cor.e 9. cerationem annihilarti, fed ei debent neceffaría lum docuit nos effe pugnandum. pirem. dari. De holocaufto nihil retinebatur. Sed to- XXIV. Hoc' eft falvationis noftre princi- S. Bern. f; ortate d tum offerebatur, & fie totum cor & fpiritus. j pium, cum incipimus refpuere, quod dilige- 1. de cir- ,P L4P7' CaH'. cole - XIL. Omini cautione, atque folertía , jugis bamus: dolore, unde gaudebamus: ampledi, eumcif. lat, 21.. circumfpe&ti cordis fervetur intentio, ne quo Phar d quod timebamus: fequi , quod fuügiebamus : etot vV21, modo judicio noftra diícretionis errante, aut optare, quod contemnebamus. inconfideratz continentiz cupiditate fuccen- XXV. Excrucio me plane , ut ille'parcat:s' Aug. de fi, aut defiderio nimiz remiffionis ille&ti, füb- "ia do de me poenas, ut ille fubveniat, ut placeam "tü'j?j""" ftantiam virium noflrarum iniquze trutinz oculis ejus, ut delectem füavitatem ejus: nam d) examinatione libremus ; Sed in altera quidem & victima excruciatur, utin aram imponatur. lance animz puritatem, in altera vires corpo- . XXVI. Quis mihi dabit, ut venias in corS.Aug, 1 z. ig,aplld ris collocantes, ita vero conícientiz judicio meum & inebries illud, ut oblivifcar mala Conf. c, s. nd. 4 utraque pendamus, ut in neutrum partem, mea, & unum bonum meum ampleCtar te ! ll m e unius rei affc&tu preponderante, perverfi. vel Noli abfcondere faciem tuam. ,CP-I Moriar, ne ad immodicam diítrictionem, vel ad nimiam moriar, ut eam videam. I) remiflionem,zqualitatis libram propen(ius in- .XXVII. Cum aliquis oppugnatur, aut affli- $. Dorothy x clinemus ;; & illud dicatur nobis, nonne fi re- gitur ab aliqua vitioía paffione & cogitatione,f. 15. Geofferas, re&te autem non dividas, pecca(ti? fi ad a&tum illam perducit, & opere complet, -v INecefftas. P fciat paífionem illam validiorem fieri ac robu- S:gerna*g, XIII. Non fiter poteft virtus cum vitiis pa ftiorem adverfus eum ; ipfe enim invalefcere T dam illi " 58.ixICahz;cr*efcgï^e, inquit S. B;Fnardu;: ergo ut illa vi- eam facit contrà [e,& veluti vires quas V N fuggee -"ibliotbece €Manualis Concionatorie 496 s Cisr & affligat. (*XXXV., Habent quippe fon&i. Viri 'hocS dreg- fuggerit, ut magis eum oppugn'et,' is Aohyc 1 4«- dial q47l Rurfus vero fi ille contra certaverit, & fefe illi proprium, ut, quo lemper ab illicit ge fint, a fe pleramque etiam licita abícin- Cï. l, l. | " cogitationi & pa (lioni vitiofze oppofuerit, de- dant. I I bilitatur vitium i llud, & cogitatio, atque ad XXXVI. Quare r atione noftri officii , & S. Aug. f. 4 oppugnatdu m & affligendum eum deinceps 15. de alida, Tanti fcilicet valet, ropofiti, non tantum debemus res, fed eciam 0f impotens fit, & inv cupiditatem relinquere, & vincere defideria Ve?b Do(m. . principiis obftitiffe. Docent fancti;Patres, tra- apUü" LV' " &andum effecorpus noftrum .quemadmodum carnis, fanguinis, & quidquid fecandum natu- læüm l« 2!* ram eít, non fecundum fpiritum & gradam. apaphll l furiofüm aliquem, przcipitemque equum pe- ritus eques tractat, quem arte & induftria fua Hzc vocatio noftra , hzc profeffio, hoc offi- cium, & nihil hac vocatione füblimius; nihil facile affuefacit, ut ad imperantis nutum,quoes uupto hac perfetione dignius, nihil hoc officio ho- j inttb cunque ille voluerit, greffum fledtat.. Ad eun: norarius, nihil felicius. dem modum effreni, impotentique equo cor- » oris noftri frenum perpetuo adducendum, XXXVIL. Soli enim in tranquillo portus. Chryf. & (ecuritate fümma refidentes velute x ccelo apud Nier. [ u bjiciendaque cal cári funt: quo padto quic- Naïnd do&, dic. facile obtinebis: quod ipfo czteroram naufragia profpeQtant. 3. €: 32» quid ipfi imperaveris, ue converíationem plane coeleftem elege- do&, 3. j dl compendium (i neglexeris, ipfe tibi paulatim Et qni ol dominari accipiet, tandemque elidet te, ex- runt, nihilque deterius Angelis effecti, [| d ftiic quidem tüm propter innocentiam cordisque cuffumque in mille præcipitig dabit. hi puri tatem, tum propter quandam irapoflibi- : 'Digm'tan litatem,, fenfüumque & affectuum abftractio- mo dicat, quod temporibus e nem Angeli dici merentur. S.*Aügu.(;t. .'X'XVIH'. Ne XXXVl 2Q n., uid de ejus fa &is ab z;liis fen S Greg.ia f 150. de noftris Marty rum eertam! na effe non poffint, lus David faltantem ftu- 2 Reg.c.6. temp. habetenim & pax no ftca Martyres füos: Nam tiatur, ighoro. Egop fu peo, quam pugnaatem: pugnan do quippe ficut frequenter ggeffimus, iracundiam mi- fugere, juftitiam cuftodire, hoftes fubdidit, faltando autem coram Do- tigare, libidinem mino feipfum vicit. avaritiam contemnere, fuperbiam humiliare; ars magna martyrii elft. XXXIX. Scimus, quia in oculis Dei; majo- Rich. vi& ft, quam ris meriti eft, fizpe mortificari, quam mori.in Pf.118. & Greg in XXIX. Quod martyrium gravis e Feft. OO. inter epulas efurire, inter veltes multas & pre- Nonne mors Martyrum tanto erat pretiofior, inter divitias, uando mortem przcedens paena produdtior ? ss tiofas algere; paupertate pemi offert mundus; q uas oftentat malignu?, uibus volentibus mori, non dabatur occidi ? ubll' quas Á Nonne predeítinatis ad. vitam , hoc ipfum l | quas defiderat nofter appetitus? L] h Dlof. inSa. XXX. Abnegati o ac refigoati 0 pröpriæ ad glori& cumulum profi cit, quod fine acri D) pug na, fine acerba poena; c cell. anim. voluntatis Deo gravi ffima eít. Acceptius ob- 'amglia in eis vita , quando a vano non deficit ? S.Baülc rl [. Luelf $.5«n. 1. fequium homo przftat Deo oltactu, guítu XL. Qui in feipfo "- /, quäntustä fieri þote&, & non neceffario vifu, auditu, liberrimam affectuum tran- inftit, mo- T vel ta&u difcrete abftinet, voluntatem fuam nature divinz nait, quillitatem imitatus fuerit, hic defoedatam in hujusmodi rebus pure propter Deum mor- pri us in animo (uo Dei imaginem ref(tituit -tificans, quam fi mortuos ad vivtam'te)tppo- priftino nitori. linde nulla omnino hic me- rariam revocaret. N J da te Db.c 8. Dern.f. ^ XXXI. Exceden te anima, ait S. Bernard. etfi tuen emeraria fidentia , ubi prxclarum in T tali anima habitantis Dei fulget veltigium, / 245. in non vita, certe vit fenfü,neceffe eft eciam, ut * o fe ntiatur: quis dabit mihi qui , quod hic fieri cernitur,. ipíe pro fuo be- Gz'tnkt. nec vite tentati nignitate facit. pennas ficut c 0 lumbz, & volabo & requie- Lgcgt cam? Utinam hac morte ego frequenter ca- XLL. Viéctoria no ftra, gloria noftra intus S.Augy, f. W ut non feo- e(t, non foris eft: foris defpecti, intus ele- 44 dam, ut evada m laqueos mot:tis, tiam vitz luxur iantis mortifera blandimenta : &i: quomodo vicit Chri(tus, 'vinccïe appe- Luzlco v tat Chriftianus. ju ut non obftupe ícam ad fenfüm libidinis , ad hoc creät;:us es Princeps, ut $.Ba(il.ho. d iracundiz & impatientie XLII. Sane in L. zítum avariuz, a j folicitudinum; & mole- imperites affe&tibus, ut dominere beftiis, re- 1 1. in he 6s ftimulos, ad angores L. flias curarum. Mort atur anima mea morte ptibilibus, & præüs fimul & volatilibus. Tuis *2 fac imperes cogitatio pibus, Imperator ut íi5; iuftorum, ut nulla illam illaqueet fraus, nulla li, Bona mors, qua vitakm uz funt, omnium. Ad hanc do&rinz for- oble&tet iniquitas. mu|am collatus nobis principatus, per ani- non aufert, fed transfert in melius. Hufs, nomine Job. malia.mores noftros concinno ordine mode- S. Hier. in XXXII. Vir erat in terra ratur & dirigit, ut mori ipforum diícamus Egregius fane vir ] obs; non enim terra carnis faperabat, fed imperantis eííe Domini. " ejus animum ipfius - animi confilio cun&a faciebat. * 3?ucundzms. am poft illum per lr S.Augl;. XXXHI. Afícendamus et De vitiis noítiis XLIIL Nihil unicuique tam expetendum, 3. Gre gor. S' L de Afcenf. vicia & paffiones noftr as. Naz. n (i vitia ipfa calcamus; quam ut animi pace fruatur , affectibusque orat, de. . . fcalam nobis faciamus, imperet. ace, attollent enim ipía nos; fi fuerint infra nos. "XXXIV. Genus martytii eft, fpiritu facta XLIV. Guftato fpiritu, neceffe eft defipe- $ Dern. S. Bern. . re carnem: affectand coeleftia, terreftria non ep, 1 1;, 1.30. füpet carni s mortificare , illo nimirum, quo mem- LI l Cant. fapiunt, eternis inhiam:i, faftidio funt tran- , P bra cceduntur ferro, horrore quidem mi;ius, fitoria. fed diuturnitate moleftius. XIV.lsi- | mv Tiuus XCIX. Mortäïmtio; c 497 Bg. iil $. Clixïnac.!*x XLV, Initium quidem mortificationis vel RX Quanto caro per Xain&ïonctn magis at- L. 2. c.12, &r4.col.1membrorum corporis, vel animz volunta- teritur, tanto fpiritus amplius roboratur, ,S. g. tis, labor eft; Medium vero interdum la- XI. Stude mortificationi vitiorum , quiaL. 3. c 43. i M bor, interdum requies: finis autem jam omni hoc amplius tibi proderit, quam noti e terum difficilium quazftionum. Fi? mul.s l. motus perturbatione ,. f)mniqqc laboris fepfu Jum, caret. Xil. Verus profectus hominis eft abne ga- L. 5i.,c. 39; XLVI. 'Voluptatem' viciffe, voluptas eft tio fui ipfius, & homo abn S, Cypr. - L cgatu? va;dc liber $. 3- apud Ly- maxima: nec ulla major eít viCtoria, quam eft, & fecurus. reum l.2.e3, qud a cupiditatibus refertur, Magna fa- XilI. Qui te per contemptum mundano ;L'. 3« 6.34« aPOPht-I. ne victoria, & nullo non fanguine ac ('udor; : rum, & carnis mortificationem fequuntur, $. 2« emenda. 5 vere fapientes effe cognofcuntur; quia de vanitate ad veritate ^S,Aug.ho. XLVIIL. Vis, ut intret m el, unde acetum m, de arne ad fpiritum: - 17.inter. non fudiíti? funde, quod habes, ut capias; transferuntur, Y N Nitt quod non habes. Diícere non diligere, ut l)ignitäs. , die, difcas diligere: avertere, ut advertaris : fun- de, ut implearis. X XIV. 'Siïtcmetip(um perfe&e vïccrxiþs, cete- L. . .c.»'ss.-— 3 ra facilius fübjugabis. Perfecta vi&toria eit, $ 2 JU 8, Bafil.- XLVML Quamvi $ navis Gubcmatori con- orat.2:, ceffum non fit, tranquillitatem mari pro ar- de femetipfo triumphare. Qui enim femer- ipfum fübje&tum tenet, ut fenfualitas rationi, defelic. bitrio & voluntate imponere; nobis tamen intergrum eft,vitam quietam,omnique vacane & ratio in cunctis obediat mihi, hic vere vi- N & Dominus mundi. 'tem perturbatione conítituere, (i nimirum ine &or eft füi ; ternos tumultus , qui ab affectionibus ex- ( Sucunditas. 4 & $ ternis proficifci folent, [edaverimus, & mens XV. Oportet te ergo viriliter omnia per- L« 3. 685 tem iis, quz extrinfecu conítituerimus. - s accidunt altior?m tranfire, & potenti manu uti adverfus obje- AE a: nam vincenti datur manna, & torpenti relinquitur miferia, 50 IV. 3 N fl&o XVI. Refiftendo paffionibus invenitur paxL r. e,8.' LO DE IMITATIONE 3. | u - D EX LIBEL vera cordis, nqï*n autem eis fervi ;ndoï N [ CHRISTI. j " - Qualitas. Lib.1. c. oc 'gd',eil)ye/rcc effe negotium &bnrum; vin. £xEM PLA CATHOLICA 3-1.4[.*]' EXTERNA. 5. g cere videlicet feipfum, & quotidie fe- ipfo fortiorem fieri, atque in melius aliquid .. Qualitas. roficete. d y - David, cum valde de(ideraffet aquam 1. Parall. Áti L.rz. e.17. II. Habitus & tonfura modicum conferunt, I., S l- * de cifterna Bethlehem, poflquam ea !t- V. 17.- $2. ^ fed mutatio morum, & integra mortificatio allata eít , noluit bibere, fed Domino eam * !8* libavit, 1 pa-/fïjonum, verum faciunf religi'ofutg. . Necwïtas. , ]Il. S. Macarius Alcxandni—nus; mortifican- Pailaäius di füi caufa toto feptennio nihil przter cru. iv hift. Libz.cs. [|il. Q.ns te m agis impedit, & moleftat, $. 3- da olera vel legumina humectzta füm püt ;:Laullcfgaæ quam tua immortificata affectio cordis? quis totis viginti diebus ac noCtibus te&um non habet fortius certamen, cere feipfum? i quamkqui' nititur vip- ingreffus eft, ut fomnium vinceret, cum in- terdu quidem zí(lu arderet, no&u vero algo- f L. 3. c.31* IV. Eít magnum im þedimentum, quia in $.3. fignis & fenfibilibus rebus ftatur, re rigeret. Ad humiliandum fíe íolitus eft & parum duorum modiorum íportam arena pienam de perfecta mortificatione habetur. L,3.c.31. V. Fili, non potes perfectam poltfidere li- humeris impofitam p z er totam folituäinegx [mo ortare. u Ilhol bertatem, n.(i totaliter abneges tametipfum. III. *S. Polyc li L.3.65» VI, Si vere vilis effe fpiritualis, oportet te hronius mortificabat fe a,!pe-ThQO(JO- ret. in hift, $. 3- ro cilicio, vilique & nullius pretii veftitu, renunciare tam remotis, quam propinquis, tamque inopem ducebat vitam, ut nec ne- & a nemine magis cavere, quam a teipío. relig.c 24*, TIbidem. VII. Qui libere mecum ambulare def(ide- ceffarium quidem femper haberet nutrimen- tum, ac noctem totarh vilgil in precibus ftans rat, neceífe eít, ut omnes pravas & inordi- natas affeCtiones fuas mortificet, atque nulli confümeret. Ad augendam mortificationem habebat in cella truncum ingentem e quercu cPeaturz pr t IVato amore : concupiícenter in- (quem Theodoretus vitz fcriptor fatetur, fe hzreat. duabus manibus vix potuiffe tollere) eur $ uc Utiä'tas. noQu diuque humeris imponebat, & fic in L/. rcoirn — VIIL Quare quidam San&ti tam contemplae oratione perfiftebat. h tivi & perfc&ti fuerunt? quia omnino feipfos IV. S. Edmundus Cantuarienfis Fpifc. nonSurius in - mortificare ab omnibus defideriis terrenis ftu- tantum Zona,fed etiam caligis utebatur cilici. Novembr, de duerunt, & ideo totis medullis cordis Deo in. nis: folopane vilique cibo contentus, rec pi- . hgrere, & libere vacare potuerunt. n fces,nec carnes comedebat: fitim eo usque to- r .—,3-- 1,c25 [X. Ibi homo plus proficit & gratiam lu- lerabat, ut labra dirumperentur: ad quietem ^ .ratur ampliorem, ubi ma o $5 gis feiptum vincif,' nocturnam capiendam nec lodicibus, nec flra- & in fpiritu mortificat.. gulo,nec pulvino uteba » pntum R. P. Lobn. Man, Bibl, Tom. II Rrr tur»,fcd propriis ta veíti. f $ dPbliotbeca : Manuahs | Concionasoria: 491 cum poenitentiam expleffet , profugiens im. | v&ftibus te&us confidebat, idque per triginta annos etiam ad Archiepifcopi dignitatem eve- regnum Neapolitanum ea perpetravit crimi- &us, continuabat. na, ob quz in urbem rele s gatus in ,,vi'nculis | Cgfmus $.Athanaf. V.. S. Antonius cum in adole f centia .itiaxi- mifere deceffit. Utilitas. A ;'8, 61) in ejus vi-mas poenitentias feciffet, multisque annis in- a credibiles pugnas cum dzmonibus fuftinuif- attibutis sls : XIII. Cum quidam ex antiquis P fet, quando ad extremam (enectam, in qua nullum corporis afflig endi modum teneret, PP.- 7 aliquid quieti dandum videbatur, pervenit, à ideoque ab aliis de rigore temperando mone- renovare coepit omnia priftina poenitentiz retur, refpondit ille: Mihi credite, filii, fi ä exercitia ad dandum bonum exemplum aliis, & locus, & ftatus, conditioque Beatorum in quibuscum tum verfabatur. Idemq E ue $, Franf ccelis dolorem aliquem admitteret, difplicen- cifeus Seraphicus faciebar. L. 1. vit. "; fidem catholicäm tizve alicujus capax effet, profecto hoc unum Vl. S, Domna ubi ad maxime dolerent, quod plures & graviores €. 42. ex lectione EpiftolarumS. Pauli converfa eft, affligendi mort ! ificandique oc-'cäifiïonesï non tanro mortificandi fui fpiritu accenfa fuit, ut quafiviffent, ? L] qunïus inc omnibus veftibus pretiofis & thefauris in pau dam cum ad mbleftiam Vi- Pratuto XiV. Senex qu! peres erogatis, folido arido pane deinceps tandam in aqua portanda, cellam fonti pro-fpir So- vitam füftentarit, femel in die comederit, piorem exfttuere decreviffet, ubi Angelum fe Phronii,. - florea lecti loco ufa fuerit, omnesque ope fequentem, & greffüs, ut pro eis mercedem a . una cruce conftitueret. / 8. 7. de .fafï'us-:f Omnia; Deo Clienti füo peteret, numerantem audi- - VII. S. Bernádus de feipfo vit, eandem remotiorem facere decrevit, Quadr é quz mundus amat, crux mihi funt, delecta- XV. Cum juvenis quidam prifci cujusdam In vitis, tio carnis, honores, divitiz , vanz: hominum patris difcipulus, fene fuo obdormifcente fe- PP- p. 3. laudes, que vero mundus reputat crucem, pties ad. fomnum pariter capiendum incita. * 237- illis affixus fum, illis adhzreo, illa toto am- tus , fepties viciffet, & perflitiffet, fenex in blector affectu, T C ecftafin raptus vidit thronum pulcherrimum ;;ig;gccy, VIIHL. S. Dorotheus cum orpus Fuum;gra-? pro difcipulo paratum & feptem coronas pen- p. 2. . 6, viffimis poenirentiis affligeret, rogatus, quor- filesmultoque auro vinter'licas füpra thmdum c1 . fum illud pene occiderec ?. refpondit y ; /qu'ia" pendere, & ipíum occidit me. » L] Dighita:. Palla&ius. IX. Monachus quidam fpiritu fuperbis ve» xXatus, accepto canifiro, terraque impleto; XVI. Juvenem monacbum apud fenem fo- Pennequim lidarium depredicabaunt aliqui, quafi jam lon- in 1fag.q.2. Pene humeris illud impofuit, & ab uno , loco in ^t .alium portavit; rogatus, cur in faceret? re- gius in virtutum ftadio prove&tum, id experi- & 4 «« nl :l ri, & reipfa probare voluit fenex: & aflum- dpendit: vexo vexantem me. - L! D * . e Lanciz -X B.Simeon viginti maximos c imicös in. pris comitibus juvenis cellulam adit, bortum intrat, & bene cultum afpicit, ac olera hine oputc. 2 tra tibiale alebat, nec occidebat - D UF in VP?f" n. 178. vis ad majora fe exerceret. inde adulta; füfpicatus ille, heriles effe deli- cias, baculo, quo innitebatur, quafi ludibun- i Nece[jtas. dus ea demetit, & profternit, unum duntaxat intadtum relinquens: inde ut moris eft, (imul $, Clem. "XXI. Cum monachus quidam graviter in. b 1 äc *. re quapiam, cujus nullam culpam hab«cbat, Píalmos recitan i j 1 ; quibus finitis, juvenis mo« nacbus vultu m O deíto, & hilari fenem rogat, reprehenfus fuiffec, & S, Climacus ejus patro- cinium fufcepiffet, refpondit ejus fuperior: velitne olus. quod reítabat, in collatiunculam apparari. Ad quam petitionem attonito fimi- Did s non me latet, illum effe culpz expertem, fed fa&i mei fcopus fuit, illi hzc increpatione, . & lis infilit ib ejus collum fenex, dixitque: Vi- deo, fi'i tmi, re, ut audieram, vere mortuum mortificatione prxbere merendi materiam. Sicut enim crudeliter agit parens, qui panem appetitionibus tuis: quandoguidem ad tan- infantiss ori fübtrahit fic Prelatus, qui fubdi- tam a me factam in bortulo labe:n, atque va« -tis fuis, quando capaces funt, reprehenfioni- flitatem, tam parum commoveris. XVil. Perloftrabat füa dicecefis monafteria ILi bus & aliis mortificationis generibus fubït.r:f;'-k S g. n.,l 8. hit promerendi materiam. S. Bafil. & in eorum aliquo Abbatem rogavit, Luc. Wa- an ex foisauemquam e predeftinatorum nu- XII. Juftinus Minorita cum opu lenta Sa- ding. to.3. trapia & Regis Ungariz favoribus fpretis in- mero prz creris effe cenferet. Ad calem quz- Min. à Ann. Ord. (ricorum Minorum amplexus fuiffet, & in eo ftionem parum hefitans Abbas, accerfitum usque adeo in contemplationis dono profe- unum e fim.plicioribus Bafil. fiftit.. Ad euem ann. 1445; n. I5. ciffet, ut frequentes ecftafes pateretur, & fe- continuo vir fanctus: Adfert mihi aquam in me) videntibus illis ad imaginem B. Virginis pelvi, ut pedes Iavem, currit ille, aquam de- fert; federe il ium ;'t;;-bï füpra fratrum capita in muro depictz el;va- t Hafi]ius, & ipfemet tuscoram ea fle&ti videretur, & ob factum Eu- ad'pedes monachi inclinatus, ejus pedes non fe moventis, nec reluctantis abluit; mandat genius IV. eum citaffet, & pedes ofculati vo- Jentem ulnis & ofculo excepiflet, & fibi a(Ti- deinde, ut die fequenti cum facrifliam in- dere juffo poft longum fermonem munufcula gredererur, comparerer, moneretque, ut fa- & indulgentias copiofas dediffet, adeo tanto cerdotio innitaretur. . Facit ille ad amuffim j favore elatus eft, ue quoiidie infolentior fa- omnia :' atque hiec Bafilius illum proprio ju« us, demum ob fratrem quendam cultro vul. dicio voluntatique mortuum dijudicans, ve- inter neratum carceri fuerit mancipatus. 1p quo re habere argumcnta iudicavit, quibus preo- ) l - g Tifulus XCIX. 'kMorti"]ïcatio. 499 ! pï-':izd*eïïiäato's cení fibi deince [eri merito poffet, eumque nixus, ad id fe a'ccringïc, &-ecce malus levi« ter bis fenili mantf tadus magís, quam fe- . adlegit. ps in fuis fun&ioknibuïs;comitem . curi i&tus, in mare fine periculo profilit: ita Cefarius XVIII. Narrat Czefar ius, Fuifïä in fuo mo- ad alia omrnia nautica munia , tantum fpecie j h8- €» 18. nafterio Ordinis Ciítercien(is infignem quen- agendi, manum porrigere jubebatur ad fin- dam Dei fervum, Rudolphum nomine, mo- gula: cgtera Chrifti virtus & N potentia füp- - nachum laicum divinis revelationibus illu- P lebat, atque hoc modo portum , quem pee ' ftrem, qui quadam no&e (ecundum matu- thback, felici;er attigit, tinum orationis extrahendz gratia in eccle- - ia remanens, viderit Chriftum Doiminum, — Sucinditas, Á r | - gloriofüm quidem illum, fixum tamen in cru- tonius quondam j OgatUS, /qut)f "Vita P. ce, cum quindecim aliis fug familiz religios inodo totas noCtes orando tan: ere poffet ? Gorzal. m [is, fua itidem unumquemque cruce tam refípondit, fcias , mi frater, tà th diu me la- Syl. L. 8 fplendida fülgentem , ut fulgor ex crucibus tuiffe, in. Uo vera contemplatio fita (it, 4 quamdiu u ] u egrediens, ipías etiam czcz noctis tenebras am mei ipfius habui rationem 5 N . facile difliparet; hos omnes Rudolphus pro- ubi vero inquietis motibus mentem purgavi, Yil be'cognoverat, in vivis quippe adhuc erant & ab omni terrena concretione fegregatum linguli, ex illis quini laici, facerdotes reli- cor ad fuperiora traníluli , mox deguítare coepi, mirificum illum divinz voluntatis fru- qui deni, Stupore defixus frater , ex tam infolia vifione, audic Chriftum e cruce hac &um , qui coeleftium rerum contemplatione a perpurgatis animis percipi folet, "1 voce fe alloquentem : Nofti hos, Rudolphe, Y cruci. mecum affixos ?. Novi equidem, ait, orotheus cum mox ab "initio Arriaä de 13, fui in religionem ingreffus , totus in à h atrei novitatem , hoc eft, vifum tam admi- bnegà- mortif, c« randum nonnovi. Audi ergo, & intellige, tioném voluntatis, aliarumque affe Qionum 15. quz loquor, fuübjungit Chriftus : Hi foli ex inordinatarum incubuiffet, ideoque ob füm. tota familie hujus religiome fünt ifti , qui mam, quam exinde percipiebat, animi trane confixi mecum in cruce, vitam füam omnem quillitatem, dubitans, num recta vía incede« converíationemque íacre mes paffioni mor- ret, a Patre fpirituali confiliu m peteret, re- tique ignominiofif fpondit is, fine metu eum effe poffe, trane s ïïfnæx,, pro iplis obitz con.- Erma,nt. quillitatem quippe illam ex mortificandi ftu« Facilitas. dio natam , ejusderm mor u Y tiäcgtithis præc—lgb. 102 PennEq. XIX Cum alii]uando in futemþ,l'oi Cadefe— rum effe fru&tum. 2 1 7, P [5 —— n. 5. c. 7^tur ; Qui vult venire po(t me, vidit S. Ger- : Pene neglettee mrtz]äcationis. trudis Chriftum vía quidem florida & vernan« XXIHL Refert S. Auguftinus, virüm quene $. Auä./fr. : — te incedentem: fed tamen fpinis obfita & hor- dam catholicam , a certis Em 1 quibusdam muícis Y refcente : crucem vero przxcedere , fpinas füp. Vjon;n. graviffime aliquando moleftatum , invi fiffe . hinc inde amoventem & diffipantem, quibus hominem quendam hzre(i Manichzorum in« fignificatum volebat Chriftus ,' afperam qui- fe&tum , eique importunitatem animalculo- dem efle virtutis vitam , fed crucis & paffio- rum horum expofuüiffe: ratus Hzreticus , nis füz meritis mirum in modum alperitatem mitigari , & fe continuo adeffe , ubi (az vo- non incommodam fibi oblatam ex hoc oc- f calionem defendendi erroris füi (eratis, dua luntatis àu ) cooperante inchoarit. - picatu homo facrificium , gratia effe rerum principia: invifibilium unum , & hoc effe Deum: vifibiliam alterum , quod Tbid. n-ïrä,- XX. Abbatem Theodofium cumlvitäm fo- ) Manichzi demonem conftituebant : cui er« litariam effet aufpicatus , du&tum in thea- rori oppofuit ecclefia catholica in fymbolo truin ingentis magnitudinis, monuit Ange- ilas voces : vifibilium omnium & invifibi lus, pugnandum effe cum ZEthiope tam. va- lium ; quibus verbis confitemur creaffe Deum ftz molis, ut capite nubes tangere viderc- omnia, non fpiritualia folum & invilibilia, tur. Ad hzc verba exhorruit "Theodofius,. fed corporalia etiam & vifibilia ) ratus ine T fed inítitit Angelus , addiditque , ingredere- quam ille, nactum fefe erroris füi confirmans. cum omni alacritate & fiducia? mox enim di occafionem , eumque orthodoxo inflillane ut tu illud adoríus fueris, ego adjutor adero, di, dixitilli, qni creavit has mufcas? & quoe tibique vi&oriam reponam ; atque ita factum: niam hz fümmam illi afferent moleftiam ; ob ubi enim luctari invicem capere , continuo idque viderentur.malz, non aufüs eft affere« Angelus adfuit, & coronam capiti ejus im- re, ipías creatas füiffe a Deo : unde ftrin« pofuit: Aliud luculentius fübminiftrat exem- gendo illum magis Manichzus, intulit, fi er- plum , ad Macarium ícribeas : S, Paulinus, 20 a Deo non funt, unde fünt? àd quod hic? qui fenem, oborta tempeftate, czteris per credo, quod demon illas creavit. lnfiftit illes lembum delapfis, folum in navi relictum mi- fi ergo dzemon mufcas fecit, ut tu affirmas, rabiliter a Chrifto adjutum memorat, ita ta- quis igitur apes fecerit, muícis non multo imen, ut primum conatum femiper ab illo grandiores ? in hasille conje&tus pedicas, nec, - Chriftus exigeret ; Jubetur a Chrifto malum quod fatis apte refponderec, inveniens, eo tam- excidere, quem eo tempore excidi pro nae. dem amentig deductus eft, ut confiteretur, & vis remedio oportebat; id multi homines, mufcarum & apum conditorem effe diabolurn, iisque validiffimi , fine fuo & navis periculo Convi&us in his Catholicus, ad periculofio- acere non potuiffeat , ille tamen verbo De i rem fcopulum allifus eft, deducente eum Ma- MAArr4 nichao R. P. Lohn. Bibi, Man. Tom, 1. d 5oG Biibliotbece . Manualis XCo»ncionatoriæ fs 1 nichzxo ab apibus ad locuftas , ab his adlä'cer- vivere, eumque deferere, ut tuas cupidita- tes (equaris. tas, inde ad aves, ab his.ad ovem, ab ove ad bovem, mox ad elephantem, & ad extremum .]II. S. Francifcus Borgia, cum adhuc fzcu- vita 1. 1; laris miram ex falconum aucupio voluptatem c. 5. ad hominem: Etperíuafit homini, quod non a Deo factus eft homo. Ecce tibi in quod infe- caperet, ut fe mortificaret, ipfo, quo falco he- rodium infeCtabatur , & occidere parabat, licitatis pelagus prolapfus fit mifer iíte, ex eo folo capite, quod in perferendis pauculis mu- tempore oculos claudebat. Poftea religiofus L. 4. e. $. V fa&tus dicere folebat, unum illum diem fine fcarum morfibus defecerit. Subjungit igitur Auguítinus : Claudite;fratres,aures cordis ve- ulla dubitatione amariffimum futurum, quem fine aliqua carnis afflidtartionem eminiflet exae ftriadverfus dolosinimici, ne moleftati a mu- fcis, in par miferiarum barathrum, cum ftoli- &um. Confuerat impenfe rogare Deum, ut diffimo ifto Catholico, agamini przcipites : fo» eum fingulari hac gratia dignaretur. & vitz lent enim (pergit S. Doctor) aucupes ponere hujus commoditates omnes in fuüpplicium ipfi verterentur. Ín vigiliis erat perpecuus,noctes- in mufcipulam mufcas, ut efürientes aves de- cipiant : fecit idipfum hic dazmon , qui hinc quenon paucas infomnes duxit. Qui illi mor- tificationis cujuspiam Authores extiuflenr, evertendo laqueum tetendit , mufcasque ad illecebram oppofuit. Etane hic veteratoris füos adjutores &t amicos vocabat. :crupulos calceis ad dilacerandos pedes inferebat. In infernalis genius eft, irretire hominem in mi- noribus, ut facilius poftea ipfum in fnaiorib,us graviffimo folis ardore lenteincedebat, Phar- transverfüm agat. maca quoque licet amariffima tarde forbillas I. bat, pilulasque in ore dentibus comminutas OMESTICA. diü in ore verfabat. EXEMPLA D X Anna natius per continuam mortificationem IV. P. Petrus Faber ftudebat ipfe diligen- vita 1. a, Lud ? Hift. Soc, L. S.Ig ter ei, quam tantopere 5anctorum commien- c. 11. p.ird4 € b o devenit, ut vel carcere perturbatio- 195 16.1.197. pibus videretur, vel ficubi ufüs pofceret , iis dabat ufüs, animi permoleftz compundtoni, . gt & iter ad eam dicebat effe voluntariam cor- (um. fo uteretur tanquam modeftis famulis, non au- dentibus fe ante rationis preícriptum Domini poris affliationem. Multos enim fzpe angi, 9 Rihad.1.5,commovere. Idem licet natura biliofus effet, quod nunquam animo compungantur , cum ha. ] N c. s. ita tamen animi motus moderabatur , ut ob tamen compungi raro corpore velint ; & mul. 15). fammam lenitatem medicis frigidus lentusque tos expetere tormenta animz fuz, qui nun- Ibid.c.r. videretur. Cum quidam ex noftris religiofum quam velint torquere carnem fuam. — Cum Ibid. c.15. quendam virum laudaret, & diceret, euta effe íua egrotis preberet obíequia, ad vincen- AH. P( ^ wirum multe erationis, Ignatius voce mutata dum, inter eorum poedores arque conrapia, YÓ U / Ibid. c, 1o. dixit: Vir eft multze mortificationis.Profectum naturz repugnantis horrorem , animadver- Mi T. faorum fpiritualem non ex facilitate naturz, titnihil tam valere, quam iaductionem quan- dam animi, ultima quzque perpeti cupien- aut vultu, fe ex contentione & victoria me- tiebatur. Unde fratrem quendam vehementis tis, & in eo ipfo munere , fi offerentis ad mmortem. ufüs cffe; ; Fg ho Ma, naturz alloquens, vince, ajebat, vincete: fi C enim te viceris, fplendidiorem, quarn alii, qui V. P. Jacobus Laynes corpus fpir itui , rc;vf'it*a l. 3. mitiori fünt ingenio , abebis in coelo coro- &eque rationi ita fubjecerat , domitasque c. 16. nam. Et cum hunc ipfur adolefcentem mini- animi perturbationes habebar, ut pene de íter romani collegii quafi minus tractabilem ipfo dici potuerit. quod de S. Bonaventura Alexander Alenfis dixiffe fertur, (cili " ( graviter accufaret, S. Pater eidem dixit: Mi- in Adam minime peccafle. : CCC eum j tius quzfo, & blandius. Equidem iftum ego in L] V. P. ThomasSanchez quotiescunque cu . Vita tomo via Dei plus profeciffe paucis mentibus puto, biculo exibat , petiita Déo , ut aliquam fibi prefixa, quam duos illos (nominabat autem morum lenitate & füavitate maxime amabiles) inte- mortificationem mitteret 5 quoties. vero. a lï/'olancua gro anno, Parifiis adhuc degens cum peftife- Superioribus aliquid petiit , rogavit Deum, in vite ut illi conzrarium facerent. Intcr comeden- M-s.' ] rum quendam invififfet, & ex ejusdem conta- El &a manu imaginationem peftis afflatze conce- dum fzpe pedem in altum elevabat: Salem, u —————— piper, acorem , & cxtera ciborum condi- Treoli piffet, ne ejicere poffet, tandem fumpro ani- $t mo digitos ori infertos diu in eo verfans dixit : menta omnino reípuebat: nec ipfa quidem elixa olera, fatis ex fe infipida, oleo aut ace- sb Si habes peítem in manu , habeas & in ore: to condiebat. / Lon uo facto omnis imaginatio evanuit. Vitä lt II. S. Francifcus Xaveri us ut feipfum & VII. P. Francifcus Vill ;anöva ita curiofita- Hift. 'Soc. 2 l 6; tem domuerat, ut diceret, (i nuntiarerur fibi, P ?- 2 l- €. $. naufeam, quam ex egri ulcerofi fervitio fen. Angelum e ccelo lapfum in via ante zdes co l. l. n. st. tiebat, vinceret, faniem exillius ulceribus ex- füxit. Idem fociis identidem ingerebatillud S, legii concionari , fe minime ad audiendum acceffurum , (i ftudio duci (e non pio adver- Lyreus inP. Ignatius familiare monitum: P'imce teipfian , apophteg. caufamque rogarus tam frequentis repetitio- teret. . Coquo adjutor datus, cum graviffime Ib.n. 126; ob id tentaretur , ante Chrifti crucifixi ima- 1.2. f- 193 nis, refpondit, quiá hoceS. Patre meo Ignatio Li 1. didici. Ad focios quondam in hzc verba fcri- ginem vovit , fe , quamdiu vixerit , fi per moderatores liceat ; eo in opere permanfu- Ntten Epift. i^ pfit: Quam beatum eft vivere quotidie mo- 3 doc riendo, noftrasque frangendo voluntates , ut rum , qua fimilibusque vi&toriis ita profecit, a[ü ^ ut diceret , nihil fibi objectum in actione vir- quaramus, non quz noítra funt, fed quz Jefu u W Chrifti. Qus enim crux acerbior effe poteft, tutis, a quo fenfus abhorreret ; quod Deo juvante non fübegiffet. quam fine Chriüo; ubi femel eum guftaveris; VIII. P. 'Tituius; XC]X - Mortificatio. - So01I Viacrs — VIIL p. Leonardus Leffius adeo rerum XVI.Joannes Berchmannus fic feipfüm com- Vita p. 4. magnarum aviditatem in fe extinxerat, ut pellabat: Vis videre, an ames vocationem paE. 259. l diceret , univeríi mundi defiderium e corde tuam? vide, an ames mortificationem tuam. fuo effe ablatum3; hinc cum Romse aut alibi Vocatio tua eít, effe focium fübinde occafionem haberet, :multas res cu- Jefu. Quomodo autem vis efle (ocius]Jefu,nifi fis crucifixus cum riofas videndi. conftanter eam negligebat. T: 5. Mentis animofitatem , quam bilis commota Jefu ? Ejus axioma erat: Tantum proficies , uantum tibi vim intuleris. fzpe in iram excitabat, adeo compreffit, ut . XVIL Alphonfüs Rodriquez dicere folitus Lanciz, columbina eum modefítia fine felle diceres, j érat, duos effe pedes, quibus ad perfectio. 2. n. 6. Ajebat carnem blande vulpeculari , proinde nem fiat progreffüs , mortificationem ícili- X dolos ejus fedula- indagatione retegendos , cet, & amorem Dei petulantiamque conítanti freno compefcen- dextrum efle. » illam finiftrum j þqnc ! dam , id quod ipfe affiduus faciebat , hinc XVIII. Joannes Ximenez faffus e ft, Deum vis p, quotidiana flagella, complura jejunia, & ci- fibi , quotiescunque mortification em inter- Alv.c. 44, licia ufurpabat, adulta hyeme ignem vitabat, mitteret , ftatim deeffe , & folitam portio- oblata folatio morborum refpuebat, aut fi nem detrahere. affumere neceffarium foret, dulcedinem prius XIX. Bartholomzeus Alvarus; Coadi ufqr » Annal. pia cogitatione aut alta (imili ratione tempe- rabat. qu& zgrotus poft S. Euchariftiam acceptam Lutit dom, Rogatus, cur adeo in fe feverus ef- evomuerat, nixis genibus exhaufit. prof. Olyf, fet? refpondit: eo quod , dum mortificatio- XX. Tarracone quidam Novitius vas ple- fIP- »614. nes fugimus , ultro nos ipfz divina difpofi- num puris cum ferret, fammeque ( tione infequantur. i o totum €po naufearet,? f'*Amg' L] Annal. r yincendi* fui ftudi taviïtl. L Y IX. P. Bonaventura Barradinas , Recto n La:dtp. Landípergenfis , nunquam , quamdiu in fo- ^EXEMP LA PROFANA. 3595. prov. cietate vixit ; fcilicet viginti novem annis, I. So crates immotus coeco immiti, ab uno Plautus ia Germ. fu. quidquam füi commodi cauía a Superioribus folis ortu ad alterum » €odem in loco Phzedone, per. petivit; quam mortificationem fuam € Virgie peritebat ; veftitu utebat ur vili; lacero , & nitatem .appellabat. pervetuíto, injurias & contumclias uxoris , An. Rom — X. P. Joannes Paul us Navarola ex'fugi di- quz lotio illum etiam 1597. vipnz prefentiz memotia eo devenerat, ut mo ferebat animo. perfundebat , æquifii- 1207 nemo in eo unquam commoti animi fignum - . H. Platotam fobrie vivebat, ut fæpvefem'elniog.. La« adverteret. Á An. 'Peru. Àl. P. Petrus d tantum de die-cibum fümeret ; pat:imonium ertius in. - e Anaíco crebro e foeridif: füum fratribus relinquebat, honores in repu "Ít. 1607 in fimis Indorum ulceribus pus & vermes rade- blica nunquam ambiebat, injurias a Dionvíio Miff. Tuc.bac ; ulcera fanie fcatentia oículabatur , & Syracufano illatas placidifTime ferebat. - non femelpa:ellam pure. . I1I. Diogenes herbis & crudis carnibus ve- plcna»m,. fui frjncen- 7 Laertius iri di cauía , exhauriebat.- fcebatur , vefte abje&ta utebatur , dolio pro vita, An. Mex, Xil. P. Joannes de!a Placa, Hifpanu $ fuds domo utebatur , hyeme nudis ped: bus nives l$ c.1602. non alio modo, quam mortificatione & pceni- Calcabat, & ftatuas nive coopertas amplectee li tentia ad orationem ducebat, averíans illos, batur ; plu : vio coelo imbrcs etiam maximos qui foli Dei familiaritati inhiabant,non ftuden- cxci iebat. tes interim aniimi corporisque mortificationi. 1 e 'Ca to Major, di&tus Cenforius, nun- Plütarch, Roganii cuidam e noftris adolefcenti fümmz quam pro ccena cibos coGtos inferri patieba-in vita, fpe, íed fervido, qui fieret, quod non profi- tur, veítitu utébatur vulgari , nam fua prz- totno ceret, quia, refpondit, vivido ingenio cum fis ; dia colebat, uno apparitore contentus, licet d parum tibi imperas ; illud proin apudte ftatue, Pretor, in publicum pedes proceffit , cum AR ideo tam paucos effe viros fpirituales , quia alii non nifi rheda veGti , $ & cum magno CO« pauci fuis moriuntur cupiditatibus, dicente mitatu exiffent.: Deo:. non videbit me homo, & vivetc. V. Cato Minor. Uticenfis di&üs, nunquam .x Ihïüem. Ex Lib. .XIll. Quidnam magnus Pater dicere fole- purpura, ut alii Magiftratus, utebatur; fpe Ingolftad. bat , omnes de focietate fibi perfüadere de. domo (ine calceis exibat; nonnunquam etiam M. $. c. bere , omnia noítra munera effe intra mon- fine tunica: quando aliquo proficifcebatur, 13 $ 17 tem Oliveti & Calvarie fita focio equitante pedes incedebat; coclo per- Lanciz.ep, XIV. S. Bernard. Realinus.culices fronti frigido, nudo capite prodibat. $06 2.1.69. yel faciei infidentes non abigebat, quod idem VI. Theodofius, Arcadii filius , per Bi-Sczome, jl etiam Alphonfus Rodriquez faciebat, uti de thyniam fervente ccclo iter faciens, cumnus. ]Jb utroque teftatur Lancizius, addens, noviffe miles phialam frigida plenam obtuliffet, eune fe homines in focietate, quibus poft non im: dem remuneratus vas reddidit, fitimque cum peditos per plur&s hebdomades moríus culi- fociis tolerare maluit. D cum , admiranda virtutum heroicarum mu- n Vil, Alexander Magnus per loca arida ex- Curtius nera conceflerit Deu $, per multos annos fru- ercitum ducens ftra expetita. : & effudit. , Oblatam aquam ante pedcslf ?. Nieremb, — XV.D. Joannes Tr quus'ne a morüücatione VIIT. Solimannus, Turcarum Imperator , cum ex monte Salahia urbem Damaícenam afcer. c, ; totam buccam , linguam & pala- tum abluebat felle, tanquam rofacea aqua , fitu, loci, palatiorum amcenitate, & omni de- ipfüumque mafticab at, Iut intcrgliu at.nator ilig liciarum genere abundantem confpexiffet , pordvuraret. falve, inquiebat,terreftris paradife, alteque in- ARrra3 | gemiícens 502 jiz'bäiotbecæ' Manualis: Concionatorie gemifcens fübjungebat : Cum mihi pülchra IX. Sicut pradens vinitor viti nequaquamManfi dife, | hzc civitas coeleiti munere donata fit , non permittit, ut pro füa libidine multum dila:5. n« 4- L: ingrediar eam "veritus , ríe cor animumque tetur , & germinet , hac enim ratione aliud j'dem,M' mihi furripiac?* quo cceli cceleftiumque obli- i nihil produceret, przterquam farmenta, & viícar : quibus di&tis recelfic palmites , in quos omnis humor magis fub- » öc nunquam ftantiofus inutiliter diffunderetur in praju- eam vidit. S EVH : dicium vitium ferciliorum. Eodem modo in m——Ó— prafenti difcurrere licet; fi enim permitte- SIMILITUDINES. remus , ut totus cordis amor divideretur in UI appetitus ; affectus & paffiones inordinatas , $ Qualitas. qux nobis predominantur , nihil profeé&to in jä Farius I. Sï cut periti Equitis eft, frenum inhibere À Deo reliquum effet , qui tamen totum amo- hi c1 de mortif. quando equus ad ima tendit: fi vero in rem noftrum fibi vendicat : Mortificatio igi- ;9*'. £. altum, laxare; ita & nos, cum ad virtatum tur eft ferrum, quod hzc füperflua & infru- culmina afcendimus, potentiis noítris, quam &uofa farmenta refcindit; ac proinde hoc maxime poffumus, frena laxare tendendo au- - ferro utendum eít , ut voluntas afficiatur tem ad ima, id eít, mundi voluptates, ma- virtutibus , omnesque portionis inferioris ximo conatu inhibere debemus, nifi inabyf- motus & appetitus fuperiori animz portioni Roit.p/ fum ftultiti? & erroris fabjecti maneant.- ;O,l.Cl : grqvii,ïïmi«'præcipites agi velimus, - .. K. Sicut in aqua turbida impoflibil 4c* eft, Rþdriq. p. Rodriq. II. Sicut miles domi latitans facile infirmi- . hominem vel faam intueri faciem ,. vel ali- a. tr. 1. p.2.tr. 6 * Oa i ERENAR A zi i b R tatem Íuam diffimulat , non autem perinde, quid quidvis; ita & impolfibile eft, cor ho- f. C 5. fi mapnus cum hofte conferendz fint; ita reli- minis a terrenis affeC&tam fecibus non fecre- giofus intra celle anguílias latitans , facile tum ac purificatum , Dei faciem vel videre, . e5 defe&tus fvos occultat ;; cum vero cum mun- vel videri ab ipía; foli quippe Beati mundo d do & proximo agendum efít, excellentis fit corde, quia ipfi Deum videbunt. virtutis mortificationisque neceffe eft. .XL Sicut non fatis eft, ferrum virtute Idem 1. e; 'ïtfid, c.8. li. Sicut infirmus licet brachium fuum ignis mollefacere , nifi & malleorum ictibus, Id cl propter bonum totius corporis uftulari per- debita ei forma figuraque imprimatur : ita mittat, non tamen obiiffe illud , fed amare nec fatis eft , ut cor noftrum orationis bene- cenfetur ; ita & nemo animam íuam odiiffe ficio refolutum veluti liquefcat, ni(i porro & dicendus efl, licet ferro mortuificationis eam mortificationis malleo exerceatur, contun- propter bonum to » tius hqmifni,s aduri per- daturque, ut exclufis ab anima vitiofis car- mittat. . nis cupiditatibus, omnium ei virtutum for- Caf. l, 4« IV, Sicut crucifixus Vrl inftit. c. (qruis" jam non pro ani- .ma infculpatur, Etad hunc effe&um , ora- — i fff?l mi füi motu membra fua quoquam movendi lu 84 tionis dulcedinem , füavitatemque defervire ilem z, habet poteftatem; ita & nos voluntates no- par eft , ut videlicet ea, quodam quafi fac. ftras , ac defideria non fecundum id , quod 'caro, labor, difficultas, atque mortificationis nobis fuave eft , ac dele&at in prefens , fed horror condiatur, atque mitigetur. Ea pro- J fecandum legem Domini , quo nos illa con« .prer ab oratione nunquam eft difcendum, do- | - t0015,], ftrinxerit, applicare debemus. | nec gratia Servatoris noflri, Jefu , perfe&tee P 64 SI B:GI- V. Sicut per ciborum abundantiam lafci- mortificationis paffionum noftrarum apicem de virgin. viens equus nofter Aurigam quandoque excu- felicitor contingamus , cujus equidem tanta €0.7. . tit, quacunque vult, peffimeprzcipitem fert 5 nob:s incumbit nece(fitas, quanto ftudio af- loideg, ita & per nimiam abítinentiam propofitum fe&uque eam nobis, cum , aícripturis, tuim virtutis impedit iter. a Patribus videmus ubique commendari: Sf Gf egor. VI. Sicut in organo vel cithara folles vel - . XIl. Sicut panis confici non poteft, ni(i Penneq. p. e& - chordz prz nimia laxitate non fonant , vel prius granum a palea excutias, & fepares ; [ Co 8. nimia intenfione vel inflatione rumpuntur; ita nec animus ad coeleft LJ es aptari delicias, " ltid ]. ita & vires noftrz, temperiem finonhabeant, nifi abducatur a corpore. nimio rigore & conniventia franguntur. P-I-H Manfi XlIL Sicut, ceum aqua igni fit c;ontrarila,s; Thom. VII. Sicut herbz noxiz in plena funt hor- . difficulter ligna vel candelx ignem füfci- opufc. de Tra&. &1. tulani poteftate, ut illas recidat, evellat, vel piunt, qu& habent aquam: aqua enim ref;. erudit. difc. x. Ti« L] pro fuo arbitrio eradicet, ita quoque nos per. ftit : ita ubi malitia p rimo mentem hominis fmc l$. mortificationem plenum in paffiones noftras occupavit, non eít verfimile Deum. adeo LI hi . habere debemus dominium, ut illas,eradi- libenter ponere balfamum gratiz in vafe p'I-C- cemus, corrigamus, & moderemur, prout fordido & immundo ; nifi illad a fordibus - neceffum gffe judicaverimus. emundaveris ac deterferis, ac poneres in eo vafe, in quo immunditia nunquam fuir: Mccgäta:. ltit Ita. fane oportet vel precedat ,' impediat- s. (:ng.in VIIL Sicut id, quod ferhina?eri&ms, non . que fordes mortificatio, vel füccedat, fi ir- Pf 142 vivificatur, nifi moriatur prius; fic qui mun- . rüperint , easque diluat, & .abílergat, prius- do & concupifcentiis ejus non moritur, in quam amoris divini bal fru&u bonorum operum non multiplicatur; infundatur, famum in anim,um fupereít ergo , ut mortificemus membra no- . XIV.Sicutavis novis þlumis contegi non po- Jul. Fan-, ftra, quz funt fuüper terram , quatgnus vivie teft nifi veteribus exutis ; itanemo veris virtu- ftius c. s. $ Qir * if ficet nos authqr vit. cum plumis veftiri poteft, nifi priusveteresin.? ?' d ordi- ET( 36 ^ Ti XCIX. Mamf catit. 50$ lüdifq r 4. ördmatorum füorum a&"c&uum & poffeffio- Caro per abümentlam marcida affecta, da- pum habitus exuat. monibus ultra non præbeblt in fe quieícendi Sdem $:4. XV Sicut navis litori multis fïïmbus alll- locum. gata, nunquam in portum pregredi poterit, .XXVII. Sicut llgaum bene arefa&tum mo- Rodr. p.s. quantumvis vela pandantur, & remis impel- mento quafi ignem concipit: ita anima ab et latur; ita homo, licet in ceepto virtutis ici- humoribus noxiis inordinataruto affectionum nere laboret , bonaque defideria velut vela liberata facile oramoms & fervoris Hammam concipiet.. explicer, nunquam tamen ad perfeGtionem perveniet, nifi mortificatione pravorum ha- .. XXVllI.Sicut penna humore grávata dift- Cafían. bituum vincula rumpat , quz 1pfum terrems cultex ad alta fuftollitur, libera vefó ab illo, col.9. d rebus alligatum tenent. tenuiffimo flatü ajuta in aera fübvolat; ita ïbld C.10, XVI. Sicut Chirurgus fcindere membrum mens vitiis graváta , & affeCtibus inordinata volens, prius carnem moruficat, ne nimium fuo pondere ad terram tendit, qus& tamen fi ex feGtione dolorem concipiat; ita qui diffi- per mortificationem purgata fuerit, fine dif- . cultatem in Dei fervitio occurrentem parum ficultare ad coelum füblevatur. aut nihil fentire cupxt, prius. fþmtum mortie« XXXIX. Sicut aurum, quo ragis liquatur, Redr- Pt ficare debet. & a fcoria fecernitur , ac veluti confümitur, tf« t C 5. Rodr. p.5. XVII. Sicut fi quis large ccenavit; inquie- tanto purius eHïcuur, ita amor Dei tanto £0. 1. c. . tàm experitur noctem, eruditate. Ho'nachl,& coníümmatior perfectiorque cvadit, quanto f g. l'o l. craffis vaporibus in caputa fcendentibus; ita rerum créatarum Cupxdltas amp ius contra- cor nimiis affe&tionibus gravatum , mentem hitur; quz fi demum tota confumatur , pu- 1 € fomno fpirituali o*a*mms lmpedxt, facuquc, ra erit perfectaque Dei charitas. ut hoc illuc fe verfet.- . XXX. Sicut fi faxum aliquod. debite levi- bed. c.y. XVIII. Sicut terra (ibi relicta non mf' car- ] Ibldo 6, 5. gatum eft, magna facilitate murarius illud; duos, fpinas & rribulos proferi; ita neque a quo vult, collocat; ita homo per morttüca- terra animz no(trz f'pcmrl aliud pUtcHt, fi tionem bene pofitus, ad omnem Dei ac füpe- ! M t aratro mortmc.«xmoms exculta non fueric. riorum difpofitionem parariffimus exiflit. Ybid, c.10. XIX. Sicut u, qui aliqua parte corporis XXXI. Sicut lapis in (ublimi pendens, re- Iid. c, g. faucitati fünt, femper timent, ne quis ad illos motis impedimentis, fuopte i mgemo centrum accedat, & atflidtam illam partem lzdat; ita velut naturaliter fibi debitum petit, ita anima male mortificatus in contínuis veríatur an- noftra, fublatis. appetituum inordinatorurm goribus, ne quod honori ipfius non rcfpon- obftaculis, mox ad Deum,' velut centrum .det, fibi imponatur aut accidat. fuum fübvolat, eumque ar&n[ï' imis amoris XX. Sicut muícz dum fucco dulufr'mo Lezrlmck brachiis ftringit.- in fefto S.pafcuntur, jam faturæ tenaci liquore adhz- XXXII. Sicut mater fi infans defiderans Arrias tt, Laur. ita qui dulcedinem volu- rent, & intereunt ; ubera, fuum defiderium tantum fignis & nu- de mort, them 2 pratem tcrreünum avidius fectancur, mani- tibus declarat, rcnuit ac differt certe porrige- € 19. feftam animabus fuis exitium creant. re: at vero quando cum lachrymis poftulat, Jac.Alvar. XXI. Sicut is, qui divitias congregare cu- non poteft f& continere, quin confeftim ea toni.2,1.2. pit, etiam parva defpicere lucra non debet ; tradat; fic homo, quando in oratione verbis idfa u )ta qui virtute dives effe defiderat, etiam mi- tantum rem defideratam a Deo poftulat, non nimas mortificandi fe occaf'ones negligere tam facile impetrat, ac fi etiam morificatio- non debet. N nis opera jungat. Ibidet. XXII. Sicut modxca chentls detra&tio non XXXIII. Sicut vitis putanda eft, ut füa. Jac Alv modicum affert mefIis detrimentum; fic mo- viflimos fructus ferat, ita homo mortificari 'o 2. 1. 9; . dica propriz abnegationis pretermiffio, quz er varias afllictiones dcbet, ut abunde fxu- Pa $. "n p feminis vicem obtinet, non parvam a&"erc thet. 6 8. fpiritualis profe&us jacturam. H Ibid. 1. 2, XXIII. icut Respublica a Rege. Fvo, defi- ngmms*. p. 1. 6.4. ciens infelici pace fruitur, quamdiu a Rege ad - XXXIV. Sicut fi i parvulus filiolus ob mfïr-ïmdemo Thon obedientiam non adigitur; ita apimus per mitatem cibum falutarem averíetur, Pater íc d peccatum a Deo defci(cens nuliam habet pa- primogenito imperat, ut ipfe przguf(tans ci- (dit cis imaginem, dum armis & vi ad fui Creae bum, exemplo fuo fraterculüm alliciat ad gu- Q55 toris obedientiam minime revocatur. flandum; ita Deus videns averfionem, quam ( lb,di lu 2y XXIV. Sicutligoa prius ficcanda funt, homines habent erga trib:lariones, Filio fuo p. 1. 6 6. quam igne fplendente lammefcant: fic mens unigenito pr&libandas obtulit, ut vel illius a pravis humoribus liberanda eft, in lucem exemplo moti homines rehqul, pariter illa amare & defiderare diícerent. cocleftem accipere mereatur. Ibid XXVI. Sicut animal immolandum prius ad XXXV. Sicut ad templum Deo difican. Ibid. c.18.. V gladium, quam ad i ignem x emebat, & prius in dum olim llgna in monte Libano cedeban-- fruftra concidi, & excoriari, quam in holocau- tur, & Jerofolymam comporcabantur, ita ita & homo Deo fe of- ftum accendi debebat; quos Deus olim pro templo fibi in cclis in- fere cupiens, prius per mortificationis gla- habitando eligit: prius in hac vita per mor- dium interimi, quam eidem Deo offerri debet. tificationem czdere & preparare folet. Uilitas. .XXXVI. Sicut Szlomon dum Mulz Repie Jul Faciug , Ht TT 8. Climac, « XXVI. Sicutexiccatum lutum jam non por- infidebat, omnis eum Judea Regem agnofce- c. $. $3. j de. dxfcret- c:s ufui effe poteft , ut 1b1 fe volutent; ita & bat,& honorabat; ita quicunque carnem & fen- £ fus 504 Diblotbeca Manualis Contionawria. LÀ fus fuos fübegerit, illico Rex, & Dominus fui quam ut equo frznum femper applicetür! ipfius evadit, meritoque ab aliis honoratur. BZ quid zquius, quam ut hoftem vitz, & qui- dem zterng infidiantem affiduo perfequa- Sfucunditas. /mur?,quid equius, quam ut is, qui toties" ' Roär, ps. XXXVII. Sieut elementà non citiusjquie- Dei Filium occidit, ad mortem faltem W,fpiri- tt.1. c.16. fcunt, quam ubi centrum attigerunt; ita ho- taalem damnetur? X mo non citius pacem obtinebit, quam fi re- III. Utüitas: five ad pec caterum remi[fionem S.Bernia. motis per mortificationem creaturis in folo obtinendam (nam per hoc, quod a licitis abft j f: 4* de Deo; velut centro, quiefcat. uadr. XXXVIII. $ e nemus, ea nobis, quz prius commifimus illi- Tbidem. icut quamdiu venti mare agi- cita, condonantur, inquit recte S. Bernardus : tant, tranquillum hoc effe non poteít ; ita nec .Et adftipulatur S. Chryíoít. dicens: Non visS. Chryf. cor hominis quiefcere poteft, quamdiu inor- a Deo cafítigari, nec in hac, nec in altera vi-in 1. Cor. dinata aliqua affectio in eodem reperitur. 4 I, E ta? fis judex tui ip(ius, rationes a te exige, Yae. Alvar. XXXIX. Sicut manna non prius Ifraelitis te reprehende, & corrige) five ad virtutes to. 2.1, ». datum eft, quam panis /Egypti defecit; ita R(*df' p'! P.146.6. non citius cccleftibus confolationibus homo produeendas (nam arbores, & vites precipue; £L6 -nunquam plus frudtificant, quam fi diligenter reficitur, quam per mortificationem terrena fuo tempor e putentur, ) five ad oratioem €s' folatia abjecerit. ejficacem : ac D acilem. reddendam (nam tefte S. Tbidem, XL. Sicut Sara non citius concepit Ifaac, S. Grcgoi-; - Gregor. mens ad contemplanda interna non .5 mor, feu rifüm & Iztitiam, quam muliebra illi fieri perducitur, nifí ab his, quz exterius impli- t defierunt; ita nec homo prius ad letitiam A M. [ cant, fübtrahatur. Hinc fponfus ait: Vadam g 'Gar.ex,in Ípiritualem perveniet, quam carn 4 alia defxq;- ad montem myrrhz, thuris:; quia eos [2:c, 4, Cant, ]5f xia removerit. ult.adM ^ldem e. 10. XLI. Sicut olez per fe -fumptæ, 'afharæ ac miliariter vifitat, quos per mortificationem v. 6. Ro vitiorum ad alta proficere, & per mundas i -guítatu imfuaves fünt, at falfugine conditz '& humiles orationes fuaviter redolere per. gratiffimz & accepte: fic parum gratz (unt fpicit. Ideo S. Danicli dictum ab Angelo: Daniel, c. | Deo a&iones : fecus vero, fi mortificationis Noli metuere Daniel, quia ex die primo, qu Q 19. V12 condimentup accedat, pofuifti cor tuum ad intelligendum, ut te af- AEquitas, fligeres in confpe&tu Dei tui, exaudita funt Rodrq. p. XLII. Sicut (i quis cordato viro þdibercc,' verba tua :) five ad proximum edificandun ( cum enim plerique homines addi&ti voluptatibus €. tr. I. 4. effe quempiam in domo ipfius, qui ex füummo odio infidias vitz ipfius ftrueret, talis utique afflidtiones fugiant, vehementer admirantur; fumme in hunc hominem excande(íceret, & fi quem cernant ejusmodi blandimenta con. $ Ber 59.inC vindictam de illo famere ftuderet; iia erga temnere, & mortificationem amare ; hinc - S. Petrus dixit: In quo admirantur,non con- * Petr. 4- ; corpus füum & paffiones fuas merito quis af- fici deberet, cum fciat ab his tantum damni, currentibus vobis in eandem luxuriz con- V* 4 quin & ipfam mortem aternam parari. fufionem. Certe exemplum S. Domiínici lo- $8. e&rug * Rodrig.p. XLIII. Sicut equus etiam man(üediffimus, ricati virgis fe, donec Pfalterium Davidis D ian.in ?. €6.18. nunquam facile fine freno relinquitor a feí- integrum recitaflec, cwdentis tam efficax ejus vita. "- I. fuit, ut difcipline ufus in ditione primum Ífores ita nec animus nofíter ab homine fine Íreno mortficationis relinquendus eft, quan- illa, poftea in orbe propemodum toto inva- luerit) five ad crucem alleviandam ; nam caro tumcunque in virtutis ftudio profecerit. S. Aug. f. XLIV. Sicut qui artem aliquam exercitus mortificata (acile fuffert incifionem aut ad- Phi. , 13. dé uftionem chirurgi. V.H rus eft, ante omnia quzrit inftrumenta apta P ad illam exercendam: ita qui religionem & . IV. Dignitas: Melior quippe eft patiens vi- 1.Cor, I " Bs ro forti , & qui dominatur animo fuo, expu« V. 32« V, perfectionem profitere cupit, mo:tificationi S.Ambrof fpecialiter ftudeat, oporteat ; ad quid enim gnatore urbium ; quia graviores inimici funt f.87.de55. omnes res relin pravi mores, Redï.p t queret, (i dc(ïderia,tCtinerc brofio. quam ho&es'infe&i, tefte5. Am- g ulllc.m. licgret ? V.. Sfucunditas : nam quando qüïa propte I-.Bloüug de fpir. $. IX. .Deum f(enfualitadi ,^ voluntatique proprig: inftit. L] .-M O T I V A. etiam in rebus minimis relu&atur, ac fe mor« ^ tificat, rem igfi Deo magis gratam facit, quam cf/tas: quia fine mortificatione neque fi multos mortuos ad vitam revocaret. -Ne- --Rodrix,q. p. L Ne $, t£. 1. officio hominis, neque Chriftiani , ne- que minoris faciendum teftimonium Avilz o A vila € 98. epift. [bidn G ]3 que religio(i fatisfacere quis poteft, fed con- fic loquentis: Pone in bilancis una parte 1a- 19 ^ tingit , uod in horto imaginibus ex myrto bores & cruces hominis feipfüm fponte fua aut alio herbarum genere efformatis evenire mortificantis; in altera vero rormenta , qux videmus, ut Ícilicet, nifi affiduo luxuriantes tepidus, remiffus, neglizensque religiofüs herbe amputentur, hominis aut alterius rei intra fe perfenrifcit: invenies profecto mor- figutam amittant, Hinc recte S. Bernardus tificationes hujus, prioris illius non exa- S.Grgg f dixit: Parum eft, femel putaffe, fepe putan- quare modo, fed & mille partibus faperare. perï.vmf l4 dum eft, imo, fi fieri poteft, femper, quia fem. Nam, ut bene notavit Francifcus Arrias, Arr tr. def th,u' per, quod putari oportet , fi non diffimules, tales incipiubt guüum fereniffime pacis, quæmauf'c'ls' invenies. erit in coelis, preguftare, quia, ut Richar- s. 580 fu' IL :KEquitas: quid enim &quius quam ut - dus de Victore notavit; duahus in rebus con- perCant, ancilla dominari non finatur? quid zquius, üüilïtk beatitudo, [Ciklicet Ut careat quis iis re- bus ) NN f Titus XCIX. 'Wiic(attq; 5oS bus, quas habere non cupit; &.ut poffideat V. Spes præmii: nam omne optus, teíte S. $ Aug. ep. emnia,quz habere defiderat. Utrumque au- tem confequitur mortificationis amator ; nam Auguftino, leve fieri folet, cum ejus pretium 143 sd De / cogitatur: & fpes premii, folatium eft labo- retriad. eum ex amore Dei abhorreat a v oluptatibus i [ fzculi, ris. Hinc merito S. Paulus: Omnis, qui in 1. Cor. 9. & corporis affliCtiones diligat, ubi- agone contendit , ab omnibus fe abftinet: & v' 25' hr cunque tandem fuerit, inveniet, quod defi- 4« illi quidem ut corruptibilem coronam acci- derat, nec adverfitatem aliquam patietur, piant, nos autem incorruptam, Sed & Báfil. S. Bafil. in Adt, quam non optarit ; qui ftatus hominis non eft aliud quam princi Semper cor tuum promiffa cosleftia medite- admon. ad pium & delibatio que- tur, ut ipía te ad virtutis viam provocent., Fil. fpir. Y Af , dam zterng felici;acis; Y VIL. Exempla fecularium confiderare : iupdque Atrias tre kaQï, 5. Auguft. fibi de his dictum applica re: po. s mortif. " v X. tuerunt ifti & il (milites, mercatores,agri '*3: & !* MEDI A. colz , aulici tetis? , p:-zïupcpes,ïæg')ri) & tu non po- .u. Ii c.gg. Rodr, p.. L. (brif]i exemplum: Si enim. clcphäntes vifo VIIT..Vittoria frequens in minoribus rebus:: utiIn fua hift, | fanguine ad bellum acriüs inardefcunt ; Eufebius, tefte Theodoreto, faciebat, caufam: relat, quidni Chriftianus pofito ante oculos Chri- que hujus ftudii rogatus, refpondit, quod hac Gregon, fti tam prctiofo, & quidem ob amorem & ratione & graviores tentationes in leviores j mot, . falutem illius profaüfo fanguine, ad feipfüm convertantur, & in his, fi quis füccumbat, $h pafliones fuas debellandas accendatur? Hinc Grep n parum deperdat; íi vero vincat, diabolus . Cypr,. te&te S. Cyprianus : Quis, inquit, non libenter magnopere confufus recedere cogatur, utpo» h Catt, *ln— 3- epi&. & prompte calicem falutis accipiat? quis non $, ult. ad Me- te videns, fe ne in parvis quidem de tali/hol- u Res. appetat gaudibundus & letus, in quo ali- mine triumphari poffe. quid & ipfe Domino fuo retribuat? quis non IX. Opinionis corretio: 'Toties mihi occur- fenec, ep, - Wfll 8.:] pretiofam ia eonfpe&u Dei & fortiter, & runt ifti, qui non putant fieri poífe, quidquid 194- V1 cenftanter mortem excipiat; complaciurus facere non poffunt ; & ajunt, nos loqui ma- ejus oculis, quí nos in congreffione nominis jora, quam quz natura humana (üftineat: at Íui defüper fpeCtens volentes comprobat, ad- quanto ego de illis meliusexiftimo? ipíi quo- . juvat dimicantes, vincentes coronat, retri- que hzc poffunt facere, fed nolunt. Denique butione paterng pietatis remunerans in no- quem unquam ifta deftituere tentantem ? Cui bis, quidquid ipfe preftitit, & 'þonorans, non faciliore apparuere in a&tu? nonquia dif- quod ipfe perfecit. . [ $ Bern.f. düs disens: ficilia fünt, non audemus, fed quia non aude- II. Oratio: :Sic fuait S. Bernar mus, difhicilia fünt. Vere notavit idem Phi- 58 inCant. [d quidem (nempe contra feipfüm, indefati- DN lofophus, nos umbris noftris terreri; qua lu- 4 gabiliter przliari) durum, Si tuis attempe- ce experientie diffipantur: Mutta, inquit, raveris viribus, tale erit, ac fi in uno digito- per noCtem habita terrori dies vertit in rifum. Dugus rum tuorum torrentis impetum fiftere, aut X. S. Anfelmus quoque ex iflis verbis: /iS.Anfel.de ipfum denuo coneris Jordanem convertere smiann quis vulz, G9 c. re&te colligit, Chriftum, uti gra. menfur, y vt ll retrorfum. Quid facies? Qusre verbum, tia excitante przvenit voluntatem, ita ubi i. «'ucis« cui confentias , ipfo faciente, ut confentias. la confenfum prebuit, ejusdem gratiz fubfi- Fuge ad illum, qui adveríatur, per quem dio operantem comitari, & laborantem (üb- talis fias, cui jam non adveríetur, ut blan- levare. Arfenii celebratur pronuntiarum. te- Phil.4. Gdiatur, qui minabatur, & fit ad immutan- fte S. Dorotheo, eum, qui fe vincere cona- V. 13. um efüicacior infüfa gratia, quam incen(a [OVI/I',Q' tur, experturum Domini auxilium, quo fa- rCor.r5.jra. Hinc merito S. Paulus dixit: Omnia cile id eíficiat, quod fibi difficultatibus imple- ( V. IO: poffum in eo, qui me confortat. Non ego xum videbatur. Anbrol Hinc S. Gregor. Nazianz. j . autem , fed gratia Dei mecum. Dei bonitatem admirans exclainat: O fau- Redrpo. lil. Seria refolutio: hoc medium fenex qui- ftam contrahendi cum Deo rationem; hoc w Pc12dam füafit , dum quzrenti cupiam , unde bonum folo voluntati of t fieret, quod, cum tantum perfectionis con- ! s pretio emendum tibi prqponimr. ! 'f!itl fpif« j fequendz defiderium fentiat, tam parum ta- y! men in eo ftudio proficiat? refpondit, id uni- ce ex defeCu ferim & $. XL ^ cordatz Xrefqluüünyis contingere. ASCETICA , Avili (pid.c.ig. — 1V. Exercitatio affdua: Ut enim qui in ar- [b te militandi vel digladiandi excellere cu- I'.O&o pqtifïïxhuni funt cap-ita ; qï:æ-deïinär P a hac vittute bene addiícere, aliisque v«t.c. a, piunt, prius privatim fe per ludicra cer- inculcare debe: afícera. — Privuen. if , ut bese tamina exercent , ita idem faciendum ei, addifrat naturam & fübflantiam morzz']ïcatz'onz's, qui in arte morrtiticandi fe(e perfectus eva- qu& qu'dem in eo fere con(iflit, ut infe- deré cupit. S'p Greg E m' rior animz pars feu appeti:us fenfitivus, fa- V. zihmor Dei: fortis enim eít ut mors di- periori ejusdem ànimz parti, id eft, ratio- 'perEyang. lectios quia ficut mors corpus interemit, (ic hom. 11, ni perfedtz fübjiciatur; & íicut homo per ab amore rerum corporalium ziernz vitz peccatum Ípoliatus eft gratuitis. (id eft, lü[.m 5 ; charitas occidit; nam quem perfecte abfor- imaginationem nàáctus inconftanrem, memo- | buerit, ab terrena foris defideria velut infen- fibilem reddir. Hinc Apoflolus exclamat: riam difperíam , intelle&tum obícuratum, voluntatem ad malum proclivem, & sf bo- Quis ncs ferabit a charitate Chrift t Je P. Lon. Bibi, Mau, Jdom. , num ,l*anguidam); ita mortificationis be- 9$58 neficie iab ia ii JBibliotbecee. 'Mar*;ualis- Concionatgriæ $66 fe eft, ut artem continentiz teneaf, quatenns neficio duþlex hoc malum a fe remdveat, fe- non carnem , fed vitia carnis occidat: nam que in anti quum juftitis originalis ftatum; divino auxilio fieri poteft , redu- plerum que. dum plus nimio caro reftringiturs quoad cum etiam ab exercitatione boni operisenervatur, uin cat: ne ali oqui fenfualem füum appetitum ut ad orationem quoque vel pradicationem le fecutus, in fe verificet illad Prophetz: homo L va vitiorum in le f Yfu. 48. non fufficiat, dum incenti V. 13- cum in honores eflet, non intellexit, compa- funditus fuffocare feftinat, Optimus eft in ratus eft jumentis infipientibus, & fïm—il/is fa— omni re modus, & laudabilis ubique menfau- &us eft illis. )corpus non frangen-S. Hier ad II. Secundum eft , ui bene apprebendat axioma ra, (inquit re&teS. Hier. Demetr. iota. nortificationis dum fíed regendum eft. Regulam autem pro illud a Chrifto propofitum , cui J flignatS Aug. dum Virg. ü amat ani mam . fuam , perdet hac difcretione optimám a $. Auguft. Matth.16. praxis innititur : enarratis gravibus Sanctorum Íui evi poeni- in lib. de V.- 25. eam: €$ qui perd iderit animam (uam propter me, charitas przcipue cuilodi . morib. d fcilicet odium füi, quoad tentiis fübjungit : Rodr, p.s. inveniet eam. . Quo (i verus amor füi quoad tur, charicati victus, charitati fermo, charitati gcc, c.54 " $. 1 €. 8« inferiorem partem , saptatur: hanc fiquis quatenus per hoc odium habitus, charirati vultu Sciunt fuperiorem partem, m ac füummum bo- offendit; uno die durare non finitur. rocuratur animaz veru datam effe a Chrifto & Apo- cujus etiam corpus hanc ita commen j num, quod eft beatitudo, ftolis, ut (i hzc una a biit, inania; fi hzc ad- olim füo modo fiet particeps . Unde qui fic fe ur age re, ac is, qui ut fit, lena fint omnia. odit, perinde cenfebit V. Quintum eft , ut fr audes diaboli z'n( d fiudie vitam falvet corporis; illud incidi & uri pa- &$ prudenter. declinare efiderata objedta ne- occurrentes bene wuelligat titur, multaque ab eo d fludeat../ Pro quibus dignoice ndis noverit tri- Rode. p.« gat; cum e contrario a lius omnia appetitui di fraudibustr 1.€ 17 - fuo vitiofo concedens ; & per hoc fanitatem plex e ffe hominum genus ejusmo difficili obnoxiurm. Primi funt, qui natura masis deftruens, verius fe odiffe dicatur. xercendas ree IL.— Tertium efl, ut ciat, quem ordinem in mer« pr aditi, gravem ad virtutes € "Jbid. e12. pugnantiam fentiun t, ideoque ruing fe pre- '&'130, tificationis exercitio obfe roare debeat, nimirum ut 1.in rebus ultro obvenientibus, five ex rigo- ximos arbitantur, Quibus proinde fzpe ilia Doctorum & S5. PP. regula: non noceb fenjuss re füperiorem,. five imperfeQtione fratrum Alii funt, qui; five difficultate o fficiorum id contingat, mor- fi abfit. cen[énfüs : objicienda eft. quia naturaliter forditi funt ani mam bonam; tificare nos dilcamus. - 2. Ut inde gradum ad difficultatem fentiunt: nullam in ulla propere res neceffarias, id eft, ab obfervatione man- propterea altum fa- datorum aut regularum impedientes ; facia- qui proinde monendi, ne aut foeordiz occa- licitis nos iuperare af* piant, aliosve defpieiant, Urd mus. 3. Ut etiam in fionem arripiant; fed potius infir mitati fua 6 i — fucícamus. 4. Ut opera ex obligauone ob- dícribant, quod in graves Ed celfit ate, aut confuetu- atque fragilitati a eunda, non ex ne€ tentationes cadere non finantur: Ultimi füunt, dine , fed u nico vo juntatis & beneplaciti non qui altiffima pace; propter virtutis ftu- divini implen di«/deüdcrio, peragere ftudea- dium, nec per na ; ture bonitatem ob:enta mus. uia omnia ind ulgent appe- uarvtum ejl , ut folitam difcat praxin , boc fruuntur, fed q IV. titui; quibus proinde id ; quo d [enior qui- mortificationis exerciti um fructuofe inftituendi, qua xit, exprobran- fere preceptis confiftit, dam fimilis genii monacho di $ Marcear quidem . in tribus dum eft: Similis es portz , per quam quis- Hom. 15 T. Ut non conjundim, fed per partes hoc ditur absque eo, ut bene advertit S. quis vult, ingreditur, & egre xv into.4. ftudium arripiat: nam, quid intus geratur, .unde qvia ho- Bibl. . Macarius , quemadmod um in utero imper- quod (ciat, ícis in ho« ílibus omnia paten t, in perpetuo verfantur fe&us in'ans non quamprimum cre animg periculo, quo 5 d tunc primum intelli- X X mineim, lei paulac m formatur ac gighitur, avola- (þiritualibus p.-:u;z'!.:;atim gent, quando, ut ayi; laqueis irretitay ita in rebus quoque re voluerint. augecur homo; evaditque in virum perfedtum ut bene cogm?fcdt ,mcgpfïtat,äm hu Rodr. poa. Gerte Deus mundum VI. Sextum eft, & plenitudinem etatis. maxime ve[peu . ilarun perfo- * 1. 6 7 non uno (ut tamen seque facile potuiffet) fed jus mortificationis roximi curandam [ufceperunt ; l füo exemplo pru- narumy qua falutem p fex diebus produxit, ut ve hos enim multiplex rati o ad hoc ftudiui jure dente:m in ftudio perfe&tionis maturationem fiat ab lis, qu validius merito impellere debet. J1, Quia in medio na- doceret. 2. Ut initium. * , atque adeo majorem nos occupant, & gravt ora ma la accerfupt. Ita tionis prava verfantur : jta adveríus vitia delinquend i exorbitan dique occafionem ha- Coll. «,. Caffianus faafit his verbis beant. 5. Quia c um omnibus omnia fieri C. 14- arripienda fünt przlia,ütu nusquisque vitium, lucrifaciant, merito ma- adveríus debeant, ut omnes uo maxime infeftetur , explorans, num requiritur pa ffionum dominium , ut illud arripiat princ ipale certamen, omnem udere, & cum triftibus folicitudinem erga illius cum gaudentibus ga fentis curam ac offit. 3. Quia cum fum- impugnati onem obíervationemqu e defigens. criftari quis innoxie smodi unio requiratur, JNR, | b eo fe fenferit abfolutum, rurfum ma inter operarios eju Cumpue a neceffe eft, ut, non quo d ibi utileeft,íed quod Y 24' latebras füi cordis fimili intentione perluftret, x e id, quod bi inter reliquas paf- multis, confide rent, quzrantqu atque exploret, quam f rtificationis exercitio obe fiones perfpexerit deteriorem,atque adveríus mneutiquam fine mo tinéri poteft. — 4. Quia etiam orationis ex- tam Ípe cialius omnia fpiritus arma commo- perfonis apprime necetia» S.Greg; l. veat, 3. Ut difcrete hoc ne gmium affumat: ercitium ejusmodi m vite, sin Chxfiüo tanqua 8o. inor. nam , ut fapienter advertit 5. Ggeg. fic necefs rium eft; utmapen;e Íac)ant Qf g. * Z'z'tulus XCIX. : Mr;äcatio. So7 faciant fru&um multum $ hoc autem fine imperfectionum liberatus e&.k In febuhda mortificationis ftudio obtineri non poffe, tum oftendatür, quomodo in terram projici, & ex füpra dictis, tum ex tia patet. quo*tidianak experiene mori debeat, omnem vitam fenfüalem amit- * tendo; ita ut non jam-per potenti as füds quz- Penneq.. .NIL.. Septimum eft , ut beue cognofcat , quid fit rat , quz fua funt, fed quz fefü Chrifti. In P. 2. €, 4,1n0r$ fpiritualis, a qua mortificatio nomen ac- n 2, tertia tandem explicetur multiplex fru&tus, cepit , nempe quod tunc aliquis mortuus quem tale granum affert , dum fcilicet Deo mundo dicatur , quando ab omnibus , 'quae (ingulare benqplacitumz fibi grande meritum, E mundus amat, animum cohibet, nulla blan- proximo pulcherrimum exemplum , & de- ditiarum ejus & voluptatum cupiditate tan- fundtis non leve folatium 'caufat. De qua Ll". gitur , eumque ad illas deguftandas folicita- materia videri re, cruüciare eft : quia, uc ait S. Bernard. à S. Laurentii. poteft F;a/bcr co. 4« pro fefto h crux illi e(t omne, cui mundus inheret. Il. Ex occafïdhc thematis :Qui odit animam Jbänxläc :OSSx Magnum eft inter mortem corporis, & hanc, Jüam in boc mundo, in vitam eternam cuftodiet eam : quam mortem fpiritus vocamus, diícrimen : V. 25. lila, in inftanti conficitur , hzc paulatim , Oftendi poteft, quomodo odiffe debeamus nos, & noftra ( hz enim intelliguntur etiam & totam fere vitam occupat: illa omni fenfu, & actione hominem privat, hec fenfüm non per animám ) ut ea pro altera vita cuftodia- mus. 1. Ergo oftendatur, quomodo amicos. tollit, fed confen(um ; nec operandi faculta- tem extinguit, fed in meliorem partem eam 2. Divitias. 3. Gloriam & honorem. . 4. Formam & venuftatem corporis. .detorquet, impeditque , quo minus aliquid $* Corpus. P conira Deum, vel amorem fanéctum audeat: 6. Vitam corporalem odiffe deb eamus, ate A que ad fingula demonftretur » quomodo per illa hominem truncum reddit , ad omne bo- tale odium melius , num, omnemque cum horminibus confüetu- quam per amorem con- ferventur.- Qua de materia iterum videri dinem inutilem : hzc alacriorem efficit, & ad omnia publicz rei , hominumque commo- poteft Faber conc. 7. in feíto S. Laurentii. da procuranda expeditum , fibique & multis III.. Ex occafione thematis: Eemus Cj f)$,joam, i, pfoficuum : quia quod.corrüptionis ab Ada- €9^ moriamur cum illo: Comparari pete ft mor- v. 16, mo contractum eft, inftaurat, omnesque ani- tificatio morti , idque probari ex quatuorSeneca mi, corporisque facultates in meliorem fta- conditionibus a Seneca morti attr ibutis, dum tiat. qq. o tum reftituit : quod ex parte (ignificare vo- dixit: Mors eft naturz lex tributum , offi- 32- luiffe videtur Apoftolus , dum dicit: Virgo ciumque mortalium, malor umque omnium. €g0, jam non ego, vivit vero in me Chriftus, remedium. 1. Itaque o(tend "Orig Hom, atur, quod etiam 6. in VAl Octavum eff , ut pofl vittoriam , per mor- mortificatio fit lex ab ipfo -hrillo lata: dum dificationem obtentam , meminerit , debitas Deo grae dixit: Si quis vult venire poft me, Exod, abnegetMatth. 16 tias referre: nam , ut fapienter Origenes ad. femetipfum, tollat crucem fuam, & Íequa- v. 24. vertit , moris eft SanCorum , ubi advería- tur me, Quam quidem legem verbo & ex- emplo C h rius vincitur , tanquam qui fciant , non fua riftus promulgavit; hinc tanta ejus virtute, fed gratia Dei victoriam factam, vis eft, ut ipfe Chriftus dixe rit: Cvm exal- tatus fuero a terra hymnum Deo gratulationis offerre. Acci- ; omnes traham ad me- piunt hympum canentes, etiam tympanum ipfum. 2. Probetu r, quod fit tributum : juxta in manibus füis, ficut de Maria forore Moy- illud Apoftoli: Ergo, fratres, debitores fumus nom. & - fis & Aaron refertur. Et tu ergo , fi mare non carni, ut fecundum carnem vivamus ; fiv. 12. rubrum tran(ieris , (i ZEgyptios in mári füb- enim fecundum carüem vixeritis , moriemi- metgi videris, & extingui Pharaonem, atque ni : fi autem fpiritu faCta carnis mortificave- in aby(fi profundum przcipitari, potes hy- ritis, vivetis. 3. Quod fit officium bominum ? mnurm canere Deo, potes vocem gratulatio- quia militia eft vita hominis füper terram ; nis emittere, & dicere: Cantemus Domino & quia regnum coclorum vim patitur & vio- &c. Melius autem & digaius hzc dices, fi lenti rapiunt illud. Hinc S. Auguftinus ait:]o.7. v, , Ü p'ït' TY habueris tympanum in manu tua , id eft, fi Hoc eft opus veftrum in hac vita, actiones Matth.1;. carnem tuam crucifixeris cum vitiis & con- carnis fpiritu mortificare quotidie , affligere, V 12, minuere, frenare, interimere. cupifcentiis , fi mortificaveris membra tua, 4' Quod fitf . Aug. f. 2. quz funt füper terram : Hzc enim via eft, malórum omnium remedium : quia tolli t concu- quz ad veram promiflionis terram L A pifcentiam, quz omnium malorum radix eft : vetb.Dom, , id e&' ,' ad coelumïnos (ecuve pcrdgcit. juxta illud S. Jacobi : Unde bella & lites in - , Vobis ? nonne hinc, ex concupifcentiis ve- Jac.4 v.,f.; flris? Concludatur ejusdem Senecz verbis z. Omnibus omiffis hoc unum , Lucili , medi- PRZJEDICABILES. tare, ne mortis . CONCEPTUS ( & mortificationis ) nomen I. reformides, Quze omnia füfius explicata vi- deri poffunt a ;'[oan. 12. E : X occafione thematis : Nifi granuin frumenti pud Nierenb. l. 3. doctrin. Afc. Vo 2 4.'- 7 €ndens in terram mortuum fuerit , ipfum [olum 3. €. 27. & feq. manet . fi autem vi0rtuum fuerit , multum fru&tum .V. Ex occafione fententiz: Propter te mor- pr. ,. affert : In prima parte oftendi poteft , quo- tificamur tota die: explicari| poteft neceffitas at modo;homo mortificatus fit verum granum &quitas , utilitas , dignitas & jucunditas frumenti, quia per multiplices afflictiones mortificationis : flagellatus, ventilatus, cibratus, &a paleis funt dicta. , juxta ea, que f. 9.kfuüu; EP.o ' P : Lübn; Bibi. Mn- Jem, L. .$$s52 NV. Ex " 598 Jibliothere Manualis Concionatorie ————— -- X. Exoccafione thetmatis: Quid dabitur i» 1. Reg.17; G':;I. 6. v V Ex occafione thematis : Mibi autem ab- 14 fit gloriari , nifi in cruce Domini nofiri 7efu Clni- vo, qui percufferit Philifieum : Oftendi poffunt v- 26. fru&tus motrtificationis, & probari, quod idem füi, per quem wibi mundus crucifixus eff , & ego snundo : Oftendatur r. quid fit effe crucifixum pramium , quod Saul olim percuffori Philiftei romifit, daturus fit Deus illi, qui feipfum ve- mundo, fcilicet eà, qua mundus eftimat & amat , fugere & odiffe : & quz ille fugit & lut robuftiffimum Philifteum & carneam tur« rim vicerit. Nam r. JDitabit divitiis multis : ds- odit, amare, & zftimare , quemadmodum Madi S. Ignarius focios fuos hortatus eft.. a. Often- que veris, fcilicet virtutibus, & meritis coele-. 4, n- 80 ftibus , ita ut verede tali dici poffit : multz fi- Prov. $15 !j datur, quam pretiofa (it hec mors in con- fpe&u Dei, quamque merito fperare poffit liz ( & Duces ) congregaverunt divitias ( per V* 22* ä varias victorias contra hoftes carnales) tu fu- talis , qued ficut focius. Chrifti fuit in cruce, lic focius quoque in gloria fit futurus. Vid. pergreffa es univerfas. Filiam fuam dabit illi uxo- $, Àrít ren; & per hocad fummos honores & dignita- Rodriquez p. 2. tr. 1. c. ult.- inec5 M u tes elevabit, dando calculum candidum , & in Vr J NI. Ex occafione thematis 1 Si quis uit ve- eofcriptum nomen novum, quo némo fcit, ni(i v.24. — -gire poft ie, abneget fanetipfumy tollat erucem fuam qui accipit. [ 3. .Et domum patris ejus faciet absque &j fequatur 5ne: dicatur, Chriftum in cathedra tributo: Ícilicet miferie & triftitize quibus vita :ï: crücis docuiffe veram philofophiam, quam ut humana fübjcéta eft, quia dabit manna lxti- olim Philofophi , in duabus tintum voculis tix abíconditum, & pacem animi perfeGiffi- conftituerit, (cilicet, ab/ine & fuftine, quarum mam, Excitentur igitur auditores ad hunc primam indicaverit vocibus illis: abneget [e- hoftem fortiter aggredie sietipfim: alteram vocibus s tollat crucem fuam : " ndum, & g;qemfc debellandum. Oftendatur dein, quam equum fit, ut omnes - X. Ex occa fione thematis : Zfccipe feinïtuma. Mach. - Chriftiani ad hanc fcholam veniant , & phi- gladium munus a .D eo, in quo dejicies adoer[arios po- c« 18.. V. lofophiam hanc avide addifcant, tum ob prz. 26, Mf di ftantiam magiítri, tum ob excellentiam ipfius puli mei Ifrael:; Ptoponi poteft medium effica- TA ciffimum ad concupifcentiam , velut hoftem fcientie , utpotz quz íola veram anime fortiffimum vincendum , fcilicet gladius S. tran j uillitatem, verosque hono N q res & gl.ori;m Michaelis: quis ut. Deus. Oftendatur ergo, in hac & altera vita afferat. quomodo per hunc gladium facili negotio Matt, 1t. — VÍI.. Ex occafione thematis : Regnu ih Ctlo- vincatur concupifcentia divitiarum, quia qui v. 19. l. us vitn patitur , & violenti rapiunt illud: Often- Deum habet, authorem omnium divitiarum 1. de imit. d4tor, quam vere dixerit Thomas Kempenfis: habet, ut adeo intrepide dicere poffit: Domi- C, $5. Tantum proficies, quantum tibi vir inculeris. nus regit me, & nihil mihi deerit , fi enim uia qui vere mortificatus eft, r. proficit in non eft inopia timentibus eum, quanto minus virtute charitatis , quc radix eft aliarum virtu- erit amantibus illum? 2. Oftendatur, quam tum , cum augmentum charitatis fit imminu- efficaciter per hunc gladium fuperetur con- . Ín gratia: qu& tanto ma- tio cupiditatis. 2 cupifcentia carnis, cum guftato fpiritu & Deo, . jor datur, quant o difficilius & praeftantius defipiar omnis caro e hinc S. David dixit : Renuit confolari anima mea, memor fui Dei; opus patratum eft. 3. Jn divitiis ( meritis ca- leflibus: qua gratie correfpondet.. 4. In bonore & delectatus fum. 3. Pariter oftendatur ,Pfalm.23g. —— ue fuperbia vitze , feuv. 6. $ & lr & gloria: quz propter cam excellentem vi- quam potenter quog ? l 3. Con &oriam obtinetut. y. /m pace & animi jucundi- concupifcentia bonorum , : hoc gladio fupere- Wetsc tur, cum Deum amare fit fümmus honor & iate : quia vincenti dabitur manna abícondi-. tum, hinc & Ifraélite prius hoftes vincere dignitas, juxta illud $. Auguftini. Si terram in terram lade & melle ma- amas, terra es: (i Deus amas, quid vis, ut di- debebant, quam * Ut adeo vere dixerit S. Da- mantem fuerunt i ntrodu&ti. Videri poteft Ar- cam ? Deuses. vias de mortif.l. 1.c. 3. 14. 1. & 17. Item Jac. vid? Nimis honorificati funt amici tui Deus, Pi. 138. : Alvarez to. 2. lib. 2- part. 1. tota. nimis confortatus eft principatus eorum. Ex- v. »7. citentur proinde auditores, ut petant hunc Vili. Ex occafione thematis : Qui vicerit , ladium a $. Michaéle, dicantque cum Davi- Apoc. 3. dabo ei federe mecum in throno meo : Oftendatur de: Non eft huic alter fimilis. t V. II- vi&riam ormnium przítantiffimam effe vi- Xl. Ex occafione thematis: 7/ivo autem jam 1.Reg. 21« L. 1. c. 3.Coriam fui ipfius. 1. Quia diffcillima ob hoftis . potentiam ; q uis enim habet fortius certa- * non ego': vivoit oero in me Chrifius : dici poteft , v. 9. nititür vincere feipfüm : inquit omnibus nobis Chriftum propofitum effe tan- Mst g men,quam qui Qonn 3.re&te Thomas Kem» enfis; non enim eft mo- quam exemplar, cui vitam noftram tanquam L3.c.1 imaginem conformemus.Itaque r. oftendatut, 'leftior & pejor animz hoftis , quam tu ipfe non bene concordans fpiritui. 2. Quia longif- quomodo per aíciam mortificationis fuper- flüas partesin capite, oculis, labiis, manibus & fima : nam bellum militum breve, fed mona- chi (imo cujusvis etiam hominis ) pugna, pedibus abícindere & abjicere debeamus, ut rodeant membra Chrifto conformia. 3. O- iuoad vixerit, durat, tefte S. Ephrem. 3. Quia generofr[Timas cum aperto femper Aarte & cam- ftendátur, quantus hinc fructus & gloria fpe- a efficaciffma : qui randa fit,nempe quod;imago Chrifti.magno in L.3.c.53.po fit obtinenda. — 4. Qui honore habendi, & plurima beneficia corpo- enim feipfum vicerit , cat era facilius fubju. ralia & fpiritualia per nos, utimagines Chrifti. abit. Perfecta ergo vi&toria eft, de femetipfo Deus bominibus collaturus ; & tandé omnino L. 1. €, 3 triumphare. Hoc itaque fíit negotium no- & quotidte feipfo for in coelefte templü füz gloriz translaturus fit. ftrum, vincere feipfum, qu&e« Excitentur proinde. audito tiorem fiari , atqug in melius profige:c,/ : d f " 'rggs, ut fepe ranþ $ Tituus XCIX. Mortifizatio. A 509 kant: cujus eftx'imag(ï) häec? & fin ecdüm Chri- gr&di-untur aüüeritates , Tuïs.ïïiperïores Virie fti imaginem effe advertant, r bus laborant, debilitantu ftoque conformare ftudeant. cforxmæ&tre-',- Chri- r, & tanquam per- feverare non valentes ret ro refpiciunt , nau- S. XIII. fea replentur, aut certe c [ j penitus debilitanc 'ov" m pigxiogcm fuam ALII CONCEPTUS. . Qualitas, Neceffitas. - Manlïi difc, VI. Deüs* à pri ncipio mundi hominem vi- 4. n. $. hflippus Ne rius dicere Jcbnfï'u'eQevra-t, ve- ta impertiens, ut S. —Ambfb x ram fancti facer Chronilíta ícribit : In- ad Sabin. fifter tatem in quatuor digitis con- fpiravit. in faci em cjus fpiraculum virz. At €; quod dicens,. frontem tangebat, in- vero fi hujus f« C finu are volens.r ire vultis myfterium, S. A I nem. i ationalis partis mortifica*tio/- brofium aufcul qua de caufa ate dicentem: Nunc intelligo, S. Anfel. H. S. Anfelmus ín ill ä V&rba' Pauli: Exbi- Deus in(vfflaverit in faciem ho« in c. 15. minis; ibi enim fünt fenfüs omnes : ibi fe- Rom. bentes. bofliam voiventem » fic loquitur: Hoftia des atque illecebrae de quippe immolatur, lectationum in oculis , & viva eft, quando & auribus, naribus at É que ore, ut fenfüs noftros ab hac vita homo n on deficit, & tamen fe a adverfus delectati ones fortio carnalibus defideriis occidit. Hoftia enim oc- res faceret, at- qüe eos fanctificarer , ne al iquid ciditur, ut. ófferatur , fed hoftia vivens eft aut falfüm deferrent pröf—'anu;n corpus pro Domino afflitum ig animum. ; quod & ho- "VIT.. S. Bernard. hanc virtutem. lia dicitut, & vivens, quia vivit in virtuti- paris. du-'-LS.v'Bei'h. Q bus, & eft a vitiis occifüm. Hoftia videli- rationis'effe debere dicit , cujus eft Vitz no- 57.inCant, r& refpiratio : icut enim pro confervatione *cet, quia jam huic mund O eft a pravis acti- vit& neceflum e du bus mortuum : Vivens autem 3 ft; ut hzc nunquam deficiat, n 2qug prevalet, bona operatur. quia cuncta , ne quidem pro breviffimo temporis fpatio : Manfi difc. ' lII. Notandum eft " quia alias homo ipfe effe de(ineret, & more- Apoftolum non de una retur : .Ita quoque definente in nobis morti« $ n. az. folum corporis noftr i parte loqui , fed abfo- ficatione, vita lute dicere: Corpor 3 no(lra quoque fpiritus , & gratia in » quia non unus nobis deficiet. duataxat fen(füs mortificari d ebet, fed omnes, Quseris, in quo fit refpiratio debet enim effe holocauftu m ifta? inquit.S. Bernardus , in eo, fi incipiat » quod eft per- fpiritus viciffim concupifcere adv erfüus car- fectiflimum facrificium , qu 0 omnia in Dei honorem con fümuntur,- nem ; huic fi repugnas, refpiras ; (i fpiritu fa- Unde interpres qui- a carnis mortificas , refpirafti ; (j hanc cum dam ait: Diminutám ob lationem Deo offe- rünt, qui membrum aliq vitiis & concupifcentiis fus ctucifigis, refpi« uod mortificant, non raíli 5 Caf/igo , inquit Paulus, corpus meum , ég omnia. EtS. Hierony: nus ad Celantiam ita fcribit: Quid aute t prodeft , tenuari abfti- in fervitutem redigo ; Vox eft refpirantis, imo nentia Corpus , fi animus intumefcat füper- qui-jam refpirat; vade, & tà fac fimiliter. bia? Quam laudem me DAuitas. rebimür de palloram VIII. Ingeniofa eft illa S. Bern. jejuniis, (i invidia lividi fimus ? quid virtu. pd-ryidïer'atioa Idem far, tis habet ; vinam non quaillos perftringit,. qui primo parenti noftroqe OQ.8$. bibere ; G ira atque ideo indignantur ]« 730 cdio inebriari. » quia obtemperando conju- S.Írerzus ]V. Olima gis fuge beneplaci to nos omnes in profundum l. 3. cont ]r primis muudi n&talibus , ut S. adco.barathrum enzus obfervat, inventum eft cilicium, ut protraxit ; at vero audite , Hxres c.5, i n natuüra CÓrrüpta caro quamobrem illos hac de re reprehendat: lta per hoc reprimere. enim fcribit : tur. ldem quoque San &tus indagat , quod- quod obedieric Indignantur adverfas Adam, nam in eo lateat myfter VOCI uüxoris fuz plus, quam ium, qued mox, ut Dei; & ipíi quotidie Evam fuam primi parentes noftri divinum przvaricati , Carnem vi- » fünt przce delicet, audiunt plus quam Deu m. ptum, carnisque füz experti fünt IX. Siquis cordato alicui viro diceret : (cias rebellionet D , eandem carnem foliis ficus " ROdPin É; velim, effe quempiam ex haci pfa domo tua, « Q tl'. ,'10 non vero aliis frondibus delicatioribus conte- eX familiaribus tuis xerint ; dicitque ipfos ideo feciffe , quia fo- » qui ftruit infidias vit 28C. 4« lia ficus afpera funt, tuz ; quam ( Deus bone4 ) expavefceret ? & pungitiva , ut hac quod fi adderet his: odium, quod adverfüs te g.æia ratione aliqua ex : macerarept, | par;e corpus fuyumd rebelle gerit domeflicus ille tnus, tam atrox eft;ut ipfe Manfi difc. vel fuam etiam mortein "V.. S. Martinus 'aliqüandb circa .Vefpdram contempat, dum vi-« 30- xlr 70) quendam Parifiis offendens at 1 deat tuam : quin etiam fci at,&vi ncula ipfüm rigam , ab eo- nranere,& carceres,& mortem cr dem, ut currum conícenderer ; rogatus fuit; udeliffimam, .cui Sanctus, fi modefte & difícre & quidem toxpofi patratum fcelus: Et tamen te rotas pro- hzcomni a lufüm ducit , dummodo lanienz te Imoveris, confcendam: Si minus ; nunquam: tradat. quibus fervus fe ill Quid; obfíecro, animi huic foret? quo ufuüm ratüs auriga , equos odio in cedis hujus 2gitare ccepit , in quo proinde violento cur« machinatorem exarde« Íceret, fieum noffet ; quam vindictam in eum fu rüpte fuerunt rotze, dumque iis refarcien. non excogitaret ? En tibi, dis infudaret, tantam fecit tem poris Ja&u- hoftis hic nofter, ram , ut ad urbem corpus eít noftrum ; DObiscum bibens & co- ,accedere probiberetur , /., pr&ventus a tenebris. lta quoque quam plu- medens : ingrediens & egrediens: minime etiam ignarum, malum animz noftre effe & - rimi perfetionis quad riga gradientes , ma- uum; inferorum incendia ex z .. 8nos meditantur face quo utrique re progreffus , eoque uo tempore ceffura. Quo tamen non impe- fine mglca;lq ne oþedicntiä &« difcretipnc ag gO diente, ut guftet mo dicum guid volupta tulae 958 3 Íen- 8 Bii/liaihecæ Manualis Wcionatoriæ $10. fenfualis ( quod citius fape praeterit , & ter- cuit; fiquidem de illo—S. Paulus ait : Propo- fitio fibi gaudio fuftinuit crucem , confufione contem-. minatur, quam fentiatur) füpplicia contemnit omnia, ipfum etiam v zternitatis. ta biblia regia legunt , fvo gaudio , quod babe- bat, fuftinuit crucem, | Quibus verbis jA pofto- iManfidik, X. Raphatl, Archangelus, Tobiz peregrie 12.».6. nanti precepit, ut ingentem illum a fe ca- lus, ex mente Ruperti Abbatis, dicere vo- luit: zternum Patrem in primo inftanti con- ptum piícem exenteraret, refervando fibi il- lius interiora , fel fcilicet, & cor : Cordis ceptationis Filii fui, eidem propofuiffe hanc optionem ; an in hasce terras ei venire pla- ejus particulam (i fuper carbones ponas, fu. L] mus ej us extricat omne genua dzmoniorum : ceret , ut mundum redimeret per gaudia , non vero per paffiones ; an vero per paflio- fel valet ad ungendos oculos, in quibus fue- nes hominem vellet redimere ; non vero per rit »Ibugo,, & fanabuntur. Ecce igitur tibi E audia; ipfüm,vero crucem gaudio pratu- potentiffimum quoddam remedium ad füpe- li randum univerlum infernum , omneque ge- ffe; Ideo dicit Apoftolus : Su/tinuit ; feu (ut nus dzmoniorum ; five fint fpivitus fornica- melius dicam) elegit crucem ; confuftone con- tionis, five odii , f(ive cujuscunque alterius. tempta; id eft; non obfítantibus opprobriis; Ecce tibi pariter ad acquirendum verum lu- & contumeliarum confufionibus ; quas paf- furus erat ; imo hasce unice volebat , & are men & Dei notitiam exqui(itüm remedium ; hbid, folum curate , ut cor veftrum conjungatur denter deíiderabat. Ac proinde Apoftolus ad mortificationem ample&ctendam nos ani- cum felle virtuofx cujusdam mortificauonis, T & füper ignem amoris Dei collocetur. 5ic mare volens; fubjungit. Recogitate eum ,. qui ialem. fultinuit a. peccatoribus adverfus [ametipfum enim extricabit omne genus damoniorum , vosque in omni cantradittionem ,. ut. ne fatigemini animis oefiris de- tentatioxï: victores N F€ma- ficientes , nondum enim usque ad. fanguinem veftitie 5 Bpebitis. , Dæ.igm'!ta:.ï z Jlis , adverfüs peccatum vepugnantem. Richardin XÍ. Richardus de S. Vi&ore a it fponfüm j XIV. Dum pro facrificio incruento offe- yanf dife, erba: Veni in hortum meum , loro rendo altare accedimus, ut illud Deo tanto i. n. 7. €. $. Cant;per illa v mea íponía, meífui m yrrham &c. animam reddamus acceptius , illa Pfalmi 42. recitare ele&am monere voluiffe; ipfam, poftquam folemus : Confitebor tibi in citbara Deus , Deus fe in aCtibus mortificationis exercuit , ad cul- meus : per hoc autem inftrumentum muficum, men virtutum feliciter pertigiffe ; quafi di- citharam videlicet , mortificationem incelli- itentig tolerafti , ceret : Afflidionem pcen Í ! gere poffumus : Chordz enim , quz in hoc pugnam t entationum , laborem cor reGtionis inftrumento ple&tro tanguntur , ex mortuo- morum , & venifti ad meffem perfectionis rum animalium fíunt confedtz nervis; per virtutum- Meffui itaque in te inyrrham cum quos fenfus & appetitus noftros, fi non mor- aromatibus; quia fimul cum amaricudine la- tuos , faltem mortificatos intelligere poffu- borum confeGta funt, & perfc&ta in te vit- mus. Chorde citharz alicujus extenduntur, tutum aromata. ut fonum edant; fi enim laxatz fuerint, grae S Hie.l XIL S. Hieronymus | cürïofum quoddam tum Deo fonum refonare nequibunt. Idem fa fit, quod 2.9. 16. movet dubium , quanam cau quoque circa fenfus noflros contingit ; nifi Deus per altiffimam. fuam fapientiam difpo- enim hi mortificati fuerint , gratum Deo fo- num edere non poterunt , cithara fit ex fic- fuerit, ut in templo Hierofolymitano tam celebri & famofo , fuppelle&ileque valoris co , fübtili, maturo, & artificiofe polito li» inzftimabilis locupletato , in ejus honorem gno; ita pariter quanto corpus noftrum ma- non cerei , fed lampades oleo inftructz , are gis extenuatum , & ab omni jnordinato af- derent, cum tamen cera mundior fit, nobi- fe&tu mundatum fuerit, tan 1 " tq( gratiorem Deo y | & C lins quoque nut rimentum lumini przbeat, lu- harmoniam edet. hon, r isque perfpicuum pa- Mon, menque clarius ; mag XV. D. Chryfologus in i 'llud A/;;o&olä: ob-S. Chryt. . riat, quam oleum. R eípondet vero, ceram ab apibus elaborari , qux mel conficiunt , fecro vos , fratres , ut exhibeatis , &c. fic ferm, 108 llulis ex cera febricatis recondi- dit: Apoftolus rogando, fic omnes homines, quod in ce ad facerdo:ale faftigium provexit, ut exhi- tur: Econtra vero oleum ex olivis exprimi- beatis corpora veftra hoftiam vivam. O in- tur, qux amarz fant: Voluit igitur non ce- auditum . chriftiani Pontificatus officium , reos in templo ardete , fed lampades oleo quando homo fibi ipfi eft & hoftia , & facer- inflru&as, ut per hoc innuat , quantum fibi dos; quando homo non extrinfecus , quod mortificatio pre quavis alia virtute placeat : Deo eít immolaturus, inquirit; quando ho- In Domini facrificiis mel non offerunt, inquit mo fecum, & in fe, & quod pro fe eft, Deo S. Hieronymus ; ceraque contempta , quz facrificaturus apportát; quando & eadem mellis hofpitium eft, oleum accenditur in manet hoftia, idem permanet & facerdos ; templo Dei , quod de amaritudine exprimi- quando hoftia mactatur, & vivit facrificium, tur olivaram. Pafcha quoque cum amaritu- uübi corpus fine corpore, fine fanguine fan- dinibus comedi , in azymis finceritatis & ve- guis offertur. ritatis jubetur. Unde colligitur, quod, ubi —— Facilitas. aliqua , quantumvis diftans , hujus virtutis -XVI. Novit Deus, fuz gratiz fubfidium no- | neq. ia umbra reperitur , ab illa fe Deus honorari ; Rupertus cenfeat. bis effe perquam neceffarium, illumque liben- Ia& p. ó. ] lg Abb. in c. XIII. Quam grata & amab iiis Chrifto mor- s elargitur,quam ad eam flagitandam prom- & ?« n. 6 E öu c'lamc ; e 8^ W ^11. Hebr. cificatio fuerit, fuüo nos ipfemct exemplo do- fümus; quod t,riplicj ümilicgdincj de üs:;l&& XC IX. Mrti)ïcatia.. .STI $. Maearíus : fi aliquis filium faum vellet ad in» exterius, ubi victime facrificiis deputatze ftar avis volare, & furtum ferri, ei alas f(übmi- C€edebantur: alterum interius inua Sanca niflraret: item (i in regionem longinquam San&orum, ubi divería generis incenía of- emitteret, ubi fciret illi cam venenacis fer- -ferebantur ; ita & in nobis debere effe duo penribus negotium fore, illum pharmacis & altaria unüm intra penetralia cordis , in quo antidotis communiret: denique fi juberet il- incenfum erationis: adoleatur, alterum ex- lum mare trajicere; inftrueret navim, qua ve- terius in cor pore, quod,c& fa*n'&g morgitï— hi poffet, ne, (i nando id agere tentaret, flu- Catio. ; » &ibus obrutus fübmergeretur. Vult Deus It- Quidam frat:er'dix—it ad fenem : doce Vira PP. nos in perfeQionis montem quafíi volando me Pater: & refpondit (enex: vade, ama evadere: vult cum damone, mundo & car- tibi ipfe vim facere. Evagina gladium tuum, ne, virulentis beftiis, collu&tari: vult per hu- &'exi in bellum. Cumque diceret frater: jus vitz tempeftuofum fretum ad zternitatis non permittunt me cogitationes, dixit ite- portum curfüm dirigere : quis eft paternorum rum fenex: fcriprum'eft: Invoca me in die vilcerum, quibus Deus plenus eft, tam igna- tribul ationís tug; eripiam te, & glorificae rus, ut putet; derebus ad hzc nece bis me. continuo nobis provifürum. ) flariis non * ! IlT. S. Bernardüs dicere f'ovl'eäarþreligioncm In. vita, XVII. Quintilianus ait: res inter ini tiä urere ingredi cupientibus: Attendite filii, ut folus : .Eb/i-d. fed confuetudine mollefcere:: quod medicinz in mona(fterium veftrum . m Ípiritus ingredïatut, fimilitudine enucleatius oftendit S. Anfelmus: corpus autem foris remaneat, hec enim accepta, & in flomachum trans- IV. Ludovicus Blofius virum vere morti- Brorm; miífa convul(iones, & vomitus provocat , ac ficatum pulcherrimo uvs botro, maturo, ex- Inft. fpir, &grum ad querelas, & in medicum convitia ja- co&o, dulci ac fapido comparabat, male ve- c. 1. cienda compellit; ubi vero aliquot horarum ro mortificatum botro acido, duro amaro, N [idi lapfü malignos humores hinc inde collectos guftuique ingrato; conformiter illi Prophe- I f. 5. v;q. h [ expulit, ubi caput, & ftromachum, aliasque tico ex f labruífcas. pe&avi, ut facäret uvas; feci-t autem- Y corporis partes fublevavit, tum demum & medicus, & medicina ldudatur. Ad hunc mo- V. Caefar, quando dies elapfüus eft; qu 0 nöri Suetonius dum divina gratia in animum a Deo immifla, meminiffet fe beneficium alicui contuliífe, c.8.inTito, primo cum vitiis & malis affedionibus con- dicere folitus erat: Amici diem perdidi,quafi greffu, omnia interiora tumultu & feditione diceret: Hodie Imperator non fui, non enim complere videtur: poftea vero ad inítar apis minus proprium eft hominis, paffionibus do- in alveolo, & ita illa in corde hominis, füuum : minari, quam Cefarum benefacere. ÀN " mcl, ab afpectu hominum abfícondita & retru- VI. Abraham immolaturus Ifaac, gladium Lyreus 1. fa, (aaviter operatut, ut notat S. Marcarius ; U & ignem portavit. ldem faciat, qui fe im- 2.apoph.3. aut, ut ait S. Diadochus, ad inftar Pictoris in molare cupit, ignem i pottet P:ationis,, & gla- officina fua conclufi, qui paulatim imaginem dium mo-rlftiüxcgtionis. fuüam efformar, ac primo craffiores colores, fubíternendo, tum alios pulcbriores apponen- - waï;cejz;tas. 2 do, denique przítandílimos cum fuübtilibus VII. Mens eft charta virginea, in qua non Rtt;driq.x lineamentis ex arte deducendo, picturam ef- fingit, fpectantium oculis acceptiffimam: ita fcribitur , nifi bene fit lzvigata: eft lignum ;P-2- tr.1. quod non accenditur, nifi bene (it arefactum: cum anima noftra divina agit gratia. eft pluma, quz non attoll n —itu/rd, nifiab ompni . Pereverantio. humore liberata. j .XVIII. S Chr Vitl. Abbas Nilus di $& Chryf. yf: füper illa verba : j vopter äe, cebat: Sl Moyíes prö- To 3. B!ba hom. 15. mortificamur tota die , ita fcribit: quandoqui- bibitus fuit accedere ad vübum, donec cal. 55-PP.c.g. FE Rom. ls dem fieri minime poterat, ut, qui homioe ceamenta de pedibus detraxit, qua. froxntc effent, ii infinitas mortes tolerarenr, oftentit, nos ad videndum per orationem Deum ac- X cedere audebimus, terrenarum rerum affe- ne hac quidem ratione premia efieimminuta, nam ut natura fortiti id fimus, femel caotum &u nondum exuto? ut moriamur, tamen voluntate id quotidie IX. Moyfti Deus in rubo apparuit, utL:r. de perpeti, fi id in animum induxerimus , dedit fienificaret Populo Ifraelitico, eu m 2 1 nonnifi Cf.i*n; C.7. Deus. Unde liquet fore, ut cum to: hinc co- per difficulratum fpinas ad promiffam terram ronis difcedamus , quot dies hic vixerimus, evafurum , roíasque felicitatis capturum. imo vero multo pluxibus: licet enim die uno, .X. Ideo juxta S. Ambro(ium /Egyptii ab- & femel,& bis, & (zpe mori: Qui igitur ad id ominati fünt paftores, quoniam. qui paffioni- comparatus fuerit: is femper mercedem ab- bus ferviunt,& voluptatibus indulgent,do&o- olutam recipit: Hoc igitur & Propheta figni- rem virtautis quadam deteftatione declinant. ficanns , dixit: propter je mqrtäcamur toa die. XI. Pythagoras cum cognoviffet quen. $. Bafilius omw 24.' dam ex familiaribus fe edulüs probe fagina- : e X« Val»- $ oX re, dicebat illi: non defines graviorem ti ( 2 cibi carcerem ferare ? RMISCELLANEA "s « anlitas. Uulitas. j $. Auguft Augu[t'mus docet, ficut in templo Sa- XII. Soerates a medico incontinens & ebrio« Vita, h í £.255. de nifi temps L S fus judic'atus, dixit: omnino talis fuiffem, lpmonisx duo fuergnt altaria; unum me J $12 düibliotbera. Manualis. Concionataria me Philofophia, & continuum vincendi ftu- II. Major füm, &ad majora genitus, quam dium cohibuiffet. ut mancipium fim mei corporis. *enufi dice- III. Si vis perfe & iam bene difcerc Philofo. 'Thotn. In D ialog. XIII. Chriftus S. Catharing Sen hiam. emp.l.E« bat, quanto magis morieris in te , tanto ma- " Omnibus abítineas, omnia fubftineas. -c' 251 gis in me vives: & quo purgatius cjicies, Seneca ap« IV. Si vis perfectam condifce-re/ Theolo. Rodr. 2.p« quod tuum eft, tanto ;abundaptius ipíe re- iam..- po nam, quod meum eft. Sit tibi mors mun dus: fit tibri vita Deu s.?; tr. L. r, XIV. Idém Chriftus S.-Fraüdifco dicebat, V. Imperare, (ibi maximum eft imperium. ^ *' me defideras? amara -tibi dulcig,, dulci; ama- V]. Tunc omnia jure tenebis, fi poteris ra fünto. Rex effe tui. [ Dz'gnitas.* VIL Tantum virt uti adiicics , quantum Seneca ep. Rodr. þ.a. ..X V. S. Chryfoft. ait plus praftitiffe Devi- : 113, Juv. voluptati detraxeris. . Wido. de tr.r. eult. dem, non fümendo vindictam de,Saule, cum VIII. Tantum quisque vivit Deo , quan tranquil, ^potuiffet, quam Goliathum fternendo; nec tum moritur fibi. anim. in n tam multas in ipfius occurfüm egreffas, mu- jofopho! lieres cantantes, quam ip ccelis Angelorum IX. Maxima, quz minimo vi&,oria' fangui« qi,1. opimo. ne parta elt. S.,Cath. REf turmz magnitudini ejus applauferint. — X. Herrfib über dicb , zillft über ficb. Sen. - , Chryf. XVI. Plutarchus Alexandrum Magnum XI.. JVer ibm felbft (lirbt, den. Himmel erxpirbt. - hom, de Ífüpra alios omnes mundi Monarchas extol- vor alin ift gut. *XAI. Sieg obne Biut; Baule, David & ]it, quando alii Monarchz nati fünt, hic ve- XHL.- Ver ba[fet fich, de liebet. ficb. ro regna & imperia , fuis lacertis & ar'FniS com- , tbw alles Gut paravit. 1'«» ^ OXIV. Sicb Mbjlen*bezwingen Rod.ps. XVII. O q uam magnis homines errori- bringen. XV. Wib m tbut Gewalt , das Feld efbalt. * tt.1. €, 17 bus tenentur, qui jus dominandi trans maria XVI. Nichts fürcbten , nicbts begebrn; cupiunt mittere, feliciffimosque fe judicant, fi multas per milites provincias obtinent, & Maaf(t Beitler all zu. bücbflen ,Herm.lf novas veteribus adjungunt, ignari, quod fit Seneca. $. XVI. iliud ingens paratumque regnum. Imperare CP. 113« fibi þrr'iax.ir/numk imperium eft. AUTHORE S. — Sfucundias. I. Alphonfüs Rodriquez p.2. tr. 1. toto. XVIIl. S. Abraham convivium fecit, non in die Nativitatis, fed ablaQtionis; quo indi- . ]I. Francifcus Arrias in 3. tractatibus fpiri- care voluit Deus, tunc demum folidz verz- tualibus tr. 3. )c mbrtificatiönc. Etd quz lgt tiz locum effe, quando homo in vi- lil. Julius Fatius d — rum perfe&um creícit, & definit effe inter IV. Jacobus Alvarez tom. 2. lib. 2. toto.: ? 8. Auguü. os, de quibusApoftolusait: tanquam par- : fuper Ge. , s in Chrifto lac vobis potum dedi. N ]eremias*Drcxelius in Rofis Marianis p'. 24 C. IO, A Is Q;yq. 50-* XIX. Hoc commentemur,; mihi crede, dif- Vl. Lucas Pinellu s de perfe&. 1. 3. c. 7- V' 30' jungamusque nos a corporibus , id eft, con- 1, Tin, füeícamus mori (nobis ipfis) Hoc, & dum Vil. Bernardinus Rofignolius de difciplina V erimus in terris, erit illi coelefti vitz (imile. chrift. perfe&tionis l. 2. c. 9. & feqq. 638:10 l. Et cum illac emiffi feremur e vinculis, minus VIIL. Joannes Bufzus in Panario. V. mor- *Tufoe q. tardabitur curfüs amicorum. tificatio paffionum. [.é. Ecc] st $. XV.. .IX. Hugo Rott. in via regia p. I- C.7- "d AXIOMATA. & p. 2. C. 19. Vg X. Caffianus collat. 24. In flit. fpirit. ntum proficies, quantum tibi vim in- Vs I.lTa Fül—etis. i XI. deephas Man(ï Bibl. mor. tr. $ 1. Ptoy, Y.10 E« 22, p " L. Tin V IQ' o/ g eeencN h [2 U lN MO A -- 19, GEn,S (z» oD e ] v Deut, üwf/g WS C u 4j L D X u l Vs Etda l, fTITU.. Tuuus C. Mulier. 513 MRU GRSENEUTRNU ;wamwæmwmwmmmäw—wwæw—wm MM li TITULUS C il MULIER 20 LL XIIT. Pars bona muher bona: in parte bo-lbid. v. 3« QUOAD ESSENTIAM natimentiumDominum dabitur viro pro factis füis. Ib.c. 7. v. Ip. Definitio. - XIV. Noli difcedere a muhere fenfata & 12». D bona, quam fortitus es in timore Domini ; a gratia enim verecundise illius fuper aurum. W R I XV. Sapiens mulier zedificat domum fuam : Prov. 14, Juxta phi- ft homo ad liberos paffive procreandos infipiens exftructam quoque manibus de&ruet V. d lofophor. a Deo creatus; per hanc enim paf- Damnum. opimo- F RE&m. fivam generationem ( faltem in actu XVI Inveni amariorem. morte muherem, Ecel, 7. v. primo?) diftinguitur mulier a viro ; quod a fortiori locum habet ea medicorum quae laqueus venatorum eft, & fagena cora9. fententia, qui folum virile femen ad genera- ejus, vincula funt manus illius. Qui placet Desc, effugiet illam ; qui autem peccator eft, . tionem neceITarlum effe contendunt capietur ab illa. Dsz 10 XVII. Brevisomnis mahtlafuper mahtlamIb 25. v.] mulieris ; Sors peccatorum cadat füper illam. 25 II Dividitur in celibem feu folutam quæ nulh unquam viro nupta fuit : conjugatam , XVIII. De veftimentis procedit tinea, & albid, 42. v, ..quz vinculo matrimonii a&tu illigata eft : & muliere iniquitas viri. 13: XIX. A muliere factum eft initium peccati,Ib. 25. v. vidusm, quae.per mortem mariti a c0n]ugu & per illam omnes morimur. 33* vinculo foluta eft. XX. Vinum & mulieres apoftate facrunt[b.xg V. 2« faplentes & arguent fenfatos. 511 X S. SCRIPTURA XXI. Melior eft iniquitas viri, quam mu-Ib. 43. v, lier benefac1ens, &mi ler canfundens in op-41. probnum & Oualztas. Fuga. Eec rum de mille unum reperi ( perfecum XXII Nunquid poteft homo a.bfcondere ig-Prov. 6, 29 :'l 7.v.I X/l intellige, & virtute praeditum ) mu- nem in finu fuo, ut veftimenta illius non ar-Y: 27 lierem ex omnibus non inveni. deant , aut ambulare fuper prunas , ut non Prov. 2 t, II. Fallax gratia, & vana eft pulchritudo ; comburantw planze ejus? fic qui ingreditur V. 30. mulier timens Dom'num ipfa laudabitur. 1. Tim, 2. IlI. Mulieres in habitu ornato, cum vere- ad mulierem proximi fui, non erit mundus, cum tetigerit eam. V. 9 cundia & fobrietate ornantes fe, & non in tor- XXIII. In medio mulierum noli commo-Eccl.42.v. tis crinibus aut auro, aut margaritis, vel vefte rari, de veftimentis enim procedit tinea, & 1. pretiofa, fed quod decet mulieres promltten- a muliere iniquitas viri. tes pletatem per opera bona. XXIV. Commorarlleom&dracomplacebrtlb 25. V. Eccl. 26. IV. Mulier fenfata & tacita non eft immu- V. 18' (magis ) quam habitare cum muliere nequam. 23- tatio erudltæ animze (id eft), non eft ullo XXV. Averte faciem tuam a muliere com- Eccl. 9. v. pretio comparabilis. pta, & ne circumfpicias fpeciem alienam.- Ibid.v. 19. V. Gratia fuper gratiam mulier fan&a & Propter fpeciem mulieris multi perierunt, & pudorata. Prov. 3r. ex hoc concupifcentia quafi ignis exar defcit. v. 10 VI. Muliere rtem quis inveniet? pro- X)&VI Ne attendas fallacize mulieris;favus *70v» 5. v« cul & de ultlmls bus pretmm e;us enim diftil lans labiameretricis,& nitidiusoleo * Eph. z.v, VH. Mulieres fübjectze fir€ viris fuïs, ficut 22 gutturejus ; noviffima autem illius amara qua- Domino, quoniam vir caput eft mulieris. fi abfynthium, & acuta quafi gladius biceps. . Tim. 3. VIII. Mulieri non permitto dominari in vi- XXVII. Non des mulieri: potefïatem anj- Eccl. $. v« V. I2 rum, fed effe in Üilentio. Gen. 3. v, mae tuze, ne ingrediatur in virtutem tuam, &?* IX. Sub viri poteftate errs, & 1pfe domina- confundaris. 19. bitur tui. Deut. 22. X. Non induetur mulier veüe virili, abo- $. IIJ V« 5. minabilis enim eft apud Deum, qui hzec facit. EX SS. PATRIBUS / Utilitas. Qualitas. Prov. 19. Xl. Qui invenit mulierem bonam, invenit uid efï: fpeciófa mulier? fepu]chrum de-S. Chryf. V. 22, - Qui bonum, & hauriet jucunditatem a Donino. albatum, nifi fuerit cafta & pudica.fur- Pfalm- Eccl.26.v. XII. Muhems bonse beatus vir; nam nu- Pulchritudo autem finehis virtutibus, eft prae- $? X merus dierum ipfius conduplicatur.' Mulier cipitium. . patens , venenum 1nfplclent1bus fortibus oblectat virum füum, & annos vitae 11— conmpofitum. lius in pace implebit. - II. Habitare cum. fænuna, & non cOgno.. S, Bern; R. P. Lobn. Bibl. Man. Tam. II Ttt ce- * $14 .,Biblz'otbecæ Manualis concionatorice f.6g.in fcere foeminam plus eft, quam mortuum ad Md Cant.. vitam fuícitare. Quod minus eft, non potes: quod majus eft, vis, credam tibi ? . EXEMPLA. : 8. Aug. €. III. Eft ordo naturalis in hominibus, ut /i355. in od ferviant foeminze viris : quia & illic juftitia eft - Fuga. emb]- j R. haec, ut infirmior ratio ferviat fortiori: & - haecin dominationibus & fervitutibus clara Auguftine ne germanam quidem foro- Vita c, a6. ? rem, aut filiam fratris fui in domo fua juftitia eft, ut, qui excellunt ratione, excel- B lant dominatione. - habitare permiffit, caufamque rogatus dixit: ^ Quia licet de forore aut nepte non fit füfpicio, tamen ille, quse ad eas ventitant, fufpicio- . Damnun: nem poffünt movere , & inde infirmioribus Cutir, Id, de Ca- IV. Cum foemina dominafuf in : fcandalum naífci. 'vinim , z Apin. II. S. Hieronymus, ut ab hac pugna fe ex-.S Hier, ep. 5 Idem . S, V. Nihil effe fentio , quod magis ex arce pediret, inter feres & luftra vitam egit; cum-4?* - Soliloqg. que Vigilantius illi objiceret , hoc non effe dejiciat animum virilem, quam blandimen- pugnare, fed fugere, refpondit: Fateor im- ta foeminsze, cordiumque ille contractus, fine quo uxor haberi non poteft. » becillitatem meam, nolo fpe pugnare victorize, ne perdam aliquando viétoriam. $, Chzyf. VI. Quid aliud eft mala mulier, nifi amici- S. Gregor. fup.Mstth. t55 inimica, ineffügabilis poena, neceffarium III. S. Simeon Stylita nullam unquam mu- Turl. d 19, malum, naturalis tentatio, defiderabilis ca- lierem poft converfionem oculis intentis afpe- glor Con£. xit : poftquam vero columnze editiori fe fan- ? lamitas, domefiicum periculum,. delectabile detrimentum, 1nali &itate fervens invexit, non modo extraneoe flatura, bonik colore de- mulieri, verum etiam nec pia ? videndum praebuit. : prqp?iæ matri fe ^ Wil S, Aug. VIT. Expei*t() crede, coram Deo non men- Cl apud Lug. tior : cedros Libani, Duces gregum, füb hac -IV. S. Francifcus Seraphicüs adeo averte- Vita c. 5« Dom. 3. rat oculos, ne ullam mulierein videret, ut, fi- POft P!f;ii [ »efte concidiffe reperi, de quorüu cafu non cut ipfe focio faffus eft, nullam de facie nof- magis füfpicabar, quam Hieronymi, vel Am- $. 1. brofü. fet ; non enim fecurum putabat, earum for- marum introrfus haufire, quze poffünt aut in- S.Cypr.de VIII.'Po& confeffionem , vi&oriarumqüe domitze carnisexcitare igniculum, aut pudicee fing. Ckr« calcata certamina, poft magnalia & figna mentis fnaculare nitorem. Viti mirabilia, nofcuntur in his omnibus nautra- X'V., Idem B. Rugerius Francifcanus fecerat, Chron. 627 gaffe, cum volunt in navi fragili navigare, cumque confeffarius ejus rogaflet j. cur ita Fxancifc, Quantos leones domuit una i cata. ; nfirmatas deli- & fugeret afpe&um foeminarum , cum puritatis P* - ^ 4 dono:a Deo donatum fe fciret , refpondit: '?'* S,iüdor.l, IX. Ante igneni confi,f*æns, etfi ferreus fis, Dum homo facit, quod in fe eft, Deum quo- 2.folit. aJiquando diffolveris: proximus periculo, diu que facere, quod in ipfo eft, & hominem cufto- tutus non.erit. direalapfu: fed dum homo permittit natu- X. Animum ferit, & commovet, non im- ram libere ferri in ea, ad quae propendet, tunc 6. de 5a- pudicze tantum, fed pudicee quoque mulie- Deum permittere, ut homo, fufficienti tan ^ eerdot. C. ris oculus. E tum auxilio adjutus cadat facile. s'x - VI. S.Ludovicus Epifcopus Tolofanus col- Vita C 14 : Fuga. loquia foeminarum prorfus abhorrebat, pree- cipue fecreta, averlabatur afpectus, absque S, Hier.,in XI. Hofpitio]iim tunm aut raro, aut nun- robo tefte & arbitro folus non loquebatur ep. ad ulli mulieri, nifi forfan matri aut fororibus. uam mulierum pedes terant: omnes puel- Nepot. las, aut virgines Chrifti, aut sequaliter ig- Iu teftimonium illibatae pudicitize , femper nora, aut seqüaliter dilige. Vide, ne fub cum illo duo fratres mino in cubiculo dor- miebant. |Cavebat omnes fufpiciones, quid- Vi fl. eodem tecto manferis, ne przeteritze caftitati confidas.. Non es Samfone fortior, nec Da- quid probabiliter fingi poterat, ante. ne fin- vide fan&ior, nec Salomone fapientior. Me- geretur, devitant. " ; mento femper, quod paradifi colonum de VII. S. Andreas Corfinus adeo caftimonise Lanziz. A Vi pofleffione fua mulier ejecit. deditus fuit, ut ne matris quidem & foro- oPufc.a.n. XII. Matrem tuam ita vide,.ne per illam rum colloquia fine rubore fuftineret: Aliarum 2?! ihid. alias videre cogaris , quarum vultus cordi vero mulierum afpectus rejiceret prorfus, aut tuo hareant, & tacitum vivat fub pe&ore fi neceffitas urgeret, non nifi defixis in terram vulnus. Ancilllas , quze illi in obfequio oculis eas alloqueretur.: Ob quam feveram oculorum, fenfuumque cuftodiam, dum Pari- fünt, tibi fcias effe in infidiis ; & quanto vilior eft earum conditio, tanto facilior efc fiis ageret, frater caecus, furdus, mutusque ruina. appellabatur. SOvpnl. XHL De euiboi dcuitillc dibbdntt VIII. S. SabbasAbbas cum advertiffet mul- ibid; de fing, de ferro rubigo nutritur, de veftimentis pro- tos aliquam mulierem comitatos effe, focium m'lo 1 -Gleric, j cedit tinea, de muliere peccati aculeus, fibi- fuum probare volens dixit : Compatior huic ats lus concupifcentise . fomes peftlentise, mulieri, qued unum duntaxat oculum habe cui £ Jiulus C. Mulier. - S1$ cui Ac;umfocius refponderet, utroque, & qui- S. VI. dem eleganti effe przeditam, ergone eam, in- quit, vidifti? diícede qui fit tam curiofus. i nolq talem fociunl, JSIM.*IQLVI/TUDINES. Engelpr. IX. Reverendiffimus Antiftes Gropperüs, Qualitas. embl. 42, cum Bonnze per diem comperiffet , ancillam dj 3: l. icut circulu x N in cubili fuo lectum fternentem, ancillam cu- mulier S aufeus in naribus fuis, fic Prov. 11, biculo, & fimul lectum per feneftram in pla- pulchra & fatua ; perinde enim 22. pulchritudin e fua abutetur, eaque in lutolu- team deturbavit. I xurize fe volutabit. - Damnnum. 1. Sicut nemo fentit, qua paft'e :caïceus Plutazch, ftringat, nifi qui eo indutu S eft; itanemo no-in mor. Cantipr, 1.. vit ingenium mulieris, nifi qui cohabitat illi. ! UA £. Apum. X. Canohicu's quidam, cum Cänohicatuä III. Sicut magnes trahi ^ przepinguem in curam animarum convertif- * t ferrum ; ita mu- S.Bafil.1, : 36f $.47 fet, ut eas Deo lucrifaceret, feptuagenariam ler ferrea licet virorum c ord)a ad communio- de Virg, virginem, quz cilicium ejus lavare folebat, nem voluptatis trahit. : deperire coepit, & opportunitate, pelle&us vitiavit. Quo fcelere admiflo, illa quidem Dannum. wpr, poenitens refipuit, at iJle infixus limo profun- IV. Sicut flores fpinarum admodum fna- d do, mifere periit. Trivei;. i viter fpirant, fed pun &unt eos, qui negligen- Apoph. Conf, ter carpunt; ita muli erum pulchritudo alacriz ! ! 3 $. V. ter olet, fed fere offenditu denter utitur. r, qui illis impru- EXEMPLA DO»MESTICIA.V/ Ribad.l.s [ | "& VIT ib C.1I. i E | ïgnatius omnium mulvie..mm familiari- D tatem, etiam earum, quze fpirituales J ASCETICA - aut funt, aut videri volunt, vitandam effe dicebat, fed earum maxime, quze zetate, con- uatuor funt, quze circa hanc materiam L ditione, ftatu periculofiores funt. Quarum praeci ex confuetudine Primum eft, ut pue obfervare debet Afceta. * pler umquef gut fuinuS þfequi-— cum hoc fex ; quantum fieri poteft, omnem tur, aut flamma u confuetudine m & familiarita- Vitao l. 6 tem penitus abícindat , eamque in finem me- h G 27. "OIESE rancifcus Xaverius Gafpari Vicario morabilem S. Hieron cift. dans monita, inter reliqua dicebat : Cum mu- ymi fententiam ob ocu-S.Hier. ep, l4 lieribus cujusvis conditionis non nifi luce pa- losiemper habe at: Quid tibi necelfe eft in ea47. Jam atque in publico, hoc eft, in zede facra verfari domo, i n qua neceffe habeas ; autperire, aut vincere 2 quotidie, colloquere. Nec unquam domum xd eas ibis, quis unquam apud nififorte graviori aliquo cafü cogente, veluti viperam fecurus fomnum percutiat, certe folicitat. Capit; quze etfi non zegrae cujuspiam confeffionem : excepturus, . Alterumeft actum curandum erit, ut illius maritus adfit, ; ut, ubi charitas aut neceffi- aut cognatus aliquis, aut certe vicinus ido- tas ejusmodi co nverfatio nem aàut cohabita- tionem füaferit, cu mn magmna cautela eam fü- neus. 9Siforte virginem aut viduamn conve- Ícipiat; nimium en nire oportebit, ad ejus domum accedes, viris im proeceps eft, qui tran- ic- ,ll'*' : ): Ipectatze vitae commitantibus, quorum fcili- fire contendit, ubi alium conípexit cecidiffe, cet comitatus non folum.offenfionem, fed et- Neque fidat fibi , cum vetulis agendum erit, nam etiam ab his peri iam fufpicionem hominum excludat. Talia culum imminere, pul- vero officia conyeniendarum & rara fint, & chre quondam Abbas quidam monachis füis Vita P necelfaria. Quippe lubricum eft negotium, oitendit, dum omne s ancillas & lottices a monafterio removit, ubi minimum lucri fit maximo periculo. * & monachis propterea, ;v'ita. . HI. B. Aloyfius adeo mulieres fugiebat, ut quod vetulas effent, murmurantibus ; .€oe- nam probe falitam cu m modico potu appo« ei nativam cum his difcordiam intercedere di- fuit. Qui cum ingen ceres; nullam certe etiam confanguinitate frigidse , ti fiti accenti, deíeau conjunctam afpicere fuftinebat. aquam e limofo ftagno biberent, Jlb Abbas id advertens, dixit. eodem modo rem f2 Vita & 5. IV. P. Balthafar Alvarez, nefolus effet eum cum concupifcentia fe habere, foemina, nunquam fedebat, priusquam fo- virgiuibus fatiari non qua, übi cum- cio fedes afferretur. poteft, 1"11 vetulis quae- Majorem vero dicebat rit fatietatem. cum fceminis fpiritualibus cautelam adhiben- III. Tertium eft dam, eo quod fpiritualis amor foleat trans- Ipirituale damnum, , ut non timeat inordinate Vima £ fi tria haec concurrant. I. gredi limites fuos, & fieri carnalis. Sicut opti- Superiorum volunt as id Jubentium. 5. Pura 1num vinum in fortiffüunum acetum conver- intentio, nullum ex converfatione folatium titur, quod tamen non advertitur, donec vo- aliud, lüntates ita agglutinatse fint, quam Dei gloriam & animarum falutem ut potius a Chri- quaerens. 3 . Si omnis levitas, & nimialiber- -- —— fto, quam a fe mutuo difcedant, & feparentur. tas agendi abfit. Ob quas caufas P. Baithafar Vitàl.i. c. . V. Alphonfus Rodriquez, etfi per quadra- Alvarez diceb 18. ginta annos Janitor fuerit, nullam tamen fce- at, fecuritatem in agendo cum proximis, cum ex obedientia fit, effe valde minam de facie noverat. magnam, adeo ut, fi qujs obediendi caufa in« tta "OAR.P. Lobn. Mg;z. Bibl, Tom. I1. fames Bibliotla,ecq "Manualis. Concionatorie fames foeminas accederet ,; ut illas Chfifïo lu- enim mulier rem totam non absque fui doli per audientes deteftatione patefecit. " craretur, cum iis agens mundiffimas haberet tibid. $. cogitationes, quafi Angelus Dei; atíiex pro- ^ V. In urbe monafterio mulier falfo rumo- luntate in cubiculo fuo maneret, foedis ndas nu-**- pria vo X re de viri obitu diffeminato, fecu Nam vir ibi cogitationibus uteretur. ptias celebravit prae properis votis. ft inexfpe&tatus revenit. Mich z.v. - IV, Quartum eft, ut ion facile, commit- haud ita multó po 8. tat alicui mulieri fecretum, quod aliis divul- Mulier & prioris viri regreffum pertaefa, & oftetioris nuptias difc uffo oeftro , ex quo gari nollet; ita enim jam olim Propheta Mi- confili- cheas monuit, dicens: Ab ea, quae dormit in* celebratee fuerant, jam faftidiens , . Plutarch, finutuo, cuftodi clauftraoris tui. Hinc jam um fufcepit, & atrox, & nequi tia refertum. in/ Caton. olim Cenforius Cato dicebat, trium, Ífe poe- Monet maritum fecandum (revera procum) nitudinetangi. r. Quod iter feciffet mari, cum ut una fecum ad toll endum de medio impor- e interpellato- ————— ÁÁ — terra potuiffet. 3. Quod diem non condito te- tunum gaudiorum utriusqu ftamento tranfegiffet. . 3. Quod fecretum foe- ryem , accingatur. Sic nuptias initas ratas i H ze illius monitis alient minae ^00111miüifet. À fore. Pellectus fcropl thori confpur cator, €o nfenfit in iniquitatem, & fcelus patravit o'miniftra & urgente mu- -5': VIII. adaver, facco in- liere, a qua ve ri mariti C clufüm, fub noctem, cr uenta farcina hume- MIS CEL LANEA. eft impofita : fed ris viri füffe&i, imo proci, ita, ut extrema Íacci ora cum miferi vecta- Q;ualz;tas.' torisextimo indumento con fpurcaretur. Qua- Ifaram, e loco AElian. 1. uod niuïiäfesbdebeant ef,ï& ; fubditze re ille dum in praeterfluentem * j * edito farcinam excutit, magna totius corporis 11. C, 26, viris, vel ipfa etiam natura docuit, dum in ipfis quoque brutis mafculum przetu- füccuffione ac nifu, una cum facco valde ex- cuffo, devolvitur in profluentem , & perit. lit, & draconem ac gallum gallinaceum cri- fta, cervum cornibus, leonem jubis, & ci- Laomna decreto Senatus Sabaudienfis. ante cadam marem canora voce inftruxit. aucos menfes , quam haec fcribimus, una Anton. in JI. Turpe femper exiftimatum eft, regi a ccede, quia pluribus n s on»-'poteratï, utramque expiavit. meliff. to. foemina; hinc Cato dedecus hoc exprimere ^.Í34 vyolens in Romanis, dixit : Mulieres regunt VI. Haud procul »Lïugduno mulier, quaelbidem $. nos, nos Senatum, Senatus Romam, Roma mariti fuperftitis infigni amore flagrarat, eo ": orbem, ergo mulieres orbi dominantur. vita functo, inconfolabiliter moerens, capta- Livius 1. JII. Majores noftri nullamne privatam qui- vit fibi orbitatis folamen ex demortui capite, 34 dem rem agere foeminas fine auctore volue- quod tumulo educi, appenfa, pro ftatu fuüo j haud exigua pecunia imp etravit, exacto jam. Cuá runt, fed in manu éfTe virorum. T y, Theop)h. femeftri a tumulatione. Caput fic a trunco IV. Mulier hebrzea, foedati conjugii fufpi- Nec vana àvulum, mulier fcrinio diligenter obferato tit13, Rayn. in cione apud maritum laborabat. am frequenter G i erat fufpicio : nam revera inquinarat fe mu- inclufit, & per fingulos dies qu $97« reclufo , prehe nfum effabatur , àc füaviaba- lier eo fcelere, cujus fola fufcipio ad maritum Poltea ver o inflammatiore per fatanam pervaferat. Is igitur jufto dolore faucius po- tur. foco , idem caput impuri amoris. ignitabu- ftulat, uxorem ex lege Domini ad praeftandum lum; in lectum fimul cubiturum collocavit. coram fynagogze prac fide juramentum, de fervata thori fide, fimulque poculum aqua Hsec per aliq uod. tempus fic ge fta funt, fed non ita multo poft, pro capite, corpus homi- Ddlrio, Zelotypise ref e rtum hauriendum, iisque om- cubare d duf nibus diris fe fubjiciendam , quas myftes ex nisintegrum fibi ac x eprehendit; quod ql 2( illecebrofis cum ea affatibus agens, mariturmg lege imprecatur uxorifoedifragge. Mulier fibi fasquefibi effetanquam inale conícia, a &u & arte foeminea excogitat fe quondam ejus effe, . D lum. Componit fe in viro, ab ea, quae Juri s mariti funt, exigere, devitandi perjurii do Annuit mulier, & per tempus cunis, ibique fe ab ancillula herilis .gedificii fignificavit. fatis diuturnum perre xit in fcelere, rata fibr nefcia, agitari aliquamdiu mandat. Ubifatis fas effe, propudiofum commercium cum re- vifa fibi infantem finxiffe, maritum de conce- mes duce quondam vir oexercere: qui fuit error pta fufcipione blande arguens , conftantiam admodum cr.; ffus. Nam praeterquam quod Vi animi, & seternam erga eum benevolentiam a fide praeferens , irruit in ejus collum palam nonnifi vana. Decies viri quondam fui erat, cui illa faciebat fui copiam ; etiamfi verus omnibus, & ofculum figit, innocentiam infe- , conjugii vin- liciter appetitam conteftata. .. Inde ad judicii quondam vir revixiffet, tamen nefas mulieri culo per mortem difru . . pto , * praefidem advolat, & juramentum rite ccnci- fuiffet, redivivum excti pere, tanquam, vi- pit, omni fe viro, preeterquam fuo, intactam, Credita eft fimpli- rum , nulla fact a de novo conjugii celebra- * ex quo e cunis exceffiffet. tione, iis adhibti tis, qux ad conjugium citer apere, ac dicere; & pro innoxia pro- defiderantur itaque nunciatum ; preefertim ex quo vires poculi, legitimum ineundum . - nefaria omni ex parte fuit ea. viduae commi- Wadmw [ am emortus una cum lege veteri, nihilin Ícientia miferam fodi- mul ierem valuiffe funt depraehenfze. Sed Deus ftio. Tandem vero con cante, acceffit ad evi no ftriin hisoris Holdam, . tü] Mme fraudulenta aequivocatione non eft delufus, um retexit, hae m. ]0 eique fincere totum gegotl ut ficut homo judex, & i:omiger maritus, Mox - ditulus : C. Mulier. : 517 ut e&þumbeo conjunaiffima, & malignitatum Ttans ignem, :a]feral ficcam paleam, quamut fatanze bene intelligens ,. dedocuit viduam, a propius admovit , [d * ^ igne concepto in cineres quà confülebatur, & praetenfam conjugem abiit... Tunc vir fanctus, /óas velim, ait vir- diabolum effe, füb. demortui mariti fpecie; gini, quod paleis :gris efl , boc reltgiofís. e[]e mulie- confirmavit 5 . gràviffime conteftans, non effe rum alloquia. Dixit. & rubore fuffüfa mulier ultra ei confüefcendum, vel fi mors oppeten- fe fabduxit; & Gualterus difceffit. - da elfet, & quantivis cruciatus fübeundi, prze- XI. Juvenis eremita, qui in eremo a pueri-Difcipul. teritam vero noxam fincera confeffione ex- tia nutritus fuit, ivit cum Abbate füo ad civi- ^'0mpt.lit. iandam effe.. Éxcepit bono animo vidua. fa- j U tatem. . Et cum vidiffet milieres in chorea ;! €xembl. [] ibre monitum ; itaque domum regreffa, reve- & quid effent ab Abbate quaefivit folicite. nientem fatanam, & criminofum comercium Cui Abbas: anferes fünt. Et reverfüs puer continuare tentantem, generose abjecit. Qua- ad clauftrum flere coepit. « Cui Abbas : fili, re exacerbatus íoeminze obfirmatione, dia- quid'vis? Pater volo comedere de illis anfe- bolus blanditias in furorém vertens, mifellam rbüs, quos in civifate vidi. 'Tunc Abbas dire excruciavit. Rediit illa ad Holdam fuam, convocatis fratribus dixit: Confiderate fra- &quam male ceffiffet, aufcultare fano confi- tres mente Molicite, quam periculofus eft mu- lio, expofuit. Confirmante Holda, perftandum lieris afpectus. Nàm hinc innocens puer, effe in fan&a obfirmatione, fpiritus nequam qui prius mulierem non viderat, in eremo crudelius, & acerbius miferam mulierem ex- nutritus fuerat; & folo vifu muliefis igne car- cepit; ita ut ejus conftantia pene fleCteretur, & 4 4 lam- nalis concupifcentize eft accenfus , &in ftatüeret reverti in id ipfum potíus quam di- matus. Unde nihil tam damnofum bonis mo- rze flagellationi obnoxia effe.Quin etiam agens ribus, quam in aliquo fpectaculo refidere , & cum Holda, ab inconfpicua manu alapam ex- mulieres folicite infpicere. David enim ocu- cepit, adeo vehementer impactam, ut.con- los fuos injécit in mulierem , & illicito appe- tunderetur miferrime. Holda ad vacillationem titu du&us homicidium & adulterium perpe- mulieris ad repetendum fcelus inclinantis,.in- travit : & nifi incaute mulierem refpexiffet, terpellavit Deum, ut loco viduze ,cpniültriciä, in tantam tentationem . carnis minime inci- . dzemon furorem in ipfius Holdze corpus ver- diffet. terefineretur. -Exinde, vidua confultrix imu- XII. Senex quidam dicebat Juveni rel/l;gïo-soph.rün-lp nis a fatanee vexatione fuit. Sed Holda impa- fo: Cariffimeattende, quia fal ex aqua eft, , fi :o- Vit.PP. &o gravi colapho; mutata primum eft: "Tum appropinquat aquze, continuo folvitur, & de-* ?: 17 m 75. per undecim confequentes dies ac nottes, vix ficit. Et monachus fimiliter ex muliere eft, ulla interpofita quiete dire vexata, exactis au- &, fi appropinquat mulieri, folvitur & ipfe. tem iis, quos dixi diebus ac noétibus, Holda XIII. Non male cecinit quidam : S.Hier. in quoque indemnis fuit a daemoniaca infefta- ep. ad Ne. tione. Adam,xSm;äjmem, Petrum, Davidem, Salomonem. pot. Card. de Decepit mulier ; quis modo tutus erit? rerum.va- VII. Cum Kennethus Rex SbotorufrriEruth,—' lintum Fenellz filium fimul etiam Malco- riet.1.12. num Druffum Regem & affinem Fenellaze oc- XIV../ riftippus mulierem parvam confpi- Anton.t de ,w! €, 16, catus, fed pulchram : P arv cidiffet ;- illa fratuam mira arte fabricari juffit, Cchrum, inquit, fed magnui n malum. um quidem Ppl- inul. forri, in cujus manu aureum pomum gemmis re- . XV. Democritus interrogatus, cur magnus'dem f. de fertum erat, quod quicunque tetigiffet, ftatim ipfe parvan uxorem duxiffet? refpondit: ]nmul. im- multis jaculis confodiebatur : eo Regem nil probo, tale fi malo eligendo minimum elegi. XVI. Protagoras quzefitus , cur inimicolbid. x do, verfipellis foemina interimit. fufpicantem invitatum in F e&ic'aglfiiþ'f(,jppi.—. Delrio. fuo filiam- uxorem dediffet? refpondit : Quia difquif. VIII.Non procul a Beneventana Hifpanize hihil ei.deterius dare poteram. urbe uxor ruftici cujusdam pertaefa malze tra- XVII. Secundus interrogatus . q.uid effet Max. f, 9e g. 2. Cationis, quod fteriliseffet, noCte quadam au- mulier mala? refpondit : Viri naufragium, fugit, & in vefte virili, ceufamulus domefticus domus tempeftas , quietis impedimentum, d variis locis fervivit; donec fexum in fe muta- vitze captivitas, quotidianum damnum, vo- tum fentiens, uxorem : duxit, clam priori viro, luntaria pugna, fumptuofum bellum, ballua tandem a'quodam , qui illam prius noverat, convivia, folicitudo confidens, lezena com- Olaus agnità & rcgata rem omnem enarravit. . plectens, exornata fcylla, anima malitiofum, 1X. Olaus Wormius in. Mufaeo Wormea- malum neceffarium. Wo s rmius pne" rio l. 4.6.12. ait,. fuiffe Coppenhagii in Dania XVIII. Quibus gradibus mulier trahat inEnaelgr. foeminam. anglam gente, Elifabetham nomi- ruinam, non male ne, quae anno 1620. calamo ( cum brachiis ca- quidam explicavit fäqucn-— embl. 4r. :I. tibus verfibus. reret,) ore fumpto nomen fuum chartze in- fcriplit ;. ore praeterea.nevit eleganter, filum o JPoft vifum , rifum : poft vifum venit ad ujum - lingua acui intrufit, & alia multa munia ma- nibus propria executa.eft ore. Poft ufum ad ta&um: pfyi tactum venit . ad a&um : LJ Damnum. Poft attum, fattum : pof? fa&tum penitet Wading. AAE Gualterus eFratrum Minorum Ordi- acuun. to. 1. An- nal Minor. ne fzepius a.nobili virgine, Maria Gracia, roga- XIX. Nec imperite quidam de Samfone : tus,ut veniret ad fuas zedes,renuit; tandem ve- a. lo. Lenam nor potuit , potuit Juperare Leenam : nit toties fat.igatus precibus ; fed unamanu ge- era. Quem fera non potyz't yincere?' vicit b : $.IX. Biübliotheée Manualis concibnatoriæ X 518 IX IV. Joannes Bufeeus de ftatibus Nominum, 3 hupf AUTHORES. tit virginitatis & viduitatis ftatus. ipl Long' & oþ'ufc. : V. Jacobus Marchantius in Horto Paft, iA us Lancizius opufc. 2. C. 4. Virga Aaronis. tr. 4 lect. 8. a * L Niclola ] col TI. Henri cüs l(.:ïnge]gr p. 1. Luc.Ev. embl.41. - VI. Laurentius Beyrlinck in theatro vite H .1Hi. Matthias Faber con humanae. V. eodem. L 57 CUU RUARUAU $ 6j ; .3.in Fefto SS. Si- VII. Jofephus Langi us in Polyant. V. eod. | monis & Judae. n hom ucoutdeuadododbduuduodotutspotlutduu u u EXstÀs " TITULUS Cl MUNDU S. $. $L $. 1IJ. n EX SS. PATRIBUS . AQUOAAD/ESSENTI'AM. Dg/ïnitio. | Q,uqlz'tas:* - í (iíol, I I. go Mu fb proufhin accipitur, 4vitiof"a & mife- Mu ndus tranfit , & concupifcentia ejus.S. Auguft, ra naturae humanze conditio, ex pec- , Quid vis? utrum amare temporalia , & up. Ep. mi hominis & parentis con- tranfire cum tempore? an Chr E cato pri | jíftum am&f& & Joan, $p jo.1.€ S» tracta. . Unde S. Joannes dicit: Sci- in æte/müm vivere ? i v.39, mus quoniam ex Deo nati fumus, & mun- fug. | fi-us totus m m,aligno' POfitus ,gü. j ]àeni II Difcite in hoc mundo füpra mundum Ambr. t Dial, $ II. effe, & fi corpus geritis, voh'tet in vo bis a!eS e Virg. interior. EX SS. SCRIP'TUR»A., | X X ujus mundi apy—/s. Gregor. Ill. San&i viri, qui nihil h Qualitas. petunt , procul . dubio. nullis tumultibusï inl 6. mc()f. corde premuntur. 4 í 1,]0. 2 ^ IV. Si Chriftus pro te L! - de coelefti fede S-AügQ de 15 ïv.yl- Mu:ïgus trzujfify', & concupifcentia : e- fuge terrena, Si"un d. TI. Omne quod in mundo eft, cbfiCui)'ifce " defcendit. tu propter ipfum Ib, V. 5 dulcis eft mundus, dulcior eft Chriftus. Si contem.;:nv.-, - tia carnis eft, & concupifcentia oculorum, & amarus eft mundus, omnia, pro te fuftinuit fuüperbia vitze; q à uze mon ex Patre fed ex mP.n- Chriftus. ; : Y V. Oamatores mun di, cujus rei gratiá mili- Idem lib, do eit: G1 6 / tatis? major non poterit efle fpes veftra in confeff, H Fuga.- mundo, quam ut amici mundi fitis. Ibi quid nifi fragile, plenum periculis? & per quot pe- fb. v. 1 $ T. 'Nvolite& diligere mundum , neéque ea, qua. in Mundo fünt. Si Quis diligit mun- ricula pervenitur ad majus periculum? pere- dum, non eft charitas Patris in eo. ant haec omnia, & dimittamus haec vana & - . inania, conferamus nos ad folam inquifitio- ROmO 12. IV. Nolite conformari huic fzeculo , fed nem eorum, quze finem non habent. v- 2. teformamini in novitate fenfus veftri. . deficiam. . Caro S. Be,ni. in ^ V. Nemomilitans Deo, i mplicat fe negotiis VI. Mundus clamat? ego 9 Tim- 2- clamat: ego inficiam. Diabolusclamat: ego*P. - NVo 40 fiecularibus, ut ei placeat, cui fe probavit. decipiam. Chriftus vero dicit: ego reficiam ; jJae.4. V. VI. Adulteri, nefcitis, quia amicitia hujus j mundi inimica eft Dei ?. quicunque ergo vo7 & tamen füperba mens magis fequi vult defi- luerit amicus effe faeculi hujus, inimicus Dei Cientem, quam reficientem. VII. M&ndus ifte periculo fior eft blandus V/8. Augad conftituitur. iuàm moleftus : magis cavendus, cum fe al- Uiofc. 4 Reg.18- VII. Usquequo claudicati s in duas partes? lachor v- 2 2" fi Dominus eft Deus, fequimini eum : fi au- licit diligi, quam cum admonet, exigitque Lipelün contemni. tem Baal, (id eft, mundus ) fequimini. VIIi. Primus x"Adam pelliceis,veüitur'tuni- S. Bern.f, 19 jul 1. Cor. ?. VIII. Tempus breve eft, reliquum eft, ut s involvitur.- Non eft tale 3. de u- v- 290 fint, qui utuntur hoc mundo, tanquam non cis, pannis fecundu Aut ifte fallitur, aut mun- "** utantur: preterit enim figura hujus mundi. judicium mundi.- IX. Recedite, recedite, exite hinc, pollu- duserrat. Sed divinam falli im offibile eft fa- lfaïæ 520 aulo poft ; Chriftus utique, qui v' lI. tum nolite tangere; exite de medio ejus, pientiam. Et mundamini, qui fertis vafa Domini. non fallitur, elegit, quod moleftius eft: ider- Apoc. 18. X. Exite de illa, populus tmeus, ut ne par- o melius, id utilius, id potius eligendum. Et quisquis aliud doceat, vel fuadeat, ab eo tan- v, l'. ticipes fitis deliétorum, ejus, & de plagis ejus xon accipiatis. quam feduétore cavendum. Damnm&, "u - Titulus Cl Mundus. 519 : Damnum. mo teftamentum illi affe rret, quo hzres ex . SAugf. V. Vinceula hujus mundi afperitatem ha- affe fcribebathr, ap.Long. bent veram, jucunditatem falfam » . refpondit: Ezo prius mor- in Pory- certum tuus fum, quam pater meus: qua ergo ratio- anth. V. dolorem, incertam voluptatem : durum la- ne mortuum mortuus hzeredem fcribit? tolle, cod. borem, timidam quietem : rem plenam mife- quidquid hoc fcripti eft, & abi. rize , fpem beatitudinis inanem. $, Gregor. IV. S. Alexius ipfa nuptiarum fuaruin die Idem 17. in hom, X. Ecce jam in feipfo mundus aruit, & ad- a paterna domo profugus, & poft aliquot an- Jul. huc in noftris cordibus floret, ubique mors, nos rediens, füb fpecie mendici usque ad mor- - ubique lu&us, ubique defolatio, ubique per- tem delituit, raroqu cutimur, ubique amaritudine replemur, & ta- plo, mundo illufit. e, fed pulcþerrimo exem- men coeca mente carnalis concupifcentiae V. Idem S. Joannes Calybita fecit,, qui ut ldeä Jan. ejus amaritudines amamus, fugientem fequi- mundum, diabolumque reditum ad parentes mur; labenti inhzeremus, &, quia labentem & patriam affiduo fuadentes generofe vince- retinere non poffumns , cum ipfo labimur, ret, rediit quidem, fed mendicorum affum- quem cadentem tenemus. .S.äern. in ptis veftibus, ficque incognitus in paterna XI. Mundus eft, ubi malitiae plurimum, ubi domo usque ad. mortemi latuit, ï;xm. - fapientize modicum, ubi omnia vifcofa, omnia . lubricafünt, omnia operta tenebris, & obfíeffa VI. S. Gallicanus Romani Dux exercitus, Daron. an. poft Sauromatas, Gothos, & plures alios Po- n 330. & laqueis, ubi periclitantur animze , & affligun- los domitos, Conftantiam Conftantini Augufti 53* tur corp ora, ubi omnia vanitas & aftliCtio filiam matrimonio fibi locatam, cum immen- fpiritus. fis opibus reliquit, & ex urbe ad oftia tiberi- €affiod, Irifi füp. Pf.44. XIT. Mari jufte comparatur hic mundus, na fecedens, hominum infirmorutn fervitiis fe i quia falfitatibus amarus eft, fluctibus diabo- totum addixit. Cujusreifama divulgata, un- h licis quatitur, vitiorum tempe dique multi illuc confluxerunt, ut viderent Pa- movetur. üaüþus com- tricium, Confularem, Triumphalem, mpera- $. Gregor. XIII. Qui transeuntia ampl&&itur; ü ipfo toris generum ad infima minifteria abjectum. in moral * a d decurfüm ducitur, quo decurrentibus im- Quod mundi contemptu Gallicanus efficit, ut poftea palmum martyrii Alexandrize fit con- plicatur. Íecutus. i rl Idem in XIV. Defpiciendus a nobis hic mundus fo- Dial, s | ret, etiamii blandiretur, & rebus profperis de- mulceret animum ; at poftquam tot flagellis fncq:cjlm;ia. Tégot, premitur, tanta adverfitate fatigatur, tot no- of bis quotidie dolores ingeminat, quid nobis Craffus, Francofurdize d VII. Carolus- tertius Imperator, di&us Avent. in aliud, quam ne diligatur, clamat ? ejectus ab imperio, €- 4« Boic, deje&tus ab omnibus, eti am famulis, triduo 9!nal. h d integro, fame d periiffet, nii Lutibertus Mogun- npt. $.1V. feratus, tinus Archiepifcopus hominis fortunam mi- . EXEMPLA. aliquot diebus illum paviffet. Is poftea ab Arnulpho fücceffore fuo íaltem vittum po- ftulans, panum aliquem in Suevia, 1. — Puga. diétum pro fe alendo obtinuit, Neyding Paulus, »'qüæatopere mundum oderit, d. 14. Gal.- 6.v. L. S. VIII Boleslaus tertius Rex Polonise ob Michov.1, ipfemet teftatur, dum ait: Mihi mun- dus crucifixus eft, & ego mundo. interemptum S. Stanislaum conícientiae fti- 4 rer. Po- mulis exagitatus, & omnibus exofus, ex re- l9 c. 20; 38 Plal!3.c, ][. Petrus Confalvus, dum quadam die equo gno profugit, tandem in monafterio Carin- fuperbe vectus per urbem cum fodalibus in- thize, Ofiach di&cto, occultus minifteria cali- l cederet, füubito ab equo in fubjeéctum lutum nae obiiffe fcribitur. excuffus eft, ex quo extrattus cüm a pueris & plebe circumftante affatim rideretur, rubore af ä ? g * Ve fuffufus, fibiqueiratus dixit: Quandoquidem o munde, cui tam graviter fervivi, fic ate tra- Gor, ego quoque te, ut mereris, tratabo. EXEMPLA PROFANA. Incon[lantia, ]taque eo momento decrevit, fe Deo in ve- yd ligione aliqua famulaturum , quod paulo poft J ls in Ordinem S. Dominici receptus przeftitit. I.iSe anus Conful füb Tiberio Imperatore Dionyf;1, | Zachar. tantze fuerat authoritatis , ut illo ab- 18. Lipelous IIl. S. Arfenius cum ex aula Theodofii, lente Romze Imp eratorem ageret, aureoque confpeéta mundi vanitate, in folitudinem fe- in curru veheretur. . Sed fübito ad illum lite- Aff L 19, Julii, ceffiffet, ab Arcadio humaniffimis literis, '& 3 rae funt allatee, quibus cum fperaret dignita- totius ZEgypti veCtigalibus promiffis ad au- tem fuam.tribunitia poteftate au&um iri, jut- lam invitatuseft. Sedis nec refcribere digna- lus eft in vincula conjici , capite pleéti, unco tus, hoc folum renunciari juffit: Det veniam trahi, & in Tiberim preecipitari. Deus noftris erroribus. Ego quidem mundo II. Pertinax Imperator ( fic di&us, quodFab. cone, mortuus fum, pecuniam conftruere mei mu- imperium grammaticam profeffüs, poftea ali- 9: in Dom. neris non eft, neque enim mortui nummos tra- mentorum procurator, inde Conful defigna- 3: Adv. »« &ant,zeterna cogitare, id unum ad me fpe&at. tus, demum Africae Proconful, & ex hoc Im- " Cum vero poftea Magifttianus e paterna do- perato;' a miitibus eledus, vix o&oginta dies Bibliotbece Manualis Goncionatorice 529 ferreze quidem clavi, fed àd coelum aperien- dies imperiuintenuit, & äb iisdem militibus eccifus elt. dum aptze comparantur, merito depip'ere di- As ft in.gentesude* barbaris vi- cuntur. * Brex. p. 1. - [II. Belifarius po "VII. Sicut deficienti bus lignis deficit ägnis ; 8 Birn fa. Ro£,c. 12 Ctorias rep ortatas, demum a Juftiniano Impe- fit, & concupifcentiainO& Epi- $. 5 ratore ocu. lis orbatus, e tuguriolo a praetere- fic quia mundus tran s: Viator, obfe- ejus, haud dubium , qu Ecd» 5- | untibus ftipem rogavit, dicen " in& lætitig quoque Phám cro, da obo lum Belifario, quem invidia cae- tranfeat.k 10 cavit, non culpa. Fuga. í Antonini Caefaris foöär, 0- Baron. IV. Plautianus VIII. vSiïcut, turpe eft, viru m zetate profe- ann. 206, pulenti ffimus àc potentiffimus , filias dotem ilia opera " uinquaginta fuffeciffet. &um in pulvere confidentem puer e- $, Nilusin dedit,.quae Reginis q facere; ita non mirius turpe eft, eos, qui der 'Sed & populo magis, quam ipfae Imperator bus alterius fseculi perfruendis deberent effel. Aícet. erat formitab * ilis. Voxomniumuna erat, coe- us ruiturum, quam focero Imperator foliciti, in rerum terrenarum pulvere voluta- . jum pri ri, & ftudiorum turpitudine, poffeffionis füze noceret. Sed vices ut fit, verterunt ; nam Plautianum caedis ftructae infimulatum An- fiedare perfectionem.- , fb IX. Sicut nemo non aver fatur 4]udam fal- Fab.*e'o,nc;:. toninus in palatio occidit, nomenque illius fo Chriftum. ofvculo prodentem ; ita nemoz7 in Fer. ca 1f ex omnibus monumentis ac tabulis eradi jul- ret mund u m, falíis na.Domin. fitL. Sed&filium ejus Plautum ac Plautillam uoque non fugere debe n amatores fuos deliciis decipientem, " &Hdiabo-'IS- filiam in Lypari x | exulae, & paulo poft ogci- lo prodentem. di juffit. Damnum.. VI AX. Sïöut fanguis veneno infe&us a d öo;i"ve—'s:äþlet. tf. SIMILI.TU DINES. unde re-2.inDom. Jut praefidium confluit, & propterea, i tamundi9 poft . Qualitas. medium fperabat, exitium parat ; amatorem , dum ex fal fis voluptati bus fuüni-* €nt. 5bni Granat, inT. €icut parvuli nutricem magis amant ma- fa. loc.comm. tre ; fecus vero , ubi adoleverint ,« & mam fibi felicitatem po |llicentur, pergetUum : £, 636. fibi interitum conciliunt. . " matris atque nutricis difcrimen agnofcunt ; ita Xl. Sicut, qui in aqu l5 . me.rguntu"r', quid—!b.ktr.s.in S.G.ug.ï qui fenfu ac judicio parvuli funt, mundum ullo mo do dimittunt, Dom. t9. Tl magis, quam Deum diligunt; fecut vero, qui uid in manu tenent, n fenfu & ratione in Íprituales viros evaferunt. fed. fecum fübmergi cogunt ; i ta qui reþusPO. Pent. mundanis immerfi funt, ea, quae tenent, nun- Ibid. f, II. Sicut aulaea ex lana, ferico & auro con- texta intus deformia, exterius vero forihofa uam dimittere volunt, ficque nunquam ad- $. Dre xX- Chriftum vocati veniunt. -ac pulchra funt ; ita felicitas principium e .XII. Sicut, qui pice m aut vi fcum vel']e'vi—, Jof. Lang. ftn,] terius nitet, & fulget, interius autem mille & difficul ter iterum aiunPolyint. Dortdl curarum ac miferiarum aculeis laceratur, quas ter tangit, inquinatur, . eod, fe.amovere p oteft; fic vix poffibile videtur, nemo Íentit, nifi qui patitur. ui femel mundo adhaefit, ab eo non in-. ll in Eallarm. IlI. Sicut pueri ranas pifcan tes þellem rä— It conc. 17. n filo aligatam efcam objiciunt, & ubi eam uinetur, iterumque ab eo liberetur. aliqua cüm hamo deglutierit, occidit, & XIII. Sicut David indutu s armis Sau lis in- Si/axplet.»l. cedere non poterat, nec con tra Goliathums. gtaplet efcam ex ore detractam aliis objicit, plures- . s mundi indutus, id eft, ne- 2,in Don que capit ; ita mundus divitias ac dignitates pugnare; fic armi 9. ponft Jiis, objicit, ficque unum poft gotis faecularibus fe implicans Deo milit;tre bent, aliis ereptas, & contra Daemonem non poteit. alterum hamo-fuo in mortem trahit. iam nimis dili- Thriver. Idem. c. IV. Sicut caupones hofpitem divertentem . XIV. Sicut nemo, qui patr YI. & bumane excipiunt, & optima git, peregrinae I egionis ftudio tene tur; ita ne-aPorht, to. peramanter mo ad coelum afpirat, quazeque promittunt , fed in difceffu caram qui hujus imundi illece- Íymbo!am f evero vul tu rigorofe exigunt ; ita bri; delectatur. mundus ab initi o quidem amatoribus fuis . $. Vl blanditur, fed in fine gravi ffimis fuppliciis ]uere guftatas delicias cogit. MOTIVA. SCni Fab. conc. V. Sicut nuces paucsae leviter commotae & ».in Dom. multum edunt ftrepitum , fed triplicem ha- deugiendum mundum. i. Quadr. bent corticem amarum; qui detrahi, debet, an- n, 2. ; ita mundi delicize qui- eMpluvn Chrifli : qui omn ia mundo con-S.Bern.f.3. tequam comedantur traria elegit. 1 i Aut ergo mundus err 5 at,de Nativ. dem a multis laudantur , fed triplices habent hunc, cum fit in- dolores ac folicitudines in acquire T .aut Chriftus fallitur? atqui $. Hier N X]dO , /con- finita fapientia, falli impoffibile eft, ergo V. fervando, ac perdendo. mundum errare neceffe eft. Staplet to. VI. Sicut is, qui thefa uro in area cläufo o- us con- Joan. 15. 2.in Dom,ftenfo, clavibusque diverfis, quarum aliqua II. Exemplum Santtorum : quos mund & ftanter odio habiüit; unde illud Chrifti eisdem V* !9* 9. poft ferrea, & ad aperiendum apta; altera aurea, convenit : Si de mundo fuiffetis, mundus, Pent. -ad referandum inepta foret, oblaris, auream e- piens crederetur ; ita qui vo- uod fuum erat, diligeret. Quia vero de muu- ligeret,merito infi do non eftis, fed ego elegi vos de mundo, g luptates hujus s Im undi velut clavem auream, fed ad. . referan dum coeli thefaurum ineptam propterea odit vos mundus. II Falacia mundi: imitatur enim fa &um r Reg. 20, praeferunt crucibus, & tribulationibus, quae Joabl L'[ïz;ulus 4'CJ. Mundw». $21 Joabi, qui dum Amafam amice falutavit, & fuiffetis, mïwiäus, quod fuum erat, diligeret. manu dextra mentum ejus, quafi ofculans te- Quia vero de mundo non eftis, fed ego elegi f 4- huit, finiftra gladium ejus lateri infixi. Unde Vos, propterea odit vos mundus, bi & ob eandem fallaciam anonnemine mündus lh IIl Tertium eft, ut fciat, quid fit relin-Lanetz unteriori parte pulcher admodum; atergo ve- quere mundum, nempe relinquere ea, quaeoput. 2r. ro turpiflimus confpectus eft. quaerunt tmundani , puta voluptates , divitias, Fer- 2 Eecl.».v. IV. Vanitasmundi: quam, fiüllus, & CoghOf & honores 0m. 4» 10, vit, & explicavit Salomon , dum dixit: Om- dum im er L: milia. Deinde relinquere mo- poftPaiché um,; quo mundani opera ad nia, qu:e defideraverunt oculi met, non nega- cultum Dei & proximorüm fpe&antia pera- vi eis, nec prohibui cor meum, quin omni vo- gunt. Et tandem relinquere finem, propter lsin luptate frueretur, & oblectaret fe in his, quze " quem mundani plerumque .füa opera pera- paraveram. Cumque me convertiffem ad uni- gunt, fcilicet proprium commodum . & amo- verfa opera, quae fecerant manus meze, & ad rem. óc modo enim impletur confilium labores, in quibus fruftra füdaveram, vidi in Apoftoli füuadentis , ut mun omnibus vauitatem, & utentes dtamur. * i do tanquaxlnqnon XaHli&ionem" a'nimi, & ünc. hihil permanere füb fole. -- ]V. Quartum eft, utfiu däa*t non quocunque l. JOh- kQ, V. Jnconflantiasundi: tranfitenim mundus, modo recedere a. mundo; fed ita; ut eodem D 0. & concupifcentia ejus 5 unde non male mari v. P 7. aut majori fervore, quo prius mundo fervie- ab aliquibus comparatur, quod módo tràn- bat, deinceps Deo ferviat , juxta confilium quillum eft, & ad navigandum invitat ; mo- S. Auguftini dicentis: Amorem veftrüm pur-S. Auguft, do a ventis d. volvit.- 'concitatum ; Huälbus bmnia ins gate, & quales impetus habeatis ad mundun;, in P£. 31. tales habeatis ad. Artificem mundi. - Qued du ipfüm etiam fuadens S. Chryfologus, vivamus, $ Chryfol, )Q x U — inquit, Deo paululum, qui fzeculo viximus? !2- W totum: dedimus corporiannum; demusani- S; Bern, inze paucos dies. Tempus eft, ut al inf-.'Cb vifti amor: pam, ut S. Bern,ardusT at iqua.ndq ferm. cui Chriftus incipit dul t.äbi; «fioxgxui,guehtuæ- provideds, X fe eft ámarefcere mundum. - : cefcére , ,iïteäef-f- i TA S. Greg. in us N lL. Ceizflium bonorum amor : uti S. Gr egorius Pont Tifto. — fusfit his verbis : . Si confideramus , fratres MISCELLANEA. chariffimi, quae & quanta fint, quae nobis Cl Qualitàr. promittuntur in coelis, vilefcunt animo om- Y rhumanüm mundi illecebris deditum, $- Gregox, nia, quse habentur in terris. & carnalibus defideriis zeftuans, a dia- ! 8* mor.c. $. Bern, in llL Panitatis mundane confideratio: nàm, ut Ling ferm. Ecce (5 P bolo füccenfum & férvens per confenfum ol !* lyanta ienter. $; Bernardus . advertit ; :ad. imagi- lze fuccenfze fimileeft, quia, licet totundas n nos requ. nem Dei fatto anima rationalis, czeteris rebus quafi fervefcendo projiciat, quot nequitias de- occupari poteft, repleri non poteft. Hinc & Idem in alibiait: Dic mihi, ubifünt amatores mun- men exundat duntaxat Ideriorum ad opera exteriora extendit, ta- snedit. , hon a4bundat. di, quiante pauca temporanobiscum füerunt? IL C y nicus Philofophus teftamenti fui ta- tl hihil ex eis remanfit, nifi cineres & vermes. bulis cavit gtaplet. c]deo, tefte Stapletoro, Jacob, cum nafcere- verfus tum ; ne füpinum , fed dorfo caelum 1-Luc.Rv- 2.in Dom ularent, eo quod cénferet, univer- ^"8*l 9. ponft . tur, tenuit fratrem Efau in planta pedis, quia fam orbis machinam inverfam effe, confido- 99* 13« Pent; jüftus & ele&u S 3 ret tamen, rurfüs i aliquando convertendam, & | Dei confiderat peceä.tum,' & tum íe oculos ad , 'mundi Vaxïitatem in fine fuo. CH E coelum efe&tos habitürum.: [1hto iS d. Zypto nemo Aratorüm coelum lbid, alpicit, eo iquod terra nonac oelo per pluvias, ASCETICA fed à Nilo fluvio exiud ante irrigetur; idem. faciunt mundi aàmator e8, quia omnia- bona uatuor funt, qus de hac materià eon- füua in mündo habere fe put ant. CQ i fiderare debet Afceta, Primum eft, ut . 1V. Non male mtihidi vanit firmiter fibi, al iisque perfuadeat id, quod una- eneca, punctum e ; á atem declarans Sttec. S.Cyprian. nimit x er SS. Patres & Afcetze. docent, & cum 5 inquit, in quo navig a.— pl æä. nä t. j quæü-. de12.abuf. tis: in quó bellatis ; In quo regna difponitis H illis S. Cyprianus dicens: Mundi amor & Dei hoc eft illud pün& um, quod inter tot gentes& pariter in uno corde habitare non poffunt, ferro & igni dividi ( quemadmodum oculi.pariter coelum & terram mortalium termin tur. O quam ridiculi funt Natis 1!c um te in illa veré ma- nequaquam confpiciunt. Quod idem confir- gna fuftuleris, videbis exercitus ire fübje&tis S. Hier, inmans S. Hieronymus, di ff i icile, ait, inio im- vexillis, & licebit dic ere ; ep. poffibile eft ; ut preefentibus quis & futuris itnigrum campis agmen :' formicarum ifte di fcui*fus' eftin an» [ I5' Íruatur bonis, ut hic ventrem, & ibi mentem gufto Jaborantiüm. impleat: ut de deliciis tranfeat ad delicias: 3 V. Nihil eft in rebushümanis, ut inutroque fzeculo i P ritiüs inquit Dhi- Philode in terra appareat gloriofüs. fit, & in cælov ac D lo, ac negotiis praeter umbram, auramque le- ^^*0- Joh.i£v.- vifmam, fine mora przetervo] antem, Il. Alterum eft, ut certo fibi þ&rfuadeat, . VI. Bobus ttiturantibus fim iles funt muh- S. Greg. 19. noh poffe fe Chrifti difcipulum effe, nifi. & mundum odiffe, & ab ipío odio haberi velit; dahi, quia pro mundi gloria cunéctis fudori-ap. Drex. p n bus libenter inferviunt; & gr. ayium laborüm in atouffl,, fic enim ipfe Chriftus praedixit : .Sidemundo N : R,l P. Lohn. Mm. BZþl- Tümo I $ jugo co ät ];ievotiiïïme fubmittunt, Damnum $522 ';Bibliotbgca Mmalis Concionatorie Domnum. S. IX. Fab.eone. VII. Perfae Saccorum fälenne hoe modo AUTHORES i, ?. in Dom. celebrant. Vin&orum, ui ad füpplicium 1.Qdadr. duci debent, aliquem in fe Y a Regis collocant, J. Didacus Stella de contemptu mundi. delicate & molliter vivendi, r & vefte regia ornant, faciuntque ei poteftatem iisque pelli- II. Ludovicus Granatenfis in locis commu- ï cibus per eos dies utendi, nec isquam im- IIT. Matthias Faber. conc. 5. in Feíto SS, & Cinj pedit, quo minus, quod vult, faciat ; comple- Simonis & Ms to vero tempore flagellatum fufpendunt. Idem Quadr. ]udae. & conc. 2. in Dom. I. Lo» fere mundus cum amatoribus fuis facit. rexeliuS in Roüs» pag. 1; hii Staplel. tr. VIII. Stapletonus re&te mundo illud Apo- E I^. IV. Hieremias D calypfis : Vidi in confpe&u fedis tanquam S.ji" Doin. mare vitreum fimile chryftallo : accommo- V. Henricus Engelgrave p. 2. Luc. Évan- Tden. k dat; eft enim mundus mare tumidam per fu- el. embl. 36. pf VI. Thomas Stapletonus te. s, ín Dom. 19. erbiam, lividum per invidiam, fervidum per oft Pent. & te. 2. in Dom. g. poft Pent. iracundiam , profundum per avaritiam , in- VII. Jofephus Langius in Polyant. V. eod. quietum per acediam , fpumofum per, luxu- riam, abforbens per ventris curam, ubi etiam VIII. Laurentius Beyrlink in theatro vitae major pifcis minorem devorat. Sed dicitur humanze. V. eodem. " vitreum propter fragilitatem , nam tranfit IX. Joannes Major in magn o Speculo Ex- — ectotoemti ii lbid nändus & concupifcentia ejus, A x emplomm. V',' eod. - 1Au, t tem, özöööö&ö&öööä&e-öaöQöäeeee«ewe-ä:e- Dn.in TOX L] TITULUS CIL JNOBILITAS. ! 35'. L $. H. - EX $ SCRIPTURA *' QUOAD ESSEN'EIAM. Definitio, 1 - Qualitas. Dre, Tobl p, l $À I nerofitatem (id eft, nobilitatem ) i Fl-l» $ap.8. c; Wa ! '-Ge m lius glorificat , contubernium habens ft qu»edam a prbgenitofïbus accepta Dei, fed & Dominus omnium dilexit illam. 2. Rhet. claritas , juxta Ariftotelem, ^ Quia ]. Videre vocationem veftram , Fratres, 1.!Cer, 1, x tamen interdum per propria merita quia non multi fapientes fecundum carnem, 26 FE yotentes, non mujti nobiles. aut divitias acquiritur nobilitas , ideo non multi p ft u ut etiam hzec comprehendatur in definitione, III. Melior e per & füfficiens fibi, quam Prov. 12. Surfs.Fe latius forte fic deícribi poflet: Et quaedam gloriofus ( id e i ;a qui fe jactat ob nobllita-v. g. " ftatus eminentia feu dignitas, certis quibus- i tem ) indigens pane. dam privilegiis gaudens. IV. Beata terra, cujus Rex nobilis eft. Ecel.10.v. V. Nobilis in portis vir ejus, quändo fede- 15 ,DinO-') rit cum Senatoribus terrae. Prov. 31. rf v. ga. n em&]( II. Dividitur a S. Gregorio Naziä.nzeno in EX SS. ,PATRJBU-Sæ ipt tres fpecies: quarum prima fuam originem Pamm fuperne trahit, quatenus fcilicet omnes ad $. In imaginem Dei conditi fumus; & dehac re&te lphy cecinit quidglm Poeta : r. p e ä ud Deuni eft potior, non quem no- $. Hier, ie P 6. Gregor. Si Pater eft Adam cunttorum , Mater & bilitas generis , nec dignitas fzeculi, fed quandam Naz. apud . E«va, i uem devotio fidei & fan&ta vita commendat. *P- L] Drexel. in JI. Nulli te unquam de generi s nobilitate S: Hier, in Tob. p. 1. Omnes nonne fumus nobilitate pares ? reeponas, nec obfícuras quasque & humiliori €Pit* 14* j ie) co natas te inferiores putes. WNefcit religio €^$2- Altera prifcum fanguinem & claros Natales praefert ; & hzec uti fuum ortum habet, ita noftra perfonas accipere, nec conditiones ho- fuum interitum ignorare non poteft. Ter- minum, fed animos refpicit fingulorum, fer« tia eft, vum & nobile de moribus pronuntiat. Sum- rit, quam propxig' virtus & emditig pa- ma apud Deum libertas eft , non fervir e pec- catis, Tifu—lus CII. Nobilitas, - 325 ratis,. Summa apud'De'iim nobilitas eft, cla- $. V^ yum effe virtutibus. D lgld. III. Nihil aliud video in nobilitate appe- EXEMPLA PROFANA. tendum, nifi quod nobiles quadam neceffita- Qualita:g te conftringantur, ne ab antiquorum probi- Icero, cum ob cognomen di&eriis in- Plutarch. : tate degenerent. Non enim datur nobili patri palma , fed curfüi: & plerumque nobilitas cefferetur, monitus ab aliis, ut aliudin apopht. carnis ignobilitatem parit mentis. - cognomen affumeret, negavit, fe id fa&turum, .s.cmyi.in fed potius Ciceronis nomen- factis illuftrius IV. Vacuum fe oftendit in bonis, qui glo- effetturum, uam illuftriffima Catonum, Ca- Mmh. riatur in patribus 'Ibido V. Quid prodeft ei, quein fordidant mo- X tulorum, & fimilium nomina fuerint, Y Il. Socrates fcifcitanti, quid effet nobilitas ? Stob.f. g4» res, generatio clara? aut quid noce $ t ei gene- refpondit, animze & corporis bona temperies. ratio vilis, quem mores adornant.. E Idem. ho. .VI. Licet longam progenitorum feriem, & . ÀII. Democritus quzefitus, in quo confifte- Ibid. 3o. in Joh. quidem clariffimam numeremus, in his glo- ret nobilitas? pecudum nobilitas, ait, in bo- no, validoque corporis habitu, hominum au- riandum non eft, nifi eorum virtutes fupera- tem nobilitas in bonitate morum fita eft, re contendamus. Scientes, aliorum opera ni- hil nobis in judicio profutura ; verum gravi- .IV. Diogenes interrogatus, quinam homi-Ibid. ter nos condemnatura, cum optimorum pa- nes nobiliffimi effent ? refpondit: contem- ptores opum, gloris, voluptatis, vitae con- rentum filii, & domefticis exemplis eruditi ? nihil profecerimus. trariis autem gaudentes,paupertate, obfcurita- Ibid, VII. Cun&is unam atque eundam nobili- te, fame, labore ac tmorte, fuperiore. tatem donavit Deus, .cum di . V. Theocritus audiens quendam ob paren- Ibid, "gx?natus/ eft om- nium Pater vocari. tum nobilitatem gloriari, heus, ajebat vir, bo-.. 'S. Aug. tr, VIII. Admonentur hic divites, vel genere ne, generofos afbitreris effe non eos, qui ex nobiles fecundum fzeculum ,. cum Chriftiani bonorum & illuftrium ftirpe prognati funt, fed Dom. in quihoneftatem omnibus rebus praepofüerunt. monte, facti fuerint, non fuperbire adverfus pauperes «& ignobiles, quoniam fimul dicunt Deo: Pa- ^ VI. Lycurgus ftudens cives fuos ad morüm Plutareh, ter nofter ; quod non poffunt vere ac pie di- emendationem traducere, non nobis, inquie-in Lacon, bat, nobilitas & ductum ab Hercule genus pro- eere, nifi fe fratrf:xs »eHZ-—:- cqglnofcan(t.a derit, nifi ea opera grefferimus, per quae ille ] mortalium clariffimus effe&tus eft, ac per om- $& IX nem vitam, quze honefta fwlt,/. & difcamusf & ! exerceamus. . ; E /y 'EXEMPLA.. VIL Iphicrates , *cum Härmodius illi obji- lïeyrl.«tr.- 1. Fefto. 3 Qualitas. ceret, quod patre fütore natus effet, meum Nativ, B. inquebat, g .e Drexel..' mI mahusMärtyr vir noi)iliiïïmusAfcïeþïa- enus a me fpmit ?rigir;em ? tugm ! Rö vero in te deüit. K z r Tob. p. c. di Praefecto in os dixit: Abfit a me, Damnum. T. $ 2. ut nobilem me praeftat parentum fanguis, aut lex Curiae; generafo Chriiti fequela nobilitat VIII. Socrates opes & generis nobilitatem Laert,), 2. viros. non folum nihil in fe habere nobilitatis dice- c. s. )ïo h Non cupio, ut mihi, meoque generi uidquam parcas. Chri fanguls pro me bat, verum etiam omne malum ex illis oriri ) 4 ufus me nobiliat. - dicebat. il. Agatha, cum Quintilianus Przetor ei di- - ]X Sed & Diogenes nobilitatem , aliaque Ibid. 27 Sur.s.Feb. fortunae bona, nihil aliud effe, quam vela- -xiffet: Nonte pudet nobiligenere natam hu- milem & fervilemChrifti anorum vitam agere? mina malitize dicebat ; cum enim nobiles ni- refpondit: multo preeftantior eft chriftiana hilo fint aliis meli .lO.V: humilitas,& fervitusRegum opibus& fuperbia. peccant. X ores, tamen aliis '-licgntius i 31' Beyrlinck. IIf. Maximilianus Imperator cuidam nobi- & VL , text. 4.in [itatem mille duc atorum pretio ectanti , 1 offum refpondit, at nobilitare non Bapt. 4 .SIMILITUDINES. , 4 nifi propria virtus poterit. h Y Qualitas. N Panotm. 1. IV. Alphonfus Aragonum Rex, cum a,hqms 2. degeftisinfim, anobilitate maxime laudaret, quod fci- cut, cüi"n fagittarii eliguntur, non gänus Stob, f.g4, licet effet Rex, Regisfilius, Regis nepos, Re- 1 $i eorum , fed fagittandi dexteritas inqui- Alphon»f.v. t lt gis frater, hominem interpellans dixit, nihil ritur; ficin amicorum electione, non unde na- n effe, quod in vita minoris ipfe duceret, quam ti, fed quales fint, inquirendum, uti recte Bion uod 1ille tanti facere videretur : Jaudem enim Antigono Regi dixit. ilem non füam, fed majorum fuorum effe, q, II. Sicut lateres figuli ex lutotantum origi- $. Greg. ho quippe qui juftitia, moderatione, atque cum nem ducunt; fic nobilitas obfcuris parenti- Nyff. apuá excellentia fibi regnum comparaffent ; fuc- büs quoque nafcitur. - Lang, in cefforibus vero nonnifi onera regni cedere, & : ]JI], Sicut neminem nutr it fumitis abfonio- Polvantli, Threvetr, ita demum honori fore, fi virtute potius, quam rüm, fed nares tantum provocat ; ita nemi- in apopht, teftamento illa fufcipiant. À feitaque, fiqua nem beati ftemmatis antiquitas, fed virtutis modo extent, eliceret ornamenta, nor a patri- duntaxat admonet, Fab. conc, bus mortuis extorqueret. V. SicutLuna, quo femotior eft a fole, Ina* s. in Fefto R. P. Lobn. Bibi. Man, Tom. li. Bl$ Nau B, V, Uuu2 zv 524 Bibliotbete Manualis Conqionatoriæ — mus nobiles. - Nec ejicit quenquam Philofo- Hgis fplendet ; ita nobilitas, quo magis fe de- rimit, & elongat a Deo, eo magis fulget. phia, nec elegit, omnibus licet. Patritius Bevrl.tr.x, V. Sicut longe praeftantius, majorique di- Socrates non fuit, Cleanthes aquam traxit, & .. A Platonem Nat.- in Feto enum laude eft, domum adificare, quam in- rigando hortulo locavit manus. habitare, aut ornare zedificatam ; ita excel- non accepit nobilem Philofophia, fed fecit. Lud.Vive:ä lentins longe eft, ab fe partam nobilitatem ]IL Quid aliud eft nobilitas, inquit Ludo- in introd. vicus Vives, quam nafcendi fors & opinio a offidere, quam fervare ab aliis acceptam. ad3apient. Ibid. ex S. VI. Sicut canum & equorum origo nihil populi ftultitiaindi&a ? aut quze fepenume- €. g. Ambrof.. 4d curfum expeditiorem facit, neque illig-pal- ro làtrociniis quaeritur ? ma datur, fed curfüi; ita non nobilitas, fed virtus expeditum facit ad viam falutis decur- - Utilitas. Eph (2 rendam. 6 s ber AV. Qrünes boni, inquit Cicero, nobili- Cicero pro ,. dedifc Ariftet. L;. VIT. Sicut 'Phydias inclytus ille cuetor eítio, de mundo Minerve ftatuze effigiem fuam ita infculpfit, tati favemus , quia Reipublicze utile eft, no-* MC ut non nifi confrac&to clypeo eximi polfet ; ita biles effe homines, dignos majoribus fuis. V. Pontifex in veteri teftamento, ut ma-Fab. them, Deus nobilium indoli & fanguini fic appetitum « aUCt, honoris impreffit, ut nifi prava educatione jori cum authoritate docere legem & Princi- corrumpantur, aut pes poffet, non aliam, quam . nobilem virgi- | moxtc frangantur , : eripi þon poffit. . [ nem ducere audebat, , uti Lev. 21. diciturf $. VIII $ VIL Gth, $.^ . AUTHORES. p MISCELL ANEA on male ftemmatum vanitatem expref- I Hierimas Drexelius in Tob. p. r. c. z. ïtfvan. fat; T. : N fit Juvenalis, dum cecinit : : ÀI. Matthias Faber. them. 4. in auctar. & conc. 9. in Fefto Nativ. n. 3. Stemmata güidffac iunt ?. quid : - lll. Laurentius Beyerlinck in theatro vitse - longo . prodeji " Pmm?f humanse. V. eod, & te Smguine cenferi ? pictos oflendere vultus ] ' xt L eftq Nativ. Vact. B.Virg. .. Majorum ,. &2 (lantes in curribus ZExnilianos? IV. Ludovicus oput Tota licet weteres exornent undique ceree : Graliatenüs in locis com- é "ia , nobilitas [ola eft atque unica virtus. munibus f. 196. V. Jofephus Langius in Polyant. V. eod. - Sen'ec.l.x 1, ]. Sapienter etiam Seneca, bofia mens in- . VI. L, Annzeus Senecal. 3. de « benef & l. conzov. quit, omnibus patet. Omnes ad hoc nati fa- T. controverL ] / : ; / 'x —II ETE V "TITULUS. Cl . OBEDIENTIA - j VE mandat? executïo»ni man dantür. Aliam quo- ;äl ä t. c.. Ql 5 que divifionem indicavit. S. Ignatius fic lo-1.5. v 1 QUOAD ESSENTIAM. quens: Quemadmodum in hominum vita4 / du» funt hominibus propofitae ad beatitu- Definifio. - 1 dinem vize, altera pervulgata & commuris, T. quae divinis praeceptis fervandis continetur, altera aliorum tantum, qui Chrifti confiliato- to corpore complec&untur ; fic in ipfa reli- ]ac Alv. ft Virtuä, quä eXequïïmur juü"a & prae- To. de adept 'cepta majorum, quia praecepta funt. gione duo effe obedientize genera, quorum al- perf virt. ] 3.p. S. Thomas eam fic definit : Eft virtus, terum eft imperfectum, alterum perfectum, & 2.€ $.. omnibus abfolutum numeris, in quo vis &13 11.22. q. quae promptam reddit hominis volun- 194' a 2. tatem ad implendam voluntatem przecipien- obedientia elucet, hominisque religiofi vir- tis. Vel ut S. Bonaventura ait, eft fponta- tus maxime apparet. Imperfectam obedien- ad 3. tiam male oculatam effe, perfe&am fapienter Ja coni-. neum & rationabile volunta [ Fi—s propriee Vfacri- loq. p. 3. ficium, coecam ; illam judicium fibi de imperatis re- fe&- 44. bus fervare, hanc judicium proprium non habere : illam in alteram propendere partem, Divifio. hanc in neutram potius moverl : illam man- Lud. de II.E Dividitur communiter obedientia in datis parere judicio repugnante, neque adeo obedientiz2e nomen mereri, hanc Judicium Ponteto. digimam ( bumanam , fpe&tando. perfonam, 3. de perf. Y Lt tr, 6, C.11 cui immediate praeftatur. —.Divina eft, per judicio , voluntatem -fuorum . füperio- Y l 'quam. praecepta ab ipfomet Deo pofita im- rum fubjicere voluntati, re&um creden- t ;w te fcr—ir MU plentur. — Humana eft, per guam hoininis do , quodcuuque fit à fupexiofibus pr puum ('VIQ M / - itulus |CHIT. Obedientia. - $2$ ;, ptum neque rationes przeícripti requirere aut je&i fimus omni humanse creaturze propter - , fequi, fed imperata avide arri eum: juxta S.Petri confilium ;. atque adeo .. decaufa, nifi quia obedientm eft;« ; pere nulla aliä etiam ab inferioribus voluntatem Dei cogno- P Ícere non horreamus, juxta exemplum Heli 'iVeg | ZAitus. per Samuelem confilia Dei intelligentis, & S. * Reg. 3« 0d t V. Magnam de fuis. fuperioribus æ/Zim&tionern Auguftini, qui de feipfo faffus eft, paratum fe Y* - elfe, alterius etiam inf concipere : quod obtinebitur, fi iidem non ut nibus fequi. jeriprizs jüdicium in om- i . homines ffragilitatibus & imperfe&ionibus . AX. Secunda radix fünt re; i j fä , in quib'us; Lud. de humanis obnoxii, fed ut Dei & Chrifti Vicarii obediendum eft, circa quas fequentes gra- Po^tel.c, confiderentur, quemadmodum S. Paulus fuos dus affignantur. 1. Ut mandata legis natu-* !4- EphA 6. V- E phefios monuit, & S.Bernardus clare fequen- n 6. S, Bern. ti ralis & Evangelicae accurateobferveinus. 2 3. de difc. bus verbis confirmavit : Obedientia, quze Utetiam confilia, a Deo five per occultas in- & prec. exhibetur majoribus, Deo exhibetur ; ipíe e- ipirationes,, five per creaturas manifeftata, nim dixit; qui vos audit, me audit. Unde m prompte exequamur. 3. Ut regulas ab Or- quidquid vice Dei przecipit homo, quod non dine vel fuperioribus praefcriptas . ftudiofe fit certum difplicere Deo, haud aliter acipien- fervemus. 4. Ut in rebus maxime arduis, dum eft, quamfi preeciperet Deus; quid enim & quze vires noftras quodammodo excedere intereft, utrum ipfe per fe, aut per füos mini- videntur, prompte pareamus, uti Abraham ftros, five homines, five Angelos hominibus ( fecerunt, filium immolare jutfüs, & multi alii San&i patefaciat fuum beneplacitum, - 1V.- De üsdem reverenter loqui , neqzie ebzwn de- X. Tertia radix fint ipft fabditi, qui obedi- Teid.e. g. C&n.þ'. v AfeGus. aliis manifeflare : ( hoc enim foret cum 22. entiam preeftare debent, pro quibus tres gra- Cham nudationem patris fui fratribus nuncià- dus idem Ludovicus dePonte affignat. 1. Po- re) fed potius ea filentio fupprimere, exemplo tentiarum exterparum in ipfo operum prze- Sem & Japhet, qui pallium impofuerunt hu- 2. cepto exequendo neceffaria mortificatio. meris fuis, & incedentes retrorfum, operue- Voluntatis proprize abnegatio, & cum füpe- runt verenda patris füi,ideoque benedictionem rioris voluntate conformatio. 3. Proprii judi- & amorem fingularem patris meruerunt. Lanciz, cii fubjectio. Quod quidem tresgradus fufe & ' V. Etiam exterioribus ftgnis bonorem £s reveren- fapienter explicat S. I[gnatiusin aurea epiftola, Annua opuíc.2. C tiowm i/]js exbibere, exemplo S. Franfcici Borgize, LJ qui non tantum, dum a&tu fungebantur fupe- quam ad focios fuos in Lufitaniam [cripfit, Phiipp. quam tanti fecit zelofus quidam ex Ordine S. 16c9. f. rioris officio, fed etiam, poftquam eam perfo- Auguftini religiofus, ut dicere non fit veri- 576 j nam depofuerat, peculari reverentia eos pro- tus, fe nefciviffe, quid fit vera obedientia, do- | feguebatur. nec id ex hac epi ola feepius ftudiofe perle&a — V. Eorum difpofitiones , qug manifeftum pecca- didicit. : - tum non continent, tam circa fe, quam circa altos ap« probare , tisque placide acquiefcere, atque eum in XI. Quarta radix eft ipfe modus obediendi, feu circumftantie , quae in obedientia praeftan- Pí.38. V. finem illud S. Davidis in fimilibus cafibus u- da funt obfervandze, quaeque adfequentes po- iQe furpare: Obmutui, & non aperui os meum, tiffumum revocantur. . :. Ut obediat lbemter S. Bern. £ quoniam tu, fecifti. & bilariter, non ex triftitiaautneceffitate; nam de virt. x V. Eorum voluntatem froe verbis 'mani!]*e/iatam, ferenitas in vultu, dulcedo in fermonibus, mul- 9obed: Jíve undeque tandem cognitam , non aliter ac manda- tum colorant obedientiam obfequentis, tefte tun Deo , cum omni diligentia atque perfeftione jux- S. Bernardo ; difficile quippe eft, ut vultum ta grgdus mox referendos implere: quemadmodum non mutent, qui voluntatem mutant. 2. Ut EP. 4. ad Col. 3. Y S. Paulus fuafit, dicens : Quodcunque facitis, 17 25 quis fimpliciter obediat, uti S. Hieronymus fua- ^uftit ex animo operamini, ficut Domino & non ho- it his verbis : Credas tibi/falutare;quidquid minibus, fcientes, monatfterii Praepofitus przeceperit, nec dema- quod a quwino achpietis retributionem.,/, jorum fententia judices, cujus officii eft, obe- dire & implere, quae juffa funt, dicente Moyfe: Gradus. Audi Ifrael & tace. . Sic certe, tefte Caffiano, Caffian. JEgypti monachi univerfa complere, quae-Coll. 10. To. 3-fd.e VIII. Quemadmodum, tefte Lüdo*&icdde cunque fuerant a Preepofito fuo praecepta , 3- inftit, perf.tr- 6 Ponte, quatuor funt radices,ex quibus diver- €. 13* tanquam fi a Deo ccelitus edita forent, fine ul- fitas & perfectio obedientize oritur, ita varii la difcuffione feftinabant. 3. Ut velociter obe- quoque in quavis gradus affignari poffunt. Pri- diat; fidelis quippe obediens, tefte S. Bernar- $. Barn. r, ma radix, ipfe perfone ,' quibus. obedientia do, nefcit moras, fugit craftinum, ignorat tar- de virt. praeftatur, in qua fequentes gradus affignari ditatem, przeripit praecipientem, parat oculos 9bed. queunt. 1. Ut ipfi Deo velut fupremo Domi- vifui,aures auditui,linguam voci, manus operi, no & univerfali gubernatori obediatur. 2. Ut itineri pedes; totum fe colligit, ut imperantis aliis five Angelis, five hominibus propter De- colligat voluntatem. — 4. Ut Pumiliter obediat ; Phit. a. Y. um obedientia praeftetur. 3. Ut Dominis & fu- Chriftf'exemplo, qui humiliavit femetipfum 8 perioribus, non tantum bonis & modeftis, fed factus obediens usque ad mortem. 5. Ut per- 'I;Pet,n. i etiam dyfcolis fubditi fimus, quemadmodum Jeveranter obediat usque.ad mortem , quanto . Vn S. Petrüs monet. 4. Ut etiam invicem fupe- magis alize difficultates ; ] minores forfciter fu- Phil. 2. v. riores nos arbitremur, & fubjecti fimus in ti- perandze erunt ? s. & Epn. Inore Chrifti; ut S. Paulus. hortatur.. 5. Ut fub- 5( V» 21, *Uuugr sa II. väiblioz;äecæ Mdnualis Concionatoriæ 426 'JMM ' a S. nox XV. TlE-t.'ego homo füm füb poteftate CO'II-"I;VIatth. $s MW' ftitutus habens füb me milites, & dico huic, v. 9. vade, & vadit: & alii, veni, & ve EX S. SCRIPTURA. pit : & fervo meo fa.c hoc, & facit. d nglz'tas: e ] Deut. t 7: L facies, quodcunque dixerint, qui praee s.fern-ü V. 1Q, Et Utizi;gs. de triis funt Joco, quem-elegerit Dominus, & . docuerint te juxta legem ejus , fequerisque XVI. Qui me audierit , absque terrore Prov. 1.v, .f dlEcd' fententiam eorum. erit, & abundantia perfruetur, timore malo- 33 MO&HS federunt Scri- rum fublato. N o Mtth.23.. ]T. Super cathedram. XVII. Cuftodi le gem meam atque confi-Prov. 3. Y. bae & Pharifeei, omnia ergo, queecunque dixe- 22. hn t rint vobis, fervare & facite, fecundum oper Jium meum, & erit vita animze tuze. vit iLl vero eorum nolite facere. P XVII. Si volueritis, & aud lfaie 1. Y« pyEG terrze comedetis.. kieritiys me, bona 19, montbé 1Pero. IIl Subje&i igitur eftote omni humanz XIX. Vir obediens Prov. à1. V. 15. creaturze propter Deum, five Regi quafi prae- loquetur vi&orias. cellenti, five ducibus tanquam ab eo miffis ad XX. Omnis, qui audit , verba mea haec, & v. 28. Ma:th, 7. Itil vindi&am malefaé&torum,laudé vero bonorum. facit ea, affimilabitur viro fapienti, qui ædifi- TT g.Cori: V. Timeo,. ne ficut ferpens Evam feduxit Vcavit domu;ïl fuam fupra Petram. V.S- F aftutia fua, ita corrumpantur fenfus veftri, & excidant afimplicitate, quae eft in Chrifto. Dignitas. Tf. 398. v. V. Obmutui, & non aperui os meum, AÓ, l4 d quoniam tu fecifti. XXI Melior eftobedientia, quam vi&timze, 1 Reg. 15 Cotoff. 3 VI. Quodcunque facitis, ex anim O oþErae- & aufcultare magis, quam offerre adipem v« 23 - Niícolati v. a 5'. mini, ficut Domino, & non hominibus, icien- arietum. n P 1p.1,3 XXII. Humiliavit feipfum ; fä&us obediensPhil2,w. ' tes, quod a Domino accipietis retributionem. Midump Eþlïn 6- V' IL Servi obedite Dominis veftris carna- usque ad mortem, mortem autem crucis; pro- 8 5e« libus cum timore & tremore, &in fimpl pter quod & Deus exaltavit illum, & donavit icitg— te cordis veftri , ficut Chrifto, : illi nomen, gqod eft fuï,)?r. o'mne nonl1en. ANee[ftas. 3szundïtar. | | XXIII. Quis det talem eos habere men- Dett. 4. v. Detin. VL En propono in confpe&u veftro ho- V. 26.. dié benedi&ionem, & maledi&ionem, Bene- tem, ut timeant me, & cuftodiant univerfa 39 dictionem, fi obedieritis mandatis Dei veftri, mandata mea in omni tempore, ut bene fit maledi&ionem, fi non audieritis. eis, & filiis eorum in zeternum e 3 ? XXIV. Audite audientes me , & comedite lf.65. v. 3: Rom 3. IX. Omnis anima poteftatibus. fublimiori- Vs 1o bus fubdita fit ; non eft enim poteftas , nifia bonum, & dele&abitur in craffitudine apim'a Deo. Qu autem funt poteftates, a Deo ordi- veftra. XXX. Utinam attendiffe mandata meal nats;e funt. lta ue qui refiftunt poteftati, Dei ordinationl refiftunt. - Á Qui autem. refiftunt, facta fuiffet ficut flumen pax tua, & jufüitia ipfi fibi damnationem acquirunt. Iuid, v«3. X. Visnon timere poteftatem ? bbnuin fac, 'cyüla«ücutx gurgites maris. . & habebis laudem ex illa, Dei enim minifter . 5- III- ; efttibi in bonum: fi autem male feceris; time, non enim fine caufa gladium portat, Dei enim K,-EX'SS.'PATR'IBUS.. : minifter eft ; vindex in iram ei, qui male agit. Quwitas. 1.Reg.15. XI. Nunquid vult Dominus holocaufta & t vO 22- victimas, & non potius, ut obediätur nomini LV erus obediens non attehdit,fquaiefpræ— $. Dern. ds Wot, c. Domini ? 3 cipitur, hoc folo contexntus-,— quia prae- praec, & !04. Den;: 17. it, nolen& obedire fà- cipitur. difp.- V. 226 XII. Qui fuperbier II. cerdotis imperio, qui eo tempore miniftrat Imponitur nomen obedientize praecepto, Hugo de Domino Deo tuo, & decreto Judicis, morie- fa&to,' & loco, ut defignet, quod praecipitur : !2« abui. 1nonftret, quod agitur: nominet locum in quo tur homo ille. quis moratur. Prima facilis, fecunda gravis, Á | 4Equitas. tertia ad utramque fe habet. Leve enim eft 'praecipere, fed grave eft adimplere. Locus vero aliquando placet, aliquando difplicet : Hebr. 1. XIJI.',/Obedite preepofitis veftris, & fübja- Vs 17 cete eis, ipfi enim pervigilant, quafi rationem placet quibusdam, non quia abundat fratri- P ro animabus veftris reddituri, ut cum gau- bus, fed quia abundat pifcibus; placet quia , folus cunéta poffidet ; & fic fit, ut doceatur dio hoc faciant, & non gementes, hop enim obedientia, cum non fit. Hanc obedientiam non expedit vobis. multi defiderant, ut extra obedientiam efle Jet. 35. v. XIV. Praevaluerun t fermones Jonadab filii 14 Rechab, quos praecepit filiis fuis, utnon bibe- ueant. rent vinum ;. & non biberunt usque ad diem Ill. Vera obedientia nec þgæpofitorum S, Greg. l jntentionem difcutit , nec preecepta diícer- 2, in I- hanc, quia obedierunt praecepto patris fui, Reg. & 24 ego autem locutus fum ad vos mane confüre nit ; nefcit judicare, q Lü,squis pex,fe&.ef didice- geus, & loquens &pon obedifüs mihi —— pi obedire, VL Tituus. CHl Oledientia. — 527 1l g. $. Bonav, IV. Bonus obediens verbum non exfi 'e-yl c- 4 wec. & XI. Prima voti gratia eft celeritas folufio- s.iAmhrof. at, ubi de voluntate Superioris conftiterit, nis.Hinc Abraham filium fuum juffus offere -2 deCaia lllum ego optimum obedientiæ.gradum di- ad holocauftum , non poft dies, ut Cain ob- * 3 xerim, cum eo animo opus recipitur, quo in- tulit, fed exurgens mane ftravit afinam. - jJungitur, adeoque ex voluntate X Jubentis , in- XII. Magni prorfüs obedientia virtus apud S. Lauren, tentio pendet exequentis. 8. Bern. f. V. Quisquis vel aperte, Deum meriti eft, dummodo fuüb lpfa fponte, Juft. de / W, H. de tribus ut, quod habet in voluntat vel occulte I'atagit, ac viriliter militetur. Nemo ab illa h erd. e, hoc ei Pater fpi- nullusque eorum, qui animze fuze falutem de- fecluditur, ïf ad .Peff-. Eccl. vitualis injungat, ipfe fe fe ducit, fiforte fibi de fiderant, ab ejus fervitute efficitur alienus ; obedientia blandiatur : neque enim in ea re L] 1207 Omnes recipit, omnes fovet, omnibus fe dili- S. Bern. de, pfe Praelato, fed magis ei Przelatus obedit. gentibus materno congratulatur affectu, per- VI. Perfecta obedientia eft maxime in obe- Íonam non refpicit, zetatem non fpernit, con- ' iæ Io VQ FF. de vit. fol, ad di X ente indifcreta, hoc eft, non difcernere, quid ditionem non fecernit. monteDci. vel quare przecipiatur, fed ad hoc tantum ni- , ti, ut fidelite XIII. Ut obedientia religiofi Deo fit acce- S.Bonav. q. S r & humiliter fiat, quod a majore ptabilis, debet effe prompta fine dilatione :-de- *o- 7. col- 17 praecipitur. Ibid, VIL. Novi prudentem, incipienteni fapien- vota fine dedignatione: voluntaria fine con- lt* 10 tradictione: ordinata fine deviatione : jucun- tem in cella diu poffe confiftere, in conzrega- dafine turbatione: ftrenua fine pufillanimi- tione durare (moraliter loquendo) impoffibi- tate: & univerfalis fine exceptione. le effe. Stultus ergo fiat, utfit fapiens. Ethaec XIV. Hilaritas in vultu, dulcedo in fer- 8 Bern. f. omnis fitejus difcrétio; & hzec omnis ejus fa- mone, multum de " . : corant obedientiam füb- 4 c. 9. u 1 pientia fit, ut in hac partenulla eifit. Difcer- fequentis. : i nere Superioris eft, fubditorum eft obedire, Nicolaus V. Perfe&us in obedientia ille cenfendusS Laurenr, l& V, VIII. Saulem David ferire metuit, quia pize eft, qui in nullo prorfus refiftit majoribus, aut Juftin. de aj I-2d fübditorum mentes ab omni fe pefte obtre- invidet paribus. "Vel contra minores per fu- £^ vite "^mP. Gationis abftinentes , Praepofitorum vitam perbiam feextollit : fed Praelatis eft abediens, **P* 5* nullo linguse gladio percutiunt, etiam cum de fociis congruens, fubditis utiliter condeícen- imperfe&tione reprehendunt ; qui etfi quando dens, Deo devotus , magiftro fubditus, fenio- - pro infirmitate abftinere vix poffunt; ut ex- ribus obtemperans, & minoribus placens : trema quaedam atque exteriora mala Przepo- verbo utilis, corde humilis. & omnibus man- fitoru fi ora m, fed tamen humiliter loquuntur, qua- fuetus, atque eo anim - o opus injunétum re- m chlamydis filenter incidunt; quiavi- cipit, quo precipitur. - h delicet dum przelatze dignitati faltem innoxie XV]I. Verus obediens 3 nefbit'mora'm,, man- $. Bern. $, & latenter derogant, quafi Regfs fuperpofiti datum non procraftinat, fed ftatim parat ocu- de Virt, veftem fiedant. | Sed tamen ad femetipfos re- los vifui, aures auditui linguam voci, manus 95e& T deunt, feque vehementiffime vel de tenuiffima operi, pedes itineri, & totum fe interius colli- verbi laceratione reprehendunt. aA I AE AE IX. Praelati cum magna reverentia tractan- git, ut X?mpera.n;is faciat vqhmtaæm. di fünt, nec eorum funt mores, aut vita taxan- da, quia cum Deilocum teneant, ejusque per- Neeefitas. fonam referant, i f e fibi injuriam irrogatam p rae XVH. Magiftratum, ducem uE&re&ofem . Chryf. deputat, quam in latos factam confiderat. non habere, malum eit ,«&e argumentum-üam- 34: . Diis non detrahes, inquit, & Principi populi ebr. tui non maledices. Deos vocat Przelatos , ac multarum calamitatum, & principium defe- ** Principes populi, ut in illis Deum confidere- &us ordinis, & perturbationis ac, confufionis. mus, & in Nam ficut fi chori corypheeum & ducem fu- juriam illorum, Dei effe in juriam ftuleris, non erit amplius chorus modo con- l. . Íciamus. $. Greg, gruus & ordinatus ; Etfia Phalange exercitus Dern. d mor. c, X. Notandum vero eft, quod hocloco (Jobi amoveris Imperatorem, non erit amplius or- T 093« Cap. 42 v. 11. ubi dicitur, venerunt ad eum dinata acies; & finavigio ademeris guberna- p amici ejus, & obtulerunt ei finguli ovem u- nam, & inaurem auream unam ) cum inaure torem, navem demergens ; ita etiam fiagrege , ptt paftorem abftuleris, omnia evertifti, Pabuf. . ovis, cum ove inauris offertur; quia nimirum XVIII. Manifeftum eft, neminem poffe Jac. A,lw)ar.- innocuis mentibus ornamentum femper obe- fine obedientia fpiritualiter vivere, nam fum- €aP 3 dientiz jungitur, Domino teftante, qui ait: O- ma fpiritualis vitee non eft alia, quam divinze ves meze vocem meam audiunt, & ego cogno- executio voluntatis, & idem prorfus eft fpiri- Íco eas, & fequuntur me. Beato igitur Job ne- tualiter converfari .mo inaurem fine ove, nemo ovem fine inau- fequi. )€& divinam voluntatem re obtulit, quia profe&o Redemptori fuo non (XI X. Melius eft obedire Deo, quam homi- $. Bern, de obedit, qui innocens non eft, & innocens non nibus, & magiftris melius quam difcipulis ; hrec. & eft, qui obedire contemnit. Quia vero ipfa obe- porro in magiftris melius noftris, quam exter- *"P- dientianon fervili metu, fed charitatis affe&u nis. Quibus autem melius conftat obedire, ipfis fervanda eft ; non terrore poenze, fed amore ju- procul dubio non obedire eft deteftabilius. ftitie, cuncti, qui ad convivium veniunt, aure- XX. Nullo alio vitio tam przecipitem dia- Caffian in am inaurem obtuliffe perhibentur, ut videli- ]relu)i cet in ea, quze exhibetur obedientia, charitas bolus monachum pertrahit & perducit ad coll. Abb, n mortem , quam cum eum negleétis confiliis Moyfi. » p zuigeat, quae virtutes omnes quafi auri amo- feniorum fuo j que confidere. udicjo perfuaferit defmitioni- IQ caetera metalla tranfcendat, - AXI, | 528 iblioibecee .Manualis Concz*qmtor'iæ qutet S,Dern. ep. XXI Qui fe fibi huagifïrum conft XXX. Liquefiat omnis fuperbia ; defluat $: Auton.: uff. de 57* to fe difcipulum fubdit. omnis coiütumacia, humilitet fe omnis inobe- de Padua h'gn.v-üi Gerfon to. dientia, cum audit, quod Sefus erat fubditus in Dow. 1, confid. XXII. Qui fibi dux effe vult, fpreto duce de lib. Ieg. PTODr jo, non jam indiget daemone tentante; illis, quis non eft fubditus illi, qui folo verbo epiph. quia fa&us eft fibi ipfe daemon. ' creavit omnia ex nihilo ? qui , ut dicit 1fajas, , n menfus e[t pugillo aquas , && celos palma . pondera- s.Bonse. ^ XXIII. Te Przelato dedifti propter, Domi- s n Mj tr.deinte? num & regnum coelorum, & jam non es tu- vit, qui appendit tribus digitis terram : Mte ts ib hom. 6.2- us, fed ejus, cui te vendifti, & ideo nihil tibi ac tantus eratfubditus illis; quibus illis? 1a- bro, & pauperculze virgini. .O primus !; O licetagere detefineejus voluntate: Ipfe enim noviffimus ! O Angelorum Praelatus , & ho- eft Dominus voluntatis tuze, & contrectatio rei alienze invitio Domino, furtum eft, fur au- minibus fubditus, czeli creator füubditur fabro: $lo vtt Deus zeternze glorice fubditur virgini pauper- ] fptc. tem coelo non appropriat. culae.Quis audivitunquamtale? & quis vidit got, dift huic fimile? non ergo dedignetur obedire & £P fubdi Philofophus pifcatori, fapiens fimplici, $. Augufh XXIV Pro omnibus mihi ratiohibus fuffi- litteratus idiotz , filius Principis ignobili. fuper Gen. cit, quod ille Dominus eft, & ego fervus: ille de Uiilitas. fapiens corde, & fortis robore, ego rudis & imbecillis ignoro egreffüum & introitum XXXL. Obedientia c0nöordiam fervatinA n Jac.Alvar, meum. llli contradicere impium eft: quis enim reftitit ei, & pacem habuit, ego autem gelis, unitatem tribuit ecclefüis, pacem confti» l e. tuit in coenobiis, tranquillitatem facit in re- idcirco. ordinem ingreffus fum, ubi fubfim, gnis, in rebus publicis & familiis; & quicun- & in me Domini voluntas impleatur. : que excelffus, quaecunque exorbitatio alege in 81fd.L1. XXV. Ridiculum plane eft, cum, ut vilium iftis confpicitur, ex obedientiae defettu pro- ep.260, - & Mechanicarum animai magiftros nanciíca- greditur. .Hanc brutis vis naturze inferuit, in- .snur, hoc atque illuc- oberremus , divinam animatis, praebuit. .Hac terrenis cceleftia, & $ be. tamen philofophiam tanquam vile aliquid ac humanis divina religavit, fine qua nihil omni- delpiciendum nobis ipfis committamus. no pacatum, ordinatum confiftet. : trinCu &.Hier.ep..| . XXVI, Deponere aurum, -incipien!:ium eft, | . XXXIL A diluvio fervatus Noe, conftitu- S.Laurent, sdLici.| pon perfe&orum :' fecit hoc Crates Thebanus, tus pater multarum gentiumAbraham, ditat us ,]u('c. de fecit Anthiftenes : f& ipfum offerre Deo pro- Jacob, ro, feph /Egypto Preelatus, electus dux contempt. prium Chriftianorum eft atque Apoftolorum. h mundi c.9. populi oyfes: David unctus in Regem, eru- s.bruno. — XXVIL. Quid dicent monachi inobedien- diti Prophetze, clarificatus Chriftus, honorati 1.tr. de / tes, & füas voluntates facientes, ac per hoc Apoftoli, Martyres coronati, univerfique glo- o*4.Eccl. Deo non placentes, cum tota monachorum 1Qv rificati fideles, eo excellen « tius,-*quokperfe&ius $ religio obedientia fit, cum. viderint non fo- ipfam peragunt. lum rationales creaturas; ficut Angelos & ho- mines, fed etiam quae fenfü & ratione carent, XXXIIL Elias deferti vafta penetrans, & Thom. apud fe libere commorans, ab Angelo admo- Kem.cone, $ Donty, jubentisDomini obedire voluntati? indeenim nitus furrexit, & comedit, & dum implet 19. $* 1. de. eft, quod coeli enarrant gloriam Dei : inde eft, verbum Angeli, ambulavit in fortitudine cibi pf Nl quod mare & venti obediunt ei : id eftjquod terranoftra dedit fructum fuum : in de eft,quod illius usque ad montem Dei : ducit enim ve- 64l ra obedientia per brevem laborem ad perfe- Vento, 7 omne lignum dat fructum in tempore fuo. De- &ionis culmen, & ad montem quietis zeternae. nique quod virga in ferpentem, & aqua muta- tollat. », tur in fanguinem , quod mare aperitur, quod - XXXIV. Utiliffimum eft, viam regiam; qua Jac. Alv.1: & Greg itur ad urbem, fcire, at utilius & amabilius efle e ; petra fundit aquas, quod manna pluit, quo .. | afina loquitur, quod Jordanis convertitur re- folet, viam compendiariam agnofcere, fi per Wonav. trorfum, quod jubente horine fol non movea- eam brevius & tutius ad civitatem acceditur, h, tur. . Totum hoc obedientia facit. & viator a multislaboribus & periculis libera- UE tur. Hoc igitur vitze fpiritualis perfectionisque Vr Jic.Alvar, XXVIII. Prima vox Dei, quee poft creatio- tr.2..5. p. nem hominis in auribus ejus infonuit, pree- compendium eft, obedientia, qua una retenta Mld& a. $€1.- ceptum fuit, cujus impletionem ad obedien- miro modo univerfas virtutes poffidemus, & iU Q cunétas vitze vias brevi conficimus,& ad vitam l n"b,cl ;4' : tiam pertinere certum eft, fa&o enim homine &in paradifo vuluptatis collocato , pr?e"CePïf geternam, ad finem nimirum omnis defiderii ei Dominus, de omni ligno, &c. noftri, & omnis perfectionis feftinamus. 8.Laren, XXIX. Voluit Deus-rationalem creaturam XXXV. Obedientia maxima eft virtus, &; S. Augutt; c, adv. Ju&in, voluntarii boni munere, & liberi arbitrii po- ut fic dixerim, omnium origo, materque vir- P^ V. C teftate dotare, ut boni & mali capax ntrumque tutum. naturaliter poffet, licet quippe illi eligere & re- XXXVI. Obedientia eft fidei opus, proba- s. Frae. fpuere, probare & reprobare. Nec eft, quo tio verofpei, argumentum charitatis, mater Affis.Orat, magis rationalis creatura czeteris praeferatur, X nifi quod. cum alia omnia conditionis & ne- humilitatis, & genetrix pacis Del, quae exfu- ?7- perat omnem fenfum. | ceffitatis tantum habeant bonum, haec fola etiam voluntatis ; ideo dignum eft, ut munus a . XXXVII. Obedientia San&orum omnibtis Vit, pp. SI Gleg' i' £ Deo . collatum cibus eft, ex hac enim abla&ati funt, & per. ipfius laxgitoris «fænuletlw ob- 35 nl X fequio. hanc ad perfettüonem venerunt, | XXXVIL k H - Titulus CIH.. Obediertia. 529 A"mn.' S.Laurent, lia Ju&. de XXXAVIII. Haec virtus hominem ditat, 12e- obedientia vi&timis jure praeponitur, quiä per D. tificat ecclefiam, pacem tribuit, mentem or- victimas aliena caro : ph, lign.v.c.s per obedientiam vero n :nat, animam caftificat, coelum aperit, vitam felicem homini tribui voluntas propria mac& atur. dit. t anes v;r-tutes cufto- XLVIHII Nec mágna lucra jejunii, nec a-S. &reg. l. S.Grg.1, XXXIX. Obedientia unicum bonum eft ad Íperze vitze ftudia, devotis Chrifti mitilibus in 2 in 1. majorum praecepta penfíanda funt , majoris Reg- € 3 2.inReg, recuperationem vitze, ficut inobedientiaze cul- enim meriti eft ch aritatis injunéta refe(tio, je- iÉ pa malum fufficiens fuit ad accerfendam mor- junio propria delib s N eratione perfeéto. Qui enim tem. Siergoin malo inobedientize mors prae- Juitus carnem reficit, invitus jejunii praemium valuit ,'toties vite reddimur, quoties obedi- devotione promeruit, & ampliorem merce- finus. dem obedientize manducando Bello vac. acquifivit. l.2. fpec. XL. Movere noS- debent mulfa, & rinagna XLIX. Intendite, filii, virtutis hujus ali- Quidam tmor. dift. .bona, quze perdimus, & quibus per inobedien- quod ex parte veftigium. Obedientia falus eft Seuex in 25- p. 3. tiam privamur, qu:e funt duodecim, ficut funt omnium fidelium. vica DP. L. — ER T m MR r fru&us duodecim ligni vite, quibus licitum Obedientia genitrix eft omnium virtutum. Obedientia Regni coclo- l fuiffet homini vefci, f fe his per inobedientiam ruminventrix eft. Obedientiac celos aperiens, I14. B. 194 l non privaffet. Obedientia quippe eft lignum & homines de terra elev ans eft. Obedientia RE N vi&e, cujus fructus ducitad vitam perpetuam ; cohabitatrix Angelorum eít. Obedientia San- inobedientia vero lignum mortis, cujus fru&tus éorum cibus eft, ex hac enim abla&ati funt, 'C-MVM G ducitad mortem ; Fructus autem duodecim & per hanc ad perfectionem venerunt. funt, imortalitas corporis, vita zeterria, orna- L. O felix & abundans gratia! in obedien- S. Hieron, menta, virtutum,meritabonorum operum, be- tia fumma virtus claufa eft, nam fimplici in- r€ nefaciendi facultas, pronitas virium, animze greffu hominem ducit ad Chriftu in C. g mnln., puritas & perfpicacitas, fanctorum affociatio, LL O fumma libertàs ; qua thegta vix Ibid,/ bonorum ecclefize cormunicatio, pax & concor- poffit homo peccare. - dia füperiorum, obedientia inferiorum, abun- ! LII. Magna vis eft Vohmtatis,;quæ nos ef-8. Chryf. 8. Dern. 1 : dantia terrenorum, & temporalium bonorum. ficit poffe, quod volumus , & non poffe illa, f. de Zas k: a XLI. Vereor, ne & inter nosaliqui fint quo- 'quae nolumus. . cheo, 1nCant, rum non acceptet munera fponfüs, eo. quod ( uä Elias eft a mor- Jac. Alva, Lüttent, LIII. Hzec eft quadriga, q ifi, de non redoleant illa ; Etenim fiin die jejunii talium ceetu. fublatus, & ad füperas fedes eye- t€2-to.a. 1. Ytenypt, mei inveniatur voluntas mea, non tale jeju- &us. Haec paupertatem fovet, caftitate nium elegit fponfus, nec fapit illi jejunium acent,& m perfi- 5* P3- c l. Undi .. meum, quod non lilium obedientize, fed vi- cit, virtutesreliquas urget, ne fegnes v in füorum operum labore torpefcant. Hasc de- tium proprie voluntatis fapit. Ego autem nique eft, quze utfideliffima comes, & folertifft- non folum de jejunio, fed de.filentio, de vigi- ma adjutrix viro jufto adftat, ut viam alutis liis, deoratione, delectione, de operemanum, currere incipiat ,utineá& progreffus faciat, & ut poftremo de omni obfervatione monachi, u- feliciter ad finé [o] ptatum fanttitatis perveniat. Dotn, bi invenitur voluntas füa in ea, & non obe- LIV. Obedien ä dientia magiftri fui, idipfum 1entio. tia eft fpontanea mors, vitaS. Clim, 1 COd curiofitate carens, fecurum periculur, inime- &t« 4« UXS l. 2. de- XLII. Quonto quis altius in obedientize diata ad Deum afcenfio, metus mortis con- j virtute profecerit, tanto ei Deus erit exora- temptio, tuta navigatio, confectum dormien- prof. Rel, . bilior,. & omnis creatura ad obediendum ho- C. 4. T. doiter. Obedientia eftfepulchrum voluntatis, Idem to. 7.- mini creata fübjectior, & obfequiofior. & excitatio humilitas :- nihil refiftit, nihil di- XLII. Qualiter nos audimus nofttos fupe- Ícernit mortuus in omnibus bonis, aut in his collat. 5, riores, taliter noftras, exaudit Deus orationes. A ; qu:e videntur mala. Non qui pie animam ïs. Greg. XLIV., Si obedierimus Przepofitis noftris, fuam mortificaverit, fecurus pro omnibüs ra- obediet Deus orationibus noftris. tionem reddet.. Obedientia eft' difcretionis $. Bonav, XLV. Citius exauditur una oratio pecca- in Reg. toris obedientis, depofitio inter divitias difcretionis. ' Nov.c.13 quam decem mile contem- 8. Laur. 'ptoris. JDignitas. XLVI. Ad hoc ordinatum eft myfterium Tuft. deca LV 'Verevbeatus eft, qui obedientize fruitur SV-Ephrem-» fto eon- / " tam fan &um,(Euchariftize)ut frequentaretur. poffeffione, quia, cum Domini fit imitator, ? virt. C, Rtib. c. 24. Non enim ex [fola indienatis seftimatione a etiam cohzeres efficitur illius. e obedi- communione fe quisque fubducere debet, nam; ent LVI. Quid eft adeps arietüm, nifi pinguis S. Greg. in .eccato amoto, eo quisque fit dignior, quo in- interna devotio ele&toris ? adipem ergo arie- . Reg. c; «igniorem fe putat ; niemo enim ad hoc fufci- tum offert, qui in ftudio fecretee converfatio- hii piendum per fe dignus eft, quamvis multa fit !5, yc, dv nis devotze orationis affectum habet.: Melior praeditus fanétitate ; obedientia quemque di- tamen eftobedientia, quam victimae, & quam 0V [vi gnum facitnon vita. Obedientia enim puri- offerre adipes arietum. Quia qui perfecte vo- tatem impertitur, quae eft optima ad hoc fa- li-'ran!- luntaté fui praeceptoris implere didicit, in coe- cramentum difpofitio; Unde B. Humbertus lefti regno&abftinentibus & flentibus excellit. l Jïs.om.- ait : Obedientia a libidine vitiorum mentem LVII. Haec in nobis fumma & fola virtus S. Aug. tr. caftificantes in obedientia cbavitatis. purgat; Et r. Petr. r. dicitur : 4nimas veftras eft obedientize. Si jejunaveris diebus ac noti- 11« de bus,orationemque feceris,fi in facco fueris ve j obe .& 34 $. Greg. 1. XLVII. Obedientia fola virtus eft, in cinere, fi nihil aliud feceris, nifi quodcunque humil | 3$. mor4. virtutes coeteras menti inferit, infertasque preeceptum eft in lege, & tibi vifus fueris quafi cuftodit.Melior eft obedientia quarm victimze : fapiens, &obediens patri non fueris,omnes,vir- P-».'- .R. P. Lüþ?z. Mwu Biþlo :lbmd M 3 XX tutes —, 539 Bibliotbetee .Mmuah's Concionatoriee " ]i ? tutes perdidifti: Una obedientia plus val-;e/t;,k fubmiffi ple&untur, q uötieä fibi ipfis per ob&- uam omnes virtutes. dientiam moriuntur. O quam fublimiter de fdem to. 8. talibus filiis gloriari poteft fponfa Chrifti ec- LVII. Quid expedit tibi, nifi effe jfub Do- Theodo- in Pfák20. ino : quomodo eris fub Domino, nifi fue- clefia dicens: Manüs mee diflilaverunt wyrrbam, g u ris füb praecepto ? fola obedientia tenet pal- &9 digiti mei pleni myrrba probatifima. $, Doro! LXVI. Per obedientiam nobiliffimus triut n-s. Humbg ii P mam, fola inobedientia invenit poenam. Il-pISOIU ce S.Greg.in . LIX. Victimze funt obfequia obedientium, phus acquiritur, nobiliffimum enim genus IO, l.4«Rtf.. quia cum hominibus pro Deo fübjicimur, fü- triumphi eft, vincere feipfüm, quod facit obe- G4. diens. Multi urbes & regna fübjugaverunt perbos fpiritus fuperamus. Ceeteris quidem fibi, qui tamen ad hunc nobiliffimum trium- virtutibus daemones impugnamus , per obe- dientiam vincimus. Vié&tores ergo fünt, qui phum non pervenerunt ; Hinc triumphus obediunt ; quia dum voluntatem fuam aliis proprius eft ho minis. 2 LXH. Neque fumus minus felices Apofto- Jac.Alvar. perfecte fubjiciunt, ipfi lapfis per obedientiam Angelis dominantur. lis, quia illis Chriftus per feipfum praecepit, P« 3: € LX. Pulchritudo animee pendet ab obe- nobis per homines , imo quodammodo feli- i Pí1.44. dientia ergo Deum , anima enim quamlibet ciores. Quid enim magnum e ft, fi homo Deo immediate fibi praecipenti obediat? At ma- deformis, fiquidem obtemperavit, deponit peccatum, fpeciofa redditur. Saule, quid me gnze fidei indicium eft, hominem, homini pro- perfe queris? ile vero, uis es, Domine? Ego ter Deum humiliter obedire, & in homine S*füs. Obedivit, & obedientia ipfa defor- abje&o, & fibi fimili, Deum preecipientem Xämz agnofcere. Certe Thomze Chriftum refufcita- mem prius animam apprime formofam red- didit. Rurfum Publicano dicit: Peni, fequere tum videnti, ipfumque Deum effe credenti, 3 ; &furrexit Publicanus, & fa&tus eft Apo- dixit ipfe Dominus : Quia vidi[ti me, Thoma, flolus. Utique anima deformis prius, venu- credifli : beati, qui non viderunt ; Idem omnino fibi obedientibus, quia immediate przecipie- ftatem recepit formze, Unde ? ab obedientia, bediftis L3t1! Touler.£, ^ LXI. Nullum in hac vitacharius, dignisque bat, poffet dicere : quia vidiftis me; o LT 1.inBom.facrificium Deo omnipotenti offerri poteft, mihi ?. beati q ui me non viderunt, & i 3. po | in fqis Pent, quam cor humile & obedieus ; Unde poffet prælgtis nuhl obedierunt. . aliquis fub uno momento, tam humiliter ac , LP - . pure propter Deum obedire, propriamque ab- ä megare voluntatem, ut amplius, veriusque in ïucunditds; /LXVIIL. Vivere in obedientia nihil aliud Cltmae. Deum, fine medio duceretur, quam fi toto de- cennio in propriis conceptibus, atque inftitu- eft, quam fuum onus aliorum humeris impo- £t 4« IT tis magna cum devotione vixiffet. - nere, natare füper aliorum ulnas, & fuftentari Jac.Alvar. LXIl. Obedientia eft holocauftum , quod in aquis, ne mergamur, fed fine periculo hoc P-3.64 : nihil non Deo confecratum relinquit. Pauper- grande pelagus hujus vitze tranfeamus; & qui- tas opes immiolat ; Temperantia carnem ma- dem breviffima navigatione. L' It Gg xtat, at obedientia corpus hominis, & appeti- - LXIX. Pracepta Dei no lentibus gi'äivia, S. Aug. Se. f-l tiones ejus, & voluntatem, & judicium & bre- volentibus funt levia, ficut ipfe ait: Jugum 61.ud frat, udia- viter Deo omniahominis bona fübmittit, qua- enim sneum fuave e[1, && onus mewn leve. propter veriffime Anfelmus bonum faecula- mus Dominum & Salvatorem noftrum, prae- rem homini comparat, Domino fructus cujus- cipientem nobis, & füo exemplo nos admo- dam arboris offerenti; Religiofum vero, non nentem ; Tüllie, inquit, jugum meum fuper *oss Toiütn tantum fru&us, fed & arborem ipfam donanti. €9 difcite a me, quia mitis fJum... Quid. eft jugum Ille dicit : En, Domine, fructus vitze meze ti- Dei fuper fe tollere, nifi fan&ae obedientise L'!'cll bi trado : Hic vero ait: Et ego non tantum preecepto feipfum propter Deum fubjicere ? uantus fit obedientiae fru&tus; oftenditur, M opera, fed & meipfum totum committo. cum fuübinfertur; &5 incenietis vequiem animabus $. Auguft. LXIII. Ut non éffet nobis obedientia labo- Serm.1. ad rjofa, exitum przefentis vitae Salvator per o- veftris. Obedientize quidem difciplina modo frat. bedientiam terminavit. Jure ergo obedientia in labore eft, fed in füturo fructum habet pa- ^ L.]c.g ? uia de poteftate catiffimum. '. omni facrificio preeponitur a diaboli nos eripuit, quod n d lum legale facri- LXX. Si quiserg /— patris fübje&ionem füams, Bonsv. Lt ficium facere potuit. * confcientiam ad fummum poffedit mundam, c. 7. coll. à ] S, Greg. 1. LXIV. Per alias vi rtutes noftra ei impen- ifte de csetero per fingulos dies mortem quafi3* fomnum, magis vero vitam exfpeGans, non 35. mor. €- dimus, per obedientiam nosmetipfos exhibe- 1l. mus : quid enim fünt bona electorum opera, conturbatur, cognofcens in folido, quia non nifi victimze & holocaufta? Cum .ergo holo- ipfein tempore feparationis, fed. qui prq]eeü, càufta & viéctimas per legem offerri Dominus reddet rationem. i LXXI. Nihil arduumhumilibus, n ihil :;fpe- S.Leo in Ibid'vS'?u preecepiffet, & quid eft, quod Dominus liolo- caufta & viétimas nolle dicitur, velle autem ut rum mitibus ; & facile omnia praecepta ve-apparit. &i obediatur, nifi quze propter obedientiam niunt in effe&tum, quando & gratize praece- "9» dit auxilium, & obedientia mollit imperium ; fiunt, holocaufta & vi&imse non funt; quafi nec dura ibi neceffitate fervitur, ubi diligitur, dicat: tunc bona funt opera, quando a prae- ofitorum confcientia non difcordant. quod jubetur. T/hom«. LXV. Si eft aliquid genus fupplicii, quod LXXII. Quanto fapor divinus excedit om-Rusbrodh, Kemp. nem naturalem guftum vel faporem; tanto e-prafk virt, u 7 Martyres facit, tunc. maximze illi Martyres fapit.c:3- Oï! $,2« ** fupt, qui toties verbe Dei tauquam gïla.dig am ngdiegti,a omni proprietate melius :anperi XIH. : thulus k /C II]- Obedientia. 5531 Àdem e. 3. LXXIIT. Quamvis fupra a&tiones omres ju- Utilitas. cundum fit, laudare Deum, multo : tamen ju- X. Si bonum eft tuum fentire, & hoc ipfum Libr. r, e« cundius eft, effe proprium Dei. "Theodo- propter Deum dimittis, & alium. fequeris, 9. $. *- 4 zus Studi, LXXIV. Obedientia mortis fecuritatem pa- magis exinde proficies. b $. Doroth, rit, & obedientibus licet effe imperterritis. XI. Valde magnum eft in obedientia ftare, Ibid. $. 9. !!l.cx" . LXXV. Si liberari perfecte volumus, & ab fub Praelato vivere , & fui juris non effe. deo&cr, I hoc f2eculo difcedere, oderimus imprimis vo- Praclatura. Multo tutius eft ftare in fübjectione, quam in luntatem noftram, & fic brevi divino praefi- dio ad impatlibilitatem animi ( qualis in hac XIT. Difce ergo celeriter Superiori tuo te L-g.c. 12. vita haberi poteft) perveniemus. Nihil enim fuübmittere, fi carnem propriam optas fübju- $. 1 adjuvat hominem ad hoc, quam fenfus fuos gare; citius namque exterior vincitur inimi- ( odiffe. Atque itafe habet hzec ratio ad om- * nem virtutem, ut fi viator iter ingreffus, fci- cus, fi interior homo non fuerit devafïatu?;-- pione invento, cui innitatur, inter magis ac- gucunditas. celeret, & praeoccupet viam : hic enim qui XIIT. 'Utinam fic tecum effet, & ad hocper- L. 3. e. 32« viam hanc incedit, fi propriam voluntatem veniffet, ut tui ipfius amator non efles, fed ad $. 1« abícindat, abfcindit & priítinas affe&tiones, nutum meum pure ftares, & ejus, quem tibi quibus abfciffis fit Dei o pere, certa quadam proepofui Patris, tunc.mihi valde placeres, & ratione impaflibilis. tota vita tua in gaudio & pace t?axïfirct. 7 IV EX LIBELLO D E IMIT .EXEM PLA CATHOLI J CHRISTI. ATIONE C EXTERNA. Qualitas. L.slc.is.l, UM anlz'tas. » . P Dif;:e obtemp erare pulvis: difce fe;hqnii-'- liare terra & limus, & fub omnium pe- I Chrlfhls " humiliavit femetipf'um faftus Philip. 2, . dibus incurvari: difce voluntates tuas fran- obediens us Bere, & ad omnem fübjectionem te dare.- autem crucis. * : que ad mortem, mortem ipid. $.s. II. Exardefce contra te, nec patiaris tumo- . II. B. Virgo tam perfectam Parentibus obe- S.Mechtil, remin te vivere : fed ita fübje&tum & parvu- dientiam exhibuit, ut ne in minima auidem l 9: art« c. f lum te exhibe, ut omnes füper te ambulare re unquam illos contriftarit. offint: & ficut lutum platearum conculcare. Inter alia fpe- ** Ibid, $.. Ill. Quia adhuc nimis inordinate te dili- cialem gratiam quotidie petiit a Deo, ut om- nibus mandatis Pontificis parere poffet. Sed - gis, ideo plene te refignare aliorum volunta- & Jolepho marito füummam femper revéren- ti trepi(xias.' tiam & obedientiam preftitit. Nece[jitas. IlI. Samuel ab Heli vocatum fe putans, !« Reg 3« N L.:c09.. IV. Multl funt « I, fub obedientia magis ex ne- mox e lecto furrexit, & occurren ïïtar, ceffitate, quam ex charitate, & illi poenam ha- Ce ego, quia vocafli me. s dixit: ec- v j bent, & leviter murmurant, nec libertatem .IV. 'Caffianus de monachis fuüi zevi fic fcri- L. 4. deIn- mentis acquirent, nifi ex toto corde propter bit: Confidentes intra cubilia füa, & operi ac flit» [bidem Deum fe fübjiciant. meditationi pariter intendentes, cum fonitum V. Curre huc vel 'illuc, non invenies quie- pulfantis oftium ac. diverforum c tem, nifi in humil cutientis audierint, ad orationem f llulas per- rezimine. i fubjectione fub Praelati cilicet eos; U.3. 6 13. feu ad opus aliquod invitantis, certatim e cu- $. 1. VE Fili, ui fe fubtrahere nititur ab obe- bilibus füis prorumpunt, ita, ut is, qui opus Y dientia, ipfe f e fubtrahitagratia: & qui quae- amittit comm ^ Scriptoris exercet, quam repertus fuerit in- rit habere privata, unia. j choaffe literam, finire non audeat, fed id eo- .I c-9 4Equitas. denr pinctofquo ad aures ejus fonitus pulfan- VII. Quiseft ita fapiens, uto mnia fcir& þþf- tis advenerit, fumma velocitate profiliens, ne fit? ergzo noli nimis in tuo fenfü confidere, fed velis etiam libenter aliorurn fenfum audire. tantum quidem morze interponit, quantum MV. I;. coepti apicis confümmet effigiem, fed imper- [Ono ï n VIII.. Quid magnum, fi tu, qui pulvis es, & fectam lineam literze relinquens, non taim o- nihil propter Deum te homini fübdis, quando peris compendia, lucrave fectetur, quam obe- ego Omnipotens & Altiffimus , qui cun&a dientize virtutem exequi toto ftudie atque ae- creavi ex nihilo, me homini propter te fubje- mulatione feftinet. Quam non folum operi ci.Factum füm omnium humillimus&infimus; manuum, feu lectioni, velfilentio & quieti cel- ut tuam fuperbiam mea humilitate vinceres. Ibid. $3« IX. Quid hábes homo inanis conqueri ? lze, verum etiam cun&tis virtutibus ita praefe- l runt, & huic judicent omnia poftponenda, & i uid fordide peccator potes contradicere ex- univerfa difpendia fübire contenti fint, dum- brobrantibus tibi, quitoties Deum offendifti, modo hoc bónum in nullo violare videantur. & infernum multoties meruifti ? fed peper- cit tibi oculus meus, quia pretiofa füit anima . V. S. Francifcus Seraphicus de fe ita dicere Liber z. ron. p. folebat: Inter alias gratias, quas divina borii- tua in confpe&tu meo ut cognofceres di- tas in me plena congeffit manu, etiam hac '* * 28 T r lectionem meam, & gratus femper pro bene- me dignata eft, ut animo tam libenti unius ho- ficiis exifteres, & utad veram fu D humilitatem te jugiter dares.: b je&ionem | & rze Novitio, quam cuivis veter ano qpamli—- bet prudenti obtemperarem, Xxx2 . VI.S. * 523 Biibliotbece : Manualis Concionatorice Vita 1-4;6- VI. S. Therefia adeo fundata erat in obe- 20 nus tradit, imperatque puerorum more fty- dientia, ut dicere folita fit: Si omnes Angeli lum per fingulas literarum notas ducat, eos- dicerent aliquid, & Superior contrarium praze- que ut legendi ignarus componat, hoc illi ftu- ciperet,fe tamen hujus imperium praelaturam; dium convenire. Parüit ftrenue adolefcens, Superiorum enim obedientiam in S. Scriptu- diuque id fecit, tanto animi fenfu, ut per eam ra à Deo commendatam effe, atque adeo effe exercitationem, non unius modo obedienti:e, de fide, in qua non poffit effe deceptio ; at quze prima. petebatur, fed reliquarum virtu- pii revelationes Angelo tum, quze commites adeffe folent, ingentibus g effe. j rum illufionibus obn'oxias Íe auctum incrementis fateretur. L 1.vit.c. ]b 270 & l. 86 . VII. S. Francifca Romäna etiam illas res, . XIV. Duo fratres carnales venerunt habita- vita Pa- quas fciebat divinitus, fe debere, exequi, non. rein monafterio quodam, ex quibus unus erat trum l. & €, l7l exequebatur fine confeffarii confenfu, idque proeclarze continentize, alter obedientise ma- libello r4. n; 170 Deus in illa probabat. EidemS. Brigitta appa- gnze, cui dicebat Pater: Fac hoc & faciebat, rens dixit, ut ad imitationem fui nunquam di- manduca mane, & manducabat ; De qua re Ícederet ab obedientia, cum fit vera via ope- magnam opinionem in monafterio habebat, randi mirabilia, & addidit, ut fi forte evocare- qui ita obediens exiftebat. Punétus autem in- - tur ab obedientia, dum cum magna fuavitate vidiae mucrone frater ejus, ille continens, ad- loquitur cum dilecto Domino, íine ulla mo- verfus eum dixit in feipfo; Ego probo eum, a relinqueret illam conver fi habeat obedientiam ; & accedens ad Patrem 'bedientiam. If:-ltionem propter monafterii, dixit e1: Mittite mecum fratrem Spec. Ex. VHI.. Obedientiffimi duo adolefcentes mo- meum, ut eamus alicubi, & dimifit eos Abbas dift. 2. eX rj maluerunt, quam ficos, quos ad alium de- abire; & affümens eum ille frater abftinens, 2:0. ferre julli erant, attingere. " voluit eum tentare, & cum veniffent ad flu- Lyizus i L X IX. S. Bern. cum mortuus tot mir acula fa- men, ubi erat multitudo crocodilorum, dicit 1. apophr, ceret, ut propterea concurfus hominum divi- ei, defícende in fiumen & tranfi. Quanam ve- S.1gn. 1 2 Abbas ei przeci- ro navi illum Nilum trajeciffe exiftimatis? U- T ^'pa officia Impediret, ideoque peret, ut ceffaret ab iis patrandis, ab illo mo- tique non alia, quam ea, de qua paulo ante di- mento nullum amplius patravit. . Idem S. An. ximus, fcilicet obedientize navi, nam ftatim fubditur ; Et ille mox . defcendit. (Cumque Manl t tonius de monacho quodam defuntto, ad im- : ; 55(' ng perium Jancellini Prioris Generalis Carthufia- obediens fuiffet, nulluin inter procellas ab 1n- ! n vidia fraterna fibi commotas fuftinuit pericu- norum, & Lyrzeus de Petro Cajetano ad 5. Francifci mandatum teftatur. lum, quin potius venerunt crodili, & linge- Ioid, X. Cum quadam Abbatifla fimplicior a bant corpus ejus, in nullo leedentes eurm. fuis, quam vitze ratio exigeret, crederetur, Quod cum vidiffet frater ejus, dixit ei: A- N ideoque nullam audientiam impetrare poflet, Ícende de flumine &c. Y ad mortuarum. fororum Ííepulchra fe coníe- XV. S. Hier. refert, quod mon a chos 111 ere- S. ermn. mo vifitando quendam viderit, cui füperior In reg Mo- rens, illis precepit,ut furgerent, & fua manda- nac . Cs ta perficerent, quod iftze ftatim fecerunt. praeceperat, ut quotidie faxum ingens per tri- 9 lbäd; : ex XI. B. Genebaldus Lauduneníis Epifcop. um mniliarium fpatium humeris fuis portaret, Lippeloc. in coenobii cellulam a S. Remigio conclufus, tametíi illius nec utilitas nec neceflitas ulla 1. 0&. ut feptennio toto expiabilem duceret vitam, effet. O&o jam anni przeterierant, quibus prae- cum ante completum feptennium Angeli vo- ceptum iftud punctualiter adimpleverat. Et ce moneretur egredi, in formam crucis pro- quia, inquit, S. Doctor, juffio haec puerilis ratus refpondit: Etiamíi ipfe Doininus Je- quidam lufus videri poterat illis, qui meritum inarg fus ad me indigniffimum venire dignaretur, obedientize non agnofcebant, eundem fcifcita- Ahbas : tus fum, an libenter praecepto huic paruiflet, de obs pedem tamen hinc prius foras non eflerrem, donec ille, qui me illius nomine hoc ergaftulo qui refpondit: Adeo 1d libenter, &prompte fe- conclufit, advenerit. ci, quandoingens hoc pondus ad tantum fpa- Drex. in Rofis. p.2. XII Euphrofina virgo Alexandrina, cum tium detuli, ut idipfum velut ré fublimem ma- virili habitu, & Smaragdi nomine alfumpto, in ximique ponderis interpretatus fuerim. Scri- €.13. «. 'monafterium admiffa, ob vultus decorem, ne bit vero S. Hier. fe ab hocrefponfo adeofuif!»e - aliis periculum crearet, in cellula inclu(a, & permotum, utab eotempore, & deinceps mo- humaniszeque ac divinis officiis abftinere juf- nachi vitam agere coeperit.Huc digitum inten- fa effet, totis triginta octo annis in ea conftan- dit Rodr. quando alicubi fcribit : MonachusRotrep.5. Manfi tr. tiffime & cum magna quiete perfeveravit. quidam octo annis per tria miliaria juffus in-'7- $* XIIT. De venerabili Patre Joanne a cruce gentis ponderis lapidem bis quotidie ad mo- 54. diíc, ?- Carmelita difcalceato legitur, quod, poftquam nafterium deferre, dicebat, fe tam leetum ac M. M n« $. in religionem ingreffüs abfolutis Salmanticae contentum illo tempore fuiffe, ac fi rem om- la'c, ftudiis fuis ( ubi, velut flos ingeniorum, omni- nium, quze injungi tnam 1eclilet, - poterant, honorificentiff.- x bus admirationi fuerat,) ad vitam conventua- lem revertebatur, Director ipfius ad ejus pro- XVI. Cum Auguftinus Mannius Ordinisioh. Rho. bandum fpiritum, obedientiam, velut, explo- Clericorum Regularium S. Philippi eleganterl 4- c. 8. ad contionem dixiffet, eadem quae dixerat, exempl.2, ratricem adhibuerit; nam quia fcientize fuze opinione tumidum advertit, obedientia ei me- fümma fide, ne verbo quidem mutato, fex dicinam facere decrevit; Libellum igitur, in confequentibus diebus, quibus ei dicendi fors quo prima elementa chriftianze fidei contine- obtigerat, repetere a Philippo jubetur, ardu- bantur, homini ab aliis abmnere juffo in ma- &antibus um plane imperatqm! & humana fpe inep Fuin; ] fimlus CIII. Obc;'ziientiä. H 533 ineptum. Verum Mannius obedientiam popu- critatem inteHiäaS, & inter pericula fe Curam, lari anteferens judicio, ac fibilorum fecurus, & inter infima nobilem, Facus erat quidem conftanter executus eft , uamquam ridente de Aquitania Provincizeque Domin o mona- corona, quumque in függe t m afcenderet ad chorumFurnarius, fed de monachorumFurna- dicendum, claro füfurro obmurmurante : En nario factus eft Regni cceleítis perpetuus pof- ominem unius 'orationis. 3 fed ea t multqrum feflor, terree Regibus major, Angelis par. olim erat fermonibus praedicanda r Pbid. XXL . S. Anton, fan&um Paulum fimpli- Vit. EP. 1. exempl, . XVII. Parem contuetudinis, ac naturze vim cem in diéta minibus veri fi in ï*lp effe,detrito fapientum proverbio, quum fcitum piritus erudiens, ad ? WE j* it, validiffimam illam oportet effe obedien- ejus probandam obedientiam valde peregrina ] 5 & paradoxa eidem przecipit, quae, dum ipfe fi- l QUr tiam, quze centum annorum mores valeat im- ne contradictione exequeretur, virtutem ejus h mutare ; facilius aliquando naturze ingenium, magnopere eft admiratus. Multa tamen eum quam mores exuimus, fednihil virtuti eft inac- docere volens, de obedientia przecipere ei fo- ceffum; Gratia Ord. Minim. Virgoab ultimain- itus erat, etiam quae ratio & caufa non pofce- fantia ad fene&tam usque centum & amplius ret, in quibus ejus animus erga obedientiam annorum zetatem, durilfimo vitae genere ufa, probaretur. Haurite enim aliquando eum a- poftabdicatam paternam hzereditatem, atque quam juffit ex puteo, & in terram tota die ef- inpauperes diftributam, fine lare ac tecto, afpe- fundere, & contextas fportellas refolvere, ac ra veíte,cibo,ac leétulo prope nullotranfegerat, denuo contexere, & veftimentum diffuere, at- eique vitze generi veluti inolevérat. In eo ne que iterum, refuüere, & rurfum refolvere. De- Poiret, vifum eft facerdoti, quo ad arcana ani- mum vero hiftoria ad noftrum propofitum in mi arbitro utebatur, molliendum effs, & par- haec verba concludit : Ita per hzec informatus, . cendum tam exactze fenectuti. Ne verbo qui- brevi ad perfe&ionem venit : ex cu jus exem- dem imperium deprecata tam prope metam plo docebat B. Antonius, quod fi quis velit ad adjunxit, lacrymis modo obortis teítata, diffi- perfectionem velociter pervenire, non fibi ipfi cilius effe, mollius ex alieno, quam durius ex fieret magifter, nec pro propriis voluntatibus animi fui fenfu vivere, adeo L obediret,etiamfi re£tum videatur effe,quod vel- loris. que virtutis ame Maná tr, lét, fed fecundum mandatum Salvatoris obfer- XVIII. Tertio poft S. Viti mortem die, cum vandum efle,ut ante omnia unusquisque abne- confuetas pro illo preces, & exequias celebra- get lemetipfum, fibi, & renuntiet propriis vo- remus, repente totum odaeum, feu locus, in luntatibus, quia & Salvatoripfe dixit: Ego«ve- quo funus jacebat, gratiffimo odore perfufus ni, non ut faciam voluntatem meam, fed ejus qui mifit completur. Itaque PraefesCoenobii jubet ape- me.Ea utiquo voluntas Chrifti, non erat con- riri feretrum ; tum vero praefentes omnes cer- traria voluntati Patris, fed qui venerat obe- iun, nimus ex venerandis ejus plantis geminos dientiam docere, non inveniretur obediens, quali fontes fragrantis unguenti fcaturire ; fi propriam faceret voluntatem. ?g Mp [ quare Praefectus monafterii; videtis, inquit, XX. De S. Franfcifco Affifinate legitur, To .3. opuf. S. omnes miraculum ? en laborum & fatigatio- quod cum mortuo B. Petro Cathaneo propter num de pedibus ipfius expreffi fudores, tam ejus fanCtitatem & crebra miraculacatervatim 'r:ncife, gratum Deo odorem un AFOphg guentiä per obedientiæ in ecclefia S. Marize de Angelis ad e jus fepul- 35 facrificium obtulerunt. - chrum non finejfratrum incommodo, & quie- Utilitas. tis, filentiisque monaftici detriment 0, undi- que populi confluerent, ad ejus tumulum ac- Abbasc.e.ridum in e $marsgdus — XIX. Plantaverat quidam fenex lignum a- cedens B.Pater, & füper illum ftans ait: Frater de obedie, remo, & volens obedientiam fra- Petre, qui mihi in vita propenfiffim am praefti- tris probare, dixit ei: Per fingulos dies rigali- gnum illud, donec fru&um faciat. Erat autem tifti obedientiam, in morte humile non dene- gabis obfequiüm. Propter te fratrum tuorüm longe ab eis aqua, ita ut vefpere pergeret, & religiofa quies perturbatur, dum a tot, tantis- mane veniret. Quod cum feciflet pertres an- nos frater, illud lignum viride fattum eft, & que populis debitus honor tuo corpori exhi- betur. Per fan&tam tibi injungo obedientiam, fruétum attulit, fumens autem ex fru&u ejus ne plura deince ps perpetres miracula, ne quod fenex attulit ad cellam, & dixit fratribus: ÁAc- inDei &Sancto cipite, & manducate obedientize fructum, di- rum ordinatur honorem, in hu- jus religiofze zediculee manifeftius vergat de- cebat fenex, quia nihil fic queerit Deus ab ini- trimentum ; Mirabile di&u ! Nullum poftea I'oP-.S' tium.habentibus converfationis , quam- obe- fecit miraculum : nec » dientize laborem. populi xtqmultus am- Mu Mgru'. plius venit ad fepulchru e l 4'C. 3.0 . XX. De Guilielmo quondam Aquitanize XXIII. In revelationibns S. Brigittze legi- 'evel.l, 4« Duce referunt Scriptores, quod monachus tur, cum ob interruptas de mandato Przelati * 29* exiftens, juffus panes coquere, cum jam coenze afperitates corporis, mirum in modum triffa- tempus inftaret,confeftim füccendit fornacem, retur, a pparuit B. Virgo, eique meritum obe- ln rutabulo ignem circumvertit, fed fcopam, qua dienti aeap | eruit; qui enim dixit efficacem vo- prunas everreret, locumque ponendis panibus luntatem jejunii, aut pii operis habens, ob pM) aptaret, non habuit.Infiliens ergo in fornacem, Praelati mandatu m omittit, meritum eiusdem melote pro fcopa eft ufus. Tum demum co- operis omiffi no n perdi t, & meritum aliud o-. £tos panes fratribus nihilo tardius , quam re- bedientiae conquirit. pofícebat, attulit, nulla corporis aut indumen- . XXIV, Cardinalis Baronius dum in noftra V*t 5 Phi4 etiamnum Con gregatione moraretur, lip. Nerii torum parte læfa ut propenfae obedientize ala- utpote, lib, 1.6.20, !Xxxsy unus ä,s. ,1 3Bibliotbece Manualis Concionatorie 534 unus ex primis S. Philippi Nerii difcipulis; cui teeque devotionis pro modulo fuo particeps directionem fuam totaliter comendaverat, fto- effici cupiens, verfus illam plagam coeli, qua machum adeo languentem habebat, ut modi- monafterium fitum erat, vultu & animo in- cus quisque cibus magnum ei faftidium, capi- tentus ftabat, dehinc confuetudinariis preci- tisque caufaret dolorem, adeo ut vir fan&tus ei bus, quae Converfis vice Matutinarum ftatu- orationi, & cuivis alteri mentis applicationi tae funt, quanto potuit, devotius expletis, cum infiftere prohibuerit; Et tamen cum S. Philip- in paupere oratoriolo cordis füi enixius quzse- pus die quodam poft meridiem illum conve- reret, quid precis, feu quid laudis Dominze no- niens, panem fatis magnum, & limonem, five firze offerret, unde protelatas, & in longum malum Maffilicum in ejus camera vidiffet, ei- valde productas fratrum vigilias aliquo modo dem, ut utrumque in füa preefentia manduca- recompenfare potuiffet, nihil aliud przeter fa- ret,mandavit, quod. tametíi fecundum ditcur- lutationem ejusdem piae Dominse, quam ut- fum humanum timorem ingerere potuiffet, ne cunque didicerat fe fcire invenit. Hanc itaque talis obedientiae executio mortem ei concilia- tanquam verbum confummans & abbrevia- ret, fiquidem malum Maffilicum ejus infirmi- tum, in quo plenitudo totius devotionis inve- tati natura fuaplurimum nocere debuiffet, ipfe nire pöfï&t,' affumens, & oculos ad coelum di- tamen non diífcurrendo, fed obediendo, & in- rigens, venias venlis, fufpiria fufpiriis , falu- tellectum fuum captivando viro Dei prom- tationes falutationibus fuperaddidit, in tam tiffime obedivit. Unde Dei difpofitione fa- religiofo negotio reliquam no&is, & diluculi &um eft, ut propter tam heroicze virtutis me- partem fine tzedio transegit. Denique quod Vif rita a capitis dolore, & lan guore ftomachi non fruftra in gemitu fuo laboraverit, nec in- Jane liber evaderet. ET caffum mifericordiam a Matre mifericordiee ? g ul Specul ex- ts XXV. Inftabat aliquando : Sag:fratifïïmasö- quze fi erit, Dominus Reverendiffimo Abbati empl. dift. ] emnit)as Aí lumptionis (firite memini ) inte- Berndo per fpiritum revelare dignatus eft. 3 9 n' 37. meratae & immaculateeVirginis DeiGenitricis Qui divinis Hymnis expletis, cum in conven- Marise, & fratres Grangiarum Clarzevallis ob tu fratrum ob tantze Solemnitatis praerogati- reverentiam tantee diei ad Abbatem feftina- vam commendandam, fermonem faceret, bant, verum in una ex his Grangiis, quae vici- Spiritus fan&ti gratia vehementer ignitum, in- niores erant, fuit converfus quidam religio- ter czetera fic ait: Et quidem, fratres mei fus ac timens Deum, qui etfi pro fimplicitate dulciffimi, dubitare fas non eft, vos Domino fua, perfectiora, quzeque facree religionis ap- Jefu Chrifto vero Regi, nec non gloriofze Vir- prehendere nequibat, bonae tamen voluntatis, gini Matri ipfius fanctum beneplacens, & ac- & devotionis exiftens ; piiffimam DeiGenitri- ceptabile devotionis noftrse facrificium hac cem Dominam noftram fincero venerabatur nocte obtuliffe, ideoque fru&um laboris veftri affectu.Cum magifter Grangize ordinaret,quis- mercedem azeternam apud Dominum, & ean- nam ad Abbatiam ire deberet, vel qui ob tu- dem benigniffimam Protectricem noftram vo- bis repofitam effe, certiffima fide tenere de- telam domiremanerent. Inter coeteros, qui re- manfuri erant, eidem fratri cura cuftodienda- betis, Veruntamen fcire vos volo, unum ex rum ovium commiffa eft, Quam commiffionem minoribus & fimplicioribus noftris Converfis, licet zeegerrime ferret, quoniam fperabat, & quem obedientia hac nocte montibus & fyl- ï multum defiderabat divinis Hymnis, & canti- vis iftis fub dio tantee feftivitatis gaudia ce- lenis fpiritualibus intereffe, quas in honorem lebrare coegerat, tam jucundum , tam;devo- 1 tum, tam feftivum Dominz noftree Matutina- Reginze coeli a fancto illo Conventu, devotit- fime perfolvendas fore fciebat, nihil tamen rum exfolviffe fervitium, ut nullius quanta- ä aufus contradicere, obedientiffime paruit im- cunque füfpenfa contemplatio, feu intenfa de- peranti. Unde accidit, ut devotio fan&ta, quam vot.o, ipfius devotioni, (quam non alta con- mente conceperat, quamque per inquietudi- teinplationis fublimitas, fed fübmiffa fanctae nem terrenae .occupationis, quam obedientia fimplicitatis humilitas efficit) precferri potue- rit. injuuxerat, perdere timebat, eadem obedien- Quo audito mirati funt univerfi, praeci- tia promptam veluntatem ipfius remuneran- pue non folum mirati, fed & gratulati funt, & te, velut ignis fcintillans & seftuans in prae- vehementer sedificati fratres Laici; quos ohe- cordiis ejus, magis ac magis dilatata, ferven- dientia tam feftivis, quam privatis diebus fre- tior efficeretur. Nocte itaque facratifTimze cele- quenter in diverfa opera trahebat, certiffime britatis, dum folicitas excubias, fuper gregem Ícientes quoniam ficut fepta clauftri, & parie- fuum in pafcuis quiefcentem fervaret, fattum tes templi fanctum non faciunt, timorem Do- eft, ut lonitus figni Matutinalis, quo fratres ad mini negligentem, fic etiam negotia quaze cau- divinas laudes perfolvendas in coenobio exci- fa terrenze neceffitatis obedientia injunxerit, tabantur, quodque ob conticinii filentium pro- nihil obeffe poterunt, puras manus in oratio- culaudiri poterat, aures ipfius reverberaret. ne levanti. ï lt dif. Tum vero concaluit cor ejus iin ipfo & in me- XXVI. De beato fiatre Nicolao de Tolenti- Ibid. hift. GXQmPL ditatione ipfius exarfit ignis, cogitantis fanctae. no fertur, quod,cum femel graviter infirmatus 7- €xempl. U^ illius multitudinis frequentiam, qualiter fince- effe,itaut fratres de vita ejus dubitarent, voca- * ? ro affectu piiffimae Matri mifericordiae coele- tus medicus juflit eum carnes comedere, quod ftis harmonize laudes in coimune perfolverent, ipfe recufavit, donecPrior, qui eratinloco hoc, feu qualiter finguli quique apud fe in fecreto fibi praecepit. Tunc anguftiatus vir fanctus, fuo ejusdem B. V. patrocinium, votis & fufpi- vocato Priori loci dicit ei. Generali omnino eft riis umplorarent.Protinus ergo exurgens, tan- uod o?ed A ;endum, hoc eft, quod promifi, h . q Yya- Titulus CIIJ. Obedientia. p $535 Salvatori meo, fuse fanctiffimze Genitrici, & B. fuiffet eos, difcefferunt. Etpo&qua;h difceffe- Auguft. primo obtuli, & usque ad mortem fer- runt, fedit iterum fenex vefpere poft miffas, vare cupivi. Cum ergo Prior,& ALila i firmariuscar- fecundum confuetudinem admonens illum nes fibi offerrent comedendas, ipfe omnino fratrem, & inftruens eum,&, cum loqueretur, bedire volens, accepta parva particula femel gravatus eft fomno. Frater autem fuftinebat, tantum guftavitde carnibus,dicens : Ecce obe- donec excitaretur fenex, & faceret ei fecun- "divi. Nolite me amplius de vitio gulae mole- dum confuetudinem orationem. . Cum ergo are, quia melioris medici adhaefi confilio. Et non evigilante fene diu federet, difcipulus 1l- tunc celeriter eft fanatus, quod certe non efui lius compulfus eft cogitationum füarum mo- tantillee carnis,fed caeleftis Medici medicami- Qui extor- leftia, ut recederet, & dormiret. ni, & merito obedientize adícribebatur. Item quens fibi,reftitit cogitationi, & refedit.Iterum fertur de eodem, quod, cum quadam vice in autem compellebatur fomno, & non abit. Si- infirmitate fua una perdix affata ad mandu- militer fa&tum eft usque fepties, & reftitit fem- candum fibi fuiffet appofita, & ipfe de ea co- per animo fuo.Poft hoc; jam media noe trans- medere recufaffet, praeceptum fuit a Priore aca, eviegi .öx lavit fenex, & invenit eum affiften- —— per obedientiam, ut manum poneret ad man- tem fibi, & dixitei: usque modo non difceffifti? ducandum. Atille volens' obedire ingemuit, Et ille refpondit : non, quia non demiferas me & elevatis oculis in czelum fatto crucis figno Pater. Et fenex dixit: Etquarenon me excita- manum ad perdicem pofuit, & ecce perdix fti? & refpondit: Non praefumpfi pulfare, ne te revivifcens protinus avolavit. ':ibid. dift. contribularem.Surgentes autem coeperunt fa- 8 XXVII. Legitur in vitaS. Arnulphi de Brü- cere matutinas,& poft matutinarum finem di- " : exempl- xella monachi Ciftercienfis, quod, cum zefta- mifit fenex difcipulum. Qui cum federet fo- .£6. tis tempore fratres Grangorize regulam imi- lus,factus eft in exceffü mentis, & ecce quidam tantes monachorum, poft prandiüm paufa- oftendebat ei locum gloriofum, & fedem in rent in le&tis fuis Dominicis diebus, & feftivi- eo, & fuper fedem feptem coronas. Interroga- tatibus SanCtorum: vir Domini quzrens fibi batautem illum, qui ei hoc oftendebat, dicens: & aliquod diverforium, ubiorationes íuas fecre- cujus funthaec? & ille dicebat : difcipulitui, ? tius ad Dominum funderet, & inter u!nas fan- locum quidem , & fedem pro converfatione &i amoris interius in fpiritu fuo fuaviter ob- fua donavit ei Deus, has autem feptem coro- dormiret, dormire exterius corpore recufabat. nas nocte ifta promeruit. Hzec audiens fenex Fattum eft autem , ut quidam frater pro hac miratus eft, & tremefactus vocavit difcipulum re reprehenderet eum coram magiftro con- & dixit ei: dic mihi,quid fecifti no&e ifta.Atil- verforum. Qui ftatim praecepit ei, ut aliis ea le: Ignofce mihi pater,quia nihil feci.Senex au- Tora dormientibus ipfe quoque dormiret, ne, fi tem exiftimans, quia humiliando fe non con- forte vigilaret, caeteri fratres, qui compatie- fiteretur,dixit ei : Crede non quiefco,nifi dixe- bantur corpori ejus magnis fatigato cruciati- ris mihi, quid fecifti: vel quid cogitafti hacno- bus, id molefte ferrent. —Paruit ille praecepto &e. Frater autem nihil fibi confciusquid egif- magiftri fui, ficut ad omnia paratus, & obedi- fet, non inveniebat, quid diceret. Dicebat au- ens erat. Cum autem poft prandium intraflet tem feni : Ignofce mihiPater,quia nihil feci,ni- dormitorium, & calceamenta füa extraheret, fi tantum hoc, quod compulfus motu cogita- "& in le&ulo fuo fe collocare deberet, aftitit ei tionum mearum, ut difcederem & dormirem, fubito daemon, qui ridendo & irrídendo eum, fepties, fed quia a te dimiffüus fecundum con- in haec verbaprorupit: Ejafrater, eja quid eft, fuetudinem non füeram, nonreceffi. Audiens quod agis? ubi eft nunc fancta religio tua? & autem hoc fenex, ftatim intellexit, quia quo- "ubi funt vigiliae tuze, quas hora ifta obferva- ties quis refiftit cogitationi fuze, toties coro- re confuevifti? Certe fervor tuus pro nihilore- naturaDeo: Et fratri quidem huic nihil ho- putandus eft, queniam membra tua torpore rum dixit caufa utilitatis fuze, fed aliis narra- finens perfeverare negligis in opere, quod coe- vit hoc fpiritualibus fratribus, ut difcamus, piftü. Surge ergo velociter, & vigiliis atque quia & pro parvis cogitationibus nobis Deus orationibus intende, ficut jam pridem fecifti, coronas tribuit. Bonum eft ergo, ut extor- Cumque vir beatus dzemonem fibi aftare con- queat fibi ipfi homo in omnirepropter Deum. fpiceret, verba ejus fe ductoria contemnens; Etenim fcriptum eft : Aeg quia eum contra praeceptum magiftri fui ad num celorum vim pag Libur , €9' violenti diripiunt illud. vigilandum provocabat, cum indignatione ait: XXIX. Cum frater quidam obedientize Spec. Ex. Recede a me mifer, receda a me, modo;enim caufa micas poft menfam colligeret, & Abbati dift. 3. ex, velis, nolis, dormiam, ut confundaris, & fom- oftenderet, in uniones converfze apparuerunt, !* H no meo torquearis. Et cum hzec dixiffet, XXX. Cum quondamfratres ad Innocentii I^. dift. a. ?nti ; uus hoftis in fugam converfus eft. monachi fepulchrum fe conferentes dicerent: *** 24«- Ibid, dift. VIIL Senex quidam erat in Thebaide ergone o Innocenti, mortuus es? relponditille f exempl, fedens in fpelunea, & habuit quendam difci- l ex fepülchro : Obedieris mori non poteft. Rudriq. p. ! '11704 pulum probatum. Confüetudo autem erat, ut XXXI. S. Dofitheus cum ob delicatam in- 3:t-5.e 14 fenex vefpere doceret difcipulum, & commo- dolem graves poenitentias füfcipere non pof- neret eum, quaze effent animae profutura. Poft admonitionem faciebant orationem, & admit- let, coronam S. Antonio parem per quinque- annorum exactam obedientiam promeruit. Spec. Ex, tebat eum dormire. Contigit autem;Laicos XXXIIL. Virgo quaedam cum a Chrifto par-in append, quosdam religiofos fcientes multam abftinen- vulo vifitata,eam ad opus comune vocatam de- 9* 91« juve- nam .fani; venire ad eum, & cum confulatus erruilïet, in cellgm tevería velut adultum BCIR. Eibliozbecæ Mnualis Concionatorice 1536 nem invenit, dicentemque aüdivit: Tam XLII. In Villanovana domo carmelitana Lyrzus. ? magnum me tua obedientia fecit. cum Monialem quampiam Chriftus fzepius de apopht. 2. F noéte vifitaffet, verita Prioriffa, neillufio effet, XXXIII. Rogerius monachus moriturusAr- fenium Abbatem fic allocutus eft: Quaefo te, illam dormire juffit, & non dare audientiam pater,ex obedientia me mori jube,ut etiam mo- apparitioni, quod cum feciffet illa,. & apud Chriftum redeuntem fe excufans dormire coe- riendo merear, fiquidem,60.]am anni funt,qui- bus hancgratiam a Deo petii, nepatris mei in- piffet, eundem juxta caput reperit, & hzec di- gulfu morerer. Ergo ut Arfenius: Morere, mi centem audivit: Quia obedifti, te cuftodivi: & frater, quo di&to ftatim mortuus eft, & eadem difparens confolatione plenam reliquit. noce fe fpe&tandumArfenio prsebuit;dixitque, XLIII. S. Dorotheus de feipfo faflus eft,obe- S, Doroth. dientia factum effe, ut in tanta quiete ,vi'vereJt, do&r. 5. mortem fic obitam pluris a Chrifto zeftimatam effe quam ullam totius vitze actionem. ut plerumque poeniteret ipfum tantze tranquil- ViaPP.l XXXIV. Difcipulus quidam fenisad aquam litatis ; quoque hac fua tentatione Patri fpi- $.*28. hauriendam miflus cum fünis oblitus effet, di- rituali expofita, intellexit, hunc proprium -xitPuteo: Putee, fe;vus Chrifti Abbas meus, obedientize fru&tum effe. mifitme, uthauriam aquam ^ Et mox aqua XLIV. B. JEzydius cum data ei a S. Fran- Jac.Alvar, djuendit. cifo facultas effet, locum, quem vellet, eligen- te«2-| 5-P» Tbidem n. XXXV. Cum quidam frater ad mandatum di, poft tres dies ad antiquum locum rediens 3** !3« Y44eT fenis in locum periculum profectus, a mere- enixe S. Patrem rogavit, ut fibi & locum, & trice ad opus impudicum folicitaretur, mira- occu] ationem praefcriberet, alias epim quiete. bilter per vim occultam ad fe vivere non poffe.- translatus eft. : monaftaigm --.XLV. Converfus quidam de fratribusClarze- Spea. ex- vallis innocentize vitze,&converfationis hone- emjior.- Vil nc XXXVI. S.Franfcica Romana, cum a mari- 20 toterevocata, ante quam unicamAntiphonam ftae, cum graviter aliquam diu segrot affet, tan- dift. 3. ex- recitaret, ftatim paruiffet, ultima vice aureis li- dem ad extrema devenit. Intravit ad eum gra- expl. 39, tià vifitationis beatusBernardus,& confortans Rodriq. v. teris exaratam invenit. Id quod etiam mona- 3::55-63* cho cuidam imperfettam literam ex obedien- 'eum, ait: Confidefili, quia migraturus es jam tia relinquenti contigiffe fcribitur. nunc de morte ad vitam, de labore temporali ! Domi? Jo. Nadafi /]I. Cum duo religiofi in coena -ad requiem zeternam. Ille vero cum ingenti fi- in snno . nj eo ipfo, quo cormmunicandum erat, tempo- duciarefpondit : Quidni pergam ad Dominum &Creatorem meum, vere confido, & quantum fer. 4« heébd. €xl.re.. ad eleemofynam colligendam miffi, re- - deuntes in facello, ubi S. Euchariftia afferva- .de mifericordia Domini mei Jefü Chrifti prze- Cl kebd. 5. batur, fuam infelicitatem quod eo die facro fumere audeo, certus fum, qui cito vifurus fum bonaDoiminiinterra viventium.Porro B.Bern- $ SOCI 35 epulo abftinere deberent,deplorarent, pulcher- rimus . Juvenis ex arca Euchariftica profiliit, ardus, ut erat medicus fapiens, paftorque íoli- feque jelum effe afferens, ut citus, timens homini ruflicano, ne tam fida ^porrexit. : ;fique corpus fuuni refponfio de przefümptionis magis temeritate, L. s. infin. XXXVIIIL - 'S.' Gertrüdi- öiïändebätur via a- .quam confcentize puritate procederet, ait: Si- nimarum ad coelum in fimilitudine afferis val- gna cor tuuni, frater, hgna cor tuum, frater, fi- g e 240 . de proclivis, qui difficulter poterat afcendi, gna cortuum, quideft, quod locutus es? Unde unde afcendentes fe juvabant ainbubus mani- tibi fubrepere potuit tantee prsefumptionis au- bus, & exutraque parte erant daemones im- dacia? Enim verotues ille pauperculus, & mi- ped ientes. Religioforum tamen affer habe- rabilis home, qui cum nihil, aut prope nil ha- bat ex utraque parte perticas, & praeterea beres in fzeculo, neceffitate forfitan magis, etiam Angeli in afcenfu juvabant. quam timore Dei cogente, ad nos confügifti, 8. Doroth. XXXIX. Quidam fenex, cum fratres noctu multis:precibus tandem aditum impetrando. do&r. 11. -pfallerent, Angelum, prodeuntem, & calicem Nos vero caufaDei collegimus inopem, & pa- rem te fecimus viétu atque veftitu, caeterisque cum hoftia portantem vidit, in quem intin- gens fignabat frontem praefentium, imo & ali- coimmunitatibus his, qui nobiscum funt fapienti- quorum abfentium fedes, quia ex obedientia bus,atque nobilibus viris,&fattus es quafi unus. aberant, & licet fomno vacarent, commune ta- ex illis. Quid igitur tribuifti Domino pro omni- men cum aliis meritum reportabant. busiftis?& ecce non fufficit ingraditudini tuge, Lyreseus 1. XL.Cum AnnadeS. Auguft. ex Teref. fami- gratis accepiffe tot beneficia de manu Domini, nifi &regnum ipfius haereditario vendices tibi. 1.apoht, lia juberetur improvifo abfentis vices in cho- Lpos ro fupplere, & le&tionem legere, ad pulpitum Ad hzc ille refpondens blando vultu, & tran- accedens, & partemBreviarii,in qualettio non quillo animo dixit: Bene,Pater chariflime, be- erat, ex errore arripiens, dum aperit, totam ne utique perorafti, & vera funt omnia, quze di- xifti, veruntamen fj jubes, loquar ad te Domi- lectioné aureis fcriptam literis Vidit,xlegitrgue num & Patrem meum, & paucis aperiam, un- Sfucunditas. de mihi pauperi , & miféro fuggeri potuit ;lodriQ- p. XLI.]oann esAbbas cum"po& annos triginta tantze non praefumptionis, fed (ut ego fpero)) 3.tr. $, in monafterio exactos, alios viginti in folitu- devotionis occafio, fi tamen vera eft illa praee 39». dicatio veflra , -dine cum fümma fanctitate tranfegit,ad mona- uam nobis foepius inculca- fterium rediit, afferens,familiaritatis cum Deo ftis, qua fcilicet Regnum Dei, non carnis no- | Ptsü, bilitate, non terrenis divitiis poffidetur, fed hine, jucunditatem, quze in folitudine percipitur, 1 in monafterio per jucunditatem libertatis & fola obedientiae virtute acquiritur. Hauc, in- li, . pacis, qua religiofi ob folicitudinum caren- quam, fententiam, tanquam verbum abbrevize (;iam. pe-rü*uuntur,lcom penfaïig tum a Domino, fedula commemoratione apud e - ïïtulus. ä]l]. Obecïief;tia; $37 -Jtàn, me continui, ponens illud quafi fignaculum. Amashunc? &illerefpondit: etiam. Etite- iPophll 2.4 fupra cor meuin, affidue meditando, & luper rum dixit illi : Diligis me? & refpondit :etiam. brachium meum, folicite operando. Quseri- Poft dixit illi Abbas: Tolleergo, fi amas eum, te, fi placet abomnibus magiftris, & fociis, qui- ' & mitte illum in fürnum ardentem, & tenens bus me o bfequi, ac ferviri juffiftis, fi cuiquam eum pater fuus ja&tavit in fornacem ardentem, il i ] orum aliquando inobediens füi, de fratribus & ftatim facta eft fornax velut ros, ipfeque fi- noftris quempiam verbo, aut figno vel alio lium illzefum recepit. Ex quo fa&to acquifivit quolibet imodo, quantum in me fuit , contri- fibi gloriam in tempore fiavi. Quia fi operam dedi omnibus in Chrifto illo, quemadmodum ^s Àol Abraham Patriarcha. - S obedire, omnibus fervire, cunctosque per Dei XLIIL S. Joh. Clim. hiftoriam quandam Clim gr,a. j j gratiam diligere, quis prohibere me poteft, ut- memorabilem in haec verba recenfet: Joan-n a. de mifericordia ejus non confidam? Beatus nes Sabaites vir mihiin paucis carus, res mi- itaquc Pater cum tale refponfum ab homine hi auditudigniffimasretulit. Hic mihi fic nar-: rufticano accepiffet, gavifus eft zaudio magno, rationem exorfus eft. Erat, inquit, ineo Afizo - & ait: Vere beatus es, chariffime fili, quia coenobio,in quo ego degebam ( inde enimi vir Ailr, caro & fanguis non revelavit tibi fapientiam ] M hic fan&us venerat ) e fenibus quidam religio- I hanc, fed Pater coeleftis ipfe te docuit animam fus admodum folutus, & male fane moratus, tuam ad vitam, rectiffimoque tramite perdu- teftor hoc veri caufa, non hominis judicandi. xitad patriam. ]Jam ergo fecurus egredere, Na&tus hic erat difcipulum, nefcio quando,ad- quoniam patefatta eft tibi janua vitze. , De- modum juvenem, cuinomen Acacius, ingenio functo itaque fratre, & exequiis celebratis, fimplici,fed animo caetera minime imprudenti. venerabilis Pater de converíatione & confum- li, Hic ab illotetrico Silicernio tanta, ac tam indi- matione ejus fermonem in Capitulo luculen- gnafazepe tulit,ut multisfortaffe res fupra fidem ]; 8« a D tum fua illa devotione, & facundia peroravit, videri poffit. Quippe qui non convitiis tan- omnesque illius exemplo ad amorem obedi- tum & contumeliis illum exagitarit, fed quo- entize mirabiliter accendit, veheménter nam- tidie verberibus & plagis male mul&arit, & A- que affectus fuit in refponfione illius, & magis cacius omnia prudenter & patienter perfere- congratulabatur ei fuper obedientize virtute, bat. Huncego, cumin fingulos dies, velut, em- & füper ipfius animze puritate, quam fi vidii- ptitium mancipium, pelfime tractari cerne- rem, faepenumero occurrentem allocutus fum. fet eum iïgnris & prodigis 'c-cnr,ufca.nf:emT * Dignitas. Quid eít, inquam, frater Acaci, quomodo ha- bes hodie? tunc ille mihi mox nunc liventes - Aefaelus 1. " XLVI. Cafatiu s Heifterbatenfis refert, « 6.c€, oculos, nunc Izefum collum, nunc caput plagis 35* quod, cum przedicator quidam peccatoribus . contufum oftendit. At ego, quodgermanum poenam comminatus fuiffet inferni, lafciva patientiee alumnum fcirem, bene habet, bene quaedam mulier in oratorio cómpuncta fermo- habet, inquam, fuftine ; fru&um patientize nem przedicatoris interruperit, interrogando, feres. Hoc patto cum novennium totum apud quonam modo concubina: praedicatorum poe- immitem illum fenem Acaeius egiffet, ad coo- nas evafuree effent infernales? Cui prsedica- lum profectus eft. . Poft quintum inde diem, torfive deli&ti exaggerandi caufa, five quiain- magifter ille fzevus .Acacii mortui abiit ad terius 2d hoc motus fuiffet, reipondit: Deli- quendam e fenioribus magni nominis virum, &um hoc alio modo dilui non poife, quam ut quem affatus ; Pater, inquit, frater Acacius ejusmodi concubinae clibanum ingredercatar mortuus eft. At fenior hoc audito, crede mi- ardentem. ieec igitur ad literam obédire Li, inquit pater, non credo mortuum ; Tum volens, quia talis concubinatus fe ream agno- maogi n?xv' PC Acacil, veni, inquit, & vide. - Ubi Ícebat, ut de vitze scternze fecuritate fibi pro- ad fepulchrum conftitit, exclamat pater , & fpiceret, die quadam exfpectavit, quo fornax im * velut viventem (nam vere in quieteSan&ort ; [ accendebatur,cumque omnes domeftici egref-. vivebat) compellans, frater Acaci, inquit, es fi fuiffent, ipfa fornacem ingreffa ibidem mor-- ne mortuus ? Hic ille praeclarus obedientize tua fuit. -Deus autern infinuare volens, quam filius, etiam a morte fpecimen obedientice fi- fibi accepta fuiffet obedientia illa ; In ipfa li, praebiturus : quomodo, inquit, mi pater hora, ut preefatus Author fcribit, effecit, ut qui fieri poteft , y circa domum fuerant, contempl [2 (]!- i fint.co-- moriatur ? üt vetus obedientiae alL*tmlïqs / lumbam candidilfimam de ore fornacis exire, JXLIX. Devotiffima Francifea a Jefu Ordi- Rho. hift & cum multa claritate coeli fecreta penetra- nis Minorum Joannis Borgize foror. virginitati V** ? 4€ : re. etupefatti de vifione, effrattis foribus in- nuptias, & chriftianae pauperitati Principam " " ^ sreffi, faeminam femiuftam extrahbentes, ad aulas pofthabuit, brevi tantum profecit, ut vir- yerburm) preedicti facerdotis, tanquam proprii - ginibusSodalibus moderaretur. Manebat inter corporis interfectricem, in campo fepelierunt. Virgines Franícifeze mater, anus grandseva, Ut autem Deus oftenderet, mortem tam fim- exaequato viduitatis labore, tam facili ad om- pliciter il/atam non fuiffe ex malitia, fed ex nem religiofi morislegem confüetudine, ut in obedientia, noctibus candelis ardentibus mul- illa zetate filize obtemperaret, ac pro miraculo tis tumultum ejus illuftravit. haberetur. Optaverat aliquando pridie quam J Smaragdus - XLVIH. Quidam fízecularis renuntiavit fze- . Abbasc. communicaret, divinze Euchariftisze. vieilem culo, & venit monafterium, adéucens fecum ante aram noctem agere, idque fibi a filia in- 13.de obe filium fuum parvul'um , quem Abbss tenens dulgeri volebat, quod Angelos adeffe dice- infantulum ofculabatur, & dixit patri ejus : | dienq ret vigilantibus; cui Franícifca; abi, inquit, »3 Aopina & P, Laþn. Jibl. Man. 2omn. 11 * RA 538 Bibliotbece Manualis Concionatorie Domina Mater;. Nam quod ad Angelos per- collo circumferret, Sed'& ipfe S.Tgn.adeo ejus tinet, affiftunt etiam ex obedientia dormien- obedientize confidebat, ut literis, quibus eum jb ! tibus. x ko ex India Romam revocabat, folam literam 1. gom-c' Philipp.a. L. Chriftus propter obed I entiam - accöpit in calce adfcripferit, non dubitans, quin ea 5047' nomen fuper omne nomen, ut in nomine fufficeret, ad iter illud pari velocitate & ala- ejus genu flectatur coeleftium, terreftrium, & . : critate, quia ingreffus Indiam fuerat, fufcipien- fit jf infernorum. dum.Epifcopos eorumqueVicarios adeo venc- S,Bern.f. LI. B. Virgo unica illa obedientia per ver- rabatur, & tam perfecte obediebat, ut nihil fi- 15. de fe- bum fiat expreffa, plus merita eft, quam om- ne eorum auctoritate tentare przefumeret. Siv.D.Vir. hos San&i fuis actibus, tefte S. Bernardino ; e- JIT. S. Francifcus Borgia Superiores usque Vitala, c. levata quippe eft,ut ipfe ait, ad infinitatem per- eo vereri folebat;ut.licet jam eo munere defun- 3- Vi P. fe&ionem & gratiarum , ad imperfcrutabilem &i effent,esdem, qua antea, reverentia coleret. p abyffüm charifinàtum Spiritus fancti. Non tantum S Ignat. juffa ad unguem expedie- VitaPP.l L]I. Cum aliquando quatuor íratres de bat, fed etiam fratri Coadjutori Michaeli Mar- 3 5.de obe- dien. Scythia ad Abbatem Pambonem veniffent, & co, qui eicomes aS. Ignatio additus fuerat, in unusquisque virtutem alterius explicaret, ni- iis, quze valetudinem concernebant, exa&iffi- P.Q.pa mirum quod unus jejunaret multum, alter ni- me obediebat. .In Ognatenfi feceffu lapides, u$ hil poffideret, tertius plurimam charitatem calcem & ligna ad aedes conftruendas portare haberet, quartus vero viginti duobus annis in juffus, tam libenter & ex pedite paruit, ac fi obedientia vixiffet, dixit Abbas Pambo: dico Angeli vocem audiviffet. vobis, quia iftius virtus major eft, quam reli- IV. B. Aloyfius nullum -unquam vel levif- Vita, . quorum, quia unusquisque horum virtutem, fimum imperium praeterivit, Mandata Supe- quam poffidet, voluntate propria retinuit, hic riorum non aliter, ac fi ab ipfo Chrifto data F Hit.: autem voluntatem füam abfcindens, alienze fe effent, accipiebat. Erga Manuducttoris focium 1514 voluntatis fervum fecit.- tantam reverentiam & obfervantiam exhibe- Tbid.1. 14, LIH. Quidam Patrum narravit, fe vidiffe bat, ut ipfum P. Generalem majorem colere n. 9. quatuor ordines in coelo, Infirmorum, hofpi- vix poffet. Juffus a meditando abftinere, Deo talitatem Se&antium , Eremitarum , Obedi- interius confolationes & illuftrationes multi- entium , hos vero tor plicanti dicebat : Recede, Domine, a me, ut que & corqnz; apt;ea obedire poffim. Si ab aliis obSuperiorum man- fquif,fev exornatos, data vexaretur,id unum refpondebat: quid vis, VI faciam tibi? Prophetae dictum eft: ut jumen- tum factus fum apud te, & ego fempertecum. í ^. EXEMPLA DO .MESTICA. ita La C. lbde V. P.Petrus Faber ad nutum parebat. S. Ign. V m — Qualitas. licet fciret, ex fuo ad locum imperatum difcef- 27- Ínatius quanti fecerit obedientiam, pri- fu fpem fructus,aut valetudinem primum recu- Vital.&. c. L. (S. 4. kem H. 3nario ex ejus epiftola colligi poteft.Item peratam laefüm iri; neque enim nos, abjebat, S.p.».l. 7. cum patrem quendam infignem, fed in rebus voto obltringi, ut ad falutem multos arbitratu 2, n. 28. agendis fuze fententiae tenaciorem poft mul- noítro vocemus, fed ut filii fimus obedien- Amie 1506.| ta media fruftra adhibita e focietate ejecit, ad- tes.Unde licet fciret, pro fe retinendo fcribere 8 vocatque ad fe P. Joanne Philippo Vito Socio, Principes, Refpublicas, Proceres &c. tamen Secretari, ades, dixit, excipe : teftatum volo ad nutumS.lgnatii 2bibat. Volebat fubditos focietati; quid de obedientia fentiam, fimul- non confiderare mala in Superioribus, fed fo- que undecim dictavit capita, quae P. Ribade- la bona, nt fic eos ex aniimo poflent honora- neira teftamentum S. Ignatii appellabat, & ab re. Imofividerent, Superioros longe a virtu- Vitaltid. eol.c.ref»runtur. Dicere quoque folebat, eos, Jel. A te abeffe, eo acrius ipfis enitendum elle, ut ipfi li. vi Maff. . 5 4$ui in obediendo voluntatem tantum, & non fe divini amoris, timorisque refpectu, in ftatu 6,7, . judicium pariter cum Superioris judicio con- fuo perficerent, diligentia, fiGelitate, alacritate lutó formarent, àltero tantum pede in religione $M I obfequii; nam ita demum ubi fe gratos ipfi Áti, effe, & pleramque in magna incommoda inci- Deo efficerent, dignos per obedientiam fore, dere, & graviffimis perturbatze confcientize quibus etiam boni Praefides concederent 3 t ] lr ftimulis ac moleftiis implicari. Hinc cum P. VL P. Joannes Nuncivs Barretus ex morbo Hift. See, Hift. Soc.Jacobo Loffio in Siciliam abeunti mandaffet, àd mortem decumbens ajebat, fe, modo S. Ign. P. t* l- t4- p.r.1. 8 n.ut fingulis octiduis ad fe fcriberet, & ille dili- aüueret, nequaquam recufaturum, ita apimam * ! 19 genter fingulis octiduis id przeftitiffet, fzepius agentem, ac vel poftridie expiraturum, in na- Ícibens hoc ipfum, quod nihil fcriptu dignum vim inferri, cum tamen itaaliqui a mari abhor- illa hebdomade contigiffet, legens tales literas reret, uttritum illud : Attufzeve Aquilonun- affirmabat,confeffionem illam longe gratiorem quam mea vela videbis: identidé fibi occineret. - fibi fuiffet, quam fi multa & przeclara geffiffet. VII. Ernanuel Alvarius Conimbricze 1 546, Ibid. 1.6.5.- Ib.!m Vital2.c, II. S. Francifcus Xaverius tam erat obedi- juffus fcribere affe&um fuum ad gratum in fo- 97* W $9. entize ftudiofus, ut vix indicata S. Ignatius vo- cietate, nihil, ajebat, mihi melius eft, majus- luntate, quia volebat, ut Indiam peteret, mox que eligere, qnam obedientiam parentem feli- omnes difficultates & difcrimina contemnens citatis, Antonius vero Quadrius, paratiffimus, ad iter fe pararet, nec minori alacritate füfci- ajebat,fum,fummis & infirmis dehac focietate Ib. 1,6.c,8. peret. S. Ignatius velut Superiorum fuum adeo Dei mei, & Domini]efu Chriftiinfervire; Id u- aeftimabat & venerabatur, ut nomen illius a num cupio,nihil ut mihi unquam mandent, vel literis praecifum in reliquiaria theea inclufum mapdare omjttant, vel concedant, quo mihi [ indul- Tütulus: CH Obedientia. | 3559 indulgeant, fed me fevere ac libere ad füam randi conftantize gratia, fimul u aliquid jufte voluntatem regant. Patris dolori deretur, fed nec parentis lacry- Intib In-... VIII. Quidam pater dicebat, homines focie- mie, nec virorum principum,.quidomum eum golfi-c.13. tatis effe debere,ficut materia prima, patientes reducturi aderant, preces, nec Pontificis im- * 47 AnnalLu- Icilicet fe aSuperiore quavis forma informari. ; peria, quze fubrepta effe dicebat, apud ado- IX. P. Valentinus Carvalius,cum duodecim lefcentem tanti erant, ut quidquam illis con- fit. 1565. jam annis eximia cum laude füperiores fcho- cedendum fibi putarét ; aditurum fe ad Pon- las docuiffet, & Thefes do&iffimas pro defen- tificem , & caufam fuam apud sequiffimum fione imprimi curaffet, vocatus repente ad Principem Chrifti vicarium feliciter perora- x'æ—" c; navim, ut in Japoniam navigaret, relictis om- turum ; illos vero inimicorum, non atfinium nibus, nec verbulo addito, itineri fecommifit. Vita P.r. partes fuftinere,qui fe e falutis portu abreptum, X. Joannes Berchman cenfebat, in rebus iterum furentibus rerum humanarum flucti- P*&39. minimis ftudio maximo obediri debere, quo bus vellent exponerfe. Talia dicentem ardenti intelligerentSuperiores, quanto in pretio man- ore, oculisque ubertim flentibus, quum fle&tere data fua haberentur. S.Ignat. eo etiam nomi- fe poffe defperarent, qui advenerant, Proceres, nehunc magis diligebat,quod tam praeftantem Franfcifcus Borgia Preepofitus Generalis, qui P.2.pag. deobedientia epiftolam ícripfiffet. Semel in adolefcentis ardore fuerat delettatus, objecto 115 Ífummo zeftu ter quaterque uno die foras ex obedientize nomine, monitumque, ne, dum obedientia egreffüs, cum a cubiculi focio mo- contra legitima imperia acrius tendit, Socie- neretur, ut attenderet, ne per imprudentiam tatem ipfam amitteret, cui obfequi cura effet peccet, & in morbum incidat, refpondit: mi prima; ita momento refrigeravit, ut ne ver- frater, prudentiam ego moderatoribus relin- bulo quidem mutire aufüs, fed lacrymarum quo, obedire mea folius cautio eft.- plenus abierit,currumque fratris confcenderit. Hift. Sec.1. XI. Septimanea quidam ex S. Francifci fa- Valuit obedientia egregiee indolis index, & 157 milia apud nos exercitia faciebat, cumque fa- poft aliquantos dies victor, ac tyronibus red- u crum legeret,cafu intereant Novitiorum aliqui. ditus, ejus fanctimonize locavit fundamenta, Jamn facro ad tremendiMyfterii elevationem cui Salletanae palmae coronam impofuerunt, .exlempi.' ventum erat, cum ecce pulfatur Novitiis cam- . XVI. Violentius adhuc blanditur Evange- !b panula, & repente audito figno omnes confür- lii propagandi affulgens e propinquo fpes, vi- !2« — : gunt, & abeunt. Poft facrum obftupefactus ris preefertim, quos hujusce operis amor extra : . Pater, & converfus ad noftrum, tanta, inquit, patriam, Europamque, ultra Oceanum traxit ; de Societatis obedientia audivi, quanta nun- & nihilominus in hac tanta generoíae mentis quam credidi: nunc tanta vidi, quanta audivi. illecebra obfequium Xaverii Calpari Barzeeo D. Ibdem lib.. . XIT. Joannes AntoniusApulus Novitius fze- potius fuit. Bis exemplum dedit. Ormuzii 17112 -pe a magiftro Novitiorum rogatus in morbo, agitantem evocarupt, miffis Legatis, Arabise quando mori vellet? femper refpondit: cum vicini accolze, ad quos viri fama pervaferat, & tu Pater veniam dederis.Cui Pater ergo,inqui- pollicebantur, fe monita ac fcita chriftiana fe- ebat, cras hora fecunda morere, ita facttum. uuturos, fi ad ipfos iret. ' Sollicitabant Per- Annukæ. XIII. lldephonfus Lopez cum prius ipfe 1 dis regiones, quae albam ac metenti oppor- 1596. fol. fuiffet medicus, & in focietate, Coadjutor fa- tunam meffem 'oftendebant ex propinquo, 557; &us, gravi denique dolore laterum preffus, ipfe ardens animi, & longinqua aggredi para- videret medicum ab ea curandi arte recedere, tur; & Xaverius Orientis fines, ignotamque a — quamipfíe longo ufu expertus fuiffet falutarem, poniam abierat, ut facile contuli non poffet. magna cum animi tranquillitata ad ejus prae- h 7 is quamquam blandientibus ,. quia. infüla * fcriptum fumpfit medicinas, & fic obiit. excedere Xaverius vetuerat, major fuit Bart- Joh. Rho. . XIV. Pater Gonzalez Cardofus quamquam zseus, obfequii laudem tot gentium conver- Hitt, virt. divinitus fuiffet admonitus in eo, quod impe- fioni praehabens, ne ducis injuria pugnaret 14.c.6 n 'rabatur itinere, fibi fceleratorum hominum Idem Gose fubfiftere jüffus ,. nulla rerum ge- 3.e . fs. - infidiis effe occambendum , non ideo tamen rendarum fpe, ab illo, quod obtinebat, prze- ab eundo fe continuit, fed jubenti dixit: Ego fidio, elici potuit; fed ardorem animi in vi- cina vertens, tanto validius ad evangelicum vero iter ingrediar, fed fcito, me neque eo, quo u mittor, perventurum, neque huc porro rever- opus incubuit, quanto longinquis excurfioni- furum : Cumque ea dicta joco elevarentur, bus.prolibebatur ; nempe arétioribus finibus lp h iter illud fibi füpremum intrepide ingreffus inclufum ignem acrioribus flam eft, in eoque, monito prius focio, ut fuga fe ma graffari videmvs. mis, iu groxi—. periculo jamjam inftanti fubduceret, paulo .XVII. P. Joannes Ba ptifta Pifcator, B. Aloy- Ib-exempl: fii Gonzagae olim Tyrocinii magifter fuit, 14« Y poft ab impiis czefus, obedientize Jaudem ab ipfa morte decerpfit. .. quod ad przecipiédam viri fan&timoniarm pree- Jb.exempl.: XV. Difficilius adhuc pietatis ardoribus, dicedum fuit, &NeapolitaniCollegiiRector dié .60"' !O. quam ingenio moderamur, quia honeftius ejus claufit extremum, ad illum usque obedientiae retinendae caufa obluétari videmur ; fed hujus fummus. /Egro ac tenuiter fpuritum recipro- etiam luxuriam veluti quamdam, obedientia canti cibum ('id eratex coéto olere acetarium ) depafcit, ut ipfa validior injuria frugem ferat. obtulit valetudinarii minifler,quem;ut alacrius Rodulphus Societatis ineundze certus, fuga fe fumeret, medentis praetendit imperium. Ad e& aterna e domo in noftram receperat, & repe- vocé nihileffatus pifcator, conniti, & quamvis titis parenti precibus, jubente Pontifice, tan- ftomacho reluctante, effe coepit, tantavi, 'ut ti fper apud fuos effe jubebatur, fimul explo- tumente ac rubente facie, oculi ipfi orbibus Yyy2 ' ]?.Ln & P. Lein, Man, Bibl, dimn, LL $60 JBiblioibera Manualis Gonäma:&ig lum fere aut'exiguum fructum fecit; caufans jam extantes, multo fanguine fuffunderentur, ac fpiritu intercepto pene fuffocaretur: nec fatis clare indicat hiftoria focietatis , quia fci- tamen definebat, donec reverfus adminifter licet illud iternon fufceperat fuperiorem nutu, ropere inde inimicum naturze cibum amo- fed fuze pietatis, fociorum & Proregis impulfu. P itus eft, hominis virtutem fine fine admirans, -XXLI. Cum anno 1552. omnia inter noftros ul i debitam noftris ex legibus medicanti obe- Conimbricae turbarentur, juffit. S. Ign. P. Mi- Htft. Soe. d ientiam in tanto vitze difcrimine, vel verbo chaelem Turrianum,& P.Borgiam exHifpania P* 1 l 2& ! violare, religioni fibi duxerit ; ut qui optime eo fe conferre; fed cum res per fe viderentur '^ 32 fciret, nebis quidem obedientiam votum effe, jam compofitze, neceffe non duxerunt illi, lo- vivere opus non effe. co fe movere. : Verum dein graviores turbae tit feexemp, XVIIJ. Judicentviri fapientes, paremne, an exortze fünt, quze ex omnium fententia even- 1 tnajorem laudem meritus fit in eo, quod fub- turze non fuiflent, fi dicti duo Patres in Lufi- ;2- D. jiciam Hieronymus Natalis ; ego enim, qui taniam 1e, ut Ignatius jufferat, contuliffent; nimirum ait Orlandinus, füumma potiffimum utriusque fa&um arduze plenum virtutis effe video, rem in medio relinquam : Miffus ab capita Deus movet, docetque ac multa in re- Ignatio Natalis, ut per Hilpaniani conftitu- bus gerendis per imprudentiam prudentium nimis Adminiftratorum peccantur. tiones a fe longanieditatione defcriptas evul- , garet; atqueinterpretatur, quamquam tantus XXIJ. Scripferat P. Laynes Provi ncialisIta- effet, tamé modeftize ufürpandee caufa Pintise; lize ad S. P. Ignatium, cum eo leniter expoftu- Hift. $oc,. lans,quod omnes Patres Romam vocaret. Re- !« 12. n. 82 quum a Borgia Collegii fundatores religiofis epulis exciperentur, easdem fuper menfam le- fpondit S. Pater, dolere fe vicem Laynis, quod, ;?)'im gere non dubitavit. Id maxime agebat, ad no- licet admonitus, nondum tamen communia privatis anteponeret, refcriberet proinde, quid wum illud Ignatianze prudentize atque fapien- tize lumen omnium animis füfpenfis, & ecce poenitentiae ob hanc culpam fübire vellet ; cui tibiaBorgia, qui aliorum quidem modera- refpondit Laynes, fe has literas non femel mul- tor, nullum tamen in Natalem imperii jus ha- tis cum lacrymis legiffe, ac angi vehementer hno:] quod parentem fuum hac in re offenderit, iun ( beret, aliquid extemplo his, qui recitabat, ex- Dulion, plicandis, ornandisque dicere jubetur. Res quodque viginti annis nondum perfe&e judi- Yf erat paulo durior,& humana fapientibus etiam cium füum deponere didicerit. Dolore- fe fummopere, agnofcere culpam, ac petere, ut iniquior, juberi ab eo, qui imperium in fe non ho haberet, & perfonie, quam fuftinebat, au£cto- fe quamprimum Provincialiatu , concionibus, ritatem extemporane:e orationis periculo ex- aliisque literis aeternum exueret, Romam vo- Is caret, & velad culinam yel ad hortos, aut do- lj. poni. Sedpotior Natali obfequendi curafuit, & victo egregie animo conftitutionum legum- mum purgandam, aut Grammaticam docen- que noftrarum celfitudinem facto ipfo, cui pa- dam zeternum,fi vellet, & quamdiu vellet,man- / riaverbanon inveniret; Juculenter approbavit. ciparet, velfi menftruas difciplinas aut jejunia imponeret, omnia fe facturum pro culpa hac Anni, äoexemplb XIX. Invidendum veteranis apud Lugdu- $0. nenfes, celebri Joannis laudatiffimi olim mo- expia"nïäa. Satis id fuit S. Ignatio Vo;uiife; VOb nachi exemplo revocato, obedientise Tyroci- Uxulitas.- Isj nium Sebaftianus Davinus depofuit. Jacen- tem enim temere in horto aridum ramum, ut XXIII. S. Francifcus Xaverius fcribens ad Lib. 2. CP depangeret atque affunderet tamdiu quotidie P. Paulum Camertem, credas mihi, inquit, ti- ** . bique perfuadas velim, nihil effe tutius atque aquam, donec virefceret, juffus, nulla praeab- ab omni errore remotius, quam femper opta- furdi imperii interpretatione ufüs, parere ut fubito coepit, ita diutiffime füumma quadam re fibi ab aliis imperari, & imperantibus ex . alacritate perfeveravit. Rifüm movere poterat animo obtemperare. Hinc fzepe, licet d E Lq 2, epiæc fubditorum obedientia non dubitaret, tamen t« vaniffimus labor, nifi admodum comprobaf- fet eventus, uberem effe obedientize fructum, füb obedientia imperare folebat pro majori, N illique ipfam parere naturam. . Sive ea ignoti ut ajebat, ipforum merito. UT XXIV. P. Cafpar Barzaeus Gyoæ ih mor- Hift, Soä dnq ) ligni conditio fuit, ut etiam aridum longa irri- bum lapfus a P. Antonio Gomio Re&ore per P- !« l&«v Usc gatione iterum viveret, five, quod, vero pro- pius, adolefcentis obedientiam commendare jocum juffus eft convalefcere quamprimum *** voluit Deus, longos poft menfes rediit paula- * quod imponendam humeris ejus crucem do- mi jam paratam haberet. Poftridie P. Cafpar tim viror, & ramus ] am arbufculs in novas fe frondes, ignotique generis induit, auctaque de cubili furgit, Gomio fefiftit ad omnia expe- ad juftam magnitudinem tyronibus, qui eam ditus & alacer. Idem ex tempore juffüs concio- nari inrefectorio,tam expedite id fecit, ut nun- obedientize arborem appellavere, diu exem- Xeno; plo fuit, atque admirationi. Nollem equidem quam meminerit, fe folutius dixiffe; & cum 4.de novarum 2zedium fübftructione in hortum majori fru&tu. Alio tempore a Gomio Rectore dici] juffus Andream Carvalium Ducis Alcacefii fi- progrediente excifam fuiffe, potuit transfer- lium ad Societatem adducere, fecit, adduxit. ri, ut nobile virtutis monumentum ; ideoque Vita €. 9». g ne omnino oblivione exarefcat, in hos virtu- * Y XXV. P. Balthafar Alvarez ajebat, fecurita- m'ioiü tum hortos libenter intulimus. tem in agendo cum proximo, cum ex obedien- ld &lift, Soc. ANece[Dtas. tia fit, eflevaldemagnam, adeo utfi quis obedi- p.r1l14. XX. P. Melchior Nuunius Indize Pro vin- endi caufa infames foeminas accederet, ut illas no 13 l [] cialis in Japoniam primum, poftea ad Sinas Chrifto lucraretur, cum eis agens mundiffiinas L. 1. 5. n. ngee $34- . 16., Evangelii promulgandj caufa Profe&us, nul- cogitationes hab-erfat, quafl eifef« aliqïu,is.A ]us; $. 87- 4 fïtulds CH Oledientia, — s6i lus; & fiex propriavoluntate in cubiculo fuo maneret, foedis ibi cogitationibus uteretur. fuiffent, nemo tamen inventus fit, q-uï ante fi- gnum pugnae hoftem repellere tentaret. Ipfe nunquam animum abjiciebat in arduis, V. Duo Turcarum Principes, Muftpha, qui Fierim, in quibus obedientia illum collocabat, etfi ad- Cyprum expugnavit, & Mahometes, in collo- Kemond, , $, verteret fe talentis deftitutum ad eas fuftinen- l TA das. Dicebat enim, í eru uio cum Oratoribus chriftianis habito dixiffe '-4 deortu deducet ex quo Deus religiofum ntur, mirari fe, in Kuropa non feverius in : T Fo 9. pofuit, ipfe eundem ; etiam cum pro- rebelles & feditiofos cives animadverti: fu- fe&u ; quod fi illum plus oneret, quam ferre poffit, feipfüm oner at, umquidem Dominum uti pro fymbolo his ver- lere, uod illi deeft. quia in fe r.epepi,t fup.- bis: aut moriendum aut obediendum. Ethanc Hift. 80c.1. .XXVI. Nea legem ab omni Princi poli magifter quidam ob cülpam vandam. pe inviolatum effe fer- 12. n. 25, jujï'us AB obadilla cibum humi fumere, & fri- gida levare fitim, cum V. Scipio Africanus cum in Aï'ricä' bellum Beierlin, - apud Oviedum quere- gereret, oftendit viros armatos, quos fecum intheatr, retur, fe paenitentiam t alem fine valetudinis habebat, & turrim przeterea excelfam in ma- V«Obed. detrimento peragere n L: on poffe, hortatus eft ri, & dixit: Nullus horum omniu ipfum Oviedo, utalacr 1 - m e&, qgi.no lg. ter pareret, nam frigi- non confcenfa turri femet in Í dze poculum medicinze calicem fore, paruit il- turus fit, fi ego juffero. x*mare g'ræcipi*taf ln ' le, atque ex eo p otu & feffi d miorque eft factus. one convaluit : fïrf VI. Fulgofus de quodam Affyriorum Prin- Fv lgofus ^ ucunditas., * cipe refert, quod dum in praefentia exteri cu- lib. 2. c. $. jusdam Legati de militum fuorum gloriaretur terum mes !i,t?o . XXVII. B. Aloy f. dicere folebat, fc e rhagno— obedientia, ip ere recreari, quod fcire, religionem navileffe feque ex multis, qui in turis ca- ROr9b, cumine vigilias agebant, unum ex illis nomi- ; fimilem,in qua propter obedientiam non mino- ne ad fe accerfiviflét, is confeftim ex eadem res facerent progreffus, qui juffu Gubernatoris otiofi fedent, quam in remigendo defudant. - fe turn deorfum egerit praecipitem. Annal Li- XXVIII. P. $. IIX. thuan.Co ,tuor Joannes Gerardinus Belga qua- Bulion, votorum Profeffus in agone rogatus, ']EXEMPL A BESTIARUM. quid de obedientia fentiret ; refpondit: qui 116.06-. vult lzetus effe in agone, L(G allus Columbani Abbatis difcipulus & M. Marue fi obediens Superio- Hildeboldus Diaconus pifciculos, quos lïäSleyä...Ca 3' An.nuæ ribus , & refignatus ad omnia officia. de flumine reticulo traxerant , in folitudine XXIX. P. Nicolaus Denotarius, olim Pro- alfaturi ignem concinnaba i 1586. f. vincialis Romze, moriturus cum rogaretur a " nt, cum interim ur- 19. fus mire magnitudinis propius accedens, Dia- Domefticis, quid vellet eos meminiffe? re- conum quidem terruit, fed Gallo jubente, ut fpondit, ftudium obedientize fe commenda- ligua igni inferret, obedivit: Hoc ideo fane re ; id enim fibi in hoc articulo mortis füm- hic referendum duximus , ut $nam fecuritatem afferre. qui praepofitis Annuäel CXAX. D I fuis reniti audent, tali exe mplo magis confun- gnatius Martinus dicebat, idfi- dantur, quando & fylveftres ferze juffa Santto- 3598. £ bifolatii & fpeiad imm 1 ortalitatem confequen- rum revereantur, & obfervent. 158. dam praefertim effe, quod nunquam meminif- Sic & D. Elie- fet, egiíle fe, ronymo urfis etiam bellua fer ocior leo obfe- & ut ad fuam voluntatem fle&eret quium przeftitiffe dicitur ; Afellum monafterii Judicium Superioris. Unde obtemperavit il- ad paífcua educere, pafcentemque comitari af lis fumma femper fide, nunquam de praefidio & ftationeé dec fuetus, agafonis fungebatur oflicio. Sed afello collocavit. S effit, in qua obedientia illum amiffo juffus ipfe ligna dorfo deferre, onera- ri fe multa cum manfuetudine patiebatur, do- il VII nec poftea inventum ante fe ad monaíterium EXEMPLA . PROFANA. agens reduxit. Ecce bruta animalium fenio- Plutarch, rum juffis obfe quuntur, & homo rationis ca- [. A gefilaus celeberrimus . Lacedaemonio- pax audet refragari. apud Ro- rum Dux, cum ei rem non minus feli- $u driq. pI. 8 Ld lT. Legitur in vita S. Arnulphi de Bruxella Spezil ex L[þVv tF. $. C. 7 € citer, quam fortiter gerendi mandata ab Se- monachi Ciftercienfis, quod quodam teinpo- £/»l. dife natu allata effent, quibus domum revocaba- re, cum in Gratia. ( cui certum nomen eft ?» exempl, tur, e medio fcilicet honorum curfü, omiffa J 345. moraretir, id officium impofitum fuit ei , 1 Hs rei profpere conficiendae maxima opportuni- famulo fibi adjun&o, quotiescunque neceffe tate domum illico fe recepit; quod quidem ellet, fruges faccis imp olitas, ad monafterium, majori Jaudi, quam univerfa reli carrucaret, /JIterum £&ta, ducebatur. Y qua illips fa— quein iisdem faccis panes, qui fratribus G rangize certis per hebdomadam. Kenoph. . ][. Chryfantha miles cum e lata jam ac vi- diebus fufficer e poffent, reportaret. Contigit ata bipenni hoftem effet percuffurus, ut tu- autem die quadam eum cum curru diícipl. bam receptui canentem audivit, a&utum ab frugibus onerato ad monafterium deveniffz, Cu mque Plutal!dh. "hofte illefo, placide ac compofite receffit. ante molendinum faccis ac frugibus ev acuatis to, 1, in l]. Paufanias Grzeci agminis Imperator, currum fuum exoneraffet, cum eodem currü « cum inter facrificandum Mardonius Dux Per- Marcell, farum inexfpettatus irrueret, fuos omnes ab- ad proximam Grangiam (quse nova cüria due citur) profectus eft, Ubi cum negotium, pro jectis ad pedes clypeis juffit quiefcere; nec quo illuc ierat, expleffet, etiam duos porcos, prius hoftem repellere, quam pugnze fignum quos à Praela bus to fuo licentiatus dare pauperi« daretur. Quod illi tam obedienter preeftite- ropofuerat, in duobus faccis incl ludens ora l x a ccorum ligavit , tis Kunt, ut, lif;et plures eom ab hqiie jam caefi Heisq'ue in curru loca ad ïyys— 562 Biblietbeca Manualis Concionatoriue cum fratrem in fylvam ire præ/clvepit , atque -adxf monafterium remeavit. Cumque jam . folicite agere, ne procelli illic demorati, aut portze monafterii appropinquaret, eidemque rent metas, aut alienam .. porci tanquam animalia inquieta importune proprias transcende Abüt —— glandem in fua da mna manducarent. erunnirent, timens vir Dei,-ne forte quis- frater lzeta fronte, & libentiffimo animo, quia uam hujusmodi occafione in füfpicionem la- 0" beretur, brutis animalibus tanquam ratione obediens erat, juffa fa&urus in fylvam pr utentibus locutus eft dicens : udite porci, ceffit.. Sed cum multi tranfüffent dies, & tempus poft tempus fugace s vices peragent, audi e verba mea, fi difplicet in oculis Dei, ui devotus elfet, ne, ficut propofui, in ufus pauperum vos ex- redi&us frater, quippe q e gravi ter ferre coepit, fe divinis exemptum endam, licentiam habete grunniendi, ficut & facitis. Si vero gratum eft, & acceptabi- myfteriis, nec miffarum celebratioriibus, nec exceffum capitulis cum re liquis fratribus pol- ie Deo meo, ut per me de carnibus veftris o accen- fe intereffe... Un de pio quodam Zel avida pauperum réficiatur efürles, preecipio fus omnes procellos in unum conge ftos, his fi- ^ obisin nomine Domini, ut penitus ab hoc milibusque verbis a 2 i ffatur:* Ecce, inquit fra- importuno grunnitu ceffetis. Res mira: Con- bus, quibus vo- tinuo porci illi, qui diu, multumque intra tres porci, quoniam his die bis folicitus cuftos interfüi, fatis abundeque faccos clamitaverant, preecipientis obedien- tes adjurationi, atque imperio, grunnire cef- docui, inftruxi , informavi, ubi & ubi non eto, n8e - liceat vobis pafcentia ora porrigere, p : ^* faverunt. Tunc vir Dei filentibus procis mo- dentes, vel Con- nafterium ingreffus, ad pitrinum usque per- has ampliffimas metas exce ventui lites vel vicinis damun a lafcivis difcur- - rexit, ubi faccos fuos panibus implevit. Quod dum fa&um fuiffet, & iidem facci fuper por- - fibus excitetis, praefertim quia nec fpatiamen- ta licita conceffaque "vobis ar&ta funt, nec cosjjactarentur , qui in duobus faccis inclufi 7 habebantur, miro modo, ac fi mortui effent, landium copize, quibus pafcendi eftis, par- cior i hic manu jacent difperfze. — Ego jam ac incitari ad grunnitum minime potuerunt : lan- Quoniam Dominus nofter omnipotens ,. qui Conventum pergo, ubi to rpentem jam & um refocillabo, at- precibus famuli fui eos quodammodo obmu- euentem animum paulul que fic vos revifurus revert or. His igitur ver- tefcere fecit, nonnifi permiffione ejusdem i:e commendavit, naturalem eis grunnitum reddidit. Igitur * bis porcellos divinze cuftod panibus onerato curru, in viam füam profe- &abiit. Verum cum iniqui vicini refcivitlent, & liberis, quo tus eft.. Cumque jam longe rémotus effet a »orcos cuftodem non habere, - - vellent, difcurfibus agi, Cq üippe cum nuJus muro inonafterii, procis fuis licentiam grun- 1c ad fua. niendi ficut antea confueverant) ' verbo adeffet, qui prohiberet) ceu jam nut nt, gavififunt, c lam in infidiis/ reddidit , qui ftatim inquietudine folita cla- vota prata virere morem emittentes ,' donec ad Grangiam ven- ppüti—fünt,ïcurio fiffimo oculo intuiti .funt, ut- as fibi metas improvidum pes tum eft, grunnire & clamoribns infanire non rumne praeícript ceffaverunt. Eosdem autem porcos fic ; cus transvaderet .Sed cum diu defideraffent, & N 4 utpre- ré ffe&u ; porcis iipofitas ofuerat, pauperibus dedit. . fpel fuze fruftrarentut hiï ^ (fedy & leges devoti cuftodis ftri&e fervautibus, vi eos 4bitdit. — ]II. Erat in Dioecefi Monafterie ftatnerunrt. Un- 1eexemp junc eftinfigne quoddam Monafterium Or- ad preevaricationem impellere dentibus verfus de arreptis fuftibus, Hagris, tri ,l Zs dinis Cruciferorum, cujus nomen ob certas ftias deduxerunt. caufas fubticeo, habens in circumjacentibus prohibitas fylvas invitas be i fu- Sed, O res nimium admiran a! Cum porcelli fibi locis fylva ambliffimas, ad quas non 3 tum eft, a&iusque a a punctum praefixi os modo, verum etiam aliorum procellos vi,ut di£ termini deveniffent, pi itaviflentque attores, 'fumpto condigno pretio idcirco minare foli- ti Fnem vifuros, me- ti funt, ut autumnali tempore rapidis flati- jam jamque fe infaufti vo mores facti praeccpti, quo d fraterimpotuit re- büs dejedas glandes infra transeunte porci vultibus, terrentibus Íe ar- colligerent, & fic dul ci pabulo incraffati efi- jectis cum impetu. D mis contemptis, pe de quogue in transyverfum bus hominum fierent aptiores.. . Cum igitur - girato,trans di varicataimpellentium crura ra- uodam ternpore dives quercubus fylva , de- vidis curfibus agebantur. Stab antattonitihoc lapfis glandibus u Itra folitum copiofe refperfa & adrem frerium praedictum non fa- videntes hoftes fraternze fzel icitatis, jaceret, & mona nimis infolitam invidi obftupuere fubulci. De- cilem nummum de alienis fagin andis procel- let invidis -mum tam non minus fuam invidiam, quam ' lis in pretium caperet, ( quia fo bruti animalis obedientiam admirantes, pro- fupplicium effe aliena felici tas vil lani cir- ] e&is armis,. depofitaque invidia, concito ad cum commorantes, qui & Apfi in proximis iylvis fimili fpe porcos alebant, monac hi.s P riorem monafterii greffü abierunt, cul recen- ^ter orta prodigia enarrantes, reparata chari- de fuo lucro deffeventes, communicato invi- De quo cem. confilio ftatuerunt diligentius fe obfer- tate veniam de invidia petierunt. á fit Deus benedi&us in fzecula Am en. vare velle, ne forte porci monachorum exor- & celebr l 1 Ihido di&b batis metis in fuas fylvas improvidos pedes IV. Accidit quoddam mirabile, ?. ex8 memoria dignum , apud civitatem Eugubii. 20 »a defigerent, quaten us vel ficin monachorum 'S. Pater Francifcus Perce- Nam cum adhuc viveret damna fumpta occafione fzevirent. erat in territorio ejusdem quidam] upus terri- it ifta fecretius Prior, & rufticam. plebem — bilis magnitudine co rporis, & ferociffimus ra- raterna invidia laborantem ingemuit. Ne ralia, fed homi- E tamen infaufti defiderii füi male fperatos con- bie famis, qui non folum ani mies | fequerentur effe&tus ,. advocatum ad fe Lai- nes, & foeminas devorabat : ita quod o Glves *s um H Tündus jCI'II.A Obf'd;entia; ; J 45 vives in tanto terrore tenebat!, quod omnes lupe, ego volo; /qugd tu dexs.' mihi fidem, ut ibant muniti, cum egrediebantur terram, ac poffim evidenter credere, quod promittis. Et fi deberent ad bella funefta procedere : nec cum extendiffet S. Francifcus manum pro re- tamen fic armati valebant dicti lupi: morda- cipienda fide, lupus etiam levavit pedem an- ces dentes ac truculentam rabiem evadere, teriorem dextrum : & blande, & leniter po- quin eidem per infortunium obviabant. | Un- fuit füper manum S Francifci, figno, quo po- de tantus terror omnes invafit, quod vix ali- terat, fidem dando. 'Tunc S. Francifeus ait: quis extra portam civitatis audebat fecurus frater lupe, preecipio tibi in nomine Domini exire. Volens autem Deus notificare fancti- noftri Tefu Chrifti, quod venias a modo me- totem beati Franciífci civibus fupra diétis, cum cum ni! duhitans in civitatem, ad faciendam ipfe beatus Pater tunc temporis. effet ibidem pacem iftam. Etlupus obediens ftatim ccepit compatiens illis, difpofuit exire obviam dicto iter cum S.Francifco,tanquam manfuetiffimus lupo: cui cives dicebant: cave, Pater Fran- asgnus: quod videntes illi de civitate , coepe- cifce, ne portam exeas : quia lupus, qui jam runt vehementer mirari, & novitas, haec fta- multos devoravit, penitus, te occidet.. San- tim per civitatem totam infonuit: ita quod &us autem Franfcifcus fperans in Domino omnes tam viri,quam mulieres,magni & parvi, Jefu Chrifo, qui univerfze carnis fpiritibus ad plateam fimul convenerunt: quia S. Fran- dominatur: non clypeo prote(tus, vel galea, cifcus ibi erat cum lupo. . Congregata igitur fed figno S. crucis fe muniens, exivit portam populi maxima multitudine, furgens S Fran- cum focio, totam fiduciam fuam jactans in Domino. cifcus, fecit illis mirabilem praedicationem di- Etfic fideliffimus Pater Francifcus cens, inter alia, quomodo propter peccata ta- intrepidus exivit ad lupum : Et ecce multis les peftilentiee permittuntur, & quanto fit pe- cernentibus de locis,in quibus ad fpectandum riculofior vorax flamma gehennze, quae habet afcenderant,lupus ille terribilis contra S.Fran- in aeternum devorare damnatos, quam rabies cifcum , & focium aperto ore currit , contra lupi, quze non poteft occidere, nifi corpus, & quem 5. Pater oppofuit fignum crucis, & tam quam fit pavendum in barathrum infernale a ífe, quamaíocio virtute divina lupum demergi, quando tantam multitudinem un- compefcuit: & curfuüm retinuit, & os tru- um parvum animal in tanto pavore, & peri- culo detinebat. eulenter apertum conclufit, & demum advo- Revertamini-ergo, chariffi- cans eum, ait :. veni ad me, frater lupe, & ex mi, adDominum, & facite poenitentiam di- parte Chrifti tibi preecipio, quod nec mihi, gnam a lupo liberabit vos Deus in praefenti z nec alteri noceas. Mirabile dittu, ftatim fa- & in futuro faucibus barathri devorantis, & &a cruce conclufit os illud terribile, & fa&o his dictis ait: Audite, chariffimi, frater lupus mandato, ftatim fe ad pedes Santti, jam fa- qui hoc corai vobis adftat, promifit mihi, & €tus quafi agnus ex lupo, capite inclinato pro- firavit. de promiffione fidem exhibuit, facere pacem 5ic autem. proftrato ante fe, dixit S. vobiscum, & nunquam vos lzedere in aliquo, Franfcifcus: frater lupe, tu facis multa dam- [i tamen vos promittitis fibi quotidie expenfas na in partibus iftis, & horrenda maleficia per- dare, & ego pro fratre lupo fidejubebo, quod petraiti, creaturas Dei fine mifericordia de- pactum pacis firmiter obfervabit: tunc om- ftruendo, non folum autem irrationalia ani- nes ibi congregati cum clamore valido, pro- malia deftruis, fed quod deteftationis audacise miferunt lupum nutrire continue. EtS.Fran- eít, occidis, &.devoras.homines ad imaginem ciícus coram omnibus dixit lupo, & tu frater Dei factos ; Unde tu es dignus horrenda mor- lupe, promittis fervare pactum iftis, fcilicet, - te mutilari, tanquam praedator, & peflimus . quoc nec anima aliqucd, nec perfonam, ali- homicida : propter quod omnes contra te- ju- cujus laedas ? Et lupus fe u: gericulans,.cum fte clamant, & murmurant, & tota ifta civitas inclinatione capitis, & geftibus corporis, & eft inimica. ^ Sed, frater lupe, ego vclo inter caudze, & aurium blandimentis, fe fervatu- te, & iftos facerepacem, ita quod a teipfi non rum pacta promiffa omnibus evidenter often- laedantur amplius; & ipfe tibi omnem offen- dit. Et S. Francifcus ait : frater lupe, ego fam praeteriam dimittentes, nec homines, nec volo, quod , ficut tu de hoc dedifii fidem, canes te amplius perfequentur. Etlupus ge- cum efíemus extra portam, ita & hic coram ftibus corporis & caudae, & aurium ac capitis toto populo ifto des m?hi fidem ; quod ifta inclinatione monftrabat illa, quze Sanus di- obfervabis, & in fidejuffione pro te fatta mi- cebat, omnimode acceptare, & ait iterum S. nime delinquens. :|Tunc lupns levato pede Franícifícus : Fratér lupe, & quo tibi placet fa- Gextero dedit fidem in manu S. Francifci fide- cere pacem iftam : ego promitto tibi, quod fa- jufforis fui, coram cun&is aftantibus, & facta I ciam tibi dari expenfas quotidie, donec vixe- eft tanta admiratio, & gaudium omnium tam ris, per homines 1ftus civitatis, ita quod nun- pro devotione Sancti, quam pzo novitate mi- quam famen amplius patieris : quia ego fcio, raculi, quam infuper pro pace lupi & populi, quod, quidquid male facis, propter rabiem fa- ut omnes clamarent ad fidera, laudantes & be- / dlfh inis facis. yertph 5ed, fráter mi lupe, ex quo adqui- nedicentes Dominum Jefum Chriftum, qui eos ram tibi talem gratiam, volo, qucd tu promit- meritis illius Sanéti de ore ferze peffimze libe- tas mihi, quod nunquam aliquod animal, vel ravit, & de tam horrenda pefte in pace pofuit, hominem lIzedas : promittis mihi ifta ? Et lu- & quiete, ' Ex illo igitur die Tupus populo & pus fignum' evidens inclinato capite fecit: populus lupo pa&a, per S. Francifcum ordi- od quod promittebat facere illa, auze fibi impone- nata, fervavit. & lupus per duos 2nnos vivens, bantux aSan &o Et S. Franfcifcus ait : l'rater & per civitatem ofüiatim vitütans neminem lgedens z Jibliotbece Manualis"Concionatoriæ 544 ledens : nec ipfze lzefus ab aliquo, fuit curia- venit'verum pietafis cultorem, perinde ut in- liter nutritus. Et mirum eft valde, quod nun- ftrumentum quoddam utile opifici, ad com* quam"latrabat canis aliquis contra eum. Tan- plendam fpiritualem fabricam omnibus in re- dem lupus feniens, mortuus eft, de cujus bus parare, in quibus, ut operam fuam navet, sorte. cives plurimum doluerunt, quia dicti re&tum effe Antiftes judicaverit, ne, fi id facere lupi pacifica & benigna patientia, quandocun- recufaverit, impedimento fit, quominus fpiri- Et ut inftrumentum. que per civitatem pergebat, miram S. l'ran- tuale opus compleatur. cifci virtutem , & fanctitatem. non fibi ipfi deligit, quod de facto ufus fit ad ar- Jdern t miriücam in : memoriam revocabat. tem juvandam, eodem modo pietatis, culto- mur. rem quoque nequaquam convenit, ipfum effe, Cog' qui fibi judicio fuo opus deligat, fub guberna- $. IX. tione fui artificis prudentise debet , confilio- que concedere.Brevius ita proponitur; Sicut : SX-IX"'M,I LITUDINES.. inftrumentum a fabro quocunque modo, & ad . Qualitas. quazecunque opera applicari fe finit; ita ve- Vit. PP.deI. rum obedientize cultorem ad . complendam Si cut aþis , quocunque vadit, mäfop.era/;- pat. & tur; ità & monachus ( & quivis alius fpiritualiter fabricam perfectionis omn?bus in huim. Obedientiee amator) quocunque pergit, fi M. *rebus parere convenit. propter Deum perrexerit, dulcedirem bono- T rum actuum femper poteft perficere. Necqüz'tgs. : IX. Sicut cibus fine fale eft infipidus, poti-Manfitr, S.pifil.in. ]I. Sicut paftori füo oves obtemperant, & $, Clim couft. Mo yjam quamcunque ille vult, ingrediuntur; fic usque naufeam,quam nutrimentum caufat, ita45* difc. $. qai a aaft. c-253- Qui ex Deo pietatis cultores funt, moderato- quoque nullum onus, quantumvis fit virtuo-" $: ribus fuis obfequi debent, nihil omnino illo- Íum, & perfectum, fine condimento hujus fa- rum juffa curiofius perfcrutantes. j lis myftici obedientize Deo placet. Unde B. Petrus Damianus inquit: Ut ergo.noftra fit de- &lgn. &.p. ll. Sicutcadaver quoque verfus, & quacun- conft. $. 1. que ratione tractare fe finit; ita obediens to- votio, vel affe&io fructuofa, falutiferze fit fem- Aontu, tusin Superiorum fuorum effe poteftate cupit. per obedientize fale condita, & quoscunque bo- 1.6.Die Idem. l. c. IV. Sicut baculus fcipiove non movet fe, ni operis vita noftra ramos expandat, in radi- t d nifi ab alio moveatur ; fic neque obediens ce lemper obedientise necefle eft, coalefcat. C /.X.. Sicut fervus in Palatium Regis admif-8. Macar, quidquam aggreditur, n H jü Supe'rigris volun- - tate permotus. fus, grandi periculo obnoxius eft, fi nan exhom. 13. : Rodriq. h: V. Sicutdi ordine & volungate Regis ipfi miniftret ; ita ! Masf ifcipulus magiftrum füper dubio $ d y.3: t* S*confulens ejus confilio acquiefrit, quia magi- homo quoque fervitio Dei deputatus non mi- 1.2, € 15. norem reprehenfionem poenamque timere fter eft ; ita fübditus Superioribus acquielcit imperio, quia fuperior eft. 4 L. merito poteft, fi voluntatem Dei per Superio- Manfi, tr. [. Sicut non ftat penes c hordam foni bo- res declaratam exequi differat , aut omnino £ transgredi praefumat. 54 difc-. nitas, vel fuavitas, quin potius penes peritiam 3 icut fine Duce non cot 1fiäitui de vi- c.!.a!:r.Jtl; 15.n [v4 fidicinis, qui illam debito modo contempera- Xl. S re noyit; ita quoque virtus poenitentiae non '&oria, &finegubernatorenon pervenitur ad ftin. in lig. iA ,vite C 3. confiftit in hac vel illa difciplina, in tam hifpi- portum ; ita & absque obedientia impoflibil - do cilicio, vel in jejunio adeo rigido, fed po- de abt:dT eft in hujus vita» pelago nonpgriclita;ri. ; 9 tius in obedientia per quam illi haec omnia a Utilitas.. .Patre fpirituali preefcribuntur. Unde S. Phi- . lippus Nerius intcr alia de hac virtutetradita | XII. Sibut&cibus' corporis in- omnia ejusLu-d. de membra diftribuitur, ut cüique det nutrime aL ».. Ponte to. documenta, hoc quoque fuis poft fereliquit, vi- ia a limentim 3 de perf. delicet obedientiam compendiofam quandam tum neceffarium ; ita obedien CLCU CA t.rlöl C- l] [» eft potentiarum & fenfüum boni religiofi, effe viam, per quam fubito ad perfectionem ervenitur, multoque majoris fe aeftimare 1l- omniunique virtutum quze in ejus anima fe- H u m, qui füb obedientia vitam quandam agit dem habent. N actarios domare Rodr. P.3« ordinariam , quam alium, qui ex propria vo- XIIL. Sicut qui/equos refr luntate rigidiffirnam ait poenitentiam. cupiunt, nunc incitant,)nunc inhibent nunc int?. $ €. 6. gyrum, nunc retro agunt, nunc adducts re- ;fbid. difce VII. Sicut nullus eft, quantumvis impius, a$.nm8. qui eundem cultum & venerationem deferre pente habenis fiftunt, quo fic lupatis psrere, recufet cruci alicui ligneze, velfi&tli, quam ar- neque füos impetus fequi, condocefaciant; ita genteze, vel aureze, quia non honorat materi- experti Spiritus magiftri faciunt, ut difcipu- am, fed patibulum, quod in ea repraefentatur los fuos in obedientiae virtute perficiant, & tractabiles reddant. i Chrifti crucifixi.. Eodem modo; tamefi Supe- zior fit homo imperfectus,vilis, & importunus, XIV. Sicut viator iter aggreffus, Scipione$. Doroth, nihilominus illum venerari, eique obedire de- invento, cui innitatur, magis illud accelerat, do f.I. bet, qui imaginem Dei in fe portat. & preeoccupat viam ; ita qui propriam vVo- SO naüll . VIII. Quemadmodum faber, zedificator ve Juntatem abfcindit, & voluntati Superioris ac- conftit, uiefcit, celerius in perfectione progreditur. fingulis artis iuftrumentis pro arbitrio utitur münu Co 3 i"u'O, neque unquam ullum inventum eft inftru- XV. Sicut arbores agreftes inferi duobus fo- S.Bernard. & 28. lent ramufculis alicujus arboris nobilis, & ex ferm. de mentum, quod ad quemcunque illle ufum vo- luiffet, non fe facile trattandum praebuerit, ac hocarbor, quze erat prius agreftis,producit flo- obed c.12, res, fructus & folia fecundum naturam arboris goderatoris manul cefferit; ita quoque con- nobif a zfuluf CII. Ol;e/die'ntïa.æ b 565 noBiïïg*de qua ramufculi fünt affumptl: Sic ne operantur, horum enim ä&ïohesï talis funt obedientia alienam voluntatem, & fenfum Tneriti, ut quaevis earum, etiam mirima, hoc confümit, atque cordi ejus, qui o5edientiam obedientia chara&tere confignata, Deo fit ac- promittit, inferit; & jam cor illud, fi in obe- ceptifima, ab eoque liberaliter compenfetur. dientia perfeverat, fecundum volunt*atem & Unde S. Bernardus ait: Qui fe fibi magiftrum fenfum fui Superioris jam operatur, uande di- conftituit, ftulto fe difcipulum fubdit.- citur obedire, id eft, contra ^ XX. Sicut fi quis Alchymifta effet tam ex-Ib " fum & voluntatem ire. proprium fen— idin- 6. cellens , ut p'umbum & lapides in perfectiffi- Idem tom.— XVI. Sicut ex inobedientia primze noftre mum transtinutaret aurum, nemo non magni 2.ferm.46. parentis fumus condemnati, ita per obedien- eum faceret ; fic manducatio, dormitio, am- C.9 tiam Marize Virg. fumus a morte perempto- bulatio, a&iones funt in fe ipfis omni caren- rialiberati ; Ideo haec obedientia ab Eva re- tes merito, obedientia autem illas exaltat, & jecta, a Maria gratanter recepta, continue fua- ad seternze vitze fublevat meritum, Deo gra- debat, opture falutem mundi; lIdeo divinze tas acceptasque conftituit, nec non aeternae voluptati fübdi, & omnino fub divino impe- efficit meritorias remune : rät.io-nivs , ideoque rio ejus voluntaten annihilari ; Unde audita magni facienda eft. : Dorvini voluntate de conceptu filii fui, valen- N Dignitas. teratque lzetanter, etiam velociter,Angelo ait : - XXI. Sicutim ; Ecce ZIncilla, quafi dicat, ecce volenti corde, lae- preffüm Principistnfigne va- Jac.Alvar lorem confert monetze, de fe quantumvis vili ; 9- 9 5- u tanti facie, atque veloci opere adimpleo, quid- ita & voluntatis divine executio maximum P *: * uid divinze fueritbeneplacitum voluntati. h $. Climac, — XVII. Sicut navis, quae bonum habet na- recipit valorem, quantumvis in exilis"mokmen-» ti materia. grad.26. varchum feu gubernatoremgsDeo adjuvante, fine periculo in portum defertur ;. ita anima, XXII. Sicut plus fuum amorem erga ami-S- Bonav. cum teftatum facit, qui etiam fervum ejuse &tad, quze bonum habet paftorem, facile coelum con- ícendit, quamvis antea mala multa patrarit. magna cum reverentia excipit, eique fervit, "** XVIII. Sicut qui in navi eft, femper proce- quam fi ipfi folum Domino ea pree/taret; ita fublimior quoque gradus eft obedientise, quae $.Bonav. dit, & tamen ipfe quiefcit; fic qui eft in navi to.6. Diet bedientize, femper proficit in mundo, dor- hominibus, quam qus ip fi Deo exhiþetur, fix | falut, uidem czetera fint paria. - z r . [* . 1-3-miendo, vigilando, comedendo, abftinendo, X a XIHIL Sicut illum equum prze cseteris æï-s- öhrgff u ambulando, quiefcendo , quiaj;inftar nautze 1j non movetur motu proprio, fed alieno. - ftimamus & laudamus, qui fine ulla vi habena- hom. 4, de rum pro nutu compe/citur; itaistandem per- V9 Manfi, tr. XIX. Sicut terra a femetipfa magna cum 54 di.24. facilitate, tefte experientia, herbas,flores arbo- fectionem obedientize, laudemque confecutus 1.2, cenfetur, qui etiam fine imperio obedire, & E res plantas, aliaque germina producit ; Quan- vel praefüumptam Su do vero aratro, & ligoniqus colitur, idiptum periorum voluntatem exe- quidem facit, fed cum labore ; requiruntur um qui didi'cit.- ( enim agricolae fudores ad illam irrigandam, ( Qucunditas. M Y o magna quoque induftria opus eft, ad eam fter- r "XXIV. Sic 1 ut qui navyi probe inftructze , &'R(;dr- p.3« nl corandam , & fodiendam; KEodem quoque bonum nautam habenti impofitus, cum ma-'*5: €. 10. d modo videmus, quod aliquis ex proprio ce- d, gna fecuritate & tranquilitate ad portuni de- rebro facilis fit in abftinentiis, difciplinis, ora- ftinatum pertingit; ita obediens aliorum fe tionibus jejuniis faciendis ; At vero fi heec committens directioni, cum magna animi li- omnia facienda fint ex praecepto, & per obe- bertate & jucunditate iter h d dientiam alteri debitam, magnam in iis omni- perfectionis abfolvit. - j ujus Vl:tæ atque LU bus fentiat repugnantiam , ideoque confiliis xtf, XXV. Sicut, is qui iter moleftum aut dü'- Anony » Y opus eft, exhortationibus, adductis motivis ficile farcinis gravatus facere cogitur, felicem : "u & proeceptis; Veruntamen magna quazedam fe putat, fi farcinas fuas alterius tergo portan- obfervanda eft differentia, inter terram a fe- das committere queat; ita cum obediens gra- metipfa fructum proferentem, & inter eandem viffüimam rationis reddendae coram Deo farf rp'sl terram proferentem, fru&tum pott cultivatio- cinam in humeros Superiorum conjicere que- Y t b nem, & labores eidem adhibitos; Terra enim at, merito fe beatum seftimare debet. ex feipfa non producit, nifi lentes, urticas, folia aut arbores filveftres ; At vero terra be- XXVI. Sicut qui in rheda aut lectica iter Jac.Alvar. faciunt, omnibus notum eft, quantis moleftiis 'o 2-l-5 p. ne cultivata herbas edit, flores, & fruétus do- itineris liberentur: Neque Solis ardoribus 3*€ 18 mefticos, ac falutiferos, arboresque ab ea pro- seftuant, nec hyemis rigore rigent, nec nive, du&tze dulciffimos proferunt fruttus; Eodem aut grandine feriuntur, nec pluvia madefiunt ; igitur modo hi, qui ex proprio cerebro fe gu- ita veri obedientes, in lectica fanctee obedien- r0th- bernare volunt, nequaquam virtuofe operari tize ve&i, a mille tentationibus, & a multis a- f poffunt, quia deeft illis meritum obedientize, nimze periculis liberantur. Sol indifcreti fer- qua propria voluntas abnegatur; Etideo ta- voris eos non urit, quem nubes obedientiae les, ut plurimum deprehendentur effe fuper- temperat; nix ignavize & tepiditatisnon im- bi, indifcreti, & praefumptuofi, plusque in illis pedit,/ quem indumentum obedientize arcet. lafdn reperietur emendatione, quam commendatio- Üe ne dignum, aut vero in bene caeeptis minime AEquitas, perfeverabunt. . Hoc autem, nequaquam acci- XXVILSicut aq AT uaelagena fuperhe obftru&ta Rodr.a. g.. dit illis, qui dependenter ab alterius directio- deorfum non fluit; interdum vero etiam contratr. $.€. $» £ natu- R. P. Lobn. Bibi. Man Zomn. ÁI. $66 le'bliot?äem ,Manualis äanc-ionamiæ naturam furfum afcendit, ad continuationem perfectiffimsze . regulae , lpfï nempe voluntati & bonum univerfi ; ita obediens propter glo- Divinae conformis eft ? riam Dei, & bonum communitatis, cui ag- V. Quartus eft, quod. Superioribus & Sociis gregatus eft, etiam a&iones naturali fuze in- cobabitantibus valde amabilem €9 acceptum faciat, ut- clinationi contrarias fufcipere non reformidat; pote per quam & graviffimum onus quod fen- Join. $. &ugu[l!:. XXIIX. Sicut membra corporis quidem tiunt Superiores, fi inobedientes & immorige- W.S* spüd Rod. omnia ab anima informantur, capiti tamen pa- ros nacti fünt fubditos: quodque experiuntur lo boni religiofi, fi reliqui omnia onera in iplos rent, quiain eo folo quinque fenfus vigent; ita pL 88' cum in Superioribus potiffimum authoritas exonerare, feque velut membra diffociare ye- 2l Dei, poteftas ac prudentia reperiantur, meri- lint, non modiceiminuatur, ut clare S. Paulus Heb. 13.v« indicavit, dum Hebraeos ad obedientiam Su- 17. to his debita aSubditis obedientia przeftatur. LT jac.Alvsr, | XXIX. Sicu raepofterum & fimile monftro perioribus exhibendam ideo exhortatus eft, ut t2.1. 5. p« foret, fi caput ij ominis reperet, & pedes fur- cum gaudio & non gementes onus Superio- 3! c- ri fum tollerentur, & capiti imperare vellent ; ris portent. Idque confirmavitetiam S. Fran- ita non minus abfurdum eft, fi inferior nollet cifcus Borgia, dum inter ea, quae ad converfa- parere, fed potius tionem focietatis neceffaria duxit, tertio loco ipfe fibi guberhatio:1j$ ! of- ficium affumere.. Obedientiam pofuit, eo quod haec membra fo- S« Bäüla . XXX. Sicut pro falute corporis äad medi- cietatis, * s qp ze Oratio, cum Deo conjungit, & a Ípectat, vim mormi cognofcere, & medi- Per[ecut L [ amundo abftrahit, IAnter fe per chari- $. Cl Monatt, cinam preefcibere ; segrum vero obedire de- tatem copulet, vere enim quze eadem funt per gl , cet, ita ad Superiorem, velut medicum fpiri- obedientiam uni tertio,nempeSuperiori,etiam tualem, euratio fübditi pertinet ; hic vero 2l Z inter fe eadem effe neceffe eft, utadeo merito uam bo- Pf. 13;.?. tanto promptius exa&tiusque obfequi debet, exclamare cum Davide liceat; O q ^ quanto anmplius falus animze fanitatem corpo- num & quam jücundum eft, habitate fratres ** in unum, id eft, omnes ab uno capite dirigi. ïalem diguitate praeftantiaque füa antecedit. - VI. Quintus fru&us eft, quod fit aptiffamum D 294X inflrumentum ad vittoriam de vitüis &^ cupiditatibus 15 ^ obtinendam ; cum radicem ejusmodi vitiorum MO TI VA. c19. & motuum tollat, propriam fcilicet volunta- Àpoe,. 12, eviter & in compendio hzec explicavit, tem, id quod fapienter advertit Abbas Achil- V« 2 L Br dixit, Obedientiam fimilem e[Je arbori, feu les, dum quacfitus, quomodo daemones fupe- ligno vite , quod S. Joannes olim in caelefti randi fint, dixit, id unice per voluntatis pro- Jerufalem vidit, & de quo audivit, quod affe- prize abdicationem, fine qua nullum omnino rat fructus duodecim, cum hoc folo difcrimi- vitium fuperari poffe, etiam reliqui antiquiores ne, quod hoc lignum per menfes duntaxat fin- Patres perfuafiffimum habebant, unde reé&te . gulos fructum fuum dederit, obedientia vero S. Auguft. dicebat : Expedit inferius fubji C1 $. Aug,ua; $ o &inP gynC toties fere, quoties exercetur, duodecim fuos Superiori, ut ille qui fibi fübjicii vult, quode f. 1'03. fu&tus afferat, qui proin merito pro todidem inferius, fe fubjiiciat Superiori fuo. gnofce motivis fervire poffüunt ad ftudium hujus vir- ordinem, quaere pacem. — Tu Deo, tibi caro, i Ib di ^ hdr, i tutis, & amorem perfuüadendum. ; quid juftius? quid pulchrius ? Tu majori, ti- ' Sþ.*/'i'homas II. Primus itaque fruttus eft, quod obed ienQ bi minor. Servi tu ei, qui te fecit, ut tibi fer- 25.0,185» t5 Homfnem Dzo cbariffanum efficiat, cum tefte S. viat, quod propter te factum eft. Si auté tu con- ?.5 33 $-eThoma, nibil Deofit 2ratius quam fipropriam temnis fervire&obedireDeo,nunquam efficies, voluntatem quis propter ipfum relinquat; & ut tibi caro obtemperet. Qui non obtempe- merito, fi enimAbraham tantopere placuitDeo ras Domino, torqueris a fervo. Sic S. Augulft. X ; Prris Veri in qui voluit tantum facrificare filium fuum ,. & Ut adeo vere dixerit Salomon, obedientem lo- Prov. per hoc Deoobedire; quanto magis eidem pla- qui (atque adeo & prius obtinere) victorias, v.2g8. li. üi cebit, qui attus non alium, fed feipfum per ve- VII, Sextus fructus, eft, quod efficaciffanumz Orn, ram obedientiam immolaverit. fit meditum ad virtutes acquirendas : cum tefte 5. L.1.eontra III. Secundus fructus eft, quod Cbrijio;[äwaü— Auguftino, obedienhtia fit mater aliarum vir- 2áverfleg, limuan atque adeo etiam gratif/aum faciat;ut qui tutum ; & juxta S. Gregorium fit illa virtus, €s 14« S. Gfeg- ll in tota vita nullam perinde virtuté, atque obe- quze reliquas virtutes menti inferit, infertas- 55. mot.: ^ dientiam, verbo & exemplocommendaffe fci- ue cuftodit, id quod inductione fingularum tur,ut meritotandem dixerit, cibum fuum effe virtutum facile conftabit. d facere voluntatem Patris fui, qui in coelis eft. VIIL. Septimus fru&tus eft, qu od ad m&dia Rusbro-—ch. l. e virt. jos.a.v. ]V. Tertius fru&us eft, quod etiam B. Virgi- Jubernaturalia augenda fit optimum medium: nam 34* ni, aliisque Sancis nullum obfequium perinde obedientia, tefte Rusbrochio, tam eximia vir- €, 13. gratum fit, atque obedientia; per hanc enim tuseft, ut vel minimum opus ejus imperio fa- vere cultus purif/mus ( quia ubi voluntas Dei &um, multo melius, De ue acceptius fit, alio 1 - àmpletur,peccatum intervenire non poteft )am- quolibet magno opere ne ipfa perpetrato. plilmus Cutpote ad omnia totius diei, imo vitae Hinc S. Dorotheus; utífupra vidimus, quin- ET opera fe extendens & ) perpetuus ( utpote diu que annorum fpatio gloriam S. Antonii me- noctuque durans,& per hocSan(ctorum in coelis ritis parem eft na&tus. Sed ipfe Deus quondam degertium, Deumque fine fine laudantium fi- voce de ccelo lapfateftatus eft,Monialem, quae milis ) praeftatur; ut merito quidam dixerit ; omiffa propter obedientiam comiunione in Santtorum eft cultus gvati]Jmmus optima vita. culina miniftraverat, plus meriti acqui: iviffe, Quae autem melior vita efie poteft, qugm quae quam quae communicaflet. Xl. OGa- y. / / Tiius CIII ;obedig;aia,, 565 iX. Octavus fru&us eft, quod fit utiliffimum natat, ita lzetitiam q"ubque ac pacem, quze ex inflvumentum ad pr oxird falutem procurandam : cum obedientia fequitur omnem fenfum ac gaudi- enim perfe&iffime hominem cum Chrifto, pro- um corporalelongiffime excellere; & merito, pter queim obedientia preeftatur, conjungat, cum talis homo per obedientiam femper ha- necelle eft, ut verificetur, quod idem Chriftus beat quod defiderat, ficque guftare incipiat Joan. 15. apud Joannem dixit : Qui manet in me, & ego manna abfconditum, quod Deus in Apocaly- Apoos. s. V. à ineo, hicfert fructum multum. Detali quippe pfi vincentibus (qualis utique eft obediens, lc- ?- Pf. 5. v. l3. cum veritate dicere iterum poteft Deus, quod quens victorias de feipfo reportatas) promifit. P. 88. v. olim de S. Davidedixit: Inveni virum fecun- XII. Undecimus fru&us eft, quod fit /cutum TOA 2I. dum cor meum, qui faciet omnes voluntates impenetralile adoerías omnia mala corporis &9^ ani- meas, hinc oleo fancto unxi eum, & manus ine : illud videlicet, de quo S. David dixit : Pí, 1. v. . mea auxiliabitur ei, & brachium meum con- Scuto bonze voluntatis tuze coronafti nos Do- fortabit eum, ut omnia quaecunque facturus mine. Cum vere obediens neque in profperis eft, profperentur. elevetur (utpote qui nihil aliud, quam Dei vo- X. Nonus eft, quod vnmm fit. ex cärtioribus luntatem defiderat, & quzerit ) neque in ad- fianis pradcjlinationis:. Quia hzec fola via, ficut a verfis dejiciatur, cum memor fit doctrinze a S.. voluntate propria eft remotiffima, ita nullis Petro data : & quis eft, qui noceat, vobis, fi ambagibus aut erroribus eft obnoxia. Hinc boni Cid eft, folius beneplaciti divini ) aámu- Matth.19. Chriftus intrepide dixit : Si vis ad vitam ingre- latores fueritis; atque adeorectius de hoc fcu- S. Climac. )i, ier vamandata. HincS. Joannes Climacus to, quam olim miles Myrtillus dicere queat * gtad. 4. dixit : Si quis confcientiam füuam mundiffi- Effugi geminum chypeo difcrimen in uno,. mam in Patris fpiritualis fubjeCtione fervavit, Dum premererque falo: duwm premererque folo. 3 ;rVi hic.jam mortem ut fomnum, imo vero ut vi- Qui fcilicet in terra pugnando, vi&or evafe- tam quodidie intrepidus exfpectat; certiffime rat: in mari vero, cum naufragium fecilfet, Íciers, obitus tempore, fui ipfius non a fe, fed inverío clypeo velut navicula ufus enatavit. a Patre rationem effe requirendam. Id quod XIll. Duodecimus fructus eft, quod fit vera Dial. c. ipfe aeternus Paterquondam S. Catharinze re- 163 cau/a bonoris &$ dignitaiis 1naxime, quze in terris velavit dicens: Verus obediens non obligatur haberi poteft; uti clare patet in Chrifto, qui, e 158. mihi reddere rationem de fe, fed folummodo f quia füit obedien usque, ad mortem, propte- Przelatus cui fubditus extitit Et iterum re- rea accepit nomen füper omne nomen, ita ut ligio eft velut navicula fecura pro recipendis in nomine ejus genu fle&tatur cceleftium, ter- animabus, quase currere volunt ad perfectio- reftrium, & infernorum ; id quod fi in ullo, nem, ut ea tutiffime perducat ad portum seter- certe in obediente, vel maxime etiam adim- nzxe falutis. Obedientia eft clavis,qua Chriftus pletum cernitur, utpote qui & coeleftibus fpe- coelum aperuit, quam in manu Vicarii fui reli- cialiter carus per obedientiam efficitur, ut in wl quit. Hinc S. Bern. dicereaufus eft: Dignus primis tribus motivis vidimus : & a terreftri- [ 10f 23 inCant, ero, qui Deum videam, fi prius, quam videam, bus, id eft, hominibus praecipue honoratur, obediffe inveniar: Securus videbo, ad quem utpote qui pulcherrimum & fummum impe- Iu lib. de meze obedientize munus preecefferit. Sed & rium fui ipfius nactus eft: & ab infernalibus do&r. Ber. fratrer ejus Gerardus morti vicinus, cum in maxime timetur, & zeftimatur, utpote quem Spiritu raptus effet, poft triduum ad fe rever- victorem ip fus dixit:Bona eft obedientia! ad tribunalChri- forum fortiffimum & potepþüïi- mum non Íemel funt experti,. fti fui, animas Sanctorum vidi, ipfumque mihi dicentem audivi: Ecce locus tuus, inter fra- $. XI. Petrus de. tres tuos:. nullus tui Ordinis peribit, fi Ordi- ^ v."l Vezga in nem amaverit ; aut in morte purgabitur, aut hiít íui 2 Ordin, in brevipoftmortem. Nec minus memorabile Müli exemplum ob oculos babere 5 quöd effi - eft, quod alteri cuipiam religiofo ex Ordine S. cax medium fuafit S. Bernard. dicens : S.Bern.to. eonu Hier. eveniffe fcribitur, quod videlicet poft vi- Obedientiam: oftendit in mu -t nd um veniens, 3. íe*m, de Eff.leg.r fitationem a Santtis, quos fingulariter colebat, in mundo manens, & de mundo tranfiens. 1j ^bed. n. 3. N b factam, dixerit: Doleo, me tam parum in re- mundum veniens, unde Joh. 6. ipfeait: De.** ;Ifg- l' mot. ligione laboraffe ; fed propter paffionem & — fcendi de cwelo non ut faciam. vo'vztateii meam, fid crucem 'Chrifti, & religionis obedientiam , voluntatem ejus, qui wifit me.. Secundo in mun- quam obfervari,vado ad regnum coelorum, & do manens: Afus cibus efd , v faciom edlunta- broch focmihi Dominus manifeftavit, ad confolatio- tem ejus, qui mict me. Tertio de mundo tran- o vits nem, & zedificationem religioforum, utque te- fiens, unde Joh. 14. Sicut mandatwsn dedit mibi i idi ac neglipentes vitam mutent. Quibusdi- Paier, fic faciu; Et de hoc Bern. ait: Memen- & s paulo poft ingenti gaudio repletus eft; fed tote fratres, ne perderet obedientiam, perdi- & facies ejus velut Angeli refplenduit, ficque dit vitam, & in fignum, quod obediendo man- iuter pias afpirationes animam Deo reddidit. dato Patris mortem fuftinuit, inclinato capite —XI. Decimus fructus eft, quod fit fons ? ra- emifit Spiritum. Unde S. Bern. alibi monet: | 'm«.. " dix fpiritualis & folide letitie : quem quidem S. Difce homo obedire : difce terra fubdi, difce H David indicavit, dum dixit: Dilexifti juítitiam ulvis obtemperare. De Authore tuo foquens s. Dern. £, E & odiftiiniquitatem : propterea unxit te Deus vangelifta, & erat, inquit, fubditus illis, fuper miffü oleo lzetitiae prae confortibus tuis, ubi recte haud dubium, quin Marize & Jofeph. Erube-ett. Izetitiam hanc oleo Comparat, ut fignificet, fi- fce fuperbe cini$ : Deus fe humiliat, & tu te cut oleum omnibus reliquis humoribus fupere 1 exaltas ? Deus fe homiuibus fübdit, & tu ; R P. Lobn, Man. Bibl. Lom. H. domi- ,Zzzz s 568 Biblotbece Monuahs Comionatori;c' dominari geftiens hominibus tuo té preeponis ftimonia. Sol & Luna obedierunt Jofüze : cce- Authori. lum, terra & mare Moyfi, cum illud tenebras B.AugSer — ][ ngelorum exemplum cenfiderare. Sic S. offunderet, haec Dathan & Abiron, iftud Pha- sprmí fadfra.| Anooftinus fuafit dicens: Eftote non pro fua, raonem hauriret: Aer & grando Samueli pa- nl fed pro veftra utilitate & falute in omnibus ruerunt : Pluvia & morbi;ac ipfa mors Chritto: t fibi obedientes. Ecce enim fratres, Angelus Serpentes & colubri Apoftolis: B. Antonio & | in omnibus obedit Deo, & tu qui cinis es. & pluribus aliis feree :^ S. Francifco Affifiati vermis, contradicis Deo ? Infenfibilia obe- aves : P. Jofeph Anchietze pifces & alize ani- diunt Deo, & turationalis refiftis Deo ?. Quod mantes: S.Sergius Abbas leone , S. Gallus Urfo. . S. Norbertus lupo, ad obfequium eft ipfum etiam confirmans S. Bernardus fic lo- uitur : Sed ipíos Spiritus tam fublimes au- ufus: B. Theodoro crocodüo velut navigio : i omnes adminiftratorios effe, & in minifte- eft ufa. « rium mitti dignantiffimum, ut ne indignum V. INon intueri im per[ona Superioris bominem dicam, minime tamen puto reperies in fcri- obnoxium erroribus atque miferiis, fed Cbri- 3 D * pturis aliquando , quemquam illorum .vel Ín Qiü. de [iwain ipfum, qui eftSapientia fumma,bonitas 1m- tas 1 . contradixiffe mittenti, vel erga ipfos tam in- menfía, chari nfinita,qui nec decipi poteft, obed. feriores fe, propter quos in minifterium 1mit- nec nos vult ipfe decipere. Quibus verbis S. tebantur, faltem tenuiter fuiffe commotum. illius Ignat, hoc mediuin fuafit, abducens pro * Exempla funt obedientize, fi diligenter atten- confirmatione etiam S. Bern. dicantem. Sive U deprze, das, eo fane acceptabiliora, quoin materia d1- Deus,fiveHomoVicariusDei mandatum quod-' niori . $. Laur. z ATE cunque tradiderit, pari profecto obíequendum Militum exemplum ob ocaälbs babere , uti eft cura, pari reverentia deferendum, modo p Juft. de S. Laur Juft. monet dicens: Qui militant ter- tamen Deo contraria non praecipiat homo.- difciplin renam militiam, non funt fine duce, & folus Monaft, Vl Firmiffme crederé 5 eum Superiore, quem $. 7^ Chrifti miles erit fine directione ? Ubi vali- quis babet, a 13eo ipfi pradeftinatum e[Jey & quidquid dior & fagacior eft hoftis, ibi diligentior cu- ipfe praceperit, Dei praceptum e[Je: fic enim perin- ftodia adhibenda eft. Et alibi pariter inquit: Sicut fine Duce non confiditur de victoria, & de ut ad credenda, quae fides catholica pro- ponit, toto animo, affenfuque noftro Itatim in- fine gubernatore non pervenitur ad portum, cumbemus, fic ad ea facienda, qusecunque ita & absque obedientia impofibile eft;in hujus Superior dixerit, czelo quodam impetu vo- Mn vize pelago non periclitari. Quzevis enim mi- Juntatis parenci- cupidze, fine ulla difquifitio- y;U nima inobedientia in bello fübvertere poteft ne feremur, quciiadmodum S. Abraham Fi- Pse quamvis ingentem victoriam , hoftique fores lium iminolaturus feciffet credendus eft. Ita 61 aperit ad faciendam ftragem Unde Centurio iterum ejusdem iere verbis hoc remedium 5. In di&tis exactam militum fuorum deprazedicat obedi- Ignatius commendavit. Quod etiam pius entiam, dum ait: JDice buic, vade (s* vadii ; & PP- c8. alii ceni ( uenit ; &9' fervo meo, faz bocs €$ j acit. quidam Pater apod BElofium his valde bene notaódis verbis fusft : Certo tibi pertuade, SBrunode' [V. Jrrationalium creaturarum exemplum intueri ; ornatuEc- ipfum Dominum Deum tuum 1fua eeterna fa- uti paterne confulit S. Bruno. Quid dicent, D . | clef, c, iO. inqui ens, faas voluntates facientes, cum vide- pientia ac bonitate illos Praelatos tibi praedefti naffe, & providiffe, ac per eos potius, quana per rint non folum ratiónales creaturas, ficut An- alios füar gratiam tibi praeftare velle.- geli & homines, verum etiam quae fenfu & ratione carent, Jubentis Domini ebedire vo- - VIL. Bene aninzatum offetbumque e[Je ad. id, qtd1n. epift, Superior mandai, vel fenii ;. fic enim fiet, inquit cit, de luntati ? Inde eít enim, quod cceli enarrant gloriam Dei ; Inde eft, quod venti & mare iterum S. Ignatius, non folóm ut fine moleftia, obediant ei ; inde eft, quod terra noftra dedit fed. etiar cum vo'uptate lzetitiaquepareatur ; nam ut eftapud 5. Leonem, non dura ibl D€-s, Leo f; 4, . fru&um füum; inde eft, quod omne lignum dat fru&um in tempore fuo Idemque poft ceflit«te fervitur, tbl diligitur, quod jubetur. de jejunio allata diverfaruin creaturarum infenfatarum Pro quo redio facilius pracicando fuadet P. Sept, Mei- Creatori fuo obedientium exemnpla, jn hzec acobus Alvarez, ut Superiores íuos quis tan- f& quiim de fe bene meritos Patres, & qui non verba exclamat ; Sed o miferia femper lugen- da, & magis lacrymis, quam verbis exponen- tam effe, quam bene effe, dare, foleant afpi- da! Omnis creatura eft obediens Deo praeter ciat, dilgatque. p-6e u 4;"9- Richerd. illam, quze facta eft ad imaginem Dei.. Etid VII.. Omnem affsGtm inordinatum exuere, pr c'!'S'Il &.Laut jipfuümconfirmans S. Laur. Juft. . Non medio- cipue amoris & timoris immoderati, quod me- 3Pud. Àlv. Juft. c. 2. dium Richard. de S.Vittore feq. verbis pruden- ** *: * 5 de lign. cris, inquit, eft pudor genetri bumano, impe- p. 36 17. it, rio Dei infenfibilia, irrationabiliaque parere, ter fuafit: Duo fünt, quee folent perfectioném 1 & homines non obedire, quibus fenfus ab ipfo Obedientize przepedire, id eft, ne cogamur vel tributus eft Authore. Servaverunt cuncta amata deferere, vel afpera tolerare. Sed fi ]s animalia legem , & ordinem fibi impofitum, femel animus vel amore abitinentize, vel pa- 30 U & ideo perfüterunt in natura, qua creata tientize perfecte incaluerit, protinus Ruben, id 23' V *6 Ófunt; Inobediens autem homo idcirco cur- eft, timor Dei ad omnem obedientiam absque ruit, quia non obtemperavit, & qui per gra- ulla contradictione fe fubdit. Qui enim tam Vs tiam fuüturus erat Angelorum collega, ex ne- adverfa perpeti, quam profperis non delectari, ütnà. Q glecto imperio effectus eft miniítrator jumen- apud femetipfum ftatv:t, quae difücultas ejus hteL Drexel, intorum. De hac creaturarum irrationabi- obedientiam minuere poterit ? Si eniin du- Rof(is p. .]ium obedientia am per N MPH $ 13 $ 9- plura ju Sacris prqftant te- r & sdpeta quaeque pro Dei amore eti mé- c : Tüulm CIIIQ *Obfäfantïa. - $69 memetipfum appeto, cor non magis hec ex p.tag«þfizä-eäï«'-(ä*iIä.ut':irv)mä,—j devota fine dedï-gnati—ö-vää, ad J juncta obedignti a, ad majoris meritik g loriam^ wojuntària fine contradi&tione, fimplex fine ( tolero? ' " difcuflione, perfeverans fine ceffatione, ordi- S.Bern, f. at z1. in IX.. Affuefacere f& vt etiam minoribus f fabd. natà fine devictione, jucunda fine turbatione, €& obediat : Sic enIm mon difficulter Majoribus. ftrenua fine pufillanimitate, & univeríalis ine Cant. obedientiam przeftabit. Quod mediumS.Bern. exceptione. Qualiter nos audivimus noftros ardus his verbis fuggeffit : Parum eft, fub- Superiores , taliter nofh',as exaudit De,uä/oraf 5 jectum effe Deo, nifi fit & humanze creaturae: tiones. K propter Deum, five Abbati tanquam przecel- II. Tertium eft, ut non tantum fummam de lenti, five Prioribus tanquam ab eo conftitu- virtutehacseftimationem concipiat, fed etiam tis. Ego plusdico: Subdereparibus,fubdere radices norit, ex quibus.dignitas perfectioque & minoribus, fic enim nos decetimplereom- illius oritur, quarum quidem quinque poffunt nem juiïitiam, & perfe&ikoaem obedientize. affignari. 1. Quia per votum obedientize non tantum corpus proprium, quod per caftitatem ilà offertur, nec tantum res exteriores, quze pe. $. XiI. votum paupertatis Deo confecrantur, fed ipfa -- voluntas, quze omnibus potior eft, dedicatur. ASCETICA. 2. Quia votum obedientize continet fub fe a- D t uatuór funt potiffimum, quae A'fïfeta de lia vota, cum ad votum illud fpe&et, fervare ho hac virtute przecipue fcire, aliisque in- omnia quae füb praeceptum cadunt, vel fub culcare debet. Primum eítfübítantia & per- peccato obligant;qualia utique etiam caftitasáz fectioillius: quam quidem cognitionem haud paupertas cenfentur. 3. Quia votum obedi- difficulter confequetur, fi eanaem fecundum, entice proprize f? extendit ad a&tus religionis, quátuor dimenfiones confideraverit;Etr.qui- quanto autem aliquid propinquius fini eft, dem .Zititudinem íciat in eo confiftere, ut non . tanto melius cenfetur. Atque hze tres rationes tantum in primo & fecundo gradu quis haere- aS. Thoma afferuntur, ex quibus ille deducit, at, id eft, potentias exteriores & voluntatem hoc magis effe effentiale votum, quam reliqua, ad. id, quod imperatum eft,'exequendum ap- .cum illa duo fine obedientia neutiquam con- plicet, fed etiam judicium fuum cum Superio- ftituant religicfum, obedientia vero fecun- ris judicio conformet ; quo fenfu illud S.Apo- dum rcgulam fola a quibusdam religionibus, Rom, 13.ftoliintelligi poteft ; Omnis, id eft, totaanima ut Carthufienfi & Benedi&tina voveatur. 4. yl ll P,3. conft fecundum omnes potentias, poteftatibus fub- Quia virtus obedientiae eft origo, materque &€. 1, $. 24 r 'limioribus fubdita fit. 2. rofunditatem fciat omnium virtutum, ut füpra ex S. Auguft. vi- * ine o fitam effe, ut non tantum majoribus,fed dimus. Quia fummam cum charitate conjun- di 1 etiam minoribus fe'fubjiciat, quemadmodum . Ctionem habet, cum utraqne fecundum bene- S. Ignatius fuis fociis corhendavitdicens: Val-. placitum divinum ac&tiones fuas dirigat : Utra- de neceffarium eft, utomnesnon folum Supe- . que fit virtus generalis ad mandatum cuftodi- riori focietatis vel domus, fed etiam fübordi- . amimpellens : utraque fitvirtutum reliquarum natis officialibus, qui exillo Authoritatem ac- forma & parens: utraqueidem cum Deo velle ceperunt, obediant; & affuefcant non intueri . & nolle habeat, licet-diverfa ratione nempe uisillefit, cui obediunt, fed potius, quis ille charitas permodum aiici, obedientia per mo- lit, propter quem & cui in omnibus obediunt, dum fübditi.. Éx quibus omnibus tandem M . ui eft Chriftus Dominus. Itafane B. Aloyfius colligitur, obedientiam afferre triplicem homi- [ eciffe fcribitur ; quilicet genere natus illuftri-. ni períectionem, juxta triplicem fcilicet titu- fimo, niniinis tamen Coadjutoribus cum tan- lum, fecundum quem coníiderari poteft. Nam ta humilitate ac reverentia obediebat, utma- quatenus /aupüsuer ut bomno fpe&atur, euim per- UH- jore vix ipfi P. Generali obedire poflet. 3, £La- ficit dum eum in naturalem fuum ftat:un re- 9 vt Y * junto iiiudinem iciat in eo pofitam, ut non tautum ducit, ormmesque inl CÍL ores potenrtias rationi, ;Meü' in illis, quze fub peccato a Superioribus prae- velut parti iaperiori, fubjicit: deinde quateuus cepta funt, fed etiam, quze finetali obligatio- poliice conüideratur, ut membrum cumitunitans ne imperantur, imo &iniis,in quibus nullum | vel reipiblicae, eundem perficit ; du euin expreffum praeceptum, fed folum fignum vo- fuo capiti f ordinat, & per'hoc ipfam politi- 49 Yo So Io P.6. conf. |untatis Superioris cernitur, in fpiritu amoris . ci corporisincolumitatem confezvat: denique j & non perturbationetimoris, ut S.Ignatiuslo- quatenus ut religiofus perfeccionis ftudiofus fpe- uitur, obediatur. Longitudinem denique in. &tatur, ipfüum perficit, dum eum Deo ipfi per- ! .Alv. ^ €o confiítere fciat, utjuxta exemplum füi Ser- fettüiffime conjungat, & fubjicit, fecuzique cha- Ó 17' vatoris fupradiétam obedientiam exerceatus- ritatem & reliquarum virtutum fupernatura- ' que ad mortem, ut cum veritzte olimin uitimo lium apparatum adducit. : d Jo. 19 v- vitze articulo dicere queat: confummatum eft: IV. Quartum eft, ut bene cognofcat potiora 30. Luce- fibique illud quoque ejusdem Chrifticum ma-. impedimenta, quae ab hoc tam neceflario ac M - gno fuo folatio adjicere queat. -In manus tu- . falutari obedientisze exercitio impediunt;fimul- as commendo fpiritum meum. que apta fciat media pro iisdem removendis. $. Donav. II. Secundum eft, ut bene cognofcat cir- Sunt autem ejusmodi impedimenta quatuor in tra&t. . o&o. col« cumftantias ad perfectionem. obedientize re-. praecipue, && ea fere, quze auditum, quo minus lat-'*eï lo 30 quifitas ,, quze quidem fufius fupra $. 1. funt. vocem ab alio prolatam exaudiat, impediunt, licatze, breviter vero a S. Bonaventura in- . 1. Eft, 5i organum auditus fit deflru&tum , id eft, /t€ 2.opul, €XP ; dicatae, dum ait: Obed,iex;tj,a deþet effe prom- fi in Superiore non Deum, fed hominem duns Z,zzrvs [ dibd - Biblietbecs Manuolis Concionatorie. 370 duntaxat fpecteinus ; hoc enim errore perfe- hanc viam calcare foliti nori leire exemplo fuo verante, mirum non eft, fi füperioris mandata atque confortio levamentum atque folatium . ; temerenegligantur. Unde falicepatet, quod afferant. JII. Ex occafione them atis: Que eft i/ia,fc:n:.v Part. &. e.fit remedium huic impedimento admoven- z.. s. dum, illud fcilicet, quod S. Ignatius praefcripfit qus progreditur quafi aurorá. confurgens, pulcbra ut v. 9- dicens: Verfari debet ob oculos Deus Creator luna, ele&ta wt fol, terribilis ut «aflrorum acies ordi- ac Dominus nofter, propter quem homini nata, poteft oftendi, quomodo hzec praedicata obedientia przeftatur. 2. Eft, Si digiti auri obedientize ftudiofze animae, conveniant. Et inferantur , id eft, carnalis amor cor occupet ; 1. quidem, quomodo nt aurora confürgens peft Lib.3.e. nam ut re&e Thomas de Kempis dixit, quia viam purgativam progrediatur, dum devicta omnium vitiorum radice, nempe voluntate — —— —— 13. $.2. adhuc nimis inordinate te diligis, ideo plene &H l 3 € 13 te aliorum voluntati refignare trepidas. Hinc propria, plenam de omnibus vitiis victoriam - refert. 2. Quomodo per viam illuminstivam VI 28' Jdr | remedium ab eodem dictatum arripiendum : Prov. 2 uvat non quzelibet res adepta vel multipli- progreffa appareat, plenautluna, eo quod obe- cata exteríus, fed potius contempta, & recifa dientiaomnes virtutes menti inferat, infertas- ex corde radicitus. Noli ergo concupifcere, que cuftodiat, id quod per inductionem potio- quod non licet habere. Noli habere, quod rum virtutum oftendi poteft. 3. Quomodo per te poteft impedire, & libertate interiori pri- viam unitivam progreffa fplendeat electa ut vare. 3. Eft tumultus bominumn,id eft, refpectus fol, quatenus proprium eft obedientiae,charita- tem Dei velüt fociam adducere, & per hanc & timor iisdem difplicendi ; pro quo proin removendo adhiberidum iterum eft mediuma Deoc perfe&iffime unire. |4. Quomodo fitter- At ribilis, ut caftrorum acies ordinata, daemoni- —— V Thoma Kempenfi fuppeditatum ,. dum ait : m quis es tu, ut timeas a mortali homine, hodie bus, ut qui neminem fic timent, ac eum, qui "T eít, & cras non comparet. Deumtime, & voluntatem propriam abdicavit, utpote fine 9 hominum terrores non expavefcas. 4. Eft qua impofibilem fibi de quo ; quam vi'&origm' firepitus aque aut, alterius reéi : id eft, curde & effe fciunt. .. IV. Ex occafione thematis : Obedien; laQite; Prov. 11. folicitudines animum vellicantes ; vere enim frequenter fruftra conturbatur homo : thefau- tur vittorias : oftendi poteft, quomodo multi- v. 28. plicem hoftem , fed quadruplicem przecipue clälïx rizat, & ignorat cui congregabitea. Undefe- quendum S. Pauli confilium dicentis : Nolite vincat obediens: 1. £iabiun, Juxta illud. S. conformari huic faeculo ( inutilibus vos curis Gregorii : .Cum hominibus pro Deo fubJici- s. Greg. i gravantes ) fed reformamini in novitate fen- mus, fuperbos fpiritus fuperamus. C:eteris 4. in 1. Íus veftri, ut probetis, quze fit voluntas Dei quidem virtutibus daemones impugnamus , Reé.c. $ »er obedientiam vincimus. 2. Mundum quia, bona, ,bifm(eplacens, & xpelrrfe".&a.. tefte S. Chryfoftomo, nihil aliud eft mundum 8. Chryf. L $. XII, - vincere, quam peflimorumi hominum ( & fui hem.18.in ipfius maxiie ) voluntati converíatione con- Joan» tradicere, & Dei voluntatem ampletu ; haec )l ! CöNCEPTUS PREDPCAB—ILES. autem illefolus facit, qui fideliter ejus man- Luc. 2. v.]. afione lfenltentiæ : Etera Jabditus datis obedit. 3. Carnew propriam,id quod elegan- IR![ ! $15 4 Es .oftendi poffunt fructus obedien- ter S. Bernárdus füper illa verba : Beati mi- S. Bern. & tize, quod fcilicet obediens. 1. Creícat aiate, tes, quoniam poffidebunt terram : oftenditJe omnm. trum 9an&is, juze annos non fimpliciter, fed bene, id eft, dicens: Hanc ego terram corpus nof iuxta Dei voluntatem transaétos numerat 2. intelligo. Quod fi poffidere veiut anima, fi Sapientia, id eft, fapida fcientia, omnes tuas regnare defiderat fupra membra iua, neceffe a&iones velut media ad divinum beneplaci- eft, ut fit ipía mitis, & Superiori iuo fubje- bjv 14 &a, quoniam tale inveniet inferius fuum, tum velut ultirnum finem ordinante. 3. Gra- tia apud Deum & meritis fupernaturalibus, uti qualem fe exhibuerit Superiori; zrimatur e- Graiia apud bomines, uti nim creatura ad ulciftendam fui injuriam ex $. 1o.n. 8. patet. Creatoris. Et ideo noverit anima, quee re- ex n. 5. ejusdem $. patet, item & ex variis hi- : . bellem fibi iveri* carnem fuam, íe quoque s: Hec efl via, am- £ iU l&js 30. .]Il. Ex occafione themati minus, quam porteat, füper'oribus pote- h. : Gfeg, ,v,' 2!. bulete in ea : probari poteft, quod obedientia ftatibus effe fu^ie A. am. Maníuefcat ipfa, & 3Q ! humilietur fub pc nti IW(UU A2 Dei altiffiml müx.t: X fit optima via ad coelum, quia habet omnes & proprietates ad optatam viam requifitas. Nam fubjeéta fit Deo, & his par n E L ', quibus vice ejus habet obedire Pr lo a u ,*ïj at -] S& ? &- continuo Ssp. 4 v. 1. Eft via certa, cum fit inter figna certiora 33* praedeftinationis, uti $. 1o. n. 10. demonítra- corpus faum inveniet obediens & fübiectum. tum, eft. 2. Via vetia & irevif/ma : quia de Certe fi homo in eo, quod fattus eft, per- eo, qui ipfam ingreditur, vere dici poteft: duraffet, non effet poteftas inimico àd car- N Coníiimmatus in brevi explevit tempora 1nul- nem ejus accedere, & animse contraria fü- L4 * furrare, ait re&e S. Ambrofius. a 4 Sei P. j t S. Ambrof, ta, uti exemplo Dofithei fzepius citati patet. 3. Via fecura : quia non füo, fed aliorum inni- quia, ut S. Gregorius ait, dum alienze voci apud Jac. humiliter fuübdimur , nosmetipfos in corde Alv. tom, titur judicio, atque adeo nullis erroribus aut Ug W. " infidiis eft obnoxia. — 4. Via jucusda ( plana: fuperamus, Et hac eít praecipua o bedien- !; 8 P« 3e tie victoria , quia homo vincens fermet-, R:n cum de hac ipfe Chriftus dixerit: jugum Gre&- 35 meum ( id eft obedientia ) fuave eít, & onus ipfum, qui vicit reliqua omaia, fortior o- iROR C íQ. am leve.. Adde' quod plerique homines Santcti Ítenditur, & majorem ex þc facinore, qu ex. PA 9 a Tiuus CID. öþeäahtæ; s71 ex aliis gloriam affequitür. — Vincit feipfum, quia fuis defideriis vim infert, & libens vro- VIT. Ex occafïone 'then'iatis : Hodie fi 'chem Pf94, v.8. €jus audieritis , nolite obdurare corda veftra: poteft Tj pter amorem Domini alterius voluntati fübji- Oftendi, cur vocem Superioris libenter audi- €it. Vincit feipfum,quoniam aliquid ipfe eft, & re debeant, fübditi, nempe quia habet om- poteft, fervore obedientise fuüperat, ut non nes proprietates vocis illius, quze a fzeculi fi- propriü judiciü fequatur, aut propriam volun- . Jüs libenter & prompte auditur. Eft enim 1. taté faciat, fed Dei acPre»latorum mandata Cu- vox potentis: nempe 1pfius Dei, de quo S. Da- Pf45. v.6. ftodiat. Quze omnia füfius apud Jac. Alvar.1o- vid dixit: dedit vocem fuam, & mota eft ter- co paulo ante citato explicata videri poffunt. rà: fi ergo Regum & Dominorum hujus mun- V.Ex occafione ejusdem thematis poffet ex- di vox tam celeriter auditur, quanto prom- plicari multiplex praemium obedientize, eum- ptius vox Regis Regum & Domini dominan- V. 28. S, Hier. inquein finem affumi fententia S. Hieron. fic lo- tium audienda erit. 2. Eft vox fapientis: imo quentis: Quia dum per obedientiam fua defide- Pros(. ipfius Sapientize increatze, quze per Superio- ?* riavincere fatagit;per juftitiam judicis poftmo- rem loquitur; quidni ergo fibi quivisaPatre dum vic&torize palmam: preeripit. Is eft ille, cui eeterno de Superiore dittum credat : Hic eftLuc. 9, v. viétoriam de fe confecuto, tam illuftria prze- cario 35* fiilius meus dile&tus, in quo tanquam vi mia in Apocalypfi promittuntur. 2.Ut Chri- meo, mihi complacui: ipfüm audite : Quid 2-Paral. c. ftum vitze lignum in fuavitate manducet, jux- ni dicamus cum Regina Saba: Beati viri tui, ta illud : vincenti dabo edere de ligno vitze. & beati fervi tui hi, qui affiftünt coram te o- 9.7 Xf Apoc. 2, 2. Ut aeternam damnationem ignoret, juxta mni tempore, & audiunt fapientiam tüam? ',vt 74 V. id: Qui vicerit, non lzedetur a morte fecun- 3. Eft vox amantis, miram amoris dulcedinem IIl da... 3. Ut puritate ditatus, arcana divina co- gnofcat juxta illad : Vincenti dabo manna fpirans, uti fponfa experta eft dum anima il- V. 17. Iius liquefatta eft, ut dilectus ejus locutus eft. V. 26, abfconditum, & calculum candidum. — 4. Ut Quidni ergo dicatur cum eadem fponfa? fo- fuis appetitionibus dominetur juxta illud : netvox tua in auribus meis ; vox enim tua Cint, a. v. V Hs . , Qui vicerit & cuftodierit in fine opera mea, dulcis, & facies tua decora. 4. Eft vox pre- ! 4 ) dabo illi poteftatem fuper gentes, &reget eos in miantis, cum hoc ipfo, quod aliquid per Supe- virgaferrea. s, Ut in hac vita & futura virtu- riores imperare dignetur Deus, ad praemium &3:V.5. tum preemiis cum honore veftiatur, juxta.il- vocet promiffum illi, qui fermonem fuum fer- Zant, 4, V. n l . lud : Qui vicerit, fi veftietur veftimentis albis, vaverit; adeoque illi quodammodo verba ad 8 ln & non delebo nomen ejus de libro vitze, & con- Sponfam olim di&a occulte infüfurret : veni fitebor nomen ejus coram Patre meo, & coram TT] de Libano fponfa mea; veni deLibano, fpon- Angeliseis. 6. Utaliosinftarcolumnze verbo fa mea; veni de Libano, veni coronaberis. & exemplo fuftentet, juxta illud: Qui vicerit, Cf ;. I25 faciam eum columnam in tem 1 plo Dei mei. VIII. Ex occafione thematis Invidia diaboli Sap, ä;/v. 1184 7 Ut cum Chrifto, Introivit mors in orbem terrarum ; explicari pof-34. [l . obedentium capite, in ae- funt impedimenta, quae communiter objice- ternum regnet, juxta illud : Qui vicerit, dabo ei re folet daemon, ne vox Superiorum exau- ?. 9Is - federemecumin throno meo.Quaze omnia faci- uidem fuü le diatur, quae q 1 Reg. 15. dilatariaut etiam alio modo explicari poffunt pra $. XII. n. 4 expliyc'ä.- jen. f XI. Ex occatione thematis : Melior eft obe- ta videri poITunt. 5 3-, dientiay quat vittime : explicari poteft, quomo- & XxN . » AT do obedientia omnes vi&timas antiqui tefta- ALII CONCEPTUS. .. x'-' C menti eminenter contineat. Et r.quidem fit pinguiffimum bolocanflum, cum per illam totus . — Qualitas. homo in facrificium cedat. 2. Sit facrificium ín Pf. L O bfervandum, Quöd Moyfes de aliänxäï Manfi tr,. 148* Jaudis & gratiarum ationis : juxta illud S. Augu- creaturarum irrationabilium produ- 54. dif. 1. ftini, vis femper laudare Deum ? bene fac om- nia C Cione dixerit: Er vidit Deus, quod e[fet bonum, ".. laud ii od fit per perfe&am obedientiam ) & fcilicet immediate poftquam illas creavit ; iDeum. 3. Sacrificium Propitiatorium feu Non vero idem de homine dixit, licet is velut - pro peccatis : quia eft efficaciffimum medium ad parvus quidam mundus creatus fuerit. Scitis- $. Greg. peccatorum remiffionem impetrandam juxta ne? quidnam in eo lateat myfterii, nimirum lib B. Allud S. Greg. Tanto quisque Deum citius pla- bonitas hominis ex ejus obedientia judicare mor.c, o cat, quanto ante oculos ejus repreffa arbitrii debet, quia homo intantum bonus erit, in - fui füperbia gladio preecepti feimmolat. 4. Sa- quantum preaecepto Creatoris fül fuerit obe- crificium pacifc«m, quia miram habetvirtutem diens & fubjectus. Eandem quoque. obfer- ad varia dona a Deo impetranda. s.Sacrificium vationem Bellovacenfis faper praeditta verba Eucbariflicum : quia revocat in memoriam cru- expreffit dicens : Licet dicatur homo reli&us entum facrificium , quo Chriftus feipfum Pa- effe in manu confilii tui, ficut dicitur Ecclefia- tri zeterno obtulit, dum obediens usque ad ftci. 15. Deus ab initio &9c. non eft tamen in- mortem crucis factus eft : quze omnia longe telligendum, quod ei licitum fit facere, quod imeroh perfectiori modo convenire obedientize, quam velit, fed quia id, quod faciendum eft, non ]d jac- veteribus facrificiis facile probari poteft, ut cogatur de neceffitate naturae facere, ficut j t0th Pf.39.v.7. adeo merito Chriftus per Davidem dixerit : creaturze irrationales ,. fed libera ele&tione ex :p(g'l Sacrificium & oblationem noluifti : auresau- proprio confilio procedente. ilrïä-SS tem perfecifti mihi. Holocauftum & pro pec- Il Elice Prophetze a Deo olim , prout inlb.difc.18s cato non poftulafti : tunc'/dixi, ecce venio: in , of capite libri fcriptum eft de cap. 19. lib. 3. Reg. legitur, mandatum fuit:n- s. ine, ut fägerem €9 ecce Deus voluntatem tuam. Egredcre, 65'* Jia in ionie eoratm Domino , ' Domis x 3 d 2 ;Bibliafbecä .Mangaüs Concionatori& Dominus tranfit, E?fþiritus grandis, &2 fortis fubver« ) Sponfain/facris'.*Cah*ticis fe audita voce Ibid. dife, : coeleftis ammatorisful, intus in anima & corde 23, v. 1« tens montes ,& convertens petras ante Dominum ; INon in fpiritu Dominus ; & pof? (piritum commotio; INon liquefa&am füiffe dicit: fmima mea liguefotta jiem d eft, ut locutus eff. Quo loquendi modo, ni fal- in commotione Dominus ; & poft commotionem 1gnis, 041 n' h non in.-igne Dominuss Et poft ignem fibilus aure te- lor,perfe&iffimam quandam inuere voluit obe- nuis.. Étin boc tenuis aurc fibilo, Deus coram Propbe- dientiam. Etenim fi aurifex in manu fua am- püllam quandam auro liquefacto plenam ha- . tatranficns, videndum fe exbibuit ; Omnia autem in bens, aurum illud interrogaret , in quidnam figuracontingebantillis ; Etenim ex hoc verus obediens infallibiliter agnofcitur, quando non fibi magis charum ornamentum, aut vas, fe folum obedit, ad promulgationem legum, vel adhiberi vellet, an fcilicet ex fe annulos, an ca- tenam aut torquem auream, an vero coronam ad intimationem, feu comminationem poena- rum transgrefforibus infligendarum vel ad fo- regiam fieri mallet, utique fifenfu, ufüque ra- lam voce praecipientis obtemperat, verum e- tionis preeditum effet, refponfürum effet, ad omnes aurifici collibitas figuras fubeundas,pe- . tiam ad quemlibet nutum & fibilum obedit, & voluntati Superioris occurrit ; Quisquis enim rinde fe aeque promptum & difpofitum effe : hoc facit, Deum in fe effe manifefte oftendit. Eodem quoque fenfü & modo fponfa, id cft, Ihid, difc anima elec&ta locuta fuiffe videtur, fcilicet ad II Refert Herodotus de Amafi, qui ex vili 18.8. plebecula ad regnum ZEgypti affumptus fuit, vocem & przeceptum Dei indifferentem, & ad / quod, dum populus eum. ob infimam illius omnia, quze fibi placeret imponere, exaéifli- me exequenda fe effe promptiffimam — Anima conditionem venerari dedignaretur, hoc fuerit ufusconfilio. Simulachrum quoddam Dei il- anea liquefacta eft perincendium charitatis)ita praediéta fponfaze verba Richardus de S.Vittore lius, quem adorabant, ex materia vafis eenei, exponit) parata videlicet inftar metalli lique- in quo pedes lavebantur, fundi fecit, illudque fatti decurrere in omnes modulos divinze vo- publicae adorationi expofuit; Cumque vidif- fet illud ab omnibus reverenter coli, dixit illis : luntatis.. Eundem quoque fenfüm Gillbertus Abbas his verbis indicat. Magna in liquefa- Ob eandem igitur caufam & me, tanquam Re- gem veítrum agnofcere mihique obedire de- &tis ad fequendum mobilitas, & prompta vo- betis, non-am meos confiderando natales, luntas. Intelligitis jam, ut arbitror, in lique- factis ad obediendum aptitudinem grandem, quam perfonam illius, quam repraefento. 1ta humilis animze affettum tractabileim " quoque iidem ZEgyptii Jofepho zEgypti Vice- Kegi debitos exhibere honores, & reverentiam . VI. Apud Jobum fcribitur : INunquid i nities fdem 418:; mirime renuebant, tametfi illum paftorum o- fulgura, és' ibunt, (9' reverientia dicent tibi, adfamu: ? 23 " $. j vium filium, & fratrem effe fcirent, quorum Uhi Cajetanus advertit, quod in Hebraeo non profeffio /Egytiis abominabilis erat; Imo habeantur hzec verba : &t vewertentia, fed fo- tametíi fcirent, eum tot annis cujusdam 1u1- lum : £t dicent tibi, ecce nos 5 Pineda tamen lii j niftri Aulae, id eft, Putipharis, fuiffe manci- ait: eo ordine, quo fcripta eft, accipienda eft pium & fervum, cui manus ejus fententia, ut poftquam revería fuerint, dicant, fervierunt. kin cophino adfumus : Ecce nos: Obfequii nimirum vox Ibidem, ]V. Celebris e ftilla Ezechielis Prophetze non folum praeftandi, fed & przeftiti; Quafi exhibita vifio, quam hi s verbis defcribit: fa- dicant: Ecce jam absque ulla mora imperata cies una , facies Cberub 5 & facies fecunda , facies confecimus. Enim vero, ut experientia do- cet, fulguri proprium eft, prius oculis noftris bominis; £9 im tertio facies leonis , & n quarto fa- cies aqui/e. In omnibus aliis ejusdem Pro- apparere per fulgorem evibratum, quam toni- trui ftrepitus aures perftringat ; c proinde phetze locis, ubi haec vifio recenfetur, pari- fulgur, aptaeft veri ac perfetü obedientis figu- ter facies bovis exprimitur loco faciei cheru- binicee ; Unde colligitur hoc loco bovem in ra, utpote cui fimiliter proprium eft, quod pri- Cheribim transmutatum fuiffe. Porro bos, usquam praecepti Superioris tonitru audia- lite (; tur, jam de fa&to illud ipfum refplendeat, per l'nla; qui adeo piger & ftolidus eft, nequit sequi- parari generofitati leonis, nec velocitati a- exac(tam ejusdem prseecepti executionem & quilze, nec hominis fcientize ; Et tamen hic adimpletionem. — Tales erant monachi tem- pore S. Hieronymi, de quibus idem Dottor bos in Cherubim transmutatus, primo,lo- co pofitus, omnes preecedit, adeo ut aquila, in hzec verba fcribit: Subditi ante conabantur leo, & homo, bovi in Cherubim transmuta- juffa implere, quam forent emiffa, & quibus- dam quodammodo indiciis nitebantur pro- to venerabundam videantur exhibere reve- hetare de voluntate mandantis. 1 rentiam , tametfi ob ignorantiam , negligen- tiam, &ftoliditatem bos quidam effet ; Hzec VII. Dionyfius Carthufianus fubdit : In hoc patet fize obedientide promptitudo, & devo- autem omnia in figura contingebant, voluit enim Deus per oc inuere, quod tametfi tionis alacritas, fiquidem Dominus dixeratei : Praelatus intra&tabilis fit, & inftar bovis fto- Efto paratus mane, & ipfe furrexit no&e. Cum lidus, nihil ominus tamen honorari debeat, Abrahaim dormiens a Deo juffus fuiffet filium fuum Ifaac in facrificium immolare, dicit facer veluti quidam e coelo dilapfus Cherubim, $ Àf id eft, ac fi altiffima effet fcientia & fapien- textus : De n«&te confurgens , non exfpe&avit L Hey auroram, quantumvis credibile, fit, quod affe- Ó l3, tia dotatus, quia Deum repraefentat ; No- tandum vero , quod Ezechiel dicat: lbi erat &us paternus eum extimulaverit ad differen« bapeus Sprüus, quia Deus iis, qui locum dam praecepti adeo ardui,& legi naturali repu- gnantis executionem, quantum poterat. Atta- fuum tenent , fpecialiter divinum fuum fpiri- /—— um imprimit. men ipfe de no&te confurgens, adoriri voluit prse- Y Titulus /CIII. Obeaientia. $73 dj preecepti executïonem-; Verebatur enim, ne tum hominis,ficut corpus fed denihilo per in- d votum mora offenderet, iniquit D. Chryfoft. fufflationem fiiam creavit, & ita fe Patrem fpi- aut juffionem tarditas impediret. [] ritus effe quodammodo demonftravit. Ideo -- Mem dife. .VIIT. Propheta Regius fe per fuüam erga etiam Pater fpirituum dicitur, quia nosin ba- Deum obedientiam, ut jumentum factum fuif- tifmo fecundum fpiritum generavit. Unde - ?4- PI l. ä fe afferit: Et quidem quod id ipfum huic obe- anc deducit confequentiam , quod videlicet dientize virtuti attribuerit, ex verbis fequenti- ideo Deo magis debeamus efle obedientes, bus clare deducitur, quia:ait : Ténuifte manum magisque fübjecti, quam fimus erga patres no- dexteram sneam , & in voluntate tua. deduxiji mé, ftros carnales; Et huic magis, inquit Anfel- quafi diceret, omnes actiones meas juxta di- mus, quam carnalibus parentibus obtempera- vinae voluntatis tuze beneplacitum ordinafti ; re debemus. X tentiCrea—- $. Bonav. At vero cur fe jumento potius sffimilavit,quam - XII. Omnes creaturze ab omnipo alteri cuipiam animali, videbantur enim,quod, toris manu tali cum fapientia & difpofitione ef-c-7.! 2. de profecu ut perfe&tam quandam exprimeret obedien- * fe füuum acceperunt, utomnes exemplo fuo nos tiam, melius dictu ix» d yq t u ifet; ut manicipium obedientiam doceant. Nam ut S.Bonaventura relig c. 29» factus fum apud te: ?ro refolutione obfervan- in capite, cui titulus eft: Cur fit obediendum aliis? inquit: Omnis creatura ita eft ordinata dum, hanc inter mancipium & jumentum in- tercedere differentiam, quod, quando manci- aDeo, quod licet ipfe Deus omnibus & fingulis ita praefit, ut ab ipfo folo accipiant, quod funt, pium aliquod, vel fervus emptitius ad pondus aliquod portandum vires fuas infufficientes & habent, & poífunt,tamen propinquiora fibi, efle cenfet, vel honefte fe excufet, vel certe o- non loco, fed fimilitudine plenius accipiunt ab neris experientiam facere tentet ; Non vero ipfo, qnod inferioribus, & fibi propinquioribus influant, & illa iterum fuis inferioribus usque fic jumentum ; Hoc enim os fuum non aperit, nec recalcittat, fed onus fibi impofitum fine adinfirmum, & inferiora fuperioribus fübdita fint, & fuperiora inferioribus przefint, & eare- excufatione recipit, quo agitur, graditur, nec unquam conqueritur, neque difcurrit; Talem gant, ut fumma mediis, & media praefint imis. Sic Angeli fuperiores inferioribus praefunt, & fe David apud Deum fuiffe afferit, quando de praeftanda ei obedientia agebatür. Nam fine di coeleftis terrenis, & irrationalibus rationabilia. ' XIIIL. Quantum Chriftus obedientiam ama- Idem to. 6, Ícurfu, aut examine, fine excufatione vel con- tradictione, quidquid ei impofitum effet, vel rit, priusquam in coelos afcenderet, oftendere Qiaz. talut. ndfs tit. 3. c $. Dei voluntati conforme judicare poterat prom- voluit, fiquidem, ut ex monte Oliveti afcen- inl 8! pte exequebatur, hacque ratione gratiam Dei deret, prius Bethaniam tranfire voluit,quae, ut fibi comparavit, dicentis : Jveni virum [ecun- paulo ante diximus, idem fignificat, quod do- dum cor meum, quia jecit omnes voluntates meas, : mus obedientiae, nam Lucse ultimo dicitur: IX. Saulus mox in Paulum mutatus, & ex Eduxit autem eosforas in. Betbaniam, €$ elevatis perfecutore Apoftolus factus fuit, fine dilatio- manibus fuis benedixit eis. Ubi. S. Bonaventura ne voluntatem fuam in manus Dei configna- ait: Bethania quippe domus obedientize di- vit, dicendos Domine quid me vis facere? Ut ve- citur; In figura hujus Deus aibendit in coe- & lum de Bethania. ? ro Deo coccam obedientiam quam maxime placere intelligeret, facer Textus de Pauloait; XIV. Obfcuruseftfen fus verborum il].oï;u.m, Manfl tr.v INibil videbat ; Demum vero eundem ad .Ana- quae ecclefia in fefto Afcenfionis Chrifti cane- 45- cifes 44 niam mifit, quia obedientia fertur ad audita re folet, videlicet: 4fiendens Chriflus in atiuim, D. 84 exequenda, verus enim obediens folas aures captivam duxit captivitatem : Quid enim per capti- habet ad audiendum, non autem oculos aper- vam captivitatem hoc loco intelligendam ve- ) tos ad videndum. nit? Num forte ecclefia vult dicere,quod Chri- ZEquiias. ftus in coelum aífcendens, fecum duxerit ani- Idem: difi? X. Quod Deus in creatione hominis mullum mas illus,quae velut in depofito in finuAbrahse Inn-s.. alium fibi fcopum habuerit praefixum,quam ut captivae detinebantur, ut easdem coeleftis glo- illum fibi obedientem efticeret, ex hominisfor- rise faceret participes? Atvero fic hic, verbo- matione fufficienter colligitur ; NNam ut facer rumillorum fenfus eft, potius dicendum fuiffe Textus ait: Pormavit igitur Dominus D?lis bomi- videbatur, liberam duxit captivitate,quia eas- nem de limoterre, &j infbiravit in faciem ejus [piracu dé fecum ducebat, ut vera fiorumDei libertate lum. Voluitigitur Deushominem exterranon gauderent. Neceffim igitur eft diceret,'ilium fol:da, fed aqua humetrata producere, ut effet Dei tanto fuiffe obedientiae amore captum, ut flexibilior ad omnes plasmatori collibitas for- etiam impaffibilis, & immortalis ad dextram. masrecipiendas. Nain ut S. Paulus ad Roma- Patris refidens, continuo, & fine ulla inter- d, h 35 nos ait: Foluntati ejus quisvefiftit ?. INunquid dicis miflione in hac fe virtute exercere voluerit; figmentum &i, qui finxit ; Quid me fecifTi fic ?. n non Ac proinde modum invenit, quo in Sacramens P N babet potefLatem figulus luti,2x eadem ma[Ja f acere aliud to Euchariftize a fe infüituto in fpecies facra- quidem as n bonoremy alius vero in contumieliom? mentales, quotiescunque verba confecrationis S, Anfel. E - XIL S. Anfelmus non folum ad.lutum, e a facerdotibus pronuntiantur, obe lientifimus . ad Hebr. quos plasmati fumus, verum etiam ad flatum defcenderet ; ObedienteDeo vocihominis ; ca- Q» 12, & afpirationem, qua Deus nobis animam in- ptivam ergo duxit captivitatem, i. e. humani- fundit, fe reflectit inquiens : Nonne obteim- tatem, quam interris affumpferat, veluti man- perabimus Deo, qui formavit hominem de li- cipium & fervam, foli modicorum verborum mo terrze, & inípiravit in faciem ejus fpira- expreffioni ad defcendendum fub fpecies pa- Quis- eulum vitae? Non enim de materia fecit Ipiri- nis & vini fubjectam in coclos deduxiF. | Aaaa Rnarmg [ R P, Lobn, Bibi, Man. lon. 41. ; 574 Eilziiotbecæ-Manuam Concionatorie X nam excogitari pöte?c E;Hïcacior ftimulus hoc ; in virtute obedientize infignis fuerit ; ü(iui-' ut obedientes efficeremur? Quis unquam in- dem vix Chriftus ei hzec verba dixerant. £/o- —— — S Amnf ventus qui adeo expedite & exacte majori- die in domo tua oportet me maneret, cüm ecce con- j,inU bus füis obediat, quemadmodum quotidie feftim obedivit, nam illefeffinans defcendit, €9' a (,10 Chriftus, Rex glorize, fuis obedit miniftris & excepit illum gaudens in domum fuam. fervis, Creator creaturze ?. Circa hanc obedi- XVII. S. Bernardinus mutas a dducit ra;a-sx.Bernar.d-L tiones, cur Deus domum voluntatis noftrze, de perte&. enti fuze imitationem Blofius fequentem Obed, C, I« refert Salvatori nofiri revelationem , inqui- dum eam obedientize fubjicimus , adeo gra- ens: Chriftus fzepius revelare dignatus eft, tam & acceptam habeat; Inter ceetera vero EEE quod quilibet Chriftianus imitari debeat hu- ait: Cum nullius rei poffeffores, aut Domini milem füam obedientiam, quia ipfe obedivit fimus, nifi per facultatem & ufüm libertatis Patri fuo coelefti, & hominibus non folum bo- noftrae, iftam abdicare a fe, quantum nobis nis, verum etiam impiis. Neque enim haec poffibile & licitum eft, abdicare prout eft pof- virtus praeclariffima a folis monachis, vel mo- fibile, omnia, quorum effe poffümus poffeffo- nialibus, fed prorfüs ab omnibus e res ; Cum in nobis nihil fit charius, intimius, E . xjmiek coe- altius & majus propria libertate ac facultate 'li? & fervari poteft ANece[Jitas. ufus ejus ; abdieare hanc a fe, prout eft pol- $.Hieron, XV. S. Hieronymus nimia, q ue ex virtu- fibile, tanto eft perfectius & altius, quando ifta eo 8 integ-tis hujus transgreffione, & omiffione, proma- gnonzft, preeponderat omnibus aliis abdicabilibus no- . €, 6.. nant damna, in traétatu de regula monachalr ftris. exprimit his verbis: Monftraretur portentum ^ XVHI. Scri ptor quidam hiftoricus, qui ri'? ïoar, ,.,B. Qf tus & mores omníum nationum defcribit de hemus 1,dé navigatoribus, & pro certo nunquam venire- Alia apud tur ad portum, fi de directione & gubernatio- Orientalibus haec habet ; Orientales victimas Minfi itre ne navigii quicunque remigator ordinaret ad non jugulant, fed przeclufo fpiritu necant, ne &. dMc. - votum.. Non civitas, non regnum, non mini- quid mancum Deo offeratur, fed-integrum. 7 e 24e 1a domuncula diu maneret in rure, fi, cujus Simili modo acceptiffimum Deo facrificium voluntati pareretur, deeflet ; Propter quod iple erit, fi hoc ei ex toto fpiritu, corde, affettu & Papa Petrus, qui religionis Apoftolicze vitam voluntate noftra obtulerimus, mortificando, volebat inftruere, ficut a magiftro didicerat, ut reprimendo, & fuffocando dcfideria nofira, magis intelligatur, qualiter anima perficiatur afle&tus & appetitus noftros, ut cultro mortifi- - in obedientia charitatis ac fraternitatis amo- cationis & obedientize ijgulati, Deo confe- re, exponit apertius. . Omnes, inquit, hono- crari poffint. rificate, fraternitatem. diligite, Deum timete, XIX. S. Joannes : C]imacus ait; Nunquam Climacus l .S'gmd- 4-!1- Regem honorificate; Ét ne excufationis arri- ponas in omni vita memoriam illius ingent piatur fcutum, fub particulari riomine pree- Atbletze, qui toties decem & o&to annis nun- *** uam auribus fuis, a Preefide fuo, cui infervit, eminentis dignitatis generaliter infert omni- bus : fervi fubditi eftote.in omni timore Do- illam vocem accepit : Salvus efto: fed illetan- qminis; & ne Prelati in medium producatur dem idem interiori animi fenfu quotidie audit pravitas, quze plerumque fübditis pracftat cau- 3 Domino, non quidem falvus fjs, quod optan- 12m ma o tis eft, & certum;, fed falvus es, quod affir- 1 cafus, non tantum inquit, bonis & mantis eft, certum, & definitum. — Manli ii modeftis, fed etiam diícolis. - V!.nc.Feir .XX. Humilitas & obedientia, ut fimilitt À5 Manfitr. XVI. Ad noftram quoque doctri /n-alin,d'ifpo; dine Dorothei do&trina prima utar, funt velut fer 4.in . fne 2. 54. difc.4. (ujt, ut, cum a lucifero in deferto tentaretur, duo agiles equi, vitze noftrae currum trahentes, poft Epip. 9. 7. certameu circa hujusce virtutis meritum in- & in coeleftes manfiones fineullo labore por- tantes. S. Vincentius Ferrerius pariter obedi4 ftitueretur; ait enim Evangelifta: Tunc Jejus duétus efl n defertum a [piritu, ventaretur a diabolo. entiam nobis ad coelum aditum aperire dicit: Circa tuze verba facer quidam interpres ait, Non exiftimet, inquit, aliquis hominum, quod Dominus Jefus omnia agit, ait, aut miffus,aut aliter poffit intrare paradifum, nec per Domi- du&us, aut vocatus, aut fpontanens ; miffus num, ,vel poteftatem humanam vel fpiritua- F venit in mundum, ductus vadit in defertum, lem, fed per humilem obedientiam. vocatus furrexit a mortuis. Eundem quoque XXI.. S. Antonivs de Pacua circa locum, S. Anton. in quo Magdalena plenariam accepit omnium de Pad. Dei filium fiepius in Bethania hofpitio exce- ferm.infet. ptum reperietis, tametli caftellum hoc procul peccatorum füorum abfoltuionem, id eft, cir- aff 3. Jerofolyma remotum effet, idque ut reor, ex ca domum Simonis,Pharifeei, lequentem in- *' hac caufa, quia Bethania idem fignificat, quod ftituit ingeniofam, ponderationem, inquiens: domus obedientiee : ipfum quoque faepius Moraliter bene hic datur forma, quomo- do anima peccatoris converti debeat, ut reperietis menfze accumbentem, five in do- mo Simonis Pharifzei, five in domo S. Petri, polfit 'indulgertiom: percipere de peccatis. idque quia utriusque domus paterfamilias Si- Ubi primo occurrit videre, ubi ipfum veniae monis nomine appellabatur; Simon enim largitorem valeas invenire. Refpondeo, in idem eft, quod obediens. Utrumque hoc S.An- domo Simonis, qui obediens exponitur, intra domum obedientize ibi ipfüm invenies, tonius obfervat, dum ait; Hofpitabatur fzepe in Bethania, quze interpretatur, domus obe- quia obedientia ipfum ad fuum hofpitium dientize, & Simonis, qui interpretatur obe- trahit femper. . Mulier peccatrix anima, quae Ditge, diens. Quodfiin domum Zachzei ultro fe in- bene vocatur Maria a mari. Mare propter Vinus E DT grefferit, mirum non eft, cum hic Zachzeus mulütudinem"*amaritudif??i-s peccatox*um. "vuit tih c,j 35 E Ti mtlus CIII. Obedientia. $75 * vült a cülpa fanari, oportet, quod vadat ad a | dicens, facilius ngïe cameltm tranfire per foramen tuum Simonis, id eít, ad obedientiam. acus, quam epulentos intrare Regnum colorum. Au- SAmbrot XXIL Chriftus Redemptor nofter Apofto- dierunt hzec cum ftupore difcipuli, conterriti- Mr.iaLuc]is fuis olim praecepit dicens : Neminem per que dixerunt, quis ergo potevit falous e[Je ? Miatth. €. 19.. "thud viam falutaveritis.. At vero cum ita fit, ut cer- .19.25. Refpondit Dominus apud hemiwes boc PCI?'SQ; tus quidam Dei fervus illuminatus, S. Philippi impoffibile e[Je, apud. Deum autem. omnia poffibilia. d, G Tunc dixit Simon Petrus ad. illum :: Ecce us Nerii difcipulus, dicere folitus erat : Qui ur- banitate morum caret, fpiritum Dei nunquam veliquimus owmia , &? focuti fümus te , quid ergo erit habebit; cur igitur Filius Dei fcholae fuze di- nobis ?. $. Hieronymus in commentaiione ho- fcipulis hanc praecepit inurbanitatem, ne fci- rum beati Petri verborum pofitus exclamat z licet in via obvios falutarent?. Hujus rei my- Grandis fiducia? Quando cseeteris Apoftolis erigit comas, mentemque & omnes artus tre- fterium S. Ambrofius nobis pandit, inquiens: Ergo & hic non falutationis officium auffer- mor concutit, natus de terribili fententia , tur, fed obftaculum impediendze devotionis quam Chriftus contra divites pronuntiavit, - aboletur, ut, quando divina mandantur, pau- ita ut dicerent; Quis evgó poterit. falous .e[fe ? lifper fequeftrentur humana : pulchrior, quo Solus Simon Petrus auda&ter, animofeque vel praeceptorum maturior executio divinorum, intrepide ait ad. Chriftum, non folum de fe quae per moram fzepe trahit offenfam. Ubi bene fifüs, fed etiam de aliis fecurus, fibi vi- notanda funt verba illa: Pulchra eft faluta- deri edictum illud ad fe, collegasque fuos.non n hnf)r -...tio, fed pulchrior &c. Etenim oratio men- pertinere, eo quod pauperes effent, & otni- talis; cilicia, jejunia & alize fimiles aufterita- bus renuntiaffent, adeoque certam fperarent "i |.dé i ul tes bona quidem & laudabilia funt opera: At falvationem. . Qui factum , quod , cum alii nf vero longe majoris eft meriti & profectus, fi Apoltoli contremifcebant, folus Petrus fiden- Q ter Chrifto loquebatur, dicebatque, certam fi- quis per obedientiam ab iisdem abftineat. In 3 14. vita S. Philippi Nerii de Francifco Maria Ta- bi, fociisque fuis promittere beatitudinem. Refpondet S. Petrus Damianus, monetque ad- rugio, qui poflea ad Cardinalitiam affümptus -. dignitatem fuit, unusque ex primis S. Philippi vertere, quis ille fit, qui loquitur; Dixit Si- Nerii difcipulis, noftreeque Congregationis mon Petrus. Simon ex interpretatione S. . Pater fuit; legitur, quod dum nocturno tem- Hieronymi, Venerabilis Bedae, Nicolai Ly- . pore ad orationem faciendam furgere volens, rani & Pagnini, idem eft, quod obediens. At fi obediens loquebatur, quid mirum, quod & S.Philippo id faciendi poftulaffet licentiam, inaes is complexionis ejus probe nofcens debilitate, confidenter praefumebat, & humiliter gloria- hanc ei denegarit ; Tarugius autem ideo a pro- batur, quando alii angebantur animis & tre- d d pidabant? qui enim perfecte obediens eft, ille L pofito fuo minime deftitit, quin potins proprii hujus operis permiffionem folito ardentius tuto cum JEfu, five Salvatore Joqui poteft, | folicitavit: cum vero tandem fuum executus nemo enim certius, quam verus o I bed;iens, fuiffet defiderium, contigit, quod prima noGte, poffe fperare falutem videtur. qua fürrexerit, caput fuum àdeo debilitarit, ut XXV. Pugnabat Jacob pertinaciter Xih 'Pa—- -. deinceps per undecim menfes orationis exer- laeftra facra, inclinabatque in illius partes vi- . Citio nequicquam vacare potuerit. &oria. Cum inter produttiorem conflictim : - Manfi dií [ aurora proximum diem nuntiaret, dicebat ad. & x Far. XXIIH. In libris Regum legitur, quod, cum 1 ;44 n' 50 Jacobum ille, quo cum"lu&abatur): dimitte sne, H'm Naaman Syrus ad Elifzeüni acceffilfet utale- jam enim afcendit aurora, Gen. 32 26. . Atquid f2 pra faa ab eo curaretur, a Propheta fepties in f aquis Jordanis fe abluere juffus fuerit.: At vero impedimenti adferre intermiffioni pugnae dies poterat? cur ille finem lu&tz: ante fieri voluit, num forte aquae lordanis hac erant virtute quam dies appeteret? etíi concertatio illa & — praeditze, ut lepram curarent ; & pofito, quod corporalis & fpiritualis erat, fic ut Jacob fpi- - ad malum hoc pellendum natura fua fervirent, ritu etiam pugnaret, ardentibusque precibus -quonam fpectabat numerus ille feptenarius? . Abulenfisait: dicendum, quod itapoterat fa- Deum appeteret, & plurimas illi ab oculis lacrymas affunderet, quare orándi ftudium nari Naaman, lavando fe unica vice in aqua, quzm fi fe lavaret fepties, & tamen juffit, quod propter ingruentem diem relinquere, aut fe- ponere debuit ? cum Deus aniet audire ora- Pal lavaret fepties propter meritum obedientize ; tiones, & nulla illis impedimenta fol. cum minftt ficut interdum jubentur aliqua quibusdam, die per fe adferat, quid erat, quo minus Ja- i - quze non funt neceffaria, & tamen juben- cob per diem tam fan&to operi operam re&te tur, ut obediant, & mereantur obediendo. Obíervandum tamen eft, Naaman fanitatem daret ? Satisfaciunt huic dubitationi, falu- berrimumque fimul monitum fuggerunt gloffa non recepifle, nifi poftquam difcurfum, & in- Angelica, & Pererius, qui ajunt, illud: Di- telle&tum fuum captivando mortificavit, quia miüte me , jam enim aícendit aurora ; perinde ab initio in aquis illis fe abluere renuit, di- fuiffe, ac fi dixiffet: Tempus eft, ut ab in- cendo: Aquas Syrize longe meliore effe. At vero quando a prudenti fervo fuo monitus, vifibilibus ad temporalia tra&tanda defcen- das. Habebat Jacob uxores non minus partem fuam rationalem vicit, & arbitrio Pro- quatuor , fobolem multam ex pluribus ma- phetee fubfiravit, defideratum fanitatis fru- tribus, familiam 'copiofam. Quando ergo Didae.. &um protinus obtinuit.: dilucefcere coepit, juffus eft intermittere ftu- Nmundi" ä—- Nyfinus XXIV. Gravi edi&to Redemptor dium orationis fpirituale ,. & vacare guberna- jn vit, A- ud Matthaum divites mundanos perculit, tionidoriius , difponere neceffaria, & rem i2d2a2 €urare brah.€ 5 — R. P.Lobn. Man. Pz'l?l. I?)m.l?-: | 7 576 dBiblietbeca Manualis Concionatoria — hii curäre familiarem.Non enim eft grata Deo ora- vota oratio. Si enim propter ocupationem uti- lem orationem aliquis intermittat, ipfa, occu- tio, quze tunc fit, cum faciendum aliud. Multo autem magis probat, cum jufta habetur ratio patio vice orationis reputabitur, juxta Apofto- neceffitatum, & illi primum occurritur, quae lum fine intermiffione oret, qui lemper opera- tur. Itaque intermittere orationem, contem- maxitna eft ; & quoniam magis congruebat, ftudere curze domus, quam orationi tunc, cum plationem, aut aliud quodlibet fpirituale ex- dies appetebat, idcirco illegloriofo colluttato- ercitium, ut rebus aliis magis utilibus, & ne- ceffariis opera detur, etiam eft orare, & con- ri fuo dicebat, dimitte me, & vade procuratum res tuas familiares, & ordinatum operas do- templari, & fecundum Pauli di&tum perpetuo mefticorum tuorum, hzec acceptiffima fuerit recari; Ille namque legitime orat, qui, quod. fuze obligationis eft, facit, ille fcit Deum quae- oratio. Deum enim pro Deo, ut ajunt, relinque- xe, non eftillum deferere, fed potius majoraa- rere, qui novit ipfum pro ipfo relinquere, quan- pud illum lucra facere, amplioremque apud il- do magis expedit, & majoris refert. XXVI ; lum gratiam inire. Sancttum enim adagium l. Tam vehementer flagrabat fpiri- lbidem, | docet, illum optime orare, qui officii fui par- tus Prophetzee, ut non contentus, quod ipfe tes recte curat, probeque exequitur. llle ve- pientiffimo Domino füo laudum cantica pan- geret, & concineret, etiam Angelos ad con- rus quzerendi, & inveniendi Deum eft modus. 3Xxbidem. XXVI, Suaviffimam fragrantiam , quam celebrandas alternatim, ejusdem Domini lau- fponfe veftimenta exhalabant, Sponfus fen- des ardentibus votis, & magnis vocibus invi- taret; inquiens : JBenedicite Domino oimnes n« tiens ajebat, thuri, quod carbonibus impofi- tum fuüpremo Numini votivo cultu adoletur, geli ejus, benedicite Domino ommes virtuies ejus. fimilem fibi eorum odorem videri, inquiens: Pfalm. 102. v. 21 Non diffimulavit autem ocor veftimentorusm tuorum, ficut odor tburis ;; Cant. Propheta modum laudum , & orationum, 4. 1 1. Notorium eft, quidquid rei materialis ad quibus vacaturi erant Angeli dicens, Facien- fponfze commendationem affumittur, id alle- ies verbum ilius ad audiendam wvocean firmonum ejus , mini[lri $us , qui facitis voluntate m énss5 ve- goricum effe, & myfticum, nam füb cortice materialium latet fpirituale, quod fponfo ma- lut dixiffet : Facite quaecunque illum velle xime eft propofitum. Videamus itaque nunc, noftis, quicquid voce imperat, aut annuit o- uid veftimenta fponfze fignificent, Richardus culis, explete, efte famuli ejus promptiffimi de S. Vi&tore cum omnibus aliis expofitoribus & expeditiffimi ad exequenda omnia Juffa il- .git, veftimenta effe fymbola virtutum, & ope- lius. Notandum hic, quod fanctus Propheta rum meritorium, quibus fovetur & contegitur non fatis confequenter locutus, & hortatus Invitabat illos, ut come anima, & omnium exercitationum piarum, Angelos videatur. quibus illa ornatur, & venuftatur. Kichardi munibus laudibus communem Dominum verba funt ejusmodi: Veftimenta animze funt celebrarent , benedicérent, magnificarent, opera, quae in charitate funt, vel fiunt, quibus ftatimque dicebat, ut voluntatem ejus opere veftiti, & non nudi inveniuntur ante Deum perficerent, & verbis ejus citum obtemperan- Kle&i. Cultus ergo animze fünt opera mife- tiffime morem gererent, facientes, verbum il- lius. —— ricordize , ut vifitatio infirmorum, confolatio Quid hic uni cum altero convenit ?. in carcere detentorum, erogatio eleemofyna- Quid connexionis inter invitationem ad oran- run in pauperes, veftitio nudorum, & alia id dum, & exhortationem ad faciendum, quae genus opera facra. Notandum vero, quod juberentur ? Quomodo qui vacare laudibus odor thuris erat , uem illa veftimenta fpira- fuaferat, mox dare operam explendis man- bant. Cujusnam ret hieroglyphicum eft thus? datis confulit ? Occurrit dubitationi S. Àu- guftinus inquiens, non fuife ita abreptum a Noón puto effe aliquem, qui nefciat, thus effe typum orationis. Nihil magis tritum, per- fervore fpiritus fan&um Davidem, ut impru- vulgarumque, quam illud Pfalm. 140. . 2 Z'- denter verba effutiret, fed valde confequenter potius locutum , quando primum ita incla- vigatur oratio mea ficut. incenfinn in.- confpetiu. t&0. Secundum hzec, quod fponfie veftimenta, quae mavit Angelicos fpiritus ; .Binedicite Domtno. 'erant virtutes, & opera charitatis &c.thus, ut omnes. ZIngeli ejus , ftatimque fübjunxit : facite verbum illius. Hoccine vero fit benedicere Do- fponfus ajebat, five incenfum olebant perinde fuit, ac fi dixiffet, olere orationem. . Verum mino, facere verbum illius? Isne laudet, & cum vifitare captivos, confolari lugentes, ve- oret Deum, qui operatur, quae illi grata pu- ftire nudos, fepelire mortuos, ferre opem egen- tat, & juffa illius exequitur?.Imo vero, inquit tibus fint opera plurimum diftincta ab actu & Auguftinus: Si vis benedicere Dominum, fac exertitio orationis, quomodo omnia illa ole- verbum ejus,voluntatem ejus, fi vis vacare ora- bant thus, five orationem? VoluitSpiritus . tioni, quae Dei pergrata fit oculis, fepone ora- ea re tacite infinuare doctrinam , quam hic tionem,intermitte contemplationem,ceffa tan- tradimus, & fignificare, illam effe optimam tifper ab ipfius laudibus, quando alize ftatus orationem, cum quis officium füum recte cu- tui occupationes neceffariee alio te vocant, rat, Deumque, qui videtur effe in ratione, re- quando ex officio tuo facere aliud teneris, cui tinquendum pro Deo, quando magis convenit, dum operam navas diligentem, acceptiffimam : & res ita poftulat, quia tunc. Deo magis pla- Deo laudem offers. Optimum genus oran- cent alia opera magis neceffaria, quam oratio. di eft, Deum pro Deo relinquere, quod cum Melius hzec dicet Richardus, quam ego. Ve- facis, devotiffimum illi oblequium , & cul- ftimenta fünt ficut odor thuris, quia fic bonum tum religiofiffimum offers : Si vis benedicere, derem de' fe mittit bogma operatio, ficut de» Dominum, fac verbum ejus, voluntatém ejus, XXXVI,IL Ti?ulzis CIll. Obedientia.- 577 äidq:m' . XXXIII.. Àccipiamus hanc a ccclefi mapi- confectari. Om»nibqs ergo danda opera, & ora- ftro do&trinam. Attentiffimam ille arden:iff- tioni pre omnibus,nifi quando gravior neceffi- mammque in hortoGethfemane adPatre:m fuum ecternum fundebat orationem, tas, & debita officii, vel ftatus proprii officia inquiens: Pater : f. u nos ab ea alio vocant. Difcretionis infignis eft smi, ff po[Tibile efd, tranfaat a me calix * /jie. Matth. 26. virtus, a&um virtutis E V. 39. Atfino n ita expedit, fiat tua per omnia I pro alio aétu virtutis intermittere. voluntas, cui fubjectiffime obtemperare fum Dienitas, N paratus. Habebattunc apud fetres chariffimos : SDUX. Videns ccoeleftis Praecur Apoftolos, & monet S. Matthaeus, quod inter- for propius Idem in vi- ad fe accedere folem , cujus ipfe aurora erat, * Abrahs- aniffa ad tempus oratione venit illos invifam, plenus gaudio, & lzetitia, fucclamabat: Zcce ^ 65 invenitque fomno oppreffos, & objurgavit u- num, maxime Petrum, qui tantam conftantize "dgnus. Dei, ecce qui tollit peccatum smundi.. Joan. 1. firmitudinem tam . v. 29. Non exiguam difficultatem habet ftatue- ja&anter pollicitus effet, & re, de quo peccato faht&tus Joannes loquatur. nec ad horulam cum Domino füo pro communi falute vigilante, & tribunal Patris am cum in mundo tot fint peccata, quae au- fui appellan- ferri debeant, tot maculze, quae puftulent era- te vigilare potuiffet ,poftquam in morté cum il- di, nimis parce de Agno Dei locutus ]oannes lo velle ire fpopond iffet.. Matthaeus ibid. v. 40. ficait: Fenit ad Difcipulos fuos, && invenit eos dor- videtur, cum de illo ait, quod tollit peccatum mundi, in quo affluentiffima eft fzelerum col- snientes. Recepit fe denuo ad orationem anxie Iuvies, quze exhauriri petat, & aboleri. Sed affli&tus Dominus, five, ut illud i bid. v. 42, ha- bet,iterum fecundo abiit, quoniam de uno tantum per Agnum Dei au- &oravit. Aliquamdiu ferendo peccato loquitur, qualenam illud effe precatus, etiam hanc tantifper fepofuit oratio- dicemus ? Magnus Bulgarorum Archiepifco- nem, & venit iterum folicitus magifter ad fom- pus Theophylactus in c. 1. Joan. de hac re fic unicolofos difcipulos. Confugit etiam tertio ad ait: fortaffis autem, quia inobediens fuit ho- orationem & tertio inde ad gregem fuum im- mo Deo, & in varias affectiones incidit, pec- piger, ac pervigil paftor recurrit, fed quid eft, catum mundi inobedientia fuit, quam e me- quod, cum Patre aeternoFilius ejus coaeternos dio abftulit Dominus, fa&tus obediens usque loquens, toties ab illo receffit, utabiret ad di- ad mortem , & contrarium contrario fanans. fcipulos? Siccine Creatorem reliquit, ut crea- INonne videtis unam inobedientiam a S. Joan- turas vifitaret? Parum urbane fattum videtur, ne vocari peccatum mundi ? Tale autem hoc quod fufceptum cum tali Patre colloquium, Aterum, atque iterum interupit, ab illo ad ta- videtur quale fi dixiffet, praeter inobedien- tiam nullum effe vitium in mundo, nec virtu- -' lescreaturas feceffit. Refpondet Simon de Caf- tem aliquam preeter obedientiam. Cum quis fia, inquiens, magno confilio hoc feciffe Doini- num & magiftrum, ut nobis inculcaret doctri- eft inobediens, illum omnibus contaminatum efle flagitiis, praefüpponere poffumus. | Ín fo- nam, quam hic verfamus, creboque illo accef- loinobedientiae peccato peccata omnia viden- fü ad orationem & receflü ad difcipulos nos tur inclufa, unde & Joannes, cum 'indicare doceret, propter majorem quandam neceffita- vellet, quod Chriftus auferret omnia peccata, tem nonnunquam intermittendam orationem, ait, tollere inobedientiam : cc& qui tollt pec- & feponendas preces, quando res poftulat, ut caium tundi, Ergo econtrario de illo, qui eft vel dormientem excitemus, vel negligentem vere obediens, affirmare, ut videtur, poffu- ftimulemus. Bona enim oratio fuerit, & qualis 3lla Chrifti, fi orationem deferas, ut objurges mus, omnibus ornatum effe gratii.sl, & virtuti- bus: De obediente namque omnia bona cre- Aomnum aliquorum difcipulorum, & focor- dere, & cogitare, quid diam Apoftorum corrigas, & cafüiges, qui fanctiffimo poffumus. quid de: integez'rimQ d / tunc vigilare, & infervire füo magiftro, & in- * XXX, Non inepta videtur ratio jam di&t ? : 1g. fomnes illum fequi deberent.. Simonis de Cat- ob quam unicum facrificium , quo Abraham ^ 2 fia verba lib. 3. in Evang. talia funt : Nullo filium füum offerre volebat , multorum no- refponío fufcepto, interpolavit orare per mo- mine eft donatum, cum ille ait: abrabam Pa. dicum, reverfuüs tamen ad piam, & utilem ter mofter nonne ex operibus ju[lificatus efty off-rens actionem , nàm ivenit confortaturus difcipu- los. Oportet fiquidem orationem intermitte- lfaac filium fuper altare? Sed ut fententiae eru- diti illius, quem dixi, Interpretis inhzeream, re pro utilitatibus proximorum, maxime ubi dico, obedientiam, Abrahze fuiffe appellatam bella fpiritualiatimentur. Ktdifcretionis infi- muita opera, ad indicandum etiam, quam fu- gnis eft virtus, aétum virtutis prae alio actu vir- blimis, quam excellens, quam Deo erata fit tutisintermittere. Quod orationem Dominus obedientize virtus, ut in qua virtutes omnes intermifit, hoc fecit, ut alteri operi pietatis, videanturinclufze. Cujus dubii ((nempe curde hoc eft, difcipulorüm exhortationi, emenda- una obedientia, tanquam de multis operibus tioni, corroborationi ftuderet. Convenit enim locutus fit S. Jacobus ) folutio in eo videtur aliquaido feponere orationem, quando àlio- confiftere, quod obedientia perfe&a multi- rum falus curam, opemque noftram efflagitat, plex eft, & inftar multorum a&tuum apud imprimis cum anima cujuspiam periculo pro- Deum reputatur. N. efcio, quid habeat illa tam ximam per nos fofpitari poteft, tunc enim rem accepta Dei oculis, & heroica obedientize vir- magis gratam Deo feceris, fi illo etiam reli&o, tus, ut qui unam illam poffidet, multis afilue- ad avertendum a periclitabundo exitium te re videatur virtutibus, totumque confeciífe tonverteris. Magnae enim prudentize eft, mi- perfectionis curriculu à Y eft excultus. m, gui illa fola perfecte aus lucrum de[ereg*g, & majorem quæEM; XXXI S. ,A-a'aaþg d n ad Biblioibecee .Mahual/is- Concionateria 578 Ibidem, XXXI. S. foannes Cþhryfo;fi:omus homil. r. . XXXIII. Cum extollere virtutem alicujus ibideg. 2 volumus, dicere folemus: $o trocare mialma por de laudibus S. Pauli quzerit tale quippiam. Quid in Angelis magnificum preedicamus? A la faya, hoc eft, cum ipfius anima meam cornu- quo illos commendare ampliffime, & extollere tarem. Namuthomines oderunt jacturam in yarfit plurimum poffumus? Ut refpondeat quoefito, fuis permutationibus, & anima valde pretio- T dife jubet nos facer Dot&tor ad Regem cantorem fum monile eft, fic nunquam fuam cum alia —— .n. 6l pergere,ut qui hanc facile diluat dubitationem. permutare vellent, nifi lucrum alterius multo llle de Angelis fic ait: Benedicite Domino omnes fanctioris, & opulentioris ex mutatione fpera- rent.. Interrogemus nuncS. Ignatium Marty- "dngeli ejusy potentes virtutes facientes verbutn illius, ad audiendum «ocem fermouumejus. . Pf. 102. v. 20. rem, quam ille animum pro fua arriperet, fi de- Ecce promptam Prophetze refponfionem, in- ligendi optio, & commutandi facultas conce- quit Chryfoftomus, cum plurima effent, a qui- deretur. Refpondet ille Epift. 11. Tom. 3. Bib- bus praedicare beatos illos fpiritus poffet ; poft- liothec.Vet. PP. Meam animam cum animabus quam generatim dixiffet, effe illos potentes vir- eorum, qui Epifcopo parent, libens commuta- tute, omnibus gratiis, cumulatos, cunctis prae- vero, faxit Deus, ut cum illis mihi portio con- rogativis ornatos, & perfeCtionibus infignes, tingat a Deo. Ex toto ergofacrofantto pulcher- siseto: mox ad obedientiam eorum fpeciatim efferen- rimarum virtutum choro nulla inclyti Marty- dam convertebatur, inquiens, Facientes ver- ris ad fe oculos rapuit, nifi obedientia; Neque umillius. Utenim probes, quem virtutibus cum alius animee fuze commutationem fecif- omnibus circumfluere, & fanctum effe, & om- fet, nifi cum eo, quem obedientize perftudio- füm & obfervantem fciviffet. Meam animam nium gratiarum cimeliarchium,&omnibus fpi- ritualis perfectionis ornamentis infigniter ex- ]ubens commutavero cum animabus eorum, cultum, uuus teftis fufficere, idque folum fatis qui Epifcopo parent. Maximse dignitatis, & elfe videtur, quod effe vere obedientiam dicas, incomparabilis pretii eft obedientia, quze fola quod ubi perfuaferis, nihil. ad abfolutiffimam pretium virtutum cunctaruni includere yide- danctitatem, confummatiffimamque virtutem tur. Quiergo perfecte obediens fuerit, hunc deeffe. Quid ergo in Angelis magnificum prze- ftatim, ut videtur, virtutibus divitem, & pror- dicamus? Profecto; quia cum omni cura obedi- fus fan&tum cenfere poffumus, & habere. XXXIV.S.VincentiusFerrerius d e illo;quod $. Vincent, untDeo., /Hoc maxime in illis commendamus, errer. fer,- quod tam expediti profiliunt,tam celeres advo- Beatiffima Virgo miniftris Nuptiarum in Cana 4:3n Dom, Galileze dedit, moríito tractans, ita difcurrit: lant adomnia, quzecunque Dominus imperat, 2. poft, quod David quoque admirando dicebat ; Peten- Quodcunque dixerit vobis, facite. Sciendum tes oiriute, f acientes verbum illius. Huic enim bono quod inter omnia opera & utiliora, quze poffu- eequale eft nihil, prorfus etiamfi fint millies in- 1nus facere pro falute noftra, principalius & corporei, hoc eft enim, quod maxime praeftat majus eft, obedire mandatis Dei. . Quam ob efíe beatos, quia obediunt praeceptis Dei. De . caufam Patres antiqui, vero ditati fpiritu, vir- uo nobis perfuafum habemus, quod fit perfe- tutem obedientize nulli non praeferebant ope- ribono. Prout in hzc verba fcriptum reli- $. i. tus obediens, fi eundem omni fanctitate, & iPil, m perfectione ornatum credamus, nihil temere quit Caffianus: Non folum operi manuum, Vl egerimus, extraque omne przecipitis judicii, feu lectioni, vel filentio, & quieti cella», verum aut erroneze fententize periculum erimus. etiam cunctis virtutibus ita praeferunt, ut huic XXXII Ad hoc propofitum fpe&at illa judicent omnia poftponenda, & univerfa di- Ibihem. Ífpendia fubire contenti funt, dummodo hoc Theophylacti obfervatio, quod in Evangeliis, cum Princeps Apoftolorum de fuo nomine Si- bonum in nullo violaffe videantur. mon appellatur,illud plerumque nomen adjun- XXXV. Acceptiffimus Abrahae feryus E.l ie- Gen. 24, zer ab eodem Domino fuo, ut dignam lfaac fi- "* 22, gitur, quo illum Chriftus donavit, quando Pe- trum vocavit Matth. ro. v. p ) in recenfione lio füo fponfam adduceret, ableeatus fuerat : De hac autem fponfa per fingularia divinae Apoftolorum, primus Simon, qui dicitur Petrus. Iterum Matth. 16. v. 16. Refpondens Simon Petrus providentize indicia certificatus, camque prae- dixit Luc. 5. v 9. cum ideret Simon Petrus Joan. 6. fentem nactus, pretiofas indilate eidem dona- vit inaures, dicente fcriptura: Protalit inauresg Mähü b v. 8. ZAndreas frater Simonis Petris, & ibid. v. 60. Re[pordit ei Simon Petrus, & apud eundem. Jo- aureas &j armillas. Circaquod fattum non vulga- difioä.n 7. ris moveri poteft difficultas ; cum enim fervus annem alibi faepe. Cur tantze curze fuit Evan- geliftis, ut haec duo nomina conjungerent? 5i- illeeedesDomini füi egreffus fuerit,ex omnibus bonis ejus portans fecum ; Cur obfecro fola mon ( quod alibi quoque diximus ) idem eft, quod obediens, & Petri nomena Petra quae monilium, & inaurium iftarum fit imentio ? S. Ambrof. | firmitatis fymbolum eft; venit. Quod ergo obe- Myfterium revelat S. Ambrofius dicens : ve- dientia cum petra copulatur, perinde eft, acfi niebat jam cocleftibus dotata Myfteriis, venie- l- deliaae. dicatur, obedientiam effe lapidem fündamen- bat magnafecum ornamenta & aurium, &^ ** mianuum ferens, eo quod auditu & operibus talem, cui virtutes aliae omnes innitantur; nam ut quempiam firmiter inhaerere virtuti- emineat ecclefiae pulchritudo. Rebecca enim bus credas, firmiter illud folum facere poteft, ecclefize praefigurabat, quae, ut digna Chrifti fi verum, perfectumque obedientem effe fcias. fponfa effe poffit;inter omnes alias virtutes, pri- Qui habet obedientiam, etiam ipfe Petrus effi- mo omnium loco exactam quandam profiteri debetobedientiam. Inauris aurea, & margari« citur, per obedientiam proficiens, ut firmetur in bono, inquit Theophyl E tum fulgens, inquit Sapiens, qui arguit fapien- gätus m €. I. Joan- m gemae nes. tem, & aurem obedientem ; ficut eni animam i"zftulu& CIII. Obedientia. $79 n aüähïam exornantes fünt virtutes chriftianze, relicet,hoc folum con&ät,etimSimonis nomine itatefte S. Ambrofio : omnium virtutum fun- appellatum fuiffe : Simonem quendam &c. Si- damentum, & torum. N $ Cæïe&ium obEdieqtia 'manda. mon autem idem eft, quod obedieus; Kt ideo L per hoc innuitur, illos vel maxime Deo place- ä Manütr. — XXXVI. zDigefe quoque poffumus, Filiüm re atque ad portandam erucem ejus habiles & 84: diíc. 4 Dei;licetin utero virginali operaSpiritus fan- idoneos elfe, qui obedientes exiftunt. t * ,ng O. &i fuerit conceptus, nihilominus verum quen- XXXIX. S. Francifcus Salefius de hac ma- $. Francif, dam obedientize extitiffe partum, Enim vero teria difcurrens in libris de amore Dei, fequen- Sales p. . Jacob Patriarcha gregem füum multiplicare tem adducit fimilitudinem. Omnes quafi her- !.2- c.3- de fatagens, maxime quoad illum, qui ad fe fpe- bse, quze flavos producunt flores fpecialiter ve- *'V« amor. &abat, fequentem obfervaffe legitur fapacem ro Cicoria fylveftris, quze flores coeruleos pro- ld faciendi modum : 7àlles virgas populeas viri- gienit, ad partem, ubi foleft, femper fle&tuntur, des, &$ amygdalinas, & ex platanis. ex parte decorti- illiusque fequuntur perpetuo gyrum: At vero cavit, eas, detrattisque corticibus, in bis, que fpoliata Heliotropium, quod folifequum appellare fo- fuerant, camdor apparuit, illa «ero, que intégra fue. lemus, non folum fleres folem verfus flectit & vant, viridia permanferumt, atque in bunc modum color inclinat, fed & omnia folia fua ad eundem,ubi- effetus eft varius. Pofuit eas in canalibus, ubi effunde- cunque eft, dirigit, luminareque hoc majus batur aquas ut., cuma veni[]ent g: eges d bibendum, an- femper & ubique fectatur ; Ita pariter viri fpiri- te ocutos baberent virgas, & in afpettu earum eoncipe- tuales florem cordis fui, id eft obedientiam, vent, fcttumque ef , ut inip[o calore coitus oves intue- incíinantad ea,quze ex parte divinze voluntatis ventur virgas, & parerent maculofa, & voria & di- praecepta funt, imo animze ipforum fanéto quo- verío colore ve[berfa. Porro de Incarnatione damamore fuccenfze, non folum divinam vo- Verbi olim in hazec verba prophetatum fuit; luntaté hancrefpiciunt per obedientiam prze- Egredietur virga.de rodice Se[|e , & flos de radice ceptorum, verum etiam per omnimodam affe- ejus afcendet, & vequiefcet, fuper eum Spiritus Domi- &us fuiunionem, divini hujus folis cürfum fe- ni. Virgo igitur concipiendo Filium, oculos quuntur in omnibus praeceptis, confiliis, infpi- fuos, magis vero cor, & mentem fuam, in obe- rationibus, fineulla prorfus exceptione aut dif- dientiam defixam habebat, ac proinde in ipfo InGtnt, ferentia, adeo ut cum Pfalmifta dicere poffint. actu Incarnationis in haéc verba prorupit: Ecce Jenuifli Domine snanum, dexteram team, &j in vo- tt.[et, ancila Domini, fiat wnibi fecundum verbum ttum; |Dom, lurta:e tua deduxifli me ; & cum gloria fa cepi/li me , * ! '»0&. Quis igitur mirari poterit eandem beatiffimam XL. Subditi Prophetze Job aliquando ads. i Greg . 1, : Virginem verum obedientize partum enixam " ipfum convenientes, auream illi obtulere in-35 mor. fuif'e? S, Antoniusait: Mariaobediente voci aurem, & oviculam, dicente Scriptüra: dede-9: 10 Angeh Dei, Filius uterum ejus intravit: Ac :— z runt keyi Lnusquisque eutm unam, &j inaurem auream proinde S. Auguftinus id ipfum corfiderans . unam. Quze munera merito quisque obfttüpe- exclamat dicens; O felix obedier tia, quae coe- Ícat. Quase enim inter ovem & inaurem viget li in fe opificem corporavit. unio? Myfterium nobis patefacit S.Gregorius, S. Chryf. . XAXVIL Regis Pfaltes ait : Zudi filia, & dum inquit: Notandum vero eft, quod hoc lo- in Pf2l. 44« gide, && inclixa auremctuam,ég 50;7:*21;;'[2: Rex de- co cum inaure ovis, cum ove inauris offertur, V. li. corem tuum. Ex boc autem loquendi modo de- quia nimirum innocuis mentibus ornamen- ducitur,quod pulchrituco animze alicujus, qua tum feniper obedientiae jungitur, Domino at- cor cocleftis Sponfi rapitur, potius in auribus teftante, qui ait: Oves mese vocem meam au- confiftat, quam in aliis membris. Audi, incli- diunt, & ego cognofco eas, & fequuntur me. naaurem tuam, & concupifcet decorem tuum. Beato igitur Job nemo inaurem fine ove, ne- x Ut fcias, inquit D. Chryfoftomus, eum non lo- mo ovem fine inaure obtulit, quia prcf &o bl n ui de pulchritudine corporis, eam dixit con- Rederaptori fuo non obedit, qui innocens nori f itui ex ejus obedientia. Audi, enim fignifi- eft, & innocens efie non poteft, cat, quod obedi. Subdit vero idem Chryfo- contemnit. . n qui ycbedir-e ftomus : obedientia non conftituit pulchritu- —XLlI. Quamnpam exift imas effe rat/imiem,s Bonfv' dinem corporis fed animze. S cur Salvator nofter Petrum prae cunictis Apo- Dis:.falut. Manfi ib XXXVIII. Inter omnes Adan ) H pö&eros uni- fiolis elegit, cul confignaret claves regni coe- * 3 *« 2- dif.6.n 7. cus tantum dignus fuit, qui cruci Recdemptoris lorum: 7ibidabo Lcves R grácelorumi? cui non 1 ad montem Calvarium afcendentis humeros illas S. Andreze affienayit? qui primus fe eius fuos fubmitteret. Ad vero nunquid is timere fequelze adiunxit? auf vero S. Joanni dilecto -poterat , divinum illum Atlartem, qui tribus difcipulo füo ?. Refpondet. S. Bonaventura : duntaxat digitistotum fuftinet mundum, onus Chriftus dedít Simoni, qui exponitur obedi- illud crucis, quantumvis grave, regere nequa- ens, claves regni coclórum ; obedientia enim n j [j quam folum poffe ? Omnia in figura continge- eft clavis aperiens ccelum. ] bant. Atvero quem putatis hanc Chrifto exhi- XLIT. Duodennis Filius Dei, poft quam inD4 Nyt n nvit, buifle benevolentiam,ut crucé portate juvaret? templo a Parentibus inventus fuit, cefzendit Quisnam füblimi hoc dignus factus eft honore? cumeis,& venitlNNazareth, & erat fubditus il!is. 55 Num forte S. Petrus? aut vero Princeps Syna- Luc. 2. 51. Abiitergo cum veraMatre fuaMaria zogzeNicodemus?vel S.Michael Archangelus? & putativo Patre Joieph Redemptor niundi, ullus horum.Sed folum quidam de villa ad ci- omnisque illius occupatio erat vivereex illorü vitatem Jerofolymitanam tranfiens. At vero voluntate, & arbitrio; & erat fubditus illis. quibus meritis hunc fibi honorem comparavit? Beatiffimus Papa fanctus Gregorius in catena DA JNullo prorfüus, quantum ex 5.Scriptura collige- aurea Po&oris Ange;ici in Evangeliftze verl ] 1e $86 Bibliotbece Manualis Concionatorice fic diflerit : Totam íntermediam Chrifti vi- vita' remunerari. Quemadmodum in jam- lOdr- p'4 iam memorato vidimus Patriarcha, cujus uni- tam, quze eft inter oftenfionem zetatis, & verfam felicitatem ejusdem obedientize etiam. t5 tempus baptismatis, velut immunem alicujus famofi, & publici miraculi, & doctrinze , E- attribuit. Porro, quando illis Rebeccze ver- bis (In me fit ifta maledi&tio) fequens adjicit vangelifta füb uno verbo colligit dicens : & commentarium : Hic habes, quod nulla via wi.P erat fubditus illis. Cum vero Dominus 1n- : ;iþ,dehu terea plurima egerit digna memoratu, cur fa- pro falute noftra fecurior eft, quam obedien- rii tiae. ; cer Hiftoricus eorum narrationem praetermi- XLV. Author operis imperfe&i illud in Awhor £ n fit? Non omnino prztermifit , fed myftico m , imperf, 5 Chrifti Genealogia expreflum vocabulu compendio ufüs, plurima paucis complexus Obed, interpretans idem fignificare ait, qu od oper. ho- E eft, ait: Et erat fubditus illis : quod per- mil, l,' inde fuit, acfi dixiffet : fub uno verbo om- fubditus ; Quo füuppofito commentario, ita difcurrit ad proefens intentum : Iíte adtem nia, quzecunque de noftro Redemptore dici Obed, qui fubditus dicebatur, quid genuit * Jjnt. o poffunt, collegi, cum fübditum fuifle affirma- 9-P-3-l^5' vi Nam qui alium a prompta, perfettaque elTe, id eft refrigerium ; Jeffe enim in latino 6b iermone refri gerium appellatur, nam vere obedientia commmendavit, omnia dixit quae- 'itus eft Deo, & parentibus fuis, |,4. Infi cunque dici poffunt, ut omnibus aliis afiiuere quicunque fubc ) virtutibus credatur. tales filios gen erat, Deo praeftante, a quibus Ibid, reirigeret ur.. Quia nimirum, ut Bellovacenfis XLIII. Venit quondam fugitivus David in Nobe ad Abimelch Sacerdotem, qui fimul ac in fpeculo füo morali fcriptum reliquit : fane illum vidit, admirabundus ait :- Qu ego teita divina volunta s eft multum delecabilis in corde devoto, ficut dicit Auguftinus; Mihi Joium , incomitatumque 'video ?. Rex. pracepit. mibi adhzerere Deo bonum eft &c. & alibi: Cum farmonem. 1. Reg. 21. 2. negotjumque comdifit , quod, ut efi admodum grave, ita vult e[fe tc&tum, 69 tibi adhaefero, ex om ni re, nunquam mihi la- bor, nunquam dolor, fed vita mea tota vivet jecretum. —— lllud vero te fcire velim, quod valde Talis adhzefio facit ho- famelicus buc wvenio , quare fi vel quinque pan*s in te, tota plena te. . «l aliud quidpiam efculentorum in prompiu babcss minem, pacific um, 1 mperturbabilem, & quie- tum & in prae fenti quali Deum facit Luc 2. nece[Jitati wmee fac fabvenias. Rejfpondit Sacerdos, hominibus bonse voluntatis. 001 vibil ad wanum fe babere, nift panes fanctos, quos da- Etin terra pax . W& À re non po[ft , mifi eorum , qui fumpturi illum erants XLVI. Venienti bs de civitate difcipulis , Thom. NT cum ad manducandum hortarentur Jefum, K:mp. in puritatem ante examina[Jet. — Ithaque ajebat : Siwum- concion, di [unt. pueri, maxime a mulieribus ? ibidem v. 4. ipíe obedientize panem, qui animaniDeo fübje- * reS : zmar;g.- Abulenfis fcifcitatur, quamobrem Abimelech &am grati ofiffime pafcit, oftendit, omni cor- mul, o.effe praeferendum. Nec fapidior ul- facerdos dederit Davidi panes propofitionis porali cib fan&tos, cum facile poffet illum alio mittere, lus guftatur cibus, nec pinguior menía aman- tis oculis proponitur, quam impletio man dati ubi profanos, ad levandam fuam efuriem, coeleftis, ficut ipfe obedientiffimus Jefus e£- proficiendamque reliquam viam , acciperet fatur :. .Meus cibus eff , ut facz'am»-voluma&em ejus,. panes ? Refpondet q. 8. in 1. Reg. 21. vidit ejus magnam velocitatem ex mandato Regis, -quz'.)mwyz't A , ideo non mifit ad aliam domum pro pane, fed credidit obfervationem praecepti regalis fut- - g. XV. Bibl.p!up. l. Eà ficientem efle caufam ad hoc, quod poflet a, dare David de cibis fanctificatis. MI*SCELLANEA. Sfucunditas. Qualitas. . Manfi tr. | XLIV. 'Tacob Patriarcha deferta domo pa- 54. difc. terna in Mefopotamiam fe contulit, ad lo- Brigittze a Chrifto diQum cft: quid ti-L 6. zev. 0345 L. S' mes? etiam decies comederes in die* 117. cum, ubi omnis exularat timor Dei, imo ubi Idolis facrificabatur ; Et ut paucis abfolvam, propter obecientiam, non tibi imputaoi tur in domum fübiit perfidi Laban , fed dum haec peccatum: Nonvirginitas meretur coronam, omnia ex materno duntaxat imperio, prae- non viduitas appropinquat Deo, fed obedien- ceptoque aggreffus eft, Deo protegente, per- tia omnes introducit in coe]um. Greglib. II. S. Gregoriusnaturam obedientize defcri-! que hoc ipfum obedientize fecuritatem nobis bens dicebat : debet obedientiain adverfis ex 3 5. nlor. C» L] indigitante, omne corporis animzeque decli- i alacrita-! navit periculum ; Quin & prima nocte difcef- fuo aliquid habere ( magnam animi füs füi Angelos habuit cuftodes, fbibique oble- tem;amoremque parendi) & in profperis ex quentes, quos per fcalam afcendere, & defcen- fuo omnino nihil habere (quia non propter derevidit. Redeunti pariter occurrerunt An- dele&ationem propriam, Íed folam Dei vo- luntatem admittenda & amanda funt, LU geli, dicente Scriptura : Fuerrmmt ei oboiam Zdn- am fua- Ep/ 4. ad. p'n'vüdt geli Dei. Quam praerogativam Rupertus Abbas II]. S. Hieronymus monacho cuipi Ruftic. promptiffimse ejus obedientiee incunc&tenter debat, ut nunquam de Majorum fuorum fen- tentia judicet, fed illud a Moyfe di&tum fibi adfcribit, inquiens : . Jacob poftquam praece- ptum matris peregit, revertenti obviam fue- applicet : Audi Ifrael, & tace. runt Angeli Dei, ut fciamus, quia poft obedien- IV. Lacedz»mone legibus cautum € rat ne Etfeb,Ca, m ar-dé prae, tize laborem cuique viro fideli fupereft, fuper- juvenibus, qui ad capeffandam rempublica - par, Evati- nis illum revelationibus glorificari, & coe- veniffent, f2s effet $ , de legum æquitafe difpu leftium fpiritum crebra vilione etiam in. hac :""-:41' e. AV. Pytha- L | ïïtulus CIl1. Obedientia. $8 &odr.p.s. — V. Pychagoras difcipulis fuis vetabat, ne rei mam trazismifit : quod vicini ex eo cogiove- tr. $. C 5 quam enunciaffet, rationem exigerent. Quod re, quod alitem ex igne candicantem epreffam ipfis adeo fan&um erat, ut haec vox ;. Jpfe dixit : videre coelum peteret. Reclufo loco exani- cun&is filentium imponeret. 1e Corpus extraxere, & incerti rerum, quafi Vit. PP, . V. Abbas Neftero in ipfo religionis ingref- nocentem, ut fe ipfam peremiffet defperabun- n lib. de hu- f dicebat: Ego & afinusunum fumus. Quid- da, exclufam communi Chriftianorum coeme- lot mi& , quid ei imponitur, hoc portat, & (ine mora. terioin profano campo abjecere, terraque ob- tf Exo 2[. v* VII.In Exodo fcriptum eft: fi dixeritfervus : 5* ruere. Sed Deo placuiffe eam fimplicitatem - diligo Dominum meum & uxorem & liberos, cceleftibus fignis & flammis circa. tumulum l, non ingrediar liber, offerret eum Dominus diis, jacentis velut ftellis eminentibus offendit. .. Y N * XII.. S.Francifcu B : bil.'pwp; & applicabitur ad oftium & poftes, perforabit- s fratrem refractarium juf- que autem ejus fübula, & erit ei fervus in fze- fit detrattis veftibus vivure humi defodi in al- Jit. O. de obft£vat. Alvar. to.culum. | Hoc di&tum altiori fenfu viri re/icio- tam foveam a fratribus, quod fecerunt men- precepti 9« P-3.1.5. fi eft, cui auris perforanda, ut perobedientiam totenus. Tunc Francifc. eum'allocutus : E/ne Dei. C. s. v l. 4. Inftit. Majorum praecepta fufcipiat.. 3 wortuus ?. frater ? quo humiliter refpondente ; VIIT. A5bas Binufius apud C äHiänüm fic la Pater 5 veljalten propter.meum peccatum snori de- 35* loquitur: fed forte dicas: quomodo poteft ho- bueram. Tunc juffit illum iterum erui, dicens: mo crucen jugiter portare: vel quemadmo- Surge ,. £9' i vere mortuus es , obedito Pralatis ad dum vivens quis poteft ele crucifixus ? audi mutum, Sicut homo mortuus in nullo potuit rationem breviter: Crux no(tra, timor Domini repugnare. eft : ficut ergo cruci^xus jam non pro animi Er;ititas. fui motu, membra fua quoque movendi vel XIIT. Thäüponïptls interrogatus, quie difci-Drexel in convertend1 habet poteftatem : ita & nos vo- plina potiffimum exerceretur Spartze ? peritia, 909 P- €- luntates noftras ac defideria, non fecundum inquit, jubendi & obediendi. Cumque aliquis !5 ^ 3* id, quod nobis fuave eft, ac dele&tat ad prze- diceret , omnes Spartanorum falutem in eo. fens, fed fecundum legem Domini, qua nos confiftere, quod Reges ad imperandum habe- Gell. L z. illa conftrinxerit, applicare debemus. ret, non fola haec caufae g : i 5 - ]X. Craffus Mucianus cum in Afia Confula- cives obediere norint. ft inquit, fed quod j m no&. Att mll €. 13 :j 'tüm & Provinciam obtineret, & pro urbe Le- XIV. DixitS. Syncletica: ideo in con'gilega— Vs PP l, . veaoppugnanda proceram trabem ad arietem tione cuilibet converfanti magis 'obedien- !5:d* obe- Dicjog, .. Samutiti fabricandum afferri juffiffet , Meleathenfium tiam, quam continentiam proponimus, quo-' ]i veroArchitettus minorum, utpote quam aptio- niam continentia arrogantiam habet, obedi- rem, fini preefixo cenfebat, mififfet, veftes ei- entia autem humilitatem congruam pollicetur. dem detrahi, graviterque virgis czedi impera- XV. B.Gertrudis deAntiftitis füze afperitate Rodriq. p, vit. Et ne hoc ulli videretur fz2evum: omne, conquefta apud. Deum, defiftere juffa eft, eo, 3'tr- 5 10.8. inquiebat;imperantis ofiicium corrumpitur at- quod fibi & Antiftiti maxime confuleretur. que ditfolvitur, fi quis, ad id, quod facere ju- Eidem pro defectu cujusdam perfonze oran- betur, non obfequio debito, fed confilio non 1 tidixit apparens Deus: ejus ex abundantia defiderato refpondeat. pietatis,dulcedinis.& dilectionis meze divinze, h Bibl;paup . X. In monafterio Vill a Comitte, Braccaren- litl El de qua congregationem hanc elegi, permitto in- fis Lufitanize oppido, cum Abbatiffa eligenda hzerere aliquos defectus etiam illis, qui prae- .eled. efíet, & ambitiofze aliquze, ut in fe calculi con- funt, ut inde meritum congregationis augea- ferrétur, forori fimplici in culina occupatze fut- tur. Nam inulto majoris virtutis eft fubjici ei, E fragia conferrent, plures eam,in calculi confpi- cujus defectus cognofcitur, quam alteri, cu e jus yarunt, & Abbatiffa haec foror electa eft ano- opera per omnia probata videntur. Ego finofu- , f0 lengbus: fuafpe delufze forores illae, parere ei periores habere aliquos defectus, & ex diverfi- n nolebant; necpro morein capitulo ei obfequi- tate curarum quandoque maculari, ut inagis um praeftiturae. Tum illa fpiritu commota ma- humilientur.Subditorum meritum crefcit tam. £no fervore : Quandoquidein, inquit, vos mibi obe- ex defectibus, quam profectibus, eorum, quae direvecu/afTis viventes, ac ine pro legiruma agnofcere, reefunt, & fimiliter meritum illarum , quae «/0$, gue bic dermitis mortue fgite, &j uti deceat obe- b ene praefunt, crefcit tam ex profectibus,quam Gfegnlibd dire, bac docete. Ecce repente prodeunt e fuis /o- ex defectibus fubditorum. U T culis moniales feptem ibidem [2ite gensflexe, dimif- XVI. B. Catharina Bononienfis dicebat : o -Tn libro de 3' e fcripto - fis capitibus obedientiam & reverentiam , ut bedientia magis fine dubio eft meritoria, quam 1 iubente P verze Abbatiffze exhibuerunt, nec recefferünt, ulla peenitentia, quae fieri poteft. Si enim À - donec, ipfa, quae vocavit, juffit ad fepulchra braham fuit juftificatus, & tantopere placuit, redire. 'Tunc fe czeterze illae fübmilffere. qui Deo folum obedivit, quanto magis jufti- . Radetus .XI. Cum mulier proftituta in concione P 2.vird, ficabitur creatura, quae pro amore Dei fe fub- p i audiffet de inferorum füppliciis dici, tacta fce- mittit ad obedientiam fervo ipfius Dei. Ea- yftie lerum dolore, interpellato facerdote, quzerit, dem dixit: quis dubitare poteft, de fua falute, quibus modis expiari poffint noxae earum, fi vitam finiat in obedientia, quae fuo Domino$- 7. de ar- use Cum «facris hominibus confüeverunt. fimiliorem facit, quam ulla alia virtus. Ita-'Pete fu. Cn "um facerdos animadvería foeminae fimpli- que qui vult erigere bonum zedificium, acci. d pre citate, per jocum ait: fiin medium fe flam- piat illam pro fuo fundamento, & credat fir- mantis camini incendium immifíerit ; at illa g Dr D miter, fe melius falvandum per illam, quam ] ferio haec dici rata, capta occafione in accen- per ullam poenitentiam, jejunium, & quam- fos fornacium ignes fe dedit, & exufta ani- vis contemplationem, R. Po LQ]J]?. Blþlt Mä.n. Im- l[- Bbbb l XVII. 562 Jibliotbecee .M&n—uzzlis Concimtoria, La ^ XVILS.Philippus Nertus dicebat; far&tita- cum majori laxitate per quamcunque flumi- opuíc. g.f tem in tribus digitis fitam effe, quod pronun- 659. nis partem trajiciunt, fed trajiciunt per pon- tians frontem tangebat, addebatque totum tem, quae via plana eft, & fecura, cuftodientes effe fitum in abnegatione rationalis facultatis. fuas regulas & obedientes fuis füperioribus. Grad.4. de. XVIII. Teftatur Climacus, vidiffe fe in quo- . XXV. Tempore Simonis (qui idem figni- Qbed, dam monafterio fenes canitie orisque habituü ficat ac obediens ) diciturterra Juda quieviffe venerabiles inftar puerorum agiles, & ad. rni- omnibus diebus ejus; idem l1perare poteft, nimum füperioris nutum promptiffimos, quo- qusquis.,obediexltiæ fincere ftuduerit. rum nonnulli totos quinquaginta annos füb oDbedientizee fignis meruiffent. Eosdem ro- " $. XVI. gatos, ecquid folatii, aut quod praemium tam diuturnze obedientice tuliffent, alios refpon- , AXIOMAT A. diffe, fe ad ipfum humilitatis fundum defcen- diffe, ubi jam extra inimici tela fecuri agerent. I. Felicitatis mater ,obþdieiitia eft. Alios id fe co n mmodi confecutos, ut jam quas- . YL. Gebor[am ift die büfle Zier der. Untertbanen, libet injurias ignominiasque riderent, IIl Gebor/am if2 die feflifle Mauer einer Stadt. Lyreus in XIX. Joannes Avila Jacobo Guífmano & IV. Gebor[a ift das befte Waffen der Soldaten. Apophteg. Cafpari Loarti interreliqua monitaetiam hoc S. Ign. ap. . V. Geborfam efi. ein gemacbte. und 'unfebibare dabat: Nihil commoveat vos, qua tandem Rechnung. 1,30 f. 1 34. in re opera veftra adhibeatur : Etenim cum VI . Geborfam ift der kürzefte Wig gän Hzm- ( ex confervatione & incrementis hujus fami- tnel. lize ( Societatis") magnopere pendeat utilitas . VII. Gebor/am ten Kvon. Gebo /Ze'i'* Uh;?rtbanen*" ifL. der Regen- animarum, quidquid ei confervandse ac pro- vjamer *. Unteriban iff ein Erquz'- movendze conducit, vel ipfaslances, patinas- ckung der Obern. $* que purgare, id demum eft animas converte- VHI. .Der Geborfam s re, & fumma voluntate eft paragendum. Co- Hinmmel | fabrt in —.eihgr Senften gen gitatione igitur a propriis ac czereris abduécta IX. Der Geborfam if2 Zoll froy vom xz'irren.. operibus id curate duntaxat, ut pareatis,quod- -X. Der Gebor/ame genüfit eine swige Mablzeit. que vobis przecipitur, non tam propter ipfam XI. Der Gebo ? Y rem agatis, quam quia przecipitur, permagni er ficb felbft überzoindt. "fam 3fe. der /grä/ie 05/iggär, sveil zeftimantes, quod ejus corporis membra vo- XIL : Was Gewalt nicht kan » ersirbt der Ge- bis Deus det effe, in quo Xfuæ Majeftatis ob- $ boríam. $. Anl fequium exhibeatur. . —XIHII. Gebor[am ift das lindefle Rublettlein. apud | Vit, PP. 1. XX. Abbas Ypericus dicere foleb at :"yquia - XIV. Ge ? 15. de minifteriummonachi eft obedientia, quam qui Forcbt,. borfam if der befie j?arzgg;fg avider : die ti7, 0p obgd. :l (l 4! poffidet, quidquid popofcerit, a Deo impetra- r Vi&erias. 1.j bit, & cum fiducia Chrifto adítabit. Etenim -)äV: .' O-be.diens Ipque't Dominus fic venit ad crucem obediens usque ad mortem. - ; faf&üs fgilicet $ XVIL- — Diguitas. AUTHORES. limid. de XXI. Quidam frater requifivit fenem, quid E Alphonfus Roderiquez p. 3.tt 4. patient, faciam Pater, quoniam nullà opera monachi II. The 0 & hum. Büab r «lbo.cio philus Bern a-.rdzfnus de perfevexfan— facio, fed in negligentia conttitutus comedo, & bibo, & dormio, & de hora in horam trans- IIT. Bernardinus R ; Theodor, gredior; de cogitatione in cogitationem, & Chrift. perf£. l. 4. c. 24. [ ofignoliüs de difcipiin& hHt propterea contriftor, & deficio? cui fenex ait: . IV. Jeremias Drex inEul'ebio, t elius in RQGS M árianis h u fede in cellatua, & fac, quod potes, fine . 2.C. 12. , perturbatione animi & confide in Deum, quia V. Ludovicu qui fedit in cella propter Deum, inve nitur in fe S de'Pxonte' to. 4. t1 ó. c. rr. & VI. Eufebïlls Nierenberg loco illo, uþi fe&ï Abbas Antonius. lus l 5. do&r. Sucunditas. x Afcet. c. 47. & feqq. do&r. 8 VII. Francifcus Arrias de Diadcis$ XXIL. S. Catharina Senenfis dicebät, r ;2- B L. ?mit. ChrifH to. ligionem effe veluti naviculam fecuram pro VIil, Jac obus Alvattzto. 2 lib, s p. 3- ECCLg.vi recipiendis animabus, quze currere volunt ad 'JX. Nicolaus Lancizius to. 1. PPqu. 2. Cc N7. perfectionem, ut eas tutiffi * me ducat ad por- & opufc. 5. c. 2. tam falutis aeternac. ( .. X. Dorothzeus ferm. 1. € 163. XXIII. Eidem alibi Chriftus dixit: Verus XI. -V.-.Ob-e- obediens non obligatur mihi reddere ratio- dientia. Joannes B'ufæus in Virida:tïio. Ó Mlcar. h'epit « nem de fe, fed iolummodo Prze 4 läatus, cui obe- XII. Hugo Rott.. p. 1. 6.7.5.4. & p. 2.C. 19. ln diit. f.4. & p. 5.c. 1 M. Lud. de XXIV. S.B ernard. dicebat, fqui'/cos:f;'rahs— | ATE Luca : V gt Ponte to. Pinellus ]. 2. de perf. a c. 2o. W de$ 8 tr, G. C, ire copiofum liujus mundi fluvium , non pe- usque ad finem. Q[d. k :f 12, dibus vadentes, ficut fzeculares, qui ob vo- XIV. luntatem propriam fübmerfionis - periculo 54. Jofephus Manf. Biblioth. mof*a]i.sl tr. untexpofiti: neque. navi, ficutPraelati, qui TITU- $83 060 eme 0 -— 4 TITULUS CIV. j o DEDE. ORUM CUSTODIA ; ,' H $L VI. Etiama puerorum formojiothhn a/þeïtft fefe S. Profpene: - fludiofe cobibere : nam afpe&us formoforum, te- 2.de pro- fte S. Profpero eft adeo potens, ut ferrum vir- miff. c. 15. QUOAD ESSENVTIAM. S. Hieron, " tutemque emolliat. Et ut S. Hieronymus ait, in cap. 3. femel fpecies formae cordi per oculós aligata, Thren. Dejïnijio. Hinc vix magni luctaminis manu folvitur. I. B. Virgo S. Brigittze dixit, inter res deteftan- das etiam hoc effe, fi quis concupifcat vide- ft virtus, qua oculos ab omni afpe&u re facies pulchras ; quia videlicet, ut S. Ba- L. a. revel non neceflario propter Deum contine- filius dixit, oculi funt incorporeze manus. . 6, 23. Hinc etiam B.l1faac Syrus dicebat: a fidu- 4 Ex qua definitione patet, eam ad mortificationem velut fpeciem par- j cia juvenum, & allocutione, ficut ab amici- tialem pertinere. tia diaboli abftinendum. Gerte non fruftra cupidines pinguntur fagittarii, quia nimirum "As pulchri etiam a longinquo vulnerant, ut So- crates teftatur, quod usque adeo verum effe II. Dividi poteft in cuftodiam necäU?zriar;z & cenfüit Ariftoteles, ut quzefitus, cur pulchri Jbontaneam : Prior eft, qua oculos ab afpe&u homines amarentur : ftultam hanc e fle quae- illicito, feu divina lege prohibito cohibemus: Itionem refponderit. pofterior eft, qua eosdem alicitorum objecto- VIT. 4 fplendido && ornato veftitu oculos averte- T'ertullts- rqm intuitione continemus. re: nam, ut Tertullianus ait, in omni fpe-nus de fpea &aculo nullum majus fcandalum occurrit , *c c 25. i Divifio. | quam illeipfe virorum & mulierum accuratior cultus ; quem proin merito alibi, fictam & 8. Ambrof. lIII.*'Oculos cobibere ab afpe&u þmzum corporis, elaboratam libidinem vocat. apud Lan. qjas pudor vetat, in quovis Jexu ($ atate. Specta- [ ; 2. (.—-'40 nim, fi quid hujusmodi fortuito accidat, "VII. b imaginibus nudis, vel letione libre- S. Clemers n. 95« quanti horroris eft : quod ergo in aliis difpli- vum non fatis boneftorum oculos cobibere : nam, etfi l.3-pxdag. cet, numquid in feipfo placere poteft? inquit fieri poffit, ut, quividettalia, fortiter fe ge- € 11 Ideo Demetrius Phale- rat; veruntamen ne cadat, cavendum efít: recte S. Ambrofius. reus monebat inter alia adolefcentes, ut in fo- fieri enim poteft, ut, qui viderit, concupi- fcat, inquit recte S. Clemens Alexandrinus. litudine feipfos revererentur ? quemadmo- dum P. Balthafar Alvarez e focietate Jefu fa- IX. Ktiam ab aliis obje&tis non nece[fariis oculos Serm. 10« ciebat, qui valde cautus erat, ne inter furgen- dum aut veftes exuendas ullam cor avertere: cum praepofiti tui feu magiftri, vel : amici cujusdam cellam ingrederis, caye, ne tem nudam afpiceret. * poris Prar- quicquaim eorum , quae ibi fuerint, curiofe Theodor. — ]V. Témipore orationis aut aliarum funäiohüm icruteris, aut intuaris. Quicunque enim in Hiíft.S$, Jpiritualium ab omni non nece[Jario afpe&tu. oculos con- impudenter & curiofe in his fe geflerit, ha- inEufebio: 4» iintre: corte Eufebius ob unicam oculorum in bitum . & profeffionem monafticam mentitur, operarios proximo in agro laborantes füb au- & Chriftum, qui eam inftituit. Hinc & ipfa! r. vit. e« ditione legis Evangelicee fattam emiffionem B. Virgo Fratri Alphonfo Rodriquez focietate 38 ita fe punivit, ut per quadraginta, quibus fu- Jefu haec tria monita dedit : Quando incedis pervixit, annos nec in coelum, nec aftra ocu- per viam, non attollas magis oculos, quam los attolleret , fed femper injecto in collum " fit neceffe ad videndum ubi pedes figas: ad collari ferreo inclinatus incederet. neutrum latus convertas oculos: nec caput attollas, ficut hodie fecifti, quando vidifti Eccl9. v. — V. 24b omni feminarum ajpetta fedulo ab/linei'e; i S. . juxta monitum Sapientis : Virginem ne afpi- mulierem. . cias, ne forte fcandaliceris in decore illius, *X.'-Comædidk', fdltus, larvas , iaurorum certa- In Pf-lll;- nam facies mulieris, tefte B. Macario, fagitta smina. && fan:lia , mift admodkum: pia fint , witro vita. Volaterr, $. Macar. eft truculenta, vulnus infligens in animam, re: nam S. Auguftinus inter peccata & occa-' ?? Et ut S. Chryfoftomus ait, animum ferit & fioneseorum numerat fpe&aculorum frequen- in epift. a commovet non impudica tantum;' fed pu- tiam. Sed & Romani olim, cum inviolata Monaft. S. Chryf, dicae quoque mulieris oculus. Imo S.Augu- etiamnum ftaret morum integritas, theatrum l. 6. de Sa. ftinus dicere aufus eft, Bafilifci afpectum to- a Cornelio Nafica exftruéctum everti curarunt, exiftimantes indignam effe perpetuo aedificio cerd,c, g, lerabilorem effe cautu & afpectu foeminze, €o quod ille fuo a fpectaculorum vanitatem, . mam occidat, fpe&q corpus, haec vero ani- R. P. Lohn. Mus. Bill, Ton. I Bbbb a $. 0. 584 .Dibliotbece Manualis Concionatoria, $. TI. hoc enim excufat miferia, illud. commendat mifericordia. Sin alias, non Prophetse, non EX S SCRIPTURA. Domini, fed Dinze, vel Evze, imo ipfius fata- nae te imitatorem dixerim. Qualitas. IV. Bruta fpectant, ad quae nata funt; AdS.Greg. paftum genita funt pecora ; itaque pronam Nyfl. Óf.9e Pf 11i8. v. - A verte oculos meos, ne videant vanita- deorfümque vergentem formam habent, ut hr tem. 3 1 'ventrem & qu:ze ventri fubjecta funt, videant, js h: ï()?l; HID p2 V. Yo- IT. Pepigi fce dus *cuni oculis meis, ut xie Homo vero non ventrem refpicit, fed fupe- cogitarem quidem de virgine. periora contuetur, caput illi fublime eft, ut ge- Ezech.so. . ÍII. Unusquisque offenfione oculorum ab- nus ccelette fufpiciat; Oculi non tendunt in VB 7- jiciat, & in idolis /Egypti nolite pollui. terram , quocirca non vim inferas naturse Prov. 4. IV. Oculitui re&ta videant & palpebrze tuze - tuze : Terrena ne fpectes, fed ceeleftia, ubi V. 2&e* praecedant greffus tuos. Chriftus eft. Sicformatuses, & formatuate Eecl. 9. v. 9. V. Averte faciem tuam a imuliere compta, monet, ad quemnatusfisfinem. Genitus es, & ne circumfpicias fpeciem alienam, propter ut Deum videas, & contempleris, non ut humi fpeciem mulieris multi perierunt, & ex hoc dejecta ferpat vita tua: ldcirco fapientis ocu- urautem non ad ca- concupifcentia quafi ignis exardefcit. li in capite funtipfius. e pl put, fed in capite, nempe ut quze excelía funt virgi. & Íublimia intueantur, & 1ipectentur. Qui INece[fitas. autem ea non aípicit, fed terrena, is oculos Eecl. 33. VI. 'Nequius oculo quid creatum ? humi defixos, ac fepultos habet. | v. 16. VII. Oculus meus depraedatus eft animam V. Natura collocavit oculos in fummo ca- B«ilovac, Thren. 3 L meam. NY v. 1. pite noftro, per quod nobis fignificatur, quod fpec« mor. ihumi Prov.10o. VIII. Qui annuit oculo, dabit dolorem. eos figere debemus in Chrifto capite noftro.! 3* 4if*- - a, V. 20. IX. Nerefpicias mulierem multivolam, ne Juxta illud Pf. Oculi met femper ad :Dominum ; & Eccl 9, v, incidas in laqueos illius. . Virginem ne con- quod naturam divinam in coelo contemplari 9. fpicias, ne fcandalizeris in decore illius. debemus, üt ad eam femper dirigamus oculos Prov.275 X. Infernus & perditio nunquam implen- interiores intentionum nofitrarum & affectio- Y. 29. tur : fimiliter & oculi hominum infatiabiles. num noftrarum, ut beatus Martinus faciebat, ui oculis ac manibus in coclum femper erat T. intentus. Et beatus Stephanus, qui inten- Utilitas. BOl'l dens in coelum, vidit gloriam Dei, Act. Apo- 1. Matth, $. XI. Si oculus tuus dexter fcandalizat te, ftol. 7. & beatus Joannes, qui per aquilam fi- *". 20. .erue eum, & projice abste ; expedit enim tibi, guratur, qui intuitus eft folem in rota. id eft N i ut pereat unum membrorum tuorum, quam Deum in 1ua Deitate. ftra totum corpus mittatur in gehennam. VI. Oculos tuos, rogo, ut tantum afpiciant Cornelivs Matth. 6, XII. Si oculus tuus fuerit fimplex, totum re&ta, id eft, coram, five ante te, ad hoc ut 13LaP, e 4. v 29 corpus tuum lucidum erit. pedes & greffüs, necubi offendat, vel erret ; *9"* ad hoc enim dati funt oculi, ut viam praelu- Dignitas. ftrent per eamque dirigant iter totius corpo- m Ó— Ü ris, quare ulterius non füunt jaciendi. if. 39, Y» XIII. Qui claudit ocujos fuos , ,nä videant VII. Perfectae ac finceri Ílimae 'fanctitatis 9alvianus ap Manf(i 16.k malum, iíte in excelfis habitabit. Regem in volens cultores fuos facere Salvator , juffit ab decore íuo videbunt oculi ejus. his cautiffime etiam minima vitari, ut quam tr.56. difz. Sl Aufx $ h ura eft pupilla oculi, tam pura fi Chrittiani " ä $. IIT. j ominis vita, & ficut falva intuitus incolumi- tate, pulveris labem in fe oculus non reciperet, ïï EXSS PATRIBUS ET : fic vita noftra labem in fe penitus impudicitize non haberet. DOCTORIBUS. VIII. Audientes falubriter in caufa fortes, *. Aug. in Qualitas. metiuntur infirmitatem fuam, & quod dam- !f 5e. nat Deus, evitare cupientes, ab afpectu fecuro abftinent oculos. Non eos defigunt in pul- S,Chryf. I..N on eft reprehendendus afpe&us oculo- ho. 22. in rum, fed voluntatis negligentia, & ef- chritudine carnis alienze, nec fe 1pfos faciunt Gen, fraenata concupifcentia, Nam oculos propte- de perverfa fimplicitate fecuros. Proponunt fibi cafum David, & ad hoc illum magnum rea fa&tus eft, ut dum videt creaturas Def, ipío- rum conditorglorificetur. . Itaque oculi opus vident cecidiffe, ut parvi nolint videre, unde eft videre; male autem videre a mente eft, poffint cadere; Reprimunt enim oculos a pe- tulantia, non fe facile adjungunt, non mifcen- uce intrinfecus gubernat. L.devera ll[. Oculorum acies non ad omnia paíffim tes fe mulieribus alienis, nonlevant oculos fa- virgin. vifibilia pandenda eft, ne omnem quoque fi- ciles ad aliena moenia,ad aliena folaria. De lon- guram atque formarum fpeciem fine examine ge enim vidit David illam ,. in qua captus eft. hauriens ad earum poftea turbetur imagines. Mulier longe, libido prope; alibi erat, quod lt S. Bonav, III. Si locum, caufam, & tempus confide- videret; inillo, unde caderet. "T t .[X. Oro te, five mater, five forer, five fi- Tertul. L euli, in t. p-fpe-rans, tua vel friris neceffitate oculos levas, l M4 non folum non culpo, fed plurimum laudo, lia yirgo , Íec undum annorum nomina dixe- de velam , vir.c. xé. rum 4 Titulus Cl F Oculorum 'Cz/;/lodz'a. 585 rim, vela caput, fi mater, propter filios, fi fo- liter vivimus, fi & mater viventium per ocu- los ad mortem venit. Hinc etiam modo fub ror, rropter fratres, fifilia, propter patres; om- nesinte oetates periclitantur. Induearmiatu- Evae voce, quze exteriora videndo concupi- ram pudoris, circumduc vallum verecuudize, Mg' í fcens, bona interiora perdiderat, Propheta di- LUf murum fexui tuo ftrue, qui nec tuos emittat Cit: Octwus meus depradatus eft animam meam : oculos, nec admittat alienos. 3 eoncupifcendo enim vifibilia, invifibiles vir- PetrusCel- X. Quamvis homo in fronte duos habeat tutes amifit. Qu:ze ergo interiorem fru&um lenfis . ;, 0culos, tamen ab uno eos officio disjungere per exteriorem vifum perdidit, per oculum ep, 21. non valet, ut altero coelum, alteroterram con- corporis pertulit praedam cordis. tueatur ; coanguftatum eft pallium, utrumque XVI. Averte oculos meos ( quia ipfi.me Hug.Card. operire, imo utrumque operari non valet; fic avolare fecerunt : vel ut ex Hebrzeo legitur : apudManf nifi claufero, nec dicam, nifi eruero oculum, difc. 12e quia ipfi abftulerunt robur meum, quia ipfi me qui me fcandalizat, revelata facie gloriam Do- fuperaverunt) id eft, corporis. Hoc petit pro- T» 2 mini non contemplabor. pter multas cauías, quze tales poffunt affignari. Prima eft, quia ex afpectu vanitatis provocatur ANece[fitas. concupifcentia, Secunda, uia ex hoc impri- mitur turpis machinatio. 1 ertia, quia ex lioc $. Dafil. de XI. Non igitur vaga oculorum acies ad om- generatur prava cogitatio : Prov. 33. Oculi virgin. nja paffim refpicienda vifibilia pandenda eft, tui videbunt extraneas, C5 cor tuum loquetur per- e emnem quoque figuram, atque figurarum ver/a. Quarta, quia ex hoc dilaceratur cor, fpeciem fine diftretionis examine hauriens, & depraedatur, Thren. 3. Oculus meus depreda- ad earum poftea turbetur imagines. tvit tus e[t animam ineam. Quinta, quia ex hoc fen- ! IDUF. $. o XI. Hzec tria inftrumenta fünt excolendis fus, & ratio amittitur. « Dan. 4. Levavi oculos hü- SD de humi];. Virtutibus, ac coelefti puritati per quam ac- meos in celum, fenfus, meus redditus efl mibi ; ergo tgte. commoda ; Temperantia ventris, moderatio a contrariis, qui ad vanitates inferiores refpi- linguae, & oculorum fraenum : Si ergo duo fer- cit; amittit fenfüm. Unde bene dicitur in Pf. vaveris, ocules vero non cuftodiveris, fed di- 39. t non re[pexit in vanitctes é$ infan:as falfas. ftrahantur, firmam caftitatem tenere .nequis; Sexta eft, quia ex hoc nafcitur abortivum, id quemadmodum enim aquaeductus confractus eft, bonum propofitum extinguitur. Sicut ad perdit aquas, ita & oculorum difítractio men- tem caftam deftruit.: literam contingit, quod, cum mulieres prze- gnantes aliquid vident & concupifcunt fi non XXIIl. Nullain vobis concupifcentia oculo- Bol'and. poffint, habere faciunt abortivum: fic qui vi- 12. Jan.de rum cujuscunque viri, diabolo inftigante, con- det vanitates, aliquando perdit bonum pro- furgat: Nec dicatis, vosanimos habere pudi- feg S.Ca- farea V. cos, fi oculos, impudicos habeatis, quia impu- pofitum Matth. 24. l/e pregnantibus &c. Septi- ma, quia ex hoc propofitum malum concipi- dicus oculus, impudici cordi, eft nuncius. tur Gen. 3. je]lus Nec putare debet, quae in virum non fimplici- dd afpettum virgarum ex parte de- IT corticarum ouves. l ter convertit afpectum, ab aliis fe non videri, cum haec facit. Videtur omnino, aquibus fe XVII. Eftfane iniquum, & indignum, prze- S. Ba(ll.1, terquam quod ad vitium per oculos vehitur, de virgin, videri non arbitratur. Sed eccelateat, ut a ne- mine hominum videatur, quid íacit de illo virginem, quam manu contrectare non audet, eam Jactu oculorum indifferenter attingere. jamus Superinfre&tore, quem omnino latere non oteft ? Quae igitur non evitabat luminum jaétum, nf quantum in fe eft, nec manus quidem tactum 5 diís SO .QU"'. in XIV. Oculi veftri etfi jaciuntur in aliquam fceminarum, figantur in nulla, neque enim vitabit, ficut enim cum ignem tangiinus, ignis TC2 indicia per impreffas nobis aduftiones excipi- quando proceditis, foeminas videre prohibe- mini, fed appetere, aut ab ipfis appeti velle, cri- mus, ita impoffibile eft, eum, quem ignis amo- ris attigerit, e'usmodi tactum innocuum, in- minofum eít. Nec folo tattu & affe&tu, fed a- n Ípectu quoque appetitur & appetit concupi- violatumque perferre. Ícentia toeminarum. Nec dicatis vos habere "VXIII. Quisquis per has corporis feneftras S. Greg. 1. animos pudicos, fi habeatis oculos impudi- incaute exterius refpicit, plerumque in de-2!. mor. gg. n " le&ationem peccati, etiam nolens cadit, Cs 2. cos, quia impudicus oculus impudici cordis eft nuncius; & cum feinvicem fibimet, etiam atque obligatus defideriis incipit velle, quod tacente lingua, confpe&u mutuo corda nun- nolebat: Princeps quippe anima, dum ante ciant jmpudica, & fecundum concupiiten- H non providet, ne incaute videat, quod con- tiam carnis alterutro deleCtantur ardore,eti; m cupifcat, coeca videt. poft incipit fäeüderare , quod 4 intaCtis ab immunda violatione corporipus, fugit caftitas ipfa de moribus. Nec putare de- .. XIX. Non generaliter (Chriftus, dum dixit $. Chryf, bet, qui in foeminam figit oculum; & ipfius in qui viderit mulierem ad concupifcendum eam '9- 17. in fe ipfe diligit fixum, ab aliis fenon videri, dum &c. ) concupifcentiam interimit, fed illam, att hoc fecerit; videtur omnino, & a quibus fe quae ex formae decore concipitur, qui enim videri non arbitratür. 1 ft udet elegantes facies afpicere, ipfe praecipue XV. Nequeenim Evangelium vetitum con- fornacem fibi iftius paffionis accendit, & ca- Manfi tigiflet, nifi hoc incaute refpicere, fcriptum ptivam faciens animam, ad opus quoque ce- Tra&. 56. quippe eft : idit muüer &9c. — Hinc ergo pen- leriter adducit. , h Sifc. 14. . janqum eít; quanto debemus moderamine ..XX. Omne peccatum ex qu odam niali- Salmer, to, 9. , Jm . erga illicita vifum reftringere nos, qui mora- gno vifu oritur, unde fuperbia non eft aliud, $- tt: 46. jb Bbbb3 quam s86 Pribliotbece Manualis Concion:thriæ fermone narrare concupifcentias, quas hau- uam fe cernere per confpicialia, quze rem fpe- riunt ab exterioribus, & lethaliter transmit- &atam majoré reddunt,quam fit in fe ipfa.Ava- ritiaetiam creaturas adhibitis fpecillis, tanqua tunt ad cor; quis tanta pollet providentia, & tantse cuftodise fui munitus eft clypeo, ut pretiofiores res quam fint, refpicit, ficut & in- vidia, quze cruciat vifa magnitudine alterius ; a telis concupifcentiarum | oculorum liber exiftat? ab ipfis enim dominandi amor, iü- L"llc': luxuria &ira, quze lumen rationis perturbant dumentorum faftus, morum elatio, divitia- ob infitum affe&tum. Rurfum per contrarium y omne bonum noftrum , imo & Angelorum in rum cupiditas, domorum agrorumque, & ha- bendi inordinatus procreatur affe&tus, adul- bona & recta vifione confiftit, ut ita videndo vitam habeant, & abundantius habeant. teria, fornicationes, furta, homicidia, vitee Cornei, a hujus illecebrofus amor, & quam plurima alia XXI. Magna eft vis oculorum, ad cor, & pil Lap. in mentem vulnerandum. Species enim vifa per vitiorum genera ab his fomentum accipiunt. Eccle oculos tranfit ad cor, & mentem, illique fuam XXVI. O culi eft videre, male autem videS. Chrift, re a mente eft. - Poftquam autem haec negli- 25 22. in formam, & confequenter amorem, vel odium * imprimit, quae fpecies hzeret in corde, etiam gens effe & habens laxare coeperi t, quemad- "9^ modum auriga nefciens indomitorum equo- oftquam res viía abierit. $, Laur. XXII. O quantis concupifcentiarum fagit- rum ferociam coraüpefcere, & equos currum hift.c 7-détis ex inordinato oculorum afpe&tu impru- trahentes, & fe ipfum in praeceps ire facit, fic L5t vit.iolit. qortis transfigitur cor? Transmittunt utique & voluntas noftra.- S. Eufeb. T effrzenati intuitus ad animam corporearum XXVIL Quam facile poteft in puncto cor- E.myi'. hoe formas rerum, atque concupifcibilium quali- poris evagari velocitas oculi, tam folicite tatum imagines, fuaque importunitate inter- P d rzecavenda eft irruentis noxa delicti. S. Aug. f. XXVII. Prima adulterii tela funt ocu.lp 7 d8.dé LgCA nam dividunt unitatem , fanétos diffipant co- temp.- [5 gitatus, animi vigorem debilitant, tepefaciunt rum, fecunda verborum. charitatem, compunétionem minuunt, devo- XXIX.lllecrebrofa vifus tranfeuntis affetio. $. Amb.in XX. Ex inordinato oculorum afpectu i; n- 's*fiatzh.c..;. LV tionem fzedant, pacis tranquilitatem turbant 'Transmittunt u ti,— öo auï'. n & terreni pulveris infufilatione rationalem ca- rudentis transfigitur. que effrzenati intuitus ad aniniam, corpore 3. Jait c.7.de vita folit, lieant obtutum. - $.Ephrém "XXIII. Gravis ac vehemens e ft pro&itor rum formas rerum , atque concupifcibilium L.5 qualitates imaginum, fuaque importunitate p2 m Qoculusvagus, atque diftractus. Nam caeterae $r 97* afpectiones,, atque perturbationes animi, re- internam dividunt unitatem, fanctos diffipant centem habent tenta tionis ardorem. Bellum cogitatus, ánimi vigorem debilitant. L 1 XXXI. Ejusdem libidinis eft, vi * d ere & vi- Tertull. autem oculorum, & preéfens, & abfens do- em apud Lan- lore afiligiti animam, prava concupifcentia in- deri, TamÍan&i viri eft fuffundi, fi virgin fit. ciz opuf.a. flammans mentem. . Exempli gratia, audivit viderit, quam fan&e virginis, fi aviro vifa 50377. quis fuavem muficorum concentum, & prae- .XXXII. — Deprimendi funt oculi quafi ra- S Greg.l. teriit, poftea luctus vocem audivit, & plan- ptores ad culpam. Quisquis enim per has 21. OT. corporis feneftras incaute exterius refpicit, c. s, &us, dulcem muficorum contentum depulit. Similiter guftavit quis mel, poftea vero aliquid plerumque in de " lectationem peccati etiam no- lens cadit, atque o bligatus defiderüis incipit ].é. etiam deguítavit acerbiffimarum fpecierum, uod noluit, : & acerbitas dülcedinem mellis ex gutture re- velle, i- S. Clem. :ecit. Idem odoratus eft quis fuavitlimum ali- XXXIII. Verfatalibus & tanquam coun ventibus oculis intueri, nihil eft aliud, quar p Alex. 1 3. quid; dein * de malum aliquem olfecit odorerm, 3 pedagog. 1 « gravis od or fuavitatem odoratus extinxit. oculis moechari. Cum per oculos cupiditas Et rurí ineat, prima pugnae praeludia. $ Vire um tetigit quis aquam frigidam, & po- XXXIV. Cum hauftee luminibus formaeS. Dafil. in ftea ebullientem attingit, & fervor calidze frigi- V dN ditatem aquae repreffit. Caeterum v agiatque obtutus paffive defixerit , atque in animanfüt virg. lu molitae cera inftar voluptate confpecue diftra&i oculi bellum, & preefente, & abfente materia comburit mentem per concupiícen- fpeciei imagines prefferit, quamvis ille abeat, feorfumque fit, qui hujusmodi formas im- tiam. Quinetiam in fomnis corda fimplicium imaginationibus illudit. Nam deemones ten- prefferit, infignita animo confpecti fpecies, tationem in mentem atque cogitationem in- quod fuum eft femper operatur, animamque imaginibus ludit. ducunt, in animo defcribunt efformantes tentationem in oculis hominis, pro quo & XXXV. Contuefce non circumferre ocu-8. Doroth, doctr. o 1. losad aliena & vana, haec enim deperire fa- «Propheta obfecrans, dixit. 4oerte oculos meos, es monafticos. interrog.o ne ideant vanitatem, 'ciunt omnes labor HupodeS. XXIV. Etfi corpus ab immunda violatione Dignitas. vi&. apud non tangitur, ipfa tamen immunda violatio XXXVI. Multu m verecundia pläcet, mul-S.Ambrof. Aanfi difc. vifu, affe&u, cogitatione, delectatione perpe- Nonne€: - offic. tum gratie conciliat apud. Deum. 19.]-5* . tvotur, vifus inordinatns parit malam cogita- hzec ipraetulit Publicanum , & commendavit * * tionem, cogitatio dele&tationem , deleétatio illum, qui nec oculos audebat ad coelum ele- confenfüm , confenfüs operationem, operatio vare ? confüetudinem , confuetudo neceffitatem, & D Sucunditas. ita paulatim fic corrumpitur anima, ut jam di- XXXVII. Pulchra ac bona contem þjäns Clemervg. s . L aur. cat, fe non poffe a peccato abftinere. XXV. Quis oculorum, fine prohibitione oculus cor lzetitia afficit, hoc eft, qui re&te Alex.P » p Juft, de RD dilcipe contémplarj didicit, laetitia afficitur. vane & cuxiofe confpicientium, Va.let**humano Titulas C'IV Oculorum Cuffodia. 587 $. IV. matrona, pof'tQuam; abextafi ad ferediit, hanc J.EX LIBELLO DE IMITA deduxit confequentiam : Quod fi illa ,. quze i TPION'E')' gratia plena & füperplena erat, in przefentia : tam illuftrium & nobilium virorum, tantam ] CHRISTL — exhibuit modeftiam, . & timorem, ut oculos u fuos a divino confpe&u nunquam diverterit, ! $7 y i id vis Viäere, (ju:od non Iicetähabf:re: quanto igitur magis mulieres fragiles ingenti I. Q tranfit mundus & concupifcentia ejus. V / Quid potes alibi videre, quod hic non vides : cum timore ftare debent coram viris, cavere- ecce coelum & terra, & om que, neillos afpiciant? alius quidam author de j nia elementa, nam : eadem beatiflima Virgine ita fcribit : Nun- Ibid. ex his omnia funt fatta. Chift 1l. Quid potes alicubi videre, quod diu po- quam oculos elevavit, ficut ceeteri homines facere folent, fed femper humi defixos tenuit, ?i teft füb fole permanere : credis te forfitan fa- nifi Deum oraret. . Adeo inter ceeteras perfe- , tiari ? fed non poteris pertingere. . Si cuncta videres preefentia, quid effét, nifi vifio vana: &iones fpiritu prophetiae donata eít, ut f forte j leva octilos-tuos ad Deum in excelfis, & ora aliquid illicitum vifura effet, illico ejus oculi clauderentur. Quando fanéctus Gabriel Ar- I! pro peccatiis tuis & ne gligentlis : .dimätte vana vanis. changelus in annuntiatione ad eam ingreffus L. 9. c. 1. fuit, inquit fan&us Lucas: Türbata eft íin fer- Fuígb, $. 4« Ill. Quid hic circümfpicis, cum ifte non fit mene ejus: idque quia in fpecie-virili apparuits tyf. lg locus tuae requietionis ? in cocleftibus debet effe habitatio tua, & ficut in tranfitu cuncta Et quidem nec tunc oculos ad eum videndum i. terrena funt afpscienda. X levavit; Non enim dicit Evangelifta : Tur- m bata eft in afpecta, fed in ferrnone ejus. Unde 2 - €.44. IV. Utilius eft oculosa rebus di fplicentibus D avertere, & uricuique fuum fentire relinquere, fanctus Kucherius ait: Turbata eft non in vul- iwh.n quam contentiofis fermonibus defervife. tu ejus, fed in fermone ejus, non enim Ange- AA ï N : P c.gll.o lum, fed verbum Angeli attendebat. ^ - Lair, F S.1 . V. Fii, noli effe curiofus, nec vacuas gere d edt * - folicitudines. Quid hoc velillud ad te: tu me III. S. Joannes Baptifta, tefte S. Hieron . S.err. epe : fequere. Quid enim ad te, utruin ille fit talis mo, fanttàm Matrem habuit, Pontificisque t [ot, fillius erat, & tamen nec matris affe&tu, nec L ad, i utt. . veltalis, aut ifte fic & fic agit, vel loquitur. L.3. €. 1 VI. Beati oculi, qui exterioribus c patris opibus vincebatur, ut'in domo paren- l. lguü, in- tum cum periculo viveret caftitatis. Vivebat teriori'lags'/autem funt intenti. in eremo, & oculis defiderantibus Chriftum, ul nihil aliud dignabatur afpicere.. San&tus igi- d Lan. tur Joannes Baptifta ne quidem oculos füos in fanctam Elifabethan matrem fuam defige- 4 IE»XEMP'L A CATHOLi"cþ : Grez,] re voluit. Idem fanc&tus Do&or in eadem epi- . IrloT, . EXTERNA. ftola ad Rufticum fubjungit: Matrem ita vide, LO ne per illam alias videre cogaris, quarum vul- E anzz'm. tus cordi tuo hzereat, & tacitum, vivat füb pe- Gore vulnus, Ancillas, quze illi in obfequio hriftus volens benedicere panem fuble- funt, fcias effe tibi infidiis, quia quanto vilior Clem, ;]o.6.w V. . I C ; vat oculos, quod tefte Vener. Bedaideo earum conditio, tanto facilior eft ruina. Q.&X-ï 3' 'tam fpecialiter Evangelifta commemoravit, ut IV. S. Cajetanus Thienseus vifüm füum Vital.2» gl fignificaret; eum non tuiffe folitum oculos huc non folum c irca objecta periculofa refraen iW 12. E aut illuc convertere. l / d S. Vinc. in vit, & mortificavit, verum etiam circa ob- DAf n S. de Nat, : l. De Beatavirgine fic fcribit S. Vincentius je&ta indifferentia, in quibus difficulter offen- Ferrerius : Depingitur cum majori oculo, diculum aliquod folet occurrere. Etenim in inti. quam ore; Etquidem fic proprie depingitur, ejus vita haec verba leguntur: Poftquam ad innuendum, quod habebat oculum cordis Carolus V. Imperator Rege & Tyranno Al- iagnum ad cogitandum & contemplandum, gierienfi devicto ,. Muleaffem in ejus locum led os parvum ad pauca loquendum ; patet in ibidem dominatorem conftituiflet, Neapo- imagine füa , quam depinxit beatus Lucas, lim adveniens , totius urbis excitavit popu- quze eft Roinae.Et paulo poft fubjungit : fem- lum, qui turmatim accurrit, ut Trium- per habebat fuos oculos ad terram, cum geftu ; Doroih phum Ceefaris fpe&taret ; Beatus Cajetanus ea jodr. 2 fanctatis oculis demiffis ibat, ideo de ipfa di- occafione ufüs eft, ut de fe ipfo devicto ntemog4 citScriptura: quam pulchra es? oculi tuico- triumphum ageret : Cum enim e feneftra ca- lumbarum, absque eo quod intrinfecus latet : merse fuze pompam illam, ad quam fpectsn- Nota, oculi tui columbarum, non dicit falco- dam a multis rogatus, & perfuafus, fuerat, vi- : Anbri num. 1n vita S. Francifcee Romanze legitur, dere poffet, nullo modo ad eam videndum, :o [' OæC' quod beata Virgo fe illi in extafi exiftenti in I moveri potuit, quin potius ad pedes crucifxi ea fpecie fpectandam praebuerit, qua viía fuit cujusdam illo tempore genuflexus in cocle- a tribus Regibus Orientalibus, quando hi cum füium rerum, comtemplatione perféveravit. illa de Incarnatione unigeniti füi ejusque Na- Adhsec Author vitee. ejusdem fervi Dei in tivitate ratiocinabantur : viderunt enim . il- capite fequenti, fequentia verba de eo fub- lam oculos fuos in divinum fuum infantem ne&it: Profunda oculorum beati Cajetani "um habere defixos, ex qua oculorum rmodeftia la ) mortificatio omnem prorfus füperat ceftima- à fancti illi Reges fupra modum manferunt tionem; fiquidém hos fibi eotantum fine fer- ättbniti & zedificati. Unde praedicta fancta vire volebat, ut gradienti ducatum praebe-- rent, / 588 Bibliotbece Manualis Concionatoria r rent, facrificiis, aliisque facris orationibus per- f os oculos habuit. Hanc iile exercitationem agendis cooperarentur. lImo per urbem gra- adeo homine religiofo dignam effe cenfebat, diens adeo erat quoad fenfus recollectus, ut uttyronibus folemne hoc carnem occineret, corpus ejus nihil aliud vitalitatis,quam motum oculos dejicerent, & fi quos in domefticorum circulis minus coecos videret, iis fuis ipfe di- localem habere videretur. Unde Neapolita- nis usque in praefentem diem illud natum eft gitis oculos, ut defunctis mqris eft, claudere proverbium, ut, dum aliquem modeftiffime in confueverat. ! X. Celebris quoque eft caftigatio, q Sipit. plateis compofitum ambulare vident, dicere 3on malitio fi, fedin-F9. Ó ls' confueverint: Theatini paffü ambulat. ipfo in poenam cujusdam 1 M.'mip.,Ex. V. Cum S.Francifcus in quodam domicilio differentis afpe&us fumpti t Eufebius. Sedebat v.Vifus. -propte Affifium valde ftricto cum fratribus fuis *. fuper quandam petram ipfe, & Ammianus ille moram traheret,accidit ut Romze coronandus. admirabilis,& divinorum Evangeliorum hifto- riam alter quidem legebat, alter vero eorum, Imperator Otto cum magna pompaillac tranfi- explicabat fententiam. ret. At vir fan&tus cum fecus viam maneret, quze erant obfcuriora, a " nec ipfe, nec aliquis fratrum faltem afpicere Cum autem quidam agr iC :olae in fübjecto cam- anc contemplationem . de tugurio voluit, praeter unum ex ipfis, cui po terram foderent, ad Ii us eft Eufebius, cum autem divi- gloriam hujusmodi modicum duraturam, Im- Magnus tract . nus Ammi anus legiffet locum Evangelicum, peratori conffanter nuntiari praecepit. fcifcitaretur autem interpretationem,jufi itku- Cs qeogidug du Spec ex- :"VI. In vitis patrum fequens refertur exem- empl,V. lum : fedente aliquando Abbate Sylvano in febius, utrepeteret le&tionem. Cum is autem dixiffet : ita, qui arant,forte dele&atus,minime eculus eX 1monte Sina, volens difcipulus ejus abire ad o quoddam monafterium fuum : dixit feni, di- exaudifti, ut eft verifimile, fuis deinceps oculis mitte aquam, & riga hortum. Ille autem exi- legem tulit, ut neque campum illum ultra comtemplarentur, negne coelefti pulchritudi- ens ad dimittendam aquam tegebat faciem fu- am cuculla fua, tantum ad pedes fuos inten- ne, & chori aftrorum afpe&u fruerentur, fed dens. Contigit autem ipfa hora, ut quidam fu- auguftiffima utens femita, cujus menfuram ferente ad oratorium, perveniret ad eum, & videns eum a longe ajunt fuiffe unius palmi, li confideravit, quid faceret, & cum perveniflet extraeam deinceps egredi non eftpaffus. — Di- [ cuntaütem eum plus,quam quadraginta annos V ad eum,dixit eo:dic mihiAbba, ut quid tegebas Bu .cuculla faciem tuam, & fic adaquabas hor- vixifle poft hanclegem. Ut autem cüm animi y.tit tum? & dixiteifenex: Ne viderent oculi mei fui fententia ad haec quoque eum traheret ali- k & |arbores, & occuparetur mens mea a'b opere qua neceffitas,cum lumbos zona ferrea alligaf- - fuo in confideratione earum- Íet, & graviffimum collare collo impofuiffet, Febf: jo Rho.1. aliquo alio fétro conjungit zonam collari, quod VH. P. Hieronymus Monteflorianus Capuc- 7- hift c.4. cinorum Generalis uni tantum ccclo, liberisve erat.collo impofitum , ut hoc modo inclinatus h, 1Q. campis intuendis oculorum minifterio utebá- cogeretur affidue in terram refpicere. — XI. S.Philippus Nerius, licet in dono virgi- Vita l. 2.€« tur, cacterum non foeminam, non virum, non lsi T. 30 puerum, non jumenta, non feras, non artis aut nitatis eximius effet, oculos fuos tamen adeo naturee admiranda, unquam defünato aut for- conftanter cuftodivit, utuna ex venuftioribus, t, mulieribus, tuito intuitum tradunt; quin cumilla campo- quae fuo tempore Romae eran tinuos, fuas rum libertate uteretur, fic vidiffe,ut nefcio quid quaeque per t riginta annos con apud ipfum confeffiones facr amentales depo- füblimius ageret, totusque animo in Deum Dtas. emicaret, acleviffima illa oculorum veluti e- fuerat, affirmarit, eundem fanctum Philippum Neg. ventilatione interiores contemplationis flam- toto illo tempore nun uam ab ipfa vifum fuüif- fe, aut ipfum fixo oc [ A mas excitaret. In reliquis dubitari poteras, intuitum. u orum' obtutu eam fuiffe Vita [ an ullum oculorum ufum effe homini neceífa- 64 rium arbitraretur, quibus tam raro uteretur. J XII. In vitis Patrum : legitui', quod mona- chus occurrit ancillis Dei in itinere quodam, 5. libell. 4, Manüdif, VIII, M. Joannes Avila feveriffime & ipfe n. 62. 1 8,n. 6,. imperavit, nulla oculis ne quidem florum in- quibus vifis divertit extra viam, cui dixit Ab- £uendorum data venia; invitanti enim Cordu- batiffa: Tu, fi perfe&us monachus elfes, non Drey, .9.' 60 bze focio, ut amoeniffimi, ac floridiffimi horti, refpiceres, nos fic, ut cognofceres, quia foej ' ^ per quem deje&is luminibus ibat, afpe&tu frui mins eramus. -Beila&d.ö. XIII. Ludovici Blo fii modeftia tum fingul: vellet, poffe per eam vernantis naturze verfico- Vi ] lorem hilaritatem animum in divina fubrigere, riter emicuit, ut oculorum ac vultus compofi- Joan c.]ng. tione,totoque corporis habitu paffim intuentes iiotus, ac feveritati proprior : hoc meanon in- ad caftitatis amoré accenderet, non jgnorabat tereft, nam animo ad divina fubvehendo, fatis mihi Domini Jefü Chrifti florent myfteria. videlicet oculis male cuftoditis laedi caftitaté ; Hancobcauíam,cum ante oculos religioforum jo.Rho. 1 IX. Admirabilis quoque eft continentia S. €. D. 3. PetrideAlcantara, de qua fic fcribit P. Joannes viroram mulieres apparere periculofum judi- Rho : 1n ipfa, quam affiduus incolebat, cella, caret,ftuduit, quantum fas effet, earum confpe- Vita-c. &um a fuis removere : Ea propter,cum antea oculos feveriffimecontinuit, namque ex mate- riane,anex calcelapidibusque ftarent parietes, in hortoConventuali, in quem monachis certis horis porneridianis patet acceffus, mulieres & quze defcriptio effet facelli, in quod fzepius ad orationem conveniebat, ignoravit; arborem foeno fpargendo, cumulando, plauftris impo- praegrandem in medio impluvio non vidit nendo, operam ponerent, cavit in antedictis Vltl.g codicillis, ne deinceps fieret, his verbis : Her- per quatuor annos ; Tres integros annos pro- natione . pe continuo deje&tis omnino palpebris clau- ba horti anvenmgtli,s ex mea ordi demex- 589 Titulus CIV. —culro.mm Cu/Todia. üenieti,'verti, exficcari, atque in pIaqurokpo- fecufum putabat, earum formarum introrfüs i, per viros vel juvenes, non autem per mu- admittere imagines, quae poffunt aut indomi- r lieres, aut puellas debet, maxime illis horis, te carnis excitare igniculum, aut pudicae quibus fratres fpatiari poffünt in horto, etiam mentis maculare nitorem. fi pluris conftet, per mafculos hoc facere, XXII. S. Clara in tota vita nullius mafculi Vitap, r. quam perfoeminas. Preeftatenim pati dam- faciem afpexit: imo dicebat, fe etiam' eum, c. 1a. t), ) num aliquod in crumena, quam in anima. qui in fluvium ea rejiceret, non afpecturum. ) Sulpit. ». €. 15e XIV. In vita S. Martini Epifcogi virgo quze- Hinc grandem putabat negligentiam a fe com: dam praedicatur, quze ita fe penitus ab omni- miffam, cum femel ad hoftiam elevatam oculos um virorum oculis removiffet, ut ne ipfum convertens virum contra voluntatem afpexif- fet quidém ad fe Martinum, cum eam ille officii Quando domo exibat, ita pallio oculos Vita par.- caufa vifitare vellet, admiferit. Nam cum pro- tegebat, utnon potuerit ejus facies ab aliis vi- € 11« deri, nec alii ab illa. peagellum illius przeteriret, in quo fejam ante complures annos pudica cohibebat, audita fi- XXIII. Veteres Monachi fic oculos conti- S. H'er. in de illius atque virtute divertit, ut tam illuftris nebant, ut nemo alterum afpicere operantem, if reg, i ach. meriti puellam religiofo officio Epifcopus ho- fed defixis luminibus unusquis que ffzo dun- noraret.Nos confequenter gavifüram illam vir- taxat operi effet intentus. $ ginem putabamus, fiquidem hoc in teftimoni- XXIV. Hugo Epifcopus Gratianopolitanus, Laneiz. um virtutis fuze effe habituram, ad quam tanti quamvis omninoatentationibus carnis liber- opufc. a. nominis facerdos, depofito propofiti rigore ve- rimus erat, tamen, per quinquaginta annos, " 273* niret. Verum illa fortiffimi vincula propofiti ne quibus Epifcopatui praefuit, nullam unquam Martini quidem contemplationelaxavit. lta mulierem afpexit. De eodem refert Manfi: Mulierum confef- vir beatus accepta per aliam foeminam excufa- tione laudabili, ex illius foribus, quze viden- fiones non minus caute, quam benigne fufci- piebat, non enim in angulis, autobícuris, aut dam fe falutandamque non dederat, non lae- fus abfceffit. O virginem gloriofam? quae ne fecretis locis eas audire folitus erat, fed potius a Martino quidem paffa eft fe videri. ubi a pluribus confpici poffet : Et aurem qui- Job. 31. V. T. XV. S. Job pepigit foedus cum oculis fuis, dem fatis familiariter applicabat,oculorum au- ut ne cogitaret quidem de virgine. tem in alteram partem vertebat afpectum, au- 8ozom.1 5. hift. XVI. S. Ephrem Edeffam tendens, cum ditum folum propter infidias diaboli, hujus- Ecci.c 16. Deum precatus effet, ut primo urbis ingreffü . modi negoótis afferens effe applicandum ; &5uriust. in virum incideret, quocum differeret de iis, quam videlicet oculorum cuftodiam incredi- Febro quae excolendo animo prodeffent, füb ipfam bili femper & ubique circumfpe&ione ferva- portam mulier levicula ei fit obvia, quae cum bat, ita ut cum potentes & nobiles mulieres fixis oculis Ephremum afpiceret, non erube- Gjuxtaillud Apoftoli : Cui honorem, honorem ) ialst fcis, inquit ille, me tam fixe afpicere: cui mu- ad colloquium honorifice, hilariterque fre- - lier, non erubefco, inquit, nam mihi licerereor quenter füfciperet, multa coram fe, diuque 5111-3- - te afpicere, quia ex te, laterequetuo defüumpta traCtantium facies penitus non videret. Íum. Tibi vero convenit non foeminas, fed ter- XXV. S. Andreas Corfinus adeo mulierum Lanciz. ram, matrem tuam, ex qua fumptus es, afpice- afpectum & colloquia fugiebat, ut ne matris ^6f 2.n. re,cum& in illam reverfurus fis.AuditEphrem, quidem & fororis colloquia füftineret, & pro- !7* & te votia Deo compotem fattum gavifus eft. pterea frater caecus, Drex. in | furdus,!muþusque appgl— X N cet. ]. v. XVil. S. Bernardus ante quam religioni fe laretur. addixerat,cum femel foeminam fixioribus ocu- XXVI. S. Thomas Aquinas, etfi divinitus Sur. 7. C2« Vita ]. 1. lis intuitus fuiffet, rigente coelo, in gelidiffimaze ab omni fenfu'carnis liberatus, perinde tamen Vart» €. 4. aquze ftagnum collo tenus fe immerfit. ldem formoforum vultuum afpe&tum vitabat , at- ( LAT toto annoin cellaiua habitans, nefcivit, an cel- que alii viperas & fcorpiones vitare folent. liod]. h materia ] 62' lae pavimentum | exligno, an ex xalizï u . XXVII. Carolus Magnus Imperator faepe Daurolt, efiet. feneftram claufit, ne formofiores mulieres € 6 tit, Dre.lc. — XVIII. Sara Virginum facrarum Antiftita in 44* - 3. $. 6. praetereuntes afpiceret. monafterio Scythiotico fexaginta annis prope XXVIII. Rogerius tam folicite oculos cu- Daurolt.c, aquam limpidilfimam habitavit, & nunquam ftodiebat, utlicet in medio populi verfans in- $- tit: 44« elïanM« eam afpexit. tratres annosnullius mulieris faciem videret: - 9 j o2 Vita, XIX. S. Carolus Borromzeus licetad forum rogatus caufam refpondit : quando homo fa- frequentiffimo populo refertum habitaret,nun- cit, quod eft in fe, & occafiones peccandi fu- quamtamenprofpexit. Sed & in villis & hor- git, tum viciffim facit Deus, quod eft in fe, & tis amceniffimis tempore fat Jongo commora- hominem cuftodit; at quando fe temere con- tus ne quidem leviter oculorum oble&amenta Jicit in periculum, tum etiam jufte a Deo de- ibi przeparata afpicere voluit. feritur, & inpeccatum labi finitur. Vita. c. 2. In C&nt- Yo XX. S.Laurentius Juftinianus dicere foli- . AXIX. Ferdinandus]lI. Imperator nunquam tus erat, nullam rem monachum afpicere de- fceminze locutus eft folus, fed aula fpe&tante ; Iuft c« 3« bere in hoc fzeculo, quae defiderium illius te- quodfi decoris caufa fuit foli loquendum, Im- ^ neret: hinc ille nunquam animi rem f , ittendli peratricem adeffe arbitram colloquii voluit. caufa in hortum feceffit. Agebàt ea modeftia, ut.in colloquentis tunc Vita, e. 5 XXI. S. Francifcus Seraphicns adeo aver- vultum nunquam intüeretur, ajuntque in om- tere folebat oculos a foeminis, ut, ficut ipfe fo- ni vita nullius foeminse vultuma cio dixit,quafi nullam defacienoffet ; non enim confideraffe. $ $ veïn-uPcatem — R. £, Lobn. Dibi, Man. Tom. LL Ccce INecefa N od 90 Bibliotbece Mauualis Concionatorie nivium ad calorem nimium, propter hoc, Nece[fitas. €em. .v XXX. Vidit Eva, & comedit, fibique & quod nimis ardens fuit in mundi vàa t nitatibus ; 6. nobis exitium ereavit. j confpiciendis. XXXI. Videntes Filii Dei fil jas hominüm, XLII. Caefarius in Dialogis fuis de quodam CefariusY. Gen. 6. v. 2, quod effent pulchree, in tanta m poftea luxu'— antiquorum monachorum, cuijuniorum CU-4«€ 42* riam funt prolapfi. ra comiffa erat, fequens enarrat factum , ad Gen. 9. V. XXXII. Videns Cham verenda pat i rxis-, fui, juniorum in ordine cuftodiendos oculos per- Ita enim fcribit : cum unum 85. 1nalediéctionem incurrit.. e opportunum. Gen.34« V. XXXIII. Volens Dina videre muli eres al; ex adolefcentibus fecum adduxiffet , & fimul i equitantes , nefcio quid, vel unde, confer- terius regionis, a Sichem confpecta, rapta & corrupta eft. : rent, obviam habuerunt juvenculam formo- oReg. 11 XXXIV. Vidit Dà vid de folario mulierem fam, quam, cum ex induftria equum füum. retrahendo Przpofitus falutaffet officiofiffi- Javantem, & advocari jubens peccavit cum ea Aperuit, ut inquit S. Chryfoftomus, in me, ftetitilla, & refalutavit eum ; cum pau- vano oculos, & fufcepit fagittze i&tum. — Vel * lulum proceffiffent , volens Przepofitus ten- tare juvenem, ait Puella ifta videbatur mihi lbid. 5 $. Auguft-ut S. Auguftinus dixit, de longe vidit eam, in inPí50. qua captus eft. Mulier longe, libido prope. multum formofa fuiffe, cui cum ille diceret : Alibi erat, quod videret; in illo, unde cade- credite mihi Domine, & hoé ipfum vifum eft ret. * mihi, refpondit Praepofitus : unum ta men de- Spec. ex. XXXV. S. B enedictus in fæculö /,fenri(äl vi- format eam , quod monocula eft: Refpon- dift. 1. ex. dit mulierem , & graviffime in eremo poft- dit juvenis : vere Domine utrumque oculum £Qe habet, ego. enim fatis diligenter confideravi modum tentatus eft, ideoque 1n fpinas nu- eam. Tunc motus Preepofitus ait: Et ego dum fe abjicit. n Jbid. dift. XXXVI. Abbas P ai-ïor'perqq uzidraginta» an- confiderabo dorfum tuum , tantze debueras 2.,ex. 67 nos gravem carnis tentationem fuftinuit, quia effe fimplicitatis, ut utrum effe mas, vel fae- Reverfus vero ad puellam fpicas collizentem. curiofius conípe- mina),[fcire non pofles. monafterium dixit fenioribus : Vos, Domi- 8. Auguü.xegääXVII. Aliquis ,. quia oculos, quos in ni quandoque arguitis me,' quod non edu- cam mecum juniores, & exponens eis cau- lib. con- theatro fortiter continere ftatuerat, & vero fe.c.1. etiam aliquamdiu continuerat, clamore populi fam, praedictum juvenem durius arguit atque motus aperuit, fpe&avit, clamavit, exaríit, ab- caftigavit. ftulitque infaniam, qua ftimulabatur, non tau- tum redire cum illis, a quibus ante traheba- $. VI. tur, fed etiam prze illis, & alios fecum trahere. XXXVIII. S. Editha virgo regia poft mor- Nadafiin EXEMPLA DOMESTICA. afio hebd, tem in fepulchro tota incorrupta reperta eft, .cal, ann.- exceptis oculis, pedibus ac manibus, cujus rei : I. S. Ignatiu s P. Oliverio Manaraeo, qüi ipfi Lanc. oputc, 2. deern. (amet caufam elffe dixit, quod illis, cum ef- valedicens, oculos fixe in illum, utpote fl 394.; hebd. 62. ifurus direxerat, per n. 1. i t parvula, nonnihil ad. levitatem abufa fit. nunquam forte amplius v AXXXIX. Cornelius a Lapide in illud Prov. P. Polancum pracepit, ut quotidie de hoc Ergelgt. defe&u fe examinaret, & quoties ad fe ut Re- Dom. 4. 6. ne capiaris nutibus. illius : Audivi in Belgio, &or officii caufa fcriberet, adderet, num poe- Quadr. inquit, matr onam fapientem & fanttam, mo- nentem con feffarios etiam religiofos & fan- nitentiam hanc perfolviflet. Vit, $ 5-- &os, ut caveant fibi ab afpe&tu, & colloquiis II. S. Francifcus Xaverius fublimiffimos, & Rhe.l.7 c. quantum potuit, in coelum fixos ferebat OCu- 4 - 2. €x focminarum paenitentium: quia, inquiebat, t il- noftris,. | adeo illices funt oculi earum, ut fi in virum los, ea totius oris fuaviffimi hilaritate, u am illos defigant, illum plane irre- lius afpe&us animos intuentium lerenaret : quempi Addebat : Certa fum non effe virum viros enim Xaverianse virtutis , quibusque tiant. 3 adeo gravem & conftantem, cui, fi fixe eum longo ac prompto fervitio oculi dudum funt Blbl &t reciproce per quadrantem intuita fuero, non edomiti, eos in caelum figere fas. Sive hu- à . j ; mum, five fidera intueantur, iunocenter perfuaferim, quidquid voluero. Utilitas. agunt, periculum adeunt, & creant, cum me- Snec. Ex. XL. Oculi cafti S. Ludovici Epifcopi etiam dia evolant via. Humus propriee admonet decem annos quafi chry- imbecillitatis ac fordium , fidera recuperan- Lini dift. 5. &poft quadringentos & ^ 79. ftallum lucidiffimi rep erti funt, eo quod illis dae patriae fpem admonent ; ac füpra plagas, Opuíc, quibus capiuntur, felicius attollunt , verum 359. xiffet. mulierem ad fcelus follicitantem torve gfpe- minus experti, tutius terrae affigunt, ne ca- iantur, dum volant. Pone neglette Oculorum. Cü/lodiæ. Rellovac. LXI. In vita B. Marize de Oegnies legitur, / l]. De S. Francifco Borgia in ejus vita le- Ibid.1. c. am mulier moreretur, reve- gitur: Medio in aucipio, quod unicum ei inípec.1.3:quod, cum quaed adhuc Duci erat curarum diverticulum, fen- dif,5. P 2- [ tum fuit el, & vi ditmaximam multitudinem daemonum occurrentem, & volentem eam ca- tire videbatur, qui enim Gerofalcos, ejus ve- At gnantem contra bonos Angelos, nationis totius fcientiffimus, educaret dili- léio, t pére, & pu genter, ac peritiffuime uteretur non modo larc ] pro qua impe travit, ut a daemonibus liberare- tur, & in purgatorio torqueretur, & oftendit pulcherrimis inde documentis, facili ad mo- n.hs. eioranti B. Petrus, quomodo in purgatorio res trajeCtione, animum informabat affidue, oluptas, fiens ab aquis verum düm maxime ferveret ea v dicta mulier torqgebatun, tran [ qcülis' n ithus CIF. Ocorom ceflodia. 591 oculis feveris feveriffime imperäbat. Illudin VIII. P. Balthafar Alvarez Romam profe- Vitac. LE omni Hierofalceorum venatione longe acci- &us, dum alii ad res curiofas videndas excur- i. dere folet jucundiffimum , cum multis gyris rebant, ipfe interea ad SS. corpra in oratio- 4 fübvectus, fupremoque volatu in nubes pro- ne manebat. Cum effet Re&or Martinenfis peniodum elatus, przedo ibi jam eft, ut in in- Collegii, toto Proceffionis die Corporis Chri- ferius volantem, & nequicquam defenfioni fe fti inftitutze tempore oculos ita SS. Sacramen- componentem ardeam fuülminis inftar inva- to affixos habuit, ut nunquam eos ad fpecta- dat, deiett?mque conficiat. Id, cum fieret, cula averterit. Vallifoleti cum publico Inqui- atque füblimes oculi alitum volatum ac pu- fitionis a&u intereffet, feptem horis oculis in gnam fequerentur, Francifcus eos dejiciens, imaginem B. V. quam fecum tulerat, defixus innocenti voluptate privare confueverat, ut haerebat, tantum ne cogeretur mulieres afpi- per eam exercitationem ferio condifcerent ceret, fine quorum aí avertere fe il'ico ad rutum, ubi vel levis effet theatrum oculos figere. pe&u non poterat in noxte fufpicio, ne illice voluptate animi arcem IX. P. Jacobus lem maximus erat ocu- Annus defertis ultro praefidiis proderent adverfariis. Ibid. n. 4 lorum cuffos; hinc pauciffimos nofcebat. 14* coll, IX. De B. Aloyfio fic idem fcribit, Itum Scenicas actiones nunquam, nifi cum aut de !^8olft. eft aliquando a fociis alios in hortos, quam morte aut judicio, coelove effent habitze, fpe- .confueverant , aderatque Aloyfius ; verum &abat.. - animo adeo incuriofo, oculisque adeo in hu- X. Ludovicus de Ponte, nec infirmus, nec Vit. l. 2. c, mum dejectis, 'ut cum füb vefperam domi fanus, afpectu camporum fe recreabat. audiffet aliquos utriusquze ville opportunita- Lanci2. XI. P. Antonius Pinas per quendam a Ger- opuice. 2, . tes invicem conferre, miratus, quam dicerent mano fratre falutatus refpondit: ejus ego epi- villam, ferio interrogavefit , an alio praeter ftola abhinc tres annos accepi, quam etiam n.gar.f -morem itum eífet ; nimirum oculos caelo & nunc obfignatam affervo, & eo pro atramen- fideribus integros fervabat : Aliasadolefcen- X tarii operculo commode utor. tem Aloyfiun jufferat Ferdinandus parens XIL Joannes Berchmann nunquam o bUIOS Vita 2 fol; terra attollebat, nifi ratione aut neceflitate ^ * 7? adeffe, c'im. Cataphra&torum turmas , quas ipfe ducebat, Mediolani ampliffimo ante ar- cogeretur. Nunquafn nifi ad internofcendum nä cem in campo luftraret , res erat fpectaculi Ad alpiciebat , eos, quibuscum loquebatur. longe jucundiffimi, & fama vicinis ex urbi- nullum ftrepitum movebat oculos, quos tam bus fpectatüm evocaverat promifcuze turbze depreffos habebat femper, utanullo digno- multitudinem infinitam, quze fpe&taculum, fci poffent, cujus coloris effent. Scripicrat : dum quzerit, augeret. Equi generofiffimi, ar- Mulierum afpectum inftar bafilifci vitancdum. ia auro illita, chlamydes verficolores, fagu- Et alibi: quid vis videre, quod non licet ha- laauro ubique, aut etiam gemmis fulgentia, bere? a multis tentationibus liberat cu/todia l. promptam nec ulli periculo obnoxiam oculis oculorum, quae eft mater devotionis. foga- oftentabant voluntatem, illos tamen habuit lt 2 tus, quomodo animum perpetuo ad fe revo- o in poteftate Aloyfius, occlufisque palpebris caret? refpondit fida oculorum cuftodia, fine ä illius pompze nihil per oculos paffus inferri, qua cor cuftodiri nequit. Novanunquzin vi- animum nulla rerum oneratuni varietate, at- dit. Coactus aliquando interefle lirimati, que inconcuffüm coeleftibus felicius intulit. nunquam oculos fuftulit, ita ut nobilis quis- - Idem confirmat, quod alibi in vita ejus legi- piam id advertens focio in aurem diceret : pro- Vita. tur. B. Aloyfius tam fevere oculos cuftodie- ho.ll7 6' fecto hic Pater fanctus eft.. Nunquam adduci n.4,0 bat, ut plurimas ioeminas etiam coníangui- potuit, ut hortos, vineas, folemnes equitatio- lrl nitate arctiffima. conjunétas nunquam aípe- nes Romze afpiceret. xerit. Oculis humi defixis per publicum in- XIIH. Alphonfüs Rodriquez per annos Vitac.9. cedebat, & ab iis, quae maxime oculos ad fe ä i quadraginta feptem, quos in religione tra- alliciunt, ftudiofe illos continebat. duxit, nunquam petiit licentiam pro fua re- Bibl. Soc. V. P. Joannes Fuldenfis tam dih'gens. fuit f. 510. creatione ad campos eundi, vel hortos. Nul-1. 2. c. 6. fenfuum fuorum, atque oculorum imprimis lam mulierem, etíi per quadraginta annos ja- cuftos, ut totis viginti feptem annis, quibus nuam curaverat, de facie cognofcebat. Treviris habitavit, nurquam de Odaeo in ten;- XIV. Novitius quidam Neapoli moriens Nd«fi in lum inferne defpexerit. faffus eft fe ob oculos a jucurdo maris vicini ^'? Aa- Lanciz. VI. P. Petrus Faber hanc oculis füislegem afpectu cuftoditos hoc habere preemii, ut i: 1 | gelico opufc.2.h indixit, ut non tantum ab state grandiore, 299. morte Angelorum fuerit alpeétu recreatus. : hcbq. verum etiam a pufionibus ac puellulis afpe- &um omnem, tametfi mens fpectandi elfet &. VII. optima, cohiberet, gnarus nempe illius prze- EXEMPLA PROFANA. )ldr T- ü cepti, fententizeque Gregorii, unum illum in I. Al exander Magnus de muliere quacam tancis. turpes pravasque actiones nonlabi, qui fibi admodum ormoía capta monitus , onufe.2.te Annä]- & in rectis, honeftisque didicerit temperare, fuis licet fuadentibus, noluit vicere, fed fpon- 289 VII. P. Thomas Sanchez defixis femper hu- fo reftituijulfit. Sed &de Darii uxore ad Par- 1610. & mioculisinceffit, aut feditin menfa, itautnec mennionem fcripfit : Ego non folum non vi- Lanc. 1. c. aífi dentem , nec minifirantem cognofceret. diffe inveniar uxorem Darii, aut videre ccgi- n. 315. Dutctus femel a PP. Dominicanis per mona- taffe, fed nec verba facientes de ejus forma fterium laudabat quidem omnia, ne adverte- audire fuftinuiffe. .rent, oculos tamen femper claufos habebat, 3 lI. Scipio Africanus expugnata Carthagine ibid, ccc 2 cum R. P. Lobn. Man. D. Iun. II N dedkadiesa- : Bibliotbete Manualis Concionatoriee 495 cum audiffet multas formofas mulieres , ibi- fuos a mulierum afpe&tu non avertit. Unde nullam ad fuum confpe&um S. Bonaventura in praedi&a vita ita fcribit: dem reperiri, Harum contagionem evadere converfantem duci permifit, ne, ut Florus loquitur, quid de cum eis, nifi probatiffimum virum, tam dif- retur. virginitatis flore delibaüö, faltem oculis vide- ficile dixit (ícilicet S. Francifcus ) quam Drey, Nice.l IbidJ IIT. Rex Antiochus confpecta Ephefi in fua juxta fcriptum c. 6. Prov. in igne ambulare , &9? 67.5 ]l ürbe Dianze facerdoti valde formofa, continuo non comburere plantas. — Siquidem ipfe adeo a- verterat oculos fuüos, ne hujusmodi. vanita- illinc folvit, ne afpe&u paulatim audacior eo tem viderent, quod, ficut aliquando focio di- ' impelleretur, unde captus non rediret. hnony Tbid, ^ ÍV. Pericles Praetor Athenienfium colle- xit, quafi nullam recognofcebat in facie. Hugo Cardinalis jam aductum ex Proverbiis gam fuum Sophoclem corripuit, quod przete- textum : Nonquid poteft homo abfcondere reuntem puerum formofum intuitus effet, & formam ejus laudaffet, decere quippe. — Prae- ignem in finu fuo, ut veftimenta illius non torem non folas ma ardeant? autambulare fuper prunas, ut non nus, fedocqlos etiam con- . comburantur plante ejus? fic qui ingreditur tinentes habere. .;Beirlinck V. Apulejus & Hermes Pla tonis difcipuli ad mulierem ; hunc, inquam , textum in fenfu morali ita exponit: ignem in finu ab- Martini. InfeftoS, oculos fibi eruiffe dicuntur, ne illorum ufu a fcondit, qui mulieri 1 ibenter loquitur: fuper l them. 3. ftudio virtutis avocarentur. Ibid. VI. Ifaus Atfyrius Sophifta dum aquodam, prunas ambulat, qui affeétus fuos in fpeciem mulieris figit: ad has prunas multi fe calefa- qui decentis formze mulierem ei exhibebat, ciunt cum Petro, Chriftum negantes. Quis interrogaretur, num formofa effet? refpondit, defii laborare ab oculis. unquam dicturus effet, quod oculus etiam ab Erifmus. — VIT. Cajus Sulpitius Gallus uxorem fuam ipfismetnivibus ad inftarfulphuris excitaturus effet impuri incendium amoris? & tamen re- lapopht. jopudiavit, quod aperto capite foras exilfet, vera ita eft, nam acandore, & a nivibus ve- inquiens : Tibi meos unius przefinit oculos Jex noftra, quibus formam approbes : his or- nufti vultus flamma accenditur concupifcen- lic tize carnalis. namenta comparato, his efto fpeciofa: aliis velle videri formofam, in fufpicione & crimi- "VI. Sicut homo in tenebris fequitur lucer- Manfi dife. — . ne haereat, neceffe eft. nam praeeuntem quocunque illa ducit ; fic 13.m3«. Á Á——— — —— EEE Maníi dif. cor fequitur oculum & viium. — Hinc oculos, VIiL, Panthea Aftradati Scytharum Regis uia celer, fubtilis, & verfabilis eft, quocun- $.n. 7. conjux rareeque pulchritudinis mulier, cum a Cyro Rege captiva teneretur, ab eodem Cy- que fe vertit, & verfat, eodem trahit & cor. Vi- lden, ce verfa cor per oculum fuos affe&tus pandit, ro oculis nunquam confpe&ta fuit; dicebat enim : forfitan pulchritudinem ejus videndi & enunciat, atque per oculum velut nun- defiderium mihi quoque labem aliquando in- cium, alios ad fe allicit, & invitat. V. Sicut vifus, inter alios fenfüs prior eftIbid. dife. uret. Quam continentiam Antiochus Abbas ponderans, in haec verba nobis improperat : in fitu, & in ordinein capite, ita in animae no- 19 n. 6« Á quodíi talia fuo affeverant teftimonio a fide cumento obdnet principatum. exotici, & a falutari un&ione alieni, quid non INece[fitas. conveniat prze illis tanta efficere, qui Chrifti H $ hn ex profeffo difcipuli fumus ? homan d Livi. l. 9. VI. Sicut qui morbum devitare cupit, mor-Sancius. in c. 6. 1X. Xenophon de Lycurgo Reipublicee La- bi caufam, quam poteft ftudiofiffime declinat ; *-8 1,Job.. Nath, cedzeinoniorum legislatore, fequens perhibet teftinionium: Cum animis adolefcentum pu- fic, qui cogitationem ab amoris turpitudine dorem inferere cuperet, inftituit ut in via ma- puram confervare voluerit, incumbit diligen- ter, ne per oculos, ad cogitationem , & ani- rium utramque intra veftem continerent, in- mam, foeminarum imagines admittat $ Augu&, cederent tacite, nunquam circumfpicerent, ea ] dlo. . VII. Sicut bafilifcus unico fepe afpectu pe- S- Pafil. in Nfb i. tantum intuerentur, quae ante pedes effent. rímit corpus ; ita unicus fzepe oculi jaétus:c2.1fa. lt $. VIII. fagittam plane exitialem emittit. SIMILITUDINES. VIII. Sicut ignis, ubi foenum contigit, fta-S. Chryf om. 3. de tim accendit flammam ; it& ignis concupifcen- verb, lfai. Qualitas. tize fimul atque per oculum attigerit formam, X * Mati X P liltardh. cut venatores non finunt canes fuos rotinus exurit animum. " in moral. j IX. Sicut cerva confixa jacu lo in vitali cor-Idem höin- 2,'nul' quidvis olfacere vel mordere , fed inte- gros fere ferVant, ita oportet oculos & aures poris parte, etfi venatorum effugiat manus;* 5 non finere quocunque ad libitum vagari , fed tamen exitio proxima eft; itaanimus, ubi per rebus neceffariis fervare. afpe&um jaculo concupifcenti:e vulneratus eft, etfi abire finatur, tamen periculum mortis PhiloJud. ]I. Sicut natura principatum in corpore de- dit capiti, ideoque ei fummum locum tribuit ; fpiritualis difficulter evadet. itainter caeteros fenfüs imperium penes ocu- X,. Sicut peftistempore portas ci vitatis & Lauciz. domum diligenter cuftodire neceffe eft ; it 4 9pufc. 2.n; los effe voluit, & propterea in praecipuo loco l?. conftituit. cum oculi fint cordis janua, merito fingula-? S- Fflnc*;; III. Sicut impoffibile eft; ut quis nudis pe- rem in iis diligenter fuo tempore claudendis curam habere convenit. ]?co Nly, fcus in vità dibus fuper ardentes carbones ambulans, non c. 3f Jaedatur, ita quoque impoffibile eft, ut quis XI. Sicut fi feneftrae domus effra&tse nec plu- Drex. in Ooemo. Ge agp:l.c,g 2.$.2. amore impuro non accendatur; qui oculos viasnec nives arceant, putredini ac mun. Titulus Cl V Oclorum ctflodia. $93 ióum exponunt; itafioculi ad omnem curio- oculo quidem efficitur, fed in fuperiori animze fitatem pateant, mens fordibus impletur; & vi,nempe in cogitatione marum fit defidiabulum. pha'ntasmam caftitati ic*o,gitationum peffi adverfantig fructificat. 4Equitas, Drex.in XH. Sicut infanus effet, qüi oculos eruen- ^ dl Nicet. ], t. dos praeberet, ea tamen lege, ut gladiolo au- ! € 7.$ 1. MOTIVA. reo eruantur; ficinfipiens quoque merito cen- fendus eft, qui virginea forma tanquam gladio- lo aureo oculos perdere geftit. luntas Cbri/li, qui, ut olim S./fBïrgiftæ, L. 1. rev., I. Vo ita nuncomnibus dicit : Quia oculi mei c 11. Anonym. XIII. Sicut ille paterfamilias, qui feryum in domo rebellem haberet, & ad fcelus cum fua erant fanguinolenti , & pleni lachrymis, ideo oculi - tui debent abftinere ab omni delectabili ífponfa committendum allicientem, utique fe- vifu. yeriffime eum coerceret, & carcere conclude- ret; ita id ipfüm oculis noftris facere debe- lL. Quia Deus babitat in corde moftro , fi ergo Deut, 23. olim exigebat, ut nihil appareat fceditatis in V- 3- mus, cum omnes fenfus noftros ab illis ad concupifcentiam inordinatam creaturarum caftris, quia ambulabat in medio eorum ; quid- inflamari advertamus. nimagis exigere id credatur in animo, ubi li- bentius habitat, quam in caftris. ldem * . XIV. Sicutille homo ftultus judicaretur, qui peregrinum aliquem in domum admitteret, IlI. Quia .Deus os bomini fublime dedit, celum Dial. c, intueri ju[ftt , €9' ereftos ad fidera tollere voultus ; 144* quem Ííciret pacem domefticam perturbatu- rum, & ipfum Dominum fauciaturum ; itain- ergo non décet oculos contaminare rerum fipiens merito videri debet, qui per oculos ne- terreftrium non neceffariarum intuitu, neDeus repetat exprobrationem S. Catharinze olim his Ício quaze curiofa objecta in animum admittit, Íciat inde pacem animze turbandam, mentem- verbis faétam : O mifera, contemnis, quod s gratiofe exhibui tibi, fcilicet, ut pro gloria mea que graviter fauciandam. !d;em, XV. Sicut ii, qui male affectos ha bent OCU« alpiceres coelum, & alia pulcherrima, quze vi- los, linteamen aliquod obtendunt, ne lucis dere potes in creaturis meis. Et ut afpicias ld. | alia minifteria mea, & lutum atque miferiam m Tplendor illis officiat ; ita qui oculos fuos afpe- &tu aliorum laefos 'fentiunt, palpebras oculo- alpiciendo , mortem adipifcaris. rum obtendere debent, ne fplendor & pul- IV. Quia cum wagi oculi [int merum *virtutü In c. 9. Ju- EEE chritudo creaturarum illis damnum creet. fericulum, tefte Celada, virginitatis, fafcinum, dith. $.26. fdem. - XVI. Sicut is, qui fciret, fe ob alicujus rei libidinis minze, venenum caftitatis voluptatis" !4?- afpectum in febrem aut alium morbum gra- illecebrae, gehennze fcintilla, pietatis funus, & vem lapfürum, diligenter & facile a tali re vi- fepulchrum caftitatis; merito ob tantum peri- denda abftineret; ita & arerum creatarum illi- culum evagari non finuntur, ne cum S. Augu- bid, ii , cito afpe&tu cayvendum, utpote ex quo in fé- ftino fero queramur dicentes: Per quales for- brem. concupifcentize incidimus, & difficul- mas ire folebant oculi mei, per tales imagines ibat & cor meum. g tatem alpirandi ad coeleftia fentimus. Uxiitas. M Qyz'af oculorum cu]iodz'a efl mater ydwm':io- S. Auguft, $. Chry£. XVII. Sicut cum gladium a puero. teneri vis ; utrecte dicebat ]oannes Berchmannus,& .. 5. Con- ass n hom.17.in videmus , etiamfi nondum vulneratus fit, ta- vero ipfa etiam experientia confirmat, qua ex- fff. z Matth. men ne vulneretur, verberamus, minasque, fi perimur, quando magis exterior oculus clau- f:xcpius eum contingat, intentamus ; ita Deus ditur, tanto magis interiorcm aperiri. fepe inverecundum coercet afpectum , ne VI. Quia ipfi Etbnici, ut Socrates O alii, tefte Lan-ciz. | quandoque in ipfam incidat a&tionem. Xenophonte, pulcbrorum obtutus penius vitare opuic. a, $. Augu?, AVIII. Sicut ei, quicarbones vivos appre- , Dafil i lv de hO' jubebant ; 1 ergo a fide exotici (ut Antiochus^- 292. neft. mu- hendit, hi parum nocebunt, fi cito abjiciat il- Abbas loquitur) & a falutari unctione alieni ( lfao lief; los; fecus vero, fi diutius retinere illos volue- talia fuadent, quid nos conveniet facere, qui rit ; ita oculorum ja&tus parum nocebit, fi Chrifti ex profeffo difcipuli fumus ? . Chryf mox, ubi res aliqua illicita aut perniciofa fue- VII. ynm j * rit confpecta, av Qrtantur; fecus , fi fixe defi- Quia ipfa natura, tanquam felicita mater, Bellovac. ver, li. antur. tot operimenta pofuit : dicunt enim Philofophi, fpee. p. x. Mavfidifc, XIX. Sicut quando, leoni hominem a ggr e- quod natura, virtutem vifivam operuit feptem dilc. 5.1 3. Ldem hon 21.1-2. dijenti velum aliquod, vel aliud quippiam fu- tunicis, quarum altera deficiente laeditur, & maxime paffibilis fit ab intrinfeco tangente. - per oculos projicitur, unde vifus obfufcetur, omnen protinus amittit ferociam & vigo- VIIL Quia falfa & deceptoria funt objeGta , S.Ambrot, rem: Itaquoque in praefenti afferere poffumus. que oculis jurunda apparent , ut fapienter S.'- debona Quod, dum nos per oculorum cuítodiam Ambrofius advertit dicens : Si volumus poft *9rc9. communimus & defendimus , omnes vires mortem corporis hujus in bonis effe, cavea- " daemonis protinus debilitentur: Econtra vero Lal mus, ne agglutinetur anima noftra huic cor- DprC-th fi oculus nofter Jubricus & vagus fuerit, peffi- pori; ne commifceatur, ne inhzereat, ne tra- 310- ma contra nos molitur,. & in tur a corpore, & tanquam ebria perturba- pemiciem no- um ftram nobis praevalet. tionibus ejus vacillet & fluitet, necfe ei credat J?c. Alv.1. XX. Sieut granum tritici intra terram ab- atque ejus delectationibus, ut committat fe 2, p.2,62. fconditur,fed extraterram,& in aere füpraftan- Dres, ejus fenfibus. Nam & oculus ejus error & Noerio. : te &üu&uxn emittit: Ita incautus afpectus in . íraus eft: quia fallitur vifus, & auris ejus de- l sc h ccc3 ceptio [ Bibliothece Mauualis Concionatorice 594 auditus illuditur, & fapor cupifcendum eain, & clauditur, ne mors in- ceptio &&, quia & asejus. Veletiam dicerepoffu- ejusdeceptio eft. Deniquenon otiofe dictum tret per feneftr -eft: oculi tui re&avideant, quod non effet di- mus, uod oc uli peccatoris lachzymis ftag- nent ad faciendam poenitentiam, &.caftigan- &um, nifi frequenter errarent. Vidifti meretri- cem, captus es vultu ejus, & formam decoram dum peccata, quorum incentivafueruut. Un- de Regius Vates inquit: Exitus aqua:um de- -putafti : Erraverunt oculi tui, perverfa vide- duxerumnt oculi wwei. quia mon cuffodierumt 1 egenn runt,alianunciaverunt. Nam fi vera vidiffent, tuam, Tametfi enim divinze legis obfervantia vidiffent deformem meretricis afle&um,inhae- ad'cor, non vero ad oculos pertineat, atta- rentem procaciam , indecentem impudici- tiam, marcentes libidines, tetram colluvio- men oculos flumen quoddam lachrymarum nem, animae vulnera, confcientiae cicatrices ; profudiffe dicit, eo, quod divinam legem ui viderit, inquit, mulierem ad concupifcen- non cuftodierint, quia cum oculi cordis trans- greffionem caufaverint, merito lachrymis ma- umeam. Vides, quod ifte falfum quaefivit, qui non veritatem, fed adulterium requifivit ; nant, ad abftergendum maculas, oculorum occafione a corde legem transgrediente con- videre enim quzefivit, ut coricupifceret, non tractas. ut verum cognofceret: Errat igitur oculus, VIIL Fuga mwuliebris aff fbetius , de quo fic S. $ Chryf. S.de conti^ ubi errat affectus, -affectus ergo deceptio, eft locutus eft . Job diabolum qui- deceptio vifus. Chryfoftomus .Jof- Apud IV. uia fpecialiter conducit ad. quietem artmi, dem videns ac D cedentem non fugit, fed man- nen . Manü fit ficut leo, viri bus fidens; virginem autem uti vel ipfe Ethnicus Seneca agnovit dicens: diífc 13. videns non ftetit, leque moratus eft in cor- Q L qui deponere vult defideria rerum omnium, tuenda pulchritndine, fed ftatim foceffit; cen- quarum, cupiditate flagravit, & oculos, & au- res ab his, quee reliquit, avertat; 'nihilenim fa- febat nimirum in praelio contra demones, vi- rili, & audaci animo opus effe ; in continentise cilius, quam amor recrudefcit. iam concedi, non autem práeparatione victor fed feceffu.. Quod $X ex virginum confuetud 1nec, MEDIA. monitum przclare Martius eremita in mon- Daurolt.c, & caleftium verum pulcbritudinem fapius te Maffico imp levit, qui inuliebrem afpecturn 6. tit. vo. 1. Dgei omnino refugiebat; procax autem, ac petu- n 2. confiderare ;.fic enim exclamabimus cumS.Ignatio. O quam fordet mihi terra, cum ljans quaed am, ut fe fpectaret, nolentem com- pellere conata eft, fed cum eam procul acce- coclum intueor ! Ita fane ipfe etiam Ethnicus àc hu- Seneca faciebat, dum exclamavit: Quam ju- dentem videret, in cellam confugiens, mi inter palmarum folia ftrato vultu pro fua vat inter fidera ipfa vagantem , divitum pa- vimentaridere, & totam cum auro fuo terram! caftitate DEUM precatus , non ante oculos ]I.. Corifli erga nos aimoran ponderare ; fi enim fuftulit, quam i fta morae impatiens difceffiffet. De F. Rugero, S. Francifci difcipulo legitur, uxor Tygranis Regis faffa eít, fe ab eo tempo- ulierem in faciem unquam dt» re, quo audivit, maritum pro ipfa redimenda quod n ullum m | recte a [pexerit, adeo ut ne quidem matrem e captivitate vitam obtuliffe, in nullum alium , tetateque quam ipfum oculos conjecifie, quid Chriftia- fuam, tametíi haec mulier fancta Subdit vero matura effet, afpicer e voluerit. num facere convenit, fi meminerit, Chriftum Miratus valde, tum tam praetiofam vitam nomn obtulifle tantum hiftorize hujus author : pro illo, fed etiam reipfa per mortem tam cru- quia pluries videra m eum loquentem cum multis , & pluries przedicanteni eis. .. tum delem & ignominiofam perdidiffe ? - deo in illo priculo II Omnia, cum 5. Pawo, ut [levcora arbitrari ; etiam, euia fciebant, eum a fecurum, quod non crec lo aliquem in mundo fic enim ultro ab iis oculos avertemus, nec ei fimilem fu o tempore fuiffe, tum; quia ficut nifi neceffitate coacti, illos adres creatas con- ) ipfe dix erat; mihi, ftando cum mulieribus ca- vertemus. ftior efficiebatur ; Adeo enim abmina batuf IV. Gaudium ex vifione beatifca ,' eternum du- vatura , animo frequenter objicere 5 fic enim facile eas, quod nullo modo poterat cum eis diu ftare. In duodecim annis, quibusin Ordine fte- claudemus oculos cum S.Silvano, & dicemus: Sipl 13 nj Claudamini, oculi mei, claudamini, & ad fu- terat, non potui perpendere per confeftionem RD unum motum mentis. inordinatum. de facto tura vos gaudia refervate. lli: Cum fciatis, vos effe V.. Curiofitatem interiorem compe[rere ; per hanc mulierum. Dixi ergo i in facto mulierum fic fecarum, un deeft: quod ' enim oculi incitantur ad res terrenas curio- fius contemplandas. tantum timetis eas infpicere: Et ipfe refpon- dit: In poteftate hominis eft, vitare occafio- Niehiri, VI. Oculorum füorum infirmitatem &2 damna fepius de$, VJ& . gur dllos caufata perpendere 5 fic enim non modice nem peccati, & ideo quamdiu facit homo L dg alpebras velut velamen con- quod eft in fe, & Dominus facit, quod in feïeff:, ch.c, It Ancitabimur, ad p tuendo hominem. tra fplendorem cr eaturarum obducendas. de qua Bello vac. $. Anton. VII. Peccata fia pravoculis babere 5 fic enim ad IX. JEcernam vetributionem ponderare ; * 3. dift. 5. fic loquitur Bellovacenfis : Movere nos de-! Dom. 22. falubre m erübefcentiam commoti, oculos cum p.de poft. Tri- pablicano elevare vix fuftinebimus. De hoc bet acterna retributio, quae eft Dei vifio, nit, nam ut líaias ait: qui claudit eculos juos , me medio fic difcurrit S. Antonius Paduanus: videat walum , ifle in excelfis babitabit , wummene Nota, quod ex nim io fletu oculus obfcuratur, facies.attenuatur: fic vere w2 faxorum , fublimitas ejus. — Sanctus Job quo- caput conturbatur, .poenitentis oculus, . quia depraedatur animam d ue poftquam dixiflet : Pepigi fadus cum ocu- ^ hs 1wueis , wb ne cogi iarem quidem de virgine, bícuratur, ne videat -mulieremn ad cons 1nox ejtxg, o Titulus CIF. Oculorum . Cuflodia. 395 wiox afferti fui fubne&tit rationem «dicens : tummodo c orporei fenfus motum & a&io- -quam enim partem baberet in me Deus?. À contra- nem habet, rio igitur deduci poffe videtur, quod fi oculos V. Qintum eft, ut ben dþprebendht, majus. Quah;'Paulus de fuos bene cuftodire noverit, magnam fit cum doque periculum viris fanttis ab bujus cu[todie nagle- Palat. in Deo partem habiturus. Etquia vifio eft tota &u imminere, uti recte Paulus de Palatio adver- ^ $. Eccl. merces, ex hac oculorum cuftodia vifionem tit dicens : Multi perirerunt ex afpectu foe- obis beatificam lucrabimur. Ac proinde minarum, imo fere quis periit, nifi ex hoc S anctus Job hanc oculorum cuftodiam velut afpectu? Adeo viris piis hoc unicum eft para- fecuri pignoris loco habebat, unde zeternam tum periculum. Afpicit fol fpeculum pofitum, fuam poterat fperare falutem, quando dicebat : furgit flamma in fpeculo: Et quidem quanto Et in carne 1ea videbo Deumn Salvatorem meum, Tpeculum lucidius eft, ac purius, tanto ignis in uem vifurus fum ego ipféy &j* mon alius, & oculi snei ipfoper deflexum magis inardefcit: quod idem con/petturi funt. izpenumero contingere folet in quibusdam confcientis, & animabus coeteroquin puris, in $ XL quibus, eo quod nimia cum fidncia objecta temere confpiciant lubria & lafciva, carnalis "hyl tconde ASCETICA. !s J concupiícentize ignis fübito accenditm? I. uinque fünt quze de hac materia Afceta S. XII. bene abprehendere aliisque incultare debet. Primune[ly ut magnam de bac cu[lodia afti- CONCEPTUS PRJEDICABILES. mationem concipiat, certoque fibi per fuadeat , eame[Je ex potioribus mediis ad perf'eisionem confequendaw:: ne- X occafioné tematis : i oculus Xtuus deXe Matth, 8; mo certe hanc facile affequentur, nifi per in- I.E * iey fcandalisat te , eue eum ,. C projice abs Ve 28. ternam mentis collectionem, animique folitu- te ! polfünt in primis explicari fcandala feu dinem ; quis autem hanc folitudinem fperet, damna, quae ab oculo parum caute cuftodito Irolht, absque oculorum accurata cuftodia ?. t 10 proveniunt, praecipue vero hzec tria : tenta- 2 l.. [Miterum eft, ut folidamy brevemque norit oiam tiones & lapfus carnis: inquietudo animi per ac modum, oculorum curiofitatem compefcendi; quae varios affectus, ex rebus confpettis oriri foli- quidem optima ac breviffima merito cenfetur, tos : & diftraciio atque impedimentum in ora- ampla & grandis rerum coeleftium zeftimatio, tione ac devotione: quze proinde damna, pau- & cum Superis communicatio ;- ut enim Cae- Jo fufius defcribantur. Deindeoftendatur, qua- Iites ob perfectiffimam Dei, rerumque ad bea- léremedium fit adhibendum ad hzec fcanda- titudinem fpettantium cognitionem , non di- la avertenda, fcilicet eruendum oculum, non gnantur afpicere res terenas nullumque 1lla- quidem corporaliter, ut S.Lucia fecit, dum au- rum defiderium concipiunt; ita quo magis diens quendam oculis fuis ad turpem con- quis ad Beatorum ftatum cognitione & zefti- cupifcentiam inffammatum, utrumque eruit matione rerum divinarum accefferit, hoc ma- & ipfi transmifit : fed fpiritualiter, claudendo gis ad oculos a rebus terrenis avertendos in- eosdem, & non nifi ad ufus licitos & necefía- .citabitur. rios eosdem dirigento. T IH. Tirtium efl, ut quoniam in.bac bita, maxime II. Ex occafione them atis : Oculos i deþræ- Threrl;.g, Jf quis inter bowines vivere cogatur, fieri vix pote[t, datus e. animam meam : oftendi poteft, quam:. V: 52« wuL nen frequenter 1n. oculos incidant, quc *vel ad.con- crudeles fint praedones oculi. 1. Quia fpo- «upifcentiam dllicitam impellant, «vel, ad difplicentia, liant omnibus divitiis & meritis coeleftibus 2. ind:gnationis , aut alias fimiles motus concinent, flu- Quia fpoliant etiam vefítibus pretiofiffimis, diofe fe a[juefaciat, ex rebus vifts mentem ad. celeftia fcilicet gratia, & aliis habitibus fupernaturali- transferre, aut. alium quempiam [piritualem fru&tum bus. 3.Quiafpoliant ipfa etiam vita fpirituali, eliceres fic enim ex ipfo rerum confpe&arum mortemquezeternam inferunt, quze omnia fa- veneno antidotum faciet, quo facile fefe con- cile exemplo Samíonis, Davidis, Ammonis, tra omnem rerum vifibilium tentationem de- Holofernis, Salomonis & fimilium probari $19 13- V« fendat, atque innoxium fervet. . Itafane Deus poffunt. . Oftendatur deinde , quomodo hi ipfe per Salomonem fuafit dicens: Quorum przedones coerceri, & perpetuo carceri inclu- . fi fpecie delectati, Deos putaverunt ; fciant, di, aut certe omnino ad mortem feu mortifi- quanto his Domiriator eorum fpeciofior eft, cationem fpiritualem condemnari debeant, id Ípeciei enim Generator omnia conftituit. quod per ac&tus aliquos füpra $. 1. enumera- Richard. .IV.. Quaetuim efl , ut competenteniem. de vilitate tos doceri oteft. . ? de S. Vi&., ; y E J.1. in iflonis corporalis efcimationem concipiat, quam fe- III. Ex occafione thematis : Sioculus tuus fitn. Lue. x v. Apoc.c. 1. quentibus verbis Richardus de S. Victore de- plex fuerit, totum corpus tuum lucidum erit : Often- v. 34. clarat: Vifio corporalis eft,, quando oculos ad dipoteft, quomodo homo quivis fimplicitatem ov exteriora & vifibiliaaperimus,& coelum & ter- in citata ienfentia a Chrifto requifitam in ge- 3,din.s- ram, figuras & colores rerum vifibilium vide- mino oculo obfervare aut procurrare debeat. h inus; fed hzec vifio infima & infirma, . quze Et 1. quidem in externo feu corporali oculo quia angufta eft, maxima non comprehendit ; per fimplicem ufum, ut eft, non dirigendo aut & quia hebes eft, minima non difcernit, & quia aperiendo illo, nifi ubi neceffitas, vel utilitas, pigra eft, non attingit remota; & quia perfpi- vel charitas requirit, ad modum monachi, qui cax elt, non penetrat oculta. Quze nihil deni- januze fuze cellae haec verba infcripfit, ut me- miniffet, non alter januam illam pro egreffu gueinyfcicæ fignificationis continet, & tan- Á ene $96 JBibliotbecae Manialis Conciofmtur'iæ effe aperiendam, quam cum una ex tribüs ül- mirum ad fluenta puriffima, quália funt Deus, lis caufis impelleret. 2.Idem etiam in interno B.Virgo, & Coeleftia, item objecta ea, quze ani- MOR N IN CR N oculo rationis oftendi poteft, quomodo fcili- mam puriorem faciunt, & ad Deum ac virtu- cet ille quoque fimplicitate retinere aut pro- tem ardentius amandam & confectandum conducunt, qualia funt exempla bona perfo- cürare debeat, tum per fidem fimplicem nihil credendo, nifi omne & folum id, quod fupre- narum virtute confpicuarum. ma veritas manifeftavit : per mtentionem fim- JXIIE plicem , folam Dei majorem gloriam & bene- placitum quaerendo : per [ciestiam fimplicem ALII CONCEPTUS. ea fola per illam fcrutando & addifcendo, quae , - Qualitas. vel ad falutem propriam, vel ad proximi zedi- ficationem conducunt; quem in finem afferri T ucifer per oblationem omnium regno- Manfi dife, rum totius univerfi ad fui adorationem 21. Í.5 $.Berm & dilatari poteft celebris illa S.Bernardi fen- Chriftum inducere volens, Chriftnm in mon- C I(:.gfupef tentia: Sunt, qui fcire volunt eo fine tantum, ut fciant, & turpis curiofitas eft. Et fünt, qui tem altiffimum extulit, ut inde omnia mundi regna confpicere poffet (oftendit ei omnia re- fcire volunt, ut Ícientiam fuam vendant, & tur- pis quaeftus eft. Et funt, qui volunt, ut fcian- gna mundi1) at vero quaenam illum urgebat tur ipfi, & turpis vanitaseft. Et funt, qui fcire neceffitas, ut illum fuper altiff«uoum montem collocaret ? Ex quo enim perfettiffimam ha- volunt,ut ardentius aedificent, & charitas eft.Et funt, qui fcire volunt, ut zedificentur, & pru- bebat fapientiam daemon, bene fcire poterat, Ícriptum efle ? Domini eft terray & pleniiudo ejus, dentia eft. Videri poteft de hac materia Fäbler conc. 2. in fefto S. Martini. orbis terrarusm, & univerfi, qui babitant in eo.. Re- iLuc. u - ]V. Ex occafione thematis: Si autem nequam fpondeo, haec quidem omnia vera elffe, verun- tamen probe quoque fciebat, quod oculus in- $ Peros V- 350 : (oculus tuus) fuerit, erdm corpus tuum tenebrofum nit e'it: oftendi poteft. 1. quis fit nequam oculus, cantct voluntatem, quodque cor facile fedu- Qu nempe is, qui creaturas tantum afpicit, ut vel -catur ex praefenti, ( aétuali afpectu; Hic enimift incantatio cara, propter illicientem, b Deo füum honorum fureretur, ipfeque oculis humanis placeat : vel ut divitias acquirat, au- & delinientem voluptatem. Porro modum, quo lücifer Chrifto omnia mundi regna often- geatque: vel ut vane ex cbjectis vilis delecte- tur: velutaliorum obfervans errores & vitia dit, Janfenius his verbis declarat : omrium vanam de propria innocentia ac virtute com- imágines novo quodam modo repraefentavit humanis ejus obtutibus, faciens per eas ima- placentiam capiat. 2. Oftendi poteft, quomo- do per hunc oculum nequam totum corpus gines omnia apparere oculis ejts. Cid eft, homo) tenebrofus feu vanus efficiatur, II.. Huc fpeciat verbum illud S. Pauli ad Ga- dum hoc ipfo Deo, Santtis, & hominibus juftis latas dicentis: quis vos fafcinavit? S. Anfelmus dilplicet, & perinde ut objectum luce carens legit: Incantavit : Cornelius a Lapipe dicit: fafcinari fignificat perftringere oculos, ut pu- nec eeftimatur, nec laudatur. 3. Oftendi poteft, quomodo curari poffit hic oculus nequam, 'tes te videre, quod reveanon vides. Sicigitur Ícilicet tollendo quadruplicem caufam hujus daemon nos incantat, efficiendo, ut nobis una res alia effe videatur.S.Hieronymus inquit: di- obícurationis & nequitize, nempe füperbiam, luxuriam,invidiam,iracundiam, quae proin vel citur fafcinum proprie infantibus nocere, & omnes breviter, vel una alterave fufius expli- setati parvulze, & his, qui firino nec dum ve- cetur; pro quo fcopo videri peteft F'aber conc. ftigio fiunt gradum. I:heu! quotfunt, quibus .4. in fefto S. Martini. daemon per unius obtutus incantationem ti- Pfal. 118 V. Ex occafione thematis : : Aoerte 'obuloï morem Dei aufert, & devotionem, eo quod Maif ; 9. 73 lj .2 mcos, me vidcaut vanitatein : oftendi poteft, quam etiamnum in via fpirituali novitiifint, & non- vere omnia vana fint, quae per oculos videntur dum beneradicati? S. Augulftinus violentiam, in hac terra: quem iu fmern afferri poteft qua oculus valet ad feducendam mentem in Ecclef, ^ :exemplum Salomonis ce feipfo fatentis: Om- confeffionibus fuis ad vivum his verbis ex- nia, quze defideraverunt oculi mei, non negavi preffit: Refifto feductionibus oculortm meo- .v. 10- eis: & per partes oftendi ex eodem capite, rum, ne implicentur pedes mei, quibus ingre- quantas divitias, voluptates, & honores fibi dior viam tuam. . Certum quidem eft, quod, coacervarit, videritque, & fruitus fit, & tamen qui tenfos fibi Jaqueos vult declinare, necet- de illis omnibus faffüs tandem fit : & vidi in fario oculos apertos habere debeat; At vero his omnibus vanitatem & afflittionem, & nihil ubi, & quomodo illos aperiat, caute illi viden- dum eft; Imitandus ei eft S. Augiftinus, qui permanere fub fole.. 2. Oftendi poteft, quomo- do per averfionem atalibus objectis, & con- eodem inlocodicit: Et erigo ad te invifibiles verfionem ad Deum & coeleftia, illa omnia, oculos, ut tu evelas de laqueo pedes meos. quze in creaturis queerebantur, perfectiori lon- ANece[Jitas. ] ge modo in Deo reperiantur, atque adeo re- Pf. 122, €&tius cum S. Davide dicatur: Atte, Domine, TIT. Ingeniofum eft illud äSajvialïo oculisSalvian., — | v.'. levavi oculos meos, qui habitas in coelis. attributum epithetum, quo illi ab eo natürales 3* d€ Prov. Cant. 5, "VI. Ex occafione thematis : Oculi ejus ficut animi Cuniculi appellantur. Cuniculi enim V« 12 non fübito ab igne accenduntur, non evertunt coluwibe Japer rioulos aquarum, qué la&te funt. lote, &j refidemt juxia fluemnta pleni/ima : explicetur, in aere muros, turres, fortalitiarecens exftru- quomodo oculi & potentia vifiva ufürpari de- &a, fed tempus & occafionem oppportunam im fer- beant, &ad quæ;obje&ft dirigi ac applicari, ni- exfpectant, donec ignis fenfim,& paulat penqo 597 Titulus CIV . Oculorum Ci;/iodz'a. ECC ag DUSS g pendo ad maffam pulveris pertingat, & impe- abunde fufficit, ut anima, quantumvis, fan&a tum faciat: Idipfum quoque multis contingit & perfecta fit, thefauris meritorum, donorum, animabus, quze veluti fortalitia inexpugnabi- & gratiarum exfpolietur. lia, per virtutum & meritorum fuorum folidi- Utilitas. tatem optime munita erant, quze tandem fus- VE que deque unius duntaxat obtutus occafione VI. Regius Vates, poftquam diyinam legem Manfidifz, evertuntur. Quis unquam fortior fuit Sam- fumma, qua fieri poffet, cum pun&tualitate ad- 5. n. 3. fone? quis Davide in fan&titate & perfectione implere fecum ftaftuiffet, hifce Deum eft ver- fuit ftabilior? & tamen inimicus fagax oppor- bis precatus: Legem pone mibi, Domine, viam 9fu- tunum exfpectavit tempus, in quo fe ab exer- flificatienum tuarum, && exquiram eam femper ; da citu fuo in campis exiftente abfentans , poft mibi intellettum, C9' ferutabov legem tuasmy, Cj cufto- lo i, diam illam in toto corde meo; inclina cor mewnin te- Il. laute delicate nutritum corpus, captumque in meridie fomnum, ad-carnalem. voluptatem Jflimonia tua, &i mon in avaritiam : obfervandum vero eft, quod ad hunc finem afféquendum, magis erat difpofitus, tuncque cuniculus cen- ceptum ignem evomuit, viditque mulierem ia- nihilaliud a Deo petierit,praeterquam exactam vantem fe,&?c.' Cujus objecti fpecies tot annis oculorum cuftodiam; namimmediate : ;4ver- in mente ejus fervatae, & adeo implacabile ei te oculos meos , ne videant oanitatem. . Unde AI- bellum moverunt, ut lamentari coactus fuerit bertus Magnus ait: Poftquam petit gratiamn ad proficiendum in bono, hic petit ad caven- dicendo: Quoniam lumbi mei impleti funt sllufini- bus, & non e[l fanitas in carne mea ; E-tenim haec duin.mala oculorum cuftodiam : & merito, quia nifi aliquando ab oculo miferere feductus phantafmata nobis invitis nos infeftant, tur- pesque fovent.cogitatus, atque tentationes, fuiffet, jugiter in vita fua immaculatus manfif- atque ad motus abfcoenos nos exftimularit. fet. Nam in lib. 3. Regum de ipfo dicitur : S. Pötrus- IV. B. Petrus Damianus quorundam lapi- Eo quod fecijJet David vettum in ocuis Domini, & Dam. in dumhanc effe proprietatem fcribit, quod inftar non declina[Jct ab omuibus, que preceperat ei, cunttis epuí-. de diebus vite fue, excepto fermone Ure Fietbei ; Hoc bon. reliz lignorum ignem concipiant, & ardeant: itae- nim fcribit : Orientis lapides fünt igniferi, qui autem cum Bethfabea commiffum adulteri- mafculus & foemina nuncupantur, & dicuntur um, indeque fecutum Urize homicidium, & ex Pyroboli, qui nimirum, cum afe invicem pro- utroque delié&to caufatum in.populo grave cul fünt, non accenduntur ; fi vero foemina fcandalum, ex hoc folum, quod vidit mulie- rem lavantem fe, fuam traxerunt originem. appropinquaverit mafculo, protinus ex eis ignis egreditur, ita ut omnia, quae circa mon- Unde merito ait: z4verte oculos meos, ne videant tem funt, flammis voracibus exurantur. . Hoc vanitates, in oiatua vivificames [latue feroo tuo elo- idem multis accidere quotidie videmus, qui ut quium tuum intimoretuo. Ubi fpecialiter notan- lurimum non accenduntur ad lafciviam, nifi dum eft verbum illud : Stat«e, quod cum ver- bis illis Sapientisoptime confonat : Ownes vie folum ad afpectum objeti illecebrofi, adhujus enim praefentiam & obtutum continere fe ne- tue [Labilientur ; quia quando oculi diligenter queunt, quin fibi mutuo complaceant, feque cuftodiuntur, Evangelicorum, praeceptorum Qui invicem defiderent, & concupifcant. obfervantia firmiter ftabilitur, ipfaque inno- merito jllud Canticorum ufürpare deberent : centiaillaefa confervatur; Jmvia tua vivificame. VII. Sozomenus de fan&to Ephrem refert, 5azomen adverte oculos iuos ,. quia ipfi we avolare fecerunt : Vel, ut ex Hebraeo legitur: quia ipfi abftule- quod, dum aliquendo in civitatem Edeffze abi-! 3 hift; runt robur meum , quia ipli me fuperave- ret, inter fe meditando dixerit: Domine, tu E. runt. meum hoc iter fic dirige, ut primo urbis in- Maufil'c, V.Utquis per feneftras domum ingrediatur, greffü in eum incidam, qui mecum differat 14.1.2.. peceffario fcalae requiruntur, per quas fumma fuper his, quae fint juvando & excolendo ani- cum difficultate & periculo aícenditur. Atque mo. Accidit autem, quod, dum portze urbis ideo, dum ait : AMors afcendit per fenefiras, infi- vicinuselfet, cogitans, quisnam illi primum nuare volebat, adeo preedee cupidos futuros obviaturus effet, coram íe viderit mulie- effe inimicos, utillius potiundae defiderio om- rem quandam vanam & lafcivam, quam cum vir Dei fixis oculis intuitus fuiffet, mulier pa- nes fuperaturi fint difficultates. Eodem igi- tur modo mors peccati, & inimicus infernalis riter irretortis oculis eum afpexit : Quod vi- dens S. Ephrem turbari ccepit, timens, ne for- omne füperant obftaculum, ut animas noftras depraedari poffint, ideoque omni cum indu- te vota ejus Deus non exaudiffet, cumque ftriafe per feneftras infinuat, id eft, per oculos ; torvos. in mulierem oculos conjeciffet, illa- At vero quibusnam utitur fcalis, ut per fene- que pariter torvis illum oculis intueretur, ftras has ingredi poffit? Scalae ejusmodi funt, poft breve filentium his ei verbis impropera- rerum vifibilium & delec&tabilium fpecies, quae vit: Non erubefcis, procula, tam fixis ocu- tametíi bene confideratze fcalae fint, quibus lis me petere ? Cui ipfa protinus refpondit : ad Creatorem illarum afcendere poffumus, Non erubefco, licere mihi reor te afpicere, ex Q nihilominus dum per malitiam noftram illis te, tuoque latere fumpta fum, tibi vero conve- TO abutimur, in iisdem nobis complacendo, no- nit, non foeminas, fed matrem tuam terram afpicere, de qua fumptus efl, in quam rever- ftrumque affe&um in fruitione illarum firman- do, fcalse fiunt ad depraedandum animam, per füses. Quod refponfo prsecepto, vir Dei confe- quas potiffimum afcenfus patet ad. feneftras, ftim agnovit Dei circa fe difpofitionem, qua tum ad animae fuae culturam meliorem, tum i.e.: oculos; oculus meus depredatus efi animam meam, unicus enim illicitus oculorum obtutus ad exftimulandü eum ad perfectionem, & fan- Dddd 'Rþ; P, Lebn. Bibl, Man. 1an. Li. ; &ita- ^ $98 Dibliotbecee 'Manualz's Concionatorice : &itateh, exä&aïh quandam circa oculos cau- dicitia, corporis conjicio cafütatem, & te di- telam circumfpettionem menti ejus imprime- gnum, cui cubiculi, & regize camerze cufto- re voluit. diam committam. : Tu veroeregione, qui in- Manfi dife, VIII. Myfteriis turgent irerba illa in facris freenes & impudicos habes oculos , palatio l;na 6. Canticis ad animam amantem, quie virum egredere, in domo mea nullatenus remanebis ; [ fpiritualem & perfe&um repreefentat, dire&ta, qui enim ferio & fubtiliter Reginze contem- mpH,h videlicet: Oculi ejus ficut. columbe /fuüper vioulos platus es venuftatem, timeo, ne illius etiàm aquarum, que latte funt lote, At vero aliquis, quo violare velis honeftatem. Haec Rex. Parabo- Jam, fratres audiftis, fenfum intellexiftis: ocu- fine ad hujus columbze oculos abluendos lac adhibetur, dum illa fuper limpidiffimos aqua- losin aliquam conjeciftis? Mulierem vidiftis? La rum fontes hoc fine evolare confüevit? Pro poeniteat ; Àb oculisim x op'liCo ) : po&erum,cavete, Inors i hujus qusefiti folutione Íciendum eft, in dubi- 1359 tatum effe, quod per hafce columbas animze X. Xenophontis milites czeci oculis fuerunt, Idem áifc, Íummo innocentize & puritatis candore con- quod per multam nivem iterfecerint. Qui igi- 1a.n. g. tur nives puritatis intactas, & incontaminatas Ep,M:dtt Ípicuze fignificentur, quibus neceffurn eft, ut d Jots oculos adeo circumfpecte cuftodiant, ut nulla confervare volunt, caecorum more fe habent, illis objecti alicujus lafcivi, & lubrici, aut pe- nec oculos, quamdiu inter ejusmodi nives am- duf bulant, aperiunt, ideoque tanquam generofi riculofi imago, aut fpecies imprimi poffit. Au- n diatis velim S.GregoriumNytfenum lattis pro- militesimpugnant, & vincunt fe ipfos,volupta- prietates in hzec verba exponentem : Conve- te oculorum fe privando, ne propriam coin- quinent innocentiam,virtute enim ad hoc opus Derid. niens laus hujusmodi oculis tribuitur ; cum bunil la&e columba talis ablui, venuftaque reddi eft, cui proprium eft omnem füperare ditiicul- . commemoratur. Nam vero hocinlacte obfer- t£atem. vatum eft, folum inter humida proprietatem Xl. Accid it viroilluftri, quod adftaret alteri Gail. hanc habere, quod in eo nullius rei fimulach- non inferioris dignitatis in templo,cumque in- Baldr. 1.3. feirlinck rum acfimilitudo confpiciatur, etenim res om- greffa effet adolefcentula genere & forma no-5tim v. s * [hfml 3. i* nes, quae humidze naturze funt, ad fimilitudi- bilis, oculos illico in ejus afpectum reflexit, fit.5, nem ípeculorum ob lzevitatem fuperficiei faci- quod cum alteri illi difplicuifie animadverte- L unt, ut infpicientium in eas viciffim ex ipfis ret, ejus feveritatem comprimere aufus, illo imaginesreluceant: in folo autem lacte hujus- Pfalmi verficulo fe excufavit : DeletafTime, Do- modi fimulachrorü expreffiolocum non habet. mine, in fattura tua : Sed ille extempore fuaviter : 'i(dem difc, IX. In opufculis fanéti Francifci, fequentia fane: Perge, ait, & vide, quae eodem in Pfal- Senc 10.».6.. leguntur: Multoties beatus Pater fratres fuos mo fequantur, & invenies: vir infipiens non CQ (o hortabatur, ut fenfus, omni, qua poffent, foli- gnofcet, g foultus nn intelligit bec. citudine cuftodirent, & refraenarent, fed prze- cipue oculos docebat habere pudicos, & ho- $. XIV. * nefos, hanc illis proponens fzepius parabo- MïISCELLANEA. lam: Rex quidam pius & caftus duos mifit fucceffive nuncios ad Reginam, qui ei quze- .. Qualitas. hriftus S. Brigittz:e motum gubernandi Lib.6.tev, dam de Regis mente fignificarent; Reverti- tur primus, & pro verbis, quae ad Reginam corporis tradens,inter alia dixit ; datum c. 6. ' detulit, tantum verba Regi reportat, fed de eft homini vifüs, tanquam bonus fpeculator, qui difcernat inter hoftes venientes, & amicos Regina nihil loquitur, quia oculos fapienter tenebat in capite, nec ullatenus profilierant in Tunc autem inquit, veniunt hoftes, quando Reginam, redit & fecundus , fed poft pauca oculi defiderant.videre pulchras facies. . II. Si nefcis, oculi funt in amore duces, ca-L. r, eleg. verba, quase pro nuncii refponfione refert, g longam de Reginze pulchritudine texuit hi- nebat olim Propertius. L. de vera [toriam. Vere, inquit, Domine, pul cherrima III. S. Bafilius ait, oculos pronubos effe, & fpeciofiffima foeraina eft Regina, felix & cujus tactus minifter eft. virg. IV. Plinius teftatur, oculos morientehomi- Lanciz. beatus reputari poteft, qui fruitur illa. Cui turbatus Rex : Tu ferve nequam in fponfam neprim ointerire, & ultimo, nafci, ut ferius ex- 9P»fc 2. $ lm meam oculos tuos impudicos conjecifti? ponatur homo telis diaboli, & citius fubdu—'f H l, iij catur.. Credo, quod tibi emere voluifti rem, quam $ Ti ita curiofe profpexifti. lratus jubet ad 1e al- V. Salvianus oculos : appellat naturales L. de pro- vid. f 429; . terum revocari, & ait illi: Quid tibi de Regi- uosdam animi cuniculos. &1, VI. Inter duodecim Meditationes, quibus Vira PP. . na videtur? optime, inquit, Domine, liben- ap.Lanciz. ter, & modefte audivit verba Regis, & pru- duodecim Anchoreta fe quotidie exercuiffe denter refpondit: cui ulterius Rex : Quid de dixerunt, primus & fenior eorum dixit: Ego, Lc. n.301. Cjet, 1 fratres ex quo coepi quiefcere, totum circum- $ pulchritudine illius judicas ? Nonne fpeciofa & pulchra tibi vifa eft? caeteris eftne praeftan- fixi meipfum, his, quze funt,vifionibus.Et velut tior mulieribus? Refpondit fervus: Domine, murum faciens inter animum, & corporales actus, dixi inmente mea: quemadmodum is, de pulchritudine illius nihil fcio; venuftane an fpeciofa fit, tuum folummodo eft difcer- qui intramurum praeftantem non vidit, fic nec nere & judicare, meum autem, tua illi verba tu velis exteriores actus afpicere, fed teipfum intuere, fuftinens quotidie fpem Dei. proferre. Bene, & cordate, inquit Rex, refpon- difti. Tu, qui oculos habes caftos & verecun- VII. S. Bafilius rogatus a Libanio Sophifta Amphi- elm Qo ad ejus difci- € lgch in dos, meus efto cubicularius ; ex oculqrum pu- Ícholse lnagi(tfo,quem adierat, ut pulos * jus vitj. " Titulus CP. Odium. 599 pulos verba faceret, illos inter aha fetio-rno- los, & aures ab his, quse reliquit, avertat ; ci- nendos cenfüit, pudore armari, demiffos ha- to rebellat affectus, quocunque fe cqnverterm bere oculos, furfum animum. Ita beneca. Horas de - "VIII. Segmus irritant animos demüï"a per arte poeti- aures. ca. SXV Quam quae funt oculis fübje&ta fïdehbus In pf. 4 1. IX. Oculi membra fünt carnis, fed mentis AXIOMATA. fenefirze, dicebat S. Auguftinus. L Oculi funt in amore duces, ANece[fitas. "Atugen find der Liebe Bothen. Lanciz. X Daemon offert oculis formas illices, & Il. higen f&id. Fenfler des. Herzens; - opufc. 2. faciles voluptates, ut vifu deftruat caftitatem. ILI. Was die dugen miohr fében, beiüht und" lii n 259» T effes- XI. Tunc ego te vidi, tunc coepi fcire, qmd Jcbneidt nicbt ins Herss.. AV. Die Augen glauben ibnen j&lb/t, die Obreæ Ep.Medeg Illa fuit ment's primaruina meze ! glauben «mdem. , ad Jifon. Camt Ovidius , ut utinam non cum illo plun- - Stohaus f. mi canere id poFeI tT $. XVI XII. Ignis tangentes, inquiebat Xenophon, 4e propeque aftantes urit, pulchri & formofi AUTHORES non item ; procul enim aftantes inflammant. De g ad humil XIII. S. Bernardus dicebat, oculos effe oc- l. Nicolaus Lancizius opufc. 2. c, 4. & cafionem peccati, indicium commifize culpæ, 1 caufam committendae. II. Jacobus Alvarez to. 2.]. 2. p. 2. c. 2. (j 1. iidr, Ls Utiitas: IV. Jeremias Drexelius in Nicetal. 1. c.7. ranciícus Arrias in tribus tract. fpirit. lm V. lh Beirlinck. XJV Cum aliquando S. Ephrem paupercu- tr. 3. p. 2. C. 15. 16. & 17. them. 3 inla coena occuparetur, mulier procax accefiit V. Joannes Pelecyus. de offic. Relig. l. 3. fe c. 8. Mat ad demiffam cellze fenefiram, quae dum rogat, numquid ad apparatum defideraret, hoé re- VI. Laurentius Beirlinck them. 3. in fefto fponfum accepit: nihil equidem nifi tres la- S. Martini. teres, & paululum luti ad hanc fenefïram oC- VII. Julius Facius de mortificatione c. 6. cludendam. confid. Seneca ep. XV. Qui deponere vult defi dena rerum VII. ]ofephus Manfi. rás omnium, quarum cupiditate flagrawt, & ocu- IX. Joannes Rho.l 7. var. virt. c. 4 æm Mxæmw mex mwmxæmeWWwaw wwM Mm IITULUS CV. b 6tty, O-D'1U M $. I tia dlcentls Illud vero quale eft , quod in- terdum patientes nos efle credlmus, quia re- QUOAD ESSENTIAM fpondere contemnimus lacefíiti, vel geftu, mo- 1, dj tuque irriforio fratrem fubíannnamus? Quafi Dejïmtzo. vero apud Deum verba tantumodo , & non de vera i l,l - praecipue voluntas vocetur in culpam & opus T I folum peccati, & non etmn Vo'fum ac propo- ft, juxtaD. Augufhnus vetus ira, ex plu- fitum habeamus in crimine ? Quid enirn; dit- Wt d 8. Auguft. ribus caufis colle&ta, diuturno tempore 2)[0 1. definit. .Vel juxta S. Thomam, fert, utrum quis gladio peremerit fratrem, ar $. Thomas j perfeverans., aliqua ad mortem frau!e compulerit, cum * eft diffonantia appetltus rationalis ad ipfius eum colo vel crimine conftetextinctum? depn * * q 29: apprehenfum ut d;fconvemens Et infra : Seepe autem ficta patientia etiam , up acrius ad iracundiam, qu:m fermo füccendit, Lanc JDivifio. & atrociffimas verherum tranfcendit injurias maligna taciturnitas : Jleviusque tolerzntul ini* p Cajet. !. 2. 1I. Dividitur a Cajetano & alue in Odium micorum vulnera, quam irridentium fubdola q, 29. Zbeuinationis & odium inimicitiz. lllud eft, blandimenta. quo rem aliquam averfamur ; hoc quo perfo- nam abominamur, iliique malum optainus. ]V. Secundus eft, odim fitm verbis, puta contumeliis aut 1mprecat10n1bus malis con- Unde Azor hzec duo odia Rei & Pe»jonæ ap- teítari. pellat. V. Tertius eft, ipfo opere grave alteri malim, A&us. odio impellente, macbinari, quomodo Cain Abe- lem, & fratres Jofephi hunc fuum fmterculum lpht €aff. coll. III. Primus eft, animo folo averari alterum: oderunt. jif 16, lzq L] de quo actu memoranda eft Caffiani lenten- j Vltl- A. P. Lobn. Man. Dibl. 10m. 44. Dddda VI. 609 Bibliotberes Manualis Concionatorice VI. Quartus eft, optare, ut,alii..gubquc inimi- . V. In comparatione odii ira feftuca eft ; fedS.Aug. in cis fuis malum inferant, feftucam fi nutrias, trabis erit : fi evellas & ferm.. 105- $. V. VII. Quintus e ft ,,g auder 29. -e, fi inimicis malum projicias, nihil erit. aliquod aut infortunium eoeniat, de quo actu locu- .. VL Graviffimum inimicitize genus, eft,corde Caffiod. in tus, eft Job, quando dixit: Si gavifus fum ad effe adverfarium, & lingua fimulare devotum. P^ 54 ruinam ejus, qui me oderat: & exultavi, quod , M 00* Damnum. f, 15' inveniffet egm malum 4 VII Irafcimini, inquit David, & nolitö pec-S.Hier. ep, care. Hoc quid velit intelligi, plenius Apofto- 36. lus interpretatur : Sol non occidat füper ira- cundiam veftram. Quid agemus nos in die ju- EX SSCRIPTURA.— dicii, fuper quorum iram, non unius diei, fed . & Qualitas. tantorum annorum fol teftis occubuit ? É l- ^. VIII. Qui invidet velodit, non alium prius, S.Ambrot. Ó Prov.26. T,. (^yui operit odium fraudülenfer, revelabi- quam feipfum occidit. Qui exultat in adver-Ppret. a. ad v, 26. tur malitia ejus in concilio. fis proximi, & aflligitur in profperis ejus, alie- iff. t« Joh. 2. IE. Qui odit fratrem füum, in tenebris eft, no proximum fe petit gladio, V. lI & in tenebris ambulat, nefcit, quo eat, quia . . IX.. Vitam animze quzelibet culpa polluit, S. Greg. k b tenebrae obcaecaverunt oculos ejus. ey. oniam dil fervatus vero contra proximum dolor occidit, 1. mo& . dinitt 20. zjoh.4.ve ]II. Si quis dixerit, vigo- Deum, menti namque ut gladius infigitur , & mu- r J & fratrem oderit, men das eft crone illius ipfa vifcerum occul ta perfodiun- tur. : l Fuga. Lev.199 — IVL' Non oderis fratrem in corde tuo, fed "m XH. [f '. 17. ä publice argue eum, ne 'habeag fuper illo pec- EXEMPLA CATHOLICA. catum. Matth.5. - V. Sioffers munus tuum ad altare, & ibi 'c 240 recordatus fueris quia frater tuus habet ali- Qualitas. quid adverfüm te, relinque ibi munus tuum fäu femper oderatJacob pro benedi&ione, Gen. 1 7v " ante altare, & vade prius reconciliari fratri LE . qua benedixerat ei Pater, dixitque in^'* tuo, & tunc veniens ofTerre,xmunus tuum. corde fuo : Venient dies luctus Patris mei, & I Damnum. occidam Jacob fratrem meum. i Il. Fratres Jofephi videntes,. quod a patre Gän-säav'- Prov. 16. | VI Odium fufcitat plus cuntis filiis amaretur, oderant eum, nec4: rixas, & univerfa deli- V.17. :(ta operit charitas. ^ poterant ei quidquam pacifice loqui. 1.Joh. 3. VII. Omnis, qui odit fratrem fuuni, homi- II ZEgypti Filios lfaael fummopere ode-Exoda1. v. V. 1O» cida eft. Etfcitis, quoniam omnis homicida runt: &atllixerunt illudentes, atque ad ama- ! ? ritudinem perduxerunt vitam eorum operibus $bf non habet vitam ætgrnam iníe manentem. &65 i duris luti & lateris, omnique famulatu, quo $. III. m terrae operibus premebantur. ]Of. ü itboly: Füuga. EXSS PATRIBUS. IV. David, quantopere hoc odium fugerit, Pf. 109. v Qüalitas. teftatur ipfe dicens : Locuti funt adverfum me 4- lingua dolofa, & fermonibus odii circurnde- Bo $.Éph.in [. uemadmodum omnium virtütum e:&- derunt me & expugnaverunt me gratis. Pro lViu, interr .toe cellentiffima eft charitas, ita univerfo- Y. eo, ut me diligerent, detrahebant mihi, ego rum vitiorum graviffimum eft , odiffe proxi- autem orabam. |Unde admirans S. Bernar- S. Barn. f. mum. Nam qui fratrem fuum odit, homici- dus exclamat: O vere hominem fecundum34- in da eft, ficut aàit Apoftolus. Qui odit fratrem cor Dei, qui fibi ulcifcenti potius, quam ex- "* T fuum, Deum ipfum odit. E 0fflin $. Chryf. probranti füccenfendum putavit, quaeftum TAT II. Non eft hoc fpe&tandum, utnon habea- exiftimans maledi&a : atille intendebat, quid inPf7. us inimicos, fed ne jufte & cum caufa & ut, in occulto ageret Deus. licet millies odio habeamur, non habeamus V. Job quoque de feipfo confitetur, fe inTob. 21. odio, neque averfemur. ruina inimici gavifum non fuiffe, nec exultaf- v- 29. $. Auguft, ]II. Qui fcit, fe vel unum hominem odio C S. 1. de fe, quando malum illi occurrit. IOVH.] temer. habere, nefcio, fi ad altare Domini poffit fe- VI. Abbas Agatkon dicebatde fe : Sec uri- Vit. PP. 1 i. curus accedere, cum praecipue Joannes Evan- dum voluntatem meam nunquam dormivi,5: libell. - gelifta terribiliter clamet, & dicat : Qui fra- e trem füum odit, homicida eft. Nam veftrum retinens in corde meo adverfus quemquam ? dolores ; neque dimifi alium dormire haben- eft judicare, utrum homicida, antequam pce- tem adverfum me aliquid. ; nitentiam agat, praefumere debet Euchari- VII. Jofeph Patriarcha non folum non o dit Gen. 45-V- ftiam accipere. - r fratres fuos, aquibus venditus eft, fed ofcula- ! 5 $, Chryf. r. Vg Iupo Matt. IV. Hsec eft pugna pe iculofa, & haec glo- tus eft eos, & ploravit füper fingulos. Odium m ^ riofa vi&oria, qui poterit odiffe, quod amat ; fratrum, inquit S. Auguítinus, lacrymis cari- & amare, quod odit, am pretio N 'tat:'.is-'abluebat.. Non eogitavit addiét & gel' ma- Titulós CF. Qdimn. 691 -AUg l tm, -germanitatem, fed pro malis bona reftituens, quandoordinaria non profuünt.. Quare Augu- : jam tunc necdum data j;Apoftolica ïpræ'ceptg itus confilium uxoris fecutus, Cinnze ad fe vo- RUEN complevit. catodixit: Cinna, iterum tibi vitam do, prius T hofti, nunc infidiatori ac parricidze, eiqueCon-- Damnum. fulatum obtulit , perpetuoque amiciffinum a..'Reg.-xs,, VIII. Ammon fororem fuam Thamar poft habuit, ac folum hzeredem reliquit. ; V. 15. oppreffionem exofam habuit odio magno ni- VI. Phocion Imperator licet innocentiffi- JE han l. äier. t mis, itaut majus effet odium, quo oderat eam, mus, cum Athenienfium juffü lictore ei pocu- 10. amore, quo ante dilexerat ; unde & ejici eam lum venenatum porrigente, propinqui rogaf- extra domum juffit. Sed & ipfe fimile odium fent, quid filio mandaret ? hoc unum, inquit, ab Abfalone, ipfamque denique mortem ex jufta Numinis vindicta tulit. ut oblivifcantur potus hujus, quem nunc ab Athenienfibus oblatum bibo. Efther. c. IX. Aman cumex odio erga Mardochzeum Amb:&t 9. pro ipío juffiffet patibulum erigi, interitum- 508 VITE .et. 2. qd if que toti Genti Judaicze machinatus effet, eon- SIMILITUDINES. vería fortuna, ipfe primus cum familia fua in eo pependit, & intcrüt. Ong Sper. Ex- X. Burgenfis quidam cum odium erga quos- Qualitás. ) ID0 empl. V dimittere dam usque ad mortem foviffet, poft mortem I Si cut inter animantes quzedam fünt oc- Plintus1. illius, dum in templo preces pro eo perfolvun- culta diffidia, licet nullà appareat diffidii 1o. c. 74. 8x. 4. tur, Chriftus crucifixus manus fuas retrahens ratio, ut inter araneas & ferpentes, formicasá& auribusque inferens clare dixit : : Non peper- forices, trochilum & aquilam ; itaífünt, qui Cit, nec parcam. certam gentem aut homines oderunt, cum ne- piden s 'XI. Mulier quaedam cum odium femel con- Íciant, quare oderint. ceptum nunquam amplius dimittere confuef- II. Sicut carboni femel exufto, fuffocatoque Erafinus fet, in ultimo morbo, dum ei facerdos Viati- fi denuo flagret, major eft vis ; ita femel fopi-iufimi. eum porrigere voluit, avertit fe ad parietem, tum odium, fi rurfuim excandefcat, acrius eft. & dixit : Sicut me averti ab hominibus, fic II.Sicut ii, qui ex balneo calent, vehemen- ibidem, en.yxy.v. Deus avertet fe a me, nec unquam mifericor- tius frigefcunt ; ita acrius fe oderunt, .qui prius r diter afpiciet. fuerunt amici. piravit. Quibus dictis paulo pofiï ex- IV. Sicut flamma alacris, fumus vero into-!dem in lerabilis eft ; ita fzepe tolerabilior eft manife- «popht. $. V. fta injuria, quam occultum odium. n3N; V. Sicut facileeft, ignem injicere, fed d /1 ff- Ibidem, -EXE,MPLA*PROFANA. cile inje&tum extinguere ; italonge facilius eft, inimicitias excitare quam componere. d.l Y Qualitas. VI. Sicut vultures ad extinéta corpora odo- Phutarh. , Saheil. 1.3. mon Athenienfis usque . adeo odium referuntur, fana non fentiunt ; ita,qui odio ha-1? moral, r. Ti bentalios, ad delicta aliorum accurrunt, ac €. 2. apud. ergo omnes homines Imbiberat, ut ab carpunt; ad recte facta autem funt ftupidi. Jof. Lang. omni eorum conftortio fe abftrahens, femper inPolyant. (ohis vivere confueverit. Quzefitus autem, VII. Sicut ea, quae rupta funt, eo difficilius Thriverus coalefcunt, quo magis prius conjunéta funt, *Popht. quae effet caufa tanti odii? refpondit: Impro- fic amicorum & propinquorum odia tanto 79* 10]. Y - bos odi, quia improbi funt: reliquos autem, funt vehementiora, quanto arctiori prius ami- . quia improbos non oderunt. ,lutuCho citiae aut necefijtudmis vinculo fuerunt con- II. Hannibal adhuc puer interrogatus quan- inVita«.— do odium inter Carthaginem & Roinam fini- Rri&i | | endum eífe ? pedem olo infixit, & fufcitato Puga. tf n pulvere, tunc finiendum dixit, quando altera VIII. Sicut fi infles in fcintillam , excitasProv. r$, ars in pulverem redacta fuerit. incendium ; contra fi infpuas, extirguis ; & v. 1. l "Textor, in III. Vatinianus adeo Romanos oderat, ut in utrumque tibi in manu eft ; fic odia inflatis Officin. l. proverbium abierit illius odium , idemque ef- 60002 Lj fet Vatinianum ac fummum odium. & acerbis fermonibus magis excitantur, man- fuetis fopiuntur, juxta illud Salomonis : Re- Íponfio mollis frangit iram ; Sermo durus fu- Fuga. Ícitat furorem. ? dl Ca-i'iïod.l. IV. Theodorius Rex Venantium inimicum »9, IX. Sicut cupimus cloacas quam longiffi- Plararch, J.v$nep. fümmis honoribus cum auxiffet, rationem 10. me ab 3edibus noftris abeffe; ita odia velut vi- n moral, ha hujusreddens dixit: Unde fic fa&tum eft, ut ei libenter daremus praemium, qui noftrum fic tiorum purgamenta fzetida, quam longe pof- iblell.ï fumus, a nobis removere oportet. n juvit inimicum, quia cafü patrocinante con- X. Sicut Rex in imagine fua honoratur ;s. Greg. in trario, tanto nobisreddebatur acceptus, quan- fic Deus in homine amatur vel odio habetur. mor. to tunc cognofci poterat indevotus, id eft, ini- micus. Damnum. )45:" Seriee, de V. CumLucius Cinna Augnfto Imperatori .XI. Sicut nullum in vulnere valet medi-S. Aug. de CGleml.9. infidias paraffet, Livia conjux Augufti eidem camentum, fi intus fit ferrum ; ita nihil profi-re&a con- verfat, Cas fuafit, clementia retraheret ab odio, exemplo cit illius oratio, in c verfatur odium. ujus pectore mqfþiferum thgl, anedici , quu.i extraordinaria media adhibet, Ddddg MI.. 662 Bibliotbece Mouualis Concionatoria Langius in XII. Sicut ex Ellychnio difflato, & non- IV. Charismata meliora emulari : Juxtà con r.Det.4. v Polyan. dum extinéto nafcitur plurimus foetor, & ali- filium S. Petri dicentis : Et quis eft, q V. Odium.cuando etiam maximum incendium ; ita ex Vobis, fi boni aemulatores fueritis ? ui nocea? 13* odiis diffimulatis gravi Hïmus fæpg oritur tu- À V. Duplicem per[onam intueri in iüis , qui mos Gem. $a. multus. injuria affeciffe videntur : unam, qua nobis ma- V: 19 —xMärCh. XIII. Sicut fi flammain domo exorta foras le volunt propria voluntate; alteram, qua tub.SaCt»pon prodit, perniciofior eft, quia nemüne velut inftrumentum a Deo affümptum id exe- 4: *** 4* prohibente graffatur : ita odium ocultum gra- quuntur, quod Deus per providentiam fuam viffime nocet, quia aliorum auxilio 'ad majus noftrum bonum fieri decrevit; quo [ foplrl & .corrigi non pote&. modo Jofeph fratres fuos afpexit, dum dixit: Nolite timere: num Dei poffumus refiftere Fa &. VII. voluntati? vos cogitaftis de me malum ( pro- MOTIV A. pria voluntate inferendum ) fed Deus vertit illud in bonum per fuam fingularem provi- ia Deo fumme injuriofum efi : ut quia ex I.Ql toto corde amari fe praecepit, & meri- dgntigm. to, quia dignus eft; per odium autem proxi- $x mi tanquam ima ginis fuae contemnitqr, & odio habetur. s ASCETICA. II. Quia bomine Chriftiano indignum eft : "utpo te cui a Chrifto fpecialiter mandatum eft, ut atuor przecipue funt, quse ab afceta proximum diligere, & ex hoc indicio verus R Qu fpecialiter circa hoc vitium notanda difcipulus ac Chriftianus dici ftudeat. .. Hinc funt. Primum eft, ut bene addifcat, & diftin- jam olim de primis Chriftianis cum admira- guat, quid in proximo fit odio habendum. Caffiod.fu- ; tione Ethnici dicebant: En quoquo amant Qua in re Caffiodorus facem przefert dicens : P*r Pfal. íe? Perfectum odium eltt, homines diligere, & eo- IIl. Quia ipfi naturali inclinationi contrarium eft rum vitiafemper horrere, nam in illa parte,qua boc vitium: heec enim impellit nos ad proxi- creatura Dei funt, amandos effe non dubium mos noftros velut fratres & membra diligen- elt : 1n illa ini quitate horrendi funt, in qua fe dos, cujus contrarium odio pexficitur. polluerünt. - $ . IV. Quiaomnes labores noftros & opera infvuttuo- . II. Alterum eft, utfciat, quomodo fe defen- fos facit : Si enim orationem repellit Deus, dere debeat contra activum odium, nimirum quamdiu odium, fovetur, quanto magis de obfervando dottrinam. ultimam priori $. da- aliis operibus id fentiendum erit ? i tam ; fic enim apprehenfionem injurie vel V. Quia,tefte S.Bafilio, ficüt is,qui charita- offenílàe, exqua omne odium nafcitur, facile tem habet, is Deum ha P tollet, & cum ea tanquam radiceipfum etiam bet, diabolum nutrit. bet; fic qui odium ha— , L] cdii vitium exterminabit. i VI. Quia in manifeftum beatitudinisanim III. Tertium eft, ut fciat quomodo fe ge- S.Aug. ho. tendze periculum precipitat ; cum Deus lege ta- rere debeat, fi ipfe forte caufam odii dedit al- 40-*?-'503' lionis, uti ergo nos non dimittimus debita, ita teri, videlicet li aequalis eft, fequendo con- nec ipfe dimiffurus fit, atque adeo hau : d. 'du.b[ie filium S. Auguftini dicentis: Ipíos imprimis in infernum detrurfurus fit. admoneo, quicunque habetis difcordiam cum fratribus veftris, & revocatis ad vos, & confi- $. VIII. deratis vos, & juftum judicium fertisin vobis MEDI A. intus in cordibus veftris, & invenietis vos non debuifle facere, quod feciftis, non debui- RE $ Petn, f, viftum in proximo afpicere, & quafi dicen- ftis dicere, quod dixittis. Petite veniam fra- t d 29.inCant, I. Cb tem fibi imaginari : Quod uni ex mi- Ti tres a fratribus veftris, facite fratribus, quod nimis meis feciftis, mihi feciftis: Ita S. Bern- ait Apoftolus: Donantes vobis ipfis, ficut & ardus fuafit dicens: Proinde, dilectiffimi, pa- Deus in Chrifto donavit vobis. Nolite eru- Bl cem habere ad vos, & nolite lzedere invicem, li ol befcere veniam petere. Si autem Superior fit, Ibid. non facto, non verbo, non figno qualicunque ; qui offendit, aliud ejmsdem Sanécü confilium fic enim peccantes, in Chriftum peccatis, qui audiat, dum ait : Ante oculos Dei poeniteat,: Matth. 25 3jit: Quod uni ex minimis meis feciftis, mihi v. 4C- feciftis. : eum, ante oculos Dei puniat cor fuum, & fi non poteft dicere fervo füuo, quia non oportet, : Plutarch. Il. Materiam odii fübducere : Uti Plutarchus da mihi veniam , blande illum alloquatur ;. ap.Lang, fuafit: Subduc materiam & extinguetur ignis; inPolyant. fubduc occafionem, conquiefcet odium five in- blandaenim appellatio venize eft poftulatio. vidia. j ïïlüs SAug.f5. ]IT. Sua peccata conjz'derar/e : fic enim odium $X lvt de$.Steph. quisque infe convertet. ItaS. Auguftinus mo- ) Cimm' CONCEPTUS PRJEDICABILES. nuit his verbis: O quicunque ille es, attendis, quid tibi fecerit homo, & rion confideras, quid I. 'Ex occafione thematis : JNen oderis fra.Lev.19. — tu feceris Deo, cum enim tu multui:graviora þ: trem iwun a corde tuo: explicari pof- V* 17* 7 j in Deum peccata commiferis, quare non di- funt caufee, cur Proximus odio non fit ha- mittis homini parum, ut tibi De / bendus, nimirum r. quia imago Dei eft, atque us dignetp;i adeo, quiipfum odit, Deuntodiffe cenfen-^ l'enittere multum ? i dus ä — Titulus 'CI/T Oäium*. : 603 1[14 v. :ä:us;eft 2. Quia in/irumenium Dei eft paterne IV. Cum duobus jnimicis in navi, " & qui- L^ngius in nos corrigere volentis. 3. Quia pbrenefi inte- dem altero in puppi , altero in prora fedenti- Poiyant. $ riore animi conceptus eft, atque adeo com- bus, gravis tempeftas interitum minaretur, V* !nimi- miferatione potius, quam odio dignus eft. — 4. interrogavit, is, qui in puppi fedebat, qua parte "* Quia Membrum eft ejusdem corporis, cujus nos Navarchus putaretnavem prius hauriendam; membrum fumus, atque adeo iterum amorem cumque intellexiffet, in prorà citius mergen- potius, quam odium meretur, cum nemo car- nem fuam odio habeat. dam, jam, inquit, mihi mors mea multo le- vior evadet, quando inimicum meum prius Il. Ex occafione thematis : Qua wenlüra morientem videbo. * menft fueritis, eadem remetientur vobis: oftendan- . V. Arifton cum ex quodam audiviffet, ami- Piutarch. tur damna, quae incurruntur per odium, fcili- cis bene, inimicis male faciendum, quin imol c cet par aut majus odium. 1. apud Deum, qui refpondit; preeftantius eft amicis beneface ficut diligentes fe diligit, ita fe odio habentes : n6 in füa imagíne pariter odiffe folet. 2. apud & ex inimicis etiam reddere amico,sf Proximos : quia ficut hi diligi optant ab aliis: Damnutm. ita'vel maxime deteftantur eos, qui ejusmodi dilectionis officium praetermittunt, atque ad VL Plutarchus dicere folebat, inimicosBoeth. 63. odium proniÍíunt. 3. apud /epfos: cum enim venenis fimiles effe; quae alexipharmaca con- de conf. odium rancor omnem cordi lzetitiam fürripi- ftituunt; nam & ipfi, licet mali, aliena mala ; ant, neceffario fieri folet, ut ejusmodo homi- tollunt, & corrigunt. nes ob internam triftitiam & melancholiam etiam fibi ipfis odiofi & graves fint, atque adeo . VII. Boethius judicavit, nullam peftem effeSeneca inyq efficaciorem ad noce : ndum, quam familiarem Mero fu. i infernum quendam experiri incipiant, inimicum. ! tent. l IlI. Ex occafione thematis : Omnis qui odit VIIL Effe&us odii fratren faumy bomicida eft : oftendi poteft, quam neca fequentibus. pulghre defcripüt Se- rede S. Joannes odium homicidio compara- rit. r. Quia, quantum ex fe, is, qui odit, oc- cidit Deum, quatenus eft caufa Paffionis Chri- Si eterna [émper odia sortales agcmt ; 1ti. JVec captus unquam cedat ex animis, furor, 2. Quia occidit Proximum, imprecando €i, machinando, aut etiam attu inferendo Sad arma felix teneat, infelix paret , imortem vel corporalem, vel certe fpiritualem Nibil relinquent bellay tum va[Hs ager Squalebit arvis, fabdita teGtis face. peccati aut infamiae. 3. Quia feipfum occi- dit, tum abbreviando vitam corporis per tri- dlius þpultas ebruet gentes cinis. ftitiam &tumorem ; tum animam occidendo per triftitiam & rancorem ; tum animam oc- 54. XII. cidendo per peccatum ipfum odii. ho Vide plures concep tus in titulis Ira.& Di- AXIOMATA. ll.SOI le&tio inimici. T. ;gulus Fgilum odit , l Ein Bettler bafJet den andern. $. IX.: JI. Ex grandi amicitia nafcuntur gvandia odia, dus gutem IFein «vird guter Effig.- MISCELLANE A; "us gro[fer Lieb, gro[fer Hafs. AII. Odia occulta pariunt incommoda multa, , Qualitas. Heimlicher Hafs, bitteres Fafs.. Senec, de IV. Ínclufa odia pariunt grandes tempeflates, - ira. [ Re &e d—iXit Seneca: Non eft prudentis, uf dicke Wolken folgt gvofs W'etter. erit. erantes odilfe'; alioquiX ipfe fibi odio V. Oderint, dum meiuant. Plutarch. II. Fabius Maximus diceba't,s abfurdum fibi Der Haas fabr. «venig. [cbaden kan, TF'ann Forcht bey ib flebt auf dem Plan. in 2POIfhf» videri, fi cum equos & canes venaticos fami- VI. Odia imveterata raro fanata. : liaritate, ciboque cicuremus. potius , quam catenis ac verberibus, homines, feroci animo, - Zdite Fücbs, und alter Hafs non humanitate ac beneficiis nobis concilie- Sind fibiver su zabmen. mus, fed afperiores in illos fimus, quam agri- colae funt in caprificos ac malos filveftres, & $. XIII. leaítros, qui has non protinus excidunt, fed AUTHORES. incilïone docent mitefcere. AZEneas Sylvius, l, III. Sigismundus Imp. cum ei Laurentius l. ]oännes Bufteus in Panario V. eodem. 3. cemmm, Ungariee Palatinus diceret, imprudenter eum IL. Jacobus Marchantius in tuba Sacerd. facere, quod vi&os hoftes in amicos reciperet, ect. 4. 4 A: refpondit: Tibi quidem videtur utile inimi- li. ] cun occidere, quia mortuus bellum non ex- eodem. ofephqs Langius in Polyanthzea V citat, atqui ego inimicum occido, dum par- IV. Thomas St apletonus tex, 2'1 in Dom. 5. 80; & amicum facjo, dum extol.lo, , po& Pent. TITU. ,ï. Bibliatbece Mantalis Concitnatoriee 604 —— T TITULUS CIV. p lj p , $. O P de US BONUM. tünüdl [ 4' $. L XIII. Non 6n?mis,, qui dicit mihi, Domine, Matt. 7. v. Domine, intrabitin regnum ezelorum ; fed quie1. facit voluntatem Patris mei, qui in czelis eft, , QUV.OAD-ESSENTI-AM, ipfe intrabit in regnum caelorum. . quinftio. XIV. Omnem palmitem in me non feren- Jo. 15. v. S Blm- tem fru&um, tollet eum, & omnem qui fert?. Ms ! fru&um, pugabit eum, ut fructum plus afferat. | - XV. Quid proderit, fratres mei, fi fidem Jac. a. v. ft opus, iritæ veternae meritörium; Sic quis dicat fe habere, opera autem non habeat ? 14. enim hic accipitur, &non prout eft opus laudabile feu rationis dictamini con- numguid poterit fides falvare eum ? forme, quale etiam ab Ethnicis patra- Utilitas. :ii potelt. AXVI. ïndicabo tibi, o homo, quid fit bo- Mich 7.v. Divifto. num, & quid Dominus requiratate : utique 6. MC ]i di facere judicium, & diligere mifericordiam, & h, . W. Dividitur in opus neceffarium & fupere- folicitum ambulare.cum Deo tuo. rogatorium ; illud eft, quod omnino impleri XVIL Dicite jufto, quoniam bene, quoniam Ifeiz. 3. v. neceffe eft ab iis, qui vitam aeternam obtinere fru&um adinventionum fuarum comedet. ]CI defiderant; illud eft, st quodllixber'e ab operante XVIII. Reddet unicuique fecundum opera Rom. 2. v. Á fufcipitur. ejus. jhE XIX. Glor gd. ia autem & honpr, & pax omni Ibid.v. 1. n operanti bonum. 1 XX. Bonum autem facientes non deficia- Gal.6.v.9. mus ; tempore én i EX» S. SCRIP T'URA. cientes. im fuo metemqs non defi- & Quaiitas. XXI. De fru& Iá T 6riä fui unus&uisque reple- Prov. 12. Cin, lioli mei, non diligamus verbo, neque bitur bonis, & j uxta opera manuugm fuagflxn V. 14. I:]O- 3. V-Ib Fi 3 lingua, fed opere & veritate. retribuetur /e.:i. Matth. 5. II. Sic luceat lux veftra coram hominibus v. IÓ. ! ut videant opera veftra bona, & $JH Men f Patrem veftrum, qui in czelis eft. glorif'æcent fms jo.9;w4. . IlIl. Me oportet operari opera ejus, qui mi- EX SS. PATRIBUS. fit me, donec dies eft: venit nox, quando ne- mo poteft operari. Qualitas.» P. v. 3. lV. Erit tanquam lignum, quod plantatüni abent opera linguam fuam, habent fä; S. Cyrilus eft fecus decurfus aquarum, quod fruttum rH cundiam fuam, etiam tacente lingua.: 3P- Lyre- fuum dabit in tempore fuo. um apep. Mars.14« V. Bonum opus operata eft in me. - facta namque praedittis amantem probant. L v. 6. II. Manus datze funt homini ut melius lo- b Fegor. eN VI. Operamini non cibum, qui perit, fed queretur; tunc enim melius quis loquitur, x Jo-6.v.17- qui permanet in vitam aeternam. cum manuum aétiones vocem comitantur, & Opif.- r l. de 1Cor.15. VIT. Itaque, fratres, mei dile&i, ftabiles V. 58. eftote & immobiles, abundantes in opere Do- pronuntiationem adjuvant; illarum quippe Mundi. Mi motus, rei, de qua agitur, & vocis fono con- V mini femper, fcientes, quod labor vefter non eft inanis in Domino. veniens, nefcio quid fpiritus & vita habet. jo.12. v. VIII. Ambulate, dum lucem habetis, ut Quisquis igitur diligere fe alium afferit, & in 38. non vos tenebrze comprehendant. X verbis fiftit, fine manibus loquitur, verba ejus Vltlp quodammodo mortua fünt ; accedat opera- $10 Jo. 15. v - IX. Pofui,vos, ut eatis, & fructum afferatis, 16. L i & fru&us vefter maneat. tio, quze manuum fimilitudine fignificatur, & Gal. 6. v. X. Dum tempus habemus, operemur bo- fiet, ut melius Joquatur. 10. num ad omnes, maxime a . 1II. Non absque facramenti quadam fignifi- Orig.hio.o. fidel. i z utem domefïicos catione hoc 1nihi videtur fcriptum ( fcilicet in Judices: D.Petr z.. X]. Satagite, ut per bona opera certam vo- hiftoria de militibus Gedeonis aquam manu jor&pp i V. IO. lambentibus ) nempe quod & manu, & lingua anuq, catjonem veftram & eleCtionem faciatis. operari debeant milites Chrifti, hoc eft, opere Nece[ftas. & verbo. . í C £ 9!9. Matth. 3. XII. Omnis arbor, quze non facit fru&um IV. QuiChr ifhim profitentur fe amare, non $. Igh. M. Y. 1 bonum, exeidetur, & in ignem mittetur. is, qu modo ex iis, qqæ d.icunþ fed & ex i faciunt, *P ef, o"x Zuulus CV 1 : Opus Boizwm.f À 605 n )fäcïlim-t, .r:ogngfc'unfür.;t ex fructibus eniin är— bor dignofcitur; praeftat enim amicum effe, IV. David eratvirfecundum cor Dei, & fa-A&. r5 ciebat omnes voluntates ejus, & fecit re&um . 12 & tacere, quam loqui, & non effe: non in fer- in oculis Domini, & non declinavit ab omni- mone regnum Dei, fed in virtute eft. bus quae przeceperat ei cun&is die $, Chryf. bus vitee3.Rog.15. V. s. V. Ille Syllogifmus certiffime concludit, fu:xe, excepto fermone Uriae Hethzei. : N apudLy. qui per opera efficitur. V-E zechias operatus eft bonum &1 edum, 2- Parlip, 1. S. Berr. apoph 9.!, ; VLS piritualis homo omne opus fu um trina & verum coram Domino Deo fuo in univerfa ^ 3 : 21 confideratione preeveniat. Primo, an liceat : ]l.3 de cultura minifterii domus Domini, juxta legem confid deinde, an deceat: poftremo, an expediat ; & caeremonias, volens requirere Deum fuum M C 4« nam etiamfi conftet in chriftiana Philofophia in toto córdé fuo. Hinc etiam aufüs eft.ad non decere, quod nonlicet; non expedire, eum dicere : Obfecro, Domine, memento * Reg 2e. quod non decét, & non licet, non continuo quaefo,quomodo ambulaverim coram te,in ve- . 3 tamen omne, quod licet, decere aut expedire ritate, & in corde perfecto, & quod placitum 'ISI V confequens erit. eft coram te, fecerim. S.Bafil. in VII. PoteftjuxtaApoftolicam adhortationem VI. De Jobo quóque dixit Deus ad fatan : Job r.v.8. . 33. vir quivis bonarum artium ftudiofus cuncta Numquid confiderafti fervum meum ]ob, quod 217 facere ad gloriam Dei, ita, ut facta, dictaque non fit eifimilis in terra, homo rectus, & fim- ipfius omnia, omnisque fpiritualis operatio plex, ac timens Deum, & recedens a malo. vimlaudis habeant. Sive énim bibat juftus, VIH. S. Clara de Monte Falco cum tantap.1.1. Vit, five edat, omnia ad Dei gloriam facit. Talis cautela ac diligentia omnia fua peragebat, ac€ 5: etiam, cum dormit, cor vigilat, juxta verbum fiquavis hora vocanda foret ad rationem Deo dicentis in Cantico Canticorum : Ego dor- reddendam. / du -mio, & cor meum vigilat. S. Gregor, intän— VIII. Senex quidam ex antiquis Patribus, Lyreus l. l. x1. in VIII. Vigilanti cura per cuncta opera ad fe venientibus dicere folebat : Non opvs!-Pópht. tionobis noftra penfanda eft, ut nihil tempora- eft verborum tantum ; funt enim verba pluri- ^ Job. leinhis, quze a o j2 1. eit, appetat, fed totam fe in fo- nia in hominibus tempore hoc, fed opera ne- liditate aeternitatis figat. ceffaria funt, haec enim Deus quaerit, non Nece[fitas. 31,2, V. Idem hom; verb.a, quæ,,fru&um non habent. IX.. Nec fibi aliquis credat ; quidqui(ï' fibi ldy. 10 3.in Evan- animus fine operis atteftatione refpondeat. S gel. . . De dile&ione Conditoris lin gua, mens, & vi- SIMILITUDINES. dón. ta requiruntur. Utilitas. x anlïtas. S. Bern.f; X Non tranfeu nt opera noftra, vt viden- cut arbor, fi virefcat foliis, flores redo-3 Laurent, 0915 15.ad tur, fed temporalia quzeque veluti zeternita- I.k Si leat, etíi immatura fructibus, fecunda & J:ftin in L Cler, P 'tisfeminajaciuntur: Stupebit infipiens, cum amoena in fe effe videatur, infructuofa cenfen- P^0cn. ex hoc modico femine copiofam viderit, ex- da eft; ita & opus quodlibet, fi interna virtu- tis ac charitatis directione informatum non eft, urgere meffem, five bonam, five malam pro ualitate fementis. aeternze vitze merito prorfus caret. Idem f. de XI. Ad quid opera illorum feq'uunfur, nifi II. Sicutqui fepér aut aggerem conftruunt, Flutarch, Omn. SS. ut laudent eos in portis ? ad quid fequuntur, ? ccgaite quodvis congerunt, lignum, faxum, aut colum- perfe&, nifi ut multiplicentur afructu eorum, & acci- nam efepulchro delapfam ; at qui Regiam pientes de fructu manuum fuarum faginen- zedificat, nihil temere componit ; Sic vir bo- tur vituli , quos ex teftimonio Prophetico, nus nullam vitze partem negligit incompofite. Cyrils cum resedificabuntur muri Jerufalem, fuper - III, Sicut in templo Salomonis nihil erat, Drex. in w. Lym. altare Domini novimus imponendos. quod nonauro tegeretur: fic in templo ani-*'uftil. a. 1apop C, IOÓ, 3 $. IV. mze. nullum opus relinqui debet, quod non Gtezüt auro charitatis, divinze, feu pu"rifümæ inten- |,de : " EXEMP L A. tionis veftiatur. EEN nif. yf IV. Sicut homines avari nec minima lucra Step"let.t.a. Marc. 7., Dom. Lundi V. 37» hi'ifïüsusque adeo perfe&e fua opera contemnunt, fed femper cumulo addunt;3 ! ft i" j C elaboràvit, ut publicum a turba tefti- ita homo nec minimas benefaciendi occa- pgm. monium tulerit, dicente : Bene omnia fecit. fiones przetermittere debet. . Sed S.MarizeMagdalenze quondam dixit: Sint V. Sicut in eo, qui re&e valet, calor natu-lbids — Vitap. 1. omnia opera tua facta cum tanta manfuetu- ralis omne alimentum in fanguinem conver- "'0010- dine, & cum a&u feu geftu adeo humili, ut -repraefentent magnetem ad trahendas crea- tits; fic in Deo radicatus, omnia quze facit &, quae ei accidunt, 1 ] ateriam virtujgis & boni -turas ad Deum : & cum tanta prudentia, ut operis facit. fintregula membris meis, id eft, animabus re- . VI. Sicut Domini "honoratiores , famulos Beitl. ,.g, [ l'g-bïw* | ligiofis & tuis proximis. 4. infefta | Judicesc uos, qui eos comitantur ad magnum Prin- $ Cath, Jjofephl.1. II. Abel, tefte Tofepho, juftitiam colebat, & cipem aut imperatorem ituros, quam pof- antiq. & 3« omnibus actionibus fuis D funt, optime & decentiffime veftire folent ; tus, virtuti operam dabat. eum præfen"tem ra- ita, cum opera noftra nos olim ad Deum Ju- : Gen. 6. III. De Noe teftatur S. Scriptura, quod fue- dicem ituros comittatura fint, zequum eft, ut, 8.9. ( ritv 1 g M - « cum Deo ambulaverit. irjuftus, atque perfe&us m*"operibus-fuis, mus. quam poffümus , perfe&ilï'une eadem peraga- g d . Keee VI. AX gBibliothecé: Mauualis Concionatorice ; 6c6 Ibidem, VII. Sicut ii, qui ad nuptias invitati fünt, aChrifto vifitaretur, has Beatorum in cselis vo* ces audiviffe dicitur: O felices vos, qui in ter- omnem operam adhibent, ut honeftiffime ve- pn ftiti accedant ; itaqui ad coeleftes nuptias in- ris adhuc degitis, meritorum enim majores j l vitatos fe credunt, non minorem diligentiam cumulos vobis poteftis comparare ! Si enima " adhi quaritum quotidie meritorum mortalis fibi ac- t, ut pulcherrimis virtutibus, optimis- p que [ : eribus ornati compareant. quirere poteft, probe intelligeret, quo tempo- risarticulo mane expergifcitur, füummo perfun- Uxilitas. deretur gaudio, advertens diem fibi illucefce- - VIII. Sicut malis operibus quafi qtiibusxdam re, qua Deo vivere, & tantis fe divitiis, meri- r ve&ibus ac feris vitee nobis Janud'clauditur; tisque locupletare poffet IH AMmor & Zelus erga proximum : cum enim ita absque duþ'io boni—s, operibus ,aPeI'ifnr. ' Dei effica- hujus falus maxime per gratiam viup s $. VL cem procuretur ( nam lomo rigat, & plantat pf A MOTIVA duntaxat, Deus autem dat incrementum, te- * 4 * 61210&4 Cor.ff, fte D. Paulo) hac autem gratia tanto certius 1. Y O. cejïias : Quia ex operibüs; jufïifiöatut & copiofiusobtineatur, quanto gratior eft is, I.— Ne homo, & non ex fide tantum, tefte S. qui eam petit, tanto autem Deo quisque fit Jac. 2. v. amorem fuum. ope- acob. Et haec funt, ex quibus in altera vi- gratior, quanto copiofius recte infertur, opti- 244 ta vivere debemus, unde merito hortatur Sa- ribus Deo gratis teftatur, $Lu lomon: Quodcunque poteft facere manus tua, mum effe proximo fubveniendi med » ium ; bo- norum, id eft, ftatui füo ac vocationi confor- ]uïk. DL inftanter operare ; quia ne£ opus, nec ratio. d ülc. nec fapientia erunt apud inferos, quo tu pro- mium operum exercitium. per£ f / el'HS. " IV. ite brevitas : quis enim mendicus, fi confd. 1 LJ Tim. era bona funt verze di- Rex ei thefaurum aperiret ac facultatem con- 4 . ]L Utilitas: Quia op D auferendi ex illo the« V. 8« vitize fpirituales ad.omni autiles, tefte S. Paulo cederet, per unum diem -dicente : Corporalis exercitatio ad modicum fauro, quantum vellet, & L poffet, vel unicum momentum abire fineret, quem non pecuniis utilis eft ; pietasautem (quam interpretes vo- lunt in bonorum operum exercitio confiftere) ex thefauro exportandis impenderet ? quan- Matth. 6. ad omniautilis eft. Unde & Chriftus tam to magis ergo ceffare non debet manus no- v- 200 folicite ad hos thefauros, quosnec fures effo- ftra fpatio tam brevi vitae ad divitias czeleftes arandas conceffo. Hinc merito monet A diunt, & furantur, nec zerugo & tinea confu- comp L j mit congregandos hortatur. P Ap oft olus: Videte, fratres, quomodo caute yaic Si n eni im tam jucundus eft am buletis, non quafi infipientes, fed ut fa- Eph- 5'0 H Sucunditas : & mili- operariis, artificibus, mercatoribus pientes, redimentes tempus, quoniam dies V- 15-» A tibus labor ac certamen, quia per eos fe divi- mali funt. tias temporales & perituras obtenturos fpe- V. Secularium fervo réo exemplwn $ flc-enim illi die no&tuque a laboribus non ceffant, ut rant; quanto magis jucunda accidere debet operum bonoru m exercitatio, per quam verze honores & opes, & Vo luptatés perituras ac- & szeternum manfürze divitize fpirituales com- quirere , fruique iis poffint, qui facere non & hi deberet homo, ut seternas opes, ac volupta- hrg, arantur. , LUPT IV. Dignitas: Sienimin hac vitatanto quis- tes, gloriamque con fequatur ? O utinam . non uc. t 6 E que dignior cenfetur, quanto propius digni- cum veritate dici p oflet: Filii hujus faeculi L Jucis in. generatione fua ** 8 tate füa ad Regem vel Imperatorem accedit, prudentiores Filiis quantoque majo r horum amicus creditur ; funt. uantam bonis ope ribus dignitatem ineffe ne- folahomo proxime ad Deum. . $. VIlI. Ied s cefle eft, per quae . um accedit, & ami cus ejus cariffimus efficitur. . * ASCETICA. V. Fuiitas: Cumeni m Deus, tefte pio Àu- enfet, ex quanto quis agat, ia funt praecipua, quae afceta de bo- thore, magis, p -I. Tr nis operibus noffe, aliisque bene in- quam opus quo d facit, facile patet facilli- culcare debet. Primus eft, ut bene cogno- Matth. 11. murm cuique efle , bonis operibus vacare ; v. 36* fam Chriftus onus fuum leve, fcat, quaenam con ditiones ad opus bonum quam ob cau requirantur, fcilice t, ut quoad /ubflantiam fit & jugum fuave effe dixit.. . faltem indifferens : quoad modum fiat cum T& ymL debita diligentia & circumftantiis : & quoad finem fiat propter finem füpernaturalem. Quod MED I A. nonnulli brevius expreflérunt, dum dixerunt : & Creg. [. or Dá : nam, ut S. Gregorius ait, nun- Omne tulit pun&tum , patitur qui femper ; ^hom. 5. in A" Lt quam Dei amor eft otiofüs ; operatur agitque , MpudDy Fv;ng. enim magna, fieft: fi vero operari renuit, Que wult, quove modo amor non €it. — quia vult. vult Deus , G n thüf Dredenb, fi enim temporali- 2'c-6. q II. mor füi Ordinatus : De primo uidem teftatur Theodoretus his Theodor. l, g.collat. bus divitiistantopere inhiamus, ut per eas no- eum amat,omnia alia defpiciens, orat. de ' bis bene fit in hac vita; quanto magis operi- verbis : Qui Shtn, & eum folum, qui amatur, re fpiciens, illius cu- ii mt.» bus bonis ftudiofe vacandum eft, quae effi- ram, & füuam in eum fervitutem czeteris prae- N 'ciunt, ut nobis in hac & altera bene fit. fert ompnibus, illafolum dicens & faciens, q ua.e' Hmc merito B. M.echtildem*. cam quondam el, -'n A r JTitulus xCV J. Benum. 607 eiquem Aænaffv:,placent,& gratia funt; & abhor- ret omnia, quaecun gradus, teftatur apette SA. k aurentius Tuftin. S.Laur. Juf 8; Petrus ipfum etiam fentie que ille prohibet. Quod dum ait. Rarus profe&to repó ó r itur, qui folo te- d« compl. Barm, 1 ns B.Petrus Damian. ait: ftimonio contentus fit divino. H ! hrift. CP. 30 : Unum eft, quod mens cujusque fidelis debet oc probatif- nerf. col. folerter attendere, fimorum virorum proprium elt, qui in luce 9 & intra femetipfum foli- veritatis gradientés introrfus, ) cita femper inquifiti one verfare, fcilic. utrum placere concupifcunt. | eo *;gzntuxn placeat Deo , quod agit: & an. ejus vita vel IV. Alterum eft, u operibus Deus delectetur ; t magnum de ejusmodi quidquid homo faciat, fi quid enim prodeft, bonis operibus zeftim ationem concipiat, quam hoc non placet Deo; quidem haud difficul ter hauriet, fi certo fibi 5icut enim, inquit Stapletonus, qui aliquem m vitam invitat, parat ftudiofe cibos, non fuo, fed ho- perfuadeat, optima qualis eft, quze fpitis palato gratos ; fic fi optimis operibus abundat)) e e fanmumn, quem. VitaP.Bal. Deo per opera no- Deo exhibere poffümus ; cultum : thaf. Alv Itra placere volumus, ea o portet facere, quze Jfammnum s ipfi grata, non quae noftris cupiditatibus ac- quod nobis ipfis hac in vita procur are poffu- Com;. f €.21,&45, cepta funt. mus, gaudium: & [ummum denique, quod de- Porro ut cognofcamus, quae ipfi functis zeque ac viventibus praeítare potfümus, grata funt, tres habemus Su periores, qui id auxilium. Indicent ut bene notavit Joannes Ximenez . V. Tertium eft, ut medium idcïnikeumv' & ef- Secietatis Jefü Coadjutor) Deum in coelo, ficax norit, quo in ejusmodi bonorum o Superiorum in Capitulo, rationem in capite ; rum exejrcitio juvetur, p $ Laurent. nam, ut 5. Laurentius Ju ftinianus ait, homi- quale quidem prze re- Juft. e. 24. nis ratio, cum fplendore illufiratur fa liquis zeftimatur, fi ita hoc exercitium aggre- de diíc. pientise, diatur ,. ac fi dies quilibet aut primus conver- perf, mon & divino appropinquat lumini, eft quaedam fionis, aut ultimu ; €onít. [ jpiritualis regula, & ma giftra virtutum, per S vitze effet; quorum medio- quas quid rectum, rum primum S. Antonius fuafit dicens : Hoc Surius to. quidve obliquum verfetur fit primum cunctis in commune mandatum, ?- P- 366. in corde, quid agen dum, & quid omittendum fit, fufficienter intelligit. Ideo Chrifti legiti- nullum in arrepti propofiti vigore laffefcere, í musfervus, & perfectioni fed quafi inci plentem debere femper augere, S amator nunquam quod coeperit. Alterum S. Bafilius fuggeffit S- Bsfil. ia cellet, rationis judicio virt utum actus exami- nare, ne incuria diícretio nis , vitium fub vir- dicens : Semper ante oculos tuos verfetur u]- intru&.ad * l. fpit. tutis velamine ad opus exeat. Sed & S. Bafi- timus dies. Cum enim diluculo furrexeris, $.Bafilius ad velperum te ambigas pervenire: & cumin ;t. 7. de lius teftatur,. Deum per naturze legem, boni prafcript. malique rationem nobis indidiffe, fui Domi- le&ulum ad quiefcendum membra tua pofue- phl 5,' nam, aurigandi gnaram , ris, noli confidere de lucis adventu, ut facilius "m Inam. & re&ricem opti- te poiïis'refræna're ab omnibus vitiiis,: : II. Quod vero etiam eo modo , qui Deo pla- $ $. IX. cet facere. nofira debea mus, fat clare indica- vit Apoftolus, dum horta tus eft, ut effemus CONCEPTUS PRJEDICABILES,. abundantes in bono o pere femper, id eft, ut '$. »Bäülius 5. Bafilius exp licat, m . hx occafione the matis: Tbefourisate vobis jn reg. mur opus Doniini, ajore ftudio perfequa- —— tbefauros in.celo : poffunt bena opera Matth. 6. brev. 290. uam ea , quae vulgo funt thefauro comparari. ( t6 * * inftudio apud homin es; fienim idem Ápofto- Tum : ficut enim in th I. Propter veritatem ope- v. ao. lus Dominis carnali bus voluit ferviri non ad efauro res valde varize H reperiuntur ; ita vita quoque noftra variis oculum, fed ex animo, cum timore & tremo- operibus, ab obedientia ac Dei vol re, fimplicitate & bona voluntate, quanto ma- Ícriptis, abundere debet. untate prae- gis ab homine Deus in fuo fe rvitio fimilem 2 P?',aprer anäiquita- &Kecl. 33 diligentiam requiret. - tem: quia ficut thefaurus e ft pecunia, vel aliae V. 23. H Hinc per Siracidem fimiles res abfconditze a 1 ongo tempore; ita hortatur : In omnibus | operibus tuis praecel- ab antiquis jam Patribus leus efto. ac Majoribus bona Ill. Quod denique etiam opera jam funt exercita, & nobi S pro thefau- facienda fint ope- ro, id eft, ad imitationem reli&a. Propter pra- ra, quia D EO placent ; pulchre imprimis in- flantiam vel valerem : dicavit S. Bernardus, d um ait, ex intentione quia ficut thefaurus divi- rectitudinem operis, vcl tem-& beatum, omn ibusque bonis affiuentem ut ex facie pulchritu- facit hominem ; ita id ipfum multo copiofius dineni corporis zeftimari. Duo autem in in- & fublimius bona o pera faciunt, uti facile fu- tentione ( quam faciem ani mae effe diximus) neceffaria requirüntur; fius oftendi poteft. Excitentur proinde Au- res, & caufa, id eft, tanquam duzegenzse, ditores, ut nulli labori percant i n hoc thefau- quid 1ntendas, & propter ro comparando, & effodiendo. quid. Et ex his fane duobusani mae vel de- cor, vel deformitas judicatur. TL Ex occafione thematis: Opera enim illo- Apoc. ls. Lud.G;'an. opus, tefte Granatenfi Illud porro vumn [equuntur illes : poteft n arrari & explicari v. 13. apudDrex. ; eft Deo gratiffimum, Parabola Barlaami de ami in amufíi 1. quod folis eius oculis confpicuum, ei, ui Co, qui ad . judicem 2'-0-6- q-60 f operatur, nec utilit ati, nec honori, fed nec citatus, tres, quos habebat ; Amico$ rogavit, ut voluptati eft, nifi ho fecum irent , & apud judicem defenderent ; jheodof; caufa fit fattum. € folo nomine, quod Dei quorum primus $. Bern. f. E contrario vero juxta S. bat) nonnifi indui per quem divitias intellige- de obed, & Bernardum ; infipida Deo, & quoddammo- Ium aut veftem, qua honefte jils do infulfa tegeretur, obtulit: alter (per q uem conían- ?I,I. - nifi omniu m eft noftra obedientia vel patientia, guinei fignificantur ) nonnifi ad domum us- . quze vel agimus, vel patimur, ipfe fit caufa, .. Quàm autem fübl que judicis, feu fepulchrum, commitrabatur : R, P. Lobn. Man. Dibl. Tun. H imis fit hic tertius, quem minime fibic A oncüiare ftudebat, 06002 (opera / — 6og: . Bübliotbecae Makilalis Conci&natoriæ (opera bona puta?) usquead judicium fecutus induratas manus haberet; fic' neque Deu-$ eft, fortiterquedefendit. Excitenturproinde alios in ccelum- admittit, nifi qui in boniS Auditores, ut hunc velut finceriffimum ami- operibus ftrenue fe exercuerunt. cum pluris aeftiment, & ante omnes fovere , - Utilitas. pér frequens exertium ftudeant. V. Chiromantrze ex nmianibus homini : 'pro- Lyreus N Matth. 25. II], Ex occafione thematis : Prudentes eero V. 4 acceprunt oleum in vafis füis eum lampadibus : pof- peram ei vel adverfam fortunam annunciant ; l.t. funt bona opera oleo comparari, lampas vero verius tamen ex operibus bonis manuum vel . mentis, felix ei ftatus zeternitatis preedicitur. anima dici. Et 1. quidem neceffitas bonorum operum oftendi, quod fcilicet, quam parum VI. Ariftodemus, cum uxor ei geminos fi- Ibid, lumen fine oleo aut fimili materia nutriri, tam lios peperiffet,, ut de haerede, regni Lacedz- monici judicare poffet, atque adco quis pri- parum lumen glorize & vifio beatifica fine bo- nis operibus confervaripoffit. 2. Oftendi po- mogenitus effet , intelligere, ex infidiis arbi- ïä teft gaudium, quod ex lumine glorize per ole- tros obfervare juffit, quem ex geminis mater rimum uberibus admoveret , ulnis excipe- um bonorim operum accenfo vel obtento ori- ;ï tur, ubi fufius nuptiarum coeleftium, & bea- ret, ofculis diffuaviaret, ficque ex hifce judi- titudinis zeternae jucuniditas explicari poteft. ciis primogenitus innotuit. Simili modo etiam nofter erza Deum amor, & primi amici ex 3. Oftendi poffunt mercatores, qui ejusmodi oleum vendunt, id eft, occafiones variae bono- operi bus cognofcuntur. . . ruim opérüm exercendorum proponi poffunt, " VJI. S. Gertrudis divi nitus edo£ta eft, quöd L4 infin, quandoque aliquis fcribit, vel alios docet ea 13« atque ad illas folicite ap J prehendendgg Audif tores ?xcitafi. ; intentione, ut laus Dei per hoc promoveatur, NEEDEUTUTUNUER fj & profe&us animarum , tunc omnis profe- X &us, quem unquam aliquis ex illa doctrina LANEA. vel Scriptura etiam poft mille annorum mil- 'MISCEL lia confequatur, cedit in illius falutem, qui fua «. -Qualitas. intenüqne hoc Pgimitgs Domino libavit, Lyreus!, [. L ;cclefia, dum ; Epiftolam 'recitarii m iniiï*'a 1. apopht. ? jubet, non fruftra manus libro applicart i4. raecipit, ut fignifice t non füfficere audire Ver- b candam ef- um Dei, fed etiam manum appli AUTHORES. fe, id eft, opere complenduim, quod lectum eft. Levit, 1. IL Olim in veréri Téftamento non offere- — c&läus Lancizius o/pufc. 3. c. 3. & 9. & V. is. bantur pulli , nifi retorto ad collum capite, opufc. 5. €. 3. &;opu»fc. 1o. c. &. ;tem S Greg. circa quem ritum S. Giregorius ait: caput ad opufc. 11.C. 32. &c. 17. ; * ho. 7. in eunulas retorqueri praecipitur , ut ea, quee II. Hadrianus E: 12eus m apvbpfþt.w S. [gnatii k Ze(:h e dicis, facias, & os ad opera conjungas ; quid ]. r:apopht. 14- $. Profper III. Thomas Stapletonus text. 3. & 5. in apud Lyr. enim ait S. Profper, agat donum dile&ionis, L fi benevolentiae folicitudo non vigilet. Dom. 7. poft. Pent. & text. 7: in Dom. 12. poft -H Maximum hoc eft officium Sapientize, Pent.]tem text. 2.in Dorn. Septuag. - Seneca ep. - 20» & ] D udicium, ut verbis opera. concordent, ut IV. Hieremias Drexelius in amuffi feu re- & ipfe par tibi ubique, ibidemque fis. Quis &a intentione l. 2. c. 1. V. Henricus Engelgrave p. . Lucis Evang. hoc praeftabit ? pauci, aliqui tamen. embl. 39. LE $ dNece[fitas. VI. Matthias Faberconc. 3. in Dom. . pöft to Romanüs neminem in civem Ro- Pent. & conc. 5. in Dom. 11, Enge!gr.inl : IN Ca poft Pe?t. Óem ^" Luce " manurm ad v m,i;tebat, nifi qui callofas & laboge conc. I. in Domf Septuag. : Evang. 00990009000009099909 D js 999909 ! Vm "TITULUS CVIL $ M OR KA CECI E l à do oras, cum Deo loqueris. 'I;'ufïusB'. Bal- -' 9; -Ic | QUOAD ESSENTIAM. thaf. Alvarez Soc. Jefu orare, eft fpiritum fu- um ad Deum elevare , eique res fuas omnes JDefinitio. familiariter, magnaque cum reverentia com- lT;m municare , ficut folet amicus cum amico, M S.Damaíc. ft elevatio men*?t-z'.s ad Deum, ut eam S. cui fidit — Ex quibus definitionibus. Lu* Ludov,: dovicus Granatenfis fequentia colligit prae- Gran. 1. , Ndà 1.3.defide, ^ Damafcenus definit. m S.Auguft. E guftinus, eftlocutio ad Deum : quando 'conia orationis. Oratio eft Elevatie animze de orate nt:9€ 1e Comeml ln PL$g$. * enim legis, tibi loquitur I?eus : quane fupra fe, & fuper pmniav, quae creata fu nie €- Til CF Oratio. : 5 ödäj Unuio cüm Deo, & in F»memïdüm immenfe mem, quze eft iiafpe&io rei fine difcurfa.' ^ De 3 fuavitatis & amoris Divini pelagüs immerfio. quibus fic lo quitur Hugg de S. Vic&t. Coglta- Hugo 1, 3 Oratio eft Exitus animiadrecipiendum Deum, | tio va: g a inceffu femper huc & illuc divertit, de sni. * cum venit ad illum : trahit eumad fetanquam | fed meditatio deftinata promotione femper in .vicinum : hofpitio excipit infetanquam infuo ulteriora tendit: Contemplatio autem eft li- t t templo: ibi poffidet eum, amat eum, & fruitur bera mentis perfpicacia in Sapientize fpecülo eo. Oratio eft Statio animze in praefentia Dei; cum admiratione füfpenfa. Meditatiónis eft & Dei in preefentia animze, dum afpicitille perfcrutari occulta. Cplïte;pglaþiox'lis ad- il animam oculis füae m a* ifericordize , & heec '"mirari pgr—fpicüäg Deum oculis humilitatis , qui afpe&us eft [ "u majoris fecunditatis & virtutis, quam ille om- BU nium Stellarum & Planetarum coeli. Oratio N ;'Magnm;-z de Deo € J eft Catbeira fpiritualis, in qua anita fedet ad Iusque þe:fe&iorkaeï ac digüi* 3 ,pedes Domini, audiens do&trinam eJus, & re- taté a Limationem concipere. j VI,-Ob easdem perfe&tiones eum laudare 655 be- I cipiens inffluentias mifericordise ejus, dicens fa.G, v. 3 cumSponfa inCanticis: Anima mealiquefacta nedicere , ad imitationem Seraphinorum cla- mantium.: San&tus, San&tus, Sanétus, Domi- eft, ut dile&tus locutus eft. . Ibi accendit eam- Deus füo amore, & ungit fua gratia, quae fic nus Deus exercituum, plena eft omnis terra gloria ejus. R m uncta & elevata in Spiritu contemplatur, & V . 40 infm. contemplando amat, & amando guftat, & gu- VIL. Per cantica fgi Qit'uc"kzlia gaudium fuum) de Apo&, 19. 14 jus gloria ac bonitare conceptum profiteri ,. ad mo- V. 6 ftando quiefcit, & in ifta quiete omni fruitur gloria, que in hoc mundo haberi poteft. dum Sánctorum dicentium : . Alleluja, quo- niam regnavit Dominus Deus nofter omni- Oratio eft cibusanimse; delicie & amplexus Dei ; ofculum pacis inter Sponfum & Sponfam : Sab- potens. Gaudeamus, & exultemus, & demus loriam ei. batbum lpirituale, in quo Deus dulciter requie- LVIIL. Eundem h j d * orar fcit : Domus faltus Libani, in qua verüs Sa- e ; feu Autlmrem ,omj— beid.. V 4; nium bonorum voce, & exteriori corporis lomon füis fruitur deliciis cum filiis homi- s fi t num. Oratioeft Speculumclariffimum, in quo - übmiffione confiteri, ad imitationem viginti Deus cognofcitur , cognofcitur & homo cüm quatuor Seniorum cadentium & adorantium . Deum fedentem fuper thronum, & dicentium omnibus fuis nzevis, imperfectionibus & mi- feriis. Oratio eft. exercitium quotidianum Alleluja. IX. Gratias illi pro. beneficiis accgotis agere, & Apoe, 7,. multarum virtutum , mortificatio appetituum fenfualium, fonique omnis boni propofiti & propterea benedicere, ac dicere cum iisdem V: 12: - Senioribus : Benedictio, & claritas, & fapien- defiderii. Oratio eft lac incipientium, cibus proficientium, viaticum peregrinantium, por- tia, & gratiarum actio, honor & virtus, & forti- P. tudo Deo.noftro in fzecula fzeculoruim. ;u; periclitantium ,' adiminiculum. triumphan- tium. Oratio eft medicina infirmorüm, gau- - .. d fünilem benedittionem creaturas invitare, Dan. 3. v,- juxta exemplum trium puerorum' Chaldzeo- 57- dium affli&orum , fertitudo debilium , reme- aiun peccatorum , deiciatio juftorum , auxi- rum in fornace exiftentium, & dicentium: Be- nedicite omnia opera Domini Domino : laü- lium vivorum, fifragium mortuorum, & com- : date & füperexaltate eum in fzecula. mume totius ecclefice /ubfihum. ^ Oratio eft XIL .Deum in Sanctis fuis laudare, juxta illud Pf. 150, p»iaregalis, per quam ad cor Dei ingredi- Davidis: Laudate Dominum in San&tis ejug. V t- J mur, primitie Tuturae glorie : manna in le ha- bens omnis dulcedinis. fusvitatem :: & /cala XIJI...Varias:ab eo gratias és' dona. petere, juxta Lue. t1.' MH illud Chrifti :: Petite, & accipietis, quaerite, V: 9. ]acob, per quam Angeli afcendunt portantes fupplices noftros libellos ad Deum, & defcen- & invenietis, pulfate, & aperietur vobis, dunt reportantes ad nos negotiorum noftro- XIII Dioinas ejus perfediones , aut "y[l. e a Gen. 24. vite Chrifli 6$ San&orum cum conveniemtibus af- v 63. rum expeditiones. f'ettibus . &^ imitationis: propofttio meditari , juxta N Definitio. * exemplum lfaac deambulantis per viam, quze ducit ad Puteum , cujus nomen eft vi- Drex. in II. Dividitur potiffimum in voc aleil; é9 men- ventis & videntis, & e Rofis mar4alem. — Vocalis dicitur, quze non animum tan- gredientig ad nieditan- dum in agro. P. 1^€ 9.tum, fed & linguam occupat, quàndo fcilicet 2. animus & lingua, velut gemini legati, fe Deo - XIV. Kasdem p e?fe&z'mes aut : "yfleria cuin ad- Pf 33.yv.3,.. miratione && Spiritus [uaitate absque difcu» fu con- fiftunt, & caufam fuam juncta. opera pero- templari, juxta iilud Davidis : Guftate, & vide- rant. Mentalis eft, quae lingua filente cor evo- cat ad fecretum cum Deo colloquium. te; -quqni-am fuavis eft .Dom-inþus.v lIL Vocalis fubdividitur in Publicam , que , Gradus. | nomine totius populi in ecclefia a facerdoti- bus peragitur, quod fit, dum Horas Canonicas XV. Primus eft þum labore & difficultate recitant, Et Privaiam, quam finguli privatim. mentem ad Deum elevare & precari. uocunque loco peragunt, juxta monitum S. XVI. Secundus eft, magna cum felicitate 1. Tim.2- Dauli : Volo ergo viros orare in omni loco. & delectatione mentem etiam inter ipfas oc- äicl;. de S. IV. Mentalis fubdividitur in fimplicem Co- cupationes ad Deum attollere, ficque imple- niti ft momentanea cujuspiam re illud Ch 3 ia l dT Vi& 1.1.de8?fationem , quae e Lut.- l 89 A Contemp. rei conlideratio. — Aeditationem, quae eft fedula | deficere. rifti : Oportet fempgþ orare, & non * ( V. T. k o 6. , t & affe&uofa rerum rimatio : & Contemnplatio- - Eeegg XVII. l-d. IBiblibtbete Manualis €oncionatorie 616 —'XV.II; Tertius elt in [tali elevatione pafïïve XVII Loquar ad Dominum ' e magis, quam active habere, quemadmodum fim pluvis & cinis. meum, cum v.127. P Vit.l.5. €. de S.Ignatio Ribadeneria teftatur. $. ) "lttentienis, '( $1 XVIII. Orabo fpiritu, orabo & mente. t,Cor. à4.« XIX. Spiritus eft Deus, & eos qui adorant V. 15, JO.[* .'IQ. E.:-x' S SCRIPTURA .. eum, in fpiritu & veritate oportet adorare. g. RegO 7. TA A) XX. Invenit fervus tuus cor fuum, ut ora- ; V. 27« )h - Qualitas Preparationis. ret te oratione hac. XXI. Defcenderuntque volucres fuper ca- Gen.1 $. Y. te orationem praepara animam tuam, davera C , ]zcsV v- .30 n ,fac:rifi(:ium oblata) abigebat egs " 16 Deum. & neli eITe quafi homo, qui tentat ; Abram. Prov. 1&. II. Hominis: e Ferwis. ; 'ft animagm przeparare, & Dþ- Vo' l. mini gubernare linguam. - .XXII. Deprecatus fum faciem tuam íÍn to-Pr. rig. Pc IQ.Vs III. Defi " ^ derium pauperum exaudi,vint Do- to corde meo. 3 v. 58. 4 9141 57. minus: p XXIII. Dirigatur oratio mea ficut Pf. auris tua. ræparationerp yt—:ordis 'eju?' *audiv;'t : incen- : » l f 4.. l3 fum in confpettu tuo. h r Perfeverantie, 5 * | 4 Ed'ei; : Luc.ig. v Jä.y ' [] y.s. IV Siquis ve ftrum indiget fapientia, poftu- XXIV. Oportet femper orare, & non defi- 1 let a Deo, qui dat omnibus affluenter, & non cere. improperat, & dabiturei. Poftulet autem in XXV. Hi omnes Difcipuli erant perfeve-A.&- 1. V, Jp.16, rantes unam terin oratione, cum m qlierl bus 4 fide nihil haefitans. Qui enim haefitat, fimilis & Matre Jefu. " Mat. 1 il eit flu&ui maris, qui a vento movetur, & cir- XXVI. Etfiille perfeveraverit pulfans, dicoUuce 11» cumfertur. Non ergo exiftimet homo ille, B ! vobis, etfi non dabit illi furgens, eo quod ami- ": & t h SOh- 1 60 quod accipiet aliquid a Domino. cus ejus fit, propterimprobitatem tamen ejus V. Omnià quzecun * Í que orahtes petitis, éle- UT Ys 24. dite, quia accipietis. furget, & dabit illi, quotquot habet necela- — xios. . $p6 : ) Z]ïduimtis. " lii Phónv9. Vl. Speräie in eo omnis: Ic(l)ngregätiäfï pm XXVII. Non impediaris orare femper. - Ecc;l.la, puli, effundite coram iilo corda veftra : . 22. lj adjutor nofter in aeternum. : ' ïlQþuS XXVIII. Vigilate omni tempore orantes, Y uc.91. ut digni habeamini fugere ifta omnia, quae fu- v: 36. Thre. 5. v« VII. Bonus eft Dominus fperant tura fünt, & ftaré ante Filium hominis. j 29. lum, animze quzerenti illum. d ibsin i TOb. 4' v. IfJH | jo. 3.v VIII. Cariffimi, fi cor noftrum ron.repre- XXIX. Omni tempore benedic Deum, & e )j 21. pete àb eo, ut vias tuas dirigat, & omnia con- henderit nos, fiduciam habemus ad Deum, filia tua in ipfo penmaneant. XXX. Oratione inftate, vigilan ] COIOm 4 fb v, & quidquid petierimus, acpipiïemus.ab eo.. : tes m ea, in Ve 2« Charitatis, gratiarum aétione, - Temporis. Pf. 56 v.7. IX. Subditus eRoDomine, &'.ora* eum - M g. v.1. X. Ecce non abbreviata manus Domini, ut | XXXI Cor füu m tradet ad vigilandum di- Eccl. $9. luculo ad Dominum, qui fecit illum, & in * * falvare nequeat : neque aggravata eft auris confpe&tu Altiffimi deprecabitur. , ejus, ut non exaudiat : fed iniquitates veftrze - XXXII. Oportet praevenire folem ad be-SP- 16-v. diyiferunt inter vos & Deum veftrum, & pec- cata veftra abfconderunt faciem ejus a vobis, nedictionem tuam, & ad 0:3tionem lucis te?* Det i 13 adorare. neexaudiret; manuenim veftrze pollutze funt XXXIII. Anima mea defideravit fcin "no-ïf-?-5- Vs 9» fanguine, & digiti veftri iniquitate. "Thr. 5. V. -XL Oppofuifti nubem &e, fed & fpiritu meo in praecordiis meis vigi- Í 33R("7 M ne tranfeat oratio. ( peccatorum ) tibi, labo ad te. ) * XXXIV. Media n locte Turgebain ad confi- f*f- 11g. v Je9.—31. XII. Scimus, quia peccatofes Deus nonau- dit; & fi quis cultor eft, & voluntatem ejus tendum tibí füper judicia juítificationis tuse. ??* facit, hunc exaudit. "A ffli&tionis. . JO.cl s v.7. XIII. Si manferitis inme, & verba mea in "A0 V Bond eft oratio cum jejunio. * l Tob. ! 2- v- 8 vobis manferint ,, quodcunque volueritis , pe- XXXVI. Scitote, quoniam exaudiet Domi- Jud. 4. v. tetis, & fiet vobis. nus preces veftras ; fi manétes perfeveraveritis E B4 K in jejuniis,& orationibus in confpectu Domini. Hunilitatis. XXXVII. Operiantur faccis homines, & ju- J91-3-V-8» v. 16, dud.c9. XIV. Humilium & manfüetorum femper menta, & clament ad Dominum in fortitudi- tibi placuit deprecatio, ne, & convertaturviraviafua mala. Quis fcit. Eccl 35. XV. Oratio humiliantis fe penetrabit nu- fi convertatur, & igznofcat Deus. , 'V- SH- XXXVIII. Noli metuere Danie - bes, & donec propinquet , non confolabitur: 1: quia exD- 1€, . V. 12« & non difcedet, donec Altiffimus afpiciat. die primo, quo pofuifti cor tuum ad intelli- f:fh Y PI. 101. v. XVI. Refpexit in orationem humilium, & gendum, ut te affligeres in confpedu Dei, 1. non fprevit preces eorum. exaudita funt verba tua, Pre t €- F iiul?ü CZ1. Oratio. .. - 611 Wv. - Prp quibus. LIV. Quoniam 'ad te orallao, Do 3 mine, manePr, s. v. s. exaudies vocem . i [Tim. 2. XXXIX. Obfecro igitur primum omnium yidebo. 'mgam, Mane aftabo tibi, & V.j l $ fieri obfecrationes, orationes, poftulationes, t l4, LV. Confurge, laüdä in noGe, in prin.cipio Thren. 2. Ó .gratiarum actionés pro omnibus hominibus, (w vigiliarum : effunde ficut aqua m cor tuum V. 19. P ro Regibus, & omnibus, qui m fublimitate ante confpectum D x Y A funt conftituti. s omip,i-; leva ad eum ma- C1 ^ Luc. 6 V. nus tuas. h 28. XL. Ego dico vobis: Diligite inimicos ve- .LVI. Sedebit folitari E ftros, benefacite iis, qui oderunt vos, & orate : us & ta,ceþit, quia le-Thren, 3. Ms,' pro perfequentibus & calumniantibus vos, ut vavit fuper fe. V. 2g. fitis filii Patris veftri, qui in coelis eft. LVII. In Juftificationibus | tuis mEditabor, Jac. 5. v. non oblivifcar fermones tuos. ] Pfal 11 fi." WE 36. .XLI. Orate pro invicem, ut falvemini: mul- 'LVIII. Teftimon A tum enim- valet deprecatio jufti affidua.- ja tua meditatio meà "e&,"lth V RA & confilium meum juftificationes tuze. tg, In-Cbrifti nomine. - LIX. Meditabor in .a dilexi. Amandatis tuis, quze ISid. v,4£, ln jo.4.v. XLII. Quodcunque petieritis in nomine 13. meo, hoc faciam, utglorificetur Pater in Filio. LX. Concaluitx»cfor meum intra me Jo. 16. v. , &*ilïPfga,v.b 23. XLIII.Amen,amen dico vobis, fi quid petie- meditationer mea exardefcet ignis. Colapv! ritis Patrem m nomine meo, dabit vobis. —Su(AHI-L s o Nece[fitas. 307 Jo. 16. v. | XLIV. Petite & accipietis, ut gaudium ve- EX SS. PATRIBUS ET DOC'?ORIBUS. | &j firüm fit plenum. anlitas. | ldþ V. 22. Math 175. XLV. Hoc genus daemoni $ orum non : ejici- » tür nifi per orationem & jejunium. atio, fi ipfius naturam feu quiddifätEm S.Clymac, Matth, 16. XLVI. Vi fpectes : ef? familiaris V. 41 tationem. gilate, &orate, neintretis in ten- junttio bominis cum Deo. (conver/ätz'o ä-þcon- gräx 38. À Y II. Fumilitas & Charitas, fpirituales oratio-5. Lcur. ' Utilitas. nis fünt alee, quarum remigio usque ad inte- Juft. de riora ingreditur velaminis, ubi verbum in fin u caít. con. nub., c. 22. Luc.t11. v. refidens paterno seterna virtute generatur. d. XLVII. Si ergo vos, cum fitis mali, noftis liI. Ille veram DEO orationem exhibet,S Greg ín 22 L bona dona dare filiis veftris, quanto magis n Pater vefter, qui in coeliseft, dabit S » qui femeti pfum, quia pulvig fit, humiliterc 1. Job. * piriturq videt. bonum petentibus fe. IV. Orare oportet reverenter, tam mente, S-Bemävfd bv I-f.ïgo. V. XLVIIL. Plorans nequaquam plorabis : mi- 19. ferans miferebitur tui : ad vocem clamoris tui uam corpore, id eft, humilem debet reveren--in regil tiam fervare interius, & exterius ; parum quip- ftatim, ut audierit, refpondebit. P e prodeft orare ; & caput inclinare, atque pe- IOb- B- v.5. XLIX. Tu fi diluculo confurrexeris ad à us exterius tundere, nifi orans x ), Deum, & Omnipotentem fueris deprecatus, * inclinet, & ! fi mundus & rectus incefleris, ftatim evigilabit humiliter interius mentem. . V. Magna prorfus eft orationis virtus, di-S. Laur. ad te, & pacatum reddet habitaculum Juttitize 2 CCL 390 6 4tuæ. yino confpectui oblata per Angelos, fi tamen Juft. de. fit charitate ignita, fide plena, intentioni re- Perf. grat. &ae fübnixa, humilitate fociata, a deli&ctorum * ! * Ip' lduV- - Dignitas. lordibus im , rata. 7 polluta, bonisque operibusi deco- Deut.4. L. Nec eft alia natio tam grandis, quze ha- v2 beat Deos appropinquantes fibi, ficut Deus no- .. VJ. Perfe&a eft oratio, cum präces. ju&itiä—þhgeniüs ,260 V 9' commencdat. 5 in £, 16,.. fter adeft cunctis obfecrationibus noftris. S. Lauf. 3, Reg. g. LI. Ergone putandum eft, quod vere Deus VII. Omnipotens Deus orationem iïlius in Juft. deor, V. 27. . habitat füper terram? fienim' coelum, & coeli tribulatione non audit, qui illius preecepta C. 4.. EII'I" in operatione adimplere contemnit : . di- , *coelorum te capere non poffunt, quanto mi— gnum quippe eft, ut ab ejus beneficiis quisque *nus domus hæc 2 fit extranens , c ujus juffionibus non vult effe 1ubje&us. * Obom'v' J'ucunditas. VIII. Omnes male viv äntes, etíi lingua ta- d. 4v $zp g.v. — LII. Intfangïin domum meam conquiefcam ceant, vita Domino maledicunt uid prodeft, $. Aug. in 16, cum illa ( Deitate ) non enim habet amaritu- quia hymnum cantàtlingua tua, í facrilegium Pf 102. exhalat vita tua ?. nb 'dinem converfatio illins, nec taedium con- IX. Si vis benedicere Domino, fac verbum Idem«- 'viäïus illius, fed leetitiam & gaudium. ejus, dicit enim David : Benedicite Domino om- ses "virtutes ejus, qui facitis voluntatem ejus. Md?tatio., . . Bene odor veftimentorum tuorum, ficut S. Gre SER (j, 19 y Ecd4 v. ^ LIII. Beätüs irir, quiin fapientia morabitur thuris, effe perhibetur, quia in omnibus operi- « 4« Cant» 2$ -& qui in juftitia füa meditabitur, &in fenfu bus fuis orat, dum perveniendi inten M þioneea, '€ogitabit circumfpe&i?nem De, - que gote&, bona operatur. 2 619 gibliotbece Manualis Concienatoriae n $. Bonav. XI. Si Deum ferventer orare volumus, illi fcretionem faporis ciborum, ifte eft, qui com- j Pii:g. tripliciter adhzerere debemus, videlicetperfi- plet, quod dicitur: Pfallite fapienter. n dem,fpem, charitatem : Fides enim orationem « XX. Mens noftra coeleftis eft, & tunc o ran- S.iüd. l. 3. g do Deum bene contemplatur, quando nullis defumm, dirigit, fpes erigit, charitas porrigit. / bono, G?!frid! - — ' Zhttentio (2 ejus qualitas. ; j . terrenis curis aut erroribus impeditur. ;plld Bellov. XIL Non plus delectatur Deus in orafiorie/ XXI. Vis loqui cum Deo ? attende fis. Vis s.Ephr,. rbl fpec. mor.voca]i fine attenfione mentali, audiri? teipfum prius, quid loquaris, audi. te. a. i& : p' 20. di [ quamin garritu & c,?(]c dC 85 avium; vel in grunitu porcorum ; orans Pfal- Nec fic properes, ne fruftra ores. - mifta dicit Domino : Zntente voci orationis mec, XXII. Magnam injuriam Deo facio, cum il- s.Bern.1, f, Rex meus, & Deus imeus, . Et alibi: Fiant aures Jum precor, ut meam precem audiat, quaru deanim. tue intendentes n vocem deprecationis mee : fed fi ego, qui füundo, non audio. Deprecor illum, € 8- tu ipfe.non attendis tibi , ; ut mihi intendat, ego vero nec mihi, nec illi Deum intendere tibi ? quomodo fperas intendo. Quod deterius eft, inutilia & immun- £ufebius 5,Bern XIII. Quomodo prob: : bitur ,Cöhgiegams, dain corde verfando, foetorem horribilem ejus deinté Emyfl, in fi a femetipfo cogitationum evagatione di- afpectibus ingéro. dem.c UC; . XXIII. Unde vos moneo, dile&iffimi, pure Hemf. a7. fperfus eft? aut quomodo erit Deus in medio $ Cart tui,fitecum ipfe non fueris ? fi deeft ille, qui femper, & ftrenue divinis intereffe laudibus. in Cant. Bortott pofcit, quomodo aderit ille, qui pofcitur ? Strenuequidem, ut, ficut reverenter, ita & ala- criter Domino affiftatis, non pigri, non fom- quomodo fufcitabitur | Judex, fi dormitaverit Advocatus. nolénti, non ofcitantes, non parcentes voci- 'S';Chryi'. XIV. Cnm amico colloquens cum atten- bus, non praecidentes verba dimidia, non in- tome Ie trad. 9. tione illud facis, cum Dei autem de peccatis tegra tranfilientes, non fractis & remiffis voci- €,22» tuisagena, & condonationem poftulans, & ve- bus muliebre quiddam balba de nare fonan- niam orans, fübindetorpefcis, genibusque hu- tes, fed virili, ut dignum eft, & fonitu, & affectu. mi pofitis, fzepe per forum , faepe per aedes voces fanéti Spiritus depromentes. Pure vero, mentem tuam divagari finis, ore tuo interim ut nihil aliud, dum pfalitis, quam quod pfal- &.Cllm: temere, inaniterque garriente. litis, cogitetis. Spiritus fanctus illa horagra- gu 1 $. Anto- XV. Unguentum eft oratio, quo fanantur tiarum non recipit, quidquid aliud, quam de- nll-p4s. peftes, & ulcera animee, qu« in fe fuavis eft : bes, neglecto eo, quod debes obtuleris. funm. & Mufcae funt importunse cogitationes volati- XXIV.. Omnes homines funt ita affecti, utS. /md. l.4. EAU 8: $ 8. les, quee menti occürrunt, quze tunc moriur- illis ftudeant & opitulari, & attendere, quos €Pift. 12. Ter, tur, cum permanent, & odorem perdunt, id viderint nequaquam dormientes, neque igna- Don, eft, deftruunt fuavit vize deditos ; fed qui ipfi fe praeparant, & in- " atem , &;iconfolaticmem 5 poft orationis. . ftruunt, & prompti funt ad officii partes pera- S.Greg. XVI. Saepe in ipfo orationis (ücriBcib fin- gendas. Qua igitur fronte tu poftulare audes, liv, 16. - ut dum ipfe dormis, nullaque falutis tuse cura fnor. C portunze fe cogitationes ingerunt, quae hoc 19, rapere vel maculare contendunt, quod in no- tangeris, infuperabile auxilium coelefte ad te bis Deo flentes immolamus : unde Abraham advolet? cumque voto fruftratus fueris, zegre cun ad occafum folis facrificium offerret, in- fers?. Praecedant itaque ea, quee a te exigun- fiftentes aves pertulit, quas ftadiofe, ne ob- tur, & tunc demum, quse funt auxilii divini latum facrificium raperent, abegit ; fic nos, fubfequentur. cum in aracordis holocauftum Deo offerimus, Neceffitas. ab immundis hoc volucribus cuftodiamus, ne maligni fpiritus, & perverfae cogitationes ra- XXV. Inftabilis eft bonorum operum ftru-8. Bonzv, uod mens noftra piant, G Xoii!'erre fe Domino Gura, quae devota orationis frequentia non defex zlis, utiliter fperat. compaginatur. S.Aug lib. XVII. Orantes de men xbris fui corporis fa- XXVI. .Cum videro quempiam non aman- $. Chryf. decura pre mort. ciant, quod fupplicantibus congruit, cum ge- tem orandi ftudium, nec hujus rei fervida ve- . t- deer. €. l, nua figunt, cum extendunt manus; vel etiam hementique cura teneri, continuo mihi palam Deo. eft, eum nihil egregize dotis poffidere. . Et profternuntur folo, & fi quid aliud vifibiliter faciant : quamvis eorum invifibilis voluntas, quisquis non orat Deum, nec divino collo- SLatre & cordis intentio Deo nota fit, nec ille indi- quio cupit affidue frui, is mortuus eft, & vita Jitis. geat his indiciis, ut ei humanus pandatur ani- carens, expersque fanze mentis; nam hoc l -Qnt, ( Tus ; fed his magis feipfum excitat homo ad. ipfum eft evidentiffimum argumentum amen- orandum, gemendumque humilius atque fer- tize, non intelligere magnitudinem hujus ho- ventius ; & nefcio quomodo, cum hi motus noris,nec amare deprecandi ftudium. corporis fieri, nifi motu animi praecedente non XXVIL Munus füum ut praeftet, magisS.Augu. poflint, eisdemque rurfus, exterius vifibiliter opus eft orationum, quam Oratoris faculcate, 4. de do&, ut orando pro fe, & pro illis, q Chrí(tian, fattis, ille interior invifibilis, qui eos fecit, au- uos eft allocuflus, C, I * getur: ac per hoc cordis affectus, qui, ut fie- fit Orator ante, quam dictor. j « 3 y rent ifta, praeceffit, quia fa&ta funt, crefcit. - XXVIII. Arbittror, cunctise fTe mani?eiïuxi, S. Chryf. $. Anguft. , t,de duper Pf. XVIII. Tunc in toto corde clamatur, quan- quod fimpliciter impofibile fit absque preca- orando 85. do aliunde non cogitatur; tales orationes ra- tionis praefidio cum virtute degere, cumque rze funt multis, crebrae hac vitze hujus curfum peragere. . Etenim qui : .^. paucis, utrum'nec cui- quam, nefcio. fiat, ut virtutem quis exerceat, nifi continen« Mdem, XIX. Si qui s intendaf' ita animam fuam in ter fupplex ad, genua accidat ei, qui virtutem omnenm, largitur homini? XXIX, fingula verba Pfalimorum, üctät guítus eft ad dj- Tütulus CV Il Oratio. - $. C'fxryf. ! —XXIV. 'chlyemtifïïmi. fpmtus €ontinenter req L!.df: puieicat n fiató, qual aáima'recfüls re- ltl or, obambulant, obfervantes nos, ut fi quem de- ficiatur, i t - 9 ^ prehenderint nudatum d XXX . dio, protinus abripiant. : eprecatipni-s, praefi- : VI.. Magn. um negotïum fgabet homoBeliovac , bg![ridu L tra&tare in curia fummi Regis; anima vero infgec. mor. XXX. Ceffet oratio, quoties d eeft näc&fïï tas, p.'ar lO. Ult, apud Nie- corporis carcere detenta non potelt illuc a- h P" remb. 1. i quoties tibi nullum imminet periculum ipfa Ícendere : nec coram eo fuà negotiap'rgcm-äfïlb- 3. dift, E doCtr. afc 'etiam morte gravius. Sed fi nefcis : Militia c.74. do&, eft vita hominis fuper terram, & continua col- re, ideoopuseft, quod adillam nuncium. fü-^" WBemnllg uim, id eft, orationem dirigat ; quze vicem ejus * animy, 6. luctatio adveríus nequitias fpirituales. N eque gerat, & ejus negotia procuret : unde Pfalmi- L fta ait: 4ntvet oratio mea aliud forte difcrimen gravius poteft, aut peri- culofius in in confpettu. tuo : .ubi Z 3 veniri, quam diffimulatio ipfa peri- gloffa Auguftini dicit: Magna virtus purae P culi. Nunquam deeft igitur orandi nece """" ; Hitgs, s orationis, quze quafi quidam. nunciu S. intrat, ubi nunquam eft vera fecuritas, & ibi negotia s.bernard. XXXI. Nullo alio modo Deus ad mifericor- uit. peragit, quo caro pervenire ne- S de inter. dem. diam flectitur, quam fi animus deprecantis ad ^ XXXVII. Qui fu mus nos,:aut quze fari:itfu—i RTT 7495 eum toto de votionis affectu convertatur. 5« W*Qïda LCny, S. Carolus do, noftra, ut tam multis tentationibus refiite- Orrom, XXXII. Inter alia,quze Sapientia Dei, Chri- re valeamus ? hoc erat certe, quod quaerebat 9944 itus Dominus Nofter, in toto fancti Evangelii Deus, hoc erat, ad quod nos perducere (ata- decurfu, fumma cum follicitudine nobis com- gebat, ut videntes defe&tum noftrum, & quod mendavit, oratio praecipuum locum habet cu- non eft nobis auxilium alium, ad ejus :r.iferi- jus ufüs & exercitium homini chriftiano adeo cordiam tota humilitate curramus. Propte- elt proprium, ut Deus propter ipfam eos ab rea rogo vos, fratres, ut femper ad manum omnibus mundi nationibus diffimiles facere habeatis tutiffimum orationis refugium. voluerit. Domus mea, in quit .Redemptor, domus orationis vocabitur. -XXXVIII. Quod fi te ipfüm deftitueriss.cteyt 1. precatione, perinde faceris, ac fi pifce:n ex2 deor. S$.Climc... XXXIII. Quando daemones vident religio- aqua extraxeris, ut enim pifci X &rad. 15- fum externis corporis minifteris diftrattum, ln N non pofle precibus operam dare, invadunt ita tibi dep,recatio.' ; Utiliias. D ld. L . ipfum graviffime, & turpiffimas cogitationes pill ra, objiciunt, quibus illum ad ruinam compellant. —AXXXIX, Multiplex eft Orationis utilitas, $. Bossv, &.Vincent Ferr.fcr.6 XXXIV. Sciendum , quod inter omnia quibus etiam alias bonas actiones ipfa excel- 4e rr^f. Dom. 5. 'opera, quae poffumus in hoc mundo facere, lit.. Prima qnia facilius & citius per eam'tl ! 2 poft Trin. necefíaria eft devota oratio ad Deum. Ratio; dmpetramus , quze a Deo defideramus, ita ut * 69* - 24 quia certum eft; quod ómnia bona. tam tem- quandoque citius brevi oratione aliquis ob- poralia, feu corporalia, quam etiam fpiritua- tineat, quod diutinis jejuniis vel aliis labori- lia, habemus a Deo: Nam oeomne datum opti- bus, & piis operibus vix obtineret : licet & alia. mum , Ícilicet bonorum temporalium & cor- bona opera ad hoc aliquatenus fufiragentur, poralium , & omne donum perfeütum,, fcilicet unde in omni cafü, in omni periculo, pro . Cut gloffa ait) bonorum fpititualium, defur- omni defiderio defiderato femper invenie- . Jum e[t , def[cendens a Patre luminumn ; id eft, An- mus, Sancos principaliter orationis .fubfi-. ^ s | gclorum. Si ergo vis rigare hortum tuum de dium refugiffe, quafi ibi NI alio fonte, oportet ponere canalem, perquam tebant, confecuturos. promptius, r?uod pe aqua veniat ad hortum ; ita etiam fi vultis, , Dote, quod aqua gratiarum Dei veniat ad. veftrum . XL. Orationis virtus hominem illumin at'j; ää*La?ymM efudis, nam & oratione melius folvuntur dubia, q uam Tutt. ogatov.: * campum, hortum, vineam, domum, Corpus inquifitione alia, citius que pandugtur fefcre;?,;ifgs : 3 & animam, de fonte ab alto Spiritus fapien- precibus, quam ftudio. ! Chy' . tize, verbum Dei in excelfis, ponatis cana- XLI. Orationis arte ( Judith)) arma vi&ric 1 UT aS Asguft. . 1 ) lem, fcilicet orationem devg)tam: mediante fabricavit , quibus adverfa confligeret, ut pa-f 28. de- : ifta veniunt ad vos bona tem - ralia, & fpiritualia. po*ralia, corpo- affiduis orationibus vefcentes viros foemina vindicaret, ubi enim 'eP. - S$.Laurent. pulíatur coelum ,. poten- . XXXV. Nihil, tam validum reperitur: ad tia femper calcatur armorum. * juftin. de , , ofüum mnoftrorum conterendam rabiem , : . orat c. 6 XLII. Oratio ecclefize inurus eft, qui ram-S.Chryt l; ' quam orationis perfeverans opus: fed quia pi non poteít , munimentum in. concuffum2- de .iat, .alia negotia hoc minime permittunt, non (2 VCb daemonibus quidem formitabile , plis vero ni- praetermitten fed intermifcenda eft noftris mirum nobis, tuum ac falutifernm. oratio acionibus, quamvis magna voce ipfe - XLIII. Oratio loneius vulnerat, quam fa- Q Ambrof. hu clamet ad Dominum, qui etfi lingua taceat, gitti; fagitta enim n on nifi proxime confpe-fer. 1: de 'de doe'ï- bonis tamen operibus perfeverat; conniten- driltiat &um vulnerat adverfarium ,. oratio autem Eiifzeo. -15' dum tamen eft, ut in primordio faltem cu- etiam longius pofitum vulnerat inimicum: fic jusque operis dirigatur oratio, quia, ficut ai- Chrgh n namque Klifzeus Propheta,. cum eum- vellet litem procedere ad confliGtum non congruit Rex Syriz captivare, ac fuze fübdere pote- , 08 fine armorum protecione,, ita & homini rndo ftati, multisque eun; armatorum cinxiffet ag- La chriftiano .absque orationis munimine ali- minibus : non eft territus, fed annuncianti quid agere non licet. Egredientem igitur de puero ait : noá timere, plures enia n sbyfcum [iant, hofpitio armet oratio, reeredientem de platea quam cum illis. -comitetur, cum ambulante ambulet , cum . XLIV. Cun&a revera caeteftium armorums operante collaboret, nec prius corpufculum 67. Zom. AL genera dïvänis precibus cþnthïexïtur q » V -R,.-* P. Lobn, lib Man. M äbliotb?m ,Mammh's Com"onatarïia x . fe Deo tradide- nedi&us Deus, qui noh amovit orationenm vel fola poffunt eos hxerï, qui runt ; narn peditum quidem robur, atque pe- meam, & mifericordiam fuam a me. LVIIL. Nemo repente fit fummus: a ritiam, fagittariorum experientiam,in proden- dendo, non volando fümmitas fcalae obtiné- fcala clau- . do hofte calliditatem, fzepe vel hoftilis obtu- ftrali f. z. tus, atque adverfariorum ardor animi, aliaque tur. Afcendanius duobus veluti pedibus, me- ditatione & oratione ; illa docet, quid defit, preeterea inanem reddunt: at precatio te- hzec, ne defit, obtinet: illaviam oftendit, hzec lum eft infuperabile, tuumque przefidium, ; N deducit; illaimminentia nobis pericula agno- quod seque m ilitem unäu/m, ac mulf:a millia n rofligat. ] fcimus, ifta evadimus, j d S.Boiiv. XLV. Effora tio fimilis fcuto, quod divinze LIX. Quid poffit invenire fan&ius his, qui $, Chryf. f; De dizt, Sal, cum Deo commercium habent? quid porro a. de Deo,. indignationi debemus op ponere ; nam ficut GitoB.C. 6. fcutum prohibet i&um lanceze vel fagittze, fic juftius? quid ornatius? quid fapientius ? Ete- oratio fervatlancea , vela fagitta fententize nim fi qui cum fapientibus viris colloqui fo- lent, propter affiduam confuetudinem bre- irze Dei : unde dicitur de Aaron, quod proie- rens fcutum orationis reftitit ire. vi fic transmutantur, utillorum prudentiam $Dam S. Laür. XLVI. Oratio placat Deum, laetificat An- referant, quid dicere convenit de his, qui di- 16,p poftu- vina confuetudine fruuntur, d& cum Deo fua 20 Juft.de — gelos, recreat Santtos, penetrat caelos, perf. grad. |5t4 reportat, terret dzemones, adverfarios fu- colloquia mifcent, ei jfua vota deferentes ? uanta fapientia, virtute, prudentia, bonitate, $, Etl $3P-12« perat, immutam homines, virszsx feparat,iroþO- rat mentem. fobrietate, morunmi aequitate replet illos pre- ttora catio & obfecratio * ]eo S. Chryt. XLVII. Diabolus, cu n*i nequani fit, & no- &Chr) 6.hom. deverit, quod orationis tempore res magnas LX. Age jam, & illud exponamus vobis, conficimus, tunc nos aggreditur (fzepe enim uam multis San&is datum fit, deprecationis $, Chry&, . 'Or ;t. przefidio fervare, non folum gentes ac civita-! e. Cf in le&o füpini jacemus, & nihil cogitamus, n men- lom, 6 venimus ad orandum,, & mox infinitze cogi- tes, verum etiam orbem univerfum. tione vero deprecationis primus occurrit Pau- tationes fefe ingerunt) ut nos frucu illius va- lus, ille infatiabilis Dei cultor, ille cuftos orbis cuos, & penitus in irritum laborare faciat. &.Iidor.], XLVIÍII. Quandoquisque orat, Sanctum ad terrarum, qui per deprecationem ac affiduam $.fent.c.3. fe fpiritum advocat, at ubi venerit, confertim obfecrationem omnes gentes falvas fecit, fem- tentamenta daemoniorum, quze fe mentibus per illud dicensnobis: Hujus rei gratia flecto $t enua mea ad Patrem Domini mei Jefi Chrifti. humanis immergunt, praefentiam ejus ferre Afcendit S.Auguft,. opd U non fuftinentes, effugiunt. LXI. Oratio jufti clavis eft coeli, S.1üdonl . XLIX. Non eft mirum , fi tentationibus vrecatio, & defcendit Dei miferatio. — Licet f 226. eoi & miferabiliter, qui alta terra, altàm coelum, audit tamen Deus. Idl n.fent.e. 3. füccumbat frequenter , if ftudium orationis non frequentat. Unde Bb hominis linguam , fi mundam habeat con- df Iüdorus dicit: Hoceft remedium ejus, qui vi- Ícientiam. . -LXII. Aptiffima arma orati o eft, thefaurus S-Chry'f.* tiorum incitamentis aeftuat, ut, quoties quo- divitize inexhauftze , portus hom. 5. de libet vitio tangitur, toties ad orationem fu- certe perpetuus, nat. el uietus, occafio tranquilitatis, denique au- income- j giat, quiafrequens oratio vitiorum imppgna— thor, parens, fons & radix bonorum omnium preh. tionem extinguit. - . e & innumerabilium oratio eft, aque etiam re- $. ht L. Szepe contingi . uf, Quæ'fïüaio noftro fuperior. Mi TY ] f$. corrigere non poffumus, ea per preces effice- gia facultate potior, & ) ftfructus: S.Arr.-hmfï re valeamus. -- LXIII. Petitio Deo facta magnus e fentae praefidium, & qui petit a Deo, dum petit, accipit ; ipfum eP. £4- ad $Auguf& — LI. Oratio eft anima - emet, infetm. Angelo bono folatium, diabolo fupplicium namque petere eft accipere. - gratum Deo obfequium. Dignitas. Vid. & ejus Gloff. in Pf. 68. fupra n. 36. cit. LXIV. Quantze dignitatis fit hominem S.Chryt, 8. Greg, in LIT. Quisquis pro aliis intercedere nititur; cum Deo mifcere fermonem, neminem la-l.3 de or. $soral. fibi petius ex charitate fuffragatur, & pro fe- €0, tet. Ceterum eam dignitatem ratione con- metipfo tanto citius exaudiri meretur, quanto fequi nemo prorfus valet : quandoquidem magis devote pro aliis intercedit. hic honos etiam Angelorum füperat majefta- 8. Chryf. LIH. Nihil potentius homine orante. Qui & fup. Matth, orat cum jejunio, duplices alas habet, nam ne- tem, quod ipfi probe intelligentes, apud Pro- h()m 1 38. phetas defcribuntur omnes multo cum tre- ue aberrat, neque torquet. more , Jaudes & cultum Domino offerentes, $, Beda in LIV. Pfalmus eft tutela pueris, jüvenibus B:xam.l.9.ornamentum , folamen fenibus , mulieribus facies quidem ac pedes ob ingentem reveren- ncipientibus primum effi- tiam tegentes, volatu vero dum nen valent aptiffimus decor. 1 quieti manere, magnum tremorem declaran- citur elementum , proficientibus incremen- tes nimirum, & nosinterim docentes, ut tan- SBer tum, perfe&is ftabile firmamentum. Dd ] S Auguft, LV. Re&e novit vivere,qui recte novit orare. tifper dum oramus, humanze naturae oblivi- (lfan hom. 40. fcamur, & occupati men tis alacritate, fimul LVI. Nunc autem manent tria haec, ver- & tremore nihil refpiciamus rerum praefen- M S.Bernatd, b exemplum, oratios major autem horum tium, fed exiftimemus nosin Angelorum me- *P. 191* oratio, ea namque operi & voci gratiam & ef- dio confiftere , idemque facrificium cum illis ficatiam promeretur. * peragere. S.Aug.in LVII. Cum vi deris non a te amotam depre- :ationem, fecurus efto, quia non eft ate amo- LXV. Orare, commune eft opuS Angelo- Ibid, Pfal. 65. 16., dquam in- ta mifericordia ejus. Hinc Pfalmiftaait: Be- rum p ariter & hominmg,; gleque qui tereft ! Tütulus CV. Oratio.. E JCE — LXXVI. Nihileft, quod dalcius in hac vita S-B&n*ärü- f"erefï inter noftram naturam & illorum, quod. YR attinet ad deprecationem. — Hec te feparata fentitur, majore cum gaudio percipitur, cor-s3p«eund. mutis animantibus, hzec te fociat Angelis, da hominum fortius ab amore disjungit : ni- TM m quin facile fiet, ut quis in illorum civitatem hil animum munit potentius, nihil hominem m transferatur, in illorum vitam & confortium, ad quaevis bona opera facienda, & quavis tri- ad illorum honorem, utilitatem, fapientiam & bulationes perferendas reddit alacriorem ftu- intelligentiam, qui per omnem vitam preci- bus & divino cultui vacare ftuduerit. : le contelnplationis vel *orat'ionis., 3 A[fduitas, - S. Chryf. LXVI. Quis non obftupefcat & admiretur ii Y t deor.tantam benevolentiam Dei erga nos, ut mor- -LXXVII. Si non vis intermittere orare, noli $. Aug. in tÜn, €0e P talibus tantum honoris largiatur, &. dignos intermittere defiderare. continuum defide- "fal» 36. * ^ habuerit, qui cüm ipfo colloquamur, noftra- rium tuum continua vox tua eft, Tacebis, fi que vota ad ipfum deponamus. Nam vere amare deftiteris.Frigus charitatis filentium profetto cum Deo.fabulamur, quoties vaca- cordis eft. 5i femper manet charitas,femper mus deprecationi. clamas. S.Damian, Si femper . clamas, defideras : fi de- LXVII. Inzéftimationis meze lancibus gra- fideras, requiem recordaris. Semper orat, R penfat fanctze orationis obolus, quam ui femper vitam beatam, aeternam defiderat. 20, auri talentum vel d * - LXXVIII. Dicuntur fratres in /Egypto cre-5- Aug. adt tudo gemmarum. - copiofa hmic'antium anulti- - bras quidem habere orationes, fed eas tamen ! !o5amc. ^. $. Ethrem., LXV III.. Non eft alia, in tota Vitävlkhumana breviffimas, & raptim quodammodo jacula- ^^* u deürapdo praetiofior oratione polfeffio.. tas, ne illa vigilanter erecta intentio per pro- Jeo. düctiores moras evanefcat. N S'..Chryf, LXIX. Magna quippe dignitas orationis ; Cuyl mox ut ab ore proceffit, fufcipiunt eam Ange- — LXXIX. Egredientes de hofpitio. armet 5. Hieron, - Ji manibus fuis, & offerunt Deo. oratio, regredientibus de platea occurrat ante, !^ PPift. . Chi:yf. M LXX. Hac fegregarisapecoribus; haec te quam feffios nec prius corpu(cu * hom. 6g. A ngelis jungit, hac brevi fane illorum reipu- efcat, quam animam pafcat. l.:um requi- blicze, illorum vitie, vivendique ratióni, di- LXXX. Utilius cenfent ( Patres antiqui ) Caff.1, a. V gnitati, nobilitati, fapientize, intelligentize breves quidem, fed creberrimas orationes fic- Inttit. c. fi adjungeretur, qui omnenr , ibi Vitam 'ipzupi'eciä ri, ut frequentius Dominum deprecantes ju- '* bus ponendam putavit.. 3 i giter eidem cohserere poffimus. à 8 Franc, - ( LXXAL Ino ratione - oputc. Deum a]loqu'—ïlïiür A a LXXXI. Ait Propheta: Oculi.Demini fuperS. Je» Da: ïugu& audimus, & quafi Angelicam vitam agentes juflos , & aures ejus in. preces eorum ; quo fit, u tmaff; C IO4 DN i, ] . . tom.3. í inter Àn elos-converfamur, Patres hominis cum Deo conjun£tionem, ora- hift. Jofa. ** eoll, 14. - LXXI [ Miat, Bellovae, Honorabile , eft .officium orandi, tionem definiant, eamque Angelorum opus, infpee,. Quia, qui orat, cum Deo loquitur; magnus ac füturze Iaetitize przeludium appellent, figui- fdiivï. 32. honor eft, loqui frequenter cum magno ali- - dem in hoc potius, quam in ullis aliis rebus dyf. quo Principe, major.cum Rege, multo for- fitum effe coelorum regnum cenfent, ut ad * tius cum Rege Regum. : .Magna eft orationis 5 i fan&am ,Trinitatem. appropinquet, eamque Dd dignitas, quia iple Deus tota curia coele- contempletur; quam quidem ad rem cum Q ftisintenta eft audi x precandi affiduitas mentem velut manu du- j lectantur in eis. - K orationesrnoftras, & de- e cat, non absre beatitudinis illius preludium, - Dbid. LXXIII. Ad orandam ."f'rhov,ere nos -debet ac veluti effigies queedam appellata eft,.— Arhref cultus ejus nobilitas, quia^non eft officium LXXXIL Ait Apolftolus : //eio viros oraré inS.Ambrot p ruíticorum, ut fodere, arare, putare &c. Sed emni leco, levantes puras manus : & Dominus'ib. 6 de u eft officium Filii Dei.& Matris ejus, & offi- dicitin Evangelio : tu zutem cum oras. íntra insactame cium Sanctorum & Angelorum; Filius enim cubiculum tuum , 6 clotfo oflio o*a. Patrem iu. P« 8 Dei, & Mater ejus hoc officium habuerunt, um: nontibi videtur effe contrarjum, ut dicat Chry & exercuerunt,. & Sanéti ejus fpecialiter i Apoftolus: in omni loco ora: & Dominus terris idipfum exerc dicat: intra in cubiculum tüum, & ora ; fed 1 D2 ent, &retinent in -Cæþf, n ut orent ibi inceü"anter pro -11'07bis.; & non eft contrarium, aliud Paulus videtur di- cere, aliud Dominus. . Nunquid potuit Paü- Sucunditas. lus contra Chrifti docere praecepta; non uti» LXXIV lOratio, ticeroris-oimhie refüpgium, que: quaratione; quia non contrarius, led hom. 19. hilaritatis augumentum , óccafio perpetuze interpres eft Chrifli; quid ergo ;' potes utis voluptatis: oratio, portus tempeftate Jactatis, 3 que orare, & in cubiculo tuo femper orare 2 flu&uantibus anchora, fcipio tribulantibus, habes ubique cabiculum tuum. Et fi inter pauperum thefaurus, divitum fecuritas, mor- gentes, inter Judzeos pofitus fis, habes tamen borum curatio, cuftodia. fanitatis. s ; ubique fecretum cubiculum tuum : 1neéns tua - S.Bernatd, LXXV. Orando rituale, apud Lud. bibitur. vinum fpi eft, in populo licet pofitus ; tamen in interio- (;tan- la 3" lzetificans cor horinis, vinum fcilicet Spiri- ri hornine arcanum tuüm, fecretumque con- — deorat. tus fanéti, quod inebriat mentem, & carna- fervas. 'Tu autem cum oras, intra in cubicu- cl 8. jum voluptatum infündit oblivionem : hu- , lum tuum : bene addit, intra, nec fic ores, meétans interiora arentis confcientioe, efcas' quomodo [udzeus, cui dicitur, populus bic labiis bonoruüm actuum digerit, & deducit per quae- me benoca! ,. cor autem eórum longe eff a me : non dam animz membra, fidem roborans, Ípem ergo de labiis tantummodo tua procedat ora- " confortans, vegetans Qrdigansque charitatem, - tio: animo totus intende , i;ltra in recegüm & mores impinguans. CTAP AR pectoris tuiv..«' 2 LXxXif ,» P. Lobn. Bibl. Man. Z?Jm IZ 616 Jibliotbece Manualis: Congionatqriæ 8.Chisf. EXXXIIT. Quando aliqubm cérno, qui, Facilitas. WC hom.67. non precari affidue, in magnis numeret detri- . XCI. Movere debet ad rationem, orandi gellovac; mentis, omnium illum virtutum acerrimum facilitas, & inexcufahilitas, quia opus de facili dift, 39, ffinct cultorem, Deique -templ-mnveffe conjicio. poteft fieri, & ita inexcufabile eft, fecundum fs quod in Pfalmo dicitur: apud me oratio Deo vite !] fjot Perfeverantia, :ee, "Ubigloffaait: apud juftum femper eft, ,ft, Pa ertall &.Bonav. LXXXJV. Oratio debet effe continüa, ut quod dare poteft, fcilicet oratio, quam fi non fer. 27. poteft dare voce, poteft eam femper dare men- inipol Confeff. 4*fiout nunquam deficit pugna, fic nunquam te, utfemper oret, bonum defiderando, & vo- p ceflemus petere mifericordiam, nunquam mi- Jendo. les exiftens in pugna, deponit arma ante ob- XCII. Non infirmitate aut paupertate fegyis, tentam victoriam : arma noftra funt oratio- poteft excufare homo, cui fi diceretur, jejuna, Gillel;ert. neï:XXXV. Pertinax oratio pertingit ad fi- poffet refpondere : Non poffum : quia infir- 6.in musfüm. Si dicitur ei: faceleemofynam $La €ant, nem. Etfitibi in initiis ficca & velut faxea poffet refpondere, non poffüm, quia pauper ^ videatur, oleum tamen gratiarum de hoc du- fum : fi dicitur, ora, non poteft hoc dicere; ]ufl dt riffimo faxo, modo perfeveres, modo te lon- ditiph quia fi non poteft orare voce, poteft orare mOUoQE gior mora non diffolvat, iodo tua vota dila- corde, ipfa bona voluntas, & defid tione non lentefcant. Cave, ne illud tibi de di, oratio eft, . erium oran- ] — Evangelioimproperetur : fic non potuifti una XCIIT. In orandis hominibus, & fümptu o 7$. Chry& ' $54 hora vigilare mecum ? Quod fi torpor abeft, pus eft, & fervili adulatione, multoque & mo- in Pfal. vide, ne dilationis teedium te fatiget, & defi- lefto ambitu: non enim folum re&ta ipfos 145* al 6t derium tuum infringat. Utrobiquereatus eft, Tiau. fi fit anima vel in poftulatione remi Doníinos adire licet, & appellare demonere, ! iTa 3 Vtä'l fed frequenter neceffum miniftros, difpenfa- deficiens in exfpectatione. tores, curatores eorum, pecuniis, & verbis, S*.B:m.c. LXXXVI. Munificentiffimus eft & augu- 2 m frffimus Rex nofter, & indigne fert, quando- & omnui denique pa&to demulcere, quo vel ita tandem poftulata accipias. Nihil iftiusmo- cunque quis exiguum aliquid a fe petit, quan- di in orando Deo ; non ibi opus eft Interpre- docunque aliquis de rebus ipfum minime ipfi tibus, neque tam ab intercefforibus, quam convenientibus rogat. lNoli igitur illum ora- noftris iporum precibus , pro umpetrandis tione tua iratum facere, fed ea petito tibi, muneribus exoratur, quae digna fünt Rege, & Deo: hzec autem pe- tens ab eo, ne prius rece De oratione Dominica. S Chry£ fferis, qgam'qügd XCIV, Quz vera magis apud Deum Pa-4eOrae etis, impetraveris. $r $. Grlegqr;:' LXXXVII. Vult Deus rogari, vult cogi, trem precatio, quam quase a Filio, qui eft veri- "9* infea hom. ! i yult quadam importunitate vinci. ldéo tibi tas, de ejus ore prolata eft ? cluft Evan XCV. Oratio D ] ; ominica perfe&iffima eft, S;'T;homa 64 ? dicitur: Regnum Dei vim patitur, & violenti Si 2,2. qo 88' xapiunt illud. Eftoigitur fedulus in oratione , quia, ficut Auguftinus dicit ad Probam. att, 9« i efto in precibus importunus: cave, neab ora- recte & congruenter oramus, nihil aliud di- lml cere poffumus , quam tione deficias. 5i diffimulat audire, quem ro- quod m ifta Qratione . $, Tertula deconfi gas, efto raptor, utregnum ccelorum aecipias: Dominica pofitum eft. Ll ' Wieb. de CI 7- efto violentus, ut vim etiam ipfis inferans coe- XCVI. Neque enim propria tantum ora Orát, tionis officia complexa eft, ied omnem pene lis. Bona violentia, qua Deus non offenditur, fermonem Domini, omnem orationem di- fed placatur, proximus non lIzeditur, fed ju- vatur: peccatum minuitur, non multiglica- fciplinge , ut revera'in oratione hac Evange- lii breviarium comprehendatur. S.Avguft, tur Bona, inquam,violentia, qua non quz- XCVII. Si per omnia precationum fantta- Epift1at. titur lucrum cito periturum, m Layr, quiritur finé fine manfurum. fed reggu;ïm ac- rum verba difvurras, quantum exiftimo nihil Vil de B. Augfl, LXXXVIII. Ne deficias in oratione: Deus, invenies, quod non ifta Dominica contineat, lo t fuper, Pf. & concludat oratio . Dionyf. "Ub.f..'z; 68. quod conceffurus eft, etfi differt, non auffert, NNon levitate utitur, quipromiffit: nonfacile XCVIII. Tanta eft hujus orationis profun- Carrhufiin de fententia movetur : quod promifit eft fi- ditas in fenfu, foecunditas in niyfteriis, effica- * 6: Marts cia in effe&tu, & artificiofitas in ordine, utne- xum : faliere non poteft: habet, unde faciat. S.Grego. LXXXIX. Ecce ftat, qui ante tranfibat: mo capere queat, vel eloqui. in hom. quia dum adhuc turbas phantasmatum in ora- Dé oraiione publica. füp, Evap. tione patimur, Jefum aliquatenus tranfeun- XCIX. Congregate illli San&os e jus, ut ilh;liugo tem fentimus. Cum vero orationi vehemen- fimul pro nobis intercedant : quod enim Do-Card, ter infiftimus, ftat Jefüs, ut lumen reftituat, minus uni Sancto forfitan negaret, omnibus quia Deus in corde figitur, & lux amifla re- 'congregatis & orantibus non negaret ; ficut aratur. in claufiris, quando Conventus totus petit S. Bern. f. XC. Nemo noftrum parvipendat oratio- $.de quad. ab Abbate, non eft confuetudinis, ut patian- nemfuam: dico enim vobis, quod ipfe, ad tur repulfam. quem oramus, non parvipendit eam :. poft C. Per f»epe Deus quafi pudore commo-S. Chry£ quam egrefla cft ab ore noftro, ipfeícribiteam vetur, cum multitudinem ad precationemhom. . in c, 1.Cor.2, in libro fuo, & unum ex duobus indubitanter concordem, atque confpirantem cernit. S'Greg. ll Íperare poffümus, quoniam aut dabit, CI. Depreécatio coníon Y qüoq antes non habenss. Bag?, Qef;ixnus, aqþ quod novit utilius.- N multo eft invalidipr. CII. Mul- [] Juulus CF. 11-, Oratio. 61y S.Anibrof. CT. Multi nimirum , dum congregantur Q Verba noftra, fed d eiiderifa;;Undeþre&e er Píal- 032, unanimes, magni fiunt, & multorum preces miftam dicitur: Defiderium pauperum exau- impoffibile eft non audiri. divit Dominus, p &.Vincen. . CIII. Ideo congregamur in folemnitatibus, audivit auris tua. ræparationgm cordis eorumm FerrS.6. vel proceffionibus, ut ab invicem inflamine- CXE. Meditatio docet, quid, & qualiter fit Bellov.iib, in Dom.5-mur, & oratio afcendat ad Deum. orandum, difponit & ordinat animum, & re- 3: fPec. p. poft. Pent, CIV. Hséc vis Deo grata eft. « Coimus in IOII * "Tertull. * coe gulat mentem, elevat cor in Deum. in apolog. . etum, & congregationem, ut ad Deumquafi CXII. Meditatio parit fcientiam, fcient ia33- € 59« fa&tà manu przecationibus ambiamus. CcompuncGionem , compun(ctio :devotionem, S. Aug 1. defpir. & devotio perficit orationem : meditatio eff fre- anim,€, l quens cogitatio, curiofa, & fagax obfcura in«so. MEDITATIO| [ J veftigare, & occulta ad notitiam trahere. Ejus quz;litas. Scie ntia eft, quando homo ad notitiam fui af- fid ua meditatione il luftratar ;; Cumpun&io S.Laurent, «C»V.» Qüic'unque effe -Deij fideliä fervus & eft,; quando ex confideratione malorum fuo- 4tifeipl. Jut de prudensdefiderat. Salvatoris gefta, & prseci- rum cor interio dolore tangitur. - .CXIII. Afcendamus velut duobus quibus- S.Bern.äre Tnotiece g. pue ipfius paffionem nuninare non Pegligat. " 1,de S. An- dam pedibus, meditatione & oratione. Medi- diea. 4 ,' Uxilitas. tatio fiquidem docet, quid defit: oratio, ne Cjk : : defit, obtinet: meditatione agnofcimus im- Pm- &.Bafil.ep. CVI. Maxima viarum ad veri ixïve&ïgatio—- » l oad Gl'o minentia nobis pericuia, & oratione evadi- *X h:au. mem ferentium, meditatio eft S.Scripturarum ; mus. Quandoquidem in his cum rerum agendarum CXIV. Le&io quafi folidum cibutmn ori ap- Idem c. 1. praecepta inveniuntur, tum beatorum homi- O. /ponit, meditatio mafticat & frangit,oratio fa- * num vitze memorize proditze , ac praéfcriptae, porem acquirit. Contemplatio eft ipfa dul- *** f tanquam fimulacra quzedam animata propo- cedo, quze jucundat, & reficit, le&io in cor- fita funt, vitae ad normam divinam infüituen- tice, meditatio id adipe, oratio in defiderii dze, iis quidem, qui bonorum operum exem- poftulatione, contem plaria cupiunt imitari. Proinde in quare quis- platio in acceptee dul- | que noftrum fenferit, fe eo, quod oportet, defi- cgdinis dele&atiöne.r ci, in illud affidue incumbens, tanquam ab d officina quadam medicinze, appofitum fuse in- : Nezä[]ïtas, ; Ofl'c firmitati medicamentum invenire poterit. CXV. Ád orandi. ftudium meditatia- bro« $,Donav. Jf S,.Dernat. CVIIL. Sedula meditatio non remanet extra, vocat, & informat. Hugo ait; fic orationi fpec.ditc. in fcala non hzeret in fuperficie, fed ulterius pedem fi- Thoth €lauftr, git, interiorapenetrat, fingula rimatur, & ma- fan&ta meditatio neceffaria eft, ut omnhino iT € 34 €.3, perfecta effe oratio nequeat, fi eam meditatio , qu 86' fticando ac rimando fuccum elicit, & trans- non comitetur, autpreecedat. Nam & hi, qui ;. 9-! glutiendo usque ad cordis intima transmittit, Idem L 1. mala fua confiderare negligunt, aut nihil pe- de confi, . CVIII. Confideratio rerum particularium tendo facile per ignorantiam falluntur, aut Tertili mentem, de qua oritur, purificat, regit atfe- cette minus, quam oportet, digne petendo ,I d' 67 &us, dirigit actus, corrigit exceffüus, compo- Quanto homo ma- h per defidiam tepefcunt. nit mores vitam honeftat & ordinat,. agenda gis mala füa intell z praeordinat, aCta recogitat, ut nihil in mente igit, tanto ainpü*fls fufpirzgä refideat incorre&um aut corre&ione egens. & gemit. Irgut Haec eft, quie in profperis adverfa praefentit, Viücnh in adverfis quafi non fentit. ZX ls.ï/ivï, S Laur. CIX. Nihil aptius Deum po flidere faeit, & Juft. de EX LIBELLO.DE IMITATIONE CHRISTI. cafto Con- mentem refreenat, quam attenta meditatio, nub.c.2.z4 quze in oratione proponitur. EHsec fiquidem quantus fervor ommium. religloforum .. e onyf. cor amovet ab exterioribus, & ad fe redire I.O p in principio füze füntee inftitutionis imit e1g. f Murs compellit. Hzec eft difciplina mentis, fpiritua- fuit! O quanta devotio M ! orationis ! quanta ?* lis Peedagogus, orationis funiculus, incipien- eemulatio virtutis ! tium eruditio, & intentionis mentis provida .JI. Leva oculos tuos ad Detim ín excelfis, gubernatrix. Ex ipfius affiduitate ftabilitur & ora pro peccatis tuis & negligentiis: mane iens, purgantur cogitationes, folitudo fapit, cum eo in cella, quia non invenies alibi tan« delectat Deus, ingenium acuitur, clarificatur tam pacem. ^ ) p tl fenfus, illuftratur ratio, loquela reftringitur, & . M. Apud Altiffimum fit cog itatio fua; & L 436 £, animus ad alta fufpenditur. lpfa eft fpiritualis * deprecatio tua ad Chriftum fineint Ql'miaïü*g . ll[-zx Janua orationis, per quam verbum ab ingre- ne dirigatur,. " dientibus agnofcitur, & puris manibus hono- V. Semper cum Imofe Del& cotdis bu-1a,e 1 [? ratur. Quamdiu mentis oratio veraciter poffi- imilitate defiderandum eft, & petet l 1duni, quid- $- ?. detur, tanquam oculi pupilla cuftodienda eft, & velut . quid defiderabile menti occurrit, maximeque at quqddam fpirituale degoiüitum'fer« curh propria refignatione mihi totum come- n.q,.m vanda, mittendum eft, atque dicendum: Domine tu. S.Greg.1, CX. Vera poftulatio non eft in vocibus,fed .Col' l,, Ícis qualiter melius eft: fac hocvelillud, ficut nils 22mort, jncopgitationibus cordis, valentiores namque volueris. Da quod vis & quantum vis, & quando vis. Voces apud iieqretiHimas aures -Degï non facidnt. Ffffíg .Medz'—.. L/- Billiothece; Manuslis Concionatoria 618 VIII S.Bernardus no&urnis vigiliis aHi ftens Spec. ex«, Meditatio. empl. V. L r.c. 20, V. Quzere aptum tempus vacandi tibi, & - vidit Angelos diligentiffime fingulorum ora- Aug., €Xe 5' Io de beneficiis Dei frequenter cogita. tiotiem notantes, & illorum quidem, quicum ll.- fervore eam peragebant, aureis : eorum, qui Iþid. VI. Si te fübtraxeris a fuperfluis locutioni- minus ferventer orabant, argenteis: qui vo- bus & otiofis circummitionibus, nec non a no- vitatibus & rumoribus audiendis, invenies luntatem bene orandi absque effe&u habebant, atramento: qui fomnolenter & pigre, ac ofci- tempus füfficiens & aptum pro bonis medi- A ta $ nter Deum laudabant, aqua fcribebant: de tationibus infiftendis. H E le.c1.f. — VIE. Sinefcis fpecul ar j alta & coelefcia, re- illis qui v el peccáto mortali obnoxii , vel vo- 4» luntarie di ftraéti erant, nihil notabant.- quiefce in paffione Chrifti, & in facris vulne- IX. Dormienti fub oratione monacho Chri- Roäriq. p. l- tr. 5. c, -&ibus ej;us libepter habita. - ftus obverfis humeris apparuit, afferens fer- * vum tam pigrum non merer! videre faciem ?^ $. V.. fuam. Alteri fub choro dormienti imago Chri- EXEMPLA CATHOLICA. fti defcentens tantum colaphum inflixit, ut € tribus poft dieb us fuerit extinctus. EXTERNA. X. Cum qua dam.no&te duo fratres feden- SpEc'. exa ^rent matutinum empl. v. ; ? Qualitas. 1 do in le&is fuis pariter c . Ol'at. ex. ipa- diabolus fubito adfuit, & to-tore m intolerabi- 14j Toan. !3 I 2 hriftus elevatis furfum ,bculis dixit : Matth. 26. ter grátias ago tibi, quia audifti me. Sed lem producens dixit: tali orationi tale incen- i & in horto progreffus pufillum, procidit in Ííum convenit. - XI. Quodam tempore n o&e in fpecie mo- Sp;ec.ex.v. ] p "TT faciem fuam orans & dicens : Pater mi, fi poHi— nachi daemon ad oftium ce ]lulae S. Macharii 1.dam.ez, bile eft, tranfeat calix ifte a me. . o.Mach.e. [ Appropinquante exercitu Tinidtii*æi jli—- ulfiverat dicens : furge, Abba Machari, & ea- 4* mus ad colle&tam, ubi fratres ad vigilias con- 10. v.25. das Machabszeus, & qui cum illo erant, depre- gregantur. Sed ille gratia Dei repletus falli cabantur Dominum, caput te rra afpergentes, nim diaboli fallaciam, Iumbosque ciliciis pr D zecin&ti, ad altaris crepi- non potuit, intellexit e ,uUt el & ait : O mendak verit atis inimice, quid tibi dinem provoluti ls eiïet,propitiug, & ini- focietatis eft cum colle&ta & congregatione micis eorum inimicus. San&orum ? at ille ait: latet ergote Macha- a.Mach.c, [II. Idem Judas quon dam vidit in fomnio facerdos,virum bo- ri, quod fi ne nobis nulla colle&ta agitur, nul- 15 v.12. Oniam,qui fuerat fummus * Ja congregatio monachoru m? Veni tu deni- num & beni gnum, verecundum vifu, mode- & videbis operanoftra: dixit autem Ma- ftum moribus, & eloquio decorum, & qui a que, . tus erat, manus chari us: imperet tibi Dominus, dademon im- puero in virtutibus exercitz munde , & converfus ad orationem petiit a prode ntem orare pro omni populo Judaeo- Domino, ut.fibi oftenderet , fi hoc verum rum. Pofthocapparuiffe & ali um virum zetate smon. Abiitergo & gloria mirabilem, & magni decoris habitu- effet, quod gloriatus eft d ad;colle&tam ; ubi a fratr! * bus vigiliae celebra- dine circa illum : re fpondentem vero Oniam, bantür, & iterum 1 n oratione Dominum de- dixiffe:; Hic e ít &ratrum amator, & populi utei veritaterm ver bi hujus often- Ifrael, hic eft, qui multum orat pro populo precabatur, deret:. & ecce vidit pe r totam ecclefiam quafi & univería fancta ciyitate, ]gremias Propheta arvulos quosdam pueros sthiopes nieros —— Dei. i difcurrere huc atque illuc, & velut volitando S. Hie£. de - [V. S. a cobus Minor usque adeo flexisge- utcal- deferri : difcurrentes autem illi zethiopes pue- vir. illuftr. nibus Deum pro populo deprecabatur, ri fingulisq uibusque fratribus in oratione po- lum duriffimum obduceret. Quod ipfum etiam fallentibus illudebant: & fi cui de Sur.16. de S.Edmundo Epifcopo Cantuarienfi Surius fitis atque p Nov. eis oculos duo bus digitis comprefüiffentftatim - teftatur , additque, faepe etiam i,änguinem gx dormitabant : fi cui vero in os mififfent digi- genibus erupiffe. tum, ofcitare eum faciebant : item cum po s- Hi&ï. in V. S. Paulus eremita genibus complicaris, ciffent fratres, erefta cervice, extenfisque in coelum mani- Pfalmum ad orandum fe proje vit.s.Pauli percurrebant iterum fingulos, & ante alium bus, cum repertus effeta S. Antonio; hic eum quafi in mulie- i primo vivere credens p ariter orábat ; fed poft- quidem jacentem in oratione, ntur: an te alium quafi am nulla, ut folebat, fufpiriaprecantis audi- rum fpeciem verteba $ilu, zedificantes aut appor tantes aliquid, , aut di- 67 vit, in flebile ofculum ruens intellexit, .quod verfa quaeque agente s apparebant, & quse- etiam poft mortem Deum, cui omnia vivunt, afi ludentes formaftfent, officiofo geftu precaretur. cunque dzemones qu Maïlü. '1- 2. fubmiffis ge- hzec orantes illi in cordis fui cogitatione ver- VI. S.Arfenius quovis fabbato, fabant ; acaliquantis tamen fratribus, ubi ali- 'C.VI. nibus, a vefpere usqu e ad matutinum tempus ffent, quafi violenter repulfi orationem facie femper a d Orientem: verfa quid horum coepi continuabat; illum adorans, de quo per Pro- praecipites d ejicie bantur, ita ut nec ftare ante eos, auttran fire auderent, aliis etiam juxta hetam dicitur: Ecce vir oriens nomen ejus. cervices & dorfa Ibidem,. - VII. S.Servatio Traje&tenfi Epifcopo igneus ludebant; haec cum vidiflet m radius apparuit, qui mox 1n S. Macharius gr aviter ingemuit, & lachrymas Do- füpra vertice ans profundens, ad Dominum dixit: Refpice; fublime vol ; coelum fpecie teftatus, ut vi- Deus : féd exfar« detur, in ignis fpecie orationum ejus. fervo- mines €9' ne fileasy nieque mitigeris, rem, in fplendore, vitae puritatem, in afcenfu ge & di[pergantur inimici tui , é&g fugiant a facie LR bys, UT rua » queniam an;'ma' noftra veplewur. illufioni O " U tueritorum alt?tudinem. —À Tituus CV1. Operatio. - 6«19' M Q Mlv Soft orationem autem, examinandze veritatis venit obféquium füum illi offerens. ^ Cui ETA l ratia, feorfum evocatis fingulis quibusque cum multum placeret, tam in decore, quam ratribus, ante quorum faciem viderat doemo- in fermone , gratanter ab eo fulceptus nes diverfo habitu, & variis imaginibus lu- eft. .Qui mox militi fervire coepit diligenter, dentes, requirit ab eis, fi in oratione vel zedi- & tam timide, tam fideliter, & tam jucunde, ficandi cogitationes babuerint, vel iter agen- ut fatis ille miraretur, nunquam equum fuum di, vel alia diverfa, quae unicuique per daemo- afcendit, nunquam defcendit, quin ille effet nes imaginata viderat : & finguli eorum ita praeparatus, &genu flexo ftapetem teneret, confitebantur, in corde füo fuiffe cogitatio- difertum, providum, hilarem femper fe ex- nes, ficut ille arguebat. Et in tunc vere intel- hibuit. Die quadam dum fimul equitarent, ïüdriq. " ' !ro 5- c. lectum eft; quod omnes 1alze & fuperfluze ac & veniffent ad fluvium quendam magnum, vanze cogitationes, quae vel pfallentibus, vel miles refpiciens, & plures ex inimicis fuüis fomniorum aut orationum tempore occurunt, mortalibus poft eos venire confiderans, ait quasque unusquisque in corde conceperit, il- fervo : Mortui fumus ,. ecce inimici mei poft lufione & inftinétu daemonum fiant. Nab ab me feftinant ; fluvius ex oppofito eft, nullus aliis, qui omni cuftodia fervant in timore & fuper locus refugii: aut occident me, aut ust, Qu Tunc ille: Ne timeas, Domine, 'mplt V. amore Dei cor fuum, illi tenebrofi aethiopes, capient. It Q & hae, quas immittunt, cogitationes repellun- vadum fluminis hujus bene novi: fequere I tur; Chrifto enim mens conjunéta, & przeci- tantum me, bene evademus. Refpondente pue tempore orationis intenta,, nihil malu m, n milite: nurquam homo fiuvium iftum in hoc nihilque füperfluum recepit. loco transvadavit: fpe tamen evafionis fuum Späc.ex.y, Jbidem V. XI[. Venerunt aliquando ad Abbatem Lu- ducem fecutus, fine periculo venit ad litus : m i erat.€x.7 cium in Hennato monachi quidam, qui dice- & ecce eis transpofitis, hoftes ex oppofito bantur Eucharytze, hoc eft oratores, & inter- litore confiftentes mirati funt, dicentes : rogavit eos fenex dicens : Quod eft opus ma- quis unquam adivit vadum in flumine ifto; nuum veftrarum, & illi dixerunt : nos non non alius nifi diabolus illum transvexit, contingimus aliquando opus manuum ; fed, timentesque reverfi funt. Proceffu vero ficut dicit Apoftolus, fine intermifione ora- temporis accidit, ut militis uxor firmaretur mus: dicit eis fenex: & non manducatis ? usque ad mortem, in qua dum omnes medi- alii autem dixerunt: etiam manducamus. corum artes defeciffent, ait iterum daemon Et dicit eis: quando ergo comeditis, quis pro Domino fuo : Si domina mea inungeretur la- vobisorat? &iterum interrogaviteos dicens: &e leonino, ftatim fanaretur, dicente milite ; non dormitis? & illi dixerunt: dormimus. unde haberetur lac tale ? refpondit ille : ego Et dicit éis fenex : cum dormitis, quis pro afferam, qui vadens, & poft fpacium unius ho- vobis orat? & non invenerunt, quid ad haec rze rediens, vas plenum fecum attulit: a quo - refponderent ei. Et dixit eis: ingnoícite mi- cum fuiffet peruncta, mox meliorata pritti- hi, fraters, quia ecce non facitis, ficut dixiftis. num recuperavit vigorem. Cui cum diceret Ego autem oftendo vobis, quia operans ma- miles : unde habuifti tam cito iftud ? refpon- nibus meis, fine intermiffione oro ; fedeo e- dit: de montibüs attuli Arabize : recedens a nim juvante Deo infundens paucas palmulas, te, in Arabiam ivi,lezenze fpeluncam intravi, & facio ex eis plectam, & dico: AMiférere mei catulos abegi, & ipfam mulfi, ficque revor- JDeus , fecundum multitudinem. 69c.. & dicit eis : fus fum ad te: ftupente milite ad verba ifta, oratio eft an non ? & dicunt ei: etiam. Et & dicente: quis ergo es tu ? Refpondit ille; il dixit: quando permanfero tota die labo- Non foliciteris de hoc, fervus enim tuus fum. rans, & orans corde, vel ore, facio plus minus rgo inftante milite, tandem confeffus eft, di- fedecim nummos, & pono ex eis ad oftium cens : Daemon ego fum, unus ex illis, qui duo: numinos, & refiduos manduco, & qui cum lucifero ceciderunt. Tunc magis miles accipit illos duos denarios, orat pro me tempo- ftupens, fubjunxit: fi natura diabolus es, quid res quo ego manduco,vel dormio,atque itaper eft, quod tam fideliterfervis homini? Refpon- Y dit daemon : Magna eft mihi confolatio, efle- gratiam Dei implebitur in me, quod fcriptum eft : fme intermi[Tone ovate, cum filiis hon.inum: dicente milite, non au- ibid. V.S. XIIÍ. Virgo quaedam religiofa fecundum deo de czetero uti fervitio tuc, iterum ille re- $alut Ang. niumerum Pfalmorum, centum quinquaginta fpondit : hoc pro certo fcias ; quia fi me te- ex. 7. falutationes Angelicas, cum totidem veniis, nueris, nunquam a me vel propter me aliquid Regins coeli fingulis diebus offerebat, fed mali eveniet. Non audeo, inquit, fed quid- quoniam propter ipfam multiplicitatem mi- quid pro mercede tua poftulaveris, licet dimi- | dium bonorum meorum, libens tradam ti- nus digna devotione, quam oporteret, eas re- citabat, admonita eft ab eadem Domina noftra, bi. Nunquam homo homini férvivit tam fi- | quatenus reciffis duabus partibus, quinqua- deliter : & tam utiliter: per tuam providen- ginta fibi quotidie falutationes cum conve- tiam juxta fluvium mortem - evafi , per nientibus orationibus Dominicis intente & te uxor mea recepit fanitatem : tunc dae- amorofe perfolveret, patenter infinuans, Deo mon : Ex quo tecum effe non potero, nil pro & fibi acceptius fore, fi parum cum devotio- fervitio meo, nifi quinque folidos requiro; ne recitet, quam multum negligenter & fine quos cum recepiffet, militi illi reddiditdicens: devotione exhibitum. 4 peto, ut ex eis nolam compares, & fuper te- T»id. V. lefcentis venu- erat. fo XIV. Daemon quidam ado &um pauperis illius ecclefizde ac defolatze fu- EFD fpendag, utper eam faltem Dominicis diebus . fü fpeciem induensy, ad quemdam militem P fideles 620 Billiothbece; Manualis Coricionatorie - fideles ad divinuin ï:önvocen tur . officium $ W - - XVII. Nïm unius hsec | oanhis laus füit fiBid.n. 9 ficque oculis ejus difparuit. Et.hoc idcirco additur illi comes. Marcus Angelus Gamba- ranus C. Sommafcus; clarum inter focios Hie« daemon petiit, ut hi, qui hactenus debitam ho- ram officii praevenientes, cum fumma devo- ronymi /Emiliani nomen ; ea enim nocte, quae tione expectabant, eo quod timerent tardius illifuprema fuit, quum inftare fibi mortem fen-- ad divina myfteria concurere, decaetero non tiret, vires animo addente, veftes induit, & nifi poft auditum nolze fonum convenirent. quamvis zegre fe moliens, ad ecclefiam adiit, Luc- er 17 Ibid, V, - XV. Celebrabantur aliquando folemnes quam cum claufam, ut id temporis, reperiif- Angelus let, domefticum ad oratorium perreptavit, ibi- €x. I2, vigiliae, & S. Bernardus cum czeteris fra- a Marolul tribus aderat, cumque hymnuus : 7e Deum lauda- que flexo poplite ; fcamnoque innixus, cum l e oratione, cui affüeverat, aliquantulum tempo- mus: cantaretur, vidit fan&tos Angelos multa claritate fulgentes, mira etiam vultus alacrita- ris extraxiffet, Ícamnum manupulfans, abfol- vendze fimul vitze, fimulorationis veluti dato z te devotos, qui utrumque chorum pecurren- figrio, ad meliores emigravit. ^ *..: 2 i tes, modohunc, modo illum excitabant, can- tantibus aderant, & quafi congratulantes afta- ^XIX. De Angelo Pacio Ordinis Miriorum Ibid, n.1« refert idem Author. Nocte manus ad Deum [riden. bant, & ut diutius illehymnus cum devotione przcineretur, modis omnibus elaborare fata- non fruftra tolli, verbis, exemploqug docuit Propheta, quem omnes pleriquejfequuntur. gebant. Intellexit quoque Vir fauctus, hym- , num illum vere effe familiarem ipfis, quos Caeterum meridiem huic operi deftinare in- füterat Pacius, & qua maxime diei tempefta- J tanta inftantia vidit operam dare, quatenusa Ped, fratribns ad honorem Dei cum fervore devo- te mortales otia fettantur, ipfe, qui precum Clllin. tionis cantaretur. Cuidam etiam fratri fpiri- continuus eflet, tum ipfam, quantum poterat, 42 62 tuali videre conceffum eft, dum idem hym- intendebat, füique facti non unam reddebat - : M líft nus inciperetur, quod ab ore incipientis flama rationem : & primo quidem, imitari fe Apo- ftolos, qui ex veterit difciplina ad horam ora- Tagis fplendo ris erm?;päbat ; & furfum con- cedebat. tionis nonam templum adire confueverant, deinde nullam fibi opportuniorem Deo exo- . XVI. De Dominico Anadono ,'öra.iiiis rando'ea videri, qua perfecto magno Chrifti Josn.Rho. Predicatorum , fic fcribit Joannes Rho. Ge- facrificio totius hominum generis falus con- L3-€8- mina in hoc, quod fequitur, laus, publica.& dita eft : quid enini precibus aliud / n. 4e ^privata, continetur. Altera Valentini Caenobii pOfcimus,', quam quod ea nobis obveniat? Patrum eft, qui centum ipfas Aras, facram in- — XX. Clerici, qui Minores dici volueru nt, Ibid. n.1z. tra sedem, & dometftica clauftra, Deo excita- eam fufcepere provinciam, ut femper domi b runt: ut mihi unius familia religio urbem aliquos.in Dei oratione habeant occupatos, l5c tueri poffe, & coenobium illud gloriofiori elo- ld quodque finguli non poffunt, ut vicaria in- gio, quam a centum . portis olim. Thebse, a vicem opera praeftent. univerfi; caeloque affi- centum altaribus cognomentum pofle defu- miles fint domus illze, in mere videatur.Altera Anadono debetur: nam quibusa Dei laudi— bus nünquam ceffatur. quum tuendze altarium religioni fatis effe vi- XXI. Seraphinum Cavallum Ord deri poffet, domefticorum aliquem fingulas mls Prae- ibïd. n.20, dicatorum Generalem magiftrum, conftan- - ad aras Deo quotidie fupplicare; nec leve id tiffimze pietatis füiffe, tradunt annales: illud ä quanquam frequenti in familia, vel ad pietatis ex nominis augurio memorabile, tres ipfas augmentum, vel ad publicze falutis tutelam, horas late difpanfis brachiis quondam orando - momentum allaturum effet; quid de Anadoni perfeveraffe; quem corporis habitum vix per - orandi ftudio dicere nos convenit? qui unus lemihoram a pauciffimis tolerari poffe credi- ,. fi aliorum ceffaffet induflria ,, omnium obivit :ä partes, & centum altaria quotidie circumiens, derim ; fed ut beata illa Seraphim perpetuo alis librata, Deum circumftant, fic ifte ne.no- lingulisque advolutus, vir, minime alioqui mine videretur indignus, immoto corpore otiofus; praepotenti Deo laudis hoftias cen- animum altiffimo volatu explicabat. : tum, noyo atque admirabili hecatombes ge- Á nere immolayit, Abundamus nimirum tem- fiukas. — pore, fi attendamus, neque illius fpatia fumma . XXII. B. Virgo cum tanta affiduitate ora- Drexel, i. mdn Q | vitee Jactura, per negligentiam elabi finamus. tioni vacabat, ut omnis ejus vita & operatio, Rof. mar«- Jbid.n.z. XVII. Non minor in Joanne Dei orationis tefte S. Alberto Magno, fuerit fedula precatio ; P* !. €. 9. wl ] contentio, quem non in le&ulo affli&um ja- & ideo S. Ephrem eam Thuribulum aureum, . centemque, fed genibus nixum ,. ardentiffi- in quó fine irtermiffione thus orationis füa- inas ad Deum preces fundentem , renovata viffimum offerebatur, appellarit. i * Pauli AnachoretarumPrincipis memoria mor- . XXIII . S. Bartholomzeus centi es de die, & Maru?txa ^ talitatis extrema neceffitas occupavit, ac ve- centies de nocte, flexis (X cavit. ; genibus, orationi va-? c * luti religiofum illum corporis habitum reve- rita, humi aflligere cadaver non eft aufa, ut XXIV. S. Anton ius falepe pertotam no&tem S»Aäïhanaf. clariffima effet teftificatio, quam affidue orare orans, exorto fole,dixit: Ah quid meimpedis, o.in ejus vita confueviffet ille, cujus exuvize, ad quam longo fol qui oriris,ab amoceniore me fole abftrahens *c. 6 1e ufu compofuerant, frigida in morte pietatis XXV. Paulusin finibus, Aphricze quingen- Inid, retinebant imaginem : abftulit illi mors ani- torum monacboruin Pater, nullo vitze fuze die mam & orationem, o 4 .,. kais gelum noa l- quidquam prius egit, quin trecertas orationes' .. l $, culiflet. f * ) genibusprovoluf:us Doinino ob j X V"f',' , ] Tituu: CVL Oraiío.- 62! id-n. 8* ( —XXV»I. S. Martinus Turonenfis Epifcopus — XXXIII. Thoriaas S—ïrlctus facerdotale pre. ibid. 1o, ;;./;M.V ne cunc quidem cum laboraret manibus, lin» cum breviarium quotidie ex formula psrcur- n. 9. guam ab oratione cohibuit ; imo in agone, rit ad annum quintum füpra centefimum, qui Meruit zternos in- frigefcentibus jim membris labia adhuc mo- vitz illi füapremus fuit. vebat, nec prius orare deftitit, quam fubito ter Dei laudatores enumerari, qui victis tem- f lumine circumfufius fpiricum reddidit. porum legibus Luc. 3. XXVII. Anna vidua, tefte S. Luca, non di- laudare perfeveravit. pretisque Vicir(ï(ï;udinibus hic fcedebat de templo, jejuniis & obíervationi- v.37. bus ferviens die ac nocte. Uülitas. Marulus XXVIIIL. S. Martha centies per diem, & XXXIV. Moyfes quamdiu in vertice collis l centies per noctem fubmittere genua folita manus elevabac, populus Ifraeliticus contra fuit, dum illum in cclis adoraret regnantem, Amalec vincebat , (in autem paululum remi- Exod. 34. vl II. quem in terris morantem hofpitio exceperat, fiffet, faperabat Amalec. Anna perorationem fteriliratis malum avertit Elias pluviam impe- ex nReg II non jam minus in fupplicando folicita, quam 2 ;.Reg. 15, id. u;l'( olim fuerat in minifirando. travit. Ezechias vitz prolongationem. Sara in cubiculo domus fuz tribus diebus orans,ab 4-]'&6ng. 20 !bidemq XXIX. De Trafilla Virgine Amita füa te- ftatur S. Gregorius: quod , cum ipfam poft improperio ancillz liberata eft: poft ea vero- mortem lavare vellent , genibus cubitisque etiam eodem medio cum Tobia a damonio Tob 3.&g. Concretam callorum duritiem invenerint ex protecta. unfdith contra Holofernem ugna-.llldiFh-B..' affiduo precandi ftudio cretam. tura, oratorium fuum ingreffa, cilicio induta, Pæd; « XXX. Thais meretrix 5. Paphnutii opera cinereque confpería, & in terram proftrata,. Ch V i &n ad frugem revocata, tanta tencbatur ante- Domino prius fupplicavit: fed & Oniz & ci-- t.2. C. 25. aCtee vitze verecundia, tam Íe ex animo abji vibus dixir, nihil aliud fiat pro me, nifi ora- $.6. hift.5. ciebat, ut Dei nomeo proferre non aufa, hoc tio ad Dominum. Efther quoque Mardochzo Efth. 4. folum frequens repeteret : Qui piasmafti me; dixit: congrega omnes Judaos, quos repe- miferere mei: qua demiffione ad illum virtutis ries, & orate pro me: (icque falutem illis pe- gradum intra annum pervenit , ut illuítrem perit, malumque paratum in hoftium caput glorie locum, quem $. Paulus Simplex in convertit. Tres pueri in fornace Babylonica Dan. 3. coelo viderat, & patri fuo Antonio paratum benedicentes & orantes Deum , ab incendio [ credebat, vox de ccclo lapfa Thaides effe di- liberati (ant. Daniel quia etiam contra Regis Dan. 9. decretum ter de die orationem continuavit, Ceret, quemque effet iatra quindecim dies fe- " an. 15.' lici morte confecutura. e a leonibus eft cuftoditus. Sufanna quia flens » A | Jo Rho. XXXIl. Pius V. quam privata 1 Rb iilios fufpexit in coclum, fiduciamque habebat in | 15 c8. orandi coafüetudinem haníerat ; eam, non in- Domino, ab adulterii crimine, & morte, libe- n. a, £ ter Pontificatus ardua , negotiorumque tem- ra declarata eft. Jonas in ventre ceti clamans Jone r» ad Dominum,ab eodem ceto incolumis in ter-. peftatem unquam interrupit , 1ta non modo r.Mach 6 filatis horis divinarum laudum pcuf'um dili- ram ejectus eft. Judas Machabzus quoties ora vit Dominum, viciífe legitur, bis vero vittus 9: & 1t» gentiffime perfolvebat , verum & certas no- j t &is horas & quidquid otii alienis tempori- ab Antiocho & Bacchide, oraffe non legitur. I bus poterat fuüffürari, totum id agendo cum XXXV. Quia pro S. Petro in carcere de- A& 1. Domino, & quz plurima pro ejusdem glo- tento, oratio fine intermiffione fiebat a po- ria fuíceperat peragenda, expedieudis diii- pulo, 2b Angelo coclitus ei fübmiffo mirabi- liter liberacus eft. gentiffime impendebat : & profitebatur pa- lam, fine orandi ftudio neque Pontuficatus, XXXVI. S. Thomas fatebatur, fe dockri- Surius in neque interiores fibi anima rationes confie nam füam magis oratione, quam labore ob- Yi'a 7- ftere. Quanta autem ejus eflet in exoran- tinuiffe: dice:e quoque folitus , religiolum al't.v (ine oratione effe militem fine armis. do Numine vis, quam fecundo in precibus uteretur Deo, novit chiiftiana Respublica, XXXVII. S. Jaeobus Epifcopus Nifiben- Spec.ex.V, quam celeberrima de Turcarum claíle irn- fis civitatem fuam a graviffima Saporis Re orat. ex. gis obfidione l:beravit, dum ciniphum & cu- ! * petrata victoria ab immi ücnti difcrimine lif beravit. licum agmina ingentia in hoftilem exercitum a.; Vitellio quiindecim immitti impetravit. í il it . Ibid, n.ag. XXXHI. Joanni Baptift ut minimum horas diebus fingulis abfumebat XXXVII. Oratione Publii m ionachi dz- Ibid.ex.g. f mits ,L6 oratio, quantula parte, (fi reliqua pietatis de- mon a [uliano imperatore in Perüdem miffus mamus officiíà) curando corpori relicta! fed pro certo reíponfo afferendo. per decem dies fi opus effet, vehementius multo agebat ; fuit detentus, ad julianum fine effectu redire Co- actus efl. . enim, quum in gravibus chriftiang Reipubli- czg temporibus totidem fxpe dies perdius ac .. XXXIX. Berroldus juvenis diffolutus cum Ibid.ex. 16, fariutl pernox ante aram & divini(fimam Euchari- fe pro converficne impetranda B. Elifabethz lc: l.' ftiam per(everaverit immotus, fi duas modo Thuripgiz Duciffz commendaflet, ea oran- horas füb auroram eXcipias, quas naturz ufi- te usque adeo aríit & fudavit, ut ne omnino ,A-)hanaf. bus concedebat. Quid,non a Deo aufferret, a nimio xítu confumeretur clamare, petere- 1 e)lUS viu quem de petendi ac precandi conftanría nul- que, ut ab oratione defiftat, debuerit. í XL. Otrationibus fratzuüm Cuno monachus Ibid.v.mo» la temporis dimoveret vicifitudo? | Fortiffi- id, mus Ducum jJofue, qui ardore animi cocio adeo in morte roboratus eít. ut, licet quinde- ri €x« 18* novas deditleges, elatx manus períeveran- cim mi/lía demconem ad eum impugnandum tia hoftium urbes delevit. conyenerint, nihil ei nocere potueript. Gggg R. P. Lain, Man, El fu. LT. XLI. S u 625 Bibliothecæ X"Manuahs Cohcionatoriaz &* -fcens orbis terrarum, fe 'Arrianum effe rmïrai- $. Climac, . X. S. Climacus refert, unum ei prifcis Anä- ] grad. 18« choretis dicere folitum fuiffe, fe in oratione tüs eft, quonam putatis modo Deum facrile- matutina curfum totius diei confpicere, quali gum hunc proftraviffe? Bellovacenfis ait: Le- enim tenore ac modo prima illa oratio precee gitur in Ecclefiaftica hiftoria, quod cum Con- flantinus Imperator fa&us Arrianus defende- deret, tali reliqua omnia eo die folere fequi. XLli. Cum Joannes Alarionis Aloyfio Ber- 'ret Arrium, convocavit concilium apud Con- Job. Rho. ftantinopolim , in quo fe&a Arii confirmare- €. 8- V« 50 trando Ordinis Predicatorum, velut fodali mis ac frigoris penetra- tur; cum autem Alcxander Patriarcha Ale- fuo in Albaide de hye bili vi conquereretur , nec jam fe effe feren- xandrinus omnibus di&te fedtx fe opponeret, comminaatur ei exilium Arriani, nifi eis ia do affirmaret; quin te igitur, ait Aloyfius, ad mane confentiret; ipfc autem tota no&te pet- orandum recipis? neque enim fieri poteft, ut rite Deum orantes non incalefcant. noé&tans in oratione , provolutus füb altari; Tfbid.niG, . XLIII. De Bonaventura Seraphina fic fcri- caufam füuam & eccleíize Domino commen- davit; facto mane cum Arrius cum fuis con- bit Joannes Rho: fingulari hujus virginis in- nocentia puerilibus ctiam i n annis, mirum; ftipatus duceretur cum maxima gloria.ad Educabawur illa concilium , neceífitate compulfus declinavit quam dele&aretur Deus. cum focia apud Moniales Gandienfes, quibus : ad publicum locum. libi cum federet, omnia f inteftina fua , & vifcera emifit ia feceffum. TR zi perfua! um erat, quidquid a Deo hzc flagitaf- XLVL Inine hiftoriz ecclefiaftice legicur; -Tbid. H fent, absque dubio impetraturas, itaque ma- giftra morum quoties five agris pluvia, five /quod, cum Vslentinianus Arrianus vitam fi- niifec laqueo, fübítitoitur ei Eugenius, fimili- annona fororibus opus erat, accitas ad fe puellas jubebat actutum fe in preces dare ; ni ter Arrianus, "Theodofius autem vir catholi- cus contra eum arma movit, premuniens fe Deum exotarent, ne ad fe reverterentur, ne- ve jentaculum fperarent; parebant illz, atque jejuniis & orationibus, vigilans in oratione ante checas Martyrum proítratus. Cui qui- in (ecretum horti domeftici locum fecedentes is tantilla ia corpora defzvientes, at- dam fan&tus cremica promifit victoriam. Cum flagell tranfiret Alpes cum fuis, & videret infinitamn que precibu s incumbentes, quod imperaba- -Mira Numinis indulgen- multitudinem undique confliuentem, & eos tur, impetrabant. ! ad pedes montis ad pugnas exípe&tantes, fui tia, quafi teftari veller, illis vocis nequaguam Sinite parvulos venire ad me territi terga vertebant & fugam parábanbt, fe poenitere: . delcendit Theodofius, & proJectis armis ad Bärdöius (OXLIV. Sap or Rex Períarum truculenriífi- ährox ,quiquenon tàm pro terram íe prottravit in oratióne: qua come .adan 417. mus ecclefie perfecutof Cni n. 48. regnis acquirendis, qua m ut fidem cathoii- pleta, Dominus animavit fuos , ita ut reverfi W. 1. bella gerebat , cum - more leonum irruerent in hoítes gentiles & jl ] cam penitus extirparet ; 1 Nifibim civitatem per va lidihmum exerci- Arrianos,& fubito infurgens ventus vehemens h. 4ó tela, qua hoftes projiciebant, intorquebat ín tum ar&a cinxiffet ob(idione , iliiusque moc- . nia & propugnacula, per labo: iofe derivatum ipfos, Dei virtute. Eugenius adducitur ante pz des Theodofii , ubi vitam finivit. & deductum in eadem vicini fluminis impe- tum, dejeciffet, & folo equaffet , S. Jaco bus XLVHL De belli Duce quodam natione Jo. Rho. Gallo multum in bello: fortunato, orationi- l. 3. c. 8 zi ejusdem loci Epifcopus hoc ufus eft con(ilio: Videns murum corruiffe, vocavit populum bus proinde addi&tiffimo, Blafio Monluco no-?- !? mine, fcripta reperio fequentia: Homihis hic urbis & Clerum, & milites ad orationem : fa- ' ego pugnacifliimi , quem vere Martis pullum &o mane invenerunt muros urbis cum omni- bus propugnaculis reparatos poft orationem: * dicere poílis, libenter nomen interfero , ut muit, qnia vidit fuper doceam , neque ipía inter arma, quod non- uod videns 5apor ti murum quendam imperiali [chemate orna- nulli tamen habent pro explorato, ceffare pie- tatem.. 'Tradit ipfe de feipfo in libris, quos de tum; quem cum crederet effe Romanorum Imperatorem ,. mortem minitabatur explora- rebus fuis ftylo edidit militari, nnilum fibi dtem abiiffe non adorato Chrifiianis preci- toribus fuis, qui ei dixerunt , quod Roma- nus Imperator in i llis partibus non adeffet. 'bus Numine ; cum vero arma eflent expee dienda, atque in hoftem pugnandum , cum Quem cum cogn oíceret , non effe hominem, - bella Chriftianorum ; ad concepto a fe carmine, tum ex ia« ris formulis, ajebat, Deum agere quem cum przcepiffet m uitas dirigi fagittas, magno animi fentu femper orafle. " Nam qui nec ipfum Ixderent, nec Sapor ceflaret ab ad prefentis mortis periculum toto corpore obfidione ; Epi(copus abdu&us eft füper tur- perhorreíceret, ubi preces ac vota concepe- rat, addi fibi animos, novumque per offa vi» rim eminentiorem, ut Sapori & exercitui ma- qui oravit, ut Dominus fuüperbiam gorem curtere, atque incaleícere in venis. fan- lediceret, guinem fantiebat; ut unus omnium maxime eorum mu (cis & cyniphibus domaret : & íita- tim nebula exivit de flavio, quz emifit mu- in media exinde rueret pericula, & temeri- tati propior, quam forritudini, videretur. EE a ícas & cyniphes & culices, qux intrantes per XLVIII. . 1n vita S. Thomae de AquinoHif, Sol. probofcides elephantorum, & nares & aures equorum, faciebant eos difcurrere & fugere legitur, quod cum aliquando multo tem-c. i71. is fefloribus, qui in eis fe- pore ftuduiffet, ut textum aliquem di£- ab exercitu, infinit ficillimum Ifaig Prophetz , fuper quem debant, interfectis, & itaSapor non fine mul ta confüfione difceffit ab obfidione. tunc commentabatur , interpretari poflet, Bellov XLV. Cum olim totus quafi mundus Ar- folito ferventius ad orationem confugerit pro illius intelligentia. Cumque in majori . riana pefte effet contaminatus, ut proinde in uerunt letionibus $. Damafi Papz dicatur: ipgerii- orationis fervore poQtus effet, appar coram $- JTüwus CVL Ora. 625 voram eoS, Petrus & S. Paulus, qui difficulta- tem plane declararunt, alia parte apprehendit. Cumque Hybrzus fac- unde vere dicere potu- cum levaret, vir Dei ex induftria eundem ca- it, Petrus Apoftolus & Paulus Do&tor gentium dere permifit. ip(i me docuerunr, Quod cum ízpius ab eo fa&tum & quidem fraterReginaldus fuiffet, Hebrz focius ejus vocem Apoftolorum diftinéte audi- us viro Dei irafcens dixit: opor. vit, licet, quinam e tet, ut & tu ex ea parte onus füftineas ; quia ffent; fcire non potuerit; ego idipfum folus portare non poffum : tunce abeuntibus vero A poftolis,Reginaldo ad feac- — * cer(ito dixit : illas refume Deifervus ait: dimittefaccum ; nu DC te paue paginas, in qüibus, cis verbis affabor: N Á uper me rogafti, ut pro fa» me dictante fuper l(aiam, proximis diebus fcri- lute tua Domin bebas, & quz dictabo dili um precarer pro tui illuminae genter ex cipe. Coepi tione, ut veram fidem ampletereris : ego qui- ego ftatim fcribere , illo non alit er di&tante, t dem omni cum diligentia partibus meis fatise quam fi legeret illa, quz dictaba : Cumque feci, tu vero defeciíti, & mihi, & tibi ipfi: con- Ícripferam ; dixit: Redi jam ad qui e ícendum, juge cum (finceritate cordis orationem tuam .quiaadhuc multum noctis fupere(t. Keginal- cum mea, moxque füper te deícendere vide- dus autem fümma cum inftantia im 0 & cum bis divinam mifericordiatn :quo di&to mox pae lachrymis S. Do&orem interrogavi t, quinam illi fuiffentqui in obfcuro & (ilentio noCtiscum latium, frumentum, bajulus, & navicula fimul ab oculis eorum difparuerunt. Ex quo miracu- li, illo mifcuiffent difcurfus, tandem poft multam lo ftupefa&us, fadtam reluctantiam, & acceptam a Keginaldo & domi fuz domefticis idipfum enarrans occafionem fümpfit, ut gremio eccle» promiflionem , quod ea, quz dicturus effet , ie fe cum omnibus familiz fu quoad usque viveret, manifeftare nollet; dixit & domefticis age ei: vidiftime hisce diebus va gregaret. Optimeigitur D. C hryfoftomus ait, ide anxium fuper fi nos in virtutis fludio feduli difficultate loci Prophetiz hujus , quem nunc fuerimus, effica- expofui; ces erunt & preces aliorum pro nobis : fi vero cujus cum fenfüm percipere non pof- em, & ea meres mirificeangeret, non prius a de(ides fuerimus, nemo nos juvare poterit, - L. Eximiam meretur laudem incredibilis il- Jo. Rho,- precibus & lachryrmis deftiti, quam a Deo im- la Caroli V. orationi incumbentis attentio: del 3. c. $. . petravi, uttnihiliceretícire, quod ut fcirem, qua P. Rhoinhzc verba fcribit : quam intento 9*« 1 tantopere laboraveram: quare pius ominus fervifnimifertus , beatosad me Apo j olos Pe: animo ibi effet, tunc maxime patuit, cum ma- gni Regis Legato per internuncium urgenti, trum & Paulum hacno&e mifit, qui mihi, ficut ütadmitteretur ; rem magni momenti aíferre vides, rem planam & apertam fecere. fi Ghronic. fefe, re ^ P XLIX. In Chronicis Ca ucinorum fequens ondit : Nec ego quidem nunc leviter Copucin. recenfetur hiftoría. Frater atthzus de Bafcio fum occupatus, qui cum Deo ago. to. 1. p.2. unus ,LL. Cuno, magnus Dominus de X7al purg, Spee. 'äx an' 1552, ex primis religionis illius fundatoribus,& vir poteus & dives in feculo, tam valensin mi. V. mori& h. 36, fzculi füi Apoftolus, atque in dono miraculo- litia, ne dicam malitia.quam vigens in pruden-93« 18: rum infignis, utpote qui zpius ficcis pedibus tia feculari, ante finem vita mare inambulavit, cum die quadam Venetiis in clauftro habi. tum füfcepit regularem, &q uia temporis lon« Hebrzis predicaret, unus illorum fite fe com- ginquitate non poterat, j W 1 . punctum effe (imulavit, dictumque Dei fer- morum probitate dies ;31 c:gl [uos dimidiare fatageba t. - Ubi adeo profecit, I vutn, ut pro fe intercederet, rogavit, üt hac quod confumnmato i brevi e Xp ratione ad verz fidei perduceretur notitiam: levit tempora multa ; placita enim erat Deo anima illiu 5, unde & qui voca- Cui vir Dei fe pro eo oraturum effe, firmiter verat eum ad füum fer promifit: at vero Hebrzus ille vix ab eorecetz —— vitium, non folum prz- ftitit ei veniam deli& orum, fed in tali ordine ferat, cum protinus cum ali: is fuis fodalibus & fedz confortibus, datam fi bi promiffionem , precognitum ei fecit finem fuum. Habebact conventus proletarium pulcherrimum, quem vanamque & fitam illam fiduciam, effüfo ca- equaritiz fuse I chinno derifit : poft aliquot vero dies huic viro oropter foetum nobilem deputa- verat, quem cum vi : r nobilis Henricus de ifen- Deiobviam factus, eidem dixit: neício, quid burg concu fibi velit, quod, poftquam metuis orationibus iíceret, neque pretio habere pof: fet, hoca 1 um eft, ut occult e fubtractus , ei commendavi,Chriftus vefter, ne vel femel rni- transmitterecur hiin mentem venerit, aut minimum mihi lucis ;quem cum minime redderet, miffus eft przdi &us Cuno, quii eidem Henrico radium communicavit : ita quidem eft;refpon- fuerat in fzcu det vir fanctus,, fed poft paucos dies hujus tibi lo amiciffimus , & cum nihil proficeret, videns hominem obftinatum, ir- edicam rationem: interea vero te obfecro, ut ad me venias, quia opera tua indigeo. Paulo ruente in fe, ut poft patuit, fpiritu Dei, ad divinum judicium appellavit, diem ei prefi- poft igitur Judzeusillum conveniens , abeo ad gens. Quid plura? Henricus palatium quoddam uno milliari ab urbe diftans appellationem contempfit, & Cuno domum rediens, omni- perductus fuit, ubi in limine ejus bajulum quendam invenit, nec non faccum frumento bus modis quibus potuit, ad eundem diem fe prgeparavit ; dicebat igitur Abbati: Domine, refertum, & fcapham in mari pofitam. Con- exta feria c» verfüsigituradHebreum vir Dei eidem dixit: tari: ucem accepi ; fexta fería transfre- j ol fexta feria in capella mea me vobis tra« AUE Frumentum hoc naviculz huic imponere vel- didi : fexta feria habitum indui regularem: lem, ut per mare ad domum noftram deporta- Deus fexta feria laborumi meorum mihi refti- retur. Adjuvame igitur, ut (accum hunc prz- tuetmercedem : expletis vero jam tribus annis fentis bajuli humeris imponere poffim : Ju- in fan&ta converfatione febre correptus eft, vi- dxus igitur perlibenter manus ori facci appli. eavit , F. Mattheus autem euridem (a fitatus ab amicis fe dixit tertia die moriturum: ccum ex- 'illi autem recedere volebant,eo quodlevis effet R. P. Loin. Bill, Man. Tin, AL x 8882 — :jus - * 624. ; Bibliotbecee Mammm Concio ^atorie ejus infirmitas, &nulla adhuc (igna mortis ap- mis ferventium .præcoräiïsk odores ac fetvos. res cientem fomnolentes autem cum naufcá arerent, Sedipía rogabat, ne folemnitati fuze - deeffent ; & fa&tum eft,ut moreretur die tertio, uegligentem. . LV. Dioraticus vir S. teíte . Dorotheo , S.Doroth» hoc eft in Vigilia fancti Jacobi,ficut ipfe przdi- vidit no&u in principio Pfalmodiz e Sacrario dodr. 13« xcrat : eo fane tempore erat mulier obfeffa in villa proxima, qua hora mortis ejusdem Cue ingredientem Angelum velte fplendida indu- ia tum, qui omnes Religiofos prefentes ambu-. "L f l' i — —- fonis liberata e[t,& venit ad facerdotem fuum, dicens, demonem exüffe. Poft paululum vero lando fignabat, ut & fubfellia legitime abfene 59 tium; pertranfiffe vero loca eorum, qui per ridens diabolus, gravius vexare miferam cae- it. addu&ta e(l igitur ad facerdotem, qui quafi defidiam aberant. vit ! Meditatio. - concionando cum diabolo ccepit interrogare tb eum, & dicere: Mifer tu exieras? ita eft, in- LVI. B. Virgo, tefte D. Bernardino Senen- to.i. f,61. . quit, Ecubi, fuitti, infelix? a d quod diabolus : fi, tanto lumine illuftrata fuit, utetiamnum in utero materno exiflens perfe&tius Deum con- Cunoibi fuper mattam jacebat,& debebat mo- ri, ad cujus tranfitum feftinantes pene quinde- templata fit, quam alii bomines in ztate pere fc&ta, magisque excefferit in contemplatione cim millia fociorum meorum,cum maximo tri- pudio illuc tranfibant , & videbar mihi nune dormiendo quam alii vigilando. .LVIL. lfaac egreffus fuerat a d meditan- Gen. 24« quam gaudium aliquod habiturus , nifi iviffem & deambu- v« 63- cum eis ; fciens autem vas iftud mihi traditu n dum in agro, inclinata jam die; Vib labat per viaim, quz ducit ad pureum viven- amittere non poffe, reliqui illud ad tempus, & T Mu ivicumeis; dixitque facerdos: quid a&tum eft tis & videntis. LVIII. S. Francifcus perdius & pernox in il- D. Bonav. jbi? Kefpondit diabulus: Supervenerunt ma- yira —^ — ledi&i toafuratiilli, & circumftantes cadaver, la oratione: Deus meus & omnia: herebat, In L] lO. atque orantes., ita valide propugnare coepe- (zpeque vifüs eft corpore fublevatus a terra, & nubecula quadam fulgente circumdatus. f runt, quod nullus noftrum propius accedere LIX. S. Aquilinus, Epi L copus Ebroicenfis, Surius 19. aufus fuit. Dixit iterum facerdos : & ubi deve- ut liberius meditadoni vacare po flet , non O&ob. nit anima? Relpondit diabolus, ad pedes Al- In , /tiffimi. Et videte boniihomines, quanta no- longe ab ecclefia diflantem elegit cella ubique fecretum quzrens , animarumi cauías bisinjuriafitallata. Homo ifte nobis fervierat plus q uam quadraginta annis ad omnem vo- & negotia tanto curabat melius, quanto plus corporum dec! inabat prafentiam. luntat em noflram nocte ac die paratiffimus nnis etiam Nadafi in & modo tribus annis tantum alteri fervivit LX. joannes de Firmo fepte num puer clam fe a puerorum c L onfortio fub- ànno. cru- Domino, & ille nobis abítulit eum. Cum igi- n agro pater- Cf* hebd, : j tur nobis anima auferretur, furore commoti in ducebar, ut attentiffima mente i no Chriftum paffum meditaretur, id quod ta m 32: : 3 nos invicem tota debacchatione graffati fu- ferio faciebat, ut prz lachrytnis cor parvu- mus, & ego modo non habeo, ubi me vindi- Vil cem, nifihoc vafculo, quod mihi traditum eft. lum deficere, & : in an?ore' crucifixi tabeícere 4j videretur.. Surius Ex cujus occupatione doloris—r*evmedium ali- * LXI.Frater ]Egidius taui fzpe& tam arden quantulum recipio. ! tQ. 76 . LII. Bernardinus Pallius, Cä'puci*n oru,ü Ge- ter de Deo, ejusqe beneficiis & operibus medi- JO. Rhoo J« 5« C. d. neralislongo ipfe ufü doctus magnifice de toto tabatur. utnon potuerit poítea de Deo (ine ec- ftafi cogitare ; unde fratres ejus colloquio frui n. *95. orationis negotio loquebatur; fi quis enim iofe cavere debebant,ne de Deo a (e peteret, quisnam bonus effet ? refponfue cupientes ftud vel SS. Trinitate mentionem facerent. rum illico fe dicebar : qvi orat: ungenti quis ontifici fcri- S. Bern. me.ior? non mutaturum fe, fed additurum: LXH. S. Bernardus Eugenio P bens, inter cetera dicebat: Quod vi vis & fa. - 1. de eonfid. - Qvi melius orat: premenü adh ucinítantique: us mortalium effer ? pis, t otum das actioni, con(iderationi xgjhil, uis omnium optim laudo te, in hoc non laudo. . Hinc quinque li« idem repoliturum co mmutata vocula tan- deratione ad eundem (cripfit, rat. Ora- bros, de confi tummodo, qui omnium opiime O & in iis fic eum colloquitur: Si totus vis eífe culum hoc fí cum Demoftheneo , aut Augu- omnium per acti onem inftar illius, qui dicit z fliniano conferas , ut illo multo füblimius, omnia faétus füm, eflo & tuus, nam & tu ho- ita huic fuppar judicabis. Nam ut actionem mo es, in finu tuo, quo omnes recipis, teipfum oratoris cum chriftianis precibus non com- modeftiam animi, cui Auguflinus etiam collige. Omnes habentte, efto &tuex ponamus, & tertias tribuit, ita be- habentibus unus, ut quid folus fraudaris mue primas, & (ecundas, (i univerfos lucreris; ne cum oràtione convenit, ut diffociatz nus: neri tui ? quid prodeft, teipfum perdas? fapientibus, & infipientibus Vit, | quam inveni antur. 4 Dignitas. debitores , & foli negas te tibi : omues de c. 4, fonte bibunt, de pe&ore tuo, & tu (eorfum i. ! de LliI. S. Chryfoftomus ait , apu d Angelös in orand, honore & zflimátrione effe eos, quos Deo per fitiens ftabis ? Si maledictus, qui fuam par- Deo. ! tem facit deteriorem , quid ille, qui fe penitus freq uentem orationem videnr magis familia- ,V & tunc adítare ipfos magno cum fi- reddit expertem ? E res efle, * VII. » * lentio, & poftquam ceffaverint, ap plagd?re, EXEMPLA DOMESTICA laudare, admirari. ] ualitas. Nada(i i LIV. S Bernardus v idit noctu Angelum anno Àn n gnatius in horas fingula S : fe collïg-':bät Ribad.l.4, hebd., $ thurib alo, thymiamare coelefti referro , cho- L S.I 'Tatr íre- vit, c. 1. firare, & divinailla chymiamafi in inti« ruæþ lu animumqqc in Deum elevabat. qucnï;t i * Tiwus CUlL Orath. 645 quenter autem orabat, ut ex intentíone ani- quïi aérem obfident ,1 tum Aadw arcendam aéris mi morbum contraheret. in rebus graviori- inclementiam ; memineratque inter has pre- Doty, bus nihil ftatuebat prius quam rem Domino ces etiam eorum , qui vel habitaffent olim in in oratione commendaffec. . Sperabat fe pre- r, N i tali domicilio , vel impofterum effent habita- Í fidio orationis quamcunque moleítiam;,etiamfi turi, ne quid eorum animis illa habitatio no- focietas diffolveretur, equo animo laturum. ceret, "Triplex potiffimum orandi genus ad- ä Orianä. Hinc inter vias & rationes ad (uos cuítodien- hibebat, netnpe ex litaniis, quas affidue & ad W. r. hift. dos adhibitas, primum precandi & commen- omnem, adhibebat ufüm, ex myfteriis vite, N U. 99.. dandi ftudium perfuafit , diana eíca reficerent. quo fe veluwc -quo!tïi'- & patlionis Chriíti , per quz tum (ingulas S. Triados Períonas, tum omnes ccelites obte- Vita l. 6 IL. S.Francifcus Xaver. pro attentione com- 'lll [.6'; ftabatur: Ex preceptis Dei & ecclefiz , nec e $. paranda ante fingulas horas officii divini hy- non peccatis & virtutibus, animzque inter- mnum, Veni S. Spiritus, recitabat tanto fervo- nis pariter atque externis potentiis, Ajebat re, ut ei cor e peCtore exilire , animusque defi- orantis amorem & charitatem ex orationis at- cere videretur.Hinc ejus oratio ardens femper tentione perpendi. Quocircaad continendam & accenía, ac plerumque coeleftibus deliciis in ea mentem , prelertim in imperata pfal- t lh affluens erat. Libentius autem in facris zdi- modia vias omnes indagabat, precipue vero r 62. bus, quam aliis inlocis orabat, eoquod crede- fequentes induflrias adhibebat. 1. Tempus Hift, foc, ret, inillis Deum benignius audire orantes. orationis fzepe in memoriam fibi revocabat l. 3. n. 35« Vita l. 4.. lM. S. Franciícus Borgia omne tempus per. & paulo ante omnia negotia difponebat, , 2. ' ) Dony, tlæ. ire exiftimabat, quod noa cum Deo, aut ad in ipfa oratione poft fingulos píalmos dice- Deum pertinentibus tranfigeretur. In miffa la- | vita bat: Pater cceleftis, da mihi fpiritum bonum., 10, chrymas ubertim fundeba: ; pratiasque poftea 3. lmaginabatur fibi utrumque Angelum bo- diutiffime egit, ut nonnifi egre & cum fufpiriis num & malum, illum quidem omnia verba ad prandium duceretur. Extra fe non raro pia pronuntiantem , hunc vero omnes eva- us 9. pofitus videbatur - LI l delo )oh - Corpore quidem prz- gationes fcribentem. 3. Imperabat animo, fens, animo vero in ccelis verfabatur. Negotiis ut vel in uno pfalmo fine evagatione per(ifte- diurnis, quoad fieri poterat, fe fübducebat, ut ret: id fi acquifivit, ad alium dein fimili cum in orationis montem fecederet. Altari fümmmo pa&o progreffus eft. Perfe&to pfalmodiz mu- imminentem cellam frequenter adibatRomz, nere, piíi ex fententia votoque fuccederet, Vidhfi n talemque etiam in ceteris focietatis collegiis €oncipiendum effe dolorem ajebat, fed quie- i CU extruendam curabat. Orandi & in fe inquiren- tum, qui perpetuus fit ad novum usque tem- di ftudiofos amabat, & confuetudine illorum j held, ! pus pfalmodiz duret. Ex quibus indullriis ile jj I diu delectatus. Collegiorumipfis curam man- lz fuavitates ac dulcedines, quibus tanquam H i dabat, ut eam ipíam focios fidei fu: credi- jucuudo pabulo fe recreabat,ortum habebant ; tos vircutem docerent. negabat enim citra Dei miraculum fieri poffe, ; Vit- d IG 2. & .c. 3 IV. B. Aloyfius tantum ftudii or| 'fionc.pone- ut quinulla precandi cupiditate ac fame, nifi " bat, ac fiinea virrutum (ümma omnium pofita tum, cum conftitutum precationi tempus ad- Yurlis x—. Q i eflet. Hinc dicebat ; Religionum tam miferas venetit, incitatur, is folidiorem ex ea facies ex una oratione neglecta provenire ; il voluptatemque percipiat. guftum lam effe compendiofam viam ad perfectio- VI. P. Francifcus Suarez ftudiis licet occu- vir, to, qe nem; fine illa neminem fe perfecte vincere patiffimus, tamen, cum fe orationi dabat, Ang. pref, pofle. Maximas reputabat delicias, cum ora- omnes penitus curas usque adeo deponebat, tipnis tempus appropinquabat, dicebatque, fe ut affirmarec quoties breviarium in manus $, lt putare, eum, qui has delicias femel puttaffet, fümeret,ita omnes mox alias cogitationes eva- |1.dt non facile ab oratione avelli fe paffurum.: al neícere; ut nulla res, quantumvis magni mo- Omnem in priparatione diligentiam adhibe- mcenti, eum difltraheret, quam collectionem bat, dicens, animuim non prieparátum tam pa- tetnporis diftributioni ( quam ille matre t rum poífe divinam fimilitudinem in fe reci- fpiritus vocabat ) adícripfit. pere, quam parum aqua turbida humanam fa- . VII. P. Sebaftianus Barradius jam TeneX*Vïmwmï,, ciem reprafentat. Ne di(iraheretur, ab ex- duodecim horas in exercitiis fpiritualibus prefixa, fpuendo etiam abftinebat. Nihil erat ei faci- quotidie infumebat, & tanta cum attentione, lius, quam mentem cum Deo coujun&tam ha- ut ftrepitus introeuntium in cubiculum vel - j bere, tadtumque fentiebat ipfe difficultatis facellum nonaudiret. flicquanta mentis ani- Jo. Rho. À in cogitationibus a Deo avellen mique contentione Deum facerdotali ex for- l. 3. c. 10; alii in mente Deo unienda. dis, quantum mula quotidie, extremam przfertim laudaretn. 5. * Vit, la. V. P Petrus Faber tam incenfo in oraxtio- C'O 4-' getatem , vel ex eo difcere poffumus, quodlen- nem ftudio ferebatur, ut prater quotidianz tiflime faceret, fed folidas horas huic illeope-- pfalmodiz penfum, contemplationisque no- ri deftinabat, & ne amicus fene&tuti fomnus Gurnz , quocunque ingrederetur , anías ubi- obreperet, vel diloricato ad feneftram pe&tore que quzreret, & captaret orandi. In itineri- frigidiffims aurz morfu illum vellicabat, vel - bus optatiflima nactus otia, totum prope tem- frigida manus ac faciem afperfus prorfus abi- pus piis cogitationibus & fanctis precibus con- gebat. Idem medicis per valetudines abfti- fümebat. Ín conducendis novis edibus ac per- nere jubentibus , alto cum fufpirio, quanwum mutandis hofpitiis mos ei erat, primo fuo in- poterat ,, obluctabatur: Quid , inquiebat, greffu fingulis in cu u lis preces flexo genu cum hominibus famulari permittis , Dei Rihad» ]'5' tum ad abi Vit' (i li fundere, ä,h dos impuros fpiritus; laudibus interdicitis? ac ne prefidium, acX 3 cede« Gg8$g 3 666 Subotbeca Manualis Concimatoriæ cedcrct au&aritas,ïllïs ad fe adeuntibus,vires, fïuporem immoto , ore quafï f'ubr'i-dente, eo quantum quidem poterat, excitans fe vege- ardore, ut aliqui juxta ipfüm fleCterent, tan- tum animoque eredto oftendere conabatur , tum ideo, ut aliquid ardoris ex ejus propin- :| ut dulciffimo fibilabori parem crederent, nec quitate haurirent. abítinerent , nam gravior illi ipfa morte vide- XII. Bernardus Japon a S. Francifco Xave- Hit. S0c,. ! Ibidl n'7' batur vita, que Dei laude non viveret. rio Romam miffus doceri quidem coepit, fed P- 1« l. 14* Vita €, 6. VIIf. P. Balthafar Alvarez feptem fuas ho- ob infirmam valetudinem cum ífola ei domi- n. 15. ras canonicas cum magna quiete & reveren. nica oratio expofita fuiffet, poftea etiam va- tia, fuis temporibus, & in collecto loco , ut lentior fa&tus nihil pr&terea fibi addifcendum cordis effundendi occafiones fugeret , recita» putabat ; quidquid enim ícire oporteret , ea bat; nunquam eft vifus in aliquo tranfitu ora- in oratiene contineri , illam fibi; & obedien- re, nec deambulans , fed per multos annos tiam , omnium loco ftudiorum effe; & ta- in medio fui cubiculi flexis genibus orabat. men erat ingenii peracuti. Ordinarie orabat folus, ut diutius orare, at- X - ilI. P. Antonius Criminalis quotidie tri-Ibid. L 12. que in fenfis, quz Deus communicabat, hz- gefies prolixius orare confueverat. n, 66. - rere ac frui poffet. Ex frequenti ufu pfíal- XIV. P. Francifcus Villanova tántum ex Hift. Soc. morum in fuis exhortationibus , & fpiritu , orationis ftudio familiaritatem cum Deo eft?- ? - x« n. 197, quem ex eis hauriebat, advertebatur horum na&tus, ut Deum femper przíentem, lachry- mas quoque de Deo ad placitum haberet. internorum fenfüum ejus magnitudo : per- pendebac.enim valde quodlibet eorum ver- / X V. Auferebant tantum diei, ac virium Pe- Jo. Rho. bulum. tro Cottono Henrici magni , cui a confeílioni * 9 . 8 Vi |.2. IX.In Ludovico de Ponte ea fuit reveren- bus & concionibus erat , aula , & chrifliane ** ^oftrise rei commoda, ut vix quidquam illi otii fü- €.9.$.2. tia erga SS, Eüchariftiam,ut,cum cernuus eam * adoraret (adorabat autem fzpiffime) videre- pereffet ad contemplationem, ac de legitimis tur infra terram & fines rerum , ad nihilum fomni fpatiis quicquam decerpere, fine peri- usque fe velle dimittere. Solebat horas ca- culo valetüdinis, non poffet. Ergo qua erat nonicas, fi poterat, coram venerabili Sacra- in Deum fípe, petere aufus, ut liceret vel in . mentoa gentbus,autcerte (iegredi non potuit, fomno divina contemplari, feliciter impetra- verfüs illud recitare. Siob difficultatem refpi- vit: quamquam ille, quantum conniti pote- F . tandi pronunciare preces non poterat, intus rat, in tanto negotiorum zftu, de(cripta quo- 2 & .eos non minore fenfü atque ardore dicebat. tidiane commentationi, facriticio, & divinis Neque pro romano breviario prolixo voluit laudibus rempora ; ita fibi fepofita volebat,. ut viros etiam utriusque ordinis Principes a ( unquam privilegium brevioris admittere. Vil Confüeverat etiam'raptim interípirare, cum limine feveriffime id cemporis excluderet ; oj fecurus offenfionum.. Quod quum de quiri- pfalmi függerent affectum. üIbi ad illa ver- Jo. Rho:t ba perveniflet : rocidamus ante eum : um ve- tantibus agdiffec Henricus , hominis inítitu- tum laudavit, eumque cariorem habuit. Mul- fie l. 3. €. 16 ro totum corpus profternebat humi, non mi- * nori animi fenfu ac reverentia, quam fi prz- tuin intereft, utrum humanis volens libens- fentem Dominum intueretur. Reliquum ve- que, an coaQtus impliceris ; qui ultro fequun- ro facerdotalium laudum ita perfolvebat at- tur, vix ulla füblimioris coaGis indulget Deus.. quietis fuperye.&vfpes, tentus, immotusque , ut interpellatores non admitteret, quicunque illi demum effent ; nec XVI. Sancta Bellarmi no füit ea horarumlbid,. €1g, partitio, qua divina carmina a facerdotibus" $: eX cuiquam roganti ante abfolutas preces ver- bumredderet: ut mirum non fit divinis vo- decantari veteris ecclcfie mox fuit. Adive.-"fs*M*' ratad invifendum hominem Petrus Aldobran- M luptatibus fuiffe delibutum, qui coeleftem ro- i rem tam attente colligeret. dinus Cardinalis, qui ut admiffus in cubicu- lum vidit eum de genu horarias preces re- Viae.10. X. P. Leonardus Letlius mirabatur officium Vil i n. 48. canonicum ab aliquibus defultorie percurri , citantem neque fibi affurgentem , cum nec interpellare effet aufus; nec porro quidquam 6 l4. ut fpontaneis fe precibus impendant, cum non has, fcd illud primz cure effe oporteat. interrogaret , audivit ab eo , fua Deo tem- pora farta effe fervanda ; mque vulgatum Ad id a negotiis non fecus, quam ad labo- rum folamen placidamque quietem fe confe- id erat in aula, ut quieto ; u ocumque in lo- vülx. S* rebat; Singulorum pfalmorum literales , ana- Co, vel Principum conventu füas preces per- G1f gogicas, & allegoricas intelligentias callebat, agere liceret. Idem, cum in cubiculo inam- bulantem offendiífet focius , & , quod toto & przterea quo quisque pfalmus fine, affe- &u, & modo fuit conceptus , quibus omni- ex ore fe prodebat, meditabundum, roga- " bus affequebatur , ut fingulari cum facilitate viffetque, num forte facerdotale penfum per- N ' & oble&atione compofitam mentem in divi- folveret, adrnirans refpondit: Adone me Dei no ifto officio contineret. i negligentem putas, ut obambulans eum fo- Vita fol. .Xl. Joannes Berchmann nihil aggredieba- lemni more precari füftineam ? digna viro 133. 28. tur, ni:fi DCO per Qrationem Con[hltOo AE' vox: obiter Deo füpplicat, qui obambulan- : v. 87$. firmabat omnium imperfedionum reme- do precatur. XVII. Bene Df dium effe orationem. Fjus axioma erat: (i dictus Herbeftus extrema vale- lbid. n. 4 ,'1 non habuero orationis habitum , non vivam tudine veftes nunquam exuit , nec fe leQulo T Q in focietate cum pace.. Ad orandum fe com- credidit celfi animi vir, qui neceffariam illam ponebat oculis claufis,, manibus ante pectus quietem fegnitiem int retabatur;verum ex. ]u trem& jam proximus Ge, miniflrro decum- »,faddu&is., genibus perpetuo flexis, corpore ad " bentinm; 62 E , Tituus CV1I. Orati bentium abícedere juffo , nec nifi poft hbfam rio modo medigandi -adhïi)itos, faffus eft, fe ad fe redire medio in conclave genibus nixus, fequentes fru&us percepiffe. r.Subfidium ad folemnes facardotibus preces auípicatus eo vivendum in cruce, in labore, & probatione, abiit, ubi dulciífime nullo labore zternum AUE " quamdiu volueritDeus. 2. Veram opinionem Ls erfolvet. XVIII. Eluxit in Cla & appretiationem pretiofi, fcientiamque illud l$ lbid.—n.f; udio Aquavivä adhuc a vili feparandi. 3. Media (atis apta, nec diffi- puero,quz in fene miraculo propemodum fuit, cilia ad coelum perveniendi. 4. Novam noti- fingularis divinas inter preces animi pietas. tiam & intelligentiam veritatum , quibus ad Vix decimum füpergreffus annum, eas períol- pectus usque ipfius Dei penetraret; ex quo ve- vere orfüs e(t, uturpabatque qu& cunc magna ritates illz fluebant. $. Vitam &Spiritum in- eratia celebritateSainte Crucii Cardinalis de- teriorem, & per bunc remotionem omnium Ícriptionem. Jam vero virj& Reipublicz ad- impedimentorum perfeQionis. &. Solatium i ln motus,obrucusque negotiorum mole: ac tem- & levamen in gubérnatione, ut inter multas $, * poribus duriffimis exercitus, adeo, dum reci- curas qua(i fine cura tranliret. 7. Evaneícen- X táret, ibi totus erat, ac i extra hominum con» tiam anxietatum & tentationum habendi plus fuetudinem ageret in folitadine: tantis ince- " l. Iï" temporis ad orandum. $.Compaffionem cum lj debat latitiis, ut crebro gemitu ac (uipiriis fe alienis defeCtibus. , 9. Humiliationem pruden- proderet. Rapiebatur maximePfalmorum füb- tem in propriis peccatis. 10. Summam animi À j ! Rh 0. limitate,ac latenti,fed viris magnis non ignota tranquilliratem ad pacem. T ^ $ inillis Divinitatis vi,ut divino lumine iuperfu- 9"108) — XNV. P.Franciícus Vill anova anvtc, xqüvam Hift. Set*:: tofti, fus abditos ibi thefauros videret: quoruin in- alii furgerent, jam ordinarie per horam me- p.2.1. n. dicem in aliquot eorum fub/ecivas commenta- ditatus füerat, tantamque ex familiaritate hac 127- tiones homo occupatiffimus ad pofteros etiam cum Dceo fiduciam eít confecutus, uc licet transmifit. Addebat etiam quotidie plerasque pauperrimi Collegii effet Re& privata hujus pieratis exercitationes,adeoque tamen penuriam pateretur. , or, nunquam | inter induendas veítes,corpofitis ad facerdo- XXVI. Bertrandus Coadjutor. & Infirma- VAn'n,.'i 602 talium imitationem carminibus precaba:ur,. rius circumgeflata clepfydra orationis horam Prov.B«Ig, Mediiatio meníurabat, ne vel particulam doni hujus bo coli« Lo- Lanc. op.. van XIX, S. Ignatius P. Jacobo Layni fuadenti, ni per officii fui diftra&ctiones amitteret. 2 ln- 182- ut longius tempus pro meditatione prafcri- XXVII. P Petrus Faber fatebatur , plus fe Vie, 1. a. z beret, dixit, (uficere etizm unicum quadran- jucunditatis & folidi gaudii fuccique fentirec.4. tem ad vitam religiofe inftituendam. in medicationibus, quas ad falutem proximo- Annug . Vita l. 6 XX. S. Francifcus Xaverius ne ia fümmis rum dirigebat, agendo hominum caufas cum !598. C $ . quidem Commorini occupauonibus horam Deo, quam ex altiffimarum rerum con(idera 15 meditaiionis iacermifit,quippe meditandi oc- tione, fi ab omni eam vel vivorum vel mor- cupationem przcipuam dicebat; hinc no- tuorum utilitate fejungeret. Eratautem quo- &urnz quieti aliquas horas detrahebat, quas tidiana meditationis ejus materia vita Chri- orationi dabat. Maxime vero in Chrilli vicz fti, licec preter illa 4 i mortisque meditatione acquiefcebat, fíaris adhiberet., m interdurq etiam alia; narus Ibi eximia omnis exempli documenta XXVIIIL P. Tgnatius Mar tinius diebus f ngue in illuftri po(ita monumento intueri atque imi- lis ac noctibus horas quinas medi:ationi flexis il c10; j tarilicere. Hoc meditationis genus maxime genibus, immobili firmitate impendebar. falubre ac frugiferum, przcipuum utique ex- XXIX. P Georgius Colibrand quotidie ab Annus firis emplar chriftiang vite, & ingens invitamen- hora nona ad decimam de n 16609. tum divinz charitatis impeníe com meditabatur, d octis x'*xovi"fiïim«is f.230. pieera- tur ipíe, & aliis commendabat. . XXX, P.Gonfalvus Sy lVeria, dum in Judzav itia l MO E . XXI. S. Francifcus Borgias poít noctem Provincialis effet, conítituit, ut focii omnes c. Iv €. 14 maxime mediam meditationi vacabat, quo tempore pomeridiano etiam integram boram D ternpore ita extra fe tapi videba:ur, ut quin- de Deo & divinis rebus contemplationi da- que vel fex horas momenti inftar judicaiet, rent, quo ad bene vivendum atque ad con- furgeretque ignibus quafi inflammatus. verfionis officium. cum fruc&tu : " peragcn;ï-qm Vit. l, 3. XXII. P. Jacobus Laynes, etfi multís & B ab eo vires acciperent. C 16, preclariffimis e Deo donis, & doctrina pre- 4 XXXI. Joannes Berchman quamdiu béne "Vita p.r.f. fertim tara & excellenti, focietatem perinde, valuit, non folum non intermifit, fed neou €29 f.151. ut S. Jenatius pietate illuftraret, tamen preca- trajecit quidem flatam ineditationis horam, tioni & meditationi pleraque accepta refere- ut plus virium haberet fua cum aliorum pre- hat. Hinc (iveprivata, five pühlica, five fua, cibus conjunQta oratio. Audito figno ex me- five aliena res gereretur, (ive advería, (ive fe- ditatione ftatim furgebat, factoque examine, eunda inciderent.precibus ad Deum tanquam calamo excipiebat illuftrationes, propofita. portum, fic ab Ignatio edoctus, confugiebat. XXXII. Conimbriczg. olim. inftar críti-]p ( C.p. Vit. tom. XXIII., P. Francifeus Süarez, qui omnem nis habebatur , fi quis e collegio pedem i.Ls.n.55. prefixa & Theologiam compluribus tomis egregie illu. efferret, & non prius coram $S. Sacra- jh Dib. fcript.ftravit, ingenue faffus eft, malle fe, quidquid mento meditationis mareriam pararet. Un- foc, fcientiz acquifiviffet, perdere, quam unicam de fiebat, ut nonnunquam in itinere xftu folitee meditationis horulam intermittere. contemplationis abrepti in obvia. qus- XXIV. S. Balthafar Alvarez ex dono con- que feu homines, feu jumenta , feu lapi: urrce templationis, poü fexdecim annos in ordina- L des ; Veluc,chlis & fcnfuf capiti inc rent. B 628 Bïbiiotbeca Mam:älis COnajionatoriæ S. Chryl. rentoccur(íantium ludibrium. Durabat oratio VII. Sicut ad Impcratdrem nemo pro vefte ial jn, 9 etiam in men(a, unde tantus in vultu pallor di(ciffa, nec pro decem obolis ereptis audetn exoríüs erat, ut externi joco dicent, palearum accedere, ita etiam tu, atque longe adco am- fj, p 1 illos faligine eum fibi colorem accerfere. plius cave, ne ad Deum accedas pro rebus ! XXXIII. Petrus Vellon Coadjutor Lapici- vilibus, contemptis, & nibili, ut verbi grátias da pro feftis quatuor; in ipfis vero feftis oQto fi quis in pecunía cibi fecerit injuriam; aut Qrip ho horas vel in cubiculo, vel ante vcnerabile Sa- fi quis affecerit te contumelia. yingeh 1 VIIL. Sicut fi quis tenebrofüm fübit cubi- Rodr. p.2, cramentum genibus nixus impendit. culum, principio quafi nil. videt, fed fi iftic tr. $617 j $. VII. moretur, perfpicit, quz in eo funt, omnia; ita idem fperare poteft, qui in oratione primo EXEMPLA PROFANA. fodtit arum videns, tamen in ea perfeverat. g Maefi Belrl.th.^. T. Sc ipio Africanus nunquam rem aliquam ar- IX. Sicut arbor, cum plantata cft non pro- Fr /Egi- di[c- 29' in fefto S. . duam aufpicatus eft, quin prius a Jove Barthol. conüliu tínus grandefcit,aut fru&tus parit, ita nec ora- dius, m & auxilium pro felici fucceffu pe- tio füpervacanea eft, quia non illico foecunda. tierit. « X. Sicut fumus ex modica flamma fufcita- Stapl. in Il. Ctoe & T Dom 29. Yoidem. fus Lydorum Rex a Cyro vi&us, tus cíto evanefcit, ne alte afcendere valet; fic togo, ut cremarctur, impofitus ; Apollinem in- poft Pent. oratio ex modico fervore Spiritus profecta A vocavit,ut rogum extingueret. Quod mox coe ftatim remittit, ad Deum difficulter afcendit, " ^* . acta coelo fereno nubes copiofo imbre effecit. et. & impetrandi viribus car Ibidem. À llI. Numam Pompilium Jovem e ccelo pre- XI. Sicut, qui absque u lo merito in Rem- IdemDom. cibus fuis deducere potui inf. oé&t. ffe, fuþel*&iïiofa cre- publicam, peteret magnam pecuniz fummam didit antiquitas. a Rege, mirari non deberet , (i rcpul(am pa Nat., th.ö. H Dadreus - IV. Lacedemones; te fte Plätonc,,oranfäs L teretur, ita nec mirum videri debet, fi ho« Dion. V. Orat. infol um pulchra & bona petere folebant, nec mines tam male de Deo meriti, nihil per pre- Cb 16 loc. fimil. unquam aliud quid prc;cari audidi funt. cct obtinebunt. d. - - XII. Sicut fi quis * filium Regis cccidiffet, & S. Dafil. in o 70$. VIII. manus adhucí angui ine ejus cruentas pro re ali- - 1. lfaiz. SIMILITUDINES. qua obtinenda extenderet; indignationem po- - Qualitas. tius,quam liberalitatem Regis provocaret; ita & lut qui in peccato gravi confticatus Deum orat, cut ii qui ad audientiam magni Domini j c. L. Si admittuntur famulos füos extra concla- iram potius, quam mifericordiam conciliabit. de lgt Xl Sicut ft ferrum in vulnere manet,medi- S. Ber. f. vit. ve relinquunt ; ita qui ad Deum oraturi acce-' 49. de dunt, creaturas & negotia (que ad famulan- camentum non proficit ; ita necoratio prode- mod. ben. $. Epl rit,quamdiu dolor velodium haret in pe&tore. viv.& Ven. pit £ dum homini datz fünt) extra cordis concla- ve, vel templum rclinquere debent. . XIV. Sicut ignis, quanto magis in unum pega in fe. colligitür, tanto amplius nutritur, & flammnas tto Innoc. Idem, .. H. Sicut fponfa, cum fponfo folo amicum habens colloquium,indignatur, fi quis januam evaporans ruríum impctuofïus erumpit; italdem de ä & mens cum diutius intra fe commorata fue- perf. mo- pulfet, eamque a tam grato colloquio abftra- here velit, ideoque ex (pe&are eum jubet, ita ric, & ardentius per amoris ihcendium urit in naft. c,15. fe, & per defiderium elevatur in Deum. $t & anima cum Deo colloquens, fiquidem eum 10.5. ho amet, cum indignatione repellere debet om- - XV. Sicut qui terram colir, folerter fentes $. Laur. i debet eradicare, ut uberiores valeat collige- Juft. c. 4, . nes cogitationes, quz januam cordis pulfant, onis in de orat. re fru&tus ; ita qui dulcedinem devot! eamque ab oratione impedire fatagunt. oratione guítare cupit, fummopere impedi- Ydem. 1ll. Sicut isy qui aliurn comedit , ob fceto- rem oris ad Regis colloquium non admitti- menta declinare debet. ii XVI. Sicut/qui men dicant anie fores ec- 9. Bonav, tur, ita qui cor terrenis defideriis plenum ha- deformitatem?: 5 de^ 3 cle(iarum, omnem dolotcm & UMT bet, merito ab oratione excludendus eft. quam habent i^ corpore, oftendunt; fic& mconfeü". P Piuviüs ; IV.Sicut,qui caponem comederet,& alicui 25 Apti illo offa transmitteret, meri- Domino, & Anzelis ejus infirmitatem animz Audrotius; Dormino fola de i tuz oítendas in oratione. de confeff.to gravem illius in dignationem incurreret ; ita la S. Chtyf. Deum is, qui in oratione XVII. Sicut aqua, dum per plana & amp ho. 5. de non parum offendat fpatia fertur, non in altum exfurgit, fed tenui- di(traétus, fola verba,velut offa Deo transmit- at. Dei. ter fefe late quaqua verfus expandit: cum au- " tit,affectus vero pios, & devotionem (quz funt tem manu artificum fübtus colligente, flrin- 8, Chn - potiffima orationis pars) eidem non offert. 10, 3. k V.Sicut (i frater & - (oror fimul coram Prin- genteque coa&ta fueritin anguflum ; jam indé (g. folicita emni telo velocius fe in excelfum ja- cipe audientiam haberent, fr atre perorante, lis dimiffis, & culatur, petitque regionem füpernam. $Sic deceret, ut foror modefte, ocu mens humana dum otiofa, & liberior, quam quieta adítaret ; ita cum anima & corpus cum utcorpus ad modeftiam expediat, degit , diffunditur, lateque defluit. * Deo loquuntnr,decet, atque quietem religiofam fe com ponat. Ut igitur mens noftra in Deum elevetur, in- tentiusque bona contempletur ccclefiia,opor- N 8. Chfyf- VI. Sicut fi quis fapplicium tibiadvolvatur tet illam reftringere atque ab effe&tu & amore i hry ho, 52. in ad genua, fed manibus attrectet fordidiffimis, ij te luto merferit, non modo non horum terrenorum & mundapnorum fequeftra- c.15.Matt. quas paulo an eum exaudires, fcd calcibus etiam expelleres; res nam ut $.Gregorius ait, quanto cor homi- num terrena defideria dilatant, tanto finus ita nec Deus exaudiet orationem, quz fordi- ftatur. cordis.ad fufceptionem S. Spiritus angu V1l da'mcnte perada elft. , Mj lj, U.f L / Shy 629 Titulus CV 1l Orah. in[ïf.14 '2.' inon. ad S&Biülad. XVIII. Sicut eít quoddam gcnus [erpentis; ita anima , qruæ'abk 'o'r;ltïone dyeïïftït,' quovis quod, cum vadit ad bibendum aquam, ante- momento in mortis zternz eft periculo. Fil. Spirit. quam acccedit ad fontem, evornit venenum. XXIX. Sicut corpus noflrum, cum animussS. Chryf. lmitare ergo hujus ferpentis aftutiam,& omne abeft, mortum eft, & fcetidum, ita nifi (e ani- ho« 6.7» venenum amariífimum projice ab anima tua. mus ad precationes excitet,mortuus eft, mifer Qtig.hom. XIX. Sicut lignum aridum, omnique hu- & foeetidus; atqui quavis morte acerbius pu- ROdl', p'æu L $CU Lingen. more liberum, aptum eft, ut ab igne confu- tandum effe,precatione fpoliari. Vatesille nos matur: fic mens amore temporalium morti- Daniel docet, qui mori maluit x » quam tribqs ficatione purgata, difpofita eft, ut coclefti il- diebus a precibus ratardari. luftratione & calore formetur. XXX. Sicut Holofernes aquz ductum inci- Beierl. th; XX. Sicut ad elaborandum ferrum non KRodriq. dit, ne.in oppidum Bethuliz influeret; itaa. in fefto ap.Mznfi fufficit, quod ignis calore emolliatur; ni(i in- hoftis animarum incidi curat orationem liut, ; ne'S.Bartholi , difc.29. |füper mallei ictibus contundàtur ad impri- divinum in nos auxilium fluat. : mendam ei, quam volumus, figuram , ita XXXI. Sicut egrotus, qui vix pedibus conf(i- Stapi.th. g, Sïiþl, h quoque cor noítrum per oracionis calorem ftere valet affiduo eget alimento: & cecus,quiin Dom. UDm 10, mollificari non fufficit ; nifi etiam adhibeatur pariter difficile graditur,continuo eget ducto- infr. Nat, boftDess lh , martellus mortificationis ad animam noftram re, qui eum in via dirigat: & arbor in arido 9one elaborandam , tollendo ab ea qualitates no- plantata folo frequentibus eget aquis, quibus xias, quas habet,. & ad figurandam in ipío irrigatur, ut fructum proferat: & locus fordi- demDom, virtutes, quibus indiget , & hoc fine fervire dus ac malos fcetores exhalans, bonis odori- M. of debet dulcedo orationis, & amoris divini fua- bus implendus eít, ne noceat : & ulcus ardore vitas, ut facilitetur labor, & tedium, quzx fuo finitimam carnem incendens, frigidis affi- Nit, ffr.ö. mortificationi conjuncta eífe nofcuntur. due liquoribus refrigerandum eft; ita& homo bion. XXI. Sicut guftus corporis fingulas ali- quivis per naturz conditionem infirmus, per Carth. 16 menti particulas difcernit, fapit, ac dirigit; cupiditatem czcus, in arido hoc mundo plane ! Dofl. f diíc..32. .ita interior animz gultus fingula verbaSpiri. tatus,fomitem peccati fcetidum circumferens, J L lfl tus S. attendat, atque revolvat: hoc modo &ffiduis ad Deum orationibus, velut optimo ! pfallere, eft vere fapienrer pfallere, quoniam & przfentiffimo medicamento opus habet. fapientia dicitur quafi fapida fcientia. XXXII.Sicut piícis fine aqua vivere non pot- 8, Chryf S. Laur. . XXIl. Sicut vox fine modulatione auribus eft, atque adeo ex illa extra&tus, mox deficitl. o: de jutt. e.6. hominum operofa exiítit; fic oratio absque acmoritur; ita necanima poteft (ine oratione orando j n f de liga. devotione auribus Dei inexaudibilis eft. vivere,eaque deficiente etiam ipfa mox deficir, Deo- vit. (j d 8. Ephr. XXIII. Sicut, fi quis coram Rege aftans & XXXIil. Sicutqui nervos corporis incidic, Ibid. nod, beni, cum eo colloquens, a confervo autem ífuo nv Vet pat. 50. univerfam corporis harmoniam diffolvit; ita tdain fe vocatus , Rege relicto, cum illo. fermones qui orationem impendit, omnem vittutum miícet; ita monachus, qui in füa pfalmodia ftrudiuram penitus corrumpit. E y x 0 Innoc. lem di cum Deo colloquitur - 1 $ intcnvtkio—ne interim XXXIV. Sicut tota olitoris cura in fodien- Granat, iu ef, mo mentis füz alio reflexa. dis irrigandisque plantarum radicibus verfía- fylva loc, 3 ul us ANeceffitas. tur, utpote ex quibus terrg fuccus in alimen- €om. v. s. Chryf. l XXiV., Sicut. venti fzpenumero ex ad- to. 5. ho. tum arboris attrahitur; ita maxima piorum 9/2tle , Vut. werio ingruentes accenfüm ignem luücernz cura in eo verfari debet, ut cogicationum & ub 87. flatu diventilato extinguunt; fic & diabolus affectuum fuorum radices in ccclo figant, ut le orat. cum accenfam in nobis orationis flammam inde cocleftis gratiz faccum trahant, quo vire viderit, innumeris nos folicitudinibus hinc 3 d cutum germina in terra proferant. 5 ! inde perflatos, non XXXV. S icut pullus recenter exclufus ne Granat. h ,Don, lucem extinxerit. prius fini:t quiefcere, quam cefle habet pipire, atque opem parentum ge- 3 de orat C0 B. JEgid. XXV. Sicut, fi quis litem alicui intentat, mito füo implorare ; ita homini gratia nuda- * 1* onfefh apudSur. Ccoram judice, is, cui lis infertur, omni ftudio to. & omnibus auxiliis deftituto oratio ante- i 3 23.»Aprmil. laborat, ne contra ipfum fententia feratur, omnia eft neceffaria. jta & demon facit: nam quando pius. ho- * . XXXVI.Sicutqui domum periculo incendii VitaPP. 1. Chrf mo Deum orat pro füa aliorumve falute , li- expofitam habent, aquam femper para t ) tem intendit dz : am in-g. ni 26; pj d praedoni. inoni ; fanquam animarum propinquo habére quoque debent: ita.cum (at. Deis quivis homo concupiícentiz flammis obno« S. Chr—yf.l XXVI. Sicut radix neceffaria eft, ut vigor, to. 9. ho. xium effe fe fciat, merito orationis medium viror, fapor, & quicquid eft aliorum bono- femper in promptu habeat, neceífe eft. 6g. rum, Garborum transmittatur: & ficut füun- XXXVIL Sicut fine calore naturali impoffi- S; Thom, damentum neceffarium eít ad univerfam fa- bile eft viram hominis corporalem confervari, de Villang. bricam (uftentandam ; ita etiam oratio necef- alimentaque prodeffe, & bonam conco&io. * !* faria eft ad vigorem fpiritus ad, ad florem vir: nem fieri; ita fine oratione vita animz con- tutum, nec non ad corroborand am perfectio- fiftere nequit, per illam autem fpiritus vires. nem in anima. acquirit ad operationes vitales exercendas. $. Chryf, XXVII. Sicut corpu S nervoruü beneficio - XXXVLI. Sicut miles fine armis ludibrium S.Thomas lbid. conftat, currit, ftat, vivit, compactumque eft, eft hoftibus, utpote quibus neutiquam noce- Aquin. 1. iisque inci(is omnes corporis numeri diffol. re, facile autem ab iis füperari poteft ; ita ho« P Hift. . vuntur,; fic animi per fanctas preces conglu- mo (ine oratione , cum fe contra infültus dz. Dom. 1 3. tinantur, & conftant, c 3 urfumque habenþ Pig- monum tueri non vàleat, haud difficulter ab ^ 9^* tatis facilem & fecandum. - : iis vincetur, & fübjugabitur, : ? Manü difc. revifïïmuffi hr XXVIII. Sicut homo, qui per b XXXIX.Sicut ad agros fcecüdandos non (üHï-ï Rodt. 14* - $8 (batium temporis re f Cituna pluvia,fed L R. P. Lobn, Bibl. Man. Tom. 11 pirare definit, moritgr; h frequentiori imbre opus eft; -- 630 .Bz'bh'otbecæ Manuolis - Concinatorie ita ut homo optautos vïrtufum fru&tus ferat, — LII. Sicut lapis, quo altius ruit, tanto for- Nier.in líba non femel, fed (zpius pluvia gratiarum per tius cadit,& tundit terram ; & aquz; qug pau- dé ador. in orationem petenda eft. latim de ccelo cadunt, magis profunt arvis, pit. s;,Hiiar. l. XL. Sicutoculus corporis etiam pleniffime quam quz magno impetu ea percurrunt; ita & doctrinz, quz ex oratione ccelitus hau- de nat. & fanus non poteft cernere, ni(i candore lucis grat, adjutus; fic homo etiam perfedtiffime juftifi- riuntur, magis profünt, quam quz propria exe catus, nifi zternz juftitiz: luce divinitus per perientia & labore hauriuntur. orationem adjuvetur, re&te vivere non poteit. L.I Sicut ferrur in igne mollefcit, ut ad Rodr. p.t« Roánp.:. XLI.Sicut Faber ferrarius,quando opus jux- omnem nutum artificis tra&tari & formari pof tf 5. C 14» &. 5 C. 16.ta votum non füccedit,illud in ignem denuo in- fit, ita per orationem homo emollitur, ut s at fle&i fine labore in Dei voluntatem poffit. ha« 68' jicit & reducit; ita ad orationis ignem fiepius redeundum,& defideria bona recudenda fünt. LIV. Sicut fons in horto pofitus, omnibusIdem c.15. idemc.19. XLII. Sicut qui cum triremibus contrario plantis vigorem & virtutem per aquas fuas - vento navigant, remis fortius navem impel- commaünicat; ita orationis efficacía omnes ]unt, ita inoratione,deficiente profpero vento virtutum plante vividz goridæqge confer- internarum illuftrationum, vires ac potentias . vantur. noftras tanto amplius applicari neceffe eft. LV. Sicut, qui incantant ferpentes, non in- Vitz PP.' b ibidcm. XLIILSicuthortulanus in eo omnem curam telligunt vim verborum, & tamen illos fu-l 3. n. 4 . ponit, ut terram femper humidam & teneram gant; ita fzpe meditantes divinas fcripturas, confervet, quo aptior fit ad fructus producen- & orantes, licet non intelligant, quid dicant; dos; itafervus Dei ante omniaoperam dat,ut tamen fugant damones. ][ld- f0 1 cor füum femper fit plenum humilitate & fce- .LVI. Sicut quando carbonibus vivis thusDrexel. in h frud, cunditate gratiz, quam ab oratióne recipit. injicitur, optimus odor fpargirur; ita cumRbet. cel. l. [ Lbidem; XLIV. Sicut radii folares femper cum fole amoris prunz thus orationis accipiunt ; Deq S xl.;CJISQ conjungi neceffe habent, ut conferventur 5 ita gratiffimus odor incenditut. ut anima in devotione & fplendore füperna- LVIIL. Sicut refpiratio non folum eft caufa, Ibid. turali vitz perfedtz confervetur, perpetua fed etiam fignum vitz; ita oratio vitalis pla- cum Deo conjun&tione opus habet.. ne ac falutaris e(t, etiamfi non impetret, quod XLV. Sicut arbor in loco, in quo a fole lu- poftulat. Atque ideo David dixit: Os meum : aperui, & attraxi fpiritum. naque irradiari non poteft, nec creícet, nec familiariter al-S. Chfyf- fructus producet ; ita qui orationem cceleftis ' LVIIL. Sicut fi qui Regem folis lunzque influxus recipere non ftudet, loquuntur, & apud illum locum obtinent di-hom.8. * & & perfedione proficiet. gnitatis, fieri non poteft, ut inopia laborent; nunquam m virtut ita fieri omnino longe difficilius poteft. ut, Beirlth.o. XLVI. Sicut in medicina corporali quz- qui fupplices ad Deum accedunt, & cum eo M in fetoS. dam funt Alexipharmaca , pluribus morbis - €olloquuntur, mortales animos nancifcantur. 1 itationes.Ambrof, i ; Barthol curandis utilia ita omnibus animz infirmi- .LIX. Sicut corporis virtus exerc tatibus unica efít medicina oratio; inclinat augetur frequenti, at inexercitata minuitur,lib. a, de quippe & ad fe trahit Deum velut medicum & labitur ; plurimi enim exercitii diffuetudoAbet. c. G. ET animarum noftrarum, qui folo nutu quzcun-, etiam naturalem confüevit diffolvere vircu- 1m.21, tem; fimiliter animz fortitudo exercitatio- ue perdita reftaurat. s S. Chryb:. — XLVII. Sicut, ubi Re'ginaxingreditur ali- nis affiduitate folidatur, ut labor ipfe difcipli- n fit non oneri futurus fed ufüi. Hunc ci- li.dé quam civitatem, neceffe eft, ut omnis opu- orando lentia pariter confequatur ; fic poftquam de- bum menti noftrz deferamus , qui multa at- D e tritus meditatione, ac politus. cor hominis, precatio venerit in animam, omnes virtutes fimul ingrediuntur. e ficut illud czlefte manna confirmat. , ,Gran:t.l. O äcc-—ccffu folis - .LX. Sicut cardinalibus cibis alictur homos. Bonav. XLVIII. Sicut luna pro vari 3. deortr. magis vel minus crefcit in lumine ; ita anima exterior, fic devotis orationibus homó inte-p :. fpece ci 22- 6 13» rior pafcitur, ac nutritur. tanto magis in virtute proficit, & irradiatur, -* quanto propius divinitatis foli per orationem LXI. Sicut aqua ignis extingitur; ita con-S. Laur, iff, c. 1254 conjungitur. cupifcentiarum vitiofarum impetusy oratione! füperatur. e orat, ibidem. XLIX. Sicut cera ad folem purgatur, & ) LXIL Sicut fpeculum fäcit hominem fe- S.Bonav.l, quotidie candidior efficitur , fic anima foli ju- o.2 de prof. flitig per orationem expofita, quotidie pu- ipfüm cognofcere; ita oratio clarius facit h Viti) rior f(an&iorque evadit, mines agno(cere defe&tus füos, vel profectu llocutf 'funt, ab $. $, Chry. — L. Sicut ii, qui cum Rege co quia lucidius confcientia ibi fe fibi reprefen- 7' n.: de prec. eoque honorem conlecuti , non dignantur in tat, & vel ex profectus conf(ideratione in l-, Zo contubernium venire mendicorum,& abjecto- fiduciam fpei lzta erigitur, vel ex dictþ&us rum hominum ; ita qui ad familiaritatem Dei con(fideratione confunditur. Süpit Strm admiffus eft, nequaquam dignabitur in mun- LXIHL. Sicut corpus folis lumines fic ani-S. Chryt, vita $ di, earnis, & demonis contubernium venire. mus precationum radiis illaftratur. Si ergohom. 67« Atir czci calamitas eft, folem non poffe afpicere; Idem 110. LI. Sicut fi quis unguentariz tabernz affi- 92. inlo, det, ctiam invitus accipit illum odorem , ita uanta tandem eft Chriftiani viri jaCtura, non multo magis, qui ecclefiam & orationem fre- affidue Deum precari, Chriftique fplendorem. 1 Grana quentant, etfi duri & afper(i fint; incipient ta- in animum precibus inferri? LXIV. Sicut ille, qui tenet caftrum Regis inS. Bonav. 3 dec 1aen aliquando ea, quz audierint, & intelle- M obfidione, fi obfideretur ab inimicis, reputa-in diet Sal, Xerint, opere complere. - xgtgrtit. 2 €, Sq ?» E us CV IL Oratio. G1 h Nler h h retur mEdehs ; mf' caftrum Regi denunciaret luptates carnis, quando femel cæleües per obfeffum, vel pereret fuccurfum, vel nifi ex- orationem deguftavit. h Plr. t fpe&arer a Rege auxilium ; vel 6i poft auxi- LXXill Sicut mater videns noxiui ci- Kbldi.lü- bum redderet hoftibus caürum fic cüm ho. bum arripuiffe iafantem , ut illum relinquat, ]: o ftes vifibiles & invifibiles obfdent animam dulces ei cupedias oPFert 3 ita Deus caeleftes tentationibus , ftatim debemus Regi Regum in oratione preguftare delicias facit homi- N - nuncium orationis mittere , & obíidionem nem, ut terreítres & noxias dlmxtmr d[ Wt p denunciare; (icut faciebat Propheta, qui di- LXXIV. Sicut parentes, ægwtante fiio, fi 11dem in fil- ( cebsat : Conczlu.m unaligenantium . obfedit. Deus forte fomnum falutarem capit , obíervarev? loc. enim non. dlfïet't auxxhum mittere, ftudiofe folent , ne ab aliquo domefticorum com. V, Preepar, ad .S. Chryf. LXV. Sicut urbs moenibus minime fepta, fomnus talis Pcrepltu intercidatus 5 ita cccle- "Qrate. linere, f ho. 68. facile in hoftium poteftatem venit, ideo, quod ftis fponfus anima in illo quiefcente, & per l nemo illos propulfare poffit; fic precatione orationem obdormiente diligenter curat , ne 3 animum non communitum facile diabolus in falutaris ifte ac vitalis fomnus impediatur. - fuam redigit poteftatem , facileque contami- Perfeverantia. natomnium turpitudine Hagltmwm Sed enim IXXV Sicut certaminis bravmm non af- S.Lautent, *Vite Dp cum animam precibus viderit circumfeptam, fequitur,qui antequam metas attingit, deficit ; Juftn. c, l Sn,m 'veritus robur ac vim, qvam p:eces illi fuppe- ) fic orationis fru&tu privatur , quisquis in llla 4- lign. I ditant (quz animum magis alunt, quam cibus non €tht€rl€ im portunus. j corpora) propius non audet accedcre. Pro oratione dominica. Dignitas. LXXVI. Sicut brewarmm compendiofeS. Tertul. sDrestl,ig At cal, : d£d. to. x. LXVI Sicut ii æulzm, quibusliber ad Prmcl- in fe includit, quidquid in tota S. fcripturalib. r.de |de fru&. pem autRegem acceffus conceditur ; beatiffi- tam veteris , quam novi teftamenti contine- 9Tat. apud ETJ' . erat. Maníi diícs M mi & (ümmo honore affecti cenfentur, ita qui tur, imo multo plura, fcilicet íermones & ho- milias a SS. Patribus fcriptas; ita dici pofie 35 per orationem familiarius cum Deo loqui aut L . converfari coníüevit , merito tanto beatior videtur , quod increata & incarnata fapientia, verbum Patris abbreviatum , in hac oratione 1 honorauorque eítimatur , quanto altior die gniorque ipíe eít Deus. velut breviario quodam, congefferit, quid- ] LXVIL. Sicut fi rutticus aut. mendlcus in quid boni aut pulchri eft in S. literis. Meditatio. .&ulam admitteretur , & cum ipíis primariis $. Chryf LXXVII. Sicut. chalybis affritu. 1gmss Cyrill - lon f aulicis Regi fervitium commune przílare fine- ) retur, füummam , nec immcerito, dlgmtatem copxofe ex lapide exilit; ita dum mens di- Alex.apud fcurfa meditationeque quafi percutitur, ignis oderiq. fclicitatemque confecutus videretur ; ita cum ) homo per orationem Angelis fe focmre & amoris divini , & defiderium perfectionis ex- 7 * f ) cum iisdem Deum laudare permittatur, me- citatur. rito ob tantam gratiam perbeatus, & magno LXXVIII. Sicut fol non omnes , quos il- S. Bern. $ Ambrif honore afïe&us cenfíeri debet. luminat, etiam calefacit, fed eos tantum ,f 25 tuper- lib 2, de - Facilitas. quos ad calorem rec1p1cndum bene diípofitos -nt. Abel. c. ( advertit ; ita meditatio muitos quidern illu- S Chryf. LXVIII Sicut neque charitatis vxs, ita ne- minat , non tamen permdc omnes ad opee» . hom.a1. que precationis efficacitas. loci intervallo randum 1 movet , & excitat , fed eos dunta- coércetur, fed quemadmoaum illa longe con- Xat , qui per generofam re[oluuonem íe ca« jun&os copulat, (ic hzc eos, qui procul ab- aces faciunt. funt, admodum juvare potcü LXXIX. Sicut flulte ageret , qui totum lRoderiq, Sucunditas. dxem in transmittenda acu fine filo confume-1 c. LXIX. Slcuc fi mendico daretur facultas ret, nunquatn vero FUS«TGE- ita non minus. $. Dondt, mendicandi per aliquam urbem , & is Íciret, inepte agere cenfendus eft, qui totum medi- D 1 [pit in quavis domo fe liberaliffimam ftipem ob- tationis tempus in difcuríu infumit, nihil aue . tenturum , utique jucundiffima ei mendica- tem affectui tribuit. 5 Laut, tio breviffi imaque accideret: ita merito tem- LXXX. Sicut fol Vapores e terra attelht. Polec. l, 2, fiff, 10 pus orationis cum tanto majori alacritate lze- ex quibus pluvia gignitur; ita meditatio ex de cflic. je otül titiaque impendere debemus, quanto certio- peccatis con(ideratis varios effedus produ- Reli g' H res fumus, nos tum a Deo, tum a fanQtis am- cit, ut ex illis pluvia Voluntarm lechryma s ponadi rum oriatur. Vita PP, l. lifima dona gratiasque obtenturos. Wij n LXX. Sicut viator farcina gravatus, flan- LXXXL Sicut infans. ab uber:bus mátr iSS Chrvf 5. libell. d5 & re . LÀ 209 fpirando, oneris & viz laborem im- pendens, modo in hanc, modo in alteram spud Re minuit; ita homo per oratloncm laborem uüberum. partem gyrat Íe . papillamque ori driq. P« r« ïf-/äc C. 1!3 hujus vitz levat. tamdiu inferit , donec optato lacte fruatur ; Sulpitius LXXI. Sicut fabri ferrarii , ut lacertis fuis ita idipfüm per meditationem facere queme Seve que convenit, ut cocleftium confolationum [ chryl. vita rus innonnihil parcant, ex induftria fübinde a can- denti maífa aberrant, obiter ac molli brachio lade dulcedineque recreari mereacur. am. Af Mamm. incudem tundentes, ita a negotiis pupblicis $. 1X. orando refpirandum , uti S. Martinus feciffe fe dixit. j yt ! MOTI YV A. S Thomn Granat.tl. LXXII. Sicut primi homines dicuntur glan- ceffitas : nam non propter hoc oramus, ^ LE 2« q. L 3. de orat des reliquiffe, poftquam frumenti ufüm inve- * inquit D. Thom. , utdivinam difpofitio- Rïaq nerunt 3 ita anima nullo negotio refpuit vo- nem imuternus.fed uumpctremus,qued Deus Greg. 1. i. digt $^ R. P Lobn. Bibl. Man. 1em. 4l dHhhha i , $ 5' difpo- pf CK L] e 632 Dibliotbecee Manuólis Concionatork tidiana diaboli tela exfüperat : Oratio eft pri- difpofuit per orationes effe implendum ; non enim, teíte D. Gregorio obtineri poffunt, qug ma virtus adveríus tentationum incurfus : ora- | Eï tio füuperat tentamenta inimicorum : vincit predeftinata nen fuerunt, fed ea, quz fandti | I viri orando efficiunt , ita predeftinata funt, dzmohes, füuperat immundos fpiritus: per ora- tionem vincuntur damonia, oratio daemoní- f i | ut precibus obtineantur ; quatenns poftulan- BIULA do mereantur accipere, quod eis omnipotens bus omnibus malis przvalet. Et S. Lauren- tius Juftinianus inquieas : Nihil profe&o ficS. Laur, Deus ante fzcula difpofuit donare. $. Chryf. lL Utilitas: qug quidem multplex eft. 1. terret Leviathan , ficut orationum crebra in- Juft. c. 5« hom. 79. ftantia, atque deprecantium devota fufpiria: de inter, ad pop. A vitia extirpanda : nam tefte S. Chryíoftom. conítit. impoffibile eft hominem congruo precantem &que orationis , quam gehennz crematur in- Antioch. cendio. $. «4d veram devotionem €9 appetitum ftudio, Deoque continuo fupplicantem , un- . $. Climac quam peccare. Hinc S. Climacus orationem verum [piritualium obtinendum : quod nullo effica- &ad. 28« vocat fpeculum perfectionis , & curiam ac ju- ciori argumento, ait Granatenfis , quam ipfa ä dicium, & tribunal Domini ante füturum tri- experientia probari potefít , qua quisque ex- bunal', plagis noftris adferens miedicinam : periri poteft, fe, fi una alterave no&te fedeat quemadmodum enim obícurum juxta cla- ante altare, & cum Deo converfetur, totum $ rum, &curvum juxtare&tum pofitum, magis alium quam accefferat , difceffurum. elucefcit 5 fic anima pofita juxta praíentiam IlL. ZEquitas: Quid enim zquius, quam ut Dei, quz lux eft, & regula omnium rerum; homo ex íe pauperrimus a Patre füo coclefti confeftim omnes defectus confpicit, & reme- panem aliaque neceffa;ia petat? quid equius, , hn orat. d dia petitab eo , qui , uticaput eft omnis reCti- quam ut artem , quam per totam zternitatem j l^il tudinis & pulchritudinis, fic remedium cft exerciturus cft, in hac vita perfec&te addiícere " L, 1. & contra omnes miferias & calamitates.. 2. Z4d & exercere incipiat? nam ut bene advertit S. 625 virtutes comparandas: eft enim inter virtutes Auguftin. meditatio przfentis vitz nofirg in s. X &Cyrr.| & orationem reciproca queedam & infepara- Jaude Dei effe debet , quia exultatio fempiter- in Pf. 148. h epn 9, Cafüan. bilis conjuné&tio, ut Abbas Ifaac apud Callia- na futurz noftrz vite laus Dei erit. Etnemo M oiDout Coll.9.c.1. num loquitur ; nam ficut ad orationis perfe: poteít idoneus fieri futurz , qui fe ad illam . ' &ionem omnium tendit ftru&ura virtutum ; modo non exercueris. Bellovaceníis hunc in Spec. mor. N ita ni(i hujus culmine omnia fuerint colligata, finem exemplum omnium creaturarum ob p. 10.1.g. nullo modo firma poterunt vel ftabilia per- oculos ponit, dicens: Debent nos movere addift- 32, $. Climae durare. Hinc S. Climacus vocat orationem orationem exempla rerum fenfibilium. 'Ter- grad. 28- matrem & reginam, & cibum, & fontem vir« ra enim nimis ficca, qua(i petens a Deo plu- E tutum, & gratiarum miniftram, & profectum viam, hiat füperius diverfis fciffuris, quafi in« Dial.c.66. invifibilem. Id quod ipfe etiam Deus S. Ca- nuens rationali creaturz, ut os aperiat ad & tharing Seneníi confirmavit dicens: Nove- fuperna fluenta obtinenda, dicens Patri plu- ris, filia chariffima, quod in oratione humili, viarum: Anima mea, ficut terra fine aqua, ti- continua & fideli cum vera perfeverantia, lu- bi. Itemterrz nafcentia, ut herba, & arbores, cratur anima perfe&ionem & omnem virtu- & earum flores , quot habent folia, totlinguas tem. . 3. Z4d lucrum fpirituale meritorum augen- fuo Creatori erigunt , quafi augeri & perfici S. Bonav.dum: nam, teíle S. Bonaventura, quacunque poftulantes, & quafi clamant : /mperfettum no- $ h.f 5 de verd de p?rf- . hora lucratur homo orauione devotione plus, Jürum viderunt oculi tui, Domine, 1cem. creatu- Don, Vi« $* quam valeat totus mundus 5 firma quippe eít re irrationales, utjumenta & aves: Bosenim Servatoris promiílio:Omnia quzcunque oran- indigens pabulo aut potu, caput furfum, quae tes petitis.. Quod confirmans Chryfoftomus ; fi ad Deum clevans , & quali, fibi quod ne- $.Chtyf, Oratio, inquit, thefaurus perpetuus , divi- ceffarium elt, a Deo pofiulans mugit, Afinus hom.5.dérig inexhauílz , portus, quietus , occafio rudit, equis binnit, od r. 18. . Jngemuii ani- incom-. . ei, tanquillitatis, parens , fons & radix bono- ial , mugierunt greges armenti , quia non funt pa- . rum omnium , & innumerabilium. Quibus fiua eis. Job. 12.7. . Interroga jumenta , & doce- yreh. D c / ) ultimis verbis aliudquoddam nobiszinfiauatur bunt tey & voolatilia celi, &2 indicabunt tibi : loquere Bu ( terre &j'c. Idem quzdam volucres, ut columba i exi potentiffimum motivum , ad imprimendam dtt, nobis firmiter orationis neceffitatem : utpo- & turtur,quod defiderant, gemendo indicant ; ficut pullus birundinis, fic clamabo. Vfaiz 38. 14. te per quam omnia bona recipimus cuncta- que mala declinamus : Unde fanctus Bona- IV. Dignita: : Quid enim magis honoriicum ventura ait; In hoc innuitur oratio multum quam intimam cum Deo,(ummo Domino, coe- nobis ámanda, quia per ipfam impetratur ob- lique Principibas familiaritatem habere? tentio omnis boni , & amotio omnis mali. .M Sucundita:: Quid enim jacundius, quam Yd. tom. Quapropter citatus S. Chryfoftomus merito mendicum poffe a Deo Coclitibusque, quan- g. Hom, monet : Vitam noflram in precibus Deique docunque placuerit , non mendicare , folum 67. cultu traducamus, atque in ea re vi;am, Và- ftipem liberaliffimam , fed etiam exfpedtare? letudinem, divitias, bonorum finem pofitum egrum poffe medico peritiffimo miferias fuas Veneg effe, cenfeamus. 4. ZA damonis infidias evi- fecundum voluntacem exponere, prafensque ed; j S. Chryf. remedium exfpeCtare? Keum poffe cum Ju- "m tandas: nam , vt S. Chryfoftomus ait, fi dze- l! l- /de mones nos confpexerint deprecatione muni- dice fuo loqui pro libitu, & veniam impetra- i r orando tos , illico refiliunt, non aliter ac predones re? Diícipulum indoctum cum fapienuflimo UR Deo. !/ Bern fer " , ac facinorofi, ubi coufpiciunt militis gladium magiítro? Sponfam cum dile iïiüïnïo Sponfo uT ad votum colloqui poffe? ^ l, W 49. de in caput fuum vibrari. Quod ipfum etiam »olue- S. Chryf. mod bene S. Bernardus confirmat, dicens : Oratio fre- VI. Facilitas: nam (ihominemrogare v hom 17« ris, inquic S. Chryfoftomus, interrogas , quid de mulisre lydi? quens, diaboli jacula fübmovet: Oratio quo- ac L:?Chanan. LÀ * 633 | Tit;zfus CVL Oratie. facit? & dicittibi,prandet,ccenat, dormit,cum deas voluntatem Domini tui, & vifites tem- amicis agit; non vacat: aut certe minifter re- plum fan&um ejus. Huius medii efficaciam ex- [bidem, fpoadere tibi non dignabitur: ad Deum autem pertus eft monachusille, quicumimmotus & nihilhorum opus eft, (ed ubicunque faeris, aut ". $dem in totus árdens in templo oraret, rogatus, quod invocaveris, auditte. Nonenim quzriturlo- medium adhiberet? refpondit: fe ad initium Fal r cus, fed devotio mentis. Sed neque affiítit mi- $ L;u,' orationis cor füuum colligere, & cogitationibus U.c.. les, qui expellat: nonfatelles, qui dicat non eft fuis dicere: Venite, adoremus, & procidamus, de itr nunc tempus accedendi: necopus eft janitori- N & ploremus ante Dominum;qui fecit nos, quia CO. bus, qui te introducant , non difpenfatoribus, ipfe eft Dominus Deus nofter. Sed & S. Chry- $. Chryf, procuratoribus , cuftodibus aut amicis : Sed foftomus hoc medium commendat, dicens: in Pf 19. quando ip(e per teipfum accefferis, & tunc ma- Imaginare tibi, quando ad orationem pergis,; xime exaudiet. Adde, quod ipfe quoque mo- intrare tecuriam illam beatam,in qua Rex glo- dus fit admodum facilis. Quid enim facilius rize edet , ftellis coronatus, innumerabilibus- mendico , quam fuas miferias aperire & exag- que Angelis & Sanctis ipfi miniftrantibus cir- gerare? quid facilius lefo,quam de injuriis ju- cumdatus, qaijin de unum omnes oculos men- dicem interpellare? quid facilius amanti,quam temque convertant, ut dicere orantes poffint: in amatilaudes fe effundere , aut alios amanti- Spectaculum fa&ti fümus mundo, Angelis & . bus proprios affeQtus elicere! Sed & ipfa quo- hominibus. Nulluüs ergo fit citharcedus , nul- idem in l que-impetratio ex parte Dei non eft difficilis, lus lyricen, quiita fe exerceatfcenam ingref. Pfalm. 4. S. Chryf, cum, utaitS. Chryfoftomus , quemadmodum orat. de furus, timens , nealiquid infuave & inconcin- :ä parturiens cupit eniti foecum, ita Deus cupiat num canat, ut nos ingreffuri theatrum An-. D. Philog. L, 1. re mifericordiam effandere, &, uc 3. Brigitte gelorum. Ufürpemus modo officium , quorum S. Berno : €. 25 "'revelavit, paratior fit dare, quam aliquis pete- fortimur confortium. . 3 f. 12. in Angufu. Cant. S. Cypr. 1. re; nec enim, tefte S. Cypriano , ullis finibus : H. Fita bona: Multum enim ; tefle S. Beda ] Ven, Beda , uhc ! 2.ep. 9. premitur, nec coércentibus clauftzis intra cer- jüvat orationis puritatem, fiin omni loco vel le templo ad Donat. ta metarum fpatia frenatur, manat jugitet, ex- tempore nos ab ictibus temperemus illicitis ; Salom uberat affluenter; noftrum tantum fileat pe- quidquid enim ante orationis horam (inquit X 0 L : M 1014 &us, & pateat. Quantumillic fidei afferimus, Caffianus ) anima noftra conceperit , neceffe Caff. cotl, tantum gratiz haurimus. Et ut fponte fol ra- eft,ut orantibus nobis per ingeftionem recor- 9. c. 3. lll j diat;dies illuminar,fons rigat,imber irrorat,ita dationisrecurrat. Quamobrem quales orantes fe Spiritus cceleftis infundit. Imo, quod admi- volumus inveniri;tales nos ante orationis ter- p- 3. vit. rabilius eít, creaturam fuam (quemadmodum pus przparare debemus, ex precedente enim B. Mariz Magdalenz de Pazzisrevelavit) tan- ftatu mens atque animus in füpplicatione for- S $ quam benefactricem recognofcit , dum recipit matur. Etidcircoquidquidorantes nolarnus, - jlla dona, quz illi donat, quamvis ille benefi- ut nobisirrepat, anteorationem de abditis pe- cium conferat , & illa recipiat , quz ex fe eft Ctoris noftri extrudere fludeamus. ] mendica, &abeoditata. Adeocomplacet (ibi HI. Studiofa praparatio : juxta Siracidis mo - Eccl; 18 ^ Deus, dum benefacit , ut pro beneficio in fe nitum : Ante orationem przpara animamv. 23. collato zítimet, dum ejus beneficia & dona a tuam, & noli effz quafi homo , qui tentat 8. Aug. » nob 5.de verb. is recipiantur. Hinc reQe S. Auguftinus Deum. Hinc Nüm confilium : Adoraturi H parabolam de amico ob importunitatem pul- fedeant: quod obfervavit S. David fedens co- ?« Reg. 7« D e fantis panes dante difcurrens ait: llle qui no- ram Domino , qui & fru&um expofuüity dum V: !9- lebat dare, quod petebatur, fecit, quia alter dixic: Preparationem cordis eorum audivit 3 in petendo non deficit , quanto magis dabit auris tua, Domine. In quo autem przpara- Deus bonus, qui hortatur n í 0S, ut petamus :Acui tio ifta confiftat , indicaffe videtur Deus , P'falm. 194 d!ifplxicet, fi non peta mus ? dum Moyfen fecum collocuturum folum (ne v 17. X fociis montem a(cendere juffit, & ubi id fe.Exod. c. M E D E. cit, nube fex diebus texit ; Nam, ut fapien. ?** V : Eufeb. f.1, refentia Dei, Znaelorum aliorumque celitum 6 ad excit, I'.P ter advertit $. Gregorius, intentioni animz, ; Greg;).r. dévot. cogitata; uti faafit Eufebius Erniff. his ver- fi exterior evagatio clauditur, interior fecef- in moral, bis : Intueamur, qua difciplina cordis corporis fus aperitur : & qusz extra fe fpargi propter nos oporteat in confpectu Angelorum pfíallere difciplinam mens non poteft, eo fe füpra fe & orare. Ne vacui dimilfi vacuos dimittant intendere per profectum poteft, quia & in al- nos , qui venerant , ut vota deferrent: qui ve« tum creícere arbor cogitur, qua' per ramos nerantamici, quinimo fponfus ipfe, qui ftatad diftendi probibetur. HincS. Berpardus oratu- S, Bern. in 'oftium, & pulfat, (i nulla ei digna devotio de rus dicebat: Intentiones, copitationes, volun meditat, intus re'pondens aperiat , recederet conque- tates, affectiones, & omnia interiora mea, vee rens, &dicens: Attendi, &aufcultavi, nemio, nite, afcendamus in montem, ubi Dominus uod bonum eft,loquitur. ldem medium etiam videt, vel videtur. Curs, folicitudines, anxie- Venerab. V, Beda fuafit, dum quzfitus, quomodo quis tates, poenz , fervitutes, exfpectate me hic Beda in obtinere pofílit, ut fenfus in oratione non va- hexam.1.9. cum afino, corpore ifto, donec ego cum pue- etur? refpondit: fi certius fit, fe ante ocu- ro, intelligentia fcilicet & ratione usque jilluc $. Ber.. losDomini affiftere. IdemS. Bernardus fuafit apud Ro- properantes revertemur ad vos : revertemur fequentibus verbis: Veniens ad ecclefiam po- enim, & heurevertemurquam cito! Hanc ob driq. p. r. lf. 5! COI 2, nemanum tuam fuüperos tuum & dicit : Exfípe caufam Machetes fenex apud Caffianum, ejus Cefr. 1. s. &ate hic cogitationes peífimz , intentiones & que exemplum fecntus S. Ignatius, faíciculum inftit.c.32, 9 1/ affe&us cordis , & appetitus carnis: tu autem literarum, fibi orationis tempore oblatum, in Ribad.1.5, , yiart anima meaintra in gaudium Domini tui, & vi- ignem nonlegentes projecerunt, c. !. It j Hhhh g "- IV. Senf *« 634 Blibliotbece Manualis: Concionatorie Matth, 6..— 1V.. Senfüum exteriorum , ? præaipue'oculomm COgitationibus fe ingerit, non eft in Folïtudi; nc, v. 6, cu/todia : hoc enim Chriftus faafit, dum claufo Si vero pretnatur aliquis corporaliter | Drex, in. oftiocubiculi orare nos voluit. Et prifci Patres, popularibus turbis, & tamen nullos curarum l Rhet. ccel. dum amantem orationis cecum;,& furdum fie- fa&cularium tumultus in corde patiatur , non t l.j.6 $. ri volebant. Quid eft autem claudere oftium ? eftin urbe. Itaque bene converfantibus pri- $ S : A.ug. in ) " inquit S. Auguítinus. Hoc oftium tanquam mum folitudo mentis tribuitur, ut exurgen- ECCII n | , duás habet valvas, cupidiratis, & timoris. Aut tem intrinfecus ftrepitum terrenorum defide- Pf. 141. cupis aliquid terrenum, & hac intrat: autti- riorum premant , ut ebullientes ab infimis curas cordis per fuperni gratiam reftringant mes aliquid terrenum, & hac intrat. Timoris ergo & cupiditatis januam claude contra dia- amoris , omnesque motus importune fe offe- lï rentium levium cogitationum, quafi quasdam bolum, aperi ad Chriftum, cupiendo regnum ccelorum, timendo ienem gchennarum. Per circumvolantes mufícas , ab oculis mentis abi- gant manu gravitatis, & quoddam fibi cum Pfal. lol t" cupiditatem fxculi diabolus intrat; per defide- -yium vitz zternz Chriftus intrat. Per timoe Domino intra fe fecretum quzrant, ubi cum y, 17' illo, exteriori ceffante ftrepit .yem poenarum temporalium diabolus intrat, u, per intcn?ïa ? per timorem ignis aternalis Chriftus intrat. delideria filenter loquantur. VILL.- Exemplum [ervorum mundanoru m dfteti- $. Chryf. l S.Bernard, ReCte ergo & breviter S; Bernardus dixit: Ju- in epift.. ce filentium, & ab omni ftrepitu fecularium dere ; uti S. Chryfoftomus fuafit dicens: Nam ho.79. ad. fi Deus noftrum in orationibus torporem & PoP. perpetua quies cogit cocleftia meditari. Lud. Gra- - V. Curarum fépofitio ,. &5 affe&tuum inordinato- negligentiam exquirat , & quod in ejus con- natenfis inrym relittio: nam & hac duo inter potiora im- fípectu pofiti ; & orantes , neque tantum ei "Thots fylva lcc. pedimenta orationis S. Bernardus pofüit, cu- prebemus honorem , quantum dominis fer- Xnp.l2 €oim.s e prapara- ram Ícilicet pungentem && af cttum vigentem : d vi, quantum Ducibus mrilites, quantum ami- à co lo f quod fuper illa verba l(aig: Et vocaberisSabe cis amici. i uo ?d Orat, bathum delicatum ; difcurrens Granatenfis, IX. Confiderare naturam €&$ preftantiam oratios S. An!elm; d pulchre oftendit, dum ait: Dictu mirum eft, tiis, uti S. Anfelmus monet , dum ait: Oratio apud Bel, Mah.é. eft qua(i quoddam familiare colloguium cum lov 1 e V3l. 1 quam arduum, ac difficile fit piis etiam homi» nibus , mentem a tertenis ad coeleftia perfe- Deo ; & fübdit: Orationis tempore chriftianus &e elevare ; non enim a peccatis folum vel homo cum Deo loquitur : confideret igitur fi- leviflimis, qua fetvorem charitatis tepefa- delis anima, quam reverenter; humiliter & at- ciant; fed a multis etiam aliis , qux quam- zente debetloqui cum fummo Principe; quam Ton4. vis-pcccata'nmi fint, mentem tamen diftra- timorate, cum fummo ]udice: quam familiari- v. 3l ter cüm amico:quam dulciter cum Sponío dul- hunt , &abinternailla vacatione velavocant, velimpediunt, abítinendum eft. Idco non mi ciflirno. "Totaigiturattentione & toto affe&u, & mentis adnifu loquatur homo cum Deo; fine 52j rum, ft Sabbatum delicatum a nobis exigat , [ quod videlicet, delicate, hoc eft, non fegniter intertuptione & fine mentis evagatione. j X. .4[fduitas orationis : nam , ut bene a d- S; Donav. aut ofcitanter, fed magna cura & attentione, - uod in eo pezcipitur, agendum fit. vertit S. Bonaventuta , quanto frequentius l. 2. de. quis orat, tanto fiet oratio ei delectabilior prof. c. 5. S.Bernard. . VI. Témporis apti elegäio?: itá S. Bernardus in- fícrm. 86. (inuavit dicens: non tfnodolocum , fed & ctem- & efficacior 5 & quanto rarius , L.xamo inüpi—, í in Cant^ Sus obfervare oportet cum, qui fibi orarg vo- dior & ätæd.iol[ï.or. luerit. Tempus feriatum commodius aptius- Zs OERTIG.A- que, maximeautem, cum profundum no&tur- nus fopor filentium indicit , tunc plane libe- Oratio in genere, hac fequentia przcipue Afceta kbehc ï rior puriorque exit oratio. Hoc Chriftus ob- L De 3f a0. v.9. f(ervavit perno&tans in oratione. Hoc líaias cognolcere , aliosque docere debet. 1. Quid & quanti facienda. fit. orotio ; nacmque V. 55. Pí. 118« defeipfodicens : Animamea defideravit tein notte. Hoc David : Memor fai noGte nominis quod fit reverens & amica converíatio cum ä Vf. 133. tui. Hinc & alios hortatur: In noGtibus extol. Deo. Et ideo tum ob fummam dignitatem, V. $ lite manus veftras in fan&a, &benedicite Do- tum ob neceífitatem & utilitarem fuam pror- Mithaf fus finguíarem maximi facienda, cum vere minum. Et merito, quam enirm fecura (inguit v 6 S. Bernardus ) afcendit de no&te oratio, folo juxta dictum S. Auguftini, re&te norit vive- Loc. c'it. re, iui recte novit orare. arbitro Deo, fan&toque Angelo, qui illam fa- dei artf&ulum *ïigiuz E perno altari füfcipit prefentandam. Quam fe- -H. JNe[fe debet triplicem f fundamentum , adorationem cum debita alacritate C& rena & placida, nullo interturbata clamore vel ftrepitu ! Quam denique munda & fincera, di[pofitione faciendam, quorat primus eft, quod oratio noftra vere cognofcatur a Deo, id quod : nullo refpería pulvere terrenz folicitudinis , nulla afpicientis laude feu adulatione tentata. Deus ipfe per lfaiam Ezechiz indicari juffit dicens : Vade,& dicEzechis:Haxc dicit Domi- I'a. c. 38. S. Chryf; ''unc plantz, inquit S. Chryfoftomus , refpi- hom. 42. i rant, in noCtedico , tunc & anima maxime ro- nus Deus David Patris tai : Audivi orationem V* 5* tuam, & vidi lachrymas tuas, Alter eft, quod Jo- 16. v. adpop. rem, & plus illis fafcipit 5 qux per diem fol [ excuffit, hxc no&e refrigerantur. nihil dare velit, nifi per orationem, quemad- ?^* VII. Solitudinem mentis procurare : quid enim modumipfe iterum indicavit dicens: Petite, & 9. Greg.l. prodeft folitudo corporis, inquit 5. Gregorius, accipietis : & $. Thomas cum communi fenfü s Thosas Theologoruüm tradit. '"Tertius, quod oratio s. 2. q.g4. 8o. mor,a (i folitado defuerit mentis ? qui enim corpo- Q» 112, re remotus vivit , fed cumultibus converfa- femper fru&tuofà fit futura, fi debito modo fiat a. a. o vobis, Joan. 16; - - tionis humang , terrenorum defideriorum ita enim jpfc promiüt ; Amen,amen dic fi quid v 23* ,^ P 4tulzl.f CV II. ö?:atiös,' 635 ( quid petieritis Patrem in nornine meó, da * Deo facio, tefte S. Bernardo, cum illum *plïe- S, Bernard, 7 bit vobis; eo fcilicet modo, quem $. Bernar- cor, ut meam precem audiat, quam ego, qui!- de anim. fius & 9 dus indicavit, dum dixit: Unum ex duobus fundo, non audio. 2. Fiducia firma: juxta ip : ; z N indubitanter fperare poffumus, quoniam aut Servatoris promiffum : Omnia quecunqu e Joan. t4. : dabit, qued petimus ; aut quod novit utilius. orantes petitis, credite,quia accipietis, & eves Ve fa4f Ii. ANoffe debet, que. de preparatione ad oratio- nient vobis ;; hinc commune Theologorum j »x ECCIQ 18*. nem [iienda (unt, iterumque ad tria capita re- dogma eft, menfuüram credendi effe menfuram Pfal. 3. vocari poffunt. 1. Omnino neceffariam effe impetrandi, juxta quam fanctus David dixit : V. 22. preparationem juxta illud Siracidis: Ante Fiat mifericordia tua fuper nos, quemadmo- . orationem przpara animam tuam, & noli ef- dum íperavimus in te.. 3. Per[everantia; quia, S. Gregot, fe quafi homo, qui tentat Deum. — 2. Diligen- tefte S. Gregorio, virtutis pondus oratio nonin moral. - tiz hujus przparationis plerumpue fücceffum habet, quam nequaquam perfeverantia conti- Pfal. 1o, ; Orationis refpondere;juxta illud Davidis: Prze- nui amoris tenet.. Veraciter orare eft amoris in compun&tione gemitus , & non compofita S. Bonav, V. 17. " parationem cordis eorum audivit auris tua. 3. Duplicem effe preparationem adhibendam, verba refonate. Quod etiam confirmat $. Bo. to. 7. 1. 2.' remotam fcilicet, & proximam. Et remotam naventura dicens : Non propterea a prece cef. de prof, « Cf . quidem in tribus confiftere, videlicet ardeni fandum eft, quia Deus probat hocorantis con- "** & 67« 029.ad ftantiam, expurgat humilitati confcientiam, & Xp. defiderio orandi, quia defiderium pauperum ex- audivit Dominus,ut David l.c. ait: Curarum & remunerat afflicti patientiam. Unde & Gill. Gillbert... affettuum impertinentium . remotion , juxta con(i- bertus Abbas, pertinax, inquit, oratio pertin- Abb. c. & "Thom. lium Thom:x Kempenfis : Oportet te effe nu- git ad finem: etíi ab initio (icca & velur fa. 1n cant. Kemp.1» dum (id eít,ut ibidem explicat, nulli creatu- xea videbatur, oleum tàmen elicies gratia- c'8.$.5. rz implica verbo ) & purum cor gerere, fi rum de hoc lapide duriffimo, tantum (i per- feveres, fi te longior mora non diffolvat, fi . Anfeli, .vis vacare & videre, quam fuavis fit Dominus. * Vere enim, ubi eft thefaurus tuus, ibi eft cor non dilatione tua vota lentefcant,molefta pla- pud Dd neamanti dilatio, fed folent protracta detide« y. lG Matth,6.. tüum, inquit Chriftus: ZLnicitie cum Deo &j proximo reftauratione: nam, ut recte S.Clemens ria amplius creícere. Rationem vcro hujus V. al ulteriorem redditS. Bernardus, dum ait: Ad advertit, cum precatio fit converíatio & col- locutio cum Deo, inter familiares & amicos Dei beneficentiam obtinendam, retinendam, ? fieri debet;atque adeo füpponit deletam offzn- & obíervandam neceffaria funt prefidia fedu- /foag. fam; Fixum quippeelt, quia peccatores Deus lg & longanimis oratiouis. .. bi nota, quo * 'v. 8t. nonaudit. Hinc & cam proximo amicitia, fi pramitrat perfeverantiam , & longanimita- quidem diffoluta fit, retauranda eft,:ta enim tem,& poftea ad alios tranfeat aCtus virtutum, Matrh, s. Chriftus clare indicavit, dum dixit: Si offers quibus cum oratio conjungi debe*, in qua tan- . v.23. munus cuum ad altare, & ibi recordatus fueris, ta fit fides, ut fperet anima, tanta devotio,ut - quia frater tuus habetaliquid adverfum te,re: Deum cogere videatur,tantus a:nor,ut omnia, & Donoy, linque ibi munus taum ante altare, & vade quz petit in oratione.fe (entia: obrinere: cam ' , 10 rius reconciliari fratri tüno: & tunc veniens * benigna humilitas, ut in omnibus, non füam; of 5 offeres munus tuum. Hincre&eS.Auguttinus fed Dei praoptet fieri voluntatem, haber cor- infert: Si non oraveritis, fpem non habebitis; dis puricatem. Cum quo confentiens S. Gre. $. Grégos; fi aliter, quam Magiíter docuerit, oraveritis, gorius: Vult Deus orari, vult cogi; vult qua- in Pial, 6 non exauüdiemini; aut fi in oratione mentiti daim importunitate vinci. Ideo tibi dicitur: Re. P* . fueritis, non impetrabitis. Ergo & orandum, gnum Dei oim patitur, 55 oiolenti rapiunt ilud. Quid / ,& verum dicendum e(ít: & (ic orandum eft, hac rapina locupletius: bona violentia . qua quomodo ille voluit: Velis, nolis, quotidie di- Deus non offenditur, fed placatur;. proximus éturus es: dimitte nobis debita noftra, (icut non leditur, fed juvatur; peccatum minuie & nos dimitcimus debitoribus noftris. Vir fe« tur, non multiplicatur. S. Ambrofius fimilis curus dicerc? fac,quoddicis. Proximam ve- ter ait: O beata violentia, quz vi patientis ro przparationem pariter in tribus confiftere, bonitatem elicit, & utilitatem tribuit inferene -Matth. 26. nempe in firmo propofito diftra&tiones & caufas di! quisquis enim violentior Chrifto fuerit ree - v. 3Ó6. earum cavendi, ad exemplum Chriíti diíci- ligioor habebitur a Chrifto. : N pulis dicentis: Sedete hic, donec vadam il- V. Nofe debet. caufas &? veme dia di/z'raïtïanum P. dod& B. luc, & orem: & ipfe avulfus eft ab eis: Di- in oratione; quarum qnidem tres przcipue af v.-ar, vine gratie petitiene: ad exemplum S. Mairis fignat Roderiquez. Prima eft propria noftra i eccletiz, fingulis horis Canonicis verfum il- curia, quam in eo admittimus; quod rerüm lum: Deus inadjutorium &c. przmittentis : vanarum & affectionum terrenarum fpecies Prefentie Dei imaginatione : ita enim iteru:m ec- & (imulacra amandare ex corde non ftudea« cleíia nos monet,dum in laudibus feriz quinte mus; quale enim frumentum molendino afa od nobis occinit: Speculator adítat defuper qui fundimus, hoc molit & conterit lapis: qua« nos diebus omnibus actusque 1 lem liquorem vafi infundimus, hunc redolet, 16 n cit a luce prima in Veíperum. ; noftros profpi- quales herbas plantavimus in corde, tales fe« IV. INo[fe debet, que conditones ín ipfa orationis minabit. Hinc merito antiqui Pátres mone- bant: Quales orantes volumus inveniri, tale$ férie fint objervande , nempe tres prgcipue. Phomis 1. Reverentia tam exterior, (qua in humili ac nos ante orationis tempus przparare debe- decenti corporis compofitione conf(iftit) quam mus: ex precedenti enim ftatu mens atqué .00* h interior debitam attentionem ad ea, quz ora«- animus in fupplicatione formatur. Alteracaue Il h mpedis mus, requirens ; vere enitn magnam injuriam Nfa- eft demonis conatus /ad orationem i ) endam * '( 636 d:ibliotbece Manualis Concionatórie | endam, veluti aquz du&um, per quem in cor- nempe vel per ia defideria, nam, tefte Galfar« Galfardus da noflra cceleftes gratize derivantur,ad quem do, vir defideriorum vir orationum eft. Ecapud Nies einb, afíc, proinde conatum elidendum tanto acriori bene femper orat; qui bene femper optat fine* * [ &r. l. 1. ftudio ad oratüionem incumbendum , atque intermiflione ; efficacius enim apud Deum vo- 5 oc. g. c» in ea perfiftendum eft, quanto ei infeftiorem ta, quam verba clamant. Sic, ut 5. Anfelmus effe daemonem novimus. Tertia caufa eft teftatur ; orabat Moyfes, cui tacenti Dominus s, Anfelm, bumana dibilitas &2 infirmitas per peccatum adeo dixit: quid clamas ad tne? clamabat enim inc. 5. ep, vitiata, ut, tefte D. Bernardo, vix femel ora- corde, quamvis nihil diceret ore. Ita juge de- 1.2d Thef- tionem Dominicam (ine diftractione recitare fiderium & inceffabilis amor affidia eft oratio fal. poffimus. Cohtra quam poriffimum humilia- San&orum. Aliter idem defeCtus per bonam tio & vilipenfio fui , ex his ipfis diftra&tioni- vitam, legisque & obedientiz accuratam im- bus de(umpta ferviet. pletionem compenfatur, nam ita Siracides do- gcc], , z. I À ab quMA iÉ u . n FR ol ii ov - NT1. INo[Je debet potiores tentationes, que circa boc cuit dicens: Qui confervat legem,multiplicat v. 1. & 2. Jaluberrimum orationis. exercitium occurvere . folent, orationem: Sacrificium falutare e(t, atcende- modumque folidum eisdem-occurrendi: quarum qui- re mandatis. Huic fapienter S. Auguftinus ad- s, Auguft, dem potiores hz fere effe folent. "Prima eft ftipulans dixit: Vis femper laudare Deurm ? in Pí. 148. eonfolationem defetius: pro qua víncenda often- bene fac omnia, & laudafti Deum. Denique dat 1. Veram devotionem non in fenfibili fa- poreft, & per illum modum fuppleri, quem vir pore , fed in bona & prompta voluntate Deo quidam S. Ignatio & fociis farcinas portans ad- L þm' 4'1 ferviendi confiflere, 3. Revocet in memo- hibuiffe dicitur,dum illis in hofpitio orantibus, W riam, uti nihil in orbe, ita neque has defola- in angulo latens dixit. Domine Deus, viri hi | tiones fine voluntate Dei obveniffe,utpote qui fancti fünt, & ego jumentum ipforum, quod cas vel ad negligentiam noftram in prepara- ipfi volunt,& quzrunt;hoc & ego. Qua oratio- tione aut alio genere commiffam , caftigan- ne altiffimzx tandem & extraordinariz oratio- dam, vel ad humilitatem confervandam, vel nis donum confecutus fcribitur, uti füfius re- virtutem ad patientiam probandam, vel ma- fert Rodriquez. Quarta tentatio eft, quod ni- p L odb jorem fuam & noftram gloriam promovendam hil efficiant & impetrent füa oratione: cui oc- deperf. tr. immifit, unde oportet dicere cum pio afceta: currat oftendendo cauías, ob quas[id eveniat. s. c. a1. L. 3. de Adefto mihi Domine Jefü,in omni loco & cem- 1. Quia opponunt nübem peccati, ne tranfeat 5* 4- imit. c.16, pore, " Hec mihi fit confolatio, libenter velle Thren. 3. ; oratio, & manus fanguine Chriíti pollutas ad ( carere omni folatio. Etfi tua defuerit confo- Deum extendunt; hinc quia is, qui difplicec, " 44* latio, fit mihi tua voluntas & jufta probato pro ad intercedendur mittitur , irati animus ad — fummo folatio. 3. Jubeat legere ip(um ejus- deteriora provocatur,ut reGte dixit S. Gregor. dem Authoris caput nonum ex fecundo libro, vid.fufius n. 10.) 2. Quia petunt male, hinc ubi plenam de modo fe in (imili cafü gerendi audire coguntur illud S Jacobi : Petitis, & non s, Gregor; inftru&tionem inveniet; fpeciatim vero illa accipitis, eo quod male petatis, ut in concupi- in Paftor.. verba jubeat bene ponderare: Nunquam inve- Ícentiis veftris infumatis. Jufte ergo non exau- lac4. v.3- nialiquem tamreligiofum& devotum,qui non diuntur ad votum , ut exaudiantur ad (anita- interdum habuerit gratiz fuübtractionem, aut tem, quemadmodut loquitur 3. Itidorus, qui non fenferit fervoris diminutionem : non enim & addit: Multi orantes non exaudiuntur,quia s Iüdor. ls ï . €ft dignus alta Dei contemplatione, qui pro Deus meliora illis providendo, quam petunt, 3. de fum- Deo non eft exercitatus aliqua tribulatione.So- refervat ; ficut contingere folet parvulis, qui, mo bono. letenim fequentis confolationis tentatio pra- ne in (chola vapulent, Deum exorant ; fed non E. 3. c, G, cedens effe fignum. Secundatentatio eft, men- datur illis poftulationis effectus, quia impedi- $.8. tis inftabilita: , & difirattionum multitudo : circa tur auditio ad profectum. |.3. Quia dona fua quam falubriter iterum illi fequentem Thomz tardius dando commendat, non negat, ut te- 'IKempenfis doctrinam in memoriam revocet: ftatur S. Auguftinus : Defiderata diu, dulciuss, r de ^ JNec eft illufio, quod aliquando in excelfum obtinentur: cito autem data vilefcunt. Pete; verb. Do- LUR v' 16. fubito raperis, & ftatim ad (olitas ineptias cor- quzre, infta: petendo & qu&rendo crefcas,ut mini. dis reverteris. lllas enim invite magis pate- capias.. Servat tibi Deus, quod non vultcito - Y Yis, quam agis; & quamdiu difplicent, & reni- dare, & tu difcas magna magis de(iderare. J - teris, meritum eft, & non perditio. Non ergo VIL. Noffe debet. illufiones &j fraudes damonis , ,. & , Ie te conturbent alieng phantafie de quacunque quibus boc [aluberrimum ' orationis exercilium, Gul qe ogat, - materia ingeíte. Forte ferva propofitum, & fru&tum certe illius impedire conatur, quorum plu-« intentionem rectam ad Deum. Invoca divi- rimas enumerat Ludov. Granatenfis, ex qui- ng.c*ïf' nam. gratiam, abige cum Abrahamo aves fa- bus tamen hz fere funt potiores & ufitatio- crificium orationis confumere volentes; & fi res 1. Quod impellas ad ceremonias facras filum orationis abrumpitur, connecte iterum & (itum corporis decentem in oratione con- cum priori parte. Nec dubita pergratum, imo temnendas, quafi incipientibus magis, quam 'gratiorem fore hunc conatum,quam (i absque perfedtis convenientes, Cui occurratur often- -omni diftradtione oraffes. '"Tertia eft defeitus dendo cztemoniarum iftarum urilitatem, ut- teinporis ad orandwum ob aría negotia: cui occur- pote quze. perinde conducunt ad. virtutes xat oftendendo-" 1. Non requiri longas oratio- confervandas & acquirendas, ficut acciden- ne$, fed breves fufficere, quas antiqui Patres tia ad fubítantie productionem & confer- I l g, - frequenter, imo affidue ufurpaffe dicuntur,ne ' V.,'),g. vationem ; & prsterea faciunt , ut homo illa vigilanter erecta intentio per produ&tiores non fecundum animam duntaxat, fed corpus - motras evaneícat. Oflendat 2. varios modos, etiam fervitio Creatoris. impendatur, . fic- quibus hunc defe&um compeníare pollit, atio a que pcrf;&um fiat ho,lecäuüum; qua r ane As E Tuwus CVL .Omtiä; : 637 & Süri, fane perfuadet, ab ipfis etiam perfe&tis tanto. orationis, ut tamen Femper'g:g,cmikzxeri;t, fibi Dui N &b accuratius effe obíervandas, quanto magis ab non tantum in colle thuris, fed etiam myr- r alc. -dis, quam ab imperfe&tis ejusmodi holocau- rhg commorandum effe. Sequatur item mo- üdy. ] ftum exípe&atur. 2. Quod inftiget ad magi- rem viatoris , qui ita intrat hofpitium & jen- [ tglc ítros fpirituales contemnendos, eo quod per - taculum fümit, ut tamen fimul etiam folici- 5 Anielm orationem ab ipfo Deo velut nobiliori magi- tus fit de eo, quod reftat, itinere peragendo, - ftro inftituantur: cui occurratur oftendendo; LT fimiliter ergo & ipíe ita fruetur divina dulce- l.idTM quam conítanter Deus hünc morem tenuerit, dine inter orandum haufta, ut tamen fe re- d H ut homines pro inítructione ad homines mi- folvat, ac paratus fit; ad reliquum vitz iter " ferit, ita ut ipfüm S. Paulum ad S. Andniam . peràafperas vias tribulationum, amore illius, pro (imili iaftruCtione ablegarit, atque ideo a quo tam fuaviter r s multos, qui ejusmodi morem & humilitacem conficiendum. : ecrea&:ur;,fuüihefd'dafum i Es neglexerunt ; & dono orationis privarit, & VHI. INo[fe debet potio Y £5 oiïaumjtqniz'as , vel zn- V.L&gf graviffime errare permiferit, uti ex Hare(iar- . dufirias, quibus oratio. Deo gratior efficaciorque fieri charum aliorumque virorum Íípiritualium rui- Jület ; quales quidem (equentes effe videntur. J AUgu&. in Jf 148 na patet. 3.Quod femini bono piorum defide- 1. Si preccs cum Chrifti orationibus,per humi- riorum, etiam zizania malorum immifceat, . lem- utramque oblationem zterno Patri fa- ficque inAngelum lucis fe transformet: cui oc- - Gam,uniantur ; (ic enim per orationem Chri- currendum commendando confilium S. Joan. : . fli & tegentur imperfectiones noítre oratio- 1. Joan. 4. Nolite omni Spiritui credere,fed probare Spi- nis, & quafi una oratio fa&a non poterunt non V.l. ritus, fi ex Deo fint, Quomodo autem pro- placere «terno Patri. . 2. Si cum aliis homini- baudi fint mox oftendit, dum ait : In hoc . bus jungantur, multique f(imul orent; nam,ut cognofcitur Spiritus Dei: OmnisSpiritus, qui re&teS.Ambrof. dixit, multi minimi,dum con- S,Ambrot; confitetur Jefum Chriftum: in carne veniíle , gregantur unanimes, fünt magni, & multoruml. de pen. (ejusque exemplo fe conformare ftudet j ex preces impoffibile eft non audiri;. quia tefte ? 1 &tf Deo eft: & omnis 5piritus, qui folvit Jefum Tertulliano, coimus in coetum & congrega- Tertullian, Chriftum, ex Deo non eft. . 4. Quod inducat tionem, ut ad Deum quafi facta manu. preca- Apol.c.39, epaf . j G Ol €os, qui orationis dono prediti fünt, ad alios tionibus ambiamus orantes. Hezc vis Deo Sn 4. contemnendos, utpote (imili gratia non do- grata eft. . Et, ut S. Chryfoflomus ait, Deus s. Chryt. Thren $, natos: cui occurrendum oftendeodo, (icut a frequenter reverecur mulritudinem unani- hom.2. in hi circuli peripheria variz linez tendunt ad cen- mem & coníentientem in precando, ut veluti €P- ad Cor, trum, ita varias quoque in hoc orbe vias effe pudore vi&tus, non audeat illis negare.. Hinc ad Deum , qui centrum noftrum eít, perve- pulchre alibi, vis, inquic, difcere, quanta fit Idem hom. nieadi, unde infipienter alii contemnerentur, orationis in ecclefia fa&tze potentia? vinctus 79. ad po- qui per alias vias & virtutes, quam per oratio- erat Petrus, multisque catenis circumdatus ; Pul« / o Grtdoti nem ad Deum tendunt. . . Quod fuadeat, ut n Paltor, Oratio autem ficbat fine intermiffione ab ec- vel revelationes petant a Deo, vel certe gra- clefia pro eo, & ftatim eum a carcere liberavit. a. M tias a Deo in oratione acceptas obviis quibus- Quid hacigitur oratione fic potentius,quz co- que, puerorum more, mauifeftent: cui oc- lumnam & eccle(ize turrim adjuvit? ut intelli- lfidot. cürrendum oftendendo , quod, cum ejusmo- . gas pritnum eam pollere orationem, qux cum di revelationes fint extraordinarius favor Dei, conienfu agitur, & jugi concordia plurimorum N mg bonos qui nec magis San&tum facir, (i ad(it, nec mi- hominum. /3.Siex vero & hunuli corde pro- Juditti 9.' nus San&um, (i abfit, merito non petendz a cedat, nam, tefte Judith,bumilium & manfüe- v. 16, Deo, fed potius, (i dentur, cum magna reve- torum fempcer ei placuit deprecatió; & facii- rentia & humilitate acceptandz funt, & quan- ficium Deo grati(litnum eílSpiritus contribus P6. go. tum fieri poteft, occultandz, exemplo Chri- latus,& cor contritüm & humilitatum non de-. v. 19. , fti fiepius prohibentis, ne miracula a fe patra- fpiciet. j.Siattenta fit; quam attendonem nd ta manifeftarent. HincS. Bernard. recte mo- ' qualis effe debeac. S.Bernard. fequentibus ver- $. Bernar- i o ;f Ma. 2)5,.' : '*., 16. net, illam Prophetz fententiam: Secretum bis indicavit: triplex eft in oratione attentio dir- apud Dit meum mihi: in parietibus cubiculi, aut certe procuranda: Prima ad verbum: Secunda ad nf difc, 2 .v. Il. in ipfo corde effe fcribendam, femperque ob fenfum: Tertia ad obje&tum. Prima attentio oculos habendam. 6. Quod incitet ad devo- procurandá eft ad verbum, i. €. , vocalem pro- N tionis exercirium tanti zítimandum, ut prz Jationem,& formationem verborum,fcil- ne in Je 0rats illo aliarum virrutum, obedientiz prefertim, eishomoaliquo modo erret,mmaxime corrupte & mortificationis ftudium negligatur; qui ere : L.a.c;.ü. proferendo fanctiffima verba Scripturg facrae. ror, tefíte Granaten(i, eft unus ex primariis, . Secunda attentio debet effz ad verborum fen- ui in hac vita folent occurrere 5 imo & ex fum, quz in oratione proferimus. Tertia at- univerfalioribus,quia in omnibus,& per omnia tentio debet effe ad objectum, i e. ad Deum, deftruit vitam fpiritualem, qu& eft divinz le- quem oramus, & etiam ad rem, ob quam ora- mus. Bonaquidem eft attentio prima: me- gis adimpletio, ad quam orat/o, velut medium t ordinatur,quem tamen ordinem hicerror per- lior eft (ecunda: tertia optima reputatur. - vertit, dum ex medio finem,& ex finemedium IX. ANo[Jz debet , diabolum nullo tempore magis, S. Chryt, facit. Quare ut huic illufioni folide occurra- quam tempore orationis, nobis infidiari ; nam uc S. in P£14$. ( , Lue. 9. tür, anteomnia verba Chriüi pra oculis ha- . Chryfoft. notat, cum fciat, quod eo tempore V. 23« benda fünt: Qui vult venire poft me, abneget obtinere poffumus remiffionem peccatorum, Íemetipfum, & tollat crucem fuam, & í(equa- optans nos in ipfo portu orationis impinge- ab ir* tur me. Quare ita expetat & recipiat donum re, tempus iliud adoritur, mentemque iii ; tellq&ü R. P. Lobn, Man. þ'ibl. ,me. II | X P n d 6L38 Bibiibtbeca qutqli.f Concionasorice CMCL í telle&tu verborum avertit, quo auctiores cens: Sive confequamur quod petimus , five Aug. ep. 120, ad yp,inüf damno, quam lucro, ex precibus abeamus. non coníequamur, períeveremus femper in Honorat, ] Philipp. X. INo[fe debet caufas , ob quas preces noftra non oratione, & non folum gratias agamus, fi con- -b Abb. de exaudiuntur : Nimirum primo quia nubem peccati fequamur ; fed & (i repulfam paffi fuerimus; filent. C 9-opponimus, nam ut recte notavit Philippus Ab. nam cum Deus nobis aliquid negat,non minus bas? ANonejt [peciofa laus n ore peccatoris, dum in* eft, quam (i conceffiffet, nefcimus enim nos, quz nobis conducunt, ficut ipfenovit. Et con- fpe&tor intimus non labrum exterius; fed in- fi um S. Chryfoftomus: aliquando S Chryt. ternam atcendit confcientiam : Ecce non eff. ab- firmans idip breviata manus Domini , ut. [alvare nequeat 5 neque dat, inquit, aliquando non dat, ac utrumqu eto.6 hom. de orat, aggravata e[t manus ejus, ut non exaudiat , ut 1faias quidem utiliter, adeoque ut, five accipias,five non accipias, acceperis tamen,dum non acce- inquit: fed iniquitates veflre diviferunt. inter vos, & Deum ve[ftrum, & peccata vefIra abfconderumt fa- pifti; & five impetres, impetraveris tamen; ciem ejus a volis , ne exaudire ; manus enim vefira dum non impetrafti$ nonnunquam enim non pollute fant fanguine, & digitt veftri iniquitate : non accepiffe, utilius eft. Hinc recte füadet Blo- fius; Omnino dabit id, quod petis, fi expedit Plofin Pa efl , qui invocet ju[titiam. Cujus genuinam ra- dabicrad. an. ce S. Clem. tionem affignat S. Clemens ad Alexandrinus ut accipias, fi vero illad non conducit, 17 7, ftrom. dicens: Precatio, cum Deo converfatio, & aliud, quod conducat. : Novit, quando, novit; collocutio eft, proindeque inter familiares & quatenus tuz peritioni fatisfacere debeat,dum amicos fieri debet, & fupponere deletam of- ex infirmitate humana poftulas,quz utilia non $.Greg. . feníam. Unde re&te S. Gregorius concludit : fünt. Abfit, ut donet, qua petis, quando ta» le aliquid defideras, quod utrum illi placeat, L: 18 mor. j id, quod przcipit, facimus , id , quod peti- igenoras. Hoc aut confimili modo orare difce: F- l. mus,obtinebimus ; valdenamque apud Deum Domine, fi tibi placet , fi expedit , uc id fiat; utraque hzc fibi neceffario congruunt, ut & oratione operatio, & operatione fulciatur ora- fiat: (i vero non tibi placet;fi non expedit, non fiat.. . Quia vult, ut inflantius petatur, & fic plus tio: paulo poft vero in hzc verba concludit : Juxta ergo Joannis vocem,; tunc cor fiduciam mereamur: uti S. Antonius Pad. indicavit di- cets: Alio confilio omnipotens Deus, cum S.hAbtom in oratione accipit, cum fibi vitz pravitas nul- Pad, S. in Rup. JJAb- la contradicit :: Hinc admodum bene fübjun- Sanci ejus adveríariorum perfecutionibus er. 3. poft comprimuntur , cumque affiduis , ut liberen-. I. me 'bask 1490 degi[ Rupertus Abbas. Cum igitur invocamus, vi&, verbi& Dominus non exaudit dum clamamus, & tur, interpellationibus clamant, differre folet Q voces, feu vota pecentium, ut merita patiene Dei €.8: pon dicit: Ecce ad(um, fcire debemus fan- . &tis Angelis invocationes atque clamores no- tium creícant, quatenus eo magis exaudiun- (tros Deo offerenubus refiftere, & contradi- tur ad meritum. quo citius non exaudiantur cere malos,babentes in manibus accu(a;tiones ad votum. Cum quo confentiens S. Chryfo- ftomus, an non praftare poteít, inquic, prius, Hom, 5o. $, Anto & jacula, quz funt-peccata noftra.. Secundo. uia fic expedit ad profettum noflrum;uti prxclare quam petamus ? Poteft utique; verum pro- Gen. | P. 6 pter hoc dicert, & exípeétat , ut occafionem | S- 6: 8. Aug. in5. Augultinus fuüper verba P(al. 76. /'oce inea ad at. Dominum clamavi , ita fcribens advertit: fed accipiat.qua jufte nos fua cura dignos effici Multi enim fünt omnis meriti expertes, & multi clamant ad Dominum pro divitiis ac- quirendis, dampisque evitandis, pro füorum gratiarum, quas poftulant, impetrant, impe- trandarum indigni, quorum preces Deus ideo falute,pro ftabilitate domus füz, pro felicitate temporali , pro dignitate faeculari; poftremo axaudire differt, ut per virtutum exercitium, vivz fcilicet fpei, verz fidei, humilitatis, pro« etiam pro ipfa falute corporis; pro his atque hujusmodi rebus multi clamant ad Dominum; fundz , ardentis charitatis, & venerabundz confidentiz acquirant (ibi mericum, ut exaus vix quisquam propter ipfam Dominum; . fa- cile quippe homini eft, quodlibet de(ider re a diri poffint.. Quam do&trinam pulchra fimili- tudine confirmat S. Ifidorus dicens: Tardius s. Tfid. . Domino, & ipfum Dominum ncn defiderare, quaf(i vero fuavius effe poffit, quod dat, quam exaudiuntur quorundam orationes , ut dum fent. c. 7. differuntur , fortius excitate majoribus prze ipfe, qui dat ; quisquis ergo pro alia re quali- bet clamat ad Dominum, nondum eft tran(i- miis cumulentur, exemplo pruinarum, & re- preffione meffium, in quibus quanto tardius liens, propter quod dicit : Poce inea ad Dominum clamavi. Et rurfus idem alio loco memorat. fata femina exeunt, tanto ad frugem cumu-. latius crefcunt.: 6. Qvia vult nos fecum diutius re- Idem. Quidquid aliud petitur, quam quod ad vitam zternam cedit, nihil petiiur, non quia nulla tinere, uti S. Chryfoftomus indicavit his ver- S. Chryt. bis: Si differt aliquando Dominus, non odio homil. de res e(t, féd quia in tant& rei comparatione, quidquid aliud concupifcitur, nihil eft. 3.Quia facit, nec te averíatur, fed differendo , diu- prof. Ev- Blofig; tius apüd fe confervare vult;. ficuti & patres*" condlvi tardius dando, fua dona magis commendat, é&g defide- vari facit:. Agit igitur divina providentia no- filios indulgentius amantes, quo illos diutius GIS. S.Ls»ut; bifcum, ait B. Laur. Juftinianus, ut differat uti- apud fe detineant, quos defides vident, dedi- Juü. C. 40 liter,quz liberaliter donare difponit ; ut difca- ta opera morantur aliquid daturi. 7. Quia vult ge orat. mus magna magne defiderare , quia quo diu- patientiam & fiduciam probare, quam babemus in tius abeft, quod ardenter diligitur, eo robu- eo , &$ an amore puro pvopter feipfum magis , quam S. Thom, s- ?et. ftius & exfpeGianus defideria cumulantur;tan- propter dona, diligasmus eum, uti SThomas Villa- Vill. in toque dulcius fapit, & cautius confervatur, nova notavit: cui confentiens S. Bafilius, ex Dom- a. uadr, i, UL quod petcipitur, quanto diutius in prece fu- hoc inquit, & fides noflra & charitas erga S. Bafil. c. . fpenfüus extitit perentis affectus.. 4. Quia utilius Deum declaratur, quandocunque quod peti- , Conft, Monaft. quid dare decrevit, uti . Augultin. indicavit di- tur, non celeriter auferimus. XI. Nife ?À M. 6:9 Aug, : "-0. ld Lap. in c, Comela XI. Noffe debet caujas, ob quas communis qmulto- - inüftere forte contendis, di(ciplinam tam in« n rum oratio citius exauditur , quas quidem bene numerabilis populi, qui tibi commiffus eft, 3. At Apotft. affignat Cornelius a Lapide fequentibus ver- : negligas, & propter proprium commodum, bis. Prima prerogativa ef , quia'oratio in ec- communem falutem plebis, qua juftitiam a Clefia eft prolixa quzdam Dei invocatio, & te przftolatur, amittas: fcriptum quippe eft: adoratio ejusdem in prefentiaomnium fadta, Qui confervat legem , multiplicat orationem : &' fa- unde major ei laus & honor, quam a privatim crificium falutare, attendere mandatis ; jufticiam ere -Orantibus. Secunda prarogativa eft , quod, ta- go facere, quid eft aliud, quam orare?. : N ()Hl. metíi Deus in omni loco przfens (it, fpecia- XII. IN[Je debet, quid: a Deo b etendum ? fits qua Hug Cind, . lius tamen in ecclefiis, utpote locis cultui fuo - U in re facem prefert Hugo C ardinalis , expli- . €onfecratis, adfit, juxra illud Pfalmi 10. Do- cans illa verba Chrifti: /f quid p:tieritis: & (ic minus in templo fantto tuo; Ibi quoque in gratiis loquens: /i quid petieritis,id eft, aliquid, in quo fuis difpenfandis liberalior exiftit,, majorique oftenditur, quid (fit petendum, ícilicet vita cum frudtu homo divinam ejus recolere po- DofinBs, &terna,que eft quid ; non temporalia, quz ni- tàd, M G teít preíentiam, quippe qui in SS. Sacramen- hil funt. Clarius vero S.Bonaventura idipfum W to vere & realiter adeit,unde de eccle(ía Chri. judicat dicens: digna, & congrua debet pe- ftianorum longe magis verificatur , quam de tere ; Quecunque petierimus, f(ecundum vo- templo Jerofolymitano, quod 3. Reg. c. 9. di- - luntatem ejus, audiet nos: falutem animg citur. Exaudivi oraitonew tuam, €g deprecationem tüz , & qui& ad falutem fiunt, petere debes, .tuam, quam deprecatus es coram me: Sanüificagi talia enim fecundum voluntatem Dei fant. domum banc, quam edifia[fli, ut ponerem. momen Cujus rationem affiznans Abbas Ifaac, nihil Apüd Ca meum ibi in fempiternumy &g. erunz oculi mei, €9 cor ) caducum, inquíc, vult a fe, nihil,vile, nihilfian coll; C SROUm ibi cun(lis diebus. dirtia prerogstiva e[t, temporale, eternitatum conditor imploraris9- € 23« quod propter focietatem aliorum majorem re- itaque illius magnificentiz maximam irroga- Cipiant fervorem , & efficaciem , propter bo« bit injuriam , quisquis fempirernis petitionis num aliorum exemplum, & ob fanctam quan- $. Anto bus prztermiffis, tranfitorium aliquid & ca- hd $ in dam zrnulationem, & maxime propter unio - ducum ab eo maluerit poftulare, & offen(am nem orationum, quos facerdotes fundunt, ad ftt..poft potius, quam propitiationem judicis fui, vili- 1, Dom, eum fere modum, quo moneta aliqua defe- tate orationis incurrit. Hine re&te concludit Quoía, cum rmultis bonis conjuncta facilius ,Quad. Blofius dicens: nulla preftantior oratio eft, expenditur, Quartà denique prarogativa ejt, quam, ut quis petat gratiffimam Dei, voluns quod oratio facta in ecclefia adjuvetur & cor- x 7 tatem in fe & in omnibus aliis Gieri, roboretur a SanCtis, d juorum corpora & rc[i- X V. ANoffé debet, quo Jenfa. Deus. peccatores s as uie ibidem in veneratione íunt. : exaudire , & non exaudire dicatur ; id quod behe rogat ; 6.24 Homc $ S. Anton XIL.| No[fe debet , quomodo juxta 4poftoli Pauli oftendit S.Bernardus de cceco illuminato affee Gt0, p.4.6. g. fnonitum, fie intermilhone orare po[Jumus, id quod | rens, & hanc diftinctionem adifferens : Ora«- $.6. egregie explicat.S. Antonin. (icloquens: Non tionem peccatoris ex bonis defiderio naturs funt hec intelligenda fuperficialiter, quantum procedeniem exaudit Deus,non quati ex jufti- ad ipfüm a&tum orationis pro continuo tem- tia,quia hoc non meretur peccator,fed ex pura . pore;quia illud effet impollibile, cum oportet mifericordia: obíervatis tamen quatuor cons .. dormire, comedere, & in aliis occupari. Sed ditionibus, quz communiter requiruntur ad fecundum quod exponit S. Thomas. Primo orationem; fcilicet, ut pro fe petat, neceffaria quantum ad defiderium.charitatis, quod eft ad falutem; pie, & perfeverauter; &hsec qua; caufa & motivum ad orationem, hoe debet tuor nofícuntur in uno verfo Prophetz , cum effe in nobis continue in aCtu vel virtute ; vir- ait : 2dpud me oratio Deo vite mee , dicam Deot -—. tus autem hujusmodi defiderii manet-in no- ficeptor weus es $. per hoc enim , quod dicit: $.1f.!4. bis in his quz facimus in charitate, & ad glo- fänte 6 7' Deo,involvitur, pie; per vite, ad falutem ; pe£ riaim Dei; omnia enim debemus facere in glo- me2, profe; per lioc, quod dicit, dicaim, perfes riam Dei,& fic femper oramus, Secundo quan. verantia denotatur, propter propofitum de tum ad affedtum, vel in ipfo orante; nam ex futuro. De hoc patet exemplum de Püblica- ipfía oratione facta, pe etfi non coütinue. re- no;quia ait : Deus, propitius eflo mibi peccatori: & ^ manet magis devotus, & pro tunc etiam dici- ex hacoratione meruit jaftificationem : & fie tur orare, refpedtu illtus orationis affectus, vel debet intelligi verbum ezci nati, dum Joan. 9; s hr * in aliis, puta, cum (uis beneficiis provocatali- ait: peccatores Deus non audit; nat peccatores; honi d quem ad orandum pro íe, etiam cum ab ora- in quantum peccatores fünt, Deus non exau- Blofius in tione quiefcit. EHoc ipfum etiam indicavit dit, fed folum in quantum fünt boni; & bono 24 concavi. Deus, dum ad Virginem Catharinam dixit : adhzrent, & deteftantur mala: nam peccato- Xwe.g. San&tum defiderium, animz fcil. bona volun- ves de pecatis poenitentes magis connumeran- ta5, continua oratio cít, quia virtutem habet di funt in numero pcenitentium. Quam do» orationis. Et quidquid homo in Dei, proximi- Qrinam etiam S. Antonius confirmat fequentie S, Ántófi; que charitate facit, poteít vocari oratio, cum bus verbis: conveni: erare viatoribus emni-p. 4. c. , ffom. charitatis affectus pro oratione reputetur. Un- bus, non folum juftis, f& etiam peccatoribus : d- 44 ; T j, it $.Pet. . derecteS . Petrus Damiani ad Cinthium illius licet enim dicatur Jacobi j, c. 16.. .Multum Dam. lib temporis urbis Romz Gubernatorem, virum om. ? ; valet. deprecatio ju[li ajfidua, valet tamen, & ex« )';(?.dr' 9. €j II* timoratz conícientiz, & orationis exercitio auditur oratio peccatoris, ut patec de ora« fummopere deditum ita fcribit:. Cave ergo, tione Publicani; & hoc non merito fui, fi« , Q .ne propter peculiare orationis ftudium , cui Monäüo eut juftiaudiuntur; fed ex pura mifericordi, R. P. Lobn. Bsz(. AMan. Tàm. 41. ! z liiia b t 640 ..Zfïblibtbecæ Manualis Concionatoriee fi tamen debite oret; hec eft contraillud,Joan. bene cujuslibet a&tionis, aut virtutis, aut ví- tii natura perpendatur: motivaque aptaad ea 9. Peccatores Deus non exaudit ; quia intelligitur fecandum Thomam , cum petit in quantum fugienda vel exercenda excogitentur, & me- dia pauca, fed efficacia ad eundum finem in- peccator , fecundum defiderium peccati, i. e. committendo aliquod iniquum. Vel poteít dagentur, cum firmo propofito, deinceps illa d ferio adhibendi : Si celloquia fint optima, id eft, dici fecunduim Auguftinum, quod illud dixit Chelidonius nondum perfedz iliuminatus ; variis affeCtibus, maxime gratulationis, dolo- fic enim putaba:, fed (ic non erat. ris, humilitatis, oblationis, de(ideriis, propo- $. Climac. XV. INo[fe debet imodum di[cendi orationis exer- fiti, (pei, invocationis &c. eliciantur, maxime grad ag. citium; quem quidemS. Climae. fequentibus circa virtutem aut myfterium, quz fünt ma- n. 26. verbis Índicavit: Habebis przceptorem Deum teria meditationis: fi Éxamen, quoque fit opti« in oratione tua:; facultatem dicendi non pof- - mum, id eft, grariz de bono fucceffu agantur; dolor de malo concipiatur, radices quoque fumus per fermonem diícere ; naturam enim ipíam fequitur: ita nec orationis pre(tantiam, mali fücceffus indagentur, fi propofita per diem recolantur, & renoventur. 3.Quanta cutmin . itin. er doctrinam alterius affequimur; ipfa enim per feipíam doctorem habet Deum, qui do- diligentia &j accuratione ea in[lituenda fit , utpote perf. C« 2« cet hominem fcientiam , & fuggerit precanti quz tefte S Thercfia, omnium virtutum com- 9. orationem. Non efi, qui f& abícondat a calere arandarum principiom eft, & in quaomnium I uor hriftianorum vita fit conftituta: cujus vel Y2 ejus; unusquisque enim magiítrum intra fe habet, qui eum docet, quomodo orare de- unicus quadrans legitime infuümptus, tefte S. beat, adeoque nemo excufare fe poreft, & di- Ignatio, füfficit ad hominem brevi tempore are. Quam do&rinam ad apicem perfetionis perducendum. 4 Que €ere, non pef(le fe or apte confirmatAlphon füs Rodriquez fequenti- induflrie aut difpofiiones fint ex moftra parte adbi- bende ad [oldum ex boc exercitio fruCtum referen- bus verbis: ficut pater, qui filium habec phre- neticum eidem compatitur, & ingentem in dum, quales füunt: Si infignis & excellens in Deum amor, atque ad res fpirituales affedtus animo fuo fentit dolorem , dum filium fuum mox, ut loqui incipit, delirare in lermonibus atque propenlio procuretur: (i cum fincero fine, cilicet non confolationis hauriendz, fed füis audit: ita pientiffimus Pater cceleftis, ad pieratem & compaffionem erga nos movetur, divinz gloriz, fuzque ac alienz perfectionis promovendz gratia meditatio fufcipiatursz fi q»ando videt,tantam effe natura debilitatem, : infirmitatem, ut, dum cum ipfo fenfate lo- non punGta duntaxat ; fcd ipfe exiam fru&tus meditationis, prevideatur : íi quis fe ante €—— I qui volunt, fübito in mille deliras incidant Deum velut ccecum,nudum,mendicum,fame- cogitationes, ac proinde tametfi quis nullam fentiat in oratione devotionem & fuccum, licum, ab omnibus dereli&tum couftituat: fi affectibus potius voluntatis quam difcurfibus Íed econtra ingentem ariditatem , cogitatio- num & imaginationum conflictum, in eoque intelle&u infiftatur : fi non in generalibus dun- l;! taxat terminis confiftendo, fed ad particularia toto tempore orationis perfeveret, propter .hoc orationem non deferat, utpote quz Deo deícendendo, virtutis cujuspiam exercitium; aut vitii fuga proponatur: íi circa eandem gratiffima eft, magüique in divino ejus con- Ípe&tu valoris & meriti; imio certo credat, materiam magis neceffariam, per plures dies meditatio continuetur. Quz ormnia fufius ex- talem orationem fzpe Deo magis efie gratam; Y magisque meritoriam, quam fi illam magna plicgta gpgd Rodriquez videri poffunt. cum devotione, & coníolatione perfeciflet, .De Oratione vocali in. fpecie. o quod in illa ex amore Dei majotem fuih- N XVIL . Nofje debet 1. Quis f fcopus illius, vi- P. . tr. s. j nuerit difficultatem. delicet Laudare Deum & Sanctos illius: Pa-l.c.r1 us- - De Miditatione in Jpecie.. X vias gratias a Deo & Sanctis petere : varios vir. quead ar. tutum. actus exercere, aut. certe earandem eli- 1 XNI.. Noffe debet 1. Quis fit fcopus illius, nem- 2. Quis e cultus Dai é$ Santierum, cum fit verus actus ciendarum propofitum concipere. &Mtas, modus folidus &j* optimus fit , bauc orationem. per- Pfal. 46, y.1j, religionis : lüufiratio intellk&tus in rebus pro- atum priam cujuscunque vocationem ac agendi, videlicet is, quem S. David fuafit, V. 7 dum dixit: Pfalite Deo noflro, pfallite: concernentibus: Éxercitatio voluntatis ad ea, quz intellectus facienda dictaverit, executio- píalliti Regi nofiro, pfallite: quoniam Rex omnis terrz Deus, pfallite fapienter. . Ubi ni mandanda: Petitio gratie cum congruis af- fe&ibus. a. Quomodo snaieria. &2 forma optima quinguies repeiito verbo ffallite, infinuare videtur voluiffe, quoad Pbabitum & [itum cor- eligi debeat. Et materia quidem optima erit, fi vocationi cujusque & ftatui commodata,do- poris xeverenter : quoad vocem difliacte, & &rina, non quz clever, fed pafcat, diícutien- non precipitanter : quoad snemoriam atten- da affumacur, qualis quidem vel ex perfedtio- te: iquoad eoluntatem ardenter & devote nibus divinis, vcl ex vita Chrifti & Sancto- effe orandum , quod przftabitur, fi affectus in ipía oratione contenti, precipue gratu- rums vel ex precep ; & regulis, vel ex na- tura virtutum & vitio, ^m defumi poteft. For- lationis, doloris, timoris, fiduciz , defi- derii, amoris eliciantur, & iaterna quz- ma erit optima, fi di/pofitio (it optima; 1. e. prae- ludia alieequa induítrie ad meliorem fuccelf- . dam ac fingularis reverentia SS. Jefu & Ma- riz nominibus, & adverfum Glaria Patri €9c. - füm meditationibus ab afcetis, & pracipue S. Ignatio in additionibus praefcripte, ftudiofe exhibeatur. 3. Quanti facienda fi& bec ora- niia per- obíerventur : fi confideratio fit optima : i. e. fi tio, quantaque afieof diligentia ac revere agenda, j IUulu CV. IJ.'*V Oratip.: 6at agmda, wm vere homines nos, quid oremus, petus eam altius evehebat , etiam ciconiam icutoportet, nefciamus ; quiautem fcrutatur cafu pretervolantem interemerit; poftea ve- corda, fciat, quid de(ideret Spiritus, quia fe. ro pondere fuo depreffa in aquas inciderit & cundum Deum poftulat; atque adeo Brevia- grandis lupi, cafu ibi natantis tergo inhzferits rium « alii fimiles libelli (int quafi orationes cumque eam in alto hzrentem fagittarius a $. Spiritu compofitz , & dictate: (i ergo confpexifIet, & extractam cum lupo poft ter- prgeceptor fummopere dolet, fi oratio ab ipío gum projecerit, lupus fagittz infixus leporem magno labore compofita, non ea , qua decet tunc fortuito pratercurrentem pondere fuo membrorum & vocis moderatione decentia- opprefferit, & ma&tarit. Hec quinque, in- querecitetur; quanto magis difplicebit Spiri- quam, verius per fagittam orationis obtineri, tui San&to, (i orationes ab ipfo dictate ofci- nempeSpiritum fanétum per columbam figni- tanter, & parum decore perfolvantut? ficatum, accipitrem diabolum animabus no« &S. XII. ftris infidiantem, ciconias, id eft, malos focios & inimicos, qui in ítate prolperitatis ad nos 1 iti, CONCEP TUS PRJADICA- tf P B il .. accedunt, in hyeme tribulationis abeunt: Lu- | E . pum in aquis, id eft, auxilium adverfitatibus : Qualitas. & leporem;, i d cft, benedictionem in tempo- x dbcaüone t hematis: Dz'rigati;f oratio mea E at V. 2. ralibus,bonis. 2. Oftenfüm iri, quomodo ^ ficut incenfian in con[pe&tu tuo5 poteft natu- fagitta hzec conflituta effe debeat, nempe fa- ra orationis per comparationem cum Thymia- &a efle ex arundine bumilitatis, ut (it levis, & mate explicari. Et 1. quidem quia ficut ad nubes penetrans : /inas babere pennas charitatis Thymiama quinque res requirebantur, vide- & fiducig : & tandem cu/ide firrea perfeveran- licet thus, galbanum, onyx; ftaQc; maftyche; tiz armata effe, ut efficacius feriat. 3. Often-. ità ad orationem fructuofam requiruntur fum iri, quomodo fe gerere debeat ipfe fagit- quinque virtutes nempe fides, (pes, charitas, tarius in hac fagitta Jacienda, nempe ut ha- humilitas , períeverantia. 2. Sicut Thymia- beat pbaretram lagittis refertam , id eft, me- ma non. nifi in templo & Sancto Sandtorum moriam aut libelios precationibus impletos z incendi debebar; ita oratio non nifi in ipfo arcum eumque intendat, id eft, potentias fuas pectore aut anima, qua cft verum templum applicet ad orationem debita cum atrentione Dei, peragi debet. |.3. Quia ficut Thymiama faciendam : ut unum oculum , nempe externum. a fammo facerdote offerri debebat ; ita ora- Claudat , altero, fcilicet interno ad metam col- tiones noftrz noo nifi per Chriftum Dominum lineet, id eft, intentionem pro orationibus fa- vel fummum facerdotem Deo (ünt reprafen- ciat: ut genu fléiat , quo certius collimet, & tandz, uti ipía eccle(ia fao exemplo docet. obtinest, quod petit, id quod per huniliatio- 4. Sicut Thytmiama per ignem animari debe- nem externam pratabit. Qos omnía facile - bat; itaorationes noftre per ignem cceleftem fufius deduci, imo per tres conclunes in tri- Spiricus fancti, & charitatem .ab eo infufam, bus feriis Kogationum, aut tribus Dominicis fünt accendendz. | $.Sicut Thymiama recta antecedentibus, demonfílrari poffant. furfüm ferebatur , neque ullo vento ad latus 1ii. Ex occafiohe thematis: Jegationem mz't-,I.u.c;æq,; trahebatur; ita oratio recta ad Deum tum Lens vogat ea, que pacis funt: dici poteft, Chri-v. sa.- per intentionem puriffimam, tum per atten- ftum l. c. per parabolam monere, quid facien- tionem fedulam dirigi debet. Excitentur pro- dum'fit Regi, qui venienti contra fe fortiori inde auditcores , ut S. Gerardi Pannonienfis refiflere non valet, fcilicet lepationem mit- Epifcopi pietatem amulentur, qui in ede D. tendam, pacemque rogaudam ; atque adea ?,I. tr:5' Gregotii a fe ex(tructa aram B. Virgini po- cuin & nos propter nollra peccata Deum of- TOR L fuit, cui thuribulum argenteum & duos fe- fenfüm habeamus, & graves poenas ac cala- yiead 1l nes affignavit, qui fin gulis horxjs Catholico mitates minitantem aut jnferentem, merito ritu thus adolerent. $ hoc ipfum confilium arripere, legationem« Q.Reg. 1 30 II. Ex occafione thematis: Vibra fapgittam ; que, id eft, orationem mitrere ; ut autem .)m. 46! v. 17. Jagitta falutis Domini: poteft dici, Deum imi- fructuofe hoc faciamus , operam dandam, " 7' tari Matres quorundam populorum in novo ut oratio obfervet legati proprietates ,. & orbe, qui ut filios fuos affuefaciant ad fagittas I. quidam ficut legatus debet effe gratus ei, jaciendas , nihil dant, nifi quod fagitta petie- ad quem mittitur (cum enim is, qui difpli- rint, & obtinuerint: fimiliter enim & ipfum, cet, ad intercedendum mittitur , írati ani- ut oratione aflueícamus, nihil dare velle, nifi mus ad deteriora provocatur) & babitu de- per orationem id obtinuerimus. Quare matu- centi comparere, itá & oratio per charita- . Cregor, re difcendam artem utendi hac fagitta, adeo- tem Deo grataj & decenter veftita effe de.in Paftor; que tria oftenfum iri hac concione. 1. Quan- beat. 3. Sicut legatus debet habere literas tos fra&tus fperare poffimus ex hac fagitta; credentie , ut vocant, :quibus doceat fidem illos ipfos nimirum, quos fabulofus ille fagit- fibi habendam, feque fperare a Rege au- tarius, de quo P. Jacobus Bidermannus in diendum ; ita & oratio fiduciam fimilem Utopia fcribic, unica fagitta in altum ja&ta habere debeat juxta illud Chrifti, omnia eft confecutus , tum ícilicet ramum, cui tres qu&cunque orantes petitis , credite, quia columbz inafidebant, ita diviferat, ut illa un- accipietis. 3. Sicut legatus debet effc in-Mare. 11, gibus in illa fiffura hzferint: poftea ulterius : ftrudtus pretiofis donariis Regis offerendis ;v. 24. progreífa fagitta accipitrem columbis infi - ita oratio debeat cor contritum & humilia- tum, quo Deo nihil eft gratius, offerre. — 4. diaptem transfoderit: tum ; quia adhuc im- Sicut 1,11—; — N 642 Bibliotbece . Manualis Comz'onatnriæ . Sicut legatüs debet cum magna reverentia, militer & modejïe rogavit, catellum fe vocaus ; ita pariter ab orante talis humilitas & mode- & attentione faüum negotium proponere Re- gi; ita & oratio cum fimili diligentia caufam ftia afferenda eft. | $. Sicut illo oravit per/eue« fuam explicare. j. Sicut legatus non ftatim raniery non defiftens, etfi repulfam jam paffa debet deíperare & cedere, (i ftatim non obti- fueric; ita & oraturus conftanter in oratione períeverare debet, uti fufius Faber in auct. neat, quod petit, fed fapius urgere; ita & . oratio períeverans & importuna effe debeat. them. j. in Feriis. Rogat. oftendit.- uz omnia fufius explicata apud Fabrum V]I. Ex occafione thematis: Publicanus apuc 1g,- Conc. 1. in Feriis Rogationum videri poffunt. longe flans, nolebat mec oculos. ad. celum levare, fed , 15. Plutarch. percutiebat pettus. fuum : . poffünt ritus & czre- 1]V. Ex occafione ejusdem themacis dici po- in Catone. teft, caveadum fümmopere, ne imitemur Ro- moniz externz in oratione adhibendz expli- cari, nimirum 1. quod clara voce re&te invoca- manos, qui pro pace facienda inter patrem &. filium, tres legatos, quorum unus caput vul- iur Deus ; tum ad excitandam devouonem Pm; l 37' intériorem, tum ad obíequium corpore zque LU "neratum, alter animum vecordia laborantem; tertius podagram habebat, atque adeo audire ac animo Deo preftandum , tum ob redun- dantiam ex animo in corpus fe exonerantem. coacti funt a Catone cenfore: Populi Roma- ni Legatio nec caput, nec cor, nec pedes ha- 2.. Quod caput denudetur ;; tum ob virilis (exus precellentiam, tum ob divinz Majeftatis re- — bet. ltaque 1. curandum , ut legatio noftra habeat caput, id eft, attentionem, qua per varias verentiam, tum ob orationis, quz aperta effe debet, conditionem ( 3. Quod manus, re&te * ditractiones quodam modo difcinditur, & de- faedatur, ut facies per vulnera: ac prudentiam, jungantur & extollantur: tum ut veniam fuppli- citer nos petere, opem a ccelo exfpectare, cor ne ftultum aliquid & puerile petat. .2. Ut ha- Joan. 1. €- beat cor, id eft, fiduciam charitati junttam, juxta noftrum Deo offerre oftendamus, rum ut ope- ra orationi nos jungere velle fignificemus. 4. $.v.21« illudS. loannis: Cariffimi, fi cor noftrum non reprehenderit nos , fiduciam habemus ad Quod genua recte flettantur : tum in figaum hu- militatis, tum in figaum obedientiz, quam i"' Mub b | Deum, &, quidquid petierimus , accipiemus ab eo. 3. Ut habeat pedes , id eft, fervorem & exhibere Deo five ob peccata plectenti, five »1 varia prsecepta injungenti parati fumus. perfeuerantiam,quoS indicavit Chriftus illis ver- ï; bis: Petite, & accipietis: quzrite, & inve- j. Quod oculi re&te demittantur : tum ad indi- nitateimn f(üam oftendendam; tum ad divini- Luc. 11. nietis: pul(ate,& aperietur vobis. Quzc omnia v. 9. fufius apud Fabrum in auctario explicata—vi- tatis excellentiam proteftandam; tum ad va- deri queunt them. 2. in Fer. Rogat. riasgratiasac dona coclitus per hanc humilita- Eccl. 18. '/XV. Ex occafione thematis : Zdnte orationem tem obtinenda. "Videantur hzc füfius a Fa- bro conc 4.in Dom.ro. poft Penr. explicata. v.23. . frepara animam tuam, & noli e[Je quafi bomos qui tentat Deum : poteft oratio cytharz compara- VIII. Exoccafione thematis : Bona eft oratioTTob. a, cum jejunio & eleemofyna : afferri poffunt caufie, v.3. ri, juxta illud Davidis: Confitebor tibi in cy- pi42, thara, Deus, Deus meus. Et 1. oftendi, quod cur hzc tría jungenda fint. Quia neceffaria funt ad demonem expugnandum, nam ficut V 4»02 ' ficut in cytbara funt variz fides, íta oratio - 'contineat varias virtutes,fidem,fpem;cbarita- militi ad fedefendendum tria fünt neceffaria, tem,humilitatem;religionem,perfeverantiam. gladius, lorica,& (cutum ; ita militi chrifliano Ecc]. dg. Aut fi magis placet, explicari poffunt hz fides oratio pro gladio: jejunium. quo anima ope- v. 1. perp otentias exteriores & interiores.,2.Quod ritur, pro thorace: eleemolyna; quz, tefte Si- ficut fides hz debent effe concordes , atque racide , füper fcutum potenus. & (uper lan- inteníz; ita & orantis animus & potentiz, ut ceam adveríüs inimicum pugaabit, pro clypeo 'concordent, & tote fe applicent ad laudan- ferviet. 2. Quia neceffaria funt ad fatisfactio- nem peccatorum, nam per orationem fatisfa- dum Deum, intendi, id eft, ad id, quod facien- dum eft, excitari debeant. .3. Oftendatur mo- cimus Deo, puniendo nos in bonis apimi, qui- dus id faciendi, fi cilicet juxta monitum $. bus iplam offendimus, & obviamus fuperbise Chryfoftomi videat oraturus , quis roget? vitz : per jejunium fatisfacimus nobis, pu- Matis ( nempe homo, quem roget ? nempe Deum; niendo nos in bonis corporis, & concupi(cen- Y quid roget? nempe indulgentiam. De quibus tie carnis obviamus : per eleemofynam fatis- vide Fabrum in au&ario them. 1. in Fer.Kogat. facimus proximo , puaiendo nos in fortunz V]. Ex occafione thematis? Ecce mulier Cba- benis & concupifcentiz oculorum obviando. Meatth.15. L V, 22» nanca ab finibus illis egre[fa clamavit dicens ei: Mi- 3. Quia juvant ad faciliorem impetration«m, farere mei Domine, Fii David: o ffunt conditio- tum quia meadici preces, centones, & vulne- Nàm 1. ficut nes bonz orationis explicari. ra reprafentant: tum quia aurum, thus, & illa egre[/a eft a finibus 'Tyri & Sydonis. gente myrrham offerunt : tuim quia impedimenta, impia, ita & orans debet fecedere a peccato- [cil. gravationem mentis per cibos factam, & rum ftatu, a turbis impedientibus orationem. diftradtionem curarum per divitias caufatam, 2. Sicut illa cum magpna /ide (2' fiducia oravit, tollunt jejunium & eleemofyna, ficque ora- credens ipfum poffe, & fperans velle eum ju- tio facilius & attentius peragitur. Quia ju- vare: ita fimilem fidem & fiduciam oraturus vant fümmopere ad vitam &ternam prome- habere debet. 3.Sicut illa devote, id eft, fere rendam , oratio quidem per modum miferi- venter & attente clamando oravit, nihil aliud cordiz, eleemofyna per modum amicitiz, je- nifi Filie miferiam, & Chrifti benignitatem ac junium. per modum mercedis, prouc fufius potentiam confiderando ; ita &oraturus pari explicat Faber conc. 3. in Fer. Rogat. ) P E dberiis tb cum devotione orare debet. 4.Sicut illa bu- A IX Ex occalione thematis : Yi$ V. 144 — ao Titulus. CVI. Orafi;. | 643 : ris obinlerunt ei munera, aurum , tbus ,. €» myr- tut lübinde utilïtäs & dignïtas bujus clavis; rbam: óftendi poteft, quomodo magi in teme quem in finem conc. 1. Fabri. in Dom. j. poft plorum frequentatione (init imitandi,& r. qui- Paícha. n. 1. & 4. fervire poteft.- dem ante ingre[Jum, videntes ftellam gavi(i funt . XII. Ex oceafione thematis : Preparate feu- Jer.46.v.3.1 gaudio magno valde, quos imitari oportet, tum 69 clypeum: . vel, apprebende arma & fcutum ; Vf-34» v.2 alacriter ad templum properando, quod non poteít oratio (cuto comparari, idque probari difculter przítabitur, fi ftella fidei oriatur, & dC g. 1. authoritate Salomonis dicentis: proferens demonftret, qualem Deum adorare & colere fervitutis fa& fcutum, orationem. 2. Autho- * l, 13 AmBrof. velimus, & quid ab eo fperare poffimus. 2./n ritate SS. Patrum, precipue S. Ambrofii di- 5. ingre[Ju duo przftiterunt, adorarunt & mune- centis, bonum fcutum oratio, quo omnia a d.in orat. fun.de obi- ra obtulerunt: Idem ergo in templis quoque verfarii ignita fpicula repelluntur. EtS. Hie- tu. Valent. noftris przftandum , dicendumque cum Da- tonymi: lemper in manibus tuis fit divina le- " D Hieron. | Pfal.1 37: vid: In confpe&ta Angelorum pfallam tibi, &io & tam crebrz orationes, ut omnes COBi: in. ep,. ad adorabo ad templum fanctum tuum.' Sed & tationum fagittz, quibus adolefcentià percuti Salvian. v. le aurum charitatis, thus orationis , & myrrha folet, hujusmodi clypeo repellantur. 3. Expe- mortificationis in. füperandis impedimentis rientia & indu&ione, fic enim Jofue urbem Jof.g.v.19. & moleftiis offerenda. — 3. Pofl egre[Jum per Hai, dum clypeum in altum levavit,expugna- aliam viam reveríi fuünt in regionem fuam, vit. Sic David tefte S. Chryfoftomo, multos quod tanto diligentius in templo faciendum, ac fzevos inimicos effügit precationis ope, non quanto mádgis genuinus & proprius hic tem- aliis armis exercitum muniens, fic alii car- plorum frequentatorum frudtus eft, utpote nem, alii diabolum vicerunt orationis prazfi- quz per feftum ipfum, per altare, & ibi ab- dio, ut pluribus exemplis oftendit Faber in fÍconditum fanguinem Chrifti, & per confef- Au&t. thern. 4. in Dom. . poft Paícha n. 3. fionale ac cathedram, hujus emendatio XIl. Ex occafione thematis : Corfitebor tibibf.42,v.g. — admonet. : ) nis »nos in citbara Deus: poteít illa S. Ambrofii expli- "Matth. 6. X. Ex occafione thematis : Onimtersï autem catio afferri, qua dicit: Habet citharam fuam V. 7- nolite multum loqui: proponi poffünt, & cor- anima noflra. Neque enim diceret Paulus: rige varii errores circa orationem committi Orabo Spiritu, orabo & mente : pfallam Spiri- foiiti. Quorum primus eft eorum , qui nimis tu,pfallam & mente;nifi citharam haberet quz parum orant, eo quod non zftiment , quibus ple&ro Spiritus fan&ti refültaret. Itaque ex- TISES. proinde neceffitas, utilitas & dignitas brevi- plicetur, quos effectus habeat hxc cithara. É ter oftendenda. Secundus eorum;, qui nimis I. Quam apta fit ad Jaudandum .Deum , utpote Apoc. s multum orant cum negotiorum domeftico- cum qua etiam viginti quatuor feniores can- v. 8. rum detrimento; quibus oftendendum, ora- ticum cecinifle, aS. Joanne funt auditi. 2. Ad Tob» Gz-l tionis efficaciam non in multitudine, fed bo- deinonem & Ípiritum malum pellendum, ut vfgi nitate precum confiftere, poffeque etiam per olim David Saulis fpiritum malum recedere bona opera ex obedientia fufcepta Deum lau- coegit; (ic enim Chriftus teftatus eft dicens: ) dari, & rogari. Tertius eorum, qui nimium hoc genus demoniorum non ejicitur nifi per anguntur ob diftractiones; qui docendi, non orationem & jejunium. 3. Ad feras , ift eft, M ätth. 17, zetl. !9- : nocere diítra&tionem, (i voluntaria non fit; feccatores attrabendos & convertendos, uti Orpheus V« 21- BU jubeantur proin?e bonam intentionem prz- feciffe olim fingitur, fed verius de orauone mittere, & agere,quod poffunt,abigendo cum dicitur, uti exemplo S. Pauli per preces 3. Ste- Abrahamo volucres a facrificio, ficque quie- phani, S. Auguflini per preces matris, & plu- ti (int. Quartus eorum eft, qui animum abji- rium aliorum per aliorüm precesi converfo- ciunt, fi non ftatim exaudiantur, quibus pro- rum probari poteft. 4 Ad anmas ex orco aut inde cauíz, cur Deus non exaudiat ftatim, fed purgatorio educendas : ut Orpheus Eurydicen differat , exponeadz, uti fufius priori $. n. 6. eduxiífe fertur, & vere fa&tum, pluriinis ex füb fin, & n. to. oftenfz fünt. emplis alibi monítratum eft. . Ad /axa pro Xl. Ex occafione ejusdem thematis poteft urbe cale[]i edificanda, uti olim A mphion fecifle, 0W. 7s oratio clavi auree , qualis folet a Principibus & citbara fua lapides ad urbem Thebarum dari camerariis, comparari. 1. Quia ficut illa edificandum attraxifle fingitur,quatenus fcili- eít aurea, ita oratio debet effe formata chari- cet viatico facro fümpto mox fe movent, & tate, feu ex auro charitatis compofita. 2. Sicut cum gaudio inter orationes ad coeleftem ur- illa debet effe cava, ut in feram intrare poffit ; bem íe conferunt,futuri ibi angnlares lapides. ita oratio debet effe humilis per exinanitio- Vide Fabrum them.4. in Dom.4. poft Pafzh. n. nem & vilipenfionem, qua orans feipfum ni- j.item in opere tripart. c. 3. ineandem Dom. hil effe & poffe judicat. 3.Sicut clavis habet XIV. Ex occa(ione thematis: JPeite, (* Joan. 16. - barbam crücibus plerumque inftrudtam; ita accipietis: poteft narrari fadtum mendici, quiV 84 oratio quoque debet habere fiduciam non in omnibus Íuis liberis ftatim poít nativita- ullo orantis merito, fed fola Chrifti paffione tem crura fregit , ut femper miferi cffent, & interceffione confidentem. 4. Sicut clavis & mendicare cogerentur, 'caufamque quz- babet manubriun, ita & oratio cooperari de- fitus refpondit, ie nullam artem faciliorem bet Deo dona fua offerenti, tum per attentio- & magis quzftuofam Scire, quam artem nem fedulam, tum per bonam operationem. mendicandi , idque proprio exemplo didi- j- Sicut clavis debet effe robu/fa, ut facilius re- cifle. Applicetur ergo hoc ad artem orau- pagulum Januz removere poffit, ita & oratio- di, & 1. oflendatur, quid ad hanc artem nem conftantem & perfíeverantem effe opor- requiratur, ut fcilicec mendicorum mo- fu. | fata ; M tet; ut facilius impetret, quod peti;. Explice- ;cl inopiam & miíeriam agnofcamus ; alii v 644 Jübliotbece Manualis | Concionaterie: ] alis etiam demoäüremus- ; ideo enim Deus XVII. Ex occafione thematis: Sic ergo ora- Matth. 6; quoque crura nobis & mauus fregit, ut ad bitis : Pater nofler, qui es in celis &c. poteft often- v. 9. X omnia impótentes mendicare ab ipfo opem di feptemplex neceflitas ex feptem neceffita- cogeremur: ut affedtuofe & ferventer opem tibus; nempe r. neceffitas ecclefiz , ratione " petamus, & importuni fimus in petendo eo- cujus petitur, ut fan&ificetur nomen Dei. j 16 ründem mendicorum more. 2. Oftendatur [ * 2. Neceffitas conftantiz ob fragilitatem, ratio- hanc artem facillimam effe, & quzftuofiffi- ne cujus petimus, ut adveniat regnum ejus; mam, cum & ipfa inopia noftra nos impellat; ne excidamus ab eo. 3. Neceffitas coecitatis, & Deus paratiffimus fit ad audiendum, & ratione cujus petimus, t fiat voluntas tua. dandum, quod petimus, aut, quod mcelius eft. quiailla optime fcit, quid profit nobis. 4.Ne- ceffitas faftentationis, ratione cujus petimus uem in finem concio r. Fabri in *qu."y; oft Pafcha n. 3. & 4. ferviet. | panem quotidianum. . j. Neceffitas auxilii ad 1 Theff. 5 XV.Ex occafione thematis : Sine intermi[- vitanda pecccata & remittenda, ratione cujus ffone orate : poteft dici, metito mirum videri, , dicimus: Et dimitte nobis debita noítra. 6. cur Deus ad oradonem (ine intermiffione fa- . Neceflitas roboris contra centationcs, ratione ij-WQll ciendam hortetur, cum tribus de caufis ho- cujus oramus: Et ne nos indicas in tentatio- mines rogare. foleant: vel quia nefciunt alii nem. 7. Neceffitas protectionis contra peri- eorumindigentiam : vel quia nos non amant: cula & mala corporalia, ratione, cujus dici- vel quia non pertinet ad ipíos nobis provide- mus: Sed libera nos a malo. Qu& omnia fu- re: quarum caufarum nulla in Deo militat ; - fius apud Fabrum conc.5. inFer Rog. & conc. de ipfo enim dixit Chriftus: Scit enim Pater 1. in Dom. 5. poft Pent. n. 2. explicata vide. vefter, quid opus fit vobis, antequam petatis. . XVHL. Ex occafione themats ejusdem po- Et iterum: Noh dico vobis, quia ego rogabo teft orationis Dominice preftantia & excel- Patrem pro vobis : ipfe enim Pater amat vos; centia fuperalias orationes demonftrari,(imul- atque adeo ad ipfüm etiam fpectat nobis pro- que petitiones in ea contentz explicari , fpe«- videre. Afferantur ergo cauíz, cur nihilo- cialiter vero oftendi,quomodo feptem petitio« Mu minas velitrogari, (cilicet r. ut perorationem nes contra feptem vitia capitalia prafens offe« U rant remedium. difponamur ad accipiendum; fiducia quippe Qusz omnia videri poffunt eft vafculum, quod quo capacius eft, eo plus apud Fsbrum conc. 11. in Fer. Rogat. & conc., accipimus. 3. Ut fic donum, quod petimus; I2. ltem in au&t. them. 3. in easdem Ferias. promereamur, ficque gaudium noftrum ple- "dAlridentia Orrationis. XIX. Ex nius f(it. 3. Ut, dum Dei bonitatem velut eccafione thematis: Orid oremus pom, 8.3" aquam fontanam magis conftringimus & ur- - fücut cpertot , uefcitnus « vel , nefcitis , quid petatis: v. a6.- gemus, largius illam effluere faciamus. 4. Ut dici poteít Chriftum recte hoc dixifle. 1.Quia Marc. 1e. Mpo debicum Deo cultum per exercitium tot tam- plerumque noxía petimus ,' uti experientia V. 38* Y 50 que przftanium virtutum, puta fidei, fpei oftendit, quia fcilicet in rebus füpernaturali- | charitatis, humilitatis, religionis, longanimi- bus cognoícendis plerumque adhuc infantes tatis, perfeverantiz &c. exhibeamus, ficque fümus. 2. Quia non Jegitimo modo petimus, uti ipfos quoque habitus harum virtutum au- proh dolor iterum experientia quotidiana cla- geamus. j. Ut familiares magis Deo efficia- re nimis oftendit. 3. Quia tempore impertuno mur, atque ingentia, quz talis familiaritas petimus, fcilicet, ut ftatim. quando petimus, fecum affert, bona participemus, 6. Ut Dei concedatur. Vide hzc fufius explicata a Fa- iLueï u dona magis zítimemus, fi diu & importunis bro in auctatio them. 2. in fefto jacobi. * precibus fuerint obtenta. Qu omnia fufius - KX. Ex occafione ejusdem thematis narra- explicata vide apud Fabr. c. 2. in Dom. ;. » ri poteft, quod Gilimer Rex W/andalorum in oft Paích. monte przrupti(limo juxta Hipponem a Du- XVI. Ex occafione them atis: Zfccedite ad Pf.33. V« 6. ce Phara inclufus, miífo ad hunc tabellaiio eum, & illuminamini: poteft oftendi necetlitas . tria petierit, fcilicet panem,quia diu nulium vi- orationis per comparationem animz noftrz diffet: /pongiam , qua laclirymas abftergeret: cum luna, & Dei cum fole. Nam r. ficut luna citbaram ad miferias faas deplorandas, Often- nullam habet lucem, nifi a fole 5 fic & nos datur eadem nobis petenda a Deo. Scilicet pa- omne donum perfe&tum a Patre luminum ac- nem quotidianum, id eft, necefTariam fuftenta- LMJ« V. *' cipimus. 2.Sicut Juna lumen accipit fecun- tionem : Spongiam, id eft, veram poenitentiam dum afpe&tum folis. & tota illuminatur, cum ad peccata delenda: & citbaram vitee honefla recte & totaliter illi obvertitur? minus vero & anQz, quz ex variis virtutibus velut fidi- accipit, cum óblique eum refpicit; fic anima bus componitur, & plusquam quidquam aliud noftra íecundum difpofitionem, quem in ora- animam in hac & altera vita latificat. Videri , tione affert, plus vel minus lucis cocleftis re- poffunt hzc tria aliter explicata apud Fabrum cipit. 3. Sicut luna operatur in inferioribus in au&ar. them. r.in Fer. Rogat. n. 3. juxta formam luminis a fole accepti ; ita ani- XXI. Ex occafione thematis : Zn illo die in Joan. 16; ma fibi & aliis prodeft juxta menfüram gra- Tomine 10 petetis: moveri poteft quaftio, cur v.26. tiz in oratione accept. 4. Sicut terra inter Chriftus dixerit: ?5 illo die: refpondendurm- folem & lunam interpofita omnem commu- que hoc faCtum, ut fignificaret, femper qui- nicationem luminis & influxus impedit; ita demorandum effe, (ed fpecialiter in certis qui- terreftria defideria & cure potiffimum fructi- Matis busdam temporibus , nempe 1. In rebus du- biis. 2. IneleGtionibus faciendis. 3.Cum itet j ,G.n' iu bus ex oratione pgrcipiendis impedimentum ntra- objiciunt. . agendum., 4. Quando matrimonium co hen- T | Timm CV 1l Oräï?v. 645 M 6 hendum. .j. Quando cïbu;s,)fumendus. 6. fent , cruentam ab illis païïï funt ftragem , nv.g.x Quando res difficiles agerediendz. 7. Ad factique fünt preda inimicorum (üorum 5 & alia negotia. Quz omnia fufe diducta vide- meri:o, inquit Theodoretus, cur enim legem ri poflunt apud Fabrum in auclario them. 3. in Dom. . poft Pafcha. transgredientes , arcam . ad auxilium trahe- Jdaa. 16, rent, quz legem intus habeat (iram? quoct . XXII. Ex occafione thematis : "nen, amen T. 14- funt, qui ab arca myftica, Beatiffimi inquam, dico vobis , fi quid petieritis Patrem in nowtrie mzo , Virgine Maria , ejusque patrocinio turelam dabit vobis : explicari pote(t , quid fit in nomine & protectionem exfp edtant, cum tamen ipfi Chrifti petere, fcilicet 1. In nomine meo,.id eft, impuri(limam vitam ducant! Nunquid magna juffu & imperio meo. 2. Propterme & merita eft temeritas , ejus implorare auxilium , uc mea, 3. Inperfonamea, ut fratres Jofephum in impudic " in nomine Patris. 4. In nomine Je(u, ad falu- ii fordibus, quarum ipfa eft ini- mica, vivere poffint, tem veftram. j. Adgloriam nominis:nei. Qug Àl. S. Leo Magnus Attilam coércuit , omnia fufius explicata videri qüji Ibid, n. P^ queunt apud Fa- vi&oriofus & iníolens , per potentiffimum brum them. 3. in Dom. $. poti Pafcoa. exercitum univerfz Itali v* Ífervitutis. ,ï' Luc. I .Ix. XXIHI. Ex occafione thematis s /Nui mibi jugum imponere minabatur : idem vero SanGtus Ro- molef'us effe ; jam ofiua clavfum eff : poffunt pa.. Inz per orationum fuarum efficacia riter enumerari caufz , cur Deus differat audi- m a Deo Cbrinere nequivit,ne Genfericus Ro mam cum re oraiiones, videlicer. r. LIt miferiam no(tram exercitu fuo intraret : undenam oritur hzc coguofcamns. 2. Ut dona illius magis eftime- utriusque eventus diverfitas , maxime cum mus. 3. litre&tius petamus. 4. Ut melius pro- credibile (it, quod S./Leo, ficut in annis pro- betur virtus & patientia noftra. 5. lIt fervor fecerat, ita quoque in m ajori merito apud in nobis major excitetur. 6. lIt nos fecum diu- Deum pariter accreverit. Sciendum igitur tius inorationererineat, 7. lictalione nos pu- eít , hunc eundem fan&tum Pontificem urbi niat. Quz copiofius probata videri potfunt Roms in poenam ingratitüdinis fux hanc ca- apud Fabr.conc. 4. in Fer. Rogat.- lamitatem predixiffe, (i quidem non folum Matt 15, v. g. X XIV. Ex occafione thematis : Populuf bics ob gratiam, per repulfüm Attil am, receptam, labiis me bonexat , cor autem eorum longe efl a me! nullam erga Deum exhibuit gratitudinem , explicari poffunt caufze & remedia diftra&tio- verum étiam deince ps magis , quam ante, num;fimulque oftendi orationem effe omnium theatris, fpectaculis, aliisq ue profanis gaudiis rerum difhcillimam & facillimam. Pofï'unt,.k fc dare coepit ; quibus ira autem pradicdte caufa & remedia fufius ex- exafperavit. m ngi vehemen;ter Non. t l y. 26 plicata videri a pud Fabr. conc. 7. in*Dom. f* IHl Cogleftis Sponfus non | fine. myfterio Ydem dife. oft. Pafcha. MatC, M l - Apoc, 19. XXV. Ex occafione thematis : príus ad montem myrrhz itu rum (e effe di- 29. n. 1. njb V. . 27 Zlelujil , cit, priusquam collem thuris "A lieluja: explicári poteft, quid (ibi velit iíta aícendit; quia cum thuris nomine oratio fymbofice intelli. vox Alleluja.; quod nimirum. 1. Hortetur gatur, anima orans ad fanctum hoc exercis ad gaudium fpirituale. 3. Ad Dei laudem tium quam maxime difponitur, fi mortifica. ' - & gratiarum aClionem. . 3. Ad pognam fpi- tionem, quz per myrrham denoratur, (ibi ritualem. 4. Ad vitz renovationem ac pu- ritatem. faciat familiarem ; €os namque familiariter vifitat, inquit S. Gregorius N Refurre&., De quibus Fabr. cpnc. 7- in Dom.þ ' quos per mor. tificationem vitiorum ad al ta proficere , & -Luc. 11, XXVI. Ex occafione thematis : Quis ve- per mundas & utiles orati "O s. flruni babebit amicum, &^ ibit. ad. illum media notte? ones. füaviter re- dolere perfpicit. X poflunt explicari ritus in. füpplicatione adhi- À IV. P. Ribadeneira, poft. ziï*u'am ja. vita S. Vit, !4. beri foliti, dicique 1. Cur vexillum prefera- Francifci Borgiz de Spiritu o rationis & con- c. s. tur. 2. Cur litanix cantentur. 3. Cur re- temp! ationis, in quo excellebat, füftuse git - liquiz geftentur. 4. Cur facies & lumina fet, & tandem'in capite fequenti de. ejus adhibeantur. y. Cur ordine proceda:ur. 6. mortiticatione differere velfet , r fequens prg: Cur mortificatio adhibeatur. De quibus vi- mifi À w o g atum : Recte in Afcericis judicant ho- deatur Faber conc. 10o. in Fer. Rogat. mines pii, fufpe&tum videri orandi fludium, E.ue. 16.. - XXVil. Ex occafione thematis : INilite por- niü & (ui victoria comes accedat ; fic enim L tare facculum, neque calceamenta ; & neminem per appello, quam vulgo morrificationem dicunt: viam falutaveritis : oftendi poteít , qux ca- u à i domandas effe animi perturhatione affe- venda (int in proceffione: nempe 1. non por- tusque docear, Non fügit cocleftis baec phis tandus faccus negotiationum, .2. Non pera lofophia Franciícum ,. diu, multum que in ea commelffationum. . 3. Non calcesmenta (u- exercitatum , ideo orandi ft perbi veftitus. 4. Nemo . in via falutandus udio morxth—iiica'-. tionis exercitium adjunxit per confabulationem. $. Eundum, ficut oves VO*SQ NHUS ait ,. quod fí Moyíes monitus Manfi difa, . eunt, quz videantur a fuit, ne ad rubum in fefto S. Marci. pud Ea'orum theim. 4. accederet, ni(i depo(itis 29. n. $, T calceis , multo minus convenit , ut przfu- 460 BI XIII-/ | mamus per orationem cum Deo nos unire, ALII CONCEPTUS. nifi calceos affe&uum carnalium & terreno- 7 ualitas. rum depo(uerimus.. Manfi difc. l.' abet olim pop ulus hebraus erga arcam . VI. Hieron. Cardanus curiofe inqnirit, cum Idem u. 38.2,6, - ^^ valdemagnam fiduciam, & tamen cum r2 rofz fpinis armmentur,hancque illius affignat ra- aliquando eandem contra Philifthzcos edu ; xif tionem ; quis (i rofa fpinifera non fit, nec etiam * ( R P. Loin, Bl Ma Tin, H etif — C í »1 646 Bibliotbece Manualis. Concionatoriee erit ödorïfcra. ldem,*qü04ue in przfenti dice- IX. Obfervaftisne aliquando, quam diffe. Iderh difeg re poffümus ; fiquidem orationis noflre in- renter ? Chriftus habuerit in trium illorum 1:6. n. & cenfum fuam.cclum veríus non' exhalabit mortuorum refufcitatione? (cililet filii viduge fragrantiam , nifi prius contritum & füper Naimiticz , & filiz Archifynagogi, nec non & prunas ardentes concrematum fuerit. Lazari, fratris Marthe & Magdalenz: porro EH. a. $. VII. Idem Author fequens movet dubium , in duabus primis re(fuícitationibus Evangeli- videlicet, undenam fiat, quod, cum oratio ad- fte nullam orationis Chrifti mentionem fa- eo fit grata & füavis (fiquidem per hanc cum ciunt ad zternum Parrem füum diredtz, ficuc ipfomet Deoloqüimur, & converfamur, & in in hac tertía , qua Lazarus refüícitatus fuit : hoc colloquio anima magnam lztitiam expe- Nam íanctus loannes hanc refufcitationem ritur , non babet amavitudinem conver[atio illius , deícribens. ait: Jefus autem elevatis furfum ocu- wec tedium convittus illius , fed letitiam & gau- lis dixit ; Pater ! & infremuit. Spiritu: Rurfam diut) : cumque adeo fit utilis , & neceffaria fremens in femetipfo. Et quid vero ad hujus dif- eadem oratio , nihilominus adeo illam diffi- ficultatis folutionem re(ponderi poffe exifti- cilem & tzdiofam effe experiamur, ut, ficut mas? Nimirum Lazarus peccatorem reprz- fandus Bonaventura de profedtu Religiofo- fentabat in peccatis habituatum, & invete- rum differens notat, quafi ligati catuli ad fti- ratum: (Inde Ruppertus Abbas ait: Typum pitem, retinenti animo cogamur effe in divi- gerit peccatoris, jam coníüetudine nequitiz Vs nis ? Porro ratio, quam ad dubium folven- inveterati, ja'nque imala confuetudine foeten: : Nipe. L dum adfert, hec e(t: quia licet oratio natura tis ; üt autem talis peccator in vitam, id eft, C. l! füa non fit difficilis, molefta tamen eft morti. in ftatum grstiz revoceiur , opus eft effica- ficatio, quz eft difpotitio ad illam neceffaria; cia orationis ; oratio enirmn eft officium fru- fic enim in rebus naturalibus videmus , quod &uofüm , ait Bellovacenfis : magnum eft lu- difhicultas in forma introducenda non coafi- crum hujus officii, quia femper, omni hora; | ftat , fed in difponendo fubje&to ad iliam re- & omni loco poteft homo orando lucrari rem cipiendam 5 quot enim conatus non (facit maximam, (cilicet veniam peccartorum, gra- ignis , ut inligno viridi priushumiditatem ab- tiam meritor - ] j um , & ipfam Deum , &ï&jus forbeat, priusquam ardere incipiat ? quantus gloriam. inde nafcitur fumus? quot ftrepi:us & rumo- WORV Rbo de P. Magiüfo Joanne Avila ità Rho. L. 3. res trunci illius viror excitat ? at vero, quan- fcribit: Adolelcentibus. quo literarum labor 9.8, R. 9. do lignum difpofitum eft ,. flamma fine diffi- exercebart, identidem affirmabat, malle fe illo- cultate flagrare & lignum confumere incipit; rum genua callis obdurefcere ob orandi con- eodem modo difficul(as , quam in oratione tendonem , quam oculos laborare ob ftudia experimur, in eo confiftit , quod fcilicet vi- literarum 5 harum ením fzpe inanem efle la- ror, & vigor paffionum no(trarum difficulter borem, illius nunquam non frugiferam occu- tollatur , quod effrznes appetitus noftri ba- pationem. Idem Stephanum Centenarefium, benis refrznentur, & coerceantur : hoc au- cujus ingens erat concionandi fludium , & tem femel obtento, mens noflra per viam laus, cum ab eo partitionem diurnarum , ac nocturnarum horarum inter orationis, ac li- orationis facillime ad cceleftia elevatur, divi- noque inflammatur amore, terarum ftudia audiffet, horas aliquor literis ademptas, precationijuffit contribuere, quod - [Neceffitas.. ifta chtiftiane dicendi optima effet maàgiftra. BIMTRPPIIPVMUNNERI TM Li. s.1i- VIIT. In vitis Patram legituf, quocd fratres " XI. Regius Pfaltes ait ; Os ju/Hi meditabitur Mnnfï'difg bell. 127 Abbatem Acathonem interrogaverint dicen- Japientiam , lingua ejus loquetur judicium. Qui lo 8.n-.8. R. L tes: Pater, que virrus in converíatione pl.s quendi modus prima fzcie quidem improprius habetlaboris ? & dixit eis : iznofcite mihi,quia videtur, quia meditari ad mentem, non ve- puto non eífe alium laborem talem, quailiseft ro ad os pertinet; & t»m:n opiime dicir ; orare Deum: dum enim voloerit homo ora- quia per hzc verba alludere voluit ad cratio- A Mat re Deum (uum, femper inimici demones fe- nem vocalem, cujus lingua eftinirammentum ; " ftinant interrumpere orationem ejus , fcien- nec non ad mentalem orationem, qus inte- tes , quia nulla re impediuntur, ni rius fitin corde, quando igitur ambo uniun- tionem fufam ad Deum. .(ï per ora- tur, tunc Predicaror loquirur, & predicat 9Manfi difc. IX. Holofernes ut civitatem Bethuliz ar- cum.judicio, cum prudentiz, cum frudtu : ,xz. R. 5. mis fuis fübjiceret , eamque juris fui faceret, tunc /mgua ejus loquetur judicium. aquz ductus, per quos aqua in civitatem ma. XIL. San&vs Carolus Borromzeus fümma AQa Me- nabat, incidi, & alio diverti precepit, fuam- cum folicitudine fanctum hoc exercitium po-: diol. 199. que fine dubio affecutus fuiffet intentionem, pulo fuo Mediolanenfi recommendavit, fiqui- ni(i divina providentia heroinam illam Judith dem in illius litera quadam pafítorali fequen- ad notum illud heroicum facinus patrandum tía leguntur: Inter alia, quz fapientia Dei, permoviffet: Idem quoque eft Holoferni in- Chriftus Dominos nofler , in toto Sancti fernalis ftratagema, & artificium, qui, ut ani- Evangelii decurfü füumma. cum folicitudine mam noftram fibi fübjiciat, myfticos incidere nobis commendavit , oratio przcipuum lo- nititur aquzeductus , id eft , removere a no- cum habet, cvjus ufus & exercitium homini bis fatagit S. Spirirus impulfüs, & infpiratio- chrifliano adeo eft proprium , ut Deus pro- nes ccele(tes , Jumina item , & virtutes, qux pter ipfam eos$ ab omnibus mundi nationibus oratione mediante in animas noftras trans- diffimiles facere voluerit : Domus mea, inauit mittuntur, Rcdemptohf , domus eraienis vocabitur ; qui- ' bus m Tius CEIL Oph. - Ley d 647 T Dus verbis evidenter demon(trat, orátionem populi chriftiani peculiarem tefferam effe de- tionem fe proï"trärun"t*, fuþefäïgg & confufus remanfit: unde Lyianus ait: fumus ille ex bere, qui, ficut (tanquam domus Dei familiae igne procedens fignificavit orationis virtutem F xes ; e ccelo vivunt, id eft,ex auxilio Dei, a quo Tobix & Sare, cujus merito omnia bona fperant; ita quoque per fanctum expulit demonem Sarz., X Angelus Raphae-l ] . & continuum orationis exercitium cum Deo XV. S. Béernardinus ratíonem afï!ïgn-atgbü'f $. in Rég. & ccelitibus commercium habere debent. Et paulo poft orationi attribuitencomium, quod oratio tempore matutino facta, Opportunior c. 2. C $x fit, quam quavis alia diei hora àd Deum effü- fit omnium virtutum principum, progreffus, fà; aitenim: Merito mane oratio: & complementum. Cardinalis Baronius ex . optirna eft, propter myfterium fuüm P) nam fignat gratiz epiftola Theodolphi.Abbatis Floriacenfis, qui infufionem, quz maxime in illa hora a fideli- T; poftea ad Epifcopatum A urelianenfem affum- bus per orationem acquiti poteft ; quia ficut ptus fuit, verba quzdam refert, quibus Cle- in aurora fugiunt latrones, (ic tunc per oratio». rum luum, ad quem przdiCtam epiftolam di- nem infufione gratiz fugiunt daemones, (icut - xexerat, ad legendum libros facros, & oran- in aurora lupi, vulpes, & aliz ferz fe àbfcon: dum, his verbis invitat: His atmis vitia com- primuntur, his alimentis virtutes nutriuntur. dunt, nàm in temporé noGis hinc inde ad pa(tum vagantur, unde Pfàl. ro j. dicitur: Po« :l; Vira$Phi. XIIL Unum ex przcipuis mediis, quibus fuifli tenebras, & fat&a eff nox, in ipa pertranfibunt & I, lipp. 1,7, S. Philippus Nerius ad tantam perfectionem omnes beflie fylue: dé mane vero idem ait? devenit, fuit oratio, cui per affectum adeo Ortus ef? ol &$* congregate funt, €? incu^ ilibus fuis exceffivum addictus fuit, ut omnia exercitía, collocabuntur : Sic in no&te tentatiónes multís ] quz in congregatione noflra inftituit, & or- dinavit, ad hunc precipue finem dire&ta fue- plicantur, in aurora tunc per gratiam ia orae tione infüfam difcedunt. rint: unde ob eandem caufam inftitutum no. ftrum Congregationem Cratorii appellari voluit. . XVI. Sponíus caleftis, tefte Blofio, Tan-&ä ïn,ü'oïic'läïh Catharinz dixit ; fcito ; filia, quod ani ma Pcr' C, $o Preterea ex libris, quos frequentius legere feverans in humili fidelique oratione lolitus fuit, fpecialis erat Joannis Caffiani lee , adipi- fcitur omnem virtütem, unde null o tinódo £* TT €io, in quo inter cxteras ejus collationes orationis ftudium negligendum, aut omittene fine dubio fequentia verba legit: Omnis mo: rC. 8. l 90 dum eft ob aliqua adver(antia ; -five ea pro- » nachi finis (& confequenter cujuscunque al- . terius ad perfe&tionem adípirantis (cordis- cedant ab illatione Satanz, five a fragilitate propria, (ive a cogitationibus immundis, fivé l .que perfectio, ad jugem atque indisruptam abinordinatis (tim N orationis perfeverantiam tendit, & quantum ulis, & carnali motu corpo- ris; fréquenter enim diabolus orationis tems humgnz fragilitati conceditur, ad immobi- pore animam variis ima ginibus & phantaíma- lem tranquillitatem meniis, ac perpetuam ni- tibus magis infeftare co natur;quam extra teme titur puritatem ; qui idem Caffianus paulo pus orationis, tunc callide fu ggerit oratios poft fübdit: (icut ad orationis perfe&tionem quod talis oratio níhi omnium tendit ftructura virtutum;itanifi hu- lilliprofit,cum alia cogi- tare non debebeat, quam illa, quz orat; ma« a jus culmini fuerint colligata, atque compacta, lignus hoftis hoc perfüadere nititur, ut is quíi nullo modo firma poterunt vel (tabilia perdu- orat, tedium, confufione mque inentis incure rare. Unde $. Nilus monet inquiens: omne, Tat,atque ita omittat exer citiu quod agis , oratione obfignato. . Si enim cor moration's.qud Manfi e(t armatura fortiffima adver pnd noftrum, hoc orationis figillo ob(ignatum fue- ci infultus.. us omnes inim;'-'*.- rit, nullum erit periculum, ut dona gtatiz, , XVIL. S, Bonaventuta aliam quendam ré s. figiay, J merita, virtutes, quas in fe recludit, ei eri- cenlet orationis effecturm, [cili ntur. Etideo pariter S. Ephrem ait: fi- cet reparatio- in c, ig; o muniamur orationis, nern virtutis naturz, jux:aillu Jacobi.5. Ora. Lud.- B 10 fidei falvabit infirmwn, é$ alle abit eum i ln« Manfidic, LV. Archangelus Ra';ähael de ccelo mil- de Ecclefiafticus c;38. merito nos monét; ne; 11 nj Íus, ut Tobiz in itinere ducis loco ferviret, dum infitmi fümus ; nos ipfos negligamus s cum juxta flumen Tigris immenfam illum ce- Fili, in tua infiriitate ne de TA /p icias te ipfums at ve-- piffet pifcem, eum extenterari, & excerptum ro quonarn id modo practicandum erit, ut ab ex co jecur affari, & confervari precepit fubs infirmitate refurgamus? fapiens fübdit. Orá dens: Cordis ejus particulaim fi fuper carbones po- Dominum , 62 ipfe curabit te ; poteftisne imnelios . Tas, fumus ejus extricat. omne genus dewenioruin, rem hoc medicum de At Ne fiderare? eft hic me« diol, 109 At vero, inquies, quidnam fumus ficci hujus dicus tibi femper vicinus; & promptus, qui pifcis fuper carbones pofiti cooperari pote- pro reftituenda fanitate aliu d non requirit fti- rit ad fpirituum rebellium fügam & diífipa- pendium, quam orationem, de qua beatus / tionem ? refpondet Lyranus. per fümum hutic Laurentius Juftinianus ait: infirmitatem ora: orationem fymbolicz intelligi, uti ex illis ver- tiohis virtus fanàt, omnes medici pecuniis; bis Apocalyp(is colligitur : afcendit fumus in- Deus autem nofter pura or ! . cenforum, Quod (i igitur fola orationis um« atione ad eon&gf- tendam f(ànitatem placa'ur. bra & figura, quamvis remota, ad diífipan- XVIIL Salvianüs ex dum univer(üm infernum füfficit, quid ipfa plicans illud Pfalmi 3 3. saivianüg Oculi Domini füper juflo $, C2 aures ejus in precesl. 3. de gua oratio non przítabit ? utique extricat omne erum: (ic loquitur: id quod dicit, divinas be&Dei, genus demoniorum. Adhzc quamvis da« aures in precibus femper effe juftorum , non mon omnibus aliis Sarz fponfis necem intu- audientia tantum Dei, fed quzdam quaf(i . letit, attamen mox ut Sara & Tobias ad era- Obedientia defignatur 3 quomodo enim id k kk 2 pres R. P. Lolm. .Blb&). Man. Ibmo üc' T ;v—/zr 648 - Dibliotbece Manualis Concionarori — recibüs juftorum divinz aures funt, quo- hibitus, quin paradifum affecutus füerit: Job in ftercore Deum ad mifericordiam provoca« modo , nifi ut femper audiant, nifi ut femper exaudiant, nifi ut prompte audita tribuant, vit; igitur ubicunque fueris, ora. nifi ut illico exaudita concedant? Pe;fweraiztia. df Manfidif, XIX. [n &ulis regiis fzpe fit, quod, poft- XXIII. Fortaífa differt, quz daturus eft, in- $. Bafil. gn.C.l ij.m4. quam quis eft admiilus ad proxima regio cone 2. Conft, I €—! quitS. Bafilius, ut hoc modo magis te ad affi-c cavi penetralia, ab hoc tamen non ftatim ad duitatem vocet, & ut intelligas, quod fit do- Monaft. audientiarm admittatur, fed fzepe longo tem- num Dei, & ut datum diligenter cuftodias, fi- pore exípectando herere debeat ; at vero non fic res orationis cum Deo habet; fed oratio quidem nititur unusquisque, quod magno la- bore invenit,id majorietiam quadam diligen- recta ingreditur, nec diu przftolatur audien- tiams quin potius Deus exípetat nos , ma- tia cuftodire, ne eo amiffo, labores ectiam cum eo füos multos amittat, neque neglecto Dei gnaque cum anxictate preces noftras przfto- latur , atque audientiam a nobis habere defi- munere, eterna vita indignus efficiatur. Pro- inde noli unquam animum defpondere, (i non derat; unde David dicebat: audiam, quid lo- quatur in me. Dominus Deus. Et in Apocalypfi celeriter invenias, quod rogas: fi enim intel- lexiffet Dominus, te, fi munus celeriter im- dicitur, ecce ego /to ad oftium, && pulfos vix ora- tio Dei throno appropinquavit. cum ecce fa- petraffes, id nequaquam effe amiffuruui, fine bito ingreditur, nec eft, qui illam impediat: dubio, quz ejus eft bonitas ; ultro ipfp tibiy nullo tuo rogatu, detuliffet. Intret in confpettu tuo oratio mea.. Prius dixerat: XXIV. Cornelius ]Janfenius . ponderans Manf difc, | appropinquet deprecatio; inquit Hugo Cardinalis, M Jf W verba illa: Petite, quzrite, pulfate, inquit : 27. n.4. nunc dicit: intret poflulatio ; quod plus eít. ä 40 n Oratio enim non tam füpplicat, quam impe- Tribus i(tis fententiis unum & idem fignifica- tur, nifi quod congeries fententiarum com- trat. Ly enim intret , imperium fonat, (icut mendet fidentem , inftan:em, & ardentem & confequentia verba : Fiant aures tueg intenden- precationem ; nam ipfüm petere fiduciam in des in vocem deprecationis mec. : LÀ Hom4.de -XX Divus Chryfoftomus eorum; qui ab oratione neceffariam fignificat, quarere ve- * ro, diligentiam ; pulfare, ardoremn Anna, oratione facienda éxemptos fefe autumant, & pe:fe- . €o quod facris in locis eam , ob negotia fua verantiam. XXV. S. Do&or Bonaventura füper confi-s Bonay, impediti, fundere nequeant, nequaquam ade mittitexcufationes ; ne excufationem quzra- lium illud Evangelicum in. principio capitisin Luc. ' | 18. S. Lucz relatum: JDicebat autein & parabo» c. 18. .3nus , inquit, dicendo non effe propinquam lam ad illos, quoniat oportet femper orare, &3' non de» przcationes edem; nos enim ipíos, fi lobrii fuerimus, templa faciet divini gratia Spiritus, ficere, ita fcribit : hoc intelligitur, ut oratio femper vel fic inore per poftulationem; vel fit lbijt ut magna utique nobis precandi facuitas af- - fluat; neque enim talis eft apud nos divinus in corde per defiderium; vel fit in opere per praparationem ; qui autem bona agit, ad hoc cultus, qualis quondam. apud' Judzos erat, multum habens fenfibilium ceremoniatum, il fe difponit, fi ejus oratio debeat audiri, & fe« cundum hoc dicitur ; fine intcrmniffone orate, ubi lic precatartím oportebat ad templum alcen- dere, thus emere, ligna & ignem ad manus Gloffa ait: femper orat, qui bene agit fem- habere, arrepto cultro alcari aíliftere, aliaque per; ipfum enim defiderium bonuin , oraitio multa przcepta perficeres hic nihil tale, fed eft; & (i continuum eft defiderium, continua ul- eitoratios & hoc eft,quod dicit Beda in gloffa, ubicunque fueris, prafto eft tibi altare, &c ter, & victima: tu ipfe altare, & facerdos; & femper orat, qui femper agit bona, nec defi- nit orare, nifi cam definit juftus effe. victima es: Sacrificia illa in limitato loco, & XXVI. S. Hieronymus fupex illa ver ba:In I;f.lq.a. templo offerebantur ; ad noftram autem ora- Laudate eum fol & luna, inquit, in eo, quod tionem , quz prata e(t Deo, loco holocaufti, ut beatus Laurentius ait, non locus, fed afle- a fao officio & fervitio non recedant, fervi- ( . &us ad orandum efít eligendus. tium ipforum laus Dei eft: quod idem pro- as,nec pe&ug ofivo prafenti applicare poffumus. Smb Ibid. XXI. Etiamfi nec genua flect YT pulíes, nec manus ad coelum tendas, fi men- J-—XXVIIE. S. Chryfoftomus objectioni cui- Hom, 4. iam a (cularibus fieri folite in hzc verbadeAnna. tem folum afferas fervidam, nihil tibi ad ab- folutam precationem deerit; licet enim mu- refpondet. Dicet? Qui fieri poteft, ut homo fzcularis forenfibus negouis afhxus, tribus lieri colum tenenti, st telam texenti fufpice- re in coelum, ac'ardenti pe&tore Deum invo- horis diei precetur, & ad eccle(iam currat; -€are: licet etiam viro foro veríanu , aut iter Refpondet fan&us Do&tor: Poteít, & facile facienti ardenter precari. Alteri itidem in o£- eít, licet enim ad ecclefiam currere non fit ficina fedenti, ac coria füenti , animam ad commodum, poteft inibi, foro curizque ve- ftibulo inhzrens przcari; ad hoc enim men- Deum exigere: licet fervo furfum & deorfum curfitanti, vel in culina miniftranti,fi non adi- te magis opus eft quam voce; animi con- tentione magis, quam manuum extenfione ; re eccleliam, precationem intentam ex imo e&ore ciere: non pudet loci Deum. nec tam refert, quo corporis habitu id facias, uam quo animz affectu. S.Baül.lio. XXII, Silentes áudit Deus: non locus, fed 13. in ex- propofiti initium quzritur. jeremias enim XXVIHI San&us Bonaventura obfervat,S. Bonav, hort, ad. in luto erat, & Deum atiraxit ; Daniel in leo- quod Chriftus nos in oratione inftruens, nul- Luc. c.11. bapt. num lacu Deo placuit: tres pueri ia cami- lam fecerit teenporis mentionem : tempus, Manfl | l, -noDeum promeruere: Latro non cruce pro- omni inquit ; taccf;ur, ut oüepdatur » quod tem ; x TR ..--V'x Zwuwdus CVIL. 'ömtifö-. 649 ! *t'eüþm-c indifferenter eft orandum,fecundum Unam petii a Dmhino, banc reguirain , fed qua- quod dicit infra: oportet femper orare, & nam eít res hzc una, quam petiit? Nam fore non deficere : & Ecclefiaftici 15. non impe- te , ut ceffaret Saulis perfecutio? . vel üt ad diaris orare femper. h N folium regium; pro quo poffidendo a Samue« . .-De Perf. XXIX. Beatus Laurentius Juftini a ,nüs hu- $ B le confecratus fuerat, inthronizaretur? Aut CH grat. c,12.]us fanc&ti exercitii multos enümerat effectus; Mouf, - inquiens: Terret demones , adverfarios (u- vero numerofam a Deo prolem (fibi dari pe« tiit: Nequaquam, fed hoc folum: ut inba« perat; immutat homines, vires reparat, robo- rat mentem , inter quos ultimus hic effectus biteji in Domo: Domini ommbus diebus vite. mee. Nimirum priusquam Chriftus illam annuncia» confideratione eft dignus; fiquidem, ut ex- ret evangelii magnam veritatem, jam eam perientia docet, multi quidem fünt in operi- perfedte intellexerat, cilicet, ; primum querité bus bonis producendis foecundi , at vero fpi- Regnum Dei 6$. Suftitia n ejus. " ritus eorum fzxpe fimilis eft igni ex ftramine Et ideo dixit Uunam pelii, id eft, uc Hu vel paleis excitato; (icut enim hic magnam nit, vitam zternam. go C*a—rdinlïgli.s CX[)Of Bammam parit, fed fübito evanefcit; ita quo- que multi inprimis vite fervoribus multis De publica & æmmunï orai;iane;/ XXXIIL In AGib quidem vacant virtutum heroicarum opeti- i. us Apoftolorum terribi- Manfi dife; n bus, at vero mox fati lis illa legitur Heroi — feverant. gati, minime in i.is pet- dis contra eccle(iam tunc 18. n. s. naícentem perfíecutio, occidit enim Jacobum A&. 12; De objetto ovationis , ftu , qüz'd Mdf etenaum. fratrem Joannis gladio, videns autem quia Y 3* placeret Judzis, appofüit, ut apprehenderec , d d Maufidif.. — XXX. Pfalmifta Pf, j4. ab his verbis exor- & Petum. 1mo (ían&us Petrus paulo poft .38«n.2. ditur: Exaudi Deus orationem meam, & ne defpe- incarceratus, & duabüs catenis vinctus, mule xeris deprecationem meam, intende mibi, &9 exaudi fme : . At vero undenam Davidi tanta nata eft tisque militum cuftodiis fumma cum diligene tia cuftodiebatur; & tamen in eodem carcee confidentia de fe exaudieado ? Audite expo- fiionem Bedz dicentis: Multorum exaudi- re reciderunt cateng de manibus ejus, de- fcenditque Angelus quidam de coelo, qui care tur oratio, cum pro temporalibus rogant, & cerem illum aperiens, eum liberavit. Quare l conceditur eis quod poftulant, quoruin polt- hoc? Quia, dum Petrus. fervabatür in carces '$ Donay, .. €a defpicitur deprecatio, quia terrena orant, re, oratio fiebat fine inter 3in Lut, miHiong ab ecclefia ? Y 30-180 non zterna, & ideo ifte utrumque poait, fci- ad Deéum pro eo. licet ut oration exaudiat, & deprecatio- «,-4 lii,ür: Mo ' nem non defpic s " IV. in Exodo leg yfes & a« Exodfcf. 12; 5 ld eft, terrena ceum«()rg— S fanïiä Hur afcenderunt fuper serticem collis, Ulbi ) re permittat. : Lippomanus ait: A(ícenderunt ad orationis ; Ibidem. XXXI. Idem. Regius Pr opheta P[almhm locum , ubicunque enim duo vel tres Domi« 76. ia incipit: P6ce mea ad Dominum clamavi, voce tnea ad. Deum , && intendit mibi. At vero num faerint deprecati , in fide exaudiuntur. Quod fi vero tantum, valent duo vel tres fs . quis unquam repertus eft, qui voce alterius m quanto plus mille, decies mille, & centu clamarit? Cur igitur dicit, voce mea?. Audia- millia, imo integer quidam populus valee mus eundem Bedam dicentem : LHac voce bunt?, Multorum oratio frequentior fit & ex- clamat , qui corde claufo ab omni affz&ione audibilior, ide RD terrena, tota mentis affectione non ad aliquid eccle(ia O orationes ;gendæ etam in terrenum, fed ad Deum afpirat, utipfum prz- XXXV. D. Chryfo?comus €os,l quf' dicunt : S. Chögg. mium recipiat; ille vero non hac voce cla- orari domi poffumus, his verbis perftringit ; hom. 3« mat;qui magis terrena,quam Deum defiderat, Te homo decipis, & magno in errore verfa« ]nBoug & ideo non pro íe, ut ipfum przmium ha. ris, nam et(i domi quoque detur orandi facul. beat, fed pro ipfis terrenis poftulat, qui infee tas, tamen fieri non poteít, ut domi tam bene licior eít, cam exa " audiretur, uditur, quam fi no'n ex- Ores, quam in ecclefia, ubi tot Patres, übi clae mor felici focietate excicus ad Deum immore S.Ambrot. XXXII. S. Ambrofius circa populum He- talem refertur. Non pariter exoras, cum fo« *H()m.þ in 1":"-: 18: breum ad Deum clamautem, nec exauditum, lus Dominum obfecras, neque tuis cum fratri- deAnte & circa Moyfen, qui licet os füum non ape- bus ; eftenim in hoc plas aliquid,videlicet cone ruiffet, auditus tamen, & exauditus fuit, fe. cordia, confpiratio, copula amoris & charita« quentem inftituit ingeniofam obfervationem : ' | tis, facerdotum preces. Prafunt enim ob eam Dicit ad eum Dominus, quid clamas ad ime ? - fo. / rem facerdotes, ut populi orationes, quz ine num ejus non audio, vocem ejus agnofco; firmiores per fe fünt, validiores illas complee filentium ejus lego, clamorem ejus in operi- x& fimul in coelum evehantur. bus deprehendo; Clamabat populus, & non XXXVILS Chr yfologus füper illa verba: Settü. 1 $3. | audiebatur, tacebat Moyfes, & exaudiebatur, Quod Ji duo ex vvobis c onfenferint, &c.inquit: Aue Non populo dié&tüm eft, quid clamas od me? diftis quantum poffit, & przvaleat fancte peti« Non enim ad Deum clamabat populus, qui tionis affenfus? non dixit illad aut illud,fed to- injufta & viris indigoa clamabat, fed Moy(i tum (e promifit; quicquid unitas poftulationis dictum eft; quid clamas ad me ?. Hoc eft, tu concupierit prticurum. Et paulo poft fübdic folus ad me clamas, qui de me fperas. Scirene s Donti ubi fünt, qui prefümunt, ecclefiz conventum Lic ob cupitis, quonam defíideria illius, quem inter poffe contemni & folitarias preces venerandze Manü— l. c. omnes homines Deus fecundum cor füum D. g. cógregationis autumát anteferri, (i duobus vel tribus fimul pofitis medium fe futurü,& omnia dfc agnþvit;,dire&a fugrint? Ipí(emet ait: Kkkkg fe 65Q Bibiotbere Manuahs. Concionatoria fe promittit, quz vpo&ulät'us fucrif , praftatu- jus orationis fecuritate fanctus Cyprianus te« ftatnr, inquiens: quz vera magis apud Deum rum? qui nil negat tam paucis , quid in con- gregatione San&torum pofcentibus denegabit? Patrem precatio, quam quz a Filio, qui- e& veritas, de ejus ore prolata eft? . Sic credens Propheta, hoc adeptum fe gloria- d illumi- Manf dit& tur, cum dicit: Confitebor tibi, Domine, in toto *^ XL. Deus in Exodo przcepit, ut a eorde meo, in cón[iio juflorum €9. congregatione. nandam domum füam, quam domum oratio- 1o. n. 3. rE . De oratione Dominica. nis effe dixit, magnum quoddam funderetur XXXVII. Omnia, quz defiderant ut, inquit cadelabrum, totaliter aureum; in feptem lu- $, Bern. , ap. Manfi fan&us Bernardinus, five ad finem acquiren- cernas, a feptem ramis in formam liliorum d bonum, fíive removendi a nobis fabricatis, füftentatas diftin&dtum. Omnia au- dife.40, di aliquo « 7» quodcunque malum, vel confervandi bona; tem hzc in figura contingebant illis. . Can- delabrum enim hoc orationem Dominicam - quz habemus, vel denique liberandi nos a malis, in quz incidimus, aut quz imminent; perfigurabat, qua feptem continet petitío- ï in hac oratione petuntur. Et quidem bona; nes, velut totidem lucernas , myfticum ani- marum fidelium templum illuminantes. quxz petuntur, vel funt naturze,vel gratiz, vel gloriz : Primo autem loco poftulamus bona XLI. Nefício an vos ad hoc aliquando re- Ibid n.8s flexeritis, quod quando verbum hoc abbre- gloriz, dicendo : J44veniat regnum tuum ; Se- $ cundo bona gratiz, dicendo: "at voluntas tua; viatum a finu Patris in terram deícendit, tri- bus precipue rebus manum füam appoluerit, ficut in celo , &&9 in terra. Tertio;bona naturz; quz ia illa continentur petitione fanem no- illisque omnibus ad falutem noftram fpectan- tibus: Abbreviavit enim, & compendiavit fa- ' firum &$c. Poftea petimus; ut nobis remitten- tur mala, five illa fint practerita, five prafen- crificia, przcepta, & orationes, Porro íacrifi» cia & oblationes legis mofaice noo habebant tia, five fütura, five culpz , five poenz, (ive etiam tentationis. A malis culpz liberari pe- numerum, & hzc omnía reftrinxit & compen- ] diavit in incruento miffz facrificio s Unde in timus, cum dicimus: JDimitte nobis debita mo- fira. .A tentationibus, cum dicimus: é9 ne colle&a quadam ita orat eccleía: jDeus qui legalium differentiam boftiarum in unius. facrificii nos inducas in tentationem. .A malis pocn ; di- Precepta vero czree cendo: JLibera nos a malo.. perfe&tione fanxifli &. Manfdi, XXXVIIL Ipfemet Filius Dei apud S.] Qe monialia, judicíalia, legalia, omnia in unum folum reítrinxit, videlicet in przceptum di- -400 n 2 annem cap. 16. ait: 44men, amen dico volis, fi quid petieritis Patrem in nomine meo , dalit vobis. le&ionis proximi : Plenitudo iegis dikétos qui diligit proximumy legem implevit. Orationes pa- uanto igitur major fpes nobis effe poterit, fi non folum in ejus nomine, verum etiam ritet, quarum multz & varie erant, prout ex facris literis deducitur, in unam folam er fupplicationem a Filio Dei compofitam d efideratas ab ipfo gratias poftulemus ? quod compendiavit, fcilicet in-hanc otationem Do- minicam, fiquidem hzc virtualiter & eminen- idem fan&us Cyprianus his verbis tangit, di- cens: Quanto efficacius impetramus ,. quod ter omnes alias preces comple&itur. Adeo;, ut, ficut ab increata fapientia homo vocatur petimus in Chrifti nomine, fi petamus ipfius oratione? Maxime cum, ut fanctus Cyptia- omnis creatura, ita quoque oratio. . De qua proinde multo melius , quam de Apocalyp(i nus ait, hoc fine-Chriftus illam compofuerit. Ut dum prece, & oratione, quam Filius do- dici poteft: 7óor facramenta, quot apices. XLII. Inter alias orationes oratio Domini- $ Thomas cuit, apud Patrem loquimur; facilius audia- mur , & agnofcat Pater Filii fuüi verba, cum ca principaliter invenitur; habet enim quin- opuíc.c.7 : recem facimus. Gratiores enim accentus que excellentias , qu& in oratione requirun- tur: Debet enim oratio effe fecura, recta, or» in auribus zterni Patris refonare nequeunt, dinata, devota, humilis. Omes autem hz quam Filii illius, de quo fzpius e ccelo tefti- monium perhibuit, dicens: Jic eff Filius meus prerogative in hac oratione recluduntur. dile&us , in que mibi. bene complacui,, ipfum audite. Nam primo eft fecuriffima; eft enim ab ad- vocato noftro formata, qui eft fapientiffimus Quafi dicere vellet: Audite ejus inftructio- nes, & efítote certi, quod fi mihi fupplicatio- petitor, in quo fünt omnes thefauri fapien- tiz ; fecurior apparet ex hoc, quod ipfe, qui nes veftras ab ipfo formatas pori'excrïgis, mi- hi futurz fint gratiffima. orationem exaudic cum Patre, docuit nos XXXIX. S. Bernardinus hanc rationem in- orare fecundum illud Pfalmi 9o. Clamabit ad Muf í S.Bernard, 86 u '8. 60 €. Is finuat: cur cceleflis magifter hanc orationem me , 6j ego exaudiam eum, 'Etenim fi quando vobis memoriale aliquod ad certam quan- componere voluerit, dum ait: proptérea ne vagemur incerti, omnium petendorum nobis dam gratiam implorandam Principi porrige- re volentibus, ipfemet Princeps;cui illud por- in hacoratione formam dedit. Unde videtur mihi,quod eterna & prima veritas, quz erra- rigendum eít, ipfüm propria manu formaret aut dictaret, nunquid vos omnimodum per re non novit, nec fe decipi permittit, nobis Chriftianis dicat illud Joelis Prophetsz. 2. 23. illud memoriale quidvis impetrandi fecuri- Filii Sion letamini in Domino . Deo ve[tro, quia de- tatem & fiduciam habere exiftimatis? Tale dit vobis Dottorem: fic orabitis: Pater nofler &2'c. quid autem nobis contingit in przfenti, nam S eti» ut divus Chryfologus ait, orandi thema, ma- $. Auguftinus ad ptobam nos ab huju j* e di- tionis limitibus nequaquam egredi po teriam petendi, fupplicandi normam , pau- cit: liberum eft aliis, inquit atque allis ver- ciffimis in verbis ipfe tibi, qui tibi exoran- bis, eadem tamen in orando dicere , fed non dus indul(it, ut ex hoc petendi tu fumas fen- fam, intellectum poftulandi capias, menfuras deþct eífe liberum; alia dicere: Porro de hu- colligas Titulus CVIL Oratio l 6st colligas impetrandi, & breviffimo magifterio eft, ut per attentam medïtatïonemnl; orandi latiffimam capias difciplinam ; imul yfleria fidei noitrz, utita à dicam, mafíticet, & c ommi- quia ad amoris indicium Re x ipfe officio fun-- &us eft Advocati , ut nuat. Qnonam putatis modo Davidem le- preces, quibus reiponfu- gis Dei amore & affectio ne captum fuiffe ? M rus erat, ipfe dictarét ; cunctatio ablata eít im- lo LY petrandi omnis: Imo fiducia collara eíft tota Ipfemet idipfüm dicat; Nam poítquam dixi(-. fec: Qr 10:/10d0. dilexi legem iuam , Domine ?. Pro- promerendi, quando ipfüm fe le [» o it in preci- bus, qui rogatur. Secun tinus refpondit : Tota die meditatio m ea ef1 5 Nie do eft cerca; nam ipfe mirum perfé&ionem & profectum Chriftus docto? eft ; nam ipíius eft docere, obfervantia h u ; quem ab jus legis anima fidel is percipit, quod nos orare oport eat; Ea quippe, quz attente me/di,t ipfe orare docuit, rectiffime poftulantur. "Ter- abatur: Unde dicebat: Lex Do- mini immaculata, convcertens avimas, teffimonium é9c. , tio eft ordinata; eft'autem h i€ debitus ordo, XLIV. Jeremias caufam at !..æ piritualiz carnalib 1 Is » propter quam Jerem. c 15, cccleftia terrenis, de- innumerabiles anim & perduntur, his verbis t2. fiderando, & orando preferamus , fecundum aífignat iliad. Mart h. 6. Priüuas : Defolatione defolata ef omnis terra, quia querite regnum Dei. nullus eft, qui recopitet corde; ubi ponderandum Hoc Domíinus in h ac oratione fervare docuit, iiu, i | in qua primo per eft verbum illud, recogitet, non enim (üffi- na ntur cceleftia, poftea terre- ciebat Prophetz dicere .. COgitet ; rimo en: loco docemur meotem & fed dixit , vgc"em eievare ad coelaim recogitet ; unde & Ezechias in cant ico fuo ita , iavocando Deum, canit.: Reagitalo tibi omnes annos me 0s in amari- tanquam Patrem : Pa UC nofer , qui es in calis. Pofiea ad fanctifica tudine anime mee, Domine, fi fü viotur éjc. fru- odurn ejus nomen , & ad tus autem, quem inde percepit, hic füit: 7 regnum ejus poftulandum , nec non ad im- Ó qutm eruifi am'imm meam , Wt non periret, plendam divinam ejus voluntatem. Quo fa- €to , docemur petere res alias , ad noftrum f XIV. - commodum & utilitatem fpectantes : Panem - moftrum &c.. Qu arto eft devota MISCELLA NE A » quia pingue- do devotionis facit, facrificium orationis effe Qualitas. Deo acceptum. Devotio plerumque propter I. S Gertr'udis & e coclo didicit, ofa"tïoniä V€- Drexel; : ---prolixitatem orationis obtünditur, unde fü. re & devot& verba nobi liffimis gem- Rhet. coel, . perfluam orationis prolixitatem docuit vitare mis aut floribus vernantiffimis Matthzi 6.. Ovantes nolite aut effe (gmilia ,l. 1. e, g. multum loqui , & Au- 1 organi inftar fuaviffimam e dere harmo- $- 2 gultinus dicit ad proba m: Abfit ab oratione niam ; fi autem ratio negligentior fit, & multa locutio, fed non defit multa precatio, fine cura, tum ver a floribus marcidis, gem- fi fetrvens perfeveret intentio: Unde Domi- imis obfcuris, & infüavi muficz (imilia effe. . nus hanc orationem brevem inflituit, Con- Il. Orator coram Turcarum imperatore Drexal. furgit aucem devotio ex charitate, quz eft caufam acturus per plurima conclavia dedu- Rhe: «el. amor Dei & proximi , quorum utrumque in citur: in fingulis geftu fupplici, fabmiffis hu£l. 1. c, 6, , hac cratione oftenditu r. Nam ad iní(ínuan- S - r. düum divinum amorem vocamus eum Patrem. mi genibus, reverentiam; tanquam erga Im- peratorem przfentem exhibere cogitur ,. (i , Ad iníünuandum autem amorem proximi , quidem ad aures Imperatoris admitti velit. cominuniter pro omnibus oramus, dicentes: UE S. Hieronymus , qu&reéns , cur Jere- s. Hieron, Pater nofler ,. & dimitte nobis s. Ad qUO)d Thonaf mias dixerit : neque taceat pupilla o culi tui ; apud Ro- pulc proximorum dilectio nos inducit. j. Eft hu- refpondit : Quando coram Deo lachrymze driq. p. z. i milis; nam vera humilitas ef? funduntur, tunc dici » quando aliquis pupillas oculorura trans, 5 € 11. nihil ex fuis viribus przfumit ; led totum ex mittere Deo .voces. divina virtute imperrandum exípectat. Hoc IV. P. Drexelius ait, quosdam Authores il. L.. Rhet; ; autem in przfenti adimpletur, quia gratías, . quas poftulamus , ex liberalitate Dei lum Davidis verfum : refpexit Dominus in col. c. 5. e proficifci orationem humilium : interpretari in oratio- $- 4- agnolfcimus , de nullo merito. pro nem ciade: quod cum fumcntcs, prio pra aliz avicule primo vere canere incipiant : & in fummis calori- busfileant, hxc toto ; MEDITATIO.. ftivo tempore, incre- dibili conftantia flrideat, atque adeo moneat, Manfidic, XLIII. Inter alias regni cceim"-umyfï:f;ilitu- etiam tempore adverfitat iIS orare. J 36.n.6. dines coeleftis magifter hanc quoque adduxit V. S. Climacus modum oraidi docens a finapi defümptam, inquiens: Sivie efl regnum Ante omnia , ait, in orationis noltrz * Grad, ag. chiro- p. 295.- ä celorum grano finapis. Quis veró non admire- grapho gratiarum aCtionem (inceiam f'atua- ] tur, quod ccelur adeo vaftum, grano tam mi- mus ; in fecundo autem verfü conf-flionem nuto ab illo comparetur, qui dixit: Ego um oftium, per me, [i quis introterit, faloabitur? Sciene & contritionem animi, ex intimo aff:&u pro- deuntem. Atque ita deinum Regi dum vero eft, hanc effe feminis hujus proprie- ftalationem indicemus noflram. novüro po» tatem, ut Gloffa interlineatis ait, & ipfamet .VI. In regno Lao cum no&e quadem P. Jo. Phi- confirmat experientia, fcilicet, quod, quanto Chri(tiani in templo orarent alta voce ,lipp. de plus teritur , tanto plus redolet ejus fragantia, repente filvetris bubalus oppidum, ingref: Mr. in acrimonia, & virtus, quam in fe continet : Ec- us templi atrium intrat, ubi bubalus do- Miff. làp. ce tibi igitur myfterium, ob quod huic femini meflicus erat, in quem fylveftri capto ^^ * !* « Fegnum beatum affimilatur , nimirum quia impetu, cum ab eo aberraret , eodem erat qm illud hübi'.vul.t! acquirer—exje,- huic neceffum furore lin columnam im?'egic ; quEe. una RE 652 Billioibece Manuaks . Concinatoria g. o üna e templi fülcris ( edes enim inferne ob 'XXI. Theodoretus refert, monachum quen- Apud Re«- iorit tigtium mecum non incolunt) tanto impetu, dam dixiffe , orationem effe medicinam uni- driq. p. 17 HU ut totum templum concuteretur. Interim veríaliffimam , efficaciffimamque , omnibus t5 C- 14« * orantium intus nemo fe omnino movit , Ífed denique virtutibus comparandis fufficien- tem , quod nimirum applicet anims bonum omnes precibus erant intenti, velut nihil ac- cidiffet; ipfe etiam domeftici bubali Domi- infinitum, quod e(t Deus, atque hoc fenfü ora- ;: nus orare non deftitic, fed monitus , ut eum tionem omnipotentem vocari, quia una cum tumultum fedaret , refpondit : Non videri fibi - fit, omnia poteft. QU 9-97': conveniens, ut Deum relinquat, ad bubalum XII. S. Auguft inus medium affignans ad s. Aggüfi.,. 4 ; fervandum : ejus loco fi quidem interitet, cor confervandum. Non putrefcit inquit, cor, in Pf, 5; * j . filevetur ad coclum. Frumentum tuum fi ha- (it, 27 ! Fhader!us alium fe empturum. " UP VilI, San&us quidam Coeno bii Antiftes, af: beres in inferioribus, ne putrefceret, levares illud ad füperioia. Frumento tuo quzris ? 3. i» Vitid.. &due Deum precabatur, ne patereturunquam RþO- Hb' . coetum fuum a fe feparari , nec in hac , nec mutare locum , & cor permittis in terra pu- : S'CA If ] trefcere ; frumentum levares ad füperiora , h 4' 4 . alvera vita, fed ut in coelo fint fimule Hunc Chriftus poft tot preces ita erudiit, Appe- corlevain coelum. Et unde, inquis, poffum? tebat in remoto Afceterio feftus Sandtorum qui funes », que machinz , qux fcale opus dies, ad quem invitatus , per quietem vo- funt? gradus affeQtus eft, iter tutum voluntas tua eft, amando afcendis, & orando. cem audiit: 40, fed premtie fratres tuos 5 tu l]».'«i[itds e goliremus faquere.. Chriftus igitur gri mendi- | XIII. Güm Carolus V. Imperator frovin- Brex. 1. x. ci fpecie media fe in via abjecit. Dilcipuli preeuntes rogant cauíam ecjulatus , qui re- ciam Peruanam fibi reconciliatam cuperet ; Rhet, cas ä nobilem illum Gafcam huic officio deftina- c.2. $. 4 Ípondit : ZEger infüdebawm jumento , quod excujJo m fugit , etiam defertus non babeo , qui me ad ur: vit,eique complures chartas puras,& a criptu- ra vacuas, folo nomine fuo notatas dedit, eo bem deportet, cui monachi fe excufabant: quod & ipfi pedites irent ; & eo reliCto abierunt. con(ilio, ut, quisquis privilegium aut munus peteret hoc ipfo, fiin chartailla fcriptum fuif- Secütus Abbas eundem offendit , cognito- que illius ftatu qua(ivit, nonne paulo ante fet, impetraret. Ita Chriftus fecit, dum dixit: Amen, amen dico vobis; fi quid petieritis Pa« tran(iere. quidam monachi , & te/bic etiam ;; relictum invenire. Sane , inquit wger , /éd trem in nomine meo , dabit vobis. . XIT. Lucianus fingit Deum fupremum Jo- Drex. 1 3. audita conditione mea abiere , .quod dicerent , |fe pe- dibus-incedere , nec po[[e opem ferre. Et Abbas: vem ad ingentem cocli feneftram quotidie per -unam horam federe, füique copiam facere, di- Potesne paululum ingredi , ut fimul fenfan progre- diamur ?. INon po[Jun, inquit. Ergo Abbas eum &uris partibus , aut aliquid rogaturis. Quis- quis autetn illam horam aucupari norit, omnia . jn humeros fuícipit , dicens: .Deus non fuble- valit : Zbeamus. " Ec &ger: Quomodo me per tan- impetrare, extra illam nihil. Hinc quia pau- cis iila nota eft, paucos etiam effe; qui im- ium fpatium itinevis feres ?. abi modo, C& precare p me. Et Abbas: JVon dimittam ; en /axum , petrent , quod petunt. 3 / À XV. Conftantius Hazret icus dicebat quan. H. S. p. a. cui te impofütum fubibo, €2' geflabe. Paffus eft igi- tur id fieri mifer; & primum quidem fentit - dam de religio(is focietatis Jefu: Si Jefuite l.2.n.128. orationi dediti fint, & a mulieribus caveant, onus$ ad hominis modum grave, mox levius; iterumque facilius : tandem cum vix fentiret perfeveraturos ne dubita. MR . diudM — aumdi . zi as5 d - » ) XVI. Hebrzi de cultu 4 divino pcï*:rx facrificia Drex. 1. s. . amplius farcinam , coepit mirari , qnid hoc ? rei effet: cum e veítigio, qui gerebatur , j m J : axime a b ipfis pera&io , decem miracula Rhet. ceat, commemorant. 1. Quod, licet ionumera ho- * 7 nullus füit, & nusquam apparuit ; fed vocem audiit fe compellantem : Quéndo a[fidue oras pro minum multitudo confluxerit, nullus tamen unquam fe exclufüm fit que(us.. 2. Quod, tuis difcipulis , ut vivi &2 mortui üna fitis , & ii bonore celi , & beatitate juxta tecum perfruantur ; .cum ftarent, íe compre(lerint: cum verocon. feffionem peccatorum facerent, & in terram wident , ut longe diverfa illorumy ac tua fint [Ludia viriutum? Conare ergo illos ad fii emendationem in- procumberent , quatuor cupitorum fparium nemini fitnegatum; 3. Quod., licet faccificia citare , uti fe tecum exerceant , ut po[/im tue petitioni fatisfacere. Alienz preces tum demum pro- füb dio füerint perácta, nunqu am tamen ignis : per pluvias faerit extin&tus. — 4- Quod facri. funt, cum per eas tibi non obes, fed opere adjuvas precantem. ficiorum fumus nunquam fuerit a vento impe- €ornel. a VIII. S. Bernardus ditüs , quo minus recta pergeret. $. Quod fere cOntefnplatïonï fe- Lap. c. ?. dendo vacavit, ut & Apoftoli in adventu Spi- ipfum etiam facerdorem fummum eco die , inAG.v.2. ritüs fan&i erant fedentes; & fecundum Ari- quo facrificandum erac, nullus unquam fini« ftotelem : nima fedendo fit (apiens. fter eveatus impedierit. 6. Quod in panibus Nece[fitas. propofitionis nullum unquam vitium fuerit, Drew Rodr. p.1. IX. S. Thomas Aquinas ajebat, Religiofum deprehenfum. 7. Quod nulla fzmina , qua l N uterum ferebat, carnis fanctificata naufeam tr. &. €, 2. (ine oratione, militem effe (ine armis, imbel- dl c Jem fcilicec , imo nudum. ; fenferit. 8. Quod caro fandtificata nunquam g. foetoris aliquid contraxerit. 9. Quod in eo, Cap, 11. X. S. Thomas de Villanova dicebat, .pr vit, ftare orationem , 'quod calor naturalis in íto- .quo viciimz ma &abantur , loco nulle un- macho folet, nempe vitam hominis conferva- quam mufce fuerinc confpecte, | 30. Quod re, alimenta concoquere, membra vegetare, nemo facrificantium a ferpente autticmj-, lhl E Y 9. forupmque hominem reítaurare. i pifmc fit læfu,ä, XVIl. Cuin Tüulus €F. II Oratio. - 653 u N SMH. lo 3. XVIL Cum Noec Hqu b Ilj olumbam ex arcaiemi- dore defcendit , ut filii Ifraél facie de orat, €. fi(Tet ut videret 1 1I,. num aquz ceffaífent, illa tueri non potuerint. m ejus in- T'S'c-lk primo die quidem vacua, led octavo die cum ramo olivz rediit; fimili modo oratio e cor- Sucunditas. de demiffa , licet non ftatim prima vice ex- XXII. Oratio manna audiatur , fuo tempore tamen fructum refe- quoddam eft coele- p, «. wr. s. fle, inquit Rodri quez, quod unicuique fa. c. t4. rét , ramumque divinz mifericordia afferet. porem offert ; & afferc, quem vulc & defi- Cell.9.c.7. . MM. XXIX. Abbas Nilus aupud Caffianum di- derat ; quzris humilitatem ?. dabit tibi fapo- ) PI' li xit, orationem effe campum floribus pulcher- rem humilitatis , exercitium . quodlibet- de rimis refertum , juxta illud fcriprurz : Ecce peccatis , de morte, de Chrifti cruciatibus ; Gen. 27. odor Filii mei, ficut odor a de refürrectione , de bencficiis Dei ; quzris gri pleni, cui be- v. 27. nedixit Dominus. & defideras dolorem , & confüfionem tui ? Rho. lib. patientiam , maníuetudiuem ? dabunt aff x XIX. Cardinalis Borbonius cum aliquando a- 9.C. 11, in italiam proficifceretur , ad alpium pedem tim ea, quz diximus. R. 4 O0b nives denfiffimas plures dies coactus eft in XXIII. Jonathas olim dicebat: paululumi. s. Reg. bofpitio fübfiftere cum omni & quidem ma- guílavi mellis, & ecce morior: fed qui ora- 14. V. 43- £uo comitatu , aperta demum aliquantum tionis dulcedinem fructumque deguftat , re- via, abiturus voluit, ut erat humanus , Car- Cius dicit: Paolulum guftavi mellis in ora« dinalis-hofpiti loqui:s Id fiebat füb menfe fi- tione, & ecce vivo, id eft m lu nem ; cum enim eleemofynarius , gratiis de , totus refürgo , & alium homi,ncm induo. Mret cals more Deo actis , confuetum etiam retribuere ; TY fübjangeret.. Interim Cardinalis oóconomus XXIV. .Favus mellis verba *cgmpoüt*a ; in- Prov. 16. quit Salomon , dulcedo animz , faniras of v. 24. feu moderator rogat diu quzíitum hofpi- tem , quantum pro hofpitio debeant. lile fium ; quz autem verba magis compofita ex- iftere poffunt, quam quz ab ipíb Spiritu S. - negat , fe quidquam-acceptare , idque tam conftanter , ut Cardinalis ratus , arcanam didata , & ab ecclefia approbata funt? caufam latere , hofpitem &d fe evocarit , qui XXV. Orationi re&e applicari poteft illud Eccl.. 24, varias initio & officiofas caufas praetexebat. Siracidis: Tran(ite.ad me omnes , qui con-v. 26. Taudem cum urgeretur, fic ait: Ante annos cupifcitis me, & a generationibus meís adim- aliquos duo PP. Capucini divertebanr , qui Dra.l. plemini. Spiritus enim meus fuper m«l dul- altero mane difceffuri conjugi mez dixere ; cis, & hzreditas mea fuper mel & favuin. fe pro í(aa fymbola ei dare fuum confuüetum XXVI. Oranti evenit, quod olim Ezechieli Ezech. 3. - illud : Retribuere dignare. -Et uxor quidem ace- quiefcebat ; ego vero füperveniens , indi- eveniffe S, fcriptura teftatur, dum volumenv. 3- oblatum eft, quod , ubi commedit, factum eft gnabundus eos infequor , & eis pallium au- fero ; vix domum attigi, cum in maniam in- in ore ejus, ficut mel dulce. Idem enim ope- cido , inítar furiis aC , nulla mali remiffio- rantur do&rinz coclitus in oratione haufta.- ne Uxor conjiciens mali caufam , equitem - Meditatio. f $94 d D. veríus patres illos expedit , rogatque, ut revertantur. Redeunt , ac precibus fuis me XXVII. Gerfon quz(itus , quodnam exer- part. * reítitaunt mihi: ego ad eorum pedes füpplex citium fru&uofius cenferet religiofo ? op ti- Alph. M accido, ac veniam errati poftulo : voveoque mum fibi-videri meditationem refpondit, eo Dfex. L b quod fru&tus ex leCtione aut oratione vocali Wbet. cad. nunquam accipere pretium ab illo hofpite , qui in domo mea ad gratiarum actionem poft hauftus plerumque cum illis impreffus, etiam « A meníam dicerec: Rerribuere : quod quia etiam - in futarum fervict, eleemofynarius ifte fecit, voti teneor. . Lau- XXVIII. $. fcriptura dicif, fplendorem 9'Equ. 34« davit Cardinalis pietatem hofpitis, & ejus qui in facie Moyfis poit congreffam cum Deov. a9. liberalitatem acceptavit , quia ex voto erat: apparuit, fuiffe cornu firnilem , in quo robus fed hofpes nihil perdidit. Pofiquam enim animalium folet confiflere, ad figni&candum, : pnumerum & ztatem liberorum ejus intellc- egrediendum efle ab oratione cum robore & xit, ac inter cos effe filium melioris ingenii - fortitudine ad laborandum. ad (tudia nati, aílignavit eidem quingenra fcuta annua, & ufumfru&ctum unius e fuis XXIX, Eadem S. fcriptura teftatur , Pä-Gen. 48:-' beneficiis , ut in collegio aleretur, pollicitus- triarcham Jofephum fratres füos duriufculev. 25. infuper ei plura præftiturum , fi íe habilem quidem allocutum effe, juffiffe tamen inter-- ea, oeconomum faccos ipforum frumento & - ad ea faceret. Dignitas. pecuniis impleri ; 1ta facere folet & Deus;dum durius quidem in meditatione per ariditatem Drexel. XX. Diogenes Oratores terhomines vo- fuos filios habet, fed tamen interea mentem l.Rhet. cabat, quia, (icut eum , qui nec facundus, cceleftibus donis replet. cel, c. 2, JO [I nec humanus , nec doctus eft , hominem ä effe negamus ; ita is , qui defertus ,. affabi- . XXX. S, Therefia dixit, neminem quax;-ïn itiner, tumvis perditum meditationis exercitium , fiBerf. c.16, lis & doQus eí(t, terhomo merito cari [ poteft YO a Deo ad id excitetur, negligere debere, eo quod ipfa omnium virtutum comparandarum EKxod. 34. XXIl. Meyfes ex divino colloqui in mon- principium , & omnium chriftianorum vita VX 290 te, cum tanta claritate & vultus füi * fplén« in ea fit fita. LlIlI $. Xv. Blübliotbecee .Manuakis Concionatorte 654. $. XV. AXIOMA T A. AUTHORES. I. ui nefcit orare , adeat mare. I. Alphonfüs Rodriquez p. 1. tr. $ Vr nicbt betben kan, aufs bobe Meer [oll IT. acobus Alvarez to. 3. f . llI. 'Eufebius Nierembergius de adoratione i gabn. II. Qui nefcit tribulari , nefcit precari. in fpiritu & veritate. f INotb lehret betben. IV. Theopbilus Bernardinus l. 6. toto. [i V. Joannes Bufzus in Viridario V. Oratio. qt HL JVon clamor , [éd amorv clangit m aure Dei. . lefti. VI. Hieremias Drexelius in Rhetorica cos- ! Go giebt nicbt. Acbtung aufs Gefchrey q? , fondern Item in rofis Marianis part. r. c. 9. . l aufs Ey. VII. Bernardinus Rofignolius l.4. de difcipl. IV. Carius eft multo precibus quodcunque para- a c. 1. usque ad 23. . àur. Vlit. Nicolaus Lancizius opufc. 6. 7. & r1. rga pa- Quam quod epes , €$ quod copia la IX. Ignatius Balfamon tract. de modo re- 2 ä vant. &e orandi. | . Multo con[lat , quod precibus , e mptum, X. Ludovicus Granatenfis de oratione & VWoblfeiler 1fü kaufen , damn bitten. meditatione lib. tres; x ( . N. Preces. Principun armate. funt: Cogit vo- "X. Petrus Sanchez in regno Dei pag. 7. C gaundo , qui rogat potentior, ( Herren bitten. ife - gebotben. " j X;li. Ffadcifcus Arras to. 2. tf: guiion - XIII. Jofephus M L f VI. Rete novit oivere , qui rette novit orare. | 4 ;m(ï" bibliotheca : mora Recbt gebetbet ifü vecbt gelebt.. trad. $9. ,,,,, E ä$æ4*4**4& d dedodededeteledebotebe dedebodedetededebetelededeie deledededel ï f TITULUS CVl äï ORBIS. — BOo*WU0 O ESMXISUAM- ii S. David Propbeta , 'fäüm in D[almo oFfavo opera Dei confideravit , -mgrz"täy exclamarit : . Domine , Dominus nofler , quam admirabile e[] nomen tuum in univer[a terra! Ea tamen eff. bominum , non. laudanda fane confuetudo , ut , ue communia [unt , €? quotidie oculis objiciuntur , minus plerumque e[limare ,. & ivis bomini Dei velut . Condi- ä admirari foleant. — Quare c um tantopere nece[]aria fUb cu . joris &? [upremi Finis cog mitio & «c[lhmatio ( ex bis em m ipfe amor , in quo confi- , Q&on modicum ad diciam Dei . f perfectio bominis , oriri folet ) merito [perari potef! aflinationem. ingenerandam. proficuum fore, fi ea pr &UU , que rarius in orbe oc- & in admirctionem. bomines. plerumgüe . rapiunt , breviter veferantur ; . baec tDrrint , enim fi ad. Deun . eefHimandum. non. [ufficiant , merito de talibus perjonis fequentia. Sa-. verba promunciari poljumt . Fanmi autem [ünt ommes bomiues, im qui- lomonis Sap. 1 itello- bus. non. [ubef] fci entia. Dei , & de bis, que vvidentur. bona , tion. potuerunt i neque. intendentes. operibus. agnoverumt , quis effet artifex. Unude gere eum , qui eji paulo poff fubdit : " u r ortm fi [pecie. dele&tati , deos putaverunt , [ciant , quanto bis Jpeciofor eff , [peci 4 ei enim Generator baec omnia con[htui. . 7dut [f Dominator eorum intelligant ab iis , quoniam qui bec fecit , «irtutem €?. opera. eorum mirati funt.; fortior efl ii $, a magnitudine enim p eciei & .creature cogno[cibiliter poterit. creator j borum "videri. ualis quidem conjetura & illatio fpecialiter ex bis , qua in orbe admiranda occurrunt , relatis merito [perari poteff. INon ignoro equidem , plures bac de re auibores eruditos commentarios reliquifje , uti Simonem. Majolum in. caniculari- pus diebus , $.. Sfoannem. Nierenbergium , & ls; verum quia bi libri grandiores aut per legere le&hori lubeat , ideo potiora , que libris fant , quam ut emere eosdem , dllis admiranda enarrantur ,. p lacuit im breve compendium redatla proponere , ut vel ipla brevitate le&or. alliciatur ad materiam banc nmo fine [peciali fru&u ,. gufiuque , ut [pero , perlegendum. 6. T Tüuuus CV1H. Orbis. 65$ 5. I D conveniebant ad cibum $ tüm inaeiflri inter- DE MORIB US GENTIUM. rogabant, quid frugi ab ortu ad illu d cempus effeciffent? Qui nihil haberent, q uod offera [ ægyptii ventum mortuorum eximunt, rent, impranfi foras ad opus tundebantur. ls ut omnium peccatorum caufam, one- XIII. Inde feftum agunt diem, fi a Rege ca« ra capitibus ferre virorum eft, humeris fcemi- pilli abluuntur: narum, fceminz ftanres urinam egerunt, viri Exípectatam mortem pro de- decore vitz: habent, nec ullus corporibus hoe lo fedentes. Suillum pecus adeo deteftantur, uc nos redditur,quem fene&us folvit. Filii fenió o fubulcis omnia templa inrerdicta 6int, Etfi conícítos patres interficiunt, & eorum carni« quis porcum attigerit, cum omnibus indu- bus vefcuntur, nullam animantem occidunt. mentis in flumine abluetur. Decedente ali- XIV. Lacedzmonii furandi ufüm impune pl quo muliebris familia caput ac vultum fibi concedebant, quod furandi fol luto deformat, excurrit deinde, & per urbem ertia acueret animos adolefcentium; & infidi arum aítus, & , plangit, viri nudatis pectorribus fe converbe- vigilandi tolerantiam, & o rant. Apud eos Amafis Regis edicto unus- brependi celerita- b tem; atque adeo pro bello aptos redderet, quisque cogebatur fingulis annis deftinato Solebant liberorum füorum indolem publice magillratui indicare, quo fe artifico alat, experiri, verberibus admotis, illosque horta- omittentibus poena capitis erat decreta. Il. Apud Arabesconfanguinei omni habent ri, ut flagellorum ictus fortiter petierrent, & ^ vulnera preberent vulneribus. Quoscanque communia, maximus' tamen, ztate precedit ple&ebant, no&u puniebant. - Quilibet Patri cateros. Una omnibus uxor, ad quam ingref. in fuo artificio füccedebat. Ante bellum amo- j furus baculum (quem femper portant) ante ri facrificabant, quod is unus victori am pa. fores deponit ne alius ingrediatur. riat; aut mufis , ut facinora in b ello patrata Ii1. Atfyrii egrotos in viis proponebant, & predicarent. exquirebant a prztereuntibus, fcirdate reme- XV. Apud Perías Regi ebrietas femel in an- dium. no permittitur. Homines amant adunco na« IV. Apud Babylonios ubi virgines fade Ío , quod ejusmodi fuiffe Cyrum Kegem pro- funt nubiles, omnes in unum locum congre- dantannales. Miniftranti f(amulo gantur, & circumfiftenti virorum frequentiz ne fpuere, nec loqui licet. nec hifcerg,- a Przcone figillatim fecundum ordinem for- a mz venduntur. . XVI. Phigalli vino odeo gaudent, ut non alibi, quam in cauponis habitent, hofpitibus 'N. Ba&triani fenio vel morbo confettos ca- domos elocantes cum uxoribus. nibus devorandos objiciunt, ad hoc de indáe XVII. Sabzi corpora defunctorum non plu- ftria enutritis, quos fepulchrales vocant. ris faciunt, quam ftercora, hinc ipfos etiam if 'VI. Carmani percuffa faciei vena perfluen- Reges in fterquilina abjiciunt. tem inde fanguinem vino permifcent, propi- XVIII. In Monomota / pe& regno & aula, fi nantque, amicitiz finem ftatuentes, fangui- Rex bibit, tuífic, fternu tat; qui ad(ünt, ingenti nem guítaffe mutuum: Nemini apud eos li- clamore pioferunt verba cebat uxorem ducere, nifi » quibus ipfi bene j prius caput occifi precantur, idem przíftanr, qui foris funt, au« hoftis ad Regem detuliffet. ditis prioribus fequuntur reliqui in tota civi- . VH. Cafpii parentes inclufos famz necant, tate, Memo ad hunc Regem accedere au« cum annum 7o. &tatis exceflerunt. det, nifi calceis detra&tis. u VIIL. Catti Germaniz populi virgines nu- KIX. Scoti ztate S. Hieronymi vefceban- biles in publicum producunt,' & accurrente tur humanis carnibus,& licet per fylvas inve- , juvenum multitudine dant optionem eligen- nirent armentorum & porcorum greges, ta- di virum, quem veliat. men paftorum nates & foeminarum papillas IX. Apud Creftones populos finguli plures abfcindere folebant, & has folas pro deliciis habent uxores, cum autem vir moritur, ori- arbitrari. " tür certamen inter illas, quz ardentius ama- XX. Tibareni populi Scythiz in Afía, quos , rit viventem? in quo quz vicerit, ad mortui amant, fenio confectos füfpendunt in patibu- j tumulum exornata ducitur, & a propinquis lis. Si quando mulieres peperint, viri velut mactata cum viro humatur. . F ggritudine fimulata in le&tulis decumbunt,ut X. Galli antiqui liberos ad confp e&um puerperz, his jacentibus miniftrant uxores, füum prius venire non patiebantur, quam XXI. Tonemphorz canem habent pro Ree er «tatem adoleviffent, & militaribus peri- je motu etus imperia augureantes. , * culis fubeundis effent idonei. XXIL . Zithiopes Reges fuos ita honorant, / XI. Nullam absque philofopho faciebant ut fi eorum aliquis unoculus fit aut alio facrificium ; quia ceufebant per divinz natu- membro careat , turpe judicent, fi non om- j r conícios facra fieri oportere, tanquam diis nes confanguinei & domeflici eodem ca- propinquiores; horum interceffione bona a j reant, fed & iniquum putent Rege mortuo diis judicabant petenda , quorum confilio in fupervivere. ] pace & bello uterentur. XXIII.Egyptiorum Regi nullus famulus aut Xil. Gymnofophi(tz nudi degebant in fyl. alia res fecundum voluntatem conceditur, vis, ab ortu ad occafüm perftabant intuentes imo ipfe fe felicem judicat ex eo; quod non fe. folem immobilibus oculis ; ferventibus are- cundum voluntatem fuam fed fecundum fo- nis toto die alternis pedibus infiftebant. Apud lam legem vivere poffit. Unde preícribi ut ipfi, eos omnes adoleícentes ex diveríis locis quomodo ire, ftare, Javare, cum uxore coha- R. P. Lobn. Bibi, Man. Tàm. 11. L11l12a3 bitare, , V!)"z'bäisïbecæ Mannualis Concionatri 66 fiepe unicornes, aut tricones reperiuntut, foe bitare,quid & quantum comedere debeat &c. Hoc modo inire conciliant (ibi animos fübdi- lidisque ungulis. Apud Mifios omnino carent cornibus ; /Elianus fcribir, Erithraos boves torum, ut hi eo mortuo 72. diebus nullas nu- ptias peragant,& in civitate quotidie 200. vel cornua mobilia habere, ut auriculas , Majo- lus ibid. 3c0. difcurrant,lu&tum teftantes, & Regis lau- des cantantes. XXVIII. Plinius dicit, in Canariis Infulis ca» nes effe mire magnitudinis, & in regno The- XXIV. Troglodyte inter fe acriter certan- tes, fi anus edveniat, pacem precipiens, mox beto afini maguitudine adveríus feras omnes dimicare. linde Incola eos domi familiarius obediunt. Pro grandi piaculo habent, fi quis alitos fübire jugum, & trahas vehere docent, vivere cupiat, qui in vita nihil przftare po- teít, & nonnifi aliis oneri eft ; Et pariter judi- cujusmodi boves trahere folent. Imo ZElianus l. 4. c. 18. docet, eos contra leonem pugnare; cant malum, (i quis talem hominem pauen- ter videat, nec omnino occidat. & (i leo victus fuerit, tam mordaciter eum re- L] li. tinere,ut,ediamfi enfe eorum crura abfcindan- IDE QUADRUPEDIBUS. tüur, non tamen eum dimittant, nifi tandem moriantur. Garamantum Regum canes du« In his plüra occurrunt admiratione digniffi- ma, quarum aliqua placet deguftare. centi ab exilio reduxere przliantes contra ree fiftentes. Rhodienfium militum canes ita edu- XXV. in Suecia Sylve(tres afini funt tan- cati fuerunt, ut, cum noCtu vagarentur, Tur- t& proceritatis, ut füummo dorío equent men- cás a Chriftianis folo odore ita difcreverint, füram hominis porre&i in brachia elata. In ut illos latratibus & morfibus impeterent, his Scythia cornibus praditi nafcuntur. Terra In- blandirentur. Alii in conflictum hoftium fe dica gignit afinos cornutos , e quorum corni- immifcuerunt,eosque morfibus graviter lefe- bus (i fiant pocula, venenum nihil nocet. Eft autem his a(inis peculiares forma, nam uni- runt,quin & captivos Indos commendatos tan- ta folertia affervarunt, ut, fi qui aufugiffent, cornis e(t, folipes, eft praterea fylveftris, ve- eos etiam multitudini admiítos internofce- lox, audax, pugnax , equi magnitudine , pur- rent & retraherent ; quod fi vero noctu aufue pureo capite, reliquo tamen corpore albus, nigris oculis,& uno cornu in fronte praeditus, giffent, tamet(i jam ad multa miiliaria dilapfos nutu. dominorum odore infequentes invene- cujus fuperior pars punicea, inferior alba me- dia nigra eft. [n urbe Memphi funt gradarii runs, dentibusque abreptos dextera fortiffime retenta ad reditum compulerunt, reludtantes a(ini, tam apti ad equitandum, ac optimi equi. Maurifii afini tam celeriter currunt, ut volare difcerpferunt , unde in catalogum militum videantur, fefIi tamen adeo immobiles fiunt; conícripti, duplicique ftipendio funt donati. Quidam ita erat affüefactus, ut lumen in men- ut prz pedum dolore lacrimentür, oporteat- que eos equis alligari , ut trahantur potius, fa (tabili veftigio prioribus pedibus tenuerit, donec epule perdurarent. Canes cecorum quam incedant. Ita Majolus coll.7. Saphronius narrat,quosdam Anachoretas habuiffe aGnum, Romz loco ligati, Dominos ad omnes eccle- fias, ad omnes Principum civiumque domos, quem illi fternentes miferunt ad hortum cum his verbis: Vade in hortum & affer olera,qui- eleemofynz petendz gratia ducunt, norunt enim, quo veniendum fit, ibique fubfiftunt. bus auditis ille mox ad hortum folus perrexit, : ibique capite januam pulfavit,oneratusque do- Majolus ibid. Ly'bicaä'ad equorum magnitu- mum reverfus eft. Albertus M. tradit,fe exper- XXIX.Caprz tum effe,(i ex ea parte corii afinini,qua ille one- dinem accedunt , cornua pectori appenía ha- bent. Aliz enim in cruribus cornua gerunt; ra portavit, fiant calcei, nunquam eos confu- mi, etiamf(i fcabris lapidibus iter peragatur. alix fex menfibus non bibunr,fed tantum mare intuentur hiantes,aurasque excipiunc, Plinius XXVI. Apud Saxones mons Regius eít, in fcribitl.8.c.5 0. cum dug caprz in ponte tenui, quo reperiuntur bifontes ($5üfftl) intra quo- rum cornua tres viri federe pofTunt, in cujus qui utramque non caperet , fibi occurriffent, earum alteram fe proftraviffe fuper pontem; pelle 15. viri cubare queunt ; cornibus equum cum feffore in altum ja&tant; lingua vero ho- ut altera füper ipfam tranfiret. j L . XXX. Cervi Aqui lonares aliqui fünt, quibus minem ad fe trahunt. Majol. coll.7. XXXII. Boves in [ndia reperiuntur exigui triplex cornu eft; quorum unum ad r5 ramos quidem, fed preter oneris ferendi induftriam, propagatur,collo crinito equorum more,pedie bus fiffis. In novo orbe in regione Chicorae etiam füb froeno currere , & equitare dociles riorum adeo cicures fünt, ut educantur & re- equorum gradariorum more. Zlianus fcribit, apud Indos effe boves hircis non majores, qui ducantur ad pafcua gregatim, ficut apud nos Prolomzus fecundus cervi conjugati velociffime curfum conficiunt, per- capre & oves. hinnulum munere accepit , qui lipguz Grg- indeac Getici equi. Alii reperiuntur, quorum ce innutritus fic ad eum fermonem aíTuefa- cornua usque ad caudam fe porrigunt. Alii &us eft,utloquentes intelligeret. Majol. l.c. ex cornua in humeris habentes, alii gibbo(i funt ad onera ferenda , & quandoque clephantis Ziano. Olao tefte, jugum ferunt, & bini cur- rum trahunt per ampliffimas nives & glacies. majores. In India orientali, ia provincia Man- gi, boves reperiuntur fylveíteres criniti pro- XXXI. Crocodilus quidam repertus eft 26. cubitorum longus;alii capita tam ingentia ha- xiore juba, quz ad pedes usque protenditur; cauda quoque eft illis, quam equis elegantior. buerunt, ut hiatu vaccam corhode glutiiffent, XXXIL. Elephas arandi, vehendi & pugnan- Cornua vero tam magna, ut non tantum ex- di artem addiícit, lapides ad certum ícopum tendant fe ab occipite usque ad caudam , fed jacit, & optime natare diícit, uti & fcribere & etiam incolz pro amphoris utantur.' lln India intel- lï;ituïus CV Ill W Orbis. 657 intelligere füo modo. ImotïQuandoque etiam tem exeräi"cum fibi obviare, nàm ere&to cor« funambuli officium exercere,uti Neronis tem- pore fteterant. ZElianus fcribit; quandam ita pore contingit. Tempore Germanici fex Ele- inftructam fuiffe;ut auriga fungeretur officio. phantes marss virili veftitu induti, & totidem Marcus Polus narrat, fe vidiffe apud Tartaros fceminz muliebri ftola ornatz decore epulis uríos pregrandes albos , ac 20. ulnis longio- accubuerunt, ac in men(íam promufícides tan- res. Alb. M. addit, obíervari, hos albos urfos quam manus porrexerunt, & füumma modeftia aquis mergi incolumes,ac in imo maris piíces epulati fünt.. Quandoque excreícunt in alti- venari. Saxo Gramimaticus memorat, in agro tudinem 15y. pedum. Majolus l. c. Suecico urfüm virginem rapuiffe ,. & in fpe- XXXlil. In Sarmatia fünt equi, qui per cum, quz-inviis paludibus perplexa ramoe centena millia, & 5o. paffuum continuo curíu rum ferie tegebatur, omnibus incognitum lo- currunt. Ín Arabia diem & noGem integrum cum protraxifle, reddidiffe preegnantem, pe« affiduo curfü currunt. | Probo Imperatori periffe puérurm; cui nomen ulno füit, qui per- equus fuit, qui 1o0. milliaria fingulis diebus infignis in flruendis fraudibus fuit.. Diu virgo currere poffer, & decem diebus períeverare. in eo loco delituit, urfi przda vi&titans,ac tan» dem caíu a vicinis fi Czíar equum habebat, qui.anteriores pedes humanos habebat, nec alium dorío accepit. eadem uríus, mater & proles. pecus inventa eft, ö»c:in' Franc. Alv. memorat Pretoianni Principi ex XXXVIHI. In Cyrenaica Regione fünt mures 4Eoypto miffos 30. equos elephantorum ma- erinateorum genere, pungentibüs pilis, ZElia- gnitudine. In Balaxia urbe Per(idis adeo vali- nus ait; alios lepornm (fimilitudinem eerere. dis lunct unguibus, ut foleis ferreis nunquam Olaus tradit, muxes in faccaro alitos effectos egeant. In Corfica Infula funt equi ovibus - albos, poftea vero, quando ceffavit faccari ali- paulo majotes. Bucephalus Alex.M. 16.talen- monia,priftinam nigredinem repetiilTe. Arifto- tis emptus eft. Scytharum Rex equam habuit teles reflaturymures eredtos ire,quafi bipedes, generofam, ad quam admiflus pullus ejus , ut eo quod poftrema crura przlonga , anteriora ex illo reciperet,recuíavit. Poflea vero velata brevia habeant. Alb. M.ait, inIndia effe mu« matre admiffus , at vidit & agnovit matrem, res magnitudine vulpibus pares. Amjyntas aufugit,& fe precipitem dedit ; (ed & ipfa ma- fcribit, in Cafpiis montibus murium maxi- ter ob inceftum exhorruit. Ariftoteles fcribit, mam effe multitudinem, eosque intrepide fiu- in Syria ex agreítibus equis unum armento vios przcipites tranare; caudas enim inter f& praeffe , nec pati, ut juniores foeminas con- mordicus tenentes transmitcunt flumina. Ícendant, fed corrigere, & tam diu delinquen- XXXVIIL . Cameli dicuntur in r5: usque tem infectari, donec arreptum in terram fle- diem perferre (itim. Intra unum diem 100000, xum ore exícindens pudenda caítraverit. paffuum abíolvere poffunt ambulando. Leo- XXXIV. JElianas fcribit, Maurifios Leo- nius fcribit, eos doceri choreas ducere hoc nes uno eodemque tecto cum pueris-ali; ex modo. Includitur junior Camelus in loco; ubi eodem fonte cum hominibus bibere, & (i do- pavimentur przcalidum fit, ut urgente calo-. ium alicujus ingrediantur, ut canes foras re;alternatim pedes attollere cógatur, interea propelli ; imo folis verbis a mulieribus abigi, femper ad fores tympanum a Du&ore pulfa- maxime fimilibus: Non te pudet , quod cum tur,unde fit, ut habitu contracto, quoties dein fis animalium Rex, ad hoc tuguriolum diver- tympanum pulíatur, fimiles faltus peragat. tas, & quemdecebat animalia venerari, mife- | XXXIX. Jofephus Anchieta fcribit, in Brafi- ricordiam muliebrem canum more exquirere? lia animal compertum effe Echino perfimile, Idem me:norat in exercita Jubz Mauri ado- cujus fetz przlonge ac perdure fünt, colore leícentem venando leonem levi ictu percut pallido, fed aculeatz, fumma cufpide nigrz; fiffe, poft annum vero in reditu exercitus per quz cufpis etiam ab animanris divulía cute, fi eadem loca exercitum penetraffe , neminem alicui rei admoveatur, fponte eam penetrat, prorfus Ilzdentem, nifi illum adolefcentem, nemine urgente, ita unica noCte craffiffimum quem difcerpfit, nullo valente auxiliü auferre. coxium perinde ac acus perforarit, unde mue XXXV. [uxta urbem Belfa orientalis In- lieribus ad aures perforandas in ufuü eft, diz vulpes reperitur, quz toto ore ac collo, XL. Aloyfius Almeida narrat in regno Gote atque anterioribus pedibus vulpes eft, pofte- to extare filvam,in qua reperiatur animal ca- riores pedes vero anferinos habet, hzc mitri- nis magnitudine, auribus brevibus, aureo co« tur in mare fune collo alligato, venator ore lore, premolli villos hoc cum fenuerit, fpon- pifces, captosaue in cymbam litusve ad Do- te rnare ingtedi, & paulatim in pifcem mutari; minum , cui fervit, defert. In Cafpia vulpes Id compertum ex eo, quod aliquando captus ingrediuntur civitatem, & adulantur homini- fit ejusmodi piícis, cujus una pársadhuc má- bus in zdibus, ut canes. Apud Tartaros ni- neébat quadrupedis, altera fquammis & pinnis. gt2 , in Borealibus regionibus albz , & rufz formata apparebat. cum cruce in dorfo reperiuntur. IHfidorus fcri- XLI. In Lybiaanimal eft,cui nomen Nume- bit, ex equa aliquando vulpem natam. rus ; hoc venatu vivit & predam femperin un- XXXVI. In Prafiis Indis (imiz habent co- décim partes dividic, decem comedens, undes mam ac barbam , caudamque leoninz fimi- cimam relinquens. Hermes Trifinegiftus nar- lem, capite & extrema cauda flavz fünt, reli- rat in /Egyptoó quadrupedem fuiffe duodecies. quo corpore albz , accedunt ad fuburbium paribus omnino intervallis emittentem uri- Latagex urbis, & oryzam codam a Rege nam,unde obfervatum horologii vicem animal abjectam quotidie accipiunt, "Tanta autem przfetuliffejiideoque per horas duodecim tune diem dividi cce us. eit earum ?opia, ut Alex. M putave?iy, ingeg- piffe, conjicit Trimegift 3 5.11; 653 dlibliotbece Manualis Concionatorice 1 . HlI. — eft, in qua ejusmodi cornutz aves ova füa iá DE AVIBUS. terra recondunt, & inde opportuno tempore XLII. Tiberio Principe corvus futorís ita ulli prodeunt. fermoni afuefactus erat , ut omni. matutino LIV. in ipfa Africe Ora avicula eft (Mono* - tempore evolans in roítra in forum , verfus cadiata, feu paradifiaca ab incolis nominata, Tiberium, deinde Germanicum & Drufum quod ipfam in paradifo folius Dei proprio nae Czíares nominatim, mox tranfeuntem po- íci crederent) corporis magnitudine, & pene aR ey at pulum Rom. falutaret, poítea ad tabernam forma Coturnici fimilis, pennarum ambitu 1 difcolere, fed venuíto admodum ac decoro remearet. Majol. coll. 6. XLIIl. Cxlius Rhodiginus narrat, Cardina- exornata, pedes nullos habens; pennz ejus; lem Afcanium pfittacum habuiffe, qui per- quz alas & caudam conftituüunt, in orbem ex- petua ferie recitaverit fymbolum fidei latino tenduntur ; immobiles plane velut radii rotz infixi fponte fuftinentur,neque unquam in tere idiomate, nullo penitus errore admiffo. XLIV. Anthus avis fi herbis pafcatur, & ris videtur. Maículi tergum ex parte depref- fum & inflexum eft;adeo ut (inum quendam & €qui adveniant, ipfa avolat fugiens, fed ipfo- sum hinnitum apertiffime imitatur,atque inju- foveam efformet, in quam fcemina (quz ven- trem cavum habet) ova deponit, & excludit; riam accepti pabuli quafi derifione ulcifcitur. XLV. Taurus avis in Arelatenfi agro boum ex dorío maris duo nigra fila cornuum more extenía, & fütorio filo fimilia procedunt , ut mugitum aperte imitari dicitur, uti & alia,cui nomen afina, afinorum rugitum voce fua imi- foemina mari firmius alligetur, Cibus eis foli- tatur. dior nullus, hinc mane nihil reperitur, fed to- XLVI. In Traprobana infuüla ita edocen- tus venter pinguedine tantum repletus con- tur aves , ut pueros in aera evehant , incolu- fpicitur. lta Majolus, qui ait; fe talem avem bis vidiffe, & in manibus habuifle. Addit in- mesque in terram deftituant. ln eodem mari nautz avibus pro Magnete ad orbis partes in- fuper, fi foemina dormire velit, a mare exci- i dorfo, & viciífim hunc a fcemina. dicandas utuntur. In Norvegia autem horo- logia vicem füpplent, cum totis tribus men- : LV. Caprimulgus avis caprarum ubera fu- git, & in füummam earum perniciem; Inde enim fibus fol femper videatur , neque crepufcula dignoíci poffint ; Cornices enim interdiu con- vel exczcatur capra, vel certe debilitatur. - LVI. Vefpertiliones (uti & vultures) non ticefícunt, deinde canentes afuetos (olis oc- cafus indicant. procreant ova, fed omnes fünt foeminz, ven- t Heracleotico o&iö toque praegnantur, & pullos procreant , qui XLVIL. In ipfo Zgy hirundines evaganti Nilo continuatione , ni- ftatim a partu fünt volatiles: uberibus & la- dorum molem inexpugnabilem opponunt ita- &e eos nutriunt, & ample&tendo deferunt. In dii fere unius fpatio, quod humano opere per- infula Meffana fünt aquilis majores, & in ci- bum fuavem homini parantur. fici non poffet, atque ita omnem humanam Regum potentiam fuperant. * LV1l. Regulus feu Trochilus, fi pennis nu- XLVIIL. In criental 1 India ar bores funt fu- datus veru infigatur parvo, fe ip(um in igne e rripas maris,de quibus aves procreantur ro- rotat,& affat,uti Alb.M. fe expertum teftatur. j ris infixis,arboribus dependentes; tempore LVIII. Nifüs avis rapax raptam vefpere vero maturitatis ex arboribus decidunt, ac per aviculam intra pedum articulos nocte tota incrementa proficientes,ficut ceterz aves vo- retinet illzfam , ut frigefcentes articuli cale- lare incipiunt ; veruntamen nifi decidentes fiant, mane autem accepti beneficii memor cito aquas invenerint, vivere non poffunt, eam dimittit, Alb. M. LIX. In Brafilia avis quzedam eft non minor q uoniam in aquis eft nutrimentum earum. XLIX. In India orientali dicuntur arbores corvo, cujus alge fimul repercuffz tantum fragorem emittunt, ut multarum arborum effe, cujus folia etiam a trunco feparata ani- mata fint, & moveantur, fed non ultra octa- cafum imitentur. Apud Corpius avis eft, quz vum diem ob defectum alimenti. Olaus quo- fapine volat, exteníis cruribus, & collo fup- que fcribit, ad Orchades infulas arborem effe, pofitis , fimulque catelli vocem emittit. LX.Apud Indosavis eft nomineMufcatulus, cujus fru&us, fi in mare decidant, tempore anates fiant, fenfimque crefcentibus alis evo- magnitudine humanum pollicem non exce- dens, roftrum mulierisacu majus non eft, pe- . lent in filvas. L. Philarchus fcribit puerum aquilam edu- des quafi exigua fcriptoris linea,tota avis cum eaffe, mutuoque adeo fe amaffe, ut, cum puer nido ponderata 24. grana non exceflit, mirae on velocitatis eft, ad nidum accedentibus ftatim zgrotaret , ipía affiduo affideret, ipfo n edente, cibum non caperet, ipfo cremato , & inliftit, atque oculos primum petit, ac fugit. LXI. Digzcron avis eft perdicis ovo non ma- ipfa in rogum involaret. In unico aquilz ni- do compertz fünt reliquiz 300. anatum, 100. jor, de cujus ftercore fi quis tantum, quanta anferum leporum 40. & pifc:iumïinnumcra- milii eft magnitvdo,fümat folutum in poculo, bilium. moritur ad vefperam, fed morte fuaviffima, & lomno fimillima. Ipfius autem efus libera- LI. In faltu Hircinie aves nafcuntur, qua- rum pennz in tenebris fulgent, ut incolis pe- tor eft doloris, & jucundiffimus edentibus, unde Reges eam inter thefauros retinent. regrinantibus viam moderentur. LII. In urbe Quetinfu Magni Cam gallinz LXII. JAElianus memorat, 'arentinum mulierem ,. nomine Heraclidem , ciconiam , naícuntur , quz pilis perinde ut feles noftra- tes teguntur. de alto lapfam & crure fra&o afflictam cu- LIIL ZElianus narrat;in ZEthiopia Unicornes raffe, & dimififfe, poft annum vero redeun- aves reperiri. Inter Molucas Meffana, infula tibus Ciconiie, cum ipfa íolem vernum faret, TifuJus CVHL: Orbis. 659 ftaret, ciconism quandam leniter demiffam, mum aggereffus latera primum moríü vellicar, lapidem quendam in finum ejus evomuiffe neque prius przdam deferit, quam fune uter- ac volaffe , qui lapis noctu rotam domum ue in litus auc Navigium attrahatur. — Alius illuftravit. juxta infülam Cubam Cartilaginem tenuam LXIlI. In Braffilia avis quedam eft ; quz gerit capite marfupii modo , quam obviis pi- nunquam nido exit, fed ad eam, velutad Re- Ícibus jaQtat in caput, & (ic capram przedam gem, aliz aves rapaces cibum deferunt. . Ibi- ad Dominum adducit. dem avicule quzxdam pafferibus fimiles ni- LXXl. Faíten piícis eft, incujusore marina dum 200 vel 300 fufficientem communi la- aqua efficitur dulcisunde dulcedine tali alle- bore zdificant, miraque arte contexünt, ve: Gipiíces in os innatant , & ab eo deglutiuntur. lut amplam domum, in qua quzvis fibi cellu- LXXII. In Arotan infüla Zeila piícis eft, Jam conficit, in quam ova deponat, & exclu- quiaítu capi (e permittit, verum capiens mox dat; (igrandioravis accefferit , tanto impetu febriarripitür, nec definit morbus , donec pi- i erumpunt ornines fimul, ut iila defeffa aculea- ícis dimittatur. " "- LXXIIIL Olaus tradit tis morfibus recedere cogatur. : 1 ,ïfx/ Norvegia Oceaho LXIV. Albertus M. memorat,i nventos efffeï marina quadam monftra effe ,. quibus (it hu- anferes bicorporeos, folo dorfo connexos, & mana facies fimul cum. monachorum cuculli utrumque propriis pedibus gradiendo,alterum quadam fimilitudine, horum aliquid fia pifca- dorfío detuliffe alterna delatione, anfer aliquis. toribus in cymbam trahatur, mox omnium, in eadem domo 60 annis vixiffe dicitur.: qui in navigio fünt, manus obftupefcere ; & - LXV.InSiparum regionibus aves tam gran- praterea ingentem reliquorum ejus formg des fünt, ut quamvis magnam quadrupedem piícium adnatantium fremitum edi , nec quie- attollant...Marcus Polus narrat, avem, Ruch Ícere, doneccaptivus pifcis dimittatur. nomine,tam grandem effe, ut expanfis alis r6. LXXIV. Anuno Domini 1043 capra in Ho- paffusinlatum tendatur. Magno Cham allata landiz lacu marina mulier fuit, eo e mari de- eft penna ad 40. palmas longa, craffa ad ulnas jecta , in Harlemum urbem delata vetliri fe duas. linde hzc avis etiam elephantem ra- paffa eft, & pane lactegue nutriri, didicit quo- ptum ad terram allidit , & devorat. que fila ducere , & obfequirebus multis mulie- LXVI..In Balearibus in(ulis reperitur avis, bri more, imo & Chrifto crucifixo genua fle- Aurifrigium dicta,qus uno pede anferino,alte- Gere, docilis ad omnia , qug mandaret Patro- £o aquilino con(tat,rapto vivitex terra & mari, na. Nunquam .tamen locuta eft, licetmultos folo moríu bibit, omnem cibum aqua tingit, & ibi annos vixerit. In baltico mari aono 153 r. deinderoftro veluti manu ori applicat. : captus eít vir marinus, qui Epiícopum infulis LXVII..Solinus memorat in Bceotia perdi- ornatum corporis habitu penitus exprimebart, ces certas in aére metas habere, ultra quásnon dono datus Sigismundo Polounie Kegiz trie tranfeant. Odericus memorat, in Trapezunte duo tantum vixit, perdices congregatim homninem ductorem fe- LXXV., JElianus memorat,piícem effe (Lu- qui, cum ipío quieícere, cumipío progredi, & nam vocant ) qui cum pinnas fuas molles & fic inregiam duci, iterumque reduci, dimitfis; lenes in. natando explicat, ad (imilitudinem ifüm Regi neceffaria. lunz femicirculum efficit. Idem piíces luna quz videbgntur, adt $. VII plena impletur, & hac deficiente deficit, imo || DE PISCIBUS. LXVIII. etiam arbores vel puteos, (i ipfi applicegur, Craffus Romanus murenam ha- crefcere, vel decrefcere fimili modo facit. bebat, quz inauribus & gemmis diftin&tiomo- LXXVI Circa Africe litora tanta copia nili ornata appellantis Craffi vocem agnofce- pifces volant , ut procul confpicientibus in- ^ bat, atque ad eum adnatabat, & fi quid ei por- fula quedam videatur. . rigebat, gaudio exiliens prompte accipiebat, LXXVIL Plinius memorat , Hippotamum Majoll. coll..9. equino dorfo,juba, & hinnitu, roftro refüpino, . LXIX. Olaus mcmoïre:;', fe oculis fpe&taffe, ungulis bifidis, aprinis dentibus, cauda tor« pulíants quodam cytharam & canente, plu- tuofa prezditum. M, Scauro allatum Romam res delphines adnataífe, & ad horz interval- eíffe. Hunc nimis (acturatum accto arundinum lum immobiles aufcultaffe Plinius narrat, Au- ftipitefe ipfam vulnerare, ac venam pró fluvio gu(to.regnante delphinum quendam e Bajo.- fangoinis relevare, & rurfüm plagam limo ob- no Pateolos ia ludum literarium deportaffe, ducere. li, qui novum orhem perluftrarunt, quoties puer eum vocabat, & paftum przbe. traduntin Aquilopari plaga. & maxime Fran- bat, iterumque repottaífe, idque tam diu, do. ciz litoribus innumeros efle xquos comper- nec puer poft plures annos. morbo extin&tus tos, qui aqua terraque . vitam agant. eít, tum enim & ipfe non inveniens puerüm LXXVIH. Pifcis parafitus, quz- Delphinus in loco confüeto prz de(iderio expiravit. cepit,devorat,itaque ex ejus tanquam ex men- .LXX. Juxta Hifpaniole litora compertus fa locuplete pinguefcit, eo nimirum Delphi- eft pifciculus, non multo longior hominis ul- nus tantopere delectatur, ur cum ipfo liben- na, hunca parvulo domi marínis aquis opple- ter prezdam dividat. /Elianus. 35 to vafe alunt incolz, fitque adeo cicur , ut pal» LXXIX. Margaritifere conchze fimul gre-; pari gaudeat. Subinde vero certo tempore fu- gatitmn,ut apes,natant,Regemque forma & ma- niculis retis modo obvolvitur, & dcin prxlon- gnitudine preftantem habent, quo tamen ca- o fune alligatus perinde ac canis huc illuc va- ptoloco fe non movent, fed facile capiuntur. LXXX AlbertusM. narrat [e vidiffe pifcem, ïat-?r ; &obviumquemque pifcem licet maxi- fpatam ! 669 Bibliotbece Manualis Concionalorie Spatam nomine, qui mucronem in capite LXXXVI. Capito pifcis volens devorare prelongum gerat , utrinque dentatum ferrz pifcem , femper explorat, an adhuc vivat, modo ad pedes quatuor porre&tum ; ut binis feque moveat, nifi enim mortuum repercerit, boum jugis non trahatur.- non devorat. LXXXVII. Plinius docet in Heraclea Pon- LXXXI. Plinius ait, in fümma maria pifcem aícendere, Lucernam nomine, cujus lingua tica & Rhegio piíces defoffos nalci, & conti« ignea per os exerta tranquillis noGibus lucet, giffe aliquando , ut exiccata terra in filvas autollite mari fefquipedanea fere cornua.. Sed abierint, & his quoque humore deftitutis , in & in iplo Norvegic mari ingentis magnitudi- humido ut feras conttitiffe. Adjicit Ariftoteles, nis pilces confpiciuntur, quorum oculi procul in Paphlagonia pifces optimos inveniri defofa ardentes ignes crediti fünt a pifcatoribus. fos , *cum tamen nullz aquz (int propinquz, LXXXH. Nautilus pifcis Concha unica atque adeo a terra produci. Olaus tradit ; preditus, cumex ima maris (ede ad füommam & Plinius , Menan pifcem zftate nigerrimum; aquam effertur, invertit & mutat concham hveme candidiffimum efle. doríum verfus, ne haufta aqua demergatur, LXXVIIIL. Seneca narrat delphinos quon- ubi ad füummum zquoris pervenit, quieícen- dam e mari concurriffe & cum agmine cro- te mari concham fupremam vertit , ac quafi codilorum ex Nilo venientium infigniter pu- Ícapha utitur; brachiis enim duobus in utrum- gnaffe, vitoresque evafiffe propterea, quod que latus remigat, fed fi flet ventus, brachia inferiorem carnem crocodilorum mollem ae teneram fpinis fuis vulnerarint. quibus prius, ut femis, utebatur , confti- tuit gubernacula , cetera brachia leviora in MUELXXXIX. Invenitur piícis quidam totus rotundus (unde & orbis vocatur ) qui tous € remigando exercens, inter quz eft membra- na pertenuis, qua extenía pro velo utitur. capite conítat, nuiloalio membro apparente. -XC. Albertus M. narrat, Galatem piícem Si inftet a belluis periculum , concham aqua complet , & fimul ex pondere in imum fer- foetus fuos in alvo vivere fentientem extra- tur, donec füpernatandum fit. here, &, fi quidem eos ad vitam maturos in- LXXXIH. Olaüs memorat , maritimos venerit, foris relinquere 5 fi autem non , eos in matricem, ut foveantur, reponere. quosdam pifces adeo ingentis molis effe , ut inlitus abje&ti exefiscarnibus, & o(libus mun- XCIl. Dies, marinus piícis unam tantum datis fübeant vices amplie domus confectis diem vivit, Ephemerus vero piícis vix tres 1 feneftris, & portis, cubiculis difpolitis, 11no horas fupervivit. 7 / " XClI. Abides, cum fenuerit , mutata for-'. ecam ftabulis pro brutis, qui tamen füb hoc tecto dormiunt, perpetuo formniant, fe procel- ma in terram migrat , atque terreftre fadtus animal; terra vefcitur , & Aftoiz vocatur. lis jaGtari, & nautragium iminere. Albertus M. memorat, fe pifcem vidiffe, cajus oculorum "XCIIL "Tortura piícis eft, qui Ícutum prze- cavitas 20 hominum capax fuiflet. Addunralii durum octo ac fzpe novem pedes patens, in in (íiau Orotigna compertum piícem, cujus ca- capite baftam, cornu, & galeam babet. XCIV. 'efteus pifcis pertzíus duritiem pitis amplitudo in altum fuerit pedes 15, lati- tudinelonge majori , reliquo corpore ultra 30. cutis tranfit ad aquas fluviatiles, ut rigore dimiffo: mollior cutis , qua mollitie obtenta Ejus pinnas fuiffe grandes, ut ingens dolium. Alium item vifum, cujus caput erectum cum iterum redit ad pelagus. * duabas anterioribus pinnis altitudinem ma- XCV. Teftudines aquati les' tam magnæ lorum navium füperarit , licet reliqua mem- quandoque fünt, ut cymbz ufum prgbeat concha earum , imo quandoque domum una bra füb aquis adhuc fuerint. S. Bafilius memo- rat, fiepe cete inveniri montibus fimilia quo- tegat. In regno certe indico Zapa quxedam inventa eft, cujus tefta S. Antonii Pátavini ad magnitudinem, & infularum vicem exhi- : bere, fifüpernatent. Orthagoras fcribit, cete facellum dixit. XCVI. Pifcatores in Anglia, Lucio pifci, ut longitudine unius ftadii dimidii excrefcere , fervata latitudinis proportione. Olaus tradit, emptori pinguedinem oflendant, vivo ven- vifüm cete, cujus hiatus pateret ad pedes duo- trem aperiunt, atque interiora abdomine re- decim dentibus hinc inde difpofitis aprorum ferta effe, oculata fide teflantur; quod fi non vendatur excifus , refuitur filio venter, & in aut elephantum perfimilibus, tam vaftis ocu- lis, ut ambitus 20 homines fedentes caperet , vivario reponitur, ubi tincarum consadtu circa oculos ac füpercilia pro pilis numera- glqtinofa fanatur, vivusque perfeverat. banrur cornua 250€2q; obdura,ut aliorum ani- DE SERPENTIBUS. malium.porrectaad 7. pedum longitudinem. LXXXIV. Cancellus pifcis concharum ho- XCVII. In Aquilonari plaga ferpens e(t, fpes ex limo & terra nudus naícitur, tnox in- ceui foli crifta precandida in capite patet , greditur conchas vacuas ; ubi creverit, in- hanc reliquz ferpentes fpeciei ejusdem quafi greditur ampliorem, & fic deinceps.- ducem fequuntur. LXXXV. Scaurus piícis cum in naffam in- XCVIIH. In Ta brobana infüla ferpentis ciderit, poftremam füi partem de naffa ejicit, quoddam genus eft , quadrangulari ferme reliqui vero, qui captinon funt, circumnatan- orma, cui fünt 4 Capita, ea ordine, uc tes eum moríu corripiunt, & foras focium aliud feptentrionem , aliud meridiem , a- . perferunt; fj vero in caput exierit, foris alius liud ortum , aliud — occafüm . refpiciat 3 caudam porrigit, quam ille apprehendens quo íe unum gradiendo dirigit ; eo reli- quum corpus fequitur nulla corporis con- extrahitur. E vere 66t k 1 ftulm CF IIL . Orl)zs verfione ; multipedum enim animal eft, & CVIH. Non longe a Nili ortu Sang üïf' ugz euique capiti füus oculus. repertz fuünt cubitorum 7 longitudine ; & XCIX. In Malabar ferpentes fünt ad 6 cu- tinez alibi inventz 30 pedum.- bitoslongi, absque pedibus, vifu horrendi, fed CIX. In Ponto albe fünt apes , bisque in mites; Íponte vero accedunt ad hominum menfe mella faciunt. In ZEthiopia adeo cicures fünt , ut inter hominum cubicula conficiant confuetudinem ;. caputillis eft anguillis per(i- mile , dorfüm vero profert vultum hom füa examina.- In novo orbe omnes aculeo variis d:ftin&ctum coloribus. - qinis carent, & mel album conficiunt. C. Solinus memorat, in India tam magnos CX. Solinus & Ifidorus (cribunt , Indiam effc ferpentes, ut cervos, & tauros deglutiant. alere formicas canibus maximis non mino- Olaus ait, in Norvegia effe (erpentis genus in res, quas aurum penitus egeítum cum fümma circuli modum contorquens cor pus , quod pernicie attingentium cuftodire memorant. $o cubitos longitudine excedir. Plinius /Egyptiorum luporum magnitudinem CI, Poffidonius (cribit, draconem in Macra eis tribuit. juxta Jordanem repertum, non minus jugero CXI. In infulainFpaniola aranez funt tam longum, altum vero adeo, ut equites duo binc grandes , ut lufuriz pilg zquales (int. inde pofiti fe mutuo confpicere non poffent ; CXII. In India locuftz fuünt quaternorum Íqammza ejus militare fcutum latitudine z- cubitorum longitudinis, fermonibus & cruri- quabanot, orís hiatus hominem admittere po- bus ferrarü ufüm prebentes , cum inaruerint. terat. idem narrat, prope Damafcum inven- CXIII. Alphora primum vermis eft, poftea tüm draconem, qui hominem equo feden- in pifcem tran(it, rurfüs tabe aliqua confum- tem devorarit, (eque vidiffe teftatur, fuiffeque matur, is pifcis extra aquam fe recipi, & de- longum pedes 240. [ uxa ómni carne usque ad caput & oculos, i - CiI. Crocodilus cumlíngua careat, in füb- in aquam remittatur, corpus, quod fuerat ab- fidium trochilum feu regulum avem vocat, fümptum, carne ruríüm veftitur, velut renoe hic enim in os involans, ipfüm primo os cro- vatum;eftquelonge majus,quam antea fuerat. codili, dein dentes, & randem fauces repurgat, ita ut crocodilus dulcedine captus [omno pre- DE ZDIFICIIS MEMORABILIBUS matür. Nili incole crocodilos non aliter ac ORBIS. equos domant ineqitant, & maria trajiciunt. CXIV. Templum Ephefiz Dianz 220 nnís CIII. Albertus M. narrat, reperiri vermem factum ab univería A(ia , in quo aliud quafi ftelle figura, qui noctu u ftella laceat, nun- miraculum erant columnz 127 a fingulis Re- uam nifi in magnis imbribus proveniat , ac gibus fa&z 60 pedum altitudine. erenitatem adefle demonftret ; hujus tanrum CXV. In Mexico tantz amplitud:nis tem- efle rigorem, ut tactum ignem non aliter , ac plum fuit, ut ;co domus in eo extrui porues glácies extinguat,hujus etiam fanie contactum rint; n ambitu turres 400 prealtas habebat, corpus de colore in virorem mutatur. ex iis 36 czlatz. Majolus coll. 3. CIV. in Cypri zrariis fornacibus ex medio CXVlL. In templo Jerofolymitano. erant igni nafcitur, majoris mufez magnitudine vel- 2000 talenta pecunix. Unica trabs auri 3co0 ut pennatum quadrupes, appellatur Pyralis, a mipas , & ultra pendebat. Deferviebant ei quibusdamPyrauf(ta,quamdiu eít in igne,vivit; 24000 facerdotes (alii 44000 numerant , & cum egreditur, paulolongiore volatu moritur. 8cco levitarum). Porta tam robufta erat, ut CV. InHifpaniola eftmufcarum genus,ma- a 20 viris vix claudi poffet, & aperiri. gnitudine fcarabao noftro (imile , quod cu- CXVH. ApudRavcííam templum integrum cuyo nominatur, quarum oculi velut lucerna unico faxo tegitur. In /Egypto totum tem- lucent , unde hujus fulgore integra familia , plum cx faxo erat , putantque Zgyptii hanc dum coenz accumbit, illuftratur ; imo ctiam rimam omnium ecclefiarum fuiffe, itinerantes (ibi re(tes ex ejusmodi mufcis fa- CXVIIH. In india templum vifitur, cui ad ciunt , quos fi collo a ppendant, ad 4000 n cuftodiam 4000 militum perpetuo aluntur. füuum videntur. lempium Urpíale tantg venuflatis erat, ut CVI. Ganges luvius vermibus abundat,be- pàvimentum , muri, columnz auro tectz, ruleis nomine, & colore, hi bina habent hra- ipfum quoque.tectum ex auro confectum chia fenum cubitorum, quibus elephantos ad fuerit, & infüper catena aurea totum tem- oXlum ambierit. potum ventitantes moidicus comprehenfos in profundum trahunt. CXIX. In Morimena Datiz templum Jovis . CVII. Infndia vermís nafcitur 7 cubitis lon- erat, in quo habitacula 30co facerdotum vi- gus, qui unum dentem in fuperiori, alterum in febantur, quorum fümmus cen fum agnnuum inferiori oris parre haber , quibus, quidquid 15 talentorum habebart. comprehenderit, conterit, etiam boves inte- CXX. Marcus Poius teftatur, fé cum magno gtos. Pellisejus duorum digitorumcraífitiem Imperatore Cham in Cambalienfi urbe habi- habet ; dum capitur 30 viri hafta, enfe, & (u- tafie, cujus zdes regix in ampliffimorum dibus inftructi, hamo ferreo ovem appendunt, murorum medio extructe füunt, ex auro te- & attra&tum interficiunt , qui 30 diebus fu- &um habent univerfüm, minio; lazurio,& exi- fpenfus oleum in fübje&ta vaía ditlillat , quod miis coloribus ornatum ; extant item ex au- tantz eft efficaciz, ut, quidquid tangir, mox ro columnz 24 ac: pinus arbor maxima aurQ in cineres redigat. Unde Reges Indorum in illigata, e qua undequaaue pendentramufcue portis urbium aperiendis hoc oleo utuntur. li gemmis vvarum modo referti. Mmmm CXXI. R. P Lohn., Bibl, Man, dem, LL 662 Hübliethece Manyalis. Conciunatoria rogaret quid de Roma fentiret ? . Refponde- CXXI. Rex quidam Sinarum palatium inha- bitat, non muris fultum , fed odo columnis rit Hormisda, fe putare jam dimidium urbis abfolutum propter zdificiorum fplendorem, fáperimpofitum, quz ad pedes 70 affurgunt, cum tamen nec dum intraffet illam. quasque bini homines compleQeerentur, fünt- CXXVIII. In Oxirinco urbe Thebaidis que tales hz zdes, quz tanti Regis majefta- tem deceant. plura erant monafteria, quam domus ; 20006 . CXXIL Summus Rex Sinarum Regiam virginum, & 10000 monachorum ibi repe- habet, quz 79aulas continet , & tantz maje- riebantur. S. Bernardus 160 monafteria xdifi- cavit cum fex germanís fratribus. ftatis eft, ut dies abfümatur tota in ipfis aulis; .CXXIX. Ven. Beda narrat , in monafterio cubiculisque perluftrandis ; Ex iis aulis 4 ma- una inferne fuperneque to» Bangor tantum effe numerum monachorum, gis infignes funt, ta zre, alia argento , tot a auro & encaufto ut, cum in feptem portiones cum prazpofitis onibus p retiofisque gemmis fibi Rectoribus monafterium effe divifüm , alia, quarta uni nulla harum portio minus, quam 3oo homi- exornata & conte &aeít, Septemplices muri invicem valde remoti omnia zdificia cingunt, nes haberet, qui omnes de labore manuum vivere folebant. 4 vifitur ibi folum regium ex ebore, prorfusque confe&tum eft gemmis pretiofiffimis, adeo ut -.CXXX. Petrus Cavenfis Abbas, tribus mil- libus monachorum una die veftitum mona- noctu micet, & intenebriscorufcet, Rexnun- fpe&tandum przbet, fed chalem tribuit. In unico monaflerio ex iis, quam fole lucente fe tuo faces acceníos quibus S. Macarius przfidebat, 1400 reperie- qui adftant miniftri , perpe In Grinefienfi monafterio in Gallia pre manibus tenent. Si adeatur colloquii , bantur. 90o monachi priori fzculo vixerunt, u & àut audiendorum legatorum cauía, ingentem ingr editur ferpentem artificio fadtum in pa- in Winbruno Britaniz $oo moniales, CXXXlL.Sub Serapione monachorum 106ce latin a area locatum , cubiculi capacitatem habentem, fex quoque neceflarios fecum in- vivebant. In Nitrianon procul ab Alexandria 40coo paffuum, numerabantur ;joo monafte- gredi jubet , in ferpentis pectore feneftella ria omnia funt ; coo monachorum. e(t vitro obdu&ta , ut lo quentes ipfe quidem non tamen ab iis videatur. . CXXXII. [n urbe chinchem Sinarum pons videat, CXXIII. Regis Zipangu palatium totum la- extat longitudine 900 paffuum ex fàxis, quo- minis aureis confe&tum eft, uti omnia folaria. rum minima amplitudo ad pedes 20, latitu- . do 5 fe extendebat. Alius eft non procul.ab Jave Majoris i nfulg Regis pa latium ampliffi- ilud pluribus gradibus afcendi. urbe Anchieo 1300 longus paffus. Alterius mü eft, inquei tanta eft laticudo & longitudo , ut vicus in- tur,quoru m fempe r alteraureus eft,argenteus didem etiam inlarninis, quibus mu- ens fit in eo exftructus. Í[n Quinfai urbe alter, quo 12000 pontium reperta fünt, qui omnes tane rustegebatur, obfervabatur. Te&tum quoque eximioauro Compo fitum erat, plurimaque fta- tx erant amplitudinis , ut onerarias naves admitterent. bant fimulacra aurea, innumerabilibus gem- mis & diadematis, exornata, ita ut qui vide- CXXXIII. In India via ad O&imeftre iter lapidibus ubique ítrata eft, 20c000 diípofita runt, dicerent, in orbe reperiri nihil pretiofius. CXXIV. Regu lus Abibeiba inhabitat pa- fuünt in itinerantium ufum in hofpitiis, in fin- bores excelía fre- gulis vero hofpitiis 400 equi curfores alun- ludem ingentem, in qua ar tur. quentifTimz fant, tamque latz, ut oCto viri Hofpitia hzc ubique occurrunt , tam J is eas non complectantur , in ornata, ut Reges capere poffint. conjundis uln CXXXIV. Reges Cufconii duas vias milita- iis ergo Rex cum reliquo populo habitat pen- filibus caíis exftru&is. res direxerunt ad plura milliaria , quam 2000. ]talica , atquein iis ad fingulas feptenas leucas CXXV. In Aquilonari regione comper- diverforia conftituerunt tam ampla, ut in fin- tum eít, muros conítrui ex glaciei fragrmentis eadem ratione compadis, qua marmora jun- gulis nudus, exarmatus, famelicus 4c0c0 ho- minum exercitus fübito appellans veftiri, ar- guntur, füntque adeo firma , ut nullis facile mari, & in longum tempus pafci poffet. tormentis expu gnari poffint. CXXVI.Jov ius fcribit, cum Rex Anglorum; CXXXV. Strabo fcribit juxta Damafcum effe antrum , inquo 4000 hominum commode & Galliz in fini bus Morinorum ad colloquium conveniffent, Regem Angliz ligneam domum habitare pofünt. CXXXVI. In ZEthiopia vero aliud eft tam attuliffe, que erat inftar ampliffims Regie cum ampliffimis porticibus , ac coenaculis , amplum , ut in eo ingens ecclefía & mona- teria miris modis ela- (lerium e&dificatum fit. que conítabat ex ma CXXXVII.1InPtolomzi bibliotheca 2c009 borata, picta fimul & inaurata, tanto fabro- librorum reperta funt, & tamen tota poftea rum & architet&torum ingenio , ut aptiffimis juncturi s.2c vertebris tota plicatilis membra- incendio confümpta eft. — Alexandria biblio- theca 40cooo librorum , tefte Oforio , qua tim divi di, &, cum luberet, tolli, ac in varias continebat. formas diftingui , & erigi poffet. . poítea aucta 7coo00 Quabacond oni cubicü- . VII. CXXVII. In regia DE HORTIS , ET QULE IN HIS Jum erat totum ex laminis aureis ita compae eret, transferri poflet. CONTINENTUR. &um, ut quocunque lub CXXXVIII. Phzacum regio, cujus Rex Rome olim tam fplend ide «des vifebantur; ut cum Confítantius Imperator fecum Hor- Alcinous fuit, hortos habuit tanta pomorum - misdam Períam peritiflimum Architedtum ' varietate nobiles ; ut prematuris primis no- : & (üburbii parte maxima pertranfita va Ítatim renaícerentur. duceret, CXXXIX. Tiulus CVIIL. Orbis: 663 CXXXIX, In Thebis ZFIgypti 100. porte ferit, mox eosdem iterum diffundat, e contra- fuerunr, & horti penfiles, e quibus, fi nece(- rio vero alia arbor eít, quz equos etiam in- farium (uerat, exercitus armatos educebant vitos attrahar, occulto quodam fenfu, nec. Reges, nemine, e civibus id fentire. -"Mlia animalia, idque aliquando a&u contigit CXL. Babylonie fuerunt horti penfiles in. Alexandro Magno equo (uo in(identi, quadrata figura, quorum latus quodlibet . CXLIX. In ripis Gangis fluvii arundines quaternum eft jugerum, hi fornicibus conti- funt,qu& hominis amplexum füperent, ita ut aentur, fefe in forcipis modum intercidenti- ex fingulis fingulz naves pifcatoriz fieri pof- bus, fitis füper pilis, in aleatoriarum tabella- fint. Cortex enim earum ad palmi men(üram rum formam, aliis füper alias pofitis. . Pile craffus eít, ingulaque internodia hominis cu- concava fünt, & terra plenz, ut arbores ma- jusque proceritati zquantur, unde incolz ximas confitas recipere poffint. randia vaía ex iis conficiunc. Bocatius ícri- CXL/. In ZEgypto Labyrinthus e it,. flumine Odono tam grandes arundines mos 1COO. & Regias 12. perpetuo parietis am« gieni, ut unam vix triginta homines ferre bitum amplexus marmore extructusacteCtus valeant, unde trabis firmiffime officium in unum iin fe defcenfüm habet; porticus omnesS zdificiis przeítant. 90. gradibus af(cenduntur, fuitin hac Labyrin- CL. In regno Samara prope Javam mino- tho Coloffüs Serapidis ex Smaragdo.9. cubi- rem nuces crefcunt, qu& magnitudine íüa torum ; ambitum habet 36000co. paffuum. humanum caput adzquant, prebensque ex CXLII. In in(ula Ceila arbores füunt tam medulla non cibum modo, fed 3 potum »eciam craffe, uc nec 14. viri eas brachiis circumdare perquam fapidum. " a P&rfïca fün poffint. Linde etíiam ob proceritatem a ripa .CLL In urbe Ciang t mala fa- in ripam pontium loco in fluminibus ftatuun- idiffima duarum librarum. tur.: Aliz itaexcreícunt in altum,;ut nec fagit- CLII. In urbe Quinfíai pira reperiuntur 10, tis trajici poffint ; radices vero e terra adeo librarum; & (apiditlimi candidiflimique fucci. attolluntur, ut füb curvatura earum currus CLill. ln india arbor eft altiffima, cujus tranfire poffint. Majolus coll. 21. rami excre(cunt füpra 12. cubitos , reliquum -CXLIII. In provincia Malabar arbor eft, poftea fponte fle&titur deorium usque in fo- ex cujus ftipite extuberat unicum pomum, lum, terrzque etiam íponte figitur, ibique fed tam magnum , ut robuftum hominem etiam radices mittit, ruríum novam efficiens oneret. — Continet autem Pini more intra fe. arborem, cujus etíam rurfum rami eodem or- fru&tus 3oo. diftin&is peliculis, quorum fin- . dine reflectuntur , & radicibus emiffis, nova guli noftrorum pomorum magnitudinem quoque arbore exurgente, adeo in longum ea "€quant, rurfumque intra illos continentur propagatio arborum augetur, ut longiffima. & alii, quales in Echino Caftanez. ornatiffimaque porticus umbratilis efhiciatur. CXLIV. In Calecutis regno arbor eft, cui. Sunt autem hz arbores tantz amplitudinis, tantum funt 4. folia ramorum vice expanía, ut füb fingulis ad evitandum meridianum quorum latitudo tanta eft, ut hominem a fole zítum percommode 400. homines fedeant. & pluviis defendant.. In Cael urbe provinciz CLIV. 1n Orbe novo tam fertiles fünt ari- Malabar cujusdam infructuofz arboris folia. ftz, ut ex una bis mille grana numerata fint, ad 6. cubitos longa, totidemque lata funt, ita & craffitie humano brachio zquentur. Afri- tenua, ut papyri vicem fübeant. cz frumentum quibusdam in locis tam fertile CXLV. ln Themiítitan feu Mexico urbe eft, ut ad quinque culmorum proceritatem arbor eít, cujus corcex eft Joco tili ad texen-. culmi afcendant, nec minores calami fint di- dum percommodus ; lignum, fi acuatur,aptil-: gito fructum 209. & 400. granorum . ferant, fimum ad acus conficiendas, unde ex eadem bis in anno metitur, nec polt pritma (ata feri- arbore veftes conficiuntur. tur, cum fponte cadentia a culmo grana in CXLVI. In Hircania ficus tam fertiles funt, novam mefífum exurgant. ut 270. modios feiant. . Indorum pornatia fi- CLV. Fabz in ZEgypto non prdcul ab Ale- cus habent, quarum caudices in orbem fpa- xandria in arborem prope exurgunt, illarum tio 60. paffaum extuberantur, ranorum um — folia tam ampla (ünt, & tanta durities, ut po- brz ambitu bina ftadia confumunt, foliorum culi minifterium fine artificio fübebant, latitudo formicz Amazonicz peltx compara« CLVI. In Hifpaniola infüla pepones tam tur,pomum eft eximiz fuavitatis. Ficus /Egy-. ampli fünt, ut finguli homines unico fe fen- - ptiac uno anno fepties fruCtum ferunt. tiant onuftos, vixque humeris ferant ; cre- — CXLVil. In Margiana provincia vites funt. fcunt autem toto anno femper maturi, fam- tantz amplitudinis, ut bini homines con- per fapidi, & ad vefícendum grati. jun&is brachiis ftipitem nequeant ampledti. Uvarum autem botri bipedali funt longitu- /$. VIIL dine, in Mauritania vero botri bicubitales.re- periuntur. -DE OPER IBUS ADMIRANDIS. CXLVI 1 II. In prövinciä Pudifetania arbor — CLVIL. Coloffus Rhodius feptuaginta u eft, cui nomen eft Pudor, quz furgitin altitu« " bitorum altitudinis, erat, pauci pollicem ejus dinem palmorum novem, atque ideo pado- ample&ti poterant, digiti illius majores erant ris nomea conlecuta eft, quod (i quis propius plerisque ftatuis, vafti fpecus hiabant de fra- füccedat, mox illa velut retrocedens ramor. &is membris, 12. annis effeGtus eft, confti« in fe ipíam colligat; ubi vero iterum recef- titque 300. talentis. Majol. 23. col. R. P. Lohn. Bibi, Mau. Tom, 1 Mmmms23 CLVIIL.. 664 diibliotbese - Manuahis . Conciotiatorias CLXVI. Plinius memorat, QUcndam Ho- CLVIII. In Orbe novo ex oíffibus Cete na- ves compingunt. Leander fcribit, fe Venetiis meri Iliadem in membrana , quz nuce corue cludi poffet, fcriptiffe. paves vitreas vidiíTe,jimo& triremes,parvas ta« men, & non ad ufüm navigandi fa&tas. Lufita: CLXVII. Francifcus Alumnus fymbolum ni ante hac fatis diunavibus ex corio ufi fünt. Apoftolorum & S. Joan. Evangelia in fpatio Aícitas tradit, Arabes bubulis utribus conta- denario magnitudinem non excedente diftin- Giffime conícripfit. bulatas crates imponere, & fic aquis fe com- bore formïcas & mittere. ZE:hiopes habent plicatiles naves, CLXVIIL Callicrates ex e€ alia animalia tam parva fecit; ut partes earum quas, übi ad ripam venerint, extrahunt,& hu- meris portant. Caligula Imperator navem ce- à czteris cerni non pofient. L] " CEXIX. Myrmecides qui dam quädrigam drinis tabulis compegerat, puppim fecerat eburneam, auro ac gemmis ornatam, eratque ex ebore fecit; quam mufca alis degeret. CLXX. Aurifex quidamAfricanus Memphis hac navis tanta amplitudine, ut fpatiofas au- las contineret, haberetque hortos virentibus ulicem catenula aurea alligavit. "CLXXL Romz organum füerat vifum, arboribus confitos, ubi etiam irrigatione Ho-;- i rerent. quod tübas, tymbana , & integros hominum CLIX. Amulius Rex machinas invenerat, chotos referebat, ita ut pueriles voces.fe a x i quz tonitrua, fulguraque referrent; & fulmi; dire quis putaret. N : na ejacularentur. CLXXII.: Veneti is ex vitro Fa&äaerant dr; " CLX. Architas p hilofophus pariter & me- gana valde fonora, Silvefter IL. Pontifex or- chanicus columbam fecit ligneam , qu per gana con(truxit, que calefacte aquae violen- aéra volaret, fi tamen femel confc.derat, non tia moydukllatos ederent fonos, affurgebat. ( * * CLXLI A AT ILR ER A CULIS ET Ibertus M. ftatuam hominis for- DEN PORTENTIS. ma articulate loquentem confecerat ; 'quatn CLXXIII. jJuxta Harpa:a oppidum' Afiz S. Thomas ad fpectandumi in cubiculum in- Mi tromiffüs, cum audiret loquentem, perterres eft cautes horrenda, unico digito mmobilis, f& . tamen toto corpore impellatur, refiftens. fa&tus baculo fregit. Interrogatus poftea ab CLXXIV. M. Cu Alberto, quomodo machina placuiffet , .cüm i^X rius & Valeria cum þd;n- Stpltt diceret, fe € a f tübus nati funt. [ m confregiffe, fübj ecitAïlbe.rtus? * CLXXV. Filius Pruliz Bithyniorum Regis t Y opus 30 annorum contregifti. Don. CLXIL . [nventa füht Horologia, qu& non i fuprema oris parte non dentes, fed os con- $«t tinaaum habuit loco dentium. "TFimarchus modo excitent dormietitelii horà, qua cupit excitati , fed etiam miállei ictu 6 filice ignem duplicem utrobique ordinem dentium. excutiant, ut adeo, duifi efca fpoute aduritur, CLXXVI.' Mecinas ultimo vitz triennio, & lychnus illi proximus accenditur,.'h; nec unico quidem momento , dormivit. me? CLXXVII. Albertus M. teftatur, fuiffe vi- habeatur absque humano opere. CLXIIL Horologium turris Pretoriang rum quendam melancholicum, qui in.carcere er 7. hebdornadas jejuniis durarit. continet totius anni revolutionem cum redto eur(u folis & lung, numeroque certo tnenfium - CLXXVIII. Scipio Africanus annis j'4. ni- hil emit, - nihil veadidiz, nihil zdificavit. & dierum, & affignatione Calendarii totius anni: habens item ortum & occafum, meri- CLXXÍIX. Gorgias Epirota in funere ma- tris füz utero elapfüs, le&tum ferenres confi- diemque, folftitia, lanz: & folis altitudinem, " z:quationes, quantitate m dierum ac noCtium, ftere coegit inopinato vagitu. . [ ortüm & occafum Zodiaci; CLXXX. AntipaterSidonius omn! Bus, an- lunz oppofitiones; nis eo die febre laboravit, quo genitus eít, numerum horarum triplicium; feu integri, di- midii, & horarum inzqualium feu planetariae eoque die etiam tandem excunctus cít. /|CLXXXI. Ariftomenes Meflenius ab Athz- rum omni tempore concordantium, quas ho- ras oftenditunica manus feu index, qui mobi- nienfibus diffectus hirfütum cor habe e ree ertus eft. 7 lis exiftens cum ipfo fole de uho figno zodiaci litl.», in aliud per unum gradvm fingulis totius anni CLXXXII. Quo anno Saguntus deleta c;-;[t áb Hannibale, puer in eadem urbe reveríus Y.90, diebus tranfit. Infra fphzram horologii forin- * fecus eít alia grandis [phera, cui infcriptum eft eft in uterum matris. "CLXXXIII.Pauloante mortemCzfaris equo- Calendarium, ubi Angelus a latere collocatus uotidie prafentem diem virgula demonítrat. rum greges comperti fünt pabulo abflinere; übertimque flere.Pridie vero avem regaliolum Mathi - CLXIV. Aaron Rex Perfarum ad Carolum V. 36 Imperatorem Clepfydram, dono miferat ex cum laureo tumulo fe Pompejane Curize infe- rentem, volucres varii generis difcerpferunt, aurichalco ita compofitam , ut , quod horz elapfz fuerant, tot erez pilulz in fübjedtum CLXXXIV. Midz puero dormienti tormi- cz in os grana tritici congefferunt ; Platoni cymbalum deciderent, totidemque equites .per feneftras apertas € vero apes, mel & favos intulerunt. claudebant. x ?cibant, easque iterum CLXXXV. Annoquo Nero excidit principae !['75' vl fis civis in utrids-' - .CLXV.Cappoccius Senen tu, olez & prata in contrarias fedes tranfiere. elineaverat, quidquid CLXXXVI. Ante paulo quam Auguftus Im- que manus unguibus d de paffione Chrifti tradidere Evangeliftz, & perator fatus effet;bos in fuburbanoRomz ad non res tantum & a& arantem locutus dixic, fruftra fe urgeri, non u$ ; ff:d etiam períonas fucuros. expreflerat. enim frumenta, fed hornines brevi de TITU- Titulus CIX. Otium. - 665 *sæ»mwwwwwmwæwæwwwwæwwwafæäæ&wagg;&æææ - — 4 UR US CIE MESL VII. Quintus e&; tempus male agendorcan. /QUOAD ESSENTIAM. . Jumere: ut omnes peccatores, maáxime con- fuetudinarii, faciunt. " Unde re&te concludit b Däjïnitio. Senéca; omnem fere hominum vitam otio. Senec; ep. I. fam effe, dum ait: Si volueris attendere, 1. ad Lu- magna vit& pars elabitur màle agentibus, cil. St va;'catio" feu cel:ffat.io(ab utili. nego- maxima nihil tio; hinc negotium, quod eft oppo- ,agenti(bvgj, tocg aliud agen- fitum otio, fic dictum eft, Fibus. quia: ncgac otium; & penitus excludit. $. IT. Divifio. - .EX $. SCRIPTURA. ! II. Dividi *Apote&'in Pby/icum &Morale;.fe'l:l Qualitas. * aZHütuale & Interpretatioum. — Mlud eft, quando aliquis neceffaria corporis quiete accepta ab I.Q ui ölp»cra-tur, terram fuam , fatiabitur Prov. 12, omni negotio corporali vel fpirituali abftinet, . panibus : qui aqþcm fe&tatur otium, V. 11 & ut faciebant illi; quo Chriftus in Evangelio ügltifümug eft. Matth;a2o.allocutus eft. dicens. Quid hic ftatis tota die Fuga./ v-o 60 ^ " otiofi? - Illud eft, quando quis varia quidem negotia füfcipit, fed inutilia & nociva; quod IL. Non ode ECC] ? 7- Staplet, Stapletonus apta fimilitudine declarat, dum cationem creatam altiffimo. ris laboriofa opera, '&i rufti. V. 16. text.2, in ait : Sicut pueri in luteis caíulis erigendis IlI. -Nen defrauderis'a die bono, & par. ECCL 14.. ! Dom. Occupati , aut in arundine equitantes, occu- ticula boni doni non te prztereat. - - Sept. V 14. patiflimi fibi videntur, cum tamen noftro ju- * IV- Videte, fratres, quomodo caute am- Eph 5, dicio non niíi nugas tractent ; Sic omnes oc- buletis; non quafi infipientes, fed quafi fa- v. 15. cupationes terrenz, in quibus vel Dei gloria, pientes, redimente s$tempus, quoniam dies vel falus proximi, vel noftra non quszritur; mali fünt. etíi nobis feria ac gravis videatur, Deo tamen V. Rogamus vos, fratres, ut aperimini ma- r.Theff. 4. & Angelis ,: & fapienti cuique nugz & inane nibus veítris, ficut. precepimus vobis. - V. LI. otium videtur. Hinc Chriítus dixit: Martha, VE. Denunciamus vobis, fratres'in nomi- a.Theff., Martha folicita es & turbaris erga plurima. ne Domini noftri Jeíu Chrifti, uc fubtraharis v. 6. Porro unum eft neceffaridm. Maria optimam vos ab omni fratre ab ambulante inordinate, partem elegit, quze nou auferetur ab ea5 dum & non (ecundum tradit üione—m, quam accee- Ícilicet folum divinz gloriz & faiuus fuz ne- perunt a. rfobis. »gotium curandum fülcepit. Danmum. "Aclus. X VII. Defideria occidunt pigrum ; nolue- Eccl. 4o, HII. Primus eft , /omno 'þluvs temporis tribuere, runt enim manus ejus quidquam operari : V. 32. quam reda ratio poftulet, id tota die concupifcit & defiderat. duntaxat fallendi gratia. que tem pf)'ris VHI. Servo malevola tortura & compe- Eccl. $5, IV. Secundus eít, otiofís €9 inutilibus copi- des; mitte illum in operationem, ne vacet; v.ag. Edcl. ". tationihus fe occupare; uti fecerunt illi, de qui- mulitam enim malitiam docuit otiofitas. V. 30. bus Salomon ait: Solummodo hoc inveni, IX. Qui operatur terram , fatiabitur pa- Prov. og. quod fecerit Deus hominem re&tum, & ipfe ni bus: ftate. qui fectatur otium, replebitür ege- v. 19. fe infinitis mifcuerit quseftionibus. V. Tertius eft, otiofis & inutiibus verbis tem- X. Hzc füit iniquitas Sodomze fororis tui, Matth. 7, Matth. 12. pus. terrere, de quibus Chriftus in Evangelio fuperbia, faturitas panis, & abundantia, &v. 19. ^ V. 36. dixit: Dico autem vobis , quoniam omne otium ipfius, & filiarum ejus. verbum otiofum , quod locuti fuerint homi- XI. Per agrum pigri hominis tranfivi, Prov. 1s; nes, reddent rationem de eo in die judicii. & per vineam viri ftulti, & ecce totum re- v. 39. Vl. Quartus eft, operibus inutilibus. fe. occu- pleverant urtice , & operuerant füperfi- jare: quemadmodum faciunt illi; qui non ciem ejus fpinz, & maceria lapidum defiru- a erat. ' 1,'1'-75- v.6. nifi honores, divitias) ac voluptates inordi- nate fe&tantur, atque adeo experientur olim, XII. Qui congregat in. meffe, filius. fa- Prov, 10, quod David dixit : ^Dormierunt fomnum piens eft: qui autem ftertit in Wæ&'ate, filius v. 5. fuum, & nihil inyvenerunt omnes viri divi- confufionis. tiarum (& volu V Xlil. Egeftatem opera eft manus remif. Ibid. v. 4. ptatum ac -lkjonqrum )in xþa- nibrus fuis. fa: manus autem fortium divitias parat. M m mm 3 $. Ill | 666 Biibliotbece Manualis Concionazrife So , Ili. X. Mens otiofi nihil aliud cogitare novict;Caflian liti; quam de eícis & ventre, donec inventa quan- 16* inft. c. EX 'S&. PATRIBUS. doque fodalitate cujusdam viri aut foeminz ? * Qualitas. &quali tepore torpentis, rebus eorum ac ne- ulv ceffitatibus involvatur, & ita paulatim red- p e t $. AUguü.I' id eft, quod cum labore meminimus, ..datur noxiis occupatioribus irretitus, ut tan» 122. C. 12. Qu cum labore oblivifcimur, cum labore quam ferpentinis iris obftridus, nunquam ' difcimus, cum labore neícimus, cum labore - deinceps ad perfe ; ionem profeffionis fuze (e ftrenui, cum labore inertes füumus? nonne valeat enodare. hinc apparet, in quid velut pondere fuo pro- XI. Cum arguantur otiofitatis ipfi etiam, S.Bern f.g, clivis & prona fit vitiofa natura, & quanta quos nemo conduxit; .qui jam condu&ti füncin Purif. ope, ut hine liberetur. L] fi otiofi invetti fuerint, quid merentur? fi- P. V. 8. Chryf. Il. Nihil boni facere, ni hil aliud eft, quam in ho. 18. des quippe fine operibus mortua eft. L] facere aliquid mali. Exempli cauía:s Si Ser- XlI. Omnium tentationum & cogi tatio- Idem f ad $, Donn in ep. ad vum habes, non rapacem, non ebriofum, num malarum colluvies eft otium , fummaPlP- de Éphef, mont. mdmü non contumacem, fed (obrium, moderatuim; mentis málita, m : vitii omnis expertem, idem tamen fi totos mors animz. alOrum-*omnium fanidäa z [ * dies domi fedeat otiofus, omirtatque ea, quz ^XHI. Otium eft naturz pudor, fentina fa- Quidem Surius 0 ad munus fuum attineant, nonnue graviter ap. Engel. miliz, hoftis artium; magifter ignorantig, pa: t0.2, in U vapulabit? atqui nihil malifecit; Ííed fatis ter inopiz, curarum prodromus, memoriz maleficii eft, munus füum officiumque negle- Dom.$ept, fitus , nox ingenii , peítis voluntatis morbo- $. xiffe. Si manus ita aífecta fit, ut non linguam rum fomes, leno pudicitiz, virtutis exilium, illa quidem praeícindat, non oculos eruat, ni« vitiorum hofpitium, Angelorum labor, d- hii denique detrimenti afferat; fed otiofa ce(- monum prefidium, animz proditor, terrz fet, nihil reliquo corpori inferviat, quis non probrum, cceli dolor, Numinis odium, homie Mp T iftiusmodi manum inutilem , & ut paralyti- nis vivi fepulchrum, moitui barathrum. " M cam reícindendam potius, quam retinendam — XIV. Orio velut janua utitur demon , ut S.Bern.l.1 ütat? illicitas cogitationum illecebras e Idem in 2 : 1li. Deus pofuit homine .gggl;.laborandum, riffimas mentes infítillet, ad Thefr artusque ejus ad hoc effinxit5 ideoque otio- XV. Quis utilior eft, is, qui in-de liciis eft, S. Chryf & hp €..3. us ab ordine fuo, & creatione deficit. ; lQnT. 3.. ia IN CESM. an qui exercetur? quz navis, ea, quz navi- 8. Profper IV. Non otiofis apt dormientibus prove- gat, vel ea, quz in litore manet? quse aqua, A&.Apïo&x Y v 1 decon ni t regnum coclorum, non otio & defidia tor- V. 2l L €a, quz fluit, vel quz ftat? quod ferrum, an 1. temp, pentibus æt*erna-þbca;-i;udo ingeritur. quod' movetur ; vel quo nemo utitur? nam E — Fügá. / jlud quidem fplendet, ac argento fimile cít; )À hoc autem rubigine confümitur,. & ubique. h4 ;ndum S.Rafil.in . V. Quomodo. non odio'profeqü* inutile eft. 'Tale quid &it etiam in otioía ani« 6&, 1. lh otium, quod formica & ape pejorem effecit ma ; rubigo enim quzdam apprehendit illam; hominum, qui utique initio conditionis fug & cqnfumit, fplendorem, ac alia omnia. P pofitus eft in paradifo, ut operaretur, & cu- ftodiret eum ? Primum igitur & maxime $.UV. proprium. humanze conditioni ftudium eft, ut operetur, ita ut iners otium fit propemo- EXEMPLA CATHOLICA. dum przter naturam hominis, id quod affe- " Quaiitas. rit fe-Dominus odiffe. &lutii E $, Ambrof. Vl. Nulla fine labore virtus, quia labor s andavi cum plures Senatores ante por- Engeler.ln 6 — tam domus fenatoriz federent, & men- Dom.Sept. Cain. c. 2, l. $. de proccü'us virtutis eft. Vil. Facito aliquid operis, ut te femper dicus quidam afferens,fe morbum occultum, $. £ S. Hier. diabolus inveniat occupaturm. $i Apotioli quem prodere pudor vetaret, habere, elce- ep. 4« habentes poteftatem de Evangelio vivendi, mofynam petiiffet, omnesque dediffent, qui- laboràabant manibus fuis,ne quem gravarent, dam illorum famulum fuum poft illum mi- & aliis tribuebant refrigeria, quorum pro fpi- fit, percontaturum, quis effet tandem mor- ritualibus debebant metere carnalia, cur tu bus ille, quo laboraret? cui mendicus, cum in ufas tuos ceflüra non przpares? . omnia membra íana & robuíta appsrerent, confeffus eft tandem , morbum peflimum, Daumum. quo tantopere fingula füa membra aflligan- Msf | VIII. Otium malitiz pars eft, imo vero tur, pigritiam & otium effe. 6 6 S. Chryf. ho. l 6- non pars, fed cauía & malaradix. Omnem uippe malitiam docuit otium. Fuga. s- A']g. 1X. Per hanc(otiofitatem) accendimur fre- IT. /S. Paulus de fe ipfo ad Thc[fa]onipenQ 3. Theff. 3. f. 16. quenter ad luxuriam, per hanc animamur ad fes fcripfit: Scitis, quoniam non inquieti fui» v. 7. füuperbiam, per hanc ducimur ad mundi glo- mus ipter vos, neque gratis panem mandue- riam , per banc tentamur delicata paíti, per cavimus ab aliquo, fed in labore & fatigatio- banc füffocamur pretiofe ve(titi, per hanc ad ne die ac nodte operantes, ne quem veltrum faperfluam dormitionem trahimur, per hanc gravaremus. ad verba fcularia ducimur. Nunquam quis IIL. S. Hieronymus de ZEgyptiorum mona- $. Hier, civis coclorum erit, i otiofitatem amaverit. fteriis teftatur, quod nullum absque operis*P*4: p'zl ( abo- fh*. t g' 6- Tihuus C]X Qiium. .C&man "n 665 D c: läbere;fufcipiat-it, non tam propter victus ne- II. Paulus Vergius tam fedulo labori vaca- An. 146g, ecinitatem , quam propter animz falutem, ne , vi ; ut varias quotidie laborandi rationes ex«Col.Crum, mens perniciofis cogitationibus vagetur. cogitaverit, dicere folitus , quo quis diutiusblov. f. Gan' l. 16. IV. Abbas Paulus fingulis annis fofia pal- in religione vixiffet , tanto minus ei de quie- 375 infi.c. 54« marum intra annum coliecta füppofito igne te & otio cogitandum effe, Et qui períevee cremabat, in tantum probans, fine opere ma- rare ac mori bene in focietate v : elit, illi la- nuum , nec in loco poffe monachum perdu- boribus immmoriendum effe. rare , nec ad perfectionis culmen aliqnando .III. Joannes Baptifta Gentilis otium adeoAn. 1656. SIBem[(: ^ confcendere, ut, cum hoc fieri tiequaquam execrabatur, ut non modo imperatos fibi la- prov.Med. It J'orie neceffitas victus exigeret , pro fola purgatio- bores peraccurate expleret , fed alios etiam Coll-Taur. j V, ftudiofiffime juvaret , ideo x ac cordis, & cogitationum foliditate, ac per« que pes &,man;us"' Ieverantia cellz, vel acediz ipfius vi&toria & omnium diceretur. ldem l al expurgatione perficeret. ]V. Hubertus Vagenberg fümmus dför' otii An. 1498, | de S., Donav. mont, V. S. Francifcus & füa ipfe manu fzpe la- extiterat, ideoque laborem non minus, quamf. 120. inejus vit. borabat, & otium quendam, laborisque fu- alii quietem amabat ; unde cum per feme- gitantem, fratrem mufcam a ab ordine fuo removit. Ppellavit, atque flre ob morbum lecto affixus effe cogeretur, Quidem nihil ravius ci accidebat, quam quod confue- iU En!el-. Surius 26c, VI. S. Bernardus, cum alios fuos fratres di- tis la b oribus vacare non poffet. l 0.3, in Auguft, ligenter in Jabore corporali exercendos fü- V. Joannes de Mendoza licet honeft iffimis An. xärag Don $ept, ÍcepiíTet, ne fe quidem excipi voluit ; & fiqui- ortus natalibus, tanta tamen cum fedulitate £ (34. l, dem communem laborem fuftinere non vale- minifterium ac labores Marthze obibat, ut bat , alio fibi comme etiam, cum debilitatus vix fe fuftentaret , ab -nfura.to .labxore 'compene iisdem ceffare noluerit, nemors, üt dicere fo- -'" fabat. Damnum. - s lebat, ceflantem & imparatum occuparet. 2»Reg.rr. — VII. David, quamdiu fe exercitavit in mi- VI. Joannes Farinzus etfi toto Jam cor- Annua. t n r, litia, non infültavit ei luxuria , fed poftquam pore exhauftus fuiffet, nihilominus tamen nec We COL.M. in domo otiofus remanfit, laboravit adulte- momentum elabi (ibi paffus fuerat ,. quod non rio, & homicidium commifit, ut loquitur S. Aueuftinus. u- D vel corporalibus, vcel fpiritualibus exercitiis V Cf impenderet, Lomu 3. m SO A ugu ü. VIII. Samfon , dum cum Philiftheis pu- i Apo f.16.ad PD,, — $. V. lud. 16. 9 navit , non potuit capi ab hoflibus, fed, V. 2I. poftquam dormivit in finu Dalilz , & otiofe cum ea reman(it, mox ca EXEMPLA PROFAN A. tur ab hoftibus. 'p'itury ,& excoecä- $ Fuga. 3. Reg. 11, IX. Salomon, quamdiu occupatus erat in Furius Ctefinus, cum ex parvo agello Piinius 1. YV. 4 T C. multo co zdificatione cempli, non fenfit luxuriam, fed iofiores fructus, quam alii 10, c. 6. mox recedens ab opere perfenfit infultum lu- ex amplioribus j undis perciperet ; ideoque xuriz, & deficiens foemina inftigante adoravit apud fenatum, ut de veneficio füfpe&tus, ac- in thalamo vitulum aureum. Unde merito cufatus fuiffet, comparuit quidem, fed omnia concluditidem S. Augu(tinus:Vigilate itaque, fua inftrumenta, bovesque, ac filiam validam fratres mei, & nolite deficere ; quia nec fan- in forum adducens , dicensque : Hec funt, &iores Davide, nec fortiores Samíone, nec Quirites, veneficia mea, quibus tam copio- Salutius fapientiores Salomone vos effe cognoíco. fos fru&tus obtinui : nec poffum vobis often- X. Quidam Patrum , cum dzmonem e dere, aut in forum adducere lucubrationes , P.1- SPeGlfratris cujusdam cella modo ingredientem, ld €. e " vigilias, & füdores meos. Quoaudito omnium omm,Stpt modo egredientem vidiffet, & ex fratre quz- calculo abfolutus eft. . h fiviffet, quid ageret ? deprehendit,tum ingref- II. Pififtratus, Rex Athenienfis in forum ac- lianus 'F fum efíe demonem , quando otiofüs fuerat; cerfiri juffit otiofos in foro deambulantes , apud Eng. iterumque exiiffe , quando laboribus hone- edixitque, fi boves & fementem non habe- in Dom. ftis & utilibus fefe occupabat. rent, de fuo acciperent, ut terram excolerent ; "€P* P* 2« þVidew Plura tit. Acedia. . f- veritus , ne iftorum hominum otiüm f(ibi in- $. V. fidias flrueret , aut ad furta ac rapinas pro- EXEMPLA DOMESTICA. vocaret. III. M. Aurelius eam regionem felicem pro- Ibidem, Maff, 1. natius cum duos, tresve rei familiaris €. 6. s. I. S.lg nunciavit, ubi nulli otioíi forent, fed omnes Adjutores ad januam alieno tempore proprio labore fruerentur, nec quisquam fu- converfíantes afpexiffet, illico juffit acervum dore alieno viveret, lapidum in proximo fitum , in fummam zdium IV. Sinenfes neminem otiari permittunt , farricus contignationem fine cunctatione transferre ; quod usque adeo obíervant , ut czcos etiam to. s. rer»! Itf h cumque poft tres menfes iterum confabulan- in priftino laborare , claudos vero aut aliter Ind. 1. 4, tes reperiffet , eundem acervum in priorem pedibus male affectos , manibus laborare * ?* Jocum referre eos juffit , fimulque admonuit, cegant. ; nihil in Dei fervitio periculofius effe , quam V. Romanus Cato neminem in civem Engelgray, otium. Hinc etiam in regulis prefcripfi, ut romanum admittebat , qui non prius ma-l. c. ]i omnes , quamdiu fani funt, femper occupati num füam infpiciendum dediffet ; eamque p. ?. con- effe ftudeant, ne.otium malorum omnium per labores induratam , ac callofam often- hi "E« diffet. n.i; L] ! origo domi noürg locum habeat. VI. Drs- Bibliotbecee —Mzmuah's Concionatoride& 668 abducit a feriis vel neceffariis , circa inutilia Fabercon, . VI. Draco, Rex Bithyniz , lapidari juffit À in fept« eos , qui in otio deprehenfi fuerant , preter veríaturt. pueros & fenes. VII. Sicut perþrimam fentinz aqua lateh-s, Bern, f; Tbidem. ter intrat, & excrefcit, donec navis per nauta-de S. Any Vil. Sed & Romz olim nemini in publi- cum prodire licebat , nifi infigne opificii vel rum incuriam demergitur; ita ex otio atque drez. ignavia concupifcentiz & cogitationes pra- artis , qua aleret aut occuparet fefe, fecum portaret. Quod fi quis fecus feciffe compertus vg multiplicantur ; donec navis cordis eis : füccumbens in pe&ore periclitetur. tuit, non folum puerorum infequentium cla- moribus ut fatuus inceffabatur , fed etiam a VIII: Sicut auceps fagittam in aves volan- Engelgr.is. cenfore condemnatus cum aliis ergaítulis ope« tes dirigere non confüevit, fed , ubi confe-fept. to. 2« ri publico faciendo addicebatur. derint ac quieverint , in eas collimat ac fe» Plin.l.36. — VIII. Amafis Rex apud /Egyptios legem rit; ita dzemon nonnifi otiofos telo cupidi- his inflammare folet. ndidit , ut finguli fingulis annis apud Pro- €; 12 3? ciarum przfides demonflrarent, unde vi- IX. Sicut rubigo ferrum 5 ita vires otiu m Laag. fin elyant, verent. Et qui hoc non faceret, aut, unde ie- emollit.v gitimo viveret, non deinonftraret, velut in- v eod, G. VIII. YV 3let. 1. 2. utile pondus terrz vita mulctaretur. IX. Athenienfes otiofos homines non ali- MO TI V A. de inft. antig. ter puniebant, ac fi magnum aliquod deli- ia hoc vitium diffuadent exemplo füoA&or. :z; &um perpetraffent. Deus & Chriflus ; cum de Deo dictumv. 28. fit : In ipfo vivimus, movemur & fümus. EtJoan- $- Qualitas. 'v. 1 8' $. Gregol Seneca in iterum : Pater meus usque modo operatur, X. Varia, vir prztorius , nulla alia re, & ego operor. De Chriíto vero, quod in la- i hom, epitt. quam otio notus confenuit , propterea a V. 16. transeuntibus dici folebat, Varia hic fitus eft. boribus fuerit a juventute fua. Engelgr. Xl. Domitianus, Imperator ; quotidie per . li. Quia diffoadent ommes res create ; utiS. Augutk, pulchre $. Auguftinus oftlendit his verbis :í.16.adFF, Dom. 9.. horas aliquot fe in cubiculo abícondcbat ; poft Pent. muicas ftilo configebat, Hinc percunGtanii- Ecce fol curfüm anni perficit, luna etiam men-in trem. p r fibus & viciílicudinibus difcurrit, & ceterg bus, quis cum Imperatore effet? refponfum: ne mufca quidem. fteille. Omnia enim deputata fibi officia (ine quiete exercent. ^ Nunquid etiam animalia Ibidem. XII. Hartabus, Hircaniz Rex, talpas capic- bruta ad fux pature induftriam. otium fü- bat: Eropus, Macedoniz Rex Lydisz filo ra- giant? numquid etiam laborant , u-* confer- nas colligebat : Ptolomzus omnium artii- ventur in effe? numquid ia füis necefbtati- gum tabernas obambulab—at.. bus deficere & pigrefcere ea advertimus? ab- fit. $. VIL. Qmuia eniru fub obedientua funt, omnia agunt, quod agere debent. Qu ergo de- TC SIMIL ITUDINES 6 3.3,3, mentia eft ,. ut folus homo de ignavo otio agendo cogitec ? Qualitas. ]il Quia diffuadet ip/a natura finem Crea- S. Bafil. in $. Auguft. 15 icut inter ignem & aquam tenenda eft ep. 81 via, ut nec exuratur homo, nec demer- tionis improperans: nequé euim eo confilio , conít ro- i Drederb, inquit S. Bafilius, Doiminus hominem finxit, naft. c. $. gatur 5 Sic inter apicem fuperbiz , & vora- l 8iel ginem defidig iter noftrum temperare debe- ut fegnis ac langnens defideat, fed porius, ut tss eflet , qui (e in laboribus honeftis exerceret : mus, ficut fcriptum eíft : .non declinetis ne- que ad dextram, neque ad finiftram. quandoquidem & primo Adz in Paradifo pricepit, ut laboraret, & paradifüm cuítodi- —— Ptes. in - ]t. Sicut in Magpatum culinis, cum ignis Nic. e. 3. fegnior eft, butyrum affundunt, ut ad flam- ret; & tum deinde, poftquam ex illo ejectus exulavit, fententiam tulit, ut pane fuo in fü- $. r mam irritent; ita diabolus utitur otio ad cor- dore vultus fui ve/ceretur. da hominum accendenda. IV. Quia ipfa otii malignitas diffuadet: tuma. niti. — . Damnum. etium maleficii principium efle, nemo eft, qui hom. 7 & Bem.de [ll. Sicut ex temperato labore carnis in- ignoret, tefte S, Bafilio. Hinc &S. Chryfofto- $. Chryf. (0m : 936. ligno vite cendia cohibentur ; fic ex otio foventur & mus füos admonens, valde, iaquit, detidero,! vos bonis operibus effe occupatos , omnium in Matth.. lu Ij C. 4* creícunt, Drex. in v ag Idem de 1V. Sicut aqua, quz caret decurfu, ac ja- enim vitiorum quafi magiftlra quzdam atque Nic. c. 3. origo eft otiofitas, Et ficut cognata funt vi- grad. perf, cet in fovels, putrefcit; ita & corpus otii ta- C. 9.' be confedum , concupifcentiarum & volu- tia mentiri & furari , ita & proxinia funt ni- tatum carnalium parit ac nutrit infaniam. hil & male agere: tempus perdere, & caíti- 8. Ohrvf. V. Sicut terra non occupata femente aut tatem non recinere : otiari & lIuxuriari. hom. 9. in con(itione quamlibet herbam producet; Sic V. Quia premii laboribus promi(fi magni- S. Aug. tr. 2. ad Cor: & anima, quoties non habes, quodagat rerum tudo diífuadet: de quo (ic S. Avguftinus: Die 5 in lo. leïhn | neceffariarum , cum omnino cupiat aliquid cam Deo meo: propter verba labiorum tuo- lQ l'nft' rum cuttodivi vias duras, ad quam ergo mer- agere, pravis aQionibus femet tradit. Dn, c. March. VI. Sicut oculus non definit cernere ,. at- cedem? Audi, & noli deficere. Si deficiebas à in laboribus, promiffa mercede fortis efto. tub. Sac.| que ob hoc cernit mala, fi bona non poteft nto t 2. 1. 6. habere objeQta ; ita & cogitatio , quotic; fe Homo promifit, qui te p?eeü faliere, qua Oor- Iusuus CIX. Otizzm.& 669 forior effe debes in agro Dei, quando promifit pulfari , otium vero innurnetis fpiritibus de. " hn ( veritas, cuinec füccedi poteft, nec mori, nec vaftari, fallere poteft eum, cui promiffüm eft. Et quid $ l II. Alterum eit, ut pariter eftimare DOrit, s. Hier, ad lte, eft ? aurum eft, quod hic multum amant ho- quod S. Hieronymus ronunciavit dicens : Demet. mines, an argentum ? an poffeífiones , ob quas homines fundunt aurum ? an amcena Nihil in fan&o propofito deterius eft otio, quod non folummodo non acquirit nova, fed predia, amplaz domus, multa mancipia , ani- etiam pera&ta confümit ; SanGe vite ratio malia numerofa ? non eft hzc merces que- proceffu gaudet, & crefcit , ceffatione tor« Engei:r.'n dam, ad quam nos hortatur, ut in labore du- peícit & deficit : quotidianis ac recentibus vir- :pt' muä remus. Quid dicitur mercesifta? vita zterna. tutum incrementis , inftauranda mens eft, & Audiftis, & gavi(i exclamaítis, amate, quod audiftis , & liberamini a laboribus veítris in vivendi hoc iter non de transa&ox,,'fedx de reliquo metiendum, N s requiem vitz zterng. ]lI. Tertium eft, ut, fi forfan ipfe aut alius Mg. Iin VI. Quia diffuadet periculum (alutis amit- lywt, przteritum tempus minus impendit , noverit, T tendz, quod otiofus incurrit ; cum is, qui la- quomodo.hzcjactura reparari queat. Id, quod borat, ab uno tantum , otiofüs vero ab innu- eleganter S. Auguftinus in hzc verba docuit :s, Ayg, & meris damonibus infeftatur , atque adeo fa- Exípectatis a n;e forte fcire, quid eft tempusa6. de cile víncatur feníerunt. ; uti jam olim andqui Patres redimere? dicturus fum, quod pauci audiunt, Verb. Ap. pauci ferunt , pauci aggrediuntur, pauci idor, uj , 28' $. Xl. agunt: tamen dicam, quoniam ipfi pauci , 0. $, M E D I A. qui me audituri funt , inter malos vivunt. 3 1 s. Gregor. ], Redimere tempus boc eft. Quando aliquis ahn. t in hom. ïrimrem Dei -ar(äentem frocurare :"nam amor, tibi infert litem, perde aliquid , ut Deo vaces, . 16 tefte S. Gregorio nunquam eft otiofüs ; non litibus perde. Ergo ex eo, quod perdes; operatur enim magna fi eft ; aut fi opergr'i pretium eft temporis. Certe quando pro tuis At fenuit, amor non eft. neceffitatibus procedis ad publicum , das l6lldïFl 1 U l. Crifii &$. SS. labores frequenter ponderare ; numtmos , & emis tibi panem , aut vinum, aut fic enim 'nollet quis füb capite, reliquisque oleüm, aut aliquam (uppellectilem , das & membris laboriof(is commcmbrum efle deli- accipis ; aliquid amittis, & aliquid acquiris, catum. hoceftemere; nam fi nihil amittas, & habeas, HI. Mundanorum ! exemplum ob oculos babere 3 quod non babebas, aut inveni(li, aut dona- qui pro tam exiguis bonis tam magnos labo- tum accepifti , aut hzreditate acquifivifti. res exantlant , atque adeo illam pii Aícetz Quando autem aliquid amittis, ut aliqui ha- admonitionem fioi applicare : Efubefce fer. beas, tunc emis: quod habes, emptum eft, ve piger & querulofe, quod illi paratiores in- Quod amittis, pretium eft. Quomodo ergo veniunrur ad vanitatem, quam tu ad verita perdis nummos; ut emas tibi aliquid : fic pere ThK.L3.tem. fPro vanare & parva promiffione die de nummos, ut emas tibi quietem. Ecce hoc € 3- $:3- noctuque fatigari non timetur ; fed proh do- eít tempus redimere. lor! pro bono incommutabili , pro fümmo ? $. XI. Bdl i honore & gloria interminabili, vel ad modi- t mo. cum fatigari pigritatur. Bredenb. CONCEPTUS PRAEDICABILES. ( SR. C 5' IV. Praemii laborantibus promi[fi! magnitudinem I lgicoll froguenter meditari: certe $. Mechtildis, cum UR 3'0.v Ex occafione thematis : Demine , Puer tméutMatih, $& femel a Chrifto vifitaretur , has voces Bea- jacet paralyticus , & male torquetur : Poteftv. 6, torum audivit: O felices vos, qui in terris u adhuc degitis, meritorum enim camulos ma- otium paralyfi compatari propter triplicem caufam. 1. Quia omnia membra impedit a jores poteftis vobis comparare! (i enim, quan- labore, atque adeo etiam lucro , ficut para- * tum quotidie meritorum mortalia (ibi acqui- ly(is; qui effe&us in otio tanto magis eft ofti- rere poteft, probe intelligeret, quo temporis mandus , quanto przítantius eft lucrum, : Difil articulo mane expergifcitur, fümmo perfun- quod per laborem Dei caufa füfceptüm fpera- deretur gaudio, advertens diem fibi illucefce-- ripoterat. 2. Quia gravem valde dolorem j re, qua Deo vivere, & tantis fe diviti 1 fhlrvf js locu- creat, ut paralyfis; nam vere otiofo applica- m 39 pletare poffet. ri poteft illud pii Afcetz dictum : Tepidusl, t, de mís Luc. 18. V. Timore füpplicii otiofis in. altero orbe parati , Manl V. 47- habet tribulationem fuper tribulationeth ,lit, e, ag. ". m velut flagello , fefe ad laborem exftimulare ; Servus quia interioti confolatione caret, exteriorem *'lC- G 3' enim (ciens voluntatem Domini füi, & non quzrere probibetur. 3. Quia admodum gra- faciens vapulabit miultis. vem moleftiam creat domefticis, & aliis, Vide plüra in verbo Acedia. quibuscum verfatur otiofus, ficuc paralyfis quando (cilicet alii ipfum alere, portare, fubs 5. X. ASC ETICIZAXA levare , ejusque labones & officia in fe fufcis hg. pere debent, idque non per modicum tem. in lt Caáffian. 1, ia przcipue de hoc vitio bene obfer- pus, fed per totam quafi vitam. Oftenda- 10 inft. I. Tr mon. c. vare debet Afcera: Primum eft, u fir- tur fubinde , quomodo ab hoc morbo curarí miter bi & aliis perfuadeat, quod Caffianus &3. poffint, fcilicet ad Chriftum confügiendo, fequentibus verbis tradidit : Hxc apud E- ejusque vel exemplum ponderando, vel prz. gyptum ab antiquis Patribus fancita eft (en- featiam cogirando, vel auxilium , in Euchg. tentia, operantem monachum damone uno riítia maxime , invocando. Nnnn 1l. Ex R. P. Lokhn. Bib(. Man. Tom. II 6 od / o Jrblitbec Manualis Concionatorie Prov. 29 II. Ex occafione thematis : Qui fellatur III. Caji Marii apud Saluftium imperatoría$. z. Ibid; V. 19. otium , replebitur egeflate: poteft explicari qua-. vox erat: Nemoignavia immortalis factus eft. " druplex egeftas , quam patientur otioli , ni- IV. Gerardus Spartanus a quodam hofpite Lanciz. Prov. 20. mirum. i. n bonis temporalibus ; juxta tefti- rogatus,qua poena mulctarentur adulteri; cum opufc. t« V. 4 monium Salomonis: Propter frigus piger ara- nihil faper bac re fancitum a Lycurgo fit ?n- 165- re noluit : mendicabit ergo zílate , & non nullus apud nos adulter hofpe$ e(t, refpondit. 2. Thef. dabitur illi. Ec S. Pauli: fi quis non vult V. Theophraftes interrogatus: quid effet Ibidem, 3* 1* operari non manducet. 2. /m bonis fame : amor ? refpondit : Animz otiofz affectus- quia qui congregat in meffe, filius fapiens eft: qui autem ftertit in-zftate, filius confütionis, Vl. Demetrius vitam otiofam, & fine ullis Senecea forcrunz incurfionibus mare mortuum repueep. 68. Prov. 10.unc ait Salomon. 3. n bonis gratie : nam hic V 5. vel maxime verificatur proverbium illud Sa- tabat. Tbid. v, 4. Damnum. lomonis : Egeítatem operata eft manus re- 2. Cor.9- pmiffa : tnanus autem fortium divitias. 4. /n VII. Re&e cecinit Ovidius : Ovid. de V. e Otia fit tollas , periere cupidinis arcus. remed. ae 1. Cor, bonis glorie : quia qui parce feminavit, parce v. Ó. ^'& metet, & unusquisque mercedem recipiet Contempteque jacent , && fine luce, faces, mor. fecundum fuum laborem. rÍ VIII. Fridericus Marchio Brandenburgen- /Eneas ]íI. Ex occafione thematis : Multam mali- fis extremis tabulis Fridericum (eeundo geni- Sy)vius i tiam docuit otiofitas : demon(lrari poteft, quo- tum Joanni primogenito prztulit ,. ac Mar-comm, modo otium vere (it radix omnis malitiz, id- chionatum cum Electoratu imperii hoc una que ex triplicicapite. 1. Quia denudat & fpo- de caufa tranícripfit, quod natu rmajor utpo- liat hominem otiofüm auxilio & przfidio di- te otii ac quietis amantior non bene admini- vino ; neque enim Deus juvare folet homi- ftraturus hanc dignitatem videretur. nem; qui cooperare non cupit. 2. Quia IX. Otium & Reges fimul ac beatas perdi- Catullus pluribus, imo, ut S. Hieronymus ait, innume- dit urbes , ut re&te jam olim Catu ris damonibus infeftari facit. 3. Quia homini cinir. x llus 'ce- ad Leff, ipfi eiam quodammodo manu ligat , ut de- X. Appius Claudius (xpe dicere folebatl,Senean." . fendere fe contra hoítes non poffit ; que omnia facile fufius diduci poffunt. negotium populo romano melius, quam otium tit. fapien- committi, quod adverteret , nimia quieteter dida, Prov. 24. IV. Ex occafione thematis: Per agrum pi- Matza v. 50. gri bominis tranftvi, ( ecce totum repleve:ant urti- imperia in defidiam refolvi ; & negotium no- " mine equidem horrendum civitatis mores in v. 32. Ecd. 40« ( , && operuerant fupesficiem ejus fpine : poffant ftatu füo continuiffe ,. blandz appellationis .explicari damna otii , fpinisque hoc compa- rari. 1. Quia fterile & infructuofum eft, ut quietem vero plurimis vitiis refper(ffe. XI. Non male damna otii Ovidius defcri- fpina. Hinc Siracides ait ; Defideria occie dunt pigrum ; noluerunt enim manus ejus pfit his verfibus : - Cernis, ut ignavum corrumpant otia corpus ? Ovid. r« quidquam operari , tota die concupiícit , & defiderat. 2. Quia impediunt etiam fructum Ut capiant vitium., ni moveantur , aque ? Pont, feu íemen bonorum operumr, ut fping. 3. Quía F mibi , fi quis erat dicendi carininis ufus , eleg. 6s fodicant & pungunt conícientiam, ut fpinz. Deficit eflque minor fa&kus inerte fitis. 4. Quia füb eo fe abfcondunt venenatz bee Xll Breviter etiam Lucanus :. Variam dant otia snentem. Lucan. r. ftiz, id eft, peccata, ficut füb fpinis. Exciten- tur proinde auditores ad has fpinas toto ani- XIII. S. Bernardus aliad damnum infinuavits, Bem; ( mi conatu evellendas. dicens: Agnoícant homines, quod,; qui indenativ.g. . Prov. 26. V. Ex occafione thematis : Dicit piger : leo laboribus non funt, vifitari ab Angelis non V. .l "0 eft in via , €3 leena in itineribus : poteft expli- merentur. Agno(cant, quam placeat füperis cari radix & caufa potiífima otii, (cilicet timor diffcultatis, & moleftiz , que in operando fo- civibus laþor, cujus fpiritualis intcntio/c&. let intervenire, & ob horribilem fpeciem me- $. XIIl. tito leoni poteft comparari ; Et concupifcentia inordinata bonorum fenfibilium , qua ob vim al- AUTHORES. liciendi , & nocendi non incongrue leznz I. Joannes Bufzeus in Panario V. eodem. Yugy affimilati poteft. Unde merito jam olim Philo- II. Jeremias Drexelius in Niceta c. 3. fophi totam Philofophiz fummam in gemi- nis illis verbis: zbfline, & fuf?ine, collocarunt. ]lII. facobus Marchantius in tuba facerd. 4 Oftendatur proinde quomodo gemina hzc t 4 l6d 6. cauía feu radix evelli , ficque ipfum etiam IV. Henricus Engelgrave in luce evang L otium eradicari debeat. j to. 2. Dom. Sept. S. XII. V. Matthias Faber conc. 2. in Dom. Sept. MISC ELLANE'A. VI. Thomas Stapletonus text. 5 in Sept. Qualitas. VII. Jofephus Langius in Polyant. V. eod. Pl y Senec. &e de otio dixit Seneca ; Otium fine VIIL. Didacus Stella l. 3. de contemptu. ^18, 22. ep. L. Re literis mors eft & jvivi hominis fe- mundi p. 26. N al 12 ultura. 1X. Philippus D' Outreman in pedagogo L Engelgr in [1. Alexander M. dicere folebat , regium chriftiano p. 1. c. 7. $. 8. Dom.àept. effe laborare, fervile otio & luxui vacare, "TITU- - Titulus CX..— Paffo Chriffi. : 67: . li L] säææxxgääzaxaxæaäæäaaæaäææäwäæääääägx "Lav 10puft, 1. Bn. 165, ; LIIISLUSCE t Diden. Sotteg J PASSIO CHRISTL - ^ 63. RE tibus. r. Ex parte inftrumentorum , qux juxta S. Chryfoftomum , Eufebium & alios /QUOAD ESSENTIAM. - fuerunt virgz, funes, & catenz ferrez; qui- OVid, da bus totum .corpus. adeo laceratum eft, uta Temed, a« : Dgïnftia. | planta pedis usque ad verticem non fuerit mot, I. in eo fanitas, ut dixit lfaias. 3. Ex parte If z. v6. l Enw corporis Chrifti, quod erat tenerrimse & fen- 5-5*35 VA. *t-mlt cruciatus & rhors a Chrifto' pro ge- HSyhrin i neris humani redemptione tolerari; de fibiliffimz complexionis , multumque debili- » CO tatum agonia & tormentis pracedentis no- .quibus jam olim lIfaias predixit: Vere Qis. 3 . languores noftros ipfe tulic, & dolores Ex muldtudine idtuum, quz ex reve- la lationibus comperta fünt exceífifle quinque l. noftros ipfe porravit: & nos putavimus eum millia, :4. Ex odio Pontificum, aliorumque quafi leprofüm & percuffum a Deo; & hu- Judzorum infti gantium milites, ad acerbam miliatum. Ipíe autem. vulneratus eft pro- flagellationem. Catullüg pter iniquitates noftr E. . u& Lüï. as , attritus- cít propter 'V. Tertius fuit Coronatio : quæfgc ipfa cru- fcelgfg ?*.rlloüra. Y b deliffima füit, tum ob fpinas acutiffimas Divifio. : Lj maxima violentia capiti im adas; tum ob Snentlo ill ; 5 t fapien. . II ï" Dividitur in paüïönem Intemaïä& Ex; Mionem militum ."cgrpi 1lmam concomi- eu did, ternamy [eu Corporis & ;4nimi: de quibus Chri- taptem. . | Marc.- IO. n ftus ipfe olim duobus filii Zebedzi dixit: Po- VI. Quartus fuit Crucis bajulatio: quz& onee n teftis bibere calicem (quo animi cruciatus in- rofiffima & moleftiffima fuit; cum ob ipfum v. 38. pondus ligni, tum ob debilitatem exhaufti J dicantur) quem ego bibo : aut boftifmo (per hunc intelligendo corporis cruciatus ) quo corporis, tum ob p eccata noftra idipfum ve- hementiffime aggravantia. |e cgf) bäp-tizor ; baptizari ? " VIL Quintus fuit ipfa Crucifixio : qua do- Particulares Corporis cruciatus. Qvid. 1i lorofiffiira fuit tum ob manuum, pedum- Pont, Jl Fuerunt quinque przcipue, in recita- que'perforatiónem , tum ob eorundem vio- lentiffimam extenfionem , tum ob fanguinis d & tione:tofarii doloróofi ufurpari foliti. Quo- univerfi, -ex rum primus fuit Zsonia fanguinea Chrifti:. quae : quo fitis inexplicabilis o?cg elïc?. Lucan, J ex quatuor caufis prolluxit. . 1. Ex conflictu efïüiïöq'em.v : * interno , quo ex una parte horror tormen- ia a - Particulares Crücïatu: anime. t Ban £ torum & mortis, ex altera Zelus honoris Dei A & fructtus redemptuionis hominum certabant " !II. Etiam hi quinque funt præcïpuf, ndenzting juter fe. quorum primus eft JDereüftio : - qua tum 2. Ex apprehenfione peccatorum ipfe omnium ab hominibus commifforum & com- derélinquere debuit Matrem, ^ alias- j mittendorum , quorum multitudinem, enor- que chariffimas perfonas; tuim ipfe dere- lidus eft a Patre, ut illa verba indicant: mnitatemn, & effectus ponderabat. |. 3. Ex con- fideratione exigui fructus ex paffione fua or- Deus, Deus meus, ut quid dereliquifti me! & a difcipulis partim eum tradenti- ti; & perditionis tot animarum: de quibus jam olim per Ifaiam conqueftus eft. dicens: bus, & ne gan;ibus, partim curpiterä fu- gientibus. " If 4?.'v. 4 In vanum laboravi, fine caufa, & vana con- fumpfi fortitudinem meaäiii'æf»--ä»Ergo judicium IX. Secundus eft EC(.mtemptus':* quem jam meum cum Domino, & opus meum cum pridem líaias predixerat, dum dixic: vi- ll Deo meo. 4. Ex con(ideratione dolorum & dimus eum, & non erat afp 'c&us P & d&.lilSS.V.g,. tormentorum, atque afflidiionum, quas Mar- fideravimus eum : .defpeQum, & noviffi- r tyres & Confeffores paffuri effent, — Hinc.S. murm virorum. Qus prophetia implera eft, Laurentius Juftinianus dixit, quod tunc fue- cum &.Barrabg latroni peífimo poftpoti« tus, & inter fcel rit lapidatus cum Stephano, crucifixus cum eratos duo; latrones cru- » Petro, axcoriatus cum Bartholomzo, a cifixus eft. cum Laurentio &c. : riïlatus 4 X. Teriius eft Ignümim'a: que multi- , Dral; ix 7. ^ 1V. Secundus fuit Flagellatio : quam ipfe in- plex illi obtigit, tum per denudationem in V. 18. dicavit per Pfalmiftam dicens : Congregata flagelatione & crucifixione : , Pfal. 128. tum per tot funt füper me flagella. Et iterum: füpra dor- falfas accuíationes & contumelias : tum per Y. 9« füm meumi fabricaverunt peccatores; vel, ut Fuit autem publicam, latronis inftar, factam captivita- alii legunt, araverunt aratores. tem , condemnationem , edu&tionem , cru- hec flagellatio crudeliffima, multis ex capi- cifixionem. R, P. Lobn. Man. Bibl. Tog. 11 Nnnn2 XI. 4- I)ibliotbem Manualis 'Conb»i(mätoriæ 672 n obus virís tef- Num. 13- XI '&ïuartus erat Illu/ïa quz tum ab He- X€XX. Oétava fuit Botrus a dc ram fanCtam explorantibus allatus; hic enim rode, & illius aula, veftem albam in ftul- titiz fignum ei injiciente : tum:a militibus co- fignifica. C hriftum crucifixum in medio duo- rum .Jatronum pen dentem. quorum (inifter — ronam fpineam ei imponentibus, & arune ff5 U dinem in manus, & purpuram in humeros terga illi vertit, folus dexter vero illum afpe- dantibus, faciemque confpuentibus, & qua xit, & ut meminiffe in regno fuo velit, ro- 2 verbis , .gavit, ^ * qua veftibus fubfannantibugï ; fa- XXI. ANon ä fmt »—D—a-uz'd' a' Rege Achis pro r-Reg 21 G&a eft. 3 pf 6p XII. Quintus eft Jnju riav gr;vifïïma ; que ftulto habitus, & ab aula fua univerfa illufus; u fic enim & Chriftus.-ab Herode & tota illius ei per tot falfas accufationes, per injuftam flagellationem , condemnatione aula fpretus & irrifus fuit. I-n.,- & mor- XXlI. Décima fuit Sam/ón duas columnas Jud. 26. tem ipfam illata elt. geminis brachiis appzehendens, & omnes ini- Bebr. 9 ligura pa[fonis illü]ïräöres, i Y, 13' micos fuos perdens: hic enim Chriftum bra- Gen. 6) XIIL Prima fuit oftium in latere atca chia in cruce extendentem, ac de hoftibus fua - fa&tum, quod fanctiffimum lateris Chrifti vul- morte triumphantem, apte reprafentat. S Aug.lib.nus reprzfentat, uti S. Auguflinus his verbis XXIIL'Undecima fuit. Jonas in- mare eje- Jow 2« . 15.deciv.jndicavit: Oftium, quod in latere accepit &us, & tribus diebus in ventre Ceti delire- €. 20. arca, profecto illud eft vulnus, quando latus fcens ; fic . enim & Chriftus in mare tribula- 2 Craucifixi lancea perforatum eft; hac quippe tionum przcipitatus, tribus diebus in mor- ad illam venientes ingrediuntur, quia inde tis faucibus hafit. s 1 XXIV. Duodecima fuit Zgnus Paþbäl.isgäfil!fn Exod. 12. Sacramenta manarunt, q.tj;fiþusj.qredeqte.-s ini- tiantur.- .a Judzis tempore Pafchatis immo latuss hic "&féicilum ti- Gen, 22. XIV. Secunda fuit Ifaacus enim proprie agnum innocentiffimur Chri- x5 gni portans; & per Chriftum crucem. baju- ftum, peccata mundi tollentem , reprafen- - $15 tabat; uti fufius tam de hac, quam prece- lantem przfigurans; ut enim Abraham fa- fciculum ligni a dorfo jumenti in bumeros dentibus figuris Mátthias Faber conc. 7. in ita Deus Parer onus crücis -F' er"ïæ' Parc h Ifaaci ttanftulit ; M j 1. &inthem. I"in.ï:ïr; : g Hér, 12 bus traïïäþbr— L " U in humeros Chrifti a p?cca;ori at?.äi;griïo ;q&endic. ? à 1 tàvit. " * — XN. Tertia fuit .N o i q-üemadm'äätïm G. II 2à £ Gen. 9. enim hic fuit juftus, & invenit gratiarnico- ram Deo , ideoque ejectug eft'ad genus hu- CRIPTURA. d manum ab interitu fervandum 5.'poítea vero Qualitas. & qæ* A Thren 2 vino inebriatus, nudatus, & próprio:filio VI ]2! g juam Filius antur me, & löngeæ.;-ïfügiunt a Job. 3e. Cham irrifüs eft; ita Chriftus tan [. Abomin dile&us, in quo fibi Pater eternus, compla- me; »* & faciem mcam' CO nfpu;ergfx?on— : vetentüt. - L ) - ä;.; T & 1Jet4 cüit, ab eodem ele&tus eft ad. totum: genus , 4 VI ll' »X humanum ab zterno interitu feryandum; "IL Corpu s meum dedi þercui ï'ehgïbu *', &lf- 53. x A Join 14 (ed & vino charitatis inebriatus, in. cruce nu. genas meas vellentibus. meum fabrää averunt Pf. rag. 1. datus eít, & a Judzis, quos filiorum loco ha- CUME Supra dorfum - i pe C m Y« 3- buerat, &in pop ulum acceätabiicrf; € lïgFfat; E 'fü am:o:' EM yicïatorcs; ? pro.lrc:);ljgaverunt )þ itïif]:u'i:cate $ Cant.s, turpiter irrifus eít. Y2 t hic 5* IV Ecce Á a U? XVI. Quarta fuit Jofepbus, quia (icu mundi, 'gngsk Dei , qui tolhs.*peccaz : Jpn:.v 29. a Juda fratre lfmsaelitis & Madianitis viginti (; ita Chri- ' Vi Sicut ovis ad ovccii(ïonc:m- dueg.eiz;*:tj'r; äcïf. 53.V 7. argenteis ex invidia venditus € Cut.a, ftus a Juda difcipul 0 triginta argenteis vene quafi agnus corami tondeote fe obmurefcet;: . VT. Dabe' clavem: domus David fuperEf 32. Vl ditus eít judeis & gentilibus . & ab 'fill,i;s ex s E $ JA j ia V. 32; invidia ad Pilatum ductus. humerum ejus. f* xpiaforïuä pro ^ 62 IfQ 90 V. 5- LCVit. 6. XVII. Quinta fuit Caper € VIT. .Fa&us ePc " t " patus f im ; peccato ; fortibus jactis morzi adjudicatus, rum ejus.' ^" ' hinc enim figni- VÍM.: Foder m Pedes Pf - altero emiffario dimiffo ; -feos:' D'ätïïuïä&r&ïrerunt"*"oiïä niea. V. 19. ficat Chriftum pro peccato hum ani generis IX.' Afcendit ficut virgultum coram eo. &1£ 55. v. 2. Vi per Judaoru m petiiionem fuiffe ad mortem ficut tadix de terra fitienii, non eft;ei fpe- damnatutm , Barraba fcelerato .l/at"rlone di- : cies, nieque decor, vidimus eum defpectum, miffo - & noviílimum virorum, virum dolorüm.- . Geh, 22. XVIilI. Sexta fuit aries cornibus Ínter ve: & loco Ifaaci oblatus; fic enim X. k poft hebdomadas fexaginta : duas Dimn 9, L. pres hzrens, occidetur Chriftus, & no & Chriftus pro humano genere € ft immola- E : LA P f qui eum ncgaturus eft. - tus, & inter pinas, qu?li)uswak [udzis corona- ; dimishieredi, jer. 1a- tus eft, hafit. XI. Reliqui domum meam fuit Serpens.l eneus. n ha- Y, 15, Num. 21. XIX. Septima ? tatem meam, dedit dile&am animam meam V-,.—ïq' 2 ftili exaltatus ; ut en im illius afpedtu Ifrae- jn manum inimicorum ejus. rum funt fanaii j KX H. Interrogate gentes, quis au diviït:ï- fälialh'id.*xfg; lite a morfu ferpentiam vivo - ,V. 1'3". 3 ita, & qui in Chriftum crucif xum aípiciunt, horribilia, qua fecit nimis virgo Ifrael? UFT XIH. Ego quafi Agnus manfuetus, quilbid. rr. fuamque in eo fiduciam ponunt, a imoríu ferpencis infernalis liberantur, a c fanantur. portatur ad vittimam ; & non cognovi,V. 20 quia Tiulus CX. Pa[fo Chrifh. 675 V, lj qma Ccogitaverunt fuper me confilia dicen- $. UII. tes: Mittamus lignum in panem ejus, & erae damus euim de terra viventium, & nomen EX SS. PATRIBUS EI DO- CTORIBUS. ejus non memoretur amplius. 1.55. v.7.. XIV. Omnes nos quafi oves erravimus, Qualitas. unusquisque in viam fuam declinavit: & I. bone Jefu, quid tibi eít? mori nos de-s Dern. íà l R('g W pofuit Dominus in M iniquitatem omnium noftrum. buimus, & tu folvis? nos peccavi- quodlib, . Pfal. 69.: XV. Dederunt in efcam meam fel, & in mus , & tu luis? opus fine exemplo , gratia ferm. V. 22 fiti mea potaverunt me aceto. fine merito, charitas fine modo. 2 ld aé 1l. .O homo, vide, qua pro te patlor. Idem. Utilitas. non eít dolor, ficut quo crucior:.ad te clamo, qui pro te morior: Vide poenas, Hebr. 9. XVI Si fanguis hircorum & taurorum, & quibus afficior, vide clavos; qulbus confo- V, 13 dior : cinus vitule alperfus,inquinatos fan&tificat ad cum fit dolor tantus exterior, inte- emundationem carnis; quanto magis fanguis rior eft planctus grav:or, cum te tam ingra- Jo, a, 2 Chrxül,qux perSpiritum fanttum femetipfum tum exPerwr. "obtulit Deo ,. emundabic conícientiam no- IH. Si;totum debeo pro me facto, quid I[dem de die 'ftram ab operibus mortuis.ad fcrvmndum addam jam pro me refeQto, & refeCto hoc lig. Deo. Deo viventi ?. modo? .nec enim tam facile refectus, quam Cor. g. XVII. Scitis gratlam Domlm no&n jefu fa&us ; nam qm me femel, & tantum di- Exd. , v.9 Chrifti, quoniam propter vos egenus factus cendo fecit , in reficiendo profe&o & dixit eft, cum effet dives, uc illius inopia vos divi- multa, & gefífit mira, & pertulit dura; nec tes effecis. tantum dura, fed & indigna. in primo ope- ».Cor, 5, ^ XVIIIL Pro omnibus mortuus eft Chrl&us, re me mihi dedit, in fec.undo íe, &, ubi v.xs »ut &, qui vivunt, jam non fibi vivant, fed ei, Íe dedit, me mihi reddidit. Datus ergo & "'qui pro iplis mortuus eft, & re(urrcxxt. ]ta- redditus me pro me debeo, & bis debeo, 'X ;que nos ex hoc neminem novimus. quid Deo retribuam pro fe ? nam etiamf(i mil- Hebr, 1 a. XiX. Recogitate eum , qui talem füftiauit lies me reprehendere poffem, quid fum cgo v3. /a'peccatoribus adverfus femetipfum contra- ad Deum?. -:dæämnem j ut-ne fatwcmlm animis . Vc&ms ? IV. Domine, qui tibi non fervit, quia crea- s. Aug. dïficu-::ntcs. tüs eft, infernum meruit; fed qui non fervit Y [ d JWedzta.tw. tibi, quia redemptus eíl, meretur, ut novus ro ipfo infernus fiat. 'Thren. 1. *^XX. O vos'omnes, qui tranfitis pcr viam; V. Crux . Chrifti non tantum eft le&ulueld tf.119, V. I2 attendite, & v:c*etc, fi- eft äolor, (1cut dolor morientis ,..fed etiam cathedra docentis. in lo, j meus. VI.. Cum:poffet nobis etiam non morien-S Greg.l. 1. l'etr, E XXI, Chrx['co in carne pafTo, & vos cadcm do füccurrere, voluit tamen hominibus mo- moral. Vi p 4 cogltatzonc armamini. riendo fubvemre, quia nos videlicet minus,. XXH. Terra, ne operias fangumem meum amaflet, nec vim dile&tionis fuz nobis often- Joan. 16; f g. Ve 19.- "(per obhvxonem) neque inveniat in te lo- deret, nifi hoc, quod a nobis toll. *ret, ad tem- cum latendi clamor meüsi. pus ipfe (üftinerer. V Cant, 5. XXIIL Veni in horcummeum (pcr medi- VIL. Sitio, inquit Dominus; Domine; qmds Bern, in V. $. meffui ,myr- fitis ?. Joty 20 tatiooem) foror mea fporifa ; Ergone te plus cruciar fitis, quamfdlor, rham (dolorum) cum aromaubus meis : (id crux? de cruce files, & de fiti clamas? fitio. [ elt, virtutibus in paffione exercitis. Quid? veflram fidem , veftram íalutem, ve- Cant 3. /(XIV Egtedimini filiz Sion, & vide- ftrum gaudium; plus animarum veürarum, V.lI Ef, 83« -te Regem veilrum in diademate, quo co- quam COFPOUS mei cruciatus.me tenect. 'm» -ronavit illum mater fua m dlc de(pon(auo. VUI..Q amoris vim ! itane füummaus om- S. Pern. nis füz. i 1[9V5 p pium vilifimus factus eft omnium ?. quis hocf 64. ia fecit? amor dignitatis nefcius, dignatione di- Cant« Imztatzo. fl 4 ves, affectu potens; fuafü efficax. . Quid vio- H..A., lentius?. trinmphat de Dco amor. Quid ta- 91 Hebr.123.. ïXV Per patientiam curramus ad pro- Hs ,v 20 Ve 1 poütum certamen , afpicientes in authorem men jam non violentum ? amor eft..Qua cft ifla vis, queío, tam violenta ad. vidtoriam, - fidei, & confummatorem Jefum, qui propo- fito (ibi" gaudm füftinuit crucem, confu(ïone tam v1&a ad violentiam ? IX. Ex:con(ideratione remedii, pencuhq Bern.f.3; contempta , atque in dextra Dei fedet. " 1. Petr, 3. XX!VI' 'Chriftus paffas eft pro nobis, vo- mei «ftimo quantitatem. Nefciebam , fanus deNativit. pm ? v96 v. 21. bis. relmqüd*äs exemplum, ut fequamml ve- mihi videbar , & ecce mittitur Virginis Fi- lius, Filius Dei altiffimi. & joberur occidi, ftigia ejus. - lfa. 11« XXVII Etc levablt fignum in nationes; & ut vulneribus meis preiiofo fanguinis illius [er 12 V. I9, balí(amo medeatur, Agnoíce, o homo, quam U congregabit profügos 1frael, & difperíos Ju- da colliget a quatuor plagis terrg. gravia fint vulnera tua, pro quibus neccífe XXVIII. Vivit Dominus , eft Dominum Chriftum Vulneran. Si non ef- frid. 14 o.Reg. 15. quoniam in V.2lo quocunque loco fueris , Domine :mi Rex, fent hzc ad mortem , & ad mortem fempi- q, Y ternam, nunquam pro eorum remedio Dei fpid. 1 five in vita, five in morte , ibi erit fervus tüus. Filius moreretur. q 20 X. Ecce Nnnn $3 674 Jibliothbece . .:Mamualis Conciqnazorict plus eft, ciuod tranfiffe ipfam video in pre- at S.Auguf. X. Ecce pro impio pietaä flagellatur; pro UL ap. Mznfi f(tulto fapientia illuditur; Pro mendace veri- tium meum, quandoquidem tam pretiofo munere ipfa redemptio agitur,ut homo Deum t 59 diltas necatur; damnatur juítitia pro iniquo !7 9 mifericordia afficitur poena pro crudeli; in- valere videatur. X V. Quanto ferventius diliges eum, tan- s, Bonay, ebriatur felle Dulcedo, abjicitur Innocentia ro reo; moritur Vita pro mortuo. to magis iuz compatieris paffioni; & quan-c.a. Stie , bert L] füua a , llj Idemci6. XI. Cum magnum fit, gratis lique:h to plus ei compatieris, tan to plus erga eum mul.Amof, C med. alicui conferre, multo majus certe eft, fe- tuus accende:ur affectus. metipfüm impendere; & cum magnz chari- XVI. Non poterat omnipotentiz Majeftass. paur, aliter, quam fe exinaniendo, perditum repa-Juft de tatis fit, animam pro amicis ponere,' multo majoris charitatis indicium eft, pro inimicis rare hominem; fed ut fciret, quantum deli- Triumpho querat, quantum diligeretur, quantique fe Chrifti. ponere, quod Filius Dei pro nobis fecit, nam cum inimici effemus , reconci zítimare deberet, id agere voluit; Íciret quo- i a li?t.i fumus pet mortem Filii ejus. que, quid Deo deberet, qui pro peccatore, S.Chrytol. XII. Audi rogantem Dom inum :] TTota die pro perdito, pro ingrato , tanto fe dignatus ferm. 108.expandi ad te manus wneas : Nonne qui expan- eft exponere paflionibus. dit manus, ipfo habitu rogat ? Expandi manus »XVIL, Suffeciffet ad redemptionem hu-. g, Bonav. xéas. Ad quem? ad populum. Et:ad quem mani generis minutiffima gutta fanguinis fer. 6. in Non tantum non credentem : Chrifti, fed data eft copia, ut ex inoundd- Paradifo, ? populum ? | fed & contradicentem: —Expandi manus ieas ; tione beneficii virtus innotefceret diligentis; $ Diftendit membra, dilatat vifcera, pe&tus unde grave eft, quod tantum diligens, tan- j Auf tum oditur. | M L f porrigit, offert finum, gremium pandit, ut m ho patrem íe tantx obíecrationis demonítret Uhilitas. Mu affectu. Audi & aliter rogantem Deum: de n : XVIIf. Inzftimabilis plane thefaurus 1n Dlofius e, Popule meus, quid feci tibi: aut in quo contriflavi QUb 10 ? Nonne dicit? Si divinitas ignota eft, venitur in paffione Chritti, cui fi te conve- 21 Sacell. vel caro (it nota. nienter adjunxeris, Videte, videte in me cor i .»mirum in m;odum locu- anim, pus veítrum, fanguirnem, & (i quod eft Dei; pletaberis. 2j X-FXo Fl'e quens þaüïonis memoria, indofi—.gdo]ph,: $ Let tenete, Quaré vel quod veftrum eft, non amatis? Si Dominum fugitis, quare non re- &uüm reddic doctiffimum, imperitos & idio- Carthuf. (* i tàs facit proficere in magillros, magiítros, it« P.2. c-58- curritis ad parentem ? fed forte vos paflio- quam, non fcientiz, quz inflat, fed charitas nis mez, quam feciítis , magnitudo confun: dit. Nolite. Crux hxc non meus, fed:mor: tíis, quz zdificat. lpía eft velut quidam li- tis eft aculeus. Claví ifti non mihi infigunt ber vitx, in quo omnia faluti neceflaria in- $b dolorem, fed veftram mihi infigunt aldius veniuntur ; felix ; qui ejus ftudio feriofe in- f r tendit, quia ia contemptu mundi, & in amo- charitatem. . Vulnera li&c non'educunt ge- E " BR Pu mitus meos, fed magis' vos meis viíceribus re Dei proficiet, cun&tarumque virtutum ac ratiarum incrementum fümet. & Leo. introducunt. Exteníio corporis mei vos di- latat in premium, non meam creícit in poe- XX. Vita Chri(ti liber admo dum pfæcla-,,]iigg;gï .gn àt qu rus eft, do&is, & indoGtis, perfeQris, atqueconelavi.. nàm. Sanguis meus non mihi deperit, fed veftrum prorogatur in pretium. — Venite er- imperfe&is (qui Deo placere cupiunt) com- e.10. $2« d it hunc librum, efücitur go, redite, & vel fic probaste Patrem, quem munis. Qui bene F . videtis pro malis bona, pro injuriis amorem, eximie fapiens; fa que adipifcitur peccatoe $ la rüum veniam, právorum afiedtuum mortifica- pro vuln yut dere. qribus teïzn;is 't;an;anj charitag;m red.- tionem, mentis illuminationem, confcientiz $, Aug. XIII. Magna & mulra fu'ht; quä& tï:lïhi, Do- pacem & tranquillitatem , firmamque erga mine Deus, contulifti beneficia ,. pro qui- Deum fincera dilectione fiduciam. ;Etiamfi L Q.lö. med. 1 ; bus mihi diligendus, & femper es laudandus. codices omnes; Qqui toto orbe habentur,. iti» tercidiffent, . Vita & paffio Chrifti Chriftias Unum autem eft, quod me plus omnibus ac- nis omnibus füfficiet ad virtutem omnem; & cendit, urget, movet, & promovet, ad te veritatem perdifcendam. diligendum füper omnia, amara mors, quam Üriter füftinuifti , opus noftre redemptionis. Hoc XXI. Quo:iescunque a liquid f)ïe medi;a-«;demj;,gäi ipudf. ris,.aut legis de pafhione Domini ]64'ü,i.*^[än. cel.&at. folum , vel hoc omnino totam vitam no- Cont, . ftram , totum laborem noftrum, totum ob. &ificaris inde, & ingentem froctum repor- 5** "7 tas, etiamíi parvo admodum affedtu, & fine ht fequium noflrum, amorem denique noftrum facile fibi vendicac; "Fotum hoc eft, quod ullo fapore fenfibili mediteris, aclegas. Fie- ri nulla ratione poteft, ut vel afpicias tan- devotionem noftram & excitat. melius , & tum piis oculis imaginem crucifixi .. (ine * quzrit fuavius, & auget amplius. Multum quidem in hoc opere laboravit Author mun- grandi utilitate, € . um ibi faluustuæ,fum- di, nec in omni fabrica mundi tantam fabri- mam invenias. * XXII. Line oculos tuos fan g cationem füftinuit; De mundo enim, & de uïne ill'ïu's',ös Laur. Y lp fuoque livore tuis medere vulneribus. Nul Juft. 1. ET his, quz in mundo fant, dixit, &? fatta fant, UT] at vero pro reparatione generis humani, ma- la effe valet zgritudo tam valida , nullusc.21. in Iu moerór, nullaque tentatio, que non hujus- * z gnos, & multos, & diuturnos labores & do- lores fuftinuit. modi medicamento curetur; efít quippe in eo redemptionis cruor, & purgationis lava- ddem de XIV. Magnum quidem mihi eft de Deo, crum. 3. Ber 4ilig. DeO-qqod effe me fentio opus fuum, fed multo AXIIIL. 4 hi d Tüwus CX. Paffo C'ïari]?i.. 673 SDamis. - XXIH. Crox Chrifi clavis eft paradit hare milietur 5 quis tam iracundus, üt non indul- 'bo 1 4. infirmorum baculus, paftorum virga, conver- geat? quis tam deliciofüs, ut non abftineat ? tentium manuductio , proficientium perfe- quis tam flagitiofüs, ut non abftineat ? uis Ylouy &io, animz falus & corporis, omnium malo- tam malitiofus , ut non pceniteat his diebus ? 62, Gtje rum averíio, bonorum omnium darrix, meríto quidem, nempe adeft paffio Domini, Dorm S- Bel'lï. fi XXIV. Paffio tua. Domine Jc(u, ultimum usque hodie terram movens, petras fcindens. 32. fup- eftrefugium, (ingulare remedium : de&ciente ant, - XXXIV. Ante crucem ícala carebat cce- $, Augult. 5 Lau, fapienua , juftitia non füfficiente , fanctitatis lurn ; hec Abraham, nec Jacob, nec Davidf. 79. de j Juft de fuccumbentibus meritis, illa füccurrit.. Cum aícendere valebant, nec ullus hominum, ap- temp. Tritnphe enim defecerit virtus mea , non conturbor , pofita eft fcala , erecta eft crux , in coelum :.Chri&i. non diffido. Scio, quid faciam. Calicem fa« afcenfus patet, fcalam vides e terra in coclum lutis accipiam 5 fcio, quod : «.rita mea non üsque pertingentem , dum crucem intueris, fufficiant, ego vero fideliter, juando ex me Scala coelos attingens crücis figuram habet s mihi deeft , ufurpo ex vifceribus Domini , Dominus innixus ícalz , Ghriftxus crucifixus a uoniam mifericordia affluunt , nec defünt oftenditur. 1 * & Bonty, ; oramina, per quz effluunt: foderunt manus 0 imneas, & pedes meos, & latus lancea forave- XXXV. Certe &crux fpeci /fa eft, & cruxs P»ei'i/'läl'-äw Ser, 6 ln amari póteft . & crux habet exultationem.t. de S. - Paadifo runt. Et per has rimas licet mihi fugere mel ) L -Ita eft, frawes mei, fi fuerit, qui colligat &ndrea ) de petta, oleum de faxo, & videre, & gufta- [emper lignum crucis, vitam germinat, frue te, quam fuavis e(t Dominus. S. Auguft. XXV. Fufus eft fanguis medici, & factus eft &ificat jucunditatem , oleum lztitiz ftillat , balfamum füdat fpiritualium charismatum. l 5. cot- medicamentum tra hazref, phrenetici. Non eft fylveftris arbor , lignum vitz eft ap« XXVI. Paflio Chrifti coelum fuftentat , Rabanus prehendentibus eam, arbor frugifera, arbor Bmüm Q de laude muudum regit, tarcarum perfodit, in ea con- falutifera eft, alioqui quomodo dominicam u &il €ruc. firmantur Angeli, redimuntur populi, con- ( OCCuparet terrarm. « Áf vectuntur inimici: ftabiliuntur fübfiftentia , XXXVI. Crux facta eft ftatera borporiss Bern fer, . animantur viventia, confentiunt fentientia, Chritti, quod eft ecclefía. Cum enim ipfe " Lujolpb illuftrantur intelligencia. cifigeretur , appenía (ünt cum ipfo peccata ,! ded"ob, »Carthul. S. Leo in . XXVII. Effu(io fanguinis jufti pro injuftis, quz commi(imus , calamitas, quam incurri. difcipul i A05f 137. 9enf 'tam potens fuit ad privilegium, tam dives ad mus. [pfe erat innocens, impollutus, fegre« pretium, ut, fi univerfitas captivorum in ree gatus a peccatoribus, & excelfior ccelis con- demptorem füum crederet, nullum tyraunica verfatio illias ; non enim peccacur fecit, neé vincula retinerent. S. Bern, inventus eít dolus in ore ejus. Et quoniam XXVIIL. Nobis affump fit, quz pfo nobis talis ac tantus tam indigna dignatus in cruce f. 76. fu(tinuit, nafci, la&ari, rnori, fepeliri : mea eít pati, przponderare coepit calamitás, & crimi- mortalitas nati, mea infirmitas parvuli, mea na levigari. Cum adhuc tamen in cruce eres expiratio crucifixi , mea dormitio fepulti. S. Leo f.9. XXIX,. Audite , ac percipite fubciliffi- &us (taret, vacillare videbatur flateraynec pla- mefim il ne cognofcebatur, quo caderedeberet; inclis : conels , 8e quad mum divinz ^mifericordie Sacramentum ; nato tamen capite emifit fpiritum, ut calamie certa atque fecura eft exípe&tatio promiffz CI0. 5.7. / tas prépanderando caderet , & quafi arena beatitudinis , ubi eft participatio dominicae afftionis. & mar)is gtavior appareret. S, Laur, yumnditaf $ XXX. Nulla falubrior ad mentis conftruen- juft. dum habitaculum cogitatio reperitur, quam XXXVIL. Quis non exultet in 'immen,f'ufh 5$, Boriav, paflionis Chrifti ; per ipfam quippe humanz cum cernit Deurn ipíum in tantumi diligere ; spud Man- falutis reftauratio, & ineffabilis Dei ad homi. utctantz vilitati € poenalitati (übjecerit (emet- i difz, a& lï ipfüm pro eo? quis Princepsin regno vel imeti $: nes agnofcitur fumma dile&tio. Nemo aliun- de divin: charitatis zternum fontem degu- perio alicujus Imperatoris, vel Regis, cérhens [e tantum a. Rege vel Imperatore diligi , ut ftat melius, quam in hujusmodi attenta, fe« dulaque meditatione. paratus effet mori pro ipfo , non gaudetet j Órigen. Quanto magis nos viliffimi, & fervi gaudere XXXI. Certum eft, quia, ubi mors Chrifti Jiemins - apudFabr. animo circumfertur, non poteft regnare pec- debemus, & exultare, cum videmus Regem conc. 6. catum. Eft enim tanta vis crucis, ut, fi ante Regum, & Dominum dominantium & Crea- MM in Dem, torem noftrüm Jefüm, nos ita continuo dilía oculos ponatur, & in mente fideliter retinea. Pa/n". tur, ita ut in ipfam mortem Chrifli intentis gere, utimmülaverit feipnfum pro nobis , in mentis oculis infpiciatur, nulla concupifcen- tam turpi, & viliffima motte; Dfeditatio. tia, nulla libido, nullus füror, nulla fuperare poffit invidia, fed continue ad ejus przentiam XXXVIIL Infj ice vulneta pendentis, fan- s. Avg. in. totus ille peccati, & carnis fugatur exercitus. guinem morientis, pretium redimentis, cica-lib. de 8 Auguft, XXXII. Multos Dei filios unicus fecit Dei trices refurgentis, Caputhabet inclinatum ad Virgins, $ Latr. « ap. eund. Filius : fibi acquifivit fratres fao fanguine : l conc 6. ofculandum, cor apertum ad diligendum, bra- JuR, l: in Paríc. approbavit illos, cum ipfe caperetur : manu chia extenía ad amplexandum , totuth corpus tb mifit eos, cum ipfe venderetur: condecora- expofitum ad redimendurh. Hzc quanta fint; vitillos, dum ipfe dedecoraretur : refüícitavit cogitate? hzcin flatera veftri cordis appendis eos , dum ipfe moreretur. S. Berh. te; ut totus Vobis figatur in corde, quí totus XXXIIIL. Quis tam irreligiofüs, qui non pro nobis fixus fuit in ctruce. f. 4. hebd. compungatur? quis tam infolens, ut non hu- AGFE, , XXXIX. In paffione Domini tria fpecialiter S. Betn, it 4 con- fer. 4. 676 Bz'bh'ofbecæ Manuais . Concionatorie convenit intueri , opus, modum, caufam 5 medicus fanus , utbibere non dubitaret egro- j hebd, facr.nam in opere quidem patientia, in modo hu« tus. Quid enim amarum eft i d n tali poculo , militas, in cauía charitas commendatur. Pa- quod ille non biberic ? tientia fingularis , humilitas admirabilis, fed LI. Suwper omnia te mihi amabilem teddit,s, gerp, charitas inzítimabilis. o bone Jefu, calix, quem bibi(ti, opus noftre 8. Bonav. XL. Si vis, o homo; de virtute in virtutem, redemptionis ; hoc enim omnino amorem g WT )b de paf — degratiaingratiam, de bono in melius profi- noftrum fibi vendicat, hoc, inquam, devotio- cere, quotidie, quanta potes devotione , me- nem noftram blandius allicit, juftius exigicf, diteris Dominicam paflionem ; nihil enim in arctius ftringit, & vehementius afficit. anima ita operatur univerfalem fanctificatio- LII. Cujus faxeum pe&us non emolliants. Laus, ]i nem , ficut meditatio paífionis Chrifti. vulnera falvatoris? quis pati renuet patiente Juft. de XLI. Simplex recordatio vel meditatio Domino? crücifixus fiquidem reliquit exem«caft- con- (! [5 6b Msg.tr. pafiionis Chrifti plus valet, quam fi quis per. plum, ut fequamur ipfius veftigia. Proindeub. e. 8. T de mil annum jejunaret in pane & aqua, qualibet nullus a doloribus Chrifti debet fieri alienus, fexta feria, vel diíciplinaret fe qualibet heb- nemo extraneus fit communione fponfi, fi domade usque ad effufionem fan gaudii illius cupit effe guftator. Preceffit gi- guinis , vel quotidie legeret pfalterium. gas ingens, & palTionis fubiit certamen, ut cz- teri ei militantes (imilia füftinere non paveant. - Compoffio. Verecundum quippe eft , utirrumpente Duce Bern. de XLII. Magis meretur vel unam folum la- cuneos tribulationum , reliqui imitari dedi- Buflo f. Chl' 15. infer. ymam emittens , ob memoriam paltfionis gnentur. Non eft abje&tum in fervo , quod Chrifti, quam fi usque ad terram promiffio- preceífit in Domino. Dolorem fervi dolor f rew lenit Domini. $. bitg nis peregrinaretur. : Paffio paffione vincitur 562 S.Hier, fu- XLIII. Omnis creatura co äpatiu;r Chrifto cruciatibus cruciatus füperactur. as perMatth morienti. Sol obfcuratur, terra movetur, pe- AEquitas. : Toid L : trz (cinduntur, velum templi dividitur, fepul- 6 10 LIIl. Extendit homo inobediens prefüm- Eufebius chra aperiuntur, folus homo mifer non com- ptuofas manus (ïa»as ad arborem vetitam: ex- Emiffenus patitur, pro quo folo Chriftus patitur. tendi ego rnanus meas innocéntes ad' arbo-in hom. Imitatio. rem crucis. Perlignum commiffum eft pec-de Paícha, catum : per aliud lignum ablatum efl peccae S.Gregor. XLIV. Per paffiones paffionem imitemur, lbc Naz. erat. cvncem alacres confcendamus ; Dulces fünt tum. Peccavit homo guftans fuavitatem at« 430 boris prohibite , (atisfactüm eft pro illo pec- clavi, tamet(i valde acerbi ; Preítat cum Chrifto, & pro Chrifto pati, quam cum aliis cato felle & aceto, quod propter illud ebibi, in deliciis verfari. Homo condemnatus eft propter füperbiam , affedtans Dei fimilitudinem , humiliata eft S. läern. XLV. Etfi cetera taceam , hoc folo non de dilig. mea divinitas propter culpam illius fuüper- Deo. immerito fibi vendicat vitam noflram , quia bie , & oblata eft majeftas pro deli&o in pro ea pofüit fuam. Nemo igitur fibi vivat, ipfam majeftatem commiffo. Preter hzc fed ei, qui pro fe mortuus eft, cui enim juftius "omnia homs debitor erat mortis , & opor- vivam, quam ei, qui, fi non moreretur, ego tuit illad debitam exolvi: ideo mortalem non viverem ? P naturam affumpfi , & m S.Augft. XLVI. Congruit noftrz devotioni, ut, qui morte illa obtuli. : ort?m meam pro ) C inf Quad. Domini erucifixi paffionem celebrateri fu- LIV. Parerat, ut Dominusþhoc" modo mor- $. Athan. W2 mus, reprimendarum carnalium voluptatum tem fuftineret, manusque ejus extenderentur, l. ,de in- crucem nobis ipfis etiam faciamus. ut bac quidem veterem populum , illa vero ^?t? S. Bdmv. XLVII. Nolo, Domine, vivere fine vulne- gentiles attraheret, & ambos in fe conjunge- $jv re., quia te video vulneratum. j ret. Id enim ipfe dixit indicans,. qua morte HOMET 3. Bern. f. XLVIfl. Quam pauci, Domine Jefu, poft omnes tedempturus effet. Cum exaltatus . l d &$1, in te ire volunt, cum tamen ad te pervenite ne- Cam. fueyo, inquit, omnes ad me traham. E mo fit, qui nolit, hoc fcientibus cun&is, quia delectationes a dextra tua usque in finem. Et S. IV. propterea volunt omnes te frui, at non ita & EX LIBELLO DE IMITATIONE imitari. Conregnare cupiunt , fed non pati. CHRISTI - Non curantquzrere, quem taàmen defiderant Qrüs invenire, cupientes confecui, fed non & fequi. Uilitas. LU ] Non fic illi, quibus ajebat: voseftis, qui per- I. TW manfiftis mecum in tribulationibus. L $ Bern!& XLIX. O Regem! o diadema! pudeat fe- Rel igiofus , qui fe intente & devote in paí- L. 1. c.a5. 5.in fcftoGtari gloriam membra , quibus caput füuum fione Domini exercet,, omnia ütilia &$- 6 omnium neceffaria fibi abundanter ibi inveniet : nec S tam inglorium exhibeatur. Pudeat fub fpinato capite membrum fieri delicatum. opus eft,ut extra Jefum aliquid melius quzrat. Ludo]pi S. Auguft. I, Dicit Chriftus homini egro : bibe cali- .. O fi Jefus crucifixus in cor noftrum Ibidem, £. 18. in veniret , i, Matth. cem gcntationum & tribulationum , ut fane- quam cito. & fufficicnter docti ef- . mQ ris, & vivas. Et ne refponderet ei laoguidus: femus ! non'poffum*, non fero, pon bibo, prior bibit L/ I1. —gi neícis fpecularialtà & coeleftia, requi-L. ^. c. - »* efíce3 4- L Titulus | CX. Pa[fo Chrij!i. 677 efce in paffione Cht*iüï ; &in facris ejus vulne- cuum habuït ; qui ei dixit, rem fibi gratiffi- ribus libenter habita. Si enim ad vulnera & mam fore , (i ejus cultores in cruce ferenda pretioía ftigmata Jefü devote confugis , ma- eum adjuvarent ; hoc autem facturos, (j re- gnam in tribulatione confortationem fenties ; cordatione füorum cruciatuum eum profee S d nec muültum curabis hominum defectiones, fa- cuti, partem eorum in ciliterque verba detrahentia perferes. rivarint. . fui cordis fenfqm de- L.3. c;—, 9, lV. Quideft, quod loqueris, fili! Ceffa con- VIII. Captivusquidam femper ltri&iä, cutn Thomat $: 1. queri , confiderata mea & aliorum Sanctorum tyranno triftitiz caufam quzrenti refpondi(- Cantipr. paffione. Nondum usque ad fanguinem re- fet , fe paffionis Chrifti ftigmata in pe&torel. r. de üit,iriti. ferre , quz lxtum effe non finerent ; tyran- 2Pibus c 5 lm . Imitatio, nus hoc expetiri volens cor evelli juffit, & ia "l** L 2.c.12, »V. Tota vita Chrifti crux fuit & marty- altera quidem parte poft divifionem, crucifixi catt, Q« $. 7. nub, & . 24 c- lQn rium, ut tu quzris requiem & zsudium? Chrifti imaginem , in altera quafi figillum ejus reperit. Unde credens & ipfe in Chriftum; Vi. Nemo ita cordialiter fentit paffionem cum omnibus füis baptizatus eft, Chrifti, ficut is, cui contigerit fimilia pati. IX. Quidam peregrinus cum facra loca Je- Spec. £x. $. V. rofolymis vifitaret , ubi ad montem oliveti dift. s. ex, venit, tanto defiderio patiendi cum Chrifto , 28- EXEMPLA CATHOLICA EXTERNA.]— & propter ipfüm moriendi, incenl þs eft, ut 2 rupto corde exfpirarit.. Meditatio pa[Jonis. N X. S. Edmundus cum adhuc puerulus Surius in I. ] Tp revel. Chriftum puerum vidiffet, legiffetque in ejus vit. c. 3. D. Virgo de feip(a olim dixit: In fepulchro fronte titulum crucis ejus : Jefus Nazarenus 16. Nov. $. Birg. 1. Filii mei íem per cogitatio & CO meum Rex Judzorum: ab eo tempore, nocte & die 5* €. 21. verfabatur. pafijonem Chriítli animo veríare , in eaque ' Jlbid l. 9. Il. S. Catharina, filia S. Birgittz ante dor- meditanda medullitus dele&tari coepit. - m [ 1Q. mitionem per quatuor horas continuas , in Afibing u XI. S. Therefia de feipfa fic fcripfit : Co- Riner in anifenus genuflexionibus & pectoris tunfionibus, cum nabar mihi fzpius reprafentare Jefum , & vita. n ]om, lachrymis multis, ob recórdationem amariffi- optime habebam in meditatione tmnyfterio- je afcht, m paífionis Chri(ti, omni vefpere fe in ho- rum , ubi fo!us erat ; videbaturque mihi , locauftum Domino offcrebat. quod fic afflidtus non poffet me rejicere ac- Ib. c. 26. cedentem , ut folatio ei forem. Specialiter tz dixit: Imprime tibi monile paffionis Filii ejus confortium quzrebam in oratione in mei, (icut S. Laurentius impreffit. Ipfe enim hcrto , ibi frequenter confiderabam ejus af- cogitabat quotidie in mente fua (ic : Domi- flidionem & füdorem, cupiebamque , fi pof- nus meus ipfe eít Deus meus , ego vero fer- fibile foret , ejus faciem & füdorem mole- vus., lpíe Dominus Jefus Chriftus fuit nu- ftum abflergere, fed memini , me nunquam datus & derifüs, quomodo ergo decet , ut id aufam, ut peccatorum mulcdtudine deter- ego fervus veftiar delicatioribus ?. ipfe fuit ritam; interim fiabam diu cum eo multis flagellatus & affixus ligno', non decet ergo, afflidta cogitationibus. — Jam a pluribus an- ut ego , qui fervus fum , fum abs que dolore nis maxima parte noctium poftquam decu- & tribulatione. buiffem , folebam de hoc myfterio cogicare, m 1. Cor. 3. IV. S, Paulus tam affiduus erat in medi- etiam ante quam ftatum religiofum affume- 4V. 2. rem, & exittimo , plurimum inde profectus , Mthtts tanda & przdicanda Chritti paffione , ut di- dt i cere auderet , íe nihil fcire, nifi Jefum Chri- fpiritualis me coníecutam. if ftum, & hunc cruücifixum. XII. B. Clara de monte Falco in Tefuü cru- Surius in Sylvet, in. V. Cum S, Maria Magdalena p/o&qualm fe cifixo (ive vigilans , five dormiens hzrebar, vita. Cum femel in hoc exercitio griviter confixa rof, aur. in eremum contulerat, füpplex a Deo petiif- 1. 8 fuiffet, apparuit ei juvenis bumeris crucem fet, ut, qua in re potiflimum fe occuparet, ferens & dicens: Filia mea Clara , quaefivi oftendere dignaretur. S. Michael Archange- lus ei crucem pulcberrimam in aditu fpelun- locum folidum , in quo hanc crucem rlan- tarem, & inveni cor tuum : ibi eam figere cz fic conftituit , ut in oculos Magdalenz volo, oportet ergo, ut moriaris in hac cruce, femper incurreret , neque illam unquam my- fi filia mea & hzr«s vis effe. Exinde adeo fteriorum patratorum oblivifci pateretur. V]. S. Francifcus Ser impreffnm cordi habnir patonis myfterium, Chrón. $. hicus cum aliquan- ut; quidquid comederer, ve! biberet, ei ama- nc. P.do prope portiunculam [: n gultibus, fufpiriis- 60 k I. c. rum foret in memoría paffionis, & quidquid $6. que indulgeret, caufam hujus rogatus refpon- videret, intelligeret, & dicerec, felle crucis dit : Quidni tam diris cruciatibus Domino Chrifti refperfum crederetur. Uode poft mor- m meo Jeía imminentiffimo culpa noeftra illatis, tem omnia infltrumenta paffionis cum ipfo quos videam in tanta omnium noftrum obli- crucifixo, cordi impreffa cernebantur. vione jacere, illachrymem ? .. XJll. B. Didacus, Ordinis Minorum Laicus Marchant, Ludolphus VII. Quidam eremita certior fieri cupiens, patfionem Domini brachiis expanfis mediraba. tr- 3. le&t, ddiths de Sax. inquibus maxime obíequiis divinum Numen tur, femperque in manibus ligneam crucem 29 vità Chri-. . demereri poffec , femel Chriftum nudum , habebat, omni hora in (e & aliis excitans me- plagis lividum , & cruce onuftum confpi- "" moriam paffionis Chrifti, Quam & morti-vi- ) c' h 4 Oooo Cinus R. P Loha. Dibj, Man. dom, u ) n Em 6 / 8 Biibliotbecee VManualis Concionatorie cinus amplexus & deofculatus dixit: Dulce que eos omnes lima exacuit, & 4 . ad Qörpü& dulces clavos , dulcia ferens ponde- applicavit. lignum, ra &c. & inter hzc verba animam exhalavit. - XVIII. Idem quoque Bollandus, tenerri- rb. £. 6g7. Ribad. in mos Matris beati Henrici erga paffionem Do- XIV. S. Edmundus in agone Crucifixi ima- vita. ginem amplectens, lachrymis eam rigabat, & mini affectus refert, dicens: Confuetudinem fibi fecerat omnes füas perpeffiones in Chri- velut lugens ex latere , magno fpiritu dicebat, a modo haurietis aquas cum gaudio de fonte fli;paffionem demergendi, atque ita eas fu- Salvatoris, & poft hzc verba mortuus eft. perabat: narravit filio fuo ante obitum fuum, S.Bern.fü- .. X V, S. Bernardus de feipío dicebat ad fra- triginta annis nunquam fe miffz facrificio ine per Cant, tres : Ego ab ineunte mea converfíatione pro terfüiffe, quin ex intima compaflione erga acervo meritotum, quz mihi dceffe fciebam, Chrifti cruciatus, & Matrem ejus condolen- furri p2 « deiots fafciculum hunc colligare curavi colle&um tiffimam, acerbe fleret. Aliquando fuübineun- ex omnibus anxietatibus & amaritudinibus tem Quadragefimam ad templum quoddam 2 a lib ,TM Domini mei. Primum fcilicet infantilium il- abiit, ubi Chrifti de cruce depofitio exfcul- !lim! larum neceffitatum,. deinde laborum, quos ptis figuris in altari quodam expreffa erat ; pertulit in predicando: fatigationum in di- coram his imaginibus fenfibili quodam modo fcurrendo : vigiliarum in orando : tentatio- nonnihil percepit acerbiffimi doloris illius ; num in jejunando ; lachrymarum in compa- quem pertulit Virgo Mater fub cruce: atqgue tiendo: infidiarum in colloquendo : poftre- ex hac anguília pla hzc mulier píe condo- mo periculorum in falfis fratribus : convitio- lentia tantos fenfit dolores, ut cor illius pro- rum, fputorum, calaphorum, fubfannatio- pemodum creparet, adeoque ut prz defectu ia terram collabens nec videret quicquam , num , exprobrationum ; clavorum, horum- que fimilium. nec diceret. .Sic igitur in domum relata , Cultus. usque in fan&tam Paraícevem , qua die cum Manfi difc, XVI. De S. Francifca Romana in ejus vita paffio in templo caneretur, circa horam no- nam exípiravit, In eadem igitur hora ex hac Mo, 15 2.1. 4. legitur, quod dolores Chrifti patientis adeo vivaciter animo füo imprefferit, ut, quoties- vita tranfiit, in qua Redemptor nofter eterno C2j Pairi Spiritum füum confignavit , Filioque cunque crucifixionem pedum vel manuum Chriftum meditaretur, ipfa quoque in pedi- fuo apparens, fe in coclum abire , jucundo : vultu affirmavit. bus vel manibus füis acutiffimos experiretur dolores , fimiliter coronam meditando fÍpi- — XIX. Alexander Cardinal is Urfinus figillum Jo. Rho. neam circa tempora fua, pun&turas fentiebat Chrifti e cruce pendentis in finu ita geíta.1. . c. a. intolerabiles , hzcque intima illius compaf. vit ; ut obverfis in pe&us clavis., cum libe- n 6. fio ad tantam usque vivacitatem pertigit, ut rer apprimere (libebat autem f(zpiftime ) qui- nis illud compungeret vulnuículis, & amori; Ibii.n. fanguinem fzepius fpueret, manus quoque l pedes vivo tingerentur fanguine , ficut & ne incomitatus aut erubefíceret, aut dilabe- ob eandem cauíam ex pectore fuo diuturno retur ; dolorem comitem adjungeret, cujus tempore humor fanguineus Ícaturivit , ut in finu pulcherrime ; ac molliter illum didi- proinde ipfa dici queat ,' quod de Seraphico €erat conquie(cere. Franciíco fanCtus Bonaventura his verbis fcri- ^UXX. Pater Mendoza dn vconcione quadam Mghü'difc. A 'de nativitate Cbrifti, in Lufitania przcellen- 4. u. 11. bit: Memoria paflionis Chrifti vifceribus cor- dis ipfius impreffa fuit medullitus. tem quandam rareque virtutis Principiffam Bollandus XVIL De B. Henrico Sufone Bollandus fuiffe refert, quz, cum in monafterio Jefus ap- ï o5. jan. fic fcribit: Pre aliis quibuslibet exercitiis cu- pellato viveret, habebatconfuetudinem,quod f. 6623, pide admodum trahebatur, ut aliquod fuo in vefperi, priusquam ad quietem concederet, corpore geftaret fignum fenfibile condolen. Crucifixi imaginem manibus apprehenfam ft- xis oculis intueretur,adeo ut eos minime claue tiz erga acerbiffimam crucifixi Domini paf- fionem. Effecit ergo fibi crucem ligneam, deret, doneca fomno viQacrucem dimififfer. longitudine palmi virilis ; & congrua latitu- Nimirum Crucifixum totius diei terminum, & | finem effe cupiebat ; mane pariter foübito aper- dine eique infixit clavos triginta in honorem vel memotiam omnium vulnerum Chrifti , tos oculos in eandem dirigebat Crucifixi ima- T»Mhnd. ginem , utperejusin mentefua impreffionem quibus in nos füum eft teftatus amorem. Jm'mei Hanc crucem dorfo inter fcapulas extendit diei daret principiura & finem. L] XXI. Apud Surium de S. Franci fco d-c.Pïauä- gurïus in in ipfa carne; & annis oCto, dies atque no &es jugiter eam tulit, in laudem crucifixi la leguntur fequentia : Die Veneris. Sancto , vit. 2. Deinde extremo anno etiam Domini fui. cum tempus migrationis adeffe cognofceret, Ap;il. ; $ acus feprem eidem impreffit , quarum acies circa horam , qua Chriftus Dominus paffus per mediam adegit crucem, cui firmiter co- eft. ligno fan&z crucis devote confignatus, herebant, reliquam partem acuum fuperius paffione Dominica coram eo perle&ta , junctis ryefecabat. Harum cruentationum acuum maribus ere&isque oculis in coelum , crucis trophzum ample&ens , & ofculans, ac fx- pertulit ob honorem acutiffimi doloris, quo Virginis Matris cor & anima in Filii morte pius , in manus tuas commendo fpiritum meuwm , Vi l4 confixa fuere. Quando hanc crucem primo iterans, absque doloris & mortis ügpog fcli- c. 4. n' 4. fuo corpori adftrinxit, tenera ejus natura ex- citer migravit ad Dominum. XXIH. In Chronicis Erem itarum, Ordinis S.:Chron. horruit, quamobrem ad faxum aciem clavo- rum pauxillum retudit ; fed illico hac neuti- Auguftini fcribirur de Hermanno de Allis , Aug. l. &, e fen. ^ 1? ^ quam virili mollitie vidtum fe dolens , deni- quod, durfl mortis fug 'h-o;anæxtimminer tiret&: - T 679 Titulus CX, Paffo Chrif. tiret; a eonvocatis ad affitendum morti ipfius dem alpiciebat, a. l*achry-mïks. & füfpiriis fe Patribus, paffionis Dominici feriem fibi prz- continere non poterat , ac proinde in capite Ibl f. 687. legi petierit, & primo quidem, prout illa a S. fequenti ejusdem vitz , omaia ex hoc libro Matthzo, ac demum prout a $. Marco cone didiciíle fibique comparaffe dicitur, relittis (cripta fuit, femperque le&orem monuerit, omnibus aliis libris, quos vendidit, ut illorum quando vel facienda pauía, aut facer textus pretio pauperibus fübveniret, orationique & f repetendus effer; cumque le&or ad hegc per- quibusvis aliis exercitiis veniffet verba ; Tefus emi[Ja magna voce ex/pira- cum fervore applicare fe poffet. piritualibus majoü vit : ipíe quoque animam füam Creatori rede XXVIII. De S. Lidwina Surius fic fcribit :Surtus 14. didit. Ejus vulnera & dolores acutiffimi (de crucifi- April. ;. Mär-i/a Oblätus Barri' P. IV, XXIII. B. Joannes de $ xi doloribus loquitur) animam virginis adeo €.8. devot, (ut vocant) Ordinis S. Franciíci de Paula, pe- penotrarant, ut,quamvis ipía in fingulis mem- 29. ex lib. culiariter afficiebatur erga Ecce Homo. Is per bris fuis omnis generís cruciatus vehemen- 4.Hift.Mi-totum füum oratorium nihil habuit, nifi tiffimos pateretur, ita utomnes, qui eam cer- nim. hanc unam imaginem Chrifti, a Pilato popu- r.rent, non poffent non multa commifera- lo oftenfi : fingulis annis Dominica paffionis tione affici, eos tamen .cruciatus quaíi pro peculiariter hoc feftum colui: publiceque ex- nihilo putaret. Tota vita ejusin Chrifti rebus ponens füam imaginem portz ecclefiz affi- eftis, tanquam in viridario amceniffimo, ver- à abatur, iis meditandis trahebat ardentiffima xit, ut populus coram eo oraret: fuitque cau- d fa, ut fenfim illud feftum fuerit folenniter ab imo pectore füfpiria, & ab oculis lachry- cultum, cum infinita multitudo accurreret, marum fundebat imbres, iisque deficientibus .€x pluribus locis ad honorandum hoc eo die guttas fanguineas ; illas autem lachrymas myfíterium. lpíe vero femperhanc fuam pie- crucifixi amore fufas, a pud familiariores ap- tatem continuavit , ut nihil ei frequentius in ellabac rofas fuas. ore effet, quam hzc duo vérba: .Ecce Homo. XXIX. ldem de S. Elifabetha in hec verbaldem in . Rhe. 1 $. XXIV. Eleonora a Spiritu fan&o Otrdinis. fcribit: Cum Eli(abeth pretiofis ornata vefti- vit. C 2. na 8- Minorum, cum a&diffet, imbrem illum fan- bus, auream capite geftans coronam; ac fami- guinis, quo Chriftus Dominus totam hanc lia frequenti ftipata, rebus divinis interfutura noíftram adimplevit mortalitatem, guttarum templum intraffet, primo intuitu crux Domi- omnino millibus quadraginta & octies cen- nica occurrens, & ex ea pendens imago Salva- 1 o N tum fuiffe, id illa perfuatum certo habebat ; toris eam compunxit, compuncz lachry- ,*]. 3- c: Ql jtaque non ante de(titit, quam totitem egre- mas excuffit, lachrymanti talia fuggeffic: En. :'- n[v 60 8 Creator & Redemptor meus , nudo corpore, ias de animo fuo, deque corpuículo, & hixs non incruenta$ victorias rependit. L] brevi duntaxat przcinétus tegmine,mea cau- j Ibid, 1.24. -.XXV. Henricus Rex Luüitaniz , cum i gtiis fa ignominiofam in cruce mortem oppetiit: » Almerinas Lufitanorum Regum &des' vafto at ego mifera gemmis, auro, byffo, & purpu- depaíceretur incendio, & fuga Henricus, qui ra contedta, vitam coeleftibus indignam bene- tum illas incolebat, cum domefticis omnibus ficiis, perdo magis; quam ago. lllius caput fibi confüleret, fübiic animum, domeftico in intra ilati edes fpinea corona difpunxit, as d facello crucifixi figoum vetuftiffimz venera- meum vero aurea venuítat, Illam ab amicis I4. "l lll tionis affervari ; quod nifi periculo fübtra- & difcipulis defertum, Judzorum vallarunt - heretur, flamma corrumperet, ac devoraret. opprobria, me numero(ía circumdatam fami- ,I . Ergo quamquam domefticorum fidiffimi non lia cun&i mirantur, füfpiciunrt, & honorant. deeffent, ratus, regium fanguinem picta- Cumque hec meditaretür, efferve(cens in ) ii tem illam decere, per medias furentesque Spiritu, in terram velut mortua corruit, ad- flammas itrumpens, facrum fecum extulit €o ut domeltici ejus, myfterium ignorantes, |s fignum illafus illefums ut intelligamus, re- eam ab aliquo accidente lethifero correptam ligionis caufa przclare audentibus, nihil effe fuiffe exiftimarint. Hocque Sanditatis illius formidandum. fuit exordium: nam immediate poft mundi Utilitas.- vanitatibus & deliciis regalibus fpretis, hir- h(ïs äolland. XXVL In vita beacx Angele Fulginie futo fe inducit cilicio, ac femetipfam con- ! Jan.f.202. fequentia leguntur, pradictz virginis ore tra- temnens, corpus füum aufteriffimis 4 tiis maceravit. pæ&nitcn- ita: Dum fic ftarem abícorpta ab ille dolo- j.Snrius L re, &quafi in dolores crucifixi transfo ata, XXX. De S. Margarita pariter Unga- Idem 28« audivi crucifixum fuper devotis ad füam paf. rie Regis filia, idem Surius refert, quod, Jun. Vit- h fionem, & imitantibus ipfam, & fuper fibi cum quadriennis effet crucifixum quen- [: irtil compatientibus dulciffimas benedictiones in- dam conípiciens, fororem füam interroga- $ geminantem, & dicentem: Benedicdti vos rit; quidnam imago illa fignificaret: ipía- 3 a Patre meo, qui mihi compaffi, & mecum que refpondente, quod Filium Dei prz- $ fimiliter contribulati, & viam meam fecuti, fentaret , qui pro falute & redemptione ftolas veftras in meo fanguine lavare meruiftis. noftra in crucem fuffixus fuit, confeftim , Vita 1. 1. XXVII. S. Philippus Nerius in facrarum ipfas expanfis tenellis brachiis fuis accur- c, 4,n, 4. literarum ftudio, dum apud Patres Augutti- rit, ut illum pe&ori füo firmiter adftringe- le nianos Theologíz operam daret, magnos & ret, & coram crucifixo proftrata, eundem infignes faciebat progreffus ; nec mirum; adorans, & ofculans exclamavit dicendo : ;l Chrou : Domine . mi, me tibi committo. Etc ab in« hi ** quia cum ibidem imago quadam ctucifixi valde devota proftraret, quotiescun que ean- de fervor, quo mundi deliciis valedicens; :c. D - R..P. Lobi. Bibi. Mau, Jom. À. rooa vi-tam 1 630 diibliotbece ,Man'uahs | 'Cenciomtorim M*WWA* SEedE vitam aggreffa eft peenitentem & perfectam, dem dereliquit; cumque anima more füo con« füeto cruce fe fignaret, & predicta verba fa- füam traxit originem. s- AntO' XXXI. Cum Alexan der Alcn(ïä religionem ius repeteret, quidam lucis radii hinc inde fcincillantes obfcuritatem loci illius nonnibil nin. p. . fan&i Franciíci ingreffus,aufteram illam vitam hift. c-9* continuare non poffet, priusquam probationis illuftrarunt ; unde redeuntes damones,utani- mam ejus fibi preedam facerent, a luce illa per- $.1.tt-24:5nnum finiret, religionem deferere ftatuit. Quia vero Patres Ordinis propofitum ipfius in- territi ad eandem appropinquare haud prz- fümpferunt: comparuit autem de novo juve- telligentes magnopere de illo dolerent, non folum propter falutem fpiritualem Novitii,ve- nis ille, qui Angelus coelitus miffus fuiffe cre- ditur,eique dixit, quod tamet(i ad inferni poe- rum etiam ob ja&turam viri adeo fcientifici,in- ceffantes ad Deum orationes effundebant, ut nas condemnari mereretur, judex tamen pro- pter meríta devotionis erga paffionem füam,& huic viro, coepto religionis inftituto concede- ret conftantem períeverantiam. Neque irritz crucis füg ticulum exhibitz, hanc ei largiretur gratiam,utin vitam denuo redire,fuaque pec- /füerunt hz preces; fiquidem nocte quadam in fomno fcala quxdam ei reprefentata fuit; cata per confeffionem facramentalem expiare poffet, qua peracta demum in pace quievit. qux pedibus terram,;vertice autem caclos tan- gebat 5 hanc autem fenex quidam fanguine -XXXIV. Cum monialis quzdam a fpiritu fornicationis diuturno tempore erga juvenem Pratum ; madens, ponderofaque cruce onuftus; ac fi S. Francifcus fuiffet, aícendere parabat; unde & quendam Clericum vehementer tentata , ar- fpir. ex 9. denti, quo eum daperibat, amori refiftere non' 2 Padat, ipfe repetitis quidem vicibus afcenfum illam meditabatur, at vero S. Francifcus ad illum potuiffet, tandem illicitis lafcivi illius Clerici Chrit, & defideriis confentire parata, eundem ut certa 2. Pgln cum indignatione quadam fe convertens, re- c a pulit ipfum , dicendo : Non potes hanc ma- quadam noctis hor2 in deftinato loco adeffet, requifivit: cum enim utpoteSacriftana claves pij 102 nam crucem portare mecum, qui non potes hanc levem cappam pro nomine meo portare. ecclefi penes fe haberet. eousque donecaliz fanctimoniales obdormiiffent, praeftolata, de- Et his dié&tis coafeftim vifio difparuit. Alenfis autem defüper fe refle&tens,erubuit,quod per mum ad fores ecclefiz aperiendas fe recepit, ut beftiali appetitui füo fatisfaceret; cumque gt avem illam crucem deterritus, ad fzculum redire (tatuiífet, ac proinde deincepsin ordine ad primam portam acceffiffet, Chriftum bra- chiis in cruce expan(is herentem invenit, qui pe rfeverare firmiter ftatuit, quemadmodum * ad extremum usque vi tz (uüg fpiritum fecit. eam;ne alterius progredi poffet, impediebat ; veruntamen quia nihil aliud meditabatur, Manfi XXXII. In vita S.Philippi Nerii de fanctimo- dife.8, niali quadam legitur,quod, cum fe damnatam quam ut carnalem fatiare poffet concupifcen: tiam ; ad aliam fe portam recepit, ubi pariter LT effc reputans, magnis angeretur defperationis tentationibus, mult ique füam in hoc collocat- redemptorem in fpecie crucifixi fibioccurren- tem, & exitum quaqua veríum prohibentem fent ope ram, ut eam in ftatum falutis denuo erducerent, licer caffo & irrito eventu: tan- invenit; vehemens autem amor, quo agitaba- tur, adeo eam exczcaverat, ut oculos mentis dem fanctus Philippus eandem quoque conve- niens , ut conceptam defperationem penitus aperire nequiret;ad iterata vice fibi recurrens tam manifeftum divinz pietatis miraculum : depo neret, hoc earm convicit argumento, di- cendo: Dic obfecro,pro quo Filius Dei in cru- tàndem vero cum omnes tentando monafterii fpondit: Pro ce mortem oppetiit? Cui ipfa re portas, in cun&tis obvium habuiffet grande Et tu quenam € s? fübjunxit hoc crucifixi apparentis fpectaculum, ad pe- peccatoribus 5 des ftatuz cujusdam beatz Virginis proftra- Philippus. Cuircii giofa refpondit, gravis fum *Ergo*fu bintulit fan&tus Philippus, ta, quod nusquam exitum invenire poffet; co» peccatrix j ram eadem lamenta fuit: A qua imagine ala- paradifus tuvs eft . Hecque verba, paradi(us tuus eft, adéo tenaciter cordi ejus remanfe- pam adeo fortiter fibi impactam recepit, ut veluti mortua in terram corruerit, ibidemque runt impre ffa, ut non folum omnis deinceps ceffaverit tentatio, verum infüuper ad ulti- ad horam usque matutini celebrandi perman- ferit, vocibus autem reliquarum fororum can- mum usque fpiritum, vivaciffimam &ternz (alutis füz conceperit fiduciam. tantium expergcfacta , ac de errore fuo refi- XXXIII. In fpeculo exemplorum de juvene pifcens, (üum amaris cum lachrymis confeffa fdem n g. & divite ruftico legitur, quod exerci- ccatum,atque immenfüm agnovit Chri- quodam Ri p d .: eficium, qui per afpe&tum crucifixionis tium fe q uotidie crucifixo recommendandi adeo fibi familiare reddiderit, ut quotiescun- fug eidem obje&tum, ab hac carnalitatis sbyf- ue ad le&tum concederet, vel inde refuürgee fo, in quam fe preeipitare decreverat, miíe- o crucisin fronte & peCtore fe commu- ricorditer retraxit, & eripuit. ret,fign niendo, hac verba proferre folitus fuerit : 7v/ü XXXV. Neapoli non ante multos annos Peonequin ANazarene, miferere imei, in womine Patris, & Filii, contigiffe memorant Annales noftri ; quodlfag. p. 2. & Spiritus fantti ; fimulque Chriftum.crucifi- puella nobiles & predives ab adoleícente? 16 fine confeffione moreretur. paris nobilitatis in conjugem petebatur, & xum rogarit, ne Accidit autem , quod morte repentina diem jam in id confenferant utriusque paren- füum clauferit extremum : cumque damones tes , & pro connubialibus padtis commu- advolantes animam ipfius fecum ad infernum niter ftabiliendis in aliquod conclave con- fplendidus quidam juvenis venerant ; cum puella in. fuo cubiculo raptare nitarentur; dictam animam in locum eosdem abigens, pr& ante pendentem € cruce Chriftum proftra- qïxendam tenebrofüm eduxit; deflu&am ibi- ta, altioribus cogiætionibus agitari coepit,. Titulus CX. Paffo Chrifli. - 68: & divinioribus flammis accendi: Quid;ajebat, XXXV1I. Dum $, Joan. Evangcli(ta adhue Engelgr. quod ago, JefuFilii Dei, & hominum amator? in terrís exiflens arderet videre Deiparamin Dom. ficcine,dum tu carnem tuam innocentiflfimam gloriofam , illa ipfi apparens bene longum Q"ina. tam atrociter traCtas, ego voluptates, licet in cum eo de cruciatibus Chrifli fermonem te-?' ? €onjugio licitas confectabor? ficcine,dum tu xuit, & inter alia dixit: Filium fuum ei, qui ju- vulneribus & fanguine deformaris, ego formse giter paffionem ejus recoleret, tres przroga- excolendz , ego gemmis & monilibus oinan- tivas conceffürum. 1.Ut ante morte a f:rvene- do corpori óperam dabo? non fiet: & conti- tis contritionis actum exercere potiit. 3. Ut nuo fibi comam reícindit,eaque ad pedes ctu- Deipara in agone iplum fpecialiter defendat. cifixi appenía, illam ipfam effigiem manu ge- 3. Ut per ipíam quidvis impetrari poffit. rens,e cubiculo egreditur, & ad conclave, in XXXVIII. S. Gertrudis divinitus difcebat, Blof c.2 a quod omaes convenerant , fe confert, ibi ad quoties quis Chri(ti crucifixi imaginem anie monil. Matrem convería: non eít; inquit, Domina, mo pie commoto af P 'exerit; toties »divi.næ quod de conjugio meo ulterius agatis: Ecce pietatis oculum ei adverti. Íponfus ifte meus eft,quem elegi,& cujus pedi- XXXIX. S. Edmundo adhuc puerulo Vincent. bus crines meos,ut arrhas appendi.Mira hic in- Chriftus apparens fuafit, ut quotidie aliquodi^ ;pec. teromnes turbatio;admirantur aliqui,fremunt mylierium vice aut paffionis (üz medicare- !/ft Surius Prütug it, & indigaanter alii ; fed tamen penes Chriftum tur; id enim ei contra quasvis tentariones, "" " :Pïl « "a bl novamque ejus fponíam ftetit vidtoria. ad comparandas etiam, confervandasque vir- Pedog. XXXVI. Vivebat Roma anno ducentefimo tutes, & tandem ad mortem feliciter obe Chrift. to. vigefimo primo füpra millefimum , puella, dam, (ingulare prefidium fore. an. 2. p, l. quam ob fpeciei preftantiam,vulgo pulchram XL. Paffionis Chrifti merito, frater qüia Spee, Ex- € 4.Se&.5. Catharinam appellabant. Hzc tametfi Roma- page 102e dam (ine purgatorio ad ccelos tranfivit, quia empl. cift. ng juventutis effet non leve offendiculum, eo quoties prope crucifixum tranfierat, rogavic Ó«ex.101. tamen S.Dominici, pro concione, exhortatio- Chriftum, ut propter amaritudinem in cruce nibus, boni moris adducta eft, ut rofario de toleratam, in egreífü animz fuz mifereatur. manu S. Viri accepto uteretur , fxpe illud in ALI. Cuidam juveni religiofo apoftatare rbid. dift. templo, ad Dei Matris imaginem , precando volenti apparens Chriftus,latusque difco ope- 9. ex.159. evolvens. Huic ergo tali mulieri, nefcio quo riens, & (anguinem eflluentem oftendens;ju(- eunti, in platea fe offert obviam Chriftus ju- fit reverti ad monafterium, & omnia rigoro- venili habitu, forma elegantiffima beneque illi fa ordinis fui intingere inlautus iftad, & mox, precatus, quonam pergeret, uübinam habita- in dulcedinem vertenda dixit. Quod iile au- ret,(cifcitatus eft? Non defuerunt Catharinz diens rediit, fan&taque vixit. - urbanitatis officia, refalutatum , ac domum XLII. Cum quidem religiofus initio fuz Ludotph. fuam invitatum adolefcentem excepit perhu- converfionis aliquando graviffima defpera. de Saxon. maniter, & ad meníam haud vulgariter inftru- tione oppreffus, in cellula füa triítis (ederec, P- 2.c.59. €tam adhibuit; Hic, cum, quidquid ille edu- audivit vocem dicentem: Surge: & meam liorum tangeret, iíta infici craore videret, mi- paíffionem devote pertradta, & in amaritu- rata quzrit, an fors lzíus, vel an effet ea ocu- dine mea tuum dolorem vinces. S*urrcxïtg lorum fafcinatio ? neutrum , refpondit ille: & liberatus eft. Sed heus! neícis, hominis chriftiani cibum, XLIII. S. Elzearius Comes éonfideratione Suriüs 27 [] potumque Chrilti (anguine tinctum effe debe- paffionis Dominicz ad tantam in omaibus Sept c.23. re? Pro! inquit ifta, quam tu mihi ferius es! adver(is patientiam pervenit, üt, licet gravi(- quam füperftitiofus ! Equidem fubjicit adole- fimis affectus in juriis fuiffet, nanquam impa- Íceas, & experire tu quidem brevi: age mo- tienter aliquid dixiffe vel egiffe fcirecur. Lia- do ad cubile pergamus : nihil moratur,provo- de & eandem in agone (ibi prelegi jubebat; & licet terribilem ab initio vultum tuncoften lat letum fübit,amicum iavitat blande. Sed, o Dei bonitatem ! ecce tibi juvenis ille in al- derit, paulo poft tamen dixit: magna eft dz- terum mutatus, coccinea fe vefte talari indu- 2 monum vis, fed eam penitus enervarunt vir- t um, acgravi onuftum cruce exhibet meretri- tus & merita SS. Paffionis. culz,atque perforatum latus, manus, pedes, XL!V. Godefridus Bullonius, cum ele&tus March, * totumque adeo vulneribus concifüm corpus; effet primus Rex Jerofolymz , nunquam vo- cor.3.le&, tum ex fingulis plagis emicantem lucem ftellis luit ufurpare titulum Regis, nec coronam (i- !8- prop. rutilantiorem oftentans , (ic amice quzrens, bi imponi permi(fit, indignum exiftimans , uc * affatur: |Eja! noftinus me jam, Catharina? fervus coronaretur auro in eo loco, ubi füm- agnofcis eundem illum, qui pro teolim paffus mi Regis caput fpinis coronatum eft. fum? quousque in fordibus volutari juvat, ac XLV. S.Hieronymus de fe dixit: cum gta- Ihid.le&, pernegtit me iterum cruci afligere ? & fanguinem meum viffimis urgeret tentationibus , fedebam ad 1. [fag, p. pn reddere inutilem? ergo peccandi finem nul- pectus Jefu, & pe&us percutiens fepe ibi mul- 619 lum facies;Ad hzecCarharina immenfo pudore tos dies & no&tes tran(egi, donec rediret ani- füffufa,in lachrymas abit,ad Chrifti pedes toto m tranquillitas. Ibi quoque fapientes ani- corpore profternitur, veniam poftulat melio- mz federunt, ut fapientiam haurirent. ra in futurum pollicetur; Quod deinceps ita XLVI. S. Bonaventura rogatus a S. Thboma d. praftitit, ut cum afili&tandi füi modum non Aquinate, ut bibliothecam oftenderet , ex fervaret, füuerit ab ipfa Dei Matre, quam in fin- qua tam fublimem fcientiam haufiflet, cru- ularem fibi Patronam adíciverat, corripien- cifixi ima oftendit: ginem ofculjs & lachrymis detritam da, & prafcribenda posnitendi moderatio. Qooeo23 Stucun- 682 ww::« Monualis C'oræänarriæ . yM LI. S. Cathariná Senenfis, cum Chriftus eiSur. 3e. nb - Shucnnditas. XLVII. Thomas Cantipratanus de quo- cum corona aurea in dextra, & fpinea in fini- April. À 946' 'Thomtzs ftra apparuiffet ; optionemque a ]terutrius ree« Cantipr. dam milite , qui fa&tus monachus Ciftercien- neam elegit; a memoria voluptatum , & deliciarum, liquiffec, illa magno fervore fpi L.2. apum. fis , capitique füo tam firm iter impreffit, ut longe 657.$26. quibus in fzculo gav ifus füerat, feductus, in vita religiofa co ntinuanda vacillabat ; refert tempore gravem inde dolorem fenferit. Ef LII. S. Eulalia cum toto corpore ferreis pe- Sur, 1e ] 12 ) fequentia: Cum graviffime a diabolo ad exi- &inibus dilacerata fuiffet, exultans ad Chri- Dec: tum tentaretur, & de no&te in noctem medi- feme] parato ad ftum dixit: Nunc, o mi fponfe, & redem- [bid, bid, p4 caretur apoftatare per fugam; r, quam bene refplendet in me per vul- exitum, & quafi com modiorem hora m noctis pto & femivigilanti, Chri- ner a iíta, viva tui imago: & characteres ifti in le&ulo przftolanti, in corpore meo per fanguinem meum exara- Annue ftus apparuit in form a perfon adífimi viri, & quid fic jacens haber et ti, quam ad vivum mihi exprimunt, & re- 10 cumex illo quzreret, rzfentant ipfam pafitone m tuam. mali,refpondit ille : dol orem cordis habeo; & decim. anno- Sur. 1g. magnum defectum debilitatis in membris; Lill. $. Agapitus puer quin Vita € : rum virgis, nervis, igne; fumo; aqua bullien- Augutt. 64 cui Dominus gro ffum panem hordeaceum te & aliis torment is excruciatus, cum in ca- offerens, dixit ; fürge; & comede panem pite ejus ca rbones congererentur , gratias iftam, qu em ille turbatus intuitus ; quomo- agens Deo dixit : Parva res eft, fi caput co- do, inquit, gro ffum panem iftum comederem, um 1 fterii fimilagineum mandu- ronand ii ccelo, prunis coronetur in ter« qui p anem mona detecto la- ris. O quam decorabit coro na gloriz pla- care non po ffam? Tum Dominus L. (anguinem profluenti, gas & vulnera excepta pro Chrilto-.l . tere, vulneri peGtoris, horde aceum pane m admovit; & tali proflu- $. VI. vio madefactum ju A bet comedere languen. bris diffiliens: tem, mox ille cum horrore mem EXEMPLA DOMESTICA. Domine, quomodo taliter pollu- Heu, inquit, undurm, gnatius tanto recolendz páffionis ar- Lyreus t - tum comederem, qui prius faltem m dore faccenfüs fuit, ut ordinarie in 1. spopht. - fed a(perum comedere recu fabam? Et Doe fuz primordio au !7- minaci vultu eüm intuens, re- miffa, quam in converfionis Eundem in finem minus , quafi diebat, paffionem le geret. cufanti inquit: oportet ut guítu faltem atten- almarem crucifixi e ffigiem circumgeftare in s ifte. -Cumque ille dit- - tes, quid fapiat pani e&ore folebat. Cumque poftea ab amicis fugium non haberet, & füfceptum panem tre- nulla ratione perfuaderi potuiffet, ut pater- mebundus fummis vix labiis attigiffet, fenfit m Domini... dulcorem nam domum inviferet, per paffione in pane füpe r omnem fuavitatem tandem rogatus confenfit. Sed & in Gallia mirabilem, quem hianti quidem ore contre- bito cum mira aviditate co- Cifalpina ab Hifpanis pro exploratore habi- . &ans, totum (u tus cum in(ignibus contumeliis excipereturs medie, Nec mora, Domino difparente, ten- Chriftum 2b Herode illufum fibi proponens; - fatus ille ad fe reverfus eft , & quid vidiffet, fümma cum patientia tulit injuriam. . fen(iffetque, fincero cor de retra &ans,ab omni II. S. Francifcus Xaverius a d omne m fa&ï Vita l3. Lyreus dolore mentis, & carnis tentatione conva luit, l1popl &itatem incitabatür precipue crebra vitzc 3- 1f & in magna tranquillitate fpiritus usque in mortisque Domini n oftri meditatione, ex qua Quid miru m? hordeaceus manz falutis & mar- finem permanfit. e Or exardeícebat in illo þu fe ad illius imitatio- panis aufteri dinis mellea Chtiüi lateris tyrii cupido ; totumque B pe rfafione linitus eít. falute hominum de- L.4. c. 5 lhiden nem pro illius gloria & Surius XLVHI. S. Ludgardis quoties corpore aut toties ad crucifixi vovendi. 'Tanto vero a ffe&u Japonenfibus x 6. Jun. fpiritu afflidtam fe videbat, adhuc Ethnicis Chrifti paffionem explicabat ; e ren$ , illum aliquando imaginem fefe con& ut lachrymas illis excuteret. cum magna animi i prentione contemplaba- III. P. Petrus Faber inchoandis horis Cano- Or:ane, 1 litm tur, donec toto corpore vi ribus deftituta, fpi- biffimos Chrifti cruciatus fige- 3«2 37* & nicis, in acer ritu extra illud raperetur, in quo quidem ra- bat aípe&tum, " & ut in pfallendo progredic- Lyreus ^ e wa tum Chriftum prafentem cerne bat, & ore dis acrioribus ejus poe- latus ejus applicato,tan- batur, ita in reputan Vallifoleti roprio ad cruentum nis atque dolor ibus procedebat. Triden, tum inde dulcedinis , tantum confolationis cuidam viro primario mo dum orandi & me- &a przfcri- hauriebat, ut null; po ftmodum adverfitate ditandi petenti, hac quatuot pun concuti pollet. pit. 1. Chri (tus Dominus nofter fuit omnium lbidm 2 Chri- Imitatio. Y rerum egenus, & ego omnium dives. ; quo ftus efüriit , & egolaute vivo. 3. Chriítus Chro; » XLIX. S. Francifcus petens a Deo Servator meus in cruce nu dus pender, & ego min. l. 1. exercitio maxime Deo placere poffet, te r mií- Vlt. D nem reperit. folendide veftibus incedo. 4. Jefus dolori- fe l58- c.105. fale aperuit, femperque paffio bus & laboribus oppreffus fatifcit, & ego de- Annue L. Florentix cum virgo qu «dam ad pu- ura, pergeret, ne fodalis licatus pati nihil valeo. Quz quidem capita Soc, 1589. teum, fe precipitat vir ille ab initio non magni fecit, fed poftea fan fuge afperitatem diutius ferre cogeretur, Chri- dixit; Redi ad te mulier par- inter convivium verfanti adeo inhzfcrunt,ut, ftus ei apparens uo lachrymis & a ffe&ibus liberius indulge- vi animi, & cogitans, quos €go; quantosque cruciatus amore tui perzulerim, fororis tux ret, e menfía fürgere, &ä in conclave fecedere Sl Ign.E fuerit coactus. Poly voculas infuper habers difec. ]V. P. Si- iär l Jiwus CX 683 sul'. 3'0 Paffio Chrifi. Hif, Soc. IV. P. Simon Rodericus, ne crucis oblivi- Apil ta enim füm pa'fï'a-,;-fxcig!*ïc "þer*' vifüm propter P. 4- 1. 7. Íccretur, ejusdem imaginem palmarem pecto- eum. Cujus rei S. Ignatius Epifcopus caufam ^ 246. ri infculpüt. Quem ipfum in finem etiam aflignat his verbis : Cum paranda effet crux, pregrandem e ligno crucem in cubiculo ha- diabolus tumultuabatur, & poenitentiam im- Á bebat, ad quam, lucente ante eam lampade, mifit proditori & laqueum illi monftravit, & no&tu evigilans animum oculosque elevabat. u , H. f p. 1. fufpendium, quo ftrangularetur, edocuit; & Q V. P. Claudius lnius quotidie unum e fa- mulierculam, turbans eandem in fomniis, ut l. 12. n, ctis Chrifti cruciatibus retractabat.- a crucifigendo ceffarent , inducere molieba- 36. VI. P.Franciícus Villanova in füuis medita- Ibid. p.2. tur, quia prins omnem lapidem moverat, ut tionibus non aliam fumebat materiam, quam eadem crux pararetur , non quod poenitudine vitam & paffionem Chrifti, diCtitans, (übli- duceretur, ob tantum malum (hac enim parte miores materias fe in ccelum fervare. Annue fuiffet minus fceleratus) fed quia propriam 1610. VII. P. Thomas Sanchez die Veneris ad füam perniciem fentiebat. honorem $. paífionis flagello fe cecidit, cili- Suïc n II. Pilatus,'qfxi ententiam damnationis in Dauroh;.c; cium tulit, & coto pene die illam cogitavit. Vita c. g. VALL. P. Baltha(íar Alvarez rogatus, quem Chriftum dixerat, & ipfe Viennz perpetuum '. tit. gr. $. 2. in exilium relegatus eft, tantisque (irrogante f 3 modum in orando teneret, cum adhuc junior effet, refpondit, fibi ftatim in iplo ingreffu of- Cajo) languoribus coarétatus , utfua fe manu transverberans , multorum malorum com- ferri fan&tiffimos Chrifti crucifixi pedes, quos ipíe primum adorabat, & ad eos conítitutum, pendium mortis celeritate quz(ierit.- fe meditari altiffimam omnium virtutum le- Ill. Ad Proceres Francos in bello captivos fbidem'tit, Qionem, quam ex cathedra füpremus ille olim Sarazenus acceffit, quzfivitque, num in45: $. 5- magifter docuit; ex quo valde accendebatur Chriftum pro ipfis crucifixum , & refürgen- ad fe mortificandum , crucique affigendum; tem crederent ; quibus ita (e credere affir- adjuvandos quoque proximos, pro quorum mantibus, addidit, eos nec fracto, nec moeíto amore tantus magifter tot labores fuftinuit. animo effe debere , fi tantulam calamitacem Lyteus l Hortabatur vero omnes incipientes ad medi- fubirent ejus nomine, qui extrema füpplicia h ipoplit tandam Chrifti pa(fionem tanquam fpiritua- pro ipfis exantlaffet; nondum enim ad mor- U lis eorum profectus fontem ;; & in ordinariis tem usque ipfos decertaffe. Quod (i tante fic poteftatis, ut propria virtutea mortuis refur- fuis exhortationibus frequenter hoc repete. bat: ne exiítimeinus , nos aliquid feciffe, gere potuerit , dubitandum non effe, quin donec eo peryeniamus , ut femper Chriftum ipfos etiam brevi,ex fuis calamitatibus exi- crucifixum in corde habeamus. Semper Chri- meret ; id quod eventus probavict. i fti crucifixi imaginem in cubiculo habebat, IV. Cum quidam peregrinus cum Sarace- &pee, Ex- in quem frequenter afpiciebat. Precipuo no in die Paraíceves, per filvam iter faciens, empl, dift. * tamen fítudio in Chrifto crucifixo tres ejus omnes aves quafi mortuas in arboribus (u- 9. €x« 161, comites , ícilicet paupertatem , contem- fpenías harere vidiflec , poítea vero in fefto tum, & dolores con(iderabat, & in fe trans- Pafchatis rediens iterum redivivas, & (aaviter ferre ftudebat. canentes audiviifet, quzrens cau(am ex Sa- H Ls Lvyreus . IX. P. Cafpar Paranymphus ad memoriam raceno, intellexit, fingulis annis eo tempore ;C- 30 l1-2poph. paffionis inter populares fuos in Sicilia exci- id accidere, atque adeo illas patienti Chriíto Y* tandam effecit , ut feria fexca fub meridiem condolere collegit. &re campano fignum daretur ; fed & paffim )u ediculz parva; excitarentur. V. Dum Chriftus emifit Spiritum , velum Math. 27, A templi fciffum eft in duas partes a fümmo :'Lc40€u5' lbvidem. X. P. Didacus Martinus, utm emoriam pafi l usque deorfum, terra mota eít, & petrz fcif- fionis Chrifti, quam interdiu (emper fovebat, fz, & monumenta aperta (ünt, & multa cor- ) etiam de nocte confervaret, caput afperrimo cilicio obvolxvebar. poraSanctorum, qui dormierant, furrexerunt, & exeuntes de monumentis venerunt in fan- Oav l Ibidemo XI. P. Jofephus Anchieta fideli amico fuo narravit, fe cum in feceffo annuo de cruciati- &am civitatem, & apparuerunt multis. 01 UO , [yrau bus Chrifti mediraretur, magnam eorum par« Vi, Regulus quidam gentilis, Obo nomi Fab. Ennc.,' T tem cum acerbiílimo dolore fenfifTe. ne , cumaudiflecDeiFilium tamindigna mor- 3 in Pa- »n [bidem. XiI. P. Ferdinandus Suarez totum cubicu- te mul&tatum füiffe, ira accenfüs dixit : Ecquis "slceve, ]um foum crucibus inftrüxit os ? quas perpetuo tam immane facinus perpetrare aufus eft ? quz le amplecteretur. gens? quz natio? quibus in terris habitat? 1 li:idem. XIi. P. Joannem Gondinum quacunque quo nomine vocatur? Cunque aliqui pla- Il. no&is hora conveniífes. coram crucifixi/Ser- care eum conarentur dicentes , Deum ultro " vatoris imagine deprecanrem inveniffes. fe morti obtuliffe, fubjecit ille : 3n vero Deum, i Vit. p. 9. XIV. Joannes Berchmannus dicere fole- vera przdicantem, occidere debuerunt? la f. 158- . bat , in rebus adverfíis non effe turius Afy- (v lum , quam (inum , plagasque Chrifti , & $. VIIL ( SIMILITUDINES. pglliqm B.. V. )À $. VII. Qualitass " À EXEMPLA PROFAN A. L] I. ( J . Tgn. Ep. Lp ilato fedente ad tribunal , mifit ad eum Sicut viator non bibit de Buqmine aut torren-Fab, ! q, ad Poly. B 1 earpe uxor dicens: Nihil tibi & jufto illi: mul« nifi magno sftu calens ; (ic Chriflus non couc. a, l. bibi(- R. 1« 624 Biibiiotbece Manualis Concionatorice bibiffet de torrente paffionis , - nif ipfum&ac- XIII. Sicut virga Aaronis prius tota arida, I þldem. cen(ía erga nos charitas impuliffet, ubi fürami facerdotis nomen ei infcriptum S. Chryf Il. Sicut patrefamilias moriente, tota ejus fuit, lorere & germinare cospit; ita & anima ; ho. 40. in domus turbatur, omnis familía plangit, & ni- noftra ex fe fterilis, quamprimum fuümmi fa- ]yicet lviatth, gris (e veftibusoperiunt $ fic humano genere, cerdotis Chrifti nomen ac paffio infcripta fue« propter quod omnia fuerant creata, circa exi- rit, uberes fru&tus producet. tum conítituto, & moriente capite illius Chri- XIV. Sicut fi quis redemptionis füz pre- Manfi dife. fto, totus contriftatur mundus , univería coeli tium in fua haberet poteftate po(itum , illud 12. n. g. minifteria lugent, & candore depofito, tene- autem in fcrinio fno teneret reclufum, eique ï brofis nubibus velut veftibus veftiuntur. a quo captivus tenetur, non extraderet , aut t 1. Cor. 16. IlI. Sicut Vefpa, cum impetit petram, non numeraret;ad nihilum utique eidem redimen- v. 55. eam lzdit incuríu, fed proprium perdit acu- do profuturum effet ; Chriftus gratis nobis leum ; ita mors incurrendo Chriftum , non fanguinem fuüum dedit, ut inde a fervitute hunc, fed fe ipfam lzfit ; unde infultans illi peccati, & inferni redimamur ; at vero pre- dicit: Ubi eft, mors, vi&toria tua ? ubi eft, tium hoc inutile nobis erit, ni(i illud pro re- mors, ftimulus tuus ? demptione nofltra adhibeamus ; Ac proinde Procop. IV. Sicutleonon folum vig ilans, fed etiam fan&us Apoftolus fubdit, inquiens :. Giorifi- in Gen. c. dormiens terribilis eft ; (ic Chriftus non ante cate , & portate Deum in corpore ve[tro. 49. crücem tantum, fed etiam in cruce terribilis erat, inagnaque defignabat miracula. XV. Sicut regiz ftatuz quamvis inanima- S, Chry£. - $, Augifl tx (int, eos tamen, qui ad fe confugiunt, fer- in Exod. mm:&lai S.Cyprian. V. Sicut hamum efíca confeptum fi pifcis de fingul, rapiat, non folum eícam cum hamo non re- vare folent, non quia ftatuz funt, fed quia re xcleric. gem reprefentant ; fimiliter & agni (anguis movet, fed & ipfe de profundo, eíca aliis futu- rus educitui ; ita is, qui habuit mortis impe- homines falvos faciebat, nón quia fanguis erat, fed quia fanguinem Chrifti referebat. rium, rapuit quidem in mortem corpus Jefu, non fentiens in eo hamum divinitatis inclu- XVI. Sicutille, quiopobalfamum vellevi- Blofus in fum , (ed ubi devoravit, bafit continuo, & ter contingit, necefíario fuavem odorem re- inftzu&, tinet 5 ita is, qui paffionem Domiínicam pi e vit. afcet, Blol, in disruptis inferni clauftris, velat de profundo f. 1690. toncay, tra&tus traditur, ut efcafcæteri*s fiat. recolit, licet permodico affectu id faciat, non poterit non referre augmentum gratiz divi- g. ]15 . Utilitas. nz , fed nec effigiem quidem crucifixi Re- VI. Si;ut medicus non habens neceffitatem demptoris bomo chriftianus orthodoxe fidei S. Chryf. ho, 4. in Cibi, qui eegroto paratus eft, przguftat, ut & unquam reverenter afpexit aut afpiciet, fine D grandi utilitate. c. 1, Hebr.zgroto fümptionem perfuadet ; Sic & Do- minus, quoniam omnes homines mortem AMeditatio. timebant;perfuafit illis, ut fiducialiter ad mor- tem accederent , ideoque ipfe illam guítavit, . XVII. Sicut matri diviti plus placeret, fi fi» Rodrig. p. licet nullam ejus neceffitatem haberet. lius peregre profe&tus affiduo de ipía cogita- 2. tr. 7. Theodor. VIL. Sicut per unius hominis delidtum ; ret, & materna beneficia & amorera erga fe & ?* (ri in confideraret, quam (i nefcio quas divitias ei e & Jonn, dial 3. tranfiit in omnes bomines condemnatio ; ita per unius juftitiam in omnes juítificatio deri- fübmitteret ; ita Chrifto pre aliis operibus vata eft Sicutenim perunius inobedientiam placet, fi fan&iffimam ejus paffionem & be- eccatores confíticuti fant multi ; ica etíam per neficia per hanc collata animo fepe volva- obedientiam unius jufti conftituentur multi. mus, & apud alios commemoremus. ns &, Augut, VIll. Sicut olim , qui intuebantur ferpe XVIIL Sicutinfanus haberctur, qui accepto Staplet.to. Mat d. inJosn. tem zneum in deferto , non peribant morfi- a Rege literarüm faíciculo, in quo certo fciret r. in Dom, 10. . $ bus ferpentum ; fic qui fide intuentur Chrifti inclofum deferri regium chirographum de in- Quinq. mortem, fanantur morfibus peccatorum. genti aliquo redira, differret illum refignare, & $. Gertr. JX. Sicut impoffibile eft , nt aliquis farinam legzre, usque ad mortem ; ita feipfos mirabi- l. 3. infin.tra&tet, & inde pulverem non contrabat ; fic n ne liter fallanr , ooi circa mortis articulum de €. 41» fieri non poteft, ut aliquis cum devotio Domini pro ipfis pafIi morte devote f e cggi.— etiam parva , Dominicg 1ntendat paffioni, & taturos exiftimant. nullum inde fructum percipiat. "lpplicatio. Exod. 15. X. Sicut aqux amarz fadtz funt dulces , poftquam Moyfes lignum .a Domino often- XIX. Sicut, fiamicus aliquis, te pro meritis fum in eas mifit ; fic lignum crucis in aquas ad fupplicium quzfito, veftes tuas indueret, tribulationum miffam , easdem íuaves & ratas facit. & feipfüm pro te capi. damnari, & in crucem agi fineret, tu vero vicem ejus non doleres, $. Cath. XI. Sicut panis durus, fi aqua maceretur; Sen. facile, & cum volup:ate fümitur ; ita dolo- fed contra poft illum vocifetareris, quin car- nifices in ipfum concitares , & teipfum pro res noftri & labores, licet duri (int, leves & fuaves efficiuntur, (i per meditationem fan- tali offerres, mille mortes promeritus cenfe- ris; ita cum hoc ipfum faciat peccator grae uini & paffioni Chrifti immergantur. S, Franc. vis, merito etiam gravi poena dignus vide- XII. Sicut purpura fuum pretium non a la- bitur. Sale. l na, fed a tin&ura babet; fic opera noftra il ]de XX. Sicut Ggillumknon exprimit in cera füi Fab. conc. faum valorem non ex feipfis & füa bonitate, fimilitudin£, nifi cerz cum impetu impreffum ; 6. in Dom. e: fed a tinctura fgn;guinis Chrifti accipiunt. ; Tituus CX. Paffo Chrifhi. 685 Din. lic non potelt in. nobis efformari Chriftus-; mam liberat a fanguinis profluvio , contra ejusque meritum, ni(i adhibito aliquo volun- enim carnis vitia fümme Vale; memoria tatis & operum conatu. Etideo fponíus fe ve- paffionis Chrifti. lut figillum füper cor & brachium poni jubet. ll Utitas ad demonem *wincendu . Ibidem. m s ld :$. Beml. XXI. Sicut paterfamilias jubet in domo quod Deus ipfe indicaffe videtur , c um o im p. 351» fua ad omnes januas appendi vafculum aqua Vanti d Moy(i ferpentem quendam sneum in palo benedicte, ut egredientes moneamur , ea fe quodam erigere, & fufpendere precepit, ut, 11j munire; ita ecclefía ubique cruces, . aliaque quisquis ab ignitorum deferti (erpentum inítrumenta paffionis pro ponit , ut €a vene- morfibus fauciatus fuiffet , ferpentum illum rando nobis applicemus; firmiter refpiciens a veneno contra&o libera- fhidet, XXHi. Sicut fons aquarum hauriri & bibi retur. Sed omnia in figura contingebant il« debet, ut effc&tus fuos exerat ; ita Chrifti me- lis. Hic namque ferpens Chriftum in cruce rita nihil nobis proderunt, ni(i per fidem vi- hoc fine füfpenfut , ut. infernalis (erpentis vam , & facramentorum reli venenum aboleret, prefigurabat. Chriftus gio(än; uüïrpa« tionem applicentur. enim ferpens erat, quia omnia peccata DO« flra, quorum dxmon au&or fuerat, in f& a(- E IX. fumpferat. At vero quid tandem evenit? Chris MOTIV A. Ítus refürrexit, at vero ferpens infernalis dia- Cf bolus, ibidem confixus remanfit, atque infü- it Exod, $. Auguft. T. ililas ad peccata vitanda , nam , ut re&te $, Tian. G. 13. Uz per increata fapientia effecitut;quisquis dein- Augufítinus dixit, non poffum terreri ceps mentis fuz oculos in myíticum hunc multtudine peccatorum meorum , fi mors ferpentem, Chriftum fcilicet crucifixum elee Domiui in mentem vencrit, quoniam pecca- varet , ab omni tentationis , & függeftionis ta.mea illum vincere non poflunt. Clavi, & prave& veneno liber evaderet. Unde fanctus lancea clamant mihi , quod vere reconcilia- Bernardus in epiftola quadam , ad quendam Y tus fum Chrifto, (i eum amavero. Longinus inftmud, novitiorum fuorum exarata, fcribit: Si tene aperuit mihi latus Chri(ti lancea, ego intra- tationum fentis aculeos, exaltatum ferpentem vit, aícet, Bldi. in vi, & ibi requiefco fecurus. Quod ipfum [ 1690, &neum intuere, & fuge non tam ad ubera, conclav. etiam Chriftus S. Gertrudi revelavit dicens: quam vulnera Crucifixi. Apud Blofium quo- Biofic þs* ih * PT.2 Ouilibet poterit refpirare in fpem veniz(quan- que legitur, quod diabolus aliquando volens couclav. tumlibet etiam gravi pondere peccatorum fe decipere, & ad nimiam pufillanimitatem, fivec 1. n. 19. fenferit depreffum)offerendo Deo Patri meam ad defperationem adducere fan&tam virgi- innocentiffimam paffionem & mortem. Cre. nem Catharinam nitebatur ei perfuadere, dat peccator, fe per hoc obtinere faluberri- quod vita ipfius falía, inutilis, & pervería effer, mum fruc&tum indulgentiz , quia nullum tam lila igitur a Dei bonitate (qux vere poenie effhicax remedium contra peccata poterit in tenti nunquam fe negat ( edo&ta , humiliter Rodri p terris haberi , (icut devota memoria mez ; elevavit mentem fuam ad mifericordiam di» PUA paflionis. PT vinam dicens: Ego aperte confiteor Creatori Orig. in l. Utitas ad carnem fubjyugdndam, uti Ori-: m€o, me quotidie in tenebris fuiffe, maleque c. 6, Joan. genes indicavit, dicens : Certum eft , quia vixiffe, veruntamen fiducialiter latitabo in E ubi mors Chri(li animo circumfertur , non plagis Domini mei Jefü Chrifti, & omnium poteít regnare peccatum ; eft enim tanta vis iniquitatum mearum maculas pretiofo fan- crucis Chrifti, ut fi illa ante oculos ponatur, guine ejus abluam. Poft hec verba diabolus nulla concupifcentia , nulla libido faüperare in fügam veríüs eft.. Sed & Surius de S. El- Surius ín poffit, (ed continuo ad ejus prefentisin totus zeario Ariani Comite, in hzc verba fcribit : vit, ) frspleto. Manfi difc. i]le peccati & carnis fugatur exercitus. Quod à Lin Dorn, sumpta Euchariftia , & (ancto perun&tus oleo, 10.1-8. confirmans Manfi, (icait: Nulli ignotum eft, cum diceretur poflea : Per /anttam crucem , & quod in Hzmorrhoiffa contigit miraculum, :Quinq- pajonem tuam , libera. eum. Domine , ipfe eun- quz poft perpeffum duodecim annis conti- dem veríum tertio repetivic, addens: Hzc nuis acerbum (anguinis fiuxum , qui multis eftpes mea, in bac volo mori. Ad extremum medicinarum & medicorum difpendiis haud jam in agone pofitus , vultum pra fe tulit val« u aquam curari potuit ; tandem ad veítem j de terribilem, unde colligi potuit, in magno edemptoris acceffit, & tetigit fimbriam ve- eum tunc verfari labore, ob aliqua fibi obje« ftimenti ejus. Hujus autem infirmitatis my- &a ; exclamavit autem dicens: Magna eftdz- fterium fandtus Thomas Aquinas exponit, monum vis, fed eam penitus enervarunt vire dicens: Patitur luxum fanguinis, propter flu- tus , & merita facrofan&te paffionis Chrifti. Xum carnalium delectationum. Ad hunc vero Poítpaululum exclamavit dicens : Plane vici, fiuxum fiftendum, & ex(iccandum, unicum DeS. Brigitta, intenera etiamnum ztate con- & potens eft remedium, fi quis per feriam me- ftituta, refert idem Surius, quod viderit diaa ditationem mortem & paflionem Chrifti tan- bolum, tanquam centimanum, aut centipe- gat, & ruminet ; fiquidem ut fan&ctus Anto- dem, horrenda fpecie deformem ; Perterrita- ä nius de Padua exponit: veftimentum Chrifti que cucurreritad le&ulum füum, humiliter fe iplius eft caro, de qua lfaias c. 63. uare Yu«- Chrifto commendans,;ubi rurfüs ille teter fpiri- brum eft indumentüm tuumn ? Jefüs torcular, id tus ei apparens dixitnihil poffum, nifi permit- eft, preffuram crucis folus fuftinuit, in quo tat Crucifixus, Linde merito dixit S. Auguftin. S« Aug. «, i Fab. tone. veflimentum 'fanguine rubricavit ; Hujus cum me pulíat aliqua turpis cogitatio , recur-22. Mazms . ,(,inDom veftimenti fimbria eft i * pía paífio ; quz ani- road vulnera Chrifti; cum me reprimit caro A. P. Lobn, Bill. Man. dom. 1l. ;Paiï ?^ PPP tnea, 686 , jfü)iiüfþä[æ Manuolis Concionatorice mea , recordatione vulnerum Domini mei rationeexordiabatur ; cumque morti proxitmáà effet, vocem fuam, quanta potuit cum animi refurgo ; cum.diabolus mihi parat infidias, hus in fugio ad vifcera mifericordie Domini met, contentione, extulit, dicendo : Sanguis, fan- $u guis Jefu. De eximio quodam Dei fervo le- & recedit a me. Quin & S. Edmundo diabo- lus faffus eft, paffione Chri(ti ad iftius infidias giffe me memini, quod, dum morti vicinus cf- M' fet, vifum ei fuerit, fe coram tremendo Judi- & vires infringendas nihil dari efficacius. S. Grer. in 1V. Ulilitas ad adverfitates fortiter tolerandas 5 cis tribunali affiftere in cujus conípe&tu libra adduécta fuit, in cujus una lance ejus poneban- ev. & 2r-nam, fi paffio Chrifti ad memoriam revoca- Mzsfidifeeue, ait $. Gregorius, nihil adeo dutum eít ; tur opera, cumque eorumm confpiceret modici- 6. n. l. tatem, fiquidem demerita, & ab ipfo commif- S. Laur. uod non zquanimiter toleretur. Unde bea- tus Laurentius Juftinianus falubriter monet fa peccata ex altera parte longe magis prge Jutt. c.11. ponderabant, hoc ufus eft confilio, ut fcilicet de monaft. icens : Erigamus omnes nos , qui Domino diíc, Jefu eligimus militare, mentis oculos in cru- in alteram librz lancem collocaret merita ; paffionem, & fanguinem, a5alvatore in cruce cem Domini, cum tentamur , & leve exifti- mabimus , quod toleramus , in comparatione effufüm,nec non amorem, quo tempore vitz fug eandem Dominicam paífionem medita- illius. Sic Martyres confortabantur , inquit S. Auguft- $, Auguftinus ( qui & ipfum fua experientia tus fuerat: Quo facto, lanx illa, in qua merita faa fimul cum fanguine Chrifti trutinabantur, tr. 116. inteftatus e(t) ad omnia, qu& perfecurores li- Joan. buiffet facere, perferenda. Sic paulifper oc- longe prevalens przponderavit, ipfeque eter- ng perditionis evafit periculum. cultata tremenda potentia commendabatur prius imitanda patientia. Sic regnum, quod VII. Utilitas ad purgatorium evitandum ; uti Blofius in. Chritus ipfe B. Henrico Sufoni revelavit, di- conclav. de hoc mundo non erat, füperbum mundum, non atrocitate pugnandi , fed patiendi humi- cens: Anima, quz fe multis obftrinxit pec-*: ? catis, poterit ipfius paffionis mes thefaurum litate, vincebat. Sic illud granum mulripli- candum feminabatur horribili contumelia , adeo ad fe adjungere, fibique applicare, ut etiam , fi vel mille annis punienda fitin purga- ut mirabili pullularet in gloria. Manfi difc. V. Utilitas ad voirtutes addifcendas & vitia ex- torii locis, brevi tempore & culpam, & poe- nam omnem diffolvat, ita utabsque purgato- $1. 2. firpanda , uti Author a Manfi citatus indica- vit dicens. Horrebant homines , quicquid rio libera commigret in coelum. VIM. | Utilitas ad beatitudinem certius procuran- Man d afperum, quicquid humile, & abjectum erat, colebant, fufpiciebant, & laudabant folum dam ; de qua fic difcurrit Manfi : ^uisnam ,8. n. 4» ob(íecro , primus fuit fru&us, qui in confpe- loriam, divitias, voluptates : & ecce duin Dei $ t f ilius crucem afcendit , dum contemptum, &u totius populi hebrzi, ad acquifitionem Paleftinz , quz typus erat terrz promiffio- M. paupertatem & dolores amplexus eft , vaniffi- de fac ma illa gentium dogmata omnia corruerunt ; nis coeleftis, properantis apparuit? Botrus Mif l Effecit Chriftus, ut mundus coleret humilita- quidam uv e vecte dependens: Hzc autem Lai, à tem, contemptum vite, paupertatem , obe- omniain figura coatingebant : nam, ut Taule- rus depaffione Redemptoris differens ait: Bo« T,. S. Laur. dientiam, caftitatem. EtS. Laurent. Juftinia- Inttod, a Juftin. denus ait, munitiffima funt hic przfidia, & ini- trus in vectem appenfus eft, utnosde promif- fied, fionis terra certos redderet,& fecuros.Unde & caft. conf: ysicis inacce(Tibilia; ubi reparantur vires, re- €. 8- calefcit animus, revivifcit [piritus, renovatur Apoftolus ad Hebrzos ait: Habentes, fratres, mens, redintegratur, quod difTipatum fuerat, fiduciam in introitu San&orum , in fimguine Chrifli. quod amiffum, quod debilitatum , quod fue- In libro Jofue legitut, quod; licet adverfus rat periturum. De virtutibus adhuc clarius id civitacem Jericho irrevocabilis ultimi exter- $. Donav. indicans S. Bonavent. Sivis, inquit, o homo; minii fententia a divinaJufticia fulminata fuif- fet, ab hac tamen univerfali ruina Rahab, reuml 1. apud Ly- de virtute in virtutem, de gratia in gratiam, de bono in melius proficere, quotidie, quanta ejasque familiam in premium hofpitalitatis , apoph.17. potes , devotione mediteris Domini paffio- qua populi fui electi emiffos exploratores , hems quiahzc mentemalienat , &noníolum gravi cum periculo , hofpitio exceperat, exi- inere voluerit. Sed quonam figno Rahab no- reddit angelicum, fed divinum. S. Dern. f. VL Uiilitas ad shortem feliciter obeundam , uti tari voluit, ut eo vifo 4 deveftatoribus illi 61, in fa&to ipfoS. Bernardus declaravit, dum in ex- parceretur? fignum fuit funiculus coccineus, Cant. tremo mortis articulo inimico infernali, eum Hic autem funiculus coccineus, ut gloffa in- graviter tentanti, ejusque vitam nihil aliud , terlinearis exponit , fanguis eft Chri(ti ; ubi enim hic fanguis Agni irmaculati, pro nobis - quam meram hypocri(in fuiffe affirmanti, re- fpondit: Probe idipfum cognofco; Scio enim; in monte Golgatha facríficati rutilat, ibi in» dubitatum eít pigaus sterng falvationis ; quod nihil unquam boni prefliterim ; verun- tamen in Redemptoris mei fanguinem fecu- Unde Leo Magnus ex infallibili cathedra Pe- rus confido , in eoque omnem fpem meam tri ftipulatam nobis offert promiffionem , di- cens: Secura eft exípe&atio promiffz beati- collocatam babeo. Unde idem melliftuus Do- é&or in fermone quodam hofce pariter expri- tudinis, ubi eft participatio Dominicz paffio- . mit affeCtus: Peccavi peccatum grande, tur nis. Quodipfum etiam coeleftis Sponfüs con- p.tlandus batur conícientia, fed non perturbabitur, quo- firmavit, dum beatze Angelz de Fulginio di« 4. Jan. f. VitaS Ca. niam vulnerum Domini recordabor ; S.Catha- xit: O vos vere beati , & omni benedidti! 202. Si enim in cruce pro mceis crucifixoribus ; thar. 1,3. rina Senenfis, quz paffioni Dominice medi- e4. tandz devotiílima fuit, omnes a fe exaratas cum laclirymis & fletu rogavi Patrem meum, illis , epiftolas, a fanguinis Jefü Chriíti commetno- & cxcufavi dicens: ; Pqtär ? dimitte - quia | T itulus. CX. Paffio-Chrifll. . - IW»FBSZ à ( AL Exempla rerum inanimatarum Cb,ri/lä« m i-nox: l quia niefcïuni,'qzzid faciunt ; Quid 'pro. vobis, la qui mihi compaffi, devoti, & contocii fuiftis, te condolentium perpenderz 5 (ic enim vel pudo- Blofius in*dicturus füm, cum nón in cruce, fed in glo- re vi&us quis ad fimilem compaffionem mo- Sacell. " 'ria feliciffimus orbem judicabo? Quos om- vebitur. p anim.6217:«es ha6tenus recenf(itos fractus idem dulcis lil. Peccati gravitatem ,. f1 atum peccatoris , 6&» la 8,.,4, fpon(üs cuidam amico fuo revelavit dicens: leflis preinii snag nitudinem ponderare ; cx his enim le Quisquis bona voluntate preditus paffionis difcec animus, magnirudinem benclicii , per mez leéctioni aut meditationi humiliter & ftu- paffionem collati, eftimare. hs , diofe, ut oportet, infiftit, novem inde ucili- IV. Patiendi occaftones pvoj?zpte, avideque. av- L, ». c.18, tates confequitur. Prima efl, quod de pecca- vipre; nam, tefte Thoma Kempen(i, némo $. 4. tis omnibus emundatur & quidquid neglexit, tam cordialicer fentit paffione : m Chr,iüi,;i.ichc ! ex meritis meis reíticuitur. Secunda, quod ad is; cui contigerit fimilia pàti refifteudum hoftibus fuis ita confortatur , ut V. Crefcere in amore &j familiaritate Chrifli ; t fic enim ultro nobis fuos dolores tanquam nullum ex eo triumphum referre queat ; nam tametfi ipfe ex infirinitate nonnunquam labi- ingentis favoris indicia communicabit,.& im- " tür, dexteram tamen meam füppono, ne col- primet, uti non paucis Sanctis prarftitit. à lidatur, & pereat. Tértiz, quod ad bona quz- Vi, B. Virginem rogare, ut. tenevem. cffettum ? que opera, diverfasque virtutes peragendas erga pa[fionem inperet: quem in finem 'illa S. vires accipit. Quaria , quandocunque brevi Bonaventurg vetrba fervire poffunr: Eja ma- cogitatione eandem paffionem meam revol- ter, fons amoris, ine fenuire vim doloris, fac, * tiBlofus i vit, femper anima ejus in gratia mea reno- ]« tondia, N ut tecum lugeaim. - vatur. Quinta, quod devote illam comme- 6 $. Xl moranti libenter ipfe commoror. . Sexta, quod arcana mihi a Deo Patre-manifef(tata, il- ASCETIC.A); li fimiliter aliquando pandam. . Septima, quod eum ante mortem mihi placentem reddam, 11 hr imis nojje debgt afreta , que fuerit preci- « .. C-htyïï . uöh in fef. & defün&um eum cum charis amicis meis pua caufa palJonis ; quam breviter S.Chry & " remunerabor. Otfavo, quod nihil eorum; quz oftomus indicavit, dicens: Hec prima cau- 5. Pafch. ferio & rationabiliter, convenienterque petit, fa eft Dominicz paífionis , quia fciri voluit, ! Manf ts illi negabo. INona , quod in morte illi adver- quantum amarec hominem Deus. In vita | ,80 ld verfus hoftes ejus aífiftam, & de vita eterna fanctz Catharing Senenfis legitur, ipfam di- , s illum faciam certum atcque fecurum. - cere folitam fuiffe, quod; ficuc Filius Dei 1 S. 'Al.b;e:r't; | IX. Utilitas ad meritum augendum; nam,ut nos fine meníura amavit, ita quoque dolo- js iMagn. tr. B. Albertus ait, fimplex recordatio vel medi- res paflionis ipfius fine ulla meníura, aut mo- E de facvi'f. tatio paffionis Chrifti-plus valet, quam fi quis do fuerint. Eadem fan&a virgo divo l'etro Mif - Mediolanenfi Carthufiano dixiffe legitur, me- per annum jejunaret in pane & aqua, qualibet Lud. de (exta feria, vel fe usque ad [anguinem cede- liorem de paílione Chtriíti inftitui non polle - meditationem, quam i quis ferio:fe ad amo- .* Pont. 4. p. ret, vel quotidie Pfalterium legeret. Cujus introd, ad rationem addit Ludovicus de Ponte his ver- rem reflexerit, cum quo Chriftus pro nobis med, 't bis: Quia predicta'opera, etfi bona valde & eft paffus; ld quod ipíemet Salvator ean- utilia, non habent tantam vim ad purifican- dem virginem: docuerat. Cum enim ipía die quodam fpornfum (üum more fibi confue- " dum cor a fuis vitiis, illudque veritatibus & virtutibus illuftrandum, & inflammatis amo- to amabiliter interrogaffet, quamobrern fibi j e ris divini affectibus perficiendum , atque at- poít mortem latus fuum aperiri, tantamque tenta & profunda paílionis Chritli meditatio; fanguinis copiam effundere voluerit, Chrie. uz omnia hzc efficit, additque eciam 5piri- ftus eidem refpondit: multas quidem bujus - y tum & vitam poenitentiis ipfis, & operibus fuiffe rationes, hanc vero effe prxcipuam, at j externis, permovendo efficaciter ad ferven- per lateris. aperturam fecretum cordis fui tem eorundem exercitationem. homini manifeflaretur ; indeque ediíceret, j X. Quia Chrifo nil gratius & jucundius eft, amorem íuum erga homines iajorem eífe illo; quem forinfecus demonfirabat; fiqui- j quam fi fanctiflimze füz paffionis frequenter memores fümus, uti ex variis revelauonibus dem poena, quam de foris füftinebat, finita T n fit, amor vero, quo ho L ab eo fa&tis patet. À rpir;em diligit , fit XÍ.. Quia nihil equius e ft, quam. ut, ü/nde infinitus. J » omne falutis noftre pretium fluxit, eo totum L. ANoffe . debet convenientizm pajfonis, qua amorem & cogirationes convertamus, flumi- quidem ex quintuplici refpeGu colligi po- . , num inftar, quz ad locum, unde exeunt, re- teft s nam 1. fuit convenienriffima refpectu Deé: cujus juftitie fatisflieri non poterat, ! ver;un;ur. M nifi per paffionem Filii, fanguinisque illius | $. X. effifionem. 2. Refpeéttu Chrifli : qui condi-: ls MEDI A. gnum pretium pro fua & hominum gra- H tia offerre debebar; hinc Ifaias Dei nomi- x Paffone Chrifti vefe- » Brrnmdu' 'Adi' friæïtum " ne predixerat: Si pofuerit pro peccato ani- i, 4. Jln- d rendwmn. mam fuam, videbit femen longevum , &f 53.v.xa. L!m. eqiknter meditari de SS. Pa[fone ;.. ex hac voluntas Domini in manu ejus dirigetur, id j T. F1 meditatione exardeícet ignis fcu defi- eft, quidquid circa homines in vitam zter- | j derium compatiendi & colendi. nam fupernaturaliter perducendos fieri con- ! R. P. Lohn. Man. Bibl. lom. Il. | Pppp2 d 'B;i;u'in 688 Bibliotbece Mahuah's Concionatorliæ« tranfite a me in vos, & videte; (i fimilis dolor . ftituit Deus, meritis Chrifti executioni man- dabitur, ut interpretatur Ludovicus Molina. in vobis fit, ficut dolor meus. JNolite flere fuper 3. Refpettu Adami: ut ipfius peccatum , quod me! fed fuper s ipfas flete, filie "Yerufalem: nam ille dolor, quem tranfitis, & non attenditis, fuit fons & origo cxterorum , debita propor- € bius meus; Propter tione plecteretur; id quod przclare Euf magis eít flendus, quam dolor cita. fcelus enim veftrum percu[fus fum. Quod confir- . Emyflenus per fententiam $.5. num.38. S. Auguft, tam oftendit, 4. Refpettu diaboli: qui meliore mans S. Auguftinus, agnofce, inquit, homo, modo confundi ac vinci non poterat, quam quantum valeas, & quantum debeas ; & dum $. 45. in append. fi propriis armis Chriítus eum vinceret, &, tantam redemphtionis tuz perfpicis dignita- pu—————— tem, ipfe tibi indicito peccandi pudorem. ld - ficut ipfe per lignum & mulierem in mundum invexit mortem, aliasque miferias , ita Chri- quod in alio quodam fermone magna cum fo- licitudine repeiit, dum ait: Agnoícat homo, flus per lignum crucis & Mariam Matrem füuam mundum iterum redimeret, & (alvaret. quantum ab illo exfpeCtec Deus, & qu: m tan- ta dignatione habuit charum,quam velit effe 4. Refpettu bominum : quos efficacius non pote- rat a vitiis abftrahere; atque ad virtutes in conver(atione pretiofum; agnofcat homó, quantum valeat, & quantum debeat, & dum exercendas excitare, quam fi tali modo pa- , teretür & moreretur. Quz omnia fufius a P. pretium faum cogitat, vilis fibi effe definat. Profe&o fi quis ad curandum infirmum quen- 'Fabro Conc. $. in Dom. Paff. explicantur. lad, à 1II.. Noffe debet fontes , ex quibus gravitas dolo- dam, pro remediis inzftimabilis valoris com- parandis, integrum expenderet auri millio- Doité "ryum ac cruciatuum Cbriféi tam externorum , quam internorum profluxit, quorum quatuor aífignat nem, facile utique foret, inde comprehendere Primus eft morbi enormitatem, & periculum. Et ideo Faber Conc. 2. in Paraíceve. Charitas Chrifi, tum erga Deum, tum erga ho- (an&tus Bernardinus ait: ex confideratione re- medii periculi meizítimato quantitatem ; ne- mines, quz, ficut fuit infinita, ita copiofiffi- Levit. 2, me fatisfacere volebat. Secundus eít Puri- fciebam, fanus mihi videbar, & ecce mittitur Virginis Filius, Filius Dei altiffimi, & jubetur hIT tàs dolorum : jam olim in veteri lege przfigu- rata, ubi vetatur quidquam mellis adoleri in occidi, ut vulueribus meis pretiofo fanguinis 1 illius balfamo medeatur. 1deo fignantur,jux- facrificio, quia in facrificio crucis omnis fua- vitas defutura erat. T'errius eft tenerrima com- ta S. Ifidorum, figno Dominice paffionis in S, Iüdor. b fronte fideles populi, ad tutelam falutis, ut biin cat Lip- plexio Corporis Cbrifti: cum enim anima nobi- liffima preditus fuerit, merito debebat etiam foli ab interitu liberentur, qui cruore Domi- Pom. Thon, nicz paffionis corde & fronte fignati fünt, qui lp t fen(us longe vivaciores habere, atque adeo oquic, d - & fentire magis dolores. Quartus duratio & etiam opere loquuntur.. Sanctus Gregor. fi- S, Gregor. venet, militer ait: qui fanguis fuper utrumque p o ap. Manfi continuatio paffionis , tamque variorum 69 wultipii- LE cium.tormentorum ; decretum quippe erat ftem ponitur, quando non folum ore corporis, difc. 12. ! fed etiam ore cordis hauritur ; in utroquc um« 9«. i demoni, omnibus eum viribus invadere, ut, enim pofte fanguis agni eít pofitus. Quando quem ifta non poterat vincere, gravita/cye tor- facramentum paffionis illius ore ad redem- mentorum fuperaret. IV. INo[je debet utilem mo duih-calezzdi debite SS. ptionem fumitur, ad imitationem quoque in- tenta cogitatur. D. Bollandus in vita B.Angelz Chrifli pa[fionem, qui quidem in tribus przcipue capitibus confiftit, nempe r. Jn afidua memoria. ab Fulginio, fponfum co:leftem ab eadem fic relatum, hunc cum przdi&a fpouía refert 2. In cordiali & firma fiducia. 3. In liberali & amorofa compa[fione ; quse non in affe&tu dun- mifcuiffe fermonem : Dictum eft mihi a Chri- fto crucifixo mihi apparente , ut in cruce fuit taxat con(fiítat, fed ad affectum etiam pro- À Latt 'grediatur, id eft, ad crucem cum Chrifto fe- pro nobis appenfüs: Nullus homo , nulla rendam incitet. ]i d Qua ratione autem hanc perfona poterit habere excufationem.fuz fa- triümp a $, Gregos. ferre debeamus, pulchre oftendit 5. Gregor. lutis, quia ad fuam falutem procurandam non ipone ih homil duim ait: Crux a cruciatu dicitur; & duo- oportet plus facere , nifi ficut facit infirmus Chiti, bus modis crucem bajulamus, cuin aut per medico, qui volens falutem, oftendit ci intir- & 20. mitatem, & fe dilponit ad faciendum , quz abítinentiam carnem aftligimus, aut per com- paffionem proximi , neceffitatem illius no- medicus dicit. ]Ita nunc non oportet , quod aliquis plus faciat, nec aliquod in medicinis Blotits ftram putamus. Hunc modum etiam brevi- ter indicavit S. Bonaventura, dum verba illa: expendat, nifi quod oftendat fc medico , pet lh con. peccati recognitionem & coafeffionem, & die Cv e € Donav. /dtendite ? videte; (ic exponit: Zitzndite, di- '7'00 h in c. 1. ligenter confiderando , & videte compatien- íponat fe ad illa, qua fibi dicit medicus, & "'Thren. caveat a contrariis. Comprchendebat au- do. Hinc valide, tefte S. Bernardo clama- S.Bernard: vit, ut audiretur ab hominibus, clamoribus tem anima mea , quod medicina erat fanguis a S. Bonav. Chrifti, & ipfe (ine pretio hanc dat medici. cit. l -Z-Pa' lachrymas addidit, ut bomo compaterétur. — V. INe[fe debet snodum applicand: fübi pa[Jionem nam, & non confta: plus infirmo peccatori, raíc. nifi quod difponatfe, & medicas Chriftus dat Drozo Cirifli; id quod Drogo Hoftientis fic decla- Sryt de Sacr. rat: O vos ommes, qui iranfitis per oiam ,. altendi- fibi falatem, & fanatinfirmitatem. Enim ve- c-iq Gala ro non füfficit, quod quis amarum paffionis Dom. tie, ? videte, [ieft dolor fimilis , ficut dolor meus ! Paff. Attendite dolorem meum, ut in dolore meo calicem de(ideret, laudet, ejusque virtutem SEIVian. ol. ad videatis dolorem veftrum: dolor meus ima- fibi perfectam habeat ; fed qui infirmitates fuas fpirituales curari defiderat , illum ut &l go doloris veftri eft; Quod attenditis in cor- labiis fuis admoveat, & exhauriar, neceffum pore meo,attendite & vos ; fi (imilis dolor non quam eít in corde veftro; crgnïücis a vobis ad ine; eft, Obfervandqm quoque, quod pof: coele- H Jituus CX. . Paffo Cbryfi.f 689 M | eæleïiis fponfus crucis fux mentionem fecif. tum, ait, fe dedit univerfis, & Gingulis totum, t fec dicendo: Sub arbore malo fufcitavi te, ibi cor- ac per hoc quicquid paffione füa Salvator prz- lj vupta ef& maler tua; ibi violata efl genitrix tua, ftitit, totum ei debent univerfi, ficut totum wter immediste fübjunxerit: JPone me ut fignacu- finguli. * i l[« lum füper cor iuum , ut fisnaculum [üper bracbium IX. INoffe debet , cur Chriftus tam cito mori; . &5 Penequin &uun; Ubi, ut videtis, fignaculum hoc non O $ Mpl non diutius in boc mundo voyvere voluerit ; quod ho-ltag. p. t« mj as n & folum cordi, fed etiam brachio imprimi defi- norificentius illi füturum fuiffe creditur: Ad 3. "Dpend, derat; per brachium autem opera defignan- quod dubium refpondetSalmeron, Chriftum ld tur. Unde S. Ambrofius ait: (ignaculum Dominum in cruce, in tam füupremo atque he- Xj Qs . Chriftus in fronte eít, fignaculum in corde; roico gradu virtutum fe omnium exhibuiffe !0, in fronte, ut femper confiteamur, in corde, ut exemplar , ut major inde in Deum gloria, & (l Íemper diligamus; fignaculum in brachio, ut . ad nos meriti, & exempli redundarit benefi- fe femper operemur. $. Auguftinus fuper illa cium, quam fi (emper una nobiscum vixiffet, 0 "verba Píalmi 62. n nomine tuo, levabo manus & nos vitz exemplo vérboque docuiffet: m 225 : itaícribit: Leva manus tuas in oratio- przterea Chriíti charitatem morte tam acer- i, ne: Levavit pro nobis Dominus Deus nofter ba dete&tam atque manifeftatam, tanti eífe Inanus in crüce , & exteníz fünt manus ejus l - p n fplendoris & efficaciz;,ut nulla vitz etíam lon- 1 pro nobis. v giflimz inerita illam zequare poffint: denique Lud, de Q Vi. ANaffe debet utilega modum meditandi paffio- mortem crucis tanta patientia a Chrifto tole- tre * Ponte. nen Chrii, qui quidem duplex affignatur a ratam, ad vitii fugam, virtutisque amorem in Ludovico de Ponte. QO Primus eft, ut fingula nobis excitandum, plus attuliffe ftimuli,atque . my(teria (eor(im confiderentur, perpenden- momenti, quam vita illius innocentiffima, & e do, quod five in períonis, five verbis, (ive variis virtutum luminibus & documentis re- operibus con(ideratione dignum eít. Secun- ferta, & multis annorum millibus nobiscum i [ dus eft, ucdolocaut virtus aliqua particularis traducta, adferre potuiffet. Qui do&iffimi ho- pro materia meditationis affumatur, & per- N minis fenfüs, ad pofteros etiam literis com- pendatur, quid circa illos in omnibus paffio. mendatus, quaatum ad patientiz cum chari- In$, lidor, nis partibus contineatur. Uiterque autem, ut tate conjunct füpra ccetcras virtutes pra- efficax & fructuofus (ir, curandum eft, ut fe. ftantiam faciat, nemo eft, qui no hia quentibus fere affectibus condiatur; t.Gra- . XIl. D n vi/dec. 1i:P0m- 'Thom, titudinis. 2. Doloris. 3. Fiducia. 4. Zhmoris. ^"CONCEPT US PRJEDIC A- ul »Kemp.in y. Patientie ; de quorum potioribus fic loqui- BILE S. [-$, Gregor, Oepufe. de tur 'Thomas Kem p. In Chriíti paffione qua- Q 25 Minf vener, Sa- i.E x-'occä(ïone thematis: JDuxerunt eum , Ut Marth- t9. Grame tuor cogitanda funt , fcilicet dile&io ejus re- crucifigerent : poteft oftendi , quomodo v. 31. is,difc. IZ- damando : amaritudo ejus compatiendo: for- auditore. Profeffionem fpiritualem inftituere le numl gl titudo ejus adverfía patienter füftinendo : & debeant. Et r. quomodo f ü [o gellantis perfona fu. lo utilitas ejus gratias agendo. 7 fcipienda, emittendo inordinatum amorem " —VH.. ANoffe debet finemy qui in ejusm odi c'anjide; per generofam fui victoriam; (icut per flagel- u vatione prajfigendus efl, qui itidem juxta diverfi- a fanguinem elicimus. 2 Quomodo erux ba- tatem ftataum varigs eit, nam Tyrones qui- julanda fit : per impletionem propriz cujusque dem efficaciffima reperient media,ad füas paf 'yocationis; nam, ut $. Maximus ait, tota vi- $, Maxim, fiones mortificandas. Proficientes,ad crefcen- ta chriftiani, i fecundum evangclium ( & pro- in ter, ls dum in omni genere virtutum : Perfe&ti ad priam vocationem vivat) crux eft ac marty- n coníequendam ardenti amore unitionem cum rium. 3. Quomodo expanfis. bracbiis eundum. 1 ,S Laur. Juft. de Deo; cum,tefte S. Laurentio Juftiniano ; hoc Se ipfum cum Ch. ifto crucifigendo, & patien- ]« fit fammum beneficium, in quo diving mife- triumphali ter füftinendo inopiam, dolores. coutemptus, agone rationis referatur abyffüs, coelorum apericur velut tres Comites Chrifti. . 4. Quomodo, ut j Chrifii., janua, charitatis latitudo oftenditur, &, quan- hzcomniafacilius executioni mandentur,crue €.20. — tus fit homo, apertiffime monftratur; vile cifixi vel flagellatiChriftiimago proferenda,id enim effe non poteít, quod Filii Dei fang Ccomparatur. » u-ine e(t, Chrifli patientis exemplum ob oculos (ta- ; tuendum (it; nuti S. Paulus monuit dicens: e E Blofius ini.— V IT.- INoffe debet, quowodo quisque totam Chïf/li Per pati entiam curramus ad propofitum no- Hebr. ta, [ in con- a/fonem fibi attribuere debeat ; uti fat clare Blo- bis certamen; afpicientes in authorem fidei, V. - L clav. c.10, fi & coníammatorem ! us indicavit dicens: Singula, qu:x pertulit 1 E J efum, quä propofito fibi s. 7. 1!1. LO J efus,ita con(idera, & recipe.quafi pro te folo gaudio fuftinuit crucem, illa pertuliffet ; neque enit» ea tibi minus pro- Il. Ex occafione thematis: Per patientiam Hebr. ta, funt, quani fi to folus per Chriftum redimen- curramus ad propofitum certaxen , a[picientes in Zlu. V- 1 : dus fuiffes; fed & fi folus redimi debuiffes, il- thbovem fidei, 659 CG??,Q;!-?H??C!GFO?'BH 1 SKefum. Poteft le pro te uno promptiffime, & incarnari, & paffio Chrifti myrrothecio fpirituali (einem S.Chryfin pati, & mori voluifTec: & confi rmavit S.Chry- geifttien 3Baffam/s9dlen) comparari. Et e2. Galat. foftomus dicens : Declarat hoc par effe, ut 1. oftendi, ex quibus rebus conficiatur, fcili- quisque noftrum non minusagat gratias Deo, cet divinitate, humanitate,cruciatibus; vir. Salvian. l. 1. ad quam i ob ipfum folum adveniffet;neque enim tutibus , meritis, fanguine, morte Chrifli, recufaturus erat, vel ob unum tantam exhi- 2. Quantopere hoc balfamum fit commene- Ecclo bere difpenfationem, adeo fingulum quemque datum a Deo, Chrifto ipfo, Angelis, Apofto- hominem pari chariratis modo dilizit, quo di- lis, SS. Patribus &c. quorum teflimonia füpra ;ï ligit orbem univerfüm. Sed & Salvianus: To- citata videri poffunt. 3. Quam diverfa bal(a- Pppp3 ma 696 Bibliotbete Manmualis Concionatorie ma pro diveríis perlonis & morbis fpiritu-*ali- vefte alba circumdatus ,. rubicundus in atrie bus reperiantur in hoc myrothecio, preci- Pilati,vefte purpurea cin&tus. j. Candidus in pue pro triftibus peccatoribus, falfo judicatis cruce ob aquam latere fluentem, rubicundus vel accufatis, contemptis, pauperibus, labore in fanguine effufo. 6.Candidum in facramen- gravi oppreflis , inimicitias gerentibus , mori to ob panis fpecies; rubicundus ob fpecies vi« n n timentibus &c. qui omnes, quomodo variis ni, & fanguinem füb iis latentem. . 7. Candi- dus ob mifericordiam , rubicundus ob jufti- paífionis myfteriis folari fe debeant, fufius oftendendum erit, uti facit libellus Germani- tiam. 8. Canticus in corpore myftico ob vir- cus, baé geiftlidbe SSatfam/s5udslrin vocatus; gines, rubicundus propter martyres. Exciten- & Lucernze impreffus. - tur proinde auditores, ut & ipfi conentur effe Cant. r, III. Ex occafione themat is : Fafciculus my;:- candidi per vitz innocentiam, rubicundi pro- vl 120 vbe dile&us meus mibi ; imer ubera mea comimora- ' pter patiendi defiderium & fludium, Cant. 5. bitur: vely J'am byems tranfüit, imber abiit, 9* ve- Vi. Ex occafione thematis: £go ft exaltatus Joan. 12, V, 11 ce[fit : flores: apparuerunt in terra noftra : poteft. fuero a terra, ownia, trabam ad meipfum : oftendi V: 31 paffio Chrifti horto comparari, & inde flo- poteft, quomodo Chriftus omnpia ad fe traxee res vatii colligi, qui per modum verni falci- rit; nempe 1. res animatas, folem, lunam, pe- culi auditoribus offerantur. Primus itaque tras, quz extraordinaria figna triftitie dede- flofculus effe dicatur triffago feu bergiB m:in runt. 2.Peccatores, precipuelatronem;alios- nidt, per quem intelligitur affe&us gratitu- que percutientes pectora fua. Mortuos ex fé- dinis ob patfionem fpecialiter debitz. Secun- pulchris prodeuntes. Deinde oftendatur, qui- dus viola feu C5eitliti, per quam dolor de pec- bus inflrumentis traxerit, nempe funiculis catis indicatur, utpote ad quem eliciendum Adsz, id eft, charitate, qua erga Adamum & fpecialiter conducit paílio. 'Tertius eft origa- omnes pofteros ejus ferebatur,quzque ipfum $6] num feu 9Bobígemutb. Vel euphrofynon feu tantopere ad talia patienda & agenda impelle- ] 1. M 6 9lugisSroft, per quem fpes & fiducia, quam bat. Excitentur proin auditores, ut & ipíi cla- paffio fingulariter excitare folet, innuitur. ment cum fponía: Trahe me poít te: curre- Quartus eft rofa feu Siofen, per quam patien- mus in odorem unguentorum tuorum, id elt, tia Ggnificatur, cui pre aliis patfio Chrifti exemplorum incruce relictorum,quorum ali- copioiam materiam & motiva fübmiuiltrar. qua proponi, & ad praxin explicari poffunt. . Quintus eft flos echii, feu, jc (ánger, je liebet, - V1I. Ex occafione thematis : /Voe vir ju[lus per quemamor ab amore Chrifti patientis fin- atque perfebtus fuit. àn generationibus fuis:. potelt Gen, 6 gulariter provocatus;indicatur. Videantur hi Chriftus cum Noe comparari, 1. Qnia ligni- V« 9- j z affectus fu(ius explicati in auctario Fabri in ficatio nominis, qua Noe idem fignificat, ac Feria Parafceves them. j L] ce[fatio vel requies , fpecialiter Chrifto conve- ]V. Ex occafione themati $: ,Rejþz'ce in tefLa- nit, ut.qui vere ceflare fecit miferiam huma- Ptal. 73. kmentum tuum : . poteft teftamentum a Chrifto nam,& requiem gzternam fua paífione mundo -Vo 20./ in cruce fa&um , recitari ,' & explicari. Et preparavit. 2. Quia & iple ad humanum ge- i. Quidem dicatur, quomodo corpus terrz nus ab interitu vindicandum , propter inno- vel Jofepho & Nicodemo legarit. 2. Quo- centiam & juílitiam fuam electus eit. 3. Quia modo animam Deo Pairi. 3. Quomodo dolo- arcam, id eft, ecclefiam,. edificavit, optime- res fuos egtis. 4. Quomodo injurias fuas que contra aquas diluvii, id eft peccata & hze- iis, qui fimiles patiuntur. - . Quomodo ima- refes, inflruxit, ac munivit. 4 Quia per cha- ritatem inebriatus, & ia cruce nudatus e(t. gines virtutum Filiis fuis, in cordis cubicu- lo fufpendendas. 6. Quomodo Biblrothe- y-Quia ficut Cham Noe paurem rrifit, ideo- Y Tun, cam fuam, id eít, crucifixum; S. Bonaventu- que maledi&ionem ab eo obtinuit, Sem & Ja- Crd ii re pro Bibliothecarn habitum indodlis. 7 phet vero nuditatem operuerunt, ac proptere Muíif ea benedici meruerunt;. ita Chriftus ab infi- Quomodo füum pharmacopolium, peccato- LE T ribus. .8. Quomodo coronam fpineam obe-. delibus & malis Chriftianis irridetur & con- dientibus. 9. Quomodo linteum renes cir- temnitur, a bonis autem honoratur, & ama- cumdans, & (íanguiae purpuratum, luxurio- tur, unde illi quidem audient: Ite maledidi, fis. . 10. Sacrofan&ta quinque vulnera aflli- hi autem, venite benedi&i. Oftendatur proin &is. .1r. Thefaurum meritorum, ecclefiz. fufius , quomodo.eum in praxi colere & ho- 12- Arma crucis militibus, füb aufpicio fuo norare poflint, ac debeant, & quas þenedi- militantibus. Qu omnia facile fufius pro- &tiones ab eo fperare queant. poni , co P poffunt. mmendari, & apto þp.ilogo claudi $. XIll. 5one thematis :k Dilectus meus V. Ex occa ALII CONCEPTUS candidus j rubicundus: poteft oftendi, quomo- Cant. 5. Qualitas. v.9. do colores Chrifto conveniant, quomodo fue- rit. r.Candidus ob puritatem & innocentiam, [. uidnam obíecro, paffionis L»Salvato-s','rhbm, lii di rubicundus ob effufüm ex charitate fangui- ris noftri (de qua Pfalmifta ait :1e&.5. . nem. 2. Candidus in nativitate, utpote virgi- Copiofa apud eum redempiio:) quidnam , in- | 19'012. nea carne circumdatus, rubicundus in cir- quam, huic deeffe poterat, ut (an&tus Pau- cumcifioue, utpote cruore fuo afperfus. 3. lus fe hunc defe&dum fupplere his verbis Candidus in transfiguratione in nivea vefte, dicere non dubitarit : 4dimpleo ea, qua de- Coloff. z. zubicundus in monte Oliveti, fadore fangui- /unt pa[fonum Chrifli ? Theophilactus ait :v.24. is hie tide perfufus. 4. Candidus in Heredis aula, Videtur oüen;aterig atque arrogant Ícxio l Tiwus CX. Paffo Chiff. 691 s ü $ férmo effe , atqui non »"e'& : Id ipfum q'uoqde nz majeftatis & ïmpaïïïbilïtatïä amidum, & F Doctor angeliéus confirmat dicens: Hzc ver- ideo in dorfo fuo pertulitinnumera verbera l. ba fecundum fuperficiem malum poffuünt hac ]l V. Quod fiinter nos homo aliquis teperire- Ibid, n. 3. bere intelle&um , fcilicet quod Chrifti paffio tur tanta ardens charitate, ut, fi quando latro l. non effet füfficiens ad redemptionem, fed ad- aliquis in flagranti crimini, cum furto in ma- : dendz fiot ad complendum paffiones Sancto. nibus depreheníüs ducerétur ad furcam, hic " rum: fed hoc eft hzreticum ; quia fanguis fe rei veftimentis clam induens;, fadtumque la- Chrifti elt fuüfficiens ad cedemptionem etiam trocinium fibi vendicans,-honoris & proprise Je multorum mundorum. Ac proinde hujus a vite fuz prodigus , pro eo liberande prope- textus interpretationes varie adducuntur : raret ad patibulum, quid obfecro de tàm he- In quibus noftro propofito quam maxime fe- roicacharitate, diceres? Hazc autem charitas, It Tonn , quens' defervit , fcilicec quod paffioni Chri- qua& in puro homíine vix eft imaginabilis , in di v' 3]. fti fola de(it noftra cooperatio. Unde idem Filio Dei excellentiffime emicuit At vero in * $. Thomas ait : Hoc deerat, quod, ficut Chri- cujus beneficiumn eximiam hanc charitatem ftus paffus erat in corpore füo, ita pateretur . impendit? nimirum ad falvandam alicujus in Paulo membro füo , & fimiliter in aliis. propudiofi, ingrati, fibiqueinobedientis & re« $s Porro expofitio ifta ex eodem fan&to Thoma beliis hominis, non folum formam fervi acce- e (ut exiftimo ) defümpta fuit, ait enim :- fen- pit, verum infüper furtum pfimi hominis,id eft, i titigitur Apoftolus , fe patiendo aflliGtiones in peccatum originale, & (imul cum illo omnià ls carne fua , quadam parte füpplere ea , qux alia ab humano genere commiffa, & deinceps Chrifto adhuc patienda füperfünt, non dem in ipfo, fed in membris. J ad finem usque fzculorum committenda pece cata fibi vendicavit, (uisque humeris impofuit, Qe $ Greg in. 1I. Gregorius ex actione Samuelis Pro- ut pro illis per, probrofam mortem " «.furam ex €, l 1 Reg phetz, Saulem fpeciali Dei juffu ad regnum m toto rigore juftitise fatisfaceret. , Ifraeliticum eligentis, fequentem ad propofi- tum noftrum deducit aliam toralitatem, fü- VI. An unquam reperibilis effet medicusrbid, a, hs l quispiam adéo charitativus, qui, ut vgroto ad i per illa namque verba: Dixit Samuel coquo : da fubeundas medicinas animam adderet, pro fa- artem , quam dedi tibi, €9 pracepi , ut veponeres lute talis infirmi femetipfum omnibus ferri lj Jeorlin apud te : levavit autem coquus armum , & incifionibus , aduftionibus, rigidis digtis, po-. '& Gm, f jofuit ante Saul, dixitque Samuel : Ecce, quod re- tionufnque amaritudinibus , imo & ipíimet i "? smanfity pone ante te, && commede , quia de iaduftria morti , cum acerbiffimis doloribus conjunctee C fervatum eff tibi. Super hc; inquam, verba fubjiceret. Hoc autem prztitit proto- medi- » ita fcribit: reman(it quidem, quia non omnia cus coeleftis, qui de feipfo ait: INon eff opus vae s Chriftus noftra explevit; per crucem quidem lentibus smedicus , fed male babentibus. SarntCtus f fuam omnes redemit, fed remanfit, ut qui re- Bernardus íalutarem unicuique Chriftiano dimi & regnare cur eo nititur, crucifigatur. tradit doctrinam, quas tanquam potens peccae Hoc profe&to refiduum viderat, qui dicebar, ti frenum feriam meretur- confiderationem ; à fi compatimur , & corregnabinus ; quafi. dicat, ait caim : agnofce, o homo, quam gravia fünt " quod explevic Chriftus, non valet, nifi & qui vulnera, pro quibus neceffe eft Chriftum Doe id, quod reman(fit, adimpleat. Hinc beatus minum vuülnerari. Petrus Apoftolus dicit : Chriffus pa[fus eft pro no- VIL. Dile&am animam alloquitur cceleftis pbii, tas. " bis, oobis velinguens exemplum, ut fequamini ve[tigia Sponfüs, Caut. 8. verf; 6. Pone me ut fignaculumtung.Dorà, ejus, Hinc Paulus ait : adimpleoea, que defunt &9c. je iillgö . Juper cor tuum ,. ut fignaculum füper bracbium 1. Quadr; ? Il!. Chriftus, Redemptor nofter, paffionem tuum, in Chaldeo verba przdi&ta fie habenc:$- 8. Card apud ( am exorfurus primo in hortum Gethfemani [v Maníf difc, Obfecro te, pone nos ficut. [culpturam annuli füper i, 12 n7. egreffus fuiffe legitur. Unde Hugo Cardinalis bracbium tuum. . En! quantüm divini amoris fequentem deducit moralitatem , inquiens : ] fit. defiderium , ut perpetuo nobis verfecur ls Denotat Gethíemane torcular ; quia ficut in memoria, & fignaculum feu fculptuta vul- in torculari ex compreffis uvis vinum expri- h nerum ejus, in cogitatione ,. & opere noftro 2 j mitur, ita in poehitentia compreflis peccatis , elucefcat. . intus in corde per veram contritionem, vinum lbidéi, Ja VIII. Vidit Apocalyptica Aquila ante thro- l compunctionis exterius per oculos eliquatur. num Kegis gloriz quatuor animalia , plena Unde Redemptor nofter,uti exiftimo,per hunc Oculis ante & retro. Apoc.4. v. 6. quz anima- in hortum Gethíemane ingreffüm docere nos lia cum fint eadem , quz Ezechiel vidit c. r. voluit, quod, ut Chrifto crucifixo comijpatia- v. 6. merito quzritur, quare apud Ezechielem mur, fuzque paffionis reddamur parrticipes, videantur fine oculis , apud Joannem vero neceffum (it, utexemplo ipfius, fi non fangui- oculis plena? Nimirum Ezechieli apparuit nem e venis , faltem lachrymas ab oculis in Chriftus in gloria & majcftate, Joanni vero verz peenitentiz fignum dimanare faciamus.. exhibuit f& crucifixum , agnum ftantem $, Thütis IV. Narrat Servius de Hercule illo;tot mon- ; tanquatn occifum, & ideo animalia hic ples 19.n.2. ftrorum domitore, quod adeo adamarit Jolen, na oculis ; defiderat enim quam maxime ] -:le&- 5 uteajubenteclavam, &leonis exuvium depo- ] Chriftus paffionem füam omnium obfers - neret,& neret; & fcuticas fibiinfligi ab ea patee vari oculis , & in vegeta fempet memoes retur. Fedus amor tirabilis. Mirabilis Dei ls Cadi i ria confervari. Nec unus füfficit oculus , amor, qui, cum verberum capax non effet, ta- una, iüquam , de paífione cogitatio atque :VoM' lem induitnaturam, ut verberari poffet.. De- iv recotdatio , ut copiofior ex paflione illius pofuit clavam, & eXuvium leonis, id eft, 'divi- in nos fr&dtus redundet ; Super lapidem unum 0 Jiptem a E 692 » Biblioibere Manualis. Concionatorie mundi tentationes, carnis, & diaboli, áccene feptem oculi funt , ego celabo fculpturam ejus , in- uit Dominus Zacharie 3. v. 9. celatus ifte duntur ad refiftendum & bellandum. lapis Chriítus e(t, quem Pater flagris , fpinis, XHI. Cum demeteretur ager Booz (.qUiT;m]emg clavis, lancea cxlavit: Ego celabe fiulpturam fymbolum eít carnificinz martyrum , qui, utde vit. & rlv ul granarium ccelefte adimpleretur, perfecutio- paff. c.20. gus, (ive ut in Syro & Arabico legitur. Ego aperiaim portas ejus. Portz corporis & cordis nis ferro refci(fi fuerunt ) Ruth , ecclefiam fuerunt plagz & vulnera, quz ideo aperiun- prefguranti, fequens datum fuit falutare tur, ut quam oculatiffime infpiciamus , & con(lium : Zntinge bucellam tuam in. aceto. Per cum dolorum multitudinem , tum amoris hoc autem acetum przfiguratur acetum felle magnitudinem penitiffime contemplemur : mixtum , quod in monte Calvario Chriíto OVUH AN Per oculos feptem;ioculi omnium intelligun- propinatum fuit ; hoc enim innumeros fide- -— "—— *7^& "UÁ|Áüles 200 v tur, ex mente Chryfoftomi , qui utilius oc- lesin cunctis feculis fuis in adverfitatibus, vel cupari non poffunt, quam accurata paffionis perfecutionibus confortavit, reftauravit, ere- Dominicz infpedtione. xit: quis enim non ad humilitatem, ad patien- tiam, ad amorem accendatur ( verba funt ex- l JEquitas. hortatoria Joannis Tauleri ) vbi advertit , Pennequn 1X. Rogävit aliquando Cyrus, Rex Perfa- quam humiliter Dominus dominorum , qui p. 3. líaz. rum, virum Principem , quem cum conjuge judicaturus eft vivos & mortuos, coram vili Marfi d €.16.0.15: captivum tenebat, quid pro conjugis libertate aftiterit homuncione, condemnandus ab eo- daturus effet ; vitam, inquic ille. Hanc dein- dem , tantaque cum patientia omnem illam o de captivitate exemptam liber etiam maritus injuriam, probra, confufionem, contemptum, rogavit , quid ipfi de Cyri pulchritudine vide- & ignominiam perpeffus fit? Ectamen nos mi- retur; ego,inquit, in Cyrum oculos non con- feri vix verbulum amore Dei ferre valemus. jeci; fedinillum, qui pro mein libertatem af- Tu doles te ab amicis, parentibus, filiis, cun- (erenda vitam fe dasurum eft proteftatus. Si &isque aliis effe derelidtum ac defolatum ? tantum potuit, ad andimum mulieris captivse Ipfemet Salvator, ab ipfis quoque Apoftolis 1 devinciendum, unica, & quidem verbo facta derelictus fuit (ommes relito eo fugerunt ) imo de morte pro ipíius libertate fubeunda prote- Chriftus de proprio fuo patre eterno lamen- tatur, dicens: Deus, Deus qmeus , ut quid dereli- ftatio, quid non faciet mors ipfa, a Deo pro quifli me? confolantem me quefroi , C2 nen inveni. hominibus fceleratis amantiffime obita? j Unde merito fan&ctus Antonius in hec verba & L Uüilitai. fcribit: Qui intra fe ipfum flu&tuat, adverfi- Malniï dif, X. Nota 6& omnibus illa Sirehafnm Fabu.i tate preffus, ut ad meliora confurgat, & boni operisgreffum in veritate figar, Chriftum paf- $. Der. 5 nm7. ]a, que dulcibus & blandis cantibus fuis na- 1 indecs fum ante mentis oculos ponat. f " vigantes incantando efficiebant, utiidem dul- XIlL, In lib. 4. Reg. c. 4. fequens exprimi- Lyránus ci quodam fomno abforpti, voracitatis earum - tur figura dicit enim facer textus: Erat au-in cit. foc. i prada efficerentur ; Ulyffes autem obturatis tem fames in terray 9. fili Propbetarum babitabant cera auriculis ad navis malum ligari fe fecit , ut periculum iftud evaderet : Ex qua fabula S.- coram Elifeo , dixitque umi de pueris fuis : Pone ollam grandem , && coque pulmentum filiis Prophe- Maximus opportunam propofito noftro mo- tarum : €9 egre[fus ef unus in agrum , ut. collige- ralitatem deducit inquiens: Si ergo de Ulyffe rtt berbas agre[les ,. C^ collegit colocyntbidas agri s illo refert fabula, quod eum arboris religatio- de periculo liberavit, quanto magjis predican- &j reveríus concidit in ollam pulmenti : mefiiebat enim quid. e[fet. Infuderuut evgo [ociis ut comede- dum eít, quod vere factum efl, hoc eft, quod vent, cumque gu[la[Jent de coCtione ,. clamaverumt , hodie omne genus hominum de mortis pe-- dicentes : Mors in olía, vir Dei ; & non potuerunt riculo crucis arbor eripuit ? ex quo-.erim Chriftus Dominus religatus in cruce eft, ex eo comedere, Tunc Elifaus farinam fibi ajferri juffit, que elle jmmixta , non folum amaritudinem a. pul- nos mundi illecebroía difícrimina, velut clau- fa aure, tranfimus, nec curfum melioris vitz mento fu[tulit ,. fed exituio illud fapore imbuit. Ly- ranus per hosce Prophetarum filios religio- &b defie&timus in fcopulos voluptatis. fos intelligit auftere viventes ; Hi enim non Muj ) ISI An tOn . Xl. In libris Machabzorum dicitur : Zle- folum in menía , verum etiam in veftitu, in p« A. tit. 3. pba ntis oflenderunt. fanguinem woe , €9 wori ; ad babitatione , & in converfatione magnam fen- €. 7. $- 4- accendendos eos in pralium. Katio autem, cur fe- faalitatis amaritudinem experiuntur. Ut igitur ris illis fangnuineum hunc colorem ob oculos hzcomnia libenter , imo & hilariter fufferant, ofüerint, ab infigni quodam authore his vere hac opus eft farina, id eft, frumento electornm bis tangitur: Multarum gentium opinione ab ipíis per feriam quandam meditationem conftat, pugnaces feras intuitu rerum rubra- contrito : unde Dionyfius Carthufianus ait : rum irricari. San&us Antoninus, poftquam Studeamus dulcorare admiícendo farinam , id fupradi&um epiftolz S. Petri textum citaffet, e(t, Dominice paffionis acerbitatem, quz fi V ty fübjungit: In hujus figuram mandavit Antio- recte penfetur, omnis afflidio mitigatur. h u chus, Rex, utelephantibus, qui erant in bello, XIV. In parabolis Salomonis Deus ita lo-S. Bonav, lip. s' LEO. oftenderetur fanguis uva & mori, ut acrius ac- quitur : .Beatus bomo , qui vigilat ad fores measc- 1. fti- cenderentur ad prelium 5 (imiliter ad afpe- quotidie , & obfaroat ad poftes oftii mei, — Ec quj. mul.amon. ! dt éum, & con(iderationem fanguinis Chrifti , der certiffimum eft, per hasce fores aliud in- ui ad modum uv dicitur calcatus in torcus telligi non poffe ; przterquam Chrifti facre- lati cxugis, bellantes contra àdver(itates , & tiilïmar yulnera; Ac proinde advertendum, S. ]oan. — Wil CX; Paffo Chifüs - )nl annem non fine myfterio in evangelio fuo non potuiífet? R'cfpon*txl.eo, potuiffet utique; in hzc verba infcripfiffe : Unus militum lancea IUiTaulerue At vero Deus in hoc precepto certum quod- Wie v latüs ejus aperuit : Non dicit, vulneravit; per- dam innuere volebat my(terium , videlicet , Oal t cuffit , fed apperuit, quaíi enim latus ejus quod (ignati fanguine unigeniti Filii Dei , in m fauciando, quandam aperuit coeleftis paradifi monte Chlvarig facrificati, evafüri fimus I portam, intra quam beatitudinem, & vitam omnem divinz indignationis rigorem, Deo- i immortalem invenit, tefte fapiente, qui ait : ue plenario reconciliandi Unde divus Chry» le "Qui me invgnerit, invenerit vitam, & bauriet [alu- foftomus füper illa Yerba Exodi: Videbo (àn- lo iin a Domino. : Merito igitur Doctor Seraphi- guinem, & tranfibo, nec erit in vobis plaga Q. cus exclamabat, dicens : O cacitas filiorum difperdens ; ita fcribit: vides, quod fine fan- el Adeg , qui per hzc vulnera in Chriftum ne- guine falus efle non poterat , neque iis, qui fciunt introire ! füpra faas víres laborant in ] per id tempus , neque iis, qui in noviffimis H vanum , & aperta funt oflia ad quietem. An temporibus extiterunt. Quanto igitur magis l ignoratis, quod Chriftus eft gaudium Beato- & efficacius hunc effe&um operabitur, non n rutm? Qur tardatis per füi Corporis foramina jam figura , fed ipífummet figuratum , quod ] in illud gaudium introire; beatitudo Ange- continuo fine ulla intermiflione in quotidia- il Jorum patet , paries ejus confrattus eft , & no miílz facrificio fanguinem füuum in emo- vos introire negligitis ? n lumentum noítrum effündere non ceffat? Manfi difc, XV. Paulus de Pa Jatio importune quærit, Unde fanc&tus Leo ait: Nunc carnalium facrie .8.m. 11. cur eo tempore , quo Salvatorin transfigura-- l ficiorum varietate ceffante4 omnes differen- Il« tione fua in monte Tbabor peracta, quoddam tizs hoftiaruin, una corporis & fanguinis (ui $ muodo gloriz füe fpecimen & preludium implet oblatio ; quoniam tu es verus Zgnus "* Cexhibuit, & Pater coeleftis eum dilectum (u- Dai , qui tollis peccata imundi. .. Confiteamur igi- la . um Filium effe declaravit, Moyfes & Elias ap- tur, quod beatus Magifter gentium Paulus parentes , de acerbiffimis paflionis fuz tor- Apoftoius gloriofa voce confeffus eft, dicens: i mentís, in monte Calvariz fu(tinendis, inter ) F'idelis [ermos & omnt acceptione dignus, quia Chri- fe differere ceeperint? Et refpondet, id hoc [ius Sefus vuenit in bunc wundum , peccatores falvos j rzcipue fattum fuiffe my(íterio, ut omnibus facere, Hidc enim mirabilior eft erga nos mi- r delibus hoc perhiberetur documentum, fci- fericordia Dei, quod non pro juftis, neque ll 1 icet quod nemo poterit in gloria effe, nifi de pro San&is , fed pro ioiquis & impiis Chrie 5 * Chrifti morte fuerit locutus ; in fide enim Ítus mortuus eft. . v . * [i. XIX. Deus olim in ex " - fanguinis Chrifti, faltem im plicita ; ompes pügnatïone urþïsl THai Manfi difc, * ^ falvantur , qui coelo fruentur. ) Jofue precepit dicens : Leva ciypewn, qui ia manu 1a. n. 3. f $. Bern. " diem incarnata I VI. Quz'(tio eft,quamnam tuaeft, contraurbem Hai. At vero quid opus erat in declam. & increata fapientia inter omnes totius fepti- dicere : quiin manutuaeft. Quis unquam fcutum I-Luimt manz dies pro confümmanda amara paffione in alia corporis parte, quarm in manu portari y' m Cjt» IOC. fua fpecialiter felegerí. ? Nimirum interomnes vidit? fufficiebat igitur dixiffe : LLeva clypeum, 1 feptem dies, quifua a variis planetis for- absqueeo, quod adderetur, quiin manutuaefl ; um üuntur nomina ,. folum fibi elegit diem Ve. Lyranus in moralitate hujus loci.dubium hoc T neris, quia Venere fortitus eft nomen, quz, ut refolvit inquiens : Clypeus ifte eff memoria Poetz fabulantur, lafcivi amoris dea & prz- Dominicz paíIionis: fi vero clypeus ifte con- fes exiftit ; Hocautem coprecipue myfterio ftanter tencatür in manu bonz operationis,dee jj fecit, ut per exce(fivam cruciatuum fuorum bellatur infülrus carnis, vel fomitis, ideo dicit /a peenalitatem, veneream fpecialiter inhumano poítea: ? J'ofue vero non contraxit &jc. gcaere aboleret concupifcentiam. . Unde fan- XX. l'orro ad exprimendum nobis vil'vacï- Ibid .dife,. ! -« &tus Bernardus alio in loco de Clirifto crucifi- ter immenfum erga nos Redemptoris amorem.t8. n. a, xoait; Et hxc intueus, qui dicitur Chriftia- in paífione füa exhibitum, nihil adeo opportu- . nus , proptiis nihilominus voluptatibus in- ne in medium adduci poteft , quam pelicani dulgere nullatenus erubeícit ? exemplum, quamvisnec hoc, ut audietis, in- $.Pafeh. in XVII. S. Pafchafius ingeniofe inquirit, cur tegram cum amore Chrifti hzbeac proportio- corona fpinea a vertrice capitis Chrifti nun- nem , licet Chriftus per os Pfalmifte przdixe- :Mïmh. quam fuerit füblata, cum tamen veftimenta rit : Similis fatus fam pelicano folitudiris : Ete- . ejus, & arundo, fzpius ab ipfo ablata fuerint: nim quia pelicanus in terta nidum füum con- Et refpondet : idcirco ab Evangelifta corona ftruit, frequenter pullos eju« a ferpentibus le- fpinea non retracta, neque depofita dicitur, thaliter morderi contiazir: Quo fa&to pelicae quia confumpta a capite Jefü peccata, ut jam. nus, velutexperrus quidam n:edicus, roftri füi non fint pinz, recte creduntur. Suftulit enim cufpide venaspullorum, a malignitare veneni ea füper venerabile caput füum, & abftulit a illius infectas,aperit, & poftquam mortui fünt, nobis, ut non (int, ac confümpfit. fua quog; eadem cufpide aperit vifcera, füum- — — — — 0 — S.Chry — XVIII. Deus olim Hebrzis przcepit , ut que füper illos (anguinem copiofe effundens, in cat, occifi Agni fanguine portarum fuüarum limina eosdem revivificat, cum tamen ipfe ex inflicto P. 'Sc BO""* s- LQOQ f. tingerent, ut hanc tinCturam videns extermi- fibi valnere moriatur. Et quidem rametfi hie h fi nator Angelus, domus illas, omnibus incolis dile&ionis affs&tus in pelicano magnopere fit $. de paf R ab illzfis manentibus, pertranfiret. At veroquid geftimandus,cum charitate tamen Chriíli adze- , epus erat, ut poftes domorum hoc tingeren- quate comparari nequit, quia pelicanus mo- ] tur fanguine ? Num forte fine hoc figno Ange- riens fanguinis foi balf;mo pullos vivifi- lus domus.reas ab ionocentibus difcernere 1 cat, vitamque illorum quafi reduplicat, quia ] R. P. Lobn. Bibl. Man, Tom. 1L q 44 em- p * 694 Aibliotbece Marfuaüi Concionaftoriæ ftipia. Acriter fenfit David, quod in fuga füay . fempet filii eïus-manf&runt.' At vero Filius - Dei poft donatam nobis vitam corporalem & cum nudis pedibus afcenderet clivum oliva- rum , fecutus non fuerit Mephibofeth, Regis. &ternam , nos jam non filios füos , fed filios irz faCctos, & inimicos fuos, proprio fuo nos commeníalis ; quare acerbis eum verbis Rex perftrinxit : quare non veni/Ii mecum Mepbibofetbb ? íanguine revivificat. - Eramus natura filii irz; Deus autem , qui dives eft in mifericordia , 1. Reg. 19. quafi dicat: fidelis ad menfam co- imiatn charitatem füam , qua dile- mes es, cur non & fugz exiliique focius? fi proptet n cur non & umbra convitii? xit nos , & cum effemus mortui peccatis ; "umbra convivii 5 convivificavit nos in Chrifto ( cujus gratia e[vis fi con fors felicitatis, cur non & contribulis in ülvai ) & conrefufcitavit, & confedere fe- tribulatione? quare non venifli mecum Mepbibo- cit in cceleftibus in Cbrifto Jefü. Cum eríim &b? Claudus erat Mephibofeth , & fequi Rl antiquus ille colluber per evomitum fuper Regem commode non poterat, quod tamen nos peccati venenum , nos irreparabiliter fecutus vel claudo pede non fuerit, fortunis füis excidit: quanto «grius fentiet filius Da- ztetnz mortis conftituiffet reos , ipfe fuum pro nobis effundens copiofiffimum fanguinem, vid ter benedictus Jefus; fi imi tari patientem | Dd nolimus , qui focii menfz ; & gloriz ejus nos revivificavit, licet jam non filii ejus, fed inimici & perfecutores ipfius eflemus. Quis fieri participes affe&tamus ?. autem reperiri poterit , tam füper exceffivo 50 XIVO amoris affectu dementatus aut faícinatus, ut areiynicensic- dBEDN REU tv Qu NY GR RVM R p wf atb MISCELLANEA. fponte mori eligat, ad hoc, ut morte fua il- , lis ipfis vitam donet ; qui fine caufa , incre- Q!Jüllt $s dibili cum impietate , & ingratitudine dete- jolus fcribit, quondam duos homine$M:jol.1.z. — ftabili ipfüm actualiter trucidarunt , ipfoque I. Ma eodem in carcere fuiffe , reum alte- canic.coil. Lancit, ifigt redempti fanguine, quem fuderunt. rum, alterum inhnocentem ; cum autem reus4« pufc.Lh - Coeperatio. a lictoribus ad mortem vocaretur , egreflus 1 $6 innocens, ut qui idem cum reo nomen habe- ii'aynald. XXI. Clemens IV. ad Jacobum; Afragoy- bat, ad mortem du&tus & occifus eft ; nec an. 1162.nix Regem , fequens monitum transmi(it ; apparuit error , donec de alterius judicio a. 53 quando hic fe itineri a d terram fanétam re: actum eft applicatio facilis ad Chriftum. cuperandam accinxit , nihil faciens , quod Berengarium , quo cum fcandalofum & im- Il. Chriftus S. Gertrudem docuit, quod ho- m;,m., ia S.GEIHA.: udicunr habebat commercium, nequaquam mo alpiciens Crucifixi imaginem. exiftimaremonil. i, d. fi p defereret: lta enim di&tus Pontifex loqui- debeat, ipfum P imilibus verbis eum alloqui :fpir. c. t En vides, quomodo tui amoris caufa nudus tuür: Jüue ferenitatis literas recepimus », inter alia continentes , quod ad transfretandum in terre [an- in cruce pependerim, defpedtus quoque, to- G fubfidium pro vindicanda Crucifixi injuria te di- toque corpore vulneratus, ac per fingula membra diítentus. Et adhuc tantz charitatis jponere proponebas &?c. — Quod licet cum. gaudio ve- * ceperimus ,. fcire tamen te *oo lunus , quod illius ob- dulcore cor meuni erga te efficitur, ut, fi falu- ti tuz expediret, aliterque eternam felicita- féquium Crucifixus non Tecipit , qui inceftuofo con- [ ? ernio fe comtaculans , in feipfo eum iterum cru- tem confequi non poffes , vellem pro te folo tolerare omnia, quz fuftinui pro toto mnundo. Lancit eijigit. i Et in progreílu ejusdem refponfi fub- neétit: Complacere non poteris Crucifixo , mec in- ] lll S. Brigitte quoque quondam dixit : Ibidetn. Gpl HI . C jur jas ejus redimere , fi alterius injuriis ipfé Vnolue: b Dile&io mea erga hominem modo zque gran- i, vis ab/Linere, ? x dis atque incomprcehenfibilis eft, ficut erat ü-anü divfc. XXII. Quo in pretio Heraclius, Impera- tempore paffionis mez. Et (i fieri poffet, ut toties morerer, quot fünt animz in inferno, [] 32. ll- 6- tor fanctam crucem habuerit , ex ftipulatis * Vil cum Rege Períarum capitulationibus facile promptiffima voluntate & perfe&tiffima chae ritate corpus meum traderem, eandemque colligitur: Etenim harum prima hzc fuit, ut inzílimabilis ille reftitueretur crucis the- paffionem & mortem pro qualibet anima fu- faurus, tametíi idem ab eodem barbaro Rege ftinerem , quam füuftinui pro omnibus. Chtotig, fummo quoque in pretio & honore haberee IV. Re&e Chriftus arbori myrrhz a fpon-Cant. &. tut. Ettamen, quia facram hanc reliquiam N fa comparatur , s»yrrbam primam dittillanti ,v. 13. S1 Fun. j Q jn montem Calvariz portaturus , Crucifixi quia fi cu t myrrba folet füccum quendam bumilitatem & abjectionem minime fuit imi- amarum per corticem emittere, qui liquor tatus , utpote clamyde imperiali pretiofiffi- myrtha prima feu ele&a vocatur ad diftin- qma ami&tus , ideo hoc accidit miraculum , &ionem illios, quz cortice difciflo Buit ; quod fcilicet di&tus Imperator ne pedem qui- ita Chriftus in borto fanguinem velut myrr- dem movere potuerit , donec fimplicibus & ham primam fudavit, non exfpectatis torto- pauperculis pannis indutus , pedibus difcal- ribus , qui eur elicerent. ceatis , ad dictum Calvariz montem proce- V. Egefippusait, hortum oliv&ti, poftquam Marchant. mc to, . dcret. fadore Chriíli fanguineo immaduit , florestr. 3. l. 16. linitatio. : L. produxiffe , in quorum foliis fcriptum erat :PXoP- 3* 2 XXIII. Vana eft compaffio, fi defit patien- Hartung. o Q ?nors, quam amara eft fncmOria, tua! L] conc. civ. t] s imitatio. Paffus pro nobis Deus homo Unsilitas. PA in Dom, eft, non ut corde folo recogitemus dolores CyfoXenoph, ! Quad. n-gqu , & vulnera , fed ut fequamur ejus ve- VI. Tygfan;s,Re.x,curþ Íua conjoge a ege - | (Titulusï CX. Pajïo [077//; 0 69; kRe*ge Perfarum '&aþtü*s cám ïüterrogare'turg m paffioni illius ünità, & äb quid pro uxoris liberatione dare vellet? re- urientia, iis fplendorem X efficaciam CM OO —— R fpondit, fe libenter vitam pro uxoris redem- XIV. Uriasa R i ptione oblaturum. Quz refponfio adeo Cy- ege David invitatus, ut la-2, Reg.11, , varet pedes, & in domum fuam fe reci eret, ro placuit, ut mox ipfum cum uxore libe- refpondit: Arca De N rum dimiferit. Cum vero in reditu Tygra- l & I(raelj & Juda hàbi- tant, & in aulxis, & Dominus meus Joab, & hes conjugem quzreret, quomodo ipíi vul- ferviDomini mei fuper faciem terrz manents tus Cyri placuiffet? re fpondit illa, fe id nee & ego ingrediar d omurm meam, ut comedaim; Ícire, ab eo enim tempore, quo ipfe pro ea & bibàm, & dor vitam obtulit, fe in neminem alium oculos rhiam cum uxore mea? Per *falut'emftuä'rn,l & per falutem anirmz tuz non conjeciffe, quam in eum, a quo fe tantopere aciam rem hanc. Quanto magis Chriftianus — — — — TP "W "M - - amari advertifíet. Quidni magis in Chriftum oculos aífiduo con ^ ] recolens, quanto p ro fe paffus fit Chriftus, jiciamus; qui adu v/itam, A fuperfluis deliciis & peccato abftinebit. & quidem tali modo dedit? V. Veteranus miles Czfaris in jus voca-Sueton. in ViIL. Crotildis Regina cum peffime a ma- tus, cum Czfarem rogaffet, ut fib 1 adeff: 3 rito tractaretur, fanguinem ftrophiolo exce- let,Czfarautem mox & vel. Aug, € fuo comitatu aliquem ptum fratri mifit, & ex hoc fanguine collige- affignaffet, vociferans díxit illi: At non ego, re juffit, quomodo a matito tradtarétur? quo te; o Cafar, accepto adeo frater commotus eft, ut mox periclitznte in atiaco bello,vicas rium quzfi Vi, fed pro te ipfe pugnavi , fimul- conícripto exercitu maritum o ppugnarit. que aperta vefte cicatrices o Quidni ergo & nos vifis Chri(ti ve(tibus (an- ftendit; quibus vifis erubuit Czfar, & in advocationem ipfe 3Mg n guine cruentatis bellum contra peccata, que defcendit. * canic ctll taliter Chriftum tractarunt, affumemus? Quanto magis vulnera Chrifti ab Lanciz. VIiL B.Ma homine; p fO quO accepta M gdalena de Pazzis divinitus edo- quidvis ab eo impetrabunt : Íunt, confi pe&zïg H opufc. I1. &a eft , quod, quoties creatura offert fangui- n 56. XVI. Chriftus $, Marize Magdaleng de virá p, 3, nem Chrifti, quo redempta eít, terno Patri, Pazxis dixit : Dico tibi, tale donum offerat , ut ille qua(i non habeat fi qualibet Feria fex- $. I. ;9 ta attendas horz, quae Xpiravi incruce;con- . pretium, quo falvat. Hoc donum effe tam magnum ajebat, ut Pater tinuo recipies particulares gratias a Spiritu, &ternus fe reputet quem reddidi Patri &terno ; & quamvis i! las *Dlofts i obligatum creaturz füge. non fenties, ä.Gert.1;4. IX. Chriftus quondam $. Gertrudi dixic: in te. : niþilominqs f;mpgr requieícet €monil. infin. div. :fpir.c. l' Quicunque, quamlibet gravi-pondere pecca- XVII. Qui diligenter & pie in humanitatis Lud.Cgar, pietf torum oppreffus,refpirare poterit in (pem ve- $ niz , offerendo Deo Patri innocenti(Ifimam dominice myfteriis contemplandis verfantur, in loc. " iidem divinitatis quoque ejus deliciis mirecom.f.5a, meam paffionem & mortem. — Et credart, fe pafcuntur. Via enim & veluti fcala ad di- per hoc faluberrimum fructum indulgentize vinitatis gloriam contemplandam humanitas obtinere , quia nullum tam efficax remedium Chrifti eft, ipfo dicente: ego fürn via, veri- contra peccata poterit in terris haberi, qam tas, & vita. Hoc!autem innuere Sponía in Cait, 24 devota memoria mez paílionis, cum vera poenitentia, & fide reCta. Canticis videtur;,.cum ait: Leva ejus fub Lanciz. capite meo, & dextra illius amplexabitur . X. Idem Chriftus B. Angelz de Fulgidio me. Levi enim humanitas, dextera divini« ; [l Op. IIe 1O. dixit: Quicunque vult invenire gratiam tas Chriíti eft.. Eum enim; qui in humanita- ] meam , non levet oculos a cruce, five con- [ n!., 64. tis leva capite füperpofito requiefcit : (dum cedam, five permittam eum in triftitia, vel lztitia effe vel vivere. omnia (acre humanitatis myíteria pia COgi- J tatione revolvit,) illum divinitatis d extra J V/iia. XI. Annz a S. Bartholomzo ad choreas molli finu fovet, & am ple]ï&iturï, & ccelefti- |a eunti Cheiftus fe oftendit, dixitque: Perge te bus deliciis pafcit. vanitati dare, dutn ego in tormentis hxreo, XVIIL Nyffenus illud : vidimus eum, &NylrDor, ld Sicque difparens ita perculfam reliquit,ut mox non erat afpectus, & defideravimus eum de.ex. $. 1. in monafterium Carmelitarum f& conferret. Chrohic. fpectum, & noviflimum virorum: ait ex He- - v Cnt, 5 S. Fran- XII. Cum quidam religiofus per«:efüs di- brzo verti cefJatio virorum : quia ficut duel- fcipling ex mouafterio fugeret, in via obvius jn i Ciíc. lantes fervi ceffant litigare confpecto Rege; quispiam auftero vultu, minacibus oculis, & fic homines ce - fTabun; irafíci, vindicare, con» acri voce dixit: quo tu vadis? cumque is fpecto Chrifto. diceret: qui tibi mecam ?. ille aperta vefte XIX. Chriftus,dum adhtuc viveret, fuavibus IdémDotg, oftendens vulnera recenti fanguine confperfa j verbis invitavit ad fe homines dicens ; fiquis quinquag, dixit: poteris his teftibus cognofcere, quam vult venire poft me &c. at de fe morituro di- $- 1. mea interfit, de hoc tuo itinere interrogare, r quz , ut te ab itinere sternz damnationis. cit: Etego (i a terra exaltatus fuero, omnia traham ad me ipfüm ; innuens mortem fola . abducerem, in cruce pertuli. eonfideratione fufficere ad movendum. * j 1. Ex. 50 XMI. S. Gertrudis in raptu quondam vidíc " XX. Sol eclypfi n patiens, & omhia decol O- Ibidäm g Chriftum in menfa fedentem, & S. Joannem C. g $. 2. rat. Sic verus fol Chriftus, qui cognovit o affidentem, & (cribentem alia atramento, alia cafum füum, eclypfin mortis,in cruce patiens, coloribus, fed in peculiari libro fcripfit cala« mo in fanguinem & vulnera intin&o chara« omnes colores , omnes vanitates, omhes glo» / rias fallaces, omnes honores debet decoloras &eres, qui ut flelle radiabant, &, ut Chriftus oXenOPh' eidem revelavit, fignificabat o re. Ideo dicit anima poenitentis: Nigra fum, S-Anton.de pera fanctiffi- fed formofa, quia decoloravit me fol, durr d. Dom. [ R. P. Lobs. Dibl, Man. Tomn, 4I, enim ^ uadr, Qd 42 696 ,Bibliotbem Manuabs : Conciohatoriee áà enim oculum fidel Deum . meum fponfüm quantum commodi illi affert illa lachry- í n meum Jefüm Chriftum in cruce pendentem, inula. clavis confixum, felle & aceto putatum,; co- XXVIII. B. Joannz ab Angelis revelatum Vit, c 14. rona fpinea coronatum video , omnis de» eft, divinam Majeítatem cum tanto affectu cór, omnis gloria, omnis honor, omnis po- amoris accipere plan&um ob paffionem, & illum adeo gratum effe facrificium, ac (i fpar- tentia tranfitoria in pallorem vertiturj & a me nihili eftimatur. geretur fanguis, & afflitiones magnz pro eo 7 tolerantur. Ainitatio. XXIX. B. An gela de Fulginio inter alias Vita &6 €ra. lo, XXL Sicut Duces ere&o vexillo trahunt benedictiones , quas Chriftus pronuntiavitn. 102. tom,59. poltíe milites; ita SponfusSponfam immene fuper devotos füz paílioni, etiam hanc au- fa faa charitate in cruce potiffimum oftenía divit: Benedidi vos a Patre meo & Spiritu ) fan&o, & vere benedi&ti benedi&tione, quam trahit; ceteris namque beneficiis ad fui amorem invitavit, at mortis beneficio com- dabo in extremo judicio, quia me in propria ulit. x mea venientem, ficut mei perfecutores, non Ribad, 29. 1 XXII. Cum D. Petrum Martyrem tres repuliftis, fed me defolatum in cordis mei lacob.'*N. Aþril- cxlo lapfe virgines vifitaffent, & ille ideo hofpitio per compaffionem hofpitem recipe- , to.! accufatus, ac ad E(inum Coenobium relega- re , voluiftis. Qui mihi in cruce nudo exi- ftenti, fitienti, famefcenti, infirmo, clavis a£- 1'3'p' ? tus, Chrifto crucifixo fuam injuriam quere- $ retür, Chriftus eidem de cruce refpondit : fixo, & morienti compati, & coníocii mei effe voluiftis, in hoc vere mifericordie ope- s Metor, Et ego quid feci, ut tot ac tantís oneraret ra complevifílis. opprobriis, & morte turpiflima comdemna- ret? ex me diíce ignominias & opprobria pa- — XXX. S. Bri gitta in fujä revelationibus tienter ferre. teftatur, tempore paffionis omnes; qui in or- Deirlines, dam S. Gertrudi be erant, homines interno dolore, ac pavore S.Gor.], XXIIL. Chriftus quon (n thedtto 3. inn, dixic: Qui circa meam a fficiuntur imagi- tactos fuiffe, tamertíi nefcirent , unde is pro- $ V ptitnt €. 42. nem, & pafífionis mez exempla non fequune venerit. hos refpicio, ficut ju- XXXI. In Ezechieli jubentur omnes oc- Faber. tur per imitationem, vencula a matte fua poffet acceptare, quod cidi , qui fignum T. in frontibus expreffum conc 7.in eàm diverfimode veftibus ornaret, fecun- non habeant; quo docuit Prophe:a , 'eosDom. Paff. m fuam honorem, nec ta- omnes perire, qui in cordibus & ante ocu- pisd dum placentia p men hoc, quo d filia maxime defideraret, los paffionis Dominice memoria m non Cire perficeret, imo etiam quan cgmfcrrent. | aret. N N doque durius. u 2058 XHlE -; MGSChaqt. XXIV. V irgines annunciate , dum no. N le&. oo. vitiam fuícipiunt Prioriffa ! que apud eas AUTHORES Prop.2. mamer ancilla nominatur ; ei cum filiabus I. Alphonfus Rodriquez p. a. tr.7. toto.- occurrens genuflexs grandem crucem flori- bus ornatam, brachiis amplexandam offert, IL. C. Robertus Bellarminus de feptem & offerendo eanit: Veni, fotor noftra, afcen- verbis. ]Il. Eufebius Nirenbergius l.. de adorat. damus in Palmam Chrifti c- 060&110 mus fru&us ejus. , & appreþcndag . IV. Cafparus Tau(ch in Matre dolorofa. Meditatio. Y V. Hieremias Drexelius in Chrifto pa- tiente. E Amercu. "XXV. Rofendus Epifcopus pro infigni f'pke". cifixus. culum cum circinio habebat cruci appenfum, VI. Philippus D'Outreman in Pzdagogo Chriftiano p. 1. c. 8. $. 3. fienificare volens fiepius nobis Chriíti paffio- nem velut fpeculum contemplandam, & jux- VII. Jacobus Marchantitis in horto Pafto- ta illam omnes a&tiones noftras ordinandas, rum tract. 3. le&. 16. usque ad 22. & velut circinio menfürandas. VIII. Nicolaus Lancizius opufc. 1 1. c. 6. Ui de lL.a. rdvel. . XXVI. Chriftus S. Brigittz: quondam di- IX. Ludovicus Granat. in loc. comm. f.54. Ponte in XIt : Confüulo tibi, cogitare duo continuo in X. Matthias Faber in Feria Parafceve; & vit D €, 19e corde tuo. Primo, quz feci pro te, patien- Dom. Paff. per aliquot Concion. jalh, A Vl!'. c. l( do & moriendo pro te; hzc cogitatio exci- XI. Hadrianus Lyreus in apopht. S. Igna- tat charitatem ad Deum. Secundo confide- tii apopht. 17. l. r. XII. Thomas Stapletonus in Dom. Quin- ra juftitiam meam,& futurum judicium ; bzc incutit timorem in animo. quag. text. 1. & 2. Tb XIII. Joan. Major in magno fpec. exempl. Ml. CO"IPC'WIO. : XIV. Antonius Dauroltius in Catechifmo. Hiftoriali c. r. tit. 31. feqq. * Vit. 1. 6. XXVIL Chritus B. Veronice virgini €. 9. Auguftiniane dixit: opto, omnes homines . XV. Jofephus Langius in Polynthza V. éodem, & V. Crux Chrifti.: fatagere, ut corde afligamur ob paffionis iez venerationem velut mihi compatien- XVl. Leopoldus M i ancinus de P?Hione tes, Quod fi vel fola lachrymula egerint, Dominica. XVII. Ludov. de Pont. p. 4. füarum medit. magnum aliquid fe egiffe arbitrentur ; nulla XVIII. Laurentius etenim lingua mortalium exploratum affice- Forer p. 4« vitae ; ge poteft, quantum jucunditatis mihi, & Chrifti. TITU- ] Jiutulus CXI xPatientiä. 697 AMerbndoctsduAm at luo MATnia m Lane T at æææææææææææææwææ&aæææææ lvitnc ]4. J TITULUS CXL. Vi &6 PATIENTIA L 102 RCR miationem immiffa cum fumrna pror'hlp*tï'tua.- dine & zquanimitate accipi debent, ne alio- qui; (i queramur, illud audire cogamur, quo QUOAD ESSENTIAM.'V' : Dgïninþ- Deus olim B. Mariz Diazix ob nimium fri- .gus querenti dixit: Ego füm caufa hujus I. ;;1 rigoriss & tu quereris? .5. Patientia in "àa- lis fam2: qualia funt , quz vel fiunt Cogitatio- Jacob. *A!-r-ï St virtus, qua mala hujus fzculi xquo la "t tantum, ut contemptus , füfpiciones, ju« Var, tO. 3. animo füftinemus , ita ut propter illa dicia temeraria, averíiones, odia: vel ver- 1.3. p. 2. nec interius immoderate turbemur, -5. bo duntaxat, ut reprehenfiones , vituperatios aut triftemur : nec exterius aliquid nes, detractiones, convitia, contumeliz, fü- ,5 minus honeftum aut decorum admittamus. a, Ithetor, ld quod brevius Cicero expreffit dicens, effe fürrationes, accu(ationes, delationes, infor- Tmationes: vel ipfo opere, ut irrifiones , illu» J Virtutem , qna contumeliarum & omnis ad- verfitatis impetus xquanimiter toleramus. fiones, caftigationes, humiliationes, negatio- B&iriinc'k. nes favorum, honorum, petitionum, períe- IL. Materia ejus proxima funt triftitia & af- cutiones; przlationes aliorum. — 4. Patientia in theatro flictio animi, ex malis oriri folitz : remota ma- in malis animi: ut funt ariditates & defolatio- V.patient, teria fünt verba, actiones , & geftus externi, » Diher qu ita regit, ut interna moderatio in eis elu. nes Spiritus, fcrupuli & anxietates, diftra- Giones , obícuritates, dejectiones, imperfea meone 7,h ceat: Remotiff/ima materia lunt.ipfa mala, quz iones, tentationes , lapfüs in peccata, exi- y Dom, Ddf funt objectum & caufía tri(litiz. guus profe&tus in Spiritu, negatio favorum ] Cap.is.de lil. Tertullianus fic eam defcribit, & ima- & donorum cceleftium, probationes Confefz fs pat. ginem ejus depingit : Pulus illi tranquillus & placidus: P*ons pura , nulla moeroris aut irze fariorum & Patrum fpiritualium. . Patien- tia in malis proximi: qua vel oriuntur ex alio« rugofitate contracta: Supercilia in lztum mo- dum remiffa: Geuli humilitate, non infelicita- rum pravis moribus & faGtis, nec emendari aut averti a nobis poffunt: vel certe ex ca- te deje&ti : Ostaciturnitatis rubore fignatum: Color qualis fecuris & innoxiis: Motus fre- fibus (iniftris amicorum, puta infortuniis, in- famationibus, depreffionibus, morbis, more .* quens capitis in diabolum, & minax rifüs : 4imitius circa pe&tora candidus, & corpori t;bus, aliisve fimilibus ain&ionibus. ! impreífus, ut qui nec inflatur, nec inquie- tatur: Sedei in thronoSpiritus ejus mitiffimi, Häufc ! " qui non turbine glomeratur, non nubilo li- V. Suis peccatis imputare, que quis patitur. Íta L. &. sév,: * L] vet, Íed eft tenerz ferenitatis, apertus & Chri(tus S. Brigittam docuit dicens: S ; ? l quis deat c.rf:gd fimplex, quem tertio vidit Elias, nam ubi vitupetatur, non contriítetur, fed refpon Deus, ibi, & alumna ejus patientia : cum fic: Dignum eft, quia toties in confpe&tu Do- j ergo Spiritus Dei deícendit mini peccavi, & non penitui ; majoribus , individua pa- enim afllictionibus digna füm. CO rogas tientia comitatqrw eum.e te pro me, ut tolerando appro z js a tempo« I Divi/ïq; ralia, fugiam fempiterna. Hinc recte S. Lau« Lud. de IV. Dividitur ratione'm'ateria varie a vae rentius Juftinianus, humilis, ait, femper arbi- tratur , fe deteriora mereri, quam patiaturj Ponte in riis; commodilfime in quinque fpecies, quz vita P. fere reípondent quinque fontibus , ex quibus quamobrem patienter afpera fuftinet, pratias P)Rkh. Al' in tentationibus agit. Nec valet quis huma- Vàr» C. 10, P. Balthaíar Alvarez materiam patientiz & no explicare ingenio, quantz fit utilitatis, , meritorum oriri dicebat. 1.Patientia in damnis quanti meriti, & quam fit Deo gratum, non fortune, puta divitiis, pecoribus, fündis, aliis- altum fapere, tribulationes irruentes perfer- n- ve fimilibus poffeffionibus , in quibus , unde. Job. r. re fortiter , illatas contumelias tre nquilla Wo21o cunque oriantur, illud $. Jobi effatum repe- mente pati, & humiliter adverfantia quaque J, ti oportet: Dominus dedit, Dominus abítu- advería propriis peccatis ad(cribére. Q » lit: Sicut Domino placuit; ita factum eft: Vl. Siere, cum aliquod $el a Deo, dl proxi- pfal- 39; Sit nomen Domini benedictum. 3. Patien- $0 malum infertur : ita S. David fuo exemplo v. 1à. l. tia in malis corporis: qualia funt fames & fi- docuit, dicens: Obmutui, & non aperui os tis, frigus & eftus, morbi aüt tormenta five meum, quia tu fecifti. Plena certe, te S.[au S. Laur; N a (eiplo per voluntarias caftigationes & dee rentio Juftiniano, vi&toria eft, ad contume- Juft. c. 4 fatigationes, five ab aliis jute & injufte illa- liam acclamanti non refpondere, & tacere eo 46 Pa'ierit; h ta: quz ormnia velut a divina providentia provocante. .Nam ficut nihil eft deforrni US; Vit. PD. 5, five a paternam caítigationem, five ad amoe quam refpondere füriofis; ita nihil utili uS;libell, k6, roíam probationem, five ad copioforem pra» quam tacere nobis provocatis. lmo, utn.9. Il Q3333 qui« Blübüoibece Manualis Concionatrie 698 37 antiqudrum Patrum dixit, Omnislae — X. NNon petere , ut: auferatuy tribulatio : fic S. L. a. Vit; ( quidam urnitate fue Catharina Senenfis, cum effet inique accufa- c-1t bor, quie unque evenerit tibi, tacit erabitur. Hinc fapiens erat par adoxum Fr. ta, & infamata quafi impura virginitatis ja- ,O &uram feciffet, & hanc ipfam fuam infamiam lwm 5- w JEgidii: Qu ando quis contendit tecum, (i vis bo, 50 vincere, per de: fi vincis teipfum, vincis om- Chiifto offerret, non petiit, ut innocentiam füam declararet, fed tantum, ne a dzmone [ ]1 nes inimicos tuos. Magna virtus eft, fi quis w Colofs ermittat fe vinci ab omni bus hominibus, fuperaretur, & a divino obfequio abítrahere- Idcirco- tur. Quem in finem Epictetus faluberrimam Lanciz. qu . ia talis eft Dominus totius mundi. do&rinam offert his verbis: QuemadmodumbL.a.Ench. opuíc. 9. eni m te quis lzdit, tefíte Tertulliano, ut do- n. 169. * dentis in dolore lzfi eft: viator ex obvio fcifícitatür, quanam via fit in- 7« leas, quia fru&tus 1 cedendum, eam, quas ad dextram eft, non ma- ä L. de pat.ergo cum fructum ejus everteris, non dolen- ffe eft amiffione fructus (ui. gis appetens, quam eam, quz ad lzvam diri- €. 5. do,ipíe doleat nece Et alibi, omnis injuria, in quit, feu lingua; feu gitur, utpote cum non velit.alterutra iftarum manu incuffa, cum patientiam o ffenderit, eo- ingredi, fed ea tantum;qua poffit pervenire ad deítinatum locum; ita fane conveniebat nos dem exitu difp ungetur; quo telum aliquod in (fims duritiz libratum & ob.e quoque accedere ad Deum , ut folent fácere $enes ) petra conftanti viatores, At nunc tremebundi mhoramur avi- tufum. Concidite nim ibidem irrità . opera & , üeits & nonnunquam re percuffum in - culam, & Deum implorantes, rogamus ipfum i j» infru&uofa, fupplices: Miferere mei Domine. Da,ut pof- eum, qui emifit, r eciproco impetu dviet. | Ita Chriftus, te fte S. Ambrofio, calumniis fim evadere. lgnaviffime homo, aliudne ex- Lanciz. "* petis, quam id, quod melius eft, quam quod opufe.9, appetitus, filent ium detulit triumphale. 163. VII. ANon fe excufc üre: magnum enim, ut S.- vifum Deo füerit? Quare, quantum in te elt, 3 corrumpis judicem? feducis con(iliarium ? f. 40 In itiner. 'There(ia aicbat, hum ilitatis argumentum eft, perfe&. , j:dere immerito & innocen tes nos damnari, XI.. Defiderare. affittiones : S. Jobi exemplo Job. 1o. $. 15o ne ille Dominum dicentis : Quis det, ut veniat petitio mea, & v* 24* & filere. Quod qui faciat, Deum egregie imit atur. Lice t enim id nobis quod exfpecto, tribuat mihi Deus? &qui coe- cujus infimulamur, nun- pit; ipfe me conterat, folvat manum fuam, & pecca tum non fit, fuccidat me: & hec mihi fit confolatio, ut quam tamen ita omnis cul ps& expertes fümus, 1, Cot, 4 Nunquam ullum ali- affligens me dolore non parcat? Porro utili- y 12 ficut bonus Deus erat. tatem hujus defiderii egregie declaravit S.S. Laut; SAmtrof . , quod malum de me loq uentem audivi, quia minus illum dicere, Laurentius Juftinianus dicens? quis hujus San- Juft- de ] $. of liquido perfpicerem ; &i defiderii valet profz&tum e X licare? An:- diicipl. Y uam revera id erat. Unde plus quam fàtis Monaft, mihi favere videbantur, quo d de aliis nihil L mo quippe vires fübminiftrat, & poepnam ex- « 0. hibet leviorem, perfeverantiam przbet. San- S Auguf.dicerent. Hinc S. Auguftinus , tacui t; inquit; eat lingua; neceffe eft, ubi &itatem adducit, cozquat Martyribus, & cce- 1. 118« deSa]vator, quia tac temp, veritas adefít. Tace at lingua in bono negotio, letti pafria dignum füum efficit poffefforem. * ux & in malis caufis obticere coníuevit. Gradus. L Nolo fic defendi juftitiam , ficut iniquitas fo- let excufare. Scivitenim Salvator, quomodo XII. Patienter tolerare, quod ferendum eft:1gem de nam impudicz & frigida mentis experimen- caft.conn. tacendo vinceret, quomodo non refpondendo que adeo caufam fuam mavult. tum eft, nolle pati ; reprobz vero, murmurare fuperaret , at de verbere. Quid vero deformius, quam comprobare, quam dicere. m Vit. €, 47* Vill. 4 lacbrymis abflinere : Ita Chriftus Su- adverfüs corrigentem & amantem iraíci Pa- V.5 trem? Atque hic gradus incipientium pro- s, Faur. fonem docuit, dum ipfü m propter dicteria & . uid raole- Juft. v. 6. irrifiones aliorum flentem corri puit bis ver- príus in hoc fitus eft, ut, dum ali : dor! vi (ne in foeminz morem la- fti accidat, non offendatur Deus a G&U, Ver- de pat. bis: Pro. bo, aut facto, fignove, fsd patienter,; licet 50 Glfj'c chrymari ! certe tibi ipfi apud omnes cceli f st lud . nominiz notam inures. Terge ocu- poenaliter , afflictio toleretur. e cives i XIIl. Libenter omnia fufferre, feu ita, -ut, fiDíal. 118, los, & hilarem vultum ex hibe, ut neque dz- oprío daretur, mallet quis pati, quam carerev.71. mones neque homines anima dvertant, affü- affli&tione, qui gradus proficientium eft. , Ut- &ionis cauía te plor arc. locis €9 perfonis , a quibu ;- pote qui dicunt cum S. Davide : Bonum mi- L.5. libel!, IX. ANon difcedere a hi, quia humiliafti me: & cum S. Paulo: pla 7.m32. quis palitur : ita olim ant qui Patres fuadebant & dicentes : Si tibi contigerit tentatio in Joco ceo mihi in infirmitatibus meis. XIV. Hilariter pati afflictiones : juxta S.Col, r. in quo habitas, non d eferas locam in tempo- re tentationis, quia fi deferueris, quocumque Pauli exemplum dicentis : Gaudeo in paffio- v. . nibus meis: & iterum: Repletus füm conío- 2« Cor: 7 perrexeris, ant e te invenies, quo d fugiebas : fed patiens efto, donec tentatio tranfeat, ne latione, faperabundo gaudio in omni tribula- V: ^ ndalum faciat: & ne tione noftra : Nam fic agunt, tefte S.Chryfo- s. Chryt. Chron. difceffio tuo aliis íca ld pe1» €o4» forte aliis, qui circa i pfüm locum habitant, ftomo, qui amant; cum pro iis, quos amant,Epifc 4.ad 'M. rat difceffio tua. Quam . aliquid patiuntur; cum gaudio enim hoc fa- Epiíc. in tribulationem inge do&trinam ftudiofe focii S. Francifci obferva- ciunt, tuncque videntur fibi optatis perfrui, C?7c lii adeo pa- cum ea, quz perferunt, fint graviffima. Hinc, hom.45.ad äh« bant, utpoté quos amor evange 'A l. tientes fecerat, ut quzrerent potius ibi effe, ut alibi ait, llagellabantur Apoftoli & gaude-pop. An- bant: vinciebantur, & gratias agebant: lapi tioch. ubi perfecut ionem paterentur in corpore, uam ubi cognita €o dabantur, & predicabant. rum fanctitate; m uj'nda- . XV. Gratias agere pro tribulationibus. immi- S, Hier. in no poffent gaudere favore. LA t Tiwus CXL. Patienti - 699 ;: Lc Q' Vit' c. 5. Eph. fi ; nam, ut re&e S. Hieronymus dixit: Pro ?.C.ll. V. 99« IlI. In omnibus exhibeamus nosmetipíos . Cor. 6. j beneficiis gratias agere vel idololatrz ac ju- ficut Dei miniftros in multa patientia, in tri- V 4- dei norunt; pro calamitatibus «c miferiis bulationibus , in neceílitatibus , in angufliis, -'- tOm. 5- i 8. Chryt. foli Chriftiani. Hinc S. Chryfoftomus : Hzc in plagis, in carceribus , in feditionibus, in $ ho. 8. in eft voluntas Dei, gratias agere: hoc eft ani. laboribus, in vigiliis. 'l . € t, ad m fapienter inítitutz. Paífus eft aliquid IV. Non ceffamus orantes pro vobis ; &Coleff, 1. i ! Golo&'. mali? fi velis, non eft malum , gratias age poftulantes, ut implearmini agnitione volun- V. 9 Deo, & malum in bonum commutafti. Cer- nL.!.Ench. tatis ejus: ut ambuletis digne Deo per omnia " c. 7. .te, ut idem alibi ait : Nihil eft anima illa placentes , in omni opere bono fructifican- l fanQius, que in malis gratias agit. Revera 3 tes, & creícentes in (cientia Dei, in omni . e fimiliter l. illa nihil diftat ab anima Martyris virtute confortati fecundum potentiam clari- & ipfe, & illa coronatut. Nam eam quoque tatis ejus : in omni patientia & longanimita- d urget lidtor , qui Deum per blafphemiam te , cum gaudio gratias agentes Deo & Pa- j negare inftat , & diabolus cogitationum ut» tri, qui dignos nos fecit in partem fortis gens carnificinis , & tenebras offundens ani- Sanc&torum. mi e9ritudinibus, Verius ergo talis dicere V. Nos ergo non ulcifcamur nos pro his , Judith. &, oteit, quod Seneca, qui quzfitus, quo- :3: de irac. modo rariffimam rem in aula confecutus ef- quz patimur, fed reputantes peccatis noftris " ?9: , 83« hzc ipfa füpplicia minora effe lagella Domi- fet? re fi ni, quibus qua(i fervi corripimur, ad emen- Y agendo, pondit ; ibiurias ferendo, &gmüas 3 d .dationem, & non ad $ percitionem noftram XIV. Adverfa?ium',* qui videtur cauía mali , eveniffe credamus. ; velut fingularem Benefattorem agnofiere , ideoque $. Bern. ^. Qualitas patientie in dawknis— fertune. 1. Excufare : juxta illud S. Bernardi moni- loJob. 10. f. 40. tum : Excufa intentionem, fi opus non potes: VI. Nudus egreíTus furn de utero. matrisJob. s. (4 puta ignorantiam , puta fübreptionem, puta mez, & nudusrevertarilluc. Dominus dedit, V- 2- " cafüm. lta (ane S. Ignatius fecit, qui omnia; Dominus abftulit, Sicut Domino placuit, ita & fa&tum eít. Sitnomen Domini benedictum. qu& fiebant, usque adeo bene interpretaba- J.E tur, ut natum domi proverbium fuerit : Zn- VII. Rapinam bonorum veftrorum cum Hebr. ro, j 1« Cor, 4. zerpretationes Patris. . 3. Laudare illum : juxta gaudio fufcepiftis, cognofcentes, vos habere - 34- y ,VI !20 meliorem & manentem fübítantiam. S, So Lmæ exemplum SS. Apoftolorum : maledicimur, ] s-Ambefo & benedicimus. item S. Moyfes , de quo VIII. Ab eo, qui aufert tibi s*.&imentum,ï Luc. 6. 4 a. ofüc, v-? 29. " dicipl, ci 7. S. Ambrofius: Quantas, ait, Moyíes a po- etiam tunicam noli prohibere. Y Monifi pulo Dei ab(orbebat contumelias , & cum .c.6. — . Qualitas patientie. in -moi*bi:.»w [ Dominus infolentes vindicare vellet , fe ta- i men pro populo offerebat frequenter ,. ut in- IX. Multiplicate fünt infirmitates eorum, Pt a5 dignationi divine plebem fübduceret : quam poftea acceleraverunt. v. 9. l - X. Infirmitas gravis fobriam facit animam. Eccl. 5t. miti fermone poít ipjurias appellabat popu- w :2, lum, folabatur in laboribus, deliniebat era- — XI. Fili , in tua infirmitate ne deípiciss temetip , Inid; 38. 9:/ dem de culis ; fovebat operibus. Et quamvis cum rabit te. (um ; fed ora Domin"urp ; & ipfe cu V. 9. Deo conítanter loqueretur, homines camen 'l- caft.conm ' XII. Scimus , quobiam fi terreftris domus . Cor, & e humili & grata appellatione affari folebat. f Merito zítimatus eft fupra homines, ut vule noftra hujus habitationis diflolvatur , quod V. r - L. 4. re- tui ejus non poffent intendere. 3. Orare: edificationem ex Deo habemus, domum non 1 manu factam, vternam in ccelis. 0« &, Latif vel. c124: pihi] enim , ut S. Agnes Brigittz olim dixit, eft pulchrius aut acceptius Deo , quam lz- XIIL. Libenter igitur gloriaborin infirmitaslbid. 19, lcl Juü, T. 60 tibus meis, ut inhabiret in me virtus Chrifii.V- 9. ^ r« de pi deatem fe diligere, & pro períequentibus S. ChryL. orare. Hinc S. Chryfoftomus hortatur: Lz- XIV. Propter quod placeo mihi in infir-Ib. v, 10; e mitabus, Cum enir in f. ;ff laude fit te quispiam , aut contumelia iníectatus fum. hirmor , tunc potens eíit. Deum precare , ut mox illi reconcilie- fb 118 tur, & parcat. Frater enim eft, tuum mem- XV. Infirmitas hzc non eft ad mortem , Joan. 11. re?.1h fed p X brum eft, eodem , quo tu , patre genitus, o gloria Dei: ut glori&petur Eiiiuls V. 4 i ad eandem vocatus efít meníam : Dicet ali- /Dei per eam. j quis : At fiid egero , majorem mihi in moe Qualitas patientie in contemptit, " dum infultabit. Ergo & majora te, & plu- XVl. Beati eftis, cum maledixerint vobis Meth. s; rima manebunt prazmia. homines, & perfecnti vos foerint , & dixe- V. 11 .S' Col, V $. IL. rint omne malum adver(üm vos mentienres 0v4c 0. Coti EX S. SCRIPTURA. propter me: gaudete, & exulrate, quoniam merces veftra copioía eft in coelis. Sic enim a Y anlz'tas. períecuti fuerunt: «5 C ! Eccf. 2, 1 ante VOS, Frophccas » Qui fuerunt ui timent Dominum , cuftodiunt man. '][, Epifc 4'2'( V. 2l "A. data illius, & patientiam habebunt XVII. Si exprobramini in nomine Chrifti, -1 Petr, qà Fa.EpifC- in " usque ad infpectionem illius. beati eritis, quoniam quod e(t honoris, glo- V. 14« J ,carc. Eph. 4 II. Obfecro vos ego vin&tus in Domino , rie & virtutis Dei , & )c.hom'45'ad qui eft gjus Spiritus, v. L. ut digne ambuletis in vocatione, qua vocati fuper vos requieícit. - le'po[ï, nw eftis, cum omhi humilitate & man(uetudi- i tioc Qualitas patientie im effiGionihus amima. j ne, cum patientia fupportantes invicem in XVIII, Triftitia implevit cor veftrum, fed Jos.. 16, eharitate, m. V € Z Q« triftitia veltra vertetur in gaudiu ? f.'s,llier. i, XIX.'Vos j Diibliotbocee : Manualis. Coneionatorie 7O0 LO tificamus eos, qui füftinaerunt. Sufferentiam Ib, v, 23. XIX. Vos igitut nunc quidem triftitiam 5 | 'Tic.,l v'4 habetis, iterum autem videbo vos; & gaude- J ob audiftis , & finem Domini vidiftis , quo- niam m ifericors Dominus , & miferators bit cor veftrum , & Agauc?ium' veftrum nemo iS' 9 i. Petfc Boh ' tollet a vobis. XXXIII.: Chriftus paffus eft pro nob -* vobis relinquens exempium ; z. Petr, 2. XX. Hxc eft eni m gratia, fi propter Dei e ; ut fcqgamini'v. af.- f petf'm' V. 19. s "tlri[ti;ias&pa.ticn—s 'in'jg. veftigià ejus. « ID fcientiam füuftinet qu! fcitOtd , Josn- xs. "XXXIV. Si mundus vos odit, V. 18. Thren. 1. cS(XI. Pofüit me defol atam, torb die mocero- quia me priorem vobis odio habuit. lccl.' L : idcirco ego plorans; & oculus applicitum' füe» Eccl. a. v 9 v. 13- re confectam . XXXV.. Omne,; quod tibi & in humlli- Ve 4e meus deducens aquas.. Juftus e(t Dominus; rit, accipe, & in dolore fuft ine, st ! diam provocavi. , qu oniam in igne quia os ejus ad iracun & transgref- tate tua patientiam habe Y, 5' Ibidem 3. XXiI. Recordare paupertatis robatur aurum & argen tum, homines vero y. 19. fionis mez, abfynchii & fellis: mem orià me- mea. Hoc receptibiles Cid € . aCC(:'ptiabiläs) m c'amïn,O.,,, N n mor ero, & tabeícet in me anima humiliationis. H 51 9: recolens in corde meo ide o fpera bo. - Miferi- öïeuni, qüï talei&x fafti- Hebr. 12. f umus confumpti : : XXXVI. Recogitat cordiz Domini, quia non * nuit.a. peccatoribus a dverfum femetipfum V. 3* uia non defecerunt m! ferationes ejus. - * contradictionem , ut ne fgtigemini- ,animis,v Marc. 15.. XXIIL . Deus; Deus m€us, thuld dereh " veftris deficientes. ve 34 am dïgnäLuc- 23. qui(ti me ? XXXVII. Nos quidem jufte, n Qualitas patientie in. morte &giröiüm. i fa&tis recipimus ; hic vero n ihil mali geflic. V. 41- m £ccl. 92. XXIV. Modicum plora füper mortuu . XXXVIII. Non eft fervus major Domino Joan. 15« V. ll. oniam requievit. Eccl. 38. ;uH dclachrymas, fuo. .Si me perfecuti. funt , & vos perfe- V. 20 $, Bert. XXV. Fili in mor tuum'prää quentur. ] &, de V. 16, & quafi dira paffus incipe plora re, & faclu- s Utilitas. cundum meritum ejus uno lie vel ïonfx& &Cum . Íe XXXIX :Qiïïonïamx'feri'aüi verbum pa— Apoc d. duobus propter detra i &ionem, id e :sä ne alu calumnieatur te propter " mortem lztari. - Á tientiz , & ego fervabo te ab hora tentatio- v. 1o. *s $.Grg. nis quz ventura eft.in orbem uniyc;fum o.7. t l. 'i'heü'. XXVI. Ncol ümus aute m vos ignorate , fratres , ut non contri ft i emini, ficut & cz- tentare habitantes in terra.- Luc. 21, E'L?:Eh. : 4e v, 13« "$i erim crédi- Hïdcbitïä ani- teri , qui fpem non habent. mas veítras. * XL. In padeutia vcixïra'po * & V' l9u ; mus , quod Jefüs mo rtuus € ft, & refüurrexit, Tden ]. |UXLE Gloriamur in tri bx'ilä'tio*n.ïbus*,- Ícieni- Rom. 5. ita & Deus éos, qui: dprmiemnt per (]c—ü("x*lm * latio patientiam operatur ; V: 4* u mo adducet cum €o.. té$, quod tribu w patientia vero prob ationem , probatio vero h T ^ fpes autem non confundit. Nece[fitas. fpem , |e Ocat riXas : qui Prov. 15. Tien h, nfiden- CXLAL Vir'iracundus prov V. 18. IT-br. 26 XXVil. Nolit e itaque amittere co pa tiens eft ; mitigat fufcitatas. 5 1 fup. V. 35- tiam veflram , quz ma gnam habet remunee mentaneum 9. Cor. 4. bt Patientia enim VO bis neceffaria XLIII. :Quod in prefenti mo : * rationem. eft -& leve tribulationis noftrz ,. * füpra mo-Y: 17-. eít, ut voluntatem Dei facientes reportetis dus romi(fionem. dum in fublimitate eternum *glogiæ- pon ? (civit, & przdeftina- operatur in nobis. Rom. g. XXVlH. Qaos prz . XLIV. Exiftimo, 'quod.non fünt condigns Rom. 8«. - v. 29. vit conformes fieri im agi ni Filii fui, ut fit pri- Üs fratribus «( id eft . ut paffiones hujus temporis a d futuram glo- gnogenitus in mul 7 V.afq. . t. Vafíquez & Corne lius a. Lapide interpretan- riam, quz rc-velabituy' in-nqbis. 23 pro (civit ( bi amicos & dile- 1 tur, quos Deus Dignitas. &os per gratiam fuam faturos ) hos etiam XLV. Filili*gi , noli negligere difciplin äm Hebr ïl a vit 3d hoc, ut paterenturs & fie- pradeflina Domini : neque fatig eris , cum abeo corri- V. $. * rent confor mes Filio fuo in patientia, utpote eris. diligit Dominus , cafli- $m mnas v(üï l- Quem enim: qui pro nobis. toc.laborcs & xru gat; flagellat autem 'omn;mf.filli*ü,m » quem L 1 de nuit. s. Anlr. y . Theff. 5. XXiX. Nemo moveat ur. in tribulatiohï- recipit. OXLV [. Fgo, quos Vamo,— .afg-üd" & caftigo, Apoc. 3. YV. 3» bus iftis 5 ip(i enim.fciti;, quo d in hüocþpo(ïti "XLVII. Difciplinam Domini , Anlmiy nev. 19^ fumus. cum ab eo corriperiss rov. 3. a;Tim.s. *XXX. Omnes, qu i pie volunt vivere in abjicias : [! nec deficias, Quem eni m diligit Domipus, corripits & quaü " * NV. 126 Chrifto Jefu, perfecut ionem pat?entur. t fibi. pater in filio complace AEquitas. XLVIIL Quia acceptus eras Deo; neceffeTob. 12. i v. 13t XXXL Patientes igitu r eftote , fratres , fuit, ut tentatio probaret te. rf : & Prov.-16. :l Augl il Jae 5.v.7» Ecce 'agricola XLIX. Melior e ft patiens viro fo i usqu e ad adventum Domini.. exfpectat pretiofü m frü&tum terrz , patien- qui dominatur an " imo fuo ; equgnamrä ur- v« 32« bium. ter ferens, donec accipiat tþemporatlleuyr-n '& L. Si ,l Petr. ;8. ferotinam. Z benefacientes -patienter "fü*&'grtis 5 V. 20. ex ante januam affiftit. hzc eft gratia apud Deum. XXXH. Ecce jud LI. Vobis donatum efít pro Chrifto ., non Philipp. 1 lbif!.. Y.1O. xemplum accipite , fratres , exitus' malil, & patientiz , Prophetas, folum ut credatis ; fed etiam ut pro i UO päw & longanimitatis , tiamini. qui locuti fünt in &o mine Dormini. Eccebea. j -39246!(?'1'- ()' — n ) V V | Tïtulus CXI. . Patienfia, | /er | Srucunditas. b VII. Chriüianbrum propria virtus, etiams., Hiefau.- h J.nva. LIL Omne gaudium exiftimate,fratres inei, in his , quz advería putantur, gratias . agerein c. 5. Creatori. Juxta Apoftolum, hzc virtus cftEpb. cumin tentationes varias incideritis, fcientes, l Pett. [ quod probatio fidei veftrz patientiam opera- maxima, ut in ipíis periculis , atque milfe- v' "t riis gratiz Deo referantur, & femper di- tur, patientia autem opus perfectum habet.. 1. l'etr.14. LIII. Communicantes Chrifti paffionibus camus: Benedictus Deus, minora me fcio Q 15. fuftinere , quam merear; hic animus Chri- V, dj V. 13: gaudete, ut & in revelat i i ftiani elft. à deatis exultantes. one gloriz ejus gau- Et, , Eccl'1,.: LIV. Usque in tempus fu&incbi't*:patie:is; VIII. Si vis probare, qui fünt in ecclefia Manfi ditz, V. 4. *. 29. Dei granum, vel palea, adhibe oris indi-19 tr. 6g, & poítea redditio jucunditatis. s.Cor. 1 [ V. Sicut abundant paffiones Chfiüi in cem , id eft, perfla aliqua convitias fi fte. n- 6. Yv. 5. terit , granum eít; f(i palea , recedit in al- nobis, ita & tum; & quanto minor & levior, tanto ma- tio noftra. per 'Chrifium a'bundaII: conþfola- gi$ in altum afcendit, id eít, magis move- ?L :49. LVI. Secundum multitudinem dolorum , tur , & fuperbe refponde,, j HEbl'. l, v. I9. H ) 3j coníolationes t qæ letificaverünt animam mecam. IX. Manet diffimilitudo pafforum , etian; S, Auguft, in fimilitudine paffionum , & licet füb eo-.. r. de; T 5 IIT. dem tórmento, nonjeft tamen idem virtuscivit. & vitium.. Nam ficut füb uno igne aurum iluc N /.EX S$. PATRIBUS ET rutilat ; & palea fumat , & füb eadem tri- Y gl DOCTORIBU S, bula ftipule comminuuntur, frumenta pure ] 0in. J5 / gantur; nec ideo oleum cum amurca con- | V 20, - Qualitas. funditur ; quia eodem przli pondere expri. $. Bern. n bona patientia eft , cum poffis efle mitur. lta una, eademque vir . irruens bo- l: 2. de -I. No liber, fervum te peccati permittere nos probat, purificat , obliquat : malos va- conüld. - fieri: Vera patientia eft, pati vel agere contra; ftat , damnat, & exterminat: unde in ea- Mp $ * l9. quod libeat, fed non prater quodliceat. dem afllictione mali Deum deteítantur , at- 1 $. Greg. Il. Patientia vera eft, quz & ipfum amat, que blafphemant : boni autem precantur, & ho. 7^ 4up. quem portat, nam tolerare, fed odiffe , non laudant ; Tantum intereft, non qualia, íed I;z?fh. : eít virtus manfüetudinis, fed velamentum qualis quisque patiatur. Nam pari . motu lat ti furoris. exagitatum , & exhalat horribiliter cosnu Y . m; l' Romc Sl Idem 1. & fragat fuaviter unguentum. Iil. Nunqtiamh eft þatic;:,ntiæ virtus in pro- X. SanGis & ele&is tribul '.',-v' b ii moz, fperis. llle autem vere patiens eít, qui & ätio opcfaturä. Bern; 0 patientiam, patientia probationem , proba- erift- 32, adverfis conteritur , & tamen a fpei reGitu- - dine non curvatur. tio vero fpem, fpes autem non confundit, fdem ho, Sic damnandis & reprobris tribulatio parit e jfv i d- . IV. Tribus modis virtus patientiz exerce- V 1f 5. fup. ri folet. Alia namque fünt, quz a Deo : alia, contrario pufillanimitatem , pufillanimitas ]5 C . T. Evang. perturbationem, perturbatio defperationem, quz ab antiquo adverfario: Alia, quz in proe , . Ximo füftinemus. A proximo namque perfe- & illá interimit. Ne ergo haec te tàm hor- $ renda , quod Deus aver » : cutiones, damna, & concumeliasxfuüincmusv, pellas aquae &c. cgt , dcmkergyaxt tem. ab antiquo vero adveríario tentamenta , a — XI. Non effet laudabilis, nec admirahdaCaman. ræW'ï" '! - Deo flagella toleramus. Sed in his omnibus )« modis vigilanti oculo femetipfam debet tnens patientia, fi nullis inimicorum jaculis impe- collat. 1. tita , tranquillitatis propofitum retineret, C. 13. circumípicere, ne contra mala proximi per- trahatur ad retributionem mali: ne contra fed in eo eft preclara, atgue gloriofior, quod tentamenta adverfarii feducatur ad delecta- irruéntibus in fe tentationum procellis , im- * . ? Fett. D? tionem 'ne contra flagella o mobilis perfeverat; Nam in quo vexari, fran- Éb ad exceffum murmurationis. pificis: prq'ruac gique adverfitatibus creditur , in eo potius lr '$. Dern, V. 'Triplicem hic confiderare licet gra- roboratur, & in eo magis acuitur, in quo f. 1. de putatur obtundi; a paflionibus enim & fü- S. Anar. dum; incipientium, proficientium, perfe&to- rum. Quis initiatur a timore, crücem Chri- ftentatione patientiam dici , nullas ignorats 70 A.püc 3' ideoque conftat, patientem neminem pro- v W fti fuftinet patienter : Qui proficit in fpe, por- tat libenter : Qui vero confummatur in chari- nunciati poffe, nifi eum , qui univería , quz Prov $ tate , amplectitur jam ardenter. Solus enim fibi fuerint irrogata ; absque indignatione ,V p & VA s al ifte eft, qui dicere poffit: Amator tuus fem- tol»eravcfit.ï per fui, & defideravi ampleGi te. . Felix ani- Qualitas þatz'entz'æ in damnis fortune. (eT0b P^ ma, quz ad hunc pervenerit gradum. ] ]Q[ . XII. Facimus de neceífitate virtütem$. Chryf; $.Aug.in VI. Igitur quando bene eft, lauda miferi- feu voluntatem : exempli gratia, propriumf !e- ol Pf 4g. eordiam : Quando male eft, lauda juftitiam. ! »» quis amifit filium ; fübftántiam alius om- Tu, qualis filius es? Quando pater te emen- nem & fortunz bona; íi noveris , quod dat, tunc tibi difplicet. Non emendaret, nifi padum eft femel , nec deberi amplius , TL2 fu.b ; y. 20 tu illi difpliceres. / At fi fic difpliceres, ut te nec folvi poffe , licebat infanabili calami- odiffet , non ille te emendaret. Gratias age j Pt taté utilitatis aliquid comparare , (íi magno ergo emendatori , ut acci ac virili animo' adverfíos toleraris fortunsz j a Dco, qui te emendat. pias hæred*i;a..tem' cafüs ; proque maledictis Domino laudem Rrrr | referas ? ld k B»» P. Lobn. Bibi. Man, Tan. Il 202 Aibliotbece Manuals | Concionatoric referas ?. hoc pacto, quz propter fpem ob- Q,ualita;v patientie in malis animi, venerint mala , .in voluntatis officium come $. Lau - E / XXIII. Grata mens, & vere charitatis Jacu. mutabis. h lo vulnerata, nihil quod ad fe pertineat, per- Juft. de Qualitas patientie in morH e cipere.negligit. Eadem virtutum exercitia, defcript. C-lo ä idem orationis ftudium peragit, cum fpiritua- S. Ambr. XHI.' Infirmitas corporis , fobrietas män— Í. 74. tis eft : infirmitas , virtutum officina eft.- lis penuriam lztitiz patitur, licut cum divino T. calore repletur, licer id non eodem agat gu- i ita S; Greg. .XIV. Divina difpenfatione agitur, ut pro» lg ho. 19. in ftu. Scit namque fapientiz erudita magifte- Evangel. lixiora vitia egritudo prolixior exurat. rio, quod majorum donorum dignior cffici- S. Greg. XV. Admonendi funt egri, ut confiderent, tur poft labores & certamina. p. 3. patt. quanti fit munerís egritudo corporalis, qua admo. 3. & admiffa peccata diluit, & ea, qu& admit- XXIV. Revocationis verbum revertere eft. c. Bern. Et forte ideo fubtraxit fe, quod avidius revo- . 74. in- ti poterant, compefcit. $.Augut. XVI. Tuffi laboras, pulmone deficis, ci- caretur, teneretur fortius. Nam & aliquando ?mf- L devit bum (tomaehus refpuit, phthifi decoqueris , .fimulabit fe longius ire ; non quia hoc vole- 395?'"'9'3 , vinum faítidis , dyfentería fauciaris, multi- bat, fed volebataudire : Mane nobiscum Do- modo morborum genere afficeris ? Sed & mine, qnoniam advefperaícit. Preteriens te- hzc fi oculum habes, fi cordatus es , Dei neri vult, abiens revocari, It, & redit pro be- tota funt, difciplinam ne abjicias, fili. neplacito, quafi vifitans diluculo , & fübito s.mï! hom. 6 $. Ct eg. XVII. Podagrz doloribus torqueor , qui probans. Et (icut aic: Vado, & venio ad vos: a pop [ 9. ep. & mihi, & vobis non difpariliter nocivi, dum . Habes utrumque in Propheta : Si moram fe- Aatíod 93 apud nos vehementer crefcunt , nos decre- cerit, inquit, exípecta eum , quia .veniens Ícere a vita fecerunt. Inter quos quid aliud veniet, & non tardabit. Quomodo non tar- $.Dern. dabit, fi moram fecerit? Ni(i quia ad meri- W debemus nifi femper delicta noftra ad me- moriam revocare atque omnipotenti Deo tum fatis eft, (ed non fatis ad votum. - Porro anima amans votis fertur, trahitur defideriis gratias agere. . Quoniam qui ex carnis blan- dimento multa peccavimus, ex carnis aflli- & cum fiducia repetit delicias füas , folita - libertate vocans non Dominum , íed dile- &ione purgamur. QCurandum igitur nobis eft, & in fletibus tota mentis converfione vi- &um : Revertere, dilecte mi. gilandum, ut ne de tormento ad tormenta XXV. Hec viciffitudo amantibus eft quie s, 1-,'.,,,e tranfeamus., dem laboriofa, fed exercitatis perutilis. Pa- Juft. de $.Bafilin . XVIII. Morbi fzpe peccat brüm flagella rit enim humilitatem , cuftodit innocentiam, Cafto con, reg. inte- fünt, quibus nihil aliud agitur, nifi ut vitam offenfam mundat accendit fpiritam , dolo- ** 1$: rior 15* jn melius commutemus. ' Quare qui ejusmo- rem inducit, pru , entiam perficit, commen- di fünt, hi omiffis medicorum auxiliis, in- dat períeverantiam , cuítodiz adhibet di]ie veétas fibi acerbitates ferre filentio debent; & gentiam , torporem excutit, concupiícentia* fupt quandocunque fe peccaffe animadverterint , rum flammas extinguit,| ad inqui(itionem atque illum imitari , qui dixit : Iram Domi- Qu provocat, qualiterque reperiri valeat, fuffi- F Apf, ni portabo , quoniam peccavi ei : nec non cienter edocet. ln vitz fuz prava ftudia emendare, & dignos XXVI. Charitatem militis ad Impþta*toA C]i&mua poenitentig fructus edere. rem cum indicat bellum ; Monachi vero cha- Grad 28. Qualitas :patient-zfæ in 'injuriisf. ritas ad Deum , maxime eo tempore , quo &, Gkreg. XIX.X- Inter. verba laudantium , five vitu- aftat orationi , reprehenditur, (i fcilicet in €a ariditates & defolauones patiatur. j. 8. epift. perantium a d.mentem femper recurrendum 45.. e(t, & fi in ea non invenitur bonum, quod de ie in merte &9 afficlione / Q,ualiitas' patient £ nobis dicitur, magna triítitia generari debet. -caroruin. - Et rurfüm fiin eznon invenitur malum , quod & Bit de nobis Hiomines loquuntur, in magnam de- XXViI; Nequ e mulieribus ,n eque: viris s. Df LEN permittit decoris & honeftatis ratio, ut vellu- ho. 4. de bemus lxtitiam profilire. Quid enim fi homi- nes laudant, & confcientia accufet? aut qu &um ftudio affe&ent, vel immodicis fe con-grat^ a& — - ï ficiant lachrymis, tantutn finuntur rebus mi- debet effe triftitia, (i omnes accufent , & fola conícientia nos liberos demonflret ? nus lztis effe quadantenus moefli , lenesque fundere lachrymas, idque cum filentio, citra $. Chryf. XX. In(idiis & calumniis injuriam non pa- d Q ho. 6g. adtimur , fed illi, qui faciunt. 'ullum ejulatum, veftitus lacerationem, nec lo i - pulvere caput afpergant; nec alio quovis pa- pop- "XXI. Qui vere cupit effe homo Chrifti , &T S. Eph-to-paupertatem divitias cum gaudio exiftimare &o indecore fe gerant, eorum exemplum imi- tati, qui humanarum rerum proríus fünt ru« a. de fide. a ber ; afperitatem victus delicias ; imprope- rium honorem 5 & conturelias gloriam du- des. .Nonne Job adamantino erat corde, cum momento temporis plaga una eadem - cere. Hzc enim vera fervorum Dei gloria eft. " q-u;e ob. &.Cypr.]. XXII. Tunc omne fidei robur expeénditur, triti funt liberi decem? , de laud ,fi p;)tes. Si non $. Abrof. tunc credulitas comprobatur, cum in fermo- XXVIII. Depone moerorem Marte. nes vulgi atque in opprobrium veneris : cum- 'potes, include., Aut abforbendus omnis, aurorat.». de que te contra illos populares infamias firma- premendus e(tdolor. Cur enim moe(titiam merteFrze veris, convincens fcilicet ac repugnans, quid- tuam non ratio potius, quam dies leniat? nam ""* quid fuüper perfona tua in injuriam Chrifti quod obliteratura eft temporis feries, pruden« pfüm grofanus fermo jactaverit. tia melius mitigabit. le etiam hoc i irree " d Z 765 : Tit;lus CXI. . Paiseniia, irreligiofum puto, erga ipíorum memoriam -niam adeo ad libidinem intcmþcranter feri- h S Ls quos dolemus amiffos , uc oblivifci eorum mur, & mariti uxores plas amamus quam Jut d maluimus, quam confolatione mulceri, aut Deum, & uxores maritos fuos Deos przfe- XORTN a.c. Wj cum horrere reminiíci, quam meminiffe cum runt, horum gtratia nos & invitos quoque gratia: recordationem timere, quorum ima- N .ad amorem füum trahit. Ne virum plus Q o debeat eífe voluptati. ames, quam. Deum, & viduitatem non fen- h S.Hjer,e .. XXIX. Deteftandz fünt laChrymæ ; plc:hæ ties unquam. Imo, fi acciderit viduitas, nul- " 25.ad Pau. facrilegio, incredulitate pleniffimz, quz non lum zamen ejus fenfum capies. Quare? quia l» lam. habent modum, quz usque ad viciniam mor- habes, qui t magis amet ; 'Tgtoreq? imror- tis accedunt. Ululas, & exclamitas, & quafi .talem.. x C quibusdam facibus accenía, quantum in te XXXV. ;jum cbquveris;a*livq&m tibi con- S. Chryt. üc s- Bunl eft, tui femper homicida es. . Sed ad talem jun&um ex hac vita difceffife, ne molefte fe- in verb. M. Apoft. . Q Ut clemens ingreditur Jefus, & dicit: Quid plo- ra$, fed cum dolore punctus fueris, te collige, olo vos$ " ] ras? non eít mortua puella, fed dormit. lrri- in confcientiam tuam inquire , confidera, deant circumítantes. Infidelitas Judeorum ignorare. )e quod te idem paulo po(t manebit exitus. Mo- Qs eft. Te quoque fi volueris ad fepulchrum fi- . derare tibi, & exalterius mortc timorem cape,; li volutari, Ángelus increpabit, Quid quz- focordiam omnem praecide, facta tua animo Q. Q ris viventem cum mortuis? repete, errata corrige, quam optimarn facito B-Ch—,r*yf.. XXX. Migrantes lugeamus, non prohibeo; mutationem. Hoc enim diícamus ab infide- $ o hom.69. lugeamus, fed non iadecenter. Amare plora libus, quod judicia de rebus alia, quam illi ad popul, domi, ubi nemo te fpeCtet: hoc eft miferie habeamus. Videt cadaver illo,& cadaver pu- tat effe: Video cadaver ego, & putoíomnum Id Aatioch. cordís; hoc & üibi prodeffe poteft. S. Dern. f. - XXXI. Chriftus certe ad tumulum Lazari, effe, & partem mortis. Cogita,anima ad quem 'je 16 inCant, nec flentes arguit, nec a fletu prohibuit, infu- abiit, & cape confolationem. — Ubi Petrus & per & flevit cum flentibus. Fueruntlachrymz Paulus, ubi San&orum ceetusomnis eft. Co- ille te(tes profe&to naturz, non indicies dif- gita, corpus quomodo refürget, quanta cum t! fidentiz. Denique & prodiit mox ad vocem gloria & fplendore? Cogita, quod lugendo & - N ejus, qui erat mortuus, ne continuo putes fi« Jamentando, quod lachrymis nihil proficies, Sic ne dei przjudicium dolentis affedtum. &1,»ad extremum te ipfum lzdes. fletüs nofter utique infidelitatis-eft fignum. l«j Lun, - fed conditionis indicium. Nec quia percuf- R 'þ Dualitas 'patimtiæ in martyrio./ t fu. de " Cafto cop, füs ploro, arguo ferientem, fed provoco pie- XXXVI. Chriftianus extra carcerem fieculo Tetull. t. tatem, feveritatem flectere fatago Unde. "A I) . renunciavit, in carcere autem etiam carceri,ad Mzrt. 2 [le verba mea dolore funt plena, non tamen & 3 XXXVII, Beatus eft igitur fapiens in tor- * Tnurmure. mentis, fed cum torquetur pro fide, pro jufti. aét Firm. " a $.Chyt. . XXXIL. At confüetudinem defundi defi- tia, pro Deo: ílla patientia doloris beariffi- ftit. fuper di- deras, & propterea lumentaris, fed hoc.vehe- mum faciet. ^ ] &um. menter abfürdum eít. Si enim fponfo aliam XXXVIII. Sine fe l" i';o & fangdihe Martyress. Gregor. Apof.No- &liam in matrimonium copulaveris, deinde effe poffumus, fi patientiam veraciter in ani-hom,s s.in lo vos &c.ile eam abducens in longinquam difcefferit .mo cuftodimus. ori a perfequente, marty- Evang. » Cliematus regionem, atque ibi in omnium rerum abun- rium eft in aperto opere ; ferre vero contu- UP dantia vivat, nequaquam hoc molefte feres melias, odientes diligere ; , Martyvriu'm elt in l) fed dolorem, quem ex abíentiz ejus diutut- occulta cogitatione. ln nitate capis, profperitatis illius communi fa- XXXIX. Beatus , qui ropter Deum quoti-$. Cfimac*. ma mitigas. Nune autem non homine, non die maledictis & convitiis laceffitus , (ibi vimgrad 4. fervo aliquo accipiente, fed Domino requi- fecerit: hic enim martyribus tripadiantibus, - rente, quem debet , moeres ac lamentaris. & Angelis parem. ;contidentia-m ,& gloriamï ; &.Hier,in. XXXIlIl. Bonus eft Deus, & omnia, que merebitur. 15 $, Daff. ep.adPaul, bonus facit, bona (int, neceffe eft. Mariti or- XL. Credite mihi , pejora. fünt,- qUæä Chryf. üohgn 4' de bitas irrogatur, plango, quod accidic. Sed nunc patiamur, his, quz Paulus paffus e(t. hom. 3. ad quia fic placet Domino , equo animo füftinez Em illi lapidibus cedebant, fed nunc ac-PeP.- j l bo. Unicus raptus eft filius, duraum quidem, cidit, ut verbis i[" fed tolerabile , quia fuftulit ille, qui dederat. mur. , lapidibus .,durxi()b'us, feria- XXXIV. Quamobrem luges maritum? 12 3..Cl'lryC . * Necgüïtas. " ho 6.in ep, QU d fperabas forte , te fecuriorem in hac vi- ta faturam?. at hoc ipfüm quant eft incre- XLI. Ea eft chriftiang religionis vía, ut,s. Maear: A aq "T heffal. l« dulitatis, te de illo id fperare, & non deDeo. ubi eft Spiritus fanctus, ibi atdm chu.amrhom. i5 ]e Quomodo puras Deum non irritari? nam conflidus & perfecutio. pleramque ob idipfüm eos auferc, ne fpem XLIL Intelligamus , quanto &udio(ïores'S.Laur.Jw ; in iis colloces. /Zmulator enim eft Deus , & pro noftra falute fuerimus , tanto vehemen:- ftin. vult a nobis omnium potiífimum adamari, id» tius ab adveríariis impetendos. Hinc Pfalmo que ea ratione, quod eos vehementer amet, tertio dicitur: Detrahebant mihi, quoniam i )n sn Abfof' | l Nam cujus gratia, dic, quzío olim non ita fequebar bonitatein. A m immaturz fiebant viduitates & orbitates? XLIII. Ego fidenter dico, quia minus pïds,/dreg,l,g Quamobrem Abraham & i(aac inultum tem- vivis, fi minus perfecutionem pateris. - ep 27. u poris vivere permifit ? Eo quod ille vivo XLIV. Cogita , quod five velis, five nolis,s. Chryf. [is am filio Deum praztulit. Nunc vero quo- calamitatem patieris: quod fi grate, maximehom. &4« - ïäB.rxr 2 lpcra-.&d pop» ä* / E Jitbliotbecae ,Mafmalz'sv Concionatoric Á 704 d lucraberis: fi vero ægre&imp»aticri'ter feres, LIV. Terra bona fructum per patientiam s Bernsrd. y neque illam ita minorem facies, fed majorem reddit, quia fcilicet nulla funt hona; quz agi- to.3.fer.6. p reddes procellam. Cogitantes ergo quod ne- mus, fi non zquanimiter proximorum mala att.3. C. 4« q ceílitatis eft, hoc noítre vo toleramus. Quanto enim quisque altius 'lltmtat,is effe fa- ov ciamus. profecerit, tanto in mundo invenit ; quod , m ïx& Cypr.de XLV. Tollecharitati patientiam,& defolata durius portet , quia cum fprafentis fzculi yitban mentis.noftrz dilectio deficit, ejusdem íz- T perí, vit, nondurat. Tolle patiendi & tolerandi fübftan- Chrifti. c. tiam,& nullis radicibus & viribus perfeverat. culi adverfitas crefcit. Hinc eft animi, quod fj 2Q9e plerosque cernimus bona agere, & tamen ft S. Aquft. XLVI. Nemo fibi promittat, quod evange: in Pf. 20. lium non promittat, Fratres mei, obfecro fab gravi tribulationum fafce defudare ; ter- Q vO0S, attendite fcripturas noftras, fi aliquid fe- rena namque defideria fugiunt, & tamen fla- H fellerunt, & (i aliquid dixerunt, & aliter acci- gellis gravioribus fatigantur ; fed juxta voe ä ft dit, quam dixerunt. Nonm promittunt nobis cem Domini fru&tus per pacientiam reddunt, uml " fcripturz noftrz in hoc fieculo, nifi tribulatio- quia nimis humilicer. flagella füfcipiunty fic g n nes, preffuras, anguftias, tormenta, dolores, uva calcibus tunditur, & in vini faporem li- P abundantiam tentationum. 'Ad iíla nos pre- quatur; fic oliva contritionibus expreffa, cipue patemus, nec imparati deficiamus. amaritudinem fuam deferir , & in olei liquo- rem pinguefcit ;; fic per trituram arez a pa- SLaur.p . XLVIIL Univerfüm vitz nofirz tempus fün.inli- quzdam eft vigilia folemnitatis eternz. Vie leis gtana feparantur, & ad horreum purgata gno vit. * & 3. gilia utique no í a n eft tempus dcli;iarüm ; fed pcrveniunt. E fletus. $. Chryf. XLVIIL N 2 ullus Athleta generoi'us in ftu» ZEquitas, en u LV. Patiéntia tolerabiliora reddit prsäfcn- S.Bonav.l, ) mord, hom. 67. dio balneaq ixrit, aut menfam cibis & vino ad pop. redundantem. Hocnon eft Athletz, fed deli- tis vitz incommoda, quia adverfitas, quando a. de perf. cum impatientia eft, triplex incommodum Rel.c. $6. cati: Athleta namque pugnat pulvere, oleo, j Chnjf folis ardore, (adore longo, tribulatione,& an- dat. Extrinfecus homo affligitur, & intrin. fecus per impatientiam armaricatur, & infu- las nl guftia, Hoc eft certaminis tempus & pugnz, aCo ( ieitur & vulnerum & cruoris, & doloris. - per mala conícientia yroditk mentem; pro reae : S.Laur. Ju- XLIX. Nullus reperitur ab ipfo mundi ex- tu culpz. . LVL. Dominus din. fafc. ordio palmes verus, qui non tribulatione pur- .ait: /n patientia ve[lra po[Ti- $. Avguf. am.C.8- garusfit, Purgari non valet; 'nifi mundetur debitis animas veftras ; Non ait, villas veftras, lib. de pa- laudes veftras, luxurias veftras, fed animas tient. lil prius. Mundatur aqua baptifmatis , tribula- tione purgatur, veftras.. 5i ergo tanta fuffert anima, ut pof- 5. Chryf- homo; qui-rd agis? coelum fideat. linde pereat, quanta debet fufferre, L. Quid dicis, o $ Cym: in Pf 25« paras alcendere, & regum cceli invadere? & ne pereat? Deinde ut illud dicam, quod cul- pabile non «ft ; Si tanta füffert pro falut € care g interrogas, ne quz tibi difficultas occurrat iu i ium itinere,ne quid afperum tibi in via accidat aut nis fuz, inter manus (ecantium fi ye uren laboriofum , & non erubefcis? non pudore inedicorum, quanta debet fufferre inter fu- oppreífus füb terra temetipfum defodis ? rores quorumlibet inimicorum, cum medici, Quidquid agas, ad coclum non evades; nifi ne corpus moriatur , per poenas corpori con« fuülant, inimici autem pcenas & mortem cor- lo Ve probe contufus. 1 ^ t0n. 11 2 S.Augu[h L' x mo fib i dicat: Fuerunttribulation&s poris cominando , ut anima & corpus in ge- Patres noftros, apud nos non füunt. Si henna excidatur, impellant, quanquam & ipfi dpuien: ánPfí5s. apud putás, te nondum habere tribulationes, non- Corpori tunc providentius confulatur, (i tem- dum coepifti effe Chriftianus.: Et ubi eft vox poralis falus pro juftitia contemnatur, & pce- $Dern, 1. d j Apoftoli. Omnes qui pie volunt vivere in na vel mors cjus patientiffime ;pro juftitia Á And, "Chrifto,per fecutionem patientur. Si ergo non fufferatur. LVII. Ordi häta eft Dei providentia , quz$ füdorus pateris pro Chrifto ullam tribulatioaem, vide, . e nondum coeperis in Chrifto pie vivere. prius per flagella homines hic emendat, &ib. de Sy- poft eos ab eterno füpplicio iiberat, nequa- nonyme M S.Gregor, . LlII. Nullus perfectus eft, qui inter proxi- 1. 3. mor. morum mala patiens non eít; qui enim alie- quam enim delinquentibus parcit Deus, quo- boto pi €. 19« niam peccatorem aut.hic ed emendationem na mala xquanimiter non tolerat, ipfe fibi per impatientiam teltis eft, quia a boni Ple- ferit, aut in zterno judicio &ternaliter pu- nitudine longe diftat. niendum relinquit. LVIII. Invenimus Patriarchas & Prophe- S.Cyprian. Ven.Beda, LIIL. Idcirco poffe (fio animz in virtute pa. S. Chry[ tas, & juftos omnes, qui figuram Chrifti im 2a- in Hb- dc finven t9.7. ho.2. tientis ponitur , quia radix omnium, cuftos- bono pa- J etie i que virtutum, patientia eft. ' Per patientiam gine przeunte portabant, nihil magis cufto- tiente, vero poffidemus animas noftras , quia cum diffe inlàude virtutum (uarumiquam quod pa- hoc ipfum in- tientiam forti & ftabili equanimitate tenue- nobis ipíis dominari difcimus , cipimus poffidere, quod fumus. Sic enim runt. 'Tot Propherz interfecti, tot Martyres conditi mirabiliter fümus, ut ratio animam, gloriofis mortibus honorati, omnes ad ccele- & animam paffideat corpus; jus vero ani- ftes coronas patientiz laude venerunt. mz a corporis poffeffione repellitur, fi non Utilitas. prius anima a ratione poffidetur. Cuftodem igirur conditionis veftre patientiam Domi- . LIX. Nihikunquam quantumvis parvurn Blofius in m pro Dei honore patimur, quin longe nobis;acel. ani« ie Q nus monítravit, qui in ipfa nos poffidere nos- metipfos docuit. fit utilius, quam fi totius mundi dominio po- mac. 1. L tife— — — - Titulus CXI.— Patientia, 7esg lSvBermrd, -tO.S.&rö Airemur.- Etfi enim exiguum fit, qu/.o»d ad LXX. En vd'ef"es equdï&utïba exc-itlat*ur:s Auguft. Dei perpetimur gloriam, pro illo tamen non Em'ït 64 minus Deus retribuet n en veítis a pulveribus inter verbera purga.t2v. inap: Obis ; :cü*ituetque tur: En arbor percuffa copiofiorem!nucum Pend. uam feipfüm. fegetem proferre folet: haud fane diffimili 3 i&el!ov. LX Patientia eft mercatrix prudäehtifïïtïna, modo & nos ad frugem erudimur verberi- | Mpec.. mor.quz mirabiliter , & copiofe magnis meritis ] 11-48.89. animam locupletat , nec mirum; quia mul. bus. Plagz jubent fapere, & quz nocent, docent, gaudeat ergo Chriltianus in adver- tam & magnam invenit in mundo materiam fis, quia aut probatur, fi juftus eít; aut fi fpirituales divitias acquirendi, omnes adver- peccator eft, emendatur. Timeat,quem Deus fitates, tribulationes, defolationes, injurias & corrigere non vult in fzculo contumelias. Item fames, fitis, zítus, frigora, quia eum fup. plicio .deftiqavït" pvö:f'c fæculgm.' ' infirmitates, & mors, fünt nobis materia me- b - rendi, & merita cumulandi. Dignitas. — KXI. Hanc naturam habet patientia,uteam —— LXXI. Magna virtus eft; fi non ledas, a ugo l. 5, .€Pifl, 7- nec arma mota, nec inítrucli exercitus, uec quo lefüs es : magna gloria, fi, cui nocer adhibita tormenta, nec arcus , nec lancez € de anim, potuifti, parcas: Nobile vi 3 n;di&æ— genus eft, - emiffz, nec ipfüum dzmonum agmen, nec ter- -ignofcere vi&is. t £ rifica adveríariarum poteftatum phalanges, LXXII. Virtus ahimi, quz patientia dici- S.Aug.inl. nec denique diabolus ipfe cum omnibus co- tur, tam magnum Dei donum eft, ut etiam de patient, piis fuis, machinisque in aciem ipfius, qui nobis e prodiens, de- dicetur. : am largitur, patientia prae- trimento ullo afficere polfit. ] S. Greg. LXII. B. Job, quot voces patientiz in lau- LXXIII. Nullus perfe&us eft, qui inter ma- 'BOHM, $. Greg in d ptrf .in moral. dem Dei percuffus reddidir, qua(i tot in ad- . la proximorum patiens non eft. Qui enim moril. verfarii pectore jacula intorfit, & acriora mul- vquanimiter aliena mala non tolerat, ipfe (i- :Il f: 56, to, quam fuftinuit , inflixic. Y bi per impatientiam reftis eft, quia omni ple- 'þS'. Chryf. LXIII. Eft patieritia fcutum inexpugnabi-. nitudine longe diftat. Abel quippe renuit - - 35. in 1.le, turris firma, magna omnia repeilens: & effe, quem Cain malitia non exercet. . &d Cor, quemadmodum in abyffum maris fcintilla de- . LXXIV. Quando Deus dat alicui » UtS, Chryf. lata, huic quidem nihil obeft, ipía vero extin- mortuos füícitet , minus dat, At quam cumin epift. ad guitur, fic in animum tolerantem , quidquid dat donum patiendi. Pro miraculis enim Philipp. d p incedere maximarum etiam rerum potett, fa- debitor fum Deo ; at pro. patientia debito- h 4/ . cile quidem abfumitur illud, ille conturba- rem habeo Chriftum. QO rem admiran- bitur pror(üs nihil. Quando rebus omnibus dam ! & do x folicior patientia eft. i ipfe mihi. nat mihi, & fupe,þ hoc deb;; , . $.Clymac. LXV. Ipía tibi vox pleb eja þekfuadet, pro- LXXV, Gloriat fo ecclefize catholibæ - efts. Cyrgllus/ gt 8. brum & contumeliam lavacrum effe vitiorum omnis Chrifti actio: Ra Gloriatio vero gloria- Setéch ig: animz.. Solent enim (zculares, cum aliquem tionum eft crux. in faciem ignominiis & contumeliis refperfe-. rint, gloriantes ad alios dicere: Lavi illum: LXXVI. 'Tentationis & probationis 'cþaufas, Bafil aliquid pati , rarorum admodu Quod profecto verum eft. eft, & Abrahz fimilium. m hominum monc.gg. * T 1 qu Ve- LXV. Non enim virtutes poffunt effe vir- LXXVII, Examina dili gentius eos, quis. Clïryf. ron- h. 26.tutes, nifi rerum diíciplinarumque converfio- fuerunt nominati(Timi, virdebis omnes primo! ». de . depatient. nem, quafi. cuíftodiret. qu&dam f(olicita mater , patientia adverfitatibus probatos, ita demum divinaProv.: familiaritate dignos habitos fuiffe, maximam- 8.Bern. f. LXIV. Semper ligdum crucis vitam gör- que ad eum habuiffe confiüentiam 1. de $, minatbalfamum füdat fpiritualium charilma- LXXVIII. Eos, qui fibi intentius ac devo- Ideni f. , Andr. tum. Non eft fylveítris arbor, lignum vitze tius obtemperant, veluti fortiffimos Athle- àe prov. eft apprehendentibus eam. Arbor frugifera, tas, hujusmodi laboribus exercet. D arbor falutifera eít. . LXXiX. Nihil eft gque przclarum , atque ideciho $. T ';: S:Cypr. de LXVII. Non invenio, fratres, inter, ccele- vincula propter Deum. Vin&um effz propterin epift. ad J bono pat. ftis dífciplinz vias, quibus ad confequenda Chriftum, preclarius efl, quam effe Apofto.Ephef. divinitus fpei ac fidei noftrz ferta dirigitur, lum, quam effe Do&orem, quam effe Evan- quid (it utilius, quam ut patientiam tota obe 2 N geliftam. . Si quis amat Chriftum , novit, fervatione tueamur. quod dicitur. Si quis in Deum iníanit, & $, Chryf. ritfi .LXVilL Quanto graviora mala intulerit ejus amore uritur, novit vim vinculorum. T finverbasinimicus , tanto majoribus afficit benefi- Maluerit effe vinctus h f efurierit, cijs.- Quod enim alii jejunio , plan&tibus, habitare coelos.: propter Chriüqm,qua*m " precibus, facco, cinere, ac diverfis pceni- LXXX. Etiamfi res (pati) nullam aliam ha - Ibidaml tentiz aufleritatibns vix perficiunt, ut ni- beret mercedem, hoc folum eft magna mer- mirum fua peccata deleant, hoc hobis fi- ces & füfficiens remuneratio, gravia pati pro- ne facco & cinere, ac jejunio facile licet. pter Deum, qui amatur.. Sciunt, quod dici- * przeftare , fi modo ex animo iram delea- tur, qui amant. mus, eisque, LXXXI. Si quis mihi dar &t totum bdeluth,!bidenu tamus.; gui nos leferint, fincere dimit- 4 autPauli catenam,ego illam przferrem.Si quis j s Leo 59, LXIX. Certa atque fecura eft exfpectatio .,,me apud Superos collocaret cum Angelis aut de quadr. futurz beatitueinis l , ubi eft particjpatio Do- cum Paulo vincto;eligerem carcerem & vincu- minice paílionis, l la, Nihil eft melius, quam mala; pati pmxptxer Ahrie« rtrg 7o6 Bibliotbece Manuahs | Conciónazoriae d- Chriftum. Non tatn beatum exiftimo Paulum, tas provexiíti ; Chrifto tü Apoftolos giu.tiq n tertium coelum, quam eum fti; Tu quotidiana martyrum rmater es, & quod raptus fit i cenfeo beatum p ropter vincula. Mihi eft opta- corona. 'Tu murus fidei, fructus fp'ei,:'am*iea bilius, male pati pro Chrifto, quam honorari charitatis. ä H XCI. Pati entia fola eft omnium virtuttim S.Bbmw.fz; 1 pro Chriíto j —x oc eft glt?ria qua omnia exu- probativa,quia dicit Gregorius : Qualis unus- 4.deApoft- i peratw LX XXII. Qu putantur crueem portare, quisque apud fe lataat*,— illata concumelia B ( uft.1.5.defic portant, ut plus babeant in crucis nomine foidem ffione füpplicii. pþobac.' guber.Deia dig nitatis, quam in pa ïumnætas., ^ A Y jdem de : XXXIII. Perfectz charitatis eft argumen- - XCIL. Nec fudantibus & laborantib 2 . S,.;ïypr. de diicipl. c . tum notiffimum , in adverfis fiduciam non bona pa- 1. amittere : & virtutes uniformiter femper ope- funt alia magis, quam patie | ntig fübyenire folatia. 2 tient., — -—-—RA— D E r rari , atque fub Dei difciplina eodem animo XCIII. Prorfü s ei, qui feDeo perfe&e re- Dlofius i& à eodemque vultu perfeverare. L] r atienti am manet vi- fignavit, afflidti o dulcis eft; quia in Deo, perfacel.aaim, ipfievenit; conditur, & divina fit, &c€ 11 n« tib. de bo &oria , hominem vicifle proprios animorum quem illa Deiformi s. Cum talis nihil quzrat, nihil di- no con- motus, & temperaffe motus alienos. ferv. pac. LXXXV. Homo pat iens Rex dicitur , quja ligat, nec quicquam illi fapiat , nifi Deus , ita S. Bonav. bunc in amaris atque contrariis capit, ficut inDiet. habet regale dominium in omnibus, nam pa- in fümma dulcedine; Neque enim fieri po- tienti ferviunt omnia , qug aliis funt nociva; tit.7. €. 7* -t fterilitas agrorum, quz implet fibi cella- teft, ut aliquis pro Dei gloria quicquam fufti- rium: Hoftes fabricant illi coronam 5 vepres neàt, qui in eo faporem quendam divinitat-is arant ei medicinam ; Mors aperit illi carce- percipiat. , XCIV, Amararfq'aci!: dülcia; afpera fuavia; Bellov; K rem ad evadendum miferias 5 - Ignis, qui do- mos incendit aliis , illi confer t pabulum, vel gravia levia, patientes enim ad modum pi- fpec. at &, fic verifica- fcium marinorum inundationes maris quafi! t.dife-88. conftituit in ecelis palatium , ^. tur illud Apoftoli: Scimus, quoni am ,diligentibuf lac füugunt: ur legitur 35. Deuter. XCV. Si jejunamus, perinde exultemus, ac Did. Nyfi. Deum omnia cooperantur in bonum. É $. Greg. .LXXXVI. Joannes nequaquam. martyr: fi in luxu verfaremur; (i contumelias acci- in Phanic. f« ed tamen Martyr exititit, quia pimus , non fecus t ripudiemus; ac fi laudesl.7- €«4- hom. 35 vitam finivit, paffionem, quam non füfcepit in corpore, fer- noftre prxdicarentur, 'Si corpus abftinen- i(n Ev. & nos ergo, hoc exemplo, tia emaciamus , fi carnem cilicio cicuramus; vavit in mente; abítinentiam & cilicium tanta voluntate fere (ine ferro effe po ffumus Martyres, fi patien- u tiam veraciter in animo cuftodimus. * L] RE x re debemus, anta voluptate perfundere- ftianitat is fum- mur, fi grati d imis lautitiis vefceremur, aut 5. Maxim. LXXXVII. Hzc noftraz chri L] ft, utamantibus v! ciffitudinem, lzdenti- LU veftiremur byffo, & indueremur purpura. hom. deS, Ia € fuerit Si famz noftrx macula inuritur, & , fi exiftima- Mich.rel. bus patientiam rependamus; qui ergo tio noftra probrorum vel convitiorum tene- patientior ad injuriam, po te)ntäto conílituetur bris obnubilatur, ea tam avidis auribus exe in regno. LXXXVIII. N oh refpondeas, tanquam.fuf- cipere debemus, quam admitteremus verba Hugo contumec- Ciceronis, nos in publico theatro pro fre- Catd. dus; colligit enim in finu patientiz lias, quafi lapides pretiofos, quibus ornabitur quenti concione m agnifice dilaudantis, & in canit ecclefia: Co- codlum efferentis, Hec enim eft finceriffi- corona füa, de qua fan&ta vona auvea fuper caput ejus , expre[Ja fig ma tolerantia, hzc integerrima patientia , fi 110 fan.äif:vz.-x non equanimiter cantum, fed etiam letanter, tis, gloria bonoris, & opus fortitudin:s, L] & morktuos & fümma cum voluptate feramus zerumnas $. Chryt. LXXXIX. E«(i mi racula facias, nunquam te adeo ad- omnes, & adverfitates, & fic gaudeamus poe- hom.33.inexcites, & quidvis agas; nis in inculta ignominiarum eremo , ac fi ef- epift. 1 ad Syirabuntur gentes, ut quän dote viderintmo- Corinth. ribus mitibus, p lacidis, & jucundis. fent g loriz in amceno & delitiofo —,apxplau;fus, . horto. $. Zeno. *XQG. Rerum omni um regina patientia; uis moribus, tuis fun- « XCVI. Si fponfam dulcis f'pönfus invitatIbidem, fer. de pa- Scio, quia libentius in t ad pcenas, ad amaritudines, ac gelidam perfee sient, . dament is, tuisque confi liis, quam in alienis, nudisque fermonibus conquiefcis, neque tan« cutionum hyemem , quomodo dicir, ut ad utibus laudem po- amcenam horti ftstionem,& fuavem ejus teme tam in multiplicandis virt L ^nis,quantam in finiendis. 'Tu virginitati prz- P eriem, apricamque man(íionem veniat? PFeni ullo tempore de- in bortum meum : Refpondet Gilbertus : Quod ftas, ne flos ejusullo morbo, (donfa invitáta fuitad hortum, & quod voca« florefcat. Tu variarum femper i ntempefta- fidiffimus ta àd tolerarídas paífiones, hec idem funt, $, Nly t um crebris turbinibus conftituta , perinde WTan, miferandz viduitatis es portus. .Tu fanétif- Quod illi propinatus calix poenarum, ice fubeuntis efl,'ac fi ad gloriam vocara füiffet. Quod illi l, 121, fimo conjugali jugo rudi cerv . innifum la bo ris, vel amoris s&qualem retina- perfecutiones oblatx tantuhdem eft, quan- culis blan tum quod invitata fuit ad hortum Nam quí dis, quafi quidam peritus auriga fünt maxime finceri fervi Dei, qui illius pa- $ lg, componis. Tu amicitiam, idem velle, atque ]ul i idem nolle docuifti. Tu fervituti unica ac tiendi verum, integerrimamque cupiditatem iij fortiffima confolatio fzpe libertatem paris. imitari prorfus fludent, non folum magna voluntate excipiunt labores,»& ferunt perfe- Tu paupertati przítas ut habeat totum, fui æi $ontenta, cum fuftinet totum. — Tu Prophe- cqtioncs, (ed etiam inter virentia horti am na i *Ti'tuiu;' CXI Patientia. 797 na. verfari 'æ&ïmänt ; cum advería tolerant, eodemque loco habent fübjacere infirmitati- ; C. Una duntaxit rcsxmoleïta eft, hempes..Chryf. peccatum : Reliqua omnia pulveris inftar &erift. '4. bus, & morari in gratis viridarii deliciis. [ta» fumifunt, Quz moleftia, carcere claudi : que fponía, dum in craticula erat ; & inter ;ad*Glympsl Ut ac catenis vinciri ? Qus moleítia, calamita- aculeatas probrorum fpinas, non fecus ac intra tibus premi ,. cum calamitas tantarum opürn ;&-defpe[h viridantes arbores degebat, amaraque myrrha caufa (it? Qu moleítia, bonorum profcri. illi ne&tare, vel faccharo dulcior erat. ptio? Mera verba hec fünt , rerum acerbie Albkldem. XCVII. Hoc absque dubio docere voluit tate vacua, verba moeroris experria : Nam cocleítis Magifter, quando nos exhortatus fibi mortem dixeris , naturz debitum dicis y fuit ad excipiendam humeris noftris crucem -quod quidem omnibus fübeundum eít, e(i à | V Q n evaungelicam ; ita inquieus : Qui vuli venire nemine inferatur. Sive exilium dixeris, ni- tient, hil aliud dicis; quam regionum ac multarum pof? me , abneget femetipfum, 9 tollat crucem fuam, " Dlofs g && fequatur me ; Luc. 9. v. 33. Do&us Pater civitatum profpe&tum : five bonorum proe Pfiteagi, Didacus Stella preífit ifta: 7olat crucem fuam ; Ícriptionem dixeris , libertatem d icis aff Íow & fic dicit: Expende, quod non dicit: ferat, Z ;utum & expeditum effe, fed tollat. Ponit differentiam Bafilius inter CI. Si lztitiam cupis, non pew'jxïïas, nonidem ho. ferre crucem, & tollere, quia ferre crucem, corporis fanitatem , non gloriam , non po- r&-ad pop» eft labores a Deo delatos vel xquo, vel ini- Antioelh, tenciam, non deiicias ; non lautas menías, ,' quo animo ferre; fed tollere eft animo lxto, non fericarum veftium amictum quaris ; no- / & avido non folum accipere, fed rapere cru- li pretiofos agros, domosve fplendidas & il« cem libenter & gratanter. Qui ergo monuit luftres , aut aliud hujusmodi quidquam fz- crucem tollere, voluit, ut eam amanter & &ari , fed philofophiam, quz eft lecundum »Dellov, benevolenter amplecteremur , & avidis ma- Deum, trada , & apprehende virtutem , [péts r nibus cupide raperemus ,. promptisque hu- & nihil eorum, quz (ünt, aüt exípectantur, Ludf. g meris, & fereno vültu exciperemus , hoc te poterit contriítare. Quid dico contrifta- enim eft inclytiffimum , infignitiffimumque , re? additio nempe tibi fient voluptates, quz -Dj M & maxime heroicum patientiz facinus, ra. n Phanie, alios contriftant, Etenim flagella , & mor- pere crucem libenter & gratanter. . Id nobis tes, & muldz, & accufationes , & male 51-7- C-þ confulit acerrimus nofler defenfor , & illu- pati, & omnia talia, quando proprer Deum ftris pugil in fua catholica epiftola , dicens : Anferuntur, & hanc habent radicem , mul- Omne gaudium exiflimate , fratres mei , cum in va- tam nobis afferunt voluptatem. — Nos mife. vias tentationes incideritis. Jacobi 1. v. 3. Velut ros facere poterit nemo , nifi nosmetipíos dixiffet : Hanc fupremam animi voluptatem facimus , ficut fcilicet nec beatos , nii nos reputate, cum tentationibus vexari contige- efficiamus cum Dei gratia. rit, cum erumnarum pro Dei. honore tole- Ibidet randarum occafíiones fefe obtulerint. Gil- Cil. In Domino gaudens , hac voluptate nunquam excidere poterit; alia quippe cun« bertus ferm, 32. in cant. monet advertere , '&atim quibus gaudemus, mutabilia fant, & quod Apoftolus non dixit : Omnem patien- tiam exiftimate, fed omne gaudium. Quam- tranfitu facilia ; nec hoc folum, fed etiam apud nos manentia, nafceatem ex aliis re« obrem iftud?-quia minus eft, quod dolore excluditur ; quam -quod lztitia fuadetur , bus tri(titiam repellere non poffunt. inquit venerabilis ille Pater. Patientia in CIII. Anima, qus& femel fe modis onini. 5. háfitita adveríis, fugat ex animo Chriftiani, & ex- bus , defiderio füi adflrinxerit. Conditoris , 4Pud sta- jamque infüevit oble&tare fe tant illius pol. pler.rhism, z cludit dolorem & cruciatum, quem tormen- t.inDom, ; ta, perfecutiones, calumniz illi adferre pof- chritudinis contemplatione , prorías non ft- t unt: Verum ad eum modum non videtar net vehemens illud gaudium , animique füip,gr. homo pervenire in illam cel(itudinem gaudii jucundiffimam effütionem intercipi aut. im- & exultationis inter erumnarum tolerantiam, mutari per multiplicem & füuccedaneam car- Dicit ergo nunc Apoftolus , cum in plures nalium affeduum mutationem. Quia ea po- diveríasque miferias prolapfi fueritis , omne tius, quz alias moerorem afferunt & tri(ti- Ipidett gaudium exiftimate , quia non folum volo tiam , in cumulum fibi vertet ,. & acceffio« ! vos patientes , fed etiam hilares & lztabun- nem letitiz. T dos, quia opto vobis, quod precipuurm , So IVU ä quod przeftantiffimum patientia habere po- teft, ut non fclum volentes, verum etiam. EX LIBELLO DE IMITATIONE- gaudentes feracis zrumnas. S, Nilus - XCVIII. Si ignominia affe&tus fueris, gaue : Qua[f. tas"'-'».f Peran. de: Si jufte , merccs tua copiofa erit : Si l. No n eft verus patiens, qui non peti vult, 1. 3. e, 19, n. ;22. vero jufte, & re(i nifi quantum fibi vifaüm fuerit, & af. a. flagello. pueris , jgm liberatus es a j quo fibi placuerit. Verus autem patiens non $. Laur. . XCIX. Utriusque ! xaätitïæ 'ingcn"s; ed cäuQ attendit, a quo homine, utrum a Prazlato »i fuo ,-vel ab aliquo zquali, aut inferiori ; l juft. fafc. (a , & períequi pro Chrifto , & conformari amit.e1T.Chrifto. ' De perfecutione quidem merces, utrum a bono fan&o viro , vel a perverfo & - & de conformitate provenit honor; Molle- indigno exerceatur, / fcet utique dolor , & amaritudo dulcefcet j Il. Quiautem Jefüm propter Jeíum, & nonl a. e. si. fi mediatoris paffionibus coaptetur, propter fuam confolatienem aliquatm dili- $. 2. gunt, .Bïbliatïem AManualis Concionatoriee 708 gunt, ipfum in omni tribulatione & anguftia tionibus & opprobriis multis. CC& COn- !. 3. [ l,. h. C'M' cordis , ficat in füumma confolatione bene- queri confiderata mea & aliorum SanGorum $. 1. dicunt. paffione. Nondum usque ad fanguinem re- gl. fticifti. Parum eft, quod tu pateris in com- —— J , 6 1. 1. C 1. IlI. O quam multas & graves tribulatio- & 2 paratione eorum , qui tam multa paffi (ünt; j nes paffi funt Apoftoli, Martyres, Confeffo- tam fortiter tentati, tam graviter tribulati res , Virgines , & reliqui omnes, qui Chri- & exercitati. Oportet te igitur aliorum fti veftigia füunt fecuti; nam animas fuas in raviora ad mentem reducere , hoc mundo oderunt, ut zternam vitam pof- Rt levius " eras tua minima, iidercnt. XII. Merito deberes libenter modicum l; 2. €.13; Necqüïtäs, pati pro Chrifto, cumi mult majora patian- $. 13 e"* 4- c.—- o v*5 C.£23 €» lo.ei9 IV. 'Necefï'e eft, te ubique habere p Saticn-- tur pro mundo. $. 4. . tiam , fi internam vis habere pacem, & per- XIIL Si di XCrI1 s, te non poffe multa pati, 1. 3- c. 13; ]j f 1b ! etuam promereri coronam. quomodo tunc fuüftinebis ignem purgatorii ?$ 2 Ibid. $. 3. V. Difpone & ordina omnia fecundum de duobus malis minus eít eligendum. Ut .tuum velle & videre , & non invenies , nifi ergo zterna futura füpplicia poffis evadere, te femper aliquid pati debere, aut fponte, ET nmiala prefen aut invite , & ita crucem femper invenies. tia fludeas pro Deo equanimi- f Aut enim in corpore dolorem fenties , aut te.r tolerare. , . - Uilitas. in anima fpiritus tribulationem fuüftinebis. XIV. Nihil D Interdum a Deo relinqueris , & interdum a eo acceptius , nihil tibi fa- 1. . c. 12 ä lubrius in mundo ifto, quam libenter pati$. 14. & proximo exercitaberis ; & quod amplius eft, fæþc tibimetip(i gravis eris, nec tamen ali- ro Chrifto. Si quidem aliquid melius &5 utilius faluti hominum fuiffet , Chriftus uti- quo remedio vel folatio liberari ; feu*allevia- P ri poteris ; fed donec Deus que verbo & exemplo docuiflet. ïolucrit' » Opor- i XV. Quamdiu pati tibi grave eft, & fugertb. &. 11. tet, ut füftineas. Ibid- 51 1 4- Vl. Crux femper parata eft, & femper te quzris, tamdiu male habebis, & fequetur & 12. Lyrets i te ubique fuga tribulationis. $i ponis te , . axom. $. exfpeGtat: mon potes effügere , quocunque ad quod effe debes, videlicet ad moriendum cucurreris , quia quocunque ieris , teipfum ]gn ZXI 3' & patiéndum D » fiet cito melius; & pacem [ tecum portas, & femper teipfum invenies. invenies. 2 Converte te,füpra , converte te infra ; con- XVl. Qui modo libenter audiunt & fe- rbid. $. g. verte te extra , conyérte te intra , & in his quuntur verbum crucis, tünc non timebunt omnibus inveniés crucem. 1. $. 14 VII. Nemo aptus eft ad comprehenden- ab auditione zeternz damnationis. | Hoc fi- gnum crucis [erit in coelo , cum Dominus : dum cocleftia , ni(i fe fubmiferit ad port L E ]ub x dum pro Chrifto adverfa. s ad judicandum venerit. Tunc omnes fervi Y, 24 crucis , qui fe Chrifto conformaverunt in Íbid. $.13. VIII. Ecce in cruce totum con flat , & in moriendo totum jacet, & non eft alia via vita, accedent ad Chriftum cum magna * fiducia. ad vitam & ad veram internam pacem , nifi via fandz crucis & quotidianz mortifica- XXII. Quidxigitur—tïmes tollere crucem , Ibid; ee tionis. & per quam itur ad regnum ? In cruce falus, in crucé vita, in cruce protectio ab hofti- l. 3. C. 19« IX. Efto itaque expeditus ad pugnam, fi $ 44] vis habere victoriam. Sine certamine non bus , in cruce infufio fupernz füavitatis, in. cruce robur mentis, in cruce gaudium fpi- potes pervenire ad patientiz coronam. Si ati non vis , recufas coronari. $i autem ritus , in cruce fümma virtutis, in cruce perfectio fan&titatis. Non eft falus animz , coronari defideras , certa viriliter , fuftine nec fpes «terne vitz , nifi in cruce. Tolle, patienter, Sine labore non pervenitur ad ergo crucem tuam , & fe requiem , nec fine pugna non pervenitur ad D quere churp ,& Sutís jn ibis in vicamïætcrnam*. vi&oriam. X X Yi , ZEquitas, Disnitas. , : va'. Utina l& c. 13; 22 Credis tu evadere , quod nullus mor- m dignus effes alic)uid proIb, $. 13. $. 6.. talium potuit przterire ? Quis Sandorum nomine Jefu pati, quam magna gloría rema- in mundo fine cruce & tribulatione fuit ? neret tibi ! Quanta exultatio omnibus San- nec enim Deus , Chriftus, Dominus nofter Qis Dei! Quanta quoque zdificatio effet .una hora fine dolore paffionis fuit, quam- proximi! nam patientiam omnes recommene Lyreu: diu vixit. Et quomodo tu aliam viam quz«» dant, quamvis pauci tamen pati velint. E ] l1 ris, quam hanc regiam viam * , que eft via . XIX. Si eligendum tibi effet, magisoptare fanQdz crucis. déberes pro Chrifto adverfía pati, quam mul- l. 6 I2. XL. lntuere . fanctorum Patrum vivida tis confolationibus recreari, quia Chrifto fi- SG; 'exempla , in quibus vera perfectio refulfit , milior effes, & omnibus Sanctis conformior, non enim ftat meritum noftrum, & profe&tus & religio , & videbis, quam modicum fit, & pene nihil, quod'nos agimus. Heu quid ftatus noftri in multis fuavitatibus & confo- SUnus ; eft vita noftra , (i illis fuerit comparata ? lationibus, fed potius in magnis gravitatibus d San&li & amici Chrifti Domino fervierunt in & tribulationibus perferendis. M 26 Vi fame & fiti, in frigore & nuditate, in labo- XX. Qui melius fcit pati, majorem tene- l. s. c. $. re, & fatigatione , in vigiliis & jejuniis , in bit pacem. Ifte eft victor füi, & Dominus$. 3. li. orationibus & meditgtionibus,l in períecu- Á mundi ; am*icu; Chrifti, & hzres coe Jucune Jitulus : CXI Patiektiai 799 l Jucunditas. fta foret ; pröpter eaS auremvlibcnterl fertet Lrc2i. XXL Quis eft, qui melius habet? Uti- beatitudinis dilationem, non ignorans, illam $- r. que qui pro Deo aliquid pati valet. afflidionibus non parum augeri. Hinc foe- l. t. vit, J. 2. C. 12, XXII. Quanto altius quis in Spiritu profe- minam cancro laborantem & horridam, fui o. 7. $. 8. cerit , tanto graviores fzpe cruces invenit, infamatricem ; nunquam domo, etfi ad id quia exilii füi poena. magis ex amore creícit. urgeretur a matre, expellere voluit, fed L :: * Sed tamen iíte (ic multipliciter affe&us non omnia ei obíequia inftar ancillz promptiffime , €(t fine levamine confolationis, quía fru&tum exhibuit. ]c PA la. maximum fentit accreícere ex fuüfferentia füz VII. De $. Gertrudis patientia Chriftus v ; h crucis. Nam dum fÍíponte fe illi fubjicit, ipfe teftimonium tulit , dum virgini cuidar c. Rn 4 omne onus tribulationis in fiduciam divinze devotz dixit: Tanta hujus animz delecta- . confolationis convertitur. tione efficior. ut fzpe numero , dum ab iis l. 30 DA u à Ib- 9- l ll XXlIHI. Quando ad hoc veneris, quod tibi hominibus offendor, meipfum in ea quietu- tribulatio dulcis eft, & fapit pro Chrifto , rus infinuem, atque preffüram cordis , aliam- tunc bene tecum efífe exiftima , quia inve- ve moleftiam e:dem tunc temporis deftinem, nifti paradifum in terra. quam dum tanta, ut folet, gratiarum a&io- l. 3. € 47. XXIV. Fili, non te frangant .labores, quos ne fufcepit, tanta fuffert humilitate ac pa- ? I. affampfifti proptet me, nec tribulationes te tientia, tanta denique devotione, in unione dejiciant usque quaque, fed mea promiffio te paffionis mez mihi offert, omnino me red- IT in omni eventu roboret & confoletur. Ego $u q& dit placatum , facitque , ut innumeris fiepe fufficiens fum ad reddendum fupra omnem hominibus ejus amore parcam. l$ modum & men(uram. . VIII. S. Therefix quondam Chriítus appa- Vit. ). 4, $ V. ruit dicens : Ille Patri meo ccelefti omnium c. 17. EXEMPLA CATHOLICA EXTE eít gratiffimus, qui quam plurimis, maximis- "3 !, iL RNA. que afflictionibus exercetur. Et vide, filia P^ CJualitas. ; mea, vide & animitus perpende vulnera mea, vaæus inI. (;^ riftus quon dam viro fan&to ap pafe-ns & fatere , quam nulli cui dolores cum meis vel axiom. S. dixit, fe tantum patiendi defiderium conferri pollint. A quo tempore tantum illa Lyreus in Ign 2x. 3- habere, ut etiamnum ad dextram Partris refi- de(iderium patiendi concepit, ut femper di- axiom. 3. 41. dens, animas quarat pias atque benevolas, gn cere foleret : aut pati, aut mori, fatereturquc, quz íua ei corpora velut commodato do- fe afflidtiones cum omnibus mundi thefauris ;Ibid. f& nent, ut ipfe in eis multa pati, & defiderium non commutaturam., Hinc octodecim fibi glorificandi Patrem fuum per crucem amore fpinas eligebat, quibus affiduo amore fpon(i lenam continuare poffit. vellicaretur; nempe fex exteriores, pura do- Job. 1o. lL. S. Job petebat a Deo: Quis det, ut ve- lores, & fatigationes corporis, famem & fitim, V. 24. niat petitio mea, &, quod exípecto, tribuat frigus & calorem, paupertatem (ive inopiam, mihi Deus ? & qui coepit, ipíe me conterat, injurias & dedecora, perfecutiones & minas, folvat manum füam, & füccidat me. Et hzc Sex interiores, fcilicet triftitiam, timorem, mihi fit conífolat io , ut aingens me dolore fcrupulos, tentationes, paflfiones vehementes, ]bH: Sc ) non arcat. Ípiritus blasphemias. Sex divinas, videlicec lll. S. Paulus de feipfo fatetur : Propter impetum amoris, deliquium amoris, ignem quod placeo mihi in infirmitatibus , in con- accendentem cor, horrorem & naufeam re- tumeliis, in neceffitatibus , in perfecutioni- rum creatarum, Zelum animarum, atque ho- bus, in anguftiis in Chrifto. Cum enim in- noris Dei. Obquzomnia poft mortem vifa eft firmor, tunc potens fum. Libenter igitur quaíi de fepulchro exire cum cruce pulchra gloriabor in infirmitatibus meis, ut inhabitet & eleganti arte facta velut fymbolo patien- in me virtus. Chriíti. tizx. Alias vero nonnemini confpeGa dice. Nadafi in Surius in IV. S. Andreas confpe&ta cruce, cui affi- hebd. z. bat, fe in coclo pro nulla alia re tantum prz- vita 30. gendus erat, exclamavit : O bona crux,diu de- mii accipere, quantum molefítiis, quas perpef- tef.ï 4-56 iNov. fiderata , folicite amata ,. f(ine intermiffione fa füerat, dum inter mortales degeret: & fi b fb quzfita , & jam concupifcenti animo przpara- quid effet caufe, ob quam def(ideraret in ter- ta, fecurus & gaudens venio ad te : fufcipe me rasredire , id (e non alia caufa defideraturam, abhominibus, & redde me Magiítro meo, ut quam utpati poffet. Hinc przdiviti mercato- er te merecipiat, qui per teme redemit. ri, qui petieratillius precibus commendari, in Lyreus in V. S. Chryíoftomus tanto ardebat patien- terris adhucexiftens refcripfii: Domine, cum axiom. 3. di defiderio, ut diceret : Si quis mihi dixif- LI intellexerim , quantopere meas forores jue fet: elige utrum velis: Vis effe Angelus Pe- ves, defideresque meis viciffim precibus ju« vurm ftimulans ac folvens , an Petrus ferva- vari, quanta potui animi mei contentione tus in vinculis ? Petrus utique maluiffem , id feci. Quare fcire te velim, coslitus cognoe propter quem Angelus defcendit, fi vinculis viffe me, nomen tuum fcriptum effe in libro iftis potiri licuiffet. vitse. In figaum?autem, quod tibi vera fcri- Lyreus VI. S. Catharina Senenfis oblata a Chrifto Surius 29. bam, fcias ab hac hora, qua literas has acci- 1. c Apr. c. corona aurea & fpinea hanc elegit, atque ab pies, nihil in hac vita profpere tibi fücceffa- 946 Vito eo tempore adeo delectata e(t afflitionibus, rum. Etita evenit, nam exiguo poft tempo- ut nihil ei in hac vita tantum folatii & refri- re ob navium ja&turam foro cedere coactus :i' b vi' E getii afferret, quantum afllictiones & cruces: fait. Quod cum amici refciffent, fortem ejus fine quibus, ut ipfa ajebat, vita hzc ei mole- miferati , fuis eum ut de R. P. Lohn. Bibl. Man. Tom. L. $s ss pecuqiis juverunt " novo Biblioibecae Mänualis- Concionatorice 710 novo fortunam tentaret ; fed cum altera vi- ne abrcþtum, & dumxhuic quoque füccurre- ce res ei male fucceffiffet , acceptis fecum ré conatur , etiam priorem a lupo dentibus ablatum videns , omnia cum fumma animi 2, *2ccfa :' rationum libris , carcerem fponte ingreffus eít, & vinculis fe tradidit, quod mercato- gquitate ac conítantia tolerans, diu manuum labore victitavit , donec poft aliquot annos fanch res intelligentes, cognita viri probitate, no- luerunt illi moleftiam ciere. Pauper itaque omnia recuperare meruit. '?,9,3197' zi XVII. S. Joannes Eleemofynarius cumSur. 28. & rebus (üis exutus , folo Deo contentus finivit vitam. tredecim naves mille trecentas auri libras Januar. Lyrseus IX. B. Maria Magdalena de Pazzis dicere continentes naufragio periiffent, nihil aliud l.c. folebat, non de(iderare fe brevem vitam aut dixit nifi illud Jobi: Dominus dedit , Domi- celerem mortem cum in coelis nulla fit cru- nus abítulit.. Caufamque infortunii fuis pec- ciatuum perpeflio ; defiderio, inquiebat, vi- catis adícripfit. ((:; vere diu , quia defiderio amore Spon(i ac XVIIH. $. Stephamis cum quidam ex odioS. Greg. Domini mei diu pati, non tantum breve ali- omnem meffem in area pro fe & fratribus] 4. dial. colle&am igne fübje&to deftruxiffet, nuntian. € 19* quod martyrium , fed & morborum exami- na , calumnias , infortunia , & quacunque ti fibi tam triftem cafüm , placida mente re- in me affürgere poffunt adverfa. fpondit, fibi nihil mali accidiffe, fed ei potius, Vita e. 52. X. S. Catharina Genuenfis inter extremos qui id feciffet, fe condolere, veniamque & & acerbiffimos dolores dicebat: Sunt anni gratiam a Deo ex animo precari. fex füpra triginta, ex quo amor me illumie . XIX. S. Remigius, cum fecuturam annonz Sur. to. 1. ap. Dau- naíti : ab illo teinpore nihil defideravi , nifi charitatem przevidens, ingentem frumenti ati intus & foris. r copiam in pauperum fub(idium collegiflet , d i(:lt. .c 7s Vita l. r. XI. S. Philippus Nerius per triginta annos eamque malevoli aliquot igne abfumpfiffent, C. la. multa in domicilio S. Hieronymi a quibusdam audito nuncio cquum confcendit, &, ut inimi- hia 1 domefticis perpeffus, nunquam adduci potuit, corum infaniam compefceret, accurrit. Sed utad domicilium Patrum congregationis Ora- cum omnia jam ardere videret, de equo de- torii a fe fundati tranfiret, donec authoritate fcendit, & quia tum ob ztatem , tum ob fümmi Pontificis ad hoc coa&tus eft. frigus vefpertinum frigebat nonnihil , ad Vita DP. XII. Quidam fenex in morte apprehendens ignem fe calefaciens tranquillo corde & ore 1. 3. n. 74. manum fratris, victum (ibi furantis dixit: Gra- dixit : Semper bonus eft focus. fis Abbas cumM Marul-. tb tias ago manibus iftis, quia per illas arbitror, XX. S. Bernardus Claravallen menuncinregnum ccelorum intraturum. ducenta argenti pondo fibi ad impenfías con- 1. s. Drezel. in XIII. B. Elifabetha regia flirpe oriunda , ftrauendi monafterii miffa, a graffatoribus in- Rofis . 2.'T'huringig Principis uxor; defuncto conjuge, tercepta fuiffent, gratias Deo egit , quod ma- €.5.$.6- coonatis provinciam occupantibus , cum li- gno fe onere liberarint. beris ejecta, inops, vaga, exul, erumnis omni- Qualitas patientie in contemptu. bus preffa, ab iis etiam, in quos olim benefi- €a fuerat, deferta & contempta, tam conftanti XXI. S. David a Michol uxore fua irrifus «. Reg. 6, animo omnia füftinuit, uteo ipfo tempore, & & contemptus, quafiin modum Ícurrz coram V« 22* in hac mendicitate hymnum Ambrofianum arca Dei faltaffet, patientiffime id ferens dixit : canteri a Francifcanis voluerit. Ludam, & vilior fiam plusquam factus (um , Pratum XIV. Religiofa quzdam fzmina, cum pa- & ero humilis in oculis meis: & cum ancil- $pir. c. lis, de quibus locuta es, gloriofior apparebo. 206. tientie exercendz caufam viduam alendam Yoidem, a S. Athanafio' petiiffet , eamque mitem ad- Convitiis vero a Semei appetitus, cum fervi eum vindicare vellent, dixic : Dimitte eum, 2.Reg. 16. modum ac tractabilem obtinuiffet, aliam fibi afperiorem affignari petiit, a qua cum peffi- ut maledicat: Dominus enim prgcepit ei, V. 10 me tra&tata, mille moleftias perpeffa fuiffet, ut maledicezet David , & quis eft , qui au- hanc tandem fibi optatam dixit , ideoque S. deat dicere, quare fic fecerit ? Athanafio pro ejus affignatione fummas gra- XXII. Apoftoli cefi a Judzis , vetitique , A&or. 6. : | tias egit. ne loquerentur in nomine Jeíu ; ibant gau- v. 41. dentes a confpeCtu concilii , quoniam digni Quoliías patientie in damnis verum habiti fünt pro nomine Jefu contumeliam ] s. temporalium. pati. X fob.e. i. XV.S.]Job cum omnibus fuis fortunis fpo- XIII. Qpidäm frater erat, qui, quanto Vit. PP. V, 2l liatus, liberorum etiam fübita & miferabili plus eum aliquis injuriabat , tanto magis ad - 5 € 7 eum recurrebat dicens : Ifti füunt , qui nobis P* * morte opprefforum nuntium accepiffet , ni- hil his commotus, in has cedro dignifiimas occafionem przbent ad perfe&dtionem no- hnoy voces erupit : Dominus dedit, Dominus ab- flrams qui autem beatificant nos, decipiunt " ftalit: Sicut Domino placuit, ita factum eft. nos, & femitam pedum nofítrorum fubver- Sit nomen Domini benedictum. tunt. Surius 2. XVI. S. Euftachius, Dux exercitus Trajani XXIV. B. Jaco ponus , vir nobilis & lite- Cornel. in Novemb, ratus,| rogatus a Chrifto apparente, cur ftu ]. epift. ad. Imperatoris, perpeftem quidem qmnibus fer- QNCE vis & ancillis , per ferpentem vero gregibus titiam fic amaret? pia fimplicitate refpondit: . fuis univerfis fpoliatus ; dum in ZEgyptum Quia tu ftultitior me fuifti, Domine. fpte, | 2,0 c-9 abire parat cum uxore & liberis, etiam hanc XXV. Joannes Crucius, primus Carmelita- Lyraus in in portu ami(it, poftea dum fluvium cum fi- rum excalceatorü parens, dum multis exhau- 2poph. 3. Dco . l. liorum altero trajicere parat , alterum a leo- ftis laboribus, & erumnis Segobis eum 'amie t T z'tzltlus" CX Patientia, ? 16 Düs "familïarius loqueretur, féque ab eo interro- ruüm gravium peccatorum fordibus corpus ximi gari perfentifceret, quod premium pro his animumque maculaffec. üm laboribus peteret? re (pondit: Domine, ,Eati XXXILS.Romualdus Fundator íüi Ordinis Pet. Dam| log & contemni pro te. accufatus ab impuro jüvene, difciplinam ejus c. 49. vire Lanciz. XXVI. S. Joannes Chryfoftomus a Theo- non ferente;quafi nefandum fc&las fecum per- Wn$. , philo Alexandrino Epifcopo adjuto ab aliis petraffes , a füi: fubditis in publico conventu : 02.9.:1.97. triginta ex Epifcopis ad Concilium Chalce- TàS Jattg, ' damnatus eft tanquam laqueo & igae dignus, done coa&uin citatus ob falías accufationes, adcoque & facra celebrare myfteria prohi- lll iu.d Cinter quas erat,quod adverfusClerum librum bitüs eft, qug omnia, licet zquiffimo tulit animo. jam gentetïaþius, 1 edidiffet Sycophantiis & calumniis plenum; quod mulieres reciperet, folusque cum illis XXXIIIL. S. Therefia incredibili a pafTa 'äe(ï:'-Vit- l4« ageret, vitam Cyclopis turpiter ac voluptuo- ab omni genere hominum, etiam bonorum &€ 17* tiog Ctiy, fe duceret, reditus ecclefiz in malos ufus im- valde fpiritualium : Habebatur enim a multis U5l 4, digl penderet, blafphemias varias commiferit. in if 6 19, pro illu(a a diabolo, ejus oratio & revelatio- Chriftum, populum feduxerit, & adverífus nes irridebantur: aliqui tanquam obfeffam a !s Synodum concitarit, alienas ecclefias inva- demone exorciímis curare volebant: alii ferit, & (imiles, ob quas etiam $. Cyrillus eum eam ad Tribunal Inquifitionis detulerunt, & Judz Chrifti traditori compararat, & poft praeter illas adverfitates, quas paífa eft a pro- mortem in Epifcoporum catholicorum al- priis Superioribus in T Stt o , bum referri vetuerat, donec ab hac mente riorum fundatione. propriorum monaüe- nt]àp« Di« vifione ccelefti abductus eft) non femel dam- . XXXIV. S.Petrus Martyr, cum tres eum Vit, p 4, t, 056 7 natus & in exilium pulfüs, & in eodem deni- l lit $ de ccclo virgines vi(itaffent, accufatus, quod poft. que omnine mortuus ; omnia admiranda con- puellas in cellam admififfet, in publico con- ]s ftantia tulit. Ibidem. ventu damnatus, in exilium eít ablegatus ad ^ XXVII. S. Cyrillus Alexatidrinus a S&nödo remotum aliquod monafterium * fo;ci animo le. quadraginta trium Epifcoporum, publico de- ferens tantam ignominiam. l) creto, ut in(ignis iniquitatis Author, & Eccle- XXXV MarinaVirgo,cum veftibus virilibus Sur. $. d fiafticarum Sanctionum contemptu hzreti- induta, & in virorum monafterium recepta Febr. tT cum fe pleniffime profeffus, Epifcopatu abdi- fuiffet, ibidem aecuíata a muliere quapiam, catus, zquiílimo animo fententiam accepit. quod impregnaffet, patientiffime poenam & TM Martly lbidem. XXVIIL S. Athanafius usque adeo contu- infamiam exclufionis a monafíterio tulit, do- «l 5, meliis & perfecutionibus fuit obnoxius, ut nec poít mortem ejus innocentia deteGta eft. ! de eo (cribat Ruffinus, in ejus períecutiones XXXVi.Lydwyna a furente muliere con- Darolt. d. univerfum orbem conjurafle, & commotos vitiis primum & contumeliis proíciffa, dein c7-tit 25. Principes terrz, gentes, regna, exercitus ad- etiam foediffime confputa, hen modo immota Ptt* 3- veríus ipfum coivifle,(ed & Metaphrafles ait, peftitit, fed etiam munuículum clam ei íub- omnem ei locum fugam fa&tum effe, quia us- mifit, dicens, illis fe multum debere , qui. ad U REg- 60 que adeo quarebatur; ut pretnia proponeren- viam mandatorum Dei. currendam compel- )V. 25 tur iis, qui ubicunque terrarum eum inven- lant. Alias a quatuor militibus invafa in le- [] tum indicaíTent; accufabatur autem de hz- &o, nudata, turpiter contre&tata, non modo refi, magia, feditione concitata, adulterio, ob indignata non eft, ed ctiam accufare €0$ vO- quz tandem o mnino damnatus & in exilium lentes cohibuit, ne facerent. ) pulíus eft. XXXVIL Conftantinus M. licet re Ibidem. XXIX. portarit s. Chryt, j S. Bafilius Epifcopus factus, a mul- in tot bellis & ,preliis div eríos & gloriofos ho. 2o. ad ,a Np1Ó tis tanquam Hzreticus, & Hazreticorüm con- triumphos, D. Chryfoftomus tamen majoris Popul. ,V. IQ fortio pollutus vitabatur,ideoque coactus fuit, facit aliam quandam per ipfüm obtentam vi- » ne mini propemodum fe credere, omnesque &oriam longe celebriorem magisque glorio- pariter vcreri. Imo & apud S. Damafum Pa- fam; Nam in homilia quadam ad populum j A&Oh 6' pam ob ejusmodi accufationes parum gratio- fuum Antiochenum de przfato Imperatore fus effectus eft, ita ut ne refpondere quidem * 4ll ita fcribit: Fertur B. Conttautinus, effigie fua l ad ejus epiftolas dignaretur.. quandoque lapidata, rhultis ipfum inftiganti- il;idem, XXX $ Hieron.de feipfo ícribit: Me fcele- bus , ad füpplicium de Authoribus contume- ] ftum quidam putant, & omnibus flagitiis ob- liz fumendum, & dicentibus, quod omnes rutum. Ego probrofus,verf(ipellis, & lubricus. ) V;f: pp' ipfius faciem faxis convulnerarint, manu fa- . f Ego mendax & fatanz arte decipiens. Alius in- ciem palpans, & leniter ridens dixiffe: Ego ceffüum meum calumniabatur, & rifüm. Imo, L vero nusquam vulnus in fronte faCctum video, ! Anno.ggs. teíte Baronio, adeo frequens fuit curba in Hie- fed fanum quidem caput, fana vero & facies, ronymum obloquentium & obtrectantium; ut tota. llli veroreveriti, & confu(i ab hoc ini- vix ediderit Ícriprum aliquod,in quo non opus quo deftitere confilio,& boc verbum ha&tenus "5* fuerit pretexere Apologiam, & in alios inve- canunt omnes, nec tantum temporis labefe- (rod &ivam, quod ipfe variis in locis, precipue cit, aut hujus fapientiz memoriam extinxit. vero in przfatione in Michzam teftatur. Queis non fit hoctrophzis fplendidius? Mul- epmx Dd COI'. 1 S.Anton, — XXXI. S. Francifcus a proprio Generali tas urbes ille condidit, & multos barbaros Jn fpec. lib. Fratre Elia tanquam turbator & deftructor Or- fuperavit , fed ne minimus illorum nihil, hoc 29.€.97. dinis habitus, maleque tractatus, imo & libris g autem verbum usque in przfentem diem ca- impreffis infamatus eít, qua(i in adolefcentia nitur, & pofteri noftri, & pofteri illorum, yoph $ laícivie juvenilis ardoribus deditus multo-. Il b omnes idipíum audient. $, J(. P. LOþng Bibl. M"- T'om. 1[. XXXVIIT. Ssssa * 7 —12 Jiibliotbece . Manualis Concionatoriee Rho. l. 6, XXXVIII. DeJoanne San&io, füpracitatus baturjinfinira quoque de aliis coenobiis monae n 17. Rho fic fcribit:/Hominem, quem Avilz difci- chorum turba confluxerat. Nam prioris Ab« plina lucris animarum maxime intentum red- . batis, qui eidem ccenobio prefuerat, annivete fritüf diderat,quüm;quod illi proprium erat, e lupa- faria depofitio folenniter curabatur. —Cujus gpioe nari ad poenitentix caítra mulierculam eo conventus idcirco facimus mentionem,ut pa- transfügio fervandam perduceret,obviam fa- tientiam cujusdam fratris; que fub prefentía &tus amator impurus,rabieque,quamlibidinis totius congregationis hujus immobili ejus affeclam effe (cimus, percitus,convitiis onera- . claruit lenitate, breviter perftringamus: Nam tum in ipfo foro luce palam calapho verberat. licet alio-ejus operis tendat intentio, ut fci» Vits pp'l'. Sed ftetit immota facerdoti patientia, quz fe- licet Abbatis Joannis, qui derelicta eremo, illi nio robu(tior humi pofito genu, genam alte- fe ccenobio füumma humilitate fubdiderat, $, lib B,Uu ram verberanti obtulit. Nuila re magis frangi- proferamus eloquia: Nequaquam tamen pus tur ira, quam patientia: Accidit, qui injuriam - tamus abfürdum, (i absque ullla circuitione hr E. fecerat, Sanctio ad genua, & veritfimis perfu- ' verborum, magna, ut credimus, ftudiofis vir- Don. 6À In füs lachrymis, veníam , pacemque precatus, tutum quibusque zdificatio conferatur. É5 geming perturbationi, libidini,atque irz,qua-. ingenti itaque atrio fübdiali , illa multitudine rum utraque eft impotentiffima,ab una vene- monachorum- per duodenarium numerum randi fenis patientia fenfit fact am cffc medi- diftinétis orbibus confidente, cum quidam cinam. i fracrüm füfceptum ferculum paulo tardius in« S. Greg. 1. XXXIX.Quadam die Abbas monafterii Fun- . tüliffet, occafione iftius rarditatis , przdictus 1.díal.c.2. den(is contra venerabilem virum Libertinum . Abbas Paulus, qui inter turbas mipiftrantium exarfit gravi iracundia,ita uteum manibus cx- fratrum difcurrebat, exerta manu palma eum . deret. Étquia virgam, qua eum ferire poffet, füb omnium perculffit intuitu , ita ut fonitus minime invenit, comprehenfo fcabello faciem etiam adverforum, vel longius confidentium Lyreus Ll.lpgph , eiaaccaput tutudit,totumque illius vultum tü- auribusrefültaret: Hoc autem ab eo factum eft h mentem ac lividum reddidit. Qui vehementer idcirco, ut cunGis, qui aderant, patientiam czfus ad ftratum proprium tacitus receffit.Die juvenis patefaceret, & omnes;qui interfuiffent vero altera erat pro utilitate monafterii cau(a, cali fpectaculo: modeftiz erudirentur exem« conítituta. Expletis igitur/hymnis matutinali- plo.-Quam maturo autem fenior fecerit con- bus, Libertinus ad lectum Abbatis venit;ora- filio,res probavit. Nam memorabilis patien- r tionem (ibi humiliter petiit. Sciens vero ille, ti& juvenis tanta id animi benignitate fufces quantum a cunctis honoraretur, quantumque pit, ut non modo nullus fuerit ex ejus in ore J diligeretur, pro injuria,quam eiingefferat,re- fermo prolapfus, vel tenuiffimum murmur cedereeum a monafterio velle putabat,atque tacita labiorum agitatione fignatum , fed ne N anu, Eu requifivit,dicens: ubi visire? cuiillerefpondit: ipfa quidem oris-modeflia, atque tranquilli- htbj7 monafíterii conftituta eft cau(aj Pater, quam. tas, aut c ? - olor faltem quantulumcunque mu hj5 declinare nequeo, quia hefterno diemehodie tatus, iturum promi(i, illuc ire difpofui. Tunc ilie a Qualitäs patientie in morbis. fundo cordis con(iderans afperitatem & duri- XLI. Servulus mendicus toto vitg fus Marul.l.;. tiem füaam,humilitatem atque manfuetudinem tempore paralyfi laboravit, ita ut movere fec.4. Libertini, ex lecto profiliit, pedes Libertini te- non poffet, femper in novis morbi acceffio- nuit, fe peccaffc, feque reum effe teftatus, qui. nibus gratias Deo agebat , unde & Angelo- tanto talique viro tam crudelem facere contu-. rum cantus in morte audivit; & odore fuavi- meliam przfumpfiffet. At contra Libertinusíe- fimo fragravit. XLIE S. Clara v erviginti octo annos äin&a Sur.in vita fe in terram profternens,ejusque pedibus pro- volutus, füz culpz, non illius fzevitize fuiffere- eraviffimis morbis, nullum fibi dolorem gra- 12. Jul. ferebat, quod pertulerat. Sicqueactum eft,ut. vem cffe confeffa eftpoftquam Ch D 1 cifti graiam - ad magnam maníüuetudinem perduceretur Pa-. cognovit.- [LEM | | ter, & humilitas difcipuli magi(trafieret magi- ^ XLIII S. LydWinä continuis trizinta oCtO Idem to.7. — ftri. Cumque pro utilitate monafterii ad con-. annis extraordinariis morbis & doloribus le- £, a77. | ftitutionem caufz egreffus fuiffet, multi viri. &o (ic affixa, ut nec fürgere, ncc pede cerram noti, ac nobiles , qui eum valde honorabant, tangere potuerit, maximos €o tempore þfa- * - vehementer admirati , foliciti requirebant, vores a Deo accepit. : quidnam hoc effet, quod tam tumentemaclu- -^ XLIV. S. Bona Monia! is cancro laboransRöderiq. ridam haberet faciem. Quibus ille dicebat: cum ubera vermibus ícaterent, illorum P. 1« tr. g. : hefterno die fero,peccatis meis exigentibusiin unum, licet «gre, S. Dominico petenti por« * !9- fcabello füppedaneo impegi, atque hoc per- rectum in gemmam primo , deinde vero, tuli. Sicque vir fanQtus fervansin pectore ho- ubi redditus eft, in vermem iterum conver- , norem veritatis, & magiftri, nec patris prode- füm vidit. bat vitium.nec falfitatis incurrebat peccatum. XLV. S.Gertrudis cum Chriítus ei appa- Ibidem. joan. Cat- XL. Caffianus de juvenis cujusdam patien-' rens, & una manu infirmitatem, altera fanita- fianus tia fic fcribit: Poft diesadmodum paucos,ma- tem portans , optionem eligendi feciffet, re- Mat €oll. 19. joris do&trinz defiderio pertrahente, rurfus fpondit: Ünicum cordis mei defiderium eft, : 92. li €. 1. ad Abbaris Pauli ceenobium fümma fpiritus ut non mea, fed tua voluntas fiat, alacritate perreximus: Ubilicectplusquamdu« ^ XLVI. Abbas Benjamin, etfi folo tactu aliosIbidem, - centorum fratrum numerus moraretur, in ho- curabat, fetamennunquá a graviffimo hydro- nore tamen folennitatis,que id temporisage- pis morbo curare voluit, id ,u'nicum acced enti« bus Titulus CXI.. Patientia. d 713 kb- bus dicerc—f-'olitus ; orare Deum pro anima nebat; cumque Epifcoqüs quidam oculis la- ; mea, de corpore nihil foliciti, quando illud & €hryias ex compaffione manantibus, ipfam us fano mihi in re nulla unquam commodavit. confolationis cauía acceífiffet , mulier hzc d —Pratum XLVII. Barnabas-monachus, cum iter fa- perevidentia internz hilaritatis figna omnem i Spir. c.16. ciens przaacuti ligni particulam pedi infixiffet, a Przlato illo novit depellere triítitiam, di- u$ nunquam eam extrahere voluit, vifitantibus cendo: Cur hoc in me donum & fpecialem m dicere folitus, quod, quaato plus mortificare- gratiam, quam dilectus meus Chriítus Jefus J tur homo exterior, tanto amplius interior,qui mihi przftitit, admiraris? Dic fodes, íi ali- li fecundum Deum formatus ett, vivificaretur. quis tali cum conditione carceri effet inclu- " Vi,PP.. XLVIII. Senex quidam frequenter €gro- lus , ut inde egredi nunquam poffet, donec d« 5. lib 7. tarefolitus, cum quodam anno liber ab omni n.. 4'. carceris muri & parietes e fundamentis cor- x morbo fuiffet.graviter affligebatur,& dicebat: ruerent, in hunc vero carcerem condemna- T. dereliquit me Deus, & non vifitavit me. Chron. f. tus videret 5 quod predi&i muri paulatim t XLIX. S. Dominicus eum graviter egro- corruerent, & totalem minarentur ruinam Dojn. C 2. tans a focio moneretur, ut folatium a Deo - $. 45. pro ejus liberatione, nunquid merito talis lz- pofceret, primo ipfum increpuit dicens: Nifi tificaretur? lta quoque anima chriftiana in de tua fimplicitate mihi conftaret,te protinus n mortalis corporis carcere conftituta videns la hinc expellerem, quod hzc dicere non fis ve- corporis fui vitam & falutem paulatim ter- ritus: dein in humum fe abjiciens, gratias, in- ij minari, feque ex captivitate carnis mortalis quit, tibi ago mi amantiífime Deus, pro his, brevi liberandam e s qus mihi dedifti perferenda. Auge dolores, lztandi. ffe, juftam hab;t caufam $ multiplica cruciatus, da centum morbos ; da- LIII- P. Joannes Rho de inclyta Dei an-Jo. Rho. bis etiam, fat ício, fimul patientiam. cilla Urfula Benincafa Virgine Neapolitana fe-1. 6. c.4. Lyrzus ' L. Simili modo Margarita Auftriaca Philip- quentia fcribit: Quam acres & vehementes!*: 5 i tertii Hifpaniarum Kegis olim conjux, cum l.ln.ap?ph. p e fint calculi dolores ut neminem experimen- ravibus affli&a morbis, oíten(ía Chrifti cruci- to fcire velim, ita unum aliquem cffe, qui 4 . fhixi effigie monerctur, ut ab eo mali remiffio- non aliquando audierit, non opinor; item. nem flagitaret,apage, inquiebat; neque enim que neminem tam durz atque hotridz vir- ls decet, Chriftum plagis & zerumnis confectum la tutis, qui laborantibus, minus clamores at- in cruce pendere, & me a minoribus malis li- que ejulatus, quales plerumque viris etiam a berari veile: ac mox ad Chriftum oculos con- fortibus expreílit doloris immanitas, gemi- vertens, auge, dicebat ; Domine; dolores, & tum tamen aliquem, aut faltem levem vocis lJ da patientiam. fignificationem non permittat. Vix igitur üadafy in LI. Nicolaa Virgo in Picardia omnes Chri- credi poffet, nifi poft mortem fe&o corpore la ann. Euch, fti cruciatus, (ola morte excepta, & Matris do- heb. 57. id factum fuiffet palam, pregrandem calcu- l [] lorum Reginz dolores volebat fentire. Et lum eam tamdiu cruciafle, quamdiu quoti- videtur partem non infimam impetraffe. dianis dolorum incrementis, ad eam evafe- Quinquaginta annis jacuit inter dolores,quafí rit magnitudinem ; quos illa dolores adeo jubileum doloris & mortis. Intumef(cebat, AManills, diffimulavit, ut nemo querentem, nemo le. Gb detumefcebatque quotidie, flammasque vide- viter ingemifcentem audierit, nemo, ut ver- batur fpiraretenerum corpus. Cancer illi pe- bo dicam , [civerit. Quantum hic eluxit &us omne, ac linguam depaítus eft. Acceffe- patientiz, quz fibi ex illo calculo fuper Ery- re pertinaces ftomachi lapidisque dolores. Et threas gemmas illuftriorem coronam cffor- quidem feftis majoribus, ut in ecclefia du- tnavic ? 1Surinvit plex officium, ita ipfi duplex dolor. Videba- 27 ]UL tur in folemni:atibus feftorum totis viginti Q,ua?itas pati entie in ajïz'&ionibuf quatuor horis, quafi in hora mortis, fuiife in animi. ^ x | agone pofita. Et tamen quafi coclefti quodam LIV. Chriflus in cruce pendens magna vo*Mire, 15, [dem 07 | dolorum hydrope plena, petebat avidiífima ce clamavit: Deus meus, Deus meus, ut quid v, 34. f af infatiabilitate febrium genera, & dolores dereliquifti me? omnes, puncturas, tumores &c. At vires ad | LV. S. Catharina Senenfis per multos dies R rodriq. hzc ab altari (amebat, nam & Sacris intereat, omni con(olatione fpirituali deftituta, & fce- p. ». tr. g. & ccelefti pane reficiebatur quotidie devotio- diffimis in(uper cogitationibus impugnara, - 29* l odBFiQI ne admicrabili. Ita poft quinquaginta dolo- majori cum fervore orsbar, feque ipíam fic pb rum annos, pulla corporis laceri ac mortali- alloquebatur: Tu viliffima peccatrix ron 6 18' tatis veíte exuta, quadraginta totis horis, mereris ullam confíolationem. Qnuid ? non claufis oculis, jacuit, & paffionem fibi legi effes cu contenta, f/i damnadonis ecerng fen- poftulavit, flens acerbiffime, quod durum ha. tentiam evaderes, etiam(i tenebras has atque beret Deum, qui illi non plures, nec majo- tormenta, tota vita tua pati cogeris? certa res dediíTec dolores [oider affam fuilfe. ; nihilxenim fe huc usque es nec velle, nec debere te fervire Deo pro recipiendis confolationibus hujus vitm , (ed Manfidic, — LII. In prato fpirituali de quadam nobiliffi- uteo gaudeas in zterna vira. Erige teipfam 824 m profapiz, rarzque pulchritudinis fzmina igitur, & orationem profequere, in fidelirate legitur, quo(i, cam adeo facta fuiflet leprofa, Domini Dei tui per(everando. pidem, ut omnibus eam afpicientibus horrori effet, LVI. Quidam eximius Dei fervus cum ex-Ibid. c.29, cunctis de familia fua aliisque cognatis ipfam traordinariis, quas .a Deo acceperat, illuftra- tionibus indignum fe ratus, eas, a Deo auf^rri : d?glo»rantibus, fola ipfa hilaris & jucunda ma- petiiffer, 'Sys 55 3 Fübliotbecee Manualis Concionamriee 714 etiiifct, & ideo, integro quinquennio in fum- rientium vocibus tanquam p,fall&nti-um canme- mis deíolationibus relictus fuiffet , tandem tibus deleGabatur, pulcherrimam ventris fui citharam in filiis. cernens, & pietatis harmo- duobus Angelis eum confolati volentibus di- "xit, non petere fe ullam confolationem , fed niam omni lyrz numero dulciorem. LXIiV. S. Melania calente adhuc. mar - füfficere, quod Dei voluntas in ipfo adim- leatur. la * corpufculo, & necdum humato, duos atnifitep. 25« Blofius in filios. Et tamen lachrymz gutta non fluxit, Theodo- LVII. Cum S. Brig itta quondam Chrifto UI .a ——É—RMRÓÁÁ— Á yt, lib monili quefta effet, fe a vanis & inutilibus cogitatio- ftetit immobiles, &.ad pedes Chrifti advolu- C€. IO« ta, quafi ipfüm teneret, arrifit. Expeditius, feln c' gl' nibus, timoreque judicii tantopere vexari, re- fpondit ille; Hzc eft confummata perfecta- inquit, nunc tibi fervituta fum,Domine, quia que juftitia, ut, ficut tu olim in fzculo contra tanto me onere liberafti. voluntatem meam talibus vanitatibus te de- le&abas, nunc contra voluntatem tuam, va- . Qualitas patientie in martyrio. PC!OCJ' 3* de ofíc. nis & mundanis cogitationibus vexeris. . LXV.S. Ignatius Martyr ad beítias damna: Baron. t9. ii o 4 R odriq. LVIII. Quidam eximius Dei fervus dice- tus dicebat: utinam fruar beftiis, quz mihio. Annal, p.r.tr.g4bat: Quadraginta jam annis fervio Deo in patatz funt, quas & opto veloces effe ad in- fb ann. C*. 29. . multa oratione, fine ullo guftu & confolatio- teritum, Quod fi venire nolueript, ego vim !62 [ygis ! ne, eo tamen die, quo eam facio, fuave mihi faciam, ego me ingeram. Ignofcite, filioli, experior & expeditum virtutum exercitium juid mihi profit, ego fcio. Nunc incipio effe $ Im.l Chrifti difcipulus, nihil de iis, quz videntur, 3. G 31 at quando ipfi in hoc defum, fentio meip(um totum flaccidum ac posne exarefcentem. defiderans , ut Jefum Chriftum inveniam. Ignis, crux, beftiz, confractio offium , mem- Blofusin LIX. Joannes Taulerus refert multos ad confol, fe veniffe dicentes, male fibi effe, multisque brorum divifio, & totius corporis contritios pufil. & tormenta diaboli in me veniant, ut tan- & gravibus tribulationibus fe agitari, quibus — ipfe refponderit: Imo bene tibi eft & belle tum Chrifto fruar. iptc. LXVI. S. Dionyfius M ju bente Diocletia- Mar uius empl. dl I "procedit negotium , gratiaque eft, quam tu i IX. SI poenam arbitraris ; cumque inítarent ipfi: no fuflibus prelumbatis, dein equuleo íu-1. s. c?s. fed hoc culpa mea accidit: ipíe iterum dixe- fpeníus, & virgis cefüs, admotis etiam lam- rit: demus ita effe. Tu tamen crucem,quam padibus miferabiliter uftulatus, pro ejulatu Deus tibi imponit, libenter amplectere, ipfi- clamorem edebat, quo fe Chriftianum efle affeveraret. Et millies, inquit, occidi pof- que te plene refigna. Cumque illi rurfus re- Kf t plicarent, fe ariditate fpirituali, ac tenebris fem, Dominum m 3 m confiteri non Y 0C ceffarem. eum *Je u ! 3 ] vexari atque confümi: ipfe rurfus quoque di- V xerit: & hoc ipfum zquanimiter feras, majo- LXVII. S. Martinus Martyr tenellus Mar-v- Ibid,. tiani Przfecti juffu bubulis loris flagellatus, rem enim tibi accer(it gratiam, quam fi multa ! fenfibili devotione perfundereris. in equuleo ungullis laceratus, ad machinam applicicus,arbori ad medium usque fciffz in- — Qualitas patientie in'jatura cba-' fertus, in ferrea crate toftus, plumbo liquato Toruim. perfufus, in frixorio co&tus, in cacabum pice , Manit i $.Bafilius : ,LX. De S. Job di cit S. Bafilius: nonne Job bullientem conje&us, feris immanibus obje- lh £ .hom. 4. de adamantino corde erat? non me impadta ipfi &us,in fornacem miffus, ubique falvus evafit, grat.ad. . erant ex lapide vifcera? momento temporis donec tandem capite truncatus obiit. una & eadem plaga obtriti liberi decem con- .LXVII S. Vincentius Martyr cum in 'Ibid, ciderunt in perquam amoena domo. Non eju- equuleo füblatus a Daciano przfide per lu- Pemen lavit, non fibi divulfit comam , vocem inge- dibrium quzrercetur, ubinam eflet? in fubli- ln Jfag nerofam nullam emi(it, magis vero celebrem mi, inquit, unde te poteftate terrena tumen- P. 16 illam, & omnium ore decantatam gratiarum tem aliter defpicio. Gravior minitanti, non aCtionem deprompfíit: Dominus dedit, Do- minari mihi videris , inquit, fed, quod votis tninus ab(tulit. omnibus concupieram, offerre. Igitur cum Ibid. LXI. Abraham cüm unicum haberet filium, ungulas, faces, prünas, toto corpore dilace- z eumque manu fua interficere juberetur , non rato conftanter exciperet, dixit: fruftra fati- geris, Daciane; non potes tam horrenda ex- reftitit imperanti, non rationem faQti popo- fcit, fed tanta cum alacritate paruit, ut plura cOogitare torrmnenta, quam ipíe paratus füum fuftinere. Carcere, ungulz, caudentes lami- quoque fi imperata fuiffent, faCturus fuiflet. S.Ambrof. LXVIIL S. David, tefte S. Ambrofio, mori: nz , morsque ipía ludus, jocusque Chriftia- in otat, detorum filium flebat, mortuum non dolebat, nis funt, non tormentum. : moe Cranat. fn obitu Va- Flebat, ne fibi eriperetur, fed flere defiit ere- LXIX. Duo adolefcentes cum ad im len.Imp. ptum, quem fciebat effe cum Deo. Et ut landum cogerentur, petierunt ad altare duci, Symb. fid. Íícias, verum effe, quod affero, incaftum Am- quo ubi purvenerunt, füper prunas manus!: 2« 6 18- mon filium flevitoccifüm : parricidamAbfalon impofuerunt, quz in altaribus erant, & dixe- runt: (i manus hinc amovebimus, facrificaffe doluit interemptum, dicens: Filius meus Ab- falon, filius meus Abfalon. Innocenter fi- nos exiflimate: & ita perfeverarunt, quoad- omnis caro confumpta eft. . lium non putavit effe lugendum, quia illos fibi periiffe lugebat pro fcelera, hunc pro in- LXX. S. Edmundus Rex Angliz cum fe : ,,;Bzron. te, nocentia credidit efTe victurum. lg hoftibus undique vallatum cognofceret, de'o. ann. fdem 1.r. LXIII. Mater Machabxorum fpectabat la- confilio Humberti Epifcopi ad ecclefiam fugit, 876-n 42 rborem ubi a miniftrjs ,impiisextra&us,& ada ofic,c.4 1. ta filiorum, guoc funera, tot ttophza, & mo- ligatus i 4 Tüuus CXl Pgtientia. zi5 hi ligatus diutiffime Bagellatur, dein fagittis fit Deo. In quo bonorum noftrorum Summa 0 tam multis velut meta transfoditur, ut vul- confiftit: utque jumentum molam verfatilem neri jam non locus füpereffet, quousque de- oculis claufis circumagens , & a molz cen- ritis,mg nique & caput ei avulfum gü. tro nunquam fejun&tum , per diem integrum 'i.üüp. 18 i Uuüliias. bonz farinz plurimum molit ; ita patiensani- lu« Theodo- mus voluntati divinz , tangnam centro fuo LXXI. S. Jacobus, eum ei demon mina- l$ ret. hi. retur, fe eum infamia obru turum, ut nemo per amorem femper inhzrens, mirum, quan. l) rel. c. 2 1. tos faciat in virtute progreffus quantumqué illum afpiciat , refpondit ille: agam tibi gra- mercedis pro altera vita exaggeret. Unde tias, invitus enim tuum inimicum beneficio fatis mirari non poffüm , querulas animas , afhcies, ut qui efficies ; ut magi; verfer in Deo recordatione. quz quafíi per morbi occafionem ab omni fpe Pe'OC. l ET promovendz Dei glorig deciderint, non tam fa'.an.' W. de offic. LXXII. S. Cyprianus audita mortis fenten- | 12. Anml. ' tia Deo gratias, inquit, & Spiculatori viginti de zgritudine, ejusque incommodis conques rel. c. 42. runtur, quam iftam jacturam fentire fibi vie quinque aureos numerari juffit, fignificans (e dentur, quafi Deus earum egeret opera , & im l69- beneficium ab eo accipere, non interitum. de utilioribus operariis providere fibi non li Lyreus in LXXIII. B. Guilielmus Rofchildenfis in poffet : vel potius quafi ipfe pro operariis apopht. Dania Abbas nonesgefimum agens annum; preces fundendo, & in eum finem moleftias ll S. Ien. l. -vidit per no&tis quietem Angelos coronam $. 6 3. doloresque Deo offerendo , plus ad lucrum n, auro gemmisque di(tinCtam affabre texentes, [j« animarum , divinzque ploriz augmentum cumque obftupeícens quereret, cui eam ap- momenti adferre non poflent, quam dum in 0y pararent ? refpondentes audivit, (ibi parari, & tunc (imiles querelas abeunt , & a pacifica morbi le perficiendum effe , cum fatis pakfï'us tolerantia , per inutilia de(ideria . Don finé effet. amoris divini difpendio, miferabiliter di Spec. ex- LXXIV. Patientiffimus Libertinus fcabel- antur, " ag hl d empl.d. 1.]o füppedaneo percuffus , dum humiliter fu. " ex. 5. ftinet, & quzfitus, quis eum in facie tam LXXIX. P. Rho de Duce Giojofa, qui re- tho. 1. & ligionem Capucinorum profeffus fuit, aliud c. 3. f d 1 foede deformaffet, fe in fcabeilum incurriffe refpondit, [zvitiam fui Abbat &terna memoria dignum narrat exemplum, t is , quo per- quod veriffimum eíle confirmat, patientize f cuffus fuerat, mitigavit. virtutem cjus effe ener LXXV. B. Magdalena de Pazzis cum adver- Chriftiano - Catholica gi, ut fidem noftram m veriffinàn , & a 1.conc, Seret, fe fine cruce effe, fuaviter cum Sponfo Deo effe, firmiter omnibus perfuadeat. Ait 10, $. 17 füo expoftulabat dicens: heu, mi Domine, ut * [bii, enim : Francifcus Giojofieus ex Duce tota 7 quid a pactis inter nos conventis discedis ? pe- Gallia celeberrimi nominis, jam Chrifti paue pigi nullum mihi mel aut dulcedinem dari, per Capucinorum difciplinam fecutus, pedes nifi fel tuum & acetum, nullas delicias, nifi tua de more cum peregrinaretur ; divertit àd fupplicia, nullam aliam vitam, nifi in perfectif- pagi Dominum , clientem olim fuum ; Ho« :;» fima conformitate cum tua vita. mo hzreticus , ut adefle Capucinos intelle. Maifi dii, — LXXVL. Quidam frater duz(ivit ab Abbate xit, juffit internuncio famulo, ut abirent in 14* 1 $- Ifaac, quare demones eutri tantum tímerent? malam crucem, atque illico facefferent, vix Refpondit : ex quo factus füm monachus, fta- ab eodem famulo fummis precibus impetra- 1 Thid, tui apuüd me, ne impatietitiz, vel iracundise tum eft, ut clam Doimino, quietis atque in- verburm extraguttur meum exiret, Pennequin ccenatis in ftabulo nocte illa effe licerec , & LXXVIH. Evocatuseftaliquando P. Baltha- jucuadiffime illi quidem no&Ctem traduxere, in !fa£cg. far Alvarez ad monialem Carmelitanam cum illius charitate & recordarione ».quae Chri- ftum Deum ín ftabulo nafci P. 1 629: füprema Igritudine collu&tantem , ivit ipfe, voluit, moxque licet febri tertiana laboraret , & cem vgra albente coelo abiere. Haud multum confe-- agens , vires illi defecere ,. vel potius, ut cerant viz , cum Franciícus idoneum nactus altantium Sanctimonialium quzdam opinatze hominem , Dynafte denuntiare jubet, jojos fünt, mens illi in arcanorum cognitionem, fzum Ducem pro hofpicio gratias agere. Per-- quafi a fenfibus abalienata, rapta fuit, quod culit hominem inopina denuntiatio, admiffoe facies ejus ad inftar Seraphini ardore coclefti que equo Dei fervum affecutus , ad pedes fuccenfa, teftari videbarur; Is ergo ad fe re. defiliens , & genua amplectens , dum officii veríus dixit, Deum illi moniali magnam in atque humanitatis excufat errorem , fidei coclo apparaffe gioriam, qua paulo poft poti- exuit, nam ab Jojofzo leniter increpatus , retur , & oQto menfibus , quos cum morbo admonitusque , ut Chrifti Domini humilitas Grinar f conflictans patienter exegerat, plus accu. tem , ac paupertatem in illius fervis aenofcee sjm il mulaffe meriti, quam nonnulle alix bene P ret, meliorem mentem induit , pro omnibus . fane pluribus annis congregaffent : ita pae difputationibus , omnibusque a tientia amori conjuné&ta , & in hac vita cz- credibilis illa fui defpicientia, rgamenuiis ine teris virtutibus quzftuofior eft ; & in altera LXXX. Vir quidam probus per integrum Vir. 8$, apud Judicem ad: coronam & premium illu. ftrior & fractuofior. laboraverat triennium fimul cum fene quodam P?. 1. , Ibidem. qui totum laboris lucrum pro vino in potuim libell. 6 hn LXXVIII. Joannes Avila facerdoti morbo fuutn expendebat, hic autem tametíi vix ha. * 14 o, 4l 7034* laboranti per literas refpondit , ne infpiciat, beret , unde famem fuam ficco pane compee quid agere poffet, (; fanus effet, (ed quomodo fceret, lemper laborabat ; cumque quaíi nu- in illa fua zgritudine plurimum placere pof- dus factus effet, eidem difcedere volenti An- | gelus Blibliotbece ;Manualis Concionatoriee 716 gelus Domini apparuit,eique diiit:Patientiam jubet, ut nihil amplius ve&igalis, aut aliquod Ccone aliud ecclefiz debitum ab illo caupone exi- habe, quiadie fequentiin coelum mecum munem illum ab omni folutione; fcendes, dequa promiffione vir ille patien s aí- gat : fed im quz quidem ipfi, vel ecclefiz ejus deberetur; (ecuratus, feniori dixit: Non difcedas hinc ali» Hoc videlicet ejus factum tota cubi , quoniam advenient hodie mei tollere relinquat. ä Alexandria mirata eft: caupoque non folum me; cum hora facta fuiffet, qua folebat defide- a maledi&is ceffavit; fed omni Epifcopum & Pritib re ad vicum, dixit fratri: NNon venient hodie | [Pj[it. &b juvenem cognatum ofhcio coluit. filii, jam enim tarde eft. Ec ille dixit ei modis LXX 4 XIV. Cum S. Martinus, TuronenfisSulpitius 1 omnibus,quia venient, & cum loqueretur cum Epifcopus, Dicecefes vifitaret,in rhedam fifca- in vital. 2» eo, dormivit in pace; Senex autem flebat di- mili- PT cens: Heu me fili, quia multis annis füb negli- lem per aggerem publicum venientem, ä: tantibusque refertam viris incidit. Sed ubi gentia vivo, tu autem parvo tempore falvafti animam tuam per patientiam, & ex illo die fa- Martinum in velte hifpida, nigro & pendulo palliolo circumtectum, contigua de latere ju- &us eft (enex (obrius & probatus. [] LXXXI. Idem Author ulteri us progredi- menta viderunt, paululum in partem alteram Ibidem.l pavefa&tacefferunt.. Deinde funibusimplicae tur , aliad narrando exemplum de quodam, tis, protenfos illos, quibus miferailla animalia qui fan&o cuidam eremitz inferviebat ; hic conglobantur , ordines mifcuerunt: dumque enim quidquid invenire poterat, maxime de rebus comeftilibus , hoc totum clam & ab- &gre expediuntur, moram fecere properantie bus. Qua permoti injuria militantes, prcipi- fcondite rapiebat ; diffimulabat idipfum fer- tatis in terram faltibus fe dederunt : Deinde vus Dei, at vero longo tempore magnam cCo- if- Martinum flagris ac fuftibus urgere coeperunt: a&tus eft pati famem. Cum autem mori coep fet fenex ille, circumfteterunt eum fratres, & cum quidemille mutus , & incredibili patien- ui furabatur, dixit ei : tía terga przbens czdentibus, majorem infa- refpiciens in eum , niam infelicibus commoveret, ex hoc megis & tenuit, & oículatus unge te huc ad me; flis manibus , furentes, quod ille quafi non fentiens verbera eit manus dicens: gratias ago i e illata contemneret. Comites illico eum con- ftas vado in regnum cce lorum. uia propter i fecuti (aliqua enim neceffitate remorati fue- Unde vides , quod pro cceleíti gloria, quz Mayí if Protomartyri crudelem adeo lapidationem rant) faede cruentum, atque univería corpo- ris parte laniatum , cum exanimis in terram *)imq()l conftitit , Laurentio ignitam craticulam ; lenatio leones , & tot aliis fan&is Martyri- procubiffet, invenerunt : ftatimque eum afello fuo impofuerunt, ac locum czdis illius exe- bus horrenda füpplicia, bonus hic fenex aliud quam folum patientiz conti- crantes, raptim abire properaverunt, Interea nihil expendit , illi regreffi ad rhedam luam, furore fatiato, agi, nuum exercitiu m. Hsec ei fola fuit, per jn paradifüm , potuitque quo ire coeperant, jumenta precipiunt. Quz quam conícendit cum omnia folo fixa , ac i zenea riguiffent, poft adeo poenofa m famem vere dicere : Sa- H tiabor , cum apparuerit gior ia tua. tollentibus altibus vocem Magiftris , flagris hinc atque inde refonantibus, nihil penitus Man(i difc, LXXXII. Annales ecc lefiaftici ex refponfo - Regis Franciz, eviden- movebantur. Confürgupt deinde omnes pa- 7.».2. quodam S. Ludovici, riter in verbera, confumit Gallicas multorum ter oftendunt, quanto mag is fit lucrum, quod quiritur, omni eo, quod ex posna maftigias : tota rapitur fylva de proxi- per patientiam ac mo , trabibus jumenta truduntur : fed nihil omni ibus aliis aCtionibus heroicis compara- tur. Cum enim hic Rex ex ZEgypto & Afía, enitus (zve manus agebant, uno eodemque loco ftabant fixa fimulacra. Quid agerent in- ubi belli illius , quod ad Dei gloriam , & to- tius Chriltianismi commune beneficium ad- felices homines,nefciebant ; nec jam ultra dif- fimulare poterant, quin quamlibet brutis pe- orfus fuerat, infauftum fortitus fuerat exi- coribus agnoícerent, divino numine fe te- tum , innumerasque zrumnas fuftinuerat , neri. Tandem ergo in fefe reverfi, coeperunt reverfus fuiffet, in familiari fermone cum em in eodem loco orum de initis a fe peri- quazrere, quis ille effec, qu Henrico Rege Angl paululum ante czcidiffent. Cum percunctan- culis , ac de tolerati s ad provehendam divi- a & Eg ypto laboribus lo- tes cognofcunt ex viantibus , Martinum a fe nam gloriam in Afi tam crudeliter verberatum. 'Tum vero ap- quebatu t dicens : Si omnia mihi evenerunt advería parere omnibus cauía manifefta, nec igno- , grates tibi refero Altiffime: Rever- rare jam poterant, quin ob viri illius injuriam füs ad me ipfum, & ad cor meum regreffus, tenerentur. lgitur omnes eum rapidis con- & ingreffus, plus gaudeo de patientia, quam fequuntur paffibus , conícii audacis facti, ac mihi Dominus per fui gratiam concelit; uam (i totus mundus fübderetur. merito pudore con fufi, llentes, & pulvere; Surius in LXXXIH. Caupo quidam civitatis Ale- quo fe ipfi foedaverant, capita, atque ora con- vit.tom. 1. xandriz multis injuriis & contumeliis affece- Íperfi, ante Martini fe genua provolvunt, ve- T niam precantes, & ut eos abire fineret, po- 10,1, rat juvenem quendam, Joanni Eleemofyna- ftulantes: fatis fe vel fola confcientia dediffe rio,Patriarche Alexandrino, fanguine conjun- cnarum , fatisque intellexiffe , quod eos- &um. Juvenis apud Ep iícopum graviter con- dem ipfos vivos abforbere terra potuiffet , queritur . LJ Epifcopus fingens, etiam fe commo- veri, ut ] uvenis animum mitigaret ; Itane, in» vel ipfi potius, amiffis fenfibus , in immo- fuit te vel verbo violare? Faciam bilem faxorum naturam rigefcere debuif. uit, aufüus fent, ficut affixa locis , quibus fteterant , in eo rem , quam tota Alexandria mirabitur. Ccra» d fe veftigalium Magiftro, Moxque vocato a jumelnta.vidif(fcnt. Orare Íe , atque obíe re , ld ulus CXI Patientià, — ? Yi te , ut indulgeret (celeri veniam, & copiam tari, bumque cceli feereta penetraffent, puee d pra(taret abeundi. Senfíeratenim, priusquam ri prefati animam in quandam perpetuam üh accurrerent ; vir beatus illos teneri , fuis- J manfionem conípexit introduci, & inter agmi- que comitibus id ante jam dixerat, Verun- na Martyrum collocari: Ibique ei datum effe im & tamen clementer indulfit, eosdemque abire agnoviffe, quod, quía ipfe puer vulnus fibi il- permifit , animalibus reftitutis. latum fatis patienter, & animam fratris usque H 'Pratuni LXXXV, Duo íenes monachi cum uno ad mortem diligens, pro percuffore füo ni- ÜsSipiis fpitit. .2 fratre iter agentes, & errantes de via, inter mium benigne interceffit, patientiam & be« aeltyitLa, fata inventi funt , & aliqua de fatis volentes J & r nignitatem ejus Deus divina remunerante pie» nolentesque pedibus conculcaverant. . Quod tate inter Martyrum choros deputatus fit. bi cum vidiffet agricola ( erat enim inagro ope- LXXXVIII. Dominico Anadono Ordinis Rho. 1. & lo rans) coepit contra illos multa maledicta pro- Przdicatorum ad Valentini ccenobii fores ex- c. 5« 3« J ferre, cum iracundia dicans: Vos monachi cubanti dé more, mendicabuli habitu panno« m eftis? vos Deum timetis? $i timorem Dei fus lacera in vefte fatanas fe obtulit , ac fti« (d ante oculos ve(tros habuiffetis, profecto hoc pem infimis precibus inftitit eblandiri, Ana« lia non feciffetis : ?Tunc ait unus fenior fociis donus & íuopte ingenio in pauperes facilis, u fuis : Per Dominum , nullus ei refpondeat. & importunis precibus impul(üs, quamquam Converíusque ad illum dixit: Recte dixifti, confuetz liberalitatis hora jam abierat , jue l[.i. ^ filimi. Ille rurfum furens, contumeliis impe- fculi patinarh tamen dedit, Hic vero proprius de tebat eos. Rurfumque dixit fenior ad illum; bonorum hoftis, patinam ip(íam in os benefici Vera profequeris, fili ; nam (i veri monachi IH fenis adeo violenter eft jaculatus, ut annis ac ln. eflemus, iftud non feciffemus : Sed per Do- laboribus imbecillum humi affligeret quidem, minum indulge nobis, quoniam peccavimus. da fed tamen victoriam, quam ea petebat inju- $ Stupefactus ille ad tantam fenis humilitatem, ria, non reportaret ; nam Anadoni patientia accefTit propias, proftravitque fe ad pedes fe- conrumeliam diílimulantis , fuperbiffimam nis, dicens: Peccavi, indulge mihi, & per Do- belluam in fügam egit. Beate cum religio- Q minum affumite me vobiscum. Rufticus ergo fis domibus ageretur, fie fecutus illos, accepit habitum. a prz foribus vire " Manf difz, tus pervigil excubaret. LXXXVI. Accidit eo tempore; ut difputa- LXXXIX. Bellovacen (is de S. AntonïöManfïdifc. 9. h. 9. tio folemnis deberet cum hereticis ventilari, lo refert, quod, cum daemones verberaffent 15. n. 7. Qa ad quam cum Epifcopus loci cum multa fe B. Antonium usque ad mortem , & ipfe im- pompa prgpararet itarum , dixitad eum Prz- d mobilis perfeveraret in bono propofito füo , l Cco Chri(ti: Non fic, mi Domine Pater, non Deum invocans, lux emiffa a Deo damones fic eft contra filios fuperbie procedendum, fugavit , Antonium fanavit, Jeíum Chrie [^ j humilitatis ac patientiz, religionis , aliisque ftum fibi affiftentem ei demornttravit, cui virtutum exemplis convincendi fünt verita- Antonius: Ubi eras, bone Jefü, cum dz- $ i tis ad verfarii, non faftu elationis, & oftentatio- t mones ita male me tracarent ? Ego , ait " ne gloriz (zxcularis. Diícalciati contra Go- Deus , eram juxta te , cernens & gaudens liath procedamus. Affentit Epifcopus, diícal- de vidtoria patientiz tuz 5 /uxta ef enim Deus |e .ceati füntomnes ; cumque de via dubitarent, bis , qui tribulato funt corde. obviam habuerunt hzreticum, quem Catho- j Neceffitas, licum exiftimabant , qui eos ad locum recto itinere, ut fpoponderat, nonperduxit, fed ad XC. Frater quidam erat in eongrägätïo*ne Vit, PD, " inquietus, & frequenter movebatur ad iram $1. 5. lib, : nemus quoddam perfidus malitiofe feduxit, ] ubi inter vepres & fpinas pedes eorum vülne- Dicit ergo in femetipfo: vado, & folus ali- ?. n« 33 ) rati funt , & crura fanguine refpería. 'Tum cubi habitabo, & cum non habeam , in quo dicam, vel audiam, ero quietus & quieícet a pugil Dei, cum omni patientia fuftinens, & in jucundam Dei laudem prorumpens , ad me paílio ire. Egrediens ergo manebat in fpelunca folus ; 'na autem die implens fibi collaudandum , & fuftinendum cum patien- tia omnes hortatus eft dicens : Confidite in fitulam aquz, pofait illam in terra/ Contigit autem, uüt fuübito verfaretur, ille vero im- Domino chariffimi, quia de coelo vos manet triumphus , jam enim peccata veítra fanguine plevit fecundo, & iterum verfata eft, deinde expiantur. Cernens malignus ille miram eo- tertio implens, pofuit eam, & rurfüm veríata eft, qui commotus furore, tenuit vaículum rum, & lztam patientiam , optimisque fer- monibus San&ti compunctus , malitiam con- illud, & fregit. In fe autem rever(üs cogno- vit; quia ab eodem demone iracundiz lit illu- ä feffus, hzre(íin abjuravit; venientibus autem ad locum re&tis corde orta eft lztitia, per- fus, & dixit: Ecce ego, & folus fum, & vicit mbe ; revertat ergo in congregationem, quia verfis vero confufio & triítitia. Tüd, dfc. [ X XXVII. Contigit, ut quidam puerulus jul?-ique lab(ore & patientia opus eft.. ;ol no 3- in fchola, Fulbertus nomine, a focio fuo ta- . Dignitas. bula percuffuüs ad mortem .usque perductus -. XCI. S. Antoninus fa&um quoddam mira- $ Antonk, fitL. Appropinquante exitu iftius, vir Domi- bile refert fceminz cujusdam magui fpiritus, nvs in $. TOfle ni forte fopori deditus lectulo incubabat, Bona nomine, quz poenitens S. Dominici exi- P cum ecce vidit in fomnis ipfius animam Ítens in turri quadam juxta portam S. Joan.La- " ^23«€4« a corpore füblatam angelico minifterio ad teranenfis folitaria agebat $ cum enim hzc per coclum deferri, fe quoque miro & ineffabili infirmitatem quandam a Deo vifitata fuiffet, miniflerio., Deo. difponente , pariter co qus totum pectus in centinuum quafi vulnus R. P. Lobn. Dill, Man. Tom. 1f T & tt€ kedee Jüblisbete Mamialis. Concionatorie 718 y. o tedegerat, indeque fcatürirent vermes, eos. hi fimillima, qui in operibus meis fempet ha« ;I 1'4' deo: bui perverfores. Í 36, dem tanto cum cordis jubilo excipiebat, a Chriftus : Lanciz, que caros & gratos habebat , ut; fi fortuito -XCVI. B. Baptiflz Veronz dixit cecidiffet, Recordare, magis me tibi oftendiffe fignum opvfc. 9. aliquis horum vermium in terram mCC 8' n- ipía fubito magna cum diligentia illum re- amoris, dum te afflixi, quam dum te tenere — 7A G3(Q o — — — w ar&te in dulciffimis brachiis meis. Magnum ?7**. colligere, & in vulnus pe&oris cum aliis re- beneficium eft, non peccare: majus, poffe ponere folira fuerit ; Accidit autem, quod, [ . 'eüm ad illam accedens S. Dominicus vermes facere bene: maximum eít in fuperlativo ä Wi ol 1510 illos videret, unum ex illis fibi donari magna gra du, pati malum. cum inítantia petierit, at vero poftquam id ela de Fulginio dixit: Scio; Vit, c. 26, filioli mei, quod nobilitas & valor, qui exit ei fzpius denegaffet, tandem repetitis inftan- tii fuperata, unum ex vertnibus ei configna- de tribulatione, non eft nobis cognitus, alio- vit, cum hoc tamen pacto , ut mox fibi re- qui eniin effet de magna rapina & rapinula ; T ftitueret, quem cum S. Dominicus vix ma- & ilibet raperet ab alio ; deq quo tribulari 515 2 de t nibus attigfler, in lapidem pretiofum con- po ; verfüum vidit ; cumque $. viri comites eum XCIIX. S. Henrico Sufoni quondam juve- Lyrzus l: a- a Deo miffusocreas, fcutum, & haftam of- multa cum efficacia obteftarentur , ne illum nis poplit. 3à ei reftitueret , eamque ob caufam V. Bona .fer ebat dicens: Noveris, hactenus te inter pe flionis adimpletionem dites met uiffe, modo vero ad equeftrem Ordi- amare plangens, promi ut lubuit, tecaftigafli, li 115 exigeret, tandem gemma illa prefatz mu- nem vocari, prius enim, m nunc flagello inique linguz cederis : hactenus lieri reftituta , in fpeciem vermis denuo re- : ubericus Chriftilactatus, nunc felle potaberis. diit, ficut prius fuerat,. "Aita PP. probatum di-- Ha&enus hominibus gratus eras, licet tibi . XClI. Senex quidam habens inimicus, nunc homines contra te calcaneum ————— ————————————— &. 5. libell. fcipalum , quem aliqua ndo contriftatus expu- 6,1.15. ]itforas, i fe- levabunt. Cum que hzc poftridie a facrificio lle vero difeipulus exípectabat &- miífz fecum tacitus ruminaret , jubetur per dens foris; & aperiens fenex invenit eum, cenitentiam egit fenex apud eum dicens: feneftras pr ofpicere; paret, & videt canem obii lacerum panni fegmen- '"[u Pater meus es, quia humi litas & patientia, per aream coen tua vicit pufillanimitatem animi mei. Veni tum ore fpumeo raptantem , & lacerantem, Ti Ed ', "[Ium vox eadem czlitus miffa ei pradixit , intus, amodo enim tu fenex & pater, ego au- tem juvenis & difcipulus , quoniam opere fore, ut deinceps inftar illius fordini pannicu- li aliorum dentibus laceretur. Affenfus eft tuo füpetafti meam fene&tutem. $. Na- XCIII. Quidam Martyr fub Jul iano Apo- ftatim Sufo, & mox e cubiculo defcendit, & Vit. 64 ZiürZ. i aliquam fegmentum illud velut crucis fuz teffzram orat, in ftata toto corpore laceratus , ub corporis partem illzfam fpectav it carnifices tulit, acdiufecumfervavit Etinitio quidem RUP HU ——————— Jul . ut contumeliofos accufavit, nec totum cor- pre infirmitate hümana titubare v ifus eft ; ve- - pus decorantes ; hortans , ut ne illi quidem rum die purificate Virgini facro per Chriftum infantem edoctus, non tantum ferendam cru- parcerent. - In vita. XCIV. S. Secunda cumx Ruffina foror vir- cem fortiter, fed aliam atque aliam exfpe- dicem di- &andam effe didici.. Perftitit ergo & deinceps gis cederetür, & non ipfa, ad ju xit: Cur fororem meam honore ; me igno- inter mille cruces conftans per!äveravig minia afficis ? $. VI. L34.inün. XCV. Cum S. Gertrudis peteret a Deo; EXEMPLA D Ó j C 39* cui rei intendere deberet ? refpondit Domie Qualitas. nus : Volo, ut addifcas patientiam. Cumque önes Vit. 1. $ illa iterum peteret, quomo do earmn addifcere T. S Ignatius tanti zftimabat perfecuti : fuit, que dee«. & vincula, quibus pro Chrifto fuerate. 1e deberet? fequentia tría ci propo ftri£tus, eoque numero po- Rho'übn6l berent ad patientiam animare. 1. Perpe nde, Vexatus atque con bi nebat, utaperte diceret: Si, quz a Deo creata &300. 12. quanta familiaritate notatur a Rege ; qui fi in omnibus prz aliis maxime affimilatur. E t funt, omniaaltera in parte ftaterz collocaren- — fcat tür, in altera carcer, catenz, probra, vix illa inde e(tima , quantum affe&tus meus cre erga te ex eo, quod pr opter me fimilem m ihi omnia prz i(tis momentum ullum habitura 2. Perpende, quid fa- apud fe, neque vero creatam ullam naturam contumeliam pateris. miliariffimus Regis, & in o mnibus fibi fimil- poffe talem in animo lztitiam creare, quz & inde quare pofíit gaudium illud Spiritus, & purif- limus, reverentiz obtineat a familia, fimam alacritatem, quam eorum mentibus in- ecftima, quid tibi gloriz i n ccelis prepareturi folatii fi-. fündit Dominus, qui multa pro illius amore; h 4 3. Confidera, quid amico conferat & inde magnaque pertulerunt. deliffimi amici blandiens compaflio , &ítima, quam fuaviffima blanditate ego iple 1l. S. Francifcus Xaverius tantum habebatNad:ff. is etiam pro Chrifto patiendi defiderium, ut, ficut ab-3n^. crite te. fim leniturus in ccelo pro minim cif. hebd, Q'& ic gravaht. Aliasei- undantibus divinis folatiis identidem clama- cogitationibus, quz te hi baíume bat: Satis e/1, fatis ef? : ictain adverfis non mino- ^?' dem dixit: Singula detrahentium ver tibiloco virtutum , quibus exornata perve- ri contentione:s zmplius, amplius : clamaret. Sed &illud frequenter repeteret: Domine, ne nias ad me , & ego compafliva pietate mea 'compulfüs benigne füfcipiam te. . Et quant o au feras a me hanc crucem, ni(i des majorem, Hinc dicere folebat videri fibi noftrros nequa- lus converíatio tua fine culpa reprobatur , fideliter militare , (i diu nullis exfectato- "eo amulius cor meütn amatoria blanditate quam tibi condefcendit, quia per hoc efficieris mi- ribus exercerentur. BP Twm CXL Patientia: 719 lde Hift. Soc. TII. P. Andreas Oviedus prope Coloniam a tibus, illis chartis difputaret, uno loco palam R. 36. PT. l.4. ]acronibus viatico & veftibus poliatus, con- Tactum eft experimento. It lag vitiis etiam, & quinis vulneribus affectus fe- imn opufe. Ó X. Franciícus Lupius ter in exilium aCtus,fbid, n.19,.- : em E 8' l mivivus relictas eft. Coloniam nihilominus inter feras, & (quod dirius eft) inter latrones Im ?5 debilicata membra trahens ad Fabrum petve- übterraneo in fpécu vitam traduxit, qui ab (f nit, ore lztus animoque jucundus , quod to- hoftibus captusjinfinita, & ctuenta in gladio- Y tidem & ipfe füo corpore plagas, quot Chri- rum licentia duram fcrvivit fervitutem: qui ftus, obedientiz, cauía excepiffet. corpus ipfe faum flagello, acciliciisexcrucia- É Hif.Soc.l. IV. P. Joannes Nunnius cum Socio Titua- tum in fpectri formam éxtenuavits qui vitam ?; Vi c.y 10. n.118. n in Africa a Saracenis fputis, lapidibus, ver» Cibo propemodum nullo fuftentabat: qui in- " beribus crebro petitus, tanta patientia omnia excepit, ut vel ipfi Ethnici in ad ter acerbiffimos Romanz fidei hoftes. vitam h mira;iqpcm «xrumnofiffimam ira tranfegit,ut, quibus mor- ii raperentur. talitás poteft exerceri, omnibus xrumnarum Ibid. l' 140 V. In Bafilia viv ebant noftrorum viginti n, 115. medis toleratis , moreretur demum nudus, ia domuncula luto & lignis contexta, paleis omnique folatio humano deftitutusquippe cui Cooperta, quatuordecim paífus longa, decem D-L l. d ad pauciores abeunti, przeter cadaver, ac triti lata. ]bi Schola, valetudinarium, dormito- corii fruftulum, füperfuit nibil. O preclaram rium, culina, cenaculum erat, Vivebant ta- ]. men lztiíIimi. ad nos devolutam patientiz hareditatem ! li dignam profe&to, cui adeundz, ocezni fzvi- 1bid.1,15..VI. Brunz cum Novitii ad Catechifmum tiam, ac barbarorum imman u$ T. 94. irent, ab hzreticis graviffima queque fünt itatem, (quod & IS. ftrenuiffime fa&dtum eft ) focii experiantur. pafii. Minimum etat contumeliis, probris, in« XLI.Qu i primi de Societate Bra(iliam fünt in-Ibid n.a1, bi Juriis affici. Sape impudicas protervasque grefli, eraciffimam dulcium arundinum re- mulierculas ad itinerea intercipieda fubmi- gionem, tot fünt eerumnis excepti, ut, quibus ferunt;(zpe ipfis fclopeta ad latera,mucrones non decorum modo t ; Verum etiam dulce pro ftri&os ad pe&ora admoverunt ; lapidibus Je(u Chrifto eft pat i; invidiam moveanc. . Hi petere, commune erat. Vincere tamen, licet [ viginti numero quum effent, cafülum e lutó D veterani milites, Turones non potuerunt.- ac levi palea a fe ipfis conftructam ; quatuor- Lit. th. VII. P. Antonius Monfarrate, & P. Petrus aes, eum in ZEthiopiam navigarent, a Turcis decim in longum, decem in latum pedibus in- coluerunt: hi veftem ex navalium velorum capti feptem annis in catenis hzferunt, tanta fruftis, qug naute donabant, atramento ut- cum (üavitate, ut f des ofcularetur. vt pe alter alterius compe- cunque infedis, fibimetipfi famebants hi li- gneam illam Mandiocz farinam, & olufcula, xVit' cl 400 : VIIL. P. Balthafar Alvarez in tribulationi- in efculenta, ä in potum decoctam ex milio fri.. bus animabat feipfüm, & dicebat: Erras, fi co- gidam habuere. . Hi czf(a in fylvis, atque hu- " ' Bitas, te integrum; & non bene contufüm per- meris, quantum conniti poterant, convecta : venturum ad ccelum. Coelorum enim regnum materia tem lum conítruxerunt, cui quan- eft detruncatorum regnum, tentatorum, affli- tum defuic e j [v &orum, contemptorum, & qui has & fimiles tatis, Et hec gantiz, tantum (üperfuit pie- illis veluti domi nafcebantur i: erumnas experti funt. Quomodo igitur au« decora, quge quamquam ad patientiz laudem deres inter tot celebres ac decantatos Duces X ampliffima effent, nullis tamen partibus cum ac Capitaneos comparere adeo timidus? Ut lis, qua pro animarum falute peregrinanti- fi Deus caufam & litem tuam tibi ipfam deci- bus obveniebant, poffent comparari Hujus- . dendam committeret,eam contra teipfüm de- modi enim olim fuere, aut etiam nunc alicu- ! cideres. Alias dicebat, arboris fanctz crucis :S Vi[l Il 5' nec folium. bi funt, eze peregrinationes, ut qui eas in gre. decidere. permittere nos debere in te'rram diuntur, triumphalia mereri poffe cred &ITle. j alta Rholib.é ^ IX. Hieronymus Platus, qui luculento oþc- nemora, feris at Itur ad diffitos & filveftres barbaros per que ferpentibus infeíta, & ab & 3. n. 12. rE religiofi ftatus bona complexus, effecit, ut oibe condito mortalibus inacceffa. 'Itur aue s ] fua fi bona noffe velint viri religio(i, felicibus tem ? erravi, etenim fecuribus ceduntur effe liceat. . Eodem ingenio, atque eruditio- antiquiffimz fylvz ab zvo inta& &, atque ne, de perfedtione Chriftiani officii libros plu- in transveríüm enatis truncis, res elaboraverat, jamque ad umbiculum per- aut caíü, at- que &tate procumbentibus implicatiffimz ; ductos, ac typis paratos habebat, non (ine ä magna eorum , qui viderant, approbatione, quumque vix poft ferrum pateat additus, ni- vibus fzpe; fzepe glacie, aut inelu&abili quum tyronis unius incogitantia perierunt, cam porum ac paludum uligine excipiuntur. juflerat Hieronymus chartas, quas in menfa Itaque non femel faétum eft, ut integro an- offendiffet,concerpere,atque auferre ; ille obe- no ; labore maximo itineris rationem fide- dientiz properus, ac parum attentus, ut ea [Nädäg ribus métientes, quum a pertz filveftris viz ni. etite etas folet, libros in eadem forte menfa ja- paffuum millia CCC. perfeciffent focii, omni [ hi centes invadit, ac temere concerptos,'fcedius p rerum neceflitate vexati, tum demum fpar- etiam difpergit. Quam gravi petitione Hie- fos in montibus barbaros- indipifcerentur, ronymi animum ea percufferit ja&ura, non ipfis , quas in filvis evaferanr, feris. imma- e&,op*inionf,.intcrrogandum : fed nihilominus niores. Ad hzc, quicumque militiz no- fuz mentis fuit,vocis ac vultus, ut etiam reni- men dedimüus , erudiri fas eft; patriam tens,-exanimati adoleícentis püdorem timo- enim dub V rc mque diícufferit. Quam profunde de virtu- bingus. io procul fic pcreg(rinantes obtine- CTTttt23 L R-'Po Lgbno .Biblo Mano Töm. Il 2 XII. ii « & — 7 Q Jibllotbere Manualis Concg"mtore'æ — m i XII. Henrieus Henriquez aieb*ät, neminem XV. S. Francifcus Borgia dolores morbo- vir, 1. 2, ucri rum non tantum conítanter ferebat,fed etiamc, E fibi videri religiofüm , qui non aliquid 1 Ille uotidie in patientíz ratione s referat. augere ftudebat, quo meriti uberiores feges bi periiffe di- colligeretur. Hinc pharmaca egrotans,quame olim, qui nihil dederat, diem fi xit, &gentium pla ufü beneficia hominum ge- vis amara: forbendo hauriebat, ut amaritie neri excepta vox e€ ft. Ifte diem fe perdidiffe diutius cruciaretur. Carapotia quoque dentie bus eadem cauía mandere folitus, uc qui Mi- credebat, in quo nihil culiffet adverfi; nam quia conttaria cce li cerrarumque eft difcipli- ni(tri voluptatis olim fuerant, iidem poena illic finiftra ac« torquerentur. Caufam aliquando rogatus na,quz nobis hic dextera funt, ** €3. $5 * *5 vVC3 - v —— cidunt, & cum intonuit lzvum, fofpitamur. modefte refpondit : Belluam iftam (id eft, XIII. Leo Henricus ibat longiffima in füp- corpus) plorare jubeo, ut, quam deliciis vo- Ibido n- 260 plicatione prior homini paru m attento , qui; luptatem cepit palatum, eandem abítinende aHen- amittat, expietque. Meminerim & ego; Chri- ut erat corpore procerus, elatum füpr ftum Salvatorem vel in cruce guftafíe. - fT 25 CO rici pufilli, & calvi hominis vertice , funale Vi n cereum przferebat, ex quo perpetuum fer- XVI. P. Joannes de la Placa tot tantisque An. Pront, morbis excruciabatur ultimis annis, ut dice- Mexic. ventis czre in ejus caput ftillicidium caderet, 2 quod feptem ipías horas, quod nimi rum €a rent Patres Deum voluiffe alterum!Job 5o- cietati dare, Preter alios morbos poftremis duravit füpplicatio , patientiffime diffimula- vit Henricus, domumque reverfus , demum fedecim annis chiragra graviffime laborabat; ultimis vero tribus annis tantum in tergo fu- queftus eft, ut diceret per jocum : Enim vero me, ut mancipium , egregie cereo mactafti pinus jacere cogebatur, quz omnia ille in- ftillicidio. Qui hujus patientiz magnitudi- viéto ferebat animo, ut nihil unquam dari nem voluerit zftimare , is aliquot ftillis ex- fibi permiferit, ferens infüper focii fui quo- periatur ; ve tidianos in morbo tanto errores circa fe pa- reor, ne ad illas totä?defh-atpa— tientiffime. Inter füummos dolores mentem tientia. - ad Deum elevabat dicens: Tu, Domine, ver« ualitas patieniicä in qorbis. bera ingere, ego miiferere percurram.. Ajebat, Rho.libé. XIV.lgnatium,quemnatura perferocis, at« ä c.4.Noftra dentisque ingenii formave rat, longa virtutum plus aliquem ín morbis mereri, quam cum n. l. exercitatio contrarium in habitüm reforma- fponte mortificationem aliquam quis fufci« vit; nam patientiz, iadolentizque quotidia- pit, ut propriam ibi voluntatem , & pericu- na edens documenta, lentioris genii fidem lum inanis glorim. Rogatus in tantis dolo- ribus, num mori tandem cuperet, refpondit, !bidu c. 4. medicis propemodum fecerat. Et paulo pott HC fcribitidem: Crebris Ignatii virtus exercitia fe cupere quidem Deum videre, fed a dolo- rum impatientia tantum abeíle, ut majores eft valetudinibus; ne quid in illo ad perfe- &um virtutis magifterium poffet. requiri. cuperet. Conftans enim femper , & tranquilla homini XVIL Cafar de Novellis Novitius cum he- Ann.Prov. par froftratim exfecraret, inter füummos tamen Neap. patientía füit, non mod o morbis, fed impro- bis curationibus inexpugna bilis; quod diffi- dolores fübridebat. . Cau fam rogatus hujus Nev.16o5. rifas, fübrideo, ait, & quia me pati gaudeo, cilius effe arbitror, quafi, qui morbos aut Dei juffu, aut naturz labe, aut proprio errore con- & quia fpem habeo cceleftis patrig , & quia dimon hilaritate torquetur. 1 tractos modefte ferunt ; hominum aut igno- deo non Vita ;.,3.- rantiz , aut improbitati legitime irafcantur. XVIII. P. Jacobus Laynes usque a Á Adolefícente medico utebantur focii parum frangebatur morborum vehementcia, ut etiam €. 16, Provle; morti vicinus fe ad függeftum concionandi Yégy docto,nec multum attento ; hicinterno calore adeo calida omnia medica- gratia ferri juberet, afirmans; Chrifti mili- - languenti Ignatio, tem in vita otium ignaviamque peftes animo--. menta adhibuit, ut exiguo ac generofiffimo Proy, mero ad potum dato hepar incenderet , cor- rum fugere, pugnanterm vero & armatum oce , ao Col e dire cruciaret, cumbere debere. Nig, ruptaque ftomachi temperi XIX. P.Ludovicus de Ponte cum : die Vehe- Vita l. 4, multaque inje&ta vefte ad continendum calo- ï Wíit ris fanéto vehementius exarfiffet in cupidita- c. 4. $. 2, rem, haud dubie enecaret. Quo in periculo Ignatius, quamquam infcitiam adolefcentis te experiendi dolores Chrifti, articulari mor- & s. bo, qui per totam vitam eum non deferuit, fentiret. feque ea curatione periclitari videret, nullum tamen verbum ea de re fecit, nec mi- correptus, tam ferena ac lzta fronte eum ex- nimum queftus eft, preclaram fibi patientiz cepit, ut intenfiores femper optaret. Unde quzrenti, quomodo valeret ; ipfemet mor- Metoly, fegetem oblatam tacite fecum gaudens. Vee rum frementibus domefticis, atque indignan- bum fuüum defícripfit dicens: O mi Pater, quomodo Deus hunc peccatorem caftigat? tibus, unius nec optimi medici negligentia nullum habeo membrum ex- Án b communem parentem perdi , Alexander Pe- preter caput, COlL LOï tronius evocatur, qui vociferans , hominem pers mali proprii. Nam oculi funt quafi tela Vóio, obdu&i, dentes mihi dolent, five calido, five calidis fomentis füffocari,data affatim frigida, frigido utar potu ac cibo, dolent maxillz, fto- apertoque aurz cubiculo, quum falutem red. machus, lien & latus, e quo movere me non didiffet, interrogare aufus, inepta imperia, atque in non dubiam perniciem urgentia,exe- audeo, ne refpiratio mihi difficillima fiat : hu- mores adhuc minus: jecur & renes exuerunt qui cur fuftinuiffet, nobilem illum, & patien- Rho. t tiz tuendz ab obedientia commodatum La- me, humeri ftringuntur arctiffime; manus a€ M conifmum elicuit : Obediendum eft , nec in pedes ardens gutta ipfedit. Deo fint laudes. Lug Fecit autem votum , nulli alteri manifeftandi ues &a cauía verbum amplius 'addidit Iguatiuse - ï Tituus CXI. P. 72l 0. if. 1.4. M 5. 0.3. $. 1. &&. fuos dolores, nifí quem fcelera fas non effet. mine infignata efts concutiebatur violentif- D Nihil admifit, quod dolores & mala levaret fime tocis artubus, & manus bis terque vali- ne domefticorum quidem ailoquia. Plures t diffime complodebat , tunc pe&us pugnis, errores miniítrantium zquifíimo tulit animo; quanta poterat, vi incuffis plangebat, totum- tj- multos eorum labores excufando, & quantum I^ que fe ita evibrabat, atque veluti tormento poffet, imminuendo. Nec deleQtamenta ab excuffo ejaculabatur, ut binos ei perpetuo d amicis fubmiffa accepit, nec commiferatione adeffe,ac manibus exceptum, ne ad folum af- $ aliorum delectatus eít. Lectus etfi ob carnis. fligeretur impetu ipfo,fequi neceíTe effec: ubi b defectum ei cruciatus non leves caufabit, ip(i in leculum erat repofitus, ingenti cum (u- tamen pro rofeo & florido leGo fuit. Imo nec fpirio animam trahebat. Hoc illi prope con- h oleum ex Lampade S. Ignatii oblatum aliter tinuum erat: fuübinde vero contra&tus in glo- ] accepit, nifi cum aperta proteftatione, quod bum, informem in modum ita torquebatur, nolit fanari , nifi . ut vel advolantes infidentesque muícz acer- mino noflro. xmaiorisx id gloriz fueritDo- rimum ipfo leviflimo atcactu: dolorem affer- » Mtrie, Viseig. XX,P.Leonardus Leffius totos quadragin- rent. Acceffit caflanez inítar, fed maganis ta quinque annos nunquam fine dolore fuit, exafperatus acuminibus calculus, quo renes l & ita quidem, ut femper pofíterior fuerit de- , conünenter configerentur, quem íe&o cor- r terior. Ex lue, quam in diverforio contra- pere videntes iahorruerunt medici, dolo- xerat, maículoía ícabies usque adeo effecic rum immanitatem conje&antes. At nvila fuic - certas partes, ut inde moleftiffima impetigo tanta atrocitas, quz adoleícentis patientiomn " utramque tibiam affiduo pruritu, ceu edaci vinccret , animo femper füpra valeiudiris ja moríu corroferit. Índe etiam natus ftoma- mala eminente, ac fibi preclare coaftan:e, (e- chi languor, frigus, pituita, inteítinorum tor- que omai virtutum culcu diligentiffime exere D tnina, ventorum ex ore flatus, przdura alvus, cente. colicz aculeus,hepatis vicinarumque partium -XXVI. Immenfíis : angoribus zítuare Ste- ibidl t « affc&tio , adhzc hernia utrinque hinc pugni, phanum Tuccium fuit neceffe, cui enormis in inde pila magnitudine extuberans. Proximo cervice. tumor (nattam vocant) continuo la ante mortem quadriennio duo calculi, ovo a&u excreícens, lentiffima in morte ad extre- ]* galliaaceo pares, nullo ante indicio cogniti, mum, compreffis faucibus, fpiritum interclu- m quafi ceelo lap(i, veficam cruentarunt, & exul- fi. Nulla illi quies, nifi corpore genibus ex- cerarunt usque adeo, ut omnia mala prateri- ) cepto, & in lectuli fpondam acclinato ; de- n ta huic comparata lufus viderentur. Et tamen mum, quum nihil per anguíta faucium, fine eadem mala (imul . cum hoc eodem plerum- n prefenti fuffocatione , transmitteret, pingui que tempore fzviebant, ita ut bonus Pater affz, ac fümantis adhuc e furno panis odore, fubinde quiritans exclamaret: Omnia excel- vitam ultimis diebus, omnibus maétam dolo- ^ ÀnnProy. p Nap. fa tua & fluctus tui fuper me tranfierunt, Do- ribus, &gerrime traxit. Hic diuturna maxie mine. Solemne illi erat fexagies quotidie a marum virtutum exercitatione calidus. — O pa TsNov.ldoj. - binis illis lapidibus, interdum etiam centies tientiam, pacemque animi nulla hoftili c urbae ] cruciari. Quibus tamen in cruciatibus omni- | tam impreffione retinuit, atque amicis füb- bus laudabat Deum, gratias agebat, gaude- inde rogantibus, qui tantam dolorum ferret bat, amplius petebat. h |WVita L. AÁnnuse XXI. P. Theodo. us Otton ius Re&tor Coilc— acerbitatem, cum vix fpiritum angufti(lime nhlfo meantem poffet in verba formate : libenter, Prov.Belg. gii Luxemburgenfis aftmate, podagra, calcu- libenter refpondebat, & magnitudinem animi 1608. morbi immanitate ma i J lo, vertigine, chiragra afflictus, ne minimum 2 jorem, vultu eculisque uidem unquam impacientiz (ignum dedit. Prov, præferebat. XXII. P. Ambrofius Gerardus totus fere Neap.Coil.ulcus evaferat, ex quo vermes maxima copia Q)ualita&. Nolan. fcaturiebant, maximo cum illius dolore, nune * sVl 1615. Patientia in injuriis. quam tamen impatiens vifüs eft, quin ipfe vi- . XXVII. S. Ignatius dum loca facra vifitans vir. 1. ; m h fitantes tranquilliffimo vultu folabatur. Mor- A a Saraceno, qua injuriis, qua minis peífimec r.& hit, tuus tandem in Julio, cum fümmus zftus eft, tractatur, Chrifti a Judzis contempti exem- 3oc. 1. 1. nullum de fe foectorem emi fit, fed (uaviffime plo propofito, fumma cum patientia ac ala- " 39 olere coepit. S critate id tulit. Peregrinabatur per avia. L aj. !^ i ; Menolog. XXIH. P. Joannes Bu fzus in graHï.;xxis nio focio, quum accurrens vicino a grege IN calculi doloribus etiam religiofe jocari con- adolefcentulus, five novo advenarum habi- füeverat. : € tu; five qua alia caufa effüfus in cachinnos Ann. Belg. XXIV. Joann ( s Thenenfis Coadiutor cum irridebat ; fübftitit Ienatius , feque procaci Coll. Lov.ob enorma ulcera omnis ei corpulentia vi- '3610. puero affatim irridendum prebuis, Lainium vo videntique difflueret, crebroque femimor- qui ut gradum faceret , monebat , docens tug carnes refecarentur, inter acerbiffimos non effe puero eam fübtrahendam volupta- dolores femper fibi conítans, rofarium per- tem. Habitabat Romz modico in cubiculo currebat, ac dicebat: Nunc demum fentio, uam fuave (it pati, ex quo in vicini atrium erat defpe&tus; id non ferens homo inurbanus, ut Ignatio zgre &ho. , 4, XXV. Guilielmum Fauchelium adolefcen- faceret, gallinas, anferes, pavones in eam n.s.ex tem logice praeceptis operam dantem in- veluti caveam conjecit, quorum. irrequie« offr. vafit, & plures per annos exercuit dira vale- to cantu, atque.clangore commentanti at« tudo, qu medicis ignorata, nullo ab ,hi; nQ- que meditanti obíltreperetur. Hanc mole« ftiam Tttt3 Éübliotbeee Münuahs Concionatorice 722 vindictam repofcentes.VerumClaudids quies. Ó —— ftiam 10n jurgio, mutuisque clamoribus, fed perpetuo filentio ita demum vicit Ignatius; cere juffit, hominemque dimittere, ipfe atro- cem contumeliam , quafi ad alium fpectaret; - ut a fchola patientiz, quam filentii Matrem dixere fapientes , prodiiffe nemo dubitaret. filentio, atque diffimulatione transmifit. Hift. Soc, XXVIII. Leo Henricus Novitius zdem fa» XXXIV. Similia in ZEgidio Gonzalio efttbid, u, « p.1.1.6, cram ingreffus,cum plenam tumultu & immo- laus, efferaverat in ultimam rabiem adverfa R,. 96. deftia reperiiffet,cathedram afcendit, & fuper alea hominem de vulgi fece nefcio quem. Is a ludo amenti fimilis digrediens, Gonzalo;homi- verbis illis: Domus mea domus orationis eft : acriter innotuit. Movit ea res populum, & ni graviffimo,ae tüm totius Ordinis Affiftenti, 'furenti occurrit; i r colaphum info- unum przcipue, qui, cum fruftra Leoni filen- qui primus . n ^ ÉO . ÉN — o aM s a r . iil N tíum mandaífet , tandem colaphum etiam lentiffime in fregit, quod ZEgidius chriftianz memor difciplinz, adeo diffimulanter habuit, concionanti impegit: Quo accepto Leo Deo erat,ire pere ratias agens, & ad percufforis genua provo- tamque compofito gradu, quo cép L rexit5 comes ut dubitaret, vere n e depalma- farhol utus, manum, qua eum p ;rcufïerat, ad ofcu- ) vb lum petiit. tus füiffet, an ipfe falfus videndo. Verum cla- fhid.L11, XXIX. Joannes Fernandius cum Amanguzii re id intellectum eft, quüm altera die,domum S, lgn. 8. 104« verba ad populum faceret, & Japon przgran- noftram jam fibi redditus percuffor venit,cree dem falivam in os illius expuiffet, nihil tali broque gemitu, ac fingultu expiatus cft. XXXV. Jaco bus Miro, quem rerum gefta- Ibid. n. $ injuria commotus, fed ftrophiolo extta&to fa- livam abftergens;concionari perrexit, effecit. tfum nobilitas In dice Xaverii famz in Lufi- tania exzquabat, aliam Evangelice ultionis que ut tam przclaro patientiz exeniplo qui- dam permotus chriftianam fidem füfciperet. viam ingreffus eít; interfuerat Miro Concio- XXX. P. Ferdinandus Crendelius verus per ni, ad qaam qui dicebat, nec bonus civis,nec —— jar. Canif, bonus orator, contumeliarum plauftra, mi- 1ytil. in vit, omnia Societatis Filius, fi quando verbo eum quis lzfiffet, altero die tum quam ingenti ftomacho in Socieratem 14f« | facrum pro illo offe- effuderzt; luculentior erat injuria, quam ut » tebat. 'Nec diftulit vindictam Hi& Soc. XXXI. P. Pafchafius Proettus Lutetiz jux- diffimulari poffet. po 2. l. 60 ta Meffores tranfiens, cum ab iisdem ut (imu- Miros defcendenti e fu ggeftu obviam factus, Vi 13 93.95, lator illuderctur, aliisque convitiis appetere- totus ad modeftiam compofitus, manum ad t 16 tur, baculo innixus tamdiu fübftitit, donec illi ofcula fibi dari rogat, quod cum ille facere fu- pudore vi&ti ceffarunt, tum erigens fe,fuavif- ftinuiffet, magna cum reverentia, & quodam fimeque illos intuitus, Deus, ait, benigne vo- animi fenfuü dimiffiffime ofculatur. Meruit is concionis plaufum; bis faciat, Filii, & benedicat, fimulque crucis egregia virtus fpectant figno fa&to benedixit. Permoti illi viri fancti- qui lachrymz fuerunt, quibus fi quid ex im- portune di&is noftro nomini maculz adhz- tate, atque ad genua accidentes, fe convitia- tores, illum $an&tum predicabant. fiffet;in totum potuit abítergi. Id quod alibi XXXII. P. Balthafar Alvarez cum in Con- fic relatum lego : P. Jacobus Miro, cum in Lu- Hift. Soc. Vita c.46» 2" "regatione provinciali grave aliquid, licet fal- fitania concioni intereffet, in qua tota Socie- p. 1. 1 12. o dictum de eo fuiffet, ideoque graviter ibi in tas mire exag itabatur;aliis indignitate rei per- ?- 6$* motis abeunti bus, ad finem usque fübftitit, & publico confeffu reprehenderetur, nec publi- ce,nec privatim fe defendit,& ob id cam heroi- ubi Concionator de cathedra defcendit, ma- num illius accipiens demiffe ofcalatus eft. cum filentium magnos a Deo favores eft con- e? fecutus, Alias cum in Hifpania & Romz gra- -XXXVI. Nicolaus Arnaia, graviffimis €a-Rho, 1.6. . LYY lumniis, inimicorum arte,longe lateque Mexi- c. 3. n 1. viter fuiffet infamatus, & quidam hoc ei retu. liffet, fübrifit editis fingularis letitiz fignis. cana regione vulgo profciffus ac vexatus,tane ta egit patientia, utrem totam Deo committe»- Cujus rei caufam quzfitus re(pondit : Quia nunc video, Deum mihi bene velle, quoniam ret, & tempeftatis violentiffimz finem; dome. er amicorum füorum viam me deducit, nam ftico tranquille confcientie in portu , nihil diu folicitus fui, quod videretur mei Domi- " expoftulans;nihil querens, neminique fuccen» nus oblitus. fenis, fecurus exfpe&taret. Juvat (epius non ti- mere; nam plerumque quamvis magno fe mur. f ho. 1. 6. XXXIIL. Claudius Aquaviva in media urbe, €,3.0. 4« plusquam Japoniam invenit, ut fe patientiz mure ccelum mifceat, fine folmine detonuit. XXXVII. Eadem patientia Balthafar Al- pid, s. 11. slumnum comprobaret. Juraverat homo furio- varez calumnias noverat refütare ; move- fus, atque irz dementiffimz, quem primum rant quosdam eximia, quz ad divina contem- poffet Jefuitam fe füfte dedolaturum egregie ; doha accepiffe ferebatur, & ea erant quam effent iniquz caufz,quamquam ego atis planda, novi, rei, quamagimus; parum intereft. Ibat tunc in Hifpania tem pora, ut oftentantibus fe ergo Claudius füb meridiem cum focio oculis per infcitiffimam füperbiam novz illumina- humi deje&tis, totoque corporis habitu ad mo- torum fe&z magiflrris , extraordinaria hac munera non immerito viderentur formido- deftiam compofitus, quum in eum involatim- ortunus,& fuftuario cedere aggreditur. Dum lofa. Itaque cum füfpicionibus haud dubiz audiebatur calumniz , ac viri fama undie feindeClaudius proripere tentat,ortus przter» Conven- euntium clamor domefticos Aquavivi Cardi- que carpebatur. Ad hzc in Patrum Vlt c. nalis e vicina excitavit,qui prope accurrentes, tu provinciali accu fatus, parem fe virtutum S' l, ut, quod ageretur viderent, ftri&tis illico gla- quod proficiebatur, oftendit magifterio. Nam diis in Íceleratum invaforem irruebant ; de il- & accufationem, amici ufüs confilio, filentio animi diffimulatam disjecit, & interiorem ratio- lata Cfxrdinalis patruo , mq luculenta injuria » ï*ïitzdus- Cx1. Datientia, 753 " ) yationem libello comprehenfam ad eos , qui- dine confringi & deftrui , quid Is atimo ïgh& ! bus jus erat inquirere, ita cransmifit , utomnia tiret?. Quod fi grandines ille aurez effent , patientiz libra expenía videri poffint ,. de re quantam acciperet confolationem , multo. agens, nemine ne leviter quidem lzfo, Quas fiquidem magis effet illi lucrum , quam ja- ä[hid. n! s. ipfa virtus falfitatis arguit calumnias, oblocu- &ura vine. Aurei fünt lapides, valdeque pre- tionesque patienter ferre, magnum effe non tiofi contemptus ; vehementer locupletant h equidem negaverim ! At ubi virtus ipfa lz €os, qui noverunt effe patientes. s ditur, longe difficilius vincimus; nam virtue XLI. P. Cofmus Stella in collegio Me äïo-' Annuà tem hobis detrahi, quam vitia affingi, impo- i lanenfi Profeffor theologiz; rarz virtutis, ro» 1583. téntius dolemus; quia facilius e(t ex ii ua vitia gatus in agone, ut diceret aliquid, quod pro« vifierc', qugm cum virtutibus. deffet, & pr&cipue quam judicaret compena Utilitás. diariam viam ad perfectionem? colle&tis ani» Barthol. mi corporisque viribus. Via crucis inquit , . XXXIIX. S. Ignatius caidam advería egre via mortificationis , via inftituti focietatis 2 J. 4.- Vifb ferenti dicebat : Si Deus te faciat multa pati, S. lgn. T & cum hec digifict ; quievit. eit (ignum, quod velit te facere magnum San- Cum. Siverotu cupias fieri magnus Sanctus, Srücunditas. IN roga eum, ut magaam tibi patiendi materiam XLII. $. Ignatius dicebat, univeríam mel Lyrius ]. doaet, neque enim lignum aptius eft excitan- j orbis cantam non habere dulcedinem, quan. !* ?poph; do foco amoris Dei, quam lignum 8. crucis, tam habeat Domini Je(u fel & acetum. quo ufus eft Chriftus ad facrificium charitatis XLHI. P. Joannes Baptifta de Machado Menolo£. immen(z. Alias intzrrogatus , qux omnium tres fibi dies in vita jucundiffimos fluxiffe a(z expeditiífima via effet ad perfe&tionem , re- Lyrzus l. fpondit : Qua Chrilíti caufa adverfis delecta- ferebat, quo receptus eít in focietatem ; quo 1. apoph. captus pro fide, quo denique moreretur pro mur : Et ftude tu, hanc ab eo gratiam inire, eadem, Ad hunc precedentem titulum (pe- $* quam ubi acceperis, non fane i folam habebiä, Qari etiam poffunt fed multis aliis comitatam. fente S. narrata. pl'-eraq ue. exempla | prae Vit- 1- Q'O XXXIX, P. Petrus Faber mag«isv alienis e. 16. angoribus angebatur, & dolentibus condo: - Paüentía in martyrio. lebat, quod bonum íui mali pauci perpende- XLIV. P. Carolus Spinola quátüor annos À. 16à3, rent , nec calamitatem fentirent a Deo effe in carcere Omurano magnas milerias, famer, In vitaMae invectam boni füi caufa, Totam autem lu- frigus, & alia paffus, tandern columnz alliga- fl c«28s pentium frandem atque metum in eo folo tus magno fpiritu concionem habuit, ad con« " ** verfari , quod Chrilli fortem reformidant aé cionem fpe&tatorum plusquam triginta mil- pavent, veriti, ne ftatum illum, quem ille lium, & magnaa cum lIztitia pfalmos cantans Hiit, $ot fortitus eft in cruce fortiantur & ipfi) aut fpiritum Deo teddidit. Pri&paraverat fibi vexil- P.hl IÀ certe ne latronis boni, aut beatz Dei parer- lum, quo cum ad rogum volebat procedere, nn 65' tis, aut S. Joannis Evangeliftz fimiles fiant. fed miniftri e manibus eripuerunt; VMeruntamen quz eft czcitas mortalium , il- XLV, P. Sebaítianus Chimura Japon. pri. tbid. às. lud potiffimum vitans omnibus modis, ne mus ex ea gente facerdos , R—m quando ad ftatum redigantur fimilem , ad poft quadraginta annos illi vinez excolendze impeníos ; cas- .quem Chriíftus in cruce redactus eft.. dem cum T. Spinola erumnss carceris, & Rth l- 6" Vit. c, 15. XL. P. Balthafar Alvarez dicere folebat: t jl rogi tormentum , eodem modo inter pfalmos Quando Deus alicui oculos aperit ad difcer- cantatos fuftinuit. ncndum, quantum bonum in ipío habeat, XLVI. P. Camillus Conítantinus, Italus , ib. a. $1 2perit etiam,.ut eodem lumine videat, quan- vitam canendo & concionando inter flame tum valeant, & zftimari debeant omnia poe- mas finivit, 15. Sept. anno 1622. nalia & advería, & agnofcat ea effe inftar ve« XLVIL. P. Petrus Paulus Navarrüs Italus ib. a. 32 locium poítarum, quibus ingentia, quz inter poft triginta fex annos inter innumeros labo- animas & ipfüm interjacent , fpatia velociffi- res, moleílias, & pericula exactos tandem & N me percurruntur ; & eum , qui dicat , effe i P (e m agna cum coníluntia & jucunditate ; "t impedimentum , ac progreffum retardáre , vus crematüs eft; 1. Nov. 1622. . bidl Hl"' injuria afficere divinam potentiam. Si quis XLVIHI. P. Didàcus Carávallis, Lulit i 5 änü55 ibg ü'. ä,?æ enim proficere cupit, eique placere , quo- aquz glacialis tormentum tribus primuim niam merito eum debet plus quam feipfum horis ,. poftea iterum aliis duodecim luinma amare, merito etiam. occa(iones amabit , in conftantia, ad quam etiam focios excitavit, quibus ei placere poffit.. Qus occa(iones curmn toleravit. 24. Febr. 1642 fint eventus illi ,. quos coecus mundus infe- XLIX. P. Antonius Ifcida Japon. a quibus. ib. ti. 84; licitates ,. infortunia & enera appellat ; & dam Pintus vocatus, rare virtutis, hurilitatis ipfe talia non judicabit, fed Dei ftudia , fa- 2c charitatis, quadraginta tribus annis, quibüs vores in fe reputabit, & quidem eo majores; in focietate vixit , multa millia gentilium quo graviores illi erunt. Alias fe hoc difcur« convertit: tandem captus Nangafachii, poft Vit. € 40.fu ad patientiam animabat. Si cupidus fum- triennalem cárcerem arGiffimum, per trigintà ^ s. Is ptuum, in füa vinea colenda multas pecu- dies bulliéntes a q as fülphureas fuftinuit x Vifï ' mias & tempus expendiffet, & poft magna vusque affatus eft. 3. Sept. 1622. jndicia copiofi fruCtus, videret ; eam graa- L. Ricolaus, Kseyan Fu)»cunangä Squis 724 ZBibüotbe*cæ Manuoiis Concionatorie - TTE inta fex annos cd!curæ Japonice im» tis caufa ,'quia fidem ex terram veniffet prs quadr ag —— goä A"'? peníos, & primus fufpenfus pedibus, & medio dicatum , jumento eductus , catenatus , o$ a Y ] à corpori immi ffus in foveam arctam , claufam- dentato conftridus lupato, capitis partem ul ? h dextram rafus, levam minio probrofe infee 6 P que duobus tabulis excifis ad captum corpo- ris, omni luce & fuftentatione adempta , qu a &us , capite in fcrobem genuum tenus de- preffo pedibus füfpenfus in quartum usque triduo hoc tormentum eft paffus fortiffime , & interea gentilibus Chriftum predicabat, affe- diem, poft illa depofitus, tertio acinace ob- rens Dominam noftram fecum in fcrobe fuiffe , truncatus eft. Anno 1637. 17. O. ä '- LVIL P. Gerardus Pae(inan , & P. Joan- tb. n. 61. aquamque & alia oblectamenta p rzbuiffe. Et nes Baptifta Boddens , Re&tor Trajectenfis & teqq. vero cuftodes fcyphum cum aquá in illa in- Dmd. in venere , manusque Nicolai folutás: noctu collegii , & Philippus Nottin, a Batavis hoc POT 'cenere tormentorum excruciati funt. Hutni- 6555 1 quoque aliquoties füpra tabulas fedentem vi- le fcabellum, vel potius ferrea crux decuf- derunt; cumque eum interrogarent, num do- B. 5' | lorem aliquem fentiret, non alium , ajebat, fata erat, nec omnino acuta nec adeo obtu- fa, quin reus nudus infidens , apte eam , quam quod Xogonum & totam Japoniam ad Chriftum perducere non poffet. Mortuus mole corporis gravante, admitteret. Manus N E — m pedesque revin&tus per extremos digitos ad eft anno 1633. 31. Jul. LI. P. Paulus Saitus Japon. feptem diebus tergum , manicis & compedibus aculeatis ;b. n. 6 7. tormentum foffz fine omni cibo & potu fu- onufítus fedebac: collo injectum collare fer. ftinuit, tamque diuturnum cruciatum non reum triplici aculeorum ordine, fürfum deore " aliter ac blanditias rifit, mirantibus miniftris füm, & dire&te obverforumque , ne quo fe lbv SI IJ mifer fine dira lancinatione poffet convertee- & carnificibus. Cum ejus & focii P. Bene- di&ti Fernandex corpus mortuum cremarce re ; nam collare pendebat ab quatuor erga- ftuli angulis iliigatum. Tum vero ignis ftrue- tur , colloqui , & quafi adhuc fpirarent, gra- ä tulari (ibi mutuo funt vifi, imo m anifefte aue batur luculentus, quo homo immotus torre- diti. Anno 1633. 2. Oct. retur : Pellis lammarum vi divulía, ubi in lbilen, Dibl. Soc. LIL P. Rochus Gonzalez cum ab impio puftulas evaferat, ferro fecabatur, & ace- ne molitionibus ejus nefariis tum fale & pyrio pulvere mixtum infunde- Indic.Mar- przeftigiatore ; batur. Sic noftri uftulati fcediffime , collum tyr.211. obftaret , occifüs effet, cadaver illius vulne- ratum, dilaceratum, & circa ecclefiam, quam laceratum , pudenda femiambufta , hiantia late vulnera. Omnes tandem gladio inter- j d excitarat, ignominiofe raptatum, voce e pe- ükt h' &ore formata Sicarios increpuit, fuique fcele- empti, P. Joannes Baptifta tamen non prius; pient, - risattonitos admonuit. Anno 1628. 15. Nov. quam viginti duabus horis primo , dein ad LiH. P. Joannes de Caftillo , Hifpanus ; quaternas alteras diriffime tortus , ita ut lþ. DOZIS. & per afpera montium fune ftare nequerit , poft verenda abraía , umbi- jaculis confoffus, raptatus , atborique expanfis brachiis illiga- licum virgis prolicitum , & inteftinum fecre- tus , & poít multa repetita vulnera, vali. tius, genua difüía, levam manum emore tüuam, totumque aorpus laceratum ; demum diore faxo vertici impaéto occifus eft, tertio ac trigefimo ztatis anno , fexta feria ; hora ad füpplicii locum portatus ; öc fedeqs collo 3 oft meridiem tertia. Anno 1628. fcgurim cxkcep'itv. r VI[- 7 Ib. a. 249. L1V. P. Cafparus Paez cum focio P. Joan- & 259. ne Pereira in filva, ubi latebant, deprehen- EgXEMPLA PROFAN A. N e Socrate fic fcribitSeneca: Si exemplum Epift. 164. fus, mox ibi per multa vulnera Deo immo- I. D latus eft, fed ita ut fanguis P. Cafparis non defideratis,accipiteSocratem per omnia afperajactatum : invictum fame & paupertate, defluxerit in terram , fed tenues in auras il- lico evanuerit anno 1634. uam graviorem illi domeftica onera facie- de Mexjciozæu Hifpa- bant, & labotibus, quos militares quoque pet. Plll!ä.'ch, LV. P. Chriftophorus M chond Db.n287. nus 3 Paraquarienfibus Veneficis primum fa- tulit, & quibus ille domi exercitus; five uxo- rem ejus fpectes, moribus feram, lingua petue gittis eminus confoffus, mox cominus gla- diis appetitus , altera au re recifa , labio (u- lantem ; (iveliberosindociles , & matri quam periore cum deatibus rev ulfo , tum aure al- patri fimiliores. Sic fere in bello fuit, autinty rannide, aut in libertate bellis & tyrannis fze- tera , naribusque recifis j lingua a radice , & continente du&tu , toto thorace, ventre, viore. Viginti feptem arinis pugnatum : poft finita arma, triginta Tyrannis noxz dedita eft virilibus convulfis atque abftractus confe&tus eft, Chriftum ille ad extremum usque pr«- civitas , & quibus pleriqueinimici erant; poft hzc carcer & venenum. Hzc usque eo ani- dicans , anno 1636. 24. Mart. mum Socratis non moverunt , ut ne vultum LVI. Marcellus Maftrillus a S. Francifco ;þ.kn. 258. quidem moverit. Non hilarem quisquam, non Mil Xavério mirabiliter ex vulnere fanatus , & triftiorem viditSocratem, zqualis fuitin tanta in Japoniam mi ffus , ibidem primo didudtis 5 funem füfpenfüs, ca» incequalitate fortung. e L] cruribus per contortum 1L..De Catonei dem ai t: Visalterum ekemQ Ibidemg ite in aquam demer fo , retexente fe fune plum? accipe hunc M. Catonem recentiorem; violenter rotatus eft. Dein fcalis füpina fa- cum quo & inferius fortuna egit, & pertina- cie alligatus, infü fa in faciem magna vi aquz pene fuffocatus e (t. Tum candente ferro vi- cius.. ( Enarratis poftea variis calamitatibus Nlyun addit) nemo mutatum Catonem, toties mu- Lanæ.f rilia uftulatus, cum in verecundam barba- riem deteftatus effet , aque cruciamento tata republica , vidit: Eundem fe in omni Du rurfam admotus eft.. Demum pralata more ftatu præü—itit , fgmp/er id;m extitit, .M. N —OÓMTitulus AEXI.V Paiientia. 72$ -Celius , — IIT. M. Attilius Regulus pfïmi Puaici belli Xl. S. Bonaventura fequens de quodams Bonaw. no&. Att. oloria, fuis fe boftibus ftitit ex data fide. Illi ä €. 4. Alexandri M. Ephebo recen(íet exemplum : fer. s. de Jer. l. *- Regulum in arcam ligneam infixis undique Legitur, inquit, quod Alexandro MacedoniS.Audrea, D^ 2» " preacutis clavis extantibus conjecerunt, pal- Regi immolanti puer nobilis cum incenfo a(ta.. pebris prius refe&tis. Fixerunt autem clavi, bat, fuper cujus brachium ardens carbo de- & quocunque fatigatum eorpus reclinaffet , -lapfus eft ; Licet ergo ignis carnes adureret vulneri incumbebat , & in perpetuam vigi- itay ut odor exuítionis ad nares omnium ad-« liam fufpenía fünt lumina. Ita virum fortif- ftantium perveniret , puer tamen adco pa- tiens Ü fimum vigilantia pariter, & continuo dolo. uit, propter reverentiam Domini íui X ris tractu necaverunt. DBrexel. in Regis, quod non folum dolorem filentio pref- Rofis p. », IV. Pericles ab homine improbo magnam fit, fed brachium omnino imrmobile tenuit, diei partem convitiis laceratus filuit, & fufti- 65 tanquam vilipenderet poenam ignis. Ergo fi n » '^ nuit. Ubi vero füb vefperam domum fe re- tanta fuit patientia ob reverentiam Regis da- cepit, fecutus eft impudentiffimus convitia- monibus immolantis, quanta deberet effe in tor, & velut Moloffuüs nen dimiffurus eum, hominibus chriftianis ad fuum Regem , qui quem faucibus femel prehendiffet. Cum uter- ad hoc propter nos . tientes effe doceret ? pati voluit , ut nos pà- t ä . que ad januam domus pervenit, przcipitan- X te jam no&te, Perieles unum e domefticis ac- '"XII.. Cujusdam Philofophi difcipuluä peb— Bekovat. Cerfens, heus tu, inquit, facem mox expedito, cavit; dum fibi peterer dimirti , dixit eifpec. mor, & huic usque in füam domum przferto. Ib $. 1 V. Cum Conftantini Imper. ftatua a füriofis Philofophus : Nec indulgeo tibi , nifi tribus!. ^. dift, annis aliis dederis mercedem his , qui te in- $8 hominibus faxis fuiffetimpetita, & aulici eum .juriis & convitiis affecerunt. ad vindictam incitarent, ipfe manu faciem ob- Quo facto die Xit ei Philofophus : Veni moc lo, & ingre- errans, nihil, inquit, in vultu vulneris d . epre- hendo, non ergo vindicta opus eft. dere civitatem Athenienfium, ut illic (apien- Ibidem., tiam addiícas. Ad portam autem urbis erac VI. 'Theodorus rogatus, cur neminem eo- rum a Qquibus injuriam acceperat, fecuri ad- quidam f(enex fapientise ftudiofüs, qui omnes ingredientes experiendi caufa convitiis affi- diceret?. O utinam, inquit, vel mortuos ad vitam revocare poílim ! cur vivos ob inju- eiebat & injuriis , quod cum dicto juveni rias mulc&tem ? faceret, ipfe rifit, cui fenex: Quomodo, in- quit, cum ego injuriam tibi faciam, tu rides ? 3. de con- VII. Hanc rationem , inquit Seneca, fe- üitc (a. Refpondit juvenis , quod tribus annis mer- pient- quitur Deus in bonis viris , quam in difcipu- lis fuis Preeceptores , qui plus laboris ab his cedem dedi pro hoc , quod tu gratis impen- dis. Tune fenex ait: Ingredere civitatem , " exigunt, in quibus certior efít fpes; quam quia dignus es. in militibus Duces ; qui optimos milites ad i duriffima mittunt. Sic ignem experitur in $. VIII. Mutio, paupertatem in Fabricio , exilium in Rutilio , tormentum in Regulo., venenum SIMILITUDINES ! in Socrate, mortem in Catone. Ut feveri Qualitas, parentes filios educant durius, ita Deus füos, I. Sicut' n'autæ no n mox propter contrarium vi, PP. ut ex doloribus & damnis colligant robur. Dicant hi ergo , digni vii fümus Deo , in ventum exonerant, aut deferunt na:1.s.lib. z. vem, fed paulum füftinentes, aut pugnan- n. 1g. L Britto, quibus experiretur , quantum humana na- tes adverfus proceliam , iterum rectum cur- tura pati poffit. Ecce par Deo dignum , vir fum inveniunt ; ita & nos in contrarium fpi- fortis , cum mala fortuna compofitus. Ecce ritum incurrentes , czucem pro velo eriga- , Ípectaculum Deo dignum. ! Plutarch. mus, & fine periculo fzeculi hujus navigium . . in Lzcon. . VIII. Pueri apud Lacedemoniis ia ara Dianz , cuiab indejicibili virtute cognomen explicabimus. II. Sicut folis & lux & vis,e('c integra, etiam Seneca Orthiz , flagellis quotannis ftato tefto ex Tnore totum diem czedebantur, itaque fre- inter oppofita, nec quoties inter nubila luxit,ep. 92. eft fereno minor, nec tardior quidem ; ita queneer durabant ad mortem usque hilares ac leti , concertantes inter fe de victoria, oppofita virtuti nihil detrahunt, non eft mi- nor , nee minus fulget. Nobis foríitan non quis ipforum diutiffime fortiffimeque tolera- ret, verbera. Unde nec gemitum, nec vo- 2que apparet , ac nitet, fi eadem eft, & more folis obfcuri ín occulto vim füam exer- cem dabant , nec fcapulas aut corpus con- trahebant, tantum ut victoriz hujus nomen cet. Hoc itaque adveríus virtutem poffunt & decus obtinerent. calamitates & damna , quod adverfus folem fbidem. IX. Age(ilaus cum-arderet | podagre dolo- poteft nebula. ribus , eumque Carneades invi(iflet, atque III. Sicut pellcs/ac!cemi)tas adítringunt, exe Caffian. exiret triílis, mane, inquit Carneades, nihil tendunt, percutiunt , ac parietibus ac faxis coll. && Toiduny enim illinc huc pervenit , oftenfis pedibus & allidunt coriarii , & aliis innumeris axtificiis n 1e. . pe&ore fignificans , pedes quidem dolore , ad füfcipiendam tincturam reddunt idoneas, fed animum dolore vacuum effe. ac deinde pretiofum colorem inducunt ; ita Polyanth, .X. Poflidonius, cum interdum- raVi(ïïmjs quoque facit in hac vita Deus, dum animam Lang.f. imorbi doloribus cruciaretur, dixiíTe fertur : ad virtutem aptam vult reddere , adftringit, 867 nihil agis dólor, quamvis fis moleftus, nun- & affligit , ut idonéam magis ad bona fülci- quam te confitebor effe malum. pienda reddat. IV. Sicut Hunuu A. P Lobn. Bibl. Man. Tom. Il 7 4 26 JBlibliotbeca Manualis' Conciónátorie fed perpétiendis malis: eos, 'q.ui inferunt, mi- Axift. l. 4« 'IV. Sicut debilis &bmaChi fignum eft, du- Eth. €. 3 riorem cibum non poffe conquerere; ita pa- ra facilitate frangens, ac diffolvens. b feïtï- rum robuftz virtutis indicium eft , adverfita- XIII. Sicutlatrones libenter invadunt loca; peilovac. $, Brigit tes non poffe eequanitniter fuftinere. in quibus fciunt effe thefaurum, & cum arcatmn fpec. mor. 6 ,60 S. Laur. V. Sicuttrituratur terra, & vomere fcindi- fregerint, thefaurum rapiunt: Sic dzmones!. r. dife. Juftin. detur, ut germinet: Univerfzx putantur arbores; libentius , & vehementius impugnant viros 88: int. con- ut fecunditate fua alimoniam hominibus füb- juftos , habentes thefaurum , id eft, copiam $ Cl Si&. C. 2 ;miniftrrent ; in vite utiles purgantur racemi meritorum , & cum cor íregerint per impa- hDv 16' ut uberiorem fructum exhibeant; ita ab ad- tientiam, totus theíaurus virtutum & merito- uod f verfariis Ju(ti opprimuntur, & tacent: damna rum amittitur , quia cor fatui qua(i fas confra- 8 Jeditur temporalium patiuntur;& diligunt:calumnias &um; Bene fervantur viri jufti perpatientiam, UEL fi)(Oo patiuntur,& obfequia impendunt:bcnefaciunt quia ficut dicitur 1. Petri 4. ui patiuntur fe- odientibus, pro períecutoribus orant, fe cor- cundum «oluntatem Deiy fideli Creatori commnendant poris Chrifti membra effe fatentur , confor- animas fuas. s tesque San&torum, qui mala perferendo glo- XIV. Sicuclumi nafia cceli non curänt; qUO- s, Am(q,yn, i riz coronam percipiunt. modo exerceant dies, & noCtes, quamvis tan- apudManfi S. Chryf. VI. Sicut oculis cecutiens, etiam c lariffi- s nf ta mala videant fieri füper terram , & ficut lu- difc. 20. havds's' orat. 1. de mo meridie tenebras intuetur; atque alia pro minaria patienter ferunt, quicquid de eis ho- "« 1« prov. aliis obje&is afpicit , fanus autem etiam ve- jnptriji mines fingunt ; ita jufti debent patienter ferre fpere poterit corpus fine offenfione manudu- omnes, ctiam fallas, de fe criminationes ; cere; ita i oculus mentis fanus fuerit, omnia nam qui pcrdidcrittolerantiäm, non eft quafi ut funt, intuebituz; infirmus autem fi fuerit, luminare clarum defuper, fed obícuratus eft, non nifi materiam tenebris triftitiz & per- & de coclo cadit; Lucete, inquit, ficut lumi; turbationis obnoxiam videbit. naria in mundo. Drexe,in VIl. Sicut fi pinquis capo aut anfer affan- gymn, pa- dus verui affigitur , non.opus eft multa pin- INece[Jitas. tient. p 3 guedine, fed fuo fe fucco illi perfündunt; ari- XV. Sicut gubernator in fine navis exiftens, $. Bern, C $44* dus autem & exuccus nec affufa pinguedine undique confiderat pericula, ne incidat in ea, ib. difz. $Augit Ms bonus & fapidus efficitur; ita qui in fagina ne impingat in faxum, vel terram, vel fabu- 1. n. 1 lum , declinando vitat ventum contrarium. fpiritus füerint, fuo fe fucco perficiunt, & co- lorant in adverfis; fecus vero iij quibus pin- Sic homo patiens debet undique effe circum- uedo devotionis & fpiritus interni deeft. . fpe&tus, pericula declinando, ne navis animz TW Ibidem. VIIi. Sicut qui pilulas deglutire volunt, frangatur per impatientiam. Patientia eftquafi 62) eas ferrea cruftula, vulgo hoftia involvunt; ut anchora mentis, firmans eam, & tenens ime amaritiern minus fentiant; ita quivis tribula- inobilem in tempeftate adverfitatis. Pacientia tus adverfitates fuas exemplo Chrifti, qui pro fimilis eft cuidam pifci , qui dicitur Echinus, nobis hoftia faCtus eft, propofito levius feret. de quo legitur in hiftoria trasmarina , quod fi Idém, IX. Sicut equi, quando funt timidi, fübdi- 'adhaferit navi, reddit eam immobilem. J tis calcaribus ad ealoca, quz fugiunt, acce- XVI. Sicut cera ut plurimum, nifi recale- s. äeno denda impelluntur, ut fic videant nihil peri- fcat, aut premolliatur, non facile in fe reci- fer. de pa- culi fübeffe, & timere definant; ita & quivis pit, figilli impreflionem ; ita & homo , ni(i tient, homo in mentem fuam, fi cruciatus & con- laborum & multifariz infirmitatis probetur *SICHWQ temptus horreat, per meditationem fibi often- exercitio , neutiquam finet infigniri fe figna- t 5 dere debet, nihil in illis mali, fed potius plu- culo divinz gratix. Ob quod Paulo refpon- rimum boni ineffe. dit Dominus: Sufjicit tibi gratia mea , virtus in - 'Idem- X Sicut fitis corpora lis tribus potiffimum in infirinitate perficitur. | temporibus fentitur, nempe quando valde la« XVII. Sicut granum, priusquam grahario Manfi difc;« boravimus, aut fanguinem multum füdimus, aut gravem zftum palli fümus ; ita fpiritua- infertur , in area flagellis percutitur, in a&ra zo- m. $« - füblevatur, purgatur, & cribratur; ità quo- lem fitim feu de(iderium patiendi illi maxime que priusquam inftar grani in ccelum defera- concipiunt, qui vel multum in vinea Domi- ramur , ( tríticum autem congregate in borzeum ni laborarunt, vel multum paffi fünt, vel per meun ) tolerata in orationem ad folem Juftitiz , & ignem divi- adverfis patientia pricos dere debet. [1 nz charitatis appropinquantes, gravem divi- $li ni amoris «ftum conceperunt. . XVIII. Sicut omne pomum , omne gr2- S. Aug. - num , omne frumentum , omne lignum ha- Pf. 31. f d S.Aug.in Xl Sicutquadratus lapis,quacunque veteris bet vermum faüum ; ita in quovis hominum 0 tonr Pf. 86. ftat immobilis; itaanimum Chriftiani, omnis ( 6, adverfüs cafus, ftantem inveniat, oportet. ftatu funt tribulationes, amori proprio difpli- $ D centes, adeoque femper patientia eft necef- $. Chryf. XII. Sicut rupes, quo pluribus fluctibus ver- ep. 207. faria. Etiam unicus , qui fuit fine peccato, beratur, ipía quidem clarior efhicitur, ac ne non tamen fine flagello. tantillum quidem removetur , aquarum au- tumorem nullo ne. XIX. Sicut nemo meffem fperare poteft, qui s, Greg, tem, quz illi alliduntur ; otio diffipat, ac delet, non jam percutiens prius terram aratro non profcidit ; ita retribue in Pfalm. cas, fed ab illis percuffas eodem fcilicet mo- tionis zternz gaudium nequaquá in coelo col- 3. pen, do is quoque ; qui patientia exploratus eft, ligitur,nifi priusin terracum fletu & gemitu,& -diii infidias omnes fuperat , quodque mirandum amaritudine feminetur,(icut fcriptum eft:Eun- ! h fua ve- €ft, plus roboris hinc co lligit; fmon inferendis, tes ibanþ & flebant mittentes femina nientes LI Tius €XL. Päi?entia. " 729 nientes *aätem venient cum exultatione por- gratia colladendi vult difcurrere, circa quse« tantes manipulos fuos. libet loca vicina larvas vel aliqua apponit hor- lov qo Xe IGVET. XX. Sicut vinum nunquam fervatur in bo- ) pec. mor. renda , unde puer territus currat in finum S. Brigitt. nitate fua , niíiin fzce; ita nec boni & jufti faum; fic ego de(iderans, te lateri meo nun« n üil, C $6, ftare in virtutibus , & proficere poffunt; nifi quam deeffe, permitto, ut amici tibi in aliquo l u probentur in tribulationibus, & iniquorum contrarientur, ut dum in nulla creatura fide« perfecutionibus, uti Chriftus S. Birgittz dixit. 8. Chryf, . XXI. Sicut fabrica,quz fuperarenam funda- litatem reperis, eo ardentius ad me recurras, quanto apud me omnium dele&tationum & fi- hO. 16. ta eft, etiam(i lumina ventique non urpeant; delitatum abundantiam ftabiliorem recogno« quod ne- ipfa tamen paulatim effluens inftabiles arena; mo lzditur fcas. Ita ChriftusS. Gertrudem allocucüs eft. nifi a fe- &dificii crepidinem fübruit, & evertit: Ada- XXIX. Sicut uva, quamdiu preffuram non $. Aug. ia mas vero nec rmalleis czíus infringitur ; .ita ! 1Pf00 V fentit, fterilis manet, & nihil emant; ita ani- P. 59. qui a femetipfo non lzditur ab aliis lzdi non mus humanus, ni(i in torculari adverfitatum poteft, qui vero animi fui ignavia proditur; pofitus, vinum praftantium a&ionum, quo 5 Mnirl, -)evcivam nqllo .pc/rurgentïc defluit & refolvitur. Deus non modiee recreatur, non deftillac. "iptlVanf XXX. Sicut rofa eminus (üaviter redolet, . 1. zevelat Utilitas. * if eo, $. Chsyf- pulchra eít vifu,lenis ta&tu, & tamen non cre- c 23. D d ho. 66. S. - XXII. Sicut ig nis auro admotus probiuä Ícit nifi inter fpinas, quz funt afperz tactu, efficit; ita calamitas aureos animos fubiens, deformes vifü,nihil redolentes ; fic etiam bo- in paralyt, puriores ac przeftantiores reddit. Hinc,ut alibi ni & juíti homines, licet lenes fint patientia, ait, quemadmodum cum in conflatoriam for- pulchri moribus, fuaves exemplo bono, non nacem aurum aurifex injecerit, tamdiu illud tamen probantur, neque proficiunt, nifi in- ab igne examinari finit, quousque purius vi- ter malos, uti B. Virgo S. Birgittz dixit; - -derit evafiffe; ita quoque Deus tamdiu ho- XXXI. Sicut quia avem (ervare cupit, ei Granar. in minum animas probari malis permittit, quo- abícindit alas, ne avolare poffit; ita Deus fze. Duce pec- usque purz fiant ac fplendidz , multámque pe iis, quos predeftinavir, alas divitiarum, vo- 93* f792* $ n ex illa exploratione utilitatem perceperint. luptatum, & honorum przícindit, ne ab illo ;lb d $, Aug.in - XXIII. Sicut matres fricant in balneo ad recedant, & ad priftina pericula muudi re- lll nx ll Pf. 35. falutem filios, &licet vociferantibus non pa- vertantur. rent; ita Deus plenus charitate ideo claman- XXXII. Sicut a«rbofes firmas ventorum S. Chry'l; tes in tribulationibus non exaudit Pa C us impetus irruens, & undique ja&tans, non evel. ho. 4. ad & parcat in fempiternum. : 1 lit, fed & folidiores, firmioresque his incurG- PoP- l.. revel ^^ X XIV. Sicut optime lotrix pbnens' pan- €. 33* bus reddit; 'ic & animam (an&tam, & hic vi- num inter procellas, ut ex motione aquz fiat ventem, tentationum incurfüs & tribulatio- - purior & candidior, diligenter cavet ictus un- E num non füpplantant , atque etiam ad ma N- darum, ne fubmergatur pannus; ita Deus po» rem patientiam preparant. 4 .nit in- préfenti amicos füos. inter procellas XXXIlI. Sicut qui male agit, b ona fibi Mar*üjl. Fi- '"" paupertatis & tribulationis, quibus ad eter- convertit in malum; ita qui bene patitur, ma cin l.5.ep. -nam vitam purgentur, cuftediens eos diligen- la ea (ibi vertit in bonum, nem $ Zenb :ter, ne vel nimia triftitia, vel tribulatione in- W i pe in pcrfereq- s a p'þt. LA fer, de pt* -tolerabili demer dis malis, ipfe bonus evadit. XXXIV. Sicut qui in literis formandis ty- Pennequin, ts tz dixit. ggntur, uu B Vu-go S. Birgic. : : rocinium ponit, plus proficit, dum folus ipieP» 2. e 17* a ï,-'k:.--s,ghry(;"* 2:XXV. Sicut arbores, quz in umbris alun- magno labore & contentione literas utcunque ep. 5 tut, majorem mollitiem contrahunt, atque ad u x fruduum procreationem minus commodz hinc inde lituris efformat , quam dum magi- ftro manum ejus ducente eleganter, & nullo j redduntur; quz autem aeris inconftantiam propemodum ítudio eas depingit: ita fit, experiuntur, ac ventorum.impetus, azdentes- dum in virtutum exercitatione, quodammo- Manfi d i ue folis radios excipiunt, plus roboris hinc TPED colligunt, & foliis abundant, ac'fractuum co- do deftituti fuPremos conatus adhibcm;iä.- » pia curvanturs ea eft afflidionis natura, ut - Dignitas. €os, qui eatm ftrenuo ac placido animo fe- XXXV. Sicut gubernatorem navis ltem;--s. Bafilius rünt, rebus acerbis fuperiores, ac diaboli te- peftas, athletam ftadium, militem acies, ma. otat. 11. lis fublimiores, reddat, infidias gnanimum calamitas, fic Chriftianum homi- N doceat. que afpgrnaþi nem tentatio probat ; & quemadmodum ath- $.Liur.Jua- . XXVL. Sicut ignis, cjuo plus agitatur, ptus letas certaminum labores coronis ad fe alli« .5 u i ftin. deca«ferpit3 ita virtus, ni(i exerceatur, ] languefcit, $ ciunt; ita etiam homines chriftianos probas | c. 60 fto conn-..Jace(fita autem creícit. . ! tio, qu£ ex tentationibus defcendir, ad perfe- S. Dia- o XXVAM. Sicut in cera, nifi multum tep.Ef'gJ &ionem dacit, fi modo cum decenti toleran- ; &a & mollita fit , dOChoc-S)q- . ,non poteft (igullum imprimi ; tia, & omni gratiarum actione, quz a Domie« ita animus virtutes recipere non poterit , nifi no ordinantur, füfceperimus. ! adverfitatibus, laboribus, & infirmitatibus XXXVI. Sicut lilium effundit odorem äcu'- Vincent,- probetur; Idcirco Dominus B. Paulo dixit: tum , qui non placet omnibus, fed debilibus Juftin. c. is, Cb Sufficit tibi gratia mea, virtu jp ul $ P S enim in ipür— vehementem odore capitibus dolorem affert ; 15- in vita L L mitate perficitur. ita boni bonitate ordinaria placent omnibus, | 3[ pænl qui vero excellunt fan&itate Bertrandi, k: 3. infin.) XXVHI. Sicut Mater habens puerulum ,Xnon fanctis, etfi d & 63. tenerrime fibi deletum, quem- femper fibi bonis, non placent. defiderat adefíe, cum puer ad contubernales XXXVIISicut aqua angultiis conclufà in al $.Cli. gr, R. P« Loby, Bill, Man, Ton, H titudi-aG. uuvu*uva "- 728 Bibliotbei:& Manuai;f.c"; Concionatoric titudinem tumoris erigitur ; rriæüi-tiäm parit, fi a Däb in ngum fui erga | * ita fzpe :a'niäma nos amoris immiffa credatur. r augufta periculis exaltatur. l- $ i S o. Gfego XXXVIII. Sicut palma in ferius tactu afþ'e- . XLVIL:Sicut is, qui ad mortem crudelem wierenp. prOV» 19, motr., ra eft , & quafi aridis cortibus involuta; fu- damnatus effetgauderet;fi tale füpplicium inl.e; Grzd, 81 1 O 16, perius vero & vifus & fru&ibus pulchra: infe- unicum:colaphum mutatum audiret j ita me- ob rius corticum fuorum involutionibus angu- rito:gaudere debet qui tribulatur, (i memine: [ flatur, fed fuperius amplitudine pulchtz vi- rit, &ternam pcenam fibi in temporalem fuif- 4 riditatis expanditur ; íic vita cle&dtorum de- fe 'commutatam. - "KL VAIL. Sicut fi Princeps cuipiam crucem Ax;ohyfgx, fpecta inferius, füperius pulchra, in imo qua- fi multis corticibus involvitur , dum innume- lieneam,fed auro repletam oftendere, eamque « donare fe diceret,.fi in domum fuüum afporta« ris tribulationibus anguftatur: in fümmmo ve- ro illa quafi pulchrz viriditatis foliis , am ret, omnis labor in.ea ferenda fübeundus, uti- i qi. 65 tudine retributionis expanditur. . que jucundus potius quam ingratus accideret; fOL $. Gertr. XXXIX. Sicut annulus eft fignum defpon- ita pari lztitia & alacritate crucem fpiritua- l. 9. infin. lem füfcipere debemus, utpote quam fcimus fationis ; fic adverfitas tam corporalis, quam S.'Iham- €; IQ. fpiritualis, veriffimum fignum eft ele&ionis auro nobiliffimo coeleftium meritorum ple- nam, nobisque promiffam , fi eam in domum opuíc. divinz, & quafi defponfatio anims: cum Deo; Clim gra jn tantum, ut gravatus quisqué veraciter; oeleftem patriam fcramug.» L Vi qQüþam j ld eít, c ZEquitas. ( 404 imo confidenter dicere poffit illud: Annulo fuo fübarrhavit me Dominus Jefus Chriftus. - XLIX. Sicut eq uurn eít, ut; qu i aliduot mi-i- Anonyrb. S Greg. * lia lorenorum. debet, libenter centum offe- .XL. Sicut unguenta, nifi commota, redole- przf. in re latius nefciunt,& ficut aromata fragrantiam -*at, fi hos pro toto debito acceptare velit mot, €: 3. füam non nifi, cum incenduntur, expandunt ; creditor; ita non minus vequum, ut in hac ita viri fancti, qui virtutibus re—dolcxjt, in t'rj- vita libenter per patienriarn temporalium. & bulatione innoteícunt. t tranfeuntium adverfitatum:;folvamus, quod S.Ambrof. in altera vita per zternarum poenarum t XLL. Sicut non laudatur gubernator , qui i : OICf f- 8. nullas procellas expertus eft; ted qui adverfus L. Sicut i quis molem gravem , aut Cän- Nierenb.: ventos renititurjinfürgit adverfüs flu&us,non timet, vel cum elevatur undis navigium; vel crum in pe&tore ferpentem, gravitcrque affli in 1. d. gentem (ine opera & feníu in fomno abítu- ador. cum ad.profundi ima deprimitur; ita & ille laudandus eft gubernotor füi; qui ea, quz ad- JAiffet, utique:magnum beneficium reputares; zquoque animo füftineres ; ita etiam fi crea- / vería funt, vincit fapientia , virtute fuperat, U fccundus non extollitur, adver(is.non frangi- turas quascunque Deus auferat; ga j jd;re p?- 4 ;tius, quam triftari oportet. — e tur. Rege ergo teipfum ,f,:-qqaqdo þtuïr-bamr mart Cafþ. animus, meus fludtuat.. -- LL Sicat fi quis ob 2 'yrium'confeqüen- Taufch. in Seneþ.l,de XLIL Sicut non eft ar 1 bor fo-lida" & fortiä, dum detineretur carcere, & per hoc impedi- Matre do- provid. nifiin quam frequens ve ntus incutfat, ipía retur a ;juvando:proximo, non multum ange- OT. enim vexatione conftringitur, & radices cer- retur,fed facile divinz voluntati fe refignaret; ita & folicitus effe non debet, qui per mor- tius figits fragiles funt, quz in aprica valle | €reverunt; (ic ad ferenda advería fragiies funt, bum a coónfuetis officiis impeditur, cum ab -eadem Dei voluntate a qt s ui non faerunt exercitati ufü malorum. a tormenta peræ?cg Plutarch. XLIIL. Sicut apibus mel.prabec thymus, tuntur, morbus ctiam infligatur. ; L LII. Sicut Urinatores propo fi 1to ) praemio to- Aupnym.. l1. de gacerrima & aridiflima herba; ita homines u;,; : ; tranq. cordati e rebus adverfiffimis conveniens ali- tos fe in mare projiciunt, idque magna cum .quid & commodum decerpunt.: celeritate & alacritate; ita.& quivis bomo $. Chryf.. . XLIV. . Sicut Paneratiaftes admirandus eft confiderans premium a Deo propofitum, ma- Em 6a ho. . in & illuftris, etiam.cum artem intra fe habet ; gno cum gaudio in marc ïib'ul»;;cionis con;l- N 2- COrJ fed cam artem & vires exerit , cum iQus to- cere fe debet. ; i lerat, cum ferit adverfarium , tum vero ma- .0 LHL. Sicut vi ator fecum portäns quändäm Manfi difc, lT b xime eít clarus & illuftris; fic veftra falus lireram cambialem in pera füa, virtute cujus 18. n. 5 tum maxime exeritur, & augefcit, cum to- v. g. Antverpix triginta fcutorum . millia re- cepturus eft,tametfi innumeris cum periculis, -lcratk, cum pati tur, fortiter omnia fuftinet. - Sucunditas. moleftiis, füdoribus, & anxietatibus, iterillud Ws dele- L WEquuic i TE delicate fceminze magi prolixum laboriofum Roma Antverpiam us« €. 12. &antur penes fe.habere olfaGoriola dele&ta- que conficiat;proter certitudinem tamen,qua biliaquam alia xenia, quod in eorum fragran- (e Antverpiz divitem füturum effe noviz, iti- tia dele&tentur; fic ego (dixit Chriftus S Bit- neris moleftiam zquanimius fuftinet: Eodemn »rorfüs modo omnes nos,quia viatores fumus, -5 gittz) valde dele&or in cordibus eorum, qui gravamina füua cum humilitate, patientia, ex -& ad coeleítem patriam peregrinamur: omnes miferz hujus vite labores & anguftias libenter h nf eratitudine fiducialiter committunt mez pro- -ld fuo: prim pietati , quz diligentibus fe unch-r,fa fuftinere debemus; confortati fpe viva seter- tud, commutat in bonum. i n*æ/ rctributionïs; ]Xc" i Wierenb. - XLVL Sicut amicus dum m änus 'eius ab l. 1. de MOTIVA. amico in fignum amoris ar&ius flringitur, ador, jucundum fibi potius, quam moleftum, quem Neceffitas; ia fic requirit /Zatus cbrift iani, juxta 1-À5. 1. effio talis generat, dolorem effe fatetur: ita E as tri- V« 21» !o de i I lud 4S.-Lvucæ: quoniam per mult L tribulatio quavis læci;iam potius, quam bulaf um À D Tiuilus CXl Patióntia 729 A ; bulatïonoä 0 ^ hil Dei. : pOffet. nos intrare in regnum nus, fapienter agit; ü,t-"tcïi'ebifæ fugfk'olvat. Ni nNiman ) L 3. de enim de (üo it lolvendo expendit, fed facit, uc "t —H.- Status. peccatoris : peccata enim a nobis ] prov. feparant Deum,cruciatus vero illum nobis re- hoftes fui pro fe folvant. lllatisenim ab iis in- ürado ä. juriis citatur abunde, ficque fit; at contume- i ' conciliat, preparatque propitium ac propin- l-2.infin. quum.. -Hinc $. Gertrudi revelavit Chriftus: liis magis gratia, quam ira debeatur, cum ea- rum interventu, Deo Judice, & poena gravior $14 — Quouniverfalior & gravior eft paffio, eo pu- declinari poffe confidatur, &ingentes thefauri — riorem clarificationem ànime preítat. Et L À. in confeientia per patie ntiam récoadantur. fpecialius atfli&tio vel exercitatio cordis in hu- 'Patientia homihem Mar tyrem facit. militate, patientia , & (imilibus, tanco maeis Hinc $. Baron. to. Eudoxius (quem alii S. Bafilium: fuiffe cre 4. Ann ap. animz candorem colorant, quanto eam vici. dunt) veluti exultans ex morbo e Xclatmnabat : Arrian. p. nius, efficacius, & propiüs tangünt. Gratias ago tibi, o Conditor ho minum tuo- 2«tt.9.6.7. Vit- 634- lE. Status veligionis: quia, ut bene advertit rüm, quod nos etiam invitos re&e fingis, & 2- fql; P. Balthafar Alvatez, religio eft fcho'. mor- perexternum hominem internum purgas,per tificationis, & ad eam venimus, ut fcientiam advería ad beatum nos finem perducis. Ft S. Thom. difcamus faciendi crucifixos. Vel,ut S. Tho- opufc. B. Baptiftz Veranz Ordinis S. Francifci Chri- Chron. £ Clim grad. mas dicebat, eft & flatus poenitentiz ; vel,ut - ftus dixit: Cognofce, te magis obligatum effe Fran. t. a. 1. Vit. Climacus afferebat, perpetua naturg violen- illi, qui tibi malum fe tia. iHinec memorato P. Balthafíari Alvarez cit,quam ei, qui bonum : 7* 6 24 : Anonym, C 49» illz enim períonz funt, que purgant animam Chriftus ipfe quondam dicebat: Si religioni hujusmodi vel deeffet: quid tibi mei cauía tuam, & pulchram faciunt, gratiofam, & ac- ceptam in confpectu meo. praferendum: füpereffet ?. & tunc mihi oc- VII. Ad virtutes acquirendas &fazigäzdas: nam, In Pí. S1. currebat, inquit idem P. Balthafar;quod fi ego tefte S. Auguftino, ignis non eft diveríüs, ac effem, qualis deberem;debuiffem potius (imi- divería agit: paleam in cinerem vertit, auro les fellis hauftus, imo etiam amariores optare, - fordes tollit. In quibus autem habitar, Deus, & (i hujusmodi difficilia & ingrata vitz juíti deeffent, idem effet, ac fi coronz Chrifti fpi- - utique in tribulatione meliores fiunt,tanquam Niertnb, in ld nz deeffent, auri cüfpides vefti preciofze: dium ait, exiftimate fratres mei,cum in tenta. rum probat: Hinc S. Jacobüs, omne gau- Jac1.v.a, IV. Status vite buinana : qui nihil aliud eft, ador, tiones varias incideritis,cientes, quod proba- ] quam tmilitia fuper terram & lu&ta cum da- tio fidei p atientiam operatur, patientia antem mone: quem quidem teíteS, Laurentio Jufti- opus perfe&tum habet. Nil enim poffunt vir- niano nihil zque confundit, quam fi in carne tutes, nifi rerum difciplinam, converfionem- patfibili hominem intuetur inter tot mundi que, quafi quedam folicita mater, patientia Caf i difcrimina conditoris obedientiam cuftodire, ' cuftodiret, tefle S. Zenone Verónenfi. At vir- Zeno $. de quam in ccelo pofitus fervare ipfe neglexit. Taufch,in Implacabili etiam livore tabeícit, quoties il- tutis quippe perfectionem via tentatio eft, ur patient, Matre d S.Laurentius Juftinianus recte dixi m 6 quz non S-Laurent, Q luc-afceridere homines confpicit, unde turpi- folum homin em perficit, fed eriam diving ^* ciit eonnub; tét ipfe faperbiendo defcendit. Juftorum igi- rovidentiz thefauros pat éfacit. : ^ *tur profectibus invidens, eorum afteníus ad .. VIHI. Ad "elotiam impedire conatur. Hinc redte pius ofi ülutem a[ecurandam : neque enim, g Ziïus ift- ut re&te Bl us dixit ullum certius fignum &i s.Spirit- "alcetá; Fili, ait, inter hoftes verfaris, & a dex- electionis div in € hab 6. *tris, & a (iniftris impugnaris, fi ergo nón ute- i ü betur, quami fi quis trí- c. Anonym. "bulátionem huttiilit ér patienterque proptér "'ris'undique fcut ;, ;. o patient , non eris dia finie á Dei amorem f Der -.; * D ineat: illa enim eft pretiofus . eus animam f(i A bj i -s s 'h Dyilas: o 'annülus, quo bi defponfa. ! Hinc S. Chryfoftomus : MM curanda: Nam, ut recte S .Chr- Si flagellat , inquit, s. ChryT. omnem filium, qüem rec ipit, qui non flagel- ho. 29. in ï!ppp í '( . foftomus advertit; peccatum eft veluti fanies, atur fine dubio non eft ia numero filiorum. ep..H:br. poena vero vel tribulatio eft iCut ferramentum af dift Ideo Deus minatur popu! o fuo: Dimittam vi- 1fa.5: v. 6. InPf o1, medici. HincrecteS. Augultinus intelligat, in- mneam meam, & non putabitur, nec fodietur. " p ho quit, homo, medicum effe Deum, & cribula- ^ & tionem medicamentum effe ad falutem , non Ut adeo non immerito S. Ambrofius dixerit: Fortaáffe cum perfecutionem poenam ad damnstionem ; füb medicamento tanquam condemnati habemt AT. non patimur, pofitus, ureris, fecaris, clamas, non audit me- IX. Ad juftam & boreftam vindittam de ledente . 1der. f. dicus ad voluntatem, fed audit ad fanitatem. Et ideo viri fan&i, teíte S, Gregorio, mentis capiendam :'id quod breviter & nervo (e S. Ifido- s.ep.181. rus Pelufiota fequentibus verbis indicavit : fug- corruptionis vulnus fine putredine non effe confiderant, libenter fe Eos, qui acceptas injurias philofophico ac pa«^ füb mgnu'mgdi;i tienti animo ferre minime volunt, hzc duo ad ad fectiones parant. - : ; patientiam hortari debent. In þræfat, VI. d purgatorium evita nduin : id&ïrc'o enim, Alterum, quod €os, qui contumeliam inferun t, nihil zque di- ad fuos Ut ait S. Gaudentins Epifcopo. Brixiz, impu- fcrutiat,ut eorum ;qui contumelia afficiuntur, Yract, dice conver(antem Dominus nunc tribuülatio- patientia. Alter um, quod nulla ratione ipfos num & egritudinum flagello caftigat, ne in *eque ulcifci que amus, quam virtu illo fordium aliquid. füturus ignis inveniat: tem colen- do. Quod fi minus fidei hab endum putas; fed ut per exiguas plagas breviífimi temporis, quidnam de hac re veterum quidam pronun- ab omnibus purgatus maculis, fecurior ad tiarit, audi, Rogatus enim a quodam;, qua ra- ä,lþ( $, de pa. *ternam migrare requiem mereatür. Patiens tione hoftem ulcifceretur? refpondit: Si ipfe "n tientyc, 2, Itaque;ut bene advertit S. Laurentius Juftinia. probum atque honeftum;virum te przbueris, u uu 3 Dänl- 739 lfvzbliotlvecæk Manuahis . &nciohmrz'æ » j nita?. 2 XV. Quia eft exercitium paizjïmum roftri irga Dial. c. &« : X. Quia Manyri bus faniles facitz nam , u Deum amoris: nam , ut ipfe Deus olim $. Ca- jac S. Petrus, tefte S. Clemente, dixit, triplex eft tharing Senenfi dixit, quanto füftinetur am- s puili i f homicidium, czdis, odii, detractionis. Hinc plius, tanto magis dileionis mez fignum j 5 hem 25. de S. Martino canit ecclefia: O fan&iffima oftenditur. . Nihil autem tam preclarum ad à* ropul, c,ll & ho. 15 anima, quam, etíi gladius perfecutionis non gloriz rationem & fiduciz ; tefte S. Chryfo-s, Chryt in aatth. .abftulit, palmam tamen mattyrii non amifit, ftomo , quam a Deo diligi , & ipfum diligen- ho. 64. ad tem tanquam Deum diligere. . pop. s pl 'Sed & S. Chryfoftomus $. Job infinitis Mar- j iciilt tyribus comparandum effe, & multiplici ac XVI.. Quia infenfibiles ac beat itudinis Fw 110d0 S. Chryf. inírm gratiore martyrio per uxorem & amicos ejus garticipes etiatm in bac vita facit: nam qui patien- ho. 47. ad vitam carpentes, quam fuerint multi Marty- tes füunt & mites, & contumeliis aftecti acPop. hom.sr. res cruenti. Quia alia mala tolerantem mul- percuffi, equo animo ferunt, & taliter facien- tibus benedicunt, cceleftibus fünt virtutibus ad popul, torum przconia confolantur ; in maledictio- nibus vero etiam confolatio fübducitur. Sed fimilcs, multam habentibus impaffibilitatem. XVII. . Quia .Deo fummum gu[tum C elupta- 1. 1. in üaj & alibi ait: Credite, mihi, pejora fünt, quz nunc patimur his, quz Paulus paffus eft. Eum tem creat, atque adeo & nobis, quibus, fic.4. illi lapidibus cadebant, fed nunc accidit, ut Deum fincere amamus, potior & jucundior verbis,lapide durioribus feriamur. Vere ergo debet effe Dei,quam proprius guítus : itaenim S. Climacus concludit: Beatus, qui propter S. Gertrudi revelavit dicens: FHzc, pro qua $. Deum quotidie maledi&tis & convitiis lacef- tu oras, eft mihi lilium electum, quod mani- fitus fibi vim fecerit: hic enim Martyribus bus meis portare affecto, fuprema namque liom. 26 mihi eft voluptas; deliciofaque, in anima hu- $n Gan. tripudiantibus , Angelis parem confidentiam & gloriam merebitur. 4 £ jusmodi cafta ac puri morari. Ipfa rofa de-1. 3. c. 12, z'nquafe*facz'ti: nams nique eft mea fuaviter olens ; patientia name Eio.mor, Xl Quia Deo magis approp €. 26, ut bene notavit Gregorius , afflictionibus fit ueilius, & in cun&lis adverfis gratiarum Deo tanto proximus, quanto eít a gratia fa- aCtio füaviffimum mihi inferunt odorem. Alia vice eidem dixit: llle mihi offert (implicem voris humani alienus, qui, dum compunctus fcíe in precibus aceingit, inde intra fe fuper- nummum aureum fine gemma,qui fine adver- fitate eft, & tamen de voluntate divina in ne exauditioni jungitur, unde extra fe ab hu- $. Bonty, mana laude feparatur. . omnibus operibus füis Deo intendit : Sed ille, ; 1* dt um lat : uti S. Laurentius qui in fingulis operibus fuis premitur adver- peire depatien, — XII. Quia Cbriflo a[Ja i 7 Juftinianus teftatur dicens: Affimilatur Chri- fitate , & tamen de divina voluntate non & . fto patiens , quod eft gloriofiffimum. — Sicut difcordat ,. ille offert Deo aureum nu mï:m?-m., enim gloriofum militi eft deferre arma Regis; cum probatiffima gemma. fic eft Chriftiano, portare ftigmate Chrilti. . 4Equitas. [ Quanta eít gloria fponfz , affimilari fponfo? nihil gloriofius reputat, quam Chrifti potare XVI!I,.Qula tribulatio q ualiscüpqïu&ïina Itin, per- fit, peccatis noflris tanquam jufti(Iima pena de- fe&, c.16. Vit.e.20. opprobrium. Hinc, ut B. Angela deFulginio dixit, quod Deus Pater dilexit, & elegit, & de- betur ; nam, ut re&te dixit S. Therefia, fi omnia ' ditfuo cariffimo unigenito, hoc unigenitus di- bene & accurate expendantur, nunquam fine ldota lil ligit, & infligit, & dat cariffimis Filiis fuis. omni prorfüs culpa, & plane immerito accu- d vtra Elegit autem Deus Pater füo Filio pauperta- famur. Semper quippe culpis fcatemus, & FE mentiremur haud dubie, fi nullum nos habe- 'tem, defpectum,dolorem, perfecutiones,affli- &iones exterius & interius tedium,pavorem, re peccatum diceremus. Unde omnes cum timorem, anguftiam, agoniam, quz fuftinuit tribus pueris Babylonicis dicere poffumus, &Dn. g. :z Dei Filius innumerabilia. Studeamus ergo fu- debemus:; ln veritate & judicio ,jnduxi&i"-gsj ftinere tribulationes temporales cum patien- omnia hzc propter peccata noflra,. ; XIX. Quia tribulatio velut medicina a 'me- Simplicidá Prex. "ia tia & gaudio. Id quod D. Bonaventura obfer- Rof. p-3. vavit dicens: Nolo effe fine vulnere, o bone dico peritiffimo Deo fuübmiffa eft; (i ergo cor- ad c. 13. porum medicinam exercentem , inquit Sim-Erife. e 5 $1. Jefü, cum te fic vulneratum videau | Non convenit, Domine, ut ego gregarius miles cu- pliciusurentem,membra refecantem ; & pla- xicula non faucia & bene curata triumphem, ne fzvos carnifices imitantem, malum non tu vero Dux in oculis meis pene unum , fed dicimus, fed bonum: fi medicis cum gratiam & a habemus, tum mercedem numeramus, cur in gránde ac lachrymabile vulnus pendeas, expires. * medicina Dei non acquiefcimus ? üom. Qbo XIII. Quia Deo fimiles facit : nam tefte S.Chry- XX. Quia Deus pofter, ut ait P. Balthafar Vit.c. 51. L Alvarez, qui non bis punit idipfüm , cum fe- s' Bemu jn Matth,. foftomo, nihil eft, quod fic fimiles Deo faciat, Vr ut malignis atque lzdentibus effe placabilgm. mel id facit, expurgat defolatione temporali, quod ' .. Sucunditas. fuiffet eterno igne puniendum, & abluit aqua artl 3. C 4 p.l Chro, XIV. Quia eft /ignum amoris divini erga mos : rofacea, quod fuiffet fanguine crudelibus cru- ut Chriftus ipfe quondam B. Baptiftze Veranz ciatibus affundendo purgandum. g, Franc. ].7.to.2. dixit: Recordare , magis me tibi oftendiffe XXI. Quia pio Dei confiio, tefte S. Gregorio, S Greg.. & 4 fignum amoris , dum te afflixi, quam dum te agitur, ut hujus peregrinationis Ele&torum vial. 25. mor. tenerem arcte in dulciffimis bracchiis. Cui turbetur. Viaeft vita prefens,qua ad patriam ** ! 5 'autem jucundwm non accidat in bracchiis tendimus; & idcirco hic occulto judicio fre- Chrifti, & multo magis in pe&orc per amo- quenti perturbatione conterimur,ne viam prOe Aus vs, rem quiefcere; Au u'&- de telnp. pavtriavdiligamus. Nam, ut bene 3. diícur- P d Tiulus CXL — Patientia 751 ïD'hl. t i difcurrit,G , dum amarus eft mundus,diligitur ; utuntur hominis bonis , fed patientia utitur putas, fi dulcis effet, qualiter amaretur. ejus malis. Idem alibi poftquam hominem in S Bafilus XXII. Quia pro certo tenendum eft, ut ait hac vita tribulationem nequaquam declinare reg. 55 in mor. S.Bafilius, & confitendum etiam, dilationem poffe, oftendiffet, mox, qux inter hominem €. Im cujuscunque boui, atque adeoipfam etiam eo- perfedtum & impium eft, differentiam in hec , rum, quz Chriíli cauía patimur, incommodo- bhol 64. Id Qp verbà con(iderat : Tribulatio patientiam Opes rum tolerentiam , a Deo sobis proficifi. Unde ratur, fcilicet in patiente , qui per tribulatio- S.( Aügun. re&teconcludit S. Auguítinus:Si Deum diligis, 's- Chl'y[. f. de vifit, nem lucratur talem virtotem , fed ftultus in LUPT infirm. quod facit Deus, diligis. Et i, quod facit Deus, tribulationibus nefciens effe patiens, angu- diligis, difciplinam Dei flagellantem te diligis. i.POp. ftias & flagella portat, & nullum lucrum inde quam jucundo pe&tore , quam leto corde Ícit habere. Ad hoc nempe pertinet exem- vifitationem divinam debes preoptare ! . Si plum de duobus, qui fub poena mille ducato- fanitatem infirmis optabilem tibi conceffiffet rum, vel mortis, in carcerem miffi erant, qui- Deus , nonne cum omni gaudio illud donum lt inag' bus a devoto viro duz bur(z, cum totidem Dei fufciperes ? certe majori exultatione & Borenis, projecte fünt per feneftram, quibus Ecr(s affectuofiori voluntate, cum gratiarum etiam carcerati percu(fi funt , quorum unus zgre fe- actione;hanc Dei animadver(ionem debes tibi rens percuffionem bur(z , ipfam extra fene- unicam habere, quia & hoc utiliffimum Dei ftram projecit, alter vero füam pro evadenda donumeft. Certe talis Juftorum mos eft, tefte morte dedit debicoribus füis., Spiritualiter nos $.Chry $. Joanne Chryfoftomo, ut, quando aliquid omnes fumus debitores non carni, fed divinz ;h hom. 35. in Gen. propter Deumferunt, nonres ipfas, quz fiunt, juttitiz pro peccatis; Deus autem nobis pro- Ípectent, fed caufam fecum expendentes, fa. r l ETADA Jicit bur(am patientiz cum flagello, quam qui cile omnia ferunt. Amor quippe Dei gravita» €jicit, meritum perdic, & tamen poenam fla- tem moleftiarum imminuit, neque fentiri fi- gelli non evadit; imo fibi tanto gravior fit, x* nit, dum nos invaferint. quanto minus voluntarie flagella (ufceperit. Hoc autem eft fciendum de divina mifericor- 5. X'* ALIA MOTIV A. dia , quod tribulationes ultra vires non per- mittit, fed, ut inquit Apoftolus : Fidelis ef S. Bonav, I. l. 2. de " ja per patientiam rependimus quimemP Cbri- Deus, qui non-patitur vos tentari füpra idy quod o fii, ut S. Bonaventura indicavit dis pote[tis , fed facit etiam cum tentatione proventum. perf:relig.cens : Patientia (ip IV. gularis eft retributrix paf- uia per patientiam tribulationes levius to- $. 16dos, C.?!- fionis Chrifti.5 Talia enim ftudet rependere, lerantur ; uti preclare oftendit Hidorus Pelu- Pelof, i. a, qualia ab eo accepit, qui dolores noftros por- fiota dicens : Confidera, fi quis illat:sm fibi in- ep. 67 * tavit, & hzc eít (ingularis lztitia San&torum, juriam ulcifci velit, quasnam acerbitates per- in tribulatione patientium & gaudentium , ferat. Primo farore perfünditur; deinde ab tin, p« quod fic occafionem habent, & opportunita- ira interrumpitur; Primo enim ebullit affe- tem aliquo modo retribuendi Domino, pro k&; H 5! &us, deinde ad vindi&tz cupiditatem exíti- illa magna charitate, qua pro nobis animam mulatur; "Tertio infinitos flactus excitat. Ífuam pof(uit, faltem aliquid füftinendo. Quarto mille cogitationum viàs ingreditur. Idiota lib, 1Il. Quia Deus plura patitur a nobis , uti Idio- Quinto metus fubit , ac tremor , animique de vera tafapienteradvertitdicens : Ideo dum tribu- angór , iracundia nimirum eum ipterrum- patient, lamur; fortitudinem & firmitatem virtutis ha- pente, ac metu concutiente, dum illud íe- bere debemus , quia non tantaa te toleramus, cum agitat, quonam pacto, quod cupit, aí- Din p quanta a te ex nobis miferis tolerantur; Et fequatur, acceptamque injuriam vindicet, At VI 28' ideo fine dubio levius tolerare debemus mi- nora, qua patimur, quando cernimus oculo non videtur tibi hajusmodi homo, ante eum, qui poenas daturus eft, ipfemet poenas dare? pure mentis illa, quz tibi inferimus. : Idem At qui patientiam adhibet, ab his omnibus inplctt [d G !3' paulo ante dixerat: Tu es Deus, Judex juftus, rebus exemptus eft. Ac fane merito, nam Brilz fortis & patiens,nec irafceris per fingulos dies. hoc in ipfius arbitrio fitum, eít, at que ipfe to- O mifericordiffime Domine Devs meus, fi tu tum abíolvit, llle autem, alter non item. patiens es erga nosmiferabiles peccatores, fü- Verum & temporis commoditate opus eft, & per iniquitatibus noftris, quanto magis patien- loco, & fraude, & veríüta improbitate, & tes efTe debemusin tribulationibus & adverfi- armis, & machinis , & adulatione , & fervi- tatibus noftris, quas propter (celera & peccata tute, & hypocrifi, Videsne, quemadmodum noftra quotidie füftinemus? difficilisres fit, vitium; facilis autem virtus? Vlt-oï" S.Bem.t. ÍIl. Quia patientibus omnia convertuntur in bo- I, ferm, 6, Atque illud quidem tumultibus Ícateat, hzc art, 3. C $. num: Quant lapis ille eftimandus foret, qui autem, ab omnibus perturbationibus remota ex congenita fibi proprietate plumbum in fit. Qui ulcifcendz injuriz ftudet, infinitam aurum commutare poffet ?. Jam vero S. Ber- inimicitiam reddit ; qui autem patientia uti« nardus inquit: Cum dicat Apoftolus ad Rom. tur, eam, quam ocyffime opprimit, & extin« :' Gregl c. 8. Diligentibus Deum omnia. coaperantur. in. bo guit; Unde importunum etiam ac fzvum num: hoc eft, quod juftis omnia advería per hominem mitigat, atque ad amicitiam al- j fupportationem & patientiam convertuntur d5 licit. S. Bernardus inquit: Quomodo na- in bonum ; propterea non oramus : Libera tus fibi videtur homo , fi labores fügitans. nos a tribulatione & pcenis , fed, a malo, & dolores: aut quomodo fcit, fe efíe ho- hu quia adverfitates convertuntur juítis ad glo. minem, qui ad id paratus non eft , ad Ti riam & coronam. CæFEræ nempe virtutes quod natus ? Eomo , inquit , natus,. a —— 732. sibliotbeee Manualis. Can;cjonatariæ ad laborem. Cum ïgïtür homini neceffario manibus fuis. Struthio, craffum & ftupidum animal, alas habet, fed non fübvolat. Habue- atiendum fit, nunquid melius faciet, fi cum merito patiatur, quam ex defperatione? Hoc re ifti alas, quibus in coelum evolarent: in fa- buloaccoeno hzrere maluerunt. Hoc infide- enim faciens: ex neceflitate facit virtutem. Confirmat hoc ipfüm Bellovac. inquiens: In- libusexprobrabat Auguftinus lib. r. de civita- te. Perdidiftis utilitatem calamitatis & mifere firmus neceffe habet corporaliter fuftinere dolores, velit, nolit; quos finon patienter fu- rimi fa&ti eftis. & peffimi permanfiftis. Salvia- nus lib. 7. de providentia, idem de ztatis fus ftinet, gravatur dolor, quia cum afflidione 30b. D corporis eft etiam defolatio cordis, & fusz fa- hominibus conquerebatur : Quid hoc mali v. II eft ? jumenta & pecudes feCtione curantur : cit acimzx detrimentum 5 fi autem haberet patientiam levius faftineret, eitius & facilius nos nec cauterii aduftione , riec ferri defedtio- ne curamur, imo, quod pejus eft, cura ipía de- curaretur, &infirmitas fibi fieretin meritum, Y & falutem; ficin his qua patimur, faciamus pii. Nj tgriorCS fümus. de neceffitate virtutem , ut qu nobis effent $. X : p.l. Slhbl damnationis occafio , fiant nobis materia cx« rj p5 ME'.D l Acq Doft. ercendz virtutis, & acquirendz falutis. quiig Fulom in V, Quia fine patientia graviores effiiuntur tri- urima a variis afcetis & SS. Patribus af bona vo» ; L Pl $5 lunt. p. 5, bulationes , ut reéte advertit Fullonius dicens: fignantur, fed quz fere ad tria genera Non modo-non exeunt malis fuüis ; qui oblu- revocari poffunt; Nam r. aliqua fofitive difpo- ec. 3. a. 4 &antur , fed ea per ipfam oblu&tationem au- nuntanimum ad adverfa fortiter toleranda, ut gent: & impatientiam, quz triftitize genus fünt varie confiderationes, & illuftrationes eft, cordique dolorem imprimit, aliis dolori- intelle&tus, quibus neceffitas, utilitas & digni- bus füperadjiciunt. Fabricitans, quantumli- tas patientiz cognofcitur , & ex equo zftima- bet fefe in lecto convolvat,; febrim non excu- tur. 3. Alia fünt, qus varia impedimenta & tiet, imo agitatiohe magis accendet. Latro a obftacula patientie removent , qvalia fünt, fatellitibus comprehentus, fi obfiftit, manicas quz finiftram de adverfis opinionem, aut ine prgterea patitur, & pedibus pulfabitur, &.no» ordinaturm ad resaliquas creatas affectum tol- dofos ftipites fentiet. Laqueos, inquit Seneca lunt.3. Aliaroborant voluntatem,ut eo firmius Lib. de confol. ad Helviam, fera, dum jactat fibi conftet in variis adverfitatum ingruen- aftringit. Aves viscum dum trepidantes excu- tium occafionibus , qualia funt, quz ad foli- tiunt, plumis omnibus illinunt, Nullum tam dum virtutis füundamentum ponendum, gra- ar&um jugum eft, quod non minus lzdat du- tiamque divinam copiofius obtinendam ju- centem, quam repugnantem. Ajunt medici, vant: qux omnia proin nunc fingillatim ex- cum venenum ab animali epotum eft ; cor, plicanda , & fan&orum Patrum aut aliorum intumefcere, agita- quod illo maxime petitur, authoritate confirmanda funt. ri, potos calore diftendere; ut fe defendat, & Media adi'/þanemia. ea ipfa defenfione venenum citius ad fe trahe- re, atque intra füfcipere. Ita impatientes ni- lT. Conjider'arä Chrifli exemplum : nam in eo; "Tertull. 1 mia adveríus dolores repugnantia, & commo- ut Tertullianus teftatur, Deus Spiritum fuum de patient, tione plus doloris concipiunt, aditumque illi cum tota patientia collocavit. Hinc ipfemet ad cordis intima aperiunt. Narrant, Agefilao per Prophetam hortatur: O vos omnes, qui Thren. 1. Spartanorum Regi arthridide vexato, Carnea- tranfitis per viam , attendite, & videte , fiV. 12« dem Philofophurm affuiffe, &, ne moleftus ef- eft dolor, ficut dolor meus. Multum profe- fet, fermonem abrumpere, & abire voluiffe: Go confert, tefte S. Chryfoftomo , ad inci-S. Chryf. At illum oftenfis manibus, ac pedibus pri- tamcnta virtutum , magiítrum luétantem ho. 4. in ' Ideo S. Petrus , ?. ad Tim. mum, dein cordis fede, dixiffe malum illic ef- afpicere , nec cedentem. . Petr, 4 fe, huc autem nondum penetraffe ; itaque afít- communicantes, ait, Chrifti paffionibus gaue " . QG dete , ut in revelatione gloriz ejus gaudca- , deret, & confabularetur. Longe aliter cum 4 impatientibus agitur, quibus majus malum a tis exultantes : & iterum 5 Si exprobramini in nomine Chrifti, beati eftis, quoniam, quod mali odio,quam ab ipfo malo eft, & qui optime dicere de fe poffint,quod alia fententia Tobias: eft honoris, gloriz & virtutis Dei, & qui eft Spiritus ejus , fuper vos requiefcit. Super Quale mibi gaudium erit, qui in tenebris fadeo, &2 lu- men celi non video ?. quid latitiz illis erit , qui quz verba S. Laurentius ait : Utriusque lz-S, Laur. titiz ingens eft caufa, & perfecutionem pa- Judin fafe. Dei providentiam per calamitates ad «terna ducentem non afpiciunt? ti pro Chrifto & conformari Chrifto: de per- am. c. 11 * -'f&emn.s. fecutione quidem merces, & de conformi- VI. Quia ja&tura prewii per patientiam obtinen- di, eft ineflimabilis 5 ita idem infinuat his ver- tate provenit honor. Et fübdit; Se propte- € "x bis: Crefcit infortunium ex eo, quod ingen- rea Chriftus voluit transformare in fingulos, tem thefaurum meritorum impatientia fua ut charitatis compagine fingulos reformaret in fe, conformaretque fibi. Fecit fe ficut te, mifere prodigi perdant. Quantum miles in- ut ,2 faceret ficut fe. ter vulnera, aulicus inter dignitates quoti- Quz omnia pulchre dianas, ancille & fervi inter dura imperia, ar- confirmans S. Bernardus : Sponfus animz; in- tifices in laboribus, quilibet hominum in fuis quit, non putat quidquam perfaafilibus fore ad calamitatibus , lucri cum Deo facere potue- ineundum certamen , quam fi feipfum certas rant, fi toleranter ferre incommoda ingruen- minis autexemplum proponat, aut premium, tia voluiffent! Sed heu! viri divitiarum dor» Utrumque es mihi, Domine Jefu, & fpeculum trümque patiendi, & premium patientis, gmierunc fomnum faum , & nibilinvenerunt in Y fortiter ", --Tz'tuqu CXI, Patientia, 733 e& fortiter provocat, & vehementer accendit. troducendam hanc täm duram legeib primus " Tu doces manus meas ad prelium exemplo T Moyfis filius eam fübire debuit ? Quare hoc virtutis tuz : tu.caput meum poft victoriam graviffimi mandati onus ante omnes alios l tuz coronas przíentia majeftatis, five quia [a excipere debuit filius Ducis ? Refpondet acue pugnantem te fpecto, five quia te exfpecto, te Tertull. ]. adverf; Jud. cap. a. 1dcirco fi- " non folum coronantem, fed & coronam : in lium Moyfis futuri Ducis inftigat Angelus cir- utroque mirabiliter me tibi allicis, uterque fu- f cumcidi , ut, cum ccepiffec per eum populo v as nis violentiffimus ad trahendum. Hincipíe dare przceptum circumcifionis , non afper- S. Job in fpiritu elevatus hoc exemplum fibi .Vf I* paretur populus , videns exemplum iftud in propofuit dicens: Veftigia ejus fecutuseft pes filio jam Ducis celebratum. Aptiffime di&turn : j meus: ut qui occulte difpofitionis ejus fübli- Caro & fanguis omhem vehementer defu- mia videre non poterat, quafi interra confpi- giunt paffionem, perdere charam ac dulcem ciens ad imitationem, ejus veftigia teneret, ut DDid. Nyfi. vitam, utne prodas fidem, perdurum,accidit; p.1. Sa loquitur S. Gregoriusc. l. Sed & ipfe Chriftus, verum ut facile reddatur , neque excufare 'cum in cruce pendulus hzfero, inquit, omnia poft s. quispiama paffionum, mortisqueubente tole- Dom. admetraham , hoceít, omnes homines ad me rantia fe poffit, Filium fuum unigenitum Pa- ! quadrag, Yaplam., ut ex receptiffima fententia Hugo terin cruce fuüfpendit, ut, dumcreatura fuum Cardin. id hac fua paraphrafi exponit : Omnia . $. 5., traham ad meipfum; omniagenera hominum, Creatorem , & reus innoxiam tam indigaa tolerare cernit, ob oculos tanti amoris invi- t five in linguis omnibus, (ive in etatibus omni- cem debiti officii, tamque eximiz charitatis, bus, five in gradibus honorum omnibus, five libentiffime, ac liberalifIime impendat facul- Ü inattium licitarum, & utilium profeflionibus, tates, voluptates, honores, five in aliis omnibus. Quando avidus venator vitam, & quzilla cunque habet, Joannes Servilius hoc prodigio- perabrupta, perque denfa fylvarum titaidu- fum refert, quod 7E [eo] C Jo. Servi- ypui Reges, ut era nt jnlius tit, de | lum infectando fatigat cuniculum, folet is, ut fumptuofa zdificia & fuperbas pyramid CSex prodig.pye paratam effugiat necem, intra concava faxo- citandaseffufe propen(i, quas regiorum Cine. ramid, rum Íe recipere , ut venatorem mortemque rum füorum fatalia monumenta eífe volebant; adeo effugiat, juxta illud Pfalmifte Pfal. 103. ita quendam eorum, cum hac re ma T joribus V. 18. ex translatione LXX... Petra refugium fuis antecellere vellet, pyramidem a dornare cuniculis , atque ea tat $ j ione omnis diljgentia! voluiffe eo artificio, elegantia, füblimitate, induftriaque. venatoris .fruftratur : Verum ut ceteris fplendorem,exi(timati onemque de- ubi nulla fünt faxa , nulla antra , nulla fpe- traheret, hominibus v ero ftuporem adferrer.- la , ibiobtinet venator, przdamque nontam In tauta ! 1 m autem altitudin difficile affeguitur. Dicit nunc Ambro(ius: em faftigiatam eam voltit, ut fcalptores, czel atores, fabri, & qui- Antequam Chriftus dux nofter, & ante(igna- cunque operam huc füam conferebant, profe. nus eflet, videntur homines, cum ad patienter qui opus non auderent , quos ut ad perfi- ferendum mole(tia piis exhortationibus urge- ciendam rem coeptam inci taret, in culmine Terl) d bantur,qualicanque titulotergiver(ari,& refü- edificii figi preealtam trab em , & affigi trabi depatient, tare onus potuiffe, ac dicere : Nolo pati, Chri- filium quendam füum juffi t.'Moaz,animatique fto Duce füuo , ac Magiítro nondum in carne e€o fpectaculo opificesadje cerunt pedus, ma- Thren, V paffo, nullum habentes ejus exemplum, quo nusque ad opus, nec fub moverunt, donec ad U ad tolerandum libenter gravia permoveren- culmen educerent , quamvis prefentaneo , tur, Poterant meticulof illi cuniculi ad faxa cum vite periculo conjunQtum efler, Ita enim :s, hjf confuügere, & intra fpecus talium excufatio- fecum reputabant : num fe(e abdere, (ed Chrifto jam paffo , ac Si Rex non pepercit fi« lio, 4 n lio fuo, tantum ut tantam molem eXcitaret, Q.Zd Tlm: mortuo, peirz fcifIz funt, omnes fictz excu- cur nós tantam vitz noftre rationem habega j, o 4 fationes fublatz , ob quas paffionem defuügere mus, qui fumus fübditi ? Q od ille fuperbus Vu !3' & potfe videbantur, nec habet deinceps homo, Kex a vanitate fua incitatus fecit, hoc ster- & lh quo fe purget, non habet, qua evadat, quando nus Paterfui infiniti amoris , & charitatis erga ecclefiz venatores, predicatores dico, illum homines immenfz impulfu egic. Salvationis infequuntur, hortantur, obflringunt, ut ma- moles, qug excitanda erat, tam eft vafta, & gno & zquoanimo adverfa omnia ferat. Poft- quam enim caput, Rex & Dominus tam mul- fablimis, ut eam erigendam homo (fi id res $ Leut poftulet) facultates, honorem, vitami, & quz- ta ac dura pafíus eft, quid excufationis obten- fun i cunguefua periculo exponere, & huc vertere dere poflunt membra, fübditi, maacipia, ut debeat; Quoniam vero id ardu um eft, in o "f non libenter quidvis tolerent? - Circumcifio- &gra- ve homini accidit , omnia illa a fe abjic ere, ut o h nis jagum quam moleítum & terribile fuerit, facile tamen iis homo renuntiarer, quid fecic Ícimus, de quo S. Petrus AGbor. 15. v. 10. gwternus Pater? Tulit, ut Filius faus in füme. dixit: Quid tentatis Deum , imponere jugum Joper mo Calvariz montis vertice cel(am in crucem cerotces difcipulorum, quod neque Patres noftri, ne- ageretur , ut non folum per illum redimeret que nos portare potuius? voluit Deus hanc tam homines ( quod primum, precipiumque tunc gravem legem invehere , & populo fuo fer- agebatur) verum etiamt ali exemplo doceret, vandam dare, at que ob id precepit Moyfi quod ille ipfe Filius füus Duci populi fui , ut Is uendam filium füuum vitam & honorem; & fang uinem totum vertere , & converte« circurcideret, cui juffioni ut obtemperaret, re in ufus hominum, falutemque fciret , Sephora uxor ejus , circumcidit preputium tamet(íi nulla hüc eum neceffitas. adduce- filii fui. Exodi4. v. 25. Quzripoteft,cur ad in- ret, uti bi eiam, cum Dominum, ac Deum E XxxXx -RX.'UPa Lobn. Bib. Man. Ton. I füum ( 3- ) 73* Bibliotbeca. Maizualii Cancibnatafiæ füum tantà pericula, & incommoda adircx cet. mas Kempenüä fuafit : oportet te aliorum nerent, pro ejusdem amóre honorem, glo- graviora ad menterm reducere , utlevius feras riam,omniaque fua volentes,lubentesque pro- tua minima. Nam moerentium focietas gra- ironios - vem triítitia vehementiam auferre confuevit. funderent. Hoc eft;quodait Chriftus : t ego, [ Anno4 5l exaltatus fuero a ierra, omnia trabam ad me ipfum. Sicut enim in onere, fi quis partem ponderis h 401 Omnia, hoc eít, corpus & animam; inquit S. füfceperit, foli ferenti farcinam levavir, fic & in omnibus aliis, ait S. Chryfoitomus. Quod S. €hryf. Auguftinus, omnes feníus, affe&tus, cogitatus, a fortiori locum habet, (i focius etiam affectuho.. 67. voluntatem, memoriam, intelle&um , vitam condoleat , nam teíteS. Gregorio Nazianzeno POP» & caetera, quibus illa conftat, ad me rapiam. V.C. 18. Jeremias dicebat : Non [um turvbatus : five ut magnum eít infortunato remedium miferatio 3 habent LXX. non laboravi , te patorem fequens ; ex animo collata, ac fincere cundolefcete, Jerem. 17. 16. hoc eft: cum te atergo ; O po- calamitatem maxime lenit, Cujus effectus duplicem rationem aífignat S. Thomas cums, Thom, ftor, fequens, video illud tam crudcliter (ülca- tum; & carnificatum flagris, non modo non Ariftotele , nempe tum quia talis putat alios 1.2. q. 39« partem oneris in fe velle füfcipere: tum quia?- 2 moleíte accipio, cum vapulo, verum eriam nibi! me patiexiftimo , nam & dolor mitefcit: per hoc advertit fe diligi, quod eft per fe de- lectabile; unde, cum omnis delectadio miti- & omne opus füuum mea extemplo vulnera ex- fpaunt, quoties te (ine caufa paffum confide- get triftitiam , idem de amico condolente concedatur neceffe eft, ro, &me attrociora magnis modis promeri- NyffDom.tum cogito. Admirabilem fponfz füz venu- IV. Exempia bominum malortam ob oculos ponercy S, Aug. 1. inits 68.. ftatem, &forme decendiflimam fpeciem cum uti S. Auguftinus fequentibus verbis monet: de bona !?!.rlll'fïïs Pro apertis fceleribus ; non ut ea puniant, patientia i? ipoenti voluptate apud fe reputabat fponfus, 3. 2 quando hegc dicebat: Sicut lum inter pinas , fed ut perpetrent, multa homines graviffima * 3* perferunt. Nonne de quodam nobiliffimo pa- fic ainica mea inter filias ; Cant. 2. v. 2. S.Bernard; ait,hoc loco non folum commendari pulchri- triz parricida ( de Catilina loquitur ) fzecula- tudinem, fed eriam formidari pericula, itaque rium litterarum loquuntur auctores quod fa- exclamat: O candenslilium! O tener, O de- mem, fitim, frigus ferre poterat, ejusque erat licatule los! . Increduli, & fubverfores funt corpus patiens inzdiz, algoris, vigiliz, fupra tecum. Vide, quomodo caute ambules inter quam unicuique credibile eft? Quid de latro- nibus dicam, quorum omnes, curh infidian- Ípinas, plenus eft mundus fpinis, in terrá fünr, "jnaérefunt, in carne tua funt fping, quztee tur viatoribus , noctes perpetiuntur ipfom. nes, atque ut tranfeuntes excipiant innocen- $. t proximo petunt , velut in tuam perniciem Onrj conjurarint. Sed quid egit fponfa in medio tes, fub qualibet cceli afperitate nocentem animum corpusque defigunt? In his miranda foederatorum, & infenfiffimorum tot hoftium pofita, ut inter eas anguftias refpirare poffet, potius , quam laudanda patientia. Nihil au- néque prorfum deficeret animo? .Mox fub- tem illic jure laudandum ; nihil utiliter imi- junxit: Sicut malus inter ligna fyloarum , fic di- tandum. Tantoque re&ius majori fupplicio le&ius meus. inter. filios , ibid.. verf 3. videamus dignum judicaveris animum , quanto magis quo confilio tizc fponfa dixerit. Sed melli- vitiis fubdit inftrumenta virtutum. Patientia - fluus Bernardus id nobis aperiet , cujus funt comes eít fapientiz , nou famula concupi- iterum ifta : Hoc loco non predicatur mae ícentim 5 patientia amica eft bonz conícien- À gnus Dominus, & laudabil:s nimis, fed parvus tiz, non inimica innocentiz. Dominus, & amabilis nimis, parvus utique, V. Cenfiderare, voluntatem .Dei , tribulatio: Dial. c, . qui natus eft nobis, non majeftas hic tollitur, nes ob altiflimos fines mittentis : ita Chriftus 160. Íed commendatur humilitas. Videte nunc ipíe S. Catharinam Senenfem docuit dicens: verborum fpon(i, & (ponfi , mutuam confo. ln injariis tibi fa&is judica, quod voluutas mea ita permittit , vel ordinat ad experien- nantiam. lUt graves íponfe períecutiones, quibus expofita vexabatur, fponfus indicaret, tiam vircutis in te pariter & in aliis amicis meis, judicando quod ille facit ita, vel ut in- la&ei, & molliculi lilii eam fimilem dixit, quod preacutis fpinis incinctum pun&im, ficumentum a me pofitum, &ad hocele&tum. - Liinc Marie. Diazie olim de nimio frigore Vita P. cze(imque ab eis, velut inperniciem ejus con- juratis, certatim appetatur. Unde vero inter quzrenti dixit: Egofeci hocfrigua, & tu que- Dalih. AI- reris? Hocimedio falubriter ufus eft S. DavidVar. has anguítias (olatium fibi fponfa accerfit ? thr. u ]d a verbis ipfius fuperioribus accipias , qud dicens: Obmuti, & non apberui os meum LA talia fünt, ac fi dixiffet ; quid mirum, quod ego quoniamtu fecifti. Sed &S. Jacobus, dum dia: Theodos bolo verbera minitanti dixit : Si tibi eft per- ret.' hift. fim, qualé lilium ioter hamatas fpinas, fic dile- Sc Bem, Gus meus ficut malus inter arbores fylveftres miffum a Deo univerforum , percute & jla-€ 21. de fall gam libenter accipiam, ut quí ab illo feriar. Draf, vi mihi hoc inter meas fpinas & erumnas in- credibile adfert levamen , quod video fum- Hoc ipfum medium Chriftus ipfe S. Ca-Blofius in' tharinz Senenf(i fuafit dicens: Volo te noffe, conelavi mam Dei maje(tatem inter homines humilem, in carne mortali abbreviatam , & anguftatam, quod omnes poenz, quibus homines io mun- anim.c.10, probrisque & ludibrio expofitam. At fi fpon- do sffliguntur, in voluntate confiftunt, quia l ln fum meum, eundemque Deum, ac Dominum fi voluntas effet ordinata , & concors cum voluntate mea, careret quodammodo. poe- t L meum f(ic anguílatum doloribus, fic attri- 'il- Opu . tum cruciatibus video, parum eft, quod ego na. Quamvis enim, qui hac fancta ordinata- FT. calamitates quascunque meas vultu hilari, & que voluntate przditus eft, fentiatlaborem, & doloreim , quicquid tamen amore mei fponte gquo animo feram. patitur, quaíi fine poena. portaz ;. libentiffime . All.. Confiderare exempia San&orum : ita 'Tho- 4 '. enim Titulus CXI. Patiem*ia. 235 m P enimillud fuüinet,coniïderans,&fciens,meam & fragilem ejus heréditatem i)ervenires? d effe voluntatem, atque permiffionem , ut pa- quod ergo ille füftineret propter (ubftantiam ]t, tiatur: Hoc medio S. Lupus Epifcopus ufuüs Baronius- terrenam, tu fuftine propter vitam zternam. wris eft, de quo Cardinalis Baronius fcribit, quod Certe B. Bonifacius in Narali Domini vifita- $. Bonif. & Anno451, cum Attila formidabili exercitu inftructus ad Menol. m' 40. tus a B. Virgine, cum Chriftus in le&o depofi- deftru&ionem Troje in Francia accinctus ef- tus, faciem remotis fafciis videndam illi pre Ciftezcienf. TM fet, S. Lupus civitatis illius Epifcopus pontifi- 19. Febrql üls. G buiffet, dicere aufüs eft: (i nihil aliud effet in !0 Dop, cialiter veftitus,toto Clero comitante,obviam Q paradiío, nifi facies ifta benedi&a, dignum ef- ci procefferit, eique dixerit: Tu quis es: qui fet pati omnes tribulationes, ut poflemus vie "5 tot devictosReges,defolatas tot provincias tuo dere faciem hanc gloriofam. Id ipíum me- d fubjicis imperio ? Cui ille refpondit: Ego füm dium fua(it S. Gregorius dum dixit : mala$. Cregor.- Attila HunnorumRex,flagelium Dei. Moxque prafentis vitz tanto durius animus fentir , !ib. 10. T Thom 081 ) Dei Epifcopus fubjecit: Ecquis flagello Dei re- quando penfare bonum, quod fequitur, negli. ot. €.1» l1. fiftet? Veni igitur, o flagellum Dei mei,utere- que libere omni eo, quod is tibi eft conceffu- git, & quia non vult premia confiderare, quae C« reftant, graviora zítimat effe, qui tolerat. ]. rus 5 quibus verbis Rex barbarus mitigatus, a factarefolutione civitatem illam exterminan- Unde & contra flagelli idm cogitatio cxca i conqueritur, & quafi infinita calamitas cre- di,remifitfanctumqueEpifcopum benigne am- plectens, ejusque fe orationibus recomendans ditur, quz diebus curfu labentibus quotidie finitur. Atfi femel quisque ad zterna fe eri« T, s' Augu l. difceffit. Ex qua hiftoria clare deducitur,quod i debom gat, atque in his, qux immutabiliter perma- t Puieni dum flagella a Deo provenire agaoícimus,ea- manent, oculum cordis figat, proprie nihil dem cum zquanimitate recipere debeamus, boc confpicit, quidquid ad finem currit. Prg- ]ac' 30. " utpote ad majus bonum noftrum,majoremque fentis vite& adverfa tolerat, fed quafi nihil effe Dei gloriam ordinata. Tertull. in lib. de pa- tientia ait:: Quod(i a Domino nonnulla credi- omne, quod labitur, penfat, quo enim inter- kl nis gaudiis robuftius fe inferit, eo minus ex- mus incuti, cui magis patientiam, quam Do- terius dolores fentit. " ! Quod confirmans S. mino przbeamus ? quin infüper gratulari, & Auguftinus: Cum attenderis, inquic, quid fis3: Au gnü.; gaudere nos decet dignatione divinz caftiga- ja acceptürus, omnia tibi erunt vilia; que pate- in Pf 36,- l: tionis. Ego, inquit, quos diligo, caftigo. ris, nec digna etimabis, pro quibus illud ac- VI. Confiderare DDei judicium de nobis, & in- n cipias; miraberis, tantum dari pro tanto la« le nocentia noftra:. id quod fapienter fua(it S. bore; nam utique, fratres, pro eterna requie. - Gregorius Nazianz. dicens: Si Deus nobis- labor &ternus fubeundus erat; . /Eternam fe. Orat.27. cum, quis contra nos?. atqui plerisque fecus licitatem accepturus, eternas paffiones fufti- videtur,inquies. Quid mea intereft,qui rei ve- " nere deberes; fed (i eternum fuftineres la- ritatem magis curo,imo folum curo? hoc enim borem , quando venires ad eternam felicita- me condemnaverit, vel abfolverit, hoc mifíe. tem? Hinc de S. Francifco Seraphico legitur, rum vel bonum reddiderit.. At quid aliis vi- quod interrogatus, quomodo veftitu tam te- deatur, nihil ad nos,quemadmodum nec alie- num fomnium, Non ita multis videor, ait? at nui poffet fe ab hyemalis algoris afperitate tueri, refponderit: fi füperoz patriz flamma Deo ita. Imo non videor,fed perípicuus atque contegeremur interius, frigus illud exterius manifeftus fum ei,qui omnia prius,quam oriane facile portaremus. Idem confirmavit mater tur, novit,qui corda noftra (igillatim fingit qui Dii. & S Symphoriani adolefcentuli, quz ob tenel- omnia opera noftra, omnes motus & cogita- lam filii etatem valde metuebat, ne ob carni- ; 100, tiones, ex quibus res a nobis geruntur, intel- j » ficum violentiam adeo terreretur, ut pericu« ligit: quem nihil eorum, quz fünt, latet, nec lum effet, ne a corona recederet martyrii, [n. ! Jatere poteft : qui aliter res noftras intuetur ac- que mortales folent: (Homo enim videt fa- hac igitut perplexitate conftituta fapiens ma« ter quid fecit? Filium füum intra manus car- ciem, Deus autem intuetur cor: audiíti Scri- nificum conílitutum hifce verbis inclamavit: « pturam hoc dicentem, & fidem adhibe (cujus Nate, nate, memento zternz vite, ccelum judicium cordatis hominibus pluris facien- Y Vi P. füfpice,&ibi regaantem intuere, tibi enim vi- dum, magisque curandum eft, quam omnium ta non eripitur, fed mutatur in melius ; Quae puih. 4 : aliorum in unum coaétorur. Yi verba fan&tus adole(centalus audiens,fortiter Hebr.12. — VIL Confiderare pramium patientiz : fic enim Jefu Chrifti caufa carnifici collum przbuit. Yv. 12- & Chriftus, propofito fibi gaudio; füftinuic VIIL. Confiderare: injuriantem ut. amicum po- 4-p.Chros. Tlieodos crucem, cotfufione contempta: nam, ut be- tius, quam inimicum: ita B. Baptifta V'era- S.Fran. to. (10 hllh S. Bern. f. ne advertit S. Bernardus guttatim, poena bi- ( 2l na füa(it dicens: Quando anima crefcit in 2:.2.6:26. de fallas' bitur,aliquando (umitüur, per minutias tranfit: gratia, non cognofcit amplius inimicos, imo pref. vit. at in remunerationem torrens voluptatis, & quamlibet perfonam , quz adjuvat ad falu- plofus t fluvii impetus, flumen gloriz, & flumen pà- tem, cognofcit pro amico : Totus mundus Conelavi t cis. Flumen pane eft, non quod tranfeat, vel mim,c,lün & infernus fünt ei amici, tantum fe pro ini- pertranfeat, íed quod abundet. Quod ipfüm mico habet; & non invenit illam perfonati, S. Auguft, eciam egregie confirmans S. Auguflin. ait: Si apud Lan-te ali quz impediat ejus falutem, ni(i fuos inordi» ) " quis homo dives in hoc fzculo vellet natos affeétus, & poftquam pacem fecum «iz: opuíc. adoptivum filium facere, quomodo fervires ? fecerit , non habet, de quo doleat. Bea- 3: 1 101- quas ei dignitàtes impenderes, & fervorum, tus, qui pervenit ad hunc gradum, tunc eft ejusque fervitia duriffima, & aliquando etiam reconditum principium future impaffibili- turpiflima füftineres convitia, ut ad caducam tatis;. hic eft occultus thefaurus cordialis, R. P. Lobn, Man. Bibl. Tom. II Xxxxz ! paci N / * L 7536 Ez'büaziäem Manualis Concionatorit . que nunquam nos pati poffe providemus. pacis mentaliä, & qui hüc non intrat, non fcit, , quid fit bonum in hac vita mortali: Hic ani- Aufert vim przíentibus malis, qui futura pro- 3 Ípexerit. . Cujus rationem affignans S. Gre- $. Greg. l, TU ma jubilat cum Deo, Deus pacem vult, quia mo;'. ia confghp Rex pacificus eft, & cum hominibus pacifi- gorius ait, quia qui improvidus ab adverfis 3** l deprehenditur, quafi ab ho(te dormiens inve- ** ^?* cis in domo quieta vult habitares In eundem s. Chryf, fenfuüm re&teS. Chryfoftomus ait: In infidiis niuur, eumque citius inimicus necat, quia non repugnantem perforat. Qui vero mala immi- $. Chfylt ho. 68. 2d & calumniis injuriam non patimur, fed illi; Qrat 1. d popul. qui faciunt. Ait enim: anima, qu& peccat, nentia per folicitudinem prznotat, hoftiles incurfus quafi in infidiis vigilans exfpe&at, & proit Idem hó- i5(4 morietur. Peccavit autem, non qui male 14. in ep. I affus eft, (ed qui male facit. Certe fi man- inde ad vi&toriam valentior accingitur, unde ] ad Rom, nefciens deprehendi putatur. — Solerter ergo fuetudinem exhiberemus, effemus omnibus infüperabiles, nec ulla ad nos injuria pertine- animus ante actionis fuz primordia, cuncta debet adverfantia premeditari,ut (emper hac ret, eodem Sancto teíte. $.Greg.], IX. Confiderare peccata fua: tunc enim tefte cogitans, femper contra hoc thorace patiene tiz munitus, & quidquid acciderit, providus so. mor, S. Gregorio, illata convitia bene toleramus, - C 17, cum in fecreto mentis ad mala recurrimus : füperet, & quidquid accefferic, lucrum putet. - X Confiderare non bominem 1 cedentem, fed de- $. Chryf; béne quippe videbitur, quod injuria percuti- (oftomus fuaficho- 5o. ad J. 26. mor. mur, dum confpicimus , quia pejus eft, quod. monem infLigantem: ita S. Chry dicens: Cum te aliquis infeftat, ipfum ner c. I?. gmeremur. Imo qua(i aqua igois extinguitur, cm exurgente fervore animi, fua cuique ad.- [picias, fed detnonem inftigactem, & omnem in illam iram affande: iplius autem mifere- 1. 10. mor. mentem culpa revocatur. Et iterum: Dolor . 5. flagelli temperatur, cum culpa cognofcitur ; re, qui movetur ab eo. - Nam fi mendacium a diaboló, etiam iraíci temere multo magis m—————— M quía tanto quisque ferramentum medici pa- tientius tolerát, quanto magis putridum con- ab ipfo. Cum mordentem videris, con(idee ra, quod eft diabolus; non enim Chriítiano- S. Bern. f;; picit, quod fecat.. Vere epim non fünt condi- 1 deconver- eng paíliones hujus temporis, ad przteritam rum funt fcommata. Media obflaculum vemoventia. N fa. 2d Cle- calpam, quz remittitur, inquit re&te S. Ber- tic. . 3€- nardus. Vapulem fane; ait idem alibi, vapu- . XIIL Opinionem falíam de tribulatione, qua ean- dem nonnifi ut malam nobis imaginamur ,tollere : namin c. s. Ju« ] S5urJ: ]jem, ut male operans, fi forte verbera in me- fs. à rita reputantur ; fortaffis miferebitur flagel- tefte Didaco de Celdada, gravi(lfimum genusdith. $ 12. tormenti eft metus tormenti , plus aliquando?- 49 dicmot, lato, qui bonum in me non invenit, quod re- muneret fponíus ecclefiz Jefus. — Facit tosi- torquet opinione, quam re. Nam res femel ; c. 18' toleratur, metus calaritatem amplificat $. Lalil;. dem fere verbis cum S.Gregor. S. Laureutius ! j juftin. de - Ju(tin in quiens : tunc patienter illata flagcl- multiplicat, & ferit anticipato vulnere, toties repetito, quoties fübit ejus memoria. Sa-Enchir. B Bern, lig.vi.c.5.]a toleramus, cum in fecreto mentis ad ma- la perpetrata recurrimus, quia per hoc, quod pienter etiam circa hanc materiam Epictetus €. 10 45 i dixit: Homines perturbantur non rebus, fed Cant, culpz. pondus agnofcitur, afflictionis poena levigatur. Patienter uniusquisque advería iis, quas de rebus habent,opinionibus. Verbi d in fe habeat cauía: Mors non eft malum; alioqui enim &Thom. 1, portat, cum pie meminit, quo n Dom. 4« fortaffe, in quo ipfe debeat tolerari, & quafi Socrati fic vifüm effer, fed opinio de morte, poft Pa« fclia, aqua ignis extinguitur, cum fürgente furore quz malam ea facit. Cum igitur impedimur, animi, cuique ad mentem culpa revocatur, aut diftrahimur, non alios culpemus, (ed nos- metipíos , boc eft , noftras opiniones. Alios quia erubefcit peccatis alienis non parcere, accu(ire in calamitate faa, hominis eft ineru- qui proximo; vel Domino fzepe fe rf::coli; par- diti: feipfüm, ejus, qui erudiri ccepit: nec cenda perpetrafie. 8. glnlu -X. Confid erare obje&ka quadam exbilarantia : (i- fe, nec alium , eruditi. Sicut ergo (ut redte füadetStapletonus) pueris larvas formidanti- hom. 4. decut enim (ait S. Ba filius) qui minus acri funt gt2t.38. Geulorum acie, eos avocant ab intuitu rerum bus, eas in manus tradimus, & invertimus, & fplendidarum , defigunt vero in flores , & tra&tari ab eis facimus: quo re ipfa bene per- | Vites fpe&a vanos terrores contemnan:. XEquos ! EL queque viridantia , ut refocillentur ; haud fecus anima obtutum avertere debet a rebus phantaíticos , qui ad, nefcio, quos in via cu« inoleftis, & mceroris plenis, obvertere vero mulos aut candidioris coloris obje&ta fübito re(titare, & retro cedere folent, flatim contra ad eorum contemplationem, quz bona & ju- cunda fünt. 'Tum autem affequeris, ut fem-- hujusmodi objecta calcaribus admotis impel- per gaudeas, fi vite q uidem tuz iuftitutum, limus, ut eadem fipius pedibus conculcent; ratione omnis ad Deum collineet, ac fpedtet; & (ic pavere definant ; ita quivis in adverfis finiftram fuam de rebus adverfis opinionem fpes vero retributionis, qu& permolefta fünt corrigere debemus; ut pulchre quondam So- vitz hujus, & triftia leviora efficiat. dere imminentes" adver- crates Alcibiadem non audentem in concio- S.Greg. to, .Xl.. Confidera, (2 pravi minus enim , tefte- nem prodire docuit, dum fic allocutus eft: 35. inEv. fitates antequam eveniunt : An non Sutorem illum (adjiciebat nomen) S. Gregorio , jacula feriunt; ug przviden- d i mala fufcipi- nihil pendis? an non etiam circorum illorum Seneca ], tür, & nos tolerabilius mun Praeconem aut etiam Coriarium illum ?. fae de tran-. mus, fi contra hzc per przfcientiz clypeum E contrario vero, ut Seneca re- tente Alcibiade, intulit Socrates : an non ni h: 5 pls, t Deconfol.&e advertit, ferio animus ad periculorum ex hujusmodi concio conftat? ad Mar- uitur. Hic nos XIV. xuere inordinatum ajfe&um erga vesS. Gregor. i &iam c.9» patientiam poft pericula inftr olorel 31. mor, b error decipit, hic cifæmjnat, dum pgtimur, ereatas: nam, tefte, S. G;rcgf)riq, fine d Amlt- I A P * E CXL Pomid 0s, z3? o ami'tt*it'dr, quïdqüid fïde ämore poHïdetdr. oble&tare fe tantz illius pulchritudinis con- AU s Qu vero ardenter diligimus habita,graviter templatione, proríüs non finet vehemens il- 11 m S Auguft, füfpiramus ablata. E ; t, ut $. Auguítinus ait, Vc. i 17. in confeff. non eft in carendo di f lud gaudium, animique füi jucundiffimam e£ cultas, nifi cum fuerit fufionem intercipi aut mutari per multipli- n in habendo cupiditas. cem & füccedaneam carnalium a lls AMedia roborantia. ffe&ionum la mutationem. — Quin ea potius, quz aliis moe- S. Chryf. XV. Solidum virtutis & perfeGtionis fundamen- rorem afferunt, & triftitiam, in cumulum f(ibi Orat. . detum ponere : nam, ut fapienter advertit S.Chry- vertet, & acceffionem lztitig. Hinc Tertul- Tertutl. de le Provid. foftomus, non in illarum rerum (adverfan- lianus caufam inquirens, cur S. ] oannes Evan- prafcripc 9 tium) eventu perturbatio ac tumultus eft, fed gelifta Roms ante portam latina .'l h in nobis atque animis noftris, qui fi bene con- m ab igne manferit illzfüs, ita fcribir. Flamma pectus ftituti füerunt , quamvis fexcentz undique ejus comburens, ignis actione [l oriantur tempeftates , in tranquillo ac portu m, qui lebetem agebat, füfpendit, ibique du 05 ignes inter fe N perpetuorequiefcemus. Licet hoc & in cor- przlio dimicantes, tandem ig nis am Bt' poribus cernere, qui enim confirmato eft cor- oris fyu'pc- rior eva(it, vidtoriam reportans. . ; 4 Chfyf. pore ad valecudinem,quamvis inzquabili coeli .XVIL . Spem fimam de Dei auxi lo concipere.: S.Ambrof, fclo. s ad - varietate oppugnatur,non modo nihil mali ac- nam ibi plus eft auxilii, tefleS. Ambrofio, ubi 1« de Jo- 'e. populu Cipit, fed acceflionem roboris exerciratione & plus eft periculi. Si enim, ut optime diícur. *Ph- . intemperiei confuüetudine facit. Sin imbecil- rit $. Ephrem, homines probare & difcerne- S.Ephrem, ; Ua lum corpus habeat, quam optima fruatur czli re norunt, quantum pondus (ngula ferref 1. de pa- temperatione, nullus tamen illi fru&tus ex hac j queant animalia , tantumque addunt oneris, tienF. cceli zqualibilitate erit,cum hzc inteftina im- quantum vires animalis tolerant. Si item fi- becillitas cocli etiam bonitate ledatur. Itaque gulus vafa de luto formans novit, quanto ea . omnibus iis,quafi pulvis effent,excuffis,affum- tempore oporteat in igne relinquere, donec ptoque generolo & füblimi Spiritu, magnum utilia efhciantur, neque ultra, quam fit opus, peromnia fortitudinis fpecimen exhibeamus. ea in fornace relinquit, neadufta corrumpan- " » XVI. Zdmoren erza. Deum augere:. perfecte tur,neque minus ea in fornace relin quit,quam enim charitatis argumentum notiffimum efít, necefle fit, ne diffolvantur Dine $,J S.Laur. Ju: tefte S. Laurentio Juftiniano, in adverfis fidu- ; neminique fint gdi. j m ftin. de ufui; quanto magis ?eus, qui incomprehen- ou: 46. ciam non amittere, & virtutes uniformiter fibilis eft,& ineffabilis fcientia & intelle&tu,to- difc. mon. l €, 1g. femper operari , atque füb Dei difciplina eo- tusque fapientia plentus, novit, quantis pro- x dem animo , eodemque vultu perfeverare. bationibus atque tribulationibus , tentationi- Negligentibus hoc impoffibile videtur, aman- busque indigeant anims ipfi placere volen- » Encir, tibus nihil. Expertaid fpon(a, dum ait: Fafci- SBer,f. culus myrrhe dile&us meus mihi,inter ubera tes,vitamque eternam confequi défiderantess ic: lo. Sicque forciter, prompte omnem in fpe tribu- 45. in mea commorabitur: eo quod leve, inquit $. lationem d "Cant. perferunc usque ad finem, tuncque . Bernardus, ducat,quidquid laboris immineat, probati & apti re gno ceelorum redduntur. Re- Tiotn, Y & doloris. Bene fafciculus, quia non fünt con- &te ergo concludit S. Auguftinns: Noli time- $- Aüguft, nDom g dignz paffiones hujus temporis ad futuram re inimicum ; tantum facit, quantum accepe. ! ££. 61. 90& LS gloriam , qug revelabitur in nobis; id enim, rit poteftatem. Eum time (du, quod in prefenti eft momentaneum, & leve » qui.quantum vult, L tantum facit, & qui injufte nihil facit, & quid- tribulationis noftre , fupra modum in fübli- ] quid fecerit. juftum elt. Sx*viant,quantum vo- j mitate eternum gloriz pondus operatur in luerint,& quantum permitli fuerunt,peccato- nobis. Erit ergo quandoque nobis ingens cu- res,confirmat juítos Dominus. Porro fructum : mulus gloriz , qui modo eft fafciculus myr- hujus fpei clare oftendit S. Chryfoftomus di- S. Chryt, rhe. An non faíciculus, cujus-jugum fuave cens : Deum, ficut oportet, timens & in ip(o ho. 18: ad eft,& onus levc ? non quia in fe leve (nec enim confidens, voluptatis radicem lucratus eft, & Popul. . levis paffionis afperitas, mortis.amaritudo) omnem haber lztitiz fontem. Et ficut in ma- Vita e, $1. fed levis tamen amanti.. Et ideo & dilectum re decidens immenfum fcipcilla brevis facile - 5- 2.' nominat monílrans dile&ionis vim omnium deletur; fic quantacunque Deur rimenti il- amaritudinum füperare moleítiain. Recte er- lidantur, velutin vaftum letitiy pelagus inci- .. go P. Palthafar Alvarez, e Societate Jefu dice- dentia extinguuntur ac perduncur. $ 4 bat, ei, qui Dei amorem habet;& per eum fen- OUXMEX. . Frequenter. SS.. Euchariftiam [umere tit, diviàam Majeítatem mittere hujusmodi riam de haec dixit David : Parafti in confpectu excitatores (cruces) non effe alias con(idera- meo menfàm adveríus eos, qui tribulant me. tiones neceffarias, uc eosdem amert, & adoret. Et fi panis fübcinericeus Eliam tantopere cone * Omnes enim illos reputatgratias,omnes nun- firmavit, ut per quadra ginta dies noctesque tios cclerrimos, ignitos carbones, ingentia lu- continenter it , er faciens , omnes in confcen- mina ipfius Dei in fe benevolentiz: omnes ac- dendo monte Horeb difficultates OCcurrentes cipit tanquam amoris ejus fapittas, quz,quan- facile füperaret ;; quanto ma ? gis Euchariftia,- tumvis ipfe fit durus, non tamen (inunt effe utpote ipfam figuratum, hunc effectum pra- . faxum. Quousque hoc intelligas, Deus te fa ftabit ad ccelum tendentibus; hinc recte S. L.1.cpift g, Apud Sta- ciet vaciliare: donec hoc tibi fapiact, Deus te Cyprianus dixit: idoneus effe non poteft ad I.: amaricabit; donec magni hoc facias. id. plet. th. J martyrium , qui ab ecclefia non armatur ad - in Dom.4. pfum pulchre confirmans S. Ba(ilius ait: prelium ; & mens deficit, quam non Eucha- G;egOf. poft Pafch. l.&nima, quz femel fe modis omnibus defide- riftia erigit, atque aecendit. 3[0 h - XIX. 24 minovum perpejfote incboare ; wti Manfi difc, rio fai adítrinxit conditoris , iamqgg infüevit Xxxx; nex !f 5: N 738 Bibliotbecae Mämalis Concionarorie ^ a eft: Quod pateris jufle, quu fenex qu idam verbo & exemplo docuit, de przícribi folite. Prim fic fcribit: Venerunt qui- patienter ferre memento : ' Quem enim diligitHebr. 11 V. L] purid quo Bellovacenfis Deus, caítigat, flagellatautem omnem Filium, dam fratres ad $. quendum fenem in folitudi- 6. Gregi ne , juxta quem paícebant pueri pecora, cla- uem recipit. Quem in finem (apienter di- ho. 2$ currens Seneca ait: AffeQti fümus poena, fuc- mofe & inhoneíte aliquando loquentes ; qui ifl EV. dicebant ei: Quomode potes, Abba, portare currat non tàntum, quid patiamur , fed quid n confilium de vita noftra mitta- verba pueroru m iftorum, & non przcipis eis, fecerimus. ut taceant? Qui refpondit: Volui, jam p ri- tur. Si verum ipfi nobis dicere potuerimus; dem íed vici cogitationem meam dicens: Si pluris litem noftram eftimabimus. Si volu- hoc modicum non potes portare, quomodo, mus zqui omnium rerum judices effe, hoc bis füadeamus, neminem noftrum fi venerit tibi majus, portabis? Job. 4 . Ubi primum no contra. effefine culpa. Hinc enim maxima indignatio efL fortitudo tua? . Glo j - oritur: nihil peccavi, nihil feci, imo nihil fae emnia fortis eft. Fa : Qui fe vincit , | teris. Quis eft ifte, qui fe profitecur omnibus $. XII.. legibusinnocentem? Recte ergo S.Auguftinus ASCETIC A. ait: Vultus hominum injufte fe putat tolera- ta aícetz cura in eo fere corififtere de- re,qu& patitur: at vero vir juftus,qui feipfum 1. To bet, ut bene addiícat, doceatque ar- ftatim in principio fermonis accuíat, juftitiam tem patientiam, utpote tum ob neceffitatem, Domini przdicat, quod digna meritis fuis pae tum ob eximiam & raram utilitatem omnibus tiatur, j j Dicat proinde quivis cum Michza: Math, . Hzc Iram D - &l aliis artibus jure merito przferendam. omini portabo, quoniam peccavi ei. v. 9. t L ) ll autem in tribus Secunda eft: Si quis vult venire pofl me, abneget Luc. 9.' n N fere f:apitibus confiftere vi- ä detur. femetipfum , tollat crucem. [uam. quotidie & fequatur v. 23. ' uidem generalia quedam qme. Et hzec regula refpondet fecundo fini, IL. Et primo q Deus in tribulationibus mitrendis fibi fuodamenta bene apprehendenda fünt, quo-. quem yum primum eft: Ut firmiffime fibi perfua-. preffigit, fcilicet probationi (quemadmodum deat, neminem fine tribulazione efle, id quod prima primo fini , fcilicet purgationi feu ca[li- ulchre S. Auguftinus füper illud Apoftoli : gationi refpondet) de qua Apoftolus dixit : Glo- Rom. s. l lagellat Deus omnem, quem recipit: indica- riamur in tribulationibus, fcientes. quod tri- Y 4« j m?. Ubi te volebas bulatio patientiam operatur, parientia vero vit dicens: Itane omne S mnem. abícondere ? Et nullus exceptus, probationem. Sicut ergo difcipulus philofo- nullus fine flagello erit?. Quid eft omnem? phix aut theologie operam navans, & cu- Vis, vis audire, quem omnem? Etiam uni- |piená fpeciem haufti fui profectus exhibere, cus fine peccato, non absque flagello. pro magno beneficio agnofcit, & accipit; fi - Secundum fundamentum efl,ut pari firmi- quis acriter ejus doctrinam impugnando; oc- tate fibi períuadeat, Deum effe fumme poten- cafionem prebeat fuz fcientiz & diligentiz ita non minus beneficium re- tem, utadeo non fit malum incivitate & orbe, demonftrandz, are quisque debet, fi per varias tribulatio- — quod non fecit Dominus : Summe fapientein, at put fübmiffas examinec ipfum Deus, an & que adeo poffe m alum omne in bonum con- nes vertere, uti Jofeph Patriarcha olim con feffu 1 s quantum profe&tum in virtute fecerit. Ter- Cfïron. Jicæ 1. Y2 Tri, e(t dicens fuis fratribus: Nolite uimete, num tia eft: Omne gaudium exiflimate fratres mei, cum 4n varias tentationes incideritis: Scientes quod Deirefiftere poffumus voluntati? Vos cogita- veftre patientiam operatur,pa- ftis de me malum, fed Deus vertit illud in bo- probatio fidei Gen. 15. num, utexaltaret me: Summe quoque bonunt ; tientia autem opus perfectu m habet, ut fitis C8.21, Ut adeo quidquid facit, vel permittit, ad no- " perfe&ti. Atque hiec regulatercio fipi,ob quem i flram utilitatem ordinet, ni(i ipfimet velimus Deus tentationes ac tribulationes immittit, in damnum noftrum d etorquere. U nde ele- fcilicet amori refpondet, juxta illad Apocaly- Apoc. s. Quid timet,inquit,ho- pfeos: Ego, quos amo, arguo, & caítigo. Por. V- 29* gantet $. Auguftinus: moin finuDei pofitus? 'Tu de finu illius noli ro hoc gaudium tanto eris nerfedtius, quanto graviores fuerint tribulationes, de quibusil- — . PRMPMTITIUPI t (—Á ————————— cadere, & quidquid tibi evenerit, in bonum, ffunt aütem graviores efle & non in malum cedet. Tertium eft, ut fir- ]ud concipitur. Po miter credat , nullum proprie diétum malum. tribulationes multi lici ex capite. 1.Ex gene- 8. Chryf. repu- f.in haberis effé,nii peccatura,eo qu od hoc folum feparet, re fuo feu objetto ; ic graviores merito A aut certe conjunctionem minuat cum vero tantur linguz perfecutiones ; nam te fte S. te5 éund. * opir. fides, bono, id eft: Deo; Unde redte deducitur Chryfoftomo; . nihil zque mordet animam, commune axioma, quod nemo ledatur , ni /ía aci mproperiu m: nihil zque tabefacit men- &ipfo: cum nemo ad peccatum cogere polfit. tem ac dicteria & convitia : nam multi viri i perfuadeat, per convitia fepe fant fubverfi: 2. A multi- Serm. 29.1 uartum eft, ut etiam certo fibi quod S. Paulus dlxit, nempe fidelem effe tudine perfequentium: Majorem enim calamita- x.Cor. 16. , tem & acerbiorem dolorem vulnus a plu- 'O 13. Deum, qui non patietur nos tentari füpra id uod poffumus füftinere. Atque adeo, ut be- .ribus acceptüm excitat, inquit idem San- ationem Cus. QOL- $ i ab amicis vel domeflicis, vel aliis Camod. 1. .ne dixit S. Ifidorus Pelufiota, in tent - Lr.ep.7 non incidere, forte impoffibile effe, e iautem quibus benefecimus , oriantur ejusmodi per- s. ep.48* cum omnia fecutiones 5. nam, urt Cafliodorus recte Philipp. 4. minime füccumbere poffibile ; V, 13* offimus in. eo, qui nos confirmat. advertit , graviter dolet injuria, qu& con- tingit infperata; & fi inóe proveniat do- III. Secundo bene pariter apprehendenda ]Imo $ funt precepta feu regu lg ab arte patiendi lus, unde fperabatur, auxilium. tefte PEP M T itulxusl CX Patientia. i "4 739 UM $. Chryf. te[;tc'.'S'. Chry(oftomo, plerique ab amicis con- n,V. 6. cunque dura & molefta, quacunque gravia & in fpec, & vitiis afficit; aut in füfpicionem adduci , vide- horribilia, qux quisque patiturin hac vita , in l tur omnibus mortibus intolerabilius 3. cujus V compáratione eterni ignis non tantum patva S. Avguft. S. Gregor rationem reddit S. Gregorius, quia cum dam- 0. fed nulla fünt, inquit re&e S. Auguftin us. - f. 190. de d no corporis mala nos cruciant amiffz liber- in V. Quarto inftru&tus effe ftudeat ad quz.temp. Y tatis. Hinc David in períona Chrifti dixit: Si ftiones aliquas afceticas hac in materia pro- 7 inimicus meus maledixiffet mihi, fuftinuiffem poni folitas, ex folitis Afcefeos fundamentis . utique. Tu vero homo unanimiis, dux meus;& refolvendas; cujusmodi funt. 1. Cur Deus fa- notus meus, qui fimul mecum dulces capie- mulos füos, quo fidelius ei (erviunt, quoque bas cibos.: 4. Ex diuturnitate : Ut enim brevi- Q plura pro ipfiusgloriaagunt, & patiuntur, eo tas minuit, ita diuturnitas non modice auget pluribus períecutionibus & tribulationibus de tribulationem, maxime (i etiam liberatio me- obnoxios effe finat? Sic enim plerumque fie- H rito fperata, nec tamen impetrata fuerit, tum riteftatus ex imprimis S.Gregorius his verbis : . Gregor, s enim (pes dilata non parum cruciat. j. Ex Ego fidenter dico, quia m X janus pie vivis, fi mi- l. 6. epift, , " eircumflantiis quibusdam aggravantibus cru- nus perfecutionern pateris. Teftatus eít 3. S. 27. cem & dolorem, quales Lancizius affert f$- Macarius dicens: Viri divini pratparare fe de- ? Magar.j ptuaginta, ex quibus fequentes fünt potiores, bent ad certamen & przlium. Ea enim eft le & magis ufitatz : nolle inquirere Authorem, Of '15. chriftianz religionis via, ut, ubi eft Spiritus fi non fit cognitus : non fe excufare apud ul- fanctus, ibi ftatim fequatur conflitus & per- 5Mbo, ] :]l Vu 91 lum:non refittere convitianti ( nam füppreffus fccntio — Vides Prophetas, quonam pacto a S. Bern. f dolor,utbene advertit S. Bernardus ,quo altius contribulibus (uis perfecutionem pafli funt, UFY 29. in 7;,,»23" j Cant. introrfüm radicavit, eo acerbior factus, quo in quibus tamen Spiritus operabatur. Vides, non eft exire permiffus ) non quzrere defen- fores, non accufare, nec coram Deo (uas cru- quemodo Dominus non ab alia gente, fed a À fuis perfecutione effeCtus efl, nempe a propria ces cofmmernorare, (hoc enim magnum foret tribu Ifrael, aquaetiam crucieftaffixus. iti- l crucis levamen ) non emendicare aut procu. dem & Apoftoli. Itaque (tatim a cruce tranfi- rare ab hominibus compaíIionem : nulli un- ) Rom- 50 vit Spiritus Paracletus , & migravit ad Chri- quam, nifi obedientia, vel charitas fuadeat, fü- ftianos. Tettatus eít 3. S. Ignatius, qui Parifiis Ribad, in: .i- Yib am crucem revelare,etiam la',chrymaruïn filen- operam daos, & a quodam quefitus, cürom:. vit. 1. s. j tium fervare: Memoriam injuriam delere, nia ei tunc profpere fluerent? refpondit : Mec 1. I V. TTertio comparandum eft aliquod my- a tacente taceür alii: Quiefcente quiefcunt. rothecium fpirituale continens varia balfama libi me commovero; invida continuo tempe- 7 ' fea lumina ac motiva roborantia contra deli- ftas exorietur, ejusque flu&ibus exagitabor. quia pufillanimitaris, abje&tionis, delperatio- Teítatus eft 4. S. Francifcus Xaverius dicere nis, impatientie &c. occa(ione adverfitatum folitus, videri ibi noftros nequaquam fideli- oriri folita. "Talia autem balfama effe poffant ter milicare, fi diu nullis infectatoribus exer- omnia fere moiiva fupra paragrapho nono cerentur. "Teffata eft f. S. Therefia dicens: Manf. $. js . indicata, precipue autem fequentia quatuor, Semper obfervacum eft, eos, qui Chrifto Do- c. 4. ap. | Chton, quz omni ftatui bominum f[ünt magis ac- mino viciniores & propriores fuere, plus aliis, Lasciz. . commodata. 1. Exeaiplum Chrifli ; ita enim laboribus & adverfis lancinatos & divexatos 9P"fe. 6. min. ly.c,x.v.a. ipfe fuafit adolefcenti, dum inter adverfa jam effe. Ad hancergo quieftionem refpondeat, pp. Id prope fatifcenti dixit: Omnes tuas tribulatio- ! minas hujus rei effe cau(as. — Prima eft amor " f; nesintingei anguinem lateris mei, &,quan- Dei erga hujusmodi perfonas : 1ta i. teflatusl. 4. rev, H tumcunque 1 urz fint & graves, mox molles & leves efüciuntur. eft iple Chriftus S. Birgitte dicens: Amicic. 19. in 2. Exemplum Sancto- mei tribulantur in hoc muado, autad minus add. j fum: Sienim folatium eft miferis focios etiam füpplicium in futuro, aut ad majorem coro- , Aplm SI homines duntaxat infirmos & imperfectos namin coelo, Nam Petrus & Paulus projufti- D habere, quantum erit folatium tot c£elites in tia mortui fünt , fed l'etrus amarius Paulo, focietatem .tribulationum . adícitos videre ? quia plus dilexit carnem Paulo : Et quia ec- "Utpote de quibus merito canat eccle(ia : cle(ie meg accepit primatum , debuit & f& Omnes San&i, quanta paffi fünt tormenta, ut mihi majore morte conformare.: Paulus vero f g Cf & . fecuti pervenireat ad palmam martyrii. j quia plus dilexit continentiam, quia pluslabo- [inhobee Exemplum filiorum fieculi, tam graves labo $ ravit, tanquam miles egregius gladium obti« - fes &Uni res ac rribulationes pro vili lucro paucorum nuit : Sed & alias eidem de quodam Epifcopo nummorum, momentanez voluptatis, vanif- ';'Oph'l fideh dixit: Propterea quia amicus meus eft, & eum1. 4, Rev, ] fimz gloriz aut honoris tam generofe , . ala- intime diligo, ideo quafi amico laboriofius c. 92. criter, atque conftanter perferentes , de qui- l onus impono. 2. ldem teílatus eft Angelus bus merico fibi quisque illud olim S. Augufti- eidem Birgitte de B. Virgine dicens: Con-S. 16. d no dictum applicare poterit : potuerunt ifli, grue hzc Virgo nuncupari poteít florens Angelico, , G ifte, & w non poteris ? 4. Exemplum dam- rofa, nam ficut rofa crefcere folet inter fpi- matorum aut certe in purgatorio exiftentium nas , ita hzc venerabilis Virgo in hoc mune ;Cafüod-l' animarum , cum quibus pares aut etiam gra. .do crevit inter tribülationes. Et quemad- viorcs poenas füftinere millies fuiffemus pro- modum quanto rofa fe in crefcendo plus p : mcriu ; annon enim (icgandebimus, per obo-. dil atat, tanto fortior & acutior fpina effi- , lum folvere nos poffe in hac vita, quod innu- citur, ita & hezc eleGiffima rofa MARIA, meris cruciatibus, ac dolorum talentis in al- quanto plus ztate crefcebat, tanto fortio- tcrai iuiffc; perfolve ndum ? Vere enim qug- rum tribulationum fpinis pungebatur. Cum autem 740 '!')*ibliot'bec& Manualis Concxionatoriæ- b autem ad illam etatem ipfa pervenit,quaFilius plagas effet quieturus, & v—ulnerä placide tolä- raturus. Recte ergo concludit S. Leo: Intel- S. Leo f. -Dei fa&tus eft Filius füus, tunc plenifTima illa rofain (ua pulchritudine magis dilatari ac cre- ligamus, quanto ftudiofiores pro noftra falute 1. Quadr fuüerimus, tanto nos vehementius ab adverfa- r fcere videbatur, actribulationum fpinz ipfam acriter ftimulantes fortiores & acutiores quo- riis impetendos. ftio ciï, an perfectionis ftu- Vita p. 4* tidie efficiebantur. . 3. Teflata idipfum eft B. VI. Alteraque €. 24« dium admittat defenfionem fui contra calu- [ Maria Magdalena de Pazzis, dum Chriftum al- locuta dixit; Permittis, o Verbum damones mnias, falfas accufationes & teftimonia? con- $, trarium quippe fuadere videntur tum Chrifti confligere cum fervis tvis, eos ut facias glorio- fiores; & quanto majorem gratiam dare vis; & SanCtorum exempla, neutiquam fe, etiam & majus lumen ad te cognofcendum , tanto in periculo graviffimorum malorum incur- magis fabricas fornaces & ignes,in quibus pur- rendorum, defeodeniium : tum SS. Patrumltin. perf. gentur corda ad inctar auri, & áppareant illo- paffim in diffuadentium confilium. Excitabitc. 15. rum virtutes tanquam lapides digni & pretiofi. inguit S. 'Therefia, divina Majeítas aliquem, Seneca 1. Hinc jam olim Ethüici idem de fuis Diis quo» qui verum Patronum vobis tacentibus aget ; fed vos hujus rei recordari nollem, fed gaude- de provid. que fenferont, ut Seneca his verbis teftatur: Hanc rationem Dii fequuntur in bonis viris, re, quod culpemini. Quod fi vos non defen- derit,certum eft,id minime opus effe. Ad hanc ; quam ia difcipulis füis przceptores, qui plus laboris exigunt ab his, in quibus certior Ípes quzftionem refpondeat per duas refolutio- nes. Prior eft, effe oranino licitam, imo & fub eft. Dicantergo ipfi: Digni vifi famus Deo, in [ a cjuibus experiretur, quantum Datura humana preecepto adhibendam defenfionem fui , vel .al informationem, vel excufationem, quando fi- offet pati: Optimi milites ad duriffima mit- tuntur. Secunda eft odium diaboli erga eosdem lentium vel in infamiam tertii cederet, vel in fcandalum aut ruinam aliorum , aut fuperiot Juftos. Qtíod tribus ex caufis concipit. 1. Quia per illos magis glorificatur Deus, cujus proin- rei veritatem exquireret, nam libertas loguen- di,qua jufti viri, projuftitia fna ufi funt, tefte S. de gloriam in ipfis dzamones imminuere cu- £3f, amor, piunt.. ItaS. Laurentius Juftinianus indicavit lüidoro Pelufiota, non ex faftu & arrogantia, S. Iidorus fed aneceffitate nata eft. Hzecenim ne Juftein. l. 2. ep. m»s0 dicens: Przimonebat milites fuos Chriftus ad commodis affici viderentur, hujusmodi voces 279- " perfecationum tolerantiam , ne imparati ad d certamen accederent: fciebat quippe, lemper expreffit. Ut tamen fecurius tranfigatur hec defeafio , & ne amorproprius & cupiditas ex- Juftisbella ab humani generis ad verfario com- moveri, quz non tantüm adverfus homines, cellentig ( quz, ut docent Sandli, origine & peccato prima, in conflictu ultima eft, nos de- qui invifibiliter infeftantur, verum etiam con- tra hominum Conditorem concitare nofcun- cipiat, recte quis faciet, fi fe prmiffa preca- H tione in zquilibrio conftituat, & tum velaSu- tur, non tamen ut invincibilis debelletur, fed utipfius gloriain hominibus denigretur. Bac- periore vel confeffario, velalio prudente viro 7» confilium petat. Pofterior refolutio eft, extra chatur itaque adverfum Juftos, per quos ut- - cunque divina proficifcitur laus, quatenus ex dictos cafus plerumque effe omittendam fui defenfionem.maxime cum, teftre Lancizio, ex- t laudantium perditione, magnificentiam dimi- . füiffe excu- Opufe 9. . nuatlaudati. 2. Quis hos meritis & virtutibus perientià prob et, mul T tis non pro fationem ; & multis, etiam graviffimas infa € 7- ? 'abundare videns invidet, ideoque fpoliare co- S-Chryf. patur.. Quam caufam $. Chryfoftomus indi- mationes, nec officiorum publice obeundo- *?* ho. 3. i^ cavir his verbis. Intempore vircutis perfecte rüumcurfum, & fucceffum, nec animarüm lu- z & 3 Ia ( nc diabolus fpirat vehementius. Et quem- cra impediviffe. flio eft, an faltem fine pef- admodum Piratz, qui mare navigiis infeftant, VII. Tertia qug non tunc,ubi confpexerint navem de portu ex« fe&ionis prejudicio licicum fitj .a Deo defen- LT Uti ecclelize & euatem invadunt ( quid enim hinc frudtus ca- fionem & auxilium petere. 6 magnoróém virorum exeipla füadere viden- perent, fi fcapham inanem demergerent? ) fed ubi redieritonufta, plenaque farcinis, tunc tur? Ad quam refpondeat cum Lancizio, tri- plicis generis effe tribulationes & cruces. r. demum omnes experiuptur artess ita fcelera- tus ille dzmon fimul atque videritaliquos mul- Communes, quz concernunt totam eccle- fiam velaliam communitatem. 2. Aliz priva- ta collegiffe v. g. jejunia ; preces, eleemofy- nam, caítitatem, reliquasque virtutes omnes, te quidem,íed tamen, nifi avertantur, in dame num communitatis ceffurz. /3. Private & ubi videt ngvigium plenum effe pretiofis lapi- dibus, tunc irrumpit undique, thefaurum per- perfonales, quznulli alteri, quam ipfi padienti fodiens, ut in ipfis portus oítiis (capbam de- prejudicium aut damnum afferunt: & in prioribus quidem daabus tribulationibus re- mergat , jamque nüdos ad eum portum eji- ciat. 3. Quia perjuftos regnum & poteftas fa- &e a Deo auxilium peti , uti allata exempla thanz maximeimminuitur ; nam, ut recte S. probant; fecus vero in pofterioribus, in his - idem ho. Chryfoftomus ait: Nunquam magis furit ac enim perfectio füadet, non peterea Deoleva- mentum, utplus patientiz exerceatur , fi m M i.æ 43: in - frevit fceleftus ille dzemon, quam cum ex fuis Corintl, (s & inftrumentis multa videt diripi. Non nus levaminis extrinfecus offeratur. Quam o b L fund, caufam S.'There(ia commendat unam ex mo- € ?5* eftejus qui parvageffit, & mala, malam illam beítiam irritare.. Quamobrem quando videt nialibus fuis, beatricem Digne(iam, dicere fo- ** Petr. | litam, infignem quandam rufticitatem fore in UTR virum juftum magna & preclara gerere,& ma- ; lapatiinnumerabilia, ne mireris. Nar contra doloribus, quos Dominus ci immitteret, alle- . viamentum quzrere. r mirari eportergt, fi diabolus multas accipiens « $. XIII. - Tituus 'CXL Patierzzi&; 74 £ Y o :l.S' LEo f. .$. Xill. prefcribi folite, uti $. proxime præced&nt?e n. 3. fadtum eft, . Deinde ut excitentur au« 6 L Qu CONCEPTUS PRJEDICABILES. d. ditores ad hanc artem ftudiofe addifcendam, ü&lsg. ro. L. F. x occafione thematis : Patientia vobis ne« "W. 735. oftendatur, eam eífe. pre omnibus aliis arti- ee[Jaría ef? ; ut voluntatem. Dei facientes ve- bus fümme neceffariam, utilem & honeftam, gortetis promiffonem : O(tendi poteft neceffitas ]« idque argumentis tum ex $. fcriptura, tum ls patientie. Et in priori quidem parte illud ex SS. Patribus, tum exemplis & (imilitüdie L2. c. 12,/Thomz Kempenfis dictum per inductionem li p" nibus petitis , qua $. 3. & fequentibus plu- probari : Converte te fupra( (cilicet ad Su- rima offeruntur,probari poteít ; quem in finem periores ) converte te infra (ad fübditos, aut l" etiam concio j. Fabri in fefto inventionis S. alios te inferiores) converte teextra (ad equa- crucis fervire poteft. Item in auckario in fe- Qrin, parf les, domefticos, amicos) converte te intra ( ad fto S. Nicolai them. 3 : 'it cl ISQ teipífum & paffiones tuas) & ubique crucem V, Ex occafione th iv h ematis : IVon ejZ d i/äip,u"' LUC. 6. " invenies. In pofteriori vero parte oftendi po- lus fiper magif?rum : perfettus. actem . omnis erit ,« 49. - n teít iterum per inductionem, quomodo is, qui J fit ,. ficut magifler ejus : o .poteft defiderium 'ad vere patientiam didicit, omncs difficultates ex artem patientiz addifícendam excitari,often- — . i quadtuplici illo capite provenientes facile vin- I dendo ,. in ca reperiri tria potiffima motiva M cat ; Pro quo fÍcopo Nicolai Lancizii opufc. 9. quz ad artem aliquam alacriter addifcendam C. I. & ex p. 1. Fabri conc. ;. in feto inven- tovere folent. - ih Quorum primum eft sobilitag tionis S. crucis fervire pote(t. - magifiri, qui & ar tem bene calleat,& efficacem . d ! ;acö/i-.fx,;. .. M. Ex occafione themartis : Quoniam per 7-.nul. modum trahendi illam & promptam voluntas " L 51./ - tas tribulationes oportet fos initrare in vegnum. Dei: tem inftruendi habeat, quz omnia haud dübie ] " Chriíto in ífüummo .. Poteít referri mos quarundam Academiarum, gradu conveniunt. Alterum - inquibus ftudiofi antequam in matriculara feu Qs - eft condifcipulorum siuititudo , praltantia ,' & ala- album ftudioforum re erantur. variis faanis, critas , quie tria in San&tis & hominibus juftis $ 1 verberibus & ludibriis (quz communi nomi- hujus vitz pariter io gradu excel! enti repe-. ka, $ Thden ne Depofiti vocatur) exerceri folent, dicique, tiuntur, "Tertium eft artís, qua traditur, uri- nl2 g —— fimilem morem Deum obfervare, ut qui nul. litas & excellentia. q ualis ubique'rz aliis ree 85279. lum in ccelum velut ccleftem. academiam pericur in arte patiendi, j utpote quz condues Es L admittere velit, nifi variis prius tribulatio. cat .ad. fummum premiu m & dignoitatem in ) G nibus exercitum, idque ob easdem fere cau- caclis obtinendam , pro qua m ateria vigl'er'i' .^. fas, ob quas academizg dicte depofitionem poteft Faber, c. $. in Sexag. .. )e. inftituerunt. Scilicet 1. Ut ad virtutem di- VI. Ex occafione thematis z o d* nne bec opor- Lue. ay.qu: fponantur. .2, Ut probentur. 3. lIt San&tis iuit pati Civiflum , & itairtrare in g loriam fugm ? V* 26. lle poteft oftendi , viam crucis (eu tribulationis xonformentur. 4. Llt digni fiant privilegiis, t $. Ne extollantur füper alios. Adhortandi efle. viam certiffmam : (juxta illud. Chrifti , Matth, z, — r proinde auditores , ut patienter ferant hanc Beati, qui perfecution e€m patiuntur proprer V. 10. j depofitionem, fperentque (ibi quondam cum jullitiam, quoniami plorum eft regnum coslo« magno Íolatio dícendum, quod olim fenex ad rum) brevilmam: Cquia per hanc cito adim. 8ap. 4. L. Qþutct l1 ortam conftitutus, & fludiofos intrare vo- pletur menfüra me ritorum a Deo definira, ita Y- 13« Ea e 7. l j e ut dici quzat:.con )'U ntes variis ludibriis exercere juffus, iis, qui fummatusin breviexplevic: 2t. ; * patienter eas excipiebant, dixiffe fertur: In- tempora multa ) fugiunt hofles, tutifimain (quia nibil gque l, . gredere Athenas, quia digaus es. — Pro qua atquehanc viam : cum ibi vel imateria füfius deducenda fervire poteft con- maxime Chriflus reperiatur, aique adeo me- rito dicer Ir. io quarta Fabri in feftoSS. Simonis & Judz. equivis in ea via confticutus queat : (i æïm * 28. Deus pro me, quis contra me ? trüiff *^ 6, - HI. Ex occafione thematis : Diletius quetit- tinam : (ut- 1 ï. Tinï. 3. adimodvin filtus unicormium : dici poteft ; Deum pote quam omnes SanCti calcaruu t2 OÓmnes PA 23 ]s enim, qui pie volunt vivere in CI . ex mente SS. Patrum recle unicorni, non arifto Jefü |« tauro comparari, eo quod híc oculos infra perfecutionem patientur) jücund T mam tum ob gratiflimam focietatem C L eornu habens non videat, quo feriat; ni. hrifti & Sancto£ rum: tum ob felicitatem termini, ad quem due . €ornis autem oculos füpra cornu habear, ideo. de .que cum deftinatione ferire foleat. Oftenda- Ccit. ) Excitentur proinde auditores ad eam ]s alacriter currendam, illis Thomz Kempenfis tür ergo, quam prudenter Deus feriat , feu tribulationes immittat , fcilicet ob triplicem verbis : Eja, fratres, pergamus fimu l, Jefus l erit nobiscum. Eritad jatornofter,qui eft Dux finem , caítigationem peccati, probationem nofter & przceffor, Il virtutis , & amoris demonfílrationem , inde- :En Rex nofter ingrediturl. 3. de Q». .que auditores ad easdem patienter, libenter ante bo$, qui pugnabit pro.nobis. Sequamurímit. c.57. l & alacriter ferendas excitentur. - Pro qua viriliter, nemo metuat terrores : Simus pstrati ?* 5 materia fervire mori fortiter in bello, nec inferamus crimen [H poteít totum c. 1. vel etiam )s 2. & 3. p. 3. gy mnafii patientiz P. Hieremiz gloriz nofirz, ut fugia mus a crace. Vide Fa« brum congc. 4. in Dom. 2. Qusdr. J Drexelii. Item pro p riori parte conc. r. Fabr, in Dorn. 20. pott Pet M. - VII. Exoccafione thematis : Sic d'xero puero : x.Reg.1e. bl f Ecce lagitte intra te funt,, to b j ?^ 15 le eas: tu ven ad ne, V. 22s 3. Petr.e, . 1V.. Ex occafione thematis : vY, 21. Chriftus þajlï;sþ quia pax iibi efl, & nibil efl malí: Oftendi poteít jv efl pro nobis , vobis relinquens exemplum , ut. fequa-. patientiamin tribulation nibus effe fignum pre- mini oe[tigia ejus : poteft doceri ars patiendi, deftinationis : quem in finem P. Drexelius in " ja .. & primo quidem ex plicari regulz ab hac arte Z0diaco c. y. ferviet, In primaergo parte pro-- [ GN . P. Labn, BW. AMan, Tom. J1. ctgu,?; -ïx yY x se Bi[yliotbäcæ Mantualis Concionatorice À 42 betur tribu—latïones merito fagittis comparari ; patiens tali lilio comparsri. Et r. quidem. tum quia fübito utfag ittz advolant: tum quia oftendi, quomodo inter fpinas verfetur ; quem in finem fervire poteít, quod S. Bernar- S. $. ia ja ii profunde penetrant, utS. David teftatus eft di- $, b Pf aT cens : Sagittse tuz infixe funt mihi: tum quia dus füpra citatum locum dicit ; donec in car» Cante - V. 3. ne eft anima, inter fpinas profe&o verfatur; graviter vulnerant, ut in exemplo Jobi cerne- re eft. In fecundaoftendatur, quam vere dicar & neceffe eít, ut patiatur inquietudines tene tationum, tribulationumque aculeos. Quod fi tur: Sagittz intra te fant, veni ad me, quia ax efttibi cum Deo. In tertia excitentur au- lilium eft, juxta fponfi verbum, videat, quam vigilem folicitamque effe oporteat fuper cu- ditores ad exemplum cervorum & caprarum imitandum: dum fagittis confoffz per dictam- ftodia fui fepta undique fpinis, hinc inde acu- num herbam vulneri medentur; fic ergo & illi leos intendentibus. Nec enim vel leviffimam con(iderando illud Davidis : Sagittae tuze ( id fping füftinet pan&tionem floris teneritudo ? Pf 106 (ed mox ut modice premitur, perforatur. Spie eft,tribulationes hujus mundi) rranfeunt: vox V. 19. tohitrui tui (qua dices: Ite maledidtiinignem na culpa eft, fpina poena eft, fpina falfus fras ter, fpina vicinus elt malus. O candens li- eternum) in rora.. Videri poteft Drexel. ih mnaf. patient. p. I« C. 4» $. 2. lium, o tener dcelicatus flos, increduli & fub- 1. Cor. 2, VIII. Ex occafione thematis: ANon fünt con- verfores funt tecum, vide, quomodo caute v. 9. digne pa[fones. bujus temporis ad futuram gloriam, ambules inter fpinas, Plenus eft mundus fpi- ni$, Vetfíari in his, & minime Izdi. Divinz qu& revelabitur in.mobis: Poteft oftendi utilitas tribulationum, & probari cum S. Bernardo, potentiz eft, non virtutis tuz, Sed confidite, inquit, quiaego vici mundum., FEtfiigitur un- quod paffiones hujus temporis non fint con- digna. 1. d prateritam culpam , qua remitti- dique tibi inrendi perfpicias tribulationum, tanquam tribulorum aculeo , nonturbetur cor tur. a. Zld prefentem confolationis gratiam, qu& immittitur, juxta illud Davidis : Secumdum tuum, neque formidet, íciens, quia tribulatie PL 39. v. 19. amultitudinem. dolorusm meoruem in corde meo y . confo- patientiam operatur, patientia probationem, lationes tue letificarunt aniiam meam. Et S, Pauli robatio fpem, fpes autem non confundit, [4 Conf(dera lilia agri; quomodo inter fpinas vi- Mlm- So teftimonium : Repletus fum confolatione; füper- abundo audio in omui tribulatione noftra. gent, & nitent. Si foenum, quod hodie eft, Yib cras in clibanum mittitur , Deus fic cuftodit, 3. 4dd futuram gl L oriam , qug nobis promittitur. ua.de materi a videri poteft Faber c. 4. in quanto magis amicum & fponíam fuam cha- Cot $ tiffimam : denique cuftodit Deus omnes dili- v, 9. feito SS. Simonis & Judx. — Item in auctario them. 1. in fefto SS. Ínnocentum. gentes fe, 2. Oftendi poteft, quomodo ge- rere fe debeat animia inter fpinas tribulatioe Lue. 6; .. ]X. Ex occafione thematis « Virtus de illo exi- v 19. bat , & fanabat ownes : Poteft oftendi, qualis num conítituta, id quod idem Sandcus l. c. egregie docet, fic pergens; 'Non mediocris virtus exeat a Chrifto ad debilitatem noftram & impatientiam in adver(is fanandam. | Et 1. profecto titulus virtutis inter pravos vivere bonum, & inter malignantes innoceatig reti- -quidem per oculos , quatenus providit noftras tribulationes atque in bonum noftrum ordi- nere candorem & morum lenitatem. Magis autem (i his, qui oderunt pacem , pacificum ^ nat; imo & videt , quomodo eas toleremus, ut füo tempore przmiare poffit. .2. Per os & amicum te exhibeas inimicis. Id plane fi- militudinem datam de lilio, jure quodam pro- fuum, quatenus non toties ad patientiam incer adveríaretinen dám excitavit: precipue dum prietatis fpecialirer vendicabit , quod ipfas utique fpinas fe pungentes candore proprio Tosn. 15. dixit: Si mundus vos odit, fcitote, quia rne V. Ig» priorem vobis odio habuit. Et: Qui perdiderit illuftrare & venuíftare non ceffat. Annon pro- Marc. g. inveniet eam. Et inde lilium tibi videcur implere quodammo- v. 35 animam fuam propter me, iterum: Beati eflis, cum maledixerint v obis do perfe&tionem evangelii , qua orare jube- Matth. 5 mur pro calumnianübus & períequentibus V. lIe ' homiines, & perfecuti vos fuerint, & dixetint t omne malum adverfüm vos mentientes pro- nos? Benefacere his, qui oderunt nos? Ergo al & tu fac fimiliter, & eritanima tua amica Dce prter me: Gaudete, & exultate, quoniam mer- ces veftra copio(a eft in coelis. - 3. Per manus: 10ini, & laudabit te de te dicens: Quia ficut endit, & tri- lilium inter fpinas, (icamica mea inter filias. Quatenus ipfe manum fuam ext bulationem hanc aut ipfemet mifit, 4ut ab XL Ex occa(íione thematis : Fa/ciculus tmyr- Cant. t. vl« dile£us meus mibi: inter ubera mea commorabi- V« 12« job. 19, aliis crea ri permifit , quemadmodum Job in- V, 81« dicavit dicens : Miferemini mei faltem vos dur : dici oteít, varias a variis cruculas col- lo füfpen Á s in pe&ore circumferri, videlicet amici mei, quia manus Domini tetigit me. Hifpanicas, Turribianas, Ignatianas (id eft, ex 4. Per,SS. eulnera: Quatenus tam benevola le&ica aüt janua cubiculi S. Ignatii fadtas) & generofa e orum receptione, & quotidiana ne facit, ut nolimus .effe (ine Udalricianas, verum fuo judicio optime fa- reprzfentatio cere, quia particulam de cruce Chrifti non ma« vulnere , qua ndo ipfam Dominum ac Re- ]th. ! s tam graviter teriali, (ed fpirituali, id eft, tribulationibus pa- "". demptorem noítrum videmu tienter & alacriter amore Dei toleratis in pe- & multipliciter valneratum. j. Per fimbriam cef'imenti , reducendo in mermoriam exicam &ore íuo circumfcrunt , hanc enim omnes effectus, quos a prioribus fperamus , ex- felicem & gloriofu m tribulationum, ut vel fic Luc' :lb ad eas fortitet tolerandas exci temur. Quz cellentiffimo modo in fíe contineres id;, LA lg, omnia füfius gpud. Fabrum c. 6. in feíto S. quod per partes oftendi poteft. Et r. qui- - Bartholomzi videri explicata poflunt. dem, quod multo efficacius juvet, quam Cant. 2, X. Ex occa(ione thematis : Sicu lilium inter hifpanica crux, contra tempefítatem illam * 2« « fpinas, fic amica 1nea inier füias : Poteft homo maxime terribilem extremi judic'ii,' patec'.ex U us z?ulüs CXL. Patienta. — 743 ! | Hlo:pï;ï,äfcetæ*»te'&ïnio'äio: Hoc ngüm cru. *$ t t meam commemorationetm. 3. Propter con- cis eritin coelo, cam Dorminus ad judicandum formitatem cum San&is, qui prius illum ebi- R Va.deimit. venerit. Tunc omnes fervi crucis, qui fe cru- berunt. 4. Propter fanitatem eorum, qui bene ]e 912 $. I- cifixo conformaverunt in vita, accedent ad affecti funt diéto noftro amantiffimo Redem- Chriftum Judicem cum mag»a fiducia. 2« [ ptor, fcilicet propter animas purgantes libe- Quod multo majorem virtutem habeat con- randas. j. Propter fanitatem propriam , qua tra febres aliosque morbos, quam S. Turribii, tanto plus facienda eft,quando dignior eft ani- . " - patet ex eo, quod ipía lignea crux agnita fuee ma quam corpus. H«xc autem faniras tam ef- rit olim per hoc , quod mulieri xgra impoti- ficaciter & copiofe procuratur per hunc cali- . ta ftatim eam a morbo curaverit ; quanto cem, ut non jam ficut de calice reali cancba:—- magis hec virtus fpirituali cruci ad curan- .quispiam : )ï' dos'animi morbos, ob quos potiffimum a " Quo tibi potarum plus eft in ventre falutum, Chrifto fufcepta eít, conveniet ? 3. Quod -Hoc minus e potis bifce falutis babes. " multo majorem vim habeat ad demones & p dici cum veritate queat, féd potius: fpe&tra füganda, quam Ignatiana crux, patet - Quo tibi potarum plus eft in mente /älutumo ; ex ecclefiz teftimonio canentis in officio S. Hoc plus e potis bifce falutis -babes, " Crucis: Ecce crucem Domini, fugite partes XV. Ex occafione thematis: Gloriamur«z*nïü 3 om. $ &dver(: Et iterum: per fignum crucis de ini- d tribulationibus , cientes quod tribulatio patientiam v ") micis no(tris libera nos Deus nofter. 4. Quod operatur, paiientia vero probationem , probatio wero " €tiam pro pefte advertenda aliisque malis ar- fpem, [pes autem non confundit: dicatur, his ver- 7 cendis majorem vim habear, quam S. Udalri- bis breve compendium contineri omnium do- ci, & aliz fimiles cruces, vel ex i j pía totius &rinarum ad patientiam pertinentium. — Et generis humani liberatione ab univerfali & I. quidem per primas duas partes fignificari graviífima peccati originalis & actualis pe- finem remotum (qui eít patientia) & pro- 1ie, fatis liquet. — Quz omnia facile amplíus ximum (qui eft probatio) ob quos Deus im- q dilatari, & exemplis confirmari poffünt, mittit tribulationes, quique adeo non levi- Matth. 5, XIl. Ex occafione thematis : Gaudete ( : ter nos impellere debet ad eas magno & con- j v-xifio exultate , quoniam merces ve[ira copiofa efl in cae- ftanti animo tolerandas. 2. Per illa verba :t(aie . lis: narrari poteft, quid Jacobo Patriarchze le Probatio vero [Dem : fignificatur medium ad " Gon s9. evenerit, dum antequam Rachele dilecta easdem fortiter fuftinendas, (cilicet fpes pre- v. '15. ï. 260 potiretur; prius lippientem Liam in uxorem In filentio & mii, de qua dixit Propheta. n - affamere debuit ; Inferatur deinde, idem om- Ípe erit fortitudo veflra. 3. Per ultima ver- nibus evenire, dum nempe prius graiiam per ba fignificatur fructus & complementum pa- s iultas lachrymas obtinendam & retinendam, tientiz, fcilicet fecuritas, & perpetuitas pra- atque adeo merito Liz comparabilem, nobis mii-olim conferendi, de quo proin recte deíponfare ; & tum demum in altera vita .Apoftolus dixit: id, quod in prefenti ssomen- t. Cor, «; pulcherrimam Rachelem, id eft, gloriam obti- taneum e(t, & leve tribulationis noftrs , fupra v. 9: nere debemus. Pergatur proin tam in tribu- ä modum, in [ublimitate , eternum . gloriz pondus lationibus hujus vit , per comparationem operatur in nobis. Qus omni cum laboribus Jacobi explicandis, tum in pul- u a facile ex $8. nt. prioribus amplius probari poffi chritudine & magnitudine gloriz , per com- parationem cum Rachele depingenda: & con- $£ XIVS - cludatür, quanto equius nobis, ac Jacobo, ALII MOTIV A. Ó ä omnes anni in hac laboriofa & ;miíera vita » confumpti, videri debeant dies Pau.ci , pre uffus Fu—itAbraham-ïmx;ïölare filiam fuum, ï&yfïüom: | amoris magnitudine. L.þ I cumque in cervicem ejus fuüfpenfüm 2o. poft, Math.20, — XIlI. Ex occafione thematis : lPotejïis bi- jam libraret acinacem, promptum in cedem Pent.$ ag; "9. 21. ere calicem quem ego bibiturus fum? "Poffant äf-ï brachium, vox Angeli detinuit, ne tamen ferri, & refütari excufationes, quibus aliqui omnino illius propenía fruftratetur voluntas, ä - fe excuíant a calice bibendo, id e(t , tribula- in jugulum arietis demi(it gladium , de quo tionibus tolerandis. 1. Quia non meriti fünt Gen. 22. 13. dicitur : Levavit. Zbrabam ocue , (ant. f tantas afflidtiones. 2. Quia exiftimant, fibi fo- los fuos, viditque poft tergum aritem inter vepres ba- .y, Ib vrentem cornibus , ' lis exhauriendum calicem. 3. Quia nimis for- quem a[Jwmnens obtulit bolocauftum tis vel amarus cis calix videtur. 4.Quia ni- profilio. S. Zeno Veronenfis cam in horum mis capax ; & fundo carere videtur. ;.Quia con(fideratione verfaretur , dicebat hec dif^ propinatur ab ingrata perfona. Quz omnia ficilia verba ferm. 1. de Abraham: JNec mu- videri poffunt füfe diducta a Fabro conc. y. tatus ef? vultus ejus, cum e[fet oittima commutas ä in fefto S. Jacobi. ià: cum tanta lztitia arietem obtulit, cum Joan. 18. XIV. Ex occafione ejusdem thematis pof- quanta obtulerat & filium. N. Ils Ín quibus hzé funt motiva afferri , cur calicem tribulationis poftrema mihi equidem difficultatem non qua- libenter bibere debeamus. . Nempe r. pro- lemcunque ingerunt: cum tanta lztitia arie« pter offerentem, fcilicet Deum, quam rationem. tem, cum quanta obtulerat & filium. Nam Euc.ar, Chriftusattulit dicens: Calicem, quem dedit fi exacte rem perpendas, videtur dicere de- w.1g. Inihi Pater, visut non bibam illum? 2. Pro- buiffe, majore cum lztitia obtuliffe arietem, pter memoriam Auguftiffimi Imperatoris ac quam filium, in ariete enim fola pecudis ani- Redemptoris noftri Chrifti: quam rationem mula occumbebat, in lfaaco vita homie iterum ipfíe indicavit dicens: Hoc facite ig nis, & filii primo geniti occidebat. Quid er- K, P. Lohn. Iii, Man. Tàn. 4f Xyyy? 9, 745 JBribliotbece : Manualis. Concionatorit - aitS. Zenon,tam magnanimum fuiffeAbra- Calvariz montis, quam inter glorias Thabo» go ham,ut zque gau denter arietem ac filium ob- Y ris. Ut nobis documento effet, ei, qui fe Fi- ta cum alacritate immolare lium Dei, & filii illius naturalis emulatorem tulerit,paratus tan filium, quanta brutum animal ma&taret vidi- gloriatur, przmenda ejusdem veftigia, expri- mendos mores, ut fit idem inter füpplicia, qui mam: dicam, poftquam Abrahg certum erat demetere filio caput, eumque quod ad animi inter delicias; inter pcenas; qui inter glorias; eisdemque oculis amarum , & afperum fpe- illius promptitudinem fpectat, jam obtrunca- rat, pati cceperat, quantum maxime poterat : &et, quibus fuave, & dulce fuit arbitratus. . V. Fuit Elcana, ut factz habent literz, virfbidems - Quid enim acerbius & intolerabilius homini ? accidere poffit; quam ut fua ipfius vifcera la- religiofus, ac devotus, duarum fimul uxorum sl maritus, quarum una Anna, Phenenna altera niet? quam ut violentas manus pius pater unico , eique optimo filio afferat, fanguinem- vocabatur. Ex his Annam, quod virtus ejus, & morum honefítas, & publici fuga mereban- que ejus,qui dedit,vertat? Poftquam ergo hzc animoAbrahz femel pertinaciter fententia ine tu', impeníius amabac.. Improlis fancta hec mulier,& fteriliserat,ut faecunda Phenenna,& 4 fcdit, neque explicare eam in opus potuir, in- gens valentiffimi pe&toris fortitudo fuit; fum- fru&u benedi&tionis cumulata. Sterilitatem Annz permolef:e ferebat Elcana , quod eam . maque con(tantia,quod ne. vultum quidem im- mutavit, quando tantz gloriz fibiereptam de occultius amaret.. Hoc ita conftituto adoria« mur myfterium, quocum facer Textus hzc manibus occafionem,fortemque proxima feli- citatis fic permutatam vidit,ut pro líaaco arie- memoraturus orditur narrationemn hiftoriz s Pt vir umuus de Ramatbiam Sopbim, de monte tem immolarie debucrit, cui fi conceffam fuit- fec filium ma&tare,füummum pro Deo dolorem Ephvaim, &? nomen sjus Elcana ; inquit primi li- bri Regum primis ftatim verbis. |Origenes , paftus, fümmam fimul gloriam illius paffionis tolerantia fibi conflaffet. .Et hoc eft ; quod $. Adamantius notat loquendi formulam , qua facer Scriptor ufus, non ait, fuit vir quidam; "Zenon voluiffe videtur, cum ait : Cum tanta letitia arietem obtulit, cum quanta obtulerat fed, fuit virunus, Dicit potro, videri non fatis attente fic dictum , aut fupervacaneum efle, u &filium.. Hinc etimate, quam gloriofam, ac magnificum fit pro Deo pati. quod religiofus hic Elcana, vir unus pronun- irgo Gertru- tiatur, poftquam duo non erant, nec adeo ne- $ionusin .1I. Refert Blofius; quod cum v Concavi dis commiferatione mota oraret pro quadam ceffarium, ut ille vir unus diceretur. Sed ex- anima ploratiffimur eíl, nec apicem effe absque fa- P erfona, quam audierat impatienter cenque- €, 10, rentem , quo d Deas gravamina fibi immitte- L cramento , nec fine myfterio literulam ali- quam in literis facris, dic nobis; magne Ori- ret faluti fuze mi aus convenientia, refponde- rit ei Dominus: Dices illi, pro qua oras; ut, genes, quid occulti huic fententiz infit, qua, tione vel mo- Eleana Annz conjux vir umus pronuntiatur. quia fine aliqua faltem tribula leftia regnum obtineri non pot eft, eligat, at- Placet;inguit Origenes: vox ex me illud acci- ite. Vide, fi hoc pertinet ad laudem jufti, que indicet,quznam gravamíina fibi utilia pu- tet, & cum hzc ipfi evenerint, fervec patien- quod dicitur de eo. .Erat vir ugus. . Nos, qui adhuc peccatores fumus, non poflumus hunc tiam. In quibus verbis Domini Gertrudis in- tellexit, periculofiffimum genus impatientiee, titulum laudis acquirere , quia unusquisque noftrum non eft unus, fed eft multi. Intuere quando homo perverfe ac fuperbe eligere vult, quz ferat, dicens faluti fuz minus congruere; autem alicujus v3ltum nuncirati,nuünciterum triftis, paulo poftrurfum gaudenus, & iterum Ms feque non poffe füftinere ea gravamina, qua /,. fibi a Deo immittuntur. türbati, & rurfum lenis, hecille. Non absque 1.1. p myfterio Elcana vir unns dicitur, qui fanctus T»or, dil IIl In vita S. Perpetuz legitur, quód San- 0. &« quzdam cum impatientia martyrium una & iuftus erat, eoque a peccatotribus diítabat, qui multiplices funt ; . fufceperat Elcana ex cum Sodalibus fais fübire defiderans, aratiam 5 a Deo obtinuerit octavo menfe znticipandi Phenenna liberos, ex pientiffima Anna nullos habebat. Poterat horum alterum illi immo- [ partum, idque cum perfe&a nat prolis falu- te ; Acciderit autem,quod dum acerbiffimos, dicam parere triftitiam , alterum abundans gaudium. Qualis vero Elcana, foecunditatem quos inter parturiendum patiebatur dOlOres, fupra modum lachrymaretur,perfecutoris mi- Phenennz inter, & (terilitatem Annz fuit? Forte an elatus ex liberis iftius, aut defpera- niítri eam interrogarint,qua ratione acerbiffi- ma martyrii torinenta, quz pro fequeuti die bundus ex fterilitate hujus? Non fane. . Fuit przparabantur, paffara effet? Quibus fapiens vir unus in utroque fortunz ftatu, eademque mulier refpondit inquiens : Naturg debitas fronte excepit alterius fterilitatem, foecundi- tatem alterius, neque ob illam animo lapíüs, poenas naturali tantum virtute xgre fuftineo; * qua autem quantumvit s immania pietatis cau- neque ob hanc elatus, habet hoc juftus, & habere debet, quisquis Deo Patre gloriatur,ut (a fabire cogar, divina gratia füperabit. Minfd NyftSabo- — IV Hic ef Filius meus,dicebar illi Pater &tere fit perpetuo unus idemque, neque varius, aut 943, tho poft 1.nus, cum in cacumine gloriofi montis Thabor multiplex, ut funt miferi peccatores, qui pro Dom.Qua illuftres gloriz fuz fplendores,caris fervis fuis ftatu rerum, in quibus verfantur, vel nimium !] disg. $- 5- f (tivus oflentabat, qui in probrofo Calvariz prafidunt inter felicitates, vel plus fatis im- monte Patrem fuüum illum agnofcebat, & por- patientes fünt inter adverfa. Paulus obfervabat le- Ibide;ä:.- fo appellabat, dicens : Pater in manus tuas com- VI. Quam accurate mendo [piritum meum ; Luc. 23. V. 46. Non mi- ges filiorum Dei, quando Philippenfibus fcri nus feFilium illius oítendit in mediis probris bens, ajebat c. 4. V. 12« Scio buiiliari , fcio (5 ) abun» Tüulus . €XL — Patientia. — Je 245 Vl. o übundare (ubz'äiæ & in omnibus inftitutus fam) & füdoribus, & culturz agricolæ per frudum fatiari ($. efarire , & abundare , & penuriam pati. l Sed qualis in ftatibus tam diver(íi Do&tor gen- abundanter illatum correfponderit; Eodem N prorfus modo, fí homo per injurias contem- tium períeverabat? Refpondet Theophila- ptus, & nonnunquam percuffionibus ad livo« y x &us: Neque ob hanc laxabatur, neque ob remexceptus, in honore & exiítimatione dif- idopiam comprimebatur. Non illum rerum copia extollebat, non inópia dejiciebat, non famatus,fannis & derifionibus expofitus, con- »| feftim irafcatur;ac in vindi&tam, odium, & ini- Til illum penuria triftem, non affluentia arrogan- micitias prorumpat, peffimum vobis licebit l tem, non efuries pufillanimem reddebar. de illo formare conceptum; At vero fi pa- fbidem, -"VÍL. Invitabat olim fpoafa Aquilonem, & Auü(trum.ut fuo fpiritu odoriferos floresamce. tiens fuerit, fi diffimulaverit, tacuerit; bonum !) pro malo réddiderit, tunc talem verum vir- E ni horti fai blande afflarent, fic inqüiens: Sur- ge zdquilo, && veni Zufler, perfla bortum meum, &$ tutis fpecimen edidiffe libere afferetis , quia doctrina viri per patientiam noíciturs Et ideo füuent aromata ilius, Cant.4. v.16. S. Juftus Or- gelitanus preffit ín hac verborum formula, talis per agrum illum fignificatur, id quod die vinum femen ex uno grano in centuplicatum *« (5"quo facra fponfa, quanquam duos fimul ven- i & fru&um excrevit: Quod autem in ierram bonam,, la 'tos compellaret, non; perflate tamen; fed perfla bi funt, qui corde bono ( optimo audisntes, verbum C dixit.. Sed quomodo duobus ventis,.quorum a vetineniy & fru?tzqn ufferunt in patfm;fa. funt tam diveríz, & adverfe conditiones, C tanquam uni loquitur? Aufter nimirum, ut 4Equitas, X Athletas-vid l €ft Autor Ariftoteles in Problem. feét. 4. blan- emus, quibus virium cura Seneca c.a, düs, ferenus, füavis eft; Aquilo e contra ri- eít, cum fortifimi $ quibusque confligete, & de provid. gidus, durus, afper, Secundum hzc, qui fa- exigere ab bis, per quos certamini preparane €tum, quod cum duo effent venti, & venti tam y tur, ut totis contra ipfos viribus utantur $Cs contrarii,tamen velut uni loqueretur,dixerit: di fe, venari que patiuntur, & (i non inveniunt PPerfla bortum meum? | Re(pondet juftus juíte in ) fingulos pares, pluribus fimul objiciuntur: d rem przeíentem: Qooniam in duobus unus marcet enim fine adverfo virtus, tunc autem advertitur, non ait, perflate, féd perfla; tan- apparet quanta fit, quantum valeat, polleat- Ll quam dixiffet : Quod fponía uno duorum tam que, cum;quid poffit, patientiaoftendit. Non -. adverforum ventorum a fpirítu perflari horti la vides, quanto aliter patres, aliter matres, iri- fui aromata petiit, ea caufa eit, quoniam in dulgeant? illi excitari liberos ad ftudia ju- . duobus unus advertitur, & ventus uterque Z It bent obéunda mature, feriatis quoque diebus unuseft. Seu Aquilonis füror " nia mifcens, non patiuntur effe otiofos , & füdorem illis, tentationes, tribulationes, per tecutiones mo- & interdum lachrymas excutiunt; At matres , Veat, & erumnas excitet, feu blandus Zephy- foverein (inu,continere inumbra volunt,nun- rus confolationum, quietis. fclicitatis afpiret, quam fiere, nunquam triftri, nunquam labo- uterque illi unus flatus eít, necenim emarcént rare. Patrium habet Deus adveríuüs bonos ejus fiores quamquam Aquilo furat: nec eva- viros animum, & illos fortiter amat, & ope- - miti fiunt, vel (i fuavis Autter blande afpiret. ribus, inquit, laboribus, ac damnis exa Quoniam in duobus unus advertitur , juftus tur, ut verum colligant robur. giten-ï enim Dei filius,& fervus eft,f(emper unus,con- XI. Pono primam omnium innocenïti:im,s. Bern. ía . flanti inter omnia vultu, & fronte. RBellovac. & (i huic jungere continentiam quivero , di. fer. 7o. in VHI. Improvidus miles eít, inquit Bellova- vitem me putabo in poffeffione liliorum. Rex Canz. l. 1. fpec. cen(is, qui fe forten e iin pacegloriatur; Nemo g mor. dift, fum autem, fi tertiam his adjungere potero, $9. quippe quantum proficit, nifi inter adver(a patientiam. Etquidem poffunt tufficere ille, cognofícit. Unde id vitis Patrum Ícquens do- fed quia & deficere intentationibus poffünt, &rina legitur: Hxc eft magna virtus, quando fiquidem tentatio eft vita hominis füper tet- in infirmitatibus toleraniia fuerit.& oratiarum actio mittitur ad Deum, Si admittimus ocu- ram, opus profe&to patientia e(t, qu uafi (ic catrix quedam & cuftos. - D utriqug los, graviter non feramus, extollentiz enim XILIn paradifüm terreftrem,qui coeleftis vi S.Bernard, inftrumentum amilimus,fed interioribus ocu- ridarii reprefentativus erat, nemo inDtrare po- to 2. ferm; lis gloriam Domidi fpeculemur. Surdi fad&ti 66- al't. [.. terat, nifi prius per flammeum Cherubini gla- e L L j fümus? Non contriftemur, quia auditum va- dium pertranfiret,id quod ex menteS liernar- num amifimus. Manus no(trz ex aliqua paf- dini denotabat, quod coelum non recipit nifi fione debilitatz fünt? Sed interiores páratas probatum, id eft, nifi tranfeat per lammeum habearnus adveríus inimici tentationes. Infir- gladium atque verfatilem,qui Genefeos 3. po- mitas toturn corpus no(trum tenet? fed no- fitus eft ad cuftodiendum lignum vitz; fed hoc — ftro interiori homini fanitas creícit. nullus facere poteft, nifi qui patientiam habet Manfidife, LIX. Quanto quis qualitatem agri alicujus in fua tribulatione. Gladius quippe flammeus : /91 np 3. explorare cupit, an fcilicet fterilis fit an fer- atque veríatilis tribulatio eft affligens, & cru- tilis,communiter illum ligone,vel aratro pro- cians animam, & corpus. Exemplum patet in- d fciffum, ac foetido fterquilinio contectum, de- uriticoquod interrram projicicur,& fepelitur, inceps feminat, videtque qualem fequenti an. quod moritur in hyeme, congclatur grandi- no fru&um producat; (i enim urticas, folia, ne, & pluvia maceratur, hominibus & befliis fbidf;"-' ftirpes , fruteta' proferat, mox agtum illum conculcandum exponitur, & depafcendum s maledictum & peffimum elfe dicit. " Sicut e In zftate calore ficcatur, verberarur flagel- contra optimum pronunciabit; (i laboribus; lis, & de palea excutitur, & conteritur inter Xyyya molas, l P,-Nï- [: 746 Wiibliotbece Mamfalis Concionatorie [u molas, & poft alias ejus vexationes in clibano firmando m&allo,qüantum tundendo viriüm ) adhiberet, ne validiore ictu excuffum artem decoquitur, & in his omnibus virtutem füam j femper retinet, & vigorem, ideo in fine in ci- eludat : qu& in hac noftra imbecillitate natu- ql r& tanta effe poteft animi firmitas, ut morbis bum.ante Regem honorifice portatur. Síc f etiam vir patiens in tribulationibus perfeves veluti malleatoribus, corpus objiciam immoe Y tum, animumque przftet , nulla vidtum que« rans,przfentabitur coram zterno * Regg Deo; ql fcilicec gloriofo. rela? Nimirum idem;qui affligit;allevat Deus, r & quos durius fingit, validius firmat. — Ipfe "Manüdif. XIIL. Quodnam in eo latuiffe putas my- ondam no&urnis doloribus victus, cum le« fterium, quod S. Petrus egreffurus a carcere z / L] * 0. ?. Herodis in mundum, ad convertendos, popue viffimo gemi tu [inducias impetraffet ad fom- los, ab Angelo juffus fuerit fe calceare maxi- num, mane ubi evigilavit, poftulati posnitens, ï me, cum Chriítus apud S. Matthaeum c. 10. auditumque fe dolens, a Deo egregie vapu- $uie contrarium przceperit, ne fcilicet Apoftoli laffe , ac colapho cefum fuiffe , profeffus efts fui calceos in pedibus haberent, neque cal- quod patientiz per ea cruciamenta operans q&fm- GK' ] di materiam fibi fübtraxiffet. s l7 ceamenta ? Refponderi quidem poffet, nequa- d quam conveniffe, ut calcei S. Petri apud He- XVI. Apud Plinium hanc experientiam er?Plin.rl.zg at ( fcriptam reperio, quod flammz, quz ex mon- c. 106.. : brzos , vel multo minus apud impium ac fa- crilegum illam Regem permanerenr, fiquie te, qui chimzra dicitur, erumpunit, folo com- dem coram illis in omnibus fzculis futuris efcantur fceno ; ex vero, que ex monte He- omties.& finguli, etiam formidabiles totius cla in Islandia ex(urgunt, fola extinguantur ftuppas unde fequens validum formari argue. mundi Monarchz, fe in fignum fubjeGionis profternere debebant, iisque cum reverentía mentum poffe exiftimo, videlicet, i admirabie les hosce effc&tus operatur natura, multo ma- devotiffima ofcula imprimere; Veruntamen mclius ad noftrum propofitum in fenfu mo- gis idem concedendur erit gratiz, quod ní- .Antonius de Padua, S.Petrum mirum per zquanimitatem ; & invictam pa- rali refpondet S tientiam, aliorum iracundia excitatum incen- ab Angelo juffu m fuiffe, ut calceis fe indue- ret,ne in via al apide lderentur pedes; cal- dium poffit extinguere. , Quas enim & quan- e tas faroris fui lammas infernus in Jobi perni- &ei autem hi pati entiam denotant, quz eft ne- ceffaria in adveríis hujus mundi, quia cum in ciem non evomuit? . Et tamea nulla inopia; fames, morbus, cruciatus, liberorum necess hac vita,quamdiu fumus viatores,dum fümus án corpore, peregrinamur, ne ad quemlibet amicis, inimicis, uxore, & fervis irruentibus, m, allida- nulla demum humzanz miferiz fuit erumna; gr effum impingamus ad offendiculu anusque a d lapidem pedem noftrum, hanc no- quz non fit in ejus corpore exhaufta. . Quos bis neceffa nam vero modo, ut D. Chryfoftomus notat, riam patientiz virtutem fübrnini- ftravit. Hac autem offendicula B. Laurentius magnum hoc patientiz fpeculum ingens hoc uftinianus his verbis innuit : Peregrinanti ho- incendium extinxit, & compeícuit? Clarus mini in hac valle miferiz multaoccurrunt ad- hic & infignis victor impetum omnem . mira virtute fuüftinuit; fola patientia fuit foenum, verías aliqua ex innata infirmitate, aliqua ex 3 inolita confüetudine: quadam ex juftitia di- & ftuppa, A quz ingentem illam flammam : fine vina, nonnulla vero ex malorum hominum ulla fui lzfione füppreffit. - $, & lzda- XVIL. Cum Philiftei arcam Y Domini in præ-VManü difei malignitate ; [deo ne offendamu f lio curh Ifraelitis habito, in predam acce ) P mus pedem , myfítico hoc calcvco $ pgbis opus fent, Deus illos punire volens. preter immif- xi(- 17. nf p T erat. Bs N fam inter illos ingentem murium multitudi- tonclsy Necüta:.' nem,eosdem pariter in fecretioribus corporis nl « XIV. In Genefi de Ifaac legitur, quod Jacob partibus per poenofam valde & fcetidam infir- EY Y filio fuo dixerit: Z4ccede ad me€9 da nibi ofculum mitatem caftigavit ; quod flagellum a fe remo- Bianfi difc, Hoc tamen paternz diledtionis fignum " vere (atagentes, Satrapas fuos confüluerunt in cum n . on contulit, nifi poftquam manuum de adhibendo remedio, a quibus fuere perfuae fuarum contactu, quis fit , exploraviffet, id fi,ut mures aliasque effigies aureas funderent, iisque Deo Ifrael oblatis, arcam foederis He- uod Hugo Cardinalis confiderans ait: Poft ta&tum demum fit ofculum, id e(t, poít pa- breis denuo reftituerent;quo adimpletoSatra- M. tientiam flagellorum. parum confilio; protinus inter illos omne fla- i' $ V Uuilitas. gellum ceffavit; omnia autem hec in figura contingebantillis ; (iquidem Deus per hzc nos erudire voluit, ut flagella ferrea & chalybea, 16. XV- De viro illo Apoftolico Joanne. de j Rho Avila, qui fuüperior i faeculo facrum in Hifpa- quibus caftigamur, & cedimur, pér veram, Wn. 3. P. Rho refert fequentia : virtuofam, & voluntariam patientiam, aurea niis fuit oraculum,; Hujus tantz in ho minibus patientiz vim redderemus , tunc enim futurum fore, ut a flagellis liberemur eeternis., efficiamurque ex omnem, atque ortum , przclara ufüs imagi- L ne, fuis olim difcipulis Avila explicabat. Vi Philiftzis Ifraelitz, id eft, videntes Deum XVII. Si Principi alicui integram deberesIpbid, n. 4 desne fabros ferrarios, ut candentis ferri maf- fam validis i&tibus tundant, & qualibet in- auri millionem, quz füumma quzdam eft, cu- Unde tanta metallo ferendi jus folutio tibi, utpote vito pauperi & egeno, duant figura? conftantia? Refiliret profe &o, nifi grandi for- effet omnino impoffibilis, nunquid magnam NT tundit, ac fingit, tibi cenferes fieri gratiam,fi idemPrinceps cre« lt di cipe prehenfum , idem qui fab ictu valide eontineret faber, tantumquse ditor tuus fuum tibi panderet mrarium, ut ac- ceptis M 47 - Tüuus CXI. Patiehtia.-, 47 eeptis exinde thefauris fuis poffes illi Tatisfa- mundi partibus auri venze reperiantur? S. Bo» q cere ? litique pratiam illam omnino velut naventurZ hac de re ita ícribit : Prudens fa- l immeníam ubique depredicares. Simile ve- cit folvere omnia debita fua de his, quz ni- l] ro quid fit in prefenti, nam patientia ingens hil videntur valere , ícilicec de malis pcenze, I quoddam Dei donum eít, maximusque the- qu£ fuftinet, ut Deus remittat (ibi debirum faurus ; hec enim moneta quzdam eft tanti culpe, & folvendo nihil expendit de fuo, $) valoris atque pretii , ut per illam füummam imo de his , qu& accepit ab iritio ,. ficut de i quantumvis grofífiffimam peccatorum . tuo- opprobriis & conturneliis, folvit quzcunque, a rum diluere poífis ; Cogita igitur , quod , l & quidquid debet Deo; & cum alienis fe quando Deus aliquas tibi adverfitates ,. aut retinendo , Ícit acquirere gratiam in praefen- Y finiftros eventus immittit, ipfe tunc xrarium ti, & gloriam in futuro ; & ideo dicitur : zlb - de fuum tibi ad folutionem debitorüm tuorum " Y aquilone aurum. Venit y- faciendam aperiat. tribulatione. "quod« pagiens acqqirit in Penue- :j ls XIX. Dixit aliquaudo S. Birgitte, beata Dignitas, : quin. dif; Agnes, Martyr: Veni, filia, & impone tibi XXIHL Inh onorem quidet Prop hetæ'/ïie- S, B;rn. * ert, 7. LÀ "ls 4 íi» &2. coronam factam ex feptem lapidibus pretio- gii in libris Regum dicicur [2 Sedens in catbedra ic:tm. 7. PC 10f fis. Primus lapis eft jafpis, quem tibi im Q Japientif/imus s Ex tamen ex altera parie jumen- fuper Pfal, ; le fuit contumeliofus ille, qui tibi dixit: ne ci- turm fe appellat, inquiens: Ut jumentum fatius Q*l habi- Ll re fe , quo fpiritu loquereris ; utiliusque tibi Jum apudie, Qu duo, fcilicet fapientia, & ^* effe, fi morte aliarum mulierum fila duceres, jumentum , cui ignorantia & ftoliditas attri« quam de fcripturis difputares. Secundus buitur, inter fe contraria effe videntur: Et le lapis eft faphirus, ab illo tibi impofitus, qui tam S. Bernardus utrumque inter fe conciliat coram tibi faventia verba dicebat, a tergo inguiens: Puto, imo non puto, fed fcio fimie vero detrahebat. Tertius fimaragdus, quem litudinem aliquam jumentorum homini come appofuit ille , qui falfa tibi impofuit , dixit- mendari. fed planenon eam. quz in non intel- que, te protuliffe ea, quz nec cogitaras, nec ligendo, & infipientiz, fed (apíentis imitatio- dixeras. Quartus eft margarita, quam tibi ne conüftat. Neque enim fuccenfentis fimie impofuit ille , qui te prefente amicum Dei liter, fed ne plangentis quidem videretur vox vituperavit , ex cujus vituperio plus turba- fi dixiffet: flomo cum íüb onere Dei eífer, baris, quam de tuo. Quintus eft tobazius, noa recalcitravit , ut jumentum fa&us eft ab illo tibi impofitus , qui amara tibi loque- apud eum &c. ut jümentum efto. minime ta- batur, cui econtra benedixi(ti. Sextus eft men jumentum , patienter quidem fuftinens ä adamas, ab illo tibi appofitus, qui corpovrale onus, fed honorem intelligens. At vero quis. damnum tibi intulit , quod patienter tulifti, pam efthonorille , dequos. Doctorloquitur? nec eum dehoneftare voluifti. | Septimus eft Iile nimirum, quem Apoftolus indicat, dum carbunculus, hujus occafionem dedit tibi il- (üadens inquit : , C'ierificate , &* portate Deum in le, qui filium tuum Carolum vita fanctum corpore veéflro. Etenim inter omaia animalia falío denuntiavit, quod , committens Deo nullum a filio Dei magis honoratum fuit , volunràtem tuam, tulifti patienter. Con- quam jumentutm, hoc enim in nativitate füa ftans efto, filia, & cum tuz coronz alii prz- juxta przfepe poficum habere voluit, ut halitu NU terea lapides de(int, pro illa amplianda fan- (uo ejus calefaceret corpuículum ; Similirer €&os imitare, inltriumpho palmarum afinum elegit, cui in- l?u Id faQti fünt. qui ex probatione illuftriores fideret, non s&quum : Sedens fuper ajnam , id- Bleüus tn — XX. S. Mechti ldi Chriftus dixit : qui gra« que ob illam praccipuam caufam , quia afinus concav. vamer aliquod , vel dolorem etiam permo- padentiz typus eft ; Deus enim in animalibus m nima €- dicum tali intentione przfert, ut proponat hac virtute doratis, libenter quiefcit. T0 . XXIV. Bonum etiam, qui cxce vivunt, Tertull, pro amore & laude nominis mei, libenter majorem dolorem, vel laborem füftinere , fi fam virtutis appellatione honorant; Dhilo. de patient, id mihi placeret, is quantumcunque aridum fophi quidem, qui alicujus fapientig animalia & peccatorum rubigine obdu&tum cor ha- reputantur, tantum illi fübfignant, ut cum in« ter feíe variis fectarum libidinibus & fenten- beat, in ipía hora revirefcit, & gratiz mez eapax efhcitur. i tiarum zmulationibus difcordent, folius ta- AG. Ap. XXI. Memoranda hoc loco e ft porta illa men patientiz in cofuni memores, huic uni L2.v. 10, ferrea, qua ad urbem Hierofolymitanam du- ftudiorum fuorum comiferint pacem. cebat, quz Angelo & S. Petro ultro aperta eít, .XXV. David a Saule ad mortem quzfi- Manf dife; quando ruptis & folutis catenis e carcere egre- tus poterat in fp elunca Odolla ad fui defen. 6. n. 4 . diebatur: S. Pettus autem «o in loco homi- fionem injuftz Saulis perfecutioni ponere ter- nempatientem tunc przfigurabat , qui folutis minum , per unicum íolum lancez ictum . vinculis, quz eum in hujus corporis carcere cordi Saulis impactum , fimulque diadema vin&dum tenent, cecleftem Hierofolymam regium a Regis vertice füblatum capiti fuo portis ultro apertis ingreditur ; venerunt ad imponere ; veruntamen per heroicam pa- 'portam ferream, quz ducit ad civitatem, quae tientiam , non folüm appettum . vindicati- d ultto aperta efteis. Ubi S. Berpardus ait : Porta vurn interius exftimulantem devicit; verum cceli humilis patientia, qua eft porta ferrea; infuper omnibus fe oppofuit , quos fecum ducens ad civitatem. habebat, militibus , ,qui omni cum conatu S. Bonav, in dizt. XXIl. Apud Jobum dicitur : 4b aquilene eum adigere conabantur, ut manu ferro fal. cit, 7. aurum venit At vero fcire percuperem , cur appofita íe & illos per mortem Saulis ; qua ?. ac imminentibus plcriï:ulisf eximeret potius in gclidoxfeptentrrione ; quam ab liis omnia. . 748 sDibliotbere Manualis Concionatorie K i omnia cum impius Rex intellexiffet, tantz pa« XXX,. S. Gregorius magnopere celebrat Maufi dies .tientit , & manfüetudinis actum adimiratus; t fa&um illud. Davidis, quando fe a Michol 14 n 4* Davidem filii titulo honoravit, atqueamare conjuge füa per adeo vituperofum ludibrium ( q1 flens , illiusque fan&titatem in confpeQu patientiffime audivit contemni , eo quod fal- omnium deprzdicans, in hzc verba prorupit: taffet coram arca Domini; Ita enim S. hie f Pontifex loquitur : Quid de ejus fa&tis ab aliis INunc (cio ,. quia certiffime regnaturus fis!,. & babi- turut in manu tua regnum Ifrae, . Et quidem ar- fentiatur, igaoro;5 Ego David plus faltantem f gumentumi, quod formabat, infallibile erat; ftupeo , quam pugnantem. Quz fententia intelligebat namque ,. quod tot virtuofos pa- prima facie paradoxa effe videtur, an nod tientiz actus exercendo , colligebat in finu ' enim S. Gregorius memoria fua tener illana atientiz lapides pretiofos. contra Goliath reportatam a Davide vi&to- Idem dif. — XXVI. Dixit olim Deus ad Moyfen: Con- riam? An oblitus eft tot ftragum; quas inter 4.T.7. — flitui te Deum Pbaraonis. At vero quanam pr z. Philifthzos armis fuüisad immortalem gloriam * cipue in re feobftinati hujus Regis Deum € ffe paravit? An illa memoriam ig(ius effugiunt monítravit? Scio quidem, quo d hanc divinzg facinora, quibus generofitatem fuam omn/s- omnipotentiz delegationem füper creaturis busretro fzculis probavit? Quam habent mo« dum . h o em ^ —l 0 - epe w - —5 oftenderit, elementa v. 120 bedire faciendo, dici faltus proportionem, cuin mortificatione. í transmutando aquas in anguinem , coclum przdidtorum facinorum patienter tolerata ? . grandinibus, turbinibus, fülminibus armando; Veruntamen caufam afferti Pontificii ex ejus — - Neruntamen Pharaoin propria perfonaabom- velim ore aufcultetis; Dicitigitur: Pugnan- nibus illis dccem plagisexemptus fuit. Verun- . do quippe boftes fubdidit, faltando autem & A SDIAPSS ER EU E PAPSEONATCRO UOH IN tamen dubiurn hoc facile folvitur, dicendo, patiendo infultus, femetipfum vicit. B. Lau- quod Moyfes Dei patientiam eemula ri volens, rentius Juftinianus de viro patiente ait: Vin«- patientiam & ipfe diuturnám cum. Pharaone' cit feipfum, quod genus vincendi rariffimum, habuerit, exípectando eum ad poenitentiam. & nobiliffimum eft; Melior e/], inquit fcriptue Unde Olea(terait: Expende quzío, quanta fit. ra, vir patiens viro forti , &? qui dominatur anima dignitas fandti Moy fis, quem Deus fic evexic, fue, expugnatore urbium ; Innutmerabiles funt, d itm $: àt Deum Pharaonis conftituerit, & fimilitzr, qui populos, qui urbes in poteítate habue- M Don. 26 quanta fit mi(ericordia ejus, ut non illum fta- runt, paucillimi, qui fe. hv»abe(t/:' , qu od Nyf. $.$. .| p Pa tim occideret , fcd patientia * XXXl. Magnum myfterium [ lerit, & monuerit. y þqua(ï Dei, tu-- Chriftus, antequam in crucem penetrare t fer.4. pof 2. Danm. : &.Ambrof. X XVII. S. Ambro(ius Moyfen aSpiritu fan- permifit, ut fibi albz veftis irriforio amictu quads. 1.2. deof- Go commendatum, velut virumtotiusgeneris Herodes illuderet. Quare concefífit, ut ve- ä fifz. €.7. humani manfuetiffimum ( Erat Moyfes vir ii- ftimentum illi album injicerent? 'lit fignifi- A caret id, quod dicere coepirpus. Plutarchus tiffimus füper omnes boines ) admirans ait: Quan- ta a populo illat L as Moyfes ab(orbebat contu- problem. 46. ait: Eos, qui Romz magiflra- melias, cum mi tifermone poft injurias ape tuin petebant, candida vefte indutos fuiffe, Chriftus er- pellabat, quomodo confolabaturinlaboribus, atque ex illa dictos candidatos. oraculis deliniebat, fovebat oneribus? me- go priusquam crucis copiam na&tus eft, cane rito zftimatus & füper homines, ut 1& vultui dide veftiit, ut ignificaret, füz fe crucis fuiffe us non poflent intendere. ambitiofum, res nimirum, tam przítans, ac ej "ferio admo- 8. Z:no XXVIIL Diu ante illum Jofeph Patriarcha. divina, qualis eft pro Deo pati, ferm, de divinam zmulatus füerat patientiam, dequo . Cum expeti , & ardentiffime prenfari deber. patienatia, proinde $. Zeno ita fcribit : Jofeph patiensin- Faxit Deus, ut tantum bonum , felicitatem- ;pa quetam fublimem obtineamus , ut zquani- venitur e pafcuo, cum a fratribus capitur tiens, cum in puteum demittitur; patiens,du m iter tolerantes prefentes erumnas, per"vgf- - racum hafta diflrahitur ; patiens in carcere ; in ni amus ad lauream glorig fucurg. . Idem $, '2'3"» regno patientior, patientiffimus, defideratos XXXII. Magdalena Chriftum frequenter, & ubijactantiafenon ac tam familia riter attre&tavit, ut ipfe, cum ftr 6 peft cum fratres agnofceret , 4 OW-' oteftcontinere, pofitu sin honore contipuit, eam adveríus Pharifzi murmura defenfaret , A quadr, uama(íüo diceret: Ex que intravi, non ce[Javit ofculari pe- Cocleftis profe&o eft ipfa patientiaq ftatuy non zrumna, non felicitas, non affectus des meo$ ; Luc.7. v.4y. Et Lucas ipfe6. v. 19. otuit commovere. À ait: Omnis turba querabat eum tangere, tangique- $.Gregor. XXIX. Minor eft viGtoria, urb esexpugna. ab omnibus promiícue Chriftus patiebatur. - majusautem Revixit, camque Magdalena rem in priftine Bellov2&. re quiaextra funt,qui vincuntur; ] t. dift, e(t, quod per patientiam vincitur.qu iaipfeafe ítatu veríari arbitrata pro nupero more liba- $d (cripfe- re pedes ejus vellet, audivit: JNoJj me tangere ; animus füperatur ; Uinde Brachmanni runt Alexandro, quod pugnabatcontraboftes Joan. 20. v..17. qui tamen Thomz manibus LJ palpari permi(t, inquiens L] dufer digitum Wtm exteriores,quos vincebat,utnutriret hoftes in- IY Vbb. teriores, a quibus vincebatur, qu os dicebant zuum buc , &2 affer manum tuam. Ibid, v. 27. G Aritoteles Quzílio nunc eft, cur fe antea tangi paf- animifuiimpetus, & cupiditates. contra Alexandrum, cum nollet cuidam ira» fim ab omnibus permifit , .poft refarre&tio- füam Magdalenam a füo cundiam remittere, probavitei, quodnobilio- nem vero etiam' rem triumphum acquireret, vincendo feipfum, atta&tu prohibuit, & Thom tamen ad pal« & (ibi fübjecerat. pandum obtulic ? Qui hoc jam Magdale- quam.in eo, quod vicerat, totum mundum ; quod (ife. vel animum fuum na demeruit ? quo fe facinore attaminavit, ufj t;a&ari ab illft (acrum Corpus fuum Ch ri- us mon vinceret, gon erat victor, íed viQus. m N w - "fiwus CXL Panhas Dtat 749 Manf j 01 0.4 [ ftas noluerit? voluit (&ne—dubïo Dominus indi- s'ocem jitamï; Uride vocem fuath dedit? E cælo care, quantum diftet corpus, dolores, crucia- crucis, quando pro hominibus duros, ac diros s. tus,mortem expertus; ab inexperto. Nam ut ferebat cruciatus, & loquebatur verba,quz il« lie corpus paífione facrum manet, confecratum- que , ita ille ante füam paílionem ab omüibus lum Évangclifte pronuntiaffe affirmant. ita- li ne vero Kegius Propheta nomine Altiffimi um e palpari permifit, ad poft mortem toleratam donat coelorum Regem, quando illum probris dicit Magdalensg : Noli me: tangere; traGtari de- I dehoneftatcuim, crucis ignominiofiffimo ligno, )on inceps a te corpus meum non. debet, quod flagitiofiffimi, (celeratitfimique inftar, fixum, cruce & reliquis tormentis, qux pertulit, fa- z i tam fetali paffioni expofitum, Propheticis . cratum fuit, religiofe illud pofthac coli, ma- oculis inde arbitratur? immo hoc agit, ut tali gnaque in veneratione efTe debet. Dicas mi- t nos exemplo doceret, tam füblimem rem efíe, m hi: Quomodo ergo Thomas illud palpavit? »pro Deo pati, ut faftigium füum fupra omnia ht Immo id rei noftrz robur addit, Vides cali- mundana, quamvis excelía attollat. Ergo be- ['à cem, & patenam a viris, mulieribus, denique ne dixi, felicem hanc navem nunquam ma- n ab omnibus fine difcrimine attrectarijmoxque gis altam fuifle, quam cum alto in mari tem- dicis: Res iftee non fünt confecrate, ut quan- me peítatibus expofita fuit. Nimirum tanta eft 3? do foli miniftri contingunt;qui tra&tandi ufum, ublimitas , pro Deo pati. poteftatemque habentinquis,confecratz fünt. XXXV. Altiffimus fuit hac d u N e re fan&i Cy- Ibidem If]e Chriftus ergo antequam paffus,cum omnis tur- priani cogitatus, qui , ut con falatoriis literis - ba quzrebat eum tangere, non prohibuit, poft er fidei defen« fanctum Lucium Papam, propt le paffionem vero a Thoma, tanquam fecerdote, fionem exilio mulétatum confirmaret, roga- . qui hoc ex officio poffet,- palpari permifit. bat, ut cogitaret, f Quod totum Redemptor nofter fecit, ut in fe ftor urbem deftit Roma fe pulfam, non ut pa- ueret; fed ut dignitateauctus: ! ipfo nobis indicaret , quam magnificum fit, aliquandorevert eretur: N pati, cum ille poft paffionem Corpus füum, Non ut Epifcopus re- legatus,& pulfüs ecclefi & deeflet,fed ut ad ece quanquam idem ipfius effet, reverentius ha- clefiíam major rediret ; inquit D. Cyprianus l beri, & religiofius, quam ante, coli voluit. epift.j'3. Ubi ad verba t hzcextrema, ut major Idem $. 3« XXXIII. Poftquam S. Job ab omnibus tediret,vos attentifTimos velim. Sciícitari hic .Dom. 2o, vrumnis füis reípirarat, & in ftatum prifti- lubet, quomodo Cyprianus dicer )dNW-H,- : poft Pen- € potuit, Lu- ^ tee. num redierat; venerunt ad eum omnes fratres fui, cium relegatum, & exulare c oactum effe, ut .. $ Dot, t,fcr.4.pot & univer/z forores fue, a cuntti, qui noverant eum majot rediret, qui ecclefiz E vius, &j comederunt cum eo panem in domo ejus, & pifcopus uni- verfalis erat, & Vicarius Chrift i, & quidam in [z. quidi, confolati funt eum füper omni malo , quod intulerat terris Vice Deus, adeo in ipfo ls Dominus fuper eum. Job.42, 1 1. quod non fece- dignitatis conítitutus? fi cant apice füpremz : m fimplex fa- j runt, quando ille in mediis anguftiis pofitus; cerdos,aut etiamEpifcopus qual iscunque emie- " magis eorum con(olationem requirere vide- graffet, atquein ipfo exilio füm mi Pontificatus- batur. ]Jam mala illius omnia przterierant, honorem adeptus fuiffes,recte dixiffe Cy pria- jam calamitatum illius mare deferbuerat,quid nus videretur; Sedquod major redire potue- ergo nunc eum confolabantur? nam ubi nihil rit, qui pontifex fümmus exierat ; id difficile erumnarum fit, non videtur effe locus confo- intelligitur. Quid ergo eft, lationi, & compaffioni, inquit infignis hiftoriz quod dixit Cypria- nus? Preclaraquzdam au Xefis,& exapgeratio ' hujus interpres Pineda. Refpondeo, Confola- fuit; qua D. Cyprian. eXpr imere voluit, quam bantur illum non de adverfitatibus jam exant- füblimis res fit, pro Deo exilium, five aliud- latis, fed quia viderant tam incommodam for- quidpiam pati, & indicare, fi quis Pontifice - tunam tam zquanimiter, tantaque cum volu- ] fümmo altior effe poffet, eum non alium fo- ptate toleraffe,ut vermes,qui ex vivo illius ca- requamiqui proDei honore five tutando, fi- davere Ícaturierant, gemmarum loco, & fter- ve aflerendo, advería in hoc inundo tolerat, [fem f& quilinium velut thronum regium, & juges poe- XXXVI. Tertullianus tant am ait fuiffe olim Tertullids ( 6pl nas pro fumma gloria habuerit; itaque confo- Martyrum exiftimationem, 4 DOII. lati fünt eum non de alio;quam quod jam pati ut;qui ab ecclefía, nus lib. quadi, & fide, feu fragilitate, feu neceffitate defece. anvevf. ceffaffet: Nam ut vir juftus quisque prafentes rant, tum vero erratorum & - reatuum füorum Mareonem zrumnas pro fumma felicitate habet, felicita- poenitentes redire ad orth a Qs non odoxiam vellent, tem autem zrumnarum loco; fic, dum bene prius admitterentur,quam Martyru m fu£ cum illo agitur, folatio opus habet; dum au- fragiis & calculis, tem exercetur incommodis, & afflictatur ad.- Ícentiam certum €x animo profectam refipi- facerent: Pacem quidam in verfis, nullius compaffionem , aut commife- ecclefia non habentes,a martyribus in carcere rationem requirit; quód enim optabilius ani- exorare confüeverunt,inquit ille; & Pamelius g refrigerium, quam pro Deo pati? in illorum verborum commentario : Vide idem $.5. XXXIV. Vide, quam veraciter dictum, pro x Jntonuit de celo Domi- quanta fueris olim Martyrum authoritas ,qua Cin, Pof* Deo pati eloriofüm effe: Íola facere fidem iis poterat,qui fidem deferue- mus, & Zditi[famus dedit vocem uam, inquit David rant, ut Fldcl/ium coetui denuo inferentur,. P(. 17. v. 14. De quo ccelo David loquitur, & ucunditas, quando Dominus dedit vocem fuam, qui fin- - XXXVII. Dig num confid gulari myfterio hicAltiffimus audit? S.Ambro- eratu eft, quod Nyffen. in amanti fponfo cum (üa char a fponía evenit. Phen,1,7. fius l. 3. de fide c. 2. ait: Dubitari non poteft, Me[fui myrrbam meam cum aro mat quod Altiffimus Chriftus fit, cum David dixe- ibus meis, ajebat €* 4« illeCant.$.1 Indubitatum eft;h ocloco nomine gic de myflerio fuz paílfionis, 4f myrrha fignificari omnes afflictiones, perfe- iffanus dedi.f.: ZZZz BO f E LO]?H-,. Blþlo Mm- rlälllf. CutiQ« N ^ ml — 250 ' *ibliotbec;z Manualis : Concionatoric radicum, 'lap,idum, arborum & aquarum, ibi cütianes, (calumnias , injurias ; iabores, & qu&cunque pro Deo advería tolerantur. Quid non eft perfeGta lztitia. Etíi Frater Minor fciret tam folemniter przdicare, quod con- opus dicere, quod ita fentianc uterque Gree orius, Nyffenus fcilicet, & Magnus, Appo- verteret omnes infideles ad fidem 3. ibi non. nius, Philo, I(idorus, Beda, & alii plures, cum eít perfe&a latitia. . Sed quando venimus ad Bu res (it tam nota, & vulgata? Quod ergo fpon. locum S. Mariz de Angelis-fic balneati plu« m, Jji f via, & frigore congelati, luto etiam detur- fus fponfz ait, meffuiffe myrrham fuam ama- Quadr. inl ram, perinde fuit, ac fi juffiffer venire, & pa- pati, & fame affiiQi,. & ad portam loci pule exotd- I ti perfecutiones, prcobra, erumnas ; :ad myt» fabimus, & veniet portarius iratus dicens: S( nf ep' ( » 1 tham, .ad labores, & perfecutiones fponíam Qui eftis vos? Et nos dicemus: Sumus duo invitat, inquiunt ifti Patres. .Sed.quem in ex fratribus veftris; Et ille e contrario dice» ret: Imo eftis duo Ribaldi, qui itis circum- Jocum eam vocat, cum ad amaram perfecue tionem myrrham, & diram laborum toleran- quaque per mundum, pauperum eleemofy- 4ijam invitat? veni in-bortum meum foror qmea nam rapiendo, & non aperiret nobis, fed fa- fponfa, dicit. Ad horti mei gratas amoenitae ceret nos ftare ad nivem &aquas, in frigore; tes te voco & fames usque ad mortem, tunc fi nos tot Gilbertus ferm. 4o. in Cant. di- cit: De craticula vocatur ad hortum, & dum injurias , & repulfas fine turbatione & mur- in craticula erat, ab horrto non aberat. Ab muratione toleraverimus pátienter, & cogi- taverimus humiliter, & charitative, quod ille ardente laborum, & perfecutionum craticula (qua eft myrrha) vocata fuit fponía 'ad ju- .porrarius veraciter nos cognofcit, & quod Deus excitat linguam illius contra nos; fcri- cundum hortum, ut de zrumna una tranfiret ad aliam, & cruciatu hoc ad illum, & quam- be;, quia ibi eft perfecta lztitia;. Ex i nos in pulfando perfeveravimus, & ille tanquam im- diu in his miferiis verfata fuit, non excedit portunus exeat contra nos , & duriffime nos horto: De craticula vocatur ad horturh , & dum in craticula erat, ab horto non aberat.- afficiat alapis dicens: Recedite hinc , viliffi- lb;&!em. XXXVIII.. Quid. eft przcipuum, inquit mi pultrones , & ite ad hofpitale, qui enim Seneca, in tolerantia zrumnarum? polie l- eftis vos? Hic penitus non marducabitis ; Et finos patienter hzc portabimus, & injuriati to animo advería tolerare, quidquid accide- rit, (ic ferre, quafi tibi volueris accidere. cum amore pepercerimus ex toto corde; (cri« Vi M be, quia ibi eft perfecta letitia; Et nos undi» Flere, queri, ingemere, deícifcere eft. lta Seneca in przfat. ad lib, natural. qq. Quod que afflidi, fame urgente, frigore affligente, excellentiffimum patientia habet, illud eft, no&te infuper appropinquante pulfabimus, & . t hoc a fe obtineat, qui in erumnis miferam fletu inftabimus, ut aperiat nobis, & inde ille degit vitam, ut hilari animo adverfa ferat, lz ftimulatus dixerit: iíti funt homines procae ciífimi & protervi, & exiens cam uno fufte toque vultu cum rifu ea excipiat, & omnem infelicitatem & calamitatem tam gratanter nodofo, capiens nos per caputium, ad terram. fuper nives & lutum projiciet, & nos verbe«. t admittat, ac fi ipfe fibi eam expetiifiet, rac- dnttn cerfiffet. Hoc eft precipuum patientiz in- rabit cum fuíte, & nos plagis implebit; fi tot 1 figne; nam qui füb onere ingemifcit, qui mala, tot injurias, & verbera cum gaudio to«- plorat, & querelus eft, ille füpremz philo- leramus, confiderantes, quod poenas Chrifti fophiz partibus, & fchole, quz recte gene- benedi&i tolerare, & portare debemus, fcri- i be, & nota diligenter, quod ibi eft perfecta rofe patiendi difciplinam tradit ; obligationi tninime fatisfacit. .. letitia, & audi conclufionem. Inter omnia €*XXXIX. S. Francifc chariímata Spiritus fancti , quz Chriftus fer- Opufc. S. cus, qui talem funda- Franc. to» yjt religionem. quz vere perfeGtionis & fane vis fuis concefTit, & concedet, precipuum $«6 18* Gitatis bafis eft, & fundamentum, patientiam eft,vincere fe ipíum,&libenter propter Deum, il iil e, in fuis. primis difcipulis permagni zeftimavit, & charitatem. Dei opprobria fuftinere, Ex M eo vel maxime, ut qualis finguli Spiritus ef- qua tam fan&i & illuminati viri doctrina evi- fent, exinde experiri valeret; unde in opue denter colligitur veri fpiritus , perfe&taeque fculis fais ita fcribit: Quamvis Fratres Mino- fanGitatis fpecimen , a patientia longe cla- rius, quam a quocunque alio dono, a res inomni terra dent bonum exemplum ma- Lït vir- gnz (anctitatis, & sdificationis, ibi tamen t?ute -defumi & collikgi. non eft perfe&ta lztitia ; & quamvis Frater r Minor illuminet coecos, contra&tos exten- 50' ' XV- dat, dzmones pellat, furdis auditum, claudis MISCELLANEA. greffüm, mutis verbum reftituat, & quod ma- .. Qualitas. jus eft, quatriduanum refufcitet mortuum, bx Bas Neftor interrogatus , quomodo eo Vita PP. jbi non eft perfe&ta letitia. Et fi Frater Mi- D hs àü not fciret omnium gentium linguas, & omnes veniffet, ut, (i aliquid adver(i eveniret, l.5.lib.15. non quereretur? refpondit: Quando intravi? 39* Proyi, fcientias, & fcripturas, ita ut fciret prophe- * tare, & revelare non folum futura, fed etiam ordinem, dixi animo.meo: Tu & afinus unum conícientias aliorum, ibi non eft perfecta lz- eítote ;; ficut enim afinus vapulat, & non lo- titia, Si Frater Minor loquatur lingua Ange- quitur: injuriam patitur, & non refpondet, j fic & tus ficut in Pfalmo legitur: ut jumen.- lica, & fciat ftellarum curfus, & virtutes her- lt 1 barum, & fint ei revelati omnes thefauri ter- tum fa&us fum apud te. L] rarüm, & fi cognofceret virtutes, & proprie- . ]. AbbasNub;ut doceret pati entiani prä&i-,xl. 3. h. sä- i, davit, W ) &-4, tates avium, piícium; anima!ium, hqminum, - cq .e,xcmplo ,k—'idolum aliquod mans lapi noctu ) /£74 D Gitlus: CXI,. Patieutia, - 75k Qt no&u veniam ab co petlit; caufamque facti m rogatus refpondit , fic injurias. nos tolerate gór. Admirallus Chabotius vero ventofam pl fam feu follem habebat, addita e 0n debere, ut hoc idolum , quod neque ob in» te: Concuftus (üureo. pi phonemg— 4 juriam. commotum » nec ob veniz petitio- ' . Bion, Philofophus dicere foläbat: Don N nem elatum eft. malum eft, malum pati: Laett, l, 4« « d. lh Engelgr. Ill.. Magous Przfes Rhodiorum equitum at neícire malum pati, hoc malum eft. ] Dom.. 5, Francifcus Villadumíus folem in fymbolo ha- Xl Períis, ut Stobzus refert , möä erat 9i)re'xel. in $; Quadr, inbebat cum in(criptione: Ubique fimilis. Nam exord, ut; fi quem civium Rex citari, &, quantume gymnafio Q Scnec, ep. ut recte Seneca advertit, folis vis & lux integrá vis inhocentem flagellari juffiffet, ille (ic cac- patient. - o e(t etiam inter oppofitas Quoties inter nubila ) g2. fus ampliffimas ageret : gratias « C 40' L] ]e luxit, non eft fereno minor, nec tardior qui- tam benevole meminifílet, » quod Rex fui E dem. Sic virtus (ibi eadem eft: & more fo- J* XII. Diogenes, interrogatus, quid in Philo- I». c. g. » lis obfcuri in occulto vim fuam exercer,. Hoc fophia didiciffet ? refpondit: przvidere ad- $. 4- itaque adverfus virtutem poffunt calamita- $ L] vería, & cum advenetint , patienter pati. 0t tes, & damna, & injuriz , quod. adverfus XIH. Anaxoagoras audiens mortem f(ibi Ibidem l: folem poteft nebula.- decretam , dixit: jam pridem fententiam tu- "u 1V.S. Nicolaus Staurophorusa po-rrataþru- lit natura tam in me, quam in.eos , qui me JC ce (ic dictus, cum fzpius audiviffet, (üam poft damnant: Superveniente deinde alio nun- n Chriftum crucem cuique portandum, ingen- tiante filios interiiffe, fcivi , equidem , re« ] tem (ibi crucem formavit, eaque onuftus to- fpondit, me mortales genuiffe.. I tam Italiam percurrit: Quacunque vero ince- . XIV. . Marcet (ine adverfario vi v—x S rtus , in- Senée, 1. ]s deret, pueroram poft fe apmen trahebat, quos quit . Seneca. Tunc apparet, quanta- (it, de provid, ad templum deductos ad preces Deo perfol. quantum valest, polleatque ; cum, q&gid c. 3. vendasinducebat. :'Solo pane & aqua circa ve- pofüit, patientia oftendit. fperum tantum vi&tabat: Veftis ex centonibus XV. Eriterum ; Ego non miror, fi quando lb- inftda confe&ta: nudis pedibus incedebat : Crucem voluptatem capiunt dii, dum fpectant magnos / 'y perpetuo aut in hurneris, aut pedibus gefta- bat, viroscolluctantes cum aliqua calamitate, No» LEi quam & pueris legavit, inter quos ad fe bis interdum voluptati eft. i adolefcens cone - l €vocatos, & orantes pie obiit. [a ftantisanimi feram venabulo excepit, (i Leonis : th 146. . V.. B. Magdalena de Pazzis dicere folebat : incurfüm imperterritus pertulit,tantoque fpee 7 nos debere femper aliquid occnltatum a crea- &aculum eft gratius, quanto honeflior id fecit, turis, fcilicet aliquam mortificationem vel ma- XVI. Inter multa magnifica Demetrii no(tri 3 Ibiq- c!/ Se le teriam patientiz aliis ignotam,& foli Deo not& & hzc vox eft:Nihil mihi videtur infelicius eo, ]s habere, propter quam quotidie nos debeamus cui nihil unquam evenit adverfi ; non enim e - mortificare. Et hac viaacquifivitanimum im- licuit illi fe experiti: indignus. vifüs eff, a J. &. tcvel. perturbabilem, & continuam Dei prefentiam. quo vinceretur aliquando Ortuna, que ignaä VI. Chriftus S. Dirgittz dixit: Ju(titia mea viffim;:um quemque refugit. interrog.. e(t,ucunusquisque juftus obtineat;quod petit. L XVII. Inter fortes Davidis quidam nume- $ Gran. fob. it. Sednon eft Juftus, qui pro obedientia & perfe- ratur,quileonem interfecit tefopore nivis. N l* com, & j &ione non appetit contraria. 1deo amici mei visautem tempus eft,cum nos fervor charitatis 527. con(iderantes, quz ego Dominus & Redem- deferit$ quo tempore rugientem leonis inítar ptoreorum feci & promifi eis, (imulattenden- demonem fuperare, & bona edere opera, ex- ;l te5, quz in mundo eft , malitiam, ad honorem celfi & conflantis animi indicium eft.- meum, & falutem propriam, & peccatum ca- XVIII. Heliotropium cum fole fe circutma- Prov, 4 vendum, pctunt magis contraria mundi pro- git etiam nubilo die:tantus fiderisamor.Quid- v. 12.. — ä pter cautelam, quaíi profpera. ni idem potius faciat Dei amator3 nam omni Dial. e. VII. Servi mei fideles lztantur fe tribulari, tempore diligit, tefte Salomone , qui amicus 34- : & veftiti poenis & opprobriis Jefu Chrifti ( di- eft, & frater in anguítiis comprobatur. ; cebat zternus Pater S. Catharinz Senenfi) XIX. Qui bene vult probare difpo(itiotiem, s, $g. crucifixi.. Unde fi poffibile foret eis, habere cordis,inquitPetrus Berchorius.tangat pulfüm dua. 63$; & virtutes absque laboriofa pcena, non accipe- in finiftra,quia medici certius in hàc,quam dex- n. : rent. Potius enim eligunt in cruce cum Je- tra eum explorari docent: fimili modo , qui fü Chrifto dele&tari , & cum poena virtutem vultprobare difpotitionem diledionis, tangat, acquirere , quam alio modo vitam gternam & probet hominem in adverfitate, quia certior habere, quia funt in fanguine foffocati. & im- eft probatio, nam, tefte S. Chryfologo ; verus merfi,ubireperiuntignitam charitatem meam, amor non ni(i paffionibus probatur. quz charitas eft velut ignis füccenfus.a me XX. In noGtibus extollitemanus veftras, &pr. , yVitt !b rocedens , qui rapit mentem eorum. benedicite Dominum, inquit S. David ; facile v. a, $. s. de VllI. Male de teloquuntur homines;inquie- jglt enim eft;ut bene advertit S. Auguftinus, bene- i Pv batSeneca, fed mali. Moverer, (ideme Cato, dicere in diebus, Quid eftin diebus? in rebus fi Lzlius fapiens,(i alter Cato, fi duo Scipiones profperis:nox enim res triftis eft,dies res eft1ae- | ] ilta loquerentur. Nunc malis difplicere, lau- ta. Quando tibi beneeft, benedicis Dominum; darieft. Non poteftullam authoritatem habe- itag; & in noctibus benedicito. Quando bene- re fententia, ubi, qui damnatus eft; damnat, dixit Job ? Quando triftis nox erat. Ablata funt Drex. in IX. Magnus quidam Princeps jufferat. fibi omnia, quz poffidebantur, ablatis filiis,quibus gymn. pa- j M tieüt, p, pro fymbolo pingi cucurbitam aquis innatan- fervabantur,quam triftis nox. Sed videamus,(i t "tem cum hac inícriptione: lu&or , non —iner-ï non in noCtibus benedi o xit ; Domipus dedit, 9 m AL2 n2 ltlemmaAanml. : & p Jüibliobeee Manualis: Cóncionatoriee e€ 52 l Dominus abftulit, ficut Domino placuit, ita vis eft patientia. Si gravis cft, feramus : non [ fa&um eft. Sit nomen Domini benedi&tum. : levis eft gloria. Dolor clamorem exprimat, Senec l. de dum fecreta non exprimat. . Non poreft horno 4 XXl. Miferum te judico, quod nunquam prov.6 4. fuifti mifer : tranfifti fine adverfario vitam. par effe dolori, nec rationi dolor. Dura res Nemo fciet, quid potueris , ne tu quidem eft dolor, imo tu mollis. . Pauci dolorem fer- ipfe. Opus eft enim ad notitiam fui experi- re potuerunt. Simus e& paucis. mento. Militares viri gloriantur vulneribus, XXX. S. Joannes dici V t; Regu li ilium in Ca* Nyffen. m Sent: ! Dom. 10. coniol :d (11 übernatorem in tempeítate , in acie mili- pharnaum ( quod idern figniticat ; ac villam Wb * tem intellisas. Calamitas virtutis occafio eft. coníolationis ) fuiffe infirmatum, ut fignifica- poft Fent, pl [ ]' Dux lectiffimos mittit , qui no&urnis hoftes ret, femper Deum fuis confolationibus adver- Perioch 3. 2 aggrediantur in(idiis. Nemo eorum , qui fitates mifcere, ut medicus poft amarurm po- culum dulces cupedias folet offerre. exeunt, dicit: Male de me Imperator me- ruit, fed bene judicavit. XXXI. JEgrum corpus cogitationes fanaspuc. z. parit, fecundum commune proverbium: Hinc v. 77. Faber co, LI XXIl. Tria commendatione non indigent, 5:1n Dom 1 nquit Aufonius; fapiens oratio, cum pro- Zacharias dixit: Addandam fcientiam falutis 23. roft. fertur: bonum vinum , cum bibitur : Vir plebi ejus in remiffionem peccatorum eorum ; ä Pent. l. €- ponus in calamitatibus. : per vifceremifericordiz Dei noftri, quibus vi- n.4 XXIII. CumS. Clemens, Papa; a S. Barn'a'b,ä fitavit nos Oriens ex alto. ldem co.8. XXXII. Si duellum tibi effect cum altero, converfus, & ad S. Petrum miffus, ab hocjuf- Anonym. iq Sexage gauderes utique hoftem ab amico tuo debili- fus effet poftero die ad difputationem cum Si- V n mone Mago inftituendam comparere, Simon tari; cur ergo non pariter gaudes , corpus; autem tridui dilationem petiiffet, dolente ob cui perpetuus cum anima conflidu ; eofoh 18 morbos infirmari ? seü , per 4 Macim, :dilationem hanc S. Clemente, dixit eidem S. G 151 Petrus: Gentiles turbantur, cum res non ac- XXXIII. $i infirmitas alas addit, qui busad Idem ' cidunt ex voluntate, uti defiderant : at.nos Deum citius pervenitur. juxta illud Davidis : Pfalm. 16- Chriftiani,qui fcimus Deumgubernare & mo- Multiplicate faünt infirmitates eorum , pofteav. 4. acceleraverunt: cur triftetur zger, fi'occafio " derariresomnes; in quolibet rerum eventu in jace confiftimus, & confolatione. Y offeratur , citius ad fi h nem optatum perve- niendi ? i Virg. /E-- XXIV. Quod Zineas olim foci is acïngit, i quisque merito applicet : , H " XXXIV. Petrarcha in firnium' -gravi m;rbol.a.Dial.'si. neid. l. c. 5.b n , gnari afflié&tum fic folatar: Adverío valetudo eftin- Y O focii ! ( meque en j fumus amgg æqlbï-"- Y -Tum. /— quis. Atelt valida hortatrix par(imoniz, de- iui d qüoque finein. hortatrixque libidinum, & magi(tra modeftiz. O pa[f; graviora! dabit D " Foy fan, & bec memini[Je juvabit. Comes injucunda, fed fidelis, quz te crebro Duürate, & vosinet vebus feroate fecundis. vellicet; iter f(ignet, & conditionis admoneat ; Ovid. lIb XXV. Sed & memoria dignum , quod optimum in periculis, monitor fidus. Febri- 1, de re- ()vidius cecinit. - bus eftuo, ait: Omnis hic contra naturaml, o. Dial; medo' Duvra aliquis precepta vocet m Ea, dura fatemur motus plus habet impetus , quam diucurni- r12. amor, Effe : Sed ut valeas wmulta dolendo feres, tatis, & fpe duorum facit alterum, aut core ]u t itt, f ' Sepe bibi fuccos quamvis invitus amaros pus expurgat, aut animam abfolvir. Felix in- L JEger, €» oranti wenfa negata mibi eff , — . cendium breve, quod sterni refrigerii caufa Ut corpus redimas , ferrum patteris &j ignes. eft. Eris jam valetudinis bona gítimator rida nec fütiens ora levabis aqua.- idoneus. Vos enim homines Dci dona nifi bis ?S" amiffa vel'intermiffa non nofcitis, ingratum Ut valeas animo , quidquam tolerare nega h pretium pars bec corpore majus babet,. ^ ; genus. "Valetudo extrema fine remedio eft: XXVI. Leniter, ex mier! ito; quidquid po Sile & gaude ruinofo carcere vin&gm te, tiare, ferendum eft. - egrediere Xfacvilius ac citius. j H Que venit indigne pena ; dolenda *venít. anlitas patientie. in contemptu. | , Q;mh'tas patientiæ in morbo. XXXV. Nondum felix es, li te turba DOD- Seneci; | ;Na,da;ï i XXVII. S. Mechtildis ait; vifüm a fe Chri- dum deriferit , inquit re&e Seneca. an. pueri ftum in medio devotarum animarum a B. Vir- XXXVI. Si beatus effe vis, hoc primum Idem., ts | Jetu hebd. gine elevari, quo tempore ex ipfo velut fonte cogita, contemnere, & ab aliis contemni. XXXVH. Qualis quisque apud fe lateat,S.Gregor. — | 32. n. 8. | pretiofiffimi balfami odoratus liquor in om- illata contumelia probat, tefte S. Gregorio. nes exundabat, quem proinde egri petere, at- ue imaginari debent , quod B. Virgo ipis . XXXVIII. Si Do&orem , qui te promovit Anonynu cordi Filii füi applicatis dicat: n hoc fonte ad gradum in aliqua (cientia, amas & honoras, omnem amaritudinem veftram dulcificate : & uidni-& contemptum , qui te promovit ad radum in fcientia Chrifti 2 omnia tentamenta veílra devincetis. Idem. : Ruffinus XXVIIli. Joannes Anachoreta, cum quidam XXXIX. Si gaudes debitum tibi ab aliis in vita abeo peteret,uta febri tertiana eum liberaret, períolvi, cur nonetiam de contemptu letaris, Joan. refpondit: rem tibi neceffariam cupis abjicere; qui tibi vel maxime eft debitus? .XL Quifevilem effe agaofcit, vituperatio- Iderá. ut enim fàápone panni lavantur, fic mentem morbi eluunt. Corporis morbus , anims fa- nes, tanquam fuas fententias, quietus fufcipit; lus. Virtus in infirmitate perficitur. laudes vero, tanquam non fuas refpuit. Inexcerpt. — XXIX. Egregie ad hunc finem Seneca ait: a XLI. [n omni cura, quam pro te ipfo geris, um tibi Idem, 'Dolpf imminet. Si e"xiguusv eft; fcrïajmus i le- non eft ullum oHïcium( ïel medicament utilius, $ 1 Tituus C XI. Patientzfä: | | 753 t utilius , quam' téipfum vituperare, & cone mortis , *qu;er'n- felix. adeo refürre&to fe Q que« temnere. Quicunque ergo hoc facit, adju- tur , negare audes? 6 tor eft tuus; hoc enim agit, quod tu a AXLVII. Rede quidam füaüit, ut ämïcos 1det, Ir. ge basä aut agere debuiíti, ut falvus fleres. mortuos illud Chrifti nobis dicentis imagine- Qualitas patientie in morte cbarorum. — mur: Expedit vobis, ut ego vadam; Si enim . Jo. 16 * Ms ug. non abiero , Paracletus non veniet ad vos, v.7.- I 0f 1o L] Senece. in — XLll. Afpice mutorum animalium quám contol. adfint concitata defideria, Quia ícilicet in nobis folatium quer entes , de DOf f & tamen quam bre- illius folatio indignos vos redderetis. ts Detio d« P()lyh. vig. Vaccarum uno die , alterove mugitus a XLVIE. Francifcus Petrarcha lugentem 1, 2, dial aüditur. Nec diutius equorum vagus ilie, mortem conjugis (ic folatur : Uxorem,inquis, 18. $ amensque difcurfus eft. Fere cum veftigia perdidi: O clemens, hymeneum cane E catulorum confe&atz fünt , & filvas perva- eft tempus coronarum , vinctum vidimus » gate, cum fiepe ad cubilia expilata redierint; le "us dignioribds jam fertis accingere. Magno prz- l rabiem intra exiguum tempus extinguunt. lio vicifti , .& longa obíidione liberatus es, ly Aves cum ftridore magnto inanes nidos cir- Nunquam tibi fortaílis opimiorem quzftum l cumfremuerunt,intra momentum tamen quiee una lux attulit;. Quantis compedibus elapíus tz, volatus fuosrepetunt. Neculli animalium €s: quanto naufragio enata(íti. Vacuo nihil foctus füi longum defiderium eft, nifi homini mollius cubili eft; nihil durius Occupato; ani« 0» Atotym, qui adeít dolori fuo5 nec tantum , quantum mis dulces fomnos , & vigilias honeítas amane ) fentit, fed, quantum conftituit, afficitur. - tibus , honeftum aliquid altumque verfanti- T Adem in — XLiil. Movet lugentem defiderium ejüs, bus, nihil egregiis coeptis infeftius euliebri «onfol, ad Marciam. quem dilexit? id per fe tolerabile appzret ; ab- confortio. Perdidi(ti uxorem , invenifli li- fentes en'm abfüturosque dum viverent, non j liey €. 15, bertatem, coelibatum, pacem, fomnum, re- flemus, quamvis omnis ufüs illorum nobis, quiem. - Jam tranguillam fine litigio noctem & confpe&tus ereptus fit. " Opinio ergo eft, A ages, & (ine adverfario jam tui , rerutnque 0 ug nos cruciat ; & tanti quodque malum eft, tuarum Dorminus elffe incipies.. Ante lucem. , .* quanti illud taxavimus. : In noftra poteflate matutinus domo egredi, vefpertinus regredi, remedium habemus. Judicemus illos abeffe, folus cum quibus voles, totos dies agere, nul- & nosmetip(i fallamus. Dimifimus illos, imo ( ol.Q.DiMo a lo rationum exactore permitteris. Stulti eft, - " confecururi pramifimus. compedes füas, tanquam aureas atnare. : XLIV. S. Sebaftianusamicos Marci & Mar- . MLA XLIX. Idem triítitiam ex morte amici k 2. díal - eelliani fic (olabatur : Nolite timere, non fepa- dile&ti obitu conceptam (ic mitigat : Amicus 32« rabuntur a vobis, fed vadunt' vobis prepara- fidelifimus obiit : In memoria tibi fepelien- re idereas manfiones, in quibus una nobis- dus eft tüa , ubi clam fipe tecum fit, & cum & cum filiis veftris in perpetuo gaudio ï:: nunquam totus obierit : qui fi tibi fotte aliter, | mianeatis. Nolite, o smici, revocare, quos quam morte perierit , non tu amicum ,. fed la. D diligitis , a vita 2d mortem, a gaudio ad lu- 11 , opinionem falfam amicitiz perdidi(ti; Ami- J Qum , a lumine ad tenebras. ci corpus eripere mors poteíl, non arnici- in ora- . XLV. S. Ambrofius (ic fe folabatu r in möi*- tiam, nec amicum. Non effzt tanti pretii . .;ion. fu geb. - te fratris ; Quid te, mi frater amantiffime , amicus, (i tam facile perdi poffer, Si rite lugeam ? non enim perdidi ufum tuum; fed colis amicitias, nec tibi veteres defünt, nec commutavi : ante in corpore infeparabilis , novi defuüerint amici , quin ex hoftibus tibí. nunc individuus affe&u ; manes enim mecum, amicos ea quidem reddec opinio, & (emper manebis. Nunquam te patria mihi E etipuit, nec mihi patriam pratulifti, & nunc Qgia(lz'zas patieutig im dammo rerum ( alteram pra'ftitifti. Coepi enim jam non effe temporalium. ibi, pergimus , ubi melior mei portio eft. L. Omnia me a mecum. porto , inq:uienbaty x Ansäyæ. Nunquam fiquidem in me totus fui, fed in olim Bias! neque enim funt bona, tefte S. Am- altero noftti pars major amborum. - Uiterque brofio, quz fecum quis ferre non poteft, cur Senttli autem eram in Chrifto, in quo & füumma uni- ergo aliquid ereptum quereris? Omnia perdi- verfitas, & portio fingulorum eft, — diffe debuceras, cur partem amiffam doles? ni- Tit, Anonym, XLVI. Si flofculum ex.horto decerg &Etd'th hil perdidit;qui feipfam poffidet. Cogitas,quid non doles, ubi vides Deo in altati coüfecra- perdideris, non quid evaferis. Eris nunc in via Seneca, s Grpts ri? cur doles recentes flofculos liberorum in expeditio, domi tutior.. Exoneravit te fortu- ccelefte cemplüm translatos ? Si thefaurum na, (; intelligis, & ratiore pofuitloco.Damnum Anonyi tuum gaudes in tuto loco collocatum , cur putas? remedium eít : non tam molefte fer- liberos (de quibus forte dicas cum Anna, To- res, fi tanquam perditurus habuiffes. biz conjuge: omnia in te habentes, non de- LI. Arenam fi ex veficaamififfes, gauderes ; Anonym, bebamus dimittere te) in'ccelefti tutiffima- curnon potius; fiaurum ex animo & manibus [iem que arca cellocatos triftaris ?. Si eosdem e ereptüm advertis ; quz ma jus tibi tormen- periculo vitz , v. g. incendio liberatos gra- tum & damnum cau(ant ?. tülaris, cur a periculo inferni ereptos lüges? , LII.Palmes.fi faperetgauderet abfcindi par-. Idem, [dtfis fi gaudes e bello reducem, gloriofe in patria tes füperfluas; cur non & tu res temporzles, xeceptum , cur vitz, que malitia eft , tefte qu& impediunt, ne vinum gratiz & Fpiritualis Job; finem impofuiffe ,' & in ccelefti patria, lxtitiz cor tuum progerminet ? d *terna pace frui doles ? Si liberis quietem LIlL. TefteS. (criptura, magnagloriofa efl, Idem, fomqi-quoddianam non neges, cur fomnum fequi Dominum ; quid ergo erit coníequi ? cur 24222 d ergo ; 654 Bibliotbece Matualis Conciänatariæ : ] (hrth non potes, contemnere potes, contemnés aus ! í f ) ergonon audes; te exoneratumrebus tempo- ralibus , acilibus Chrif&tum confequaris ? de cem, fi faepe cogitaveris & fütura przfuümpfe- | 7,6-24' [ ris. Nemo non fortius ad id, cui fe diu com- * quo S. Hieronymus: C hriftus eft omnia, ut; mnia dimiferit, unum pofuerat, acceflit. : qui propter Chriftum o LXI. Quercus ar undinem rögans,quid face- Drexel. in inveniat pre omnibus, & libere poffit clama- re : Pars mea Dominus. re debeat,ut & ipía,ficut arundo,a ventis inco- gymn. pa- lumis exiftat ? audivit, non aliud füpereffz me- tient. €. « N'eremb, LIV. Quis füb magna mole preffus, pondus ä in 1 d 2 (übtrahi queritur? quis Domino depofitum dium , quam ut ipfa quoque ventis ad ejus ex« emplum cedat, pronoque corpore cos adoret. dot. l. * repedente non prompte dimittit ? quis cancro Lt $. 15* laborans, non ultro offert infeCtam partem , LXIL. Dicuntur, Jove judice, lirigaffe vo-Ib. $. 3. opU[Cth | luptas & dolor, neque alter alteri ceffurus vi- 3,560 4 utpre fcindatur? que mulier in adulterio de- Ad quos Jupiter, bene eft, inquit, ita prehen fa dolet , fi folus adulter auferatur? debatur.. componam v 05, ut dirimi nequeatis. Hinc » Ln,613 LV. Petrarcha ex pecuniz ja&ura dolen- D , Semnper o doriferis proxima [pina . rofis. ;' .. tem fic folatur: Pecuniam ami(i, inquis : Et b L[Xili. Nulla dies fine nu la, dicebant Ibidem, . laborem cuftodiz , & perdendi metum ami- olim Majores noftri. ecu fifti. Sic perdendo p ecuniam, duo bona, unum- Utistas. : s amiffo, fecuritatem & quodque przftantiu LXIV. Rex quispiam fuis in mari co Vl" Drex.Rof. :' requiem inveniti. Quid ccelefti animo cum 18 ul vium inftruens, finita menfa omnia vafa & p. 1. c. 14« G 24' terreftribus pargamentis? qui virilius philo- mappas in'mare projici juflit; cumque Convi- v. . * fophantur, argentum at que aurum inter bo- * ! na non numerant 5 qui mollius, bona dicunt, v2 omni ahaud dubie perdita putarent, geme- rentque, fübito contractis, qus occulre ex- fed non animi: horum quidquid elegeris; five non bonum, five non tuum fuit, a que nu la panfa fuerant, retibus, cum magno pifcium multorum foenore recuperata viderunr. Idem tibieft materia querelarum. Si tamen te adeo non tuz quoque cruciant ja &urz, tibique vel contingit illis,qui rerum fuarum jacturam pro- n difce illa conqui- pt er Deum libenter faciuntaut patiuntur. alienum aliquid demi doleas, LXV, Amicum egrum & inopem quis invi- Iden : rere , quz tua fint propria, atque perpetua, -& poffeffio no- fens, cum jam abitum pararet, cervicali velut uorum & acquifitio facilior, zorum levaturus, manus, fed (imul etiam au- bilior, certiorque« Virtutem fi acquifiveris, non amittes. Clamant a b adverfo doGtiffimo- reos aliquot fappofuit, ut rubori fimul, & ne- ceffitati infirmi confüuleret. . rum voces hominum : clam at experientia & ficandam päticn,—Ahox&i& ii Sl inül veritas: clamat vetus & recens exemplorum LXVIL. Quidam ad figni tiam in emblemate Carduclem inter fpinas OM turba, magnam pecuniam nulli utilem , mul- feram , cum peccato ac labore inxit cum hoc lemmate: alios pungunt, tis fuiffe pefti me pafcunt, Alius facem , quam nonnemo quazrendam, cu m labore ac folicitudine fere natur, cum inícris vandam,cum quzre lisac moerore perdendam. agitatione extinguere CO ptione : agitata revivo. Alius rupem repere Dicant pecuniz amatores, quid velin his ver- cutientem fluCtus, cum lemmate : Conan- z bis falfi, vel fuis opibus boni fit. tia frangere frango. LXVII. Cum $. G ;ertrudis turbata effet, di- 1, s. 1n« ' Nece[Jitas. e- cebat ei Chri ftus: Ne contriftare, delector (in. c. 65« E nciz. . LVI. Solon, legislator Athenienfium dic habitatione, ideo ut mecum ma- urbes atque oppida , nihil aliud effe, enim tua co domicilia , neas, mitto cibi amicos contrarios, ut, dum Lyreu ,-CO ln n. 7' q uam humanarum zrumnarum in nulla creatura. fidelitatem reperis, ad mé laayt uibus luctus, moerores, criftitize mo:talium, " ID tur. pleniu s recurras.. - quafi feptis includan LX VIII. S. Chryfoftom u*sx vocaát €os ,. 'qu—i hom. 4. ad j Senec, Y* decon- — LVII. Nulla dom R us, inquit Seneca , in Ttov« pe ríequuntur bonos , eorum agricolas , eo pop. fol. e,s4. toto orbe terrarum , aut e ft, aut fuit fine uo d illos füis períecutionibus velut aratro comploratione. LVIII. Mortalis nemo eft, quem non at- pr ofcindant, & fertiles faciant. Sufc. 3 Dignitas. : Exol, /tingat dolor, dixit re&te Euripides apud Ci- LXIX. IdemS. Gertrudi dixit, fedideo prz 1. 4. infina Y.16 " €eronem. | e cxteris crearuris, quz 1 n humanitate ipíi de- c« 54». . |Pliniusap. LIX. Natura hominem natali d ;ie abjicit ad da corporalia ( ut funt Lanceiz. vagitus ftatim,& plorat um,nullumque tot api- fervierant ad commo j vafa, quibus in infa ntia balneatus eft ) multo Lüül.t opufc. 3. malium aliud ad lachrymas, & has protinusin G. . em Íípinez cor ong , lancez ; * vit& principio. Caufam reddit S. Cyprianus: majorem honor 189: cruci &c. contu Iiffe, ut & ip(i DileQti adver- Cyprian. ut vitee mortalis calamitates & labores, quos quam benefa&tori- . de bono ingre ditur in exerdio fuo,rudis anima teftetur. fariis majorema amorem , bus impenderent, lN patient. Hinc- S. Auguftinus hominem in nativitate LXX. S. Franci (cus Salefius quafitus, qui Lyreus C - plorantem, vocat Prophetam calamitatis. Refþondic,ls Ie a. LX. Senecaait, oftendi iftisrebus, tam ridi- optima for et patiendi materia: E. 107. us tota a Deo (it, nihilque contineat no culum effe, quam queri, quod fpargaris in pu- em vitz conditio eft, ui enim fe voluptariis afflictionibus caftigat ; e * blico aut inquineris. Ead ille fub Chrifti vexillo , pedefter mile s eft quz balnei, L tubz, itineris. Per ejusmodi offen- fas emetien dum eft confragofum hoc iter:prg- qui autem a Deo immiffa patienter tolerat ; V eques eft. Id quod per vifionem S. Henrico [r ( aretur animus contra omnia,fciat veniffe,ubi & uétus & ultrices pofüe recubilia curz. In hoc Sufoni faCtam, & fupta $. 5. n. 77. narratam, confirmatum el. N LXXI. eontubernio vita dege nda eft : Fïffcägc.re iü? T L J'itulus, CXI. Ratzf&n:in, 253 dN . 4p.Chron, LXXI. B. Bapfi&æ Veranz alias dixit Chri« Non erit ali quis » qui fapienti facei*ä iniuriahi J« $. Franc.lflus: Cognofce, & gratias age Deo, quod tentet? tentabit, fed non perventuram ad eum: ? 6 24: non merearis, ut tibi faciat tantum bonum, majore enim. i ntervallo a conta&tu inferio- i(g. Drexel, : facere te conformem mihi per viam paílio- rum abdactus eft, quam uc ulla vis noxia us« nis. Quia hec eft veítis nuptialis, qua ego . que ad illum vires íuas perferat, Q. 8JT!h, a, Qi- ent. verus fponfus tuus füi femper veflitus. Scias — LXXXI. S. Chr yloftomus fimum ] ; in quohom. s. ad (s t'.vl,d cetiam poft bonam voluntatem, hanc effe rem fedebat B. Job o mni tribunal — . pretiofiorem i regio effe ve-pop. An- ( la pati. ; que tibi a Deo daþi- po!lït, mae nerabiliorem aic : & multi nunc longamtioch. transmarinam pere grinationem a terrz fini- W?'lb. ä 1 Lanciz. .LXXIl. Ch riftus quando oravit Patrem Vl bus füfcipientes in 3 Arabiam abeunt, ut fimum ] opufc.9, pro fe.in cruce,. non appellavit Patrem ,. di- illum cernant, & confpicati terram deofcu- 8 56, cendo : Deus meus, ut quid dereliquifti me?. lentur, quz illiu s vi&oris certatina, & cruo- .. quando autem pro inimicis oravit, Patrem. rem omni auro pretiofiorem excepit. vocavit, quia hoc actu fe verum Dei Filium LXXXIL Vilifima| t li iU res eft purpura, exFzb. con, oftendit. Unde & centurio non prius eum c nchyliorum genere; .poftquam tamen [m. 6- in Fefto agnovit Dei Filium, quam orantem pro ini- pe ratores e jus fanguine veftes fuas tingere** Barthol, Ti Drex Rof micis audivit, tunc enim dixit: Vere Filius cceperunt, E nemo non veneratur illam, & ma- Dei erat hic homo. ximo fibi h onori ducit, purpura donari. pa. | ? p'hml& ]. 8. in(in; LXXIII. Dum S. Gertr udiä offerrec Do- ri modo.et Vl V, 6, €, 24. (i tribulationes per fe fint viles & PL 1 mino omnem tolerantiam, quam in corpore . abominabi & fpiritu fuftinebat ,. & omnem delectatio- ftus fua les, poftqnam tamen eos Chri- lx. patientia condecoravit , merito im nem, qua tam in fpiritu, quam carne fru- omni ven ftrabatur, apparuit illi Domnus, illaduo, quz perunt. eratione &'amqre dignz effc cae. ] fibi obtulerat, fcilicet deledtationem, & tole- . LXXXIII. In enealogia Chrifti folus Da. Nyffen. in rantiam, in fpecie gemmatorum,annulorum, vi d, & quidem bis, qua(i pro ornamento , utriusque manibus fe- Rex appellatur, ut intel. Sa'b. poft Yl Ym ligeremus , quantum antecellatis » qui pro in. per 5, rens. , Unde collegit , quod ficut annulus Deo patitur, illis, qui in domo D ei fine to- f . fignum eft defponfationis, Il fic adverfitas tam lerantia calamitatu m verfíantur, t corporalis,quam fpiritualis veriffimum fignum LXXXIV, S. Ephrem dicit: Immanes fe. Id .perocl-i. eft ele&tionis divinz, & quafi defponfatio ani- ma cum Deo. l re in medio fui videntes Prophetam Danie 5 in Dom, lem, inclinantes fe aderabant illum : quia uc9ex l Anonytt i, s. inin, . LXXIV. Eidem alias dixit Chriftus : Omnis, nemo Deo magis fimilis eft aS » quam qui pati- 655 qui voluntatem füam ad aliquod gravamen tur pro illo, fic leones, .cum Danielem affli- " caufa mei perfcrendum fponte mihi offert, . &um viderunt pro Deo o ille: veraciter poteft gloriari , » aC fi Deum quen- ]s .& gloriando. dam viderent, veneraba ntur. nunciare, quod amore mei langueat, dum in .LXXXV. Rudolplius Auftriacus Dr' gravamine patiens, & mihi intendens perfe- jam co- Ann.Eccl, (u ronatus , cum fceptrum deeffet, quo fideli- tom. 12, verat, Tunc ifta, & quid, inquit, cu aman- tatis facramentüm a fübditis exci peret; cru.- ?nn.1274, tiffime, ex tali nuntio lucrari poteris? re- 53-!,;. fte fpondit Dominus : talis nuntius eft delecta- cem ardenti manu arripuit, & dixit: Ecce* !?: fignum, in quo nos, & totus mundus redem- ] ![ünu 6 6* tio mez divinitaris, honor humanitatis, amce- ptus eft: & hoc fi | nitàás oculorum, & laus aurium mearum. gno utamur loco fceptri: n fimulque oículo f ; Lyr:us ^ LXXV. Nobile vincendi ftudium xo Principibus cgntingen- Y 1.2.apoph. vincit, Päticnti-a. -dum obtulit. L (Jui patitur: fi vis vincere , difce þati. 3ucqndit4:.'" ! qifer odl Senec.de . LXXVI. Brevem tibi formulam dabo, qua | LXXXVL S tephanus E4 uenfis Antiftes il. Ap. Dr&x. FOPOP' Prov.c, 3.te metiaríis, qua te perfectum effe jam fenties: lad Deuteronomii: Inundationem maris qua-in Gyen. ) Bonum tunc habebis tuum fi lac fugent: fice infeliciffimos effe fzlices. ; cum i(nftcllviges: xplicat: Inundatio maris Patient. r, abundantia tribulati oni$, quz tunc fügitur, 3* €2-$.5. Exod. io LXXVIf. Pharao Rex JEzypti maftulos cum dulcis a juftis repurat ; , if V. 16- uos tum ur. Lac nutrimen- interfici juffit; Diabolus autem €0$, q . parvulorum, tribul atio pabulum fit ele- TT maículo 2c genero(o aní mo vitia fugere, vir- GQorum. Eluvium ban t tutem & perfectionem fe&tari videt. qui dicit: c maris utique füxit, : Sed. & glori'amur in tribulationi- Ldiahcie, L XXVIII. S. Henricus Sufo dixit: fi cen- . bus. tum antiis & flexis genibus oremus Deum, LXXXVI I./Ludoxvicus Granatenfis de viro inus. non fumus digni, ut crucem unicam accipia- quodam reli giofiffimo refert, quod undequa- & l In "Bulla que tribulationibus feptum fe vidéns dixerit: LXXIX. $. Catharinz Senenfi dixit Deus; Bonum, quod ex fpe&o, tam immenfüm eft, yLyms Cagonfis. Arboris medulla, videlicet affectus verz cha- ut omne fü ! ]. p* ritatis exiftentis in anima, eft invicta patien- mihi fit/ vol uptas. pplicium omneque tormentum ;popht. i tia.. Qus fignum eft evidens, ac apertiffi- LXXXVIII. Chriftus oli me demonfílrans, animam in me pariter con- tl m B. Marix Magda- Vita p.4, lenz in ecítafi pofitz dixi Nihil fcias, nihilc.17. ï fiftere, & in ea me per gratiam effe. v elis, nihil poffis, nihil (is: & omnia poffi- Sene, 1. — LXXX. Invulnerabile eft, non quod non d de confol.feritur, fed quod non leditur. ebis. Dura eft portatu nu da erux absque & 3« Etc ex bac crucifixo: Sed verum eft eti gm, guqd pr&- * ti)bi; nota fapientem exhibeo. Quid igitur: mium fit m?liu*sf $XVL 9 um Jiibliotbeca Manualäs Concionatori« 756 - gnon quickt die Herzen. — 4. Geduid ift. der. befle Balfam ls $. XVI. : $n Obnmac bt, $. Geduld ift das beffe Rofenza[]er. AXIOMATA. 6. G'eduld ift eine allgemeine Zrzney für alle Krank- $. Chryf, fecutorem, qui i)rovo oCat, faþit: COrri- "beiten. 7 . Geduld if der be[te TTre[ler in allen Zu- f. 5t. I. Per 2 it, q ui declinat. ] fellen. . . Geduld if£. de v befte Lebrneifter der Ta- [ .' f 0]' ; J fed, quemadmodum fe- genden. 9. Geduld ifd der kürzefte und gevifJufte 1 tiol Drex. in II. Non quid feras; ]Peg gen Himmel. 1o. Geduld ift. das befle Ver- tem Refip. p. 1.ras, intereft. Jabnopfer b ey Gott. - x1. Geduld lernt alles verkocben. eatti €.5. 6 9. III. Spere mus , quod volumus; fed quod ü[Jel zum Himmel. enti in HHEO accideret, feramus. 12. Geduld ift der einige Scbi oXX. i. Gieb dib drein, es mu[s mur feyne S, Gregor, ÍIV. Feras, non ACU lpeïs , quod vif.'a,ri non u t Mutius oteft, ^. Willft du nicbt, fo mu[st du? 3. Leid, oder leid : ti0 Scavola. V. Cuivis do lori remedium eft patientia. Das ift, zer nicbt geduldig leidet. die Wider Qrliga vecbt. T& Philo Caz- keit , dem avird fie fcbwerer, und muf$ alfo er, j 0f pathius, VI. Agere & pati fortia, Romanum (aut po- leiden. :4. Geduld dicb, und duck dicb, fo kommf? du ü at $, Gregor. tius Chriftianum) eft. leichter bindurcb, g. INimm Geduld um Scbild, Q hOmil- 3 5. N VII. Bene facere, & mala p»ati. , Chriftia- , f inEvang, num eit. *und ltlj;' die Leute w/ütben. Drex. VIII. Tanto quisque oftenditur minus do« [2 Ibid. &us, quanto convincitur minus patiens (. frves o$. XVÍEK - C0 AUTHORE S. UT df 'T'anto minus quisque eft doctus ; quanto mi« bono t oJT nus patiens. I. Nicolaus Lancizius opufc. 9. toto &IV uig. oj and Prov. 19 IX. Do&àr ina viri per patientiam nofcitur. opufc. 3. ac j. usque ad 8. M Tertulce, X. Nil crus. fentit in nervo; f:um anikqus II. Francifcus Arrias to. 2. tr. 9. ad Mart. fuerit in coelo.- IlI. Antonius Gaudier de natur. perfect. I1&1 Senecade — XI, Non fentire ma la fua; noneeft hominis ; T confid. ad Nlon ferre, non eft viri. p.2- a c. 13. usque ad Htïem. Idem p. 4* C., 2 Te pa Polyh. XII. Non minor eft victoria, hoftem tole- Ibidem. rare, quam vincere. .1V. Jeremias Drexelius in Gymnafio pa- . XIII. Melior.eft con tientiz, Idem in Rofis. p.2. c. . - Epi&tet. dr/iti—o patientis injufte, . N. Alphonífüs Rodriquez p. 1. tr. 8. alg. 16. uam agentis, usque ad 30. XIV. Sapient iv comes patientia. VI. Eu febius 'Niercnbergius in do&rinis XV. Si veram cu pias addifcere Philofo- Afceticis 1. 6. do&tr.7- Item in l. deoratione in hiam. r N Plurima füftineas, plu ribus abftineas. Spiritu & veritate. l. 1. c. 1. 18. & . 2. c. 7* &1I. ?. Anonym. cit omnia. XVI. Geduld übermindt alies Patientia vine 3 VII. Petrus .Sanche:äz in regno Dei p.6. c.8. j X VII. 1. Geduld if ein bitters Kraut. 2. Ge- VIII. Hadrianus Lyrzus in ,Apophtegrfuatis € S. Ignatii; apopht. 3 pf li j duld ifL ein ltfames Blümlein. . 3. Geduld ifi der IX. Bernardinus R ofignolius de difcipl. 1.4. 14 j Zucker der Irübfa h l. Geduld bringt Rofan. C.31. & de actibus virtutum. 1.2. c. 12. í | X VIII. 1. Leiden und m eiden ifl. die Multter der X. Freuden. 2 . Leiden und Jcbaeigen, ift die gra/ste Lucas Pinellüs l. 3. de perf;&iuan Ü Kunfl. 3. I]Was man nicbt kann meiden , ngþ man C. s"- geduldig leiden. XI. Jofephüs " *AX. 1. 7À 2l Geduld, viel Huld. 9. Grofse Ge- .XII. Jacobus Corgnus in Clypzo ?atien,- duld, ifis. be[le Dult.ï 3.(Gedagd in Scbmerzen er- fiæ' , wwwwgwwwwegwgm&ggwgææ ORAU hr V — $ :&:gsægegæwwwwææwwæwwæw s- Augun. ipüdLont, , 4 Opuíc.om. 1.« ] Vr TA il h RTAS- ï ,iP EKIJPXE; $L x citlo s Ita ut, .qu'emad-m*o'dum S. P. ïgnag Lyraus in tius dicere folebat, inftar flatum íe ge-apopht.s. rens, nec refiftat , nec recufet , quo mi-$.!gu.1.a. QUOAD ESSENTIAM. nus omni quamvis pretiofo ami&tu & or- | Definitie. natu confeftim exuatur. — Vel, ut Teolo- p'gimz.c. i, tefte Hieronymo Plato explicant, ju-l2.debo- h gI menti inftar utatur quidem ftabulo, fru-naStat.re St virtus, quä moderamus appetitum mento, fceno, teguinentis, non tamen E € 3- fac. Alv» t.2. li 30 offidendi res naturales,.& folis ne- hzc|poffideat, fed potius poffideatur ab E ceffariis fecundum rationem ftatus slio. Quo modo Caffianus monachos fug pü 2. c. 9. contenti fumus, vel: eft omnium re- ctatis conftitutos fuiffe dicebat, ut ne ver- U $. 11. ob amorem Dei & de- bo quidem quispiam auderer füum aliquid idem. l, 55rüm temporalium, ^& voluntaria abdi- ex ore diccret? magnu'mque effet crimen ; mona-« p« 14 lo gdgrium pgrfc,&ionis ; e. Titulus : CXH. Pauperias 757 monachi proceffiffe : . codicem meum » tahu* : tionibus fenfüs, & fpïritualib'üs c*.onfolatio-ni-s. bus blandiatur. nifi hilari vultu hunc bolum las meas :, tunicammeam.k [ Evangelicze paupertatis deglutierit. Tunc au- Disif tem deprehendet, an illam amet, fi ejusetiam comites dilligat, famem, fitim frigus, ac con- to. (. vf;ol.' II;Dix?idifur in tres Ípecies, tefïeS. Laureh- !Iaïä; r tempturn. Quienimin veftibus quzerit hono- ] tioBeyrlinck. Prima eft eorum, quiinciden- rem, nevilis habeatur, non diligit pauperta- tem paupertatem propter Deum fufcipiunt, tem : qui, dum fitit, non poteft fitim ali- eamque divitiis fperegni preeferunt. Secunda quamdiu perferre, is non ftudet paupertati z eorum, qui facultates multas ita poffident; qui nihil vult fibi deeffe, & tamen vult reli- ut tamen parati fint, eas, quandocunque ra- glofus haberi, decipitur. Porro neceffario- tio pietatis exegerit, abjicere, veldimittere. rum nomine, ut bene advertit P. Hugo Rott;p. 3.vis Tertia eorum, qui fponte propter Chriftum non illa intelliguntur, quae ad hoc folum ap-7e8.17.1.4& omniafuareliquerunt ; & haeciterum in duas etuntur, & ufürpantur, ut commodius quis, ** 578* clatfes fubdividitur, illam fcilicet, qua nihil jucundius; officio fuo vel indigentize per eam omnino, nec communiter, nec privatim pof- confuülat," Chanc enim neceflitatem fictam ait fidetur, qualem S. Francifcus, & plures alii appellari) fed ea, fine quibus cum omni in- ejus exemplo permoti, tenent; alterumquain duftria vincere impedimenta operis aut vale- commune tantum neceffarii redditus poffi- k.5, de tudinis nonpoffit. Certeparum digne inquit bono Stat, dentur; qua forma, inquit Platus, veteres idem, paupertateni Chrifti Regularis imitatur, omnes Patres ufos effe conftat, ut SS. Bern- qui leviori ciborum, librorum, inftrumento- " | rdig. c.9. ardum , Brunonem, Bafilium, Benedic&tum, rum, ac reliquze füppellectilis apparatu con- quorum poftremus hic tam amplas in fuis mo- tentus vivere nefcit. Hinc re&te S. Albert.S. AIb.íx nafteriis facultates poffidebat, tefte Trithe- M. ex hac carentia perfe&ionem paupertatis Paradif- mio, ut fi 2 colligi debere exiftimavit, dum dixit: Veranim. c. $» i omnes ei manfiffent, tcrtiaïm' prbis & perfecta paupertas eft, omnia propter Deum parte';þ golï'elïurus fuiffet. fponte & libenter dimittere, nihil przeter fo- J&us. lam neceffitatem poffidere, eadem neceffita- te indignum fe fentire, & etiam ipía neceffi- Pauþertati: Religio[c, tate quandoque propter Deum carere. - Ubi enim eft plena necelflitas . JII. Nibil chipere ayt dare fine facul:&tq : quia , perpendl non po- teft paupertas.: religiofa nihil penitus juris in temporalia aut VIIL. Zabenter f 0 t&mþdre , ea'*, que nece[Jaria Drex. in eorum ufumremanet; nec quidquam definite | fünt 5 l a füperioribus , vel ab officialibus, wel p '0fismare debetur, fed folum neceffaria indeterminate, p.2.c.9. $. Hinc tefte externis mendicare: hic enim eft proprius effe- IG rt. . hoc eft, ad arbitrium Superioris. &us paupertatis, nec ipfum etiam ufum, nifi In via. ;gg. Hugone Rott, antiquum eft verbum:: Quid- ex aliorum arbitrio & facultate, arrogantis, P. uid Regularis acquirit, non fibi fed Ordini fo' 2, at IX. Munera , praefertim fi adulationem aut eu monaíterio acquirit, & quidquid eidem a corruptelam, aut remunerationem vel mini- - Praefidibus porrigitur, gratuitum eft dorium, mmum fapiant, non tantum nen ambire, fed etiam ob- debitum. lata rejpuere : hoc quippe eft potius libertatem IV. Nulla re tanquam präpiz'a, aut fine faculta;e vendere , quam pau : uii: Cum religiofus paupertatem profeffüs pertatis titqlp Veleemofv'y- ; perinde nullius rei habet Dominum, ac Pere- nam ab alii; accipere». l grinas in hofpitio divertens, cui utique nihil | .'Gratþiu/:.* / ufürpare licet, fine generali vel T particulapï cauponz aut hofpitis facultate. 1 b Ti'esl,* tefte Rodri j uez a SS Patrxbus &?0:&- tr.g. $. Auguft, V. Nibil * spudLane tefte S, Au füperfluum vetinere : Melius eft enim, Dire&oribus fpiritus aífignantur, quorum*6 guftino- minus egere, quam plus primus eft eorum, qui exterius quidem res epuíc.9.n. habere : 1232. D. £ & , ut bene P. Hugo Rott advertit, mundi reliquerunt, fed voluntate & affe&us fuperfluorum corgeries, & provifionum ap- adhuc inheerent, adeoque Jeculos 1nentis , ut viareg. c. 2720 Ia l'!o n, para tus, Inftitorem indicant, fimilem ei, qui loquitur S. Bonaventura, retinent... Qui ta- 4- quadragefimalium copia, ad comedendum, men gradus paupertatis nomen proprie non non ad jejunandum inftru&us. meretur. [ VI. Fiifjmma in dis, que ad u/um conceduntur, XI. Secundus gradus eft eorum, qiii r&s qui- eligere: Certe S. Francifcus di&titare folebat, dem mundanasatfectus & effectu reliquerunt, pontt- fpiritus mortui fignum, effe perfpicuum, fi quin etiam füperflua. nihil morantur, tamen ( gl quis curiofa multa , eaque non neceffaria a- neceffariis valde afficiuntur, angunturque, ne p.2.t,3.c. pud fe habeat: qua enim alia re,. inquit Ro- quidquam illis defit ; quze tamen ipfa etiam $8s driquez, fpiritus tepidus & in quo gratize vi- paupertatis encomium ac privilegia vix mere- , d tur, fed potius opule n j $dl Ie gor elanguerit, operiri, foverique queat, quam : atia vocari debet, & qul- jj ) id genus titivillitiis, rebusque nihili ? ad has dem apud ditiffimos reperitur. videlicet, ubi palatum ad fpirituales exunda- XII. Tertiusgradus eft necefíariorum caren ; tum eft, fuopte nutu defleétitur. tia voluntaria, Et haec tandem vera paupertas Vit.c. $. Vil Etiam nece[Jartorum carentiam equo. ani- eft, nam, utrecte quidam Sanétus apud Rodri- $20 [apportare : nam , ut recte P, Balthafar Al- quez ait, pauperem effe, nihil habetlaudis, nifi varez dicere folebat, nemo fibi de ill ri- H cum pauperrimus fuam Bauperisietujp al L Is P. Lahn, Man. Bibl. Tom, H " * Aaaaa us X i 758 JDiblietbece Manualis Concionatorie& bus habet, & qusecunqne ipfi incommoda fe- Xl Et populum pauperem falvum fa- Pt. 22, v« 28. [ fe offerunt, laetus propter Chriftum füftineat. cies. f Jd quod ipfi etiam Ethnici agnoverunt, füoque XIII. Beati pauperes fpiritu, quomam 1pfo-M--tth $. [ Bjift. 11e.calculo approbarunt; hinc feneca, non eft au- rum eft regnum coelorum, tem,inquit,quod te nimirum laudes, ficontem- XIV. Tibi derelictus eft pauper, ( feris aureoslectos, & gemmeam füppelle&i- tueris àdjutor. m ; qua eft enim virtus, fupervacanea con- XV. Ego autem mendicus fum & pauper: Pf- 39.V- n . temnére ? tunc te admirare fi non contem- Dommus folicitus eft mei. I ( gl TT lu» 4 pleris neceffaria. Tunc te admirabor, fi non XVI. Sicut egentes, multos autem locu--2 Cor. &. Y4 lo- f contempferis panem etiam fordidum, . fi tibi pletantes tanquam nihil habentes, & omma perfuaferis, herbas, ubi neceffe eft, non peco- poffidentes. li ! -ri tantum, fed homml nafm. - XVII. Scio trrbulatronem, & paupertatem ADOL' £. Ve tuam, fed dlves es. Luc. 16. v. $H XVIIH. Fattum eft autem, ut moreretur ä mendicus, & portaretur ab Angelis in finum ?* £, F. !t Abrahass; mortuus eft autem & dives, & fe— EX S SCRIPTURA pMWq pultus eft in inferno. Ü Qualztas. XIX. Non in finem oblivio erit paupen s ; Pf.9.v. 19« Eccl. $. v. patlentra pauperum non peribit in finem. 25. IM emento paupertatis in tempore abun- -XX. Fatus es fortitudo pauperi, fortitudo ffai23. v« dantize, & inopize ac penurize in die egeno in tribulatione tua, fpesaturbine, um- 49* dmtrarum braculum ab zeftu. ; 1 Matth, 10 A. Nolite poffidere aurum , neque argen- — XXI. Melius eft modicum jufto, fuper d1- Pt. 36* MA L 96 tum, neque pecuniam in zonis veftris : non vitias peccatorum mujtas. peram in via, neque calceamenta, neque vir- XXII. Melius eft parum cum timore Do- prov 1$. ä gam ; dignus eft enim Operarius cibo fuo. mini, quam thefauri magni & infatiabiles. v.16. Piór.v. III. Nolite fperare in iniquitate , rapinas XXIII. Vi Mi 31e Melius eft parum cum juftitia, quam Frov. 1. N^« O« 14l nolite concupitcere :: divitize Iï afHuant, noli- multrfructus cum 1n1qu1tate | te cor apponere. 1. Tim. 6. IV. Nihil intulimusi in hunc mundum haud ht V 8- ngmms. ] r dubium, quod nec auferre quid poITumus. " [ Habentes autem ahmenta, & quibus tega- XXIV Confide, & mane in loco tuo ; fa- Eecl11.v,. mur, his contenti fimus. cile: e& enim in. ocuhs Del fublto honeftare 23, Phil. 3« V* V. Verumtamen. exiftimo , omma detrl- pauperem. $o mentum eífe propter eminentem ícientiam XXV. Nonne Deus elegit pauperes in hoc Jac.a. v. $. - Jefu Chrifti Domini mei, propter quem omnia mundo, divites inde, & heéredes regni, quod detrimentum feci, & arbitror ut fiercora, ut repromifit Deus diligentibus fe ? l Chriftum lucnfacram i X XXVI. Melior eft pauper ambulans in fim- Prov. a su.^ N pllCltdte fua, quam dives in pravis 1t1ner1bus. LLTS f l eneent, Nece] Hdjo tr, de vitz] Sir.c.1 t.uc. I4. v ïucwzdzm:. 29.1 VI. Qui non renunciat ommbus .non po— 1,Cor.9.v. te& meus effe difcipulus. - XXVII Parafti in duleedme tua pauperi? Pi 67- v. V425 VII. Omnis autem, qui in agone conten- Deus. & g dit, ab omnihus fe abfünet & illi quidem ut -XXVIH. Et pafcentur pumogemtr paupe- Ifaïæ 14.V.. Mp brey Intng, ^ corruptibilem cor onam accipiant, nos autem rum & pauperes fiducialiter requiefcent. Quia 9? 18 mcoxruptam Dominus runräawt Sion, &in pro fperabunt pauperes populi ejus. Utzätan XIX. Beatus vir, qui poft aurum nonEcdar v. | 5 Tieton, Il f abiit, nec fperavit in pecunice thefauris; quis ^* tt ( ndlfc. TOb r NVo VIII. Noh timere, Filimi, pauperem qur- eft hrc, & laudabrmus eum ? fecit enim mi- jan d 18» dem vitam gerimus, fed multa bena habebi- rabilia in vita fua.- mus, fitimuerimus Deum, & recefferimus ab XXX. Anima faturata ca]cablt favum & P"OV 27. ) omni peccato, & fecerimus bene. anima efuriens etlam amarum pro du101 fü- "7* P. 21. v. IX. Edentpauperes, &faturabuntur, & lau- met.. N 27. :dabunt Dominum. i IN Eccl. 1 1.V. y, 12. X. Eft homo marcidus egens recuperatro- $. lII ne, plus deficiens virtute & abundans pau- pertate, & oculos Dei refpexit illum in bono, - E.X SS. PATRIBUS ET DOCTORIBUb & erexlt eumab humilitate illius & exaltavit, caput ejus, & mirati funt in 1110 multi, & ho- Qualztas. noraverunt Deum. - Matth. 19. - XI. Omnis, qui reliquerit domum, vel fra- aup ertas inopia mentis efï: non in quan- S. Gregor. V« 29» tres, aut forores, aut pratrem, aut matrem, aut FP ho.6.füper titate poffeffionis: nam cui cum pau- p Ezech uxorem, autflios, aut agros propter nomen pertate bene convenit, dives eft. ieum, centuplum acc1p1et , & vitam eeter- Il. Hac in re, Fratres cariffimi , . affectum^ 8. Greg 9, nam poflidebit.- in Evang, potius debemus penfare, quam cenfum. Mul- tum / Titulus CX Il. Pauþerta;. 759 lbt 3j £um reliquit ,. qui fibi nihilretinuit : multum Nece[ftas. " ln reliquit, qui quantumlibet: parum totum de- XI. Evangelica hzec paipertas noftri Ordi- S.Francite, Um ferut. Multum dimifit, qui cum repoffeffa nis eft fundamentum, cui fubftrato primarieopufc. 1 AO Pf.g,y,l,h. etiam concupifcentiis renuntiavit. A Íequen- fic omnis ftru&ura religionis innititur,ut ipfius coll. 5« tibus ergo tanta dimiffa funt; quanta an firmitate firmetur, & ever quentibus concupifci potuerunt. oæilfe-g tatur. Tione fundltUS ever- er:ff-lzy.v-. $Aug.ep. — [II. Pifcatores, vocante Domino, quod na- XIL Nihil maïigni Íp iritus in hoc mundo D.Gregor, lls 6 - 34:ad Pau- viculas & retia dimiferunt, omnia fe dimififfe, roprium poffident. Nudi ergo cum nudisho. s5. in Ha Y K ' nufn. j uétari debemus. rando lzetati funt. & Dominum fecutos effe, etiam commemo- Si enim veltitus quispiam Evahg. Et revera omnia contem- cum nudo lu&atur, citius in terram dejici- nit, qui non folum, quantum potuit, fed etiam, tur, quod habeat, undeteneatur. Quid au- n A.poc.:. * quantum voluit, habere contemnit. Sed in eo, tem funt terrena omnia, nifi qusedam Corpo« rl , quod cupiebatur, oculi Dei teftes fun t; in eo ris indumenta? qui ergo cuim diabolo ad quod habebatur, & hominum. certamen properat, veftimenta abjiciat, nefuc« f« VS-, Hier. in cumbat. p. ad Vi IV. Quod autem afferis, eos melius facere, gilant. qui utuntur rebus fuis & paulatim fru&us - XIIl. Non mafgnppefe'vproäärit,— majores : Poaug, poffeffronum füarum pauperibus dividunt, opes ac fubftantias contempfiffe , ft aife&tus non a me eis, fed a Deo refpondebitur : Si earum, ob quas illae contemptee funt, in res *X do fiot v vis perfectus effe, vende, quze habes, & da parvas atque exiguas tranftulerunt. Nam vi- Il i pauperibus, & veni, fequere me. Ad eumlo- tium cupiditatis & avariti;e, quod erga fpe- uitur, qui vult effe perfectus: qui cum Apo- cies pretiofas exercere non poffünt, circa vi- di. pft 36. v. h olis patrem, naviculam & rete dimittit. Ipe, liores materias retinentes, non abfcidiffe, fed f e N quem tu laudas, fecundus & tertius gradus eft, commutaífe robant, priftinam paffionem. « ptot ts quem & nos recipimus, 'ummodo 2 Íciamus . Quafi vero di i : erentia tantümmodo. metallo- V, rum, & . on ipfa paffio cupiditatis habeatur Ven, Beda prima fecundis & tertiis praeferenda, t Prov, 16 X V. Ad zedificium temporale fumptus faci- innoxia, & pro rebus quidem maghis irafci ETA l-4-in Luc. m non liceat, pro vilioribus vel hoc ipfum fecif- us, fi non habita colligamus : ad fpirituale fe, fine culpa fit, & non idcirco przetiofiores fumptus facimus, fi & habita relinquamus. Caofarius VI. Nihil interdum poffidere, neceffitatis; abjecerimus materias, ut facilius difceremus i ; viliora contemnere. 2 EL Arelat ho,eft ; nihil per avaritiam cupere, virtutis. Et 85. Z ideo hunc ille fpecialiter modum ponere reli- XIV. Miferabiliores fumus omnibus homi-s.Bern ab, giofus jubet, ut tantum habeat, quantum ne- nibus nos monachi , fi pro tam exiguis tanta Morach, ceffitas pofcit. Habendi eninr amor, nifi ad patimur detrimenta. Quid enim infipientize, imo quid infanize eft, ut, qui majora reliqui- V Jac.a.v.gf integrum refecetur, ardentior eft in parvis, & mus, minoracum tanto difcrimine teneamus : ) plus torquetur in minimis. Etnifiextoto cor- de & aflectu paup Si mundum contempfimus univerfum, fi ab- l'rov. l; er es, paupertas ipfaynqnf renuntiavimus affectibus. propinquorum , fi virtus; fed miferia judicanda eft. A S,Vencent,.. VIL. Proh dolor! multi de paupertatis fo- monafteriorum carceri mancipavimus nos- tr. de vit3]o nomine gloriantur, fed quo pacto? ut nihil ^etipfos, fi denique non venimus voluntatem Spir.c. 1. eis defit. noftram facere, fed impofuimus homines fu- Dicunt fe amicos paupertatis, fed €. r capita, quid non oportet fieri, ne forte paupertatis amicos & fodales fugiunt pro fuo j TLUA offe, famam, fitim, contemptum &c. . zec omnia contingat nobis in infipientia & If S.D:l. in. VIIT. Hi. funt mendici fpiritu, qui non ali- negligentia noftra perire ? Reg. brev, , li v Interrog. am ullam ob caufam ad mendicitatem deve- XV. Auguftus admodum trames eft, perLadant. i j 29 e.! nerunt, quam ob doctrinam Domini , qui di- quem juftitia hominem deducit ad coelum : 7 juttit. J xit: ade &^ vende omnia. hunc tenere non poteft, nifi qui fueritexpedi-€ 1« I ribus. ; qua bgbes » & da faue tus & nudus. Namiftilocupletes multis & in- ä Hieron, : Bedt * | apudMa:fi IX Ne quis tutam putaret paupertatem,' gentibus farcinis onerati per víiam mortis in- quae nonnunquam neceffitate portatur, à Do- * .cedunt, quaze latiffima eft, h quoniam late perdi- j tr. ócedifc, 1 tio dominatur. | r mino przedicari, adjunxit: Spiritu; ut humi- litatem intelligeres, non penuriam. Unde pau- - XVI. Cum mundo renuritiavimusv,« .þfoprie-s. Pa & Prov. 2 peres fpiritu fünt, qui propter S tatem noftram czelum effe conftituimus, & nos Dam ep. éccum voluntate fünt pauperes. piritum San— i illius proprietas confequenter effecti fumus, ut ! ?« € 4 1. Vo 70 $.Bernad, X, äefï- Errat, qui füblimia palatia quaerend illud effet portio noftra, & nos peculialiter hze- fer. jnvig. * fe arbitratur, ubi cum gloria Rex gloriae fu- reditasfua. Quapropter, o monache, vis in tuo fciperetur, fed non propter hoc a regalibus fe- loculo condereChriftum,excute prius nummü, dibus venit, nam in faniffra ejus gloria, & in dex- neque enim in uno receptaculo congrue foci- tera longiturnitas vite. Florumomnium affluen- antur. Nam fi utrumque fimul incluferis, al- tia in czelis fuppetebat, fed paupertas non in- terum fine altero vacuus poffeffor invenies : veniebatur in eis, in terris autem abundabat,& Quanto quippe in egenis mundi lucris copio- fuperabundabat hzec fpecies, & nefciebat ho- " fior fueris, tanto a verisdivitiis eerumnofius in- $, Gtttr mo pretium ejus ; Hanc itaque Dei Filiuscon- anefcis. ,Nummus ergofi eft, in aliena protinus "d fipet cupifcens defcendit, ut eam eligat fibi, & nobis jura concedat, ut vocuam tui pectoris arcam "faedi quoque fua ze&timatione faciatpretiofam. Re- Chriftus inveniat. Magnus quippe hofpes in s p clinavit eum in przefepio, & paün * iseuminvol- diverforii fui quzerit angufta defcendere, atque vit. idcirco folus vult, & fine cohortibus habitare. [.mEVW' ! R, P, Lafm Bibi, Man. Tom. 1I. aaaa,g edat 760 Tübhoibece Manualis: Contionatorice Ced'at cedat terrenapecuma, ubuthefaurus morituris femper viventia, & habere Domi- ul coeleïhs admlttltur, num debitorum. « Sevit lfaacin terra.illz, in- 90 $ i quit Scriptura, & invenit inipfo anro centu- Utzlztas. « Etlocu- plum, .benedixitque ei Dominus. S. Arguft, XVII Non tibi dlfphceat panpertas tua, ni- pletatus: eft.homo , & ibat proficiens-atque (1 vérb.Apo. hil eapotes ditius invenire. Vis noffe, quam füccrefcens, donec magnus vehementer effe- * ? 5 &us. eft. ( locuples.fit ?. coelum emit ; quibus thefauris anfemus conferri poffit,. quod. pauperlbus videmus in- XXVII. Qui. caruahs pro Salv&tore dimi- Idem. mld'vhnfl dultum ? ut ad regnuni ccelorum veniret di- femt fpmtuaha 1801p19t quae coniparatione t 69 llCl ves, poffeffione fua. obtinere non potuit, nunc & moerito fui ita erünt, quafi fi pro parvo nu- 6 obtinet, ut per contenmiptum perveniat. , mero centenarius numerus comparetur. Haec !dem füper . XVIIT. Omnis Philofophize magiftra nobis eft menfura. coavttq ,quze ita meritorum co- P1, 76. eft inopia;;.non ita laudamus Jofeph, cum fru- piam.excedit , ut exoe!ï'wn iftum nec lingua mentum dlfi:mbuebat, ficut cum carcerem ha- eloqui, nec mens cogitare fufficiat. bltab at. XXVIII. Centuplam namque frdtrum, pà-Caff,coM, | S Chryf. f. XIX. Paupertas eft manuductrix queedam trumque recipiet quantltatem, quisquis patris 24. c. 2c» 18 fup. in via quaé ducit ad coelum, un&io athletica, unius, vel matris feu filii, pro Chrifti nomine, Ep.a exeratatlo charitate contempta, omnium, quee Chrifto Afernt braos. ugedam magna, admirabilis, por- fem 2 tus tranquil j us. Nihil opulentius eo, qui pau- deferviunt, delectationem ünnemf;mam tran- Qe multip pertatem fponte diligit, & cum alacritate fu- fit, pro uno fcilicet tot inveniens patres fra- Ícipit. trasque ferventiore ac pumtantJOIef:bl afte- PJWI [ PUL S.Leo f. 4, XX. Semper dives eft chriftiana paupcertas*2 &ione devm&os Multiplieata etiam domo- de Quadr. nec pavet in ifto niundo indigentia laborare, rum atque agrorum pofletfione ditabitur,quis- cui donatum eft, in ommum rerum Dommo quis una domo proó Chrifti dilectione rejecta, omnia poffidere. innumerà monafteriorum habitacula tanquam S.Bern. 1. XXI. Non eos æihmant fo]a cælema propria pof5debit, in quacunque orbis parte $ T 21.fuper. velut in fuze domus j jure fuccedens. Quomo- ent u Cant. poffidere, quia ea fola audlunt in promiflio- ne. Poffident & terrena, & quidem tanquam do enim non centüplum & fi Domml noftri nihil habentes, & omnia poffidentes, eo pro fententise fv pradlcl aliquid fas eft, plus, quam De- certo magis Domini, quo minus cupidi. centuplum recipit,'qui decem: vel vigiuti fer- nique fideli homini totus mundus divitiarum vorum minifteria infida & coaéctitia derelin- eft. Totus plane; quiatam adverfa, quam pro- quens; tot ingénuorum ac noblhorum fpon- fpera ipfius zeque omnia ferviunt ei, & coope- taneo fulcitur obíéquio. r'mtur in bornum. 'Er£o avarus terrena efurit XXIX. Mala Lazari purgavit. 1gms moplæ,D iregor. ut amicus, fidelis contemmt ut Dominus: ille & bona divitis reniuneravit felicitas vitae prae- ho« 46 in Selviet Vàhg« ]i t poffidendo mendicat, 1H:e contemnendo fex- fentis.. lllum pauperas afflixit & terfit, iftum Ed C vat. abundantia remuneravit & repulit. . Quiscun- S,Ambrol - XXIT. Utrerum facdtates inftr mnenta funt ue ergo in hacvitabene habetis, cum vos bo- omnium vitiorum ; ita harum abnegatio ge- 1 nà egiffe recollitis, . valde in eis pertimeícite, neratrix eft nuquue omnium virtutum. ne conceflà vobis profperitas eorundem remu- S,Bedal.. neratio fit bonorum ; & cum quoslibet paupe- XXII. Pauperinnumerabiles dlvïtla's poffi- , inProv. dens, eft pauper Evangehcus, qui, cum Deum res nonnulla. reprehennblha perpetrare con- !u' ipfium bonorüm omniüm fontem geftet in. cor- fpicitis, nolite defpicere, nolite defperare, quia liet, fortaffis, quos. fuperfhufas tenuifliim2é pravita- de, bonisindigerenon poteft. Siergo hic nulló eget, & multas divitias habet, diveseft.. Vere tis inquinat, caminus paupert.ms purgat. dives, qui paupertatem Spiritus habens, vir- oXXX. : Simul:ut tradiderit bona fua paupe-t Oi'!g tr. 9— ribus, dicimus eum quafi. receptaculum Deiiia Matth." $bt tutes veras animae opes ad fe tranüuht poffi- llCo dendas. fattum, fufcipere omnes vir tutes, & m'ültxam. rEl $.Laurent, XXIV:: Vis inopize divitiasaddifcere: non unniveríam . ponere:: oXXXI- 0 Domlme Ief u Chrifte, o&ende mi- s. Fm*c'f vit. tr. Juft.in "3 fübjacetdaemonibus, non affiftit Regibusquia öpu lc- 8 * * qmilitat Deo, & cum Angelis ipfis-coelorurn hl feniitas tuze dilectiffimze paupertatis ; fcio paupert, Regi famulatür. Non habet horrea, nhi grana enim;quod teftamentum vetus, novi fuit fipu- Cuttie, C A Áibhns i reponat ; fed talem abundantiam, ut habere ra. Hlis pomififti, quia omnislocus, quem cal« idt00 mundum univerfum nihil ex1fï1met Non ha- caverit pes vefter, vefter erit;' calcare eft con« H bet, quodthefaurizet in terra, quoniam cuncta, temriere ; paupertas omnla calcat érgoreft um » ï q d quze poffidet, recondit. coelo : non indiget fer- omnium Regina. vis, magis autem fervos, pofleffiones, & cogi- -XXXH. Primam: hanc beatltudmem uter-/$ Ambr. I tationes, quze Regem corde dilatant, regnum, que Evangelifta pofuit ; 'Ordine enim prima;S-in Luc. aurum, & omnia taha quemadmodnm puero- eft, & parens, generatioque.virtutum. rum udibria deridet, & ficut praeteriens um- XXXIIL Nutrix eft confidentize, orationis S.Laurent. bra, cunctaque omnibus cara v1dentur, ex;lfh- ad jutorium, peregrinationis exhortatio,& per-. ]uü de ng. V tCQ !. imat fore contemptibilia. fectionis porta, fine qua nemo coram Deo in $.Hieron, XXV. Parva dimifimus, & grandia poH' de- fpmtu diu perdurare poterit.. ad Pam- inus : centuplicato foencre promiffa. Chmfh XXXIV. Exterminat paupertas. mlqmta- Idcm C 2. V mach, l*edduntur teg per fubtra&atationem occafionum peccan-; rj ]dem ep. XXVI.. O quanta beatltudo pro. parws di, quia ficut cum aflluentia divitiarum cre« b Mj 150. ad magna xempexe , 9eterma pro bxevzbus pro Ícunt; bc Wluntana pauyextate mmuuntur. ; .PZU* Hendriq. $ e e o Titulus CXIL'Paupertai,ffg 761 ]* $Bem,(. * XXXV. Paupeptätem fcitote, fratres, fpe- peccatïs putr&fa&am , & sgruigne plenam. ll« 00. SS, 1. infefto cialem viam effe falütis, tanquam humilitatis Verum haud taliseftanima paüperis volunta- u— fomentum, perfe&ionisque radicem , cujus eft fructus multiplex , fed occultus. Haec riii, fed potius fulget ut; aurum, fplendet.ut g gemma, efflorefcit ut rofa, non.eft illic tinea; (* enim eft Evangelici agri neque für, nequefolicitudo. negotiorum hujus tus. — —the;falu*us gbfgdndif Cornel, vite , fed ficut Angelus; ita converfatur. .At n : XXXVI. Pauperes fpirituetiamin hac vita non habet equos & currum ?. quid. vero his lg Janfenius jam re ipfà regnant, regno plane coelefti; longe 0 p apudManfi felicius, quam Reges & Principes terrae. .. Hi e- us:eft-ei, qui;:fuper/;ngþv?gyehi '.dï?beü S us * u- tr.69. difc, -effe;cuim Chrifto:?. .. : $: nim ut plurimum verius graviffimam ferviunt -XLIV. Qui Deum cogn O0 icetedibalimilábi, $ Cletiens i fervitutem, quam regnant, multos enim pati- tur, & quam pauciífimis fieri poterit, indi- A'exandr. la untur tyrannos, difcraciati ab avaritia, ira, g 'Jefns,ï'o us autem Deus nulla re indiget. : -3-Pædag!* . L livore, cupiditate bonorum, ac vindi&tx. At z XLV. Horum omnium seterna in ccelis af- homo humilis terrenarum . facultatüm ac bo- S-Berh-lolb TCf nl fluentia fuppetebat, fed paupertas non inveni- in vigil. * norum inops, liber eft a5 hujuscemodi curis, ebaturineis. Porro interris abundabat, & fu- Nat, : $3462 | Z tranquillo fem perabundabat haec fpecies, & nefciebat homo 5 fpectans dona coeleftia. per eXiftens/pe&/ofq,r xfecm:e ex- Ü pretium.ejus. : Hanc itaque Dei Filius concu- sem « XXXVII. Pauperibus claves regn 1coe lbrdm pifcens defcendit, ut eam elivat fibi, & vobis .ferm 2.non tantum promiffive, fed pofleffive conce- e multip. duntur ; quoque fua zeftimatione faciat pretiofam. pauper. ' Hujusmodi ratio eft, quia Evangeli- - XLVI. Beatus qui poft illa non. abiit, quae 9« art. 3. €. 2. ca paupertas nihi] habet, quod mundi fit?- fed poffefía onerant, amata inquinant, amiffa cru- £Pf« quia prudentiffimus Creator &: Gubernator, Clant,.an non fatius.cum,. lionore. nullam creaturam fineloco fecit, cum pauper- quae cum dolore perdis ?. t -e?dþernes,. :ï tas locum in mundo non habeat; ideo ei pof- -^XLVII. Nudus monachus m maditotius.eft S' Cl im. feffive ex nunc coelicas fedes dedit.:.:.-- rad. 16. : S, Franc. Dorninus; Deoenim curam fuam;credidit, & * XXXIIL. Hec eft illa celfitudo:altiffimze per fidem omnes poffidet fervus.;:non dicet )— *j $- & 6paupertatis, quze vos cariffimos fratres me- i homini.neceffitatem füàrn, fed que,. offerun- * . » LE * ] os haeredes, & reges coelorum inftituit, pau- tur, quafi de manu Dom ini fufcipiet.. - H eres rebus fecit, virtutibus fublimavitz haec XLVIII. Pura& numeris omnibus.abfo ju- Ifid. la, . o t portio v l e;h—a, quædedu(:1t m Ferram viæfgx?j ta libertas eft, nulla omnino re indigere, quod 9P*.23« quidem ut hurinangenaturze, conditione fübli- l. o L] mius ac przeftantius divino Numini tribuatur. ^ | 'D tgmtas : Secunda. autem ab.ea, paucis-opus habere; ; Dregr 1 quod quidem homines corifequi,.-atque àd id .lo4od ia - XXXIX: Dei nii0aus cxpedit ia olli- hEm:. pervenire pcffunt. ;Hance igitur aniplettam Ur, : Li.ad ^ bus, aut pene omnibus farcinis, Salvatoris Q " x Eccl.Catl- yiam: fequuntur, & Dominum Jefum Chri- * uo?iaþll prnna captum r;o&run—:z- gg:c,edit.- : z ! L ftum, non fanctitate tantum, fed etiam pau- ^ :"*'(,H pertate imitantur, nihil eft, quod dici poffit, u ii . nifi illud tantum , quod-'etiam Propheta di- XL IX. Phupertas-eít abdicatio folicitudi-S.Cllm. v xit: Mibi auem m H À i s eree l bt num-fzeculi, iter.ad Deum fine impedimento, 8rad. 17, | p DBZJS. fundamentüm pacis; I! Idetm. - XL.. Hos ego non ahtcr, quafn nmöaäores munditia:vitze, : quae nos liberat:curis omni- Chriftihonoro; nonaliter;quam Chrifti ima- bus ; v gines col perfe&te exequamur... : 'ita tranfeuntis:& facit, ut I)þlfgmanda'ta : .47 oriptms fufcivic. 0, non a]itelr ; quawi memmehnfh L..P L S.Bernard, .. XI.L. Coeleftem mo auper in cella, dives in confcientia, fos Vener jit Matihs " à Ce nftravit (Chriftus) effe curior dórmit in t : paupertatem , cum non habere, neque vellé purpura, ORsf al at terrena, gerat fimilitudinem Angelorum.;"qui ^Ll5 Deliciae & epul arum Varæ taf;gs" fom ent as Ht SFrignUfä at i 7* "terrenadieque concüpiféere, neque paffidere avaritize funt, -Gründis exultatio animze eft, Cortra - novertunt; Angeli funt terreftres.. :52 qu Y . Guenic. cum. parvo contentus:fueris, riundum habe- 9Vin« " Abbas in — XLII. Re&e itaque Dominus béatitudinem refub pedibus, &vonihem ej'ispotentiam epus í fefto OO. preedicans pauperum,-non áitz ipforunrerit Red m » las libidines; propter quze divitia? comparan- l 358 gnum celoruin, (ed eft*non folum propter:Jus tur;. vilibus mutare.cibis, & craffiore tunicá . firmiffmum;-non folàám quia paratüm eft eis compenfare. ;; Tolle epularum, & libidinis lu- ! l ab origine mundi, fedétiam; quiá inqüandam L 5 xuriam,:nemo quzeret divitias. js Ambl'» I" ' ejus poffeffionem' coeperünt introduci ;'jam - EIIz Quid:paupertate:melius ?. quid. fecu- S Laurent, tSl in Luc. habentes, thefaurum:coeleftem in vafis fictili- rius ?. quid jucundius? triftenturomnes, cun- Iuftin. in bus, jam portantes Deum in corporibus:fuis, lingn, vit, & cordibus. &i gemant; formident univerfi, hzec femper tr. de patt« 6 .ujrent Quam beata gers, cajus eft Do- hilaris, femper eodem vultu, eodem: animo ji dcig . minus Deus ejus ! quam vicini funt Dei Re- UT perféverat. . -Bonum:coelefte praeftolatür pof- perc..-c: 4 | gno, qui Regem ipfum,. cui fervire regnare fidere.in:coelo, ideo-nihil habet ,-.quod amit- eft, jam polfident, & geftant in corde füo. tere poífit in terra.. . Frequenter evolat ad fu- idcm,c'f' S.Chyf. . XLIII. Siintueri volueris animamhominis premam: Patriam, : ubi ho. 47i1. 3urum amantis; invenies eamut veftimentum 4 fqum ,reml:memtor*em Matth, effe cognofcit. . a decem millibus vermium corrofum, ita eam JLiHI.:Quid eft cen thlipïlsum iftud, lificon fola- S. Petrus perquata.m undique a folicitudinibus, &a Gones,vifitationesque & primitise fpiritus, quiDam.apud ikaaaa g uper e l; Bibliotbecee Mwalis' Cencionatorid 462 Mv'. to. s. füper äel dulcis e ft? nifiteftimonium confci^ dent. Secundo facit agiles, fcilicet ad faciliter p.1. L5. c.entize noftrze? nifi lzeta & jucundiffima erfpe- fequendu m Chriftum * .Ecce nos reliquimus om- 13e nias & feculi fumus te. Tertio facit fubtiles, feü &atio Juftorum ? nifi memoria abundantiaze graciles ad intrandum in paradyfüm ; ficut é fuavitatis Dei, & magna vere multitudo dul- contra divitibus, fcilicet«avaris, difficile eft, cedinis ejus, quam necexpertis neceffe eft di- cere, nec inexpertis ullis verbis exprimere Quarto facit divites ad emendum Regnum Mü!ïh b [ coelorum, proinde Auguftinus in perfona Do- f, ac' quisquam pote?. mini ait: Venale habeo; quid ? Regnum $. Chryf. LIV. Paupertas e ft tutum afylum, poitus aï apudbierl. tranquillus, perpetua fecuritas , delicise peri- coelorum. . Quo emitur ? Paupertate regnum, 4 p t 6f — culorum expertes, voluptas fincera, vità tur- j Flïlg' i U 112. bationum nefcia, vita flu&tuum ignara.- 'utilitate' glo'ria, labore requies. 6 Larent D.Profpe LV. Quo pretio quies hujus temporis apti- $.1V. ]uü.deïig'c inep.ad s comparatur, quam ut ipfi mundo omnes vit, d Dezeét — ivitize, omnes dignitates, & univerfarum cu- EX LIBELLO DE IMITATIONE CHRISTI. ?aup. ^ g piditatum materize refundantur, & fan&to bea- ntuere SS. Patrum vivida exempla, in qui- L. 16 1f ( 1 toque commercio ematur chriftiana libertas, I.I fiantque Filii Dei de paupertate divites : de bus vera perfectio refulfit, & religio. Om- $. 1. & 3. nibus divitiis, dignitatibus, honoribus, amicis, patientia fortes, de humilitate fublimes. & cognatis renuntiabant : Nil de mundo ha- &. Chryf. LVI. Inftruantur menfze duze, una paupes in ep. 1.2d ribus omnis generis repleatur, divitibus alte- bere cupiebant, vix neceffaria vitae fumebant, Colof,. r, []lic argenti nihil nec vini multum, fed corpori fervire, etiam in neceffitate dolebant. Pauperes igitur erant rebus terrenis, fed divi- quod tamen ad hilaritatem fufficiat ;; hic vafa tes valde in gratia & virtutibus. — Foris age- 1 aurea & argentea, miniftri multi atque fplen- didi, & fumptuofa fercula. In utra eftis ac- bant, fed intus g :atia. & confolatione- refi- l cubituri 2 in hac veftrum, opinor, plurimi : ciebantur.: 1 zec homines, illa . II. Dicunt mul »ti ifmbebilles &infirmi :» Eccel. 1. 6. 22; i.,x,reveb I ego ad illam propero. quam bonam vitam ille homo habet, quam$ ? $10 ! Chriftum: Servos hsec, il la Dominum habet recumbentem. Itaque fic etiam major illius, dives, quam magnus, quam potens & exceHfus! um fed attende ad coeleftia bona, & videbis, quod uam hujus voluptas, quanto jucundius c In omnia ifta temporália nulla funt fed valde1n- ege, qua m cum famulis accumbere. certa & magis gravantia, qui nunquam fine illa ego, quique mecum eam elegerint, multa cum libertate, animique dele&atione & lo- folicitudine & timore poffidentur. Non eft hominis felicitas, habere temporalia ad abun- quemur, & audiemus omnia: vos autem in dantiam, fed fufficit ei mediocritas. , D hac trementes & ti midi fimulque difcumben- .]II. Quid hic circumfpicis, cum 1 : fte locusL * e1. $. tes, fubveritique, manum q iidem protendere au * d non fit tuze requietionis ? In coeleftibus de«** : 1.Cot4 lebitis, quafi ad paedagogium, non ad pran- bet effe habitatio tua, & ficut in tranfitu cun- n dium iugreffi, & coram moleftis ac Ígevis &a terrena funt afpicienda. Tranfeunt omnia, ,l Dominis trementes, & fervorum more eadem cum heris menfa commuricantium abjeéte & tucumeispariter. Vide, ut non inhæreas, vos vero non ita. ; Duplici ergo ne capiaris & pereas. Math, !j loquemini : IV.. Quod fi omnia. folatia mundi ,fblus ha:,- L.3. €. 16. V nomine vos fuperamus, libertate fcilicet & ho- berem, & omnibus deliciis fui poffem, certum Y !* Nsthh tg nore, quibus quod ad voluptate m attinet, nihil Vk conferendum. . Ego quippe malim cumliber- eft,.quod diu durare non poffent. Unde non poteris anima mea plene confolari, nec perfe- tate, amicitia, gratia, panem' & olera, quam éte recreari, nifi iu Deo confolàtore pauperum, cum fervitute & inimicitia vitulum fæinätum, & fufceptore humilium. | Exfpecta modicum Ady, & mille fercula. . 4 S.Ambrof, LVII. Vere dives, qui confpe&u De1 poteft anima rmea; exfpectá divinum promiffüum, & l. 3. epift. dives videri, in cujus confpe&tu terra exigua, habebis. ab ; coelo. : undaflþtiam. omnium bonorum in 1. mundus ipfe anguftus eft, fed folum illum De- V. [uvat Amit: us divitem novit, qui fit dives asternitati, qui non äüæl?i—b&t res adepta vel; mul-L«3« € 17* düiï'p' ql non opum , fed. virtutum fructus recondat. tiplicata exterius, fed potius contempta & de-' 3* tr*a*c l cifa ex corde radicitus. Quod non tantunm de Quisautem ante Deum dives, nifi quietus & honoris etiam ambitu & vanze laudationis de- modeftus fpiritus, quinunquam corrutpitur ? tu Nonne tibi videtur dives, qui habet pacem a- fiderio, quae omnia tranfeunt cum mundo. LLS « C :-'20 nimi, tranquillitatem quietis, ut nihil concu- -X Filii tene breve & confümmatum ver- Si&h ig bum: dimitte omnia, & invenies omnia. Re-?* ** Tegno Dj ifcat, nullis exagitetur cupiditatum procel- p'S'C 90 is, nec vetera faftidiat& nova quzerat, & fem- linque cupidinem, & invenies requiem. Hoc a per defiderando fiat in fummis divitiisinops ! mente pertracta, & cum impleveéris, ixmtglli- ges omnia. Ea eft pax vere dives, quae fuperat omnem T VIL Ad hoc cönäre; hoc ora, hoc defidera, L«2. e- 37. mentem. e ut ab omni proprietate poflis exfpoliari, &? 9' S.Bernsrd. LVIII. Quod pauperes fpi ritu jam qubdam- ap. Manfi modo in praefenti fint beati, clarefcere etiam nudum Jefüm fequi ; tibi mori, & mihi zeter- nàliter vivere. . Tunc deficient omnes vanae tr.69 diic. poteft, fi confiderentur quatuor, quae pauper- Phantafiae , conturbationes iniquae, & curae ,o n.,s' tas fpiritus conformia facit ftatui Beatorum. Facit enim impaffibiles, agiles, fubtiles & divi- füperfluae. . Tandem etiam recedat immode- tes. Primo facit impaffibiles, quia non dolent W ratus ainor, &inordinatus amer HLQriQttll'. , € A.$ sfe tep;por Jiun miiiipn?. imo de hoc gau- " Zï:ulus. CXII. Paupärm. : ter 763 N | - 5. V. | fuiffet, lacerato illo dixit ; Ego prius, quam i irater meus , mortuus fui; nihil ergo de reli- té t EXEMISLA CATHOLICA EXTERNA. &is ab ipfo hominis ad me pertinet. - p VII. S. Nicolaus cum in templo verba illa Ibidemf, d Qualitas "vangelii: Qui non renuntiat omnibus, j uae ? l- , q ) i MMattl: 8- I. h : riiïtiä de feipfo dixit: Vulpes foveas poffidet, non poteft meus effe difcipulus, au- v. 20. C diviffet, fibi foli a Deo di&a credens, mox 1, habent, & volucres coeli nidos: Filius templo exivit, & autem hominis non habet, unde caput recli- s omnibþs-' p(ïiïöfüoniþ.üs re^ Zz&h. 9. Y net. Sed & Zacharias Propheta de eos dixit ; nuntiavit. 9- VIIL. S. Richardus, & duo ejus focii tam! f 5lid. éx S.Laurent, Ecce Rex tuus veniet tibi juftus & Salvator ; at ipie pauper & afcendens fuper afinum. — Hinc 'auperes erant, ut,quoniam unum t 4 i i utum pal- Sf:tioa l Juft.de lig, vit. de cum effet dives in omnibus, factus eft in hoc ium habebant, mutatis vicibus unus tantum fcholas & templum adire poffet. Cumque ob- ?aup. C.2. mundo omnium pauperrimus, ut quam ma- li-L.l.c.l" gnum effet bonum paupertatis virtus, prius lata ab amicis divite fponfa, fratrem füum oftendéret exemplo, quam verbo. Sed &S. eandem fibi invidere advertiflet, ultro ad eum !1' 10&3. Bonaventura id confirmans Chriftum, inquit, accipe, inquit, tu illam : nam ego quidem pau- 3 pertati & fapientize me defponfabo. - paupercula Mater pauperem peperit, ut nos Il ad paupertatem invitaret, & füa inopia dita- IX. Cum Epifcopus quidam S. Abbati A-Ibidem es l ret, fecundum illüd : Scitis gratias Domini efa mato liberalem eleemofynam dedifiet, refpon- Surio. ! Cirifti, quoniam propter nos &gc. ditille: cur das, qui non indigeo ?. da potius * pauperibus? nam ego quidem nudus egreffus - II. B. Virgo quantopere fuerit paupertatis fum de utero Matris meaze, & nudus in terram . £ ftudiofa, patet ex partu, purificatione, & reli- reyertat, Z qua vità, quam pauperum morte transegit ; Cum vero Epifcopus coegiffet il- JYTN P unde merito S. Bi lam accipere, abjecit aliam, & dixit: Deus - 054 rgitta eam fic loquentem in- pars mea eft: vobis autem non indigeo. L.t, revel troducit: Omnia, €1O0,. quae habere potui, dedi indi- ; gentibus, nihilque nifi victum tenuem & ve- X. S. Joannes Eleemofynarius. ( qui pa*fuaj'öïul)iac&ia d ftitum referyavi. Nulla mihi, nifi Deus, pla- peres Dominos fuos appellabat)) ex hac vita Vit&« j | migraturus, gratias Deo agebat, quod non nili cuerunt. EKgo femper in corde meo optavi, e ut viverem ad tempus lNativitatis ejus, fi for- .unicus nummus ipfi füpereffet, quem. ipfum te fieri mererer ancilla indigna Matris Dei. proin etiam pauperibus erogari juífit. Annuos redditus füiPatriarchatus in pauperes diftribui - Vovi etiam in corde meo, fi effet ei accepta- bile, obfervare Virginitatem, & nihilunquam Jubebat, afferens, ideo facerdotibus neque pof- TTTE poffidere in mundo. feffionem, neque partem, neque haereditatem ,h inter reliquas tribus datam, [ 1.Con4. — III. De fe aliis Apoftolls äixit S. Pau.?us*/: poffeffio eorum erat ipfe Dominus.. ]uoniam pa?s &. : V. I, Usque in hanc horum efurimus, & fitimus, & XIL S. Gregorius Thaumaturgus "hoc. po- Lippelous . nudi fumus, & colaphis ceedimur, &inftabiles f eris de fe narrari voluit, quod vivus nullius !7. Nov, fumus, & laboramus operantes manibus no- Aoci poffeffor fuerit, Matth, 19. firis. Sed & ad Chriftum auda&er dixerunt : & mortuus alicujus- fepul-: L À [5 616 V. 27 chri inhabitator fit. "s LS' h Matth. 12, Ecce nos reliquimus omnia, & fecuti fumus V. l, te. Alias coederunt vallere fpicas, & man- À : XIL S. Francifcus Seraphicus "rogatusvas,nonav. | ducare. fratribus, quae virtus maximze gratos Chrifto in vita, nos faceret, refpondit, paupertatemeffe. Hanc IV. Deprimis Chriftianis teftatur S. Lucas in omni fermone Matrem, Sponfam, Domi- A&v l .v. in A&üs Apoftolorum : Omnes, qui credebant, 44- erant pariter, & habebant omnia communia. nam, Reginamappellabat. Cuin mendicum Chroy, I. quendam pauperiorem fe afpiceret,:quam ipfe p.1.2.c.10, Pofleffiones & fübftantiam vendebant, & di- eífet, ita fanéta quadam invidia commoveri: videbant illa omnibus, prout cuique opus erat. c ic [ T Anm)' Ri Imo SS. Hieronymus, Cyprianus, Bafilius folebat, ac íi in re magi a, multumque expe- tenda vinci fe viderct. Cum ad Principum p tr,3.C.1. driz.p.3. putant, Fideles jam tum votüm paupertatis menfas invitabatur, non ante eas adibat, quam. emififfe, idque colli & Sapphira datis. 8unt ex poenis ab Agania 1 aliquot panis frufta per viciniam mendicaffet, quae deinde in 1nenfa cum . gaudio. expone- Petrus- V. Cum S. Hilarion ex Orione integl.'am le- bat. Curm Guardianus quidem cellam ei ex Ls 605 Sanch in gionem malorum fpirituum fugaffet, ideoque gc 3! tabulis obiter dolatis praeparaffet, non prius regno Dei Orion magnam pecuniarum fummam ei ob- p.5.c9. illam inhabitare voluit, quam parietes ramis f- 5400 tuliffet, refpondit S. Hilarion, Num vis, utme viminibusque cont invadant fugati Daemones? an nefcis, lepram exhiberent. exti paupertatis fpeäcxi'em m Naamani Giezi fervo Elifeei adhsefiffe ? Cum- U AH $C lara usque adeo paupertate'm a- S. Antoni. i ie Orion urgeret, ut faltem pauperibus di- mabat, ut privilegium paupertatis ab Innocen- ?s apud , i i ribueret datam' pecuniam : iterum refpon- atum dit Sanctus, quin tu potius, qui melius noíti tioIV. petere aufa fuerit ; qua petitione mirifi- l.1c.3« ce delectatus Pontifex non folum conceffit, auperes, ipfemet diftribue: Scias quippe ve- quod petitum fuit, fed cum incredibili volu- lim, multos per eleemo f ptate totum manu propria confcripfit. avaritize vitium incidilfe, ynarum diviüonem ,»in XIV, AbbasIfaac cum eum difcipuli crebroSpee. Ex- 3bid, VI..S. Arfenius cum mortui fratris teffa- monerent, ut pro ufuü monatterii poffeffio- empl. d. 1; (pentum, quo bseres declarabatur, ej oblatung nes, quae offerebantur, acciperet , ille folici- ** 38* e N 764 Bibliotbece Mamah's Concianqtoriïc Utilitae. tus füze paupertatis &u&es, fortem feritentiam Perrus tenebat dicens, monachus, qui in terrra poffef- XX Cum S. Ar elius & S. Natalia appro- pinquante jam martyrio, ex SS. Flora & Ma- anch. p., fionem quzxerit, monachus non eft; fic quippe . €.9. £ metuebat paupertatis füze fecuritatem amitte- ria Virginibus martyribus fibi apparentibus 93 Ze & re, ficut avari divites fole usefiiffent, cui facultates fuas relinquere de- 5 nt.vpgritur'as divitias berent? refponderuntillae : Date pauperibus, —— w«— "À E o R Ex Vitis: XV. S.Be ffarion preeter tunicam, palln la- ut pauperes moriàmini, ficut Chriftus, & ex PP. ciniam, & Novum Teftamentum, quod femper hoc mundo exeatis, ficut intraftis. "XXI. S. Andreas, cum filiam Regis Pole- th.f 54v infra brachia geftabat, nihil fibi ex omnibus u refervavit. . Imo cum in demortui & inhumati mii fanaffet, illique pater magnam pecunize spec- d(: I cadaver indidiffet, etiam huic dimidium palli- fummam offerret, intrepide refpondit, fe non "1708 PA um fuperinjecit. . Inde ultra progreffus, & a propter aurum & argentum veniffe, fed ut vi- mendicabulo ftipem rogatus, cum nihil habe- am vitze Regi fubditisque mnonftraret. Quod yet, tunicam exuit, & egenti dedit. Pofthzec di&um admiratus Rex, fe fuosque in gremium cum decori ratio vetaret, eum in publico S. Matris ecclefize recepit.- comparere, ab honefto viro in an gulo nudus COT S. Stephanus Ordinis Grandimon- rb. , 538. deprehenfüus , fegmento fagi fui tectus eft ; a tenfis Fundator cum a fuis quaereretur, quo- quo cum interrogaretur, ecquisita eum Ípo- modo poft' obitum ipfius fe alere deberent? fiaffet, librim oftendens, hic, inquit, eo me refpondit, fe Divinze Providentize eos com- redegit. Tandem nequelibrum retinuit, ut eo mififfe, quae paffura nonforet, ut neceffaria vendito pretium pauperibus elargiretur, fic- Beyr)iyck alimenta defint, fi paupc :atem amaverint, fe-, 1016- f, que ipfius libri monitum im pleret, quo dice- cus verofi abjecto Dei timore ad fpes huma- L m. bat: Vade, vende omnia, qu nas confugerint. » E i habes, & da pauperibus. V r XXIII. S. Clara fü is fblï'ofr.ibus*' dicere fole- Platus 1.2. Marulli, XVI. S. Elifabeth Pannonize Regis Filia, & bat, tum demum fuum Collegium ftabile ac e. 2 Landgravii Thuringise uxor, usque adeo pau- firmum futurum, fi propugnaculis & moeni- €. —80 hons pertatem diligebat, ut & viliffimum fzepe do- bus paupertatis quanr maxime muniretur. mi amictum indueret, & in ecclefia audiendze XXIV. S. Lydwina triginta annis pauper- Lippeous pic.15g1 concionis gratia non nifi inter infimze fortis rimanm vivens vitam miferantibus dicebat : to. 2. 14. H 7- mulieres confideret. Poft mortem mariti om- Satis abundat, qui eo, quod habent, conténtus &pril, . nia quae habuit, pauperibus diftribuit, con- eft. Etf mihi communes cum hominibus ftruttoque diverforio feipfam segrorum & pau- non funt divitiae & deliciae, funt tamen cum perum miniftram fecit, nunquam leetior vifa, multis.communes paupertates & miferise, 2 . quam cum inter mendicos fe accenfam vi- qui bus ego abundans Deo gratias ago, & dens panem & hofpitium quaefivit. D quiefco. Baronto,- . XVII, Burchardus Wormatienfis Epifco- XXV. | Ob*tulitj?&uidam, frater. feni þä:u"— Vita PP, 1 — — —— AL anti. pusex hac vita migraturus, itafuos alloque- niam dicensei : Habe hanc pecuniam ad ex- 6-. 1016.. — batur: Hefterno diefui unus ex ditiffimis, fed penías tuas, quia fenufti, & infirmus es (erat INTIT ja m exfpe&o, quod mox füturus fim, ut fter- enim lebrofüs) cui fenex refpondit: Tu poft LE cus & cinis. Talis eft gloriatio noftra, talis eft fexaginta annos venifti auferrea me nutrito- dominatio mundana. Nudus quippe egreffus rem meum ; ecce enim tempus habens in in- fum de utero Matris mease, nudus revertar il- firmitate mea, nihil indigui, Deo tribuente & luc ; nihil praeter peccata mea reportans, nifi pafcente me. x Dei mifericordia exhortante aliquod bonum . AXVI. S. Francifcus Seraphicus ante om- $ Bonav; h MLA UTR fecerim aliquando, hoc apud Deum inventu- nia fuis paupertatem commendabat, dicens, in ejus rum me effe fpero. Tum miniftri preefentes eam effe viam falutis, humilitatis fomentum, Via. thefaurarium Cameram aperientes praeter ec- clefiafticum thefaurum, tantum tres denarios, perfectionis radicem, & ab ea.multiplices fru- étus exiftere, quamquam occultos & paucit- quos in loculo, dum alias pecunias pauperi- bus diftribuit,reliquerat, invenerunt.Sed & fo- ümis cognitos. N Chren, ror, aperto, quod illi foli donaverat in memo- ! | DDignitas. - frns, P riam fui, fcrinio, non nifi hifpidum cilicium QQLQ, cl & catenam ferream ufu attritam reperit. . XXVII. S. GregdriusNazianzenus de feipfo InApþolqg. l) Manfidif. XVIII. S. PhilippusNerius dicere folebat ; ita fcripfit: Sed paupertatem & inopiam ex- 3..2, vellem, quod ad tantam regideres pauperta- probrabunt: atiftze funtdivitiae meze. — Hzec tem, ut unico Julio opus haberem, nec menon folum gloriantem, fed etiam arrogan- | eü"et,— tem fecit. Videntur enim mihi inimici mei, qui illum mihi daret. Ma»üait. XIX. P. Giojofa Capucinus, qui unus ex dum hoc objiciunt, quod in veftigiis illius in- cedam, qui propter nos inops factus eft, cum 3! n' I. primis Franciee, multorumque ftatuum,& ter- effet dives. . Atque utinam exuere.me pof- ritoriorum Dominus fuit, faccum fuum, nec non & habitum f»epe indicibili cum Jeetitia fem panniculisifüs, quibus circumdari videor, ut nudus effugerem fpinas faeculi, quse reti- ofculari folebat, in hzec prorumpens verba: O nent, & revocant pergentes ad Deum. * 1ni habitus, parum agnitus, paucisque notus ! » inaffequibilis enim pariter, & inexplicabilis XXVIII. S. Francifcus Seraphicus, cum ali- spec. Ex. quando: vidit fratrem Maffeum plura fruftad.7.ex.a8« 1 eft quiés & tranquilitas interior illius, qui pau- At o pertatem ex toto corde amplexatur. panis, quam fe habere, valde gavifus dixit ei- — lüm' dem j Titulus CXH. Paupertas, 765 -u dem : Frater mi, thefaurus beatificae pau- Belgio afferri curraffet, eo mbrtuo,, tam Prior, -ing, h . pertatis tam divinus eft, ut nos digni non quam reliqui Fratres, qui eas veftes induc- STIONA Timus illam in vafis noftris tam vilibus poffi- rant, fcintillas in morem candentis ferri emi- 3*53?. dere , cum paupertas fit illa virtus, per quam cantes viderunt, & tanquam laminis canden- ) cunca terrena & tranfitoria calcantur, per tibus fe aduri exiftimabant. s quam omnes obices tolluntur e medio, & li- AXXXVI. Cum alius quidam Cift Erciehfïs Abbas Philippo Regi Romanorum anguftias þere Domino Deo mens geterna -jupgitm. fui conventus efüm dolore exponeret, Philip- lb fo MQ. | S'ucunditas, OXX pus calceos Oratoris intuens , fatis quidem, T Exæmp. uit, domus veftrze anguftias vel tacentes XXXIX. Cum faber quidam ferrarius i a Spec. d.5 magna paupertate conftitutus , nihilominus :: cei loquuntur, ut, quze in folvendo qui- l ex, 69. inter labores canere fuiffet auditus, dives il- dem, quod pro corio debet, effe videatur. XXXVII. Juftus monachus, quia tres au-1.4. Dial, li vicinus utpote continuis folicitudinibus reosafratre fuo faeculari pro tunica paranda, gravatus ei jucunditatem hanc invidens, eo abfente, loculos pecuniis plenos in officinam infcio Superiore, accepiffet, S. Gregorius eum ejus conjecit, quibus inventis cum faber in morbum lapfüm omni communione priva- L o ri, & extra fepta monafterii fepeliri voluit . canere defüiffet, idem dives caufa filentii co- nita, pecunias fuas efle dictitans repetit, cum publica hac imprecatione : Pecunia tua í mulque antiq tecum fit in perditionem. Quo fac&to Fratres 1 tuit. a uam ei mentis flætitiam xfefïia : commoti, omnia fua in medium attulerunt. Beyrlinck - / XX X. Cum S. Hilarionem latrones infe- . KXXVIII. Cum Eremita quidam imagnee Joh. Dise, to, G. fo o n ftantes quaererent, an non timeret? Ille fi- virtutis a Deo oftendi petiilfet, quantam oJim in vit. S. remunerationem ab eo 1íperare poffet, & €e& € j mf:j '' cutintrepide eos fufceperat, ita pari confi- quondam per revelationem cognoviffet, ean- ** Datis]a, Reo GI ? L dcntig refpondit : Nullug latrones non timet. 'dem fibi cum S.Gregorio V E -'.'.b nogloriam prae- paratam effe, comparens fuam paupertatem Paupertatis iolate pune. cum S. Gregorii divitiis & dignitate, dolens- Anni.Ce. XXXI. Frater Bernardinus Genuenfis fà- "iytote que, fe fua paupertate & poenitentiis non ma- puc.1581. cerdos moriturus, a dazemone violatee. pau- jus prsemium meruiffe, audivit Dominum in TUPAIN 072« . pertatis accufatus fuit, quod plus lini cerati. fomnis dicentem : Quando divitem non facit ! :quam neceffitas poftularet, no&u confüm- poffeífio divitiarum , fed. cupido, cur audes ) m pfiffet, ideoque Fratribus Litanias recitanti- | paupertate tuam divitiis Gregorii comparare ? bus affiduo tam modicum dicebat: tam mo- Qui magis illam felem, quam habes, quotidie ) dicum, paulo poft rediens ad fe interrogatus, palpando & fovendo diligere comprobaris, . quid verbisillis fignificare voluiffet? Refpon- quam ille, qui tantas divitias non amando, dit, daemonem ex omnibus fruftulis lini cera- fed contemnendo, cunctisque liberaliter di- V.L g. ti volumen ingens compofuiffe, & de hoc an- Ípergendo largitur ? " te [Judicem accufaffe. XXXIX. Frater quidam Laicus, cum Pfa]- Chron. $. XXXII. In conventu Ármarienfi ii Beleio Franeifc. É terium, infcio Superiore retinuiffet, & eo fze- P. 2, l ga - Ibi. 1589. C] ericus egrotus de lalute defperare coepe- pius id exigente, tradere noluiffet, in pertina- n. 84./ rat, & Guardiano caufam roganti dixit, dae- cia tanta mortuus, poft fepulturam, incondi- e ;s. monem adfuiffe, & ob fcopas inconfülto Su- ta vocein choro ejulare coepit, adjuratusque periore occultas damnatum dixiffe, fed Guar- a Guardiano, & quis effet, edicere Juffus, re- dianus re indicata quietum effe juffit. fpondit, fe effe Fratrem heri fepultum, & ob Ibi .1579. XXXIIT. Frater Joannes a Caftro in agone Pfalterium non traditum zeternum dáamnatü. $ Donty, n. 63. acerbe flens dicebat, daemonem adftantem fe in eus XL. Alius quidam Frater diabolum circa Vita, cernere, paratum accipere in infernum, ob agonis tempus fegmento Jacerze vefti refarci- purpuraceam imaginem, quam alteri clam furatus effet: ea in regulis inventa reftituta, endze occulte ab eo fublectum, infidere ac lam- bere vidit; quare accerfito Superiori pecca- fucceffit B. Virgo cum S.Francifco, & is tum fuum cum dolore confeffüs, in gratiam iulete eft mortuus. N .€ :hron'. XXXIV. S. Francifcus cum Frater Elills þcum'Deo rediit, dæmonemgqe fugavit. Franc. p. Generalis Ordinis veftem fibi oblongam, un- 2.1.9. C $. IV. nApolop 19» dantem, & manicis follicantibus inftru&am, ipfaque materia pretiofam paraffet, eam fibi parum concedi poftulans, coram Fratribus in- EXEMPLA DOMESTICA. duit, & oimnia concinne difponens, & thra- I, S Ignatius paupertatem ut matrem & &de Mätï. l $ fonismore fe rircumfpiciens dixit ad Fratres : * Jebat ipfe fingulari ftudio, & ab aliis €8« Salvete magnifici Viri : Tandem factum illis coli volebat: hinc, ne quid contra eam ftupentibus, abjiciens veftem cum indignatio- permittere, quadraginta diebus deliberabat, ne dixit : Íta quidem fpurii noftri Ordinis ve- an pro templo Profefforum redditus ad- ftiti incedunt. Deinde refumpta humili vefte, Tnittere deberet. Sed & zegre ac raro per- vultu ad lztitiam &. fuavitatem..compofito, mittebat, ut e profeffa domo aliquis in paupertatem & humilitatem iis denuo com- Germanico Collegio vel Romano verfare- mendavit. tur, uid ex Collegiorum fru&ibus ad do- a ecIe ]. de vit. XXXV. Cum. Abbas quidam a Saxonia € mum rofeffam perveniret. Cuidam effli- Bartolue 3tluft, Ord- au i.gsnag" Ciftege. patrio panno.mon contentus, p retiofume cCump pertatem exhorrenti dixit, m agis me- * ' Atuen- : Bbb bb, [ Biblotbece Manualis Concionatoriae 266 cifcum Affifium ut nomine , fic & moribus V [j tuendum effe timorem p "aupgirtätis , quam PIZW ipfam paupertatem. feferre coepit. Propriam illius familize ir- nl( 0 Narratio II. P. Sebaftianus Barrada vix perfuaderi opiam admirabundus adamavit,& fimul atque Col Grat fe focietati votis inftruxit, pecuniam exinde in Itinera poterat, ut patienter in Collegio tanquam Pro- rio Fil, feffus viveret, non credens laborem fuüum in non contrectavit. Itinera ingreffüs adduci Í lírael, fufficientem utilitatem aliorum cedere. Quo- nunqam potuit, ut vel fyndonem mundam va- pi iel letudinis caufa circumferre comitem patere- gt circa perpetio apud. Superiores inftabat, ut vel apud externos, vel apud Noftros exhorta- tur, ne quid in paupertatis jura peccaret. Sa- ri fibi liceret, ne ignavo otio velut fucus alie- go in itineri aut ch amyde non alia ufus, five hyberni, five zeftivittemporis hora effet, quam nq melle frueretur. allio quotidiano, quod invertere, duplicare- Paupertas in .Necebüäriorum- que folebat, ne luto inquinatum deterius fie- Wi o carentiq. ret. Petafum unum fatis ajebat effe, arcendis p,l.l. I cceli injuriis, five fol arderet, five imber de- liia.SOC.'. ^ HI' P; Andreas Oviedo etiam dum Eplfco- cideret, ventique flarent. . Ocreas pedibus ut 001151 E q.019, pimunere fungebatur, tantze erat paupertatis, lbl p'zl'l' indueret, impetrari ab eo non poterat. De 1 ut, cum Sebaftiano Regi Lufitanize fcriberet, Je&ulo nihil laborabat , nullum velum aut folium illud, quod initio Breviarii erat, ufur- peripetafiata appendi in hofpitio permitte- pare debuerit. Et cum Pio V. fcriberet, extre- mas foliorum Breviarii partes abfcindere, &, bat, id genus commoda fugienda preedicans, quod mortis germanus fomnus appellaretur : ji ne diffluerent, filo connectere debuerit: quas Sitos vero in fepulchro brevis urna caperet, literas Pius V. nunquam fine lacrymis legit, minimeque fumptuofa, e & afpexit. s ätres t'anta' urgebantur - Xl. P. Petrus Faber cum ei aliquando re- Hift. Soc. Vil Ibij, IV. Salmanticze P pentina quaedam in animo cogitatio futurzeP: !« t^ $ 8 inopia, ut, cunr econclavi facellum ador- fuis in zedibus egeftatis occurreret, ftatim de-'' 34* naflent, picta tabella non fuppeteret. Quam crevit, quotannis fe omnibus rebus, quze prae- pauperta tem confpicatus civium unus, eam chartam füis manibus revulfit, aliamque pi- fentem ad victum & cultum pertinerent, peni- tus exuere , ut Íe fppüato, ïnihi-l egentius . &am, & quidem ele gantem tabulam fubftituit. Tbi.1,9. n. V. Complutianno 1549. cum Petrus de Sil- j ïII'. P. Balthafar Alvarez horrebat res cu- Vit. € &« Vitit 1 65. va defunétus e ffet, facerdotalem funeris cul- Y riofas etiam pias fecum geftare, eo quod hu- * ? tum ob paupertatem Noftri non habebant, jusmodi rebus cor religiofi nimium adhzere- quod admiratus Francifcanus qp.idam pius Ícat. Exhortationes fuas non in munda char- iponte neceffaria obtulit. Ibid. lq 1 4 VI. In Brafiliain Urbe SalvatorisAn. 1574. ta, fed inoperculis literarum fcribebat. Ma- Juit aliquot paffus impendere eundo in Biblio- n.317. RNoftri in tanta vivebant paupertate, ut fractis thecam, quam apud fe concordantiam habe- viribus, colore exhaufto, fpirantium mortuo- re, ut paupertatem magis coleret, rum viderentur eff.gies, quze tamen omnia ob Viit t . XIll. P. Sebaftianus Barrada diu nullum h dulcem Chrilïichvaritatem gaudenti animo to- habuitlibrum ad manum, nifi S.Scripturam & lerabant. Concordantia, ita ut P. Suarez miraculi loco Ib.lu I 66 BU VH. Initio Collegii Senen fis anno 1556. effe dixerit, tales ab ipfo libros in tanta li- L éinec menfam, nec fellam, nec fcrinium, nec quatuor primi Patres in domum inanem du- librorum penuria, & ftudiorum incommodi- tate editos effe. Commentationes multastan- Vieltg fcabellum babebant. Unde libellos & veftes tum in tergo Epiftolarum fcripfit. 5 auculas in pavimento collocare, & ad fcri- b endum le&o pro menfa uti A(co,geb-a'ntulr, | Paupertas in ve[titu. Ht oe Paupertas in Superþætbrum XIV. S. Ignatius initio fuze converfionisVit., 1. c. p lj talarem ex canabina tela afpera & aculeata in $ 'Vital.l.- : th]1. S. Franíc ifcus Xaverius Roma in In- modum facci tunicam tulit, fune pro cingulo ci ,V' diam proficifcens nihil fecum praeter commu- ufus, calceos ex fparto contextos, & ad aquae ufum cucurbitam habuit. À nes veftes & Breviarium tulit: &aLufitania XV. S. Francifcus Xeverius tunic a canabi—Vitak 1 2.C, nihil nifi vulgarem lacernam & paucos libel- - los, obtrudente Comite Caftenario fervum, na, more pauperum facerdotum, rejecta un-2. mihi vero inquit Xaverius, harum manuum dulata, quze offerebatur, fe induit, Adduci üfus dum erit, alio miniftro opus non erit. non potuit, ut calceos noves lacerorum & detritorum loco fübftitueret. Vita, IX. B. Aloyfiusin paupertate magis requie- fcebat, quam in.divitiis. Nunquam librum in XVI. S.Francifcus Borgias calceos novos Vital.4. c. induere detre&abat, bienniovix atterens. Ca-2. ufu habuit, quem fecum ferre liceret. Com- ligas item licet pannofas ruptasque haberet, munibus in cubiculo utebatur imaginibus. Montellano in Nullum librum, nifi quo uteretur in cubicu- non mutabat, ollegio ver- LE lo, fuftinebat. fanti femoralia nova muneri oblata cum S0- l4 X. S. Franfcifcus Borgia inftar boni nego- cius no&u le&ulo appofuiffet, experrectus - US* Vital, 42 6€,2. tiatoris inventa hac pretiafa Margarita dedit Francifcus notata fraude vetera repetiit, o« - omnia füa, & comparavit eam. . Didicerat vaque reddi juffit. abebat, verum effe illud ora- CVII. P. Claud ius Jaius in uf Magnatum Bi!ï-Sot-k* : perfuafamque h eulum , Pauperes Spiritu beatos fo?fe S.Fran- XVIIII 12, n..;i.'k pi^ odetx;to femper vilique eultu utgbätug-. - Jüuus CXII. þizz'tþe'rfas.: !d x 763. Vitn Itia. — XVIIT. P Sebaftianus B;arf E gprefixa. da vilem ve» alibi fratres no&ri;utun&ur,delïderioillos afe l? ftitum fuas delicias vocabat; dere , fiquidem Chriftus in arétiori 1 l An. 167206. XIX. P- Thomas Sanchez nunquam nifi ex onge lo« ;Coll.Grau. co, nempe S. Cruce habitavit. q obedientia veftibus novis induebatur. Gale- XXIX.. P. Alexander Hunneus enixe a Su- Va. ruse ] jus tam detritus erat, ut prope albus ef- fec&us fit. perioribus contendit, ut fibi in incommodiffi-« Diblioth. mo totius Collegii loco & cubiculo habitare T d u XX.. P. Everardus Mercurianus, "quartus liceret, quod tandem obtinuit;. e lufgt.&oc. Generalis, tantus erat paupertatis amator, ut tuus eft. . in eoque more g - aliquando lacrymari propemodum vifus fit, . XXX. Tilmannus: Landsman per annos An. tf ;.Xguod novum amictum induere jubeþatur—.: duodecim cubiculum ad. gradus habebat ,. in Prov. e . Paupertas in vittu,. quo interdiu Sutoriam exercebat, no&u vero 'hem. 8 »: . ftratae culcitree indormiebat, Coil. Dif- e- Hifl. Sec. | XXI. P.]o fephusAnchieta cum fuis non nifi - feldor. mnh AXXXI Joannes Ruiz paupertatis ädeo e ? pienfe, lh !4 potione ex aqua & millio co&ta & pro efca le- rat ftudiofüs, ut femper cubiculo caruerit, & Án. 1607 e D. 1'15. guminibus & oleribus vefcebatur. in nefcio.quem angulum fe abdide ut mira Prov. Per- Ibu p-islv ) d XXII. P. Francifcus Villanova pauculis fie- : lt f. 123, cum paupertate cubabat.. uan. Coll, pe fruftillise menfà fociorum relictis vivebat : Linquia« eximium fi quid offerebatur , rejecit, 'ad- 3 Paupertas n tnuneribus recufandis. /' , bem,e. dens, ne contumeliam fibi facerent, religio- / fo quippe probrum ingens effe, in bona vale- UCXXIIL 8. Francifcus Xaverius cum Ámane Vita l46 tudine non vefci cibis communibus. In ho- gucii Rex magnum a [ [v fpitiis nihil ad ir| argentique pondus ?. Hf $, pauem, niü lübinde parum ca- obtuliffe t, remiífis illis hoc unum Regem pre« Íei addebat. cabatur, ut facultatem feminandi Evangelii 9pt Iu!fo-j', Vita 1.:1. XXIII. S.Francifcus Borgias adhuc frecula- LL & 3. concederet. Unde admiratus Rex tantam abe ris coena fibi perpetuo interdixit. Inprandio ftinentiam afpernantis, quod alii per ingenes ita parce viéütabat, utherbis & leguminibus [ . tia fretorum terrarumque pericula peterent, S coctis tantum uteretur, pane folum & frigida non dubitavit ejus religioni favere; cujus vir-1, 6» e.1 contentus. Lau E titias & edu].ioruxn' fercula re- tutem füfpiciebat. . Hinc etiam concionato- « Touebat. l— Vlt- e' 50 Vita €; 14. res hortabatur, ut, ubicunque eis res ad vi« Jb XXIV. P. Leonardus Leffius pluribus an- &um neceffarize fuppeterent, nihil ab aliis ac« n. 79. nis in diurnam fuam refectionem folum par cipiant, quod dona libertatem eripiant. Coe- ovorum, & pultem ex aqua & pane ( pane- terum fi parva quzedam mitterentur, indicia tellam vocant) admifit: & ne Superiorum benevolentiee verius, quam munera, non effe l. liberalis charitas delicatiores cibos edentulo . jam feni otferret, interceffit. - refpuenda, ne amicitiam refpuere videaris, Si quando magna vis cibariorum miffa fuerat; ea valetudinario, carceri, czeterisque eperiti« . Paupertas in j«bitatione. bus dividebat, ut omnes intelli " gerent, iftarüm » "Mialie, XXV. S.Ignatius licet jam Generafis in ctiam rerum maximam cubiculo tenebricofo & perangufto habitabat, eribus. - partem difpertiri paue U d N- . quod viginiti novem palmis longum, latum XXXIIL. P. Petrus Faber iondum condisHift. Sos. quatuordecim ,. altum d D ecem erat, & Iïmpli— tis conftitütionibus proprio voto fe obligavit, P* 3. Y« citer elaboratum. nunquam fe pro Evangelio, tiffzeve facrifi-3 Viglrce XXVI. S, Francifcus. Xaverius segtotans . €io, vel confeffionibus excipiendis quidquam , — 15. Mozambici ex febri, licet multae domus offer- accepturum, ac ne annuis quidem fructibus " N rentur, in valetudinario tamen communi in- lib eraliter ufurum, nift a poteftatem habente. ter zegrotorum turbam femper jacuit. - cogeretur , quod ille votüm inter magna Dei - Hit, Soc. — XXVII. 5. Francifcus Borgia juffit noftris M Wicl 16 dona numerabat. Idem Moguntia: difcedens, Vit. 1.4.4. pe 1. 1 14 Septimancee domiciliu;a exftrui ex rudi ma- cum ei Cardinalis fpeciofa Inuhera, vas prse- a$e ^ teria & ceemento, quzefuis humeris una cum lertim argenteum magni ponderis obtuliffet, | Tyronibus comportabat; parietum vero lo- I remifit, dicens, fe non ex iis elfo, qui argen« co ftoreze fragiles per exigua loca diftingue- team fupellectilem, fed qui bona füa fecuim Ibü 1.83. bant. ldenm Hifpali confpicatus domum in portarent. Altero tamen die cum ei Cardis Vi Ia noftros t:ifus a P. Joanne Suario paratam, tam h nalis ipfein Breviarii thecam cerituim florenog ornatam, tam luculentam graviter eft com- injecilfet, ne contemnere Antiftitem videre« | mutus, & cum P. Suario conqueftus. Unde ERN tur, accepit quidem, fed ftatim vel Lovaniena T. paulo poft in aliasruinofas anguftasque migra- fibus Sociis in fummna paupertate conftitutis, vit, quae, cüm ubique rimas agerent, & imbri- . vel aliis pauperibus difiribuit. Idem rogatus Vi e bus effent perviae, crebro fiebat, ut non modo , veruim etiam cap ab eodein Preefüle, quod pro tantis laboribus ) cubile [u ut ipfum fumma ho—* peteret ? refpondit, ftipendium, ampliffime minis cum voluptate perplueret. Prseful, jam prideri acce Hit. Soc ^ XXVIT. P. Jofephus Anchieta ad S.lgnat. pimus, quod nullis Vit. . ^ unquam meritis adae quare liceat, cum digna- t t- ln cferipfit, fe cum aliis viginti in paupercula do-- 115* 'tus eft Deus,voc atione füa fan&a nos VOcare mo, luto & li;niscontexta, paleis cooperta, -dn opus Eyangelii, ut Bratis daremus,' quod quatuordecim paffus longa, decem lata babi- grátis accepimuüs, - tare, ibique fcholam, valetudinarium, dormi- AXXXIV. P. Jacobus torium , caenaculum , coquinam, penum eRe. Laynesin expeditione H:f $o4, iif Africana nihil unquam de conquifitis afe pro P«t«1.1e. / an' ' Nec»tamfen amplarum habitationum, quibus aegrotis fqbü di*esi diis ]ï)ro»fe uf;n*pabat : niliilunq ab 9 768 Bibliothece, Manualis Concionatoria Pä ab aliis toties in gratsee memorize monimen- ginem dediffet, non impetrata , Superiore ä (quem tamen quzefierat, facileque confenfu- Ü tum oblatum accepit, quod eum in magna veneratione apud omnes pofüit. midlltSI nn XXXV. P. Aaroz cum aliquan do in Hifpa— rum *Fputarunt ) facultate, nia concionaretur, finita concione pro con- | &!eirlinck- n $. VIL. ii at fuetudine loci magnam ei pecunize vim ob- ï'ï tulere, in qua repudianda ita certan dum fuit, /CEXEMPLA PROFANA. b ut populus a4 ftrepitum altercantium accur- ates Thebanus cum fe Philofophize ac5. Hier. ex. rerit, qui re cognita non fine fecunda admur- I. Cr * € ad. JUL yanf if muratione difceffit. Cum dein celebris quidam virtuti Athenis mancipare vellet, Jau- 51b [/ concionator diceret Dominicano cuidam do- tiffimum Patrimonium vendidit, & magnam ^ ^€ V inde confe&am auri vim in mare projecit di- &o, Patres Societatis magnum facturos fru- &um,; fi univerfi in hoc concionandi modo cens: Abite peffum malze cupiditates : Ego convenirent, fubjecit Dominicanus: non in vos mergam, ne ipfe mergar a vobis. II. Photion paupertatis re tinentiffimus , Rodr. p.3a g hoc fümma rei vertitur, fed in eo, ut univerfi conveniant in factis, Deique verbo gratis ubi- cum ei Alexand. M. centum auri talenta (quae tr-3» € 4* que evulgando: facile dein, quantum ad pie- fexagies mille aureorum füummam conficiunt) dono mififfet , fertur ex Pontitoribus quaefi- tatem opus erit, in di&iohis(forma* conve- nient. viffe: cur hanc mihi pecuniam Alexanders cumqueilli dicerent : ob folam virtutem tuam, ; Paup;ftas in Mendicatione. & quiate omnium Athenienfium optimum ju- vVialre XXXVI. S.Ignatius initio fuze converfio- dicat: refpondit: Sinat igiturme effe talem: Biatri.s ï 5.l. 1,c.1.nis Manrefze quotidie cogebat ftipem. . Idem & cum dicto aurum remififfe. 4 L -]lI. Diogenes Cynicus, cum Rex ! lexan- S.Bafil.hov ftudiorum tempore quotannis in Belgium abiit, & ab Hifpanis mercatoribus pecuniam der inopiam ejus cernens, diceret illi: multis?4- ad ftudia neceffariam corrogabat. rebus egere videris: petefisigitur, & dabo: generofo animo refpondit :. Utri vero, o Rex, ViItalt.c XXXVII. S. Francifcus Xaverius. cum in plura deeffe autumas, mihine, qui praeter hanc ä /x4. Indiam veheretur, licet ei omnia neceffaria a Botr. p,j. Praetore offerrentur, ipfa tamen reJectis om- tunicam & manticam meam aliud plene nihil nibus non nifi mendicato vivebat. , * j quzeto ; an tibi, qui, ut regno Macedoniae HIS-C'SJ ( at, alia adjucias, tot difcriminibus caput tuum I Vitalac XXXVIIL P. Petrus Faber, ubicunque er 25. conabatur, oftiatim alimenta perquirere, aut, objicis, & cujus cupiditati explendae vix totus fufficit orbis ; ne ego te multo ditior opulen- fiid non poffet, certe voluntatem accendebat, i^ tiorque fum.. &i áta, fi poífet, mendicandi. 4conft. | IV. Socrates, fiquando forum tran fiens re- Laert. . & ",Paupeftas in nbn dando É9 | aäcfpïæzd&ïf rum venalium copiam intuebatur, dicere fole- | ^ absque facultate. ] bat: Quam multis rebus non egeo! Judicabat 4 1 M.S,.Ingol. -EXXXIX; Anno 1556. ultimo Maj i n fe&ö etim efle Diis fimillimü, qui quam páucifüimis egeret, cum Dii omnino nullius egeant rei. SCttyl f"?f htF N SS. Trinitatis juffit S. IgnatiusP. Sebaftianum V. Ari ftides Athenienfis publice dixit, poffeBeitlinck, ; hus Romzum Rectorem publicam difciplinam li facere in medio Refectorio per unum Mifere- fe honeftius veriusque fua inopia gloriari, qua te- 6 £. re, & preeterea in parva menfa comedere cum Calliam Athenienfium ditiffimum immenfis !!9?* Tikt i opibus, quas poffideret. Complures inveniri, folo pane & vino, fequenti vero die etiam ni- hil comedere, priusquam quosdam Orbicu- qui fortunas fuas in turpes ufus collocarent: los fan&tos C Agnus Dei vocant ) ad ipfum tu- qui pauper tatem generofe ferrent , perquam i aucos effe, nec paupertatem cuiquam, nifiin- liffet, eo quod absque exprefla licentia Supe- vito, effe indecoram. Cum dives quidam ei rioris, quibusdam e noftris fimilia munufcula N diftribuiflet. paupertatem objiceret: dixit : Mihi quidem. nihil mali adferet mea paupertas, tibi vero di- hys Vitá, XL. B. Aloyfius papyrum rogatus , non vitiae non paucas perturbationes. " prius id dedit, quam aSuperiore dandi facul- * nondas tot vicorlisPlutareh; - tatem obtinuiffet. 5 VI. Thebanus E pami inEpamins NVita itiner. clarus imperator, divitiarum abftinentiffiuus, XLI. P. Thomas San chez absQuef;fäbult-ate unica vefte contentus fuit, quam fi quando prafixa./ pihil dabatautaccipiebat, licet minutiffimum; &, ut ipfe fcribit, nec filum. vetuftate obtritam refarcire opus foret, domi us pro omni ufü claufum fe tenebat, Eum Thebani publica Vitac.14. XLII. P. Leonardus Leffi nopiam extule- vel abdicatione facultatem petebat, usque ad- impenfa & sere collocato ob 1 ta talenta auriEl'anus I T« 8.07. eo,cumExternus quispiam imaginemliquam runt. Cum Jafon ei quinquagin ln mififfet ; Injuriam mihi facis, inq uiebat, fimul- ! !« pro memnofyno peteret, eo ad portam relicto, tota domo diu multumque P. Miniftrum quze- que remiffo auro, quinquaginta drachmas a ci- reret, cumque P. Minifter in extremis finibus ve pro viatico mutuatus eft. Cum vero com- inventus, miraretur illum tantillam ob cau- periffet, fatellitem fü um a captivis pecuniam accepiffe, ei ad fe voc ato dixit: Mihi dafcu- fam, pedib us tam male affectis, veftiffima in domo difcurriffe, diceretque, Epicikize hic tum, tu vero cauponam eme, in qua vivas ; ln, non enim ulterius pericula adibis, cum dives locum effe : refpondit LeHiüs: Pater, prae- á fa&us fis. ftat ante fecurum efle. or annorum Deirlincig Vita p 2 XLIII. Joannes Berchman per totam vitam VII. Scipio quinquaginta quatu adeoto 6.fol, Ápacio nec emit, nec vendidit quidquam, p.139- deplgravit,quo d ahquwäo Fratricuidam ima- Pau'.' 11Q. * tulus CX II PWP&'" jas. 769 -s* yaucis fuerat' contentus, - Cum autem eiaui- aüdeat; & 6 jusdeni fuotem dam fcütum elezantur ap pore effe&tus expe- paratum oftenderet, riri non ftudet.. - dixiffe fertur: Atq uiRomanum civerm pareft VIII. Sicut qui perfonam pauperis in co-mema . in dextra fpem ponere, non in finiftra. / "Beirlinck. -- VIII. Demonax . Philofophus nullum un- moedia füftineret, inepte ageret, fi optimas quasque veftes corpori circumdaret, & mar- P ibi. f.114. quam fibi Viaticum praeparavit ; fed cum efu- füpium pecuhiis refertum collo fupenderet ; riret, proximam domum, quam apertam vide- i . bat, ingrediebatur, & victum ibi quzeritabat. ita parum fapienter agit, qui paupertatem pro- d ^ Centenarius deceffi feffus, omnium rerum, & quidem optimarum lat t, elatus publico fumptu. abundantiam quzerens, nüllum defe&tum aut Manfidife, | IX. JEli anus de fapientibus Graecis tefta- inopiam vult pati. z. n. 2, tur, eosdem, bonorum tem virtuofiffime vixiffe, poralium inopes dicereque folitos, * pau- Nece[fitas. pertatem fubfidium effe ad Philofoph 1lam , quia, quze Philofophia verbis perfuader e co- IX. Sicut ad folum Salomonis not nifi perDres, p D Q:',,O fex gradus aureos calcatos fuit acceffus ; ità ad Rof. c. 9. Ilal C, 4. ,. ,naturf gd ea gegit paupertas. folium in coelo paratum per aureos di vitia-S$. 3- rum gradus calcatos afcendendum eft. $- VIII. X. Sicut meritorideretur Pater, qui Filio a- Rodt, p.3. - menti proprietatem &dominium cultri adime-tr.3. c.15, ret, ufum vero relinqueret; ita merito quo- *SIMfLITUDJthg i que rifu dignus eft religiofus, ui alienze pe- | . t , Qüalitas*.' cunize dominum abdicaret, v el renueret, u- : fum tamen perinde ac Dominus retineret. | | I i i "piäktus 10 l. cut jumenta uti quidem poffunt fïäbu]o, ffiä!-äm | [| j :.;.73. XI. Sicut malorum omnium radix eft in- Platns1 s, ftramento, feno & tegumentis quibus- ordinata divitiarum cupiditas,atque adeo antec: 9. t dam; nec tamen hzec poflident, ob incapa- omnia exfcindenda eft; ita omnium bono- .citatem. dominii; ita veri pauperes fpiritu, uti quidem fe bonis poffe, n rum fundamentum eft pau P pertas, atque aute : effe Dominos credunt. on tamen eorum omnes virtutes reliquas exercenda. | XIL. Sicut nemo gravem habens farcinam Matth, ? | Rodr. p.3. JI. Sicut Pueri, fimul ac pomum autal iare- | 0265 cula illis eripitur,flere & conturbari incipiunt, per angu'tam portam intrare poteftnifi depo- V« 14« I natillam ; ita nemo per anguítam portam re- non item viri graves; itaqui in ftudio virtütis gni coelorum intrare poterit, nifi qui incom- | adhuc parvuli exiftunt, non item viri perfecti, modam affectio bonis iftis creatis per amorem adhzerent. " pofi uerit. nis e;'g'z; divitias farcinm dg- J tl SJgna.p, — III. Sicut ftatuze perinde eft, quidquid ve- |. 3.conft. $. ftium aut ornamentorüum ad jiciat, vel demas; 'l')'zilz'm.'x : A. ita verus paupertatis amator contentus eft, 1l quidquid ad fimplic XHI ; þfSic;üt nudt s Athleta fortius dimicat ; Rodr. p*.g; à em uíum ej cvoncedamur,- natator exuitur, ut fluvium tranfeat; viator re-tt- 3.€. 1. | vel negetur. £, Chryl. IV. Sicut qui dä;mum fïrzvlitl,v non ;hoc fpe- jectis farcinulis bene curfitat ; ita paupertatis - fick, - "ho. $5. ig &at, ne pluvia füper ipfam defcendat, aut ra- amator orania relinquens facilius diabolum f 1.ad Co. fternit ; marehujus mundi felicius tranfit; & D Xint, diusei incumbat, quando iftud nulla ope ca- : veri poteft; fed qui domus h:ec füftinere facile promptius ad patriam coeleftem currit. XIV. Sicut tres juvenes Hebrzei non. ado- $. Chryt. poffit: Et navem fabricans non hoc agit, ut ne rantes ftatuam auream Nabuchodonoforis, in l9- 22» ad s fluétus obturbet, & undze tollantur, fed ut na- flamis, tuti fuerunt; ita & qui auream monetze P?P* vis compages & lateraad omnia idonea fiant ; Itatuam non adorant, in flummis afflitionum. fic paupertatem fugere non oportet, fed poti- fecurierunt.. Id quod S. Laurentius Juftin. ita $-Laurentr us ftudere, ut miffa omni folicitudine, feren- exprimit: Sicut pueros Babylonicos non in-Jüft c:5. : dee paupertati mentem idoneam reddamus. : ïno*izy.mf V. Sicut Natura in corpore lhiumano, imo cendit ignis, fed diffolvit eorum vincula , fjc 48 *& vits eorum, qui in camino paupertatis gratias a- & in platis, tantum duntaxat accipit ex ali- gunt, folvuntur vincula peccatorum, & in- ircþ.- mento, quantum fufficit ad confervationem mihy cenduntur paup ertatis igene juxta iHud Ifajae : Ifaje e. 485 & augmentationem viventis; ita gratia quo- Eilegi te in camino paupertatis. V. 16. que & paupertas tantum preecife de bonis .. XV. Sicut fi Trapezitee pro vafe aureo autodr- P«3« 7 creatis fruuntur, quantum requiritur.ad vi- T« 2« Ce la tam fpiritualem animae confervandam, lapide pretiofo centum Philippeos offeras, ficiendam. &p.er-* quem is domi fice adhuc habet, jam tum vas t Tdem. illud adttlapis tuus eft, etiamfi nec dum fit tra- - MI--SiCut is, qüi aeftuat: veftimenta exuit, utretrigerationem quandam percipiat; ita qui ditus, quippe jam tuo sere coemptus ; irare- gnum ccelorum eft pau seftuDivinze charitatis accenfus eft,abiicit a fe, eo, quidquid habet, expofuit. " * peris fpiritu, q1/11'. pro 3 quidquid ad honeftatem neceffitatemque vi- XVI. Sicuti tze tam corporalis, S, qui praedium aliquod aut op-Matth, 1. rium non- apparet. E quam fpiritualis neceffa- pidum, ex quo copiofos proventus fperat e-V-29. Mem, mere decrevit, libenter majorem partem, aut VII. Sicut gen ul inum fe filium miriime pro-J bat, qui matrem non modo publice confiteri: totam etiam pecuniam pro eo offert; ita qui novit, quantos ex regno coelorum olim pofa erubefcit, fed etiam paffim oftendere non ve-. fidendo fruc&tus fperare queat, merito omnia 1 tetur; ita paupertatis quoq; amator cenferi non fua bona pro eo comparando o J flert, & Chria me?etnr, qui contra eam, freqqenter peccare - 4to in pauperibus diftribuit, E XVH. | JBibliotbecee Manuhlis Concionatoric 779 TM Anonym. . XVII. Sicut Matet Machabzeorum adftitit XXVI. Sicutinfans nunquam fecurius füae Táeme | viusque, quam in matris dormit finu ; ita ho- U in morte filio, eique,ut fortiter mortem & cru- ciatus toleraret, mox offerendum preemium mini veram tranquilitatem amanti nunquam j t in memoriam revocavit; ita paupertas , ut melius eft, quam cum fe in tutiflimum pau- 2 veb amatores & filii füi ipfos mortis dolores ge- l /p.erþati,s gr&mium projecerit. : Ap fut nerofe fuftineant ,. promiffum centuplum & "17 C$IX. vitam zeternam ipfos ante oculos pon,it. | ín À : 4Equitas, :MOTIVAy Wieren, ip. XVIII. Sicut Milites, quando fciunt'ho- uitas : an non enim zequum eft, utini- 1de ador. ftem brevi eorum caftra aut ftationem inva- I.A: p —— tio & fini vitze, medium refpondeat ä fürum, mox omnia corrumpunt , vel alio [a & transportant, ne hoftis fuperveniens opimis atqui nudi ingreffi fümus hunc mundum, & bono ts nudi egrediemur, quidni ergo nudi quoque, Ípoliis gaudeat; ita & homines morti tan- quoad fieri poteft, habitemus in eo ; An non Rplig. : quam hofti, certo fuperventuro per pauper- ( " tatem fübtrahere debent, ne ullum, praeter eequum ut pro brevi itinere parvum viaticum ! praparetur ? an non zequum , ut membrum viliffimum corpufculum , de nobis ípolium capiti ( Chrifto, qui propternos egenus faétus referat. $. Chryf. -XIX. Sicut fi Rex promitteret, quotidia- eft) conformetur; an non aequum, ut tempo- ralia brevique peritura bona, pro coeleftibus ho.57.2d gum vi&um e cellario füo fe praebiturum, popul. jam in futuro confideres, & amplius folicitus dantur, & commutentur ? seternisque bonis infinities melioribus expen- non effes; ita multo magis cum Deus omnia enumerat Platus, l. 1; de Il Utiitas: quas feptem bono ftatu daturum fe tibi promiferit, convenit, te ab 1. Quod omnium fcelerum ac vitiorum inftru- omni cura & folicitudine liberum effe ; fi e- mentum tollat, & oppofitas virtutes animo relig. €-9e -nim pafcit omnem carnem , multo magis fibi ,1. CW! 6' dicatos. inferat, uti teftatur S.Chryfoftomus, dum ait, Hom.2.in *b Chriftianus in paupertate magis irradiat,qu Seneea in XX. Sicut pro brevi itin ereneutiquam lon- in divitiis. Quo modo? quia excludit a fe eb;'.j ; Ep, gum viaticum conquiritur; ità: nec pro vita füperbise typhum, non erit arrogans, fed po-. M v . brevi duratura multas divitias colligere; fed tius obediens, pudicus, mitis & fapiens. 2. jt Quod ad przeteriapeccata expianda mire c on- 'f'i&u & xami&u 9011te11tum effe oportet. : fed €,48. V. [ —. Dignitas. ducat juxta illud Ifajse : Ecce excoxi te, Iom. 4 in non quafi argentum : elegi te in camino A:ionyui. XXI Sicutii, qui ad füblimes dignitates paupertatis. Hinc S. Gregorius, mala, in- vang. afcendere cupiunt, liberaliter opes fuas effun- quit, Lazari purgavit ignis inopize, & bona dunt, modo optatum honorem confequan- divitis rtemuneravit felicitas vitee praefentis. tur ; ita qui Deo fimillimus effe cupit ( quee lllum paupertas afflixit, & terfit, iftum abun- 3. Quod ho- fumma hominis eft dignitas ) libenter ornnig dantia remuneravit, & repulit. L j . fua bona pauperibus diftribuit. minem1 / Y nutili rerum caducarum occupatione Hs ud XXII. Sicut Rex verus eft, qu i non tamho- liberet ; hinc Zeno,tefte S.Giregozie Naz, cum Noptl, ftate omnia fua projeciffet in minum aut opum dominium poffidet, fed inmaris tempe - fuiipfius Dominus & Rex eft ; ita is tandem mare, dixit: GratiastibiFortuna habeo, quao Otat 47 merito fupremam dignitatem confecutus di- me ad Philofophize pallium redigis. 4.Quod ci debet, qui omnia creata bona generofo a- et, non finat animum bonis creatis adhzerefce- nimo contemnit, ficque fat&to ipfo impl te: hinc S. Gregorius ait. mortem Dei effe, ut l 23 moft, & Prov, ? . quod Seneca dixit: Rexeft, qui metuit nihil: Ele&is fuis ad fe pergenti bus hujus mundi 14-- V. 75 ex eft, quique cupit nihil : hoc regnum fibi iter afperum faciat, ne, dum quisque preefen- quisque dat. - tis vitze requie quafi amcenitate pafcitur, ma- ÓH gis cum diu pergere, quam citius pervenire Sucunditas. deleétet ; ne, dum oblatur in via, oblivifca- $. Chrvf. C NMIT. Sicüt is, qui neque fiti gravi, neque tiir, quod defiderabat in Patria. .. 5. Quod Deo Pl to, admodum gratos atque dilectos , atque a&co UTPA apud Ro- bibendi illa cupiditate tenetur, haud dubie fe- variis beneficiis dignos efficiat. ^ Uti S. Bern- driq.p 3- Jicior eft eo, qui tanta zeftuat fiti, ut unum.po- 12-€ 5 culum poft alterum expofceret, nec tamen fi- ardus pulchre demonftrat, dum ait: Qua mul- tim fatiaret ; ita non is, qui multas opes poffi- ti nobiles fecundum carnem, quàm multi po- tentes, quam multi fapientes hujus fzeculi,. det, & plures femper optat, fed qui omni ea- rum, cupidine caret, beatus dicendus eft. . hora illa in ftratis mollibus quiefcebant, & ne- Minutius XXIV. Sicut, qui viam terit, eo felicior, mo eorum dignus habitus eft ( tempore Nati« felix in vitatis Chrifti ) novam viderelucem, fcire ma- uo levior incedit; ita beatior in hoc itinere O&:3vio. vivendi erit, qui paupertate e füblevat, non gnum illud gaudium, Angelos audire cantan- fub divitiarum onere refpirat. tes. Unde concludit, fi pauperes illos involune h, &l L tarios tantopere amavit Deus, quanto propen- Muj Anonym,. XXV. Sicutqui] ucunde & fuaviter dormi- re cupit, omnibus fe aut plerisque veftimentis fiorem amorem voluntariis oftendit. 6. Quod exuit; itaqui vera animi quiete frui defiderat, per vi&us, cultusque tenuitatem, fumam vim J h abeat ad animaefalutem procurandam ; cum, omni rerum conditarum ufu, quousque fieri falva neceffitatis & honeft tefteS.Chryfoftomus fobrietas fit alarum inftar atis legfe poteft, 1P9.. eaque .'aF. qui bus agnima facile ad Fgelgihf,a effertur, 471 m'räem. Tiuus CXL. Paüp;rtd:. * (* Matth. 5, per *cïo.ngem"plationem' attingit. 7. Quod fit d V. 3» luntarie conjiciat, & in ea Deö*gratias agat, e- optimum medium ad Regnum coelorum ob- jus vincula diffolvi, flammam extingui, aut fi " tinendum, utpote cui etiam inhac vita promit- non extinguatur, quod multo mirabilius eft, f20.de titur; Hinc S. Au guft. magna, inquit felicitas proflamma rorem fentiri ; maximum enim ro- verþ. Ap » lUl* Chriftianorum, quibus datum eft, ut pauperta- rem, & ad animam recreandam aptiffimum ef- D tem faciant, pretium Regni coeleftis. S. Tho- per Ifa. mas paulo aliter feptem utilitates, velut fe- fe, non teneri divitiarum concupifcentia. Ne- jam 48. in 3 que enim, ut re&te Boethius dixit, felicitas & m ptemplicis oftia Nili , affignat, fcilicet pecca- beatitudo in poffeffione magnarum opum, fed torum recegnitionem, virtutum conférvatio- in defideriorum fatietate confiftit. Hinc meri- l- nem, cordis quietem, defiderii impletionem, to exclamat S. Laurent. Juftinianus: O beataIn opufc. ? fpiritualium bonorum dulcedinem,meritorum paupertas voluntaria nihil in hoc fzeculo poffi- de monaft. * exaltationem, & cceleftem heereditatem. L.a. de dens, nihil formidans, quoniam omnem the- converfat. e, IIT. Dignitas : quam quidem breviter, fed fo- faurum füum recondit in coelo, femper hilaris, n bono ftet,]ide Platus ex Regni promilffi conditione de- femper abundans eft,&, cum nihilhabeat, om- *elig, . ucit,dum ait: quze enim divitize, antRegnaei nia fibi facit communia, omne incommodum ul comparantur ? namregna, ut grandiafint; cer- fuo facit profe&ui defervire. Nemo re&e nifi US ta orbis parte definiuntur, paupertatis autem expertus percipere. fufficit, quam amabilia, 0- regnum nullis terminis clauditur, & eo ipfo, quam dulcia, quamve pretiofa fint, quae lar- üS quod nihil habet, omnia poffidet. Totum e- gitur Deus iis, Il nim pofitum eft in animo, qui poffidere non renuntiant, . qui ipfius amore fuis, fibique potefiü nifi dominetur ; 1on poteft autem do- V. Securitas : 'quam quidem elcquenter S. Ho. 35. ln s l td minari, nififitfuperior. Itaquequanto fupe- Chryfoftomus depinxit dicens: Quemadmo- t. Cor, - : b0ro fj rior, tanto verior Dominus ac Poffeffor. c- dum inter animantia cervus & lepus ob inna- Ij 9. cedit, quod nihil adeo fimilem Chrifto, & ipfi tanfibi timiditaté maxime cseteris funt obno- m od $. Cor, $. Deo efficiat, ac paupertas, hinc merito a S. xia, fus autem & taurus, &leo, haud facile po- met.ad V. j» Paulo altiffma vocatur, dum ait : altiffima pau- teftatem infidiatoris cadit, tale videre quid- fe Ht pertas eorum abundavit in divitias fimplici- dam in divitum & pauperum gente licet, Hic » tatis eorum. Et S. Gregorius pauperibus ap- leoni, & tauro fimilis eft: ille lepori & cervo. ^ Pf138 v.plicat illud S.Davidis: nimis honorificati Quid enim non metuit dives? an nonlatrones: l 17. funt amici tui Deus: nimis confortatus eft n- i : an non potentes: an noninvidos? annonca- gd c-48.ViIQu principatus eorüm. lumniatores : & uid latrones aut calumnia- Hlon ,. it IV. Sucunditas: quae qui dem ex triplici ca- tores dico ? fam j iares füos fufpe&os-habet, pite oritur. 1.Ex /anitatis confervatione quam aut quid vivens dico? quando ne mortuus qui- : Evang. uti abundantia ciborum ac potus plurimum dem graffantium improbitare liber eft: & ne r deftruit ; ita frugalitas mire confervat ac perfi- $ iors quidem ipía tutari prorfus divitiis cada- ?- cit, ipfa experientia tefte, quid autem jucundi- ver poteft quin fcelefti homines expilent. E - us fanitate, fine qua omnis deliciarum dulce- contrario cantat fecurus coram latrone (quid- do amara eft. ». Ex delectatione vittus : nam,ut g ni etiam quovis alio? ) viator. Et quemadmo- Ho.».ad fapienter S. Chryf. advertit; delectationem in dum avicula caveae grandiori inclufa fecura conviviis, non ciborum natura, fed ipforum eft ab accipitris, id eft, infidi ! popuh hominum difpofitio facit : quia cum quispiam antium inimico- (QQW& Mi rum impetu ac violentia. efuriens ad menfam accedit, quiscunque fit ci- d bus etiamfi vulgaris, jucundior videbitur, » du quam quodvis obfonium innumeris illecebris $X ] th25 ol : - Prov.o7. conditum. At vero, qui neceffitatem & famem z M E D IA. h [ 14.) v« 74 praveniunt, ut folent divites, etiamfi nobiles epulas videriut appofitas, nullam fentient fua- 'I. A mor Dei: Ut enim, qui aeftuant , ül&o vitatem, languente videlicet appetitu. Nimi- veftimenta abjiciunt; ita & ii, qui amo- rum ut ipfe Salomon recte agnovit, anima fa- ris divini seftu correpti funt, ultro exuunt fe turata calcabit favum, & anima efuriens etiam amore omnium rerum creatarum , & cunr Pa1.2o. amarum produlci fumet. Hinc David dixit, S. Paulo ea, quze antehac fuerunt lucra, detri- Philipp., ä Y. 17* & ex petra melle faturavit eos, quia fcilicet Chriftum lucrifacian*. mentum faciunt & arbitrantur ut ftercora, ut V. 8 tunc fitientibus Judaeis aquze ex petra edu- &ze, melle dulciores videbantur. 3. Ex animi * M. Defiderium bonorum celeftium : hoc enim fa- $. Aug. In tranquillitate, ac gaudio : quod enim divitize cietexclamare cum S. Auguftino :- Servas tu Pf 75 y per tot anfrattus, totquelabores tanta rerum mihi in coelo, o Domine, divitias, immortales, . varietate inquirunt, nempe animi fructum & nimirum teipfum, & ego volui a te in terra, ;gaudium, hoc paupertas fine moleftiis, quafi quod habent & facinorofi, peccuniam, aurum fru&um fine cortice obtinet, utpote quae tam & argentum, gemmas, familias, quod habent contenta eft nihilhabendo, quam divites mul- & fcelerati multi, quod habent multze foemi- Ho.4.in ta poffidendo. Quamobrem egregie S. Chryf. na turpes, multi viri turpes. Haec pro ma- x5 aupertatem caminum vocat, in quo miracu- gno defideravia Deo meo füpra terram, cum M?Rthi : F um trium puerorum , quos in fornace non ferves te mihi in ccelo, Deus meus. modo flamma non contigit, fed etiam aura II Firmain Deum fiducia: nam, ut reéte Ja- Jac. Alv. quzedam mediis in ignibusrefrigerabat ; nam cobus Alvarez advertit, homo fupra commu- t92.1. 5. per fe quidem paupertatem ignem effe acrem nem modum DEO fidens rerum tempora-P 1* &* cit: [j & moleftum, fed tamen, fi qüs*.in eamíevos- ]Jium meminiffe, aut de illis curare erubef * J 772 Biibliotbecee Manualis Concionatoriee Et ficut B. Agatha medicinam carnalem fuo piofius ooffidet. .2. Quia cum priore conjun- Idem]. 3«. &um e& habendi defiderium, ex quo nafcitur, c. 3. corpori nun quam adhibuit, fpem fuam in illo tum ftudium queerendi, tufi non fuppetat, ä collocans, q ui folo fermone reftaurat univer-. angor, moeror, & folicitudo; [ — fa; ita & perfe&a pauper vix tempor alia re-. quod. quzeritur, e ab eo folo pendere volens, quem fae- a pofteriore vero non modo abfünt dictaze per* U fpicit, eft Patrem, & in neceffita- turbationes, fed ne fentitur quidem inopia, fK iffime expertus Hinc recte S. tibus fideliffimum proviforem. quoniam amatur & expetitur; atque adeoin &.Ephrem, Ephrem, fi credis ait, te accepturum eeterna ea animus, quaáfi in omni rerum abundantia ptionis expertia bona ; ac copia, acquiefcit. ...3. Quia prior caret prae- V de fide, jlla, omnisque corru fidio illo fingulari, quo pofterior gaudet, fcili- quando mag Is fugacia ifta, atque terrena ac- cipies, quae Deus etiam feris conceffit, atque cet fingulari fiducia de Dei cura ac providen- aT volucribus, & impiis hominibus.. tia, ob fingularem ejus promiffionem ; ex quo fummam jucunditatem oriri neceffe eft, nam 1.4.de inft, 1V..Sui ipffu s perfetta oblatio: quo medio Caf- qui fe fammoilli Regi Regum tantee curze effe €gib c,2o. fianus monachus fui tem oris ufos fuiffe te- ftatur, utpote qui non folum feipfos non effe intelligit, ejusque curze quotidiana judicia e accipit, cur non ei hoc dulcius, quam omnes fuos, fed eti am omnia, quze fuaeffent, cre- divitize, accidat. debant Domino confecrata : :propter quod fi bänuïevæ'coghofvcat'mturam ï aid fuiffet monafterio femel illatum , ut Sa- JI. Alterumeft, ut crofan&tum cum omni decernebant reveren- paupertatis yoluntarize, feu. Spiritus, ut vo- P cant, quod nempe tria z d illam capita requi- r. Offic. e, tia, quantumvis parvum ac vile, deberetra- linquendi , 3o. &ari. rantur. . 44ffeüus íew voluntas re drbn. 8. V. Certis temporibus ad ;Superz'o'rem deferre re- qui quidem, ut S. Ambr. re&e advertit, divi- fe fpoliare: uti P. tem collationem aut pauperem facit, & pre- Hier.c.43. culas fuas, iisque penitus tiumrebus imponit. 2. Effeitus, feu actualis re- Matth.19, Petrum Fabrum feciffe füp ra diétum eft, & in 5 * "Ordine S. Hieronymi oliia xel igiofe fa&tita- lictio, quam Chriftus illis verbis refiquivit; Siv.ar. da * fi vis perfe&us effe, vade, vende,quze habes & ï tum fuiffe, ejusdem Annalesteftantur, dum, uriofze minusve reii- pauperibus, & habebis thefaurum in coelo, & Ms . quis rei füperfluze aut c 3. Jutentio, qua ejusmodi dierort giofae poffeffor comperir e t, omnes convenie- veni, fequere me. Terror rem illam quafi ana- bona propter Dei & virtutis amorem. relin- Reg. Brey. $612 bant, pyraque excitata, quantur, . 9 £(9525 9* nam utre &e S. Bafilius ait. Hi funt «o$. ]m. thema exurebant. qui non aliam ullam ob cau- sb $. Baül. VI. Rationem finis famper ob oculos babere : lta mendici fpiritu, t c apudRodr. S. Tgnatius fuafit, & : S. Bafilius, qui femper il- fam ad mendicitatem devenerunt, quam o 4 habentes alimenta, & qui- do&rinam Domini, qui dixit, vade, vende om- !M WX' p 3.(1:3- ]a verba Apoftoli : c. e nia, quae habes, & dapauperibus, Quod ipfum li bus tegamur, his conten ti fimus: ait alimen- * dicens : Necs, z, ia fefto .ta, non oblectamenta, qui bus tegamur, | non egregie S. Bern. confirmavit : ishabetlau- OQ, S$. uibus honoremur, petenda funt. voluntariaquidem paupe rtasomn j S.Gregorius dem apud Deum, nam & Philofophi omnia $. Gregor.. VII. Premii confideratio: nam ut: ut expediti mundia- hom.27. reüe dixit, fi confideremus, q uae & quanta fua reliquiffe leguntur, EvsbBg. fint, quae nobis pro . mittuntur in coelis, vile- libus curis ftudio vanitatis poflent vacare libe- . habentur in terris. rius; &nolebantcenfüabundareterreno; ut fcunt omnia animo , quae abundarent magis infuo, Lios dift cernit, quod Terrena namque fubftantia, fupernze felicitati compa rata pondus eft, non fubfidium. Tem- di&um eft , in /p;iriu , id eft, fpirituali inten- oralis vita aeternae vitze comparata mors eft tione, defiderio fpirituali, propter, folum be- neplacitum Dei, & animarum falutem. *potius dicenta, quam vi..ta. IlI. Tertium eft, ut conyeniertem de hac $. XI virtute zeftimationem concipiat,commodaque abeaoriri folita bene percipiat, quam quidem seftimationem vix facilius obtinebit, quam fi .A*SCETICA. paupert atem ut matrem fibi imaginetur. Ve- Cto fere funt capita, quæ'a religiofo re enim omnia matris offic ia perfectiffimo tO modo erga religiofum ill a exaravit, & exer- circa paupertatem fpecialiter funt ob- cet. Chrifto & religio- fervanda, aliisqueinculcanda. Primum eft, ut Nam 1.illa vere cum norit bene difcrimen inter paupertatem ímvo- nigenuit, cum prop ter Chrifti confilium, de paupertate arripienda d atum, religionem po- luntariam, feu non libere affumptam, quamvis tiffimum ingreffus fit. . 2. Vere alit illum & vel cafus, vel neceffitas affert: & voluntariam, am ulla uze libere afcifcitur, ultroque ac libenter fu- majoricum fo licitudine & charitate,qu mater filium fuum la&et, &nutriat. 3.Etiam inetur, atque etiam oblatas divitias, & ipfos. honeftiffime educat ut mater, uti jam olim ipfi auri montes quafi ftercora arbitratur, & abo- iinatur: quze quidem triplici ex titulo prio- etiam Ethnici agnoverunt, dum paupertatem Platus.1.2. rem longe antecedit. 1. Quia prior, cum vo- magi ftram morum, & confanguineam virtutü appel larunt. Hinc & Seneca dixit. Si vis vaca- I juntarie non fufcipiatur, atque externis pre- re ani . matur incommodis , nullis. vero commpdis mo, aut pauper fis oportet, aut pauperz : recreetur, vulgo ignobilis, fordida, otiofa, nul- fimilis. 4. Ut m ater in finum fuum nos recipit, hnit ( atque ab omni bus infidiis hoftium defendit, laque laude digna habetur; pofterior vero dum meun ac tuum, rà dicem omnium vitio- eo Ipfo, quo d omnia libere & generofe con- temnit, omnibus eminet, & quse pedibus rum & quidquid eft malorum, in orbem in- tem vehgns, tollit; hinc S. .Ig;xatiüsl pauperta pre . &)-emendo contexiþ , eisdem eminendo, co- . ll« Ideml, h Tüulus CXLI. Pauparïas. 773 llcns, , pro firmiffimo r.ekligionisl,muro habendam di- tates paupertas fuze domus àut mónafterii of- 0j xit..Sed &S.Clara dicere fuis eft folita,tum de- p* fert, contentiffimus vivat, magisq; his delette- mum füum monafterium firmum ac ftabile fu- tur, quam ullus dives pretiofi s fuisrebus,quas li turum, fi propugnaculis ac moenibus pauper- offidet, quemadmodum fü ln tatis quam maxime munietur. 5.Ut mater hze- F pradittum eft, S. rancifcum feciffe, dum fru ftula panis emen- tl reditatem Regni coeleftis procurat : quae enim dicati ad divitum menfas in vitatus promebat, E- major autoptatior hzereditas exfpe &ari poteft, omnibusque àliis menfie li- deliciis praefentet. quam centuplum in hac vita, & poft hanc ipfa 5. Utfilius abje&a omni fo licitudine totum fe ]s vità zeterna; atqui hanc pauperibus fpiritu providentiae curzeque matris fuge coiendet, W Chriftus fzepius promifit ; utadeo merito qui- m Pl.*l—gx v* vis pau ertatis Amator dicere cum S. Davide certoque fibi perfüadeat, melius fibi ab ipfa, unes quam per q uamcunque fuam induftriam pro- J . queat: (charitatis,quibus paupertas me fpe&um iri. Dicat proinde ad hanc matrem fü- ld fibi devinxit) ceciderunt mihi in praeclaris: et- am, quod pius afceta ad Deum dixit: Domina L. . de enim hzereditas mea preeclara eft mihi. 6. Ut mater mea, m ": Jor eft folicitudo tua pro me, tmit, c.17. mater, in ipfa morte, fideliter affiftit, & multo quam omnis cura, quam ego efficacius filios füos, quam olim mater Macha- aerere potfüm pro $- -t me.Nimis enim cafualiter f2 t at, qui non proji- [ baeorum, alloquitur, animatque dicens: Fili - cit omifem fuam folicitudine minte: duiiodo mi, miferere mei, ux te novem menfibus voluntas mea firma & re 31 LORC g Cimo pluribus annis ) in utero portavi, & lac ) &a ad tepermaneat, -,so' fac de me, quidquid tibi placuerit. Non enim j triennio ( & amplius dedi.) & in zetatem iftam / poteft effe, nifi bonum, quidquid de me feceris. - perduxi. Peto, Nate, ut aípicias ad coelum, - & Hunc certe ob finem adterrá, & ad omnia, quzein eis fünt, fic fiet,ut abeuntes non alio S. Franfcifcus fuos filios 7 Mitdu, 1 viaticoinftruxit: jactac Ogi- 1V21, non timeas carnificé iftü (mortem vel daemo- tatum tuum in Domino 1 nes in-morte tentantes?) fed dignus fratribus & ipfe te enutriet: C& matre paupertate) nam matrem quidem pau- ( Annus tuis effe&tus füfcipe mortem, ut in illa mifera- pertatem habemus,fedPatre admodum divité. W dierum tione cum fratribus tuis te recipiam. Ita fane . 'V. Quintum eft, expertus eft P.Joannes Gerardinus l ut bene norit przecipua im- l- Rq»k"- memor. nedixit: Non timeo mortem, quiinago- pedimenta paupertat Ss, modumque folidum ea- 1. $0c.12. quia fyngra- dem removendi, quórüm quidem tria fnt po- Jan. pham habeoa Chrifto duplici figillo munitam z tiffima. Primu m eft iietus doloris orituri ex 260c6, qua coelum mihi promittitur: Amen dico vo- divitiarum nim i Ma't,c is amatar um, ftricteque nimis n- 19. V 2Q. bis (quam voculam per figillum intelligebat) adhserentium fe aratione ; contra quem pro- quod vos, qui fecuti eftis me, & omnis, qui re- indefe armet me. ii l, 3. de liquerit domum, vel fratres, aut forores, aut pertas promittit, lorum divitiarum, quas pau- 5, 1.(1509 recordatione ad exemplum L/ patrem, aut matrem, aut uxorem, aut filios, primorum Chrift lanorum, dequibus S.Paulus Hebr, ro, ?' 000 35. aut agros propter' nomen meum, centuplum dixit: rapinam bonorum d veftrorum cum gau- v. 4.' ïaqcip/ie/t, & vitamzeternam roffidebit. dio füfcepiftis, cognofcer ites vos habere me- "g liorem & manentem fuü bftantiam. Meminerit , IV Quartum eft, ut bene in tellig'at, doceat- item,quanto meliüs& tran f que preccipua officia & actus paupertatis, qui quilius finem, quem alii per divitiarum poffeffi Ol 1em quaerunt, fci- quidem convenientiffime per officium filii ex- licet ut bene & jucunde vi vant, 1pfe per con- L- plicantur. Itaque r. Ut filius diligentercaveat. temptum divitiarum, la ne matrem fuam ulla ratione lzedat,id eft, ne obtineat. & amorem paupertatis Quam faci le item eszedem divitize qpid.(luam accipiat, det, mutuet, aut alio quo- aut per violentiam aut fraudem hominum, aut vis modo difponat, fine confenfu tacito velex- preffo Superiorum. — 2. Ut filius fuus matrem cafum infortunatum, aut ipfam mortem adi- fgl mantur; an non ergo praeftat nunc cum mo- fuam magnopere veneretur, nec ipfam confi- dico dolore, non tamen modico fru&u dimit- teri talem erübefcat,quod fiet, fi omnia fuper- tere, quod olim furt:o dolore, minimoque emo- flua ftudiefe abjiciat, viliffima queeque eligat, lumento dimittendum effet. . Secundum im- &fuo tempore per mendicationem neceflaria pedimentum eft timor incomodorum, é de- petere, aut alios fimiles páupertatis effectus experiri non horreat, aut erubefcat, 3. Ut filius fe&tus rerum pro vita confervanda neceffaria- rü : quod tamen facile removebitur,fi memine- magna cum fiducia in periculis & neceffitati- rit, fe per ele&tionem paupertatis Deo omnem bus ad matrem fuam confügiat,id eft,recorda- curam fui commififfe , de quo merito illa fibi tione paupertatis voluntarie fufceptee fe fole- Kempenfis Thomze v GE ba appplicare poterit: tur, & tentationes vel ex inordinata concuvi- Cum Chriftum habueri Ícentia,aut inordinatotimore exortas fuperare S,dives es, & füfficit ti- 1.9. e1, f. conetur. Certe eam effe efficaciffimum mediü bi. lpfe erit provifor tuus & fidelis procura- 2« tor in omnibus, ut non fit opus in hominibus ad ejusmodi tentationes fuperandas, pulchre pius afceta fequentibus verbis oftendit: Ad Íperare. Certe non minus cuivis paupertatis amatori, quam olim Apoftolis dicet idem hoc conare, hoc ora, hoc defidera, ut ab omni Chriftus : Quando mifi vos fine facculo & Luc.22. v, proprietate poffis exfpoliari, & nudus nudum imit. C€,37» Jefü fequi,tibi mori, & mihi zeternaliter vivere. pera, & calceamentis, numquid aliquid de- 25 1 fuit vebis? Tertium impedimentum eft me- .3f ' unc deficient omnes vanze phantafize, con- tus confufionis, ex nuditate hac fpirituali feu turbationesiniquse, & curze füperfluse. Tunc paupertatis exercitio oriturze, fed & hoc non etiam recedit imoderatus timor,&inordinatus homo morietnr. difficulter removebit, qui meminiffe voluerit, 4. Ut filius lac maternum, uantopere per hanc nuditatem placeat omnibus aliis alimentis przeferat, id eft, eo vi- &u aliisquerebus,quas ad quotidianas neceffi- EO, San&is, & omnibus juftis, ob gene- fofu,m ad eo divitiarum con temptun, quo«s Ccccc " run A. P. Lnbn.. Man. ,Bifzi. duüm. 11. - 774 Dibliotbece Manualis Concionatorice füm proinde judicium & commendatio meri- fimilium rerum offeratur, in commüne veftize rium inferri curet, nifi Superior aliter difponat, — o omnes calumniantium aut murmurantium . contemptus aut irrifiones elidet. Adde,quod 5.Ut; fiquod depofitum apud Superiorem pro & ipfi, qui exterius contemnunt, non poffint certo ufu habeat, nihil pro fe aut alio in alios non interius approbare & seftimare tam no- ufus accipiat. 6. Ut nihil commodet, àut mu- tuet fine facultate. 7. Ut fine Superioris con- bilem ànimum , generofe adeo hzec infirma vt fpernentem & conculcantem ; imo publice fenfü nullum ullius externi depofitum fervet. f Rod(*, l e fuo tempore collaudabunt. $. Ut nihil fecum auferat, fi alio migrat Supe- TTE ?Vl beun a at riorenon confentiente. 9. Ut nihil in resfuper- Sextum eft, ut pariter fluas, vanas, illicitas, etiam cum cohnfenfu Su- preecipua adjumenia ad- virtutis hujus perfe- &ionem obtinendam, quze quidem fere coin- perioris eroget, 1o. ut nihil abíconditum ha- cidunt cum iis, quibus ad nuditatem eorpora- beat. 11.Utea, quae ipfius difpofitioni coimiffa funt, non fuo, fed Superioris arbitrio nutuque -- jem procurandam impellimur. . Quinque enim cafus potiffimum reperiuntur, in quibus ho- diftribuat. 12. Ut res fibi ad ufum vel difpofi- mines veftimenta fua exuunt, atque adeo tionem conceffas diligenter cuftodiat, nec fua culpa quidquam interire finat.. 13. Ut iri mor- feipfos aut fponte denudant, aut ab aliis denu- " dantur. Primus eft, quando veftes novas aut bo extraordinarias medicinas aut refocillatio- * $ meliores veftes quis affüumit; quidni ergo li- nes non expetat, vel adhibeat. VIII. Oétava eft, ut dubia quzedam hac in * benter quoque amorem & pofleffionem tem- oralium bonorum exuat, abdicetque, ut me- materia occurrentia recte folvere queat. Quo- j iorem coeleftium bonorum amorem pollef- rum primum eft, an tacitus Superiorisconfen- fionemque.pro eo accipiat ? Secundus eft, fus fufficiat ad aliquid dandum, vel accipien- dum? ad quod dubium refpondebit; füffice- uando calore folis accenfi seftuant. | Id quod ingeniofe antiqui per fictitium certamen fo- re quidem illum ex communi Theologorum lis, & aquiloris, quo contendebant, quis eo- fententia, fed rectius fatturum religiofum, fi, quam rariffime poteft, eo utatur, fed potius um majoribus effet viribus przeditus ; ex- prefferunt; cum enim communi confenfü tum propter exercitium humilitatis, tumypro- conventum effet, ut istandem viribus fuperior pter alias graves rationes, expreffum confen- cenferetur, qui viatori tunc cafu tranfeunti fum petere affuefcat. Secundum dubium eft, quandotacitus confenfus Superiorum praefu- pallium citius eriperet: Aquilo autem toto quidem impetu flare, fürereque inciperet, mi poffit ? Ad quod dubium refpondebit cum fed aliud nihil efficeret, quam ut viator pal- Ferdinando de Caftro Palao & aliis, fequentia lium ftri&ius fibi applicaret; fol paulatim ra- figna tacitze licentiae a. probatis Theologis a- dios fuos , fuaviterque in tergum eiusdem gnofci. 1. Si Superior det licentiam peregri- . viatoris immittens haud difliculter obtinuit, nandi, nec prohibeat aliquid recipere, & rece- ut pallium caloris declinandi gratia ultro ab- pta expendere, £oc ipfo cenfetur, dare faculta- jiceret, ficque eadem opera victor declarare- temtacitam accipiendi, & expendendi ea,quze Juti t9. "tur. Quanto magis ergo haec vis multo effi- in itinere dantur, 2.Si confuetudo aliqua in- m . cacioribus divinze charitatis radiis in pe&us troduéta fit, quam Superior confcius non tol- hominis evibratis concedenda erit. Tertius lit; aut fi iple Superior videat acceptionem cafus eft,quando quiefcere aut dormire in lecto vel dationem, & non contradicat, cum facile volunt; quis autem nefcit, veram & unicam poffit. 3. Si Superior fit vir valdedulcis, & animi quietem, per paupertatem, & abdicatio- non rigidus, aut difficilis. Aut fi fubditas fit TOb' 4( V nem temporalium bonorum haberi? Quartus Superiori valde dilectus, vel vir magnae au- LU cafus eft, quande balneum adire volunt ; quod thoritatis: aut fi res,qua accipiuntur,fint levi- autem balneum falubrius & optatius homini oris momenti : aut f1 difpenfatio alicujus rei feu licentiain bonum monafterii notabile ce- offerri poteft, quam vulnerum & fanguinis Chrifti; hocautem quisquis intravérit, confi- dat. Tertium dubium eft, an religiofüs con-p.3.tr.3.c. derando imenfam liberalitatem, qua Chriftus tra perfectionem paupertatis faciat, fi munu-7. ipfum etiam fanctiffimum fanguinem fuum a- fcula facra eo nomine titulove retineat, ut vel bene meritos praemiare, vel aliorum volunta- more noftri dimifit, an non plurimum exci- tabitur ad temporalia faltem bona amoreChri- tem adjungere, vel devotionem in aliis promo- . fti relinquenda. Quintus cafus eft, quando vere queat? Ad quod dubium refpondebit cum P. Alphonfo, Rodriquez, id omnino etiam quis cruci affigendus eft; cutm ergo religiofus quoque amore Chrifti crucifixus fit, ejusque diffuaderi a S. Bonav. tum quia cor hominis, difcipulus ac imitator effe cupiat, an non vel varieafficiuut, & diftrahunt: tum quia mate- hoc titulo etiam fe fponte denudabit atque riam fermonum praebent ; tum quia facile fi- omnem rerum creatarum amorem & effectum ne licentia accipiuntur, & dantur atque adeo exuet,ut Chrifto fimilior efficiatur, fcrupulos generant: tum quia privatas amici- p 3.0 t'.c VII. Ut bene norit obligationes, quas con- tias& familiaritates nutriunt : nihilominus ta- 10, trahit quis ratione voti paupertatis, quales men fi interdum ob minifteria, quibus quis uidem fequentes numerantur a Rodriquez & fungitur, iisdem opus habeat, pofie cum Supe- aliis. r, Ut nullam reim temporalem poffideat, riorum praefcitu retineri, modo ne nimia, nec aut de ea ullo modo difponat. 2.Utneque ab pretiofa fint. Quartum dubium eft, an licitum externis, puta parentibus, vel amicis, quid- fit, a Parentibus vel amicis ftipem aut eleemo- quam, Superiore inconfulto, accipere, aut di- fynam petere pro Breviario vel vefte paranda fponere poffit. 3. Ut de viatico accepto nihil aut emenda? Ad quod dubium refpondebit, ui quis V -pro fe, aut alijs emat. 4. Utfi quid veftium aut hacinre attegdengälam effe religionis, c A adícri- fitulus CX Il. Pauperias. - 27$ HCl : adferiptus eft, confuetudinem : fi enim fn eaid U tyris inftar liberabitur a purgatório ) & copioe palffim fiat, nec Superiores fcientes contradi- ius ob liberalitatem infignem ; N quia omnià 08 €ant, uti in Societate Jefü &aliis quibusdam fuà propter Deum dereliquit. Ordinibus contingit. Quintum duübtum eft, àn IV, Ex occafione thernatis : Cenituplum *aä. Mattä. T liceat ab alio pecuniam vel fimile quid accipe- Cipie , & vitam eternam po[fdebit : poteft often- v« 29. : re, quod vel1n pauperes ipfius nomine diftri« (s Vide buat, vel fatisfa&ionis nomine reftituat? Ad di praerium paupertatis per variam interpre- Rodr. tationem centupli , fed triplicem potiffimum;, lr- L ec. quod dubium refpondebit ; fi ita detur talis pe- quarum prima eft S. Petri Damiani per cen- Apud Ja& l* cunia, ut certe perfonze detur,non peccaturum tuplum confolationes fpirituales, & vi(itatio- Alvatez. quem contraà votum paupertatis, quia nihil di- nes intellizentis, uti ex $. 3. n. 53. videre eft, 9-2:L.5.p» ä; ftribuit proprio arbitrio ; fi veroita accipiat, ut Secunda S. Hieronymi per centuplum fpiri- " * !3* le liberümei fit, his vel illis dare; tum cmnino tualia bona intelligentis, quze comparatione f contra votum facturum, fi accipiat fine facul- -& mertito fui ita erunt, quafi fi parvo nume« It tate, cum neque proprietas, nec ufüs illius rei ro numerus centenarius comparetür. Ter- r independens a Superiore, cuiquam pauperta- tia eft Caffiani, qui etiam de rebus ipfis tem- tis voto obíiri&to conveniat. Et praeterea gra- (* via ex tali diftributione incommoda oriri fo- poralibus reli&tis, & centies iterum recupe- ratis explicat, uti videre eft apud Jocobum N leant. Sextum dubium eft, an contra votim Alvarez loco citato, & apud Rodriquez p. 3 paupertatis peccet, qui, Superiore infcio, pe- tra 3'6 C. 35 []s cuniam, aliam veftipem in gratia & fubfidium V. Ex occafione thematis : . Ego inurus , ö* Canti & V, ls alicujus propinqui aut alterius hominis rogat offerri? Ad quod dubium refpondebit cum ubera imea ficut turris, ex quo fadla fum coram eg 10* D quafi pacem reperiens : poteft oftendi, quam fir- eodem Rodriquez, fi ipfe quoqueaccipiat eam mus & folitus fit murus ipfa paupertas. r d ftipem, & illius Dominus fiat, & amico porri« gat, omnino eum peccare, fecus fi non acci- Quia primus eft inter tres muros Votorum Re« ligioforum, atque adeo fortiffimus effe debet . piat, fed tantum roget, ut alter in fius gra- ad impetus adverfariorum fuftinendos« 2. []* tiamtalemei pecuniam vel ftipem o i rat. Re- &e tamen monet idem Rodriquez,multa, nec Quia /olidifJmus eft, utpote omnia adverfario- j rum tela, quze potiffimum ex meo & tuo, feu lls contemnenda incommoda fere ejusmodi peti- inordinata concupifcentia rerum temporali- tionem comitari, & plerumque fubeffe aliquid periculi, nefi alieno nomine di um oriuntur, obtundens, & repellens. 3. Quia la &ribuamus, po- lpfis defenforibus aptiff/anus eft, & facilinus ad d* tius noftro offeramus. defeudendum, ob plurima, eaqne valde effi- ]* $. XII. cacia media, ad paupertatem confervandam, a religione quavis offerri folita. - d- ,.CBNcgngg PRJEDICABILES. VI. Ex occafione thematis: Nudus egreffus Job. t. v. J-uan. 19. L. ): x occafione thematis : Ecce Mater tua : : Jüm. de utero wnatris mee, . & nudus revertar. iliic :2t- v. . . ^ poteít oftendi, quam perfe&e paupertas poteít. 1. Natura paupertatis per nuditatem fpiritualem, id eft, abdicationem omnis àtfe- Sfátris officium erga fuos amatores exerceat, quam tenero proinde affe&u diligenda fit. &us inordinati erga divitias aliaque bonatem- * Quem in finem ea, quze $. proxime preced. n. poralia explicari. 2. Proponi motiva, ob quae 4 hanc nuditatem fpiritualem libenter affümere ) 3. di&a fünt, fervire poflunt. - £C «5 o5 U. 4v Tob.4,v. lL. Lxoccafione thematis : Honorem babebis & procurare debeamus, quze quidem $ prze- -- fo mairi tue ownibus diebus 'oite ejus : poteft often- ced. n. 6. breviter indicata & explicata funt. -— 1 — di, quomodo filiorum proprietates implere . VIL. Ex occafione thematis : Quis, putas,eff Lue. is« * — debeat verus amator paupertatis juxta ea,quae fidelis difpenfator && prudens : poteft verus paü-42« $ E $. proxime przeced. n. 4. fünt diéta. pertatis amator tali difpenfatori comparari. 1 «poe ] 3 — 1H. Ex occalione thematis : JBzati pauperes Et 1. quidem oftendi, quod vere fit fidelis di- "L Spirituy quoniam ipforum eft vegnum celorum : po- Ípenfator, eo quod nihil accipiat, detaut ullo | l teft oftendi, ftitum horum pauperum effe fe- modo difponat, fine Superioris ( & coníe« liciffimum in orbe, ob tres rationes. ^ Y.Quia quenter Dei, quem in illo agnofcit, & reves funt jucundiffimi ante mortem, tum propter de- retur) confenfü & voluntate ;. imo in omini licias corporales, quas ex fanitate, fomno, & -horum bonorum commi ^orum ufü. & difpo- victu copiofiores percipiunt ; tum propterbo- fitione folam Domini fui utilitatem extrinfe- ïnä 5 nam con[ícientiam quaeeft jugeconvivium)) cam, id eít, gloriam & honorem quserat. 2. & nihil habendi voluntatem, quze eftinater Oftendi poteft, quam vere etiam fit prudens ; internze lzetitize ac quietis. l. 2. Intmorte: quia. difpenfator , quia meminit diligenter finis, carent tribus potiffimum caufis, ex quibusti- propter quem ei talia bona a Deo commiffà I- mor mortis, & acerbitas oritur, fcilicet amor fünt, atque adeo ad eundem ipfam etiam di- bonorum temporalium, quze tunc fünt relin- fpenfationem & ufüm fapienter ordinat, fecus " quenda: metusreddendze rationis, przecipue ac plerique mortalium , qui ejusmodi bonis de adminifiratione bonorum : Diabolorum cum grandi injuria & difplicentia Domini impugnantium multitudo ac ferocia; a qui- ( fui abutuntur. 3. Oftendi pariter poteft, quam bus omnibus vel maxime liberum effe verum liberalem proin a Domino füo mercedem me- pa upertatis amatorem, haud difficulter ex di- rito fperare poffit, dum fcilicet eumi füper €tis j a&enus probari poteft. |5. PofI mortem: omnia füa bona conftituet, id eft, fei» quia gloria coelefti fruetur citius, (dumMar« pfum poffidendum ac fruendum d.bit, in 1 cccca quo w * R. P. La Bibl, Man. Tim. L P s -u !ä -s . ^ Biblioibece Manualis Concionatorice 776 , i .quo omnia bona fin fummq gradu- cpnjqn'&a : licet.. 1. per Fidem; credendo firmiter, Deum gfilig 1 reperiet. po[e juvare, & alere, ut Iíraelitas, Eremitas; fioné theüatis : Si j&þaraberis z imo &tot animantes hactenus aluit. 2. Per w(.i hi Jot. 1$. v. VIII. Ex occa ( L l*-,c : pretiofun n a vili, quafi os meum eris : excitari pof- Jpem, perfuadendo fibi certo, quod «elit etiam o funt auditores ad viliffima ubique eligenda. juvare, ut qui ipfe toties ad folicitudinem in jl ipfo ponendam eft hortatus. . 3. Per charítatem, Et in prima quidem parte oftendi, quomodo reddendo fe capaces, & filiorum aut etiam debeat viliffima eligere in victu, veftitu, habi- AE tatione, officiis, talentis naturalibus, aeftima- amicorum & íponfarum fidelium ftatu con- jrem pj tione & veneratione hominum. 2. Oftendi ftituendo; quis enim credat, Deum fidelibus fuis amicis, p'ü poteft, q uam grande praemium ob talem ele- fponfis, filiis ueceiï'afia non con- j pr &ionem fperari poffit, ut fcilicet fit quafi. . Os ceffurum ? Chrifli, id eft, illiundequaque fimilis, itaut qui XII. Ex occafione thematis : Pauperes fem- pE per bababitis vobiscum : poteft oftendi, cur Deus ! talem hominem intuetur, ipfum os Chrifti in- [ tueri fe credat, cum vero hzec viliffima in om- tot pauperes in hoc mundo vivere permittat, le nibus ante enumeratis capitibus elegerit. nempe. 1. Ad fuam gloriam, quae non parum crefcit ex eo, quod tot pauperes tam liberali-' f Quod autem przmium grandius exfpectari ter alat. 2. Àd humani generis confervatio- vel optari poffit, quam Chrifto fimilem fieri ? 3. Oftendatur, quae potiffimum fit caufa, cur nem: quod ingens detrimentum tam in or- p dine ad corporis, quam animze vitam confer- tantopere vilia horreant, fugiantque mortales, vandam detrimentum pateretur, fi omnes di- nimirumquia pretium eorum & ingentia com- aä moda non perpendunt: explicetur proin hoc vites effent, & nemo alteri fübeffe vellet. - 3. pretium, tum ab authoritate Chrifti & San&o- Ad remedium divitum: ut vulnera per fpinas divitiarum contraéta per eleemofynas curare rum, tum ex privilegiis, que viliffimze res ha- bent prze pretiofis, quia fcilicet facilius obti- poffint. 4. Ad bonum ipforummet paupe- dï, nentur, fecurius & fine invidia poflidentur, fi- rum, uti fufius oftendit Faber conc. 4. in Dom. ; ne labore confervantur, fine dolore amittun- 2 Adventus. : ä tur, & copiofius a Deo praemiantur. Y Matth, 6. IX. Exoccafionethematis : /N Ü ! i te volis the- IT VY. 196 Jaurizare tbefauros in terra : Oftendi poteft per aupertaté thefaurum omnium thefaurorum -ALIICONCEPTUSi — pretiofiffimum poffiderl, quia quidquid alii P per divitias fuas quzerunt, per eam longe prae- Utilitas, EU eplhag. Íftantius & copiofius. invenitur, id quod pet cio, an aliquando adverteritis, quod, partes probandum eft. — 1. Ergo oftendatur, T Q uod per paupertatem nécefJaria ad vitam con- ä uando S.Petrus coram Chrifto folem- iervandam melius obtineantur, cum pauperes niter prote ftabatur dicens : «Ecce«mos reliquimus Meufi difc. om;ia, ab eodem Redemptore noftro appel-5: "* 3: fpi ritu vere Deum ipfum provitorem habeant, $ atque a deo non fit inopia timentibus atque latus fuerit Barónia, quod idem eft, ac filius amantibus ipfüm furura, juxta, certum S. Da- columbze. . Enim vero columba animze purae vidis oraculum : Divites eguerunt, & efurie- eft fymbolum, non folum propter candorem utem Dominum non defi- füum, verum etiam propter perniciffimum vo- runt, inquirentes a D clent emííi bono. 2. Quod etiam delectatio Jatum, quomodo anima viri pauperis perni- ciffimo volatu in caelum contendit. S. Hier. per paupertatem longe copiofius obtineatur, ad Exuperantium de S. Petro Bariona appel- uti fufe oftendit Hier. Platus de bono ftatus religiofi, & ex eodem fupra $. 9. n. 3. indica- lato ita fcribit: Quafi diceret, quia omnibus tum eft. 3. Quod etiam aeterna manfio, eaque jam nudus, velocior columba volare poteris ad me, nudus & levis ad coelum evola, ne alas omni bonorum genere affluens comparetur virtutum tuarum auri deprimant pondera; per paupertatem, . quod per divitias tempora- les obtineri non po teft, nifiad imitationé pau- Elementa enim, quze natura fua gravia funt, deorfum femper tendunt. B. Humbertus de vertatis fpernantur, & pro Deo expendantur. utilitate paupertatis c.20.ita fcribit: Elementa ^ X. Exoccafione thematis : Ecce jam iriduo füflinent me, nec kbabent, quod manducent :- proponi levia furfüm tendunt, fic & fratres, qui fe o- & explicari poffunt fol D atiapauperum in volun- mnibns perfecte nudant, libere ccelos petunt. deatur, ad pauperes vo- .]I. Ex libro quatto Regum conftat, quod, S.Hier.ep. j tariorum, eaque, fi vi luntarios applicari. Primum eft exemplum dum Elias in curru igneo raperetur in coelum, 24* Chrifti, qui defcriptus per Prophetam dixit : deorfüm cadere fuum permiferit pallium. Sed cur id factum effe arbitraris? Num forte time- Ezo vero egenus & pauper fum. . Secundum bat, ne ab igne combureretur? Nequaquam, eft voluntas Dei , qui dividit omnibus prout vult, & pront cuique utile videtur. Tertium idem namque periculum aliis fuis metuere po- eft exfpe&atio futurae felicitatis, quam ipfi terat veftimentis. Pallium igitur Elize onus L defignat bonorum terrze hujus, quod non fo- lus quam alii fperare poffunt. Quartum fecu- Sm ep. ritas Àn morte, ob facilitatem reddendze ra- lum in effe&u, verum etiam in affe&u depo- lto, tionis. Quae omnia fufius apud Fabrum Dom. nendum eft illi, qui in czelum evolare cogitat. Unde S.Hieronymus ait: Elias ad coelorum 0. poft Pent. c. 6. n. . explicata videri poffunt XI. Ex occafione ejusdem thematis often« regna feftinans, non poteft ire cum pallio, di poteft, quomodo pauperes fi ali velint a fed mundo immundo veftimentum . de- mittit, . B. Laurentius Juftinianus h actenus Chrifto,'ipfüm per triduum fequi debeant, fci- , addu- R m Titulus CXII. Paupertas. i 8 $, Laurent. addu&ta cox-).fïrmat,l inquiens: Quinihil habet - Sitio, utrum hzec aqua fit, quam ex Iact/l )ro- Juft.de lig, in mundo, quod diligat, nihil eft,: quod eum Vito C. ! L ximo accepero, an ea, quam multa niveelife- ab seternorum defiderio impediat, tefte nam- ro, ut frigore refrigeretur alieno, ad naturam que facro eloquio, fruftra jacitur rete ante nihil pertinet, illa hoc unum jubet, fitim ex- i. oculos paup erum pennatorum, qüfonigm ipfo- tingui. Utrum fit aureum poculum, an chry- rum eft regnum ccelorum. L] ftallinum, an vitreum, an manus concava, [|« S.lernard. Ill. S. Bernardinus in procemi 0 Sermonis nihil refert. .. Fames me appellat, ad proxima fer. 1. in fecundi in paupertate, fequentem adducit pa- quaeque porrigatur manus. En ipíà mihi Proem. rabolam: Rex quidam duas filias habuit, unam commendavit, quodcun que comprehendero. 5 pulcherrimam, aliam turpiffimam:Pulchra ap- Nihil contemnit efüriens. la petebatur ab oinnibus, & honorabatur; tur- IV. Difcedant aliquando, inquit idem, ifta Epift. 15 pem vero nullus ne dum amare, fed nec vide- infidiofa bona, & fperantibus meliora, quam il revolebat. Hsecauté amariffime flebatin con- affecutis. Siquid in illis effet folidi, aliquan- u fpe&u Regis; cui Rex: Noli flere, inquit, di- do & implerent, nunc haurientium fitim con- l. citarent. Quare potius e fortuna impetrem, lectiffima filia mea, namqui in'fponfam duxe- Q- rit fororem tuam, nihil fecum accipiet, nifi ut det, quam a me, ne petàm, quare autem Jf* pulchritudinem ejus ; Qui vero fponíam acce- petam oblitus frugalitat f« perit te, dabo illi regnum meum. . Myftice e is humapæ ; conge- ram lqborem.- antem filia . pulchra eft gloriofa fzeculi vita, divitiis, deliciis, & magnificentiis plena : fi- INece[fitas. A lia vero turpis, paupertas voluntaria eft, plena M. Virtutis via non capit magna onera Lactant. r penuriis, plena cruciatibus, plena defpectioni- portantes, multa fiquidem oneri, mediocria Firmian. bus. Tamen voluntariis pauperibus folatium, ufui funt. penuriam pati, cruciatibus fatigari, & ab in- VI. Nemo virtuti favet, nifi qui fequi po- Idem1. 7. fenfato mundo defpici, & contemni. Hanc teft: fequi autem non eft facile omnibus: iilaft- e 1. türpem filiam, qui acceperit in uxorem, pro- poffunt quos paupertas exercuit, & ;'vilrtutisk mittit ei Dominus regnum füum , dicens : JBeati pauperes f5 capaces eïfeciwt.. ? jritu , quoniam ipforum cjt rggnuæn - Utilitas. | vorum. .— - VII. Honefta res eft, lzeta paupertas ; illa Sen.ep.1e. Dignitas. " vero paupertas non eft, fi laeta non eft. Cui Seneca erat,ne- cum paupertate bene convenit, dives eft; * [V. Panem & aquam natura defid d tpiff. 2 5. mo ad hzec pauper eft, intra quae quisquis de- non qui parum þabet,. fed qui plus cupit pau- fiderium fuum claufit, & cum. er eft. felicitate contendet. - jpfo Jove:de VIIH. Ne imperatos nos fortuna depi*ehenä Idem ep. :;Munüdlfc. dat, fiat nobis paupertas familiaris. Securius '9: KM divites erimus, fi experti fuerimus, quam non a fit grave, effe pauperes. . ,. Ad paupertátem fua i "*'*mxs CELLANEA.- tunse, fponte defcendere , praeoccupare eft tela for- Qualitas. . " I[X. Abbas Paftor dixit: þaupertas, tribu- Vita PP. j, bas Marcus fic cum anima fua quon- latio, difcretio, hae fünt operationes folitarizo 5- libell, s. E Ab dam collocutus eft : Et nos, inquies a- vitee. Scriptum eft, quiafifuerint hi tres viri, "* !€ nima cara, nec aurum cumulamus, nec prae- Noe, [ob, & Daniel. Noe perfonam habet :ï; dia poffidemus. Etego refpondebo tibi, nec nihil poffidentium, Job tribulatorum, Daniel ! aurum, nec praediaper fe detrimentum aflerre difcernentium. Si ergo.hze tres actiones funt fed praepofterumrillorum ufum. Quidam enim in homine, Deus habitat in eo. divites, cum divitiarum amore minime tene- X. Democritus audiens quendam de pau- Beirl.to 6. à rentur, Deo placuerunt, utS. Abraham, Job & pertate conquerentem dixit ei: fi non multafol. 112, David. Nosverofine divitiis avaritiae vitium defideres, pauca tibi multa videbuntur ; defi- in materiaabjectiffima nutrimus. Non cumu- derium enim contractum, paupertatem divi- Jamus aurum, fed res viliffimas congerimus. tiisaequipollentem reddit. Alias dicebat pau- j Principatus & dignitates non accipimus, fed peris conditionem m ulto meliorem efle, quam , sH g omni ratione laudem & gloriam aucupamur. divitis, eo quod a maximis malis, quibus di- p II. Cum Dofitheus cultrum, qui ei arriferat, vites infeftantur, in ufum valetudinarii fibi concedi a magiftro ille fit liber. fcilicet infidiis, þdio, invidia " peteret, hicanfam accipiens, placetne, inquit, ^ XI. Arifton dicebat, paupertatem effe lu- , tibi, Dofithee? vifne fieri hujus gladioli fervus, cernam, quae omnia mala demonftrat. an fervus Chrifti ? non erubefcis appetere & XII. Archefilaus dicere folebat, pauperta- lbid, fol, | velle, ut gladiolus hic dominetur tibi? tem quidem afperam effé, fed bonam prolis ! !3* S,ch. ep. III. Non illud przecipio, inquit Seneca, ut a- nutricem, ut quze affuefaciat frugalitati & ab- 180. liquid naturze neges: contumax eft, non pote ftinentize , & in univerfum etficax virtutum vinci, fuum pofcit. Sedutquidquid naturam excedit, fcias precarium effe, non neceffarium. gymnaüum [it. Efurio, edendum eft. Utrum hic panis fit ple- . — Dignitas. bejus, an filigineus, ad naturam nihil pertinet, .. XIII. Incipe cum paupertate habere com- Sen. adLu. -illa ventrem non dele&ari vult, fed implerj. nercium ; aude hofpes contemnere opes, & te ci CUUCUCCUCJ . quo- j E s Bibliotbece €Manualis Concionatorit 478 u i. Mllige ZAArmutb, ift beferalsiGold und Gut, n oque dignum fingne Deo. - Nemo alius eft H rmutb if£ ein Mutier aller Kün jlen. 95 T eo dignus, quam qui opes contemnit. Y* J XIV. S. Francifcus in regula S. Clarze di- IV. -Mlige Zrmutb erarmet nichbt. - ) 0 cebat, obligamur ad Dominam noftram fan- V. Gro[fe Arinutb macbt gro[Je Heilige. . &iffimam paupertatem. VI. zrmutb ift der befle Geleitsmann. ztas. VII Armutb ift der befle Schild xvider Neid und Bo fenec. ep, .. XV, Panem &. aquam natura defïderat, VIII Willige dirmutb ifi das bele Rubbett- L 95 nemo ad heec pauper eft : intra quze quisque o* defiderium fuum claufit, cüm ipfo Jove de - IX Armutb:jl der befte Koch und Kellerm, zped ( felicitate contendere poteft. Idem ep. XVI. Redige te ad parva, ex quibus cade- f ie die lieblicb[te Spezs und Tranck darbiet. ]onof. * &p re non poffis: ineft paupertati, fine qua nihil Ó eft jncundum, fecuritas. - $. XVI l XVII, Seneca cecinit : Bene Paupertas Humili te&o conte&ta latet, AUTHORES o« 14 Quatiunt alte /epe procella. phonfus Rodriquez p. 3. tr. 3. toto. y1) JAut evertit fortuna domos. AI 1l Francifcus Arrias to. 3. tr. 7. toto y,Cor t Satyr. 10» XVIII. Juvenalis quoque non male j Jucun- - JII. Ludovicus de Ponte to. 3. de perfe&t. *.10 ! ditatem paupertatisexplicat, dum canit. Pauca licet pertes argenti vafcula puri. tr.6. & 3. & fequentibus. ANotte iter aggrejJus gladium , contumque tz- IV acobus Alvarez to. 2.1. 5. p..1. tota, mebis , jeremlas Drexelius in Rofis Marianis, [t.t0, KEtmote ad lunam trepidabis arundzms umbram. p20( Cantabit vacuus coram latrone viator. Vl. Lucas Pme]lusl 2. de perf. a c. 7. usque ad 13. Phtarh. — XIX, Quidam Imperatorem incufavit,quod " VII. Hieronymus Platus de bono ftatu re- in fymp. illius infidiis, & otio, & fomno fuiffet prlva- hglofillcg&lz,cg,&lgcg L 3. tus, videlicet quod illius bemgmtatee paupe- .VIII. Hugo Rott in viaregia p. 1. c.7. f. 1. re factus effet dives. Ph v z&p2c19f2.&pgcz s í | sxv IX. Humbertus in exhortdtlone ad tnavo- [ ta a c. 4. usque ad 20. Mnt AXIOMAT A. -X, KEufebius .Nierenbergius . in- do&trinis N afcetlclsl 5. do£&tr. 2. c. 6. & 1. 2. de adorat. V ug €. IO. LQ mnia mea mecum porto , dlcebat ohm XI jofephus Manfi Blbl moralls tr. 69 F l v.1ég Bias Philofophus. Jrsao, v '909999999999999999999999999 2l Vatth, $ M TITULUS CXIII V I pm n PAX QFQH: $L tione, quaMChrlüus optari. ab Apoftolis do— Y mum intrantibus voluit : Pax' huic domui. $UOAD ESSENTIAM Pax cum feipfo confiftit in omnimoda vitioruri ac paffionum fuübjugatione, de qua Apoftolus locutus eft dicens : Pax Dei qu»e exuperatPhil, 4. v Proy l Definitio, omnem fenfum, cuftodiat corda&mtelhgen- DIn tias veftras. I Caffiod. in Uxta CaHïodorum, eft concordantium in falm, .bono animorum ordinata tranguilitas. $.TI . Vel univerfalius, ut etiam animl pacem EX S. SCRIPTURA includat, eft, plunmum partium tran- quillus confenfus. Pax cum Deo. SLeoLn h, Divifio. jetur in dlebus ejus Jufhtla & abun-szx, v2 IOr dantia pacis. Mil II. Dividitur in pacem cum Deo, proxi- mo, & feipfo. Pax cum Deo confiftit in pet- II. Gratia vob1s, & pax ab eo, qui eft. ^Apoc.i v fe&ta voluntatis humanze cum divina confen- . lT. Quis reftitit ei, & pacem hàabuit? 4. fione, de qua Chrifto nato, Angeli cecine- . VI. Pacem meam do vobis, pacem relinquo Job' o; runt : Et in terra pax hominibus bonze vo- VOblS non quomodo mundus dat, ego da 9Af " * luntatis. Pax cum. proximo in, tranquilla ho- vobis. $ Mu t minum inter íe converfauone vel cohabitae : V. Non x — Titulus CXI. Paupemr. 779 ['À i If. 38. v. V. Non eft pax impiis, dicit' Dominus; omnes beftias .? nun EP d non multas 1axitas " VI. Et fedebit populus meus in multitudi- fimul terra roduci t q?ui ventum eft ad homi- c17. 1. 52. V. ne pacis, in tabernaculis fidqciæ &-in requie nem faciendum , & faítus eft unus, & de '.op'ulentg. uno genus humanum. . Nec duos facere vo- luit feparatim maculum & fieminam, fed de Pex cum þroximo. unounam. Quarefic ? & quare ab uno ge- l- nus humanum inchoatum ?. nifi : Heb. 12.v. VII. Pacem fequimini cum omnibus , & quia generi 14 Sanctimoniam, fine qua nemo videbit Deum. :3umano unitas commendatur. Jer. 29. v. VIII. Quzerite pacem civitatis, ad quam 2 E ANece[fitas. transmigrare vos feci, & orate pto eaad De- um, quia in pace illitis erit pax vobis. - YV. Qui pacem cordis, oris, & opeiis nonS.A [ fs. Lev.26. v. IX. Dabo pecem in finibus veftris, dor- habet, Chriftianus dici non deb et Qui in 34 F in 6. mietis, & non ezit, qui exterreat,auferam ma- hac nom fperat, in lubrico vitam & pedem ** las beftias, & gladlius non tranfibit terminos 4 ponit, in tempeftate navi [u S at, in praecipitio ] veftros. ambulat, in arena feminat UP Rom.14,. .X. Quse pacis funt, fe&e;mur, & quae zedi- V. -Meritum Chriftianze virtutis vilefcit in Idem fers. V.19- .. ficationis fuut, in invicem cuftodiamus. cunctis, fi unitatem non habet pacis : nec!69.de : I. Cor, I, XI. Obfecro vos, Fratres, per nomen Do- pervenit ad vocabulum Filii Yv lO. Amini noftri Jefu Chrifti, ut idipfum dicatis om- habet pacifici. ; fi nomem non *PP-- . mes, & non íint i2 vobis Íchifimata ; fitis autem VI. Sitotus hic imundus mufica quzedam $. Gregor, . ; perfe&i in eodem fenfu, & ineadem fententia. confonantia eft, cujus opifex & effector Nyff.tr. 1. 'Lk,nc.t'o. v. XII. In quamcunque domum intraveritis, $ Deus: parvus vero mundus homo eft, fimu]-^ Fal je dicite: Pax huic domui: & fifueritibi filius que fimilitudo & imitatio quaedam ejus, qui i pacis, requiefcet fuper eum mundur concinnavit, neceffe eft, ut , quod pax veftra: fin l- tem, ad. Vos vevertetur. ratio in magno illo & fpatiofo mundo reperit, hoc, »utvpar efc:', in parvo *iti/dem confpicia- ? Pax cum fei'pfo. as ' K./'II; Caftrorum acies ordinata tunc hofti- F"P'ef"/tus' Phil4.v, — XIII. Pax Dei, quae exuperat omnem fen- 7* * fum, cuftodiat corda v bus terribilis oftenditur, quando ita fuericn 6. Cant, .veftras in Chrifto [efu. eftra, & intelligentjas conftipata & denfata, ut in nullo loco inter- rupta videatur ; nam fi locüs vacuus, per lg —v0 I 7. Rom 14 — XIV. Noneftregnum Dei efca &.potuS';-fed il juftitia & pax, & gaudium in Spiritu fancto. quem hoftis potuit'ingredi, dimittatur, pro- Pfal, 113. XV. Pax multa diligentibus Te&o jam fuis terribilis non eft. * Et nos ergo 1.egem ; tu*zux;, cum contra malignos fpiritus fpiritualis cer- . !65i & non eft illis fczïmdalumf 'taminis aciem ponimus, fummopere necelfe Utilitas. eft, ut per charitatem femperuniti atque con- ftrici, & nunquam interrupti per difcordiam ; Jot.as.v. .XVI. Acquiefce igiturei, &.habeto pacem. inveniamur 21. & per haec habebis fructus optimos. . * n Y , quia, quamvis quzelibet bona in Matth. 5. ts obis fuerint, fi charitas defit, per malum di- v. 9. 'cabuntur. XVII. Beati pacific l, quoniam E iliki .Dei vO fcordiaze locus a dos nos valeat hoftis intrare. peritur in acie, unde ad ferien- 1Petr.3.. XVIII.. Quis eft homo : qui vult vitam di- vo IOO ligere, & dies videre bonos: declinet a malo, VIII. Quamvis plurima pace, & cura exter- 8, Chryt, - nafruamur, fi intra nos cogitationum nafci- hO. 34. in , & faciat bonum, inquirat pacem, & fequatur turtempeftas, tumultus & feditio, nihil exter- Gen, eam. a2.Cor.13. XIX. Pacem habete, &j Deu na pax nobis proderit. Sicut & neque itnife- Y« E3o ; : paf:is '& di- rabilius eft aliquid civitate, quae licet pracfi- l le&iqnis" erit vobiscum.' diis & muris bene munita, fit, intus tamen ci- Sucunditas. ves foveat proditores. S MU TO Prov. 15. XX Secura mens qua/i juge convivium. — Utiitas; à L L] ") IX. Revera, Fratres; fi effemus unum & s, Chryf ol; / $. III. humanum corpus, eos, qui pereunt, noftraf.ao, vifcera crederemus, aíilictione jeiunii, pre- EX SS. PATRIB;US cum gemitu, effufione gemituum jugiter clà- maremus : Doimine, falva nos, perimus: & ; . Qualitas. ftuderemus nobis in fratribus fübvenire: nec tantaà cor porum, fed nec ,animorqxg nauíra- P ferm, s.lLeo*hi E ünc, eft vera pax hominis, & vera liber- gia fentiremus. tas, quando & caro animo Judice re- V. Pax eft, quae hominem expoliat fervi- $, Aug. f, itur, & animus Deo praefide gubernatur. tute, datnomen ingenuum, mutat cuin con- 16. de. g Ibid, I II. Haec eft vera pax, a Dei voluntate non ditione perfonam, ex famulo liberum facit, fj- temp» dividi, & in his, quae folius Dei füunt, delectari ; lium ex fervo, amicum facit ex Deo, Patrem Aprl- i quando enim fenfüalitas nulla parte refiftit reddit ex Domino. | ,4&]'9' voluntati, & voluntas nulla parte contradicit . XI. Pax eftferenitas mentis,tranquillitas a-Idem de rationi, tunc j eft ferenitasï mentis , | & tunc eft nimi,fimplicitas cordis,vinculum amoris, con- verb, - ,J regznum Dei. LL $. Auguft fortium charitatis.Hezec eft,quze fimultates tol- De lIl Numquid Deus de uno pifce fecit om- lit, bellacompetcit, iram comprimit, fuperbos . Í.20» tnes? de uno equo equos omneés ? de una beftia calcat, humiles amat,difcordes fedat, inimicos . "I..f €ons 730 Jibliotbece. Manualis Concionatoriae d conCQrdat, cuh&is eft placida, nefcit extolli, hoc dirige, ut mihi foli placeas, & extra meni- fi nefcit inflari; hanc, qui acceperit, teneat: qui hil capias, vel quaeras. Sed & de aliorum di- L] b &is vel factis ni iltemere judices: nec cum re- f perdiderit, repetat: qui amiferit, exquirat. - 80 Aug, de XII. Tale bonum eft bonum pafüis, ut in bus tibi non commiffis te implices, & pote- « M Mafent eivit. Dei, rebus creatis nil gratiofius concupifci, nil uti- rit fieri, ut parum vel raro turberis. L * 7e VII. Quod fi ad plenum tui ipfius € on- fbid. $3. L?.hi r] 1 lius poffideri poffit. : Ind, Tertull,ad XIII. Diabolus vos inveniant munitos, & temptum perveniris, fcito, quod tunc abun- q1 Mart. concordia armatos, quia pax veftra bellum dantia pacis perfrueris, fecundum poffibilita- eft illi. tem tuj incolatus. s' Auge de VerD, XIV. Concordacum Adve rfario tuo, nefcis, [ quando vita finiatur. Cum vita finita fuerit, ju- $. V. me. dex reftat,&minifter, & carcer. At fi fervaveris Adverfario tuo bonam, voluntatem, & cum EXE MPLA. F',',b- 11 f | eo confenferis, pro Judice invenies Patrem, nu 40 pro miniftro ffevoAngelum tollentem te in fi- " Qualitas. num Abbrahze, pro carcere Paradifüum. riftus, tefte V Beda, pacatiffimo fze- V. Beda in 8. Gregor. XV. Dicamus, Pratres, his, qui nos odio I C Naz.f.5.de habent: Parcam tibi in realiqua parva, ut ma- culi tempore procreatus eft, quia quod Luc. c. 1. P3*. ius aliquid nempe concordiam accipiamus : pacem magnopere quzereret, & amaret, edo- cuit; quia quod pacis, charitatisque fectatores " vincamur, quo vincamus. Sed femper invifere dignaretur, indicavit. ïwuhäitas.j & S. Ambrofius ait: Perfe(ta virtus habet S.Ambrof $ uietis tranquillitatem & ftabilitatem, ideo6.l.de S.Thom. / XVI. Si uxor, maritus , & fïluatquedo- b ominus domum ejus perfectionibus refera- Jacob- Vill nova meftici in concordia funt, quid eft domus, nifi inconcadccolim ? fi autem difcordia elt inter illos, vit, dicens: Pacem meam do vobis: pacem Reügo 'quid eft, nifi infernus ?. meam relinquo vobis. Perfectorum enim eft, non facile mundanis moveri, non turbari actu, CUR S.Aug.in ^ XVII. O quam bonum & jucundum habi- non exagitari füfpicione, non terrore concuti, Pf 132». /tare Fratres in unum, . 1d eft, qui fic yivuntin 'unum (ut S. Auguftinus explicat) ut unum non dolore vexari, fed quafi in littore tutiffi- mo adverfus infurgentes flu&tus fzecularium hominem faciant, ut fit illis vere, quod fcri- procellarum mentem immobilem fida ftatione »ptumeft, una anima, & unum cor, Ipulta -quidem corpora, fed non multa corda. placare. . Hoc firmamentum Chriftianis men- tibus Chriftus invexit. Imo & de Deo ipfum $.Chyl. — XVIII. Praecipuum illud eft domefticee pa- affirmians S. Chryfoftomus, Author ipfe rerum S, Chry£.. ! frita ho.4 in2«cis ac honorum ommnium fundamentum, fi V ad Tit. uxor viro per omnia confentiens fit; nam, Deus, ait, jam olim a principio fexcenta com- hom.24.in mentus eft, quibus in unum nos conciliaret. 1, Cor. ! ubi hoc fit, nihil trifte contingere poteft. Quo - II. Julius II. Pontifex cum Caefare & Gal- Gerardus | pa&o enim, o cum caput corpori connexum, |cunjunc [U umque fit, ullaibi feditio, lo apud Camrearium fzedis iniens, Hoftiam Rho.1.19. Tetladins fio poffit exoriri ? n ulla d;iïen— jn tres partes divifit, fingulis diftribuens, ad- hift-Auftr. t i, dito hoc Chriftiano voto, ut, ficut facrofan-P*95* *'Dignitas. ; ] &a Trinitas unus eft Deus, ita ipfi deinceps &.Gregor. XIX. Angcelicis & coeleftibu u unanimes in hac confoederatione permane- Naziam*. tam propriuim eft, quam pax & concordia. Pro- an]t II. S. Augu-&inus de feipfo dixit: Nolo ha- S.Aug. fer. orat. 1. de inde, qui pacis bonumamplexantur, diffenfio- Rofirri bere cum quo litigem, Multoeft mihi optabi- *a. de Yerb.. ln vita, PAXC. — semque odgrlmt, ad divinas mentes aþcedunt. lius, inimicum non habere, quam vincere, APO.": IV. SS.Marcus &Marcellianus ftipitibus af- fixi, Pfalmum illum cantabant : Ecce quam lab. cona. $. IV. 6.in Fer.2. bonum, & quam jucundum, habitare Fratres p.tch, in unum : cumque irriderent tormenta, eru- EX LI.BELLO DE IMITATIONE CHRJSTI. buit Diocletianus, & lanceiseos confodi juffit. Qualitas. V. InaulaClodovzei Regis, cum S. Remigi- Idem in aucar. th, us Epifcopus przeparaturus Regem ad baptif- L. x. ;o g- n eft pax in corde hominis carnalis, ma coram Aulicis exorfus eflet verba falutis, 5 in Fer.o. I. No Pafch,n. 3. $. 2» non in homine exterioribus deditq : repente lux copiofa totam replevit ecclefiam, fed in fervido & fpirituali. & vox audita eft, dicens: Pax vobis: ego fum, Engelgr, L.3.c.38. ]I. Non fit pax tua in ore hominum, five nolite timere : manete in dilectione mea. [ en $.2. ]V. Friedericus III. Saxonize Dux, pacis Idemin fER. Pg enim bene, five male interpretati fuerint , amans, arces ac munitiones ab aliis conditas cone. 6. $a, non es ideo alter homo. ibid, III. Ubi eft vera pax, nonne in me ? folo zequavit: nec pecunias collegit, fed in Fer-3 lbid. ufus pios & utilesexpendit. Caufam rogatus Pfch.naa. ]V. Qui non appetjit hominibus placere, ' nec timet difplicere, multa perfruetur pace. dixit: Ne ego leviter offenfuüs aliquando, ar- L.3.625./^ V. Pacem omnes defiderant, fed quae ad cibus & pecuniis meis confifüs, nimis facile veram pacem pertinent, non omnes curant. vicinos meos inferiores laceffam, & pacem SQ [O cum eis violem, " Pax mea cum hominibus & manfuetis corde. Pax tua erit in multa patientia. VII. Rudolphus Habfpurgenfis Comes cum tbia, 1 .. V. In omni re attende tibi, quid facias, & AbbateSangallenfi lites gererss ultro fe ad con- líce- p quid dicas, & omnem (mt,e,ntio,nem tuam ad j vivium invitags, pacem cum eo fecit, & d dens l a Em t J / - Jitulus CXI.. Pax. 78 I : | - dens hoc przclarüm monitum dedit: Cuitres. animus effe videatur, viciffimque plura cor- fe funt lites, meo judieio recte fecerit, fi dua- pora unius animi inftrumenta cernantur. l& bus compofitis tertiam tanto diligentius pere i A. S. Francifcus Xaverius adeo proprium 7- Epift; fequatur. Societati pacis ac concordiz ftudium dicebat, . Maffeus VIII. Barnagafius prefe&us exercitus Re- ut affereret, Societatem Jefu nihil aliud effe,- m:ma.,.;g, 1.7. hift. gis Abyffinorum, cum Prztore Lufitanio foe» quam Societatem amoris & concordis. - ind. ib dusiniturus, apprehenía cruce genibus nixus, IH. P. Petrus Ribadeneira dicebat de fe & Engelgr. - quam, inquit, pacem JEfus Chriftus generis fociis fuis in Collegio Panormitano exiften- ! c humani Redemptor difcipulis reliquit, eadem tibus, qui omnes erant diveríz nationis: Erat eíto inter nos, qui € enimvero videre Flandros, Italos, Hi(panos & . niusdcm profitemur cul.« Gallos, tempore tantorum bellorum inter Hi- um & finem. Nece[ftas. . fpaniam & Galliam, vivere nihilominus inter - Fab.r À c.. IX. S. X olffftanus Epifcopus W/igornien- fe cum tanto amore,; ac fi non haberemus nifi unum cor. ag L! n 4e is, cum in dedicatione de pace fermonem IV. S. Grégorius X Hï. Pont 1 feciffet,& pluribus reconciliatis interíe, unus ? um inSocietate admirati fe dicebat, nempe -V h cum Occifore fratris fui reconciliari nollet; tantam in tam varia, excellentique doctrina odl e i, l dixiteidem in medium deducto: Dominusdi- gemiffionem animi : ^deinde tantum in tam xit in evangelio: Beati pacifici, quoniam filii L viridi, vividaque. juventute continentiam. (s Dei vocabuntur: conftat ergo; quod (i paci- ed Denique tantam in nacionum, ingeniorume fici fünt beati & filii Dei, di(cordantes fint mi- que diver(itate unionem atque concordiam. - C Anbrot feri & filii diaboli. Quibus dictis eum diabolo e0 6 de torquendum dedit, nec liberavit, done C pas 5. VII. 1« /400, cem cum inimico inirc;. EXEMPLA PROFANA. - Utiiitas.k gatus Tutcicus, cum Francofurti in ?ele?lbid. $2« [. Le — rRegir. |X. Saul contra hoftes *pugrnaturus, cum &ione Maximiliani II. Czfaris tres Ele« mififfet in omnes terminos Ifrael, ut conve- &ores Saxo, Bavarus, & Juliacenfis Cefarem .—.**JSP?J*"D nirent ad przlium, illi egreffi fant quafi vir. antecedentes monflrarentur, dicereturque, unus ,"licet fuerint trecenta millia, virorum quemvis ex his tam potentem effe, ut pro- Juda autem triginta millia. Hinc adeo ho- i riis opibus exercitum contra Turcam edu- n- ; ftes profligaverunt, ut non relinquerentur in cere poffit, rififfe fertur, & dixiffe Germaniam eis duo pariter. I XI. Sed in li fibi videre belluam magnis viribus quidem, In$, C fudith.ns. bro Judith legitur, quod Afïy- fed diverfis etiam capitibus & caudis con(tan- 4 rii, quia adunati non erant, in fugam iverint -aj | tem; Imperatorem vero füum belluz unici- t,Cot, precipites; Filii autem Ifrael uno agmine piti fimilem effe, ob quam ca : períequentes debilitaverint omnes, quos in- ufam vires üt- A L |- Gerardis Y A pote unitas fortiores habeat. LUUAM M venire potuiífent. x . 1l. Alius quidam Legatus Turcicus, cumIb . Palladius XII. S. Paphuüti f o olithxevelatum eft, qucn.- id. $. 2, | .hit u fe il dam Heraclez (ibi meritis parem efíe; q apud Regem catholicum muficus quidam eum . D5 «€m dele&are juffus, multum & diu laboraret in fi- cum ille quz(iviffet, invenit uxoratum qui- dibus concordandis, Morione füm accito cum - b det, (ed cum conjuge caftitatem fervaffe, ju- - arcu utero inferto, e vcftigio una fide ludere ftitiz & pietati ftuduiffe, & przfertim ad con- juffic, adje&o hoc cavillo, Turcicum impe-. V ciliandam inter difcordes pacem incubiffe. Muf Rofw?cid.» rium una fide & chorda conftare, ad quam .XHI. S. Macarig-quoque revclatum eft, omnes falire deberent; noflram vero variis " dt Ín vita. ipíüm in meritis duabus mulieribus uxoratis &Gdibus coptineri ac di ftrahi. 7 vat. APO&- Alexandriz parem effe, in quibus quzfitis & ] IIl. Cyneas Theffalus Legatus Pyrrhi Re-Faiy e.r. ín r " Pab of d inventis nihil aliud fpeciale repetiit, nifi quod I ( in Fa ] gis Epirotarum, cum adverteret Regem cupi- Dom, 1. in eadem domo per viginti annos inter fe dine Romanum Imperium invadendi ardere 3 Paiüh. | 1- cum maritis concordes pacificz fempcr—- vi-c r d quzfivit, quid quzreret per illud bellum ? xiffegt. ; . cui cum Pyrrhus refponderet, fe Italiam, Si- L / " j Idl g. VI. Ó ciliam , Macedoniain & Graeciam occupatue » au&"c thl | t rum, & his regionibus füba&lis in otio vi&tu- ginhea. ] -EXEMPLA,DOM»ESTI-CA. , rum, & mütis cum Cynea & aliis compotatio» d) d nibus & colloquiis jucunde fruiturüm , füb- ) Engeler.in I. gnatius cum provincias inftitueret, & jecit Cyneas: cur his ipfis. quz per multum ) $. ceel. empl, nova Collegia fundaret, folitus eratin. laborem, füdorem & íanguinem parare in- feft. Pent. eacogere Collegas e diverfis nationibus. Hinc tendis, non potius jam fruimur? ad quod « Mettit $.2, Re&or Romano Collegio Gallus, Hifpanus refponfüm iratus Rex bellum tamen füíce- Is «or& 9. Parifienfi, Perufiano Belga, Pataviano Gallus it & a vetula fa F? : xo in obfidione petitus in- imponebarur. Ut vel fic tam exoptam inter. teriit. , pf , diverías nationes concotdiam obtineret, quid IV. Tyrefius quäe(ïtus, quä de cauía Nu- Plotarch, ] a enim mirabilius, inquit S. Bafilius, quam di- ^mantia prius[invicta, poítea everfa fuiffettin Graec, " verfis ex rationibus ac religionibus profe&tos refp ] ondit concordia victoriam, difcc;rd/ia exi-.?PQDht..ï homines, per exactam morum ac difcipling tium peperit. fimilitudinem adeo in unum veluti coaluif- V. Scilurus Rex Scytharum moriturus octo- Stobeus Íe, ut in pluribus corporibus unus tantum. ginta fuis filiis fafciculum ex totidem fagittisfe I-UJH'""S' Ddddd colli- PZ. x XP. Jobn. Man. Bibl, dom. 1. J 782 gübliobete Manualis Cancïilonatoriæ cólligatum portexit, & frangere juffit; quod VII. Sicut fi Princeps in longinquás regiO- Graplet, in. cum finguli recufaffent ; eo quod id poflibile nes abiturus , fponfz fuüx munus in fignum Dom. 3. p amoris relinqueret, magnum effet & turpe in- Quedr. non foret, ipfe fafciculum folvi, & euilibet fingularem fagittam frangendam dedit, quod rati animi vitium, fi, eo terga vertente; fpón- !65 cum facili negotio preftitiffent, eisdem dixit : fa illud in fterquilinium projiceret; fic gravi- Sic invicti & vos ftabitis, fi concordes man- ter quoque Chriftum offendet, qui pacem ab feritis: imbecilles vero, & expugnatu faci- eo in ccelos abeunte relictam & É ó tam non fervat. 4 commepda- hs les efficiemini, fi diffidiis & difcordiis ab ih- l bl 3' il vicem diftraheminpi. : VIII. Sicut, ut navis pet ite dirigatur, Eþi- Bey:linck L l&' ü ios fuo;' pae batarum concordia requiritur; fic ut com- in in fefto - Sallu&. de 'VÍ. Mycipía Rex moriturus fil bello Ju- terno affectu monebat, ut concordes mane- munitas aliqua re&e regatur, membrorum OO. 85« tO. d. Í gurth. rent, & aureis literis cordi hanc fententiam unio necaffaria eft. $p IX. Sicut ex diverfis fiftulis quidem con- S-Thom.in infcriberent: Concordia res parv crefcunt, ib4 ! diícordia maximze dilabuntur. Y ftruitur organum, uno tamen fpiritu inflante 1.Cor. 12. et. l TPlutarch. l VII. Agefilaus Rex percontanti, cur Spar- opus habet; ita licet communitas ex multis ap. Beyrl.tana civitas muris careret? | cives exhibuic membris comipaginetur, concordi tamen fen- to. 8- i^. armatos & unanimes. fü opus habet, ut redte gubernetur. 'X. Sicut anima non vivificat membra cor- S. Aug. de fe.&o Om- num VIH. Ifzus Sophi fta, cum Lacedemonii . de civitate füa moenibus cingenda confülta- poris; nifiunitafint; fic neque membra com- civ. Dei. San&or. munitate re&te neguntur a Superioribus ; nifi Ibidem rent, Homericum verfuüm recitavit: Scutum hzfit fcuto, galez galea, atque viro vir: & per pacgm & concordiam fint adungt'a, ( adjecit :;:Sic Lacedzmonii gtatc, & muris cinf Utilz'täs. | . &i fümus. " Lang. in IX. Antoninus P jus dicere poftScipionema ,Xl. Sicut interdum duo canes femper alio- Staplet.t(;; qui inter fe difcordes, vifo lupo, unanimiter 2. n Dom. Polyanth. folebat, male fe unum civem fervare, quam V.eod. gnille hoftes occidere, usque adco paceim bel- ipfüm fequuntur, & ab illo tempore concor- Albis. lo przferebat. uv, des manent; ita carne & fpiritu ( Gu fibi in- vicem naturaliter adverfantur) per Chrifti $ Diay, Ibidem. . X. Otho Imperator, cum videret, aut de- & litt, ponendum imperium, aut magna ftrage tuene gratiam conciliatis , & communem hoftem diabolum impugnantibus , arctiori inter fe ' dum, ftatuit fponte mori; cumque amici hor- * tarentur, ne tam cito de belli eventu defpe- foedere conjunguntur. XII.Sicutnervi corporis membr a aduniunt, Beyrnna:. raret, negavit fibi vitam fuam effe tanti , ut 0 9. iri fee » hiac dg cauía bellum civile nafc'eretgr. & unum corpus efficiunt; fic pacis vinculumt 0 Om. M. $i. civitates, familias, adeoque totam generis hu- nium -Sane &i pop. $. VIII. mani fobolem ligat, & connedtit. 1 &orum. l SIMILITUDINES. — Dignitas. $ p ualitas. 3M«$a f d XIIL Sicut Rex plurium regnorum me- St Don, lioris regni Rex denominatur, ut Hifpanize tex. 4. in Staplet. I. v icut ignis juxta materiam fubje&am aut Rex, tacito Neapolitano, Siciliano, Lufita- Dom.Pent, Dom. Alb. diu, aut multum, parumve ac parvo teo 25 ax animi juxta €a, in nico &c. fic Deus tanti pacem sítimat; ut tempore ardet; fic : r Deus pacis velit appellari. uibus quiefcit, aut ma eft, folidaquc, aut 4 uxa ac ipnanis. X j H. Sicut mufica in cantu & organis argute Sfucunditas. Plutarch.l. . XIV. Sicut nemo eíft, qui gaudere de amic. quidem concors eft,ex acutis & mediis,& grae nolit ; BCS'd: l.L-. vibus modis,quanquam fint diffimiles ; ita fir- ita nemo; qui nolit habere »pac'c.:t.n,. ! ma amicitia non aliter atque una anima in mul- tis corporibus equabili ratione confiftens. S. IX. "T'oletus i a li. Sicut unitas Trinitatis non confundit ? Joan. ordinem, fed unus eft Pater, alius eft Filius; 2 -' 53 I.þ Ma ndatorum obfkr*vatio; fic enim Deus ipfe , 'alius Spiritus fanCtus ; ita unie chaniyatïs non per Ifaiam fuafit dicens: Utinam at- 48.v-.1& 4 confundit ordinem fratrum. tendiffes mandata mea, fa&ta fuiffet ficut flu- D ]V. Sicut longa malacia propinquam tem- Faboc. l . in men paxtua. Hinc & S. Auguftinus, duzs, Aug, in . Dom. t. peftatem navigantibus plerumque minatur ; uflitia & pax, tu forte j $ '| i Mg poft Pafch, fic diuturna pax ecclefi noyarum**"fæpe tür- inquit, funt amicg; j Pf. g4. 1.de fen barum index eft. " unam vis, & alteram non facies, INemo enim Ó eft, qui non velit pacem, fed non omnes ope- Qm. in V. Sicut in horologio plures fünt rotz, fed Tint, lbid&m. omnes confpirant, & juvant ad horas indi- rari volunt jüftitjam. Interroga omnes ho- mines, vis pacem? uno ore reípondebit tibi candas; ita in fide catholica confpirant ordi- nes & ftatus, tametíi quoad aliqua inter fe genus humanum: opto; cupio, amo, volo. Ama juftitiam , quia dug amicz funt juftitia diícrepantes. & pax, ipfz fe ofculantur. Si amicam pacis Y Necggïtas. non amaveris, non te amabit ipfa pax, nec VI. Sicut nullum zdificium diu ftare & fu- venietad te. Hinc & S. Paulus in omnibus fe- Ioidete : ftenrari poteft, fi vincula auferantur ; ita nec re epiftolis pro falute ponit: Gratia & pax. communitas aliqua fubfiftere poteft, fi pax & II. Radicis füblaito: de qua Seneca, quietiffi- Senec. de n terra, benef. «oncordia tollatur, | , i mam; inqq,it,vitam agereut hem,i.nes j - b«e d us CXIH. Pax, 789 N lpl t. in voluntatis : hec vit,a, lu ün, ^iee duo vetrba a matura e&mïu'm tollerent, confümmati perfcai- meum ac tuum. . Petrarcha vero, quatuor, que fapientis. " m. Qumr JÓn. t h . ait, vobiscum habitant pacis hoftes, avaritia, - .lf. Alterum eft, ut digne eflimet , & ar- EUUR invidia, fuperbia, ira. Has in e&ternum denter quzrat hanc pacem 5 quod obtinebir, /lite, pax &terna erit. pel- Y fi bene conlideret, quod 3. Hieconymus dixit:S Hieron, da« II 4dmer Dei : nam, quo linez. centro proe Omne fecundum Philofophos tantum habetin rcg. pinquiores funt, hoc magis inter fe co&unt, bonitatis, quantum habet unitatis ; propterea monach. & propinquiores fiunt. Hinc S. Gregorius in exordio mundi vidit Deus cuncta; quz fe- J holgg (ob. s. illud Jobi : Nunc enim dormiens filerem , & TO Ín ip fs cerat, & erant valde bona. Imo, ut S. Auïg,u- S. Aug. 1. ..'.3 l*' .lomno meo requiefcerem cum Regibus & ftinus ait, tanta vis & pocenria unitatis eít, . de Ge- Tüm Q0, s. Confulibus terrz , qui zdificant fibi folitudi- ut qua bona fünt, turc multum etiam pla. ^€'. con- 1. nes: huc applicat dicens : Re&e dicitur : ceant, cum in univerfum aliquid conveniunt, ""2Manich. :On' S-Thom,in »S. Gregor. Quia zdificant fibi folitudines. — Solitudines atque concurrunt. Univerfum autem ab unj- * ?"* iQte l CQras, lltis *"hpet,. inlib. 4 quippe adificare eft, a fecreto cordis terre- tatenomen accepit, Etvero fructus hujus pa- norum def(ideriorum tumultus expellere, & cis ex ipfa fimilitudine cum pace externa fatis [e0. intentione zternz patriz in amorem intimz colligi pote(t ; ut enim concordia res parvz quietis anhelare. An non cunCtos a fe cogi- crefcunt, difcordia maxims dilabuntur ; ita COT' S. AUE, de Jmn» dv, Dei, tationem tumultus expulerat , qui dicebat : id ipfum de pace interna cum divitiis & opi- Unam petii a Domino, hanc requiram , ut bus fpiritualibus comparata dici potelt. al inhabitem in domo Domini omnibus diebus IlI. Tertum eft, ut fortiter rejicere norit vitz mez? A frequentia quippe terrenorum potiffimaimpedimenta pacis,quorum quatuor defideriorum fügerat, & ad magnam folitu- quidem aflignat S. Bernardus fcilicet culpam dinem femetipíüm contulerat. A tumultu mordentem, curam pungentem, affe&tum vi- «"(?'Stap!et.to. rerum corporalium magnum quendam fecef- geotem, & tribulationem cruciantem ; fed &t2 n Dom, fum petierat, hoc eít, quietam mentem, in forte omnia ad inordinatam concupifceniam yt- Mbis.' qua tanto purius Deum cetneret , quanto reduci poffant juxta. illud S. Jacobi : Unde D JIC 4.. v./!. hunc cum fe folo inveniret. bella & lites in vobis? nonne hinc? ex con- ii 3. Diony(, IV. Crebra Eucbariflie fumptio : nam , tefte m cupifcentiis veftris, quz militant in membris - €3.hier. divo Diony(io, diviniffima unius , ejusdem- vettris. Echoceft, quod pius Author iadica- [e ,que panis atque populi communis, pacifica- re voluit, dicens : Juvat igitar non quzlibec 3. c. o7, que communicatio , divinam illis velut con- res adepta vel multiplicata exterius, fed po- $« 3. It Byrlltek, victoribus morum conjunctionem (ancit. Ec tius contempta, & deciía ex corde radicitus. V am 0 9. if« $, Chryf. ut S. Chry(oftomus ait:. Propterea femet- Nec diu ftabit pax illa quafica forinfecus, . (i ,l r $. 61.. ipfum nobis immiícuit, & corpus füum in vacat a vero fundamento ftatus cordis, hum Sar &orum. "d pop- pos contemperavit, uc unum quid fimus tan- IV. Quartum eít, ut etiam adjumenta ad quam corpus capiti coaptatum. Ardenter dictam pacem conducentia noverit, quz qui- $. Cypr. enim amantium hoc eft. Hinc & S. Cypria- dem pariter ad quàtuor capita revocavit pius Y Srpltt f. de c&* nus monet: Quibus unus eít panis , unum alceta, dum dixit: Fili, nunc docebo te viari1. 3. 6 23 eme pacis, & verz libertatis. Stude alterius gt ,W e€ít corpus, fit omnium unum cor, & anima D * N po- l. Dom-?entl tius facere voluntatem, quam tuam. Elige $- x». u una uni Chrifto adhzrens. femper minus, quam plus habere. EX Quzre femper inferiorem locurm, & omnibus fub- wAvS C E pO k effe. Opta femper, & ora, ut voluntas Dei ^yuatuor fünt przcipue, qug de pace, jntegre in te fiar, Ecce, t ; alis homo ingre- interna maxime, noffe & obíervare etis, tl l.,c. ditur Hngs pacis & qui P debet afceta . Primum eft, ut bene cognotcat, quid fit veram animi pacem habere. Nempe ! ELLANEA. »Mrsc g ut adimus homíinis nullo inordinato aífectu Qualitas. e aut pafífione, qui fünt graviffimi hoftes animz, nuatiavit Seneca L Omn&: Seneca I. Sap'icr;nter pro L 9. 6 S?turbetur. P'erfecta namque vidtoria ( & per S.2- hoc, quod vides, quo divina atqueep 93e confequens etiam pax ) eít, de femetipío humana concluía fünt , unum eft : membra feitpne d triumphare ; qui enim femetipfüm fübjecdtum fumus corporis msgni. Narura nos cogna- ]e tenet, ut feníualitas rationi, & ratio in cunctis tos edidit, cum ex iisdem & in eadem gi- Obediat Deo, hic vere vi&tor eft fui, & Do- gneret. Hecnobisamorem 5 Ang 1 : indidit mutu ulm, $. Aug. ^ minus mundi, inquit recte Kempenfis Tho- & fociabiles fecit. te a.defetm.mas, [n quem fenfum etiam S. Auguítinus, .AI. D. Anfelmus concord Dom. in iam perappofite s, Anfelm, monte, Pacifici, inquit, in feipfis funt, quiomnes 2ni- organo comparavit, cui hoc lemma fupernein lib. fi- j" mi motus componentes, & fubjicientes ra- infcripfit: In uno fp L iritu omnes no$ 5 in/fra miliþ- tioni & (piritui, carnalesque concupiícentias vero. Confpirat amice. 3 4 jl habentes edomitas fiunt regnum Dei, in quo III. Melchifedech, Rex juftitiz, & Rex pa-Granat, ) ita ordinata funt omnia, ut id, quod eft in cis vocatus eft, quia quisquis juftitiam habet,loc. com. homine precipuum & excellens, hoc impe- comite ejus pace carere non poteft. f. 344 J ret, czteris nou reluctantibus, qua funt no- IV. Philo dicebat, pacem maximum & di- Anton. £ bis, beftiisque communia. Atque idipfum, vinum effe bonum, l quod nuuus mortalium *e C"?it-: quod exceilit in homine, id eft, mens & ra- preíftare potett. tio, fübjiciatur potiori, Deo fcilicet. Et hzc V. In 7Éthiopia tanta copia anguium repe- Valer. 1. , $ao L : 4 o eít pax, qua datur in terra hominibus bona ritur, ut, quoniam in gyrum convolv untut,15 d us R. P- Lülm- L)IN. Mm- ]mo I[o d dd 3 morr. [ — — Ifibüozhceä Manualis Concibm'toriæ' 934 [ XII. Vefpafianus ; ut fignificaret , pacem Fab. conc, Ü montiam fpeciem refefant ; quz caufa forte fuit, ut caduceum in pacis & concordigz àr- efíe matrem abundantiz, nummis duas fpi- 6. in fer. fi cas e duabus manibus cOnjun&is egredien- 3 Peaích, gumentum efligie anguium extere 5 n tes infculpi juffit. - , cingant. . Dux fomanus, ut doceret Valer Ma- £ X Nece[fitas. XIII. Sertorius; Í exercitium romanum per partes convelli pof- ximil. 1 7- Staplet. 'VL Animalia i n arca Ncé , etiamfi natura Ü to. 4. i. fua fera & in domita fueriat, quamdiu tamen fe, duos equos, validiffimum unum, alterum*: & [s cifica fuere ; debiliffimum propofuit , & hujus caudam a feft. Pent.j arca manferunt, mauíueta & pa idem faciendum Chriftianis, fi in fortiffimo juvene evelli, illius vero a fenibus t ca manere volunt. ! ccdeüa ar. paulatim per partes auferri juffit, quod ifk Utilitas. h facile,-,mn i juvenis pqtuit. Cicero pto VIIL Utcircumfpiciamus omnia, qua po- o 26 XII. ä lege Agra. pulo grata funt atqu: * jucunda, nihil tam po- ria. m 1, quam congordiam ; puiare, quam pace * AUTHORES. uam oti um reperiemus. l Plato de Viii. Nihil perniciofius c ivitati, quam di- ricus Engelgrave in coe : ; o empyreää, gw gepubl. ut nihil melius, quam unio. I.:Hg'.'n in fefto Pentec.. E vifio; - 3L, Matthias Faber conc. r. in Dom I.p IX. Nomen pacis dulce e(t, & ipfa res fa N a $ o'&. Í Paícha, & fer. 3. Pafch. conc. .6. lutatis. Pax eft tranquilla libertas.- -HII. Thomas Stapletonus te. 3. Dom. 3 Petrarch, X. Pacem, fi (ine vitiis veniret, & coelefte ä Dial. 106. munus , dadr. & te. 3. Dom. Pent.' ltem Dom. r. & [íecundum nulli bonum fa;egr. poft Pafcha te. 2,, & Dom, Pent. te. 4. Raro autem (ine vitiis venit.- Valerius XL Romz olim templum magni fitf;:ntiffi-— ^ 1V. Laurentius Beyrlinck in promptuar. m fuit, in quo facelium te. g. in fefto omnium SanQorum. . Item in Max. 1. 2.mum pacis exftru&u theatro vite hümanzg. V. eod. . ! .b ]'. dez: Viriplace erat, ad quod vir & uxor ex- $ nveniebant, &,q uz voluerant; V, Jofephu [ Langius in Polyant. NX cpd. E orto Jurgio co j '—VI. LU dovicus Granatenfis locuti, conte m ?opis come ntione dcgqüta concordes re- PA L d munibus f ggpi * b Í ,veftebantur. ****&4**f*ä *&*&ä*&&*&*ää**ä&?*äää*ää*ä&ä&üä t $ TITULUS CXIV.- PECÓATUM $. I. tenebrofum , carensque fobflantia, & ipfum nullo modo, nusquam & nihil exiftens. II. Diflinguitar peccatum a crimine , ficut &UOAD ESSENT/I'AM. : excedens ab exceflo ; eo quod crimen pecca- : Definitio, tum aliquod grande fignificet, peccatum au- 93l tem & gravia & levia peccata involvat. Hine ;ans* ab S. Auguftinus ait: Neque enim peccatum eft S.'Thomas ft juxtxa S. Thotam , a&us devi omne crimen , ideo crimen edam eft omne 8. 9. . Ordine debiti finis, contra regulam 7163.42. ! peccatum, Ítaque fanctoram homipum vi- ! naturz , rationis, vellegis eterng. * tam , quamdiu in hac morte viyitur , inves LP Q(q— V el averfio ab incommutabili bono ,. & con- 21.9&.1* .er(oindebita ad commutabile bonum, juxta niri poffe dicimur. fine crimine , peccatum autem (i dixerimus , quia non babemus , ut $. Auguft, 9- Auguftinum. Aut juxta eundem: Eít di- l de lib, Ctum, vel factum, vel concupitum contra le- ait S. Apoftolus, nosmetipfos feducimus , & scobo Alvarez , veritas in nobis non eft.. & arbitre gem zternam. Aut cum ] H [j 0), S. Bern. Ideml. 22- ac cheologis eft a&tio libera, | debita rectitu- III. Diflinguitur quoque peccatum a vi contra quia peccatum fignificat operationem & Sen. ad fPauft, dine carens, qua qui s legem íe obligantem actum malum : Pitium vero habitum , uj fratres. de transgreditur. dema dmodum enim effigies jac. Alv. ad actum vitiofum inclinat, fignificat;- quo d monte Dei, ]. r. p.» 1. peccatum artis € , fi regulis artis aut exem- € Y, plari non confentiat ; ita & bumana a&io quidem vititim S. Bernardus fequentibus ver- eccatum rmrortis eft, fi 'a di&tamine rectz bis optime depinxit. Vitium eft privado virtutis, cujus vaítitas & enormitas tanta rationis & legis divinz , quze fünt exemplar e vivendi difcedat, linde S. eft, ut obruat, & opprimat : Foeditas tan- & regula rec ficillud defcribit: Pec- ta, ut inquinet & inficiat : adhzríio tam per- s. Dionyf, Dionyfius Arcopagita de div. catum eft malum , privatio & defeCtio, in- tinax confuetudinis , ut vix a fe eam natura ientia, atque fruftratio : excutiat. Vitium eít quafi corruptus hu- nom. € 4: firmitas , inconven P *' & deflinatione, pu lchritudine, vica, fenfu, mor; qni non in corpore ; fed in anima & caufa priva- ; morbos peccatorum procreat, plagas & fos- ratione , perfe&ione ac fede; tum, in definituni, infecundum, otiofüm, im- da vulnera generat, & fpirituslem falutem diffimile, infinitum; um eft radix mortis, - becillum, ipordinaturp; domigari non finit. Viti emuium: 'VID ub d 785 Dl G. in t omhium malorum origo, quia eft origó pec- len' 30 Pa [ cati, in quo omnium malorum cumulus inve« - VIII. Pleraque hec peccata in alias fpe- Richardus cies fübdividuntur, nimirum. 1. In proprium ,de áiffer, nitur. Vitium eft indicium infamiz, & fignum Tet Valer à quod nos ipfi committimus ; & alientar, quod mort. & ignominiz, quod illo affe&os a Nobilium , id ab alio quidem perpetratur , fed a nobis (ive V6n- pece Xf ini ; eit ftudioforum acperfe&torum hominum con- umc- l. 'ropter approbationem , five propter confi- fottio repellit. Vitium eft fordidum indumen- Atum, aut conniventiam , aut aliam: fimilem 1à tum, quod nos ad nuptiss agni vocatos illius u$ caufam participatur. — 2. Ín peccatum er fo, convivio & menfa reddit indignos. Vitium eft quod ex genere fuo aut. notura mortale vel ve- ü catena, & vinculum animam in carcere rerum niale eft ; & per accidens , quod propter cir- terrenarum detinens. Vitium eft laqueus, de cumítantiam aliquam aut finem füperaddi- quo di&tum eft: In via hac, qua ambulabam, tum fpeciem füam, & ex mortali veniale, aut abíconderunt füperbi laqueum mihi, quod viciflim evadit. 3. Inintermum, quod fola inte- nos fervos adverfarii humant generis ac man- riori voluntate peragitur ; Et extermum, quod cipia conílituit. Vitium e(t dirus tyrannus etiam actionem quandam exteriorem fecum AT Cjuxta S. Chryfoftomum ) qui noftram li- crahit ; & in peccatum oris & aperis fübdividi bertatem eripit, & operibus luti ac lateris fa- poteít. 4. In affetaium, quod plena & delibe- ol tis laborio(is addicit. Vitia hofles noftri funt rata voluntate committitur; & on ajfeGtatim, & gentes nobis infefte atque inimice, de qui- quod cum ignorantia , ün i n-ad&*c?t:ha ia aut & bus in Deuteronomio di&tum eft: Non inibis - «tu culpabili patratur. x L cum eis fcedus, nec mifereberisearu T heque 1X In fpecie vero peccati venialis, ( quod Jac. Aï— fociabis cum eis c onjugia. de&nitur: o libera, dickamini quidem ation's, var. to: 9. il Diviftoe, — :^ & ju[fori icgis adver[a , ac ob id Deo invifa s. fad 1« p. 1. ] II Dividitur quinque potiffimum m 3 d-dis. qua ob fui paroitatem , nez vitas fpiritualem axi- €.1 f.I5. &. Zlb objettis : Ec (ic dividitur in carnalra & fpi- S. Vincent. «e auferat , neque boinem a regno cale[ti excludat * Ferr Dom. l vitualia, jaxta illud Apo(toli: Emundemus nos "- » nec eternis cruciatibus deffinet ; licet juxta fue "a 2. pott f ab omni iniquinamento carnís & fpiritus. Car- üre quantitatem temporalem. penam fübeat) vria P'entec, nalia fünt , quz circa bona fenfibus apprehen- affignantur genera , de quibus dicit Apofto- fibilia, puta cibum, potum, luxuriam verfan- lus: Si quis ed.ficaverit fuper fundament:nn . boc , tur ; Spiritualia funt, quz circa bona infenfibi- fcilicetfidei , ligna, Jenum, [lipulam, detrimen- lia, v.g. honorem, poteftatem occupantur. tum patietur 5 pfe autem faious erit ; fic tamen quaft ,1V. Secundo dividitur ratione originis ,. in perignem. — Nota, lignum,; feenum, ftipalam Babituale, attuale, originale. — Habitudle eà, quod Hxc tría fignificant tria peccata venialia, aullam amptius phyficam, fed mortalem tan- z Lignum , quod difficilius comburitur, quam tum exiftentiam habert, & ratione hujus exi- fcenum , fignificat peccata venialia majora ; ftentiz perinde hominem afficit ac denomi- quia pro talibus multum fudant in purgato» nat, ac fi aCtu exifteret. — zfüuale eft , quod rio. Fonum, quod citius comburitur, ve- propria voluntate cominittitur ,. & actu nialia peccata mediocria : Stipula, id eft pa« euamnum exiílit. Originale eft, quod a pri- lea, fignificat peccata venialia minima , de mo parente, Adamo,. per carnalem propaga- quibus ftatim purgantur, & tionem heredita:ur. transeundo per purgatorium. puriägantur ; je V. Tertio dividitur vatione legís in peccatum X. S. Auguftinus longüm culparum venia« $. Auguft, ja emiffois & commiffonis , illud eít, quod coutra liumin fpecie texit catalogum, dum in (ermo-f. 41. de [j legem aliquid atfirmantem aut imperantem ne quodam ita fcribit: Quz füuncminuta pec- SS. €ommittitur ;ut cum quis parentibus debitum cata, liceromnibus nota fint, tamen quia lon- i honorem non exhibet. Hoc eft, quod cum le- gum eít, utomnia replicentur, opus efl, utex ge aliquid prohibente pugnat , ut cum quis le homicidium aut adulcerium comimittit. eis vel aliqua nominemus. Quotics aliquis ia , Cibo aut potu plus accipit, quam neceffe fit, VI. Qaarto dividitur ratiene eorun ,. qui ad minuta peccata noveris pertinere. Quoties j per illud offzenduntur, in peccatum contra plus loquitur, quam oportet, aut plus tacet, b Deum, proximum, & feipfum 5 quam divi- : quam expedit: Quoties pauperem importune fionem $, Paulus indicaffe videtür, dum di- petentem exafperat. Quoties, cum corpore xit: Sobrie, & pie, & juíle vivamus; in hoc fit fanus, aliis jejunantibus prandere voluerit, j5 B fxculo ; fobrie fcilicet quoad nos: jufte quoad aut fomno : deditus tardius ad ecclefiam für- kScn. L proximum : pie quoad Deum. git. Quoties, excepto defiderio filiorum, uxoe VII. Quinto dividitur ratione reatus in mor- rem Íüam cogno*verit. Quoties in carcere imonteW- | tale & veniale ; lMud eft, quod mortem animz claufos, & in vinculis pofitos, tardius requi(ie- infert, & zternam damnationem annexam rit. Quoties infirmos tardius vilitaverit: Si di- habet, atque adeo, teíte Richardo, non (ine Ícordes ad. concordiam revocare neglexerits grandi corruptione fui, fine gravi lzfione fi plus aut proximum, autuxorem, 2uc Blium, proximi, & (ine magno contemptu Dei com- aut Ícrvum exafperavit, quam opoitet: fi ame mitti pote(t. Iflud eft, quod, quantum eft plius fuerit blanditus, quam expedit,fi cuicun- in fe, amicitiam Dei minuit quidem , non que majori perfonz, aut ex voluntate, autex tamen omuino tollit, nec vitam fpiritualem neceffitate adulari voluerit; fi pauperibus ratiz aufert ; unde morbó decorem auferen- efurientibus cibum non dederít, aat nimium ti, aliosque effedtus fimiles producenti com- fumpruofa aut delitiofa fibi convivia przpa- paratur, mortale véro peccatum ipfi morti; raverit ; fi fein ecclefia, aut extra eeclefiam fa- 3 quo & nomen haufit; æquipgratur.' bulis otiofis , de quibus in dic judicirfatio red- -d&nda ,Pdd ddgl 796 ibliotbese . quuaw Concionatoria ! denda eft, occupaverit. 'Si dum incaute ju- guetur, donec aliqufd glutiat; & homo fcor- l ramus, & cum hoe per aliquam neceífitatem tator, qui corpore carnis füz non conquie- fcit, donec ignem fuccenderit. / j implere non poterimus, utique pejeramus. rf.w-V-S'i Et cum omni facilitate vel temeritate male- IV. Non eft hom o juftusin terra , qui faciat Ecdl. 7 dicimus : (leviter intellige) cum aliquid fu- bonum (femper) & non peccet (aliquando.) v. ?*- M 1 ex diabolo eft, quo- 1. Joan. v. 19. ípicamur temere ; quod tamen plerumque V. Quiffacitpeccatum, 1 non ita , ut credimus ; comprobatur ; hzc niam ab initio diabolus peccat. Omnis, qui ?* YV. 8 natus eft ex Deo, peccatum non facit, quo- 4^ Pfal- ! 18' & his (ímilia ad minuta peccata pertinere VIISS' 4 non dubium eít, quibus licet occidi animam niam femen ipfius in eo manet, & non poreít eccare , quohiam ex Deo natus eít. $p H non cedamus, tamen eam, velut quibusdam »? puftulis, & quafi horrenda ícabie replentia, . NI. Seníus & cogitatio hominis in malum Gen. & v. 29Y. deformem faciunt. prona fi u nt ab adoleícentia fua. parich 4 E VII. » L/ 60 ^ A&ü.*' e Egreffus eft.a filia Sion omnis decor Thren. €& ja&. 59 — XI. Primus eft, ilicitam objecti alicujus concu- ejus. Quomodo obícuratum eít au rum, mue. V* Ó »tatus € i:40 NV. l, faech 1b ld. pifcentiam concipere ; de quo a&u S. Jacobus lo- ft color oprimus? Filii Sion inclyt cutus eft, cum dixit: Nemo; cum tepntatur, & amicti auro primó, quomodo reputati funt vi 70' in vaía teftea, opus manuum figuli ? Nazae dicat, quoniam a Deo tentatur ; Deus enim e, rubie intentator malorum eft, ipfe autem nemie rzi candidiores nive, nitidiores laQ Jerit, oó -cundiores ebore antiquo, fapphiro ulchrio- v, 14' nem tentat. lnusquisque vero tentatur a ; a cies eo- concupifcentia fua , abítra&us & ille&tus. res : denigrata eít füper carbones rum, & non (ünt cogniti in plateis. Abalie- Ofez $. Deinde concupifcentía curn conceperit ,. pa- rit peccatum , peccatum vero cum confürre natí funt in confuüfionem, & facti funt abomi- » 1Qv matum fuerit, generat mortem. - nabiles, ficut ea, qu« dilexerunt. VIII. Ecceenimin iniquitatibus conceptus P& $a. XII. Secundus eft, deie&tari in objetto aliquo il Ve 7e licito: Veluti cum quis voluntarie & cum gu- fum, & in peccatis concepit me mater mea. ]X. Facti furnus omnes nos ut immundus, laise E ftu concupiícentiz objei illiciti immoratur. . XIll, "fertius eft, confenfiim preberc, ad pro & qua(i.pannus menfítruatz univerlz jufti- "* - fecutichem obje&ti illiciti, vel fugam alicujus t noftrz , & cecidimus quafi folium uni- rei przcepte, de quo confenfu locutus cft verfi, & iniquitates noftrz quafi ventus a/bf-, $. Gr&g. S. Gregorius, dum dixit: In fuggeftione (c- ftulerunt nos. z .X. Qui faciunt pecca Tob. 1 Z ad interr. men, in delectatione nutrimentum, in cone tum & :iniqui,ta:eni' , LC Q $. Auguft. (en(a perfe&tionem inefle peccati. 2 hoítes i;unt animz noüræ. . XIV. dpfum epus extermum adjice 7É cbnfþg/ui: Qualitas. peccati mortalis. ]Udiïh. id quod. prioribus o&o preceptis Dccalogi | Ptov. 21. Vg XI. Lucerna impiorum peccatum. V.o4e fere prohibetur. » . XIl. Ecce vos omnes accendentes ignem, $. Tfidor. XV. Confuetu d inem ex. atlibus frequentatis con- Ifaiae 5c. accin&ti flammis , ambulate in lumine ignis ; 1l la.de trabre: de qua S. Ifidorus fic loquitur : Iftis ; veftri, & in, flammis, quas faccendif(tis. iummoho. (omitibus quaG quibusdam gradibus coale- omphza bis acuta , omnisEccl. er. B st €. 23« fcit omne peccatum. Cogitatio namque pra- Xill. Quafi rh V. 4* TAT iniquitas: plagz illius nos eft fanitas. va dele&ationem parit, delectatio confen- B £. fionem, confen(io a&ionem, a&tio confueta- Qualitas. peccati venialis. D v. Proverb. !9' 201 dinem , confüctudo neceffitatem , ficque his XIV. Septies cader jultus, & refürget. vinculis homo implicatus, quadam catena vi- XV. Qui in modico iniquus eft, & in ma-€ *4: V: L] tiorum adftrictus tenetur; uti de feipfo fal- jori iniquus eft. Luc. €.16, $. Auguf. füs eft S. Auguítinus, dum dixit: Cui rei ego XVI. Quitt imet Deum, mhl.l 'ïn&gl.igit.-. V. lOo non ferro alieno, fed mea XVII. Non ett homo, qui non peccet. ' - gcciefiaff. lhie e l, 8. cenf. füfpirabam ligatus, V. 9Q s. L ferrea voluntate. Velle meum tenebar ini- XVAII. In multo offendimus omnes vid. e 7. YV. 19. micus, & inde mihi catenam fecerat, & con- etiamnum. l. Regu 8. Mu Yv 4 6- firinxerat me. Quippe ex voluntate per- Damsnumx p&ccati.' vería facta eft libido, & , dum fervitur libi- Jacob. 3. V. $. b dini, facta eft confüetudo, &, dum confuetu- /"XIX. Scito & vide, quia malum & ama- rum eft relinquere Dominum Deum tuum Jer. s. v. dini non refiftitur, facta eft neceffitas, quibus i9. & non effe timorem ejus apud te. Ditsy, quafi anfulis quibusdam fibimet innexis, un- . XX. Ecce, non eít abbreviata manus Do- 1.59. v. 1 de catenam appellavit, tenebat me obftri- &um dira fervitus. mini, ut falvare nequeat : fed iniquitates & & 2 peccata veítra abíconderunt vultum]eiu/s a $. I vobis ne exaudiat. x Ua'm j 4 Vs CRIPTURA. XXI. Si averteret fe ju ftus a juüit«ia fua ,Ezech. 18. 1 a * j . Qualitas. omnes juftitiz ejus, quas fecerat , non re- ^ " DT cordabuntur. V, tj Í. [?rror & tenebrz peccatoribus concrea- XXH. Juftitia elevet gentem; m iferos ati-Pgov. 14 ECCL I ! e u fant: Qui autem exultant in ma« v. $4 lia 7 v. 16. lis, confenefcunt in malo. tem faciat populos peccatum. v'?. Sap- IIe 1Rqo, dÉ Si peecaverit vir in virum, placari ei unitur. XXill. Per que quis peccat , per hec & V. 175 VY. 25. poteít Deus; (i autem in Deum peccaverit XXIV. Super quo percutiá vos ultra adden- If 1. v. & i. vir, quis orabit pro eo? .vcu. ECCIQ : 2,. lil Duo genera abundant in pe ccatis, tesprzvaricationé? omne caput languidum " k -Terra veftra,deferta,civita- Anima calida , quafi ignis ardgns non extin« Omne cormocrens » tc8 m h — Titulus CX 1 V | Peccbtuæi | 787 ju es veftra füccenfie igni: reg iometh veftram declarabit, quia in. i coram vobis alieni devorant. r e ne revelabitur, & unius- €ujusque opus qua fit ignis probabit. Ug , Píio.vs. XXV. Pluet füper peccatores laqueos, r UXLIIEL. A fcintilla una augetur ignis. Eccl, 11 o 2 ignis & fülphur pars calicis eorum. ^ J 4Iiom;! 5e XLIV. Ecce quantus ignis , quam ma-V. 44 V. 12. XXVl. Per unüm hominem peccatum g nam filvam accendit? Jac.3. v.5« li Y q in.hunc mundum x XLV. .»e fnors. intravit, & per peccatum - cidet. Qui fpemit quic—a , paulgtiæp de- i Eccl, 19. Píal. 118, V» lo XXVII. Longe a peccatoribus falus; quia XLVI. Muícz morien " Ecel. IQ« V.155. juftificationes tuás non exquifierunt. tatem unguenti. tes pgrdupt füavi- V. d. .XXVIH. Similiter od i lCs & Sap. 14» N S io funt Deo impius, — XLVII.Peccata veftra abíconderunt fa CiemIfaig 59, V. t y» 9. & impietas ejus. ejus a vobis (in purgatorio) manus v eftra v.2. tThren, r Baruch,4. — XXIX. Propter quod in ira Dei ad iracun- 1.V- 6' & Q v. 6. pollute funt fanguine (peccati mortalis) & diam provocaftis Dominum, traditi eítis ad- digiti veílri iniquitate feu peccato veniali. ï :4' VI X,. verfariis. XLVIIL: j n Ezegh. 18. us. Pro menfurgpeccati erit & pla- Deut. 25. XXX. Anima, quz peccaverit, ipfa mo- garum mod V. 2, le Vo 20, rietur: juftitia jufti füper eum erit, & impie- XLIX. Nefícitis, quia modicum fer 1« Cor. $, " tas impii erit füper eum. totam maífam corrumpit? - 3 mgntum Ve O. Levit. 26. XXVI. Quod fi non audieritis me, nec L. Nihil e Apoc, a 1, ) V. 140 feceritis omnia mandata mea : Si fpreveritis Dei. o'inquinaFum Xintroibic) in regnum V. 27e leges meas, & judicia mea contempferitis, eOfag. Relapfus in peccatum. l LB U ut non faciatis ea, quz a me conftituta fünt, - & ad irritum erducetis pactum meum, ego ca LI. Ecce, fanus fa&us es: Jam noli pec- Jo.s;s;.x* quoque hzc á re , ne deterius tibi aliquid contingat. ! j ciam vobis. Vifitabo vos ve- LII. Impoffibile eft eos, qui femel lünt il- Hsbr. & Y 7. lociter in egeftate, & ardore, qui conficiat luminati,guftaverunt etiam donum ccel Mu 6j oculos veftros, & confumat animas veftras. z efte,& V. 4. i v participes fa&ti fünt Spiritus fan&i, g uftave- Fruftra feretis ; quia ab hoftibus devorabi- runt nihilominus bonum verbum Dei, virtu- " tur. Ponam faciem meam contra vos, tesque faeculi venturi, & prolapfi fünt, rurfus ! corruetis coram hoftibus veítris, & fübjicie- renovari ad pcenitentiam, rurfum crucifigen- mini his, qui odetunt vos: Fugietis nemine tes fibimeti Tob. 13 perlequente. Sin autem nec fic obedieritis bentes. püs Filium Qci » & oftentui ha- f Vu lo. mihi, addam correptiones veítras fe Y ptq?lum f LIII. Terra fie ropter peccata veftra. imbrem, & gene pe —wrcniäntem füper fe bibens Ibia, kv. ? rans herbam opportunam, il- Proy; at V« 18 jedith.s. — &XXII. Quotiescunque preter ipfüum Deum lis, a quibus colitur, accipit benedictionem uum alterum coluerunt, dati fünt in pre- - j* a Deo, proferens autem fpinas ac tribulos, j lia $& dam, & in gladium, & in Qpprobrium. í reproba eft, & maledicto proxima y, lh / Damnum peccati mortalis, ummatio in combuftionerm. , f:uius gon-- sEtt tl Ezch 38 XXXIIL. Polluifti fanctificationem tuam LIV. Melius erat illis,non cogüofcere viam 2. Pet. 1. UT V. 180 - * juftitiz, quam poft agnitionem retrorfüum V* 21. producam ergo ignem de medio tui , qui co & converti ab eo; quod illis traditum eft, fancto medat te, & dabo te in cinerem. Pf 72. V. XXXIV. Quomodo facti fünt in defola- mandato; contingit enim eis illud veri proe i Prowes. verbii: Canis reverfüs ad füuum vomitum, & .1929. tionem, fübito defecerunt, perierunt propter fas lota in volutabro luti. l l t '4- * iniquitatem füam. Velut fomnium fürgen- LV. Ini 16 " tium, Domine, in civitate tua im quitates fuz capiunt impium , &Prov. L] ïä..g*ä, Luo 16 aginemipfo- fipibus * peccatorum füorum confiringitur. — V-23. y, I rum ad nihilum rediges. Ecetift Tfaie 57. XXXV. Impii quafi LVI. Fili peccafti, ne adjicias iterum. Sed Eccl. a1, V. 20e uiefcere non poreft. Jnare fctïvens, quod & de priftinis deprecare, ut dimittantur tibj. *- ? eHn i, Rg h ] Bízvagse XXXVI. Parturiit injuftitiam , CO'nc/cpit vi as tuas. LVIL. Quam vilis facta es nimis, iterans Jer. 1. ^ " dolorem, & peperit iniquitatem. V. 36, ]acob- ) JOb 4.V. 80 LVIII. Voluntarie peccantibus nobis poft Helr. 10, rvb XXXVII. Vidi eos, qui operantur ini. acceptam notitiam veritatis, jam non relin- Y*27» quitatem, & fíeminant dolores, ) & mc;un r 5 €oS., quitur pro peccato hoflia, terribilis autem ip P'lu ! 3.v.30 XX ., Qqugedam exfípectatio judicii , ignis gemula« I 2057 XVHL Contritio & infelicitas , m v As eorum, & viam pacis non cognoverunt 3 DOD tio, que confümptura eít adverfarios. u eft timor Dei ante oculos eorum. LIX.Cum autem immundus Spiritus exieritMatth, ;a. ab homine, &c. vadit & affumic alios fpiritusv. 43. Ifaie 34. XXXIX. Orientur in domibus ejus fpinz y. 13* & urticz : & erit cubile draconum, & paícua nequiores fc, & intrantes habitantibi, & fiunt ftruthionum, & occurrent dzmonia. noviffima hominis illius pejora prioribus. ',Ezech. h LX. Si quz deítruxi hec iterum sdifico Cal.«, , | )P«rov. IO, XL. Pavor his, qui operantur malum., V. 29. XLL. Abfcondifti faciem tuam a nobis , & pravaricatorum me conftituto. V. 18., L' prov, ] *n EL Jaie 64« allififti nos in manu iniquitatis noftrz. 9 e Puga. [SJP' [b Damnum peccati venialis, - LXI. De propitiato peccato noli effe fineEc u metu; neque adjicias peccatum füper pec- dnSov.vg.' 1.Cor:3. XLII. Si quis fuperzdificat fuper funda- catum; mifericordia LETT mentum hoc (Chriftum) aurum, argentum enim & ira ab illo cito ;If, p h .6. » promanant, lapides pretiofos, ligna, foenum;. ipulam, LXII. No Dies hendent. li facer'e— mala & non te appre- Ecc gnicujusque, opus manifeílum erit. Fh LXXIII. L 790 Bibhïotbec& Manualis. Concz'atzgitoriæ n ceffanter ebrhlliunt, inundantes & impingene | l * | Eccl. 31, iXIH. 'Tanquam 4 confpe&u ferpentis V. 2« fuge p eccatum; nam (i accefferis mordebit tes in ferenitatem przvulgentis vultus tui. te. D entes leonini funt dentes-ipfius, in- Xi. Talis eft peccantium confüetudo; « cnryr. omnia fufpe&a habent, umbras tremunt;po, o 'ad ;älïä.""' terficientes animas hominum. Rom. 6. LXIV. Non regnet peccatum in veflro omnem f[trepitu m timent, & quemque pu- pop. tant contra fe venire, &aliis inter fe diffiden- 3. 12. mortali corpore, ut obediatis cóncupifcen- k tibus, peccati fibi ipfi confcii , putant illos de tiis ejus; peccatum enim vobis non domi- í fe fermocinari. . Talis res peccatum eft, nul- nabitur.. s Antri "'Tob. 6, LXV. Cave, j 'äli,quändo pe;ccä;q cone lo prodit arguente, nullo condemnat accus- fante, pavidum facit & timidum peccatorem, "p "T .fentias, & pretermittas precepta Domini Dei noftri. ficut juftitia contrarium. Fugit, inquit Scri- ! Rom. —6. Y Yortui fumus pe&cätog q.u(;- ptura, impius nemine perfequente. Quomo- LXVI. Qui : V 2 do perfequente nemine fügit? Intus habet mod"o adhuc vivemus in illo? | agentem confcientiz accuíatorem , & hunc ubique circumfert: & ficut feipfum non ä $. Ili. $ B. h poteft fugere, fic nec intrinfecus ipfum .agi- * .EX SS. PATRIBUS ET DO- . tantem , fed quocunque abeat , fi agellatur, t $. Mdg. " CTORIBUS. & vulnus habet immedicabile, At non tà- 1 lis juftus: Sed qualis, audi: Jul t v 09 Qualitas. us canquam' ( leo, inquit, coo&dit. S, Aug. fu- catum nihil eft, & nihil fiunt homines XIl. Omne malum aut t 2 imore, aut puBO- "Tertullian. | : ^ re natura perfidic. Apoc. c.t. Olefi t« . "per Pf, 30. 41'.4 Peg um peccant. Maf IIl. Non regnet peccatum in ve (ï:fo mor- XIII. Etfi multi gehennam om(riium malo- S. Chryí. rum füpremum atque ultimum putant, ego ho. 17. in üücni 7'4 Píal. 5. tali corpore. Non dicit: non fit, fed: non 1 'regnet; ineít peccatum, cum de.l:eätaris:' re. tamen íic ceníeo, íic aífidue przedicabo, Matth. 1 nat, cum confenferis. multo acerbius effe , Chriftum oftendere; l í e » S. Hicr. fü- IlJ. Quicunque vitia habemus, & quot- quam gehennz malis vexari. tot recentes habemus Deos. XIV. Dicere poffumus, omne. peccatutf; $, 'Augu/ü. i 6 16 per Pf. go. cunque peccata, effe mendacium, non enim peccamus , nifij :4, de lus Iratus füm, ira mi hi Deus eft. Vidi mulie- b rem, & concupivi , libido mihi Deus eft. voluntate, ut bene fit nobis , & tamen hinq civ. : . Unusquisque eni m gu d .cl:u-pis, cheratur, male eft nobis. $Oa ^ hoc illi Deus eft. [] $5 IV.. Tanto maj us peccatum effe cogno- .. Fuga peccati smortalis. $. Ambt S. IGdO de fum bono. fcitur, quanto major, qui peccat, habetur; XV. Peccatum damone pejus .cjic"iam(i/;s. s. Chryf.ï : s.dcJi L2,0318* crefcit enim delidi cumulus juxta ordinem Dzinon fiquidem nos omnino fpoliat regno no, »a. in coclorum, fed fübinde fit, ut profit modefto epift, ad - meritorum, & fepe, quod minoribus igno- fcitur,. majoribus imputatur.- ac vigilanti. Peccatum vero omnino excla- dit.. Volantarius quippe dazmon eft pecca- ]dem c.20. . ajoris eft culpz: manifefte peccare, . i«r quam occulte, dupliciter enim reus eft, qui tum, fpontanea infania. i dhy(s, & docet. XVI. Fugiamus peccata; & a via m.aïa rece- Iderh 1;0.6. TM aperte delinquit, quia agit, S.Aug.in * VÍ. Non pertinet ad te, Domine, nec de damus; fi enim hzc fugerimus, etiamfi inter ed pop. innumeros hoftes fuerimus, nemo nos ledere -explitep. tuis eft, qui non diligit te; nec te dilipit, qui ,g'ad Rom. te (cicnter offendit. poterit, fi hzc non fugerimus , etiamfi ad d s.Augu&. ^VIl. Bonus, etiamfi ferviat , diber eft; ipfüm verticem montium aícenderimus; ho« L] 1.2, de civ. malus autem, eti amfi regnet, fervus eft, nec ítes etiam illic innumerabilbs.Vrcperimus,» Deic.3. unius hominis, fed quod eft gravius, tot Hu*.gem quibus vi- Tuga p'ecbati - enialis. ^. Dominorüm, quod vitiorum, de tp Mf tiis cum ageret divina $ criptura, a quo enim . XVII. Minima neglecta eo turpius mori- , Doniv. -dllc,z.n.cs bus maculam ingerunt, quo vitari facilius CO- in prol. - quis, inquit, devictus eft, . huic & fervus ade fpec difc. . di&us elt. gni ta potuerunt. bu*sxhumanis nihil malum eft (X : VIIL. Frontem meretricis habet, qui poft Awar.1.6. Ab'fheod. VIII. In re m folum , quod a divinam majefítatem intime cognitam poltc. f. 61. apud Gaf, dicendum , nifi peccatu malo facit diabolo ampliffima ejus dona fufcepta, poft guftatam coll.6.c.3. bono Déo nos feparang,*, cocleftium contemplationum fuavitatem, au- - comparari. Dion, S,Aug. l. IX. Excepta S. Virgine Mar ia, fi omnes det, fciens & advertens aliquid Domino di- Cnt, d de nat. & 1 llos San&os, cum hic viverent, congregare fplicere, illud , licet leviffimum , coram ocu- Betetno lis füi Domini & Creatoris patrare. z &rat, c.56. p/offemusi & interrogare, utrurn effent fine t T Quid fuiffe refponfüros putamus? XIX. Divina vindi&ta ipfam (uxore Loth) s. Chryt.- peccato ? in falis materiam transmutavit, ut ex hoc delev pec. nift quod Joaanes Apoftolus: Si dixerimus, quod peccatum non habemus, ipíi nos fe- appareat, non qualitatem delicti debere Peiic. quemquam intendere ; fed divina juffa tota & httoy ducimus, & veritas in nobis eft. t lo, X. Singuli motus animi mei fünt qusiedam veneratione fervare; nec debere hominem, $. Bern, ep. 429 Y ïn te, Domine Deus, convitia, ut puta ira- quid jubeatur, expcngdcrc, fed magi*, guis juf. cundie motus in manfuetudinem tuam, in- ferit, cogitare. vidix in charitatem , turpitudinis in caftita- XX. Quid pro de&, quod nos pretiofis vi »mvf.. ho. tem, & innumera his fimilia, quz de ccenofo giliis, laboribusque conficimus, & ea, qux 6. ad MOq maxime Deus nofter defiderat ; non. habe« nach, lacu *pþgrichcis- pe&oris mei '?tiäm nunc in- mus ? W m ? - duus CXIV. feccatggm.- : 789 In. , mus? Hoc eft, cor mándum , & liberum ab nens veruma falfo, circa mores & fidem; Pie- 0 iflis minutiis negligentiarum? tas , quz eft Dei cultus, vel proximo fubve- li S lio. üt F Awanhe O XXI. Signum eft-amoris fatis tepidi , velle niens, ab impietate dejicitur ; & Timor per V, 6.!3- amatum ín folis rebus gravibus, & magni mo- fuperbiam abíorbetur. Y menti non offendere, & in aliis, qu& non tan- ]e XXXII. Scito, & vide, quia durum, &s. Bonav. ta feveritate precepit, ejus placicum ac voe afperum eít, reliquiffe te Dominum Deum in Theol. l lantatem procaciter violare. . tuum , duplicem infelicitatem ipfam fignifi- -2 ] - Damnum peccati mertalis. $ cans incurrifle: quia enim per malitiam crea- ly ha CXSIL Qui femel in finu ment is flagitii turz inferiori inverecunde adhzfit, propter []s flammam ferventis adoleverit, cito veftimene inPi;l. l. momentaneam delectationem, jufto Dei ju- (s ta comburet. Et vt in ftipulam ignis exiliens dicio non oblectationern , fed amaritudinem n inhgres, ac permanet, ut omne; quod corri- potius reportabit, ut qui fatiari voluit in ipfis !v puit, ab(ümar, ita vel exigua fcintilla peccati, delectationibus creatura ES rum, infinitis amari- l fi quo vitiorum formite füerit excitata , in- tudinibus repleatur. Jl cendium grande excitat. XXXII Tale eft peccatum, ut priusqdam S. Chryf, Il $. Hiaf. in XXIlIIL. Omnes fibi.i gnem fkuccetiduh,t fa&um fit, (üam velet turpitudinem, cbrietate in Pfalm, d. C. 50. flammamque corroborant, habent enim in fe ltaie. 'voluptatis füam pratexens abominationem :48- u fcenum, ligaa, ftipulam, fpinas & tribulos ac fed poftquam factum fuerit, & libidinis qui« lolium , quz zeterno tradentur incendio, un- dem voluptas parumper ceffavit , conícien- D Tertifon de & in Proverbiis fcriptum eft: Jn muliis li- tiz autem accufíatio invaferit, nudam ac fo« gnis viget ignis.. lam rationem flagellans, tum maxime cernie Àpi.ct. Oleaft. ap. AXIV. Fortia n imis funt incnend/«ia pecca- tur, quam fit perniciofum. 9* $, Chryl Mzsnfi 010.17. in torum , quz comparantur incendio. calcis, XXXIV. .Accufator eri t propriüm fcelus s Laur.- dif-1. n. 7- quod lapides ipfos ita compurit; ut, licet in- tunc loquentur fimul opera noftra, & dicent ; Juft. c. 4. 4 j Matih ) tegri videantur, intus tamen diffolut i -funf, Tu nos egiíti, opera tua fümus, non te defe- li£- vit. aut proximi di(folutioni. L4 remus, tecum erimus, & tecum ad judicium Did. Stella XXV, Ufitatum eft uni cuique ,xilt in pro;- T «4 $ Arguff pergemus. É án c. 16, ria parochia fepeliatur: jus fuum diabolus 5 XXXV. Peccator ad fe ipfum male fe ha- $. Thom, lu d Luc,: diftricte fibi defendit, nec patitur eum, qui bet, quoniam plus vult fe effe malum, quam !2 deeru- MUA fuz debetur parochiz, alio loco . fepeliri. bonum; diaboli fervum, quam Dei filium, in 9^* Ptinc SChryfg, XXVl. Reus peccati plus de conícientia, ftatu latronis,quam in ftatu Regis; qui in mor- ^'?* tali eft, in ftatu latrónis $.115, quam de gehennz cruciatur incendio. eít; *,intfernali«pacibu- S.Ambro, XXVIl. Etiamíi (peccatores) videantur lo adjudicatus. ^. Cbryf.ï XXXVI. Mali non O bo. 9. ft 2. de Jac. vivere, miferiores tamen funt omnibus mor- ; VGref'v diligunt feipfos, Abulenfis / tuis, carnem fuam ficut tumulum circum- quia non volunt confervare integritatem in-to. 6. ia ferentes , cui infelicem infadcr;unt animam terioris hominis, neque appetunt bona fpiri- Rlatth « o ; 'Oepiit. il / Auam. — ; , tualia ejus , neque operantur ad hoc, neque Cyp. de - XXVIITI. S i qücm de tuïs charis mortalita- cít eis dele&abile convivere fibi ipfis, redcun- laptis. tis exitu perdidiffes, ingemifceres dolenter, & .do ad proprium cor; quia non inveniunt ibi 1 [dem 50-?- ».104. fleres, facie inculta, vultu nubilo;ore dejecto, nifi mala, quz abhorrent; przfentia, qua co- ."izd 0op. indicia moeroris oftenderes. Animam tuam gitant; przterita, qu egerunt, futura, qua " ( wiferam perdidifti, fpiritualiter mortuam ; timent fe faCturos, & paffuros ; & eft diflen- fupervivere hic tibi videris, & ipfaambulans, fio, neque concordant (ibi i ja funus tuum portare ccepifti, & non acriter Ícientiam remordentem. pfis propter Con- plangis, non jugiter ingemilcis ? XXXVII. Unusquisque peccando animam S. Aug. in 3, I-;u!gent.' XXIX. Prima mors animz , quam fibi ho« füam diabolo vendit, accepto tanquam pre-Xpof. ep, ap Manfi mo intulit, fecundz mortis eft caufa; & fe- tio dulcedine temporalis voluptatis; ad tom. s m - ditc.7.n.6. canda mors, quam Deus homini reddidit, pri- XXXVIIL. Malorum omniüm caufam con- s, cf,ryt » jn prol mz mortis eít poena. Et qui iftam fibi homo fpet difc. ftat effe peccatum. Ex peccato tri(titia,ex pec- ho. s. ad injuftus injufte intulit,illam a jufto judice ju- cato tumulus, ex peccato bella, morbi, atque pcn. - &AIWLL& fte percepit; ut, qui in ifta volens femen ini- omnes, quotquot nos premunt, paffiones. [tCI9' f' 6[0 quitatis femínat peccator improvidus, in illa XXXIX. Noftris peccatis Barbari fortes s. Hier, metat fru&tum punitionis invitus. funt, noftris peccatis Romanus füperarur ep. a. Dion. XXX. Cum Deus fit fons totius falutis, exercitus, & quafi.non hzc fufficerent cladi- Cartli, de omuisque nobilitatis ac fuavitatis origo cau- bus, plus pene bella civilia, quam hofiilis mu- [l peeceenor, falis, conftat, quod mens creata ob ipío aver- cro confumpfit. Nonamputamus caufas mor- &. 3. fa, vera beacitudine fpolietur, fpirituali gra- bi, ut morbus pariter auferatur, ftatimque s.chrvf-ï .tuita nobilitate privetur cernaníus pilis fagittas, tiaras galeis, caballos Qd ^cedine denudetur. ,& pmni ("yni:c;'a dul [ equis cedere. $.Anton- XXXI. Dona fpiritus in peccatore reperiri XL. Unico peccati confenfü immenf(ass. Laur. «usho.31«non poffunt; nam fapientia per infipientiam corporis ac anim& homo fpirituales ami- Juft. de $, ) dejicitur,ut divina non guftet; Intellectus per fit divitias , fibique. cum dolore vendicart Joann. hebetudinem obícuratur ; Confilium per prz- quod gratis & fine labore perceperat. . in- cipitationem periit,ut fine examinatione cun- nocentig quidem candorem, immortalita- Tufh €ta faciats Fortitudo per pufillanimitatem & tis ftolam, carnis incorruptibilitatem,. ani- rf " impatientiam profternitur ; Scientia per igno- m puritatem , contemplationis dulce- «antiam conculcatur, non füfficienter dilcer« dinem ,. fpiritus libertatem ; Angelorum i r— / »Eeegc COIIT- 1799 Diblietboce. Menuelis Conciotatorie z contubernium amicitiam Dei perdidit,ad qua animz, quod tantum crimini feu peccato le« J maxima cum fatigatione affurgit. thali competit; fed eft advería valetudo & infirmitas animz , u & &.ipíam animam fz- g.Cypr.s, ^ XLI. Hoc fünt peccata lapfis,quod grando 5.dela frugibus,quod turbidum fidus arboribus,quod dat, atque deforma : ; & a debita difpofitione MV. w' L bene & fervide operandi disjungit, citatque p.g.l.lo v pfis.. armentis peftilens vaftitas,quod naviglis [ava [7] 160 g tempeítas. Omnes fcilicet bonorum operum S. Bernard. in fermone de triplici genere.bos norum, ita fcribentem: Sicut corporis natu« fruges deftruit, animi facultates corrumpit; totum hominem ad interitum ducit. ra eít fanitas, ita cordis natura eft puritas, E quia turbato oculo non videbitur Deus, & : cor hümanum ad hoc factum eft, ut fuum - Dannum pacbaii veníalis. pionvl« $. Greg. - XLII. Nonnunquam in parvis deterius videat Creatorem. — Si vero fanitati corporis folicita eft provindenda cuftodia, puritati cor- 1 le' | quam in majori peccatur, Major enim, quo bö 1$1« citius culpa cognofcitur , eo etiam celerius dis tanta folicitior eft impendenda, guando | : emendatur; minor vero, dum quali nulla pars ifta dignior illa effe convincitur. Sube creditur, eo pejus; ditque idem P. Alvarez hanc fimilitudinem; Ll * retinetur. / quo etiam fecurius m ufu inquiens: Sunt peccata ifta levia, ficut pefli- 7 $.Baül.in XLIIL, Qui u t filius, & non ut fervus obe- lentes morbi, quos fi diligentiffima medicina teg. fufe dit Deo, etiam in minitmis timet offendere. non comprimas, certiffimam , & citiffimam mortem intentant. dlfp. XIV. Ceterum abiftis minutis peccatis; ia .| | hii proms quibus fepties cadit juftus, & fcriptum eft, & LII. Sedit populus manducare & bibere, & $. Greg. L. Caffian. fürrexeruntludere : Efus quippe potiusque ad !?» mor. DENN coll, 20, tefürgit,nunquam deerit poenitudo ; aut enim M df $ AT« per ignorantiam; aut per oblivionem, aut per ludum impulit, ludus ad idololatriam traxit, 10 quia i vanitatis culpa nequaquam caute coms cogitationem, aut per fermonem; aut per ob- reptionem, aut per neceffitatem, aut per fra- pefcitur,ad iniquitatem protinus mens incau- ta devolvitur, Salomone atteítante, qui ait z gilitatem carnis fingulis diebus vel inviti, vel volentes frequenter incurrimus , pro quibus Qui modica fpernit , paulatim decidet: (i enim cu- & David orans Dominum purificationem at- rare parva negligimus; infenfibiliter fedudti, aüdenter etiam majora perpetramus. que indulgentiam depr ecatur dicens: ab oc- z cultis meis munda me, LIII. Dum moderari lingua otiofa verba Ibid negligit, more inolitz remiffionis capta, aue 8. Hier, XLV, Mens Chriíto dedita s que & in majo- ep. 3» ribus, & in minoribus intenta efL, fciens, etiam /dax ad noxia prorumpit: dum gulz incum« ro verbo otiofo reddendam effe rationem. bitur , ad levitatis protinus infaniam prodi- S.l&d.lo, XLVL Peccata levia, quz ab incipienti- tur; cumque mens fübigire dele&ationem $. Wie fent. e, 10. bus quotidiana fatisfaQtione purgantur, a per- carnis renuit, plerumque & ad perfidis vo- fT fe&tis viris velut magna crimina evitantur. raginem ruit. Unde bene Paulus plebis Ifrae- $. Bern. f, XLVII. Difcite, Fratres, juftum Judicem litice damna confpiciens, ut imminentia ab auditoribus mala cornpefceret, curavit ex ore 1. in con- Deum non modo , quid fiat , fed,, quomodo verf. $. fiat confiderare; & cavete deinceps; ne quis dine transaCta narrare, dicens: JNeque idolola- Pauli; tre efficiamini, ficut quidam ex ipfisy &9e. parva reputet, quamlibet parva, fi fcienter ffeCtus &x- Bloüb. delinquere convincatur. Nemo dicat in cor- LIV. Leviorum culparum nec a de füo : Levia fünt ifta, non curo corrigere: tinguere, nec occa fiones vitare laborant, li«inftr. vit. a divinis ie div.g. non eft magnum, fi in his maneam venialibus, bertatem largioris vitze de(iderant, N L! minimisque peccatis.: Hzc enim dileGiffimi, officiis , cacteri sque aCtionibus conventuali- bus abeffe gaudent, delicatum, fuperfluum- impoenitentia, hac blafphemia in Spiritum fan&um, hzc blafphemia irremiffibilis. que cibum, ac potur percipere geftiunt, ops ortunitates nugandi exquirunt, inordinati $* Paulin. XLVIIL. Admonendi fuünt, qui, quamvis epif, 14. in minirnis, fed camen frequenter excedunt, rifus folatia affectant, fzcularia audire, vana SLoo videre, curiofa in fuos particulares ufus ac- dt Quy ut nequaquam confiderent, qualia, fed quan- ta committunt. Facta enim fua, fi defpiciunt cipere audent, propriam complacentiam, ii« -timere, dum peníant, debent formidare, dum eptam lztitiam , otium, vaniloquia, fabulas; numerant. geítus incompofitos , czteraque hujusmodi 8. Chryt. XLIX. Nefcio, an poffimus leve aliquod vitia, aut non effe vitia,aut vix effe vitia judi- cant, & ideo (ine fcrupulo confcientiz ea ade in c. 7. adpeccatum dicere, quod in Dei contemptum li e Rom. ; a dmittiturs eftque ille prudentiffimus, qui mittunt. Nimirum infenfibiles effecti, vulneri- bus acceptis fe fanos exiftimant, ob idque nec non tam confiderat, quod juftum eft, quam quis jufferit: neque quantitatem imperii, fed mala fua plangere, nec vitam corrigere ftu- dent; fed quid dicunt? Non fünt, inquiunt; imperantis cogitat dignitatem. Alvat. 'L. Fugiamus modica mala, magna fiquidem vulnera, aut fi funt, vulnera admodum parva, $ 1Q. ab illis nafcuntur. Quisquis enim ad quodlibet fere nulla fant,' O monachos infelices ! o mo- nachos dementes! o monachos non monae deli&tum dicere dicit confüetum illud: Ni- hil erit ab hoc damni: paulatim omnia per- chos! nam quantumlibet parva vulnera vi« deantur, quia tamen non cavent, ne ea fü» det. Iftud quippe malitiam induxit, iftud la. troni portas aperuit, iftud civitatis muros de- fcipiant ,^ nec poftquam fufceperunt , debi» tam curam adhibent, omnia mortifera rede jecit. Hoc & in corporibus magni morbi con- trahuntur, quando modici contemnuntur. duntur; ut interim omittam, quod etiam SI ME ex tali negligentia, frequenter ipfi in fu- B LI. Eft peccatum veniale, inquit Alvarez, fi mur- perbiam, rebellionem ; inobedientiam, attente ipfüm infpiciamus; nog quidcm mors muras ' - Titulus CX IF. Peccatums 791 ! tnurationem, furorem, detractionem, odium, ta fünt. 'Præcäviüi magna, jam non Fa&i*s invidiam, contemptum adulterium, jam non facis homicidium, non g mia peccata corruant. , gulamk,)&- alia enor- , rapis res alienas, non blafphemas, non dicis g Alv.to.1, LV. Vereculpz leves & ]imperfe&i(—mes, falfüm teftimonium , moles iftz funt pecca- )Q« uul P.2.l 1. vulpes parvule fünt, in quibus nihil ma- torum. Magna przcavifti, de minutis quid e-l * gnum, nihil nimis noxium afpicimus, fed hz agis? An non times minuta? T Projecifti mo« , Vineam, id eftanimam demoliuntur, quia eam lem 5 vide, ne arena obruaris., fterilem faciunt, dum cclum ei zneum eífe m Relaþfil; in peacbtum.€ faciunt, & pluviam coclettis auxilii impediunt. tig - Dionyt. LXII. Ufitata culpa obli gat mentem , lll!S. Creg. J . Carth. in. ceu LVI. Qui fpernit modica, id eft, qui non nequaquam furgere potlit ad reCtitadinem.in ho. rat vitare parva peccata , füccelfive cor- Conatur & labitur do /€19 * rüit ad majora ; venialia nam » quia ubi fponte diu per- b. que minora di- fiftit, ibi & cum n oluerit, cadit. fponunt ad venialia craffiora , & omnia fimul un ad mortalia; adducitque teftimonium eccle- li. LXIIL. Cogita, o'hOmo,' graviorem effe S. Chryf, fia(tis dicentis: qui tünet Deum, nibil negligit , culpam poft veniam ; renovatum vulnus pe- ho. $. íu- Qd nempe quo quis magis illuminatur a Deo , jus dolere poft curam : moleflius hominem Per. Matt, I] tanto amplius ponderat fordidari poft gratiam. Quare indulgentiz minimas culpas. ,& ,kabhorrecx ctiam ingratus eft » qui poft veniam peccat;/ San&i. $Cj Auth in- LVII. Culpa venialis mAajx.þus eft rhalum , tatis indignus eft ; qui femetipfüm, poftquam ad I0, Q0f, nom apud quam fi fanatus eft, vuln erat; i nec mundari meretur, ^^ nt omnia mala poenz in unum colle- ratiam fordidat, Manfidifc, i5 , quia malum füperioris ordinis eft, quod qui lemetipfüm poft g ]^ À 8e D. Ó ' gravitatem fümit a a / períona offenfa, quz eft LXIV. Inanis eft pasnitentia ; quam fequenss. Auguft, infinitz dignitatis. Hinc qui ingenui fünt ani- culpa coinquinat ; nihil profu nt lamenta ,. fiin tolii, replicentur peccata. Nihil valet a malig ve- mi, metuunt Deum offendere eriam in mini- mis , quia non refpiciunt ad peccatum : » quod niam petere, & mala de novo iterarc. ly parvum repuratur, fed ad ipium Deum, qui LXV. In peccato nil ma gis eft impium » Caff. 1. 4 magnus eft, & de minimis etiam rationem quam in eo ftare : & 3 i in cafu nihil pej us eft » de inftit, a exigit; ficut econtra qui hoc non curant, ab- quam in eo jacere. jectos & ignobiles fe produnt fervos, qui no- N a lunt parere Domino, nifi grandia i $. IV. le ;aut ftrido eladio ; minisve eos terreat. EX LIBELLO DE IMITATIONE je $.Hie.in LVIif. Quis hinc prefümptionis Spiritus, Feg. mon. qui tantam in animo noítro Ooperatur auda- CHRISTI j2 - ciam, ut cum fíanctos homines de levibus L. [V]ateria jufti doloris & internz com-i.r. c. t etiam culpis videamus punitos effe , & nos .. pendionis fünt peccata & vitia no» f. 4. flra, quibus ita in N . quotidie in majoribus & pluribus delinquen- volüti.jacemus , ut raro | tes, intactos in media damnatione fore cre- cceleftia contemplari valeamus. damus? Quanquam nusquam leve (it, Deum .Dioflo ll. O quanta fragilitas humana, quz£ fem-1 z. c. a3, ctiam in exiguo contemnere , qui non tan- l, ii Qï* turm ad qualitatem refpicit peccati, fed etiam per prona eft ad vitia! Hodie confiteris pec- $, 6. Cata , & cras iterum perpetras confeffa, ïs AKIdiW* * 'ad perfonz contemptum, propter quod non Nunc proponis cavere, & v poft horam agis, l- folum homini intendendum, quale fit, quod quafi nihil propofuiffes, Xjubcïtur, -fediv—quantus fit illej qui jubet. IlI. Quid aliudignis ille devorat, ni(i pecca- 1, x. e, 24 Faailz'ta: incurrendi im peccatum veniale, ta? Quem autem adhuc peccata delectant, $. . E SLeof.4. LIX. Neceffe eft de mundano pulvere etiam non mirum , fi mortem & judicium timeat. de Quadr.corda religiofa fordeícere ; nec enim facile IV. Major labor eft re(iftere vï;iis & paflïo- lt ,684. provenit cuiquam tam incruenta vi&toria, ut nibus , quam corporalibus infüdare labori- $. bus. Qui parvos non vitat defect inter multos hoftes, frequentesque confli&tus, u$, paue etiam fi fit liber a morte, f5 [it quoque immunis latim labitur 2d majores. a vulnere. V. Nil fic timeas, fic vituperes & fugias,1, 4. e, ficut vitia & peccata ) | Tbid, c, 1g. LX. Peccata iliä, quz flipulis defignan- tua, quz magis difpli- f, 3. tur, & non ex vitiis noítrz menti infidenti- cfcrc. debent, quam quzlibet rerum damna. bus, neque ex malitia & inverecundia Ícien- u x ter peccantis, fed ex infirmitate carnis & ex M V. humanz naturz imbecillitate procedunt, L] EXEMPLA CATHOLICA difficillime caventur, adeo ut nallus Sancto- rum, przter Chriftum Salvztorem, qui Deus EXTERN A. €ft, & peccare non potuit, & preter B. Vir- anlitas. ! . ginem, quz mater Dei eft, & (ingulari pri-« vilegio omni caruit I. G Arfenio quondam oftenfum eft,quomodo spec, ex, peccati nzvo , ab illis iuf veniatur immunis. homines a falute impediantur, dum 1. dift. 1. Vidit /&thiopemligna fecantem, & cumulum €*: 134. S,Aug.in LXIL. Quis numerat capïllos capitis fui ? femperaugenté , quo indicabatur confüetudo , Ptaim. 49.multo minus peccata, quz excedunt nume- peccandi.2.Hominem aquam in cifternam per- rum capillorum; minuta videntur, fed mul. tufam fundenté, quo fi gnificabantur homines, r— R. P. Lolm.rBibl. AMan. Jom. lL. Ece ec 3 qua Fübliotbece Manualis: Concionatorie 492 fe&tio divinz voluntäräs. Fervebat .änim Cö.fgï * qui, quod bonis operibus lucrantur ; malis de meo ignis divinz charitat is. admixtis perdunt. 3. Duos ligaum transver« fum portantes , & cum eo templum ingredi VIII. Sufanpa Hebrza caftiffima ad adulte-pan. 12: rium a duobus fenibus folicitata dixit: Melius volentes, fíed non valentes, eo quod neuter alteri cedere voluerit , & alterum fübíequi , míhi eft, absque opere incidere ia manus ve- firas, quam peccare in confpe&tu Domini, j DA W WE TRNEEQN ^ - n - ha N TE AT n ut aditus illis ad templum fieret, quo fuper- P ius,Scriba- a. Mach.6. bia figurabatur. IX. Eleazarus Judzus nonagenar í hiüoriä in hunc modum narrae rum Prin ceps , ad carnes porcinas contra le- Vita Pa- Aliaseadem trum l. 3. tur: Sedebat quidam de fenioribus monachis em. comedendas compulfüs , refpondit , nl 389 malle fe premitti in infernum , quam Regis in cellula faa, & fübito venit ad eum vox di- cens: Egredere foras, & ofteridam tibi opera mandato obedire. "X. S. Chryfoftomus nihil preter peccatum Surius in hominum , & furrexit & egreffus eft foras s duxit autem eum , & oftendit ei /Ethiopem timebat , unde Eudoxix Reginz infidias ad- vita. * ver fus ipfum molienti'quidam ex aulicis illius nigcum , cum fecuri cedentem ligna ; & fa- cientem grandem farcinam, & tentabat fub- dixit: fruftra tentas omnia , Chryi'oüom;ug x enim nihil preter peccatum timet. levare farcinam illam , & non poterat pre fius Impdfää Theodo- magpnitudine portare eam, fed ridebat, & c- "XI. De S. Ambrofio Theodo tór dixic:^ Novi conftaniam Ambrofiü, &reus! $. debat iterum alia ligna, & addebat füper far- cinam illam. Iterum autem oftendit ei alte- quod nullo regis majeftatis terrore divinam hift, c. 18. legem transgrédietur. rum hominem ftantem fuper lacum & haurien- tem aquam de lacu & mittentem eam in col- -Xll. S. Anielmus, Epi (copus Cantuarienfis, Sixritls m ' dicere folebat: Si hinc peccati horrorem, in- vita, le&aculum, & de alia parte defluebat aqua de- fübter in eodem loco. Quid vero hzc vifio fi- de inferni dolorem corporaliter:cernerem, & declaratidem Arfenius dicens : ille, neceffario uni immergi deberem, prius in- gnificarit, qui aquam delacu ha üriebat, homo eft, qui ali- fernum , quam peccatum appeterem. XIII. S. Edmundus,Cantuarienfis Epifcopus, Ibidem; qua bona operatur , fed quia mala etiam em- dicere folebat: Malo infilere in rogum ardentif- plius per peccataoperatur., eaideo pereunt, & fimum; quam in peccatum lethale confentire. delentur etiam opera bona, quz facit. X1V. B. Catharina Geouenfisnon valens ul- Vita c. 2e, - A4L. Miles quidam ob adulterium. humana Spec, ex. lo pa&to Dei offenfam videre, dixit Domino: dift. 5. ex, faci e fpoliatus eft, utomnes eum tam homines 8 uam beftie fugerent: qui tamen per con- non detre&to , quin omnia demonia , cum univerfis illorum terroribus & füppliciis mihi feffionem priftina forme reftitutus eft. Tbid. dift, Iil. Angelus quidam, cu m eremita peregri- morienti demonftres ; nihil enim illa facio cum - fed intuitu offen(e tuz, licet minime, comparae 9. ex. 162, natus, tranfeunte juvene eleganter veltito, nares cohibuit, cum tamen t; : Qus tamen non poteft effe minima, eo , peccatis immerfo, figni- quo 5 d tua celfiffima majeftas offendatur. . ante cadaver tranfiens id non feciffet , X V. S, Ludovicus, Kex Galliz, cum ex Se. Jonvil, f ficans fcilicet coram Deo peccatorem tur- nefchalco Campaniz quafiviffet, malletne le- ejus vita. ius, quocunque cadavere foetere. | Vita PP. 1. IV. Abbas Paulus, cum in templo oratio- prainfici, an peccato ? isque fe infici malle,re- iofia Ípondiffet,acriter eum objurgans S.Ludovicus tond, de pat. ni vacaret, vidit peccatorem a deemone nari- humil. bus tractum intrare in templum , & totum dixit: Totoceelo erras. Ecqu& enim lepra pec- tnin, cato foedior, quod etiam poft mortem affligit ? h3 denigratum; fed eundem poft peccata fua 6in- ceris lachrymis deplorata; a vinculis liberum, tu itaque, fi me amas, cam mentem muta. — Fuga peccati 'oenialis. facieque clariffima exeuntem. XVI. Florentiz in monafterio S. Marci,quod Manf dife, 8pec. ex. V. Mulier quzdam cum per intercefïïönem eft Ordinis Przdicatorum, duo erant hujus- 1. n. 3. tit. inürm. S. Dominici a dzmone, a quo obfeffa fuerat, . 13. liberata advertiffet, fe poftea in varia pecca- ejusdem Ordinis facerdotes, quorum unus F. "Zenobius Mediceus, alter vero F. Servantius ta labi, maluit iterum a damone obfderi , Minus vocabatur. Convenerantifti inter feut quam peccati turpitudine fcedari. fingulisquibusque noGibus,priusquam ad Ma- Fuga peccati mortalis. D6e23 to. VL Chriftus cum omnes alias injurias , & tutinas accederentmutuo peccata confiterene tur. Athumanigeneris boftis tantiboni invi- s. inEv. etiam fafpicionem dzmonii inhabitantis pa- L] 1.18. € 8 tcientiffime tuliffet, in peccati tamen fufpicio- dus, nocte quadam duas circiter horas, ante- $. 37 fuit, ideoque dixit. quam confüetum daretur fignum. Zenobii cu- ne tollenda acerrimus $ Quis ex vobis me arguet de peccata? cujus biculum pulfat, inclamatque: Heus tu: furges 104 imminet hora. Hac voce experrectus ille, fta« & 1 rationem reddens Boéza ait, quía non fic hor- tim le&o exfiliens, ad ecclefiam fe confert, ibi- ribile eft viro jufto damonium habere ac que ementitum Servantium reperit, prope fe- peecatum , hoc omni dzmonio hortibilis eft, & multo magis vitandum. * dei deambulantem. Quamobrem Zenobius dam S. Birgit- ratus, ipfüm vere effe Servantium, fupplex ge- S. Birgitt. VII. B. Virgo ! pfamet quon l. 3. revel. te revelavit, & dixit: Tam affluenter me to- nufle&it, ut peccata confiteatur. Affidet dz- moón,& confeffioné excipit, ad fingulas tamen £ d« tum replevit Spiritus fan&us , quod nihil in ? Niliftud, me vacuum reliquit , ad peccati alicujus in- culpas,quas poenitens confitebatur nil culpz ajebat.Imo cum culpam fibi gravior& troitum. Et ideo ego illa fum , quz nuu- peccatum veniale, vel mor- vifamZenobius fabjungeret,ajebaritidem; Fus quam commifi haritate Dei tam ar- tilia (antifta. Hac audiens Zenobius, Satanag tale. Ego quippe in c nifi per- laqueos veritus, crucis figno fe muniens, m en.-. dens eram, quod mihi nihil p;acuic, acii m x l; Titulus CX.I F. «Peczlatum. 793 -dacii parentem ita compellat? Num tu demon quotidiasna modi'ca addendo(quoniam qui mg* infernalis? Ad hzc is fpeluci fruftratus, igno- dica fpernit, paulatim decidit) in eam confue- miniz plenus evanuit, Nullusigitur, inquitS. tudinem lapía erat, ut propejam » plefïo-s mero - Chryfoftomus fe frivola illa ratione confole- caliculos inhiantes hauriret, E tur,quaunivería protervitas in animam intro- XIX. In vita S. Pachomii fcribitur, fan- Surius 14 ducitur; illa, inquam, ratione nullus ütatur, ï a.Machlg, dicens : Quid hoc eft, autillud? Mille certe um hunc fpiritus malignos in hisce a&tioni- Maji, bus confpexiffe occupatos. Videbantur mul- ) hincmalaoriuntur;. Veterator enim malorum to confenfu concutere multa folia arboris, al- I$ diabolus cum fit; magna malitia, multa opera, latisque fünibus ea fortiter colligabant , utrin« ingenti ftudio , condeícentoneque nonaulla que autem ítantes fe invicem hortabantur ad perditionem hominum utitur. UNT À minimis trahere folia, tanquam maximum aliquem la« | lil i enim plerumque incipit; auod intueri hoc mo- pidem. Quonam vetro fine * Vltà, ridiculam hanc Is dolicet. Studebat in Pythonyffze nugas, acde- actionem exercuerint, hiítori a his verbis mae liramenta Saulem Regem detrudere, fed id ( nifefta ; Hoc vero facicbant, $ ab initio fuafiffet, fic exiflimantes, mentem illenonadhibuiffet, cor fancti ad rifüm diffolvere Q&ut vel in hoc l* Thiofo. quando enim id feciffet, qui Pythonyffasex. poflent de eo gloriari. pellebat? propterea fenfim & paulatim illum XX. Clericus Colon ienfis eccle(iz vadurh Petrus A eus ] i L inducit: nam quoniam Samueli nonobtempe- fl H hlfh 610 uminis tranfibat, & ecce B. Severiaus, ejus- Dam. 1. a ravit, & holocaufta illo abfente offerri prepa- d em ecclefiz nuper Epi(copus, equi ejus habescp, 15. ravit, accufatus ait : JNeceffitas boflium fata eft. n » Sttf jn asapprehendit, eumque retinens fiflit, cum- sajor : Cumque flere oportuiffet, quafi nihil que ille in ft |- Vitg, mali feciffet, lzetabatur. uporem veríus , & graviter ad- Y Juffitrurfum nonnul- . miratus, cur illic tam clarus, & tam celebris j Jade Amalecitis Deus, hzc quoquetransgref- famz, vir moraretur, inquieret: da mihi, ait; fusfuit, Hincadverfus David in fanivit; &íic manum tuam, & quz circa me fünt, non au- paulatim h abens, ad ipfüm perditionis bara- ditu diíce, fed taQtu : cu 3 thrum feipfum immifit. mque datam manum T .]bilf!lw Idque pariterin primo . luctibus E pifcopus impreffiffet : tantus eam reprobo, Cain videlicet, exemplificat,quem a- ardor abforbui j t, ut undique carnes ejus re« ftutus ille ferpens fenfim paulatim in magnum folucz diffuer ent, & offanuda vix herentibus : Vitte $ - jllud precipitium deturbavit; fübditenim, fi- articulis remaaerent. Ad quem Clericus : No- militer etiam deCain faCtam effe videmus; non mén, inguit, tuum in tanta benedict:one eft f; enim confeftim cdem frauis illi fageeffit ,he a l pud nos, & famatua conífonis totius ecclefiae - magnitudinerei commotus, tam fcele(tum fa« przconiis cum celebrétur,cur te pe(tilens hzc l . cinus abominaretur, fed prius perfuafit dete-. 9 vorago conftringit, tantoque;pro dolor,incens riora offzrre, nullum efle id,dicens, peccatums; dio cruciaris ? Ad quem fan&tus Epifcopus. ) deinde invidige veneno fuccendit, nihil enim Nihil, ait, aliud. in me remanfit ultione ple- hinc mali (ecaturum, perfuadendo. Ita fenfim . &endum, preter hoctantum, quia cum n aula Jonvi & j i, in eum illapfusad cedem fratris,& ad negatio- regia conftitutus, imperialibus me confiliis ve« nem fceleris impul(it, nec prius ceffavit, quam 'hementer impl icui, CanoniceSynaxis officia, malorum omnium verticem impofuit. Dlofius per difti n&ta horarum fpatia non per(olvi. Ma- ..XVII. Quzdam monaftici Ordinis virgo, ne quip pe fimul omnia coacervans, tota die concl. quz pie admodum vixerat, veniens ad mortis ne anim. C gótiis ingrue ntibus fecura libertate, vacae h. 2, : horam, g ' ravibus meniis angufliis Deo per- barn. Ob hanc ita que negligentiam horarum, $ mittente purgari ante exitum debuit ab hac. ardoris hujus fero füpplicium. culpa, quod quandoque gratiam facramen- XXI. Surius in vita Hugonis, Abbatis Clu«gqstus in Manf dít talis confeffionis neglexerat , nonnünquam. ni acenfis, refert de Durando 4 - chiepifco L (l 3' enim , cum aliz fociz virgines ad confeífio- Toletano (qui olim ejusde: po vit. Hug. tidis Religio« nem coram facerdote faciendam fefe prepae fus fuerat) quod , quia is (ibi mire in facetiis rarent, iila nullum in confcientia fua gravio- complacuerat ; ideoque ab eodem Hugone ris culpz fentiens remorfüm , minime (ata- multoties fuerat correctus & monitus, quod gebat per verba facerdotis abfolvi , "faltem a. nifi a (imilibus fe facetiis aveiXeret , pro iftis pglvcre-venia!ium culparum, fine quibus hu« condignas poft mortem poenas et daturus, Tnana vita non ducitur , fed fimulabat fe in-. id eo idipfüm eipoft mortem reverh acciderit ? terdum dormire, quando facerdos confeffio: fiquidem defünctus Durandus poít aliquod nes-excepturus aderat. ! $, Auguft. tempus, cuidam monacho, cui Sigwinus no- XVIII. Refert S. Auguflinus de matre füa men erat, apparuit, przfeferensin facie osin- ]I 4.' Conf- S. Monica, quod, cum tenellz etiamnum effet €. 16. flatum,& labia ulceribus plena,eundemque ro- etatis, furrepferatei vinolentia. Nam cum de gavit, utnomine fao Abbatem requireret, pro more, tanquam puella fobria, juberetur a pa- faciendis pro falute animze ipfius acceleranday. rentibus de cuppavinum depromere, fübmiffo orationibus. Quare dictus Abbas feptem prz- poculo, qua defuper patet, priusquam inlan- cepit N ovitiis, utfeptem diebus continuis fe- gunculam funderet merum; primoribuslabris fe per r igorofum & indifpenfabile mortifica- forbebat exiguum, quia non poterat amplius, rent filentium, illudquein fübfidium & favoré fenfü recuíante ; non enim ullatemulenra cu- animz dicti defun&i, Deo offerrent.. Quia ve- pidine faciebat boc,fed quibusdam fuperfluen-. ro unus illorum feptem impofitum fibi mandae tibus ztatis exceffibus, qui ludicrismotibus c- tum transgreffus füerat, ideo Archiepifcopus bulliunt, & in puerilibusanimis majorum pon- eidem apparuit, lamentando vehementer de dere premi folent. Itaque ad illud modicum novitiiillius inobedientia utpote ob quam libe« Eec ce 5 ratio 7 [4 94 Bii;liotþacæ Manualis Concionatoriee L ferendo neminem laudem mereri, przter Ma- q! ratio ejus etiamnum retardabatur; mox vero ut przfata poenitentia alceri impofita , & ab charium. Paulo poft vero dicebat; Et quis eft eodem executioni mandata fuit , anima Ar- Macharius ? nemo in pretio haberi mereturt; e chiepifcopi in ccelum feliciter evolavit.. uam folus Bafilius & Gregorius. Nec multum Caffian. XXII. Abbas Paulus in tantum cordis purie preteribat temporis, cum ecce & hosce con» temnebat , dicendo , folos Apoftoios Petrum l coll. 7. c. tate, quiere folitudinis,fi lentioque profecerat, 36 ut ne dicam vultum foemineum, fed ne veflie & Paulum, paffim ab omnibus in veneratíone l effe habendos. Cuiego przdixi, inquit S. Do- menta quidem fexus illius con(pectui fuo patee retur offerri : nam cum eidem pergenti ad cu- rotheus, quod & venit, fore,ut hos quoque fuo tempore contemneret, quod fane fa&um eft, jusdam fenioris cellam una cumAbbateArche- nio,cjusdem folitudinis accola,cafu mulier ob- nam eos quoque fprevit,& nullo habendos effe in pretio,preterTrinitatem afferere coepit,fta- viaffet, offenfus occurfu ejus, tanta fuga ad fuum monafterium(prztermiffo,quod arripue- timque in Deum quoque fa&tus infolentior;ex- ä ar(itintamuit. Demum vero idem fanctus Pa- tat piz vifitationis officio )recurritquanta nul- $ Hut, lus a facie leonis,vel immaniffimi draconis au- ter in hac verba concludit : Nobis igitur lu- PT &andurm eít eum prima;,ne in ecundam paula- fugeret , ita ut ne memorati quidem Abbatis - Archenii revocantis eum clamore ac precibus tim lábamur fuperbiam. Theodats fle&eretur, ut ad requirendum fenem, quem- -XXV. In vita S. Macarii Romani legitur ,Vit. PP. fe&» 4! ( . admodum propofuerat, coepto itinere tende- quod, cum in nuptiis fuis, ad imitationem S.l * o 20« rent. Quod licet zelo caftitatis, & puritatis ar- Alexii eadem nocte, priusquam conjugii frue- retur fructibus. relicta poft fe fponía, fecreto dore fit fa&um, tamen, quia, non fecundum Ícientiam przfumptum elt, fed in obíervantia fe, Angélo fuo fancto duce, in defertum quod- dam horridum contuliffet, ad faciendam ibi- difciplinz juffzque diftridtionis exceffus cft furitt $j modus (non enim folam familiaritatem, quz dem aufteriffimam poenitentiam,acciderit poft aliquod tempus, quod graviffime tenraretur a ju. vere eít noxia, foeminarum, fed ipfam quoque figuram fexus illius credidit execrandam ) tali diabolo idque (equenti adhibito ftratagemate: Die quadam hora quafi feprima ( verba fünt -confeftim correptione percuffus eft, ut ejusu- niveríüm corpus paralyfeos valetudine folve- ipfiusmet S. Macarii) e fpelunca foras egref- retur, nullumqueineo membrum penitus ex- íus, fole ferve(centerefedi, tunc fübito fübtile lere fuum przvaleretofficium ; fiquidem non faíciolum,& oculis dele&tabile,juxta me in ter- ra pofitum zípexi. Ego veroinmermetipfo co- folum pedes ac manus, fed etiam lingua: mo- tus,quo elocutio vocis exprimiturjipfaeque au- gitans, dixi: unde in hac folitudine fafciolum? xesita auditus proprii amiferant fenfum, ut in JE(timans tamen, quia in veritate effet faício- lum , oblitusqueego miferrimus me (igno cru« mfl. Il eo nihil amplius ex homine, quam immobilis atque infenfibilis figura remanerent.Eo autero cismunire,(quoniam quidem facrofan&te cru- cis fignaculum omnem inimici enervat phan- xedaétus eft, utinfirmitati ejus nullo modo vi- rorum diligentia defervire füfficeret;nifi fola ei taíiam) mnifi manum , & levans fafciolum, re- portavi in fpeluncam. Ecce qualiter in hoc fa- Ml'Cs i: mulieris fedulitas miniftraffet,per annos ferme uatuor id eft, usqué ad vitz füz terminum. &o transgreffus fuerit, licetignoranter, illud S. Pauli con(ilium : ZVolite locum dare diabolo. id.c.57. XXIIL. Abbas Moyfes, qui in deferto com- . morabatur , cum ipíe fingularis & incompara- Hoc autem modicum lucratum pignus ei fuf- L ficiebat, ad audenda circa ipfum majora, pro- Gn. d bilis effet , ob reprehen(íionem. unius fermo- m nis, quem contra Abbatem Macharium difpu- grediendumque ulterius ad validiores ei ten- tationes irnferendas ; fabditenim idemS.Maca- tans,paulo durius protulit,quadam fcilicet opi- nione preve $ , tam diro confeftim traditus rius: Altera nihilominus die egreffas, calceos eft demoni; : * ! : 4humanas egeftiones ore füo foemineos reperi jacentes in terra,fed nec tunc füppletas ingereret. Quod flagellum purgatío- mifer ego infidias diaboli advertens,nec crucis nisgratia fe Dominus iaculiffe, ne (cilicetin eo vexillo me muniens, calceos levavi ; & in fpe- vel momentanei deli&ti macula refideret, ve- luncam portans, fafciolo junxi. Tertia autem : &N. ]9. locitate curationis ejus,atque authore remedii jam dieiterum exiens, diabolum in decore, vel V 24, demonftravit; Nam continuo Abbate Macha- fpecie mulieris, veftibus pretiofis indutz,ftan- rio in oratione fuübmiffo, dicto citius nequam tem inveni : ego vero miferabilis, nec fie qui- dem laqueos inimici recordans,nec aliquo mo- fpiritus ab eo fugatus abíceffit. $.Doroh, XXIV. S. Dorotheusillis, quianimam füuam do me fignans, fed credens in veritate, quia do&, s. fecure alvare ferio contendunt, fequens dedic tnulier effet, ajo ad illam: unde huc adveni- ^faluberrimum documentum,videlicetillis vale fli? autquis te inhanc adduxit folitudinem ? ; Brtine de cavenda effe prima peccati femina ; quod fi Illa continuo flere amariffime coepit. Tunc ego D theos Vit lg ) tamen illis aliquis incaute, & inconfiderate pa- mifellus fimul cumilla veluti compatiendo val- tefactus effet aditus, fubito extirpanda effe, ob de ploravi. Poít hzc refpoudens dixit : Ego mi- ferrima, o Pater fanGtiffiine, filia fum viri ro- ingens,quod ex iisdem eis immineret alias;pe- riculum ; Hic ftatim , nififerevocet & refipi- mani, qui cum me invitam ac nolentem de- fcat, fenfim labitur: Idem quoque lapíum re- fpon(affec juveni cuidam nobili(fimo roma- fert cujusdam monachi , qui religiofum ali- no, acdies nuptiarum venirent, & thalamum ac convivium ordinarent, inter nuptias ipfas quem laudari audiens, eum deridendo conte- li w mnens,dicere folebat, neminem laude dignum fponfüs meus difparuit. |Cumque turbati t N omnes huc illucque eum inquirendo vagaren- A hi eífe,preterquamZofimum,& monafterii ipfius & nocte 4,* tur, ego gavifa effecta clam exivi ; Tij c fratres. Poítea necillos alicujus z ftimavit, af- eadem ditus CXIE.- Pecääm; - P — - 793 at ;Sadem iter arripiéns, nec itineris Ducem ali» üt non permittatis Metenfem urbem ab inimi- quo modo habens, per angufíta montium & cis exuri j aut certe (ialiter fieri n on queact,fal. vallium errando, huc usque perveni. Hzc ego tem oratorio,in t quo reliquz mezaffervantur, cum audiffem, & omnia ita effe credidiffem, parcatur. Cui i lli refponderunt: Vade in pae fimul & fponfam meam fore fperans, per ma- ce, Frater dile&tiffime, oratoriu m tuum libe« nus apprehendi illam,& in hanc introduxi fpe« luncam : Lachrymz vero ab ejus oculis nul- rabitur ab incendio, pro urbe vero non obti« nemus, quia.Dominice San&ti onis füper eam T. - -- -— - — — — latenus ceffabant. 'Tunc ergo miferiis & la. fententia jam proceffit ; inva chrymis ejus compatiens, & valde füper eam luit enim pecca- tum populi, & clamór maliti £ eorum aícendit dolens, federe ezm juxta me feci, fimiliter & Coram Deo ; ideoque incendio cremabitur. v a — - glaudes illi ad manducandum przbui, non . XXXV. S. Simeon Stylita Edeffenus foli- Raderus Lasd enim infidias diaboli intellexi , neque ullate- tus erat videre homines An gelis ftipatos, fed in Virid. nus crucis me figno munivi , fed (imiliter fe- non eodem modo; nam in gtatia conftitutis fan& p. j dentes diutius colloquia fimul habuimus. pone aftabant, &ta nquam fidi viaram Duces C 5* $.Hier. ep. XXVI. S. Paula Romana levia peccata ita letabundi facem p 27. planxit, & deteftata eft, uc etiam relucebant: mortali vero graviffimo- peccato obílrictos , circumftantium -demo- rum criminum ream diceres. num conftrí&os vinculis i , "I heodor, XXVIL Eufebius quia füb lectione facra ; eminus feq—ucban. 'I.I.C'di i tur illachrymantes. - S f$&.4.' . oculos in campum conjecerat , lumbos zona - XXXVI. S. Bir 8 I ferrea conftrinxit, & graviffimum collare col- ruit Chriftus tot ittz Suecg q'uöndani»appa- Sutius in us fanguine perfufüs , & ea vita i lo impofuit, ut hoc modo inclinatus cogere« fpecie,qua olim c rucifixus fuerat, dixitque: In- 3,Jul, .. : tur femper terram a fi tuere vulnera mea. draginta annos manfit. i picere; ücq?e'per qua« / Cumque illa illachrymans diceret: Heu, Domine mi, unde tibi hoc mo- Surius »93. XXVIII. De B. Maria Oegniace nfi Joannes do vulnera? refpondit ille: ita me etiamnum un, de Vitriaco fcripfit: Teftem Deum invoco,me vulnerant charitatis mez con temptores. nunquam in tota ejus vita vel converíatione XXXVII. S. Coleta cum a vel unum peccatum mortiferum potuiffe de. liquando S. Dei Surius i& enitricem pro peccatoribusr ogaret, ifta cum vit. to. 2 prehendere. Si quod autem veniale admififfe i a nce carnis,quaf(i infantis rec ens occifi fruftis. videretur, cum tanto cordis dolore, cum tan. plena (ibi adftantem vidit ta verecundia & rubore, cum tanta contritio- » & dicentem audi. vit: Qu ui vis,ut pro illis interce dam;qui peccae ne id confitebatur, t prz nimio angore in- $ rientis exclamare cogeretur. tis Filium meum; quantu m quidem ipfi pof- ügr, partu funt, ita, ut hic vides » in frufta difcerpunt? - Damnum peccati snortalís. XXXVIII. P. Franc. æ'nu 33 : XXIX. Primi no(tri parentes, quia pecca- Siacca Siculus Capuc- poverie, cini Borcherii ditionis Siracufanz o ppido, ad to. 1. hiff, runt, &ipfi paradifo ejecti;eratiaque origina!i concionem in peccatum lethale inv privati fünt, & omnes poíteros in eandem torerh illius ex ectus, foe. ord. anng miíeriam traxerunt. tinCtz recens lampadis nido- 1515 ri comparans,digitum in ardentem ante füme XXX. Filii Ifrael, quia fecerunt malum iü mum altare lampadem inten confpe&tu Domini, iratus eft Dominus, & tra- debat;quando illa fübito, nulla cujus quam opera interveniente, didit eos in manus diripientium , qui cepe- extincta canto fcet runt €05, & vendiderunt hoftibus. ore, tam putido totum teme Cen. 6. plum implevit, ut nemo eu m ferre poffet, XXXI. Videns Deus, quod multa malitia ef- omnes obturatas tenerent na Ve 4'. fet in cerra,& cuncta cogitatio hominis intenta res, Contra eo« dem mox hominis divina pr : £diti gratia pul« effetad malum omni tempore,pcenituit eum, chritudinem ac füaveolenti a quod hominem feciffet in terra, & przcavens m laudante, ao in füuturum, & ta&us dolore cordis intrinfe- lampadi plenz balfamo acce nfz comparante;. eadem lucerna utante fua (ponte fuerat extin- cus, delebo, inquit, hominem, quem cteavi a Qa. Ita iteru m fponte accenía, ex fe facie terrz ab homine usque ad aniimantia. gtaviffie mum toti concioni odorem afpiravit, Credo, Genä 19. XXXII. Quia clamor Sodomorum & Go- ut intelligcrcnt(hcmines morrhaorum multiplicatus eftjpeccatum eo- »quam grara effet vir» V.fi?o. tus Deo, tatn effe illi peccatum abominabile. rum aggravatum ef(l nimis, pluit Dominus (ü- - XXXIX. S.Cath arina Senenfis perSodomam &Gomorrham fülphur & ignem ;impudice Surius i fecum loquentis mu lieris foetorem non to! €» vit, a Domino de ccelo, & fübvertit civitates has, rans, nares obturavit: Patri vero Raimundo, & omnem circa regionem & univeríos habi- qui illi a confeffionibus tatores urbium, & cuncta terz virentia. erat, geftum hunc ad- miranti, dixit, fe, ni h oc feciffet : » pre anitnae Bsyrlinck, — XX XIII.. Anno 1056. Guntherus Henri- illius foetore fuiffe vomituram, In theatro.ci II. cancellarius vidit in folio Majeftatis füze XL. VenerabilisBeda fsquentem refe Qrt vifio- B.Beda l3« PofOL l47g efidere Deum, & elevato in altum brachio, nem de BeatoFuríco: c diftri&tum gladium magno conatu vibrare, & um in altum effetela- hi, An- tus, juffus eft abAngelis ,qui eum ducebant,re- glic. circum(tantibas dicere : Reddam ultionem picere in mundum. At illeoculos in inferiora hoftibus meis, & his, qui oderunt me, retri- deflecten buam. Quam vi(ionem $ vidit quafi vallem tenebrofam füb- protinus mors prin- tus fe ini mo pofitam. Vidit & quatuor ignes cipum regni fecuta eít.. in aere non multum a Ibid eätq XXXIV. Cum olim Meten(is urbs a Chunis b invicem diftantes , & Greg.T interogans Angelos, q ui effent hi ignes, audi« ur,incendio vaftata effet, Prior quidam S.Stepha- vit hos "x effe ignes, qui mundum fuccendentes num cum $S. Petro & Paulo colloquentem, effe Frane, c,6. ntconfuümpturi. Primum fcilicet effe men- & talia dicmgcm audivit : Oro, Domini mei, glacii, cum hoc, quod in baptifino renunciare no$ 796 Jiibliotbecae Mmuak: Concionatoria maximam, & quidam &dam'vivens honefte; ft nos Satanz, & omnibus oþer'ibus ejus promi- n fimus, minime implemus. Secundum cupidi- nimis familiariter cum ea confervaretur,etiam tentatus eft ipfe ad experiendam hujusmodi f tatis, cum mundi divitias amori cceleftium preponimus. Tertium diffenfionis, cum ani- dele&tationem. Demum vi&ti a diabolo, com- q! mixti fünt fimul. .Qua delectatione experta; tl mas proximorum etiam in füpercauis rebus hà offendere non formidamus; Quartum impie- ad tantam amaritudinem devenit, quod vir- ginitatem amififfet, propter vilem, & turpems e tatis, cum infirmiores fpoliare, & eis fraudem & momentaneam delectationem I facere pro nihilo ducimus. Crefcentes vero ? quod pra 2 g paul atim ignes usque ad invicem fefe extende- »amaritqdinem mortua eít. tunt, atque in imme níam adunatz funt flam» Damnum peccati. venialis. p( tam, cumque appropinquaffent , pertime- Y XLIII. Moyfes, quia cum modica dubita- Num.ao, if fcens ille dixit Angelo: Domine, ecce ignis tnihi appropinqua t! At ille; quod non incen- 'tione pércuffit Petram; audivit a Deo: Quiav. 12, d nam etíi terribilis & non credidiftis mihi, uti fan&ificaretis me in difti, non ardebit te; grandis rogus ille videatur, ta men juxta me- coram filiis Ifrael , non introducetis hos po- q! pulos in terram ; quam dabo' eis. - tita operum fingulos examinat, quia uniuse . XLIV. David, quia populum füum numera- s.Reg.34. cujasque cupiditas in hoc igne ardebit ; ficut ri juffit (íin quo eum non nifi venialiter pec- v.1$. enim quis ardet in corpore per illicitam voe caífe, plerique Authores putant) peflilentia, 2 luptatern, ita folucus corpore ardebit per de- | bitam poenam. 'quz 70coo. hominum abftulit , caftigatus eft. LÀ XLV. Ezechias; quia Legatis Regis Babylo- 4,Reg.20. ! C/æfariu; . XLI. Decem Hazreti ciin urbeArentina,qua LB. Ce. 17 e eftStrasburg,comprehenfi (unt,qui,cum nega- . niorum thefauros fuos oftendit (qua in actio» Í : ne iterum venialem duntaxat culpam agno- 15 rent, per judicium candentis ferri convicti, fententia incendii funt damnati. Dieftatuto; fcunt probati Authores) audivit ab Ifaia: Aue« &urius i cum ducerentur ad ignzm , quidam ex comi- di fermonem Domini. Ecce dies venient; & a vit $. P» ( ! auferentur omnia, quz funt in domo tua, & tantibus uni illorum dicebat: Mifer,damnatus Ehom. €s, age vel nunc paenit entiam, ne polt incen- que condiderunt patres tui usque in diem ntanea fünt, animam hanc iín Babylonem: n0on remanebit quice , dia corporis, quz mom tuam ignis gehennalis « ernaliter comburat. quam, ait Dominus. Sed & de filiis tuis, qui l: (idero quidem me er- egredientur ex te, quos generabis, tollentur; l Cuicum ille diceret, con raffe,fed timeo, poenitentiam ta ntz neceflita- & erunt Eunuchi in Palato Regis Babylonis. Refpondit al« XLVI. Pueri, qui transeuntem Elifzeum s, neg, g. tis minus acceptam effe Deo. Deus eft mi- irriferunt, dicentes: Aícende calve : egreffiv. 3. ter: ex cordetantum confitere: fericors, & poenite ntem fufcipiet, Mira res; fünt duo urfi de faltu, & omnes quadraginta mox enim, ut hom o confeffus eft perfidiam; . duos lacerarunt, licet venialiter t.antum*ob, manus ejus plenam recepi t anitatem. Tardan- imperfeéctum rationis ufum peccarint. XLVIL. Ananias &Sapphira ob mendacium Aaor, s. te in confe ffione, cum a Judice vocaretur ad posnam, co nfeffor ejus judici refpondit: non (quod do&i viri; teíte Lancizio, veniale tan- Lanciz.ep. ut homo innocens damnetur inju« tum fuiffe putant) fübitanea morte puniti 16. c. 1o. juftum eft, 3 fte. In cujus manu; cum nullum veítigium fant. Unde S. Auguftinus ibidem citatus ait, - 195* eorum peccatum per mortem corporalem ex« combuftionis reperiretur, dimiffus eft. Habe- tinéctum fuiffe. ^ bat idem homo uxorem itidem bzreticam, nonlongea civitate manentem,horum,qua di- XLVIHL. Cella r ius quidam ex monafterio 4emc.11. S. Rufi prope Valentiam poft mortem qusefi- n, 197. &a funt;prorfus ignaram . ,ad quam,cum venií- fet gaudens;dixi fletque: Benedi&tus Deus;qui tus , cur fic ia monafterio tumularetur? re- fpondit, fe integro anno graviffimas in purgae me liberavit hodie ab interitu corporis & ant- m, caufam ei exponens, refpondit illa: quid torio poenas luiffe, quod aliquoties ob nimias fti? utquid propter occupationes Pfalmum .Laudate loco Pfalmi feciíti,o miferrime! quid egi !x momentaneum dolorem rec effifti a fide tua fa- Miferere in gxatiarum a&tione poft menfam fa- na & fancta? Immemor ille beneficii fibi divi- cienda dixiffet. V ide plurain tit. purgatorium. P XLIX. Laurentius Surius in vita S. Macat iiSurius lt nitus collatiiimmemór tam evidentis miracu- li, confilio uxoris acquievit; & errorem prifti- Alexandrini refert,quod eidem noCte quadam vit. in cella füa quiefcenti,vefpa quzzdam ejus mo- num refüumpfit. Deus vero non immemor vin- di&tz,pro tanta ingratitudine,manum plagavit morderit pedem, propter quod ipfe iratus ve» fpam occidit. Ad fe vero reveríus, ut errorem ä utriusque. Renovatum eft incendium in manu hazretici, & quia conjux au&trix extitit refum- emendaret commiffum,femetipfum hac poena ! mul&avit;ut fcilicet per fex menfes continuos, ti erroris, confors fa&ta eft redivivi doloris. - am vehemens erat incendium, ut offa ma- in agris Scythicis, in quibus circumvagantium veíparum non eft numerus , nudus perfiftens nuum penetraret,& cum uti non auderent cla- ; ln v moribus in villa,quos vis extorfit doloris,fuges ab iisdem eousque transfigeretur aculeis, seþt.n.l runt innemus vicinum,illic, ut lupi ululantes. morfibusque infeftaretur, donec quis effet, dignofci, nifi ex fola voce, non poffet. Quid verbisimmoret? Proditi funt, in civita- tem redu&i fünt, fimulque in ignem nondum L. In vita $. Antonini Archiepifcopi Flo- In rentini refertur, quod aliquando temporis plane extin&um miffi , & in cinerem redadii. 6. Antön. XLII. Legitur de quadam virgine, quz diu - jnjuriis & moleftiis aliquandiu infeftatus, tandem in verba impatientiz proruperit,. di- p. .- ' I .cafte vixerat, & cum inftigaretur a diabolo de & 6 » P^ M ^"cendo: Quousque igitur hoc trifte, & mole- lg:ïuria ad experiendam dcle&acgoncm ejus & ftum --.Ftulm CXIV. ..Peccatum..- 797 ftarn tempus durablt? . Poftea vero confide- . femper, -ut attonfa coma deorfüm Tnfluebat, '.:, rans, quod hac in re . voluntatem .fuam. di- ipfe colligere, & in numerum capillaturam vino non conformaffet beneplacito , primo omnem redigere videbatur. Res tremenda quidem erroris: a fe.commiffi a Deo humili- & folicite penfenda;( fubjungit hiftoria:) Cum ter poftularit veniam, poftea vero ad culpam enim fanctus vir Dei demonem reprehendif- hauc in feipfum caftigandam, gravi quadam fet, eique temerarium aufüum fuum impropee corpus (üum accinxerit catena, eamque fera raffet, reípondit daemon : Meum eít officium, aliqua ciauferit, clávem vero ferz illius, ne fervorum Dei habitacula revifere, & offen- eam aperire poffet, in Arnum Florentiam fas (ingulorum Breviario meo adnorare, & perlabentem fluviüm' conjecerit. "Tandem fic Principi noftro referre, ne ad concilium 'Nüm.u vero poft integrum elapfum feptennium.dum -ipfius revertentem vacuum, füppliciis du- Y4, in culina ejus pifcis quidam extenteraretur, rioribus jubeat excruciari. Nam hujus mi- — 'clavicula predi&ta in pifcis hujus vilceribus nifterii fors mihi de te fingularem hodie pal- inventa, fanc&to Archiepi(copo allata fuerit ; mam.ad Principem meum obtinebic, dum qui cum claviculam hanc, illam ipfam effe te Dominice noctis feftivum tempus illici- 'I-RCM* agnofceret, quam ipíe ante feptem annos in to opere transgredi renuntio. Minime a vlls. - Arnum fluvium conjecerat, exinde conjecit, tonfione, minime (inquam) ceffa, ut de nu« . Deum hanc clavem ei remififle, 'ut illa me- mero capillorum n / oftre cautïo:uis abacus ace diante catenam füam diffolveret, ac proinde cpmuletqr-. CY ilam aperuit, & licet invitus a fe abjecit, i videbatur enim ei, uod pro culpa hac licet ?R&l&pfus in peccyatum./ veniali, nondum fü 8 m nitentiam. cientem yfu&inuj(i!ïct pæ- LIII. Pharao, qui poft tot acceptas plag 2$ Exod, non refipuit, fed in antiqua obílinatione per- X 5 Surius in LI. Cum S. Pachomius in locó quodam " manfit, cum toto fuo e Vxercixtu in mgri rubro vit. S. P2 füi monafterii una cum mulus aliis mona- . fubmerfus eft. «gþo;n. chi con(ideret, quidam ejusdem monafteri 1 . LIV. Canonicus quidam lubricus, cum pers. Bonav, fui religiofus, parvulss quasdam ftoreas, quas 'S. Francifcum a gravi infirmitate figno cru. in vita 8, ea die contexuerat, ante cellam ex oppofito Cis curatus effet, admonitus tamen, ut ad vo. Fancife, loci illius, ubi Pachomius fedebat, fitaacam, mitum non rediret, paulo poft repetens anti. € 1 £ collocavit, ut ab,illis ftoreas illas videntibus, .quam libidinem , in domo alterius —— anonici, - tauquam afTiduus, folicitus , & induftrius la- domo tóta corruente loReg.l. , omnibus aliis ,ill/æfïs, haj borator laudem.reportaret, fiquidem regula folus oppreffus eft. . Pachomii.unicam folummodo per diem (to- LV. Thomas Cantipratanus f c —ribli:t, quod, Tbomas ream confici precipiebat. - Cognovit igitur cum quendam ad fe cum Sacerdote venien- Cantipr. vir fanctus laborem monachi illius non alio tem , & confuüetudini male obnoxium, íz-1.2.€.39. * h. fine ab eo fa&tum fuiffe ,. quam ut vanam ab piusque a fe abfolutum ad Epifcopum mit- Qot. $ | aliis gloriam aucuparetur, ad circumftantes Alldl"þ- i tere vellet, facerdos eum rogarit, ut éum fg Co XOI itaque fe vertens, gemebuündus dixit: Mo-. hac conditione adhuc abfolvercet, ut ipfe pos- nachus ille in fao peraGto labore mundi po-- z. d 195 nitens flexis genibus rogaret Deum, ut, fi de- tius, quam Dei gloriam quzfivit: cui proin- nuo in antiquum fcelus recidcrec, eum mox de ad (e accerfito, poít afperam reprehenfio- divina vindida fequeretur.: Abfolutus ergo nem; hanc injunxit poenitentiam, videlicet cum tali pacto receffic. fed paulo poft iterum jume i. ï' ut coram aliis monachís, ad orationem fa- 0197' 1 lapfus horrenda voceclamavit ; Vindicta Dei * ciendam congregatis, ipíe in medium illo- füper me, ama : Xrifïim»aq.ue morte multatus ex- rum prodiret, & duas in humeris fuis ftoreas piravit. ferens, alta voce clamaret dicens: Patres, LIV. Cum S:A!-An'f:lmus puerum cum avi. Suríüs 9 Ia fratresque mei chariffimi, propter amorem culaludentem, & mox cum vinculo dimit- April. Dei, enixe vos obteftor, ut pro-me Deum tentem, mox retrahentem vidiffet, àd focios exoretis, qui duas hafce"ftoreas. pluris zíti- converíus, (ic inquiebat, cum pecca:oribus mavi, quam regnum coelorum. . Neque hic ä diabolus ludit; modo enim eos ad confeffio- i ] terminabatur injuncta ei poenitentia, verum nem quafi liberos dimittit, modo per confue- " infüper in anguíta quadam cella illum quin- tudinis vinculum in antiquam capüvitatem que men(ium fpadio reciudi fecit; non permit. retrahit, ac reducit. tendo, utc a quopiam homipum vifitaretur; i & prgterquam quod folo pane & aqua illum 85 Vb fuftentarec, infuper eum ad faciendas quoti- die duas (Loreas, nemini ad oftentationem ex- EXEMPLA. DOMESTICA. hibendas, ferio obftrinxit. - L r . Fuga. Idem t5. .LII. Cum S. Aichardus Abbas in negotiis Sept.n. 13. mona(lerii fai occupatus, inadvertenter in die *t?..Si gnatiusrogatus a P. Bra ndano Lufi t3n0; Lanciz ep, fefto accito tonfore capillos capitis forcipe quomodo Scholattici Societatis pecca- 16. n. a Y 8- fibi equari juffiffet, videt, cum hoc ageretur, ta venialia confiteri deberent? refpondit, ho- ( : humans falutis adverfarium,quam promptus minem etiam ds minimis peccatis confundi fit ad nocendum, quomodo de nofttris offen- debere in przíentia divina, fi pura coníciens fionibus exultet. Nam ecce diabolus intra tia gaudere vclit, eo quod obje&tum, contra tenebrofum celle angulum íe continebat, quod funt peccata ventalia, fit infinitum at« ncfandam cautionem in manibus tenens, & que adeo etiam in infinitum aggravet. lI. De A P Lobn. Dibl. /Man. 'läm,y.l[. 798 Jblitbete Manuolis Concionatoriee d L t4. n.a66,.. II. De B. Aloyfio P. Ferdinandus Paterno offim efficere, ut vel unam noctem aliqua ex procefteftatus eft, dum ejus confeffarius effetin cu- iftarum paccato abflinere velit, omnes ego f quidem nervos contendam, ut vel exi ü fu Canon.ria Regis Hifpaniz , per quinque aut fex an- guo il-f nos fzpe materiam abfolutionis invenifle, id- lo tempore Deus non offendatur. p( J que non ex defe&u (olertig aut judicii acci- Damnum. diffe, quia etiam ab ea etate elucebat in eo ^prudentia & maturitas fenilis in moribus. XIII. P, Chriftophorus Ortizius Vir Apo- Nierenb, l ftolicus, quia fuperior refidenriz defignatus do&r. afc, Idem poftea de eodem etiam in Societate exi- ü íftente P. Hieronymus. Natalis teítatus eít, non prompte obedivit , fülmine ictus inte-f: 199* - f f rit; licet Deus gloriam ferv . cum dixit, fe in confeffione generali íex men- digiis illufltravetit. i fui multis pro- J .fium materiam capacem abfolutionis non ree XIV. P. Jacobo Rhem quondam unus eAnnusIn:- | eriffe. €b. n. 264. ]Il. De S. Francifco Xaverio Vicarius S. focietate in fordida vefte & forma apparens,golft.1618« LO caufamque purgatorii rogatus refpondit, non Thomz jurejurando teftatus c(t, fe, dum confeffiones illius per hyemem excepiflet, aliam effe, q uam quod fzepius fine facultate fe ipfum flagris caftigaffet. , non inveniffe p eccatum vcniayle,qu»o Deus of- fendi potuiffet. XV. Quidam Theologiz ftudiofus prope Annue Neapolim mortuus cuidam focio fuo appa- Neapol, . ]V. De B. Stanislao Koftka P. Alphonfus [ä Ruiz, qui totius vitze confeflionem excepe- rens dixit, fe in purgatorio graviter crucia- 1695 tum effe, quod aliquando fub facro aliquan- rat, poít mortem publice edixit, eum tota vita, quz fuit novem decim annorum, pec- tulum confabulati, nec confeffi effent, ipe - proin adhuc iüud' peccatum copfïteretur. | catum mortale nullum, & venialia valde pau- i ca commif(iffe. $. VH. Lancizius . V. Catdinalis Bellarminus paulo ante mot- EXEMPLA PROFANA. op.3.,32 tem fincere faffus eft, fe tota vita fua, quz füit feptuaginta novem annorum,nunquam de pianus Jureconfültus, cum ab Antonio JEliusSpate F. P-a ; Vit. c. 34. liberate peccaffe. Sed & P. Fuligattus in ejus Caracalla Imperatore parrícidium fra.'anus in. vita fcribit, fe interdum per o&to diés non in- tris füi Gethz approbare juffus eft, tam con. Caracalla- veniffe in ejus confefTione ullum peccatum.. ftanter id recufavit, ut etiam mortem ea d/c Joii.n32. Vl. P. Ludovicus de Ponte voto fe obliga- caufa oppetere non dubitarit. ; $ Griqu vit, nunquam deliberate offendendi Deum, Il. Democles puer formofus cum lavandi Plurarch. lol hoc autem perfecte ab eo fervatum fuiffe ju- corporis cauía balneum fuiffet ingreffus , id. in vitaDe- 69 ratus afferuit P. Petrus deSandoval, qui per que Rex Demetrius, eum fecuti abutus ve] "eit er viginti annos confeffiones ejus exceperat. let, preclufo omni effugio in ahenum aqua $, Tht £iereDe. Vll. P. Jacobus Alvarez viginti fex anuis fervente plenum infiliit, mori malens, quam ]ot, cit ruamn. de. ante mortem voto fe aftrinxit. (e nullum pec- peccato tali contaminari. j virs il catum veniale fcienter admiffarum, idque luftr. liI. Philofophus quidam dixiffe fertur, fe Plato. fervatum literz Peruahz teftantur. fi fciret, Deum fibi peccatum dimiffurum, "Vita c. 11I. VIIL. P. Edmundus Campianus tam tenerg & illud homines ignoraturos nihilominus ob erat conícientiz , ut fxpe a fuo coufeffario folam peccati turpitudinem iftud ítudiofif- L ad facrum faciendum fine abfolutione dimif- fime d;cligacurqm. fus fuerit. Lancizop. IX. De P. Bernardino Realino P. Annibal $. VIII. A6, n.267. Vitalis juratus edixit, fe per quindecim an- 'SIMIL ITUDINES. nos in ejus confeffionibus nec unum quidem anlitas. peccatum voluntarium reperiffe. $. Den, Id opufc. X. P. Martinus Polorius operarius indefef- cüt elementum in loco fuo naturali non Stapiet. d te] I. : öl us toto anno, quo $. Nicolaus [ ancizius ejus gravat, fecus vero fi extra illum repe- tex. 6. im huo, al n.SID confeffiones exceperat, ne unicum quidem riatur; fic peccatum adhuc in voluntate &Dom 1r. veniale minimum attulerat, etiamfíi conícien. affectu manens non gravat, aut angit; fecusPoft Pent, tiam füam accuratiffime diícutere con(üe- vero, fi affectus füerit depofitus. verit. II. Sicut lignum, foenum, & ftipula congre- S. Thomas ld. opufc. XI.—Alphonqu,R'odriqucz, etíi per quadra- gantur in domo, & non pertinent ed füb(tan- P- 2«q $9. Janitoris füngebatur officio, or- tiam zdificii, & poffunt comburi, edificio" ? 26.n.269. ginta annos Nf dinaria tamen i n confeffionibus materiam ab- manente; ita etíiam peccata venialia multi- folutionis non afferebar. Eundem cum $. plicantur in homine, manente fpirituali zdi- l5 l Francifcus cum Chrifto apparens quzreret, ficio, & pro iftis patitur ignem vel tempora- cur fleret? reípondit: Cur non fleam, lis tribulationis in hac , vita, vel purgatorii perfpectam habens gravitatem meorum pec- poft hanc vitam, & tamen confequitur vi- catorum, quandoquidem unum peccatum ve- tam &ternam. Y niale contra Deum commiffum meretur, ut Í1i. Sicat in humana Republica fuünt aliquz Alvar, to,.— Vita l, $. tota vita defleatur. X leges. fine quaram obfervatione omnino ftare2. li. p.r..— Stpl €. 9. XII. Cum $. Ignat. quondam objiceretur, non poteft, quas praterire graviffimum effec 1 [o0 : operam in curandis meretricibus fruftraneam cognofcitur; ali& vero optimz gubernatio- ln Quadl effe, eo quod ille mox ad vomitum rediturz ni conducibiles, quas transgredi leve, & non effent, refpondit ille: Minime fane. Sed (i magni momenti Judicatur: ita in regno Dei emnibus vitz mez curis atque laboribus id quadam funt leges, ex quarum cuflodia Chal'if - Tihius CXIV. Pehum, - ?09 4 U eharitas, & animz ';V-ita dependent; aliz ve- — VIII. Sicut fï mercator 'haberet famulum, r apeiz, , ro (ine quarum obfervatiope charitas & fpi- quem adverteret fuiffe caufam ,. ne quotidie cputc. 16. ritualis vita adhuc ftare poteft ; & illarum centum millia ducatorum lucratus fuerit ,n. 75. transgreífio, peccata mortalia; iftarum vero eum utique domo expellerec, nec unquam peccata lcvia & venialia conflituit, Et ficut amplius admitteret ; ita cum fciamus, quod inter homines, licet quzlibet offenfa amici- per peccatum ab inexplicabili lucro gratize & ^ N $i, tiam aliquo modo lzdat ; non tamen offenfa gloriz ceeleftis impediti fuerimus, merito id levis amicitiam diffolvit, nec amicum a par- a nobis expellere, & nun 7:*f' 199- quam amplius ad- 2 ticipatione bonorum amici omnino rejicit , mittere debercmus. fed aliqua levi fatisfactione remittitur 3 eo- Dammüm & qualias þecmti wiortalis. - BAnnuæ!n; dem prorfüs modo leves offenfe adverfus Deum , quas homines ex humana fragilitate IX- Sicut pifces in lacubus fcu vivariis ge- Manfi difc; & committunt, contrádx , per charitatem & lurigidiffimo obdu&is , nihil patiuntur $ íed 2. n. 9. gtratiam amicitiam non auferunt, atque ideo & funt veluti infen(ibiles , qui tamen tunc vel nec animam interficiunt, nec regnum illi maxime moveri & agitari incipiunt , quando ccclefte claudunt. Di(tin&iones porro, quas torrendi fuper prunis ardentibus in craticulis : Annue Napol, inter transgreffionem mortiferam , & levem herent: ita quoque multis accidit repro- affignat, fünt hz fequentes: Peccatum mor- . lóos, bis, in pifcibus przefignatis ( quos Deus a facri- tale charitatem & gratiam tollit: veniale fer- ficiis füis profcripfit : ) dum enim in bac mor- vata charitate ejus fervorem extinguit. m tali vita degunt interris infenfati , ac proinde lud przefert creaturam Deo, quia ob amo- in libro Sapientiz ipfimet dicunt: JVos infin- rem creaturz Deum deferit: iítud non píz- Jati &&c. ad minas, ad corre&tiones ,' denique fert, quia, licet fe ad creaturam inclinet , -ad flagella & fupplicia ire Dei ne quicquam non tamen propter illam derefinquit llud moventur, folum quando jam in limine infer« conftituit ultimum finem in cregtura, quia ni fe pofitos effe confpiciunt , ad Deum fe cone Elitssray ab ultimo, propter quem creati fumus, fine vertere nituntur, fed ferius, & fine ullo frn&tu. ts jn recedit; iítud non ponit finem in creatura , . X. Sicut qui carcerem inhabitant n : » femper s. Anton, Coillts quia gratia decorem , & charitatis pulchritu- . qnidem in anxietate ac. dolóribus í unt , fedl. c. a. 9. dinem, qua homo, tanquam in finem, ten- maxime co die quo fünt educendi, & ad$. 6 ditin Deum, non amittit. lllud animam in- ipfas fores judicantis ducendi, & ante cancel. Phuaeel, $. Gregor. terficit ; iftud fosdat. Quare Gregorius di- - los üanæcs,,judicantisque,vpcem intus aue inviteDes L21.moryit: [n peccatorum & criminum difítin&io- mwüc e 9. dientes, metu fuüffocantur, & nihilo meliori . ne penfandum eft, quia nonnulla peccata ani- funt fpecie, quam mortui; fic & anima ipfo mam pollunt, quam crimiaa extinguunt. - quidem peccati tempore maxime aflligitur, $. Them. .IV. Sicut in corpore e(t duplex nitor, unus & premitur,. fed multo magis, quando hinc avulía, ad ratiónes illic redd — e * lot. cit:. quidem ex intriníeca difpofitione membro- ndas, & ad iqr- mato, rum, & coloris; alius autem ex exteriori ribile illud judicium adduci deber. .charitate fuperveniente;, ita etiam in anima XI. Sicut fi liber homo ambulans per viam, Idem p. 2. eít duplex nitor : Unus quidem habitualis, juxta quam eft fovea profundiffima; projice- tit. a. c. g. ret fe in eam, non eft liber ad exeundum nili quafi intrinfecus : Alius autem actualis, quafi exterior fulgor. Peccatum autem veniale alterius adjutorio; ita & in foveam peccati, impedit quidem nitorem actualem ,. non ta- quod ad infernum ducit, liber eft quilibet men habitualem , quia non excludit, neque per fe ad. intrandum, fed non ad exeundum, ; diminuit babitum charitatis, & aliarum vir- nifi Deus porrigat ei manum gratiz , quod tutum , fed folum impedit earum actum. agnofcens David Pfalm. 143. dicebat: Emitte S. Dern, V. Sicut corporis natura efít fanitas, ita manum tuam de alto , libera me ,. & eripe me de ais 4e tripl, aquis 1s0ultis, fcilicet viiorum, quia Jilicet inane ;.6nh cordis natura eft puritas, quia turbatio ocu- mon *valeo. ? ) bono, lo non videbitur Deus, & cor humanum ad m 1f. XIl. Sicut fi miles aliquis ex omni parte Menf ditc. oft Dettt, hoc factum eft , ut füum videat Creatorem. Si vero fanitati corporis folicita eft providen- bene fit munitus, fí tamen ex una füerit pu- 12. n. 4. dus, & in ca parte lethaliter (aucietur, fic ca- . da cuftodia , puritati cordis tanto folicitior Thonds €ft impendenda, dit, quemadmodum fi totus füiffet nudus ; .qu w' quanto pars ifta dignior illa fie & £ hriflianis, fi juftitiam fecerit, & in uno h .effe convincitur. Nanfï:difc peccaverit, fimiliter peccator ftatuitur, quem- . VI. Non eft verus amicus, qui delib&näta admodum (i femper peccaffet. 15. $ 5* vellet amico infligere vi2:us leve ,. et(i non XIII. Sicut in inferno fünt ignis, & frigus, D'onyf lethale; imo, fi quis nón vellet adhibere cu- foetor, caligo , vermis, cónfufio, fitis &c. Car.h. a ram , ne offendat Deum venialiter, hoc ipfo ita in peccatore eft ignis irze, impatientiz, !8. de Cconvinceretur non effe amicus Dei. avaritig , frigus , invidiz , fcetor luxuris , €^orm. €ce, | Füga. vermis conícientim , fitis concupifcentiz , inordinatio, atq T vat, U ,S.taþle&. , VII. Sicut (i feptem latrones domum tuam ftatioque virtutum. ue perverfitas animi , dege— l'l,p.lo n tex. $. Injngreffi fuiffent, & fex ejeciffes, non quie- XIV. Sicut fi quis veniens dd portam iítam, B. Jordan. Mot. $* . fceres 4 donec etiam feptimum ejiceres , ita Quadr, videret unum fcholarem, fedeéntem in porta, apud Bol- non contenti effe debemus, ut unum dun- fimiliter cras, fimiliter multis diebus, nonne '?nd. 1 3. taxat alterumve peccatum animo ejiciamus, de facili cogitaret: ifte fcholaris intrabit or- "9?f fed omnia extirpanda fünt, r dinem ? Quomodo ergo non credibile, quod FEffffa2 illi As P. Lobn, Dib. /l(an. T. 4f ^ 696 k»lsw'il)"liotlvecæ Manualis Cdncionamiæ illi intrent in infernum' , qui tam diu fedent vunfur ad littora, atque iterum reforbentur, ad portam inferni ? & in fe fra&ti lutum efficiunt : quod pedibus Didaeus conculcatur ; fic impii &ternz conculcationi XV. Sicut multi adverfus viduam infurge- Stell. in. re folent , quia neminem habet , qui fuas fübjacebunt , quorum nullum eft gaudium , C,I1I. Luc. ch- MV S. Bafilius partes poffit defendere; ita omnes deemones, qui & nulla pace requiefcunt, in eo , quod : 62 L & omnes creaturz infürgunt adveríus ani- impli perfeverant. : apudBeitl, p. l, G ll' in theatr. " iam , Dei przfidio & auxilio deftitutam ; XXIII. Sicut videmus oculos corporis , , Cyryf. V.pece. ünde Regius vates: Qui querebant animam meam cum in füumo forte remorantur , lachrymashom. . in femper effundere: fi vero potiantur aére pur- Matth, fol. 151 confilium fecerunt in unum ,. dicenies : Deus derdli- Píalm, 70.quit euns comprebendite, quia mon ef1 , qui eripiat. gato, & florentibus pratis, & hortis virenti- V. PT. bus, & fontibus inter amcena fluentibus, & (a- hts d Idem. XVI. Sicut in difceffu Regis omnes, qui grzvitäle funt in curia, abeunt; ita cum Deus diícedic niores effe, multoque majori aciei fulgore ru- peccazi tilare ; Talis profe&o eft mentis oculus, fi in [7] 38' ab anima, omnia bona opera, quz peccator in fiatu gratiz eft o pratis fpiritualis pafcatur eloquii., eriv totus peratus; amitci;, & nul- fine dubio purus, ac lucidus, & acutius cun- lius funt valoris. &a perlufirans ; fi vero in fumum fzcula- Dionyfius — XVII. Sicut virtutes, ac dona Spiritus.fan- rium negotiorum fuerit ingreffus, ad ianu- Carhuf. Cti , vires animz reddunt ad bene agendum 8 18. dé e mera prorfus mala lachrymabitur, & flebit , ? xpeditas, ac faciles, a ratione quoque & & in hoc quidem fxculo, fed multo amarius enq'rm. Spiritu fan&o bene prompteque mobiles ; fic $ Mitr in futuro; Fumo enim fupt humana negotia 3 hn d .peccata & habitus vitiofi vires prefatasa bo- comparanda : Propterea & ille 'ait: Defece- nis retardant , ad bona agenda iafitmas effi- vunt ficut fumus dies mei, ciunt , ad mala pronas con(tituunt , ad dia- XXIV. Sicut fcorpio facie la »mbït; & Caü-' Berchior, bolicum inftin&tum , paffionumque impetum affequendum , faciles reddunt. da pungit; fie peccatum in principio per ten- V, peccat, ïä $ Ambrof tationem allicit, & ultimo per mortein zter- ii i $. Anton. XVIII. Sicut corpus mortuum non poteft pnam officit. ldeo dicebat David: Non eft pax p. 1.tit. aliquem juvare , nec ab aliquo juvari , ita o[fibus meis a facie peccatorum meorum. ]1 7. € $* morthus per peccatum in anima , non eft ca- XXV. Sicut qui cogeretur, guttulam mel- pac. Alv. pax operis boni , quod fit pro eo., in quan- lis in tnagnum vas fellis & abfynthii injectam to. . 1. r. tur elt ipfum fatisfadtivum 5 nec per fe fa- potare, non dulcedinem, fed amatorem fenti- p» 1. €. & $ nf Wncu tisfacere pote(t per opera, quantamcunque ret ; !ta qui modicam, &umbratilem peccati Gilit. poenalia , ut jejunia, peregrinationes & elee- dulcedinem , tot angoribus , & conícientiz mofíynas, & hujusmodi; Peccator enim ini- accufationibus circumdaram bibit, concupi-- micus Dei conftituitur propter offenfam com- tam fuavitatem experiri non valet. $, nít miífam. Durante ergo inirmicitia non acce- l, deft .XXVI. Sicutis, qui bibit , in a&tuali in- Manfi difc. 61l2 ptat Deus aliquam fatisfactionem , cum de- temperantia fua nihil aliud fentit , prater- ao. n. 3. ficiat amicitia , qua acceptatur. a quam guítum vini & faporem illius, poftea lfac'. Alv. XIX. Sicut zgrotus cibos dulciffimos, & vero peregrinos ebrietatis experitur effetus , tO. I. opiparos averfatur, non quía illi amari fint, fed propter damnum , quod animz & corpori procem. quia ejus palato humoribus noxiis. infedto , adfert ; eodem modo quoad peccatum acci- : dere folet; dum enim committitur, magnam amari videntur; ita homo peccati tabe cor- ruptus, & prope exanimis effe&tus, virtutem . fenfualitati & inordinato appetitui przbet fa- $, Ctty ori non admovet, non quia illa fit injucunda, tisfaCtionem, mox vero ut patratum eft pec- 0.5 a pop. fed quia palatum animz, perditis moribus, catum, acerbiffimum peccator experitur re- qua(i malis humoribus vitiatum, ejus fuavi- morfüm ; quia peccatum noftrum contra nos elt femper. i tatem non valet percipere. . XXVIL. Sicut mulier ad tempus quidem Rup. Abb, $.Bem — XX. Sicut fi quis in aliqua domo haberet to.2. f.12, perpetuum cenfum, qui illam irreparabiliter diffimulare poteit , fed tandem parturiendo,l. 6. in —— doloribus atteftantibus , occulta prodit ; fic Ofeam. à 1. C 4.deftrueret domum , non folum unius anni ceníum , fed infinitorum annorum ceníus ei- quisquis ejusmodi eft, peccatum füum utcun- 'que diffimulare ad tempus, & abfcondere po- dem auferret! fic & qui feipfum irreparabi- Mirfi liter deftruit, non unius diei fervitium folum teft ; fed in tempore fuo cuncta cordis ejus occulta cum dolore manifeftabunturj; juxta 4' LT l. fibi aufert , fed totius futurze perpetuitatis innumerabilia, infinitaque fervitia ; Non enim illud : INVibil opertum , quod non veveletur , neque occultum , quod non fciatur. fola przfentis temporis fervitia Deo deben- XXXVIII. Sicut efca in hamo decipit pi- Dionyfius tur , fed etiam futura, quz tanto przftan- tiora funt prifentibus , fcem; fic peccatum fallit peccantem , quia Carth. de Al quantum gratiam dum vane impieque delectat , ad triftitiam* horm. gloria antecellit. ecc. a,1g. 2' ll l.j fempiternam perducit. ]l CI l: Author, XXI. Sicut qui fufcipiunt jugum Chrifti , . XXIX.Sicut fumus apes fugat,& foedus odor $. Bafil. in oper.imp Chri(tus eos delectat in fpiritu , ne fatigen- columbas expellit ; ita Angelum vite no(tra Pfalm, 33. hom. 24: tur in bonis operibus ; fic & qui jugum fufci- cuftodem abigit, multalachrymarum afpergi- piunt diaboli , diabolus eos deledat, & de- ne dignum, ac graveolens peccatum. Hllgo ; cipit, ne difcedant a malo impii usque ad XXX.Sicut columba accipitrem fugiens,mu- Stapleton, djn mortem íuam. $. Hiero- tat femper locum,ipíisq; etiam vepribus ac fpietex- 3. in XXII. Sicut mare fervens quiefcere non nis fe ifüergit,nec tamen fic evadit;fed fatigata om 9. nym.?pud poft Pent. Manfi ditc, hoftiin pradam csdit ; fic peccatores undique 1$. n. 6. poteft, fed redundant flu&tus eiqs j &Vreyol. urget ! m ituhläs/ CXIF. : Peccatum 8ot uirget confcientis & gehenns metus, nec ta» codleftium & f'pcciälium auxiliorum abun- men illum evadunt. Unde dicere coguntur dantiam non aífiftit, ficut facturus fuiffet, cum Davide: Cor meum conturbatum efít in fi, quantum humana fert fra ine, & formido mortis cecidit fuper me. culatam fe confervaffet. gilitïas ; imma- Jae Alv. |— XXI. Sicut paterfamilias furem fíua dili- . XLI. Sicut adamas magnetem fua prafene s. vranc, to. 2. l. 1. gentía jam non valentem fugere , finit plura tía impedit, quo minus ferrum fibi attrahat; sales l. 4. S P.64* fürari; ut comprehenfum evidentius de fur- nec tamen magoctem ideo naturali fua virtu-c. . de LUENT Va to convincat, & feverius puniat ; ita Deus te & proprietate privat, fed fofum pro tunc amor. peccatorem finicin plura peccata labi, ut gra- eandem fuípendit; videmus enim per expe- vius poftea caftigetur. rientiam, quod, quamprimum adamas a ma« Amis de — XXXI.. Sicut fi homo aliquis per terram gnete recedit, fübito hic ferrum ad fe trahat. gravitate peccati exteníus geftaret pondus ingentis turris aut Eodem n«odo, licet peccatum veniale amorem L rupis, etiam(i omnes ei voluptates offerren- Dei ab anima non auferat, ejus taien «ftum €. 38- tur, nihil folatii inde perciperet, donec pon- refrigerat, ejusque fervorem adeoretardat, ut dus amotum effet; itanechomo, cui immen- illas virtutum actiones non operetur, quibus fum pondus peccati incumbic , folidam con- alias incubitura fuiffet. . folationem percipere poterit ; Q()ncc Pondus XLII. Sicut quando calor naturalis nimium Marfi difc. hoc aþlatum fuerit. fe in exteriores corporis noftri partes exten- . n. 4. Dawnnum peccati venialis. dit, ftomachum magno ad bonam digeítionem S. Macar. XXXIII. Sicut hortus, licet quoad omnia füb(idio privat, ac proinde generantur crudi- hom. 43- bene excultus fit, fi tamen vel a modica aqua tates,& pravi bumores;qui febres,aliasa; infir- illidentis fluminis alluatur, paulatim confümi- mitates mortales caufant : Eodem modo fi cor UTR tuür ; ita & animus hominis tandem collabitur, hominis chriftiani , quod ad Creacorem fuurn peCCaS 2 - fifrequenter a peccatis venialibus infeítetur. diligendum omnino intentum efle dcberet, S. Ambrof. in XXXIV,. Sicut in ftipulam ignis exiliens perinordinatas affeQtiones ad amorem diffun- ^ inheret, donec omne, quod corripuit, ab- datur creaturarum, amor ille, quem Creatori fumat ; ità vel exigua fciatilla peccati, fi quo noftro debemus, tanro magis intepefcit, & di- iC AN, 3 vitiorum fomite fuerit excitata , grande in- j 15 hT. minuitur. UndeAlvitale format argumeptum : cendium excitat. Si magna perfectio, magna charitas eft, & ma- Alv, Tom, S. Chryft... XXXV. Sicut in corporibus, quz vulnera .1.c.4ï'": in C. r. gna chariras eft magnus amor,& magnus ac ar- i. li, s. neglexerunt;febres gignunt & pu:refa&iones, dens-amor eug , quem amamus, nec leviterb 2 c 16, Galat. ac mortem denique ; itidem in animis, qui pu- 3 contriftare permittit, quomodo eximie amabi-f 1073. filla diffimulant, majora iavitant. ^ E - musDeum,& perfectam erga illum charitatem S,Anfelm. — XXXVI. Sicut pifces decurrente aqua vi- habebimus, quem quotidianis imperfe&tioni- nf ! V; de fimnil. varii moriuntur, fi claufürz ipfius minutatim bus lzdere non veremur? Idetn quoque alioin ( 3. ct Y12. ac fzpe crepant, nec reficiuntur ; itaomnis re- loco fequentem adducit fimilitudinem. ligio ( monaftici Ordinis preprimis ) funditus XLIIEL Cinis carbonibus fuperinjeCtus s!d&m to. 2. perit, fi cuftodia ejus per modicarum con- ipforum tum fplendorem fufcar, tum ardore mj. r, p. LE temptum culparum paulatim a fervore fuo impedit, adeo ut juxta eos p L ii ofiti nullum fen-c. x;.-f?ög. tepefcit, atteítante fcrip tiamus calorem. Peccata hec pulvis & cinis dica, paulatim decidet. tura: Qpifpcmit mo- funt: pulvis, quia fplendorem charitatis obnu- 'S..; Chrtyf. ^ XXXVII. Sicut juxta precipitium vadens; bilant; cinis, quia debilitant conceptum ex ho. 5. ad charitate fervorem. Videbisaliquosjuftos in quamvis non decidat, tremit tamen, & (zpe- POPQ numero ab ipío fübverfus timore decidit ; ita meditatione frigidos, in orationes fegnes, in & non procul peccata fugiens, fed fecus ipía divinislaudibustepidos quinunquamlachry- vadens cum timore vivit, & in ipfa labitur mis irrigantur, nunquam interna fuavitate ir- ; A fzpius. Tertullianus eosdem fünambuloni- rorantur, vix compunctionis fenfu tangunturs $ d bus in aére füper funes faltitantibus affimi- & , fi caufam hujus infen(bilitatis fcruteris, af lat; Hi enim quovis momento in evidenti non aliam, quam defectuum multitudinem, funt przcipitii periculo, & communiter talís & in vitandis modicis peccatis iofignern ofci- effe folet infelix ipforum exitus. ; tantiam invenies. Manü diíc. XXXVIII. Sieut vulnera modica non cu- XLIV. Sicut modici fumptus imprudenter Ibidem. QO 'n-j LC rata infiftulantur, & fanam carnem corrum- iterati magnam etiam fübftantíam exhauriunt punt: Eodem modo culpz, licet leves, fi non & dumminus putamus, divitem pecuniis, va- cutantur, fed ne : cuum & egenum relinquunt: fi per levia pec- tualem inducunt. gliguntur, gangrænamfp!iri- ry(ts cata paíTionibns crebrelcentibus , & inlolen- , de Alvar.to.. XXXIX. Sicut qui affuetus eft loco infimo tius fe oftentantibus, virtutes fübruuntur, & ff 2. . 1- P. cadere, facile cadet, & ne(ciet fübfiftere in lo. 1. C. 12, ingruente gravi tentatione, dum ei quis affen- M co fuüblimi pofitus ; ita qui modicis peccato- fumprzbet, manifefte deficiunt. Sunt veluc f in rum levium tentationibus vincitur, gravi ten- irremiffz zgrotatiunculz, quz vitam quidem 1 33' tatione pulfatus difficulter a non diffolvunt, fed ita corpus extenuant, ut ftabilitate retinetur, gratia in mentis accedente aliquo gravi morbo ,. corpus vires Hugü , XL. Sicut nemo habitat libenter in domo non habeat refiftendi. ; htol Cardinal. plena mufcis, imo fugit & abominatur eam: XLV.Sicutbalifta quzda m, glcbo fus vafti- Manf dife, Sic Deus mentes muícofas declinat: Nec ha- ,n tati proportionato onufta,habilis eft,& idonea,8 n s. f bitatin animabus , peccatorum venialium for. utrepetitis explofionibus turrim quanda opti- Duj me munitam in terram mo:- dibus contamínatis; id eft, per gratiarum ;proücrnerc & de i5 FIETT 3 liri 2 $92 iadibliotbecee Manudüs Cöncigkatoriæ fitze, fitamenuna ex illiä difcordet, hxc unica Ts ]iriv-rporüït, & tamen parvulus quidam clavus f digitilongitudinem duntaxat habens, ad eane totum confundit , & de(truit aliarum confo- ( dem militarem machinam inutilem redden- nantiam; ita quoque obfervantia novem prze dam abunde füfficit: Idem quoque in hac fpi- ceptorum proríüs eft ad falutem inutilis, (i rituali militia, quz ab animo contra infernum vel unius duntaxat przcepti obedientia defi- IE geritur; contingit : Etenim unica culpa ve- ciat : Omnem enim inftrumentum muficum, nialís, unicainordinata affe&tio, unica demum ut Philo Hebrzus ait, deficit ; etíamfi unum * tbidets non penitus refrgenata paílio fatis fuperque tantum. diícrepet. fufficit, ut, dum cum adveríario pugnam ine . LL Sicut fzpius domos zdificantes homi- S. Chryg- ire paramus, omnem noftrum vigorem & for- nes, & te&tum imponentes, unius tegulz ex- ho, 19. ad . [ titudinem plane enervet. PharaoMoyfi indul- cuffz curam non gerentes, totam domum per- POP- diderunt; & in veftimentis hoc ipfum evenire, gebat licentiam, ut omnes lfraelitas ex ZEgy- m B pto facrifiei: offerendi caufa educeret , cum - quis cernere poffit: etenim parva in illis facta j hac tamen conditione , ut greges & armenta fciffura magnam facit disruptionem : Hoc & in [j fua poft fe in ZEgypto relinquerent. Idem torrentibus multoties evenit, etenim G illi, fi quoque eít aftuti ferpentis gehennalis arti- vel minimum cceperint ingreffum, totum in- i ficium: permittit enim, ut in multis bonis troducunt fluentem : Ita & tu , licet te un- j operibus exerceamur; ita tamen, ut peccato dique munieris, fi tamen aliqua pars immue alicui veniali per affedium adhzrefcamus. nita demiffa cft, etiam hanc diabolo obftru * C) £ : Porro Moyfes , cui latentem füb hac a Pha- ut fis. ab omni parte firmatus, ] raone data licentia dolum fuboluit , eidem . LH. Sieut filia Pharaonis nunquam fibi per- Manf dife. K Pharaoni proteftatus eft, dicens : JNon retma- füadere potuiffet, eundem illum puerum, pro- 2€. n. ? fuplte. it WHebit ex eis ungula. . reffu temporis , regoum illud decem feve- Sexat.t&r l 8, Greg. XLVI. Sicut ad lucem folis mini;ni cón- riffimis flagellis percuffurum , ab eodemque A 1 . l 4. Dial.fpiciuntur atomi, qui fole abfente oculis patrem füum in maris Erithrei undis fübmer- €. 40. etiam lynceis invifibiles fünt : ita culpz etiam gendum effe; fic quoque peccata venialia in a! t lzviffimz, quas nos nibil ducimus, vel non primis principlis, eo quod exilia fint, nobis- advertimus, adt minime agnoícimus, coram que fatisfa&iionem & complacentiam pariant, Nider, oculis Dei graves fünt, quz proinde a nobis non repelluntur, aut fugantur a nobis , imo li ex ejusdem Dei ordinatione per j fovemus, & nutrimus ea, non confiderantes, ignem vdif *s luendg íunt. uam nobis in progteffu temporis caro ? fint 8. Auguü. XLVII. Sicut quelibet ex módicis plagis pretio diluenda.. f. 144. dé modicum poteft faluti corporali inferre peri- Relapfus. ii peccatum. t culum, veruntamen omnes fimul jun&tz vires TIII. Sic ut is, qui eandem fe brim incidit,koüganh t-gmp. ] Stpletin corporales adeo extenuare poflent,ut deire graviorem femper experitur, ita ut deniquel. 1. dife- tat j H omnino a medicis defperetur ; ita cum anima tel. €. 19« QV ceps alteri füperventuro malo nequaquam poffent refiflere : Eodem igitur modo licet. ab zíftu concupifcentig ad priftina peccata fingula peccata venialia animam necare ne- frequenter revocatur,denique omnino a Chri- * queant; attamen quia quodlibet pecc atum. fto, velut veroanimarum medico, deferitur. & veniale fpiritualem animz vigorem debilitat,. LIV. Sicut ii , qui in luto fe verfant, quo S. Ambr, t tentatorisque vires & temeritatem valde ad- magis volutantur , eo amplius inquinantur ;in Pf. j, * auget, contingere poffet, quod a tam impe- ita qui femel luto improbitatis afperferit, nifi tuofo infeftaremur iniultu , ut inecmes ,.ac. ab eo velociter exiliat , gravius (ibi dedeco- aliunde usquequaque haud bene provifi ce- ris füi coenum per fingulos di es quulgntæ Suple, deremus turpiter, & laberemur. converfationis obdueit. ab initio Stapl. tex. tert. 6,in l AlvariLo XLVIII. Sicut compedes, qu& affectus te- LV. Sicut qui cerafa manducant, m o f. 70 non nifi duo aut tria manducare proponua , 2 inDom, Qd nent infimis rebus ob(tridtos, ne ad cocleftia & dxl I. poft [ füperiora ferantur, funt catenz , qua manus fed illa tria (ua dulcedine ad viginti, imo a Pent. t centum trahunt , & graviter valetudinem animz ligant, ne noflram perfeCtionem ope- rentur; ita retardant hec lzvia peccata hinc ladunt ; ita unum peccatum repetitum ad - migrantes ad gloriam. Quantum damnum hoc frequentiorem repetitionem allicit. . K fit, norunt illi, qui fciunt, quam intolerabile LVI. Sicut animalia, quz anguftas venas Idem tex. habent, ex veneno non facile pereunt, q uo.- 2 inDom. malum eít animz hinc difcedenti, vel ad mo- ) mentum Dei confpeétu, ac fruitione privari. niam virus ad cor facile penetrare nequi .t;g' Manfi difc. ,1. t-po(l: XLIX. Sicutferculum pretiofum, fi multis qux autem venas amplas fortita fant , cele- 18 2.12. contegatur mufcis, propter hoc (uam quidem rius vetieno extinguuntur; ficqui confcien- non amittet füb(tantiam & faporem, verunta- tiam anguftam ex timore Dei & juftitie ejus .menis, qui inde guítaturus eít, faftidium illius habent, difficulter venenum peccati in cor propter hoc facile concipit, & naufeam: Eo- admittunt, quibus vero larga confcientia eft; dem quoque modo in preíenti propofito no- nullo timore conftridta, facile cuilibet pecca- ftró dicere poffumus, quod, tametfi culpg ve- ro confenfum prebent. Idem tez, niales nos Dei ataicitia, bonorumqueoperum LVII. Sicut qui fepius in carcerem conji- 6. inDorm, meritis haCctenus comparatis non privent, Deo: citur, tandem verecundiam & pudorem car- BIB. v.s. a 3.Quadr, . tamen aliqualem difplicentiam & naufeam af- ceris exuit, nee detentionem magpnopere cu- - f ferant: Quia tepiduses, incipiam te evomere. rat; fic peccator fzpius recidivus implet il- r [bid. ditc. L. Sicut, licet ex decem illis chordis no- lud Jeremiz ; ;Frons mercgricis efi tibi, ne('cis:ïerem. 3. 17.». ? yemapt (int ad harmoniam faciendam difpo- erubefcers. Vi -LVIIL ep*adRu&l 4 x itulus CXIV. ;;Peceatum? | Be j Ahidean. -LVIII, Sicut veftis ex nimio ufü tandem quis judicetur idololatra, qui duö grana thüe fic deftruitur, ut reparari nequeat; fic pec- ris offertcreaturz,quz debuit Deo offerre ; & cata in confüetudinem dedu&ta ita debilem ille non judicetur idololatra, qui totum fervi- animam efficiunt, ut nec infpirationes Dei, i*j titium vitz, quod Deo debuit offerre, offert ( N nec h » creaturz. Imo, ut S Be ficiant in ea reflauranda. minum adm-onitiones,vquidquam pro- V rnardus ait, in ipfum S. BBTh-ft e defzvit Authorem , &, L Tbidem. LIX. Sicut ii, qui juxta rapidiffima flumina Deum perimit. . quantum in ipío eft, deRe ' für, Omnino enim vellec Deum s- Chfy[o commorantur, auríbus ufu obfürdefcentibus, peccata füa aut vindicare non poffe aut nolle, MT moleftiffimum aquarum fragorem, fine ulla ! popq aut nefcire. -Vult ergo eum non effe Deum; moleítia perferunt, fic confaetudo delinquen- quia, quantum in ipío e(t, vult eum effe aut tium diminuit admirationem deli&i, facitque impotentem , aut injuftum , aut infipientem. ut parum de eo emendando cogitetur. 2. Ex eo, quod Deus facit in vindictam pecca- "ïþidem. LX. Sicut, qui vicinum habet fabrum, cu- ti; Nam tefteS.Bonaventura, nihil poffet co- $ PDonav; jus mallens die no&eque incudem ferit, prin- gitari, quin Deus fecerit propter odium pec. in dizc faly E cipio quidem molefte fert, & fomnum in- cati; ipíe enim propter peccatum femel dif-c. 1. quietum ducit; tandem tamen diu affuefa- ipavit vere omnia opera fua, fcilicct totum &us nihil molefliz percipit, fed inter ipfos mundum per diluvium. Alii Reges & Potene i&tus altum ftertit; fic peccator ab initio qui- tes in przjudicium odiumque (uorum inimi- dem füos remorfüs fentit, fed confüetudine corum depopulant terras eocum, Deus autem Mesf i &.ufu peccati ita induratur, ut nullo con- diffipavit terram propriam, quia peccaturm PU !] fcientiz, quantumvis valido ictu excitetur. intraverat terram tuam. — Alii homines pro- . Staplet. in . LXI. Sicutcum intus in domo omnia plena pter vinum corruptum non projiciunt in mae Sexog.tex. Íunt tumultu , & ftrepitu , audiri non poteft, S. re va(a aurea, vel argentea, (ed (ervanc vaía, qui foris pulíat, nifi fortiffime & crebro id fa- & vinum effundunt: Deus autem non folum cíat; fic a eorde infanis cupiditatibus pleno audiri verbum D peccatum, fed etiam vafa peccati, id eít, creae ei non poteft, niür fortius in- tonct. turas nationales ad imaginem fuam factas, & füo pretiofo fanguine redemptas in odium ' ;bidem, LXII. Sicut ignis Fcintilïa, facile accendit ligna arida, ditficulter vero viridia & humen- peccati projicit inoceanum infernalem. 3.Ex €o, quod ordinavit, ut poenitentia peccatori« tia abfümir ; ita auxilium Dei recenter lapíos facile, difficulter autem aut omnino nunquam bus poenitentibus femper valeat; nam, ut re- &eS. Auguft. colligit, conftat ei peccata mul- . Aug. de diuturna peccand * i 'confuetudi/nc obduratos tum difplicere. qui fem convertit. i per przfto eft; ea per vera & fu. Staplet. in poenitentiam deftruere. Si enim ea amarer, f*l? Pen. L [, dm* LXill. Sicut foporiferis febribus foporatos text, 5. fi vellices, & maguis clamoribus a fomno ex- non ita femper deftrueret. Sed femper di(truit ^ 5 dC 19 peccata, quz invenit, ne folvatur, quod creas Z " cites, attollunt quidem oculos, fed mox hu- vit: nec corrumpatur, quod amavit. moris abundantia füppreffi iterum obdor- ÀL. Quia ipfius etiam. Chrifti grav [ma offenfa miunt ; fic peccatorum fomno, confüetudine ac voluptate confopitis accidit, ut, fi pro con. e/: id quod preclare S. Bernardus oftendit, S. Bern, & j Am.h:. dicens: Ex con(ideratione remedii, periculiin nat. Ü Q b cione excites, vigilare & emergere quidem mei e(timo quantitatem..- Neíciebam, & ecce 999» i . monnihil conentur, confüetudinis tamen pon- mittitur Virginis Filius, Filius altiffitni Dei, dere oppreffi in res delabantur. ! ,pri&inum (omnuq] & mo- & jubetur occidijfut vulneribus meis pretio- - fo fanguinis illius balfamo medeatur. Agnoe Staplet, . LXIV. Sicut Samfon pritho duobus funibus fíce, o homo, quam gravia func vulnera, text. 6.in ]ineis, deinde nerviceis ; & demum feptem fu« pro p Dom .43. quibus fecundu ivinz fapientiz ordinem ,, inDDmr Quadr. nibus novis alligatus fuit, & quanto magis in neceffe eft, Doglinum Chriftam vulnerari. Si Dalilz confuetudine perfevevabat, tanto for- j pof non eflent hzc'ad mortem, & mortem fem- T tioribus eum vinculis alligabat; ip(ique tan- piternam, nunquam pro eorum remedio Dei derm oculos eruit, ac Philiíteis illadendum ac Filius moreretur. Hinc merito S. Bonaven- S. Bonse, occidendum tradidit ; ita peccater Dalilz füze, tura dicit: Apparebit Dominus Deus cumP- 1. ftim; id eft, carnis blanditiis obíequens, ex parvis vulneribus fnis & clamabit dicens: videtig^ ! det t malis majore pertrahitur, & tandem omnino , [nDomts crinibus (id eft, verecundia) & oculis ratio- quanta a vobis, in vobis, & pro vobis paffus j, p fum: & tamen ingrati omnia conteinfiftis, & atl nis privatus diaboli poteftati tra.di;ur. cternum,. pro nihilo duxiítis : Ite malediöïi in ignem & G MOTIV A. Ill. Quia grawg'[äïmum pone eterne reatum ad- ducit: Si exgo nemo , vel integrum etiam re« Pro peccati mortalis fuga. -N;D W gnum acciperet, ut per unicum diem ià fornas uia Dei gravifjima offenfa eft : uti colligi ceardenti jaceret & torqueretur; quanta infa- * poteítex triplicicapite. 1. Exeo,quod nia erit, «ternum fievi(fimis & inexplicabili» Deo cultum debitum, imo & ipfam deitatem bus inferni tormentis veile cruciari, ut levi(fie [d en [20 J & v. g. 2uferat ; & idololatriam inducat, de qua Ifaias ( iforfts ma & momentanea voluptate quis fruatur. . dixit: Repleta eft terra idolis: opus manuum IV. Quia funmum aniui cruc ictuin etiam ín bac Jer.a.v.1 $. ;' Quadfo füarum adoraverunt,quod fecerunt digiti eo- vita affert : ]uxta illud Jeremiz: arguet te .rum. Etincurvavit le homo, & humiliatus malitia tua, & averfio tua increpabit te. N eft vir: neer go dimittas eis. Nam ut recte quod Caino dixit Deus: Nonne fi bene ege- Id G.e.n.æ.v:,. ?. S. Hier, in S, Hie .tfon.,di[currit ridiculum eft, quod ali- ris, recipies: fin autem male;ftatim in foribus cp,adRu . psc« * $94. I)ibliotbecäx Mänualis . Conciongtoriee N Ü $. Aug. fa peciatum aderit. HincS. Auguüinüs pecca- ritur animä, amiffo Deo, quia vita eft ejuss ( S. Ifidof;" i per Pí36. toribus; ait, non eft locus in his, quz foris Unde merito 1(idorus Pelu(iota ait: 'Vehe- funt, quia ibi patiuntur tribulationes,ubi cone menter miror, ac ftupore defigor, quia fiat, u fr epiü. 252e j fcientia illos confolatur. Non eíftillis bene fe- ii quos peccata delectant, cum femper mos cum, quia bene effe cum malo non poteft. riantur, nunquam tamen mortuus fe effe;exi- b Quisquis autem malus eft, male fecum eft. ftiment: Unde etiam, quemzdmodum fcripfi- 'Torqueatur, neceffe eft, (ibi, (eipfo tormento. fti; in quzftionem illud venire poteít, quod ad f f Illi enim eft peena fua, quem torquet con- rimo fiéctos homines di&tum eft : /n qnacunque Íícientia füa. Fugit ab inimico, quo potuerit, die de ligno comederitis, morte meriemnini.; Facino- t hi Seneca ep. a fe quo fugiac?. Sequitur feipíe, inquitSene- rofus enim , ac ficarius tum demum proprie 98- ca, & urget graviífimus comes, animi mor- moritur, cum leges violat, ac (celus admittit; $ Mincent. bus, & confcientiz maftix. 'Tuta enim ícele- quantumlibet alioqui vitz ufüra frui videa- Ferf,fv llin U. ra effe, fecura non poffunt. Multos fortuna tur. Et Czfarius Arelatenfis, carnem,inquit, Cefarius — g5 pl d 4 liberat poena, metu neminem. Quare? quia quam non poffumus refufcitare, plangimus ; rel. ho. 14 Renin q infixa nobis ejus rei adverfatio, quam natura & animam mortuam non plangimus , quam It damnavit. Poteft ergo nocenti contingere; ofumus ad ítatum priftinum revocare. ( ut lateat: latenti fiducia non poteft. Hinc VIIL. Quia per peccatum mortale bomo a. Deo . SOb. 1 5. 'b Job: Sonitus terroris femper in auribus il- deferiiur; quod fic explicat Didacus Stella : Did. Stella YV. 21e Peccatum, Deum in anima per gratiam exi- in c. 11. lius, & , cum pax fit, ille infidias füfpicatur. Levit. 26. Et ipífe Deus: Ponam faciem meam contra ftentem , ab jpía rejicit, non eo modo, quo ""* g y217» alter te fortior, & excellentior a loco aliquo 0l vos, & fugietis nemine períequente.: . V.. Quia turpi[/ime [ervituti fabjicit: nam te- expellit; nam peccatum non efít fortius Deo ; ejicit tamen illum per propria demerita: nam 0 $.Ambrof. fte S. Ambro(io, qui facit peccatum, fervus l.2. deJ e(t peccati, & quod pejus eft, multorum fer- cum peccator Deum exiftentem in anima, vi- Ü tiis turpitudinibusque inhonorat, tunc dici- C0b.€. 3- yus eft, qui fübjectus eft vitiis, multis fe Do- v minis adduxit, ut fervitio ei exire vix liceat. tur Deus ejici. & expelli a peccatore. ' Vidit Deus, pluris zítimare nos ftercora, glandes S.Chry. Et juxta S.Chryfoftomum, barbarum eft pec- t hom. 9. incatum, tyrannidem exercens in animam fe- hujus mundi, quam ipíum, & ideo hoípitium 5, epift. ad deferit, & abit, tot convitiis & injutiis affe- Corinth. mel captam, fed in perniciem eorum, qui p ipfum fuüfcipiunt. . Imo ipfius etiam diaboli &us. Nam f(i tu in domo tua in capite mene- fz JEthiopiffam accumbere facerés immune S, Auguft. fervituti (ubjicitur, ut recte S. Auguftinus di- l in expof. xit: Unusquisque peccando animam fuam dam, incomptam, & inhoneftam, & ip(a tan- Dionyf, : epadRom diabolo vendit, accepto tanquam pretio dul- quam Domina federet: uxori vero przcipee Carth, & , K cedine temporalis voluptatis; fíi ergo Efau res, quz llluftris & Princeps eít, ut menfa Y, de miniftraret, nonne gravem injuriam Dominz EW ftultum indicamus, dum pro vili efca primo- [2 Í genituram vendidit; quanto magis infipiene huic inferres? Hoc modo peccator cum Deo a tem cenfebimus hominem , qui pro viliffima agit, fuos appetitus & libidines plures habet, p voluptate non jus duntax quam illum, & creaturas Creatori anteponit, 3 vendit ? : at füum, fed feipfum omnia, do- propter quod moleíte ferens hzc U $ .Cy;la'r. de VI. Quia fum ime dedecet Chriftianum : nam $. mum & hofpitium Deus deferit. Unde Dio- Dionyf. Card. ncladit: Nihil exitio- Alex apud - . Cyprianus Martyr, non pertinet, inquit;ad te, nyfius Alexandrinus co W Oper, . Domine, qui te non diligit; nec diligit te; qui fius eft, quam a Deo ita deferi , ut nulla no- Maníi difc, - fcienter offendit. Indignum enim prorfus, & ftri cura, & providentia tangatur ; necullum 9. n. 4 a ratione alienum eít, ut anima voluntarie ob graviffima crimina gravius fupplicium ir- S.Laurent e. ; delinquens copuletur Ver p Dei, & cocletti rogari poteft. quam ut quispiam a Deo de- Sponío, ut recte dixit S. L a n tius Juftin. ftituatur: qui enim Servatoris Dei ope ac ; Juftin. " i S. Eucherius :(idio caret, hic fub hoftium ac predonum f lt $. Eucher. . VlI. Quid eff mors anima ; pre & in Caten, indicavit dicens : /n quocunque die comederis, &5'c. poteftate eft.. Quia, ut S. Chryfoftomus no- S. Chryf, [ Gen.2. 17.. Mortem dicit animz , non cor- tat, difcedente Deo, confeftim venit in ani- 9« 19. j poris, quia non eo tempore mortui fünt, quan- mam peccatorum foetor, corruptio crimi- q do comederunt; ergo hanc, quam tunc Deus num, vitiorum putredo, conícientie vermis, (à comminatus eft mortém , non eam debemus & fit in corporis fepulchro vivo fuhus anima f accipere, qua caro feparatur ab anima , fed jam fepulta : Hinc merito S.Bonaventura que- $, Bonav, ' hanc, qua hzc alienatur a Deo, qui eft vita ritur: Pérdit homo bovem, & folicite eum s.deS.Ma- $ hr iy füa, tanquam (i diceret: Quadie me de(erue- quzrit, equum & non quiefcit, perdit ovem, riaMag.- j " ritis per inobedientiam, deferam vos per ju- & poít eam vadit; fed perdit homo péccan- q flitiam ; ficut enim corpus vivit ex anima, ita do Chriftum , & quiefcit, comedit, & bibit, anima , ut beate vivat, vivit ex Deo. Ergo & non quzrit. d delerta a Deo anima , jure dicitur mortua; IX.. Quia omnia merita auferuntur per tale pec S.Dafil.ho. ex qua tres poftea fecutz fünt mortes; Pri- catum ; hinc S.Batil. exclamat: Miferandumin princ. W h ma in anima: Secunda in carne: Tertia in fane fpe&aculum, poft jejünium;poft afperam Prov, S.Auguft. damnatione. Et idipfum conürmans S. Au- degendz vic rationem, poft afIiduas preces, ! tr. 47. in. guítinus. Quid eft: iaquit, mori ipfius (ani- poft uberes lachrymas, poft continentiam an- p Joan, mz) quid eft mori carni tuz? eft, amittere notum fortaffe viginti, aut triginta, propter ü Ó vitam tuam: vita carnis tuz anima tua, vita animz negligentiam , & incuriam , omnibus Ms animz tuz Deus tuus; Quomodo moritur orbari, ac (imilem effíe eum, qui mandatorum d i(. an. divinorum operatione ac quxftu affluebat, lo- carovamifïa animg, quz vita cít ejus, fic mo- cuplcf o r i ituhïuw CX lE Pec'm?um-.y 605 ? * V üdsgs | cupletiffimo buïdam negotiatori, qui aipli(- libero voluntatis arbitrio? Eclhbövalblït-.'*: Nam Pt | fimas merces fecum efferens ; ac fecu 5doven- libero arbitrio male utens h to pe 0"101, & fe perdi- riculofa maria emenfus, in ip fo litore' dit, & ipfum : ficut eniin qui fe Occidit, utis ]« ?'epm-QSz. i fra a navi omnibusopibus repente privatur ; que vivendo fe occidit; fed (e occidendo nou |e fiquidem hic quoque ca, quix innumeris la- vivit, nec feipfum pote ft refüfcitare, cum oc- boribus, & fudoribus quz(iverat, unico de- ciderit; ita cum liber O peccaret arbitrio, vie monis impetu perdit, peccato nimiirum, non €ore peccato, amiffi u m eft & liberum arbi- fecus ac firvo quodam turbine preffüs, ac trium , a quo enim lu qui devictus eft, huic & l- fübmerfüs. « Hinc (ane, qui virtutes omnes fervüs addictus eft. Unde merito alibi hor- tanquam naufragio amiferit, vox ei conve- ) tatur ; Implorat auxilium qui fic pofitus eft, tdem i :38« j nit; Peni in altitudinem maris , & tempeftas de- & noverit füum effe, quod cecidit, S. Vincent.mer/it me. Et confirmaus idipfum S. Vicen- non fuum qq. $8. q. Ferr.£. 1intius Ferr, effe, quod fürgit. Jam enim lib ératus agnoe f, Cæfä!ïu&v Sabh, poft fuper verba Lucz: JDiffpavit füb- Ícens gratiam liberatoris fui: Mif /er ego bomo, j bo, 1;*"" Jiantiam faam: difcurrens ; Ex ifto textu: in- l Remin. quis 1ne liberabit de corpore mortis b ujus? — Gratia quit, habetur, quod quilibet, qui peccat mor- Dei per Jefun Chriffum Dominum nofirum. Cla- taliter, perdit omnia bona, & merita, qus ) rus etenim elt fequens Ofez textus: Perdie congregavit. Unde (i quis haberet omnia mte» tjo 1ua, Jfrael, tantummodo in uie auxilium tuum. : Dl rita Prophetarum & Apoftolorzum, (i peccaret PTAR Xll. Quia opera omnia morifiat, ubi Abu- Abulenf, mortaliter, ftatim perderet omnia illa, & ni- lenfis indicat dicens: ope ra facta in peccato!n c- 23. )Luc. hil remaneret fibi, Peccatum mortale ad in- ftar mortis omnia mortificat. In morte homo mortali, funt mortua : id eft, tünc, quan. ! atth, q.' $ do fiunt, non fünt meritoria vite st ernzs omnia dimittit , etiamfi effec Dominus totius fed quod res non babuit in (ü 2 a origine, fi fic mundi; f(ic peccatum mortale aufert homini de fübftantialibus ; nunquam poteft poítea ha« omnia merita. Non folum perduntur virtu- o non fuerit bere; cum erg a predictum opus tes contrariz , fed etiam omnia alia, v.g. fi a principio meritorium : nunqugm . poterit - peccas per füperbiam, non credas, te folum . poftea effici meritorium ; atque ideo mirum perdere merita, quz acquif(ifti per humilita- non eft , quod' animia- S pec . tem, fed etiam omnia alia: Ratio eít quia illà ;"dum in ftatu catrix, & qux ab peccati eft, fiunt opera, omnia merita in gratia Dei fundantur, qua Deo fünt abominab ilia. Cujus fundamenta- perdita, omnia merita perduntur , quia de- lem rationem afferens S. A D ntoninus fic difcur- S. Anton, ftru&o fundamenta, cadit omne zdificium.) rit: Quiá charitas eft radix merendi fecun- P. 1. tit, 7. X. Quia foadiffmam maculam affert anima ; uti duüum Dibx';yi; Thomam in 4. Quodlibet autem mor- €2 Carth. a. Dionyf. Carthufianus indicat his verbis: Ma- tale contrariatur charitati, ideo exiítens in culat animam, qua maculatio gratuitorum mortali, nullo modo 18. de poteft mereri, nec pro 1; enorm,. fpoliationem concomitatur , eflque amiílio fe nec pro alio al iquod bonum gloriz feu pec. fpiritualis pulchritudinis, & nitoris; nam fi- erni. gradum premii zt Nec etiam reverío cut in corporalibus macula eft perditio pro- tali ad veram pce nitentiam , illa bona r pris pulchritudinis ac nitoris, ex conta&tu eyi- vifcunt ad premium gloriz. slicujus immundi, ita in fpiritualibus , poni- XIIL. uia ajberum juguin ii [/) p tur macula pto amiílione fpiritualis nitoris. 9. Gregorius teft enit bomini, uti S. Gregoz, Jiotyf, atur, his verbis. Afperum in caten, hlex apud Ánima autem duplicem fortitur nitorem : jugum & durum fervitutis pondus e unus eft luminis naturalis, feu rationis: Alius ft, fübeffe S. Thom, Manfi df cemporalibus, ambire terrena, retin ere laben- 81 0-40 eft divinz illuminationis per gratiam. Porro tia; velle ftare in non ftantibus, dum anima inferioribus, terrenis, atque car- appetere qui- dem transeuntia, fed cum transeuntibus nol- nalibus rebus inhzret, agit utique contra lu- le ttanfire, Dum enim contra voturi cuncta men naturalis rationis, & gratiam divinz il- fugiunt, qugz priu OC . s inentem ex defiderio ade- luttrationis, ficque fpiritualis nitor, quantum ptionis a fllixerant ,. ad lumen naturale , minoratur, & obfuíca- premunt, poítea pavore amiíiionis , hl 5-19' tur, fed quoad lumen gratiz omnino aufer- XIV. Quia vebementer tor tur. Quod íi nunc tanto turpior eft macula; S.Auguftin. indicat fic lo quet peccatorem ; uti S. Aug. in quens: Paccatoribus Pf. 36, quanto pretiofior eft pulchrior res macula- non eft locus in his, qu z foris fünt, quia ibi ta5 quid anima pretiofius? nil,ergo peccato - patiuntur tribulationes , ubi confcien tia illos fordidius , nil immundius: ait recte J 3 Chryfo- non confolatur: Non eít bene illis S, Dontv, ftomus. fecum, SdeS Mi $. Aug. in quia bene effe cum malo non poteft ; quisquis XI. Quia impotentem ad /bene operandum . facit autem malus eft, male fecum eft: t jaMap animam , uti fat clare indicat S. Auguftin. di- orqueatur E2 89 f neceffe eft, fibi fe ipo tormento, ipfe eft enim cens: TIdoneus eft homo ad vulnerandum fe poena fua, quem torquet conífcie ntia fuüa, fu- nunquid idoneus eft ad fanandum fe? Quan- git ib inimico, quo potüerit, a fe quo fugiet? do-vult, &grotat; non quando vult, furgic! Unde S. Petrus Dami ;'Bam hO. ut jaceret egrotus, intemperantiam füam ha- anus ait diaboli figuram etiam berinacius reprefentat, qui himirum ij pfinfo buit neceffariam; ut fürgat autem, neceffa- cum toto corpore fpinis fit obfitus, vindemia- 0i riam habet artificis medicinam. . Sic ero, ut rum tem pore ingreditur vineam,& quam me- peccet homo, ipfe fibi füfficit ad peccandum, liorem viderit,occupat nvam,quam mox tam ut juftificetur, non fibi fufficit, nifi ab illo ju- violenter exagitat , ut omnia ejus in humum ftificetur, qui folus eft juftus. Et iterum: grana proftérnat, indeque difcedens, tamdiu ehir. c930. Quid boni operari poteft perditus, nifi quan- fuper eadem grana provolvitur, donec fpina- tum fuerit a perditione liberatus? nunquid. rum ejus aculeis omnia transfig 7B8 88 E Am' R. P.— Lebn. Man. Bibl. Tom. II. 806 Yibliotbect Mdnuahs Concienatorie ] j S.Ambr.inS, Ambrofius, adverfarius nobis omnis vitio- tempus in purgatorio expe&ctare; nunquam g nf 1 üt peric. : € 12, LuG. um eft ufüs, adverfaria eft nobis libido, ad- enim ab aliquo facies ejus videbitur, donec f p veríaria avaritia, adverfaria omnis improbi- folvat minimum quadrantem venialiurmn pece n Quod cone tas, adver(aria omnis iniqua cogitatio, omnis catorum , fcilicet per poenam. o denique mala conícientia, quz nos & hic af- firmans S. Bafilius exemplo Moyfis dicit: Il« « lum magnum, & quí tanto honore a Deo j Idem 1. s. ficit, &in futuro accufabit, & prodet. Ec ite- éfüc. c. 4. rum alibi : Quz enim poena gravior, quam dignus habitus eft, ut illud audirec: Novi lo l p' d. te, preter ceteros omnes , &^ invenifti gratiatn in "RL füV interioris vulnus conícientiz ? quod feverius 0 ! judicium, quam dornefticum, quo unusquis- confpettuimeo ;; hic, cum de aqua conrentio el- ue fibi eft reus? . f fet , nec ullius alterius rei gratia, nifi quod .s. Grgg. l f€ï $. Amoni.. XV. Quia omne lucrum fpirituale impedit ; un- folum populo murmuranti,ob penuriam aquz, 2b fiofs Ri.t [ nus p.t tr. de S. Antoninus ait: Fatuiffimus eft opera- dixiffet: JNum ex bac petra educam obis aquam t t 4' fi 5. € 2« $«rius ille, qui difficillimis laboribus fe fatigat; hujus folius rei caufa, ftatim ei Deus minita- bi 125 & tamen nihil ftipendii, vel mercedis in fi-. tus eft, dicendo : /n terram, quam récepi me vo« bis daturum ,. non intrabis , quz erat turn ex his In nereportat. Quot laboribus & periculis dif- ficillimis fe exponunt homines pro peccato ? promiffionibus, quz facte erant Judais; prin« ceps, & primaria. Vi iti pro voluptatibus, illi pro cupiditatibus, li ifti pro vanitatibus? 1nexplicabile eft dice- XX. Quia ationes bominis inficiunt, nec enim Alvarez — re. Et quod erit ftipendium? Certe mortis dubium eft, inquit Alvarez, peccata leviaap. Manfi ftudiofas actiones inficere. Cibus quidem, dife.7.m8 fapplicium, & infernale difpendium. Rom.6. Mv- L G flipendium peccati mors, Et ideo poftquam Sa- quamvis de fe falubris, ac füavis, duabus de Q]l t Nolite zelare caufis minus gratus invenitur, aut quia ipfe lomon premifit Sap. 1. 12. mortem in érrore vitz veítrz ; fignanter infülfus eft, & male preparatus, aut quia in vafe immundo nobis offertur. Quare igi- adjuoxit : lVeque acquiratis perditionem. in- operi- ; bus manuum «eltrarum ; ' Quafi dicac, nullum tur non erunt minus grat;e Domino, quas aliud lucrum habebitis preter peccatum. offerimus virtutis actiones, fi cor noftrum; f SBemlr, XVl. Quia occultari nequit ; nam, ut S, Ber- in quo, velut in catino offeruntur, peccae guíebias de confid.nardus recte advertit, eft turpium poena tis iitnmundum invenitur ? Ubi Organum vie tiofum eft, inquit Ambrofius in Pf. 35. in Ner. de 4 JC. 12. Deus, lüx eft enim; Et quid tam inviíum al l1 f Obícoenis, flagitiofisque mentibus? profecto principio , quomodo poteft cantus non effe 61j vitiofus ? z ( omnis, qui male agit, odit lucem. Sed di- co: Nunquid non poterunt declinare? Mi- XXI. Quia fonte m divine lafgitatis ob[truunt ; tb P videbis aliquem femper in oratione aridum, nime, lucet ubique, etfi non omnibus. De- nique in tenebris lucet, & tenebrz eam non in divinis laudibus defolatum, in Euchariftiz fufceptione durum; & in omni tempore nul- comprehendunt. Videt tenebras lux, cui hoc e(t videre, quod lucere, fed viciflim a lo fere guftu cceleftis confolationis affe&tum, tenebris ipfa non videtur, quia tenebrz eam nulla rerum divinarum cognitione compun- : €&um: & tantze paupertatds nullam aliam non comprehendent. j cauíam, ni(i vivendi negligentiam , incuriam Fuga peccatí. 'venialis. quotidianorum deíeCtuum vitandorum inve- nies. ó 4 ï)io:iyf- | XVII. Quia peccata venialia funt magnum im- -—-So a5 D oUA A uti Dionyfius Car- XXIL Quia per a ccidenf elerna pona punizm!uf; Abulenfis Carth. e, pedimentum; ad perfettionem , Deus enim, ut ait Abulen(is,nihil inordinatum c. 15. in 19.0p. dethufianus indicavit, dicens: Veniale pere enortme feCtionis adeptionem tanto plus impedit, relinquit, fed non poteít ordinari culpa (ine Matib. pe-c. quanto minus vigilanter vitatur, ac deplo- poena. In illis autem,qui damnantur, non po- * 794 ratur. Idcirco & multi Religiofi ad veram teft aliqua culpa dimitti, neque aliquis reatus tolli, cum fine charitate maneant, per quam réligionem parum propinquant, vel nun- uam attipgunt, quoniam venialia cum in« culpa purgatur, & remittirur reatus? Et ideo ceffabili diligentia non declinant, nec men- jn morientibus in mortali, femper remanebit tem füam in divine sternzque lucis pre- culpa venialis,fi erat,quando decefferunt ; aut fentia femper timoraram conftituunt , imo manebit reatus pcenz, fi erantobligati ad ali- $alvianus facilius ad inania refolvuntur. Nam perfe- quam pcenam pro venialibus, dato quod cul- ls.de C & f(nceriffimz fanctitatis volens cultores pa venialis dimiffa fuiffet; & illa poena ma- ptov. nebit in eternum , quz fit eis eterna per ac« faos facere Salvator, juffit ab eis cautiffime í etiam minima fervari, fcilicet, ut quam puta cidens, (cilicet quia eft fine charitate. L XXIII.. Quia fuga illerum juvat ad magna pec- S. Valerias . eft pupilla hominis, tam pura effet Chriftia- ni hominis vita. cata vitanda; nam virtus, qus in parvis pro- nus hom, iunt devotionem, t&üd e0- mitur, facilius in maximis exhibetur, fic dum !** Ibidem. XVIIL | Quia imped confüefcimus minorá vincere, majora diíci- dem Carthufíiano, dicente: Familiaritatem mentis cum Deo, fpiritualemque illam fe- mus devitare. Quod confirmans Alvarez, cu« cretam confolationem Spiritus fan&ti, & gu- ra, inquit, fugiendi minora peccata, quodam- ftum bonitatis divinz. non modice impedit, modo a caíu majorum liberat, & ad ea decli- $. G nanda facilem viam nobis oftendit, quo enim nifi quis quotidiano fervore venialia ifta.de- loret, caftiget, extirpet. aCtoin detra&tionem incidit,qui verbum otio- m $, Bonav. XIX. Quia retardant a gloria; nam homo; füm timet? aut in rei minus honeftz confens l- lo CO 130 ui decedens alioqui poffet ftatim avolare ad füm impinget, qui leviffimam cogitationem 'comp. omus: iï.( "T heol, coslum , poft mortem cogitur per veqialia ad virtuti advgrflamqugivtz & j)lfChryfoft levium Vetb, 607 i 'Timlusf CX IV. 'Pecmtm; « &. Chryf. lbvïum pecc&torum magnitudo nofcatur , & Pro véáapfo, | i de peric. majorum facillime pernicies nofcitur ; unde ll« lev. pecc.fit, ut perpenía diverfitate culparum, declie XXXIIL. Quia per velapfum , fummnum. ingvati animi vitium committitur , dam pro fümmo bo- ]. nentur levia,deteftentur enormia;atque omnia 1u ob hoc omnino damnentur peccata. no , fcilicet anims noftrz falutz, fummum maluro rependimus, unde merito Deum füm- Alv. to. $. XXIV. uija [evera de illis vatio reddenda ; h me offendi rieceffe eft ; nihil enim perinde l. 1. P. 1 Quis autem itigator in re minima judicis fui € 17. Deo difp j filium offenderet, fi fcirec (e ob illam levem licet; prafercm in filiisgratia, quam & d ingratitudo, tefte S. Bernardo, . offenfam expeditioni caufz íue aliquam af- XXXIV. Quia inpedit ab oratione &2 frutiu SS. "^ S. Greg. l. ferre jacturam? at vero, ut S. Gregorius )n? Sacramentorum percipiendo; (ic enfm ii, qui mor- 24.mofr. git: Sic Dominus unuscujusque confiderat 1734. - bo caduco laborant , ad facrificium in altari. d vias, fic dinumerat greffus , ut ne minutif- l offerendum non admittuntur ; quanto mae fimz: quidem cogitationes ex judicio, ne ver- gis, qui morbo caduco fpirituali laborant, lls ba tenuiffima , qus apud nos ufu vilucrunt, Dl indifcuffa remaneant. pro facrificio orationis offerendo Et in progreflu ejus- febuntur? | indi-g.»ni cen- dem capitis in hzc verba concludit : Sancti viri tanto fe fübrilius , in cogitatione con- XXXV. Quza in manifeflumn . [alutis periculum t Al 1a1p. Manf flringunt , quanto fe a fuperno . precipitat : non minus , quam febris calida, &ius confiderari confpiciunt. judice d,i-ftri- fi frequentius in illam labi contingat, & ple- B,dif '70"08( rumque vulnera ]e Alv. l. E. XXV. Quia non folam wmortem corperis, (9 ra funt. Arecrudc;:fccntizgt pcricul-o(ïo-' fe € 1. ea, que wievtem important , fed quecurque etiam 4 advev/a corpori fugimus , cur folam mertem anime , . KXXVI. Quia turpvjïmam bowini notam inurit z fi enim cibos, quos (emel fampfimus , refue 9. qua-ad illam difponunt ,' & non queque mala alia S fugiawus ? . Maxime quod ifta mala, feu da- mere turpiffimum cenfemus; quanto magis turpe erit peccatum femel e co j mna leviorum peccatorum non levia fünt, D rdc ejectum : fed magni momenti.- fponte refümere. V l &ufebius -XXXVII.. Quia difficiliorem emendationem red- XXVI. Quia deformitas simimi peccati exce- hi Nier. de djt omnem deformita: em corporalem , etiam pof. dii: quo enim frequentius vas aliquod liquo- fe re imbuitur, tanto difficilius ab eodem li- C. ador. l. 1. fibilem ; cum L ; pretiofioris rei pretor fit i corruptio. bcral;lur.ï Didy XXVII. .Quia peccetum veniale eff : füm1num J gnalum poft peccatum mortale, nocetque ma- " x M.E-D.I . A. gis animz, quam omnes morbi fimul . sorpori nocere folent. fump;i N 2 n genere, quot miedia mobis efferat Deus ad , XXVIIL Quia pena omnuibus penis ( dole- paccata vitanda, indicavit S. Thomas Vil-s,' Thom, la vibus bujus wmundi fmmul etiom fumptis graviori lan. dicens: Per varia media nos dirigit DeusVillan. in punüur ; Quis autem , fi videret juffu Regis in finem, nonnunquam minis, & terroribuscon-. de . Sponfam & Reginam chariffimam in arden- nos concutit, objiciens nobis poenas damna-5 . sid. & tem fornacem conje&t«m, judicaret torum, infortunia, & miferias peccatorum, illa crimen commiffum. ; lev; ab * affidua Bagella, & freguentes moleltias ini- TA XXIX. Qüia fufpendit mumfcmtiäm Dei, &2 micorum, & importabile tormentum iniquo- TAE : Ma*.ih. amorem mnoflrum erga illum in bac vita , & ejus rum; malum enim & amarum nimis eft , vifionen in altera;. quomodo ergo parvum di- Deum habere inimicum ;5 quod fi minz non L füfficiunt ; flagellis & infortunis affligitnos , cetur? an parvum videbitur, quod ingens faxum de ccelo cadens in aére füfpenderec? in camo & frzeno maxillas noftras conílrin- gens, ut revertamur ad ipfum ; & (i hac via XXX. Quia tantum malum eft , ut prius omit- tere illud debeat bomo , quam millies mori , quam magis induratut cor noftrum, mille blanditiis & favoribus nos mulcet, augens dona, fub- celum €9' terram permittere t2 nibilum redigi, quam dolum genus bumanum damnari: Unde B. Virgo fidia multiplicans, accumulans beneficia , fi ? forte vel ficadamorem largitorisprovocemur. maluiffet, Filium füum fine peccato propriis smanibus occidere, quam in peccatum etiam Quod fi hzc parva videntur, multo majora » promittit ,; ingerens nobis futuram gloriam , confentire. ..' quam przparavit diligentibus le. & innume- ^ XXXI. Quia multitudo eorum periculum facit rabiles gracias, quas hic confert cuftodienti- 1. Val&ia'- nam multe arenulz opprimunt navim, multz busprzceptacjus. ÉHis itaque & aliis modis us o locuftz zgros deftruunt , multze guttz ma- exhortando, monendo corripiendo, torrendo, Yi gnam inundationem faciunt , multa parva mulcendo, favendo, promittendo, largiendo, vulnera mortem afferunc ; ita fi parva hec diligendo, ut Pater piiffimus, ac munificentif- peccata vitare negligimus, infenfibiliter fe- fimus, vitam, falutemq; noftram inquirit, nihil du&i, audenter etiam m j ajora perpetramus, omittens omnino eorum, quz nobis prodeffe $. Gregor. tefte S. Gregorio. í poterunt ad falutem ; unde per Prophetarm ait: l. 10. mor. $ 14 XXXIlI. Quia veniale p eccatum vitando majus Quid faciam tibi Yuda?. quid debui facere vinez màe, B. V'irgini & Chriflo obfequium praflatur, quam &9 non feci? Sed o duritiam ! o pertinaciam cor- fi in monte Calvariz quis fe loco Chrifti füb- dis noftri ? Hec omnia Dei incitamenta & ftituiffet, ut pro illo crucem portaret, & in blandimenta quafi nihil eontempimus, & floc- «am penitus affigeretur. €i pendimus, neque dignamur vel a longe ea infpi- dag OM Qd Labn. Dwi, Man. Tom. 1H. G8 88 2 2308 / diibliotbece Mammh'; öMciMatwiæ infpiöere & confïdcrawe,qüaü ex debitoredde- 1 füper cmniaChri&i-vitäm,mortem &crucém, f rentur, neque terroribus fic&timur, neque fla- Quz enim, & qualis vita, fi vix homo ex fe- t gellis emollimur, neque benehiciis aliicimur, pulchro progreffus,rurfum ad fepulchrum per- s. Bo neque promiílionibus provocamur. e gat, & demum in perpcetua gebennz flamma fe " | Didaeus i [o Cä;ä/zb; [A rotie graviatis: peccati bujus , uti fepeliat? Utique magna pars peccatorum(jux- S:ella in f Q 3. Luc. Didacus Stella fuafitfequentibus verbis: Tu, ta Senec. ) tollitur, fipeccaturis teftis affiftat ; lh quisquis es, qui Deum audes offzndere,; fac il- quanto magis fi afliftentem Deum cogitemus ? lud, quod Augelus Raphaelconfulit Tobig,ex- Certe hic cum veritate quivis peccator illa S. entera pifceim, & rolle f£l; bonum enim eit ad Marthz verba ufürpare poteft, Domine,fifüif- 1oan.. 11. vifum; (ic tt exentera peccatum , ut videre fes hic (per memoriam prefentetug) fraterv. 12 r f5 oflitipfius amaritudinem, quo fa&to expelles meus non fuiffet mortuus. * ignorantiam ; &-oculos aperies, & videbis, . IV. . Confideratio infernaiium | tormentomm * uti s. Aug. ih ä quana fit peccati malitia, & feritas. S. Auguftinus fuafit dicens : füpplicia terreant, Pf. 49. lil. Confideratio prefentie Dei, nam, ut bene quem przmia non invitaut: vile tibi eft, quod. bid Ny8-difcurrit Didacus Nyffenus,fi potens quispiam Deus pollicetur, contremifce, quod minatur, P. 1- P9- offendatur, id reliquum eft folatii, quod fcelus Etconfirmans idipfum S. Bernardus, primum;s, Dern. lit. G , inipfuro commiflum fcientiam illius fugiat,no- ait, confideret peccata fua, qualia, & quanta 4. in pa- titiamque prztereat. Apud Potentes terrz id perpetravit , quae con fiderare non multumrabol. de upgiis. füi accidere,& ratio iíta valere nonnunquam folet, prodeflet, fi non pro illis in gehenna puniri? necenim femper ii vel vident,vel audiunt,qug metueret: & ideo con(iderationi peccatorum y d contra ipfos aguntur, ficque offeníz illorum; recteadjungitur confideratio gebenng. Ttem, pud Maof & injuriz impune tranfeunt. Sed hoc locum fi confiderentur, que & quanta fint tormenta d.5f non habet apud noftrum füpremum Condito- i. gehenng, & fi nulla peccarorum meinotia f rem & Judicem, nam, ut Philofophus nofi [ ts haberetur , fecure mens forfican gehennam Seneca loquitur epi(t. 83. & fides praclarius confideraret , cum nul!a eam recordatio pece docet ; nihil Deo occlufum cft, intereftanimis "catorum perterteret; Hacde caufa in mente noflris, & cogitationibus mediis interveuit, contemplatoris utrumque, & peccata, & ge- nullz fores lynceis illius oculis imperviz , in heüna conjungitur, ut ex utroque terror in- ab(trufiffima cordium noftrorum fuam habent cutigtur, & timor, utpote qui fecuriffimum oculi ejus jurisdictionem, nihil tam recondi- eft peccati frenum : unde Poeta canit : Ode- tum in penitiflimis animis noftris, quod non runt peccare mali formidine poenz. Chryfo- Cf ftudiofe advertat, non attente notet, non per- ftornus ad populum fuum Antiochenum prs- €gll, st fpicaciter arbitretur, & expendat juxta hzc, dicansait. Nihil tantum peccata quidem con- £ 10 quis illum offendere etiam in abditiffima ani- / fumit, virtutem vero crefcere facit & germie- $z fus parte poflfit, velau(it, cum nulla tam nare, quantum continui timoris natura: pro- fitremota ab oculis, nulla tam abfita, & occul- ptérea , qui non vivit in timore, re&te illam t2, quam ille non velut in medio fole luculen- agere non eft poffibile; ficut-viciffim cum tiffime pervideat? Unde merito ulterius fic in- timore viventem, eft impoffibile peccare. fert: Nihileft, quod &queperhorrefcamus, ac V. Cenfideratie aliorum damnorum , ea prgci- S. Anton. $ Bons rugitum leonis. Itaque Salomon, ut przfero- pue, de quibüs S, Antonius Pad. locutus eft, Pad. Dom. cis alicujus Regis furiofam iram expreffam da- dum füper illa verba Prophetz C .Meditatus fim 16. pott in apolp pugut, ret, non alia comparadone id commodius fa. notte cum.corde meos €9 exercitabar, €$. [copebam fpi- P * entec. cere poffe putavit, quam rugitus, quem hge . Tituin tneum ) ita Ícribit : Nota ifta tria: Medi- immanis fera edere foletinquiens : Sicut rugitus tari, exercitari, fcopare. Peccator in nocte leonis, ita terror egis; Prov. 20.2. EcPropheta peccatiexiftens,debecmeditari corde fuo,quid Amosc. 3. v. 8. ait : JLeo rugiet, quis non timebit 2 .amifit, quid fibi acquifivit.. Commifit anime cujus non erigantur prz formidine capilli ? cu- (uz mortem, amifit gloriam, acqui(ivit eehen- jusnoncorintra corpus emoriatar? cujusnon nam, Etpro his debetfe exercitare in contri- $ nb i pudhi contabeícat metu anitaus? Hucfpe&tavitin- tione & amaritudine cordis ; & fcopare. id eft, i jnnocent. nocentius III. cum ait : Quis non timeat Judi- mundare fcetorem cordis peccati, in confeflio- DN M Il. 1. 3. cem potentiffimum , fapientiffimum, juftiffi- ne oris. Tempeltiveetiam S Chryf. monuit di- S. Chryf. d ij de com mum? potentilfimum, quem nemo poteft ef. cens: Quando parvam animg perturbationerm: in Pf- 6. templ, Mund. e, fugere; fapientiffimum , quem nemo poteft fü(ceperis, ne eam neglexeris ; quod parva fit, latete ; juítiffimum , quem nemo potefít cor- - fed confideres, quod id, quod ex alitur, ma- lu Y4s rnmpere? Juxta hec, quis eft, quividensta- xima mala parit. Ecenim pofiquam in domo aliqua param ftuppe accentum viderimus, p E lem potentiam,tam magnum Dominum offen- dat? quicognofcens talem fapientiam;exafpe- conturbamur, & tumultum movemus; non enim attendimus initium, fed ex initio finem ret talem Deum, talem Judicem irritet, non $ Bers ignorans talem juftitiam ? Quod confirmans confiderantes, movetnur, & concurrimus, ut mï. l S. Joan. Q Damafc. S. Joannes Damafc. 'Turbz vitiorum, ait, uni- totum caminum extinguamus 5 hoc igne ve- verfi refifti poterit, fifemper & affidue cogi- - hementius animam excedit vitium. Oportet Du, de octo paff, taverit, Deum operum fuorum Infpe&torem, itaque przvenire, nam fi fuerimus negligen- & hj Angelum cu(todem,virtutis nobilitatem,volu- tes, id correcta evadet difficilius. Et iterim lttn ptatem momentaneam,peccati fpurcitiem, vi- noli afpicere; quod unum hoc verbum fit , fed d m tam labilem, mortem incertam, gaudium; feu quantum periculi babeat,expende: An ignoras L] cruciatum fempiternum;purz conícientiz pa- i nimicitiarum tempore , incandeícente ira , um Vi- eem, hominis dignitatamälDcibcneücium, & animoque proríus ardcgte,etiam minim ' deri $ / x Titulus Cx 1 F. Pexc,camm.xl*" [*] L o9 deri aliquid inagnum ? Hzc parvula & ho- illa , in qua pepehdefam, afflfxi&ï? micidia frpe pepere gravior runt, Gurbes fzpe in- apud me peccatorum tuorum crux , .in qua tegras fübruerunt. invictus pendeo S. Hieron. , quam i)la,'q in quam tui mi- Vl. Radiris &vulfio, de qua S. Hieronymus ferius. afcendi, in vita Jo- fic difcurrit : Donec recens eft ; parvam ra-- X. Oratio crebra: nam O faphat, , Ut recte Innöcbntius S, Innoc, li dicem e'pectore tuo evelle, ne alioqui, cum . S. fcripfit ,. ni(i m agnis precibus gratja in nosad conc. . pullularit , & radices fuas alte infixerit, po-- implorata de H f cendat, nequicquam terrenz la. Chartag. la, j ftea non nifi longo tempore & magno cum bis & mund ani corporis vincere conamur er- : Jabore extirpari poffit. Ob id enim majora rores; .'V. [2, cum pares nos ad refiftendur non libe- peccata quotidie ad nos aditum habent, at C& que rum arbitrium ; fed Deifolum facere pollit au- Sigin in animas noflras imperium obtinenpt, quo- xilium, E contrario vero im " 3 2 poffibile eft ho- s. Chryf; niam iis, qu& minora effe videntur, hoc eít, minem congruo peccantem ftudio, & aífidue ho. 9. ad ! 14 improbis cogitationibus, inhoneftis fermoni- Deum orantem, Deoque continue füpplican- Pop. ' bus, malisque colloquiis coufentanea corre- tem, ünquam peccare, unquam in peccarum $ Dun, . €tio, minime adhibeturs ut enim in corpori- incidere. ) ld quod fafe »bus, qui parva vulnera negligunt , faniem ftrat S. Chryfoftomus l. C. probat , AC demon- * b p ttbo], de plerumque , ac mortem fibi ipfis accerfünt, XL. Occaftonum fuga: (ic enim hortatus eft $ Profper, ad eundem modum etiam in animis hoc ufü- Duptiis f S. Gregorius dicens : nos eruüDbefcamus fu. l. de vit. Mris, venit, ut qui minima vitia ac peccata nihili - gere 5. glori pendunt, graviora fibi invehant. Aliam radi- " peccati. ofa enim fuga eft , fugere a facie *6nb crs i V.Beda a- cem 1 affignavit S. Beda, dum dixit: Oriuntur XII. Premun ire fe contra mzmh peþramm fbecia- Vita» Pp, pud Maufi cuncta peccata ex carnali concupiícentia. difc, 5. tr. liter : ic enim quondam fenex quidam fratriLc lib. s 79.m. 3 Quicquid eft peccatorum 'in ditis, in cogi- quzrenti, quomodo vitiis refiflere poffit?.re- 10. n a. tationibus, in fa&is ,. non exoriuntur, nifi Ípondit: Non repugnes contra omnes, fed €x illicita cogitatione. Huic ergo illicitz co-' contra unam ; omnes enim cogitationes mo- gitationi refiftimus , fi non conlentiamus ,. fi nachorum habent unum c aput; neceffarium nou velut arma miniftremus ; Non regnet ergo eft, quz & qualis (it,. confiderare , & » peccatum in noítro mortali corpore , pecce- adveríüs illam reniti, ita enim & refiduz co- tum enim ante regnum perdit,' & (ic perit ; gitationes humiliantur. . regnum perdit, quando E poft c(;)ncupilfyccncias' - XIII.. Praparare fe ad certamen , & þ?'(?ï*f[lä;'/e noftras non imus. Caffianus Hanc doctrinam boflis infidias & artes: nam, ut fapienter Theo- ïcoyörmla't;'f Abbas Prinu& dorus Studita dixit, expedit conftituta hahe- Theodor; €olL 99, ;Hus a pud Caffianum , dicens: Nullus obti- Qs IO. re, quz formides, ante terrorem ; ut egre- Stud, £, nere fe poffe credat, ut motus atque affectus, gie bello commiffo prodeamusinaciem. Faci- 116 . per quas poenitenda commifimus , de noflris liseftenim animus vinci, impar atus, qui haud zX cordibus amputentur, qui non prius ipfas procin&tus derepente ine at certamen. Í caufas atque materias, pro-quibus in illa col- XIV. Mature occurvere cogzta: tenibus malis:0c- S-Bernard, lapfus eft crimina, omni fpiritus fervore füc« . currentibus; ita. S. Bernardus monuit dicens : apudManfi Anton, .ciderit. Quinam autem f(it radix ifta, clare Oportet, fi mundas coníerva re volumus ani- diíc. 22. i Dot, $, Bonav.indicavit $. Bonaventura, -dum dixit: pec- mas no(tras, adhuclonge agentibus cogitatio- - 4- AU án apolog modi multa g pauper. catum omne originem ducit ex inordinata nibus, hujus cum indignatione oc- . converfione ad triplex iliud commutabile bo-' currere, & ex(ufflare anobis, ut nullas eis de- num, divitias, honores &'carnis voluptates. turacceífus. Et primum quidem gehus cogi- Ex quo manifeftum eft , (ümmam omnem tationum otiofar um , fcilicet a rem non per- — falutis nofire in hoc con(iftere , ut offenfio- .tinentium, lutum eft, fed lutum fimplex,id cft, nes & lapíus in triplici hac materia eviten- non inbzrens fed fztens , nifi forte diutius im- tur. Quaratione autem hzc radix toll ide- moreturin nobis, & perincuriam & negligen- 5. Ambr.. " beat, docuit S. Ambrofius dicens: Si ata- tiamnofti ^ 2 pudbeirl. 3. am in alterumi genus cogitationurmn th. 5, in dice vitia vis evellere , charitatis ignem ap- vertatur ; quod quotidie experimur ; Dum - feft. $. plica, quo pafliones univerfz ac vitia füpe- enim otioía tan 7 quam minima fpernimus , ad Cælfyrt : j '*MF(Zd. rantur.. Nam, ut $. Profper redte dixit: Si | curpia atque inhonefta dilabimur. It & .Deum ex toto corde diligsmas, nihil eric in . XV. Humilis. agnitio: Scito, inquit B!OGUSB]OGUQ, i nobis ,, unde peccati de(ideriis ferviamus. quia ipía levia peccata efficacius in te dele- Pard. an, £ü£!o -C. 7' VII. Noviffiorum memoria : fic enim Sira- buntur ; fi culpam agnofcens, humiliter, &n. 5- cides füafit, dum dixit : In omnibus operi- amanter te. ad Deum converteris , quam (i bus memorare noviílima tua, & in zternum . ea morofius apud te pertractare, & in eorum non peccabis. / S.Berm.in V. U/fus freque confideratione. diutius. cum pulillanimitate ns Euchariftie : Namk,'— tefle - occupare volueris. ferm. de S, Bernardo, duo prz(lat in nobis, ut fcilicet XVI. Crebra confeffo , uti Chriftus ipfe S.Idem ia cona fenfum tollat in minimis , & Dom. gravioribus tol. Birgitte revelavir.dicens:Qui fpiritum gra» conclav. . lat omnino confenfum. tiam meam adipiíci ac retinere defiderat, utile anim. c 5. S. Auguf. — IX. Pajfo Chrifli in memoriam revocata : hec. eft, crebro peccata, & negligentias fuas coram'* !« ferm. 181.enim eít an gclica contra peftem ; hec eft fel. facerdote confiteri, ut expurgetur; Et cum Qe tjemp./ piícis , quo S. Raphael demonium fugavit: 'ipía Birgitta videretanimam mariti fui Lllfonis maxime li ob oculos Chriftus ponatur, &fin- inpurgatorio, dixit: O fclix anima, quid prge. gatur illi S. Auguftinus verbis alloqui: cur cipue tibi profuit ad falutem? Ille refpondit, me graviore tuorum criminum cruce, quam confefli omea,quam fer i iis fextis, dum facerdo- Ggg g8g 3 ts $16 Bibliotbece Manualis Comionatiria | tis copiam habebam, facere furn folitus, cum nuftas , opulentia , & icþætera.fortunæ' bona conjun&a cum peccato, ta m non funt bona; firmo me emendandi propofito. ut etiam majorem darmna tionem adferant S. Cyril- XVH. Periculorum , que inde oriuntur , pro» illi, qui ea habet. Ergo non eft aliud bonum, lus apud /2eio, quam fequentibus verbis S. Cyrillus am, nec aliud malum, przeter Manfi diíc-commendat: Ad aquarum plenitudinem eum preter grati eccaturm. Audiamus hanc in rem etiam 17. 5 1. columba properandum eft, in his enim fpon- eriora Domini verba fz defcribitur pulchritudo. Ferunt hoc ge- Cajetanum , qui in fup nus avis, cum ad aquas vencrit, quia ibi fo« (ic differit: INon dicit, ut ferves eos a tri- bulationibus ab odiis, a perfecutionibus, fed let accipitris infidias pati , venientem defu- a malo, hoc eít, ut ferves eos , ne aliquid per inimicum , volitantís umbra in aqua lum, quod eft eternz, fe- 'conípe&a, deprehendere, & oculorum per- proveniat eis in ma 4 fpicacia fraudem periculi imminentis evade- parationis a Deo. Eapropter fan&tus Paulus omnes creaturas provocabat , illasque & re: quod fi & tu ita profpicere potueris in- fidias diaboli, & cavere, in facrificium Deo omnes vitz hujus xrumnas , glorianter ap- ellabat, dicens : Quis non. feparabit a cbaritate columbas obtuleris. Quod confirmans Al- varez ; quemadmodum , inquit, cum aliis Chrifli? tribulatio? an angufiia? n fames? an PR-UUREUUNEW —— —— E7 ÀQ — . 22 . WE " wWU 1 8 — . — nuditas?. an periculum? an perfecutio? an gladius? pugnans, qui nec permittit ad fe hoftem ac- INibil borum ,. certus fum enim , cedere , nunquam ab eo dejicietur ; neque Rom. 8. V. 35* quia neque mors , neque vvita , neque Zngeli , neque illidetur in terram ;5 fic, qui primum adver- e virtutes , neque infLantia , te farii fugit acceffüm, difficillime in peccatum jrincipatus , nequ que fu tura, meque fortitudo , neque altitudo , meque alicujus momenti deturbabitur. Sciebat hoc dumm , neque treatura alia poterit nos féparave optime Eufebius fanctiffimus apud Theodore: profun NB IAMM VIRSEUP NVPT EEE U s a cbaritate Dei , ibid. v. 38. 39. Jeannes Clu- tum , qui zona ferrea in collum injecta , cur- niaceníis ferm. 67. tom. 2. ait : Omnia pro- E vus & inclinatus incedens, cum interroga- retur, quamnam utilitatem ex illa mortifica-. vocavit, & de folo peccato tacuit. Cum ro animi füi magnitudine omrnia provocare tione füfciperet , ifta memorabili fententia refpondit : Ne malignus dzmon de maghnis Paulas aufus fuerit, folum peccatum lacef- fere timuit. Alia enim omnia non habent belium gerat, conans auferre tcm;pqrar.xtiam, & juftiuam, & iram armans, & cupiditatem eas vires, ut avellere qnenquam ab amicitia Dei queant, unum, folumque peccatum ob- accendens, & , ut faítu efferar, & fuperbia intumefcam, efficiens, & quxcunque advet- literate, abolere, extinguere eam momento poteft ; Itaque folum etiam peccatum eít fus méam machinatur animam, conor hoftem malum , cxtera bona effe poffunt, fi cum ad hic parva traducere. gratia D ei (int conjuncta. Hinc etiam eccle- fia ait : "unc nulla wobis nocebit adotrfitas , fi nul- 50 XI—ö la dominetur iniquitas. Mala cgtera ,, quzcune ASCETICA que hoc nomine ceufentur, non habent quid- De peccato mortali. j quam contagio nis, erumnz non habent vi» rus , non babent toxicu m dolores , quo infi- pid. NyffI. prï'mis nojfe debet afceta , quod mullum in ter- jn vita vis detur 'verum malum , preter peccatum , ciant, & interficiant , nifi peccatum illis Abrah, füum venenum affündat. brafirtim mortale. — Id quod Didacus Nyffenus 10 QA 6'. 9- bene declarat fequenti difcurfu : NoGte coenze, H. Ne[fe pariter debet, quo d folum peccatum mor« l cum orationem ad eterpum Patrem füuum tale fa. caufa ignis &* damnationis eterne , uti S. ro falute difcipulorum Chriftus funderet , Salvianus preclare fequentibus verbis often- fic ad illum ajebat : ZNon rogos ut tollas eos de dit5 Propheticum hoc ( Producam erzo ignem Ezech. s. emundo , fed ut. Jervts eos a 1malo.. Joan. 17. V. 15* de medio tui , qui comedat te ) ad nos dicitur : v. 18. De hoc malo communiter affirmant omnes, Ecce omnes vos ignem accenditis , & vires effe peccatum. Ita fan&ti Auguftinus, Chry- przbuiftis flamme , ingredimini in lucem foftomus, Euthymius, Theophyladus. At fi ignis veftri & flamme , quam accendilftis ; Chriftus optavit difcipulos fuüos fervari a totum namque humanum genus hoc ordine eccato , cur hoc perípicuis verbis non pe- in poenam eternam ruit, quo fcriptura me- moravit. Primum enim ignem accendit, tiit? Cur dixit: Rogo, ut ferves eos a ma- lo5 cum dicere poffet, rogo, ut ferves eos poftea vero vites ignibus przbet ; poftremo flammam ingreditur, quam paravit. Quan- a peccato? Fecit hoc, ut inteliigeremus, nullum effe malum , nifi peccatum , ficut do igitur ibl primum homo «ternum accen- dit ignem? Scilicet cum primum peccare nullum effe bonum , nifi gratia. ZErumnz, adverfitates, perfecutiones, infirmitates, fitis, incipit ; Quando autem vires ignibus prz- bet? Cum utique peccata peccatis cumu- fames, tam non funt mala iis , qui funt in gratia Dei, ut potius fint bona , & occa(io lavit. Quando vero ignem eternum introi- bit ? Quando irremediabilem jam maloram incrementi gratiz. Propterea dicebat S. Jo- V, annes Cbryfoftomus in homil. de Abraham. omnium fümmam , creícentium delictorum t ' fel to. I. Inrem noftramfünttentationes. Quan- iniquitate , complevit. | ec.h: ccatum bo- $. Anton. tum afflictionum, cruciataum, calamitatum IH JNe[fe etiam debet , quomodo pe fl minetn ad bona optra facienda inbabilem re dda.t b) id p. r£ tf. 76 .p*, bujus vitz habet juftus ; tantum habet auri, 3-' "B T árgenti, argenti & gloriz coeleftis. . Omnia quod egregie $. Anton. fic oftendit: Volun- " in illius utilitatem & honorem cedunt ; Ma- tas multum eít remiffa ad bonum propter peccatum , adeo quod bonum , quod intelli- jcítas autem & potentiaf -bo'na valetudó, ve. git L Jüuus CXIV. Pecca*n;m.- gr1 pit, & in generali proponit, agere non valeat, tollitur, (ficut nec per tenebras aer tollitlur) nec fubítantia aeris minuitur. Secundum eít iguratur per claudum;qui videt quidem,quo pergere debeat, fed recto greffu incedere non bonum gratiz, & hoc per peccatum omnino valet ; quibus claudis per Eliam dicitur. 3. Reg. ab anima removetur: unde ficut lumen per 18. Usquequo claudicatis in duas partes?. claudi- tenebras, & per coecitatem, fic per culpam cat ex parte dextra, qui przcepta ad Deum gratia amovetur. Tertium eft bonum habili- nos ordinantia non fervat; claudicat ad (ini- tatis ad actum,& hoc non tollitur,fed per pece catum diminuitur, Paulo aliter eandem do- ftram, qui mandata erga proximum nos diri- gentia non cuftodit , nec talis diu in peccatis &rinam declarat S. Bonaventura fequentibus S. Bonav, permanere pote(t, quin labatur in alia. Pergit verbis: Per peccatum corrumpitur poteftas l. 1. €.7. comp. idem Antoninus oftendere, qualiter pars infe- liberi arbitrii dupliciter: ícilicet in. agendo, & füícipiendo, in agendo quidem, quia non "Theol, rior, & fenfitiva, ratione cuipz rebellet; ait enim: Potentia fenfitiva multipliciter vexa- poteít (emper facere, quod oportet: nec vitae tur paíTionibus propter peccatum 5 fic enim re, quod nocet. In füfcipiendo autem, quia Deus inftituit hominem, ut ratio fübjicere- gratiam flabilem non poteft fuícipere in hac tur fibi, & inde fenfualitas omnino erat füb- vita. Item corrumpitur ratio in hac vita du- dita rationi, fed propter peccatum inobedien- pliciter ; fcilicet quantum ad difcretionem tiz rebeliavit, ratio Deo immediate, & caro judicii, inter bonum, & malum ; & quantum recalcitravit fpiritui; in cujus fignum, fecun- ad deliberationem confilii, inter expediens, dum Auguftinum, primi parentes fenferunt & inexpediens. Item corrumpitur affe&tus ftimulum carnis , propter quod erubefcentes dupliciter; fcilicet in ordine, & in modo; ad invicem fecerunt fibi perizomata, id eít, quia nec femper ei& moderatus. cooperimenta: & potentia quidem concupi- . IV. ANo[fe debet, quam multa, graviaque damna Ícibilis non appetit nifi delectabilia fen(ibus, afferat peccatum mortale, quz quidem clariffime Dionyf. de : etfi contraria fpiritui: caro enim concupifcit ad- Dionyíius Carthufianus enumerat dicens: ver[us [piritum, ut dicitur Gal. y. 1n cujus figu- Peccatum fempér pluribus nocet: Primo ei, *Porm. qui peccats fecundo proximis & toto eccle- pecc.p.xa. ram ancilla Agar concepiffe fe videns ex Abra» ham,defpiciebat proterva Dominam fuam Sa- fie, quia interim proximus fcandalizatur, & rai, & cum verberibus angeretur, ab ea fu- ipfa eccle(i& acies ad ftandum contra diabo- gam arrípuit, ad defignandum, quod fenfuali- lum quodammodo minoratur , ac infirmatur tas,quz eft ancilla rationis,poftquam per con- in eo, qui impie converfatur. Nocet in pur- cupifcentiam conceperit peccatum, ex viro, gatorio conftitutis, quia non juvantur tam ef- ex appetitu rationali, defpicit poftea ratio- ficaciter ab injuftis , ficut a bonis. Nocet nem, nec vult ei obedires fed etfi aliquando damnatis, quia, quo plures in infernum de- cogatur quibusdam pcenis , ut jejuniis, & di- fcendunt, tanto eft illic major horror, ulula- Íciplinis, ipfa fenfualitas fugit a ratione , nec tus, ac cruciatus, fiquidem ibi locum non ha« propter hoc ei obedit, fed ut libera vagatur, bet;, quod.dicitur: Solatium eít mifíeris fo« cios habere miíeriz. Nocet quodammodo in tantum excrefcit concupifcentia, ut nec de» ferat naturali fcederi, feu propinquis; ut pa« beatís in patria, per modum fubtradionis ; quo etenim copiofior eft nutnerus beatorum, tet in Amnon primogenito David, qui amore concupiícentiz infaniens in Thamar fororem eo przmium accidentale fit majus ex focieta- fuam, violenter conftupravit eam: & in Ru- te felici, uno de felicitate alterius gloriante. ben , qui afcendit cubile patris füi: & in Se- V. ANo[Je debet , quid profint opera in peccato S.Lautent, miramide bellicofiffima Regina Ninive, quse mortali fatía; quod quidem egregie S. Lauren- Jutt, l, de fpir, anim. duxit in maritum filium füum, fíed ab ipío tius Juftin. oftendit dicens: Ex fola charita- Intetit, g ob intetfeCka eft. Irafcibilis potentia plena eft te (ingulorum merita caufàntur ; fuffragantur : .Mb perturbationibus & vindictis illicitis : Unde tamen (fed non ad zterne vite meritum) Saul, qui prius erat pacatiífimus, adeo quod coetera bona opera fine charitate, & non be« , defpicientes dominium ejus , (ibi a Domino ne confümmata, valent ad mitigandam poe- traditum, patienter toleravit, nec in aliquo nam,quz jufteex omiflione & przcepti trans« moleítari voluit; poft vioriam autem ma- greíTIione debetur, fi non fierent: praftant gnam habitam contra Ammonitas, poftquam temporalia bona, honores videlicet, divitias; 2 Domino receffit per peccatum, ita turbu- incolumitatem corporis, longzvitatem vitges lentus, & furiofus effectus eft, ut per (e & terrenam felicitatem , propagationem filio» er alios mortem qufierit generi füi David, rum, fücceffusque profperos. Occupant ho- ei fideliffimi, & octoginta quinque faccerdo- minem, nec permittunt operantem ad exte- tes occidi fecerit, quia Abimelech Princeps riora labi, Affuefaciunt ad bene operandum; eorum favorem fecerat Davidi, concedendo deleGant mentem, reftringunt fomitem, ar» cent peccati fluxum, atque ad füfceptionem panes & gladium Goliath, & confulendo pro eo Dominum. Quod etiam confirmans S, gratiz gratum facientis habilitant cor. Exigua S.Bernard. Bernardinus , advertendum eft, aic: fecun- vero univería fünt in corporatione retribu- to.1, ferm. dum Thomam 22. q. 86. quod ttiplex eft bo- tionis eternz. Quod etiam confirmans Ger. Cetfon, i, decalami.num, — Primum naturz; fecundum gratiz; fon, facinterim, ait, dum es in peccato mor- 2, prol. reg.m ral W Anmü. fene&a.I* tertium habilitatis ad a&um , feu aptitudinis tali; quidquid boni'potes, ut- Deus illuftret iT 8540 ad benefaciendum. Primum eft bonum na- cor tuum ; nam bonum opus de genere, & 'g,s:l' turg, ut puta intelle&tus, atque voluntas; & morale, etiam factum extra charitatem, uti- litatem affert multam, quoniam propter tale hoc bonum per quodcunque peccatum gec- opus 812 Dibliotbete Manualis Concionatoriae opus difponitür homo ad opera virtutum, & - ficut palea citiffime a vento räpitür, & tenui ad facilius refurgendum trahitur. flamma confümitur, ita & ipía, quia mul- tum infirmitatis ," parum autem voluntatis 3 De peccati veniali. . habent. Citius igne purgatorio abfümentur. Eccí. igg VI. De boc primo no[fe debety cur vitandum fit ; Ex his ergo cum omnia collective accepta vie Cypfv V. 2. nempe quia, qui fpernit modica, paulatim in tari non poflint absque fpeciali Dei gratia, ea $. Marcus majora decidet. Hinc, tefte S. Marco Ere- faltem, quz fub fecundo & primo genere con- J.1. deleg.mita, diabolus modica deli&ta elevat, & exte- tinentur, ftudiofe funt ab aícetis vitanda; ut- Spir.n 99 nuat ;' alioqui enim ad majus malum aut vi- pote quz a perfe&ione affe & Cen. ï 2 quenda -fpecigli- tium hominem adducere non poffet- ter impediunt. r'Pæd,ch'1 .VIL. JNoffe fecundo debet , cur ejusmodi pecca- IX. Quarta n o[fe debet, cur Deus etiam a per- ta ab a[cetis, && virtutis a[[ezlis fDecialiter vitan- fe&tis wiris ejusiodi peccata "venialia , &^ quidem $. Greg. da fint, nimirum, quia, ut S. Gregorius Na- Jepe illis occulta , committi. permittat ;« nimirum Qrat. de S. Climac. fuco. zianzenus re&te dixit, his ruga una turpior uod, ut $. Climacus ait, fint apud viros grad. 26, eft, quam maxima vulnera iis, qui in mune ( P irituales quzdam vitia plerumque viliffi- ]u opiíc & do vivunt; nec enim tam notabilem & con- ma , mira Dei difpenfatione, reli&ta, uc per 3 n.206t. fpicuam in fordidis, quam in puris unius illay que fine peccato funt, feipfos femper $, Don2V, coloris veftibus labes aliqua fosditatem ha- valde accufantes , humilitatis opes inviola- g Auguu. ap Marí 'S. Bern. f, bet. Quo nitidiores manus, inquit S. Ber- biles acquirant:' ; Occulta vero juxta $. Au- 1. 21. de difc» 22' CUite de trip. nardus, eo gravius quivis nzvus in eis of- guftin. (id eft, talia, de quibus periculofiffi- civ. c. 27. T fendit: & ficut pretiofam veflem exigua mum fit definite) permittat, ut ftudium per- quevis macula turpius decolorat. Nobis ad ficiendi ad omnia peccata czvenda pigrefcat : immunditiam minima quzlibet inobedientia quoniam (i fcirentur, que vel qualia fint de- fufficit; nec jam nzvus eít, fed gravis mae li&a, pro quibüs etiam permanentibus, nec- cula, fi if a&tionibus noftris vel minorum re- profectu melioris vitz abíumptis interceffio fit fidet negligentia mandatorum. Quis enim inquirenda, & fperanda juftorum, eis.fecu- Claudius ferat filium, inquit Claudius Aquáviva Soc. ra fe obvolveret humana fegnities, nec evol« - - Aquav, Ind. c, 1 1. Jefu Generalis dicentem: Revera diligo Pa- vi talibus implicamentis ull ius virtutis expee trem , fed citra lethalia vulnera & mortem, ditione curaret. D. 6. A uidquid illi injuriarum & moleftiarum in- X. Quinto no[fé debet , | cur monnulla pe?catq Wete 1. erre potero, faciam omnia fine refpe&tu ullo Deus in bac vita puniat, 6 alia multa relinquat ; de eovíol, & liberrime: nec tantillum curro, magis an nimirum quia, ut S. Gregorius ait, fi nullaS. Gregor. puti $a minus ei placeam, modo hzreditate me non refecaret , quis Deus res humanas curare!- 26: mor. : $ » rivet, vel morte puniat. crederet? Et ruríus fi hic cun&ta percuteret, VHII. Tértio nofe debet, que peccata (-bem'alia exuemum judicium unde reftlaret? . Quz- fpecialiter ab afceta vitanda fint... Pro quo fcien- dam. igitur feriuntur, ut Reétoris noftri fuü« dum, triplicis generis peccata venialia repe- per nos folicitudinem formidemus; quzdam riri. Videlicec 1. Majera ; qu& quidem ex vero inulta fervantur, ut adh fe mortalia fünt, fed ob carentiam pleni & ftare fentiamus. Uc judicem ;regf deliberati confenfüs, aut ob materiz exigui- UX Sexto no[fe debet, quousque þqyït bqrhakc;mm'a tatem venialia redduntur. Qualia funt, co» jeccata venialia eitare , nimirum quod r. ne- gitatio impudica, & apetitus vindicte , cui mo juftorum viribus propriis, fine divina negligenter fed fine confenfu, refiftitur: de- gratia ab omnibus veniaiibus peccatis abfti- tradio in materia levi: violatio paupertatis nere poffit ; ita enim clare S. Joannes pro- $. Joan, j in exigua quantitate , & fimilis , quz ligno nunciavit, dum dixit: 51 dixerimus, quo- v 1o. comparantur, quia craífiora funt, & gravio- niam peccatum hon babemus, ipíi nos fedu- ri ac longiori igni in purgatorio materiam Cimus, & veritas in nobis non eft. — Inmpofli- W. Bloftns jn fübminiftrant, nifi hic expientur. 2. Media, bile namque eít, quemlibet Sandorum non patid, a, quz ex genere quidem venialia fünt, íed cum iftis minimis, qu& per fermonem,. per co- deliberata voluntate committuntur , ut funt clzi B.;.( gitationem, per ignorantiam , per oblivio« officiofa mendacia , otiofi fermones, fcurrili- nem, per neceffitatem , per voluntatem, per tates, cachinnationes , curiofitates audiendi, obreptionem, per fomnium abmittuntur, in- aut legendi vana, adulationes Prxlatorum, currere, ut notat Caffianus. Nec facile, tefte C^ffian, aut Majorum , ambitiones , ,& fimilia, quz $. Leone, provenit cuiguam tam incruenta ?* !T Íceno fimilia dicuntur, quia ut fcenum funt vi&toria, ur inter multos hoftes, frequentes« s. Le;) f. 4. pabulum jumentorum, id eft, imperfecto- que conflictus, etiamfi fit liber a morte, fit de jejunio rum, & igni quidem fatis grandi, fed bre- quoque immunis a vulnere. 2. Poffit tamen dec. menf, vius duraturo materiam fuppeditant. 3. Mi- cum auxilio divinz gratiw virare fingula & nima, quz ex fragilitate & femiplena adver- omnia peccata diviíim fümpta, uti communis tentia originem ducunt, ut funt modica di- fenfus SS. PP. & Theologorum contra Heree ftra&dio in oratione, motus vanitatis, affe- ticos docet. Undere&teS. Chryfoftomus ait:s. Chryf, &us complacentie ,. immoderatus rigor ex Non potes dicere, non.pofïum,'neque accu- ho. 16. in bono Zelo procedens, nimia manfuetudo in fare conditorem. Sienim impotentes nos fe- ep. ad He- corrigendo , nonnulla triftitia & anxietas in cit, & deinde imperat, culpa'ejus eft ; quomo-br&os & operibus perficiendis, modicus exceffus in do ergo inquis, multi non poffant? quomodo 2 cibo & potu fumendo, indifcretus fervor, & ergo, multi nolunt? 6 enim voluerint, om- fimilia, qua ftipulis affimilantur , quoniam nes poterunt; .habemus quippe cooperato: rem f I! "- ditulus CXIP. Pe.fmtm" $13 rem & adjutorem Deum tantum velimus,tan. dem & ipfe frägi-lï'tate foftaffis : fed. non ex tum opera accedamus ad rem ipfam. Deus mera fragilitate, qui tamen, fi ftatim poft cul- S. Hier. inenim, ut ait $. Hieronymus ita conceffit libe- pam admiffam innovato propofito vére poeni- epift. ad rum arbitrium, ut fuam per fingula opera gra- tentiar ageret, ipfe quoque celerrime obtine- . Cypr. tiam non negaret. Quocirca juíle inftat pre- ret delidti remiffioriem. Quod confirmans AI- cepto;ait S. Leo, qui precurritauxilio. 3. Pof- varez, dictum eft, ait;'perfeCtam charitatem fit cum divina gratia per totam vitam vivere leviffima quzque peccata non admittere,quía fine peccatis cum plena deliberatione com- diligentiffima cura ea cavet, & fi inciderit, la« $. Clem. l. miffis, ità enim manifeíte docet, S. Clemens chrymis & gemitibusdiluit. Perfe&tioris ergo X.ped.c.1. Alexandrinus, dum ait: Optimum eft, nul- hujus vitz puritas in hoc fita reperitur,ut om- lo modo peccare, quod eft folis Dei; Secun- j nia gravía peccata penitus fugiat, & corporae dum nullum ex voluntariis attingere malefie lem mortem,; imo & ipfos eehennz cruciatus 5 Clmte, | Clis, quod eit proprium fapientis: Et multo- potius, quam aliquod grave crimen admittat Ril af xum exemplis füpra $. 5. & 6. oftenfum eft. & ut levia peccata nunquam deinduftria per- Lantiz. " 4. Po(lit etiam per longum tempus abftine- petret, & quz humana fragilitas fecum affert, opuíc. 16. re ab ómnibus indeliberatis peccatis ; uti fufe quotidie numero minuat; imminuta qualitate a n-26t- t&m authoritace Concil iorum & SS. PP. tum S. Bonav. €xtenuct, exteruata fxpiílime odio ipforum, X ) if ap. Maníi exempiis plurimis probat Lancizius. Eandem & Dei ferventiffimo amore cónfümar, P diíc, 29. do&rinam confirmat S. Bonaventura fic di- hO&h l 6af XII. Ottavo noffe debet. triplicem smodum , quo $.T T. 45 currens: Nota, quod homo poteft effe fine venialia peccata remittuntur, quem S.Thomas fe. p- 3. q. 87« peccato mortali, fed non fine veniali;. Et ra- quentibus verbis affignat: Triplici ratione ali. X 3. tio hujus eft, quia homo, dum unum veníale qua caufant remiffionem peccatorum venia- vitat, aliud incurrit. - Unde dicunt DoGores, lium ; Uno modo, in quantum eis infanditur quod homo poteít vitare quodlibet veniale in gratia, quia per infüfionem gratix tolluntur particulari, fed non in generali: & eft exem- venialia peccata5- & boc modo per Euchari- D plum de navi, in qua funt multa foramina, fliam, extremam unctionem, & univetfaliter . quorum quodlibet.in particulari nauta oppi- per omníia Sacramenta novz legis, ití quibus lare poteft, fed non omnia (imul, & ideo (ine eonfertur gratia, peccata venialia remittun- veniali vix homo effe poteít, dicente Joanne: tür. Secundo inquantum funt cam aliquo mo« Blofiusl. 5j dixerimus, quod peccatum mon babemus, ipfi nos tu deteftationis peccatorum ; & hoc modo de confol. feducimus, & veritas in nobis non eff. Unde Blo- confeffio generalis , tunfio pe&toris, & oratio Gu pufill. $.4. us prudenter monet, quod ad veniales quo: 26, qui, Dominica operantur ad remiílionem venia- tidianasque culpas attinet (a quibus, dum lium. Tertio modo, in quantum füntcum ali- hic vivimus, omnino liberi effe non vale- quo rotu reverentiz in Deum, &ad res divi- mus) monendi efítis chariílimi, ne nimis fo- nas j Ethoc módo benediCtioEpifcopalis, afpere liciti (itis; neque conturbemini, fi non omnes fio aque benedicte, quzlibet Sacramentalis in confeffione exprefferitis.: lilas humiliter unctio, óratio ia ecclefia dedicata, & fi aliqua ac ferio Deo confitebimini, & contrito, devo- ália fünt hujusmodi, operantur ad * remi;ïim toque corde vos reos coram eo accufabitis; nem venialium peccatorum, ^^ e : fic enim iis, qui confeffionibus audiendis ad- — XIV, INono no[Je debet:, quomodo vweniali ü þeccatci S.Ant.p.t, hibentur, nimis multam temporis non aufe- ad qnortale difpenant: Quod S. Anton. fic often- tr.16, 1. fetur: fane tales culpas generaliter expo- dit: Qui peccat venialiter ex genere, prgter« fuiffe fatis eft. Peccata venialia multis modis mittit aliquem ordinem, & ex hoc, quod.con: ]unj delentur, puta contritione, Dominicz orátio- fuefcit voluntatem füam in minoribus debito I fiis prelatione, genefluxione; aq p uæ» bc'qeþdi*&wæ otdini/non fübjicete, difponitur ad hoc, quod afperfione. (vid. n. 13.) etiam voluntatem füam non fübjiciat ordini Blofis in ^ XIlL. Septimo no[fe debet d ifcrimen mter Qf"eäd; ultirni finis, eligendo id, quod eft peccatum parad. an.fe, 69 deliberate , commi[Ja peccata ab iis -que ex mortale ex genere; & fecundum hunc ordie c. 2« n 3. fragilitate committuntur, de quo fic loquitur Blo- nem, id eft, difpofitionem, intelligendum eft; fius:- Aliud eft labiin levia peccata ex occa- quod dicit Aug.dePeenic.dift.l.c, Scilicetquod fione,aut hamana fragilitate duntaxat,& aliud illa'peccata, quz humanee fragilitati, quamvis labi ex affectata negligentia ; nam qui ex ine parva,tamen crebra fürrepunt; fi colle&ta con- (fatt firmnitate fola delinquitdum liber apud femete tra nos fuerint, ita nos Ilf gravabunt , & oppri- 20 ipfum eft, odit vitia, eorumque vitat occafio- ment, ficut unum aliquod grande peccatum, L0f nes; quando tamen fefe offerunt ipfze occa- fcilicetmortale, Et confirmans idipfum Alva- Alvar, to. fiones, facileautlingusz incontinentia,aut fen- jejunio rez, levia, inquit;' peccata contempta nos in tl 1. p.2, j menf. füum nimia libertate,aut paffione affectione- matifeftum perditionis di(crimen adducunt, « 16. que indigna, aut con(imili aliqua transgreffio- non quia ipfa füfficiant nos perdere, fed quia ne offendit, fed mox, ut ad fe redierit, dolet, fzpe füfficiunt ad grave crimen inclinare, in & penitus adverfatur vel minimam peccato- quo fenfu dixit Auguftin. Epift. 108. delevibus Cuy rem labem, ob idque veniam repente confe- peccatis; que fi colle&a contra nos fuerint, Yi quitur. Ille vero, qui ex affectata negligentia ita nos gravabunt, & oppriment, ficut unum gdHf' peccat, dum malorum occafionibus e medio aliquod grave peccatüm; quid enim intereft 2 füblatis;liber apud femetipfum effe poteft,mi- ad naufragium, utrum uno gravi flu&u na- ris modis concupiícit easdem occafiones,illis- vis operiatur, & obruatür, an paulatim fübe que plurimum afficitur,non fane propter pec- repens aqua in fentinam, & per negligentiam catum, fed propter oble&tationem;labitur qui« dercli& a, atque contempta impleat navim,ate HI que R P;,Lobn. Dibi, Man.»l Ión. Ll 814 I;'z'büo:þecæ Mam;alis Concionatoric nulla de ümi.lïi*bus reddenda foret ratio, cüm que fübmergat? Neque enim id fapientiffi- mus Pater dixit , quia putaret multa levia interim per ejusmodo nos fpernere etiam quzrat diabolus. Omni ergo diligentia ac peccata uni gravi cozquari, fed quia hxc; axcd. ll fi non navim noftri cordis operiunt, at ape« ítudio, etiam in minirmis illis, dolos atque UE riunt, ut magnum flu&um peccati gravis fu- infidias diaboli cavete, ut cum Chrifco feme Ícipiant. Tannerus duplici modo ea difpone- 'Tanner.]. re docet: 1. Dirette ($. per fe; quatenus genee piterna gloria fruamini. 2. difc. 4. ratim quendam Dei ac rerum divinarum ne- $. XII. q.5.dub.3; cle&tum inducunt, & incerta matería, fre- n $5. quentata habitum generant; quo animus fa- CONSPECTUS PRADICA- cilitetur ad a&us fimiles etiam in gravi ma- BILE S. . teria exercendos. a. Zndirette 9* per accidens : DDe peccato mortali. quatenus removent prohibens feu obftaculum B7 307 peccati mortalis, fcilicet fervorem charitatis, Lpx occafione thematis : £cce defunttus ef- UH 4' & aliarum virtutum habitum,peculiaria quo- erebatur : poteft peccator adoleícentiLuc. 2, que gratiz auxilia, quibus alioqui homo fuif- huic mortuo comparari , & 1. oftendi , quodv. 12« Íet a peccato mortali inhibitus. Qua omnia & ipfe per füuggefítionem a temperie & quie- - te mentis dimoveatur: per deledationem in- S.Alb. 13. complexus eít breviter S. Albert. M. dum in C. 13. compendio fuz Theologiz dixit: Peccatum firmetur : per confenfüm moriatur: per con- compe füetudinem efferatur : per contemptum fe- "'Theol, veniale minuit fervorem charitatis; ficut aqua . jn ignem projeda, licetignem non extinguat, peliatur: per obdurationem gravi lapide op- primatur. 2. Quod loculus extincte ani- "fervorem tamen illius temperat, Item po- tentias animz in bonis operibus laffat , ficut mz íit corpus: Qumatuor portitores amor peccati, timor poeaitentiz , fpes longioris . quando ponitur pondus füper equum, minus erit promptus ad ambulandum. Item bona vitz, preíümptio de Dei mifericordia. See coeleflis glorie dimunuit, non quidem illa; pulchrum ftulta fecuritas conícientiz , qua quz jam babemus illi per meritum repofita, velut gravi moie opprimit hominem , ne vi- fed qua deberentur , fi venialia non fuerint; deat, in quo diícrimine fit. 3. Quod, ut ad vitam revocetur hic defunctus, debeat Chri- . quia in eo tempore poffant aliqua bona fieri; quando illa fiunc. ftus per fuas internas infpirationes ei effica- Did. Stell. XV.- Decimo no[Je debet , ur perimlcyiord quane citer dicere: Adolefcens, tibi dico, furge. in c.4. doque fint venialia peccata, quam tortalia; de quo 4. Quod refideat hic defünctus, quando per Lüc. fic difcurrit Didacus Stella: Febris magna; peccati deteítationem fe erigat ad Deum, & ut erat hzc, qua laborabat focrus Petri, Ci- ad voluntatem ejus faciendam: incipiat lo- to curatur; at febris, quz in offibus la:et, qui, cum peccata confitetur : fürget omni- hzc vitium rapit, & ad interitum ducit, lta no, cum per opera fatisfactionis ; & vitas emendationem ambulat in Dei lege : detur magpum peccatum raro nos in infernum du- i 1 cit, nam ipfius magnitudo nos terret ; ita ut Matri fuz, cum eccle(iz reftituitur, ejusque curz ac folicitudine commendatur. : Gtt 1. in cognitionem ejus veniamus, quod fit; -ut illius poenitentiam agamus, cum mentis no- Ii, Ex occafione themaris : ZVoli tne tange- joan. eo. V1 .füurz meliori reGpifcentia. - At hgec peccata rYé: poteít narrari hifloria de Fenella Regi- V. 17: AT parva, in quz quotidie delabimur, & ad quz, na, que, cum odium concepiffet erga ma- ob ipforum, . parvitatem ,' non reípicimus; ritum füum Kemetum ; pomum . preparari N hzc, inquam , funt , quz interitum .celeri juffit exteriori quidem fpecie pulcherrimum, curfü nos vocant. Et confirmans id iterum fed intus fagitdis plenum, eaque arte con- Alvar.to, Alvarez, magna inquit, & aperta peccata fecum , ut in eum qui pomum ab altero | Apu Fb 1, l 5. eo juítis minus periculofa funt, quo vel afpe- oblatum arriperet, omnes illz fagittze erum- tonc, in Dw, 7 (* P.2 610 &um eorum fatis enormem & tecrum exhor- perenc; hoc ergo fimulans amorem & fpe- yent: at minima , eo ipfo, quod minima, pe«- cialem benevol:ntiam cum obtuliffet mari- " pod Duy, riculofiora videntur, quia diffimulanter in- to, ille incaute illud arripien: , mifere a telis trant, latenter cor poffident, & abícondite ad erumpentibus interemptus eft. Subinferas tur poftea idem cuivis peccatori contingere miferabilem ruinam difponunt. s. Bern. SO XVI. Unuecimo no[Je debet aflutias diaboli in a mundo, carne, & diabolo, dum & hi po- mum pulcherrimum , fcilicet concupiícen- s. fer- g. bac materia ufurpari ab eo folitas, quas S. Bernar- poftPafch. dus paucis verbis indicavit dicens: Tantx tiam divitiarum , voluptatum , honorum of- ferant, feu. quod idem eft, ad peccatum per quippe aftutiz cít ferpens antiquus, ut homi- nem Deum timentem non mox invadat fug- coníenfüm arripiendum invitanr, fed non alio | n ( .geftione aperti fceleris, fed primum paulu- V' QX. cum effedu, quam gpod innumera tela, id m reftringit rigorem juftz difcretionis, qui eft, damna erumpentia mifere animam peri- autem modica fpernit (ut dicit Ecclefiatti- mant. Unde poterunt breviten ejusmodi Unde merito S. cus) paulatim decidet. damna explicari, praecipue quod noceat $.Ephrem. Ephrem hortatus eít dicens: Vos hortor, peccatum fortunis, fama , corpori, animo; obteftorque, fratres, ut non folum a gravio- privans. omni & fümmo bono, &.onerans ribus peccatis ac vitiis temperetis, fed etiam graviffimo & fümmo malo, poena fcilices ab illis, quz parva apparent, & levia, quz eterna damni & fenfüs. Unde merito peccae C " tanquam minimi ac nullius momenti, fere ab tori füadendum, ut prevideat hunc dolum Y h mundi; cgrnis & diaboli, ac in omnib us fuis hominibus negligi , fpernique (oleqt, q?aü operí- Ti CXIF. Pecatun. 819 operibus ac te'ntationibu.s"mEmorct noviffi- vocem tuam audivi, & timui. Tanto magis au- ma, Íeu exitum hujus pomi arepti, ut in tem timere debet peccator, quanto plura & eternum.non parcet. Al —— . - — Á um Écel. 11. Ill. Ex occafione thematis: fttende tibi a graviora peccata admifit. Incirandi ergo Audi- tores , ut vel primorum parentum exemplü fa- W 359« — peftifero , fabricat enim mala : poteft peccatum piant,& ab hoc pomo abftineant. Vid.Fabr. l, c. pefti comparari, ob quatuor potiífimum cau- V. Ex occatione thematis: /te, oflendite *os Lue. 17. fas. 1. Quia ficut peltis eft malum valde hz- Jücerdotibus : poteft peccatum leprz compara- v. 14. reditarium , quod facillime ex confortio pe- ri ob varias caufas, r. Quiaficutlepratotum ftiferorum aut ufü rerum ab illis ufurpatarum COrpus, ita peccatum totam animam inficit. contrahitur, unde monettam folicite Sapiens : 2. Quia ficut lepra tetrum odorem in corpore, Attende a peftifero. 2. Quia, ficut peftis; ficpeccatum in anima iufamiam, eito interitum affert animz 5 anima enim , quz peflimus eft odor mortalis, generat. j. Quia ficutlepra qu& peccaverit, morietur, teíte Ezechiele. feparat a confortio hominu m; ideoque leprofi La V; 4 sh. 13,3. Qu uia ficut ulcus feu bufto per peftem ge- ex urbe excluduntur; ficpe ccatum a coníortio V. neratus vehementer urit & cruciat corpus , Dei & Sanctorum & civitate coelefti excludit, ita peccatum graviffimum cruciatum animz Inferatur ergo; quam zquum (it, ut cum de- .perftimulum con(cientizaffert. 4. Quia ficut cem leprofis, de quibus evangelium Domini- ob peítem averfantur, & fugiunt homines pe- cz decimz tertiz poft Pentecoften loquitur, ftiferum ; ita peccator ob peccatum morrale ad Chriftum confügiatur, dicaturque: Jefu, a Deo, Angelis, Sanctis & etiam hominibus Fili David, miferere noftri, Et quoniam Chri- in terra odio habetur, deferitur & declinatur. ftus pariter dicit: Ite, often dite vos facerdoti- Inferatur ergo, fi homines. peftem corpora- bus: huicipfius confifio ferio pareatur. lemtantopere timent , & tam foliciti funt in VI. Ex occafione themat mediís pro ea avertenda przparandis & adhi- J'erofolymam, & confü is : Ecce, afcenditmtstue. sg; mmabuntur omnia , que fcri-v. 31. bendis, quanto magis fimilis cura & induftria pta funt per Propbetas de Filio bominis: poteft pro pefte hac fpirituali avertenda fit adhiben- oftendi; quomodo per peccatum paffio Chrifti da. Et r. quidem Deus & San&i invocandi; renovetur, & 1. quidem vendattr pro vili pre- 2. Conflortia peftiferorum hominum, & loca tio voluptatis cum Juda. 2. V inciatur per fünes pefte infeCta feu occationes peccandi decli- & vinculainordinatorum affedtuum. 3. Nzge- manda. 3. Varia remedia peíliferum aérem tur cum Petro , dum verbis confitetur fe noífe ' excludentia ufuürpanda, precipue angelica ti. ipfum, factis autem negat. — 4. Fiagelletur per moris Domini; fuccus amarus feu lachrymz aCtuspeccatorum repetitos , ex corde ferio poenitente, & amore divino ac- illud Pfalmi: ficque impleatur fupra dorfüm meum fabricaves Pt 149 cenío expreffz ; cibus S. Euchariftiz fumptus, runtpeccatores. y. Corone: quia qui ab hocabítinent, & jejuni fünt, facile ur per contemptumv, 5. & cogitationes malas inc apite przcipue refia contrahunt maliíqnum peccati habitum: un- dentes, 6. Cruce gravetur: peccata füa quavis guentum confiderationis noviffimorum tcm- cruce graviora ipfi imponendo juxta illud Ifa. poribus, id eft, intelle&ui & voluntati allitum. Cum íceleratis reputatus eftjipfe peccata mul-1fai (Gen. 2. IV. Ex occafione thematis: JDe iigno fcientie V. I13, te57, /4.80. V» 17. torum tollit. 7. Crucifigatur : juxta illud Apo- boni (9' inali ne comedas : poteft peccatum huic ftoli: rurfum crucifigentes fibimetipfis FiliumHebraor, '.170 i ligno comparari, & peflimi effectus ex ejus Gen. 3. Dei, & oftentui habentes. Unde merito S.Ber-6. v. 6. NV. . comeflione fecuti explicari; videlicet 1. aper- nardus fequentibus verbis homines peccato- lio oqulorum joxta illud facri textus : Et aperti res alloquentem introducit : Cur me graviori . funt oculi ambotum, quia, ut bene Serapion criminum cruce, quam illa, in quaquondam Ícriptor grecus advertit , firquotidie in nobis, pependcram, affixifti? gravior enimapud me Apud Fab. quod in primis parentibus factum eft: quan- peccatorum tuorum crux eft, in qua invitus eonc. in do peccamus; tunc cceei füumus: ubi pecca- pendeo, quamilla, in quam tui mifertus, more Dom. 7. poft T'ent, vimus, tunc primum agnoícimus, quantum tem tuam occifurus, afcendi, Videri poteft mali admifimus, noílrique facti nos pudet, hzc omnia fufius diducens Henricus Engelor, tedet, ac pcenitet. 2. Nuditas: nam & illi p- 2. luc. evang. conc. in Dom. Quinquagef. eognoverunt íe effe nudos. Quod & per & Julianus Hayneufe in fer. peccatum tanto deteftabilius contingit, quan. 6. Paraíceve. Verit. pract, to gravior eít oblatio gratiz & virtutum (u- XVIIL. Ex occafione thematis : Olftupefcite Terem; & pernaturalium , quam veftium corporalium. cteli fuper boc, €g porte ejus defolamünt webementer jv 12* 3- Confufio &9 pudor : ideo enim fe foliis ficaum dicit Dominus 5 duo enitm mala fecit populus meus * texerunt; magis autem peccator fentit hunc poteít gravitas peccati per ingeniofam para- Rom. 6. effectum, utcui merito objicitur illud S. Pau- bolam ab Eufebio Nierenbergio propo(itamEufebius V. .2To. li: Quem fru&um habuiítis cunc in illis, in in hunc modum proponi : Fosmina erat ZE-Nieremb, quibus nunc erubeícitis? 4. Stimulus confcien- thiopifía & invenufta ( anima ) quz pedibusin ! de 14?: hinc enim abíconderunt fe a facie Dei, adordáte & manibus ligata ( funibus & vinculis pec- 10 2- CO 6! Quod idem patitur peccator, quia, ut bene catorum füorum ) trahebatur a latronibus dixit Mufonius apud Gellium, cum quis per ( dzmonibus ) & volutabatur per fcetida 'voluptatem aliquid turpe geffit; quod fuave loca (turpium voluptatum ) ut ín fornacem eit, abiit: quod turpe & triíts eft, manet. Hinc ardentem ( inferni ) conjiceretur. Hujus Genef, 4.. & Caino didtumaDeo : (i autem male egeris, Vs Zn Rex quidam (Chriftus) cui nemo fimilis , ftatim in foribus peccatum eft, id eft, ftimulus mifertus, ut eam liberaret, (folus erat) ex- peccati. $. Metus pena : hinc enim dixit Adam: ; pofüit fe morti pro ea, & acceptis multis . K. P. Lobn. Dibll. Man. Em.. À. Hhh hh 2 " vulne« 816 Bibüotbgcæ Mantualis Conciönamri& vulneribus,fufo toto cruore, fugavit latrones, tionem ac pcenitentiam, de quibus vide Fabr. & illam fanguine fuo mundavic, tum in fpon- conc. ultima in Dom. 12. poft Pent. fam accepit, & Reginam coronavit, exflruxit IX. Ex occafione thematis : Surgam, C9 ibó ad (uc, 15 illi aulam magnificam( orbem terrarnm) mire- Patrem meum: poteft peccatoris ftatus cum fta- v. 18 que eare exornavit ( tot flellis & aliis rebus tu filii prodigi comparari,& 1. quidem oftendi, pretiofis) undique ículptam relinquens imagi- quomodo & cum quo fru&u recefferit a Patre, nem fui (nempe in omnibus creaturis) ut amo- nempe quod inprimis incurrat indignationem j rem illius üibi conciliarec. Ditpotuit quoque fa- Patris, hzreditatem amittat, diffipet fübftan- milíam, & donavit ei fervos innumeros, quin tiam acceptam, ( id eft, gratiam, virtutes, & & ipíe miniflravitc illi ia obfequiis humilibus merita tam przfentia, quam fütura ) paícat ( tum per Bumanitatem affumptam, tum per porcos ( id eft; foetentes cupiditates ac paffio- Cm. 4-' cooperationem in omnibus actionibus ) deli- nes fuas) & dele&tetur filiquis porcorum (vo- UM cias fuas reputans effe cum illa. Infuper in- luptatibus immundis,nec tamenillisad votum ftituit hzredem regni fui, promiffis donis mule fatiari poffic.) 2. Quomodo redieritad Patrem. to majoribus, fi dem fervaret. Verum illa Etabinitio quidem redierit infeipfüm ; Surre- contempto Rege ( per peccatum ) folicitavit xerit & iverit ad Patrem, exequendo ftatim ad adulteria fervos viliores , qui ftabula cu- propofitum : doluerit de peccatis, eaque Patri rabant, & renitentes, fidemque Regi fervare confeffus fit: ad fatisfadtionem fe obtulerit di- cupientes cogebat ad adulterium,fübinde cum cendo: jam non fuüm dignus nominari filius benignior erga illam effet fponfus , omnino tuus. De quo fide Julium Hayenufe in veri- illum hoftibus (mundo ac carni ) prodidit , tatibus practicis. Fer. y. infra hebd. 24. tradiditque, qui excecarunt illum, & illufe- Je peccato weniali. runt. Denique imagunculas Regis, qui per 7 X Ex occa (ione thematis: Beatus vir ,' qui gec. 3l* Tu, 4 UM angulos aulz inci(z fuerant, contempto Rege inventus eft fine macula : poteft dici, quod multz y, g, venerabatur, cumque fponfus coram illa effer, quidem fint.maculz, quz fponfam aliquam j5 s E amplexus illius defiderans, illi terga vertebat, Íponfo minus placentem & dileCtam efficiunt, erizía Regem, & iconesillas qugritans. Qu fed przcipue (cabies, utpote qus totum ple- fa&to duo illa mala commifit , qux populum rumque corpus, atque adeo fingula membra Eph. $. fuum feciffe, Deus tantopere qüeftus elt di- inficit, & maculat. 'Talis autem fcabies eft ceas : Medereliquerunt fontem aqug vivz, & ipfum peccatum veniale, id, quod fufius ex foderunt fibicifternas, qux continere non va comparatione oftendi poteft. Et 1. quidem lent aquas. Quz omnia fufius apud Nierenb. propter orizinem :. quia ficut (cabies ex nimia l. c. explicata videri poffunt.. abundantia malignorum hbumorum nafcitur; Matih. 9 VII. Ex occa(ione thematis : Surge, tolle le- ita peccatum veniale ex nimia concupifcen- V. 5, Gum tuum: Cj vade in domum tuem : poffunt ex- tia rei alicujus ereatw. 2. Propter faditatem z l plícari potiora media ad peccatum vitandum. quia ficut fcabies omunem corpotis pulchritu- I. Ergo demonftretur, peccatonem efle fimi- dinem tollit ,: ideoque, licet non omnino a lem paralytico ad probaticam pifcinam ja- confortio fpon(i excludat, tamen minus ama- centi , cum vere & is langueat in omnibus bilem facit, & horrorem ac difplicentiam pa- membris, fcu potentiis, non poffit fe juvare, rit ; ita idipfum refpectu Dei peccatum venia- 2, atque adeo auxilio Chrifli opus habeat. le facit. .. 3. Propter effettus: quia ficut fcabies Oftendatur , quod & ipfi curato dicat Chri- valde magnam corpori moleftiam & pruri- flus: Surge per veram poenitentiam ac derc- tum affert, ac interdum fi ad interiores cor- ftationem peccatorum: toile lecium tuum ,. de- poris partes repellatur, omnino mortem af- L.Cor, t Y 12; ferendo occafiones peceandi ,. tam externas, fert; ita & ipfa peccata venialia magnum val- quam internas propriarum concupilcentiarum de pruritum animz afferunt, propter inordi- l inordinatarum. Et vade in domum iuam: id natas concupifcentias, quz quiefcere eam non eft, totis viribus ea, quz ad tuam falutem & finunt, & fzpe, (i 2ugeantur, ad mortem pec- commodum fpirituale pertinent, pertra&a ; cati mortalis difponunt. 4. Propter modum cu- in his enim tribus tota fubítantia verz con- randi: quia ficut ícabies plerumque per aquas verfionis ac pcenitentiz con(iftit. Vide Fabr. & balnea curatur,.ita peccata venialia per conc. 2. in Dom. 18. poft Pent. aquas lachymarum , ex pocnitentiz fontibus Luc. 16, VIII. Ex occafione theinatis : Homo quidam hauítas ; ad quas proinde frequentius adhi- V. 36 defcendebat ab Hierufülem in Hiericbe, C2 incidit in bendas auditores excitentur. latrones: poteft peccator huic homini compa- XI. Ex occa(ione thematis : Socrus auitem Si- Lue. 4* rari & 1. oftendi, quomodo & ipfe defcende. tonis. tenebatur magnis febribus : poteft pecéa.v. s8. bat ab Hierufalem ( feu flatu gratiz ) in LHie- tum veniale febri comparari. 1. Quiaomnem richo, ( feu ftatum peccati ) incidat in latro- animz fpeciem & pulchritudinem , ficut fe- nes, (id eft, deemones ) qui (fpoliaverunt eum bris corpori aufert. . 2. Quia ficut febris im- ( virtutibus & meritis, & gratia) & plagis im- modico zftu & frigore corpus graviter ve- Y 24' pofitis (id eft, vulneribus peccati inflictis) fe- xat; ita ipfum graves & moleftos zítus con- mivivum (nempe corporali duntaxat, & non cupifcentiz ,. & frigus cupiditatis fpiritualis fpirituali etiam vita viventem ) reliquerunt. in anima producit. 3. Quia ficut febris corpus 2». Oftendatur,quomodo curari debeat,fcilicec valde debilitat,& ad lucra ex laboribus capien- per oleum tnifericerdie divine , pro.quo proinde dainutile facit ; ita ipfüm viresanima fummo- Ízpius orandus eft Samaritanus Chriftus , & pere imminuit, atque a lucro meritorum cce« vale: per Juftitie winum, id eít, proprigm eoopera- leftium impedit,/4, Quia cht fcbrisin Cenag ;iïtulus CXIV. .Peccatum, 017 Ícens'ad mortem difponit; ita & ipam, ni( deferit; ita Deï indulgentia, & mifericordia mature per poenitentiam curetur , paulatim &pius abutentem, juftitia Dei deferit, Hinc !LUC. ]5. ' 'Vo 18'.' d per habitus malos generatos ad mortem pec- Chriftus Sanato dixit : Ecce fanus factus es; Joan. &. cati mortalis perducit. Excitentur proin aue jam noli amplius peccare, ne deterius tibiy, 14. ditores, ut mature ad medicum Chriftum in aliquid contingat. 2. E£x parte diabeli : quia facramento poenitentiz & Euchariítiz recur- ficut, quando captivus femel elapfus , ite- rant, quia , te(le S. Bernardo, hoc íacra- rumque depreheníus ar&tius a lictore cufto- mentum & fenfum minuit in minimis, & in ditur; ita & demon eum, qui femel iterum- Vide gravioribus tollit omnino confenfum. que per poenitentiam manus illius eva(it; Fabrum conc. 3. in Dom. ;. poft Epiph. cautius cuftodit , & vehementius impugnat, Cant. 4. XII. Ex occafione thematis : "Jota pulcbra affumens (ecum feptem fpiritus nequiores fe, v. 7 3. Ex parte peccatoris : quia ut convalefcens es amica mea , €9 macula non eft in te : Oftendi poteft 1. Quanti femper ab hominibus zfti- periculofius labitur, & per trequentatos actus frontem & pudorem exuic , & contuetudi- mata fit, & etiamnum zfítimetur pulchritu- do , quantasque vires ea habeat ad amorem nem induit ; unde, ut expertus eít S. Augu- s, Aumt, ftinus , ex voluntate pervería fit libido , &l 8.conf, omnium bominum conciliandum 5 quanto dum f(ervitur libidini, fic confüetudo, & dumoe 5. pluris proin facienda fit fpiritualis animz pul- confuetudini non refiftitur, fit neceffitas, feu chritudo , per quam ipíius Dei, Ceoclitum- que amor conciliatur. 2. Oftendatur, ficut dura vitus,. Ob quam caufam S. Ambrofiuss, Ambr, dixit; Facilius inveni, qui innocentiam ferz1. 1. de pulchritudo corporalis , per tria vitia cor- varent, quam qui congrue pcenitentiam age- pon. c.10, rümpitur aut imminuitur, vel per nigredi- rent. Vide Sta hem peccati mortalis , juxta illud Jeremiz : pleton. text. 6. in Dom. 4. L. sr, Jhrem. 4. Denigrata eft füuper carbones facies eorum ; Quadragef. V. 80 v. 8 XV, Ex occa (ione thkematis e LJ INoli amplius & non fünt coguiti in plateis: Et Jobi: Cu- job. 30. VN peccare 5 e deterius tibi aliquid contingat : poteft 5O tis mea denigrata eít füper me , & offa mea explicari triplex potiffimum motivum , ob aruerunt pr& caumate: vel per maculas pec- quod relapfüs caveri debeat, 1. Propter fim- cati venialis, & rugas imperfeCtionum feu Eph. 5. Janguoris fpiritualis, de quibus Apoftolus lo maimn. ingratitudineim : qug enim major ingrati- .tudo excogitari poteít, quam fi captivus ad cutus eft dicens : ut exhiberet fibi ipfe glo mortem damoatus , & fümma cum difficul- riofam ecelefiam . non habentem maculam; ^tate & pretio, ab interitu liberatus, ultro neque rugam. 3. Oftendatur gravitas hu- jus maculz tum ex bonis, quaz impedit per iterum fe per antiquum delictum in priftinam captivitatem conjiciat ? aut wger pretio(iffi- diminutionem amoris ; ex quo tariquam rae dice omnia bona oriuntur animz ? tum ex mis medicinis, & maximis impenfis libera- tus, ultro fibi & malitiofe antiquum more acerbitate lixivii aut balnei, quo in altera bum: acceríat ? 2. Ob turpitudinem finminam : vita purganda eft, nempe per purgatorii ignem. quid enim turpius, quam cum porcis in luto, Qua de re videri poffunt Nicolaus Lanciz. opuíc. 16. toto, fed przcipue cap. unde paulo ante exierat , & ablutus erat, denuo volutari ? quid fcedius , quam mates 11. & Jae. Alvarez. de extin&t. vitior. p. . riam ex ore ejectam fponte relorbere , & ad l. 1. € 6. & feq,. antiquum vomitum redire ? 3. Ob fiulzitiam De Relapþ. maximam : qux enim major ftulüitia , quam 1.Cor. to. femel cum avicula e laqueis ereptum effe , XIII. Ex occafione thematis : Qui flat, vi- & tamen ultro ad easdem in(idias redire ? V. 127 deat, ne cadat : poteít peccatum morbo cadu- cumque ipía etiam bruta, a(ini maxime, nul- co comparari , ob tres precipue caufas. r. la vi adigi poffint, ut ad locum, ubi femel ce- ü ia ficut Epileptici frequenter cadunt, & . ciderunt, redeant, folum hominem ad prifti- affliguntur in terram , ita & coufüetudinarii peccatores. 2. Quia ficut illi arcentur a con- . nas peccandi occaliones redire, & recidere. fortio hominum, & minifteriis facris ; ita & Epileptici fpirituales ab ufu facramentorum , $. VIII. aliorumque minifteriorum facrorum utili fal- ALII CONCEPTUS. tem ufü repelluntur, & ad optatum cum Deo & Sanclis familiaritartem non admittuntür. JDe peccato mortali. 3. Quia ficut Epilephticus morbus przcipue Gravitatem. * UC. 4' fan uinis humani hauftu curatur; ita, & re- 9 lap j us in peccatum frequenti fum I. [n epiftola, quam$S. Paulusad Hebrzos de- pia. Nyff, ptione Core dit, cum docere vellet,uüde acceríere no«in vir. poris & fanguinis Chrifti cavetur. bis folatium inter &rumnas, & robur ad forti- Abrah. 1. Luc. 18. XIV. Ex occafione thematis : INon inveniens ter perferenda adverfa debeamus, jubebat at- : c. 9. Yv, 24. requiem , dicit : veveriar im domum meam , unde tentis oculis Chriftum, Magitrum & Ducem exivi : poteft oftendi gravitas relapfus ex tri- noftrum arbitrari, qui omnia cruciatuum & plici capite. 1. Ex parte Dei : quia talis pec- dolorum genera expertus füerit, atque idcirco cator magis a Deo derelinquitur; nam, ut non mifereri non poffit eos, qui rebus afflictan- languor prolixior aggravat medicum , & fe- tur adverfis. Non habemus Pontificem, qui rael atque iterum de medico fanatum , füa non poffit compati infirmitatibus noftris, ten- tamen culpa recidentem , medicus tandem tatum autem per omnia , pro fünilitudine , absque fatigatus faftidit, & irrito labore fatigatus feceato ; Hebr. 4. v ]tas H . d. Hic locutus mu du- j Pibliotbeee Manuahls Concionatoriae 81 8 dubio probul patitu r difficultates. Nam quan- lum peccatum vident effe indecorum, & ad- - tum verba Apoftoli (onant, videtur ille dicere, ferre poffe ignominiam. e * IV, Salomon inter a lia fapienter dïxit:S.Ambfofþ quod Chriftus fo lum apparenter tentatus fuit: 'Tentatum pro fimilitudine ; quodque illius .Laudavi magis mortuos , quatm viventes ; . & fe- leét. 18. liciorem utroque j udicavi ; qui nec dum matus. eft.! nPf. 118. tormenta fuerunt magis pidia, quam vera. Sed cum fidei certum dogma habeat , " Apo- Eccl. 4. v. 3. velut dixiffet : Expendi in fta« tera vivos, mortuos, nondum natos, & in ftolusque ipfe doceat, quod Chriftus reapfe, non imaginarie, vere, non apparenter paffus altera quidem lance pofüi vivos , ceteros in altera , & vifa funt mihi graviora pondera eft , quomodo verba ejus re&te accipiemus ? verus illorum feníus facilis eft , & obvius. horum, quam illorum. Poffemus hic jam fciícitari, cur Salomon mortuos fupra vivos Nonne dicit S. Paulus, Chriftum fuiffe ten- tatum, vexatum , paffum absque peccato? extulerit, & utriusque feliciores arbitratus fuerit eos , qui nondum in hanc lucem editi certum eft: Quod ergo dicit, tale eft : Non ajo ego, Chriftum non fuiffe vere tentatum, effent. Videtur enim is, qui non eft, in afflidtum , crüciatum , paffum; hoc dicere comparationem eorum, qui funt, vel certe volo, tantam effe peccati malitiam, ut omnes fuerunt, venire non poffe- Sanctus Ambro- fius hanc nobis adimit dubitationem;inquiens : miferiz, cruciatus, dolores , (i cum illo con- ferantur, magis pidi, quam veri videantur, Mortuo przfertur , qui natus non eft , quia peccare nefcivit. Qui nefcit, quid fit pec» ut propterea Chriftus, quia absque peccato fUit . Ima is pro fimilitudine tentatus, quam care , neícit , quid fit effe infelicem : Pro- reapíe ; & apparenter potius, quam vere pterea ille vere infelix eft, qui vivit, eoque paffus faerit; quamvis inexplicabiles cruciae nomine beatior illo eft,qui mortuus ; jam enim tus tulerit. Grauditer & magnifice amplifi- ceffavit peccare, & abíolute loquendo , ma- cavit Apoftolus malitiam peccati , quz tanta jor eft infelicitas illius, qui actualiter pecca- fit ; ut dolorum & cruciatuum nomen non 'tor eft, quam ejus , qui zternis apud infe- ros cruciatibus addidtus, quia hic jam non mereantur quantivis illi dolores , & crucia- tus a quibus abfit peccatum, eft in eo ftatu, in quo peccare queat : (quane — S Bruno ]. S. Bruno alicubi ait: Superflua & no- 3uam viventi etiamnum peceatori fpes fit re- 1'bde nilt- civa fola eccata funt, Graviter dictum il- liqua, quod a malo ftatu füo cum opitula- à tricis gratiz Dei auxilio evadere poflit) & lud fuper ua fola peccata funt, Superfluum vocatur id , quod nulli ufüi eft5 ex quo ni- mortuum , cui vita, fimulque poteítas pec- Dioyl candi deceffit, hac re füperat ille; qui nun- Qu i hil utile fieri poffit. Solum ergo peccatum Nyb. in fuperfluum eft; ex illo enim nihil nifi malum quam vixit, quia nunquam etiíam , quic ef- & noxium hauriri poteít. Cstera mala (u- (et male agere, fcivit, Itaque tametfi inter | Phenice | Mf erflua dici nequeunt, nam diüigentibus Deun non natum, & denatuur, fi quzdam condi- tionis inzqualitas, alterque alterum excedat; ( ut fan&us Paulus Rom. $. v. 28. habet ) ambo tamen felicitate preftant vivo , quia o ermia cooperantur in bonum , etiam illa , qux mundus in malis non bene cenfet. Ingeniofa hic poteít delinquere: llli vero, vel non pof- ä charitas & alchymiz (anctíoris perita, foler- fünt, vel proríus nefciunt, quid (it, Deum ter ex ferro &erumnarum producit aurum, ad offendere. Hinc arbitrari licet , quanta fit conficiendam coronam gloriz , & tanquam miferia, peccare, & quod hzc fola fit fupre- fedula apis ex omnibus legit mel , non ex ma infelicitas. Et videtur Salomon invenire 3 füavi rosmarino folum 5 verum ex amariore non potuiffe, unde cenferet hominis beatita- | genifíta etiam. Ex omnibus meritorum lucra . ten, nifi inde , quod vel peccare nequiret , facit fervus Dei. . vel quid fit peccare, ignoraret. & Ergo fi omnia mala , quze — conjun&am habent gratiam Dei, convertun- V. Jacob Patríarchaquibusdam domeftico- Nyff. pöl. E rum füorum fic ajebat : Z Djicite deos alienos : fur- p. 2. 1. 9. — tur in bona, nullum aliud malum erit preter peccatum , quod omnia bona fic pervertit; gie , & a[cendamus in Betbel , u£ faciamus ibi dl- &« t« XEZEE ut convertat in mala. tare Deo. Gen. 35. 3. lllud furgite eft vox ac- S. Thom, l1ll. Quarit angelicus Do &or S. Thomas: cendentis animosad ftrenue agendum, quem- 2. q. 144 ütrum in virtuofis hominibus poffet eíTe ve- admodum copiarum militarium ductor verbis exhortatoriis incitare & inflammare fuos mili- ET recundia ? hoc eft, an babeant, quod illis us REO ETE EUR adferre ruborem queat. Ac poltquam ven- tes ad fortiter dimicandum íolet. Ubi notan- tilavit queflionem , fic de illa pronunciat : dum, quod nunquam fic locutus fuit familiz Senes, & virtuofi carent verecundia , fünt faz Jacob, in quantocunque periculo verfare- tamen fic difpofiti , ut , fi in eis effet aliquid tur, ac ne tunc quidem, quando fratrem cum | turpe, de hoc verecundarentur. Quam ap: manu armata venturum timebat,& nil nifi cer- tam abillo necem, extremamque ftragem ex- pofite hoc in loco angelicus Do&tor fenes vir- tuofis adjunxit? Senem quidvis decet, nul- fpeGtabat, Tametíi enim domefticos fuos ad modum aciei ordinatz digeffit; Verum hic, Ul lius rei illum pudet. Ubique loqui, & fedem, quam vult ,. deligere poteft. !Non illum de- cum eos ad abjiciendos deafítros hortaretur , decet negleCtior veftitus ; horridula verba . tanquam ad rem ancipitem & diícrimine ple- E quanquam proferat , tametíi ejus impexa fit nam excitaífet, ajebat: furgite, quod verbum curam folicitadinem, diligentiam, ac vigilan- oratio , tametli incompti inornatique fermo- nes, non erubefcit. 'Tales funt etiam virtu- tiam fignificat. Cur vero fan&tus Patriarcha füos ea occafione tam vehementer erigere, tis ftudiofi, verecundia carent , folum pec- eatum eft, quod illis dedecori effe poffet; fo« tam acriter incitare ftuduit? Eratne periculi aliguid Xuwus CXIV. Pecaum — 819 aliquid prz foribus? Aut hoftis a térgo for» lius flagitium fuit, quod meciiatoi*cm Dei, & te imminebat ? Aut buccinarum clangor au- hominum vendidit; confequenter in lignum a t res illi; pe&tusque perítringebat? Auc fplen- egit, luit hoc ita Judas, ut in ligno moriatur, .inPr.";. dentium armorum hoftilium apparatus , ftre- & rumpatur medius. Ut hinc intelligas, per pitus, afpe&us cor illius extrrebanc? . Nihil ea ple&ti hominem, per qux Dei incurrit of- orum. Quod ergo illum tam folicitum , & fenfam: füfpenfas crepuit medius , qui Dei anxium habebat? - Abdicatio falíorum deo- & hominum mediatorem t B am vili pretio im« rum, quos vernaculorum quidam colebant: piiffimi vendidit. Abjicite dcos alienos, ajebat, abftinere a pec- VII. S. Ambrof. in Lucarhfcribenä, dicereS.Ambrof, cando, & unum,; folumque Deum venerari videtur, ftridorem dentium,vermes,& fletum ^ 7- in fuadens. Hoccine vero tantum curz, (olici- in inferno proprie & effective non effe, (ed "^ tudinisque illi adferebat? . Hoccine pervigi- Scripturam $. folum per ftridorem dentium lem & infomnem faciebat? Proríus i(tud il- exprimere voluiffe immenfam . acerbitatem lum folicitabat vehementer, & premebat gra- poenarum inferni. En verba ipfiusmet fancti viter, & torquebat acriter. iam peccatum, Doctoris: Neque corporalium ftridor aliquis eft inter hoftes maximus,perniciabiliffimus in- dentium, neque ignis aliquis perpetuus flam. ter inimicos,inter adveríarios omnes maxime marum corporalium, neque vermis eft corpo- E.^ — r -D formidandus. Nam iratus, & armatus ad ne- ralis; fed hec ideo, quia ficutex mala cruditae cem frater, & furio(üs Laban,& totz zrumna- te febres na(cuntur & vermes, ita (i quis non rum cohortes contra hominem aliquem fce- decoquat peccata fua, velut quadam interpo- deratz,parvi momenti füunt, dummodo a con- fita (obrietate & abftinentia,fed tniícendo pec- juratione illa unum abíit peccatum. Ac pro- cata peccatis, tabquam cruditatem quandam terea Jacob ad hoc abjiciendum , fugandum, veterum, & recentium delictorum, igne adu- aut fugiendum tam ftudiofe excitat fuos & retur proprio, ut fuis vermibus confumetur: totis animis rem ifítam agere hortatur. Ad unde & líaias ait: Z4mbulate in lumine ignis ve- hunc nempe inimicum ex anima ejiciendum, firi &c. ignis eft, quem generat moeftitia de- & conficiendum, omne animz robur verti li&torum; vermis eít, eo quod irrationabilia debet, quia illud eft fola, & füprema infeli- animz peccata mentem rei, fenfümque com- citas, cui mala omnia de via cedunt, & con- pungant, & quidam exedant vifcera conícien- cedunt, & tributa pendunt. tiz, quz tanquam vermes ex unoquoque na« Diönyf. . VI. Quseftio non levis eft, cur divina fe- Ícuntur, tanquam ex corpore peccatoris. De- Carth, áp. veritas permiferit, ut difcipulorum, quotquoc nique Dominus id per l(aiam declaravit di- INyf. in fuerunt, ac futuri fünt, perfidiofifimus , (z:- Pheenice cens: E videbunt membra hominum prevarican- Tanner to, vus ille füi ipfius carnifex , cum in fublimi(- tium in me, Cj vermis eorum non morietur, &j ignís 9- à« 4« m l. II cl L6. fimo ligno fuüfpenfus effet, creparet medius. earum von extinguetur. Stridor quoque dencium ?^ Quod ad communem aliorum cautionem an- prodit indignantis affe&tum , eo quod fero notandum Archi-Apoftolus Petrus putavit, unumquemque poeniteat , fed contraria affe- dicens: Sufpenfus crepuit snedius , & diffufa funt rens damnatos vero & corporeo igne crucia- emnia vifcera ejuss A&t. 1. 18. Mirus fupplicii, ri; communis & certa eft, teíte Tannero. & vindide modus ! cum autem tam varia ef- V1II. Quazftio eft; quz ratio fit, quod, cum Man( dife,.- fent posnarum genera, quas expetere a per- peccator portatilem quendam fecum deferac2- n 9. jurio illo, & facrilego proditore divina pro- infernum, nihilominus tripudiet,faltet,rideat, videntia potuiffer, quid caufz (it, quod ad gaudeat, & jucundetur, haud fecus, quam fi eum modum plectere illum voluit, uc ex ar- in deliciis degeret paradifi: Pro hujus quz- bore pendulus disrumperetur medius ; fu- ftionis refolutione obfervandum e(t, quod, Vf pol ; fpeníus crepuit medius? Ecítaticus Doctor quando filii a parentibus in ea valle, a qua v2 l' 9i : Dionyíius Carthufianus in eorum verborum "u Gehenna nomen füum defumpfir, idolo Mo» €ommeutario ait: Crepuit medius, q.«. Dei; loch facrificabantur, ne matres & proximo & hominum mediatorem tam vili pretio im- fanguine filiis facrificandis conjuncti, ex eo« piiffime vendidit. Títulus honoris, quo gen« rum clamoribus, uluiatibus, & gemitibus in- tium Apol(tolus in(tauratorum orbis donat, is auditis contriftarentGr, harmonicos folebant eft, quod fit Deum inter, & homines feque- excitare organorum, cantüum, tmpanorum; fter: Mediator Dei & bominum Homo Criftus tübàrumque ftrepitus, qui horribiles infans gefus, inquic; r. Tim. 2. $. Hoc ille in crucis tium illorum ftridores penitus abforbebant, arbore adminiftravit , ibi extincCta omnis ini- adeo ut nec quicquam audirent, Eodem pa« micitia, & pax pretio fanguinis illius conftae riter artificio ferpens ille aftutus utitur circa bilita. Quid vero fceleratus difcipulus egit? peccatores: ne ehim hi ad confiderandum Magiítrum fuum indigniffime, quia minimo miferabilem, in quo degunt, ftatum mentem pretio vendidit, mediatoremque Dei, & ho. füam applicent, eosdem voluptatum, delicia- minum, in manus fanguinariorum hoftium il- rum,gaudiorumque mundanorum blandimen. lius contradidit, ut probrofz crucis pcenali tis totaliter occupat: Tenent tympanum & uncino laceratus, turpem vitz faceret inter cytharam, gaudent ad fonitum organi, du« fupplicia claufülam. Hoc fuit maledi&ti Apo- cunt in bonis dies füos, & in punCto ad infet- ftoli nefarium crimen.. Quz veroillus poena? na defcendunt, Ea, quod fufpenfüs crepuit medius. Pendu- IX. De talpa fcribunt naturales Philofophï, Idem difa, lus ex arbore, rupto ventre crudelia, foeda, quod intra terram cceca vivat,eaque paícatur, 5: n. 3. ii a ab & fztida tota profudit Vifcqra- 'At fi hoc il- &nutriatur,oculos autem fuos nunquam ape- riat Pa $20 Jliblietbece . Matualis : Concionatoriee fit Dominus: Quid fecif?i boc , füper pettus tuum riat, nifi quando moritur. Certe in ordine ä ad explicandum impii peccatoris conditio- gradieris , terram comedes cunttis diebus. vita tud. Gen.3. V. 14.. Sed quare hunc primi (celeris nem , nulla poteft in medium adduci aptior fimilitudo ; hic enim nd imitationem ferpen- folicitatorem, qui blandiloquentiz fuüz leno« ä ciniis primos peccatores in culpam impulit; tis infernalis patris fui (vos ex patre diabolo t eftis, & defideria patris veftri vultis perfice- tali.poena multavit, ut per terram fecundum re) terram commedit omnibus diebus vitz pe&us reptaret, & folum pro victu tenuem füz: ftatuerunt eculos fuos declinare in ter- pulverem haberet? & cum in vidtu decernen- ram: conglutinatus eft in terra venter eo- dum ejus füpplicium effet, cur magis ad ter- rum . ipfoque fapiente teíte, cxci fünt; ex«- ram,quam aliam quandam rem vilem come- czcavit enim eos malitia eorum; in articu- dendam damnatuus fuit ? Ad. hoc reípondet — — ( 9 Y —* —— lo autem mortis aperiunt oculos fuos , nun- Au&or, quem dixi, libri de Parad. part. 1. quam in zternum in tenebris illis infernali- Pulverem comedes omnibus diebus vitz tuz, bus claudendos. UndeS. Gregorius Magnus nempe in pulverem redegifti primos parene ait: Oculos, quos culpa claudit, pcena ape- tes, pulvere igitur vefceris tota vita, . Poena, rit; tunc igitur, quantumvis inviti, diftindte quam primis parentibus pro fuz. przvaricae videbunt, & intélligunt omnia peccata fua, tionis merito Dominus inflixit, fic habebat: Pulvis es , & in pulverem reverteris, Ybid. v. 19. quibis tot annis Creatorem & Salvatorem fuum offenderunt; qui tamen tunc Salvator Hec poena fuam originem duxitex transgref- fione, in quam veterator ferpens Evam, Eva ipforum non erit, utque cujus juftiffima fen- tentia fuerunt ad sterng perditionis bara- conjugem füuum Adam pertraxit, de vetitac A m — Gd ia a — WUM . — uG —b W autem arboris fructibus comedere fub certa thrum condemnati. Tunc five quis rapuit; five avare quzfivit, five injufte inimicus cue inevitabilis mortis mul&a interdi&um erat, idque his verbis: JDe ligno fcientie boni, & inali jusquam fuit, inquit D. Chryfoftomus, fi- ve quid aliud improbum defignarit; univer- ne comedas; in quocunque enim die comederis ex eo; fus peccatorum chorus defignatur, & ocu- morie morieris. Gen. 2. v. 17. ; Sed.accedamus lis fefe offerc, ftat ad rem, ut videamus, quam congruat conce- que acerbus conícientiae ptus cum argumento hujus capitis. Evam accufa'tor.. Y Damnum. per ferpentem, tanquam inftrumentum indu- xit demon, ut ambitiofía cupiditate confes Nyffen. m X. Cum in protoparentem noftram fíto- quendz deitatis vetitum comederet fructum. Phen, 1,1,machofüs judex pronunciaret, hanc illi poe- Male circumfpedta mulier recens nupto ma- €,7. nam inter alios denunciavit: /m dolore paries rito perfuafit,ut eundem deguftaret fructum, . filios ; Gen. 3. v. 16. velut aliis verbis dixií- qui poftquam illius precibus ceffiflet, folam fet:: Acerbiffimi erunt dolores, & vehemen- ex convivio mortem cum ipíe, tum uxor re- tiffimi cruciatus , quibus afflitaberis, quo- portavit, ex qua in pulverem ambo indecli^ X ties uteri tui pignora edere, & ad ufüram nabiliter convertendi erant. Qmnem- hanc Bafil S. lucis communem eniti voles. Bafilius Seleu- illis tragoediam dolofus ferpens íuis officiis leu cienfis ea facri textus verba fic illuftrat: Tu, adornavit. Dicit . nunc Dominus - cum fer- 3« F- orat, cum fru&u interdi&to te non abítinueris, fru« pens eo deliquerit, quod fuit folicitus inci» &u uteri tui mifere cruciaberis. Mortalium tator, ut homines verterentur ia pulverem; viventium erumnofz matris prima culpa ea fi etiam deinceps tam veneno(z beftie cibus liden fuit, quod ad vetitam arborem manum cue non aliis, quam pulvis, ut palam fiat, quod pidam prelicenter extendit, tujitque de fruttu Deus parem fceleribus inferre poenam (ciat, illius, 6 comedit. Gen. 3. 6. Quod filii vocene & ad eum modum punire hominem , quo ab illo offenditur. tur fructus ventris, id facrarum literarum in pulverem xredegifti trita phrafis habet. — De fruttu ventris tui po- primos parentees, pulv ere igitur vefceris to- ta vits. $ nam fuper fedem tuam ; ajebat ille Pfal. 131. v. I 1. Et beata Elifabeth Mariz : Benedittus -XH. Admir anda fuit olim divitisi Epu!onïs Ibid, obfecratio, qua ex ardenti poenz füz ftaeno fru&tus ventris tuis Lucg 2. 42. Sunt alia pre- terea fine numero loca, ubi tali nomine do- Abrahamum interpellavit ; Guttulam aqua nantur liberi. Ut ergo intelligerimus, in eo nonnifi unicam,ad inflammate linguz refrige- quemque ple&i, in quo deliquit, & ex ferro rium fupplex depofcebat. Oratio ejus taiis erat: Pater Zlbrabam, miferere mei, & witte La« culpz ab artifice Deo cudi gladium poenz, idcirco hec nobis do&trina in primo fuppli- zarum , ut intingat extremum digiti fui in aquam, Cio, quod de prima peccatrice fumptum, tra- ut vefrigeret linguam meam; Luc.16. v.24.. O! dita fuit, & falutare illud documentum da- in quantam miferiam, & penuriam reductus tum! non quoniam in arboris vetitz fructu fuit homo, paulo ante tam fplendide, & laute eccavit, in füi ventris fructu, hoc eft, filio- vivere,atque epulari folitus ! Extremum Laza» rum difficili partu poenas luit.. Cum fru&tu ri digitum implorat,deciduamque ab illo ftillue interdic&to te non abftinueris, & fructu uteri lam aquz petiitqua lingug ardorem vel non- tui mifere cruciaberis- nihil mitigaret, quo intolerabiliter afflictabae Nyll'. h9. XI. Non intempeftive etiam huc veniet tur. O quam fübtile,& commodum eft thema: €. 8« quzdam Moyfis Bar-Cephz obfervatio, qui ti noftro, quod in hanc rem beatiffimus Papa Ícilcitatur, quid myfterii fübeffe poffit fuppli- Gregorius excogitavit ! Islib.18. moralium c. cio, quo Deus Protoparentum noftrorum fe- 15. fic fcribit: Videmus in verbis divitis ex ul- ductorem caftigavit: illud his verbis expref- fübtiliffimo Deiiudicio,. quam digna tali c p C0 Mitulus C'XIV Peccatum, - H 821 ^ v peenarefponderit. Ágente namque inopia minus fcecunda effe, [cilicet, ut ne diu in fd- : illic usque ad minima petenda compulfus eft, P bolc vivant, que vivere diu alia non finunt. qui agenta tenacia usque ad minima neganda XIV. Peccatum quidam fimile effe voluntidem $. a, j pervenit. Quid retribui fübtilius, quid diftri. particulz negationis, non, quz, ut logicorumin Domin, &ius poteft ? Diligenter confiderandum fecre- axioma habet, eft malignantis naturz , quia, 3- Quadr. - tumDei judicium;quo in divitem illum epulo- quidquid poft íc invenit di&tionis, deftruit ;- fic là nem animadvertit, quando tam inopem fecit, quisquam prudens, fapiens,fan&tus,folitarius, - ut inter ultrices flammas unicam folam, nec & plurimis aliis virtutibus excultus, utomnia. , aliam,quam aque guttulam poftularet. Quam-. hzc illiornamenta detrahas, quid fa&o opus ? obrem vero tali lupplicia addictus fuit, ut À capite omnium encomiorum, qus in illam à unam aquz guttulam anhelus peteret,& con- congeffifti.unum non ftatue;ita illa elogia pror- j fequi non poffet? Attentis oculis legite, qua fum abolevifti,utilleequem antea a tam multis la apud S. Lucam dives, & avarus epolo pauperi commendaíti;jam non prudens (it;non fapiens, Lazaro faciebat, cum ad ejus fores fame tan- ] non fanctus, non folitarius, quia negatio (quz à tum non enectus jaceret. Jacebat ad januam ejus. eft illius infignis malitia) omnia corrumpit, ac cupiens [aturari de wicis,que cadebant de imenja divi- deftruit, quzcunque poft fe invenit. ! tis, C9 nemo lii dabaty ibid. v. 20.31. Tam impor- - K V. Cicero dicebat, vitam jufti debere effe tuna, & molefta e(uriss ulcerofum infeftabat : inftar carminis, cui fi vel Syliaba defit, autex- Lazarum, ut latratus & exactiones immanes erret, exfibilaris: nihil accedere (uperfluum : H inanis ventriculi, folis micis fortuito relictis, veríui,nihil decedere neceffarium debet ; tan- ante meníam avari divitis delapfis compeícere tam requirit res ifta integriratem & equita- vellet, & neque tam facile, tenueque, & para- tem. Talis dcbet effe vita jufti, fit quispiam bile famis levamen illi quisquam ferret. Dicit amans aliorum, fit patiens, fit frugi, fit dives nunc Gregorius. Notate milii hic magnitudi- virtutum, uno peccato evertere omnem illum nem fapientiz omnipotentis Domini, & jufti apparatum poteft. ]udicis, quomodo divitem epulonem eo tor- XVI. Quadrat huic prop ofito illud þc"ju/s- Ibidem, queat, quo peccavit. llle noiebat occurrere dam Sandti emblema;quo ille pro con(iliorum, naturali defiderio, quo ivi(er Lazarus fuam di-. fuorum, & rerum, quas animo defignarat,infi- rz famis duram neceíüitatem micis decidui gnibus utebatur: eratque brachium preferens panis depulfam optabat: Luat ergo tantam gladium,quod detruncabat íe ptem capita Hy-s inhumanitatem fuam expectatione, & expeti- drz Herculez,cum hac adícriptione. Autome. tione ftillula aquz, & nunquam obtineat; ut nia,aut nullum; Commodum eft caufze prefene vel hinc liqueat, num (apientet füpremus ju- ti emblema ; ferpens enim; ut ferant,quo eum dex noverit difponere, ut ex ferroculpz con- Hercules depugnavit, fepticeps erat; quem ut flecur gladius poenz; hoc eft, ut affligatur gut- expugnaret, neceffüm erat omaia uno ictu (1- ta aquz petitz, neque impetratz, qui deliquit mui demetere capita;s nam cum unum folum mica panis poftulati, & non conceífi. Quam amputabatur, ex illo alia feptem renafcebaa- digna tali culpz;pcena re(pondit! namque ille tur. [taque fortifimus Hercules fz ptem capita usque ad minima petenda compulfus eft, qui ejus fimul defecuit, & fic de Hydr a triumpha- hucusque ad minima neganda pervenit: quid vit. Hoc propofitum habere debet homo Cihri- retribui fübtilius, quid diftrictius potelt? ftianus, & curare , ut aut omnia flagitiorum Ibidem. XIII.In ipfis adeo brutis animalibus reperie- monítra obtruncet,aut nullum expugnaffe pu- mus, quo thema noftrum conítabiliamus, de tet ; nifi enim omnia peccata capitalia fübigas, quibus patientig Sponíus [ob dixit, ut iis non- nunquam exibis victor; nam fiunum folum re- nunquam pro magiftris,& vitee moderatoribus liquum facias, id te füperare,ac dejicere potes utamur, inquiens: Znterroga jumenta s 65 doce- rit. Inquam rem dixit $ Dorotheus doátrina. bunt te: Job. 12. v. 7. Videamus ergo, quid 11. Si unicam tantum pa(fionem anima habi- phoenix nofter Bafilius dicat: deiis animalibus, tuatam habuerit, ex ea fubjecta jam hofti mo- ltid quaz de morte vivunt animalium aliorum. Ani- ra etiam minima, in captiviratem duceretur. . malia; qua fanguine gaudent, & quz aliis exi- XVII.. Alexander Magnus Callifthenem ; Ibidem, tium adferunt,certum eítlonge minus fcecun- quod illius vitam reprehenderet, turpiter ob- da effe 4 quapropter leonis vix lezena mater truücavit. Fuit Callifthenes Philofophorum evadit. Hacille homil. 9. in Hexam. Atquid fui fzculi facile fapientitfimus. ac modefliffi- latentis myfterii habere poteít,quod animalia, mus. lllud ergo Alexandti fa£tum, cum ex- qu& venatu & cede vivunt, aliorum anima- penderetSeneca qq. natural.].6. Cap.23.dice- lium,& vitali fanguinis alieni pafcuntur liquo- bat: Hoceft Alexandricrimen eteroum ,quod re, eo ple&untur fupplicio, ut raram habeant. nulla virtus, nulla bellorum felicitas red i imet, propagationis fuz fpeciei (ructum, quem na- quod unum omnibus, quz in illo funt illuftria, tura tam ardenter defiderat? In promptu obfufcandis fufficit. Nam quoties quis dixerit: caufa eft ea, de qua hic agimus, quod videlicet occidit Perfarum multa millia, idque militum Dominus ea re nos vult docere, quod eo foleat pene paucorum opera, opponetur: Ec Calli- illi uti ad vindiam , quo peccans utitur ad. fthenem occidit,cujus internecionis umbra toe. culpam, id quod in ipfis adeo brutisanimanti- tam triumphorum illius lucem,& gloriam ob- busobfervat, ut propterea illis non permittat fcaret. Majus eft hujus flagitii pondus, quam longam pofteritatis fucceffionem;qua aliis ab- omnium virtutum. Quoties dictum erit: oc- breviant vitam,ut producant (aum. Animalia, cidit Darium, penes quem tunc magnum re- que aliis exitium adferunt, certum eft; longe gnum erat, opponetur: & Callifthenem occi- R. F. Lobn. Man. Bibl. Tom. LI. 1111 dit: * 8022 publiotbece Manualis ! Concionatoriee dit: iíta occifio tanti illius triumphi mors XX. Didacus Stella de peccato fequentem Did. Stelle habet confiderationem: Vipera non inficiturin & 11 erit. Quoties di&tum erit: omnia Oceano te- pus vicit, ipfüm quoque tentavit novis claffi- fao proprio veneno, nec bafilifcus, nec aliquis ^"^ alius ferpens, nec quidem beftiz fuo proprio bus, & imperium ab angulo Thraciz usque ad ä Orientis terminos protulit, fic, ut nullum ef- veneno interimuntur : at vero peccatum ita & naturg eft, ut füa pro- fet regnum, quod non invaderet , & occupa- peffimz conditionis, ret; non aliqua natio, quam non fubigeret, pria fübjecta perdat ; & deftruat : Apud Ifaiam Il hh : illa dicitar: Callifthenem occidit, & quid dicitur: Ova afpidum ruperunt: qui comederit de ooibus eorums snorietur, 9 quod confotum eft, erum- omnia, quando una Callifthenis obtruncatio perpetua Alexandrum fzdat nota; vel fi il- pet in regulum. Porro ova afpidum exteriorem fpeciem habent pulcherrimam, valdeque pla- lis multo plura, & memorabiliora preftitiffet, omnia licetantiqua Dacum,Regumque exerm.» centem :,at vero interius venenum contie nent peftiferum, & ex iis, dum fota funt, a Fp ï.- la tranfieret, ac füperarit, longiffimoque poft Íe inter des egrediuntur; Ita quoque voluptates, & vallo reliquerit; nihil tam magrum delitie mundanz & carnales, appetitibus no- erit; quam fcelus Calliftenis. Hinc videa- mus, quanta fit unius peccati malitia, quam flris quidem placent, (enfuüsque carnis re- violentum illius venenum, cum Seneca puta- creant,& oblectant, cum tamen animg & cor. rit, unicum folum fat fuiffe obliterandis om- pori necem & azrumnas inferant zternas. $. Dont". nibus Alexandti triumphis, quos magnitud*- XXI. Olim in monte Ephraim certus qui- Manfi difc. 8- n. ge ne animi, brachii robore, & induftria ingenii dam vir nomine Micha habitabat, qui fabrica- 1501 Junic. I,Z" ; eonpená. fibi paravit: Nihil tam magnum erit, quam tum quoddam a fe idolum, in capellam quan- g. Theol í dam collocarat, atque ad idem debito cultu fcelus Callifthenis, $, Anton. "XVIIÉ. Per peccatam occ idic homo ani- venerandum przdivite ftipendio Levitam quendam , qui ei miniflraret ,, conduxerat. p. 1. tit. 5. mam füam; ubi nota, quo d peccator affimi- € 1, $. 15. Jatur mortuo propter tria. Primo propter con. Accidit autem, ut nonnulli de tribu Dan in ilem effectum, illis finibus circuivagarentur milites, armata fimilem defectum, propter fim * ropter (imilem alpectum. Primo corpus manum domum viri illius ingreífi;ut tanquam in regione illa prorfus peregrini, de via, quam diftemperatur; Secundo infirmatur; Tertio moritur; Quarto portatur extra domum; inituri effent, ab iplo informarentur, conjecto- ue oculo ia predi&um idolum; quod pretio- Quinto fepelitur ; Sexto a vermibus confu- mitur. lílo modo anima primo diftempera- fum erat , illad uaa cum ornamentis , facer- tur, per tentationem & cogitationem de pec- dotalibus füttulerunr, reclamantem vero Le- [? m vitam, ne fe illis opponeret; tribus fuz facer. cato; Secundo infirmatur, per comitan dele&tationem : "Tertio moritur, per coníene dotio provifum fecum duxerunt; Micha au- Q- tem domum reyertens, furtumque idoli fui fum: Quarto afportatur, & elongatur sbh minibus, per culpze fuz abominationem, & fübito notans, propero greffu milites infecu- tus eft, clamans & ejulans; Milites autem f& diffamationem apud homines: Quinto/fepeli- er tur, per malam confuetudinem , fimiiit ejulatus bujus caufam neícire fingentes, cum eum interrogarunt: Quid üibi vis? cur cla- enim, ut terra vel lapis füperpofitusonerat, & opprimit corpus, ut non refurgat; ita mala mans ? Qauibus defolatus Micha refpondit: Y Mafil Deos meos , quos wiüibi feci , tuliftis, C2 facerdotem, I n : confüetudo, qux eft quzdam mioles gravitfi- ma, opprimens, & incitans homines ad pec- & omnia, que babeo, €9' difcitis mibi, quid tibi e[L ? candum : Sezxto corpus mortuum a verrimi- Mira profe&to res hzc fuit, etenim hic Micha bus confumiior, & mens privata vita gratiz, nihil aliud perdiderat,quam partem quandam marmoris vel mercalli, id eft, falfam quoddam & verme conícientiz, delperationis & finalis corroditur , mordetur. fimulachrum, ex marmore vel metallo fabri- impcenitentiz, XIX. Mors facit corpus rigidum, fiigidum, catum,in quo Deum fuum venerabatur,ramete ldau-. fi revera d&mon honorem illum acciperet, & utridum,horridum,terreum;atque poudero- füm ; ifto modo peccatum mortale facit atri- tamen tam amare plorabatdicebatque,omnia & inobedientem fibi füblata effe, quz habebat: Et omnia, quz mam rigidam, & fuperbam, ad Deum; Frigidam per invidiam ; Foctidam habeo. Nos verorevera fumus illi, qui, quan- do per peccatum Deus nobis eripitur, feu a per luxariam ; Putridam per gule immode- rantiam. Quantumcunque homo fuerit ama- nobis recedit, vere dicere poffumus , Deum meurm, & omnia, quz habeo, amifi; Unde $. bilis,pulcher,& delicatus, ftatim poft mortem erit horribilis, turpis, & abominabilis, & a Seraphicus Francifcus dicere folebat: Deus communione hominum feparandus; fic anima meus, & omnia ; tamen tantum abeft, ut pro- rmofa vide- pter hoc lamentemur, & ploremus, ut potius ante peccatum pulcherrima & fo tur, adeo, ut de illa dici poffit ill ud Cantico- lztemur, cüm male fecerimus, & exultemus. ég ina- Porro Michz invito fictum hoc numen fübla- rum quarto: 7ita pulcbra ef amica mea, cula non efl in 165 fed per peccatum fpolia- tum fuit3 nos vero facimus, quidquid poffu- mus, omnemque indu(iriam adhibemus, ut tur gratuitis, & vulneratur naturalibus; fit fcetida, & abominabilis coram Deo; ut dicat illud amittere valeamus , fiqguidem multis cum füdoribus & moleftiis peccandi occafio- illud Ezechielis 16. Zbominabilem fecifli decerem T tuum. Ec tunc per peccatum anima mifera fe- nes inquirimus, ut vere dicere poíTimus: Laf Qine fati fümus in via iniquitatis, ambulavimus paratur acommunione fidelinm,& ab amicitia Dei, & Angelorum bonorum. Prov. 14. Mi- vias difficiles : ceterum vero nemo infinitum hoc bonum,id eft, Deum nobis eripere potelt, faros facit populos pcecfztzzrn. ' L 853 lDd h ï | SULIT nifi ultro, citroque volentibus,ac proinde fan- feque inde habituros effe meritum falutis z« &usille monachus;qui jugi l(emper gaudio per- ternz; ita enim fcribit: Quid autem prodeft fufus confpiciebatur, gaudii fü! caufam edice- tenuari abftinentia corpus , (i animus intume- re rogatus, refpondit: Quia Chriftum a me Ícat füperbia ? Quam laudem merebimur de tollere nemo poteft. pallore jejunii, fi invidia lividi imus? Quid Jdem di, XXII. Eftcertum quoddam genus fulminis, virtutis habet, vinum non bibere , & ira, at- : 11.n. 4. Quod aurum fíacculo inclufum abforbet , & que odio inebriari ? h Confumit facculo exterius remanente , ficut XXV. S. Gregorius füper illa verba Jobi : s, Gregor. prius erat, fine ullo lzfionis veftigio. Idem Circumdedit me lanceis fuis, convulneravit lumbos ), 9. mor. quoque per culpam mortalein accidit animz; tmeos: acute obfervat, Prophetam non dicere : c. 9. hzc enim infenfibiliter thefaurum divinz gra- vulneravit, ficut enim loqui aliquando unius ï. tiz animz chriftiang eripi:z, ipfaanimain ocu- eft, colloqui vero duorum, vel fortaffe multo- lis noftris manente, ficut prius erat, adeo, ut, licet peccator ad ignem condemnatus fit im- rum; fic antiquus hoftis, quianosad culpam fine noftra voluntate non rapit, nequaquam mortalem, & extra gratiam Dei pofitus eft, po- lumbos noftros vulnerare, fed convulnerare, Ü teftati demonis fit traditus, nihilominus fzpe »i dicitur, quia hoc, quod ille malum fugaerit, . poft exfatiatos appetitus fuos lztior & jucuq- nos fequentes,& voluntate propria implemus, «Maláj,. . diorerit, quam unquam alias fuerit. & quali cum ipfo nos pariter vulneramus , qui . 8' n' Q.b .S. Bonav. XXIII. Simile peccatum eft facerdotii de- ad perpetrandum malum ex libero arbitrio du- , itie, 17 compend. 1.3.c.7. gradationi , quo fpectaculo nullum dari poteft cimur. Quoniam refpicere creditis illud a S, u&lg. , aneftius,aut lachrymabilius, qua eidem indu- Paulo nobis függeftum confilium : IVolite locum heo mentis facerdotalibus amidto , & calicem in dare diabolo ! Cyuisnam adeo reperietur incur- manibus portanti, hic ab Epifcopo e manibus fus,qui velin domum fuam,velinlectum füum, illius tollitur, ornamentis quoque & veftibus maxime veroin finum füum excipere, aut ad- facerdotalibus figillatim exuitur, idque ver- mittere velit ferpentem: Multo igitur minus bis, improprium indignitatis fuz expreffivis, admittet demonem: Et tamen quotidie vide- ä adhibitis; ac tandem juftiriv fxculari extra- mus, quod illi indulgeatur aditus, non folum " ditur , ut per fentent^m criminalem mortis intra (inum, verum etiam intra cor n oftrum. fupplicio pro merito adjudicetur, Sed eheu! XXVI. Idem San&us ex le ponendo textum [deml, 18. quam efít funeftior, & comparabilior degrada- alium Jobi : /4fpergatur intabernaculo ejus fulpbur ; mor. c.12, tio, qua anima ab zterno Pontifice Chrifto hanc fupplicii hujus redditrationem. Sulphur j ü in confpe&u totius curiz cceleftis degrada- enim quid aliud , quam fomentum ignis eft ? tür, dum opulentis defpoliatur gratiarum; quod tamen ficignem nutrit, ut fcetorem gra- . donorum, virtutum, & meritorum, omnium: ! vifimum exbalet. Quid itaque in fülphure, que àliorum bonorum operum ornamentis, nifi peccatum carnis excipimus? Quod dum ac tandem in manibus & poeteftate damonum perverfis cogitationibus, quafi quibusdam fce- relinquitur. Quid mirum igitur, fi eidem ani. toribus mentem replet , eterpa ei incendia ;n m in poteftate demonis relidtze,vires amplius preparat, & cum fcetoris fui nebulam in men- non fuppetant, eidem diabolo refiítendi ? te reproba dilatat, contra eam flammis fübfe- Manfilif, XXIV. Deusin libro Levitici Moyfi, quoad quentibus quafi nutrimenta fübminiftrat ;nam I2. h. 3. ferentes facrificia, precepit dicens: Offeret quia per fulphur fcetor carnis accipitur, ipfa |pro peccato fuo funile partem. Epbi deciimam , mon facri eloquii hiftoria teftatur, quz contra So- Tnittet in ea:n oleum, nec tburis aliquid iponet, quia domam, ignem & fülphur pluiffe, Dominum jro peccato eft. Porro, omnia hzc infigura con- narrat: Qui cum carnis ejus fcelera punire de- ä tingebant illiss nunquid enim de bobus cura crevitfet, ipfaqualitateultionis notavit macus eft Deo ? quid intereat fapientiz illi inctea- lam criminis, (ülphur quippe foetorem habet, tz ejusmodi ritus , & minutias pro oblatio- ignis ardorem; quia itaque ad perverfa defide- nibus faciendis przfcribere, nifi in illis latuif- ria ex carnis foetore arferant, dignum fuit, u£ í fet aliquod inyfterium, animabusque utile & fimul & igne & fülphure perirent. " E ; falutare documentum ? — Porro quod in hoc XXVII. S. Antonius Paduanus ait: Quin- S. Anton. facrificio pro peccato faciendo , exclufüm que porticus fünt quinque confiderationes, f.6. poft fuerit oleum, hujus ratio facile intelligitur, quas debet habere peccator : debet enimcon- Dom. 1. quíia cum per oleum denotetur lztitia: ( un- fiderare majeflatem, quamr offendit : i peccave. Quadre- h xit te Deus tuus oleo lxtitiz ) minime con- rit vir in virum, placari potef? ei Deus, fi autem in veniebat oleum , quia quando de peccati ex- Dominum peccaverit , quis orabit pro eo? 1. Reg. piatione agitur, compund&tio potius, & plan- 2y. Maculam, quam contraxit ; Quid epim Qus requiritur? At vero quamobrem etiam tam foedum , quam peccatum ? Jer. 3. v. 2. L incenfüm , quod orationis e(t fymbolum, ab Leva oculos tuos indire&um » €9 vide, ubi non pro- oblatione facienda rejicitur ? Oleafter no- Jtrata fis.. Bonitat?n, quam contempfit: Rom. dum hunc folvit dicens : Si enim per thus 2. V. 4« n divitias bonitatis ejus , é$? patientiee orationes intelligas , deprehendes , quam &j lenganimiütatis contemnis ? — Gr'loriam , quam egre ferat Dominus bona malis involuta. $. amifit, PC 108. v. 18. Noluit benedi&tionem , $. Hieron.Hieronymus in epiftola quadam ad Celan- && elongabitur ab €0.— Penam , quam promeruit l2.6p.2:tiam , multorum reprehendit errorem, qui &ternam, Matth. 23. v. 41. Difcedite a. mes multa bona opera, cum conf(cientiz &i re- maleditti, in ignem eternum. moría gravis peccati conjungunt , perfua- XXVIII. In Apologe quodam de ericios. Chryf, dentes fibi , illa quoque Deo placitura effe; dicitur, quod fpinis toto corpore refertus , in, c. 14. R. P. Lobn. Dibl. Mas. Tom. 1. lii ii 3 cum lfais, ^2 8 r 4 Dibliotbece. quuatzs- Concionatorice turas, in eandem. domum immït'tant ; qui cum fe velut in rotundum quendam, & par- vulum globulum confítrinxiffet , a diverfis tandem fores domus intus aperiat, per quas animalibus locum fibi in eorum cavernis in- commode ad depredandam domum ingre- dulgeri petierit, eo quod venatores fuum la- diuntur. Eodem quoque artificio latro in- fernalis nobiscum frequenter utitur, ut do- tibulum totaliter deítruxiffent; At vero eum apud omnia petitionis fuüz paffus effet repul- mum animz noftrz omnibus fpiritualibus do- fam, adeo blande fe apud vulpem infinuare norum, gratiarum, & meritorum thefauris, novit ,. ut de nulla (ibi inferenda moleftia fe- qux coclo comparando congregaveramus , cura, eum fic intra fe contractum hofpitiolo defpoliare poffit. In Apocalypfi quidem Deus fuo exceperit; poítquam vero ericius vulpis ipfe dicit: Peniam ad te tanquam fur : melius foveam ingreffus fuiffet , paulatim adeo fe autem verba ifta inimico generis humani ad- dilatare coepit ; ut fpinz vulpem pungentes aptari poffunt , hic enim , ut nobis in tene- eandem foveam fuam egredi, & derelinque- bris ignorantiz & cecitatis conftitutis , coe- re coégerint ; Exqua fabula utiliffimam quan- lum & falutem zeternam furando eripere pof- dam ncbis elicere moralitatem licet, quz; ni fit, diligenter attendit, ad aperturam malz fallor, ab Ifàia Propheta tacite infinuata fuit ; alicujus noftrz propenfionis , per quam po- nam de anima quadam Deo rebelli in fenfu ftea modicam quandam venialis culpz intro- morali differerens ait: Ponam eam in po[[e[io- mittit fuggeftionem , v. g. alicujus verbi in- nemericii; enim vero dzemon fe ex multis ani- honefti, incauti obtutus , vani geftus , vel mabus perfectis exclufum videns, ab iisdem blandz alicujus falutationis ; fingula enim parvulum (ibi in corde ipforum aditum indul- ifta ei füfficiunt, ut portam cordis ad dele- geri poftulat, blandam illis ingerendo függe- Ctationem. morofam, ad defiderium, ad con- Íftionem , appetitui noftro confentaneam , v. fenfum , ac denique ad opus aperiri faciat, g. voluptats fenfualis, honoris, gulz, vel al- & (ic mifera anima omnibus bonis fuis. exui- Nd, f terius fimilis; & (i contingat primos hosce tur & fpoliatur. motus ab illis recipi , & per aliquam indul- / XXXIl. Peccatum,. tefte S. Bonaventura, s. Dponav; Vic apt Maefi il tam moram blande tractati , mox ipfe pro eft (icut falfitas in panno , nam ficut merca- in dizt. $3 obtinendo in peccatum confeníü ftrenue la- tor de falfo panno non oftendit emptori me- fal. tit. borare non ceffat, donec impetret, quod in- dium, neque finem, fed tantum caput ; fic !* € 2 tendebat, hoc pa&to, inquit $. Chryfoftomus, diabolus , qui eft mercator peccati . oftendit fi introierit, cuncta dilatat, & amplificat, illi fatuo emptori folum caput panni, id eít, de- enim duntaxat initiis opus; fi vero nactus lectationem culpz , non medium, id eft, re- fuerit initium nocendi , omnia fibi ipfi fuopte morfum confcientiz, vel fi N ingenio veftigat & amplificat. nam gehenng. nem, id eft, | pos- iManfi diic, XXIX. Cancer marinus, dum oftreis & C OLNIE EPT u 4 D. 9. conchyllis venando infidiatur, a naturz ma- JDe peccato wveniali. $ JDamnum. ifterio hac preditus eft proprietate , ut ad oc, ut oftrez compos fiat, occafionem ex- . XXXII. Didacus Stella ad noftram in ftru- m&. Stell, fpe&tet, qua illa fuam aperiat domunculam, Gionem ita fcribit: Cavendum efít diligen- in c. 3. in qua latet, mox enim ut hzc aperitur, ipfe ter a prioribus peccatis, nam licet parva ti- Luc. fübito quendam ejus labiis interjicit lapillum, bi ia principio videantur, paulatim , & fen- vel lignum, velaliud quid (imile , ne totali- fim in graviffima incides, & in profundum ter claudi poffit, & hoc adhibito artificio in- malorum, ideoque Ecclefiafticus ait: Tanquam a facie colubri fugé peccatum. Videbitur tibi greditur domunculam , & oftream devorat. Serpens erat callidior cunQtis animantibus parum commendaffe fugam peccati , fiqui- terrz , id eft diabolus, hic enim animz no- dem non dixit: Fuge peccatum tanquam ab ftrz, quam Redemptor nofter margaritz (imi- unguibus leonis, aut tanquam a tigridis den- lem dixit, indefefle infidiatur, hic igiturmox, tibus , aut tanquam a facie draconis, nam ut cor noftrum, quod myfíticum quoddam eft coluber parum veneni habet. Intelligit hic LY hi conchylium , creaturis aperimus , in iisque Ecclefiafticus parvum peccatum , a quo fu- CI 4. To! affectum aliquem inordinatum exponimus, gere debet. Quare? quia Ifaias dicit cap. ;4. hac occafione bene uti fciens, per fuggeftio- quod ex radice colubri egreditur regulus. Bafïli-. nes , blandimenta , & illecebras fuas , tan- fcus inter reliqua animalia venenotiflimus tum efficit , ut fenfim & paulatim animam eft, & adeo malus eft, ut folo intuitu homi- ingrediatur, ejusque poffeffionem capiens ; nes interficiat , atque ideo per illud intelli- inzítimabilem illam devoret, aut deprzde- gitur graviffimum omnium peccatorum. Fu- tur gemmam, de qua facer textus ait: /nven- ge igitur a parvis, & a prioribus peccatis, ne forte oculis Bafilifci interficiaris, fiquidem ex ta una pretiofa margarita , abiit, &5 vendidit omnia, qitæ babuit, ég emii eam. parvis peccatis graviffima oriuntur. In ZEgy- ptum mifit Domipnus Cyniphes, quz mufcu- Klem n.4. . XXX. Latrones magis experti hanc habent Maf a confüetudinem, ut, quando domum aliquam lg füunt parv&, at poftea magnas mufcas mi- 51 h dire&e & immediate ingredi nequeunt, ne fit; ut inde intelligas, poft parva mala ma« , dejiciendo portas, veloftia, aut aperiendo jora fubíequi. XXXIII. Re fert Olaus,quod, dum avis(quæ-- Olaus fene(tras ftrepitum faciant , qui illos in auri- bus incolarum prodat , parvulum quendam dam in Suecia in cel(iffimis montibus Doffri- Mag. l14« aftutum , & ad hoc edo&tum juvenem per nis den(iffima nive contedris volitaret;contige. €- 15- crates ferreas, vel alias modicas domus aper« rit, ut alarum füarum concuflione aliquantu- lam ä d arus aE — Tüwus CX1Z. Pecatum. 825 j j lam nivem commoverït,- quz fuper aliam ni- nes canabinis minime cedentes. Militia eft ja vem decidens, eandem fecum raptabart, do- vita bominis fuper terram, in qua inimicus infer- la nec tandem magis, magisque adauctz nives nalis , munitiffimum animze juftz fortalitium la in vaftam quandam molem, & veluti montem ftrenue impugnat, quia vero huicad deducene " niveum excreverint, quz ingenti cum impe- das in fuggeítos tormentarios machinas fuas ) tu deorfum cadens, omniaque obvia faxa & peccatorum gravium & mortalium validiffimi ligna fecum raptans, in caíftellum quoddam rudentes defünt,ideo peccata venialia,leviali- cecidit, ad radices di&ti montis fituatum, ejus- cet, inftar capillorum eousque multiplicare fa- 5 que znuros, domusque cunGtis caftelli incolis tagit, ut exinde rudentes, validique ad promo- interfe&tis, in terram proftravit. Quam hifto- vendas machinas íuas fünes fiant. riam credibilem effe exi(timo, cum factum, XXXVII. Quod Abfolon comam nutrie- t quod in earefertur, non (itimpoffibile. Et ve- Iþid. ft. 8« rit, quod eandem eodem, quo aurum, pretio ro ficut caftri hujus.totalis deftru&io, & tot vendiderit, quod ele gantem adeo & fpeciofam hominum inibi habitantium (trages, a modica in capite füo capillaturam portarit, foli vani- nive per volitantem avem in montis vertice tati attribui, adeoque parvi zftimari poterat ; commota fuam traxit originem, ita. quoque & tamen videte, quispam hujus capillaturze multz civitates in periculofas fzpe redigun- ejus finis fuerit. Ait enim facer textus : Zrci- tür faCtiones & fchismata, & per flrages & dit, ut occurreret Zdbfolon fervis David, indens mulo; inteftina ac irreparabilia bella totaliter defo- cumque ingve[Jus fuifet mulus fübter conden[am quer- lantur ; & fiin harum irreconciliabilium ini- cum €? magnam, adbefit caput ejus quercui, & illo micitiarum inquiratur caufam, omnes hasce fü[penfo inter celum €3' terram, mulus, cui infedevat, calamitates fepe ex unico lafcivo afpectu , vel pertranfioit. Hocque modo ex capillis fuis ad verbo pungente & contumeliofo, fuam traxií- quercum füfpenfus, tribus lanceis perfoffus fe originem deprehenditur. fuit. In quo facto Deus nobis infinuare vo- RiCh. a Sl llud Nabucho- XXXIV. Debetnosíemperi luit, quod, dum capilli, id eft, peccata levia $ Dony Vi&. apud donoforis fomnium, & cautos reddere, & foli- multiplicantur, ipío permittente fiat, ut in in dlæt- anfi dic. ciros eficere; vide, obfecro, ( titi 3. n. 35. vifionis ejus fta- peccata mortalia incidamus, ideoque tandem tuam, vide, inquam, a quanta fuüblimitate in- in patibulo infernali füfpenfi hzrere cogamur. 31.6.2 cipitur, & in qualem tandem finem deducitur. Verum quidem eít, quod cor ejus tribus lan- Szpe videmus aliquos, quibus aliud in vita fua ceis transfoffum fuerit, hoc tamen infortu- transacta non fuit ftudium, quamutin virtuti- nium capillorum füorum culpa ei accidit ; bus & perfectione chriftiana proficientes quo- Licet enim fola peccata mortalia mortem ho- tidie vitam agerent integerrimam , optimis mini eternam adíciícant, attamen hoc homie moribus decoram, exemplarem, & zdificato- ni ut plurimum contingit in poenam peccato« riam , poftea nihilominus horrendum in mo rum venialium, quorum emendationem fo- dum;, quafi de coelo in coenum, ut S. Bern. ait corditer neglexit. fuiffe prolapfos. At vero quinam terribilis il- . XXXIIX. Corneli usa Lapide ait; vcrb;u illä;'Corn'el. ii fl . lius naufragii Ícopulus extitit? Quisnam aries Ecclefiaftici : Qui [pernit modica ; multis accom. in c. 19« 16b autquanam machina fuit,qux ingentem hunc modaripofle,ut ftudiofo, qui parva negligit, in Eccl- l Coloflum in terram mi(crabiliter proftravit ?. Ícholis & ftudiis, paulatim decidet, nec ícien- "hfail]us eft lapis fine manibus , exiguus lapillus, tiam acquiret, fed perdet ; infirmo,qui morbos id efL, unicus impudicus afpe&tus idipfum fe- modicos negligit, incidetin majores; militi & Cit ; unicum verbum exirz paíTione prolatum Capitaneo, quiparva in bello negligit, paula«- inteftinum aliquod & inveteratum odium par- tim decidet, feque & exercitum perdet; Pa- turire przvalet. Statua, quz ex auro incipit, trifamilias, qui parva familie damna negligit, inquit prefatus Richardus , & in teftam defi- decidetin magna; Mercatori, qui parvalucra nit: puto, quia nemo repente fit turpifTimus, fpernit, amittet majora unde mercatorum di- fed qui minima negligit, paulatim defluit. tefcere fatagentium hoc eft axioma: Nullum Fab. Juft. XXXV. In occidentalis indiz infüla,Ifabel. lucrum quantumvis exiguum negligito. I[dem € 4« Tob ]a dicta, minutiffimi infeCti genus inter arenas fibi prefigat mercium fpiritualium, id eft, vir- na(ci ferunt, quod Ninguam vocant, id poft- tutum, meritorum & coronarum cocleftium .quam pedes incedentium invaferit, intrans di- mercator, ut ne minimam quidem augendx j gitorum ungues, & cutem, vix initio fentitur, virtutis, mériti, & corong occafionem amit- attamen nififtatim crebra lotione & fcalpro in- tat. Quocirca Patres paffim hanc fententiam terimatur, quidam in cute oriuntur folliculi,in adaptant peccatis levibus, qua(i dicant. Qui quibus maximalendium copia,ab eo generata, fpernit peccatalevia, & venialia, fenfim de- ita brevi tempore multiplicatur, ut cuncta ex- fluet, & tandem incidet in gravia & lethalia. cedens, nullum aliud deinde remedium relin- XXXIX. Videmusnonnunquam vaítum ali« Caífiodor, uat, nifi membri precifionem, aut uftionem, quod navigium, opulentis mercibus onu(lum,l. r. var. Manfidife, — XXXVI. In antiquislegitur hiftoriis, quod, explicatis undique, ventoque tumidis velis35 $.. n, dum ad transferendas ingentis magnitudinis Oceani undas tanta cum velocitate perer- & ponderis militares machinas canabini funes rans, ac fialas haberet, mox veroidem videbi« five rudentes deeffent, fceminsz loci illius ad tis navigium, adeo fortiter iniisdem undisim- communem parriz defenfionem, capitum füo- 4lJ mobiliter hzrere defixum,ac (i ad ejectam hze- rum comas unanimiter fibi prícindi fecerint, reret anchoram, & tamen hujus morofz ha« T $ ex iisdemque in locum rudentum ex canabe fitationis & defixionis caufa, eft parvulus qui- dam pifciculps, Remora communi nomine a complexo.gum, validiffimi confe&i fuerint fu- * - lii ii 3 Naue t 4 9257 Jlibliotbece Manualis Concionatorirz f Naucleris appellatus. Quis diceret;hunc piíci- lisnam vero hzc prarogativa, qua fan&tus hic culum tanta efle naturali vi przditum;ut in al- Propheta gaudebat, fuerit, ex fequenti S. Gre- to mari vaftum aliquod tam immobiliter, tan- gorii doGrina intelligere poffumus ; Hic enim toque tempore firmare & immobilitet fi(tere ita fcribit: Jufticia indutus fum, & veftivime; ;i poffet navigium? Quz ergo talis mora, inquit ficut veftimento. Veftimento utique, dum ve- Caffiodorus, ut in tantis tranquilitatibus ve- ftimur, exomni parte circumdamur. llle ergo locia necdum fuerint deftinata navigia? Cum juftitia (icut veftimento veftitur, qui fe undi- flellarum non mergentium lucidum fidus, ten- que bono opere protegit, & nullam partem di carbaía feftinantesinvitet , & aéris fereni fi- acCtionis fuz peccato nudam relinquit: nam; ï des,properantium nequeant vota terrere ? Aut ui in aliis aCtionibus juftus eft, & in aliisinju- ' forte incumbente aufítro, remigiisquejuvanti- ftus, quafi hoc latus cooperuit, illud nudavit, bus meatus navium Echeneis moríus inter un- necjam bona füntopera,qusz fuübortis aliis pra- das liquidas alligavit? Aut Indici maris con- vis operibus inquinantur. chz (imili potentia labiis füis navium dorfa fi- XLIL. Vide (xpe cymbala magna & bene- puito1. de xerunt, quarum quietus tactus plus diciturre- fonantia inutilia redacta , non quia in fruíta cemul. tinere, quam exagitata poffint elementa com- confracta fuerint, fed quia nefcio quo vulnere pellere? Stat pigraratis, tumentibus alata ve- fciffa, & perditareperiuntur. Durm, autem vis lis, & eurfüm non habet, cui ventus arridet. in eis inutilitatis caufam inquirere, et(i millies - Sineanchora figitur, fine rudentibus alligatur, eaundique circumluftres,non invenies,fenties tamen,fi pulfes,quia rauce fonant:nam fciffura & tam parvaanimalia plus refitunt, quam tot auxilia profperitatis impellunt. Enim vero ani- illa adeo fübtilis, & inperceptibilis eft, ut per- Vil5 ma noftra coclo poffidendo a Deo creata, & cipi, aut difcerni nullo modo poffit. Sic quo- pretiofo Chrifti fanguine redempta, inftar na- que fzpe videbitis virum zftimatum ab omni- vigii cujusdam, pretiofis virtutum, donorum; bus, tanquam eximia virtute & perfectione & gratiarum cceleftium mercibus onuiti;in hue preditum, juvandis animabus plane debitum, jus mundi mari magno explicatis & vento tu- aufteritate vitz, continentia, & folitudine fe inidis velis velociter progreditur, ut ad fortu- conficientem , cujus tamen vox in auribus Cictto! nata beata regni littora feliciter appellat, & Dei ingrata erit, nec tamen hujus difplicentise Tuíc. gq tamen fzpecontingitquod in medio curfu,per caufam, etiamfi ftudiofe inquiraus, invenire aliquod notabile tempus, firmiter fiftatur, & poteritis : licec revera cauf(a iilius fir, veloccul- Vit, at fetardetur, ut Deo fe conjungere, & ad por- ta quzdam illius faperbia, & prefumptio de .tum ardenter defideratum pertingere non pof- füi ipfius virtute & perfectione, velaliquain- fit, ideoque füfpirat & ingemifcens (xpe dicit: terius in animo deliteícens inordinata ambi» Heu mibi ! quia incolatus meus prolongatus ef? : quan- tio, vel alia fimilis paffio ; hzc enim fola ad do veniam , €9 appavebo ante faciem Dei? Üude- confundendam & deftruendam omnium ope- A nam vero faftidiofam hanc moram provenire rum füorum czteroquin virtuoforum & m exiítimas ? Nimirum ab unica Remora , ab ritorum harmoniam fufficit. XLIII. Siqua civitas contra in(idiantes ini- S. Gregor unico parvo pifciculo, id eft peccato veniali; idipfuüm animz noftrz navigio contingit. Ani- micos magno valletur agere, fortibus cinga-l. c. tur muris, ex omni parte infomni muniatur cu- maenim in poenam peccati venialis, non folum | per dilationem beatifice vifionis Dei punitur, ftodia, unum vero in ea foramen tantummodo immunitum per negligentiam relinquatur, in- quando jam eít (oluta a corpore, verum etiam quando adhuc corpori unita eft, retardatur, deprocul dubio hoftis ingreditur, qui undique exclufus videbatur, afcendit. Civitatemmen- nt $. Thomas de Aquino ait, ne prompte in s l Deum feratur. tis füzee , quanta munitione valiaverit Phari- S; Bern.' XL. Anima electa in facris canticis dicebat: fzus,audiamus. SJefunie bis im fabbatbo, decimas f. de Spit. Sj offium e/Z, compingamus illud tabulis cedrimis. do omnium , que po[fideo , cui premifit : Gratias flq&o.- ago tibi ($c. magna certe munimina adhibui ; Atvero quonam myfterio oftium illud folis ta- bulis cedrinis, non vero ex quovis alio ligni ge- fed videamus , ubiinfidianti hoftiimmunitum nere formatis occludi voluit? Pro refponfione 3 at foramen reliquit; quía non fum, ficut pubüicanus N Y notandum eft, quod lignum cedrinum folidum ifle ; Ecce civitatem cordis fui in(idiantibus per elationem aperuit, quam fruftra per jeju- ä fit & denfüm, necullas rimas admittat, nec ti- neas patiatur ; per oftium vero cor intelligitur: nia & eleemo(íynas clau(it. Incaffum munita fünt cztera, cum locus unus, de quo hofti pa- ij Ego [lo ad o[tium & pulfo. Vultigitur, utoitium N illud, id eft, cor compingatur ex tabulis cedri- tet aditus, munitus non eít. Gratiasrecte agit, tir nis, id eft; itaobturetur & occludatur diabolo, fed perverfe fe füper publicanum extulit ; ci- ne etiam per minimum quodvis peccatum eo vitatem cordis füi extollendo prodidit, quam abftinendo & largiendo fervavit, Victa eft per penetrare poflit : INo'ite locum dare diabolo. Audite S. Bernardum dicentem : Quid a te quzrit, qui abftinentiam gula, deftructa ventris ingluvies, tanta folicitudine te quzfivit, nifi te folicirum füperata eft largitate tenacitas. Quibus hoc PnQ ambulare cum Deo tuo? Hanc antem folicitu- laboribus a&tum credimus? Sed o quotlabores Chr dinem non facit, nifi Spiritus fanQtus, qui nec uno vitio percuffi ceciderunt ! quanta bona & minimam paleam intra cordis, quod poffidet, unius culpz gladio funt perempta! * lh habitaculum patitur refidere. XLIV. Chrif(tus legem appe llavic jugum Did. Stel. S, Greg. XLI. Ifaias Propheta olim fan&te gloriaba- omnium preceprorum; Zollite, inquit, jugumin c. 1. l. 19. mot: eur dicens : Gaudens gaudebo in Domino, & exul- meum fuper 9os. Ulbi diligenter eft animad ver- ^ €, 13« tabit anitma mea in Deo meo, quia induit me ve[limentis tendum, quod non dicit: Tollitejugum fuper falutis, & indumento ju[titie circumdedit me: Qua- collum veftrü, aut fuper humneros veflros; fed, "t2 Tüsus CXIF. — Peccatun. 937 i füper ves totos ; Uiniverfa enim Chriftiani ho- IX. Cum Damocles Dionyfii Regis fciici- Ibidem. 5 minis patrs, jugum legis afportare debet ; quo tatem affiduo depredicaret, juffu ejusdem fane argumento concludimus; quod qui hujus Regis in aureo ledto, inter üunguenta coro- 3 oneris partem recufaverit, fciat, fe totum ju- nas, odores, juxta meníam regiis cibis in- j gum abjeci fte. ftru&am collocatus experiri regiam fortu- XLV. $. "Thom. Aqu. in illud Chrifti: So- nam juífüs eft quos tamen attingere non eft " ia unwmn non prateribit , ($c. fic difcurrit: Se- aufuüs, eo quod fulgentem gladium e feta cundum Rabanum jota fignificat Decalogum; equina füfpenfüm, capiti fuo impendere vi- ) apex fignificac minimam particulam prece- derit, Cum autem & paccator gladium vin- pii, vel minimum fignificativum legis. Vult di&z diving vertici füo femper imminen- tem videat, quomodo hic timor non omnes ergo dicere, quod jota unum, id eft, unum de decem mandatis, aut unus apex, id eft; mini- ei mundi delicias fordere faciet? Non male fane Plutarchus, pravi homines, inquit, mali- Plütarch. mum fignificativum in lege, non petibit a le- ge, donec omnia fiant, id eft, non remane- tiam in fe fuam contemplantes , ob volupta- de fera nu- . Phiol de minis vin- Attmul, bit, c!uin impleantur & perücianturf tem vanam ftatim gratiam habentem , inve- dicta. niunt fpei inanem effe, eandeinque femper $. XVI. abundare metu, dolore, memoria tri(ti, & de futuro MISCELLANE A. effe. üniftrarurp fufpicionum plenam ä X. Apollodbrus aliquando in fomniis vi- Ibidem. anlizas. diffe (cribitur, fibi cutim a Scythis detrahi, Catharina Genuen(is dicere folebat: deinde elixare fe, & cor fibi ex lebete dicere: Vit.c.15. * $. / cognitiffimum mihi eft, quod quan- Ego tibi horam caufa fum. Idem profeé&to etiam peccatoribus cor fuum dicit, dum fu- do amor purus vel exiguiffimam imperfedtio- nem deprehendit, fi Deus non averteret, in tguï*as inferni poenas illis oftendit. pulverem redigeretur, non corpus modo, fed Fuga. - & anima, ni(i effec immortalis. ]I. Cicero in adverfis cafibus hoc fe fa- XL Ariftoteles dicere in Etbic is fuis auü;s Ariftot, Cictro *.3. Tufe.qq. pientem folari debere dicebat, quod fciat, eft: Melius e(t, mori, quam fac ! contra bonum virtutis. ere aliqgigi l.3. Ed nullum malum effe nifi peccatum. Vit. C.25, ]Il. S. There(ia dicebat: Faxit Deus, ut XIL Publius Mimus quoque dixic: Tole- Bufeus in rabilior eít, qui panar. fol, timeamus id, quod debemus timere, & in- mori jubet, quam qui male telligamus , majus malum poffe adve ab vivere. 385. uno peccato veniali, quam a toto fimul infer- XIII. Moy'es contrivit viculum aureum seapl.test, no, cum hzc fic ipfiffima veritas. in pulyverem minutiffimum, & dedit populo i» Dom. 5, Vit. 6,39. IV. S. Catharina Genuenfis alias dice- ex eo bibere: docens nihil prorfus peccati Q'adr. bat: Quid putas przítarem, quantive face- remanere in pectore debere. rem , eciamíi tot fanguineas lachrymas pro- XIV. Pharao multis plagis percuffus tan- Ibidem, dem Dei populum dimittere voluit, fed ica, Wa fünderem , quot maris fünt guttz , ut fa- tisfacerem pro peccatis meis? arbitraris ut oves & armenta in /Egypto remanerent ; cui Moyfes dixit: Cun&ii greges pergent no- pro minimo peccato fatisfadionem ? ne- quaquam. Nam Íi tantum pateret, atque biscum ; non remanebit ex eis ungula, que neceífaria funt in cultum Domini Dei nofiri tamdiu , quamdiu ipíe diabolus , adhzc tot cruciatus & martyria in hoc tempo- Applica peceatori & diabolo. XV. In Levitico przcepit Deus, carnem Ibid. re füftinerem, quotquot mente comprehen- di poffunt , non crediderim, amorem pofle juvenci & pellem ejus extra caftra cofnburi, hzc apud Deum fignificationis loco ducere, quia facrificium erat pro peccato ; ut bac nec invenire vocabulum ratione infinuaret, nullas reliquias peccati ín | huic nego;io con- grüum. animo remanere debere. V. ReGe de pecc XVL In Deuteronomio quoque przcepit : Deut. z,' Javat. -- w* » ati gravitate majori ce- ciniv jüve nalis: à Aras eorum fübvertite, & confringite ftacuas, v. 3. Sas 3;' Gmnue ani "i virum tanto confpeäiuä in fe lacosque füccindite, & fculprilia comburite: Crimen babet , quanto major , qui peccat , ba- ut oftenderet, etiam omnem peccati meino- " . betur. riam effe abolendam. Senec. 1. 2. VI. Nec maleSeneca: Cum videris forum XVil. Idem fignificantius S. David expref- Thren. 1. fit dicens: Effunde ficut aquam cor tuumv. 1o. deira, c.2. multitudine refertum & (cpta confüríu omnis frequentix plena, & illum circum, in quo ante confpectum Domini , nam de aliis li- maximam fui partem populus oftendit, hoc quoribus, fi effundantur, vel pars aliqua, vel ícito ifthic tantundem effe vitiorum ; quan- odor, vel color manzt , nihil fimile in aqua N effu(a videre eft. tum hominum. Ped. VliL Philippus Rex dicere folebat, mirari XVIII. Sauli przcepit Deus: Percute Ama- : Reg.1t, Chri. p.1. fe , quomodo peccati inortalis reus dormire lec, & demolire univería ejus: non parcas ei,v. 1. & non concupiícas ex rebus ipíius aliquid : e. ?. $. 1. aliquando poffet. Ibidem.. VIL.. S. 'Thomas mirabatur, poffe homi- Sed inrerfice a viro usque ad mulierem, & parvulum atque la&entem; bovem & ovem, j $ nem lethalis culps conícium , atque adeo in camelum & afinum. [^ I damnationis eterng periculo conítitutum, Idem de peccato di- n &um fibi credat peccator. wnquam ridere & lztari. Damnum. 9028 JTübhotbeca. Manualis Concionatoriae n Datnnum. $. XV Kiffelius XIX. Tullia filia Servii lmpcratorls, ut ci« AXIOMATA to. 2. Nifitius regnaret, parrem fua manu interimit, & ee Horatius cecinit myftici in plateis ejici Juffit, ubi ipfa in regio curru ER cenc. 19. cranfire debebat; hottante aut Seditione, doiis fcelere atque libidine, & ira. n.g. em au riga, pa. Jliacos intra muros peccatur, &^ extra. tris corpus conculcatum iri, fi pergat , dixit Durcb Lafler man an allem Ori ;ï illa: Perge, perge, regium calca fanguinem, Beleidiget Gott fort und fort. .dummodo 1mpercm. Annon idem faciunt II.. Hwnanum e[t peccare: at in peccato perfeverae peccatores calcantes fanguinem Chrifti, ut v& diabolicum, faüsfacere queant cupiditatibus fuis? Senecal.de XX. Recdte de remoríu conícientiz dixit In Sünden fallen, men[cblicb if7. moràál. lHI. Procul a peccato, procul a. fulmine. Seneca: Nullum confcium peccatorum tuo- IVeit von der Sünd , queit von der Hill. rum magis timueris,quam temetipfum. Alium lV Peccaium blande mgredztur, Jed. in fime mor«- ä;ä enim potes effugere, te autem nunquam- Nc- vet , ut. coluber. quitia autem ctt ipfa fui poena. Die Sünd die fcbleicbt e«var lieblicb ein, Srapl text, XXI. Quidquid preter Deum, & non in Zuletzt aber. bringt bücbfle Pein. 5 inDom.ordine ad Deum dllmmus,plgnus diaboli eft : V. Peccati fructus , diri pof] crimina luttus. 3 Quadr. (Quod a nobis, dum repetit, & ejus occafione Die Sünd , die man begebet frey, adiwum in eor noftrum habet, per illud unum ä Láfst binter ficb grofs Leid und Reu. ad alia peccata nos trahit,vel certe a Deo no- VI. Peccatum 69 infamia funt inter I conjïma. ] ftro fatis distrahit. Plutarch. IFo die Sünd fich nur blicken lafst, XXIL. Lyfimachus Thracix Rex cm&us Hat Schand aucb die Poflur gefafit.. in apeph " Ob iD £ gentem fitim , aquz fcypho fe regnum- Reg. . VH. ANemo leditur, nifi a. feipfo. que fuum hoftibus tradere, epota aqua excla- Ein jeder þ;bmzdz ibin þm Ucbel. felbft. mafle dicitur : Déus immortalis! Quz hzc mea infelicitas! Qui me, totumque regnum VHI. ANullum maium , mifi peccatum. «dufser der frey begangnen Süad ii; meum tantillo corporis oblectamento vendi di. Quod ipfum tanto verius & majori cum Man azgf der. Erd kein Uelel. findt. dolore dicere poteít peccator, quanto prz- $. XVI ftantius cft regaum, quod pro v1h[ï' ima volu- 1 COW AUTHORE S. um tate vendidit, Ge"o 2[0 XXIII. Efau, ubi audivit præceptam fibi I. Francifcus Arrías tr. integto. H. 54 a Jacob benedictionem efle. irrugiit clamore D. annes Bufzus in Panario. V. eodem. magno; quanto magis peccator dolebit, fi llI. Petrus Canifius to. 4. de peccato in ge- nere. $ Detn, jn omnino Patris, & tanti quidem gratia exc1- diffe f& advertit. IV. Jacobus Alvar. de intin&tu vitiorum. ! Beirlinck, l XXIV. Peccatum hydre merito compa- V. Nicolaus Lancizius opufc. 16. text. 5. in ratur » que feptem capitibus conftabat, fed VÍ. Bernardinus Rofignolius l. 2. de dnfc. re: 1 fe& S. lig. a cap. 6. | r! tn. | M5 uno abíciífo , ftatim alia pullulabant, donec Hercules obtruncato capiti ignem admovit, Vll. Philippus D' Outremann in Pædagooo & protuberantiam novi capitis impedivit. Chriftiano. p. 1. c. 2. & 3. Merito ergo & peccator igaem charitatis di- VIII. Ludovicus Granatenfis in locis com- vinz adhibet, ne amputato uno peccato aliud munibus fol. 326. & feq. in Duce peccato- fubnaícatur. rum paiiim. Fab. conc XXV. Phanice quoque non n male compa- IX. Joannes Peleus de fummo bono. 60.1, 3.in Dom.rantur peccatores, quz ad füi combu(tionem X. Jofephus Langius in Polyantha V.. eo- Vo l. 5. poft ligna comportare dicitur; fic enim & pecca- eme. Pent, d , tor per peccata fua materxam pro &terno in- XI. Matthias Faber conc. 3. in Dom. 5. poft V, 14, cendio congregat. Pent. & conc. 4. in Dom. 13. poft Pent. Mltth,s Vaj ]dem conc. XXVI. Caflanus Tatarorum Rex, cum 6- Item conc. E & 4. in Dom. 19. poít F'ent. s.inDom.liam Regis Armeniz poft devictam Syriam & conc. 3. in Dom. 24. po(ï Pent. n l.Jon, XII. Laurentius Beirlinck in tbeatro vitz hu- VIXR Pent, 24. poft 1n uxorem petiiffet, hzc tam deformem pe- perit filium, ut nulla ratione Rex perfuaderi manz , & in promptuarw text. 4. du Fet.2. Pent. potuerit, hunc füum effe filium;ideogue uxo- rem velucadulteram morti adjudicarit, a qua XIII. HenncusEngeloraveDom 6. poft Epiph. F ]mn. W XIV. Antonius Dauroltius in Flombus Exem- Y 10. tamen per miraculum liberata eft. Juüxus hanc fententiam vereri pote("t peccator, fi per plorum. c. 6. $. 1. 3. & 3. ]Mn. [ Y4, gratiam in fponfam a Deo eiectus tam defor- XV. .ofephus Manfi in Biblioth. morali, mem peccati partum illi pariat. tr. 88. Mu » v'ül; þe BN Dellt I 1 lls, Ti szlus CXV Pm?&io GZ?i/liam. 829 ï NNONSORSORNORONDESONSUNNONSONSONNORNOREI ROR OR TIITULUS CXV. 1 OPERFECTLO- CHRISTIANA." & EX S$& PATRIBUS . QUOAD 'VE-S-SENTIQA'M.S Definitio. * : I. i vis perfe&us effe , tu, qui ^s perfe&tum »fäs.aäigæ.:.dä St plena & abfoluta fiois fui ultimi con- effe pollicitus es, quid aliu d, quam per*perf, juft, | f[ecutio; tunc enim res quzlibet in fe&am fecutus es vitam ; PerfeCctus autem E 44 füo.genere perfeCta cenfetur, cum fi- fervus Chrifti nihi] przter Chriftum habet; nem, propter quem creata aut facta aut fi quid preter Chriftum habet, perfe&tus eft, plene obtinuit, uti omnium introductio- non eft, cum fe perfeGte Deo fit pollicitus, ne patet ; linde cum finis hominis fit, ut aut mentitus eft. Os autem, quod 'menti- . Deo ferviat, eumque revercatur, laudet, & tur, occidit animam ; igitur uticoncludam, (i perfetus, cur pateraa bona de(ideras amet in hac vita, in altera autem perfecte : (i.pcr- poffideat, facile patet, perfectionem illius fe&us non es, Dorninum fefellifti. in perfe&ka charitate confiftere, per hanc . Il. Nemo perfetus ett, quí perfectior efTes.ïB&rnq iu quippe moraliter unitur Deo, & quantüm in non appetit, & eo perfcétorem quisque feepift. hac vita fieri poteft, poffidet Deum. . Hinc probat, quo ad majorem tendit perfectio- Colof; 3.. Anoftolus ait: Super omnia autem hzc cha- nem. H fitatem lII. Deo V. !4. : ', :; qu)oxrios fumus facti, -nos red- S.Profper, .habete, quod eít vmcu'um p;;*fc. damus, nec dominari nobis ea, quibus fümus13 devita &mms i)z'*zii'/ïo. naturaliter prapofiti, permittamus, domi- Contempl. ^IT. Dividitur in netur utilis ratio, fubjiciatur corpus an imo, perfectionem vite Zttive, animus Deo, .S. Bern. in Contemplative, & Mixte , de quibus $. Bernar- fectio. & impleta e&.tqta hominis per- J ferm : dusait: Bonum acquirit gradum, qui bene IV. Perfe&us eft, qui ad pcrfe&ionemïr-— S.Aug.,lr.c. miniftraverit: meliorem forte, qui bene va- reprehen(biliter currit , carens criminibusc. g. ecaverit Deo: óptimu i Q:us eft in utroque. m vautc:n;nh,x qui Perfe- damnabilibus, atque ipía etiam peccata ve- nialia non negligens mundare eleemofynis. : X $. II. V. Indefeilum proficiendi (tudium, & ju- N S. Dern. in gis conatus ad perfedionem, perfectio repu - 9p..123. tatur. KE : E)F $. SCRIPTHR,A.*" d ER Hominis Qualitas. Aþropräum eft, ut Tcmpör pro- S, Laur, ficere. appetat, & nunquam :b inquifitione Juft. in "/Ge-n.v 17. D Y . mbula coram me, & eíto perfe&u»xs.ï P torpeícat, & ad hujusmodi proficiendi foli- proom. de V. TY. I : V Jof. 24. imete Dominum , & feryitc ei citudinem naturali impul(ü ducitur, & ad hcc 8rzd.. per- V. DA corde perfecto. eft conditus, ut potiora femper concupiícens '*** Matth..«, Ill Eft /; ote ergo vos perfeüi » ficut & Pater perveniat quandoque ad id . vefter cocleftis perfectus eft. & * ; quo nihil eft me- lius, quod eft ipfe Deus. 1. Joan. 4 IV. Timor non eft in charitate, fed p che; .. VAI. Summa rationalis creaturz peffe&äo Gran. loc, V. 1g. &a cbharitas foras mittit timorem , quoniam eft, principio füo conjungi, illique, quatenus com. f. timor poenam habet; qui autem timet, non licet, affimilari. Quo enim fuþric illi fimilior, 115. €ft perfe&tus in charitate. x eo erit perfeclior. ^v jom.zo, . V. Ego veni, ut vitam hab eaþt ,& abu'n. VIII. Ele&tis, cum foris V. 1 Cs dantius habeant. ftas corporíis, in-S. Greg; tus, fi dici liceat ,-creícit stas virtutis. l. 21. mof, 1. Joan. 2. .. VI. Qui fervat verbum ejus, i'ereï'ï»n hoc 13 7 y» 5. charitas Dei perfeCta e IX. Chriftus, (icut in illo ipfo homine,quem * ; aulin. ft: in hoc fcimus quo- - geffit, ita in noftris meritibus quosdam gra- ep» 3. ad niam in ipfo fumus. . dus corporeg ztatis exequitur. NMafcitur, Matth, 19, . VII. Si vis perfe&tus effe, vade, & ven- creícit, roboratur, fenefcit. Sed orandus, ne Sever. VO 210 e R in.nobis diu aut omnia, qux habes, & da pauperibus, " jugiter p Aarv'ulus ant infir- & habetis thefaurum in ccelo, & ' mus, & pauper fit. " quere me. kveni fe- X. Verus amor gradu uno contentus nons, Laur, j'ac. 8s Yo8. VIII. Si quis in l-vq,c,rbo non ,6&";ändiu, . hic eft, ad altiora femper nititur, & ad perfectio- Juft. c. a, erfectus eít vir. - ra indefinenter concupifcit attingete. (Qnasde caft. Deut.12, . [X. Perfedtus eríis, & a bsque macula cum habet, non magni facit viig. Domino Deo tuo. accenfus defiderio. Viïtüïes ; iprqfïciendi connub, Kkkkk ; "R, F. Lein. B'zïþl.'Man. Tón, 1l Ya LET:] : Jibliotbece :Manualis Concionatorice . $. V. Chriftum lucri faciam. Non quod jam ac« ceperim aut perfectus fim: fequor autem, fi EX LIBELLO DE IMITAT CHRISTI. IONE quomodo comprehendam, in quo & compre- ]i n henfus fum a Chrifto Jefu. Fratres, ego me 1' ,. C. 3-' I. O mnis perfe&tio in hac vita quandam non arbitror comprehendiffe, unum autem; i d $ 4 imperfectionem fibi habet annexam. quz fünt priora, extendens meipfüm, ad de- | l1. 6 1r II. Quare quidam Sanctorum tam perfe- flinatum perfequor, ad bravium fupernz vo» $. 2. &i & contemplativi fuerunt ? quia omnino cationis. Quicunque ergo perfecti fumus, feipfos mortificare ab omnibus terrenis defi- A riis ftaduerunt, & ideo totis medullis cordis hoc fentiamus. d Deo inhzrere, atque libere fibi vaca:eïpoa : '*' 5« ETI. Vi . ..-tuerunt. z EXEMPLA DOME : " ( 1b Ibid. $. 3. III. Totum & maximüm impedimentum STTIGZA.; - :eft, quia non fumus a paffionibus & concupi- fcentiis liberi, nec perfectam San&torum viam L & Ignatius.omnes fuas: cogitationes, ver- Reiat, prg conamur ingredi. À ? ** ba, & opera in Deum tanquam finem Canoniz. 13.c25. lV. Neque tunc ali uid magni te repu- referebat.. Hinc & aflfiduo in conftitutioni-. $. 2, tes, aut fpecialiter dilectum exiftimes, (i in bus & regulis verba iftas .4d majorem .Dei | magna fueris devotione, atque dulcedine, gloriam : smajus .Dei obfequium femper intuendo : Ó repetebat, ita ut ducentis quadraginta dua- quia in iftis.non cognofícitur verus amator ( j| virtutis , nec in iftis confiftit profectus & bus vicibus eum id repetifle, Lancizius te« erfectio hominis. In quo ergo, Domine? fetur. Ex his nimirum oriebatur gaudium in offerendo te ex toto corde tuo volunta- illud fpirituale , quo hic Dei fervus plene repletus erat: illa ferenitas, quam femper ti divinz, non quaerendo, qua tua funt, nec in parvo, nec in magno, nec in tem- in vultu. przefeferebat, illa pax interior ani- mi. Sed & perfectiffimum dominium om- poré, nec in eternitate, ita uc una aquali ä facie in gratiarum a&tione permaneas inter nium füarum commotionum & perturbatio- n num coníecutus fuerat. Unde ipfemet ali-Laneiz. g profpera & contrari a omnia equa lance pen- fando. quando dicere auditus cft, fe vivere non pof: opufe.18. ine fe, fi quid in anima fua humanum,; & non* 7- 13.c26, V. Domine, hoc opus eft perfeGi viri, nt 5. Io quam ab intentione cccleftium animum rela- omni ex par:e divinum adverteret. Quo- Ibid, Vitret xare,& inter multas curas quafi fine cura tran- circa Julius I1l. Pondifex de eo dixit, nihil, fire non more torpentis, íed preerogativa qua- quod pium , fanctumque non fit, in exem- dam liber& mentis, nulli creaturg inordinata plariIgnatii vita, moribusque reperiri. P. An- $^ dreas Frutius intimus S. Ignatii f(übditus, & Colieg, ! afFe&iqne adhwrendo. , Angelus ab eo nuncupatus, dicere folebat, Ma. : l Siv- cceleftem Chrifti gratiam quafi ingenitam ei- Due 16 que connaturalem videri. Alii vero Dome- EXEMPLA. Ia ftici excelleati judicio pollentes , admirati Gen. 6. ejus fanctimoniam dicebant, vere & ad vi- l. No e, ipfius 5 Scriþtua*æ tc&imahie, vir V. g. juíftus atque perfe&tus fuit in genera- vum expreffam cffe in omnem illam perfe- Cionem,; quz tum in confítitionibus Socie- Ánus tionibus fuis, cum Deo ambulavit. Hinc X Yégo, gratiam invenit coram Domiao. tatis a S. Ignatio confcriptis, tum in aureo li- Y bello Thomz de Kempis, tum in libello exer- Gen. 17. II. Abrabamo dixit ipfe Deus: ego Domi- vo Y nus omnipotens: ambula coram me, & cíto citiorumlegitur. Nominatim vero P. Ludovi- Laneiz. 'perfe&us, pobamque foedus meum inter te cus Gonzalez confeffarius Regis Lufitaniz,opufe. z. &,me, & multiplicabo te vehementer nimis. vir fammi judicii & prudentix confeffus eft, & Gen. 1. Et iterum: Faciamque tc in gentem ma- (e nullo tempore orationis vel lectionis tan- Vitiy, N. 2« gnam, & benedicam tibi, & magnificabo no- topore ad amorem 'Dei incitari , quam eo Fl 621 Idem óp. ( men tuum, erisque benedictus. tempore , quo $. Ignat. afpexiffet. S. Fran- A&. 13* III. De Davide Rege ipfe Deus etiam tefta- cifcus Xaverius autem tanti eum zftimabar, !9 €- 18 ut coram 'domefticis non nifi fan&um vel y. 22. tus eft: Inveni David filium Jeffe, virum fe- cundum cor meum, qui faciet omnes volun- beatum appellaret, literas ad ipfüm flexis Hinc addit: Oleo fan&to meo Píal.gg. tates mcas, genibus fcriberet, & nomen illius adhuc vi- It m v. I. unxi eum: Manus enim mea auxiliabitur ei, ventis a literis refciffum, in reliquiaria the- pretiy & brachium meum confortabit eum. " dtinera ca circumportaret. ! . Ibid; Job.r. v.8- IV. Sed & de Jobo dixit Deus ad fathan: YM. S. Francifcus Xav érius perfe&ifïïma?üa Numquid con(iderafti fervum meum Job; vita tantam fibi fan&titatis opinionem conci- quod non fit ei fimilis in terra, homo fim- liaverat, ut ftatim abobitu proSan&to haberi plex & re&tus, ac timens Deum, & recedens & coli coeperit, non a Chriftianis tantum, fed amalo? Hinc & mortuus ex fenex, & plenus Ethnicis etiam, pluresque etiam poft mortem dierum. mortui fuerint refuüfcitati, lampades auctem Philipp.3, — V- S. Paulus de feipfo fcripfit Philippenfi- coram ejus imagine fufpenfz fola aqua fuper- ! us: Verum tamen exiftimo omnia detri- V.. infufa fine oleo arderent; imo interdum ex- mentum effe propter eminentem fcientiam Je« tin&z fponte accenderentur. » Íu Chrifti Domini mei , propter quem omnia I!I. B. Aioyfius unice cona batur, ut mentis deirimentum feci, & arbitror ut ftercora, ut iodlibet füse jumen 'f'a&is, 'ælquarct, & ut qt mupus, $831 Tiulus CXFV. Perfe&io Chrifliana. * munus officiuml, negotium cum Chrifti XI. P. Sebaftianus a -1Campo tantz erat Annue , Saq- . €orumque exemplo confentiret. fanQitatis, ut, ubi per urbem campanorum Sardinize Ibid, n.- pulfaü mors ejus innotuit, omnes eum ftatim 169.coll. 'TV. B.Stanislaus Koska,tefte Sacchino,adeo ut Sanctum invocarint. Salfarida- 284. in cun&tis rebus abfolutam honefti formam te- Veftes illius omnes fciffz fünt a populo concurrente, imo & ali- "?* nore zquabili cenuit, expreffitque, ut vel con- fueta difcipline domeftice munera obiens, quot pedum digiti & amputati, ex quibus quendam fplendorem infolitàm & lucem ad- mox putiffimus fanguis cum omnium ftupore deret. Itaque etiam cum eadem folum, qua fefluxit. Reliquiz ejus omnes morbos & in- czteri, faciebat, plura tamen atque am 3 pliora firmitates curabant ; & innumera miracula videbatur preftare, quam cateri. patrabant, 1 '"NVia l. o, . V. D. Petrus Faber tum cxemplö Chrifti, $. VII. VC. lIe qui triginta annis prius facto docuit , qux , verbo poítea do&turus erat, incitatus : tum, Re'lif. ttg SIM;LITHDINE&' Attot, uod fciret , Deum valde defiderare profe- tum noftrum, perfüafüs, nitebatur quotidie : Qualitas.' ! infignem progreffionem in perfedtione face- re. Quem in finem fequentes induflrias ad- I. Sicut is, qui grammaticam docet, perfe- Origen. &um quidem grammaticus dici poteft, l. 10.inep, hibebat. r. Quotidianam fingularum adlio- num ordinationem. 2. Accuratum examen fuperior tamen illo, & perfeGtior eft rhetor , ad Rom. & his omnibus longe eminentior philofophi- conícientiz. 3. Triftem peccatorum, & ple- c& doctring perfeCtio ; ita & cum S. Paulus nam dolore confeflionem. | 4. Solicitudinem dicit : Non quod jam affecutus at perfectus ' pie facrificandi, $. Sacramentorum pruden- &em & con(ideratam adminiftrationem. 6. Di- fim 5 ad apicein coeleftis perfectionis vide- batur afpicere. Cum vero dicit : Quicunp. ligentem & perattentam pfalmodiam. 7. Fru- que ergo perfecti fümus &c. & humanz tan- giferam verbi divinitam in privatis colloquiis, tum perfectionis gradum refpexic. quam publicis concionibus tractationem. | g. [inti?, Frequentem renovationem & infpec&tionem .AI. Sicutis, qui fundamenta jacit domus, oplt. 1. autIdem in ep. fui ftatus. 9. Compundionis interna & affi. unum alterumve parietem zdificat, non d iCci- ad Rom. ;cl 7' turdomum exftruxifle,fed illi tantum heclaus duz occupationis ftudium. lid, attribuitur, qui fingula membra zdificii ad Vitxc.11,. . VI. De P. Balthafare Alvarez .r&-s"rclakvi-t perfectum perducit ; ita neque is, quiin virtu- Deus S. There(iz , quod tunc in terris adeo tum ftudio fe exercet, perfeCtus (latim dici excelfo in gradu perfeQtionis fit conftitutus , poteft, fed infüper requiritur, ut etiam ad cha- ut eo tempore nullus effet in altiori. rï-tatis'ap.icem edificium fpirituale perducat. Colleg. VII. P. Joannes de la Placa, Hifpanus , Mex. an- focietatem jam theologiz: Doctor ingreffus, IIl Sicut domus etiam illa mundiffima di- Fab. cone, / citut, quam primutn aliquis fordidis pedibus 5.in Dom, nue1602.jta perfectionis omnes partes affecutus eft » L] üat ut novitius adhuc tyronum magifter fieret, ingreffus eft im eluitur & purgatur ; ia Poft f perfectus dici adhuc poteft, quia interdum ! " & in rebus bus con(üleretur. piritualibus a -graviiämis þPaXtr'il'-: labitur in levia peccata, modo illa ftatim per confe(Tionem aut contrit ionem deleat. Annus VIIL. P. David Locher per plures annos 1650., -^ IV: Sicut Dux militaris; fi conflanter h 5 enixe precatus eft, ut ex hac morte quan- 0» Ibidemf & -52. tocius evocáretur ad vitam , vel fi porro hic ftem impugnet, & vellicet, egregii Ducis n Q» men obtinet, licet non omnino [4ttlfs vivendum eílet, ut non viver ? et, nifi fan&tus. expugnet, . Unde illud illi non infre B & deleat, imo quardoque minus f eliciter pu- Opukl h in fan&tum evadere. quens: aut rori, äqt gnet ; fic perfectus Chrifti miles dici poteft etiam is, qui interdum a paffion e vincitur, Vitap.2. 1X. Joannes Berchmannus non folum in re- p. 62. bus femel fufceptis conftans fuit, fed etiam modo a contentione pugna non defiftat. ^ N. Sicut fi nihil nutrimenti decederet exs dem of femper nova excogitabat media ad profe&tum . Gregor, 1 & 19 fuum.fpiritualem. Ejus axioma fuit: Nifiego quotidiana cibi fumptione in magnam proce- Nyff.inPf. ritatem corpora excrefcerent fan&us evadam interea , dum füm j ita virtus per. Peiti, qui nunquam ero fanctus., j ugenis $ fectorum , cum ad modum ciborum in efta habitant, non egeratur, altiores fe In narrat, X. P. Sebaítianus Barradius tantam ün&i; mper per fefe partici- prafixa pantes efficit, füi fempe r adjectione magnitu- itinerar. tatis famam fibi comparaverat , ut in Lufie dinem augens.- tania tota (an&us audiret, & illa vox omnium fil. 1frael. Iil effet , 6j illa adhuc. tempora forent, quibus "Wl-.Sicut Zeuxis Dianz mulachrum a$. Petr. populi, doctiorumque confenfüs aliquos San- Crotoniate depingere juffus, omnes virgines Dam apud &os-declararunt , Sebaftianum ftatim illis fpeciofas in uno loco colligi juffit , ut füturj l2nciz- fuiffe annumerandum. . Ultimis concionibus elegantiam operis ex earum poffet fpecie mu- opuíc. 3, e cathedra deícendens , fat negotii habuit , tuari; fic & perfe&ti ex variis virorum fan- " ^** ut veftem a contrectantium ofculis evelleret, Gorum virtutibus , unius in fe veri Dei re« Multi pereg;e venere, ut folo ejus afpe&ta ftaurant imaginem. fanctitatis pleno ad virtutem accenderentur: " VII. Sicüt in ütero imperfe&tus infans non s. Macar.- alii ut fimbriam aüt capillos a tonfore impe- fiatim concrefcit in hominem , fed paulatim ho m. 15. trarent, dicentes, fe non minoris ea facere, formatur & gigpitur, ita multo magis cceleftia quz attigiffet, quam fi canonizatus eífet. myfteria multis gradibus atque promotionibus - R. P. Lobn« Dil, Man. Tomn. 11 Kkk kk 2 acqui« Jbliotbece Manuolis Concionatorice 932 V. Quia fiorum feculi exemplum ftimlos ad- S. Bern. acquiruntur, & tum, qui per multas exerci- tationes & varia rerum pericula progreffus dit : quem enim ambitiofüm, ait S. Bern. vi« €P-341.2d fRORnACH. fuerit; perfectus evadet. dimus aliquando contentum adeptis dignita- tibus, adalias non anhelare? fic & curiofi cu- S. Greg. VIII. Sicutparticipatione Chrifti, Chriftia- Nyft.de ni appellationem adepti fümus ; ita per confe- jusque non faciatur oculus vifü , nec auris ime pletur auditu. Quid eorum, quiavaritiz fer- perf hom. quens convenit, omnium quoque fublimium Chrift. Cvirtutum ac perfectionum ) non adícifcere viunt;aut amatores fünt voluptatum,feu vanas forma, communionem & íocietatem. fe&tantur hominum laudes, nonne & ipforum Utülitas. infatiabilia de(ideria arguunt nos negligentiz actepiditatis? Pudeat certe fpiritualium bo- S, Bern. IX. Sicut ftilla aquz modica multo infufa norum nos minus cupidos inveniri. Erubefcát fiotti. p,l t-la' Deo. f. de dilig; vino, deficere a fe videtur, dum & faporem anima convería ad Dominum, minori affectu $lp vini induit, & colorem: & quomodo ferrum fectari juftitiam,quam iniquitatem antea fe&Gta- ienitum & candens igni fimillimum fit; pri- retur. Eftenim cauía valde diffimilis, Stipen- . ftina, propriaque forma exutum: & quomo- dium quippe peccati mors: fructus autem jue ghe. L do folis luce perfufus a&r in eandem transfor- ftitiz vita eterna.Pudeat proinde negligentius *b matur luminis claritatem, adeo ut non tam il- punc in vitam, quam prius in mortem ire, & luminatus, quam ipfüm lumen effe videatur 5 mioore ftudio faluti s inquirere; duue perdi- ita perfecti, dum Deo toti immerguntur, dei- tionis augmentum. ficantur quodammodo , & in Deum penitus transformantur. g. IV. M ED I A. Fab,conc. X.Sicut volucris,cum utramque habet alam, 5.in Dom. facile fe per aérem librat ; quz tamen fi unam L , pemens defiderium : nam; nt fan&tus quidam Cornel, in 4. po tantum haberet, difficulter fe a terra elevaret, » : Iu p Pent. DoGor ait, quidquid toto corde, tota in-c. 4. Gen, cum fola fit onus, utraque vero levamen ; ità tentione, toto defiderio vis, id es certifTime. ! ,, il qui fola ftatuit fervare przcepta, cum magna EtS. Auguftino tefte, tota vita boni Chriftiani $; Auguft. difficultate fe, füamque mentem ad coeleítia fan&ctum eft defiderium proficiendi. Hic finus r 4.in ep. attollet, atque in perpetuo labendi periculo nofter eft, hic faccus, & quiaanguftus eft , ex- 1 Joan. verfabitur; fecus vero, qui & przcepta, & tendendo facis capacicrem. $D. d coufilia evangelica fervare decrevit. lf. Oratio a[fidua : (ic enim Salomon exemesap. 7. düigl erl $. VIII. plo fuo füafit, dum dixit: Optavi, & datus eitv. 7. mihi fenfus, & invocavi, & venit in me Spiri- tus fapientiz, & prepofüiillam regnis & fedi- $. Leo f. l. uia fic creationis beneficium exigit: narm , bus, & divitias nihil duxi in comparatione il« de jejun. lius. Quz omnia zque, imo ut fapienter S. Leo dixit: 5: fideliter potiori jure per- 10. menf, & fapientercreationis noftrz intelligamus ex- fe&tioni applicari poffunt. ordium , inveniemus hominem a Deo ad ima- IHI. Lectio frequens librorum fpiritualium: nam a. Tim. 3. inem Dei conditum, ut imitator fui effet au- huic convenit illud S. Pauli: Omnis fcriptue v. 16. thoris; & hanc effe naturalem noltri generis ta divinitus infpirata utilis eft ad docendum; ad arguendum, ad corripiendum, ad erudien- dignitatem, fiin nobis quafi in quodam fpecu- lo divinz benignitatis forma refplendeat. : dum 1n juftitia, ut perfectus fit homo Dei, ad $.Laur.. lL. Quia incarnationis beneficium id mere- omne opus bonum inítructus. Cujus medii Juft. . detur: nam, utreCte dixit S. Laur. Juft. Hzc po- efficaciam S. Auguítinus, S. Ignatius Lojola, exalt. & . ti(fimo incarnationis Chrifti caufa fuit, quate- aliique plures fünt experti. erucis. IV. Fite 9 exempla Sant&orum frequenter. ob S Cttgy nus per affumptum hominem documenta fae inGcn.'ug luberrima tribueret Deus , quibus peccator oculos propofita : nam, ut S. Gregorius Nyfífenus $. Gregor. homo amiffa recuperaret dona, deformatam ait, credendum ett, idcirco vitas praftantifli- Nyff. 1. de reformaret imaginem, & ccleftem, a qua morum virorum exqui(itifime perfcriptas ef víta Moy* elongaverat multum , remearet ad patriam. fe, ut vita noftraimitatione ad virtutem & bo-*!*« Hinc merito monet S. Greg. Nazianz. Simus num rectius deducatur. Quod ipfüm confir- S. Greg. Nazianz. ut Chriftus, quoniam Chriftus quoque ficut mans S. Bafilius, vite beatorum hominum, in- $, nafi. Orat. 40. nos: efficiamur dii propter ipfum , quoniam quit, literis traditz fuünt veluti imagines qug- opulc. 49. in Pafch. ipfe quoque propter nos homo factus eft. Huc dam vivz , divinz reipublice ad bonorume 7- enim, ut alibi ait, Magiftra lex tendit, huc operum imitationem propofitz. Unde quem- admodum pi&ores, quando imaginem ex ima- exinanita Deitas, huc affumpta caro. Ephef. 5. III. Quia beneficium redemptionis idipfum gine pingunt, identidem ad exemplar refpi- : It eoll y.7. fuadet: nam ideo, tefte Apoftolo, Chriftus di. cientes, characterem ad füum opificium inde 'W". '^ lexit ecclefiam, & tradidit feipfum pro ea, ut transferre conantur ; itaoportet eum, quiftu- exhiberet ipfe fibi gloriofam ecclefiam , non det feipfum omnibus virtutum partibus perfe- €tum reddere , SanCtorum vitas velut fimu- habentem maculam, neque rugam,aut aliquid hujusmodi, fed ut fit fancta & immaculata. lachra quzdam viva & efficacia refpicere, IV. Quia etiam beneficium glorificationis illorumque bona opera per imitationem fua Gen.- 17. v.2.& : ad id impellit: hic enim quivis merito illud facere, 1$.Y. 1- Abrahamo olim fa&um promiífum applicat: X. ASCE TIC A. Ambula coram me, & eíto perfectus: & noli timere, Abraham : ego ergo protector tuus, ptem fere fünt capita, quz de perfe&tio- I. Se & merces magna nimis, ne tanqugm proprio obig&o, cire debec aíceta, — Tédus CXV. Perfoto Chjfuma. 935 ' s. Bemg nep,gu.ad | alceta. Primum eft, ut íciat, quid requira- tur ad perfeCtienem, (cilicet, deat, nünquam feveram quietem poffeffurum, Ti ut declinet quis ni(iperfe&tionem, ad quam vocatus eft, affequi perfecte a malo, id eft - » peccatos & faciat fincere ftudeat ; n bonum, id eft, id am, ut fapienter Abbas Jean-Abbzss Jo« ; quod Deo magis placet: & . hes dixit, miferum eft, cujuslibet artís ac itadii annes ia mode , qui ei mag is placet : & fine, qui ei ma- difciplinam xime placet. Hoc enim indicavit ipfe Chrie quampiam profiteri, ad perfe- ï*f-i collat. ftus, &ionem & jus minime pervenire. dum dixit: Eftote & vos perfe&i, ficuc V.Quintum eft,ut ordinate ad perfe&tionem Pater veíter cceleftis perfe&us eft ,. fci licet cognofcendo & amando p tendendum meminerit, nam,ut recte advertie erfc&iffime feipfum, . $. Bernardus, nemo repente fit fumim ds, é&S. Bern. :.a ac omnia propter feipfu m & gloriam füam afcendendo, no Rodriq. perfediílime operando. Unde Alphoníus Ro- initas ícals, n volando,apprehenditur fum. - 1. de. Quod confirmans S. Laurentins ? 4ndreos p.t t.13. driquez tres ponit gradu cj' 14- r] s hujus períectionis, Juftin. Quisquis, ait, in fpiritüali exercitio cu. « aAut., feu perfecti amoris. Primus eft, ut omni a& juftin. in pit perfectionis culmen attingere, juxta Pro- procem. €ctu erga terrena exuto , in (olo Dei bene- phete admonitionem, afcenfionis (ibi in cor. Elher. placito quiefcat, dicereque poffit cum Efther: de grad, 14« Tu ícis, Domine, quod nunquam lztata fit de fpirituales componat gradus,. per quos de e La ancilla tu virtute in virtutem proficiens, ip fum Deum pert. : a, ex quo huc translat afum, usque :e€x parte comprehendere valeat in przfentem diem, nifi in te, Domine Deus » à quo ples niffime comprehenfus eft. Abraham. Minus enim te amat, tefte S. Au- VI. Sextum eft ; ut non concidat animis, (i guftino, qui ali quid amat, quod propter te "interdumin perfe &ionis ftudio fel non amat. Secundus eft, ut etiam erca fe- anguere,aut omnino cadere advertat, fed potius novas vi- ipfum omnem amorem exuat, feque non nifi res & fervorem affumat, 20Pnel i in Deo & propter Deum amet; id enim Chri- memineritque fenren- AT « j , Luc. 9e ftus infinuavit, dum dixit ; tiz aS. Hieronymo p rolatz : Hzcuna prz iT i€98 . . Hieron Y, 21. Si quis vult poft tis vite perfe&tio eft, ut te ;mperfe me venire , abneget femetip füm, tollat cru- Cum 2guO0-in cp. ad Augufl cas. Cui etiam S. Augufltinus adfti puians,fem» Ctefiph. cem fuam, & fequatur me. . Tertius eft, ut perinquit,tibi difpliceat;quod es ; fi vis perve. 5* Arguft. ISCN operetur, non ut ipfo Deo placeat, fed quia nire ad id; quod non es. » I3. de , Joit, placet ipfi Deus, vel Nam ubi ti^i placuifti, quia placet Deo, quod ibi remanfiíli? fi autem dixeris, füffh-it & perii- verb, Ap, — operatur; itautquemadmodum S. Bern ardus i. Hinc ait, Apoftolum prius fuam Fäp. 7' S.Bern. deloquitur , delectet non tam noftra vel fopita im perfes h diüg. Deo. neccffitas . vel fortita felicitas &ionem confeffum €fíe, & po(flea fe períce » quam quod -tum dixiffe, quia ipía eft petfe&tio hominis, ejus in nobis, & de nobis voluntas adimple- ta videatur. Quem gradum extollens idem inveniffe fe non effe perfectüm. Sanctus, o am VII.Septimum eft ; utnonftatim perfeCtum or lan&us, exclamat, & caftus ! - feeffe judicet, fi nullius autcerte non mültarü o dulcis & fuavis affe&io! & pura & defieca- imperfection 7 um, aut cul parum fit confcius ; ta intentio voluntatis, eo fane defzcatior & nam;ut fapi enter S.Gregz. dixit:Plerum Titt $. purior, quo in ea nihil de proprio jam admix, . quos jam perfeétos homin que hi S, Gregor, 27 tum relinquitur : eo füavior & du es zeftimant, adhucl. 4. dial, totum divinum elft lcior, quo ià oculis füurni O pificis aliquid habent imper- ; quod fentitur, Sic affici, feCtionis. deificati eít, Sic fiepe imperiti homines necdum . perfecte fc ulpta figilla cenfpicimus,& jam qua. - ÀI. Alterum eft, ut meminerit, hon omnes fi perfecta laudamus;quz tamen adhucartifey ad hanc fümmam perfe&tionem fectandam vo. confiderat catos effe, atque adeo etiam & limat: laudari jam audit, & ta« non promiícue méenea ta?x dem meliora non definit, hortetur ad illam, aut inducat, fed potius falu- $. äregor. berrime do&ring a S.Gregori oprolatz fitme« inGen.:9, mor: MISCELLANEA, Gteqots Mons, inquit, altitudinem virtutum de« ualitas. i ,l d fignat,. ad quam Angelus hortatur : qui non 10boy: viderit, fe poffe conícendere, L. (^rates impoffibile effe dicebat » Queme Laert. ap, melius eft, ut ^. quam inveniri , q al nunguam lapfüs Langium, inSegor, id eft, in parvula civitate remaneat, eít , fed veluti in malo contentus laicali & communi víta, quam mon- punico £ranum quo« que aliquod putrefcere, Dith tem virtutis arripiat, & ad fzcularia redeat, - II. Rex Theodoricus dicere folebat: Cul ulC. 4,' £fl. civitas bec juxta &c. juxta dicitur ; & ta- D* Caffiod. genus eft, nonte f-ciffe, quod füummum eft, 1. 5. tp. & h men ad falutem tuta, quia activa vita eft, nec ÀII. Re&e quoque S, Ambrofias, fmitato- $, Ambr. a mundi curis ex toto di(creta, Íalutis &ternz aliena. nec a gaudig res, inquit, (üi nos effe volait Deus, ut priusl. 1. hex, In ecollat. faciamus aliqua, poftea venuftemus, &-fcä;npcrc- ?» Ill. Tertium eft, uc fciat perfe&ione/m lhon venuftemus magis ac magis, PP. coll.5. in afperitatibus corporis, autaliis (imilibus re- IV. Galenus dicere folebat, caique curan- Galen. 1, us & exercitiis fitam efle, üti interdum ali« dum, ut aliquando vivat continentius, & me- 6. de cug, qui falfo (ibi perfuadent, fed hzc media dtine lius hodie, quam heri, Inorb., taxat effe ad perfectionem , uti recte Abbas V. Pulchre etiam Plutarchus,maceriam ali- Plotarch, Moyfes apud Caffianum advertit, dicens: Je- dam , inquit, jünia, vigilie, meditatio [cripturarum, nudi- aut fepem conficientibus, ni- de co- tas, ac privatio omnium facultatum hil refert, obviu m quodque lignum, aut lapï- gnofe.pros non pere dem humi jacentem adhibere, aut columnam !** feGio, fed perfe&ionis inftrumenta funt, quia a monumento dela pfam fübJiceres quomodo non in ipfis confiftit difciplinz finis » fed per ' & homines vitiofi ofnnià fa&a promíícue , illa pervenitur ad finem. omnes temere aCtiones congerunt, & coacere . IV. Quartum eft , ut firmiter fibi perfua« . vant. At qui in virtute exerc enda proficiunt, Kkk kk 5 Aquibus Jibliolbecee .Manitalzs Concionatóric : 934 , 51S. XIT. h Cor. ,' quibus vitz velu& regii & facri edificii ja« y 16 étum eft aureum fundamentum, nihil eorum; AUTHORES Wiooit ? qua temere aguntur, admittunt, fed veluti I A]p honfus: Rodriquez de pcrfe&.lqchr VJ' amulli rationis aptant lingula atque concin- - ftiana. j e/rfeöt. tomi; nant. Quo de zdificio ufürpari poteft Po: uatuor. Hi. Ludovicus de Ponte d/e P l]y&eti di&tum , qui difficillimum opus eos Ecdl "l tractare pronunciavit , quibus lutum eft ad III. Lucas Pinellus de perfe&t. chrift. v.fh y unguem exigendum. IV. Bernardinus Rofiguolius de difciplinä chrift. perfect. Dignitas.- *-X. Nicolaus Lancizius opufc. 3. c. 10. & opuíc. 10. toto. loc. comm.vf. I14. Lu::ius VI Nihil eft (ïmiiliu; &gratïöüüs, Deo , VI. Ludov. Granat. in VII. Matthias Faber conc. 2. in fer. 3. Apulejus quam vir animo perfectus bono , qui in tan- Pent. & conc. 5. in Dom. 4. poft Pent. de Deo tum homines czteros antecellic , quantum Hï*bf, 6: V1b Secratis« jpfo a dijs immortalibus anteccllitur. VII. Jofephus Langiusin Polyanth.V. eod. ü*&****&ä************ä*ä-***:***ä*ü—**-*-******ä LVAT TITULUS CXVI. : UTLET t Th g PERSEVERANTI 11j S.iL. ex mediis, quibus Deus ad predeftinationem hominis executioni mandandam utitur. 3 lat 9. QUOAD ESSENTIAM. VI. Amorem vitz, timorem mortis, mie y fa. nasque ac promiffa generofe contemnere ; ob Ted. 9. V.. ( Dtyïnit;'o. hec enim plerumque a períeverantia deflc- ; I &unc þpminc;s. Gradus. : jae. Alv. ^. ft virtus ,'qua in bonis operibus ad* tU- 2. ]. 3. 1 ; finem usque perfiftimus, & mole- - ViL. Tres affignantur, t'*'efte P. ]drenü;In Rofis Meth. po g. C.- 9' E. ftiam ex rei laboriofz diuturnitate Drexelio. Primus eft, velle ac cupere per- Maj. p. 1 9, 94, $. 7- C, 12. f. 1. Vr o proveniente m Íuperamus. Unde differt a feverare; virtutis quippe cultor feipfurn ex- conítantia, quo d hzc difficultates aliunde , i timulans, cur, inquit, tam ftultus fim, ut, 11.94. cum cceperim fpiritu , confüummem carné : quam a diuturnitate pro vegiences fuperet. ü. ]Oln. h Nolo effe arundo ventis agitata: nolo m 1 Divifio. tari cum luna. Vb "V]. Secun dus eft: Firmiter Vcll&,* quod IL. Dividitur plerumque in fimalen , & non fmalem, Finalis eft, qua quis ad mortem re&e.cceptum eft, fefeque cun&tis obítaculis usque perfeverat in bonorum operum exer- acriteropponere: Perfeverantiz quippe cupi- Apoc. DA UE citio, fine qua nemo falvari poteft, ut ipfe dus cum $. Paulo exclamat: '"Onf*mjia poffum Matih, 10, Chriftus indicavit, dum dixit : Qui perfe- in eo, qui me confortat.- V. 22. veraverit usque in finem, hic falvus erit. IX, Tertius efl: cum gau dio perduräräPhilïþ(q, Non finalis eft , qua quis ad tempus tantum usque ad finem: nam fatigationem quies; V. 3. aliquod , vel ia particularibus quibusdam laborem fequitur merces. Sic igitur c virtutum exercitiis a d finem illarum perfe- urra- APnc. mQS', ut comprehcndamus..» : LA Jo, vxerat, de qua potiffimum hoc loco agitur , nam prior eft fpeciale Dei donum , quod Ls. d. ele&is fuis Deus ex fingulari pradeftinatio- EX $. SCRIPTURA. !b. V'M nis favore conferre folet. l "us. Qualitas, rrebatis bene , quis vos impediv it , Gal. 5. 1II. Pericula cádendi & in virtute perfeve- l. C rantis deficiendi, fagaciter indagere, & falu- veritati inon- obedire : perfuafio hac v« 7« 3 M 1 non eft ex eo , qui vocat vos. V5 bribus contra illa mediis fe premunire. T .ÀI. In difciplina perfeverate. Hebr. xi. . IV. Seipfüm variis motivis ad perfevera .]lII. Perfeq uar inimicos meos, & com- V 7- Pfal. dum exítimulare; maxime efficaci illo, &a V. .'I j fige T S. Bernardo aliisque frequenter ufitato ftimue prehendam illos , & non convertar ; donïcwc; : 9 deficiant. fal, 39* V9, lo: Ad quid venifti? Item illo a continen- IV. Statuit fup er petram p-edes meos , " LÀ . tia erga S. Auguftinum ufurpato: Potuerunt direxit greffus meos. ifti & iftz, & tu non poteris ? V. Quzrite Dominum , & confirmamini ; Pal 104 q uxrite faciem ejus femper. M.l V. A lapfu, (i forte per fragilitatem is VI. Homo fan&us in fapientia manet ,Eccl. a. contingat, cito refürgere ; hoc enim ut re» tur. V 12, ?T. ficut fol : ftultus ficut luna muta &e advertunt theologi & afcete ,' eft unum VII. Unus- * x* Tituus CXVI. Per'jäfvemntia.' | . .835 rCog — XII. Unusquisque in V- lo- qua vocatione voca- fita eft mihi corona juftitiz, quäm reddet mihi Habac, 9. tus eft, in ea permaneat, Dominus in illa die juftus Judex,non folum au- VHI. Super cuftodiam meam flabo, & &- V. Ye temmihi,fed & iisqui diliguntadventum ejus. gam gratum füper munitionem, & contem- XXVI. FiliiSanétorum fümus, & vitam il- Tob. , N- plabor, ut videam, quid dicatur mihi; & quid lam exfpe&tamus, quam Deus daturus eft his, V. 18. refpondeam ad arguentem me.. qui idem füam nunquam mutant ab co. p Eccl. 1z,^ 1X. Sta in teftamento tuo (id eft » pacto; Dt?änlt 10, v.a;: quod cam Deo inivifti, addicens te ejus (er- vituti) & in illo colloquere (id eft, de illo in : XXVII. Partici pes Chrifti effe&i fum Xu's, fi Ffebt 3 -tamen inicium fübítantiz e animo tuo tracta, cogitans, quid illud a te Y jus usque ad Hn;qu Vr l4 firmum retineamus. requirat, & quomodo id obferves, & in opere . XXVIII. Manete in dile&tione mandatorum tuorum veterafce. Ne manfe- mea. Siprz- joþ. 15. ris in operibus peccatorum : confide autem Cepta mea fervaveritis, manebiti s in dilectio» v. 16. in Deo, & mane in loco tuo. ne mea: ficut & ego Patris mei precepta fer- 3 H;-br. 6, X. Cupimus unumquemque veftrum ean- . vavi, & maneo in ejus dilectione. dem oftendere folicitudinem ad expletionem XXIX. Ecce venio cito. Tene, quod ha« Apo«; 3. fþw bes, ut nemo accipiat coronam tudm. Qui v r1. i usque ad finem: Ut non fegnes etlicia- tini, verum imitatores eorum, qui fide & vicerit)faciam illum columnam in templo Dei : patientia hzreditabunt promiffiones mei, & foras non egredietur amplius, & fcri- |. 4o 17 v4- . XI. Ego te clarificavi fu per terram: opus bam füuper eum nomen Dei mei. L t s XAXX. [ Qui vicerit, dabo ei federe mecum Apoc. 3. confummavi, quod dedi(ti mihi, ut faciam. - B 4 XII. Meus cibus eft, ut faciam voluntatem in throno meo, ficut &e patre meo in throno ejus. g0 vici, & fedi cum V 21. 2-Theff. 3 ejus, qui mifit me, ut perficiam opus ejas.. M X(V. I 3/-*. foOXIH. Eratres nolite deficere bhcn&efacient(es. | $. II V | Neceffitas. EX S$. PATRIBUS ET D Luc 9. ." KIV. Nemo mittens ma , CTORIBUS. . Q- i v 623. nüm ad aratrum, & refpiciens retro, aptus eít regno Dei, Qualitas. Ecc! - [e] XV. Vz his, qui V. 16. perdiderunt fuftinentiam, B;)nam vitam ego puto, mala þati, & S. Bern, in & qui dereliquerun t vias rectas, & diverte- ï.y -^ bona facere [.92 in vi » & fic perfi»everare-usquc runt in vias pravas. 'Qu id facietis ; cum in- ad: mortem. gil. 58. Pa . . fpicere coeperit Deus? tx r ! &Pauli, | Mf d Matth. IO. XVI. Qui perfeveravit us lI. Non -quæruhtur in Chriftianis initia, fed 5. Hier.l 1. ij pl V. 23, hic falvus erit. que m ; Hdem, finis & perfzverantia. Paulus male ccepit, fcd bene finivit. Judz laudantur exordia, fed fi- conmt, Jo- 15j - 3. Cor. 9. Vin, ] v,. 24. XViI. Nefcitis, quod ii, qui in ftädio cur- nis proditione damnatur. runt, omnes quidem currunt, fed un us accipit IlI. Vidit Jacob Deum in fummitate fca- Idem n bravium. . ]oan. s. Sic currite, ut comprehendatis. & , non in ejus fine vel medio, ut intellige. epit. o.- XVIII. Videte vosmetipfos, ne perdatis, remus, non fufficer v.6. e bene 'cæpi.ffez fed bg'ue ad Fur. qux operati eftis , fed ut mercedem plenam confummaffe. ! accipiatis. Omnis, qui recedit, & non per- IV. 'Spes omnes noftre in confummatione Eu'eb hc. manet in doCtrina Chrifti, Deum non habet, atque fine confiftunt. Quid mihi prodeft,(i fata 8 auM- Á L.] Aþ Apoc. 2, XIX.. Memor efto ; unde excideris, & age 1vl 5. viridantia herbis fpem meffis oftendant, & me poenitentiam, & prima opera fac. Sin autem, fub ipfo falcis tempore,fubita vel aeris intem- veuio tibi, & movebo candelabrum tuum de UIHPc Wi perie , vel pluviarum inundatione decipiant? locg fuxo,' niü poenitentiam egeris. - V. Non eft magnum inchoare, quod bo- . Auguft. 1 num eft, fed confumma Utilitas. - | i !hoc folum perfe- Apoc. 9. Gum eft. XX, Ecce miffurus eft diabolus aliqu'o'ä ex M VI. In quo vocatus csþopere, firma ancho- S.Ephrem. vobis in carcerem, ut tentemini, & habebitis ras & funes, ne in pelagus navis tua paula- adhort. 4. tribulationem diebus decem. Efto fidelis us- tim impellatur, & tunc docebit te experien- ue ad mortem, & dabo tibi coronam vits.: tia; quali pace in portu conftitutus füeris. Ibf V. 26. , XXL. Qui vicerit, & cuftodierit usque ad VII. Neminem audiamus, non carnem &S. Bern £, finem opera mea, dabo illi poteftatem füper fanguinem , non fpiritum quemlibet defcen. 1. in Pa- gentes, & reget eas in virga ferrea, & tan- üï. 5' 4 fum e cruce fuadentem. Perfi(tamus in cru- tafc. quam vas figuli confringentur. .ce, moriamur in cruce, deponamur aliorum h nCor.:5. |XXII. Itaque fr atres mei dilecti, ftabi leS manibus, non noftra levitate. Virtus in pa- v.j5»3f i eftote, & immobiles, abundantes in omni ce acquiritur, in ebr. I" H opere Domini femper, fcientes, quod labor tur in victoria. prcfï'u/ra pvrobatur, gp'prOba- | 1 h vefter non eft inanis in Domino. VIII. Sicut caput noftrum pro peccatis no- Idem de alc 17' (-äalatl 6. XXIII. Bonum facientes non deficiamus, 30 Vo 9l firis acerbitatem fuftinens paffionis usque ad paff. c. 14. tempore enim fuo metemus non deficientes. confummationem, id eft. usque ad perfeGtio- Ilo 39 , louco 92' XXIV. Vos eftis, qui permanfiftis mecum in Q nem omnium fcripturarum.quz deipío erant, : V.l 28. tentationibus meis, & ego difpono vobis, ficut perfeveravit patienter ; ita & nos, fi hujus ca- Q Iv difpofuit mihi Pater meus, regnum, ut edatis / pitis membra effe volumus, in omnibus ad- & bibatis fuper menfam meam in regno meo. verfitatibus noflris virtutem perfeverantiz j, 9f i R.Tim- 4 XXV. Bonum certamen certavi, curfüm .'. " 7. confervemus , ut in fine confidenter dicere )» confummavi, fidem fervavi: ini;reliquo repo. poffimus : confummatum eft. - IX. Se- 836 Bibliotbecas Manaalis Cmciomtoriæ $. Laut« .. XX. Perfeverantia & ftabilitas inioperatio- inPíL67. , IX. Seraphicus Bonaventura ait: Obe- Juft. de : dientia femen rec ipit, paticuria fru&ificat, ne patenter oftendit, operantem in Electo- lign. vit« rum numero computandum , ac virtute per- 5 : pcrfgve;an;ia metit. feverantiz effe redimitum ;; Solum non per- " feveraffe, eft amififfe coronam. XXI. Perfeverantia filia fingnlaris eft fum- Ibid.c, 2. X5 Omnes virtutes absque perfeverantia S *Berhard. fed (ine perfe- mi Regis, finis virtutum, earumque confum- to.2. íerm COntra V itia pugnare poffunt, p 66.2.1. verantia omnino vincere non po ffunt, Domi- matio, (ine qua neque qui pugnat, vidtoriam; ; ä. ; 1&3' fineimn , bic nec victor palmaim confequitur. c. 3. no dicente: Qui perfeveraverit usque in K. XXII. Perfeverantia fola eít, cui seternitas]Ibidem. Jatous. erit. redditur, vel potius, quz zternitati homi- reg.3 XI. Admonendi : fant, qui inchoata bona Paítor. min ime confümmant, ut cauta circumípe- nem reddit, dicente Domino: Qui perfevera- ï » o verit usque in fmem., bic [alous erit. . : &ione confiderent, quia, dum propofita non dignus beatitudi- S. Hi&:ogr. perficunt, etiam quz füerint coepta, Cone XXIIHI. Felix & omni ne, quem extrema dies Chriíto occup at fer-epift. 34» vellunt. &Bemarg Xll. Quid prodeft, Chriftum fequi, fi non vientem, quem Salvatorer militantem inve- ulus ajebat: Sic ep.253. contingat coníequi? ideo Pa nit, qui non gonfqugtur, cum loquetur inimicis [uis currite, ut comprehendatis. Ibi, tu Chr illia- in porta. " XXIV. E (to in poenitentia firmiter, cohfir- s. mdm'u; né, fige tui curfus, pr ofe&usque metam, ubi Chrittus pofuit fuam. Factus eft, inquit, obe- matus, vitam bonam, quam ccepifti tenere,l.r.Synod. j Ü non deferas, propofitum bons viuz confervain diens usque ad mortem. Quantumlibet ergo Ccucutreris, (i usque ad mortem non pervenee jugiter, beatus eris, fi permanferis; beatus, fi perfeveraveris ; Salus perfeverantibus pro- ris, bravium non prehendes. . " 14o XIII. Incaffum bonum agitur .W ahte vitze mittítur, premium perfeverantibus daiur. j &.Cregor, iter Beati, qui cuflodiunt judicium, £5* faeiuut juffitiam ] 1, moral,.tera inum deferatur; quia fruftra veloc currit, qui prius, quam a in omni tempore;. Non eft beatus, qui bonum d tt d metas venerit, de- fecit, fed qui bonum inceífabiliter facit. ficit. XXV. Perfeverantia vi&trix eít ad meri- s Bernard, H & Bern, in A V. Absque pcrfcverantia nec qui pugnat, itur: vi- tum, mediatrix ad premium, foror patien-ibid, - güü. 129. viCto riam,nec paimam victor confequ gotv irium, virtutum confummatio € (t. Tclle tiz, conftantiz filia, arica pacis, amicitiarum perfeve rantiam,necobfequium mercedem ha» nodus, unanimitatis vinculum , (anöti;atis N ) bet, nec beneficium gratiam, nec laudem for- propugnaculum. XXVI erfeverantia 1 xfipctrat,. quod vult, S.Laurcnt. titudo. Deniquenon qui inceperit;fed qui per- feveraverit usque in finem, hic falvus erit. unde Dominus ait de amico, qui media nocte Juft.delig. vadit ad amicum; ut panem, fi perfeveravericult. € s ^ S.Hieron, XV. Re&e inchoare,; & non confumma- & S. Aug.re recte, mon(lri portentique eft fimile, cum pulíans, obtineat, etfi non dabit, co quod ami- cus cjus fit, propter improbitatem tamen ejus f.8. ad FF enim fic agitur, humano capiti cervicem pi- " in Erem, étor equinam jungit- fürget, & dabit, quotquot habet neceffarios ; e Si enim homo períeveranti petenti dat ex tz. | t p [ S. Greg. XVI. David non at t cläfno, fed clamavi de Y fandis, dans in hoc perfeverantie docu- dio, multo magis Deus, qui fine tzdio largi(- in6.Pfal, pFO fime donat, quod petitur , perfeveranter pe- ]oan. I ponit. mentum , üt fi primo non exaudiris , ab ora- DO tione non deficias,imo precibus & clamore i« tenti donat ex amicitia, Et quomodo non $ Ber dabit perfeverantibus in prece, qui ut gratis QePar fiftas. Vult Deus rogari, vult importunitate tribuat npbis, ,hOgcatur, ut pctgxnug? ! . quadam vinci. Ideo tibi dicitur: regnum cae- lomm vim pqticu!r, & violenti rapiqnt illud. .Dz'gnitas. , Utilitas. , XXVII. Magis Deo propinqua fimilitu 'doS. Bern. do. SThor Math, X VII. Scias , diabolum foli perfe veräntiæ eft, in qua animus virtutis magnitudine füm- vit. folit. $: Bernard,. L] mi boni quafi geftat magnitudinem ; & perfe.cel- 26, ; i C5 in epitt. ; üvidere, quam folam novit a Domino co- X 2 Ed ronari. verantie in bono coníftantia, zternitanis ejus Y incommutabilitarem. Et hec eft fimilitudo & Augit — X V1l . Ux or Loth fcfpiciens retro, in fta- tuam (alis converfaeft. Quid eft boc,inquit 5. in tantum propria, ut non jam fimilitudo, fed reeft, & unitas fpiritus nominetur, cum fit homo unus Auguftinus? & refpondet : falis condi res confervare. Vult igitur Dominus ncs mee cum DeoSpiritus, non tantum virtute volen- di idem, fed expreffiore quadam unitate vir- miniffe uxoris Loth, & dum,qui ipfi evenetit, mente evolvimus , a fimili infortunio nobis tutis, aliud velle non valendi. XXVIII. Cospiffe, multorum eft; ad cul-S. Hier. diligenter cavearmus, & hac cogitatione velut 2' Man fale conditi profequamur cceptum iter no- men peryeniffg , paucorum, p 6l Vni: ftrum, nec oculos refle&tamus, ne nos quoque $. IV fimilem exitum malo noftro experiamur. S.Gregor, . XIX. Hinc Jofeph, qui inter fratres usque LO DE IMITATIO 1 1. moral.in finem juftus perfeveraffe defcribitur, folus EX LIBEL NE .CHRISTL. z gi &Q: talarem tunicam habuiffe perhibetur. Nam 1 uid eft, talaris tunica, nifi actio confüumma- ulti fequuntur Jefum usque ad fra&tio- La T* l.'Vl i ^ nem panis, (ed pauci usque ad bibendum$. 1. & s ta? Bene igitur cospta , cunctis dicbus agen- Tob, i da fünt,ut cum malum agendo repellitur,ipfa calicem paffionis. Multi illum laudant, & be- s ab VI XS' bopi victoria conftantiz manu teneatur. nedicunt, quamdiu confolaþiönes aliqua ipfe '-Titulusf LL'XVI. : Peu'ävefantia. 837 T d ibfo' percipiunt. Si autem fefüs fe abfconderit, tit ei, fed immobilis in Dei timore permanfit, & modicum eos reliquerit, aut in querimo- lp vit agens gratias Deo omnibus diebus vitge fuz. Qä niam,vel in deje&tionem nimiam cadunt, Qui . V. Mathatias Princeps clariffimus , & ma- i. Mant.a, autem Jefum propter Jefüm, & non propter gnus in civitate Jerofolyma ad immolandum v, 19. fuam propriam aliquam confolationem , dili- diis a miniftris Antiochi folicitatus, intrepide Ib e gunt, iplum in omni tribulatione & anguftia refpondit. Etfi omnes gentes Regi Antiocho cordis, ficut in funa confolatione benedicunt. obediant, ut diícedat unusquisque a fervitute l. 3. c. 3.' . li. Erubefce Sidon, ait mare, & fi caufam legis Patrum fuorum,& confentiant mandatis quæris,;udi, quare. Pro modica prebenda ejus, ego & filii mei, & fratres mei obediemus biden, | $2 longa via curritur, pro eterna vita a multis legi Patrum noftrorum. Propitius fit nobis vix pes femel a terra levatur. Pro vana re & Deus, non eft nobis urile, relin quere legem parva promiílione die noctuque fatigari non & juítiuias Dei. timetur, fed proh dolor,pro bono incommuta- S Bittg AVL Jofeph Patriarcha unum habebat pro- s I.Hier.l.g. bili, pro przmio inztimabili, profümmo ho- pofitum placere Deo, hoc nulla temporis va-c 15. tgil. s nore & gloria interminabili vel ad modicum rietate hnmutarum eít, nec fratrum invidua, fatigari pigritatur. Erubefce ergo ferve piger, nec conditione fervitutisnec etatisillecebris, & querulofe,quod illi paratiores inveniuntur, nec dominz repromiífis, nec fqualore earce- ad perditionem, quam tu ad vitam.,Equidem ris , nec poftea tumore ZEgypti poteftatis, À Tüdorty ! a fpe füa noanunquam fruftrantur,(ed promif: LLSgtod - fio mea neminem fallit nec confidentem mi- fed femper unus fuüit,& varietatem temporum t f redimens malos dies vertit in benos. hi dimittit inannem. Quod promiti, dabo; . Vil Hoc idem & de Jobo fentiendum eft, Tbid, quod dixi, implebo, fi tamen usque in finem quod per varia tentamenta vexatus, nec divi» fidelis in dilectione mea quis permanferit. tiis,nec damnis, nec orbitate, nec vulnere,nec 1.5. 06 80 lil. Libi eft fides tua? íla firmiter, & per- exprobratione amicorum, nec (olicitudine, feveranter. Efto longanimis, & vir fortis, ve- nec poftea bonor p * 2 um omnium refticutione mue niet tibi confolatio ia cempore fuo. tatus eft.- "d 3. 6. 56. IV. Eja fratres, pergamus (imul, Jefus erit $.5. nobiscum. VHI. Quis fortior Paulo? quis beatior ? ille 5.&mbrof, 3bunad, | Propter Jefum fufcepimus hanc tamen vas electionis Dominicz, non ante fibiexhort, ad itid crucerm,propter]Jefum perfeveremus in cruce. coronam vindicavit, qdam certamen omne Virg. Incoeptum eft, retro abire non licet, nec relin- con(urbaretur,ideoque ait: Certamen bónum quere oportet Sequamur viriliter, nemo ine- certavi, curfum confümmayi , fidem fervavi, tuat terrores, fimus parati mori forriter in bel- . IX. Simeon Sufotionis filius tredecim an- Majolus L S.Llw'wt- lo, nec inferamus crimen gloriz noPtræ , ut nos natus, cum ad monaílerium "Timothei 5. Co 8. fugiamus a cruce. Abbatis admitti petens repulfam tuliffec, quine , V tlt, 6 : PLA C A 'THOLiöA que diebus & noctibus fine cibo & potu per- EXEM feveravit, mori ibidem EXTERNA. die receptus fuiffet. Paratus ; nifi quinta * E Qualitas. X. In Mexico vir impudens conftantis pudä Drex. in riftus de feipfo dixit: Opus confumma- citiz fzminam aggreffus, cum nec promiffis, Rof. maz, io:m. 17. L 'Ch vi, quod dedifli mihi, ut faciam. Ec in nec minis eam expugnare potuiffet, tandem P- 1. e.15, ]c':an.. 19, Cruce dixit: Confummarum eít. Sed & S. v. 9. folitariam inventam apprehenfis capillis hu- 94 .Bernardus de eo dixit: Defícendat, fi Rex mi raptare, pugnis cgdere, pedibus concolcae. S. Bern, in !f*faelxeü ; imo vero quia Rex Iírael eft, titu- re, & arbori alligatam verberibus crudeliteg. , dif Parafg. lum regni non deferat; cum enim falvus effe excipere aufüs elt, fed illa invicto animo, mae non poterit, ni(i qui períeveraverit usque in lo,inquiebat,vitam potius per quosvis cruciae finem, quanto minus poteric effe Salvator? tus, quam pudicitiz florem amittere: amifif- $ Thom.n Additque S.'Thomas: Si de cruce defcende- t Dern d Matth. fetque, ni Deus in tempore auxilium , id eft, ji. follt ret, virtutem nobis patientiz usque in finem qui füo adventu nefarium. Proci confilium ? vl 16 6.37, non demoal(traffet. S turbaverant fübmififfet. 2 Efdrz 6. nam civitatem II. Nehemias Jerofolymita XI. In Anglia anno millefimo quingentefi- 1 ET renovans;etfi undique fe opponerent adverfae lïidems mo nonagefimo, vir (implex & pius, Georgius rii, & qua contumeliis, qua infidiis, qua vi & nomine, eo quod annis compluribus, Catho- Cs doloimpedire eum molirentur,invictus tamen licis latentibus operam & obfequia fua detu- in opere perfiftebat; imo & ad foedus ineun- liffet, mul&tz loco in priftinum detrufüs, mo« dum vocatus dicebar: Opus grande ego facio, lam trufatilem circumagebat, fed ita nt omní- & non poffum deícendere, ne forte negliga- bus diebus feftis B. Virgini facris, nec promif? tur, cum venero, & defcendero ad vos. $ Ht 5. Macch. fis,nec minis,nec verberibus, nec longa inedia - HI. Eleazarus unus de primoribus feriba- adigi ad talem laborem potuerit; unde con- 6, V« 22 rum, ad carne manducandas compulfus, co- ftantiam ejus (quam amentiam interpretabane gitare coepit ztatis ac fene£ctutis füz eminen- tur) videntes dormteftici, laceffere ceffarunt, tíam dignam, & ingenitz nobilitatis canitiem, XIL Frater quidam quotidie tollebac peilicu- Vit, pp, atque a puero optimz converíationis actus, lam, in cua jacebat folus, ut exiret e íratrum f. g. & fecandum fancte & a Deo conditz legis congregatione. Etquando vefperadvenit, di« conítituta refporidit, przrmitti fe velle in in- cebat fibimetip(i : Craftina die hinc recedame Lmälþ- fernum, quam carnes illicitas manducare. &b&þ' "Tob, 2. Mane autem appropinquante dicebat : Extore . IV.S.Tobias cum ab infantia rimueritcDeum, quebo mihi hic ftare & hodie propter Domie V. 13« & mandata ejus cuftodierit; non eft contrifta- num. Quomodo cum impleffet annos novem, tus contra Deum, quod plaga coecitatis evene- abítulit ab eo Dominus omnem tentationem. L1111 1 XIL Jubliotbece Manualis | Concionatorie 938 Vit.S.Phi- XILS.Philippus Nerius tantus fuit perfeve- eodem virginu cöllegio fuerat religioni educata , modeíte adiret, & rogaret, fi qui ip- Ner. L.pantize amjcus & cultor, ut poftquam volun- 2. €.21. tatem Deieffe cognoviífet, ut Roma manens, fe vellet, folemnibus verbis : Quid jubes Do- fie € mina? íd illa animam induxerat facere , me« bono fpirituali publico illius urbis deferviret, mor laudatiffimz Pauli vocis, qua fe Deo; ut- ibidem fexaginta annis firmiter permanferit, um, nulla exceptio- flb absque eo, quod. unquarn inde egreffus fuerit, cunque placuiffet fingend ifitandas feptem Bafilicas, ac ne, permifit, dicens, Demi ne quid me vis facere s 1. o praterquam ad v Rem ut meditanti facilem, fi c experienti dif- proinde jure dicere p otuit: Juftificationem, Li ficillimam,quum fzpe curfandum per domum quam coepi t tenere, nu nquam deferui. Suis ram ]u« quoque il lu N d paffim infinuando repetebat: ) effet, & (fzpius veniret in mentem,ope di; fatis jam conftituto orationis tempore; Non qui incepe rit, fed qui períeveraverit us X ue ad finem, hic falvus erit. tenuit tamen conftantiffime decennio toto; ümeros omnes .ex- nec nifi materterz morte finita ea cft, obe- Yoar.Rho. XIIL. Qui fortitudinis n Chriftophorus Co- dientize, ac m ode(tiz exercitatio. lib 6. c. 7- punxerit, Heros ille mihi, XVII. Joannes Te llerius Ordinis Minimo- Ibid. n. 9; Mf ag fs Ia lumbus occurrit, ejus nomen, dum ftabit hc in Odeo canendi Deo di- . rum, hauítz a puero rerum machina,quznam obliterabit vetuftas ? lum usque erat retinen tiffi- 6 $ | id per feverantia factum eft;qua per annos plu- fciplinz ad miracu faftidio rejectus, atque mus. Quaggquam enimt umMagifílratibus plu- res (üperbo aulicorum proinfano facile creditus, qu od novum orbem rimis, tam etiam fapremo Generalatus hono- Lufita- re olirn occupatus, fupra o&togefimam ageret audentibus polliceretur, A nglicanam; nicam, & Caftellanam aulas diu, ac fr uftra fa- gtatem, coníuetas canendi vigilias nanquam omifit,& quamdiu vita füperfuit, a divinislau- tigavit. . Sed vicit perfeverando, ipfaque re- is admiratio- atientia Ifabellam Reginam a dibus nunquam abfüit; quod & fu pulíe nobili p. ni fuit, & omnibus exemplo erit, ne Magiftra- condito evo fa pientiffimam perpulit, uc levi Caravallarum (myoparonum id genus eít) pe tus aut zeratis excufatione ufi, ea (tudia intere mitrant, in quibus mori decorum eft. Vera riculo, promiflorum fidem vellet. experiri. virtus non nifi ad metam mortis xadjuggit. Idem,quamquam poft primam navigationem, temporis vitio res effentimplicatiffimz, navi- Utilitas. Hi. $o acnova litora per ignota maria | 156 gare tamen, XVIII. Noe totis centum annis, quibus ar« Gen, c, 6; pófteris aperire perfeveravit, nulla laborum cam zdificavit, licet varie illufus a vicinis & L E intermiffione , do nec quarto in Hifpanias re- ver(us, in ipfo novarum rerum mol imine,fato contribolibus fuis, nequaquam tamen ab ope- & M re deftitit; hinc folus cum uxore & filiis fal-f extin&tus eft, gloriz immortalitate omnibus vari ineruit. omnium fxculorum heroibus anteferendus. XIX. Turba, quz triduo Chriftum fecuta Matth.14. XIV. Qua die de Mauris capta eft Septa hriftus de ea diceret : Mifereor v« 32 EL urbs, hzrentibus proceribus , atque ob fore eftmeruit;ut C fuper turbam ; quia ecce jam triduo perfeve- Vit' L ! midolofas hoftium i n propinquo vires n ejus rz(idio futuros íe negantibus, unus Didacus rant mecum , & non habent, quod mandu- ? t cent, & dimittere eos nolo, ne deficiant in via. Menefius inventus eít, qui Regi operam füuam Statimque tam liberaliter pavit, ut non fatu- deferrec, Maurosque fcipione, quem in mani- rati tantum fint, fe d etiam duodecim cophini bus haberet, aba&turum fe polliceretur. Au- ilem impe- ex reliquiis impleti fint. dax dictum, & pugnacis animi nob XX. Senex quid am a juvene mon acho vifis Pet.Sanch: tum perfeverantia n obilitavit. D uodevigin: tatus, cum exípect are eum juffiffec, & ipfe inein regu. ti, quibus eo in praefi dio füperfuit, annis, ut terea obdormiviffet , feptem poítea infignesDel. P. 7- Mauro femper imminenti, occurrer e femper coronas eidem monacho procparatas vidit ob * 9* promptu s effet, hamis confertam loricam propter feprem ut illa inftar veftis jam fpon- feptemplicem coronam, quam OL nunquam exuit, tentationes, quibus ad foinnut n iacitabatur, te in (cruta decideret. Plusquam ferrea ho- & l mini fuit perfeverantia, cui ferrea fatifcente 8 enerofe füperaras promeruit. XXI. SS. Lupicinus & Romanus cum Ere- Ibidem; lorica, vis illa indomiti animi perfeveravit: mum inhabitare volentes, a dzmonibus ma- fed glórie aurum nullo nifi ferro emitur. Per— o, lapidibusque in €os feverantiz. - gno tumultu exicitat XV,. 'Triennalis Ofende odfidio, merito projectis, receffiffe nt, & apud honeftam ma- (bid. f 4u! uonam divertiffet, intellexit, ad perfeveran- Alberto Auftriaco Belgii Domino, debetur,in tiam eos adhortata eft, illam S.Scripturz fene qua fzpius pericu lo propiores fuiffe legimus, cans: R«fiftite diae qui vicerunt. . Sed quamvis íenelce nte mili- tentiam in memoriam revo bolo, & fugiec a v obis: Qua achortatione tum , centurionum , ac tribunorum virtute, animati in Eremum (unt reveti , & conflan- abfümptisque copiis, abeundi con(ilia non ter ibi permanferunt. modo ut honefta agitarentur , verum ut ne« platea re- Palladius ceffaria urgerentur, perfeverandum tamen .. XXH. S. Eulogius cum Jigrum in m in domum fuam deporta(fe t, eiquetn vita 26, duxit Albertus & vicit; Nàm inala, qug tem- pertu tempore fat longo nragna cum diligentia & - pus invehit, tempore mitigata: vincunturs charicate inferviiflet, tande m poft annos quin- N uum idem venenum fit, & antidotum. * decim in tanto fervi to exaétos cuim peffime ab Ibid, n. 7. .. XVI. Stetit olim Marig Velzx virgini Hi- eo tra&tareür,eumque ideo ad S.Anton. ducee W g fpanz fententia, ut,quoties precationis,quarmn p[IL1 ret, ab hoc uterque ad perfcverantiam animae- 1 36. fibi privata pietate preícripferat, appeteret tus,ad domum fuá cum feüinationc redierunt, hora; toties illa ad ma-tertc.ram ,, apud gäuam Tüwus CXVI. Perfwerantias. 839 & Eulogius quidem poft dies quadraginta, V. P. Balthafar Alvarez in iis, que officium v;t; c leprofüs vero tri runt duo poft in DominOI quieve- ejus poftulabant; fervandis, licet minutiffima3, $. . forent, conftantiffimus erat, neque deponebat 50 Vlb eorum curam & folicitudinem usque ad ulti- EXEMPLA DOMESTICA. mam diem.& horam, quo illud perficiebat. Hinc cum ad obíervationem regule Rectoris R!bado 1.5. I' Ignatius in rebus arduis urgendis cone de vifitandis interdum exiftentibus in oratio- S vit. €, 9. * ftantiffimus erat. Caufz hujus conftan- ne , feriam fextam defignaffet , nullam prz- tiz erant, quod ante, quam quidquam aggres termifirunquam, etiamfi plures occupationes deretur, omnia circumfpiciebat, & examinae haberet, aut nocte precedenti gravi aliqua bat. Deinde quia multum orabat, lachrymis moleftia fuiffet affe&us. Idque adeo conttan- gratiam a Deo petens, unde fxzpe voluntatem ter tenuit , ut ipía feria fextaj qua difceffic divinam divinitus intelligebat, non finens fe Villagarzia, ut effet Provincialis Toletanus, ab ca evelli. Denique quia viros periti(fimos, difceflurus, proxime poft orationem, vifitarit quorum curz res commifIz erant, confulebat. adhuc pro more cubicula. * iWa&'. lg Idem (i quz negotia in certum diem deftinaf- €. 9. . VI. Joannes Ortunius examen particulare Vit, P e fet, nulla tempeltate, nulla difficultate ab eo- fecit , & defe&tus adnotavit usq ue ad diem Balthaíae rum expeditione ad conftitutum tempus im- przcedentem ipfam mortem; (emper enim Alvar. c. pediri fe permittebat, In adeundis viris Princi- habuit libellum abfconditum, in quo notaret 39 ibus cunctas aulz moleftias alacritate mira- €os , in quo imitatus eft S. I b * gnatium, de quo - ili devorabat, femeladituexclufus, commo- idem fcribitur. dam admiflionem horas ipías quatuordecim VII. P. Alphonfus de Barzena cum no&u Ann.- Po- jejunus exfpeGtabat. Si quid femel re bene per- adorandurm fürgeret ; crebro eum dzmon ex& tian. fpecta, confiliariisque adhibitis decreviffet, tra&tum e cubili varie cruciabat, & hoc duo- 1598* f. non facile cedebat. Hinc Julius III. feftive decim annis, neque tamen unquam propterea *! * Principes monebat, ne cum Ignatio contende- ad orationem fürgere intermittebat. rent, ni victi vellent difcedere, videlicet ob VIiI. Joannes Berchmaanus in rebus femel Vita p/ 1. ejus in rebus agendisconftantiam, & fortitudi- fufceptis vel maxime conítantiam amabar ; fol. 33. Hia.: $oc. nem. Miram illius in xdificando collegio ger- hinc modum dormiendi , quem in novitiatu l. 12.c. 9. manico conítantiam fufius a :CM. 6I' ] puq Orlandinum coeperat, per totam vitam fervabat. loco citato videre eft. IX. P. Didacus Sotus quoad in fociet ate Engel;r- Vi L. », Ill. S. Francifcus Xaverius licet-M&liap'oræ £. 15. vixit, bis quotidie in fe flagello fieviebat, & Dom. 3. in templo ita a dzmonibus czfus fit, vt tri- cilicium continuum ferebat, ita ut octo ance Poft Pent. duo decumbendum fuerit;per(iftebat tamen in obitum horis inventa fünt duo ci licia fer;ea fatth oratione, invocans B. Virginem, & ftatim ubi adeo conítringentia carnes , ut $ d convaluit, in cemplum rediit, qua conftantia frangi, .quo poffent extrahi. opus : effet fra&ti deemones nihil aufi füerunt , nifi quod X. P. Thomas Sachez , quz femel in ani- P. Rho, in Vit. 1. $. monachorum more in choro quafi matutinum mo conceperat, pietatis exercitia, totis qua- exemplis recitarent. Ejüsdem miram initinere ad Mau- c.z.ö;l7. dragintaaanis, quibus in focietate vixit, nun. Vi* I* 6 ricenfíes,& Japoniam fufcipiendo conftantiam, quom interrupit, nec quidquam in negotia- ^ ? $ 9. quisquis apud Turfellinum in ejus vita legerit, tionis ftudio remifit. admirabitur profecto, potuiffe reperiri homis» XI. P. Petrus Rodericus per dvïmidiam'r ho- Eugalgr. « d nem,qui contra tot difficultates ex omni omni- ram crudeliter fe flagellabat, ea animi conftan- l c. | tl no parte occurrentes, totque virorum fapien- tia, ut eo ipío die, quo obiit, idem temporis . )Ci: p' 7 , tiffimorum & amicorum dehortationes in eo fpatium in eodem füpplicio infümpferic. confilio immotus perfiftere, &tam feliciter ad 09' XIl. Immana triginta annorum tractu,tanta Joan.Rho. Optatum exitum perducere potuerit. cafuum varietate, quanta legitimo prope hu- €- 6. c. 7 Vit. 1. 2, . TlII. P. Petrus Faberin adeundis viris Princi- mani zvi (patio;ignoto apud Sinas capiti;atqu en' 2. e() €. 14 pibus, in excubando preillorum foribus, pro avitas religiones conatu ultimo convellere ni- noftris, Deigloria amplificanda , conítantiffimus erat. Vdufts Imo femel juvenem ex condicto ad confeffio- tenti accidiffe facilis eft conje&ura, probatam perfeverantiam in medium adfert Matthzus nem venturum fex horis exípectavit, cumque Riccius, quem Sinenfes (ug fidei magiftrum temporis jaCturam zgrius ferret, mire a Deo venerantur. Excellens plane hominem virtus illuftratus eft ; fecum ipfe enim mox rationans, imbuit, atqueinter lenta difficillimz molitio- Si tu, inquit, tot horas propter Deum ad fores nis tzdia exercitatum roboravit. Etenim cum Principum fzpe collocas pacate, cur in Chri- fibi parum, plerisque aliisnihil, apud eamgen- fti minimo exfpectando non zque acquiefcas ? tem proficere videretur, atque adeo alio mie an cenfes.^minus hinc, quam illinc repofictum grandi,quo eum paratior atque uberior fractus incoclo coronarum? Quotiestu adoftium tui invitaret,illi feret poteftas ; ipfe tamen locum, pe&oris pulfantem Jefum fürdis auribus deti- auaflfüs ftationemque obtinere decrevit perfeverantia nes? &tamennon vis, utille tzdio victus re- incredibili, Itaque perfecit demum fedendo, ia 2" cedat? efto igitur & tu talis in minimos ejus, quod alii properando impediverant ; & quod qualem ipfümmet in eos fore crederes , fi'cor- fufpicacia inter ingenia , atque inextricabilis , pore prafens effet.. ! 4 linguz ambages quinque propemodum luftra, Hift. Soc. IV. P. Claudius Jaju S mifa fübtilitate teme uafi operam luderet;pauculos adChrifturn Je- po Igl. 82. pus in vitz quotidianz functiones partitus; í u m Dominum aggregaverat ; extra demumi n. 96. mira przícriptum te nebat conítantia. . fenectaplurimos genuit, ca virtutüac literari R. P. Lobn. Bibll. Man, Téw. L. . LH 1l2 apu Yibliotbece Manuahs | Corcionatoria 840 ante adolefícentiz carceres cürrere, incipíat; apud Barbaros eftimatione , ut & mortuum ampliffimo fepulturz honore fuerint profecu- fui nempe illam juris effe , quz nihil teme 4 ti, & ocios operis ac laborum ejus maxima pori debeat. commendatione receperint.Certiffimus igitur XVI. Nurinius Ribera, qui fufcepta fem el Ibid, m 6; vis P 4 eft perfeveran:iz fructus, qui licet fero, nun- animarum procurratione apud Molucas , eo quam tamen dubio fallit eventu. inopere per immeníà rerum difcrimina plures j , ib 7. .n- 35 jd m Xl Extrahujus noftre mortalithtis*fïnes, jam annos magnis zrumnis perfun&us, falu- tem illis afferre fategerat, ad extremam usque qui perpetua rerum viciffitudine incurantur; agere videbatur Thomas San&tius; tam firma vitz horamin opere perfeverare voluit, eique immori. Veneno a Barbaris propinato feptem ilii per omnem ztatem virtus fuit. Vivebat autem ex Ephemeride, in qua fingulqs per füpremos vitz dies, dum conficitur, quum pe- temporum articulos, ac diei cujusque mo- dibus ingredi non poffet, circumferri füorum manibus fe juffit, & de fide, deque chriftianz menta, quid (ibi continuo effet agendum ; anxie defcripferat. « Non ipfi cccló, au(im die vits officiis difputans, acSacramentorum ope confirtmans ; nonantea de aliis benemereri de- cere, tam fixe acratz füntleges, quam Tho- 1 funtille virtutum tabulz , quz fi erea ftitic, quam vivere. Ut enim tunc flumina labi, * 3 £5 terrasque irrigare definunt, cum in mare pro- extort. fuiffent, vim tamen temporis fortius non re- fpuiffent. Nulla unquam mutavit die, quod tumpunt; íic virtus, nifi ad Dc É " 'um venerig, ji ceffatione torpere nefcit.- z femel indixerat fibi. Addebatur ad fingula: ld vero non facias, etiam(i disrumparis; in- . XVII. Ineuntis, abeuntisq ue anni dies pe r £ - lbid, n.»g.: venitque eum fuüprema dies propofiti tena- feverantiz femper habuit operatos Didacus m, adeo, ut in cilicio tantum non confece- Martinius 3 Nam fuüb anni initium opcerum f [o omniuim, quz fibi facienda cenferer, fyllabum Hoc demum eft virtutem colere ; quz cum zternitatis rudimentum fit, quis nifi pefz conficere, füb ejusdem exitum, eorum ratio» bIutg fimo confilio, eam tempori accommodet ? nem exigere confucvit, tanta perfeverantis Don. 1 p animi laude, ut his vitz rationariis omnibus lbd,n.4. XIV. JoannisLorini infignem in ftudiis pere fubícribere potuerit: Fadtum elt.. O viros feverantiam , tum fpiffz eruditionis ingentia decem volumina teftantur,tum nos adoleícen- vere numeris omnibus abíol ; utos , ;—qui' chi. nata feliciffime abfolverent. P tes Romz Íatis admirari vix potuimus, quum $ in bibliotheca ftantem , atque laboriofiffime $ VIL. foertte ftudentem ftatis perpetuo horis, hoc eft, ma« apudSt :'ore ac meliore diei parte, nullo feriarum di- '"EXEMPLA PROFANA;, ivd fcrimine inuteremur. Idem quinquaginta am- ,I'x : Agl 2 i s cum ,in carcere interrogaretur ab Jofephus pni, plius annis ad primum nole idum e lectulo z E phoro, num poeniteret eorum, quzc Lang. in Langi idem divinum miffz facrificium ad olyam:. Polys exiliverat, geffiffet? impavide refpondit, fe nulla tangi? fupremam usque ztatem nullo unquam die poenitentia confilii cam prudentia honeftoque 246. ff atro, nifi quo fieri nefas eft, obtulerat; alia- conjundi, etiamíi previderet, fe mortem que plurima virtutum decora , quamquam premiiloco relaturum, fciens, ipfam virtutem annofus fenex ; ab usque prima retinebát $ Àníd fatis magnum efl2 przmium l 7 Sienque E in Sim, adolefcentia ; ut non eadem eflet &tas, eae quatur eventus. E dem tamen erat virtus, quam nec ferunt an- TE ' Il Socrates inorti adjudica tüs þ'fbpier fin- Ibidem. . ni venientes, nec auferunt recedentes.. ceram Philofophiz profeffionem , ad judices [hid. n-; 7 XV. Tacobum Crucium íenem annofiffi- conver(üs dixit: Equidem vos omnes fingula- mum ( nam duos füpra nonaginta annos na- ri benevolentia comple&tor,parendum tamen, tus exceffit) proximis hisce annis [everitatis & potius duco Deo immortali ; quam vobis. tlyin Itaqua quamdiu (pirabo, & potero, nunquam h priftinz, ac modeftiz retinentiffimum vidi- L 8911 mus; quam enim a puero in focietste haufe- Philofophiz curam abjiciam, nec veftriadmo- rat officiorum rationem, in ea nihil mutavit. nendi, moreque m 7 eo adhortandi ad vi'rtütem, Admonitus fiepe ab amicis, ut fibi aliquid in- quemcunque ex -obis nactus fuero. dulgerer, poffe hoc fieri; nullo virtutis, quam . IIt. Diogenes cuidam monenti,utjam feneX Laert.,2, . du in tuto haberet, nullo exempli damno j -quis quiefceret a laboribus, quid, inquit, fi in (tadio enim grandevam illam etatem mollius ha- currerem,utrum oporteret jam metz vicinum $ Ht 13(: bendam ignoret? Nolle fe deterioribus af. curfüm remittere, an magis intendere. : pg] faüefcere, per jocum refpondebat. Itaque IV. Anaxarchus cum a Nicocreonte Cy pri Polyanai. przclaro modeftiz edito, reli&toque pofteris 'Tyranno in faxo concavo tunderetur, tunde, f 247. exemplo ; digniffimus, ut puer centum pro- ait, tunde Anaxarchi vafculum , Anaxarchi pemodum diceretur annorum, in finu perfe- conftantiam non teris. ] $, n verantim conquievit. Pari virtute Mantuz l del Cerpentanorum füpremos bene longz vitz .. V.Xantippe de Socrate marito dicere fo le- Erafmus Wt bat; quod femper vidiffet illum eodem vulc dies transegit Gonzalius, cui & ipf cum res gl.x.apqph. s* eft», tum ztas quietem, atque otium per- domum revertentem, quo exierat. i ua dere poterant, fi potuiffet virtus pati, VI. Didacus Menefius,ut Mauro femper im- Engelgr. verum huic otiari, atque emori, idem quum minenti occurreret,femper promptus effet;ha- Dom. 3. fit,' JEgidius Gonzalius fruges fe confumere mis contextam loricam nunquam exuit totis Poft Pent nolle, dicebat, poffe virtutem ultra confue- duodeviginti annis , ita ut illa inftar ve W jam fponte iu feruta decideret. ng L ;am Íene&utis metam decurrere, que fz'pius: $. VIIL. t EG. x Tüüm CX d 1 Perfeveratitia.- kxs4i $. VII. 4 rum converfio -þlus finiendo peragit , quam proponit inchoando, & fi tepidius prima in- SIMILITUDINES choat, ferventius extrema confümmat, Hirc lh 6 z Qualit $, Job dixit: Sicut palma multiplicabo dies. | 'Vita PP. Lg cut venatici canes , dum vidcdt'unuhi .XI. Sicut in lüfu damz rufticus , qui to- Anonym! l. 5. libell. leporem infequentem, aliquamdiu cum tam araam percurrit, & ad finem tabulz per- 7-« 35- jpío currunt , fed poftea laffati revertuntur, venit, in Regem mutatür, & pro libitu vagae , folus vero ille, qui videt leporem, pergit, & tüurj ita & homo quivis, fi aream hujus vitz fequitur, donec eum deprehendat, nec im- conftanter & feliciter percurrat, in Regem peditur ab intentione curfas (üi propter illos, Co | * !i clige;ur ; ubi plena libcr;g;c ftuetur. qui revertuntur , fed heque de fpinis. & ve- pribus cogitat ; ita Chriftianus , .qui. Chri- * ftum quzrit, cruci, inde(inenter. intendit, qua occurrunt, fcandala ad crücrifixurn perveniat. prætcrieqs ; donec ? xämþlum Dez , ajmd 'qm.m non e/l trammutä.. S. Laur» S.iïphrem, * JIL.Sicutis, qui domum zdificav it, vix ullam tio, nec viciffitudinis obumbratio, uti dicic Juft. c. 2 exhorr, ada pud aliquos in fündamento ponendo difficul- S. Jaco bus c. 1. Boetius quoque ait : Immo. lie. vit. piet. tatem experitur, magnam tamen in ea con« biliusquc'manensjdaï cuncta moveri. fummanda, ita ut quo altius muri affurgunt, IL.. Exemplum Santtorum :. qui in amando & Manfi tr, idt fl. 9; eo & major fit labor, graviorque expeafa ; fruendo Deo omnes fünt fixi, ftabiles, & im- 8o. difc. 1 ita fpiritualis zdificii fandamenta incipere , mobiles, absque eo, quod unquam per toram 9: * 4» nullam quidem difficultatem. habet. » omni; wternitatem retrocedere poffiat : in qua beati- autem in eo perficiendo labor eit. tüdibe, inquit S. Auguftinus, quod (emel ac- Engeler. . li[. Sicutin agone»pmnes,quidcm'currü-ntg Dom. 3. quiritur, femper tenetur. $. quoque Bernar- fed unus accipit bravium ; ita virtutes qui« dinus de coeleftis paraditi inc * olis.ait :--lnccfï- poft Iïetit. dem omnes currunt ad regnum Chri(ti , fed una fola accipit bravium, nam Currunt mundi fanter laudant Creatorem füum,. JHIL. Exemplum. fecularium y..videmus. enimS. Bern, contemptus, paupertas, vigilie, elemofynz, D obedient b 455 J abítinentia , " per quotidianam experientiam, quodavariinepift. . patientziav, fed fola à habitis divitiis non quiefcant , fed eas magis 4^ eríeverantia coronatur. Sä&ares | ]V. Sicutftatua bafi, ita virb O/ii'usfin&icuto magisque femper accumulent:; Carnales in apudstob, voluptatibus carnalibus fe&andis in(atiabiles f. 1- de ihixus, ab honeíto nullatenus difcedere debet. Yephus - V. Sicut viator ab incepto itinete non defi- exiftant; Ambitiofi, tametfi ad dignitates & prud, honores capacitate & meritis füis (iperiores u in Langius in ftit, donec terminum attingat ; ita qui per- aícenderint, iis tamen minime acquie(canr, fed olyant Polyanth:. egrinum fe in hoc mundo efle meminit, non 246- f. 091. prius a virtutum ceffat exercitio , quam ter- ad gradus altiores fe vehere continuo ftudio fatagant. Erubefcat igitur anima convería ad minum fug peregrination ^ i$, nempe þgatitu- dinem , fit affecutus. , Deum ( verba funt S. Bernardi ) minori affe- üalia ha- &u fe&ari juftitiam, quam iniquitatem antea S.Anfelm. . Vi. Sicut quadratus lapis feu ?eq in Sim. c. bens latera, in quodcunque horum ceciderit, fanctus & mellifl fe&aretur. Sed audite differentiam, quam 173. firmmiter & immotus jacet; fic non contriftabit gus Doctor hac in re affi- n ju(tum, quidquid ei acciderit, fe Y pgnat ; Ita enim ibidem fubdit: Eft enim quo« d ig omni cafü que caufa valde diffimilis , ftipendia quippé immobi)is permanebit. peccati mors , fruCtus autem [piritus vita INece[fitas. zterna; Pudeat proinde negligentius nunc in vitam , quam prius in mortem ire, & Poiya n,th VII, Sicut niolcüus eft difcipulus prä:ce- £. 891. prori füo, qu 1 erpetuo difcit , & nunquam minori ftudio falutis acquirere, quam pet- mole 4 ditionis augmentum. — Nonne ipforum iníae proficit ; ior, qui priora negligit ; ita tiabilia de(ideria arguunt nos negligentiz & apud Deum intolerabilis eft, qui ad pejora * tepiditatis ? Pudeat certe fpiritualium nos femper decedit, & virtutis ru - Qimcnta a,mi;f bonorum minus cupidos inveniri. ae[(. l. QJ tit, quz-prius accepit. ! x S, Hier. - IV. Exemplum irrationabilium | creaturarum ; s. Aug. de. VIHI. Sicut.qui adverfo fl umine 1e&xbum l. 3. cen- trahit, firemiferit manus, ftatim retro labitur, Nam cceleítia corpora ,. ex quo a Deo creata vet. con- funt, continuo peragunt curfus füos. . Idem viv. tr,30, tra. pela£- & Quentibus aquis, quo non vult, ducitur; fic dub humana conditio, fi paululum fe remiferit. aquz fontium , & fluminum íervant, quz M^ - difcet fragilitatem fuam. j continuo fluunt. Naturz arborum & plan- tarum femper continuant , quoadusque pere S. Ambrt.. ]X. Sicut Gubernator laudari non pot&ft, veniant ad debitum fructuum complemen- l. de bon.ante quam in portum navem deduxerit; ita tum. 2. Petr. 3. Omnia perfeverant ab initio n mort. G 9;nec homo laudari poteft, priusquam in fta- creaturz 5 Ec dicit Ecclefiafticus: Opera , qua 14p0P tionem mortis füccefferit, nam & ipíe füi fecit Deus , per[eoerant ; unde ; ubernator eft, & jactatur profundo , quam- Propheta ait : Ordinatione iua perfeverat. dies, od diu in Salo eft, tamdiu inter naufragia. of ? Utilitas. V, Necitas: cum nemo falvus effe po[-'- fit , nifi qui in finem usque perfeveravit. oüp"ftf $- cmgm.* X. Sicut palma valtior eft in fümmitate, VL ZEquitas: cam enim Deus zque feme l. t9. mor: quam effe coeperatintadices ita zepe Electo- er, & conftanter in nos ] iberalis ij an noh [«5 é L11 11 5 equum l L 842 le;äzbgca Manuolis. Contionatorie ——M e&equum erit, ut nos quoque conftanter illum. merefifti? Nunquid fpecialiter Judeis pro- diligamus, eique ferviamus ? x teftatus fuerat dicendo : JNon füm mifJus , nifi ad oves ,; que perierunt domus Ifrael ? Enim vero Lue. 42» VII. Ulilitas: quod enim ma jus pfæmiüm.: Vo 2g» ad hoc, ut in eum crederent, per triginta optari poteft, quam audire olim illud Chrifti tres annos inter ipfos coeleftem potius quam elogium? Vos eítis, qui permanfiftis mecum in tentationibus meis; & ego difpono vobis re- humanam vitam duxerat, evangelium przdi- senec.l ! carat, patraverat miracula , ecclefiam fun- gnurm, ut comedatis & bibatis füper menfam meam in regno meo, & fedeatis fuper thronos darat, inftituerat Sacramenta 5 ob eundem quoque finem precedenti vefpere (e captivum judicantes duodecim tribus Ifrael. abduci permiferat; fanguinem füdarat, ama- .- B"Bo VHf 2Dignitas: quid enim magis honorifi- rifimumque paílionis calicem lubens acce- de vit. fo- cum, quam Deo fimilem fieri? Certe hanc ptarat ; Et tamea nunc , quando fe in ipfum 20e lit. €oll^ c1an(hlam omnisperfeCtionis vocat idem San- credere velle proteftantur , dummodo de &us, pro qüa Chriftus oravit dicens : Pater, cruce defcendat, nullum eis prebet auditum, $, Hieto zi volo, utíicut ego & tu upum fümus,; ita & 42 & haud fecus ac fi fardus effect, eorum peti- ipfiin nobis unum fint.- tionibus ne verbum quidem repofuit. Quid 261f ad hzec dicemus? S. Bernard. in ferm. r. de a. Tim. 4.— IX. S'ucunditas : quid enim jucundius; quam y. 7» dicere in morte poffe cum S. Paulo: Bonum refürreCtione ita fcribit: fed dicunt : 24lios certamen certavi, curfum confümmavi; fidem falvos fecit , feipfum non poteft faloum facere? 1mo fervavi ; de reliquo repofita eft mihi corona vero, fi deícenderit, neminem falvum faciet. Cum enim íalvus effe non poffit ; nifi qui juítitiz, quam reddet mihi Dominus in illa die, juftus Judex. i erfeveraverit usquein finem, quanto minus poterit effe Salvator? — Alios ergo falvos fe- .X. Falitas : quam vel ipfi filii feculi, ! * viffimis plerumque przmiis ille&i, & inter cit, nam falvatione, cum fit falus, ipfe non indiget.' Operatur falutem noftram , nee graviffima quzque obítacula perfeverantes eandem desfíe patitür facrificio veípertino ; demonftrant. Potuerunt ergo ifti, & iftz, ob hoftiz falucari. Novit, inique, quid cogi- tam parva lucra & commoda, & tu non po- tes. Non tibi dabit occafionem furripiendz teris ob infinities majora. nobis pgrf;veraptiæ, qus fola coronatur, 0$ X Í l. Oratio ; Hinc S. Philippus Nerius fuos vis,s.Phi MEDIA affiduo exhortabatur ; ut Dominum conti-lip. Ner. nue rogarent pro doni períeverantiz concef-l. 2, C 21, Manf 1. c. T. Ex empium Cbrifli ; nam, ut reGte S. Ber- fione., ac proinde laudabilem illam introdu-! 5* diíCc. I« nardus advertit, a Chrifto dicti fumus T. /5- xit coníuecudinem , quotidie circa crepufcu- Chriftianis Nonne igitur ea via, qua Chri- lum dicendi quinque Pater & quinque Ave ftus ambulavit, ambulare debemus; qui non folum ad 'redemptionem noftram confum- Maria , ut Deus iis permotus , conftantem in ejus fervitio perfeverantiam . clementer mandam de ccelo in terram deíceudit, ve- concederet. rum etiam , ut nobis Chriftianis in operibus Egregium inflitutam ! Cum enim. omne donum optimum atque perfee noftris velut norma , fpeculum, & exemplar imitandum ob oculos verfaretur ? Unde S. &um (quale vel maxirmme eft donum perfe- verantiz ) defuürfum fit, deícerdens a Parre aulus exhortebatur Hzbrzos, dicens: Cur- luminum, rerito inftanter a Deo peti debet. vamus ad propofitum nobis eertamen ,. a[picientes in autorem fidei £2 confummatorem. "fefm. — Quafi IIi. Proþq/ïzorüm renovatio crebra : Hinc ite- diceret, ne in ítadio virtutis currentes ab- rum S. Philippus Nerius füos monebat, ut I.bide,m.þ erremus , vel defatigemur , vivz confidera: uotidie opurna quzque renovarent propo- tionis oculum in Salvatorem dirigamus , qui d ta, nec unquam in tenrarionibus, qua con« nullum unquam opus inchoavit , quod non tra illa a dermone patiuntur, a fpe decide- * pariter ad ultimam fuam perfeGtionem usque rent, quoniam Deus , quotiescunque homie perduxerit? Ac proinde priusquam in cruce nem vult infigni aliqua decorare virtute, vi- exfpiraret , in celebri illo fermone , quem tiis eum prius oppugnari oppofitis permittit, przcedentis vefperi crepufculo ad Apoftolos Docebat amplius, fpiritum devotionis initio füos peroravit, his &ternum Patrem füum abunde coelitus impertiri , fed poftea Domi- PIp verbis eft affatus : Opus confummavi , quod. de- num nonnunquam fingere fe ldngius ire , ac difli mibi , ut faciam. Idem medium etiam Ser, proinde in tali cafü hominem coníftantem effe j pGICan Rupertus Rupertus Abbas fuafit dicens: E/fo fidelis usque debere. I 125.in ad mertem , in lemetipfo exemplum przbuit, ]V. Pauca fibi proponere, nec füpra v*ire;ïdfu-wta l. e. Apoc.€ 2- frftus obediens usque ad mortem, mortem autem cru- cis, Quande ip crucis patibulo fuüfpenfus hz. merenegotia; Hanc ipfam ob caufam S. Philippus rebat , obftipati(fimi Hebrzi hisce verbis ei Neriusafferebat, non facileintermittenda effe Bues, acclamarupnt: JDefcendat nunc de cruce , & cre-: pietatis opera, quz unusquisg; fibi pra(cripfe- gemus ei. Quam vero ob caufam de cruce rit,ideoq; minus prudenter agere eos,qui fpiri 8nn.35 defcendere noluit, maxime , quando id fa- tualibus exercitationibus plus nimio fe one- eiendo omnes Hebrzos ad fidem amplecten- rant, Suosigicur monebat, ut modicarn fibi re- rum fpiritualium provinciam deligerent, eam- . dam inducere poterat ? Nunquid de ccelo eo fine defcenderat, ut fe Filium Dei effe que femel fufceptam nunquam deponerent ; jum in«» Quoniam fi dzmon vel femel ad quid p manifeftaret ? Ut credat mundus, quia ta termit- Tiüulus CXFA. Per/äfvef'aniia." 943 termittendum hominem inducat,eundem iteä rum ac tertio ad idem inducere non defiftet, & in extrema centum annorum zetate Lirfacíi & Valentis hzrefin am plexus eft. . Sed & Ja- sur. 55 quo tandeim prorfus omnia evane(cant. Quam cobus Anachoretus ob cauíam tebat: poft quadraginta annos in Jan. fpenumero illud fuis repe eremo exactos , miraculaque multa patrata, INulla. dies fine linea. Idem r nedium fapienter cum ea ipía virgine, & qua dzmonium expu- Senec. 1 de fuafit Seneca dicens : ftim anda füntipía,qus lerat, primum forpic tranquill. acovedimur, & vires noftrz cum rebus, quas eam interemit. atus eít, poftea omninp tentaturi fumus, comparandzg. Debet enim XI. Brevem fibi vite fuper[titis þeriadwh cir- femper plus effe virium in latore, quam in Pet,Sanch, cumfzribere : fic enim , quidquid difficile vide- in regno onere. Neccífeelt, opprimant onera, quz fe- bitur, ipfa temporis brevitas leni rentemajora funt. Quzdam preterea non tam et, atque ad Dei p.7.. perfeverantiam incitabit. Sic SS . Theodorus *: 9- magna negotia fünt, quam fecunda, multum- & Lucius fp ue negotiorum"ferunt iritu inconflantiz afflati , fémper ; € hecreftringenda, modicum tempus, quod adhuc perfey crarent Ezech. c. S. Hieron, — V. Zliorum ruinas co nfiderare ; uti S, Hieron. in propofito, p ræüniebant,. donec omnino 26. V. 15. » fuafit dicens? Aliorum ruinz exempla jufto- tentatio evanuit. rum funt. Quantumvis enim Tertullianus ze- XHU.. fffetluum moderatio: nam ficu kt potha Engelge,! lofiffimus fuerit fidei catholicze profeffor ; verminofa ante tempus decidunt, b Quantacunque etíam Origenes penes eandem ona vero Dom. 3. & integra in arbore perradios (olis e Xcuqüun. poft Pent, ecclefiam fibi merita comparatit, prout de tur; ita plures turpiter deciderunt utroque tum ex eorum libris, pietate & do- , quos ín- tus vermis fuperbiz, impatientig, aut alte« Grina plenis, tum ex annalibus ecclefiafticis rius inordinati affe&us corrofit. dbunde conílat; attamen ambo in hzre(n turpiter funt prola pfi; unde dcduc,ituxj.,quan- $. XI. ASCETIC A. 4 ti referat illud obfervare documentum Apo- » ftolicam : , Cum tnetu & tremore falutem veftram I. operimini. Seneca moralis ait: Felix fà 'ría potiffimum de hac virtute fcienda pientia, 7* funt, bencque aliis inculcanda ab afce- quz ex aliorum difcitur infipientia. t3, quz percommede per fimiltudinem Na- -V Zdmor Dei purus: ficut enim ignis tam- varchi navim pretiofis me cibus onnftam ex diu non deficit, quamdiu materiam habet; Ms aliena regione in Patriam transvehentis , in« ita amor Dei nunquam extinguitur, cum ma- dicantur. ' Nub teria illius, fcilicet Deus, deficere non polfir.. l:. Primum cü, ut ,quem'admodum Navare L « NMIT,. B. Virginem quotidianis, licet parvis, obfe« chus tanto magis zítimat officium fibi com- quiis (ibi demereri: hujus enim amor, uti prze- miffum , tantoque majorem diligentiam ad- deítinationis, ita perfeverantiz quoque obti nendz figoum probabile jure merito hibet in navi ad ipfum portu perducenda; v.e: 2 matur. : exiíti- quanto plures ac przítantiores merces fibi commiffas novits ita & ipfe afceta tanto ma«- VIIL. Eleemofyne tam defunttis, qüam vivis ex- jorem habeat de vita ad finem usque rite in- - bibite , con[tans frequentatio: de hac enim vere ftituenda aeftimationem , quanto plura ma« Ícripfit S. Hieronymus, non meminiffe fe, ma- gisque preclara merita jamjam (ibi pto alte- la morte fuiffe defünctum , qui libenter ope- ta vita collegit. Quem in finem fipius pro« ra charitatis exercuit, eo quod multos habeat derit pon derare infelicem conditionem illo- interceffores; impoffibiie autem fit , multo- rum mercatorum qui poft ingentem mercium rum preces non exaudiri. quantitatem cómparatam, poft innumera pee ddem, IX. Quotidie de novo incipere , feque ad. þeifevä- ricula füperata in-ipfo por tu naufragium fae vantiam. ex[Himulare: . ita enim S. Anton. fuis ciunt. Quam quidem deplorandam fortemi & 51 fuafit, dum morti proximus ad eos dixit: Ego pathetice fanctus Bafilius his verbis defcribit:s. Bafi, quidem, filioli, (ecandum eloquia fcriptura- rum, Patrum gradior viam ; jam enim Domi- O miferabile fpe&aculum! o fortem lugen: ho. 21. in dam ! poft jejunia multa, poft durum vitze ge-Prov. nus me invitat, Jam cupio videri cocleítia : fed nus, poft longas ad Deum preces, poft uberes vos, vifcera mea, admoneo; ne tanti temporis effufas lachrymas, denique poft annorum vi- -t« Jaborem repente. perdatis, hodie vos religio- Íum ftudium arripniffe arbitremini ginti feu triginta abftinentiam, ob indulgen- ,& czxptg. tiam, inconfiderantiamque, nudum omnibus voluntatis fortitudo füccreícat. S.Bern. fu- ac tot laborum mercede privatum reperiri, & X. Timor Dei: utiS. Bernard. fuafit dicens: fimilem fieri mercatori cuidam diviti, qui in perCantic. In veritate didici, nihilzeque efficax effe ad 1. 54. ' portu naufragium facit omnfum j grauiam promerendam, retinendam, recupe- labore ac fudore funt parta! i quetenté randam, quam fi omni tempore coram Deo 16 .HI. Secundum eft, ut, quemadmodutn . na« inveniarisnon altum fapere, fed timere. Cer- varchus ftudiofe & conftanter preparat, ac il- te Ofius Epifcopus, cui parem nulla vidit, & Baron. le(à confervare ftudet omnia inftrumenta ad luxit ztas, quem Arriani ip(üi Synodorum navem feliciter dirigendam neceffaria, ita ann.357. -Principem appellarunt, Orbis univerfus ve- idem etiam afceta f[üo modo facere conetur. . ut &vi fui miraculum füfpexir, Conftantius Quinque autem fünt navarcho fpecialiter nee Imperator ut Patrem venerabatur, laterique ceffaria. 1. Ntitia vie, quam perinípeGtionem fuo velut aífiduum monitorem adhzrere vo- chartarum & Siderum ccelcítium potiffimum . lebat; inconciliabulo quodam Smirnenfi igno- comparare oportet: per quam fpiritualiter miaiofe proftratus, & Nicens fidei, quam ex- intelligitur fcientia earam rerum, qua ad vi» tam chriftiano modo; id cít, pie ac modefte 4 culerat ipfe, proditor at,qqe defertor extitit, än&i- qiedst Eu 944 Jibliotbetee Mammlis szciom;oriæ rum , ad vitam re&te inftiruendam pertinene inftituendam requiruntur,quzque tum leQio- ne librorum fpiritualium, tum confideratione tium függerere, fed nullum brevius, univere. falius ,. & aptius unquam affigaatum fuiffe, faluberrimorum exemplorum a Chrifto &San- &is (qui funt,quafi fidera coeleítia) relictorum quam a Chrifto in Cathzdra crucis exiftentes obiinendaeft. 3. /elum, quod füo tempore pro dum dixit: Confummatum ef]: id quod proin- n vento excipiendo expandatur, per quod in de per totam concionem demonfirari poteft, ,25 fenfuü myítico voluntas ad omnem divinum Et r. quidem de brevitate conftat. 2. Univere impulfüm, omnesque $. Spiritus infpirationes falitatem quod attinet, probari poteft ex eo; excipiendum parariffima fignatur. 3. Zncbora, quod omnis generis homines, przcipue/arti« fices, mercenarii, agricolz;, vinitores, nae per quam tempore tempeftatis ingruentis con- D $ tra impetum ventorum ac procellarum adver- varchi, milites, peregrini, curfores , pugiles, Yi 26' oratores hac doctrina indigeant , utpote quo- fantium atque quaffantium firmetur,per quam merito fpiritualiter fpes ac fiducia in DeiSan- rum omnium'felicitas & gloria in eo confiftit, &orumque auxilio intelligitur, juxta illud 5. ut dicere poífint: Confümmatum eft; Vere Hebr. 6. Pauli : In quo abundantius volens Deus often- enim refpe&tu omnium, operis victoria finis, N. 17. dere pollicitationis hzredibusimmobilitatem 3. Aptitudo ex eo probari poteft, quod nulla confilii faüi, interpofuit jusjurandum , ut per do&trina zque excitet ad vitiorum conftan- duas res immobiles, quibus impoffibile eft tem fugam, & affiduum virtutum exercitium mentiri Deum, fortiflfimum íolatium habea- ac ifta, utpote fine qua obfervata conítat, ne- mus, qui confugimus ad tenendam propofi- minem poffe ad fupremz felicitatis poffeffio- tam Ípem; quam (icut.anchoram habemus nem pervenire, cum fixum (it Chrifti effa- animz tutam ac firmam. 4. Zlinenta cibi ac tum: ui perfeveraverit usque in finem, hic Matth. 0i - falvus erit. Vide potus, per quz myfticz intelliguntur corpo- * Egelgrave in Dom. ? poft "- 23* ris ac fanguinis Chrifti, nec non verbi divini, Pent. $.2. II. Ex occafione thematis: Hic bomo capit & aquz in vitam zternam falientis, id eft, gratiz actualis crebra, imo affidua participa- edificare , & non potuit confummare: dici poteft, quemvis hominem fibi propriam habitatio- tio. j.Remorum duplex ordo: per quorum pri- mum intelligi poteft virium ac potentiarum nem pro altera vita exftruere debere, juxta il- lud S. Pauli teftimouium: Scimus, quoniam2 Cor. $ tam corporearum, quam fpiritualium ordina- ta applicatio: per fecundum vero virtutum fi terreftris domus noftra hujus habirationis V* * - tam theologicarum , quam moralium ferium diffolvatur , quod zdificationem ex Deo ha- conftansque exercitium. bemus, domum non manu faCtam, eternam in (icut navar'clilxs fum- IV. Tertium eft, ut; cxlis. Unde 1. oftendi poteft ; quam pretiofa ma cum folicitudine precidere & declinare & jacunda fit domus illa, utpotede qua meri- fatagit pericula, ex quibus jacturam navis aut to dici queat : Beati qui habitant in domo tua. 6t ; mercium pati poffet; ita fimilem cautelarn ,2. Quibus fümptibus & operis eedificanda fit, P£83.v.5; Va ac diligentiam ipfe quoque aíceta adhibeat. fcilicet famptibus Dei, id eft, gratiz divinz, & opera cooperationis noftr in bonis ope« Quatuor fünt autem ejusmodi pericula, vi- delicet 1. Tempe/ates: per quas recte tribula- ribus perficiendis , uti oftenfum eft illi Suto- tiones variz, ad impatientiam & defperatio- ri , qui quoties die fabbati lucrum fuum per nem impellentes intelliguntur, contra quas hebdomadem factum ita pauperes ditteibuit, domum auream in calis «dificare eft vifus.- proin fe per generofam & invictam patien- tiam armare debet. 2. Pirate: per quos-dz- 3. Quantcopere conetur diabolus nos impedi- re, ne domum iítam abfíolvamus , utpote mones, .divitiis fpiritualibus meritorum fpo- liare fatagentes intelliguntur, contra quos fciens, neminem in eam admittendum, qui. 3 . 2 Efdre 4..-; proin fortiter audaci & con(tante repulfa ten- non perfecte earn abío lverit; quomodo pro inde imitandi (int Judzi muruim zdificantes, V 17 iac.4. v.7. tationum pugnandum eít, juxta 5. Jacobi mo- nitum: Refiftite 'diabolo, & fugiet a vobis. qui altera manu' opus faciebant, altera gla- 3. Syrenes: per quos carnales tentationes re- dium tenebant, quo hoftes repellebant. &e intelliguntur, contra quos proinde obtu- M. Ex occafione thematis : Jonum certamen - Tim. 4« ratione aurium, id eft, oculorunmi & mentis ab certavi, curfum confummavi , fidem feruavi: diciY: ?* 1. Tim, 6, lisdem averfione pugnandum eft. 4 Scopuli : poteft,vitam noftram certamini curforum fimi- lem effe; eo quod t. Sicut curfores nunquam Prov. ] v« 9. -jd eft, defideria inutilia & nociva diviuarurm, qu& mergunt homines in interitum & perdi- fübfiftlere folent, ita neque nobis id liceat;jux- vl 14. tionem: qui proinde generoío contemptu ta $. Auguftini teftimonium : Quantumcunques, Aug.in "& directione navis, id e(t, mentis ad por- hic vixerimus,quantumcunque profecerimus, Pfal. 69. tum 'cceleftis patrie , per confiderationem, nemo dicat: Sutficit mihi, juítus fum. Qui di- gftimationem, & dile&tionem coeleftiu l xerit, remanfit in via: non novit pervenire. z m—bo- Ubi dixerit: Suflicit, ibi hiefit. Hiac &S.Ber- S.Beroatd, ( mrumxdeclinandi (ant. nardus. non proficere, inquit, fine dubio defi- epift 341* 5 Xl cere eft. 2. Quia ficut nemo accipit bravium & coronam, nifi quiad metam pervenerit ; ita CONCEPTUS PRAEDI. CABILE S. neque in ccelis olim coronabitur, nifi qui cur- fum coníummarit, uti ex citato $. Pauli tefti- occafione thematis: Confummattm eft : monio liquet ; non enim quzruntur in Chri- Joan. 19. I. EX * dici poteft, multos quidem hactenus ftianis initia,fed finis,te(leS.Hieronymo ; Hine MOK d bene eonatos fuiffe compendia brevia doctrina- quia Paulus male quidem ?æpit, fe finivit; üulis CXIV. NPerjäwerantia; ; 84$ --Hhivift, 'coronari meruit. — 3. Qu.-ia.fïcvut qui tria motiva przcipua, ad perfeverantiam in currit, omnes a fe veftes non neceffarias, alia- bonis operibus incitantia. Nimitum. pri- que impedimenta curfus abjicit, ut expedie mum ex conílanti beneficentia Dei, quam tior fit ad currendum, ita item etiam ab eo, oftendit per beneficium confervationis, pro- qui cur(üm vitz fuz . feliciter peragere defi- tedionis, & confolationis ;; an non enim 1, Cor, 9. derat, agendum eft, uti S. Paulus fua(it di- conftantiam mutui amoris & fervitii extore V. 25. cens: Omnis, qui-in agone contendit, ab quebit? Secundum ex utilitate & commodo omnibus fe abftinet; & iili quidem ut corru- noftro , quod percipiemus, fi nullum quafi ptibilem coronam acc momentüm przterire (inamus ,. quod non corruptam. jpi/ant, -nqs autem in- IV. Ex occa Gon& thxexvnatïs:' -Mm -mz'iüm' in Dei honorem gloriamque promovendam Luc. 9. impendamus. 'ertium ex conatu diaboli, YV. 26. manum ad. aratrum , && vefpiciens vetro ,' aptus. e[t quo perfeverantiam impedire nititur, de- regno Dei: dici poteft, vitam noftram agricul- fumptum eít, eo quod norit, omnem no« turz fimilem effe, utpote cujus unicus finis ftram felicitatem ab illa pendere , cui pro- fit; ac in vita ferere, & metere, quod in hor« inde vel hac ipía de cauía : rea cccleftia inferamus, & unde eternum pae ;.forcitgr ?Fqucj Fon&anter refiftendum. Ícamur. Oftendatur proinde 1. Quam impi. ere agricole exequantur omhnia officia ad $ XHL * agriculturam pertinentia; quam conítanter & fortiter omnes difficultates, five a tempe- ALn CONCEPTU& ftatis incommodis, five laboris diuturnitate, Qualitas, - ? 'atthc IQj five aliunde provenientes fuperent ; Quame 2 que adeo & quivis homo agrum anime fuz J. Q Paulus Apoftolus C'orinth»ios, quds.ad Manfi tr, arare per mortificationem, fecundare per bo- * fidem converterat, 'catechiZare vo- 80. difc. r norum operum exercitium, occare per fnor- lens, virtutem perfeverantiz in operibus bo.!* T tificationem , ftercore per humilitatem, cu- nis, utpote proprium veri horninis chriftias ftodiré & munire per prudentem cautelam ni characterem , precipue commendevitz debeat. 2. Pariter oftendatur, fi agricole Nam ut S. Hieronymus in epiftola quadam COl' D SI' omnes labores fpes meí'is jucundos & leves aits Non quazruntur in Chriftianis initia, fed l facit, quanto magis quemvis. Chriftianum finis; Paulus male coepit, fed bene finivits fpes mefífis fpiritualis, quz & bohnitate ipía, Judz laudantur exordia, fed finis proditione quantitate , & duratione incomparabiliter damnatur. S. Augullinus usque ad trigin- meffem corporalem füperat, animare debeat, ta & amplius annorum statem fenfüualitati ad quasvis difficultates fortiter at habenas laxavit; refipi(cens autem, divinos que con. ftanter fuperandas. - que fe fervitio addicens, ad ultimam & de- Gen. 29. : V. Ex occafione thematis: FAiditque iäf)mnis crepizxam usque ztatem baptifmalem confere :83"05' V. 12, vavit innocentiam. fcalam flantem füper terram , & cacumen illius tan- ldem S Paulus Colof- gens celum : Z4ngelos quoque Dei afcendentes per fenfes pariter ita monet: Sicut ergo accepiftis eam: &? Dominum innixum .fcale:: dici poteft, Sfefum Chriftum Domigum , in ipfo ambulte vadi- nos omnes per hanc fcalam, id eft , manda- cati , & faperedificati in ipfo , & confirinati. — Ub torum obfervationem, & virtutum variarum D; Chryfoft. lyradicatt in favorem noftrum, exercitium, afcendere debere: Cacumen au- hoc modo exponic: Radicati, hoc eít fixi, tem hujus fcalz effe períeverantiam, cui me- ac ftabiles; Quod enim eft radicatum, feu rito Deus inniti dicitur, eo quod per illam radices egerit , non poterit transplantari, folam ultimate obtineatur poffeffio Dei.. Per Vide quam proprias & appofitas ponit di- Efire ti Angelos autem defcendentes & aícendentes ftinctiones. Similiter aliud verbum, ícilicet, fignificari, nunquam homines per hanc (ca- & confirrati in ipfo, ponderans ait: Hoc eft, I - lam afícendere conantes quoad profectum fpi- ipfüm tenentes tanquam füper fundamencum ritualem in eodem ftatu permauere, fed vel zdificati; (i quis in tuto non zdificaverit, Ti 4 aícendere, vel deficere, juxta commune aíce- labaícit. Enim vero radix eft, que trancum tarum effatum dicentidm: "ln via Dei non arboris fuftinet, ramos arboris vegetat, .to« t redi eft. Pprogredi , reg tamque arborem frudtificare facit.. Cumque Prov. 31. VI. Ex occafione thematis : Fatta eff qu 4]1' Jide profundius in terram penetraverit radix, ar- V. 14e vis inflitoris: poceft dici, vitam noftram fimi- borem evellere; aut eradicare impoltlibile eft, em effe navi inftitoris pretiofiffimas merces nifi forte recenter plantata fuerit. Apoflo- Aycih meritorum cceleítium in füpernam pauriam lus igitur inprimis ab illis fidelibus, ad inftar 1 f transvehenti. Oftendatur proinde 1. Quanti fundamenti alicujus, requirebat ftabilitatem momenti fit hzc navigatio , quam quivis ho- & firmitatem , ut bonorum operum fructus mo velut Navarchus dirigere & peragere de» reddere poffent. : gg;nafdi bet. 2. Quomodo omnia neceffaria inftru- Il. Ludovicus Granatenfis in introduct TET io-In S&mb; menta, puta velum, anchoram, remos, arma- ne ad fymbolum refert, quod dum quidam ex p.2,c 8 menta & (imilia preparare, & adhibere debet. Germaniz Primatibus interrogaretur, quam- 3. Quomodo varia pericula ab hoftibus, Syr- nam fc&tam, populi territorio fuo vicini pro« tibus , Sirenibus, fluCtibus vitare oporteat. fiterentur, refpondit: Anno fuperiori talem Quz omnia fufius fuüpra S. XI. explicata funt. quidam tenebant, qualem autem hoc anno VIl. Ex occafione thematis: ZYatres, no- profiteantur, profecto ignoro. Imo .idem äte deficere ! benefacientes : - proponi ^poffünt Granatenfis de füperiori fuo faeculo, id eft; im» * R.-P. Lobhn. Dibl, Man. Tóm, 1L. Mmmmm medias ibliotbece Manualis Concionatoriee $46 mediate preterito, (cribit, quod babita feCta- propinquas ad locum, unde recefferas. Idem prorfus accidit reprobis, de quibus dicitur; rum, ad illud usque tempus in diverfis locis traditarüm ra;ione,dcprehenfum fuerit, quod in circuitu impii ambulant; tametíi enim ab hzretici a primo hssefeos exordio, usque ad hac vel illa füfpe&ta converfatione receffiffe videantur, in bonis tamen propofitis nequa- tempus illud centum o&odecim diverías fe- €tas profeffi füerint. quam perfiftunt, fed fübito ad peccata pri- í(tas (an5H. sefli- ftina revertuntur, — Precordia fatui, quafi rota S. Greg. IIl. Notum eft illud Spir L:9.mor.monium dicentis: Ju/fus ut palima florebit. . . carri , & quafi axis verfatilis cogitatio illius , in- Qe16,. nens locum illum Jobi 5 Zn ni- quit Ecclefiafticus: Talibus proinde dici po Gregorius expo teft: Vos ex patre diabolo eflis, defideria patris ve- dulo meo moriar , & ficut palma multiplicabo dies ; de palma ita fcribit; Palma tarde proficit, ftri vultis perficere ; tales enim eadem cum ipfo fed diu in viriditate fub(iftit. Idem S. Do&tor , via incedunt, circumeundo; Ipfemet name aliam ejusdem palmz affignat proprietatem. ue demon apud Jobum ait : circuivi terram ; EtS. Petrus de eodem inquit: circuit qu&rens, inquiens: Palma vaítior in fummitate eft, quem devoret. Czterum via viri jufti, & per- u am effe cosperit in radice, quia fzpe ele- à orum converfio plus finiendo peragit, quam fe&i recta eft, re&us callis jufti; viam man- nchoando; Quam eandem proprie- datorum tuorum cucurri, inquit Pfalmifta; Et proponit i tatem pau lo poft melius declarat dicens : Hoc S. Apoftolus ad Philippenfes de feipfo fcribit z habet palma , quo a cunis aliis arborum ge- Ad anteriora extendens me ipfum, ad. fuperne vocae tionis bravium. Confideratione digna funt, neribus differt. Omnis namque arbor in fuo robore juxta terram vaíta fubfiftir, fed cre- . qu& S. Bernardus in hzc verba fcribiv: Qui in circuitu ambulat proficifcitur quidem, (ed fcendo füperius anguftatur, & quanto paulis- di- Vz homini, qui fequitur per fablimior, tanto in altum fabtilior red nihil proficit ; tur. Palma vero minor ab imis inchoat, & hunc circuitum! fi conaris avellere, paulu- $uxta ramos ac fructus ampliori robore exur- lum fequi videbitur, fed in dolo, circuitus git, & quz tenuis ab imis proficit, vaítior ad eft, aliunde reditum parat. Va homini illi, íumira füccrefcit ; Cum igitur palma, quz qui fequitur hunc circuitum? Ly autem vz; paulatim magis femper,proficit, virtutem communiter eft acternz comminatio damnaf perfeverantiz a deo vivaciter reprzíentet, tionis. Nf illa defümpta fimilitu- VlI. Propheta regius inquit: Beatus vir S. Hiery confequens eít, ut a 1...I.C do juítis & fidelibus eonveniat. cujus eft. auxilium abs ie, afcenfiones in. corde . fuo Pf. 83« / I vit sDepci, IV. S. Petrus primos fideles, & cum illis difpofuit. Circa quze verba S. Hieronymus At ita fcribit: Propterea dicuntur & in Pfalte- omnes facceffive illorum poftero, in epiftola fua pate rne monet , ne in hoc nimium confi- rio Pfalmi graduum quindecim, & primus uod fcilicet ad fidem vocati fuerint dicicur : 44d Dominum cum tribularer ,' clamavi ; dant; nifi etiam eidem per op era bona perfeveran- Et in fecundo : LLevavi oculos meos in montes, ter fuerint cooperati; Satagite, inquit , ut per wnde veniet auxiliun mibi; €9 femper procedit, Cg proficit, && afcendit in. fublimiora. Quod di- bona opera certam ve[iram vocationem €9' eletionem faciatis. Quonam vero modo vocationem cit, hoc eft, a/cenfiones n corde fuo difpo[uit ; fe- no(ítram certam facere poffimus , gloffa nos lix eft, qui quotidie proficit, qui non confi- docet, inquiens: Certam facit vocationem, derat, quid heri fecerit, fed quid hodie fa- n bonis operibus perfeverat. ciat, ut proficiat, San&tus aícenfiones in qui i corde fuo ponit, peccator deícenfiones. Quo- Manfi L c. V . Paradifüs utique terreftris, coeleftis pa- diíc.3.n.5-radi(i verus eft cypus ; obfervaftis ne autem; modo qui San&us eft, quotidie proficit, ita ad illius paradifi januam fta- qui peccator eft, quotidie decrefcit. —Peatus quodnam Deus tuerit impedime ntum, ut aditum nobis ad vir, qui difponit afcenfiones in corde. Videte con- eundem przcluder ets Collocavit ante paradifum fequentiam fcripturarum : Etenim beneditiio- nem dabit &gc. ó volup tatis Cberubim, &9 flammeum gladium, aique vperfatilem 5 ad denotandum , quatuor effe VHI. D. Chry fologus d& maghi Daptiftz $ Chryfol; uz nobis obftaculo funt, ne con- genitoribus differens (de quibus facer T'ex- fer. 31. precipue, q Íequamur g loriam , fcilicet cupiditas nimia . tus hoc perhibet teftimonium: rant ambo fciendi, quz i n Cherubino denotatur, cui jufli ante. Deum, incedentes in omnibus mandatis ). ncupifcen- Incedentes, inquit, ut oftenderet, cucurriffe ropria eft fcientia ; Secundum; co tix carnali nimís deditum effe, que fignifi- in virtutibus, non ftetiffe, & am i bulaffe in /Via juftitiz , non fediffe. catur in igne (flammeum). Tertium eft IX. In Sacris Canti cis anima fancta tri- Manüäifca odium ; five vindi&ta , quarum typus eft en- fis, vel gladius. Quartum denique nimia bus vicibus in füblime afcendiffe legitur, & ó. n. 11. quotiescunque de hifce afcen(ionibus fit noítra in bene operando inftabilitas, &xvolu- bilitas (verfatilem) . e mentio, facer Textus femper loquitur cum li VI. lfaias ait: Semita jufti re&ta eft , vettus admiratione. Etenim Cantic^ 3. dicitur; lbid.n. 6. callis jufti ad ambulandum. Dic fodes, quz- Que eft ifla, que afcendit per defertumy [icut vir- nam eít differentia inter viam rectam , & gula fumi ; Cant. 6. habetur: Que efi ifia, que progreditur quafi aurora confargens ? — De- curvam? Hec nimirum , quod in via reQta, 'quanto magis proceditür, tanto magis ho- nique Cant. g. dicitur: Que eff ifla, que 'amo a termino a quo elongatur. Non vero afcendit de deferto deliciis affluens , innixa fuper 'id fit in via, que in gyrum vertitur, quanto dile&tum fuum? Sciendum vero eít, quod tri- bus hifce afcenfionibus tres correfpondeant "enim diutius in illa procedis, tanto magis ap- gradus, Tiulus CXVL Pez:/?we?ääm" 647 gradu*s, vel ftatus vite fpirït'uäli's, inci pien- cümento, quod ill e*f'a!uth. obediens lauro ià tium videlicet, proficienuum & perfec&t orum. ccelis immortali coronabitur, cujus obediene Prima afcentio fit a terra, & e deferto ad in- tía pro bafi habet petram, five rupem, fic ut ftar fumi , qui fuam a terra habet originem, & hzc eft afcen(io eoram heque nutet , neque vacillet, fed religiofa ; qui fe gnaviter cum perrtinacia , & gloriofa cohtumacia in Deifervitio dedicare incipiunt; Horüm enim finem usque perg at, Verba, quibus fan&i(- converfio fumo aí(fimilatur incenfi & myrrhz, fimus Cardinalis ea expreffiz, fic habent: Soe ob amaritudinem , quarn poenitentia extrin- lis obedientibus zrerna fal us hzredizario ju- fecus folet h»bere annexam. Secunda aícen- re debetur; fi tamen ibi - fit Petrus, id eft, ilio eft proficientium , eaque coelum ver(üs (i obedientia. non vacillet , aut titubet, fed : 1 dirigitor, ubi planetz lucidiffimi , ftella ni-.- fundata fit füpra firmam petram. - mirum, luna , fo] refplendent & virtures; XIL. Huc ibant Regis Prophetz bc uli, quan- S. Gregor. exemplo, operumque virtuoforum & San&o-' do ajebat : .Benedices corone anní ben enitatistue;l 4 morn rum merita denotat; unde Chriftus ait: Lu- Pfí64. v. 13.. Beatiffimus P apa S. Gregoriusc 1. veat lux vejtra coram bominibus , ut oidemnt opera. Magnus de his v etbis fic habet: Quafi coto« vefira bena. "lertia afcenfio eft Perfectorum , ha anni benedicetur, cum finito laboris tem- & hzc donis & gratiis adeo copiofis & ab [ J * ,'/ pore, vircutum remuneratio confertur, dies undantibus eft referta , ut dicatur delicii s vero hu jus anni funt fingulze quaque virtutes. afüuens, fiquidem confolationes, quibus ani- Sed quid eft, quod non men(ibus; non diebus, ma Deum intime amans perfanditur, fünt non horis, íed anno tantum benédicet ür ? inexplicabiles ; Obfervandum vero eft id, Benedices corone anni. . Cum annum huuc dies quod vel maxime propofito noftro defervic, virtutum faciant(dies vero huj üs anni fünt in- quod in omnibus hisce tribus (tatibus ; ctiam gulz quzque virtutes) cur non eisc lem prze perfedtorum, femper femper fiat mentio fa- miur addicitur, fed foli anno c X orona promit- liendi, afcendendi &c. quia, ut S. Berpardus titur ? Caufaea eft » quod, tametfi fingula ait, nemo perfe&tus e(E, qui perfectior effe virtutes füam hábebu ntremunerationem,eam nonappetit, & in eo quisque perfectiorem tamenabs que perfeverantia confequi non pof- fe probat ,^ / fectionem. quodvad majorem tendit per- fümus, idcirco anno promittuntur benedictios nes; quiaille eft finis pugng, terminus laboris, M Hietäi Nyü'e'm l-x l'- C. 7'0 X. Dilaudat cceleítis Megifter fidum quen- exitus vigiliarum , claufula defatigationum ? dam, & officio fuo probe fan&tum cecono- Nam fuiffe pium , & virtutis ftudiofum uno in vit, Abials mum;, inquiens: Quis putas eft. fidelis difpenfator menfe, fuiffe una hebdomade fan&tum; una C2 prudens , quem con(Lituit: Dominus. fuper fami- hora caftum , humilem ; probum , parum liam fuam , ut det ilis in tempore tritici menfuram? proderit, niü in finem vi UE verfemur in illis; Luc. 11. v.24.. Probi & integri difpeníatoris Itaque annus, & finis ben edi&tionem habebit, partes in multis hz fünt, ut domefticis an-. non menfis ,. non hebdomas, non dies, non nonam, & quazcunque victus requirit huma- hora, q uia folus ille falvus eri t. t, quiin finem z nus, tempeftive miniflrent. , Subdit autem anni , Íeu vitz perícveraveri, ftauim divinus Magifter: Beatus ille ferous, quam . XHI. Suadet S. Petrus Damianus, üt fir i$. ïieiï*üä um venerit Domtnus ejus , invenerit ita facientem , miter, animosque perduremus in itinere vir- Dam. to. ibid. v. 43. Notavit in modo loquendi Chri- tutum , ut perennis quietis palmarmn fti, Cardinalis Cajetanus , quod non eum , con(*equa;a- opufo. tnur, & concludit exhortationem h d quem fic aliquando feciffe , (ed quein ita fa- Vite modum, quem femei arripueris, per(íe- is verbis: '5 - ä?: cere tunc invenerit, cum Dominus illius ve- veranter tene ; conftanter exequere, ne fceni- nerit, beatum fore affirmavic :- Beatus illé ca; quod abfit, a temetipfo vertigine videaris fervus, inguit, quem invenerit, fic facien- diíc repare. Hzc ille difficilia verba : Quid tem, non quod ita fecerit, fed quod ita p et- autem voluit fibi vir (ànctus, cum ait: Ne feveret faciendo. Beatus, non quia, in bo- Íícenica a temetipfío vertigine videaris difcre: L Chryfol nis aCtibus diu vixit, fed quia his immortuus pare? Quid eft vertigo fcenica? Egó dicam: fuit. ltaque parum proderit homini chri- m- 3 L Prodit in fcenam hiftrio, ut perfonam Aman- ftiano , quod tanquam ftrenuus miles in pa- tis, Principis Capitanei, Imperatoris referat; leítra vircatum contra paffiones fuas fortiter Reprzfentat ille Amantis blandities, Principis dimicare ccepit, bellumque fanguinolentum potentiam, Capitanei fortitudinem, Impera- omnibus animz füz hoftibus induxit, fi mox toris majeit atem, Etquid poft hzc? Srarim ut ignavus cedat, & tanquam meticulofüs aícenaad füum ho minis vulgaris ftatam redit; a äifci fugiat. : Perfeverare conftanter, pugnare per- Facile eít cernere , hunc ne que Capitaneum Í, f Is tinaciter deberc, uc labor illiüs (it fructuofius, effe, neque Principem, neque Imperatorem; & defatigado füuam obtineat coronàm. quia regiis tam [ubito depofitis in(ignibus Ibidem, Xl Quzítio eft,' quid myf(terii habeat, non alia, quam quilibet e vulgo; vefte utitur; quod Simoni Petrus adjungitur, quando obe- Dicit tunc Damianus: Períta firmus, & ani- dientia cum falute, hoc eft, Simon cum Jefa mofus in felici virtutum via, quam femel te: locutus fertur? NNon íatis erat dixiffe, dixit. nere coepiíti, ne Ícenica a temetiplo videaris Simeon ad Sefin? "Non erat fatis, inquit pre- vertigine difcrepare, ne videaris velutin fcena clare S, Petrus Damianus. Tameríi enim Si« re D prefentare aliquamdiu perfonam hominis moni, hoc cít, obedienti jure fit debita falus pi i, pcenitentis, hurnilis, rcli glofi, liberalis ir &terna, debet tamen, comitem habete Pes e genos , continentis ; & cafti , denique vera trum , qui figuificat petram, ut fit nobis do« €XCas ; qua intraras , virtutisque ; & poe« R. Pi Lolm. Dibi, Man. du 44 Mmm mm 2 nitenia $46 | diibliotbecoe. Manualis Concionatoriæ ä nitentie & religiofitatis; & liberalitatis, & fola virtutum coronatur, non inveniatur apud continentiz , & caftitatis veftitum abjicias. vos, Eft, & Non; ut fitis filii Patris veftri. Nihil feceris, (i ita feceris, nequeoptatum la- Nece[fitas, borum tuorum fructum confequeris. Ut obti- neas, quod expetis, non debes effe hi(lrioni- XV.ï Ingens illa ftatua Nabuchodonofori BManf tr,. / cus Chriftianus, fed in uno fanCte vite pro« in fomnoreprzfentata caput habebat aureum, 80. difc. pofito usque ád excremum vitz fpiritum con- pe&tus argenteum, ventrem aeneum;tibias fer- ?: P« 5* reas, ac denique pedes teftactos. Quz ftatua ftanter perdurare. Forte aliud quid voluit magnus Cardinalis, quod cum Bernatdi fen- adeo vivaciter delineat illum , qui virtuofe vivendo ccepit, peflime tamen poftea confum- teütia fuperiori admodum congruat, cum ju- bet curare, ne ícenica quis videatur a femet- mat, ut aptior ad illum exprimendum fimili- ipfo vertigine difcrepare. Quid agitur in co- tudo excogitari non poffet, Etenim auro amor Dei denotatur, qui vite perfectionis eft fun- moedia, quid in fcena, five theatro ? Nullus Md, h. locus crebriores habet viciffitudines & muta- damentum; Per argentum vero divinz legis - tiones , nullus tam varias larvas, quam con- obíervantia innuitur, juxta illud Pfalmi: £jo« tabulatio fcenica. Qui pridie fanctum refe- quia Domini, eloquia cafla , argentum igne exami- rebat, is poftridie latronem viarum reprzfen- natum ; Per ferrum & chalybem folidiffima metalla, diuturna in operibus bonis ftabilitas tat, qui heri perfonatus erat amafius, ille ho- die paftorem agit. Quslibet dies habet fuas & perfeverantia defignatur; Per pedes vero teftaceos, quia cauía fuerunt, ut ingens illa fpeciales figuras. Dicit nunc S. Petrus Da- mianus : Si vis confequi, mi frater, beatitu- ftatua corrueret & comminueretur, omnia- dinem , (i Deo eternum frui, vite modum, que predi&ta metalla in pulverem redigeren- quem femel arripueris ; perfeveranter tene ; tur, peílimus intelligitur finis , quem illi, conftanter exequere , unam tantum boni & qui ad ultimum usque fpiritum non perfeve- rant, communiter habere folent. lnde Ri- pi. N religiofi hominis períonam reprefenta , unum pg Ql jl femper bonum & impigrum Dei fervum re- chardus de S. Victore ait : Opus deteflabile . i Dor ferre ftude, cujus unicum perpetuumque ftu- & dignum confüfione , quod inchoatur. ex m auro, & confümmatur in tefta & ferro. O dium fit, colere virtutem, & mandata Domi- nica obfervare , & hisce operibus usque ad confufibiles operarios ; qui in initio convere fionis fuz; opus füuum inchoant ex autfo, & füpremam vitz periodum immorari, confammant in luto, ; Nyu'enQ XIV. Hunc in finem creavit Deus homi- l. 2. nem, & pofuit illum in theatro hujus mundi, XVI. Nulli ignota eft ingens illa ftrag 6s , Ibid. a, 9. ^ utreprzfentationi det operam, At quemnam quam Deus Ezech. cap. 9. inter homines cu- re rzíentabit? Deum ipfüm. Hoe Dominus juscunque ztatis, fexus, conditionis & pro- p feffionis,cun: hoctamen pa&to inftituit: Omnem, affirmaffe videtur, quando de homine crean- Verum do deliberans ajebat: Faciamus bominem ad ima- füper quem videritis Tbau , ne occidatis. Ícire percuperem , cur omnes illi , qui hoc ginem & fimilitudinem noftram. Genef. 1. v. 26. QuiImperatorem reprafentat, ille imaginem, figno Thau infigniti erant, ab hoc flagello re- fimilitudinem , figuram illius referre dicitur. manferint immunes & exempti? Hugo Car- dinalis obfervat, hanc literam Thau, in al- Idem dicit füpremus Conditor & Benefa&tor, cum ait: Faciamus bominem ad imaginem g. fimi- phabeto hebraico effe poflremam , figuram- litudinemm neftram , ut imaginem & fimilitudi- que crucis przíeferre; Ac proinde figurare hem noílram reprefentet. At quomodo id perfeverantiam : lltima litera in alphabeto re&te & decenter perficiet. S. Ambrofius hoc fignatur, inquit Hugo, ad denotandum, quod - bct, iHUd' dicet, qui Deuteronomium adire ju qui omnia przcepta non fervaverit usque ad. que legere, quod ibi dicitur: Zfudi J/7ael, .Do- ultíimum, occidetur. Idem quoque S. Ber- sminus Deus nofler Dominus unus ef$ ;; Deut. 6. nardus in fuüpradi&to fermone innuit. Ecce v. 4. Quid voluit Dominus iis verbis indi- igitur, qualiter in hac ftrage a Deo ordinata, care ? Refpondit facer DoGtor, id voluiffe, univerfum genus humanum edoceatur, quas uc, vel ipfe femper unus eft, ita femper unus literirreparabilia zeternz mortis damna red- fit , qui illum fic vult reprafentare in terris; undent in eos , qui hoc perfeverantiz chara—ï &ere (ignati non fünt. ut comprehendere & confequi poffit in coelis. Quare fic concludit: Ad fimilitudinem Do- XVII. In Exodo increata Sapientia veftemtbid. difc, mini unus eít, atque idem, non hodie fobrius, nobis defcribit fümmi Sacerdotis,quaSanctuas 4« n, 2» cras ebriofüs, hodie pacificus, craftina die li- rium ingreffürus indui debebat; Inter alias au- tigiofus, Hxzc ille epift. 1. tom. ;. Qui ho- tem hujus veftis conditiones,una eft.quod fci« licet in extremitate feu fimbria veflis illius, diernum diem inefüs transmittit, cras cibis fe infarcit fuperfluis : Qui hedie eft poeritens, quz ad pedes usque propendebat, mala punica cras laxus : Qui heri modeftus , hodie diffo- per circuitum fufpendi debuerint: Deorfum vero Jutus , ille imaginem Dei non reprzíentac. ad pedes ejusdem tunice per. circuitum , quaft. tnala Verum qui in colenda caítitate, in obfervan- punica facies, Cixca quod. nafcitur queftio , tja, temperantia, in ftudio virtutum femper cur potius Deus mala punica, feu poma gra- unus eft, ille bene refert (imilitudinem ejus, nata, non vero alia poma, maxime in fimbria veftis füfpendi voluerit ? Omnia in figura ad cujus imaginem eft factas, eoque «tetnum fruetur. Soli enim perfeverantiz decreta eft contingebant illis. Petrus Blefenfis in epiítola Mu palma, & conftituta laurus. Quare recte di- uadamita fcribit : Omnisgloria ejus filize Re- 2 funt i €cbat S. Bernardus ;Stude perfeverantis, que gis ab intus, in fïmbriis a&reis; fimbri veíti« 5 Titulus CX F Perfeverantio. 949 veftimenti extremitates ; Eft ergo gloria fan- valorem & pretiutm attribuit,ita perfeverantia &i monialis in fimbriis ; nihil enim prodeft omnibus virtutibus dat formam , omniaque gloria bonz converf(ationis in principio , ni(i fit gloriofus & finis. merita ita extollit, üt neque charitàs, & amor of Porro nemo eft , qui Dei premium vitz eternz (ine Qrfevbrantia malum granatum inter omnes alios arborum 20, Ü acquirerent, quia, ut S. Auguftinusait, perfe- à n. 5' fructus hoc privilegio gaudere ignoret, quod verantia informat meritum. Et S. Bernardus in fcilicet verticem coronatum habeat. Atque epiftola quadam dicit: Perfeverantia fola me- ideo fymbolum eft perfeverantie , quz íóla retur viris gloriam, coronam virtutibus. coronatur; Unde anima, quz in coclefte San- XXL In Deüteronomio legitur : 4perietidemdife. | uarium ipgredi defiderat (. de quo Pfalmi- Íta canit: Donec intrem in San&uar Dominus tbefaurum . fuum. optimum , celum ; — Ac 7- m» 8- iun Dei?) in vero quandonam: Deus hoc erarium apertue fimbria veftis, *id eft; in vitz füz fine per- feverantiam habere deb et. rus erit? In tempore füo ; Deus enim tem- pus hoc oportunum longe melius novit, quam XVIIL. Ingeniofam apud Doctorem Sera- d Ibido n. 4. nos. Unde S. M. eccleíia in colle&a quadam phicum obíervationem invenio, fiquidem ad fic Deum precatur : 7üa nos, quefumus Domi- illum fe Apoftoli textum refle&ens : Omnes quidem currunt, fed unus accipit bravium, ita fcri- ne, gratia femper pravveniat , & féquatur , ac bo nis operibus jugiter praftet efJe inteptos.. Cum igi- bit: Sic de virtutibus poteft dici, nam vir- tur quando mylíticz hujus meffis tempus fu- tutes ad regnum Chriíti currunt , fed una turum fit, ignoremus, neceffum eft, ut fem- accipit bravium. Nam currunt mundi con- per praparati fímus temptus, paupertas, vigilie, eleemofynz, erfevecemus. ; atque in opetibus bonis abítinentia, patientia; fed fola perfeverantia Ó XXII. Apud S. Marcum c. g. legïtur : CO*Idem n, $. coronatur, nam bic falous erit. qui perjäverawerit usque in finem piofam quandam multitudinem pedeftri iti- nere nulla prorfüs ciborum annona provifam, Did.Nyf. XIX. De manci piis Hebreorum hzc in in afperum quoddam defertum Chriftum fe- p» 2. f. g. vetere lege (tatuerat Dominus : Si emeris fev- in Dom, cutam fuiffe diu, no&uque, idque non uno vum Hebreum , fex annis ferviet tibi , in feptimo aut duobus diebus , fed per integrum tri- Siexag. egredietur fervus liber gvatis. Cum quali ve[te in- duum (cum turba tulta eJet , nec baberent , quod traverit, cum tali exeat; Exodi a1. v. 3. 3. An manducarent , vel, ut Syriaca legit : Nec e[fet forte Sacramenti aliquid habeat, quod poft guicquam quod ederent ) tandem vero miraculo- abíolutam fexennem íervitutem cum tali ve- fo illo convivio ad fatietatem usque fuiffe lll à . fte fervus abire juffus eft, qua cum advenit? refe&am, nam facer textus ait:' Manducavee Quid emolumenti adferre poterat homini jam runt; Nec hoc folum, verum etiam faturati libero , quod fimiliter veftitus effet poft ex- Jünt, & füftulerunt , quod (uperaverat de fragmen- antlatos labores, ac tum , cum primum eos tis, fiptem fportas. "Hzac autem faturitas illam adierat ? . Beatiffimus Pater S. Gregorius mo- figurabat cceleftis convivii abundantiam , de net, a cortice literz tranfire ad nücleum fpi- qua David ait : Satiabor , cum apparuerit aloria ritus, ut inveniamus myfíterium, quod hac in tu4: at vero quinam illi fuerunt , qui huic re eft magnum. Servus eft omnis homo, fex menfíe accubuerunt ? "Utique non omnes, anniomne tempus przfens, quo vitam hanc qui Chriftum a principio füere fecuti, fed illi laborando exigimus, quia enim Deus fex die. tantüm, qui cum patientia ad finem usque bus mundum hunc fabricatus eft, & die fepti- illum fuftinuerunt, & ad tertium usque diem mo requievit , recte fenario numero omnis in fame & (iti illum perfeveranter fuere fe- vita, quam in mundo agimus, fignificatur, cuti. Unde Paulus de Palatio ait : Satiantur peft quam dabitur denarius diurnus quietis in fine tridui, non initio converfionis , vel eternz his, qui ftrenue laborarint, Sex ergo annos, hoc eft, per omnem vitam, homo Deo in medio, fed infine, Motivum quoque, quod Salvatorem noftrum induxit, ut tam lauto fervit, demum vero donabitur quiete, (i ta- illos convivio paíceret , fuit illa períeverans men, cumquali vefteintravit, cum tali exeat. patientia , quam triduo in fame & fiti illum Quomodo hoc fiet ? (i primordiis vitz ex- lequendo exhibucrant, ait enim: Zcce jam tri- trema reípondeant, fi, quod ftrenue coepit, duo faftinent we. . Apud S. Matthzum l OCO (—u-. fortiter profequatur, & in fiaem conftanter finent, habetur: Per/everant snecum. T perducat: Nam fi mox languere incipiat, & Dignitas, n' gl remittat primos fpiritus, & torpefcat, ftatime que veftem mutet, id e(ít, a bono propofito de(iftat, quid juvat inchoaffe? Verba Magni XXIIL. Ibat quondam fponía tam concitis Nyfren. in pedibus,ut füavi admiratione perfunderet non vit.Abrah. Gregorii in hanc rem ex homil. 3. lib. z. in folum terrz habitatores, verum etiam ccelo. l« 1«c. 6; Ezech. fichabent: Cum quali vefte intraverit, rum palatinos, ut certatim utrique ( ex fen-- cum tali exeat 5 quia omnino neceffe eft ,'ut tentia melliflui Bernardi, Hai lgrini Cardinal unusquisque noftrum in hoc , quod incipit, Abbatis fan&ti Pantaleonis W/olver, lO* perfeveret, atque usque ad finem operis in rum ) non fine magno ftupore exclamarent: €a, quam inchoavit, intentione perdurctb Que eft ifta, que pregreditur , quafi auvora confure L gens , pulcbra ut luna , & ele&la ut fol. Cant. 6 9. Utilitas. Matthzus Cantacucenus ex Rege monachu$ ,Manüdiic. ' XX.« Axioma Ph ilofophorum eft ab omni- Bafilianus, Vincentius Richardus illius intere ) *v n. 7. bus receptum, quód fcilicet forma dat e[e vei ; pres, & alii, quos jam dixi, ajuntadmirantium Sicu: :igi;ar charitas eft, quz operibus noftris eft ifla vox. Sedunde ifta naíci admiratio po- Mmm mm 3 [L'Iit, $50 Jribliotbece . Manualis: Concionatoriee tuit, unde tam novum videriillis, quod fponía &e tamcaput, quam pedesaureifunt? Ornie leutis fenfim incrementis augefcere, & luce £a no, ita fe res habet, fed omnia in figura. Per paulatim majore fplenderecoepit , ac primum caput enim aureum principium operis boni quidem, ut rora obícure micare, deinde ut ex amore Dci eliciti, & in gratia Dei fa&ti ine luna rutilareamplius, demum ut fol radiis füis telligitur: Quando vero in anima hzc capitis mundum totum implere? Hoccine tanquam & pedum mutuarelatio, & correfpondentia re- novum fit, &inauditum, in ftuporem adduce- peritur, certum nobis zternz przdeftinatio- p[udl repotuit;homines pariter,ac Angelos? PPotuit. nis fignum ab eadem infinuatur, quia qui per. Immo fi contra egiffet , atque ut fol primum -.fcv'qraverit usqu einfinem, hic falvus eric. fplendeícere coepiffecdein vero ut aurora pau- . $. XIV. Pt cula luce fcintillaffet,nihil mirum feciffet,quia Jon. 3 hoc fit communiter & paffim ab omnibus, ut JMISCELLANEA, p Pt Qualitas, — cum fervore bonum fuícipiant ; & mox cum tepore & topore dimittant. Luc&tuofum, ac i a perfeverantia deficit , fimilis eft Daniel. £. Q ftatuz aurez a Nabuchodonofore vi- V- 31- miferandum,quam vulgare Chriftianorum pee ne omnium vitium. At fi que anima progre- fie, cujuscaput aureum, brachia & pectus ar- Bxod.49 diatur, quafi aurora confürgens, tacitisque & genteur, venter ereus, crura ferrea,pedes lu- Y.02 coptinuis profe&dibus eo perveniat , ut folis tei erant. Sicenim multorum infantia aurea eft inftar fulgeat, illa admirabundorum homi- propter ftatum innocentiz : Pueritia argen- num, & Angelorum voces meretur, digna, cui tea, quia jam peccare leviter incipiunt: Ado- Superi atque inferi acclament : Que e/l iffa, lefcentia rea, proptergraviora peccata: Ju« que progreditur €2c.. Digna, quam velut fingu- ventus ferrea, propter peccandi confuetudi- Ctect d lare quoddam prodigium attoniti przdicent nem: Virilisztaslutea, durn, tio. & in ccelum laudibus vehant. qui fpiriy-cu COZ« d perunt, carne confummant, $: 61 Manüidit, XXiV. Eft & alia hiftoria in S. fcriptura II. Deus in veteri teftamento non tantum Exod. 22, &«p20 1,n.2. propofitonoftro accommoda; Etenim Spiritus primitias , fed & decimas , quz ultimum quafi v. 29. fanctus, qui Hagiographorum movit, & dire- füntin meffe, petiit. [temutomniaanimalia, xit calamos, totus e(tin vaccis quibusdam no- que ei offerebantur,caudam haberent, ut perLev, 3« bis commendandis , animalibus cateroquin , hanc.períeverantize neceffitatem indicaret. v. 9. prout conftat, ftolidis, ut proindeillis Apofto- Unde $. Gregorius, ille, ait, bene immolat, lus dicat: ANunquid de bobus Deo eft cura? . Cum qui facrificium boni o E perducit aGtionis. peris ad finem debitas enim Philitthzi arcam plauítro novo füper- impofuiffent, eidem trahendo duas admove- Ill. Quidam fenex,defperantem, quod a(fi- Vit. PP. runt vaccas, lbant autet in dire&tum vaccz E?t xcl duo in peccata reincideret;atque adeo ea peni«!* 9« per viam, qua ducit Bethfames, & itinere uno tus vitare non poffet , excitavit exemplo filii , gradiebautur, & pergentes, & mugientes, & E. qui juffus a. patre agrum amplum a zizaniis non declinabant, neque ad dexteram, neque purgare, cum impoflibile id fibi judicaret, moe - finiftram, ob quam in gradiendo conftantiam dica, quam quotidic expurgaret,parte affigna« Dra in . & ftabilitatem, absque €0,. quod retrofpice- tà; inter brevetempus purgationem abfolvir, Trímz rent , licet vitulos fuos mugientes audirent , ( IX .Inter Apophtegmata antiquorum Pa- Lyreus T dignz zítimatze fuünt, quz in. facrificium di- trum hoc non ininimuim erat : Quocunquein spoph. f.t6 vinz. Majelítati offerrentur, & excitato ex li- in loco confederis, r is,*ïs- Ignat. Lih. 1, non te vcico inde moiväe .. h2.apoph, 95 gnis plauftri, quod traxerant, igne concrema- fed in eo. permane. 12. rentur. Omniaautem in figura contingebant, V. Habent hoc inter cx i boni mores , Senec, ep. Eteanim in arca, quam vaccz fuper plouftrum placent fibi, & permanent: levis eft malitia, 47* deducebant, recluíz erant divinz legis rabu- fxpe mutatur, fed non in melius. le 5 Animalia autem hzc , quz arcam hanc, VI. Maximum indicium malzs mentis eft Idem ep. d absque eo , quod retrogrederentur , aut.re- fluCtuatio; hocergoateexige, ut, qualemin. 129 trofípicerent, portabant , illos prze&gurabant ftitueris pra'ftare te; talem usque ad exitum fideles, qui conftanter! & perísveranter, non ferves. Effice, ut poffis laudari, fi minus, ut refpicientes retro, humeris fub preceptorum agnofci. . De aliquo, quem vidifti heri, merito evangelicorum jugum fübmiffis gradiuntur dicipoteft: hicquid eft? tanta mutatio eft. in Bethíames, id eft, in veram (olis illius ci- VII. Horatius juftum & conftantem virum1, Carm. lt hena vitatem, qui tribus radiis feu luminibus in pulchre fequentibus verfibus defcribit: una luce reíplendet. Su[tum €9' tenacem propofiti virum , LL Ibid, difc, XXV. Sponfía in facris Canticis ( perquam ANon. civoium ardor prava jubentium ; . 4».9. ecclefia figurabatur ) de coelefti fponfo fuo INon sultus infLantis, tyranni , ait: Crura illius columne marmoree ,. que funda- JMente quatit folida , neque Zdufler te funt füper bafes aureas ;. ex quibus verbis de- Dux inquieti turbidus Adrie , £ [ . duci poffe videtur, tam caput, quam plantas JNec fulhninantis magna wanus Sfovis, Íponfi aureas fuiffe , nam paulo ante eadem Si frattus ilabatur .orbis , Íponfa dixerat : Caput ejus aurum optimum. . Er« " $ Faf Impavidum ferient: vuine. Ws one viliorem , & infimam corporís partem, VIE . Agefilaus cum audiffet , maleft c:u;m Plut. in faad qualis pes eft, qui fordes & immunditias contie quendam tormenta fumma cum conflantia La ? Fog.' td, nuo tangit, & calcat, a fponía per inftin&tum fuftinuiffe, dixiffe fertur : Quam mifer eft ho- Spiritus fancti ex eodem metallo concretam mo, qui conítantiam in res tam fla gftio(a& ac turpes collocat. ï.uc. r fuife ditcit, ex quo caput factum füerát: Ergo« Y IX. Zeno Tüuus CXF1. Perfeverantia. I Y X 8r folyamh. — IX. Zeno dicebat, facilius effe, utrem infla- fione ad emendationem: fi'eu f. 247. m fugias, fe. tum mergere, quam quemvis probum virum. quitur. Emenda te & fugiet te, ficut ait Apo- iovitum ad aliquid agendum cogere; nam in- ftolus: Refift ite diabolo, & fugiet a vobis. vidtus animus, rationis rectz placitis confor- Xþf* : l]tüifa.ï. matus, cedit nemini. XIX. In excel(ío eft bea d Sabb. $. de .. X. Chilon dicere folebat, tarde quidem ag. verantia penetrabilis. ta vita, fed peþf'e-smec. ep, prud. gredienda effe omnia: verum cum femel ex- cepta funt, conftantiffime in agendo perfe- XX. O Fratres mei, 'inqüit S. Atlgu&inus,»s;;m. 9. verandum. . non tzdeat incipere magna, nec faflidiat te- j Eogelgin — Xl. Quidam dixit, virtutes omnes pröfef- nere inchoata, ícientes, quod períeverantia Dom. 3. as & voti tenaces eífe debere, alladens ad informat meritum, colorat bont propofitum, remunerat. Currentem , coronat pugnantem; poft Pent, clauftrum monialium, quibus puellz fzecula- t t res ad tempus commorantur, & fubinde eva- dubium ad bravium, cunctos conducit ad ortum. 3l gantur, ipf autem moniales ob profeffion em . —e&j Vir» Ibid&m« conftanter perfeverant. 1 XXI. Hzc (fcilicet perfeverantia) Exod.39. XII. In veítis Aaron tus, qux Deum ligat, quz omne bonum in- YV. 22, icz ora infima intet' format, qua laureantur Martyres, qua Virgi« campanulas aureas mala punica purpuraíce- nes coronantur, bant ; quz quía inter fructus excellunt, meri- qua facerdgtcs fubiiman— tur & confeffores. to virtutum premia fignificant, fed non con- ferenda 5ifi iis, qui opus ad extremam fim- Dignitas. briam, id eft, ad finem perduxerint. XXIL Hoc fummz honeftatis infigne eft, s. nern, Seneca de XI!I. Ante omnia hzc cura, ut confítes tibi, hanc totius probitatis unicam fidamque cu- ep.129. Otio, Majus eít, uc propofita cuftodias, quam ut ho- - ftodem cuftodiri à vobis firmiter , hortor & precor. 0d. 4 Sap. c, , nefta proponas. Sed plerisque vita per lufum XXI 29. agitur, judicia noftra non tàntum parva, fed & IT. Fläfvius Vefpafianus dicere fo.!eöat,chr;);ugl;» & epa 20. levia funt, Fluctuamus aliadque ex alio com- Imperatorem ftantem mori oportere;ut figai Princ. & ficaret, conftantiam Im prehendimus : petita relinquimus, reli&ta re- eííe virtutem. : pgracordm progriam ieer:.es Im- ['A 3. petimus: alterng inter cupiditatem noftram 9 XXIV. Rupes alta in mari afï'urgens CUm Anonym, & peenitentiam vices füunt. Nemo proponit fibi,quod velit, nec fi propofuit, perfeverat in infcriptione: nec flumine, nec fulmine, nec €o, fed cran(ilit, nec tantum mutat, fed redit, flamine : (intelligi movetu r ) animi gencgoü ii RE " . &inea,quz deferuit ac damnavit,revolvitur. & conftantis fymbolum eft, Ep. 16. XIV. Perfeverandum eft;inquit idem Sene- ) H 5. XV. ca, & affiduo ftudio addendum robur, donec . AXIOMATA. bona mens fit, quod bona volun;as eft. tus juriftarum pronunciatum eft: Nofinïgg&. da ANece[ftas. I Ve fufficit litem inftituere, fi non in eaincfic te- Drex. in XV. Petrus Aldobrandinus Cardinalis di- p«*:*rfevaresu ftam.1.15. Trifmg. cere folebat;perfeverantiam effe virtutum ba- nat opus. ll. Operis victoria finis , feu , finis coro-Ovid. Me- l- D C. 8. CL] lum, quo niíi nitantur, omnes corruunt. tam, 6,' ipoph, $. 1o. XVI. Pulchre ad perfeverantiam hortatur Ill Principium fervet, medium tepet, ulti- lg Lib. r, apopl S.Cyprían. his verbis: Hortatur vos per com- ma frigent, juxcta commune proverbium. Hoc ep. 5 munem fidem, per pectoris noftri veram circa eft: m zinfang warm, im Mitiel arim , su End. dafs Gott erbarm. Hoc, corrigit perfeverantia t Qs vos & fimplicem charitatem, ut gloriam ve- ftram forti & perfeveranti virtute teneatis. faciens, ut rectius dicatur: Principium fri- Adhuc in fzculo fumus, adhuc in acie confti- get, medium tepet, ultima fervent. n tuti, de vita noftra quotidie dimicamus: dan- . IV. Eodem modo illud proverbium: Ma- Engelgr. d da opera eft, ut poft hzic initia ad incrementa ne pfalterium, meridie convivium , vefperiDom. s« quoque veniatur, & confümmetur in vobis, convitium & propudium : mutat in hoc: MasPoft Pent, quod jam rudimentis felicibus effe coepiftis, ne principium , meridie convivium, vefperi h Parum eft adipifci aliquid potuiffes plus eft, delicium & gaudium. .« L, JZFerk obne End , fein Meifler fcbánd, quod adeptum eít, poffe fervare. AL In hexam, XVII. Si te lunz contriftat occafüs, inquit 2. M'er wobl barrt , der avobl fabrt. 3. Ende gui, alles gut. d l4.c8. S.Ambrofius, quz fe femper reparat, acrefor- mat,multo magis contriftare te debet,(ianima 4. Einen fcbónen Tag foll man gudbends loben $. End trügt den Kranz davon. profe&u virtutis impleta cum fuerit , poftea Es liegt nicbt am anbeben, fondern am «vele er inconftantiam mentis atque incuriam a fao deflexa propofito, ftudia fua fzzpe commue lenden, Zn End fagt man das Gloria, tet , quod eft infipientiz.ac ftultitiz. Unde & Scriptura ait: Stultus ut luna mutatur. ;.: Exitus acta probat. Fauftus XV1lI. Quid prodeít, quod difcedis , qui Regienfis $. XVI. f2.ad MO' undique adilridius es vinculis paffionum? (| AUTHORES, E Quin hinc atque illinc circumvallant vitia l: nach. h fua? digne aliquis difcederet, fi eo ire poffet, I. ]"h eophilus Bernardinus de perfeverane ubi eum diabolus invenire non poffet. Ne- tiz prefidiis. Panario V. Incone Luc. 4, mo fe fallat: non fugiet adverfarium de loco II. Joannes RBufzus in * in locum, fed de vitio ad virtutem , de paí- ftantia. III. Jere- ! 85» Jübliotbete Mamualis '«COncionatofi.æ n J&remïäs' Drexelius VII. Hieronymus Platus de PEC.1;. in Rofis Mariani;Q religiofi l. 3. c. 32. : bono ftatus IV. Eufebius Niere 4nbergiusfin l. de avdorra- VIII. Lucas Pinellus de perfe&. 1. 3:c. 12. tione in Spiritu & veritatel.3. c.7. Item in : IX. Bernardin. Rofignolius de difcipl. l. 4. Tol4 do&rina aícetica l. 2. do&tr. 6. c. 4.. C.32. ) V. Petrus Sanchez in regno Dei, p.7. c.9. - X. Henr.Engelgr.conc. in Dom.3. poft Pent. VI. Jacobus Alvarez to. 2. l. 3. p. 2. c. 9. XIl. Jofephus Manfi Bibl. moral. 11. tr. go. x $. 7« XII. Joannes Rho. virtut. var. l. 6. c. 7. fl l UX5 eatkacko p TT " n EO U A TE L a RL i ? — wææægææææææææ Coldf 1 20 Id EOL US CXVIL f E(dl ?l Vs :9' PIET A PARENT ES. dite AS ERG parentibus ve&ris inDomïno, Vhoc enim jüftum eft. Ed : QUOAD ESSENTIAM. VIIH. : Victum , aliqua nece[Jaria , fi bis indigue- Lib.deho, y.12 Definitio. vint, fabminiftrare : uti S. Hieronymus monet : nor.Paren, Deut 5 I. Fauces tuz necdum lacteum perdiderunt ía- 16. porem, quem tibi pia mater infundens . lin- " $t virus, qua iis, qui ortus & educatio- S.Avg.l.g. guam tuam pavit potu corporis füiz impen. Proy.t. 94: q: 3* . nis noflrz principium fünt, debituin de patri, matrique fervitum, qui nunquam Ó — 4 cultum tribuimus. Unde hzc virtus tuos vagitus horrentes totum in te lambe- ad parentes quidem primario, fecun- dario tamen etiam ad patriam, fratres; alios- bant ofculis corpus. Aliam hujus obfequii j & rationem affignatS. Ambrofius, dum ait: O ( : que fanguine conjunctos fe extendit. fili; quantum tibi fümes jud:cium. (i non pa- Divifi, fícas parentem? illi debes, quod habes, cui lbid. v. debes, quod es. Si non propter gratiam & Beirlinck, - iI. Dividi poteft in pietatem ergavparen- falutem, propter verecundiam pafce. 10. G. fol. tes carnales & [pirituales, quorum illi vitze tem- Iv 349» poralis, hi fpiritualis vitz Authores funt, IX. Periculo evipere: Sicut /Eneas fecit, pa- .. dum vel ex baptifmo nos füfceperunt, vel in trem füum ex incendio Trajano eripiens, uti Virgilius teftacur fic loquentem introducens. rebus ad fidem chriftianam pertinentibus in- ftruxerunt, vel alio modo ad falutem no« Mene ejferre pedem , genitor , te to[Je velicto Spera[li, tantumque nefas patrio excidit ore ? mam cooperati funt. Fuga. ! Alteïum in alter;us imattatos fanguz'ne ternam. j S;Anibr. L I Nonerubefcere conditionem par&ntum: nam, $. II. debened ut re&te S. Ambrofius ait, etfi pauper eft ( Pa- | ,»EX; s. SCRIPTURA. Patriarchl rer) & non habet divitiarum copias, quas re» linquat filiiss habet tamen ultimz benedi- Qualz'tas. $. Cyri Gionis hzreditatem , quas fanctificationum .ET. ca I.'A udi patrem tuum; qui genuit te: & neproy. 2'3..- [ UER opes füccefforibus largiatur. Et multo plus contemnas, cum fenuerit matertua. v.oa. eít, beatum, quam divitem fieris ideoque & . II. Qui timet Dominum, honorat parentes, Eccl. je S.Aug. l Jacob feftinabat a Ifaac fümere benedictio- & quafi Dominis ferviet his, qui fe gen.erunc. v.8 i* V verb, nem. Hanc conditionem filiorum Benedi&us MI. In opere, & ferm , Pontifex diligenter obíervavit, dum matrem tia honora patrem tuum. one, & omqi patien- Ipid. v. 9. füam pretiofis veftibus indutam in confpe- IV. Fili, fufcipe fene&tam patris tui, & non1bid, v, 1. &um admittere noluit, nifi vilioribus ftatum contrifles cum in vita illius, & fi defecerit fen- fuum humilem decentibus indueretur. fus, veniam da, & ne fpernes eum in virtute S. Hier. in VI. Eosdem bonorare ; nam , tefte S. Hiero- tua: eleemofyna enim patris non erit in obli- i, verba ille.nymo , primus gradus pietatis eít, ut, quos vione. l0 « Honora Authores tibi voluit effe Deus, honores ob- INece[f'tas. à Tiim, patrem, fequiis , abítineas contumeliis , fed nec vultu V. Si quis füorum, & maxime domeft ICO- 1. Tim. Se ledenda eít pietas parentum: . Meretur coc- rum curam non habet ,Hdem negavit,. & eft v. 8. - citatis fübire füpplicium, qui parentum vul- infideli deterior. ? tus torvo vifu defpexerit. - VI. Quam malz famz eft, qui derelinquit Ecci. 3. Levite 19« V. Eos timere: quemadmodum ipfe Deus patrem, & eft malcdi&usvg Deo, qui exafpe- v. 18. ldtmin V. 3* precepit: Unusquisque patrem füum, & ma- rat matrem. "d trem fuam timeat. VII. Qui percufferit patrem füum aut ma- Exod. ar, InPf. 118. VI. Etiam amare illos: nam ita ipfa lex na- trem, morte moriatur. Qui maledixerit patri v. 15. turg jubet , tefte S. Ambrofio , quz omnibus füo, vel matri, morte moriatur. animantibus tenerum erga parentes fuos amo- VIII. Maledi&tus, qui non honorat patrem Deut. 17. rem indidit. füuum, & matrem: & dicet omnis populus, v. 16. Eph. 6. VII. Gbedient iam debitam illis pre[lare : . ita Amen. , Mintio N» T. IX. Oculum, qui füb fanaat patrem, & qui Prov. 30,' À enim Apoftelus precepit diccns: Filii, obe- defpi- V 12« ! 1 z'tulug CXF 1. Pietas ärgäz Pnräntes*. 885 defpicit juffa matris fuze, effodiant eum corvi honoravit igitur Jofeph & Mariam Chriftus de torrentibus, & comedant eum filii aquilze. - non naturze debito, fed pietatis officio ; ho- — ZEquitas. nora ergo & tu parentes. VI. Difce, quid parentibus debeas tuis. Tus,Ambr, 1, Toh 4 v . X. 'Honorem habebis matri tuze omnibds Matri debes pudoris injuriam, virginitatis di-& in Luc, 3: diebus vite tuzee: memor enim effe debes , . qua & fpendium; partus periculum, matri longa fafti-c. 3- quanta pericuja paffa fit propter te in dia, difcrimina, cui miferze in ipfis votorum - utero fuo. fructibus majus periculum eft, & cum edide- Eph. 6, v. LA XI. Filii obedite parentibus veftris in Do- rit, quod optavit, partu abfolvitur, non timo- mino, hoc enim juftum eft. re Quid anxios patres loquar, pro filiorum Colof;3. . XIL Filii obedite parentibu V, 20, 110. S per omnig,, profe&tu multiplicatos alienis ufibus cenfus, —— Ecd. 7, hoc enim placitum eft in Domi jactaque agrialae lemina, pofterorum eetatibus XIIL. Honora patrem tuum, & gemitus profutura. j V. 29. matris tuze ne oblivifcaris. VII. Pafce matrem tuam. Memento, quo- Etfi païreris. ma-[dem ]. & niam nifi per illosnatus non fuiffes ; & retri- trem, adhuc non redidifti dolores : non red-in c 17. b*ug illis, quomodo & illi tibj. didifti cruciatus,quos pro te paffa eft : non red- Utilitas. didifti obfequia, quibus illa te geftavit: non reddidifti alimenta, quze tribuit tenero pieta- Lib.deho; Exod 2o. XIV. Honora patrem tuum & L. DN y, I2, mati*ein tis affectu, immulgens labris tuis ubera : non tuam, ut fis longzevus fuper terram: reddidifti famem, quam illa pro tetolleravit,ne l)eu t. 5*. V. XV. Honora patrem tuum, & matrem tuam, ficut przecepit tibi Dominus Deus tuus, quid, quod tibi noxium effet, ederet, ne quid, quod laéti noceret,hauriret. Tibi illa jejunavit, ut longo vivas tempore, & bene fit tibi. übi manducavit, tibi illa, quem voluit, cibum PI'OV. 1. V. * XVI. Audi, fili mi, difciplinam patris tui & non accepit : tibi, quem noluit, cibum fum- * ne dimittas legem metris tuze, ut addatur gra- pfit, tibi vigilav E tia capiti tuo, & torques collo tuo. pateris. it,) tibi flevit, & Atu illam egei*e ; !EGCI. 3. Ve XVII. Qui honorat pa 4- [o rem fuum, jucun? 6. dabitur in filiis, | Utiätas. | & in die orationis fuae exau- Í . dietur. jbid. v.$. XVIII. Sicut q ' VIII. Qui re&am viam fequi voluerint, mi- 8.Cyrillugi ui thfäf aurizat, ita & qui ho- rum in todum proficient : fi didicerint, nul- Atex.1. 4. norificat matrem fuam. . Ibd.v10. — .XIX. Honora patrem tuum , ut fuþerve— lam rem excellentiorem fore, quam pietatem in Gen. niat tibi benedi&io ab co filiorum obfervantiamque in füos parentes. , & benedictio illius Ideo dixit Deus : Honorapatrem tuum, & ma-- . in HOW;immö maneat. : trem tuam, ut bene fit tibi.. Parentes ima j À gi-« nem Dei quodammodo gerunt. CRBÉO . $ IV. EX SS.PATRIBUS.. EXEMPL A CATHOLICA . l Y EXTERNA. anlita;. S. Cyrill: Pietas exercita.. Hier. ca. isp, ( "hriftianorum eft prima pietas, honora- re parentes, & labores educationis re- E fhriftus fu bditus erat Parentibus fuis ug- I'.üc.z. *. TOV- 23I l .. tech. 7« ^ que ad trigefimum annum, ideoque35. p pendere, atque omni fiudio, quzecunque ad dvetate, fapientia, & . ( h eorum quietem pertinent, curare. & hoininibus. g;'atia p'rofecit coram Deo j S.Aub. f.7. de verb,.- IIl. Amandus eft Genitor, at præponenduä II ThomasMorusAn g]iæ?rimas flexis geni- Ped, :idl Y 9' Dum. , Creator. Hocaudivimus in canticis cantico- rum. Ordinate in mecharitatem, id eft, facite bus a patre fuo benediétioné folitus eft petere, Chritt p. r. gradus, & cuique,quod debetur, reftituite. No- IiE. Alphonfus Aragonum Rex patri Ferdi- c. 6. $. 3. "MAT nando obviam progreffus, equo detiliit, ac pe- ^ 3- lite anteriora pofterioribus fübdere : amate aber.p. r. parentes, fed praeponite Deum parentibus. dibus eum comitabatur; monenti autem pa- COonc. 5, in $.Hier, ep. tri, ut procerum more equo confcenfo adze- feft, S, Nic, Ao. adFu-p " Ml. Honora patrem tuum, fed fi te a vero quitaret, refpondit : Alüs liberum fit ag sium, atre non feparat. "Tamdiu fcito fanguinis quod vol eïe, n. l- copulam, quamdiu ille füüum noverit Creato- uerint. Ego nunquam adducar quin hRegem & eum degrorum pedibus fequar. Tin. 5 rem. Alioquin David protinus tibi dicet : Au- b di filia, & vide, & inclina aurem tuam, & ob- IV. Salomon Rex venienti ad fe matri fuse 3- Reg. a. livifcere populum tuum, & domum furrexit in occurfum ejus, adoravitqueeam & V: 19- patris tui fedit fuper thronum fuum; pofitusque eft thro- CCI. 3' & concupitcet Rex decorem tuum. 1b Idem in IV. Ordinate in tnecharitatem. Re&usor- nus matri Regis, quae fedit ad dexteram ejus. Cant. V. Jofeph Patriarcha videns patrem füum Gen. so. do eft, poft Deum amare patrem & amicos. Si d. 2h tamen necelfitas venit, ut utrumque fervari mortuum ruit fuperfaciem ejus, flens & deo- v« 1. & 10 fculanseum. Praecepitque fervis fuis, & medi- Ir non poflit, odium in fuos, pietas eft in Deum. cis, ut aromatibus condirent patrem. Etcele- bravit exequias planétu magno ac vehementi Jf r 4Equitas. S.Ambrof. feptem diebus, D! . V. Hohora tuos parentes, quia Dei Filius - VE. Rex Britanize, nomine Leyr partimrusiFa-b. cotic, J g. inLuc, fuos honoravit : legifti enim, & erat fabditus $7. regnum fuum inter tres filias;quzerebat ex fin- 8 in Para- vj ilis. Si Deus fervulis, quidni tu parentibus ? gulis, quantum ipfuni diliserent. Relpon- *vefe HU Nnnunn del].t.i." ,'; 8' R. P. Loim. Man. Dibl, Tom. IZI. 354 Bibliotbeca: Manuqlis Concionatorie. — fe ipfüm dili gere, Pietas iaudabz'liter intermi[Ja. dentibus primis duabus; pl us quaim animas faas, t ertia dixit, fed di- XV. S.Francifcus cum a patre coram Epi- S. Bonaw atrem , addiditque, quantum ligere eum ut p fcopo urgeretur, ut bonis cederet, veftemin vit. e ?. babes, tantum vales, tantumque te diligo. exuit, eaque proje&aantepatrem dixit: huc- 'it. L 5' Ob quod diétum iratus pater, ipfam exhsere- usque te patrem judicavi in terris , amodo [ AU ditavit, reliquis duabus regnum divifit. Quse fecure dicere poffum : Pater nofter, qui es in tantum fenefrentem patrem maritorum opera coclis, apud quem omnes thefauros repofuit. regno fpoliarunt ; ad eam vero, quam exhae- at R 4 X - XVI. Nivardus S. Bernardi frater , etfiIn vit. $, reditaver t^. egi Francize nuptam confugiens omhibus fratribus cum Bernardo fratre ad Dern.l.cu dixit: Ofilia, quam vere mihi dixifti : Quan- religionem abeuntibus, ex affe haeres a paren- tum habes, tantum vales, tantumque te dili- O Dum enim habui, quod darem, multum tibus fcriptus, atque ideo ad manendum in domo paterna incitatus fuerit, generofe ta- valui apud fororestuas: nunc vero cuim nihil Itaque a filia men conditionem refpuit, iniquum dicens, fi habeam, nihil prorfus valeo. fratres coelo rapto fibi terràam relinquant. fua receptus, & benigne habitus, iterumque Hit.So XVII. S. Bafilius etfi multis lachrymis & $. B2fil.$ plà regno reftitutus eft. ( vid. plura in Z4ppandiwe; deíalut. lamentis eum mater a propofito vitae mona- ocunm g quorum feriem index dabit. fticee. arripiendae deterreret, neutiquam ta- Vitá / P.z:etqsxmale negletta 9. punïz'ta..m men a propofito ut difcederet, emolliri atque Gen. 9. V. VII. Cham, quiadebitam patri reverentiam moveri potuit; ut de ipfo S. Chrytoftomus lius fratribus manife- narrat. ^5. & a5 neglexit, & nuditatem il ftavit; cum tota pofteritate maledittus eft. XVIII. Albertus Falchenbergenfis Comitis Hier. Pja- flius & Regi, Gallize affinitate . conjun&us, tus debe Vi ngc 6. .VHI. Efau contra parentum voluntatem Cq (10 v.ad. nxores fecutus alienigenas, primogeniti bene- Ordinem Preedicatorum ingreffus, cum a Rel]..2.€;, 'Theoderico Cónfobrino. variis argamentis, Ytic.27. V. di&Gione fpoliatur, & natu minori Jacob tan- 4 * 35 4€- quam fervus fübricitur. 4 & pizecipue commemoratione materni dolo- IX. Re 1 ilis Abfalon impia in patrem Da- ps.Reg 18- bel ris, ex quo aut jam obiiffe, aut brevi obitura o v.9. X14. vidern arma movere aufüs , tribus lanceis ex credebatur, sd r Cb itum impulfus effet, Alber- 1 H 3l am,quae ex ad- arbore fuornet crine fufpenfüus, transfoditur. tüs oculos ac digituim in ta ;Jm..læ ïïamn. "! X. Carolus Ludovici Germaniae Regis natu verfo pendebat, & Chriftum inter B. Virginem £73- ^minor filius in celebri Epifcoporum & Nobi- & S. Joannem in cruce pendentem reprzefen- - fium Francofurti confeflu a daemone poffet- tabat, intendens dixit: En Dei Filius, cum fus eft; quod adverfus patrem rebellaffet. ]ta jnatrem & confobrinum, utrumque fibi tam liberatus a daemone faffus eft, carum, doloris gladio confoffum videret, ta- ipfemet deinde 1 addiditque, toties fe maligno ifto hofte corre- mene crucis patibiulo, quod facile poterat, de- fcendere noluit, fed in eà cum, fuo & illoruiu ptum füiffe, quoties impia illa ftudia animo [ verfaffet. cruciatu usque ad mortem permanfit Quare XL. S Bernardu iüs* relbrt , adolefcentem to.2.1. 17. nec ego quidem hanc religiofze vitee crucem, Dom.2. o&odecim annorum in patibulum atctum, de quam femel confcendi, deferam unquam, Quadr. repente capillo & barba cana vifum effe, quamvis matrem , quam narras, & te confo- Deumque hoc prodigio docuiffe, ad quam ce- brinum ad.pedes meos exanimes jacere vi- X tatem pervenifiet hic adolefcens, fi morige- deam. Quin potius tu quoque in hanc ean- rum fe parentibus praebuiffet. dem crucem mecun conícendis, teque mun- ilif.Sor Pzdag. XII. De alio narrat S. Bonav. & alii, quod di hujus laqueis expedis, in quibus hzeres cum p Chiftp. cum coram patre prandere cum iplo volente tanto periculo ? qua oratione motus Theodo- ó(, 1.€ 6 $. 3* caponem abícondiffet, hunc, ubi pater difcet- ricus, idem inftitutum fecutus eft. a 9. ania Pred. fit, recipere volens inhorridum Bufonem con- p XIX. Civis qüidam Toletanus in Hifp verfüum viderl t,quiexlance in faciem infiliens, falfis conjecturis cum in fufpicionem criminis C hrift. p..- vk'p-!u totamamento in frontem occupavit, hec ante e 6.$.3. veniffet, capitisque damnatus fuiffet, filius pa- ^ a ful, " mortem avelli potuit. Quin & fi quaparteBu- tris calamitaten mifertüs ad Regem propera- foni moleftia afferebatur, eandem ipfe in fimili vit, feque in locum patris plectendum obtulit, AM.PW corporis parte fentiebat. Unde juffus ab Epi- Faf Col nec ante pia importunitate inftare defiit, Ícopo per Provinciam circuire, ut omnes ejus quam, quod rogarat, impetravit, & mortem, dor, exemplo faperent. .]698. L liberato patre, gloriofe oppetiit. - XIII. In Frifia qui dam a filio fuo male tra- Fnb conc, | dhid.n.10. ad limen XX. Philippus Romanorum Principum pri- &atus, & per domum paptatus'(:um, mus fidei feétator, filium fuum adeo reveren- 4 infefte — domus perveniffet, dixit: fatis nunc eft, fili, S. NiCOI»' j tem habuit, ut in imperium fe confentiente nam & ego hucusque tantum patrem meum & evec&tus gloriaretur fe patrem habere, cui pof- "^* avum tuum crinibus traxi. um fet obedire non tantum, ut filius, fed etiam ,!.bid-nv! . l- XIV. Servusquidam, cam dominum fu ut Imperator. i eques fecutus fuiffet, & pecuniam , quam ille advertifiet, ab eodem irato pe- XXI. Quzedam filia Calviniftüs in Galliatbid, Viüc- *' perdiderat, non de truncatus , facta confeffione intellexit ab graffantibus & ingentem ftragem edentibus per rnediacadavera irruit, & patrem quaefivit, Angelo, han cpoenam a Deo immiflam in cafti- ]pee quam admiliffet, eo pede inventumque adhuc fpirgntem humeris extu- gationem cu lit, & curavit, quondam fuam matr em indigne ex curru de- turbando. C vid. plura in appendiäe 2 $ V. Tiulus CXVII. Pietas erpa 'Pärentef. 855 Qhdy, 'S.V- tria diftaret, noluit tamen eo divertere, autül- l61 XEMPLA DOMESTICA. loindicio ad fe accerfere. Nihil ab eis volebat "ff éltus erga parentes & confanguineos depojiti. accipere. - Dicebat, religiofum debere effe . quafi Melchifedech fine patre & matre, 'it. !o 5. I' 9. Ignatius, dum eiinter orandum liter»e IX. P. Gonzalus Sylveria a confanguineis Vi* 1. 1. 6, 9, x.. patria redduntur, eas mox ne apertas ad domum invitatus, refpondit, fe humanum 8- iit & quidem in caminum ardentem conjecit. Idem amorem qui fenfü magis, quam ratione perci- in Epiftola ad Ducem Najarze fcripfit: Poffüm M pitur,perfectiori jam charitate permutaffe,nul- tibi omni affeveratione affirmare, totos decem lius apud fe pretii effe, ullum fanguinem prae- undecimve annos ad nullum ex Loyolea fami- tér eum, qui redeniptionis humanze pretium lia ne litteram ! u idem me fcripfiflet, perfuafi enim mihi,cum [ ae fuit, aquo in ara crucis effufo a peccatis ablu- culo univerfo nuntium mifi, tus, & a daemone vindicatus eflet, eo fe quo- illam quoque propter Chriftum me femel re- liquiffe, neque debere eam repetere, tidie ali, dum facra peragit myfteria, indeque il Hift. Soe. effe&um, ut modo quodam mirabili Chrifti ilut, II. S. Francifcus Xaverius in Indiam profi- confanguineus fit: turpe autem fibi videri, ut, P- 1. l2,n.Cifcens perfuaderi non potuit 9t. verticulo patriam reviferet. , ut modico di- qui tali propinquitatis vinculo cum Deo ipífo Vita, conjunctus eft, ullam przeterea in humanis cu- III. B. Aloyfius de propinquis adeo curam randam putet confanguinitatem. ex animo depofuerat, ut eos omnino ex me- moria deleviffe putaretur. Unde ipfemet faffus X.. P; Francifcus Pavonus amorem.confan- Biblioth, . guineorum ita exuerat,ut ne parentem quidem Sctipt. S.ly t. Dl eft, eosnunquam fibi in memoriam venire, nifi fuum, ex quo Societatem ingreffus eft, aut vi- debo. cum fingulariter eos Deo commendaret. ht Vit.l. z.. ferit, aut allocutus fit, praeterquam cum ex c, 60 IV. S. Francifcus Borgia poftquam a Deo Provincialis im perio bene fibi ab eo precari 146 vocatus eft, nihil antiquius habuit, quam obli- vifci populum fiüum, & domum patris fui: pof'tulavit. r $ VI torum affinium Imonein fermone quidem deprehendi cogna- que ullum amorem paffus eft. EXEMPLA PROFANA- Literis ea de re ab Antonio Aranzio Roma ha Y um mater qucedam capitali crimine Valer, miffis refpondit : Meos equidem amare non damnata, Triumviro in carcere ftran- Max.l.s. delii, Deumque quotidie venerans precor, fal- gulanda tradita eflet, cuftos carceris vero non € 4 vosincolumesque effe jubeat. Etforfitan gra- ftatim ftrangulare, fed inedia conflere decre- tior Deo precatio, quae quam minimum carnis viffet, interea vero filiam diligenter excuffam, & fanguinis habet admiftum. Pereat ille ainor, utvivat, quem quaero, cceleitis. Audita morte ne quid cibi aut potus inferret, in carcerem folatii caufa. admififfet, heec aliquot diebus lfabellae filiae infperato extinctze dixit: De- uberum fuorum lacte comperta eft fuftentaffe, pofitunm acceperam, repetiit Dominus.Redda- unde Senatus tanta pietate commotus, vitam mus itaque quod par eft, alacriter : Quodque matri, matrem filize dedit, & utrique perpe- tamdiu ufuüram ejus dederit, grati teftationem l tuam alimocniam affi Á i gnavit, ipfum vero locum animi demus. lgiturnon lugendum, preefer- pietati templo exftrutto confecravit. tim cum his vitze miferiis, & corporis, vinculis Il. Lyparis adolefceis Neapolim profe&us Tovian Wul foluta emerferit, & in beatorum fedes Dei eft, ut patrem e praedonum manibusliberaret ; Pontius . elementia, ut fpero, & opto, commigrarit. 2 €.4. Hift.Soc. V. P.Petrus Faber ex Hifpania in Geria- itaque in fervitutem fe dedit. Patreque liberta- de obed. O p-.og.3. . ni ti refüituto, ipfe remo addic&tus | in praedonum : 66, am proficifcens,fuam ipfe patriam in confpe- t poteftate permanfit. x &u potitam,& propequam tenendum erat iter, IlIl, Scythze olim ce debant Dario Regi eo- Herod;)ms ne quidem fpe lucri animam, a religiofa fe- rum regionem vaftanti usque ad ultimas A fize ! 4- veritate deffectens, averlis oculis tniffam fecit. folitudines. Interroganti deinde ab eo per Le- fi.ü.pg Vit-p.zv . VI. JoannesBerchman auditaPatris morte, 685 8atos, quem tandem fugiendi finem, aut quod fol44. jam verius, ajebat, dicam : Pater nofter, qui es pugnandi initium facturi effent? refponderunt, in ccelis : de reliquo nihil commotus. fe neque urbes, neque agros, pro quibus dimi- AnnProv, VII. P. Antonius Pinnas cum aliquando e cent, habere; ceeterum cum ad parentum fuo- Euf. Coll. noftris unus aliunde veniens, nomine fratris rum monumenta devenirent,fciturum demum / XEbOr. ejus Germani eum falutaffe, & quaedam etiam quomodo Scythae pugnare confueviffent. - '-1'6980 mandata folicite dediffet, quid hoc rei eft? a- V. Decii Imperatoris filius, cum pater eum tid. exPe. , CoflG. jebat, adhuc mihi unus frater? Adhuc , ait Regem nominare, & diademate infignire vel- tro Bleff, j fe&o holpes, imo valet, àc viget, ac plurimam tibi ep. 47 (ícol let renuitdicent. Verorne fi Imperator fiam, alutem dicit. Hic pater fubridensait: Ejus dedifcam effe filius Malo non etfe Imperator, LI epiftolam abhinc tres annos accepit, quam fed humilisfil n etiamnum obligatam fervo, & pro atramen- devotus. ius, quam imperator & filius ig— x tarii operculo commode utor. V. Cornelius Scipio patrem luminibus or- tem. $. Vitac. 4 VIII. P. Balthafar Alvarez affe&um erga batum Scipionis inftar regebat. Unde Sci-ex Chav. confanguineos adeo mortificatum habuit, ac pionis coghomentum e rrud, Ü fibi & tgti famil.iæv ac- I.C.10, fi nec patrem, nec matrem, nec cognatos ha- quiüvit. beret. Nunquam ab eo audiebatur, unde ef- VI. Qnintus Cicero Marci Ciceronis fra-Ibidem ex fet, aut quos haberet cognatos, nec in eorum trisfilius patrem ad necem quxefitum occuluit, D:o.L42. negotia fe ingerebat. Cum Romam profici- nec ullis tormentis ad fceretur, licet tribus tantum mili aribus a pa- pelli potuit. euin prgdendum com- Nnnnno2 R. P. Lobh, Bibl. Man, "im. I1. vit. E 6 Bibliotbece. Manualis Concionateria 8 ) *Val. Max. VIT. Atys filius Croefi, cum effet natura mu- xifle fe advertat; ita & parentes nulla majori Ll&.c. tus, ubitamen vidithoftilem gladium paterno voluptate afficiuntur, quam fi filios omnibus numeris abfolutos genuiffe fe advertant, juxta Prov. ra» jugulo imminentem, folutis dentium clauftris illudSalomonis: Filius fapiens lzetificat patré : V 1 mi fui. - prorupit in verba, quibus dchit affe&tum ani- Filius vero ftultus moeftitia eft matris fuze: L ola vehemeriter exultat, ubi l'olit. 1. 6s Ib:dem. VIII. Corio lanus cum a Romanis inique X. Sicut agric damnatus ad Volfcos defciviffet, & ab his in generofos fructus ex arbore legit, quam füuis Epift, Ducem ele&tus Romanam urbem oppugnaffet, ipfe manibus confevit, magnaque cura produ- 5 Romani defperata defenfione Veturiam ma- xit; ita parentes furmum percipiunt gaudium; trem, & Voluminam uxorem ac liberos ejus cum optimos m ores vident liberorü, quos ipfi in caftra miferunt, veniam precaturos, quo- rum precibus ita permotus eft, ut exercitum genuemnt, tapgggue folicitudine educaruat. : ab urbe abduxerit, atqug Qbüdiope«l.;b,erarit. $.. $. VII. SIMILITUDINES. L p vaceptum Nature: Uti colligitur ex ome nium brutorum, prazecipue vero ovium inftin&u, quze vel ex mille aliis omnino fimi- Qualitas. cut, quo fortius connexa funt duo vin- libus matrem füam agnofcunt, & fequuntur. Anonym./ I. S] II Preceptum Dei : Juxta illud Deuterono- Deut. 5.s. cula, tanto difficilius feparantur; ita mii: Honora patrem tuum, & matrem tuam, $: quo magis per vinculum cognationis adftri&ti $ H ficut praecepittibi Dominus Deus tuus. . E * «qifi 10 funt filii parentibus, tanto magis iisdemkper IT.. ZEquitas: Quam Salomon indicavi t di- Eccl; 7. s. amorem adhzerere debent. Wdem. Il. Sicutis, cuimu Itum datum eft, ad multa cens : Honora patrem tuum, & gemitus ma- 29* tris tuze ne oblivifcaris.. Memento, quoniam reddenda obligatur ; ita cum nemo plus dede- nifi per illos natus non fuiffes. Et Tobias : Me- Tob, 4. v, rit, quam parentes, haud dubie etiam illis ma- jor reverentia, amor & obfequium debetur. mor enim effe debes, quae & quanta pro te Qt 36) paffa in utero fuo. ; Idems IHI. Sicut Ciconize decrepitos parentes hu- IV.- Utilita; : Quam Deus per M oyfen pro- Deut.s. v. meris fuis ab uno loco ad : N ium portant ; ita 91440 mifit, dum precepto füpra citato addidit: Ut6. ult, parentum quisque fuorum onera & imperfe- longo vivas tempore, ut benoe fit tibi. &iones magna cum charitate in fe fuícipere, É ferreque debet. V.- Nece[fitas :: Ob metum poenarum, hanc Deut. a1. virtutem negligentibus decretaruni : Si enim v. 18« idem. V. Sicut catuli & pulli parentes fuos, quo- jam olim in veteri lege preecepit Deus , ut fi- cunque przecedznt, fequuntur ; ita veros filios $ em lius protervus & contumax, commeffationi- epift, 1 laudabilia parentum füorum vä&igia prazeclare busque ac luxurize vacans lapidibus obruatur ; 7 æmulari decet. quanto magis in lege gratize, ubi, ficut major | INece[fitas. parentum erga filios cura exigitur, ita 1najor Idem, V. Sicut is, qui vize ignarus ducem non quoque ab his reverentia & amor exfpeé&tatur, eligit, aut fequi recufat, graviter, erret,necoefle degenerum & protervorum Vfïliorum— ccmm- elt ; itafelicem vitee fuse progreffum fruftra maciggleätetur. fperant filii, qui parentum füorum ductum fe- 1 ui recufant. E Tdem. VI. Sicut pomum ab arbore feparatum, pu- * $IX ï tredine obnoxium , exitioque proximum eft ; ita liberi, qui genitoribus velut arboribus fuis " E,; emplum. C»rifti fzequenter conjïde:;a?e: Quï Luc. av jo5:16, ^ ^ cum tantum effet, tantam tamen reve- ! $- Y per amorem conjuncti non manent, non lon- d - * ge abfunt a perditionis periculo. rentiam, amorem, & obedientiaim, tanto tem- Uxlitas. pore nempe triginta annorum fpatio exhibuit. II Exewpla Jibuicorum $. 7. ailata perpendere : Lue, 16. v — VII. Sicut Ralmites conjun&i viti multum t Hj Joan. 15. Ut vel fic erabefcamus, quod filii hujus faeculi 8- & pretiofum fru&um afferunt ; ita liberi per (& tenebrarum) prudentiores ( & parentum amorem & obedientiam bene uniti parentibus amantiores ) íint filiis lucis. ^ b aculns; obiicäre SS. Chïyf?i : multum fruétum producent, atque setate, fa- IIL . Exempla brutorum Jape o | pientia, gratia corain Deo & hominibus, fi- quibus etfi natura denegavit rationem, non omil. de Stg.e Abfal. cient. cut olim Chriftus parentibus fubditus profi- tamen denegavit pietatem, tefte 5. Chryfoft. ", . JV. -Beneficia a parentibus accepta crebro pondera- Eccl. 7 —— Anonym. VIIL Sicut pullis ex om ni capite melius re: Sicenim excitabimur ad illud Siracidis V- 29* profpe&um eft, fi gallinze folicitudini curze- monitum implendum : Retribueill * ils quom Q*: - que fe committant, quam fi proprio conatu ar- do & illi tibi. bitrioque vivere, alereque fe vellent ; ita liberi V. Exempia filiorum ob pietatis ojficia ntgleüta ca- 2-Reg. 19 nunquam commodum füum melius promove- fligatorum , diigenter confiderare ,. ut vel eorum ": 9 bunt, quam fi.parentibus fuis totos fe tegen- damno fapientes, ad debitum parentibus ho- dos, alendosque committant. horematque amorem exhibendum compelia- 3ucmzditd?. mur. lIdeo namque Deus Abfalonem in alta IX. Sicut artificem nihil magis recreat, arbore pendere & perire voluit, ut tam tragi* cum exemplrum facil ius caderet in oculos iilo- quam fi opus undequaque perfectum produ- rutns ] E iulus CXVII. Pi&as erga, Parentes, 857 tum, qui fimilem ipíi propterviam irreveren- parentibus recte djciülr, utqui eos amat, per- tiamque committere non verentur. N l) dat eos, non more parricidarum interficiens, l fed fpirituali gladio Verbi Dei carnalem affe« $ X ASCETICA. &um eorum, quo & feipfos, & eos, quos genue- runt,irritamentis hujus fzeculi obligare conan- ;ï;it. l6 ria funt praecipue, quze circa hancvirtu- IT tur, pie fidenterque percutiens & occidens, il- tem bene apprehendere, aliisque incul- lud in eis vivere faciat, quo fratres funt, quo eare debet aíceta. Primum eft, ut bene fciat cum filiis fuis temporalibüs parentes seternos & doceat, quze officia filii debeant parentibus, Deum ecclefiamque cognofcunt. Neque trifti- . quzxe quidem omnia ad tria fere revocari pof- ER tia parentum inde fecutura abfterrere debet, n * . * N » funt. Scilicet ad amorem: ad quem fpeGat, eos nam,ut bene D.CI imacus dixit,melius eft con- 3. Clim magni zeftimare, & revereri ('id eft, non Izede- triftare parentes, quam contriftare Dominum grad. 3. re vel minima ratione)) ac honorare tam ver- Jefum : hic enim nos creavit,& falvavit, illi fac- bis, quam factis. 2. 41 obedientiam :;ad quam pe fuos amando perdiderunt. Amor Dei, ipfi- : Ípecat, ut illorum non tantum imperia , fed usque fanctum defiderium, extinguit in anima nutusetiam & confilia isquirantur& implean- carnalem parentum amoré : Qui aütem utros-l. 3. c. 34« tur. 3. d fubventionem : five in vi&u, f opus que amores in uno corde claudi poffe putat, is ett, fübminiftrando: five in periculis hoftibus- leipfum'decipit. Vetus ifta eft ars diaboli, in- que advertendis : five in auxiliis pro morte quit Platus, quze illi in parente noftro Adamo feliciter obeunda, fu pplicioque2 Pg;*ga?grii de- M nimium bene proceffit. Nam quid intereft, vitando przeftandis. inquit S. Auguftinus, utrum in uxore, an in$ Auguft, 5 Hier. l. Alterum eft, ut bene cognofcat, q üandö, matre, dum tamen Eva in qualibet muliere, ePift. 58. pift, 10.. & cur non obediendum fit parentibus, nimi- caveatur; nam iftaumbra pietatis de foliis il- " rum juxta regulam S. Hieronymo indicatam, N lius arboris venit, quibus fe primi parentes no- dum dixit: Honora patrem tuum, fed fi te ave- ftri damnabili pietate texerunt. Merito ergo S. b - ropatre nonfeparat. Tamdiu fcito fanguinis Hieron. Nepotianum adhortatus dixit: EFcces. Hferon, copulam , quamdiu ille fuum noverit Creato- Adverfarius in pe&tore tuo Chriftum conaturepitt. 2, rem. Inhocergo cafu non effe parentibus obe- occidere. Licet parvulus ex collo pendeat ne- utls' Vs diendum, cum coimuni Theologorum fenten- pos, licet fparfo crine & íciiis veftibus ubera, 32.q.104. tia docet S. Thomas, idque ob triplicemratio- quibuste nutrierat, mater oftendat :-licet in li- 33 ult, nem. 1.Quiautipfe etiam Ariftoteles, aliique It Ms mine paterjaceat, per calcatum perge patreim. Ethnici agnoverunt, in iis, quze ad corporis Siccisoculis ad vexillum crucis evola.- Solum [ . maturam pertinent, omnes homines pares; nec 'piet'atïs genus g&, in ahapre e-*H?e. crudelem. ""quisquam altero füperior aut inferlor ett.: 9. * $ Bem. Quia,cum paterpum jusfit participatio autho- g.' X:I.— | - i spift, 111. ritatisaDeo, aquo eftomnis paternitas, meri- to-Deo potius, tanquai fupremo Domino ; CONCEPTUS PRJEDICABILE d L quam parenti, tanquam Vicario, obediendum x occafione thematis': Subditus evat illis : Luc,23, v. eft. Hincpulchre S. Bern. fola, inquit; caufa, - explicari poteft. 1. Quomodo filii.de-51. qua non liceat obedire parentibus, Dens eft. beant eíle fubditi parentibus; fcilicet-inte- lpfe enim dicit: Qui amatpatrem, & matrem gre, prompte & fortiter exequendo omnia, plus quam me, non eft ine dignus. 3.Quiaa quae Dei legi & voluntati non funtcontraria : . Deo infinities plus, quam a parentibus acce- Ubi obiter, bte viterque indicari poteft, quan- '^. pimus,nempe corpus, & animám; cum tamoen do & cur interdum obediendum mon fit pa- ab his nec ipfüm corpus fine Dei opera acce- rentibus, uti, $. priore oftenfum eft, 4, Expli- A fob. 1o, v. piflemus, uti Job indicavitdicens: Nonne fi- cari poteft tructus ex tali obedientia fperan- 1Ce. €utlac mulfifti me, & ficut cafeum co ag DC ulafti, dus, Ícilicet'is, quem Chriftus reportavit cre- offibus & nervis compegiíti me, & vifitatio Tcens setate (quem Deus indicavit dicens:Ho- tua cuftodivit fpiritum meum ?. Unde ierito nora patrem tuum & matrem tuam, ut fis lon- 6 S. Iier.ep. S. Hieronymus dicebat : gzevus fuper terram) fapientia) ad quam vel- ad Heliod,fed cui renata es. i non .es ejus cqiv nata, maxime conducit obedientia iuxta illud Sira- -- TH. Tertium eft; utíciat j quömodo .noh obe- cidis: Fili concupifcens fapientiam eonferva Ecel. !v dientiam tantum negare in certis cafibus, fed juftitiam,&Deus przebebit illam tibi) & gratia :* uf etiam amorem parentibus , atque adeo otiffe coram Deo & hoininibus ( quianihii perinde 1il.de S,Aug. epyeos debeamus.^ Id quod praeclare S. Augutt. jl 3t. adLze gratum utrisque facit, quam fi deprehenda- , -oftenidit fequentibus verbis: Sicut praeceptum, tur, ) in omnibus & per omnia prompte parere; tum. quo perdére jubemur animam noftram , non « L^ ll. Ex occafione thematis : £jenora patrem! )eut.3. v. ad id valet, ut.fe quisque interimat, quod in- tuum C matrein tuam : explicari poffüunt com-16. . expiabile nefas eft : &tamé valet, ut interimat moda ex debito cultu pareritibus exhibitoori- in fe carnalem afle&um animae, quo cum im- ri folita, quee quidem breviter Moyfes loco !gs 19 pedimento futuree vitae praefens vita delectat. citato indicavit, addens. Utlongo vivastem- Hoceftenim, quod diétum eft, oderit animam pore, & bene fit tibi. Quibus verbis tres vide- fuaim, & perdat eam. . Quod tamen diligendo tur fignificaffe fruétus, fcilicet . Ut bene fitin fit, quandoquidem apertiffime fructum ejus- bonis temporalibus , quae vel maxime à filiis dem animse acquirendo in eodem przecepto morigeris fperari poflunt. 2. Ut bene fit in coimemorat dicens: Quiperdiderit eam in ifto corpore, dum a malis intrinfecis & extrinfecis fzeculo, in viþa seterna inveniet eam. Ita & de: s cuítodietur, qui talem cultum exhib ? et, ficque longs ? Nnnnnsg 858 Bil»liothec?e Manualis Concionatorid — longo vivet 'tempore; : 3. Ut bene fit anima, . V. Parentes juxta Ciceronem, clariffimos Cieero de dum, ficut ipfe fuis Superioribus, ita paffio- habere debemus , quod ab his vita , patrimo- orat poft redit, » nes ipfi fübje&tze erunt, ficque fiet, ut fuavif- nium, civitas, libertas tradita eft. fima arimi pace fruatur, merita . VI. Parentes non amare, impietas eft; non Senec. 1.3. que fpiritua— de benef. lia in immenfum augeat. agnofcere, infania,ut re&te fenfit Seneca. Eacl. 5. v. ]II. Ex occafione thematis : In opere & [e- . VII. De Ciconia fic fcribit S. Aimbrofius : &* ** 16 9. mones & in omni patientia bonora patrem tuum : ex- Quam vero rationabilium excedat pietatem " *' plicari poffünt officia filiorum erga parentes. àc prudentiam Ciconisze clementia, confide- Nimirum. r. Honor & reverentia. 2. Obedien- randum. Nam depofiti patris artus, per lon- tia. 3. Obfequium & fervitium: Quae omnia geevum fene&tutis,plumarum tegmine alarum- tum ex haétenus dictis facile amplificari; tum que remigionudatos,circumftans foboles,pen- apud Fabrum conc. 5. in Fefto S.Nicolai fufius nis propriis fovet. Et quiddicam: collatitio explicata videri poffunt. cibo pafcit, quando etiam ipfa reparat naturae Matth. 25. IV. Ex occafione themati S: 3efujklem, 3- difpendia, ut hinc atque illinc fublevantes fe- v.37. ruüfalem , quoties eolui congregare filios tuos ; quem- nem fulcro alarum fuarum ad volandum exer- admodum Gallina congregat pullos fuos fub alas, && ceant, & in priftinos ufus defueta jam revocent nolufli? Poffünt per comparationem pullo- pii patris membra. - Quis noftrum levare rum explicari officia filiorum erga parentes. eegrum non faftidiat patrem ? Quis feffum fe- Nempe r.Quod agnofcant matrem fuam, & nem fuüis humeris imponat; quod in ipfa hi- ament. 2. Quod magna cum fiducia ad ipfam ftoria vix credibile habetur ; Quis, ut pius fit, tum pro alimento, tum pro defenfione confu- non hoc fervulis mandat obfequium ?. At ve- $ Crz giunt. 3. Quod ei perfecte obediant, fequen- ro avibus non eft grave, quod pietatis eft ple- 110. 34' m num ;.non eft onerofum ,. quod folvitur Na- Eongh tes femper & ubique ductum ejus. Ut autem turze debito. hzec omnia promptius & perfectius praeften- tur, explicari poteft ,, quomodo viciffim pa- VIII. Pelicanusafiliis, ejus fanguine fuper- Beirlinck yentes talibus filiis omniaGallinze officia,nem- ánfufo ad vitam revocatis, unanimi cura fove- them.s. in js&ant, feftoS. An- pe folicitam curam in generando, educando, tur, & nutritur. dregze. 1-60 if*ä protegendo ii n 3 jleturi fint. : DAT Exod.25, V. Ex occa 1 1 one thematis : Zfpice & fac f:- Uzz'lz'm:; V. 40. cunáum exempla , quod tibi mon[Iratum efl : Poffunt IX. Pietas fundamentum eft omnium vir- Ciceto pre filii ad pietatem tripliciüm exemplorum pro- tutum; Parentem ut Deum venerari ac vere- *an. pofitiore excitari, nimirum 1. Chrifti aliorum- ri debemus. - que hominum Sanctorum. 2. Ethnicorum. 3. 2 X. Pietas Ciconise eo usque frequenti te- S Ambrof. Bruütorum; precipue Ciconiarum, dicique, ftificatione increbuit, ut congruse mercedem!. 5« c. 16, fielt i hunc effe funiculum triplicem, quo filii ad pie- reinunerationis invenerit. Nam Romanorum " "Thentn tatem erga parentcs obftringuntur, quique dii- ufu pia avis vocatur. Habet etiam univerfo- Pun, ficulter rumpitur. Quem in finem exempla rum fuffragia, nam retributio beneficiorum $. 4 & 6.allata fervire poffunt. avrimeAAeyeove vocatur, évaeycc enim. cico- ECCI- 7* Ve VI. Ex occafione thematis : Retribue illz"&, nia dicitur. Virtus itaque ab his nomen acci- 29. (parentibus) quou o.lo ili tib:: explicari poffunt pit, cum relatio gratiarum cico beneficia a parentibus accepta, (cilicet gericra- nuncupatur. m'æ vocabulo. ti0 educatio, nutritios protetlio, ditatio: ac fingu- lorum magnitudo tum ex difficultate ipfius Dignitas. operis,tum ex intentione affectus, tum ex aliis XI. Nihilefl tam honorificum liberis, quam Euripid.in circumftantiis demonftrari. Deinde oftendi ACT€, debitum honorem parentibus offerre. poteft, quomodo compenfare debeant filii hzec . Xll. Nulla vi verborum, nulla ingenii facul- Senec. 1.3, berneficia, fcilicet pro generatione amorem; *ate exprimi poteft, quantum opuüs fit, quam- d€ benef, pro nutritione reverentiam, pro educatione que laudabile, quamque nunquam a memoria ** 38 obedientiam , pro prote&tione fiduciam, pro hominum exiturum, poffe hoc dicere: Paren- ditatione gratitudinem exhibendo. tibus meis parui, ceffi : ad hoc unum contu- max fui, ne beneficiis cederem. .. Certate ob- $. XII. fecro. vos, & fuíi quoque reftituite aciem. Fe- pr'vl MISCELLANE A. lices, qui vicerent : Felices, qui vincentur. Qualz'tas. Quid eo adolefcente preeclarius, qui fibi ipfi dicere potuit, (neque enim fas eft alteri dice- Alex.l olon cum nullam poenam in parentü per- re) parentem meum beneficiis vici : Quid eo [* 5- 21. T. S cuffores lege fanciviffet, caufam rogatus, fortunatius fene, qui omnibus ubique praedi- , eam effe dixit, quod nullam prolem tam efferà cabit, a fïlig fuo fe beneficiis victum. & nt fore crederet, quae tantum nefas aufura effet. ep: 3- Tlatol. a. ]lI. Parentes negligere, nec Deus, nnec homo $. XIIL - leg. mentis compos ullus confulet, dicebat Plato, AXIOMAT A. Platol. 2. III. Alibi vero dicebat idem Plato : Putare E 4.deleg. quisque debet omnia, qua poífidet, eorum | l. Eltern verebren , tbut iter verimebrens «iel Y, 34' effe, qui genuerunt & educarunt. Gütber bef beren. ]. duf der Mutter. Schos, 1mer- Stobgus in IV. Talem te, dicebat olim Ifocrates, erga den Kinder gros. II]. Íentent, parentes praefta, quales fe tibi Gute Kinder grcfg Ireud . | liberostuos ex- »Bös Kinder, gros LLeiá. Bub hibere optares. Qm, & XIV. 1 -AT;itulus CXII. Ponitentia. 859 t à : ittt poft $. XIV. YiI. Jacobus Alvarez to. ».]. 5. p. 2. c. 7. $. 4. i, IV, enricus Engelgrav. conc.in Dom. 1. SEnec, 1.3. AUTHoRäa .poft Epiph. lt Mif V. Matth l iasFaber.conc. in feRoïS.Nicolaï. a lo [. Joannes Bufteus in viridario. f. 5IO.. VI. Laurentius Beirlinc . them. 5. in;'f-e&o TT à II. PetrusSanchez inregnoDei. p. 6. c. 2. B. Andreze, sjede od dededoledeledetotedetetedetoeleidePetodele d dedeieletedetetedeiedetedetele TITULUS CXVIII. P OENITENTIA. $.L confpe&um erubuiffe peccati, —Vere enim, S QUOAD ESSENTIAM. tefte S. Auguftino, verecundia magna eft poe- ?. Aug. de na; qui erubefcit fericordia. pro Chrifto, dignus ïfït mi—r poen. pefïnitio. x * *» * V. Confiteri teccatum: cum Davide :.Xx Con- Pf4l, 1 10, I fitebor tibi Domine in toto corde meo, &,v t S (';'-reg-ct.ï |ft virtus , quä 'p.eccata nö&ra ut fimt tibi foli peccavi, & malum coram te feci, Pfal 5« v« ho. 34. in Dei offenfa deteftamur,& eadem effica- Nameex eo unusquisque juftus effe incipit, ex ' Evangel. 4 Citer expiare, & deinceps cavere ftatui- quo fui accufator extiterit. [ leirlitck mus ; nam poenitentiam agere, tefte S. V. Doiere de peccate : nam qui peccata con- 'fidorus Gregorio,eft perpetrata mala plangere,& plan- fitetur, & non deflet, perindeeft, ac fi vulnus $- G'egor, hen.cih La&ant, gendanon perpetrare. Hinc, ut vult Lactan- N YO detegeret medico, & curàri nollet. E contra- !8: mor. e i, 1. 6. inft't. tius,Giraeci recte Metanoeam vocant, feu Refti- rio- vero lachrymze poenitentite apud Deum ? C 24. pifcentiam ; refipifcit enim, ac mentem fuam pro baptifmate reputantur, tefte Ifidoro. Jetto pte quafi ab infania recipit, quem errati piget, ca- VII. Corigere pecca'ww : qui enim. pe&us S. A"guft, , ftigatque feipfüm dementie , & confirmat animum fuum ad rectius videndum. : füum tundit, & fe non corrigit, folidat pec- ín ferm. cata, non tollit, juxta S. Augu/tinum, inanis enim eft poenitentia, quam fequens culpa co- | Ambrof, Divifto. : 114 inquinat. Nihil profunt lamenta, fi replicen- Idemin fe, Belrl. ia HEE Dkþiviiditur' in publicam &9 privatam, Ifta tur peccata; nihil valet, a malis veniam "TheatroV, eft, qua privatim quisque fua peccata plangit, Ícere, & mala denuo iterare. Pun, £ & pro iisdem fatisfacere conatur. la eft, qua VIIL. Satisfacsere pro peccatis : ad agendäm s. Augu.u*nx pro peccatis publice commiffis publica fit fa- enim pcenitentiam, ait S. Auguftinus, non füf- lib. de tisfattio ; & haeciterum fubdividitur in /o/ez- ficit mores in melius cormiutare, & a malefactis Pcette nemn , quae cum praefcriptis ab ecclefta caere- recedere, nifi de his, quee fatta funt, fatisfa- moniis & formulisperagitur, &olim non nifi ciat Deo per poenitentize dolorem; per humi- pro graviffimis criminibus imponebatur, & litatis gemitum, per contriti cordis facrifici- quidem femel tantum, tum ne vilefceret, tum um, cooperantibus eleemofynis. ' Et S. Gre- $. Greg. ia uia erat folemnis profeffio non redeundi ad gorio teite, quam vere poenitet, laborem poc- hem. Aripidi. lert, pgbüca Ícandala, ficut Baptifimus eft folem- nitentiae non abhorret : Sed quid fibi pro cul- nis profeffio nen redeundi ad infidelitatem ; & enttLay. pa, quam odit, injungitur, tacita coníciehtia ehend, non folemnem, quze absque confuetis folemni- amplectitur. tatibus publice peragitur, ideoque fzepius re- IX. Contrarias virtutes exercere:: juxta illud Rom. 16 ! 88' eti, atque etiam facerdotibus ( quibus fo- Apoftoli : Sicut exhibuiftis membra veftra v. 19. fervire injuftitide ad iniquitatem, ita nuncex- emnis prohibebatur ) ilnponi'pp'terzyt. J 4us. hibeatis tervire juftitiae ad fanctificationem. Quod etiam fuafit S, Auguftinus dicens: Qua- PLaz.v4. — IIL. Peccatum. agnof'ee : ad exempluni Da- les impetus habebas ad mundum, tales habeas vidis difcentis: Non eft fanitas in carne meaa & ad Artificem mundi. Imo Baruch fuadet,Bat.c.4. v. . facie irze tuae : non eft pax offibus meis a fa- [icut fuit fenfus vefter, ut erraretis a Deo: 28* cie peccatorum meorum. Quoniam iniquita- decies tantum iteru. j m convyertentes require- tates meze fupergreffze funt caput meum, ficut tis eum. - : onus grave 2ravatze funt fuper me. De quo n X. lgnofzere aliis: veree enim, germa , æqüe S Climat, S. Cypr- - actu S. Cyprianus fic loquitur. Primus felici- poenitentize argumentum eft, oblivio injuria- r« :9» ER tatis gradus eft, non delinquere; hic fuccedit rum. Qui vero inimicitias tenet, & fe poeni- medela, quze fanet. tere affirmat, fimilis eít ei, qqi ie in Ibmniis Egech 2Q. IV. Erubejzere ob peccatum : juxta illud Dei currere putat. n ETE vaticinium : Etrecordabimini ibi viarum ve- OXl. Hunüter de fe loqui : nam h:ec eft hu- s. Chryf; firarum & omnium fcelerum, quibus polluti milis cordis vera compunctio, teíte S. Chry- in fecm. eftis in eis, & diiplicebitis vobis in confpe- foftomo, magna agere, & humilialoqui : ju- . &u veftro in omnibus malitiis, quas feciftis. fte operari, & fuper peccatis timere, atque tre- Eufeb,in Super quze verba Eufebius Emiflenus, vides, !lomn mere. Talecorcontritum & .huxniliatu;n non änquit,..quia jam non parva pars meriti eft, ad defpiciet Deus. Gradu; 860 Biblotbeca Manualis Concionatoriae Gradus. fpexiftis omne confilium meum, & increpas 71 e » tiones meas neglexiftis, ego quoque in interi- n , Thomas, Ms .Primus eft juxta S. Thomam , þunire in 3. C. in fe, quod quisque coinifit ; hinc enim aliqui tu veftro ridebo, fübfannabo,' càm vobis id, poenitentiam dictam vglunt, quafi punienti- quod timebatis, advenerit. Hrgo J 1 3. de am. lria quippe, quxe fünt in percuffione pe- XIII. Si poenitentiam non egerimus, inci-Eccl.a.v. ( d Mifter &oris, nempe, pectus, fonus, & manus, fignifi- demus in manus *DQmin.i, & non in matius 24« cant, quod poenitentia eft de his, hominum. [ Eccief, quae mente, XIV. Nontardes voce, & opere peccavimus. Y xconverti. ad Doiglinum, &lIbid. c. 5, XIII. Secundus eft, fugere peccata & occa- ne differas de die in diem ; fubito enim ve-v.6. p Pf fione peccandi ; Si enim olim dicebat Jofue: niet ira illius, & in tempore vindictze difper- boti. u Maledictus, qui rezedificaverit Jericho; quan- det te. * Md to.magis maledictioni huic lubjacebit, qui Diänizas. ; peccata quze deftruxerat, rezedificans, preeva- ricatorem fe coníftituit. XV. RenovaminiSpiritu mentis Vefh;æ,' & Eph.4. v. &. Greg. XIV. Tertius eft, tantum H*udefe ad bene ho 20. induite novum hominem, qui fecundume3: - agendum, quantum ad peccandum ftuduit; Deum crea : in Evarg. per hoc enim, quod dicitur, facite fructus di- ritatis. itus eft in juftitia, &: fap&itgte ye- gnos poenitentizee, uniuscujusque confcientia Uxtilitas. convenitur, ut tanto major acquirat bono- rum operum lucra, quanto graviora fibi intu- XVI. Sacrificium Deo Spiritus contfibu-Pr. 50. v lit damua 'per'cu]pamf latus: cor contritum & humiliatum Deus to: non defpicies. $bt $.1I. XVII. Poenitenti bus autem dedit viäm jü-,EcQI. xf.v. epilt 2 ftitiae, & confirmavit deficientes fuftinere, & zo. | EXX $. SCRIPTURA. deftinavit illis fortem veritatis. $jmpe XVHI. Beati manum. /Q'ual—itas. N qui lugent, quqniam ipfi con- Matth. 5. B Amhri folabuntur. V.5 d 'Msrm. XIX. Siimpius egerit poenitentiam ab om-Ezeclucap. * hU - z cenitentiam agite : 'appiopinquavit enim regnum coelorum. nibus peccatis fuis, quae operatus eft, & cu-18. v«a1. Micht.v. « IT. Super hoc plangam, & ululabo : vadam ftodierit omnia praecepta mea, & fecerit ju- $ f g. ü um 'fpoliatus, & nudus, faciam plan&um velut dicium & juftitiam, vita vivet & non morie- punion drachonum, & luctum quafi ftrathionum. tur. Omnuium ini C x t P[- 6- VO 70 III. Laboravi in gemitu meo, lavabo per tus eft, non recordabor. juitatum ejus, quas opera- - » d fingulas uoctes le&um nieum, lacrymis meis m XX. Cumque quaefieris ibi Dominu mDeum Deu-t. 4« V ftratum rigabo 4 tuum, inyvenies eum : Si tamen toto corde?9. 2.Reg. 24 IV,. Peccavi valde quaefieris, & tota tribulatione animze tuzc. V. 1O., in hoc fa&o; fed precor Domine,. ut transferas ini quitatem fervi tqi, XXI. Convertimini ad me, ait Dominus Zach.r. v« quia ftulte cgi nimis. exercituum, & convertar ad vos. Jer. 1. v $a V. Poftquxm enim convertifti me, epi poe- A XXII. Si poenitentiam egerit gens ill à aï'.;r.a. v.g. ] delapf 19. nitentiam ; & poftquam oftendifti mihi, IOT malo fuo, quod locütus fam adverfus eam, cuffi feraur meum. Confufus fum, & erubui, j agam & ego poenitentiam fuper malo, quod quoniain; fuftinul opprobrium adolefcentize cogitavi, ut facerem ei. Ineeae. XXIII. Surge, qui dormis, & exurge a mor-Eph.s, * Ibid vs:, — VI. Statue tibi fpbculam, pone tibi amari- tuis, & illuminabit te Chriftus. 14. $m z lndf" tudinem, dirige cor tuum in viam rectam, in XXIV. Si nos m 1 1.Cor, 11. qua ambulafti : revertere Virgo Ifrael. ;etipfos dijudicæ'emus, non - N -- utique judicaremur. job.13. v. VII. Vias meas in confpectu ejus arguam ; 15. & ipfe erit Salvator meus. Iíaja 1; v. VHT. szwanïini;äfïundi eftote, auferte ma- / $. HIT. 16. lum cogitationum veftrarum ab oculis meis; 'EXSS.PäTRIBUS .; quiefcite agere perverfe, difcite benefacere. $ f ANece[fitas. | Qualitas. - NY Lu.ig.v. IX. Nifi pcenitentiam habueritis, omnes h tribunal mentis tuze afcende contrak te :S. Aug.in 3 . fimul peribitis. " & reumte conftitue ante te: noli te po-lib. de util, Apoc2.v. X. Memor efto itaque, unde excideris, & nere poft te, ne Deus te ponat ante te. . pon. ED age poenitentiam, & prima opera fac: fin au- * II. Nunquam fpernit Deus poenitentiam fi$- Chtyf. tem venio tibi, & movebo candelabrum tuum ei fincere & fimpliciter offeratur, etfi ad fuip- 1 Hb de de loco fuo, nifi peenitentiam egeris. mum quis pervenerit malorum, & inde tamen repar.lapf. - $ t Rom.5. V. 9I 5'2 " XI. An divitias bonitatis ejus, & patientise, velit reverti ad virtutis viam, fulcipit libenter . Mib & longanimitatis contemnis, ignorans, quo- & amplectitur; nonenim temporis longitudi- niam benignitas Dei ad poenitentiam te ad- ducit ? Secundum autem duritiam tuam & ne,fed affectus finceritate, poenitudo pentatur. II Quod habuit in fe oblectamenta, tot de $- Ore£or. impoenitens cor theíaurizas tibi iram in die fe invenit holocaufta ; convertit ad numerum ??* 33* fuper, z irxe & revelationis jufti judicii Dei. virtutum numerum criminum, ut totum fer- XII. Quia vocavi, & renuftis: extendi ma- viret Deoin poenitentia, v, 240 Rum meam, & non fuit, qui afpiceret: de- quidqgid exíe Deum contemplerat in culpa. IV. Poe- 2 m"hl! CXVIIIMPWO E g61 $.Aug. de.. IV. Peenitensomnes fructus füz poenitene ipfi zgrotamus, (fem pon. tiz parvos habeat: nunquam füfficiat, íemper ad medicum accurre per autem egrotamus) re nolumus, nullas pecue doleat , femper coram Domino, ante quem nias impendere, nihil penitus providere, fed ;E peccavit erubefcat,& dolorem cum vita finiat. uafi primari *?Ql.z,v. S. Cypr. in o quodam inimico, aut hofte no- " V. Quam magna deliquimus, tam grandia ro jacente, fic anima laborante afficimur.- ferm de| defleamus: alto vulnere diligens & longa me- e 4 dicina non de(it. Poenitentia crimine minor ANece[fitas.: Àl 6O non fit. , XiV. Etiamíi quodlibet magnum atque ele- $. Clym. £ufeb. VI. Non füfficit 'Jfïu'm'mis labiis dicere: Pec- iffimu m viuz in(titutum arripueris, id quafic. 7. de Emiff. hom. ad cavi, parce, remitte. EcSaul dicebat: Pecca- exterpnum & nothum zítimare debes, nifi cor lu&u. vi, fed non obtinuit illam veniam, quam.Da- aftlictum moerensque poffideas. !yfloaach . vid una poenitentiz voce promeruit; & boc . XV, Poenitentia » qua(i fecunda po& nau- quarc? Quia coníe(lionem illam nuda magis fragium tabula (it ad Demett, ?h 4' vu verba, quam gemitus exprimebant: quia non flervetur navis. miferis: in virgine integra h compeníabat .magnitudinem criminis lenta XVI. Necc« uemquam putes ab errore ad S.Aug. ep. - humiliatio fupplicantis. Non levi agendum Veritatem, ve a quocunque feu magno , feu adVincent, e(t contritione, ut debitailla redimantur, quie parvo peccato ad correcti : onem (ine pg:nitcn- bus mors zterna debetur : nec tranfitoria opus tia poffe revocati.: - eít farisfactione pro malis illis, propter quz XVII. Bonum eft pceni tere, an non? quid Tertult, 1 : paratus eft ignis zternus. Si volumus intel- revolvis ? Deus prgcepit.. ,;de pena. ) 's 00 v. ligere, quam graves apud fe faciat judex no- XVIlI. Poenitudo neceffaria eft, icut vul. s. Ambe, fter horninum culpas, refpiciamus ad poenas. neratis fünt neceffaria medicamenta. Cum 1d Virg. $. Pacisn. , VII. Pigeat fane peccare, fed poenitere non animo conceperis, non aliud remedium con. lapíam, . ) epift. ad pigeat: Quis naufrago tabulam, ne evadat, ftitutum elf poft baptifmum, uam pcenitene Sympro- eripiet? tiz folatium, quantamvis affli à manum. uis fanandis vulneribus invidebic? 'onem, quane tthi . $. Ambr.l. VIII. : acilius inveni, qui innocentiam fere tumvis laborem &i S j 4.de vaverint ; 3 ndecorem (*u?ire cftg con- L tentiam. FQnta. U iliias, ech.ca;;. quam qui congrue egerint pæm. : W. F quitas. $. Chryf. | IX. Si forte inc - XIX.. O poenitentia mifericordie Mater, 5. Chryt. orpore parum aliquid mor- & Magiftra virtutum, magoa opera tua. qui- f de posri, de com- bi pulfaveric, ftatim & medicos adhibemus, bus reos refolvis, ac reficis delinquente, la- P pundion. & pecunism profundimus, & omni obfervan- Em &O pfos relevas, recreas defperatos. ^ Per te fü- tia, que cempetunt, gerimus, nec prius ceffa» bito rapuit latronem Chiiftus ad. regnum: d. 4: Y, tur, quam, qus mole(ta funt, mitigentur : pet te David poít flagitium felix: anima vero cum quotidie vulneretur, cum itefüm* re. cepit Spiritum fanctum. - E per fingula lanietur, uratur , precipitetur, & ! X Ille,qui nos malos tolerat,non dubium S Ambr.deé modis omnibus páreat, nec parva quidem pro M ea nos cura (olicitat, elt, quin conver(is clementer ignofcat? - f m ]b;(mo. XXI, Novit Deus mutare fententiam 3 » fildemtuper TALT $, Cyprian, X. Si carus tibi aiiquis vita functus effet, tu noveris mutare deli&um. Luc. l,delap, doleres & ingemifceres, & lugubri habitu tri- - XXiI. Juftitia de ccelo pro(pexit tanquam s Aug.füp, ftitiam mentis oftenderes ; & moritur tibi ca- Dei dicentis. Parcamus huic homini , quiaP 589 . riffima anima, & interdum etiam rides; & in nullo commoveris ? ipfe agnofcit: converfus eft ad punienidum u$ péccatum fuum H É 1 NT * s..Amhr. 19 XI. Tanta et poenitentiie medicina, ut rnu- dum eum. » Convertar & ego ad liberan- n n. de p&n. tare videatur fuam Deus fententiam. In te eft 0t. T XXIII. Fit pler mque gratior Deo amore s. Greg, c; ^ l igitur, ut evadas, Vult rogari Deus, vult de ardens vita poft cul ! fe fperari , vult (ibi fupplicari. Homo es, & torpenis innocentia. pam, quam in fecuritate s2 p.agor; vis rogari, ut ignofcas; & putas Deum non XXIV. O poenitentia, quid de te novi re. s.Cypr, a« rogant! tibi ignofcere? Ipfe Dominus feru- feram? omnia tu l x i igata folvis, omnia clauía lzüd. peen; falem fievit, ut, quia fléte nolebat, Domini tu referas, omnia advería tu rnitigas, omnia - lachrymis ad veniam pertingeret. contrita tu fanas, omnia confü * : ? $. Augpfu. XIL Sunt multi, quos peccare non pudet, omnia defperata tu anitnas: 1 fa tu lucidas, E per Pf s. o incredibilis infania; de vulnere ipfo non erue .XXV, Quod (i tentator fugge ff: Cl'iti QUid S. Aug. t;'o befcis. Nonne vulnus foetidum & putridum facis. quia jejunas, defraudas àni mám tuam, de vit, 1 j eft. Confuge ergo ad medicum, age poeniten- jeutile non ei das, quod eaim deledaat; tibi ip(i inge- jejun. tiam; dic: Iniquitatem meam ego agnofco, & ris poenam, tuus iple tortor & cruciator exi- peccatum meum contra me eít féemper. Tibi i ftis? Deoergo placet , quia te crucias? ergo Y foli peccavi , quia tu folus fine peccato. crudelis eft, qui delectatur poenis tuis? re- t 8, Chryf, XIII. Magis nos, quam fervos noftros, vili- fponde hujusmodi teniatori: Excrucio me lo 5.in pendimus. illis enim febricantibus medicos Matth. plane, ut ille parcat:. do de me poenas; ut ille convocamus, cubiculum certum tribuimus,& fübviat, ut placeam oculis ejus, ut delectem rediciaz legibus parere impellimus, quas, fi füavitatem ejus,nam & victima cxcyuciatat, neglieunt, irafcimur, & cuftodes apponimus, utin aram imponatur. « i ol qui €03 inedicorum praceptis vivere cogunt : AXVI. Verfetur anteocul 0s hoóminis ïrtnagö $ Anfe'ris; d quod fi magni pretti medicirna fueric, libenter futuri judicii, & quidquid i h fe viderit, quód n 1. Cos impenfam fubimus , & medicis ip(is-non par- a judice venturo reprehendi poflit & puni:i, ! ' *ram mercedem deponin:us. Quando vero.nos iple nunc in feipfo: reprehendat, & puniat, Ooooc R. £, Lobn. Man, Bibl. "ows. II. "s Pee $62 Jübliotbeee Manualis Concionätbriæ Peccata enim five magna, five parva inipu'- ! in tempore vindi&te difperdet te. Noli ergo dicere : cras me convertam : cras Deo place- Mdv 5' 4 nita effe non poffunt; qui aut homine pue niente, aut Deo ple&ente punientur. Cetf- bo, & omnia hodierna & hefterna peccata remittentur mihi. Verum quidem dicis, quia fac autem vindida divina, fi [] 5 cünvc?üo pra- currat huümana. - Deus converfioni tuz indulgentiam promifit, 4 : * fed dilatio: ni Facilitas. mifit. | tü craümum diem non pro- VS. Hieron. XXVII. Utinam tam cito convertatur pec- XXXVI. Satis alienus a fide eft, qui a d g. Gregot; cator ad poenitentiam , quam cito Dominus agendam peenitentiam tempora feneGtutisin moral, aratus eft mutare przfinitam fententiam. exfpe&at. Metuendum eft enim, ne, dum 16 * m. $, Augut, XXVIIL. Jugum meum leve eft, & farcina [petat mifericordiam , incidat in judiciu A j (uper , mea levis: hec farcina non eít pondus onc- XXXVII. Ejus clamorem tempore angu E ftize Idem1.19. rati, fed ale fünt volatori: habent enim & Deusnon audit, qui ipfe tranquillitatis tempo» C 5 more aves pennarum fuarum farcinás, & quidem re clamantem Dominum non audivit. Tanto portant illas in terra, portanzur ab illis in enim tunc major exercetur feveritas, quane coclum. s Y to nunc major mifericordia prorogatur. - S.Dernard. XXIX. Quid levius onere p ænïtentiæ, XXXVIIL Si qui in extrema neceffitate füg 5. Auguft. qp. 78 quod non folum non onerat, fed & portat &gritudinis pofitus voluerit accipere pce ni- ferm. 36. L»64l omnem, cui portandum imponitur? Mirum tentiam , & accipit, & mox reconciliatur, & jo opus nature; unde groffefcit materia, inde hinc vadit, fateor vobis, non illi negamus, farcina levitatur; & quantum creícit maffa, quod petit ; Sed non przfümimus, quod bene tantum decrefcit in pondere. hinc exit: Si fecurus hinc exit, ego nefcio, $, rhfyf- XXX. In fecularibus judiciis, quantumli- poenitentiam dare poffumus, fecuritatem au- hom. 6. inbet poft acceptam fententiam lamenteris, & tem non. Non quidem dico, damnabitur: Sed Matih. lugeas, non tamen effügies flendo fupplicium: nec dico,liberabitur. Vis ergo a dubio libe- hic/vero fi toto corde ingerm:ueris ad Deurm, rari? tene certam, & dimitte incertum. Age folvifti repente fententiam. posnitentiam, dum fanus es. Si ficagis, dico $. Greg. . XXXI. Non ficut in rebus fenfibilibus, ita tibi, quod fecurus es, quia poenitentiam egi(ti Sorius r vità 19, Nz, hom. & in fpiritualibus ufu venit: Illic ex divitiis eo tempore, quo peccare potuifti. Si vis age- $. inGenjn extremam reda&tus inopiam, brevi eas re- re peeuitentiam €o tempore, quo peccare non ]u, [ cuperare nequit; hic per mifericordiam, fi potes, peccata te dimiferunt, non tu illa. quidem condemnare facta noftra , & jam fi- — XXXIX. Multiplicate fünt infirmitates eo 5. Bern. f. látm s5 n ftere ignaviam voluerimus, ftatim poterimus rum, poítea acceleraverunt, qui diffimulant 38 parv. iü vita agere poenitentiam , & de extrema gd,þriüinam abundantiam redire. Dignitas. j confe(Tione prefümunt: quomodo füb unius —'cja'ta'.d.i- horz articulo revocari poffe exiftimant omnia M. g.j S Augo !ö XXXII. Qui p er pccnitentiam pec de mirac, luit, augelicz felicitatis c.onfoxsv in zternum membra, cujus concupifcentiz & defideria per totum mundum fparía fuhtf' erit. 2 S. Script. XXXIHI. Nih il peccare, folius Dei eft: Idem ep.2.emendare, fapientis, & corrigere erratum, & 1808, ad Simpl.;ptenitentiara agere de peccato; id tamen dif- LO DE IMITATION - .EX"LI'BEL CHRISTI . ficile eft in hac vita homini; quid enim tain rarum, quam ut invenias virum, qui feipfum o Q,ualitar. coarguat, & fa&dium condemnet fuum? rara L. ; uoh:od'o.FaCiuntt:am multï ; alii Religiofi,L r.e as. Detr fs. itaque confeflio de peccato, rara pcenitentia, Chez in rara in hominibus verbi hujus affertio. Q . qui fatis arctati funt fub difciplina clan- $ 8 £ Dai ftrali? raro exeunt, abftradte vivunt, pauper- D7 yucunditas. rime comedunt, groífe veftiuntur, multum S&Hie.fü. XXXIV. Amaritudinem radicis "dulccdo laborant, parum loquuntur, diu vigilant, ma- per Matth,pomi compenfat : dolorem medicinz fpes ture fürgunt, orationes prolongant, frequen- falutis miugat. Qui defiderat nucleum, ter legunt, & fe in omni difciplina cuftodiunc. frangit nacem , poenitentiamque agit, qui AT. Ejachariffime,ftude nunc taliter vivere, Ibid, c.25. vult zterno adhzrere bono. utin hora mortis valeas gaudere potius,quam $. 6. ^qunl ]l Panitentia non differenda. tinere. Diíce nunc omnia condemnere, ut l()' c!mo poffis tunc libere ad Chriftum pergere. Ca- $.Aug.fuü. XXXV. Spe fimul acdefperatione homines ftiga nunc corpus tuum per poenitentiam, ut per Pfal. ad peccata augenda ducuntur. Audi vocem 1440 defperantis. Jam, inquit, damuandus fum; tunc certam valeas habere confidentiam. Utüitas. quare non facio, quidquid volo? Audi & vo- " C. 2IT. cem fperantis : Mifericordia Domini magna III. Da te ad cordis compunctionem & in-1. : venies devotionem. Compun&io multa bona$: t- ef't;. quando me convertero, dimittet mihi omnia, quare non facio, quid volo? Defperat aperit, quz diffolutio cito perdere confuevit. ille; ut peccet; fperatifte, utpeccet. Utrum- IV. In vera contritione & cordis humiliatio. l. 3. c. $*« que metuendum eft, utrumque periculofum. ne nafcitur fpes veniz,reconciliatur perturba. J- 3 Va a defperatione, vz a perver(ía fpe. Non ta confcientia,reparatur gratia perdita,libera- tardes converti ad Dominum ; ne differas de tur homo a fütura ira,& occurrunt fibi mutuo ts die in diem; fübitó enim venict ira illius, & )Da. fpir' E 800 in ofculo fan&q D;us & poenitens anit Digi- 7- 663 — CUBüus CAPIL: Peritenha: 7007 Dignitat exegiffet, candem rógacus imüllereut potum milis peccatorum contritio,acceptà- aquz illi daret, ea difcedente usque adeo a lle tibi, Domine, eft facrificium, longe fua- turpe defiderio devi&us eft; üt e cella exiens vius odorans in confpe&tu tuo, quam thuris mulierem,fornicationis gratia,qugreret ; Sed incenfüm. Hzc eft gratum etiam unguen- quia eunti in foffa virorum & mulierüm forma tum, quod facris pedibüs tuis infundi volui- olim preftantium foetida cadavera offenfa füe- Sregor,» i, quià cor contritum & humiliatüm nun- rant, & Angelus adítans dixerát: Vi generi quam defpexifti, humano, quod calia obje&ta amat, & propter Dl i ea Deum deferit: primo quidem deliquium paffus corruit,fübinde vero ab Angelo confor- L.1r.6 ?.12 | VI."Bonüs hom o füfficientem inven it fhate- tug, j. E riam dolendi, & flendi. Et quanto diftri&tius, tatus, in cellulam rediit, feedumque propofi- S' Tot, tum continua pcenitentia & dolore expiavit. fe confiderat, & tanto amplius dolet. Materia jufti doloris, & internz compundionis fünt V1lI. S. Martinus in terra moriens & cine- Pet.Sanch, re dicebat : Nemo (ine pocuitentia hinc di- P. 4 € 7 peccata & vitia noítra, quibus involuti jace- Ícedat: quo di&to, paulo poft mórtui facies mus,ut þafpi cocleftia contemplari valeamus. ejus, licet ante deformis, pulcherrim m Atput, 8 &lq— uj * Celeritas. - cis inftar radians apparebat. Lieor — VII. Quare vis procraftinate propofitum IX. S. Auguíftinus inftante mortis tempore, cum lachrymis feptem Pfalmos pocnitentiae $.5 tuum? Surge, & in inftanti incipe & dic: Nunc tempus eft faciendi, nunc tempus eft les recitabat, atque alios etiam ad Ü peoeniteri- tiam agendam hortabatur. plugnankc*li-,' nunc tempus eft emendandi. X. S. Paula, tefte S. Hieronymo , mollía Ibidém, etiam in graviíTima febri firatà non habuit, C Ra Ve fed fuper duriffimam humum , ftratis cilicio« EXEMPLA -'CATHOL-I lis dormiebat, lavabatque per fingulas noctes i bfAf ,ï lectulum füum. Qualitas, Oculos ejus fontes crede- res lachrymarum, ita levia peccata plange- Petrus negato Chrifto mox .egreffus fo« ;urius ia I S. vita 19. - bat, ut illam graviffimorum criminum credes ras flevit amare, ceumque fletum tam res ream. Cumque a nobis admoneretur, ut Jun. conftanter continuavit, ut in facie fülca per D parceret oculis, & eos fervaret evangelice lachrymas excavatz apparerent. 9 lectioni, ajebat: Turpanda eft facies ; quam lm f, 1 Idem 22. II- S-M aria Magdalena poft Chrifti in coelos contra Dei przceptum purpuriffo & ceruffa, Julii, TM alcenfum fpeluncam ingreffa, triginta annos & ftibio (zpe depinxi: affligendum eft cor- in feveriffima poenitentia, & affidua pus, quod multis vacavit deliciis. Longus [ | rum deploratione exigit. PCCG?IO- $ rifus perpeti compenfandus eft fletu. Mollia Id. g. Apr, IlI. 5. Maria /Egyptiaca ex meretrice con- linteamina & ferica afperitate cilicii comru- vería, in defertum fugit; quinque panibus ac- tanda fünt. Quz viro & fzculo ceptis, quibus confumptis, ex folis herbis, Chrifto placere defidero. placui? nunc quadraginta quin que annis, nullo mortalium conípecto , vixit. Uüilitas, ]V. Pelagia meretrix A 'ntioc'henala S. None !d. $,0&, XI. David poftquam Dei erga fe indigna- Q.Reg..,;a no Epifcopo Heliopolitano converfa in cellu- tionem ex Nathan intellexiffet, & vocem fec- v. 15. .Ja juxta montem Oliveti, fub viri habitu, cum cavi ferio protuliflet, mox ab eodem Prophe- fumma fanGtitate vixit, & mortua eft. ta audivit: Dominus quoque tranítulit pec- Petr. San- V. Babilas Comicus auditis in templo ver- catum taam: non morieris, , CI ,5' chez in re- bis: Agite poenitentiam; appropinquavit enim h XIL. De ifraelitis dixit Achior: Quoties- Judith, a, gno Dei. regnum coclorum : duabus mulieribus quibus cunque, prater ipíum Deum fuum, alium co- V. 19. P.4467. abufus füerat, dixit: Vado, & ago poeniten- luerunt, dati fünt in predam, & in gladium;. - tiam: cui illz refponderunt, ficut fuimus fo- & in opprobrium. Quotiescunque aurem ^. ciz in peccando, ita & erimus in'poenitentia peenituerunt fe rece(Ufíe a cultu Dei füi de- D agenda: ficque ille quidem in turri quadam, dit illis virtutem refiftendi, À hg vero in domuncula turri vicina feveriffi- " XIlL. S. María Magdalena, quia Chrifti pe- Lue, ?i ids ms; mam egerunt poeniteatiam., " des lachrymis luis rigavit, & capillis terfit, v. q7. Aquil.1, . VI. S. Jacobus Intercifüs, cum timoré tor- meruit audire: Remitcuntur ei 16. c,12, mmentorum idola Saporis Regis adoraffet,ideo- peccata mul- ta, quoniam dilexit multum.. i que uxor & focrus ejus eum defererent, poe- XIV. Publicanus, quia cum humi litate di: Luc 1$; nitentia ductus dicebat : V, mihi, fi taa- h cebáat: Domine, propitius efto mi ? li pe-.ccato*-lx;!. 14» tum dolorem concipio ex eo, quod uxor & ri: defcendit juítificatus in dormum. focrus me dereliquerint, quantum couceptus XV. Filius prodigus quia dicebat ad pa-Lue. 15 T . rus fum tunc, quando Deus me derelicturus trem: Pater peccavi in ccelum, & coram te, v. 19. eft? cum (criptum fit: Qui me negaverit co- & non fum dignus vocari filius tuus , fac l ram hominibus, negabo ego eum corum Pa- me, ficdt unum de rnercenariis tuis: effecit, tre meo, qui in coelis eft. Denuo itaque er- ut Pater miféricordia motus accurrerét, ca- ;'c;h rore retractato, Chriftum confeffaüs ) deretqué füper collum ejus, & ofculans il- ftra concifus eft. lum; ftola prima indueret, annulumque & Pratum VII. Abbas Elias oGtoginta annorum fenexg ^ calceamenta daret, & ( plendiQum gi convis fpir. c. 8o,cum multos ex his in magna vitee fanctitate vium inftrui jüberet. Oooo02 XVL ..Ri P. Lebn. Bibhi. Man, Tow. AL t 864 Jiblietbecee Manualis Concionatorie gofebits Petr. XVI. Monachus fliam facerdotis Ethnici lis fecerit illuürem;,.ü.t;,,d.c remotis regionibus Sanch. u 4 deperiens, cum ejus amore Deum & coclites ad ejus fepulchrum venientes, terram fecum Monac P*4€7^ pegaffec, audiens ex idolo, facerdoti ipfüm pro benedi&tione reportarent, eamque pro confulentis Non da filiam ei uxorem, quia remedio variorum morborum adhiberent. Deus nondum eum derceliquit; adeo hac Dei indulgentia commotus eft, ut indignum judi- $. VI. cans,tum bonum Dominum amplius offende« re, ad eremitam accefferit, ejusque fuafu, ali- SIMILITUDINES. .quot hebdomadum jejunio füfcepto,meruerit I Qualitas, ^ Spiritum fanctum, qui prius in fpecie colum- I.S icut impoffibile eft, ut ignis inflammetur s. Chryf. bz exeuntem ex corde viderat, in eadem fpe- ^ in aqua; ita impoffibile eft compun- in ferm. de cie redeuntem in pe&us ejus confpexerit. Cipnem vigere in deliciis;' contraria enim compuna, s: Chfy [ Bbidem. XVII. Cum Virgo quzdam cum facriítano hzc invicem funt & peremptoria; llla enim *9'd. . quopiam fornicata effet, tanta (celeris hujus fira, de Mater fletus, hz Mater rifaüs: illa conft 4 ;ingic pænit. peenitentia tangebatur, ut tempus partus ex- cor, iftz diffolvunt. fpectare non fuftinens,hofpitale ingrederetur, II. Sicut nullo dolore afficitur homo, fi ca- Granat, in & tringinta annis pauperibus inferviret. Qu pilli ejus abfcinduntur; gravem vero fentit, filva loc. 51B8m' 1 oenitentia adeo Deo placuit, ut cuipam reve- fi evellentur ; ita fan&ti Viri nihil fua referre comm. L. d fum, averit, fe magis nunc ejus poenitentia, quam putant,cum variis injuriis afficiuntur,bonaque verb. con- virginitate ante lapfüm dele&ari.- ritio; Jon. 3. exteriora amittunt; at fi per pecccatum a ca-* Beith in XVIII. Ninivitz quia cooperti faccis cone pite Chrifto avelluntur,tum enim vero gravif-: ftflo $, * ver(i fünt a via mala, mifíertus eft Dominus fimam dolendi caufam fe habere agnolcunt. Magi füper malitia, quam locutus fuerat, ut face- i Ill. Sicut qui lavat laterem crüdum, tanto S, Beda in then. 4 ret eis, & non fecit. XIX. Achab quia auditis Prop hetz minis amplius lutum facit; fic qui peccatum plan- c. 9. Dan. Dbiden, 3 Reg.c. git; & iterum ftatim committit , tanto magis | &1. V, 20» Ícidit veftimenta füa,& operuit cilicio carnem fordidam facit animam fuüam. uam;jejunavitque, & ambulavit demiffo capi- IV.Sicut ferpens in anguftam petrz intrans, S.Cyrillus te, factus eít fermo Domini ad Eliam Thesbi- deponit fene&utem, & vetuftatem per extru- catech. . tem dicens: Nonne vidiíti humiliatum Achab fionem exuit; corporeque toto denuo renova- coram me: quia igitur humiliatus eft mei caue tur, ita & peccator intrans per auguftam por- fa, noh inducam malum in diebus ejus. - XX. Thais Alexandrina a S. Panuphio cellz tam, & affligens feipfüm per jejunium, expel- Rodriq. lit perditionem , veteremque hominem cum p 18 5. ar&iffimz inclufa, & modico panis fruftulo aGtionibus fuis, illudqueSponf(z dicit: Expo- fuftentata, triennio integro orientem verfus Voden ear, liavi me tunica me, quomodo induar illa. convería hac fojum verba orabat: Qui plas- V. Sicut homo in cruce pofitus nullis de- Eufebius ma(ti me, miferere mei: Unde Paulus mo- le&atur illecebris , mortuz ei prorfus. fünt, Emyfr. nachus pretiofiflimum ei inc qux aut per auditum ac vifum, pér guftum hom. ad - paratum vidit. oclo le&um prze pon. bidem, ac odoratum pariter ac tactum, animum ca« .7ucumlitas.: ptivare confüeverunt : omnia ante oculos Epift. ad XXL S. Hieronymus de feipfo fcribit Eu- pretereuntia, velut transacta jam reputat, Euftoch.. ftochiv virgini: Quotidie lachrymz , quoti- quia extremam horam ccelos emigraturus exe« ÍpeGtat; ita & vos, qui animas véitras ad con- die gemitus. Poít inultas lachrymas, poft ccclo inhzerentes oculos, nonnunquam vide- tritionem abflinentie, & crucem Chrifti, pro eternz falutis remediis contuliftis, obliviíci- Srplet. t bar interefle agminibus Angelorum. S. Hier. in XXII. S. David de fe quoque fatetur: Se- mini priftinas confuetudines, & male blandas Don. r Pf. 93. cundum multitudinem dolorum meorum in mundi feductiones , obliviícimini concupi- p Pent, tl 5, corde meo, coníolationes tuz letificarunt Ícentias, quz de cceleftibus mentem in infe z riora devolvunt, ladantit animam fervituti, hoc eft, ut S. Hier. explicat, 'e,xüruc. S. Mareus l 6a decem fudi lachrymas, decem confolationes VI. Sicut qui defertam civitatem merui, Quantumcunque fuit pondus lachry- re cupiunt, primum incipiunt purgare, & fpi»hom. 15. nas vel rudera removere, tum fnndamenta marum,tantus fuit & confolationum numerus, XXIII. S. Maria Magdalena tempore poc- ponere, & muros erigere, ita qui ordinate nitentiz füs tot confolationibus recreata eft; poenitentiam agere cupit, prius a peccatis ca- eft, utfepties quotidie in ccelum rapta, cho- vendis & eraendandis, incipere, & tum pri- mum virtutibus aliis exercendis fefe im ris Angelorum intereffet, & ab ipfo Chrifto pen- ultra centenas vices vifi " dere debet. tata , miris voluptae- VIL Sicut equus generofus , (i in via cefpi- Laur Beirl Deirliny. tibus recrearetur. - Dignitas. taverit, extemplo affurgit, & difpendium ce- in fefto S. lr leritate compeníat; ita qui peccando lapfus'! Magdal. Cafarius XXIV. Philippus Comes Namurcenf(is poft tüem. 2« 1.2. hift, & eft, ocyus per poenitentiam íe erigit, & fer- mirac, vitam peílime transaCtam, tantam in morte contritionem oftendit, ut fimilis ei vifa non vore fuo przcedentem acediam compenfacf oiden, $,19. INece[fitas, effet.aliosqueetiam ad lachrymas provocaret, Confeffarios fuüos rogavit,ut corpus in plateam ETH o Sicut ret ra teimpore zflivo, niG irri- id, traherent;dicens: Sicut canis vixi,dignum eft, getur, flores non producit, ita nec anima ni ut moriar, ficut canis. Quz pcenitentia adeo continuis lachrymis perfundatur, fractus ve- placuit Qco, uteum poft mortem tot maracue. rarum & folidarium virtutum non propignit. : E - itulus CXVIII Pæni—tehün.. . $865 Eufebius .. IX. Sicut a medicis, fi lefura aliqü;a in pri- ho. 10.ad ma corporis cute fentitur, curatio blandioris XX. Sicut canis, fi a fera aliqua motdea. S. Clim. c; tur, adverfus eam v chementius exurgit, & s. de pon. Monach, medicamenti apponitur, fi vero in offibus vul- furit; fic dum a peccato fe laefüm quis fentit, nus abíconditum , aut in vifcerum profunda demerfíum eít, au(teriorem , ac violentiorem v;hem;ntiqri ér ga il*l'ucI'odio aCcendiþ de»,belt-. pofcit vis occulta medicinam, ut ulceris ma- - Dignitas, gnitudo aut exuftione fuperetur, & dolor do- | X'XIQ Sicut v eftis cofarz (i aure!s funicu. He&or lore pellatur; ita fimilis ratio in zgritudine emmis co lis & pretiofis g pulentur, pulchrio- Pintius in interioris hominis adhibenda eft , ut (cilicet, rem reddunt veflem »quarm fi integra fuiffet ; ^ 21 Cmni fic fieri poteft, " quanto gravior e(t animsx morbus, tanto po- tentiores medicinz a ut anima poít peccatu: L ) per ! Itïl'n, d poenitentiam Deo eratio Impund, poenitentia affümatur. pplicentur , ,fervirb;que fi nunquam peccaíiet. r Ha;, quam fuiïfct, t 8, Chryt. - A. Sicut in tenebris non eft absque lucer- XXII. Sicut Dux in przlio plus eum mili- S.Grcg.ho. ferm. de na lumen ; fic non -poteft hom ponit. 0 peccatum tem diligit, qui poft füugam reverfüs, hoftem 34. inEv. fine —pænitcn«tia abluere. fortiter petit, quam illum » qui nunquam ter- Ti i ga przbuit; fic Deus fx Utilitas. pe illos plus amat, i l, qui poft peccatum ferve ntius illi fervierunt, Omm, S.Bem.in XÍ. Sicut equum indomitum HagelIa do- tB. (ofl« ferm, quam qui peccato mortali non commiffo, te« ltio, mant; ita animam immitem contritio Spiri- pidos fe 'in -ejus fervitio exhibuerunt. tus & affiduitas lachrymarum. BeIrl. in Xll. Sicut vermis ex ligno nafcitur, & illud Siucunditas, feflo S, corrodit, fuam ab ipfo originem habens; ita , XXIII Sicut pofl vehementes imbres aer $. Chryf. Dedh in Maad. qui ex peccato triítitia eft ipfum peccatum purus efficitur, them. 4. abfümit. 3 fic & poft lachrymarum plu. in Matth, 9. Dan, vias fequitur mentis tranquillitas & ferenitas, lbidem. XIII.Sicutolim Cataract is coeh laxatis, ve- Fletus enim eft lavac : rum [celerum, & refectio emens pluvia fubfecuta omnes homines in- animarum.. us teremit, folamque arcam Noe in füblime de- XXIV. Sicut triumphat Vi&or- Im.pera.' S. Avguft, d. tulit; ita dum cordis noftri cataractas, id cft, tor, & non viciffet, nifi pugnaviffet, & quan. lo 8. Cang oculos aperimus, & lachrymarum imbrem ef. to majus periculum fuit in przlio, tanto ma- ? fundimus,omnia peccata füffocamus animam- jus eft gaudium in triumpho; ita quo mapis que noftram, quz eft inftar arcz illius, fuper quisque feipfum per peenitentiam vincere (tu- omnia terrena ad virtatum divinarum cul. duerit, 3 tanto plus»dcx, fubfecuta yi&qria'*gauf mina (ublevamus. debit. i Ibidem, . XIV. Sicut rogum ignis aqua imm iffas itä t dum jactat ïtetti/[;ïe&as, & nau- febins ardorem peccat füpcrinfu(z lachrymz ex- fragium minatur, omnes futura morte pal- yl tingaunt , Deumque ceu infi munera ad nos alliciuntr. gnia quædauI lefcunt, ubi vero tranquillatum fuerit [5 om.ad lum, exultant nimis, quoniam timuerunt ni« b Ibidem, : XV. Sicut cervi, quantumcunque a cani- mis; ita pocnitentes, quo prius gravius fue- bus fatigentur, priftinas vires recipiunt, fi rit naufragii fpirituali $ periculum , tanto ma- aquis fe immergere valeant ; fed & medici jus gaudium laffata membra fomentis balneorum refti- poftea concipiunt , fi il-lu(I per tuunt ;. ita laffatos in via iniquitatis lachry- pgcnitcnciam evaferint. marum aqua recreat, atque confortat, Stsplet. in XVI. Sicut arnantium ira, amoris folet effe Dom. 4. redintegratio ; fic Deus amator hominum; MOTiIVA.- po& Pent, peccatorem reconciliatum , ut amicum re- I, äq uias$: quz colligitur ex tri plici ca- S. Chryf; the. 5. dintegratum diligit. pite. 1. Ex offenfa Dai: fi enim horni- ho. 46. ad XVII. Sicut muta animalia cum fraude Lactantius nem exacerbans, & amicos, & vi cinos, & Ja. Popul. 1.7. c.24. decipiuntur, fi aliquo rmodo extricaverint; nitores rogas, & pecunias impendis, & multos Mareus ort, D fiunt poftmodum cautiora, vitantque fem- abfümis dies, accedens & fu pplicans ; quidni per ea omnia , in quibus dolos infidiasque hac omnia potiori jure , exacerbato Deo fa. feaferunt ; fic hominem poenitentia cautum cies? 2. Ex damnis illatis: ( enim Anna Tobize & dilig 3 entem facit ad evitanda peccata, in mater irremediabilibus lachrymis deplora- ? in quz femel fraude deciderit. ; É bat filium dimiffüm dice ns: Heu, heu me fili Tob. 104 mi, ut quid te mifimus peregrinari, lumen Y* 4: JEquitas. oculorum noftrorum, baculum fenectutis no» Deilinck, .. XVIII. Sicut fi quis colubrum aut Fcorþio; firz, folatium vitz noftrz: omnia fimul in te AUE Deit l.fapra , nem finu dctineret, fine confilio aut mora uno habentes ; te non debnimus dimittere ire eum a fe repelleret; ita peccatum omni fcor- a nobis; an non potiores lachrymandi caufas 3f .pione multo celerius per posnitentiam expel- inveniet is, qui omnia in Deo infin lendum ab anima eft. « ities perfe» He&or - &iora habens, tam indigne, & inconfuülte eum Pintius in Ibidem, XIX. Sicut cervus venatoris jaculo l- a fe dimifit? 3. Ex Chri/li exemplo: i enim Rex : 49* fus, naturali inftindtu dictamnum herbam ad p rzelium armatus egreditur, & cum eo mi- zech, invefligat, eaque devorata plage remedium lites omnes reliqui armati, an non equum fió facat; fic multo magis peccator a peccatis cenfebit miles quisque ; ut ipfe quoque arma vulneratus, ad posnitentig remedium confu- corripiat? an non turp e judicabit, deliciis de- Bere dcbet. , liniri, pro galea pileis bombycinis, pro gladio 00 00 3 fiabel—. $866 Jrbliotbecés Monsalis Concionaterie n j o Rabellis uti? quis ergo Chrifto duriffima tenus dubita, neminem hic poffe poenite de bono tiam agere, nifi quem Deus illumi naverit, & quzque pro nobis eligente & patiente, mol- eratuita fua miferatione converterit. Hinc Juron lia fequi, & pænitentiam'fugerep-?n erube- fcac ! Píaltes oravit: Converte nos Deus falutaris nofter. Et Jeremias: Poftquam convertifti S, Chryf. 1I. Neceffitas : fi enim nau ftagium paffo fo- hom 75.inla adbuc tabu la fpem evadendi facit; quid- mée, egi poenitentiam. Matth. II. 2dpnojcere fua peccata: nam hoc eft bong pr 04« V.5 ni animz naufragium paffus peccator, poeni- Idem tentiz tabulam cito arripiat ? Si vulnus pu- mentis, inquit $. Ambrofius, vulnus fentire Jer. 31. . Wi Et confentiens'S. Auguftinus, qui v !9- 1 hom, 16, trefcerenon (initur, ne difficilior fiat curatio ? peccati. IN Aui;un'. cur vulnera anime per peccatum inflicta gu. fe cognofcunt, inquit, ficut peccant fems l]. de vera rare differimus? per; íta femper plorant. Hinc ipfe de fe & falía. ,L94£ V-B In epift, III. Utilitas: quam egregie S. Hieronymus fatetur: Amore amoris tui facio iftud, reco- i, 1 a, -his verbis declaravit. O lachryma humilis, lens vias meas nequiffimas in amaritudine confeff. ut dulcefcat mihi dul- c. a. tua eft potentia, tuum regnum, tribunal ju- recogirationis mez , & dicis non vereris, amicorum tuorum accufa- cedo non fallax , dulcedo fallax & fecura, toribus filentium imponis: nBon eft, qui te colligens me a difperfione, in qua fruftra- accedere vetet: fi fola intraveris, vacua non tim difciffus, dum ab uno te averfus in mul- | ta evanui. redibis; magis crucias diabolum, quam poe- na infernalis. Quid plura? vincis invincibi- lI rdenter defiderare ponitentiam: nam poe«S. Chryf. S. Chryfoftomo, fic eft, quo- ferm. de lem, ligas omnipotentem , inclinas Filium niteritia , tefte Vireinis. modo ager fru Gifer, aut vinea arborve fe. ponmit. cunda, fructus ejus edit peccator famelicus, IV. Facilitas: quz colligitur ex triplici ca- pite. r. Ex miféricordia Dei: de qua Taule- perficit in fiducia Dei, acceptaque remiffione rus non immerito dixit: nullam matrem tam pinguefcit in vita, & hzc fünt verba eju S? & * promptam effe ad füccurrendum filio füo in Domine, ante te omne defiderium meum, emitus meus non eft abíconditus. ignem lapfo, quam mifericordia Dei parata fit flüccurrere & indulgere peccatori veniam IV. Fugere delicias : nam,ut füpra ex S Chrye» s. Chryf. ti: Unde S. Auguft. Si ego, inquit, Do- foftomo dictum eft ficut impoffibile eft, utl. 2. de In Pf, ;:9. peten ompurt« mine, admifi, unde me damnare poffis, ut cer- ignis inflammetur in aqua, ita impolfibilec ione te non amifiíti, unde me fetvare poffis. Cum eít compun&ionem cordis vigere in deliciis, eord. ergo, inquit idem San&tus, Deus & velit mi- contraria enim fibi funt & peremptoria. fereri , quia bonus eft: & poffit, quia omni- V. Memoria frequens. novi[/morum : Si enimsS. Auguf diem mortis füz homines jugiter cogitare veleferm.3. de potens eft, ipfe contra fe divinz pietatis ja- nuam claudit, qui Deum fibi mifereri aut non lent, animam füam ab omni malitia vel cupidi- innocenti- eumque aut bo- tate cohiberent, ait recteS. Auguftinus. Hin C us. velle, aut non poffe credit, - num, aut omnipotentem elle diffidit. 2. Ex Deus ipfe hoc remedium fuafit per Siracidem: In omnibus operibus tuis memorare noviffi- Eccl 7. S. Bern. inalioruim exemplis, de quibus S. Bernardus; non, v- 4—0. quod ferm. inquit, vos retardet con(cientia, quia, ubi ma tua, & in zternum non peccabis. . NI. Obaritatis divine ignem applicare: uti S. Ap. Beh'lo peccata abundaverunt, fuperabundare cone Ambrof(ius fuafit, dicens: Si a radice vitia vis! n fefto . füevit & gratia. Nec peenitentiz aufteritas Qe . Marie ipía deterreat, nec enim fünt condigne paf- eveliere, charítatis ignem applica, quo paffi nes univeríz ac vitia faperantur. fiones hujus temporis ad futuram gloriam, the. 5. quz promittitur: & ad przteritam culpam, VIL Paffonem Chrifli freguenter. confiderare : S.Bernatd. maxime íi confideremus Chriftum nos tota- in (erm, quz remittitur : & ad przfentis gratiam con- folationis, quz immittitur.. Si verbis non liter e cruce alloquentem: Nonne fatis pro- fer. 4. pter te vulneratus fom ?. Namquid pro ini- hebd.facr. & Her, creditis, operibus credite, exemplis acquiefci- te plurimorum : currunt undique peccatores quitate tua afflidtus fum? Cur addis afflictio- apui H nem afllicto ? Magis aggravant me vulnera driapor ad pcenitentiam , & natura pariter, & con- Wi faetudine delicati: nil credentibus impoffi- peccati tui, quam vulnera corporis mei. bile, nil amantibus difficile, nil afperum mi- g. lX. tibus, nil humilibus arduum reperitur , quie bus & gratia fit in auxilium, & obedientiz A SQE TIGA devotio lenit imperium. L.^.de V. Stucunditas: tum Dei, quam ex converfio- L. "T'ria vere funt, quz de hac virtute bene imit. Chri- * addifcere, aliosque docere debet afceta. ne percipit,queque ex parabola de filio prodi- fti c.4. «'o colligitur : tum ipfius peccatoris, qui fentire Primum eft, ut bene cognofcat circumftantias * 9 ad veram poenitentiam requifitas, quorum incipit illud gaudium, de quo pius afceta di- ffims. r. [nterno dolori &S.Bam.ho.y xit: Si eft gaudium in hoc mundo, hoc utique quatuor fünt poti poenitentiz externam jungendam effe; nam r. de laud, poffidet puri cordis homo. Si eft alicubi tri- tribulatio & angufítia, boc melius novit mala poenitentia fine jejunio otiofà eft & infrugifera, jejun. conícientia. teíte S.Bafilio. 2.Difcretionem quoque femper $. VII. peenitentiz,utgermanam fororem fociandam; ut fapienter monuit S. Climacus dicens: Vidis. de di. MED I A. itnbecilles anirnas ac debilia corpora pro pec- feret. 3. Fulg. deT, iffidentia in viribus propris, ? confidentia in catorum multitudine füperiora atque majora fide ad Pe- D certamina arripere conari, nec ea poffe lufti- divino auxilio: quod medium S. Fulgen- nere. Quibus ego;, humilitatis (inquam) non Euf Emid erom c3!«rius fuafit dicens: Firmiffime tene , & nulla- abo- - Titulus CXVHL- Panitentio; — 36» in homii, laborum maguitudine , Deus peenitentiam accurate prefliterit, uti ex plurimorum con- debono metitur atque judicat. ^ 3. Celeriter fufci- verfione patet: tum demoníftrandos .quam Jatron. piendam efle ; periculofiffima quippe eft, te« ftultum fit, ob timorem relapfus poeniten- fte Eufebio Emiffeno , in ultimum diem pro- tiam differre; quis enim vulneratus recur- miffa fecuritas. Deinde ftultiffimum eft, ut fum ad medicum ? Quis . forditatas habens caufa, qua de necefficatibus agitur zternis, manus aut vultum ad lavacrum? Quisnavis W4, T' 3!. mutabilitatibus vite deficientis committatur aut fenting evacuationem ideo tantum dif- Pf.51, v,6, extremis, Hinc Pfalmiíta ait: pro hac ((cie fert, quia fieri poteft, ut iterum vulneretury. Ij, lunft licet poenitentia & venia) orabit ad te omnis fordes contrahat, aut fentina navisque vae d n — San&us in tempore opportuno. Opportu- rios tumultus & infultus patiatur? 3. Hor- L. . c, 24. fslü .num autem tempus quod fit, indicat alibi, ror difficuttatis , de qua libellus de imitatione: $. 3. a la Pío4, v.g,dum ait: Hodie fi v Unum eft, quod multos a profectu & ferventi E cem ejus audicri;is, n nolite obturare corda veftra. emendatione rerrahit, horror difficultatis IIl. Secunda eft, ut bene cogno feu labor certaminis. . Sed & huic impedi- va'ad poenitentiam cito & ferio agendam, mento facile occurret aíceta, objiciendo tot qug quidem ad tria fere capita revocari pof- exempla converíorum ,. & illud olim S. Au«-S Aug.l3 funt. 1. Ad equitatem: Quid enim squius, guíftino dictum fübjiciendo: Potuerunt i(ti & conteff, quam ut Deo ad poenitentiam tam folicite in- il , & tu non poteris? Revocando item in* '* Chy, tf de vitanti refpondeatur? Quid iniquius, quam memoriam S, Auguítini de feipfo loquentis velle, uc Deus in morte peccatorem poenicen- confeffionem : O quam (uave-mihi fubito fa- Mil tem exaudiat, cum ipíe eum toties hortane G&um eít, carere füavitatibus nugarum, & tem per totam vitam non audierit?.. Quid quas amittere metus fuerat, jam dimittere türpius, quam Deo fümmo Benefactori uldie gaudium erat. Eundem in finem etiam proe mam'vitz partem velut facem confecrare, derit narrare exemplum de juvene (imilem diabolo vero fummo & infen(i(limo hofti optie difficultatem in mala confuetudine deponén- mam & potifimam vitze partem donare? da (entientem, cui diabolus primum in fpe- n 2. d utilitatem : Quatenus per acceleratio- cie Gigantis apparuit, atque .ad. certamen 2 di nem poenitentiz innumerabiles illi & inc ome provocavit, mox vero & Angclus íecutus Qp Qne parabiles meritorum thefauri, qui intra illud eft, hortans, ut aggrederetur Gigantem, (e * tempus, quo pcenitentia differtur, negligen- enim auxiliatricem ei manum porrecturum,s u tur, inzftimabili cum lucro redimuntur. — 3. quod ubi fecit adoleícens, adjuvan:e Angelo; hunf, 2 4l facuritatem : Sic enim evitatur pericalum fine difficultate Gigantem fuperavit. . 4. Me- !1.5. de noCttt« falutis , quod per dilationem peenitentiz tri- tus- vél ,- quam inordinate amaverat ,. deferenda z plicem ob caufam incurritur, nempe quia & Quem eripere conabitur. oftendendo; quam j Deus irritatur, ne poenitendi fpatium aut facile illa antequam amare eam inciperet, gratiam concedat: & quia fene&tus aut ulti- caruerit, & vero etiam tempore. morbi aut T df mus morbus perquam ineptum & male diípo- mortis fine difficultate cariturüs fit 2 an- ergo r fitum reddunt ad converiionis negotium fe- non poffit gratia, quod nece(firas vel infir- , Deltl, rio agendum,; ut merito Chriftus monuerit: mitas pocett ? Oftendat item, quam omnemn (eo .Orate, uc non fiat fuga veflra (feu conver- voluptatem hactenus ex re amiata.perceptam, Mane fio ad Deum) hyeme vel fabbatho, ut.enim abundantius in ipfo Deo, per poeni:entiam & jf hyems ad ferendas fruges, & fabbatum ad charitatem poffidendo inventurus fit, ideo- T ernttd, operationem & lucrum inepta funt tempo- que illud Elcanz didum eidem arplicets fetti, r3; ita idem de.fene&tute & ultimo morbo Cur fies? aut quam ob rem afiligitur cor fentiendum eft, ut adeo non fine fundamen- L tuum? numquid non ego tibi melior fum, bi fdtt. S.Hier, to S.Hieronymus pronuntiarit: Vix ex cen- quam hzc aut illa creatura?. . Refpeius bu- manus : Quod tamen impedimentum facile apud Ha- tum millibus hominum, quorum mala fuit drian,Pon- vita, in morte divinam indulgentiam. obti« tollet afceta, fi meminiffe jubeat, flare ex una tbif. nebit unus. parte Deum , a quo omne bonum , quod ba- HH Tertiam e &-, ut.bene. Aorit fmpcädi- bet, accepit, & quod accepturus cít, exipe- Gat, atque ad poenitentiam invitsres homi- menta, qui plerumque peccatores abíter- rent a poenitentia, apreque pro illis remo- nes vero, a quibus nec vitam accepit, nec exípe&at, ab eadem abíterrere; an enim , ( vendis remedia fuggere fciat. Quinque au- tem potiffimum funt ejusmodi impedimen- vel micam prudeniiz & zfliímationis de Deo poffideat, hominum potius, quam Dei invi» ta. 1. Defperatio ob multiudinem peccatorum ; uam tollere conabitur afceta, oftendendo tationem fequetur? . Hortetur przterea, utr. s. vde*' mifericordis diving magnitudinem, que non in fimili cafu illam pii.afcete do&trinam fibi imit.c 39. B:m:haf modo veniam promittit pcenitenti, fed eun- applicet: Fili, ja&ta cor tuum firmiter in Do- $. 1. dem etiam ultro invitat, ideoque ci multitu- mino, & humanum ne metuas jadicium, ubi delaut. " À — M Á MÓ Ó Ó — MM Ó M MM Ü M r ÉQ À 989 Á M U Ü — — m "Á P À ÁÜ m neemm—"nter—te ]s n n n m n UeÀ P rP Ü M r ÁM n ev—ÀÀ P — À Ó M M — m M MM À H Á . dinem magnitudinemque füorum peccato- te conícientia pium reddit & infontem (uti rum ob oculos ponit, ut per easdem ad pce- vel maxime per poenitentiam contingit) bo- nitentiam revocetur. Quse omnia tum appoe num eft & beatum taliter pati, nec hoc erit grave humili cordi, & Deo magis, quam fibi jj di fitis S. Scripture, & 55. Patrum fencentiis, h tum probatis exemplis confirmabit, 2. Ti- ipfi confidenti. Quis tu, ut timeas a mor« wiov Tetidioe: Quem eripere nitatur, often- tali homine? Hodie cít, & cras non compa» dendo tum paratum ex Deo auxilium, fi ipfe ret, Deum time, & bominum terrores non expavefces. - l Em'lü- peccator, quan;um requiritur ex parte ipfius, $. X. 363 Io'iblidtbaca -Manualis ümmmia j $. X.. caligant oculi, (intelle&tus fcilicet difficulter cceleftia contemplans) accedunt podagrz ac 3 PTUS PRAED L chira CONCE BILES. re dolores, (feu moleftie, que in via, perfectionis decurrenda, & operibus ac labo- Qyalitas. ribus ftatui convenientibus fentiuntur) pre- Ti Ephet. 4. I Ex occafione thematis: Renevamini fpiritu mit picuita, ac tuffis moleftiffima (id eít, a(fi- Y. 23» mentis veflva , &^ induite novum bominem, du& concuffiones ;conícientiz teporem ar- qui fécundum Deum creatus e[d in ju[titia &^ fanati- guentis ) Tantis denique afficiuntur fenes in- &ate veritatis : Comparari poteft posnitentia hrmitatibus , ut ipfa fenedus morbus (it.. In creationi novz hominis. Et i. quidem oftendi eundem finem fervire poteít, quod S. Bernar- s, Bera, £. iv teft; quomodo ante omnia lux creari de- dus de hac materia fcripfit: Duo homines fünt, 3. inter beat in animo illius , id eft, illuminatio mene vetus & novus,illeterreftris,ille cceleftis; illius patv. tis,qua vere ftatum miferum agnofcat,& dete- imago vetuftas, & econtrario triplex novitas : ftetur, nefitdenumero illorum, quibusDeus eftenim vetuftas in corde, in ore, in opere; in quibus tribus modis peccamus, in corde func minatur per lfaiam: V, qui dicitis malum bonum, & bonum maltüm, ponentes tenebras defideriacarnalia & fzcularia,id eft,amor car« lucem; & lucem tenebras: ponentes amarum nis, & amor fzculi. Similiter in ore cít gemie in dülce, & dulce in amarum. . 3. Quomodo na vetuítas, arrogantia & derogatio: item ge- Muti, firmamentum creari, & aque ab aquis dividi; mina in opere, & flagitia, & facinora, hecome nia funt imago veteris bominis, & funt reno- UL id eft, appetitus inferior a füperiore feparari; & hic quidem ccelo, feu cceleftibus objedtis vanda in nobis. 2. Oftendi poteft, quis fit no« conjungi, ifte vero fübjici homini debeat; jux- vus homo ex comparatione cum juventute, in ta illud Dei decretum: Subter te erit appetie qua excellunt tres przcipue dotes, fcilicet fa- Ben. 4. tus tuus, & tu dominaberis illi. 3. Quomodo nitas, agilitas, & alacritas, quz proin in fpiri- 'O 70 tuali fenfü ad bonam confcieariam, fervorem debeat terra, id eft, peccator fructus fpiritua- les bonorum operum producere; juxta moni- in bonis operibus, & jucunditatem & tran- Rom. 6. tum S. Pauli: Sicuc exhibuiftis membra veítra quillitatem mentis applicari poffunt. Vide LUNT Y. 3Q. Engelgrav. in Dom. Refurrect.. 'o "' fervire immunditiz & iniquitati ad iniquita- tem,ita nuncexhibete membra veftra fervire LI.. Ex occafione thematis: Renovabitur ut ptat, g0. juftitiz in (an&ificationem. 4. Quomodo fol 4tquile S'usentus tua: Pote(t poenitentia cum v. s. l(ig f & luna, cum reliquis planetis & aftris produci renovatione aquilz comparari. Et 1. oftendi, q,5, debeant, id eít, tres virtutes Theologicz ; & uod, ficut aquila füper limpidum fontem, ummo nifa adverfus folem volitat , ibique DAl t quatuor morales, cum aliis virtutibus, qua VM fub iisdem continentur, exerceri, & per habi« agitatione & calore excuffis pennis, in fübjee- tum ftabiliri, ubi pulchre poteft charitas foli, &um fontem delabitur, & inde emergens, in« Junz in fubfidium no&tis create fpes , & luci- ter alas pullorum fota novas plumas affumit, - fero fides comparari. ;, Quomodo debeant & juvenefcit ; ita peccator ad mifericordis & jufti Dei folem evolans , illius charitate exar- volatilia, reptilia, aquatilia, aliaque viventia fenfitivam in bonum hominis creari, id eít; po- deícens, veteres mores excutiat , ac inde in tentiz fenfitive fic ordinari , ut homini fere fontem lachrymarum lapfus novus homo ex- cat viant, & ad ultimum finem confequendum 2. Quod, ficut aquila tum fene&tute conducaat. 6. Deoique quomodo debeat ho preífa, tum roftri immodice crefcentis impe- tno ad imaginem Dei creari , id eft, ita ordi- dimento impedita, comedere non valens, la. nari, ut oculos femper furfüm per bonam in- bium fuperius ad petram allidit, & (ic eo re- tentionem erectos habeat, neque aliud niti je&o cibum fuümere, & roborari incipit; ita majorem Dei gloriam & beneplacitum quz- peccator defideria füa prava, quz cum a cibo rat; quz omnia.S. Pauli, S. Marire Mag]dale- fpirituali impediebant, & languorum caufa- bant, ad Chriftum petram allidat, & fübjiciat, nz,velaliorum Sa&torum converforum exem- plis probari & confirmari poflunt. ficque juvenefcere in fpiritu incipiat; qua COI- 3 nIVO 90 ll, Ex occafione thematis: Expoliantes ve- omnia per particulares cafus amplius illuftra- terem boiminem cutm attibus füis, induamus eum , etti ri poffaat, Vide iterum Engelgr. loc. cit. ' venovatur in agnitione fecundum imaginem ejus , qui IV. Ex occafione thematis: Sicut fuit &t« Baruch. 4. füs ve[Ter, ut erraretis a Deo, decies tantum ierum v. a8. creavit illum: Oftendi poxeft 1. Quis fit vetus homo ex comparatione cum feneQtute, de qua contertentes requiretis eum : Oftendi poteft, quo- $. Hier. S. Hieronymus fic loquitur : Caput incanefcit, modo pcenitentia conftituta effe debeat, ut 13m,. ep. ad Fu- er remiffionem primi fervoris in fcopo pro- fufhiciat ad plenam peccatórum explicatio- iequendo, decidunt tanquam ab arborc ca- nem , nempe 1. Quod debeat eífe amara per conttitionem internam, ut (ic deleatur culpa | hut. pilli, (bona propofita) dentes (conatus & are dor cibi fpiritualis manducaudi) caput, bal. ex dele&tatione peccati contradta, vereque Wi butitlingua.(confideratio inloquendo) fiuunt dici poffit de poenitente: Magoa eft vcluc falive (inordinatus appetitus ciborum mate- mare contritio tua. 2. Quod debeat cfle miul- Thren. & rialium proditur) tremuat genua, (id eít, tiplex per varia opera externz aflli&tionis: (u« v. 11. orandi & fle&endi f(tudium relinquitur facile, fcepta; ut dicat quodammodo (übi ipfi illud vel horretur,) & fronte ob fenfum rugis ara- Apocalypfis : Quantum glorificavit (e (cor- ta, inftar bonum a mento palearia pendent, pus) &in deliciis fuit tantum date illi tormen- ( id eft, animus omni pinguedine fpirituali & tum: Sicque multiplicatz culpe muliplict: Apoé 18 decore carens, ad terrena folatia inclinatur) tas peens correfpondeat. ..3. Quod . debearv. 7- e(Te Titulus CXVIlL Ponitentio, 869 effe diuturna propteridiuturnitatem confüetu- ftuduit ad peccandum, utS.Thomas hzc triàS.Thoma - dinis peccandi, fibique poenitens in ftatu poe- ad veram poenitentiam requirens explicac ; e:3-Matth. nitendi velut carcere conílitutus, quodam- modo dicat: Non exibis hinc vel, ut S, Bernardus ait, (i eà, qug tetro fünt , donec folv;; oblivifcens quis, & ad ea, quz antetiora fünt, noviífimum quadrantem. defiderio & propofito proficiendi fe extendat, Luc 3.v 4 V. Ex occafione thematis: Parate viam Do- Quz omnia fu(ius explicata apud Fabrum in wmini: Oftendi poteft, quomodo per poeniten- Au&ario Dom. 1$. poft Pent. conc. 3. videri tiam peccator viam Domino parare debeat, poffunt. ficque implere illud S. Joanni Baptiftz moni- VIII. Ex occafione thematis : JDirigite viam ng*i; »htl,f. Jbid. v.6, tum : Erunt afpera in vias planas. t. ÍItaque "u . Dotini: Proponi poffant viz pravz, feu fal(av.23. oftendatur, quomodo mutanda fint prava in opiniories circa pcenitentiam, & ex illis often- Ity directa, per contritionem, & propofitum fin- di, quz fit vefa poeniteritia. 1.Ergo via devia cerum emendationis. Quomodo omnis mons. & erronea e(t hireticorurm , qui negant, aliam & collis humiliandus, per confeffionem humi- poenitentiam effe neceffariam, quam novz vi- em & accuratam. 3.Quomodo omnis vallis tx inchoationem. 2. Via eft voraginofa, eorum per fatisfactionem fru&tibus poeuitentiz im- fcilicet, quos poenitet, quod non gravius pec« plendus (it; qua omnia apud Fabrum Dom. carint, aut occafionem psccandi elabi five- 4.Adv. conc.7. fufius explicata videri poffunt. rint. 3. Eft via angufta eorum, qui vel omnino Matb,oj, — Vl. Ex occafione thematis: Zte in caflelum, non dolent, vel certe non de omnibus eCce quod contra vos et, && ftatim invenietis afinam allie Vl catis. 4. Via profunda ett (DolltotQ) qui natu- gatam , & pullum cum ea:. Solvite & adducite mi- rali tantum ex motivo, v. g. damni tempora- bi: Poteít hic totüs textus ad converfionem lis, infamiz, aut füpernaturali quidem, fed im- peccatoris applicari. Et 1. oftendi poteft, per pertecto, v. g. gehennz incurrendz , dolent. Apoftolos intelligi predicatores, per caftel- 5. Via fubdola Íeu te&ta eft, eorum videlicet, qui lum vero mundum, qui eít contrarius przdi- nequiter fe humiliant, & fictam pcenitentiam catoribus. 2. Oftendi poteíl, per afinum in- agunt. 6. Denique preceps, nempe fcrupulofoe L] . * . P(àl. 49. telligi peccatorem, juxta S. Davidem: Homo, rum, & defpera um tenden- Mïtth-'?- ) 2!0 ntium;in precipiti cum in honore effet, non intellexit; compa- tium; de quibus omnibus fufius differentem — V 18« hl t0t, ratus eft jumentis infipientibus, & fimilis fa- vid. Fabr. in Au&tar. Dom. 3. Adv. them. y. k &us eft illis: per fünes autem peccata, jux- IX. Ex occafione thematis: Qyare nos non Ifaie 52; ta illud Ifaig: Solve vincula colli tui captiva potuimus ejicere illum? Poffunt proponi impedi- Exod. s« NV. 9. filia Sion; & illud Pfalmiftz ; Dirupifti vin- menta converfionis, & convenientia remedia V« 9- Pfal. 115. cula mea , tibi facrificabo hoftiam laudis. offerri, Primum impedimentum eft, Cura &? V. 16, 3. Oftendi poteft per eos, qui obmurmurant, facularia negotia : Ubi damon agit, quemad. intelligi demones, malos focios, propinquos, modum Pharao, qui dixit: Opprimantur la- carnem propriam; fed hos non curandos, boribus, & expleant ea, ut non acquiefcant dicendumque: Quia Dominus his opus ha- verbis mendacibus, ad facrificandum Deo in- bet, ad mifericordiam füam oftendendam, vitantibus. Secundum eft Procraftinatio: Ubi fru&umque paffionis applicandum ; fic enim diabolus imitatur perdicem (ui capiendi fpem fedebit, & quiefcet in a(ina & cum ea in Je- facientem, donec pulli, evadendi occafionem rufalem, id eft, vifionem paeis ingredietur. funt nacti, quo fa&to etiam avolavit. ''ertium 4. Oftendi poteft, quomodo folvenda fit afina eft difficultas confitendi : Ubi daemon hortatur ad 3 Reg. us er facramentalem abíolutionem 5 ficque imitandas ancillas pigras, que horrentes la. V*8- confeftim diabolus & mundus dimiffuri fint borem everrenda domus, fordes ia angulum illam. $. Denique oftendi poteft, quomodo conjiciunt,ut poft longum tempus (imul ever- Chriftus fuper eam collocandus fit, tum per rant, Quartum elt fuga peritorum Confe[Jario- S. Euchariftiz fü(ceptionem: «um per perfe» rum : Ubi demon inftigat, ut dicant cum &am obedientiam mandatis ejus exhiben- Achab: Ego odi eum, quia non prophetat dam; ita tamen ut prius ei veftes, id eft, ope» mihi bonum; (sd malum. Aliter ac Ludovicus Ya fatisfa&tionis fapponantur, quo füavius fe- Rex Galliz filio faafit dicens : Fac idoneus ti« deat magisque placetur; qus omniá brevi- bi fit confcientiz arbiter, cujus prudentia do- r d ter apud Fabrum Dom. Palm. conc. 8. n. 4, Grinaque in omnibus femper tutus fis, Quin, ^ .B' indicata videri poffunt, tum eft de/peratio emendationis : Ubi daemon imi« VII. Ex occafione t hematis: Surge, tolle tatur Jairi & domefticos, per(uadentes filiam le&um tuum , &$ vade in domum tuum : Oftendi effe mortuam, atque adeo omnia defperara poteft verus modus agendi posnitentiam. Et effe; quibus tamen cum Chrifto dicendum: I. quidem quomodo fürgendum per füugam Recedite; non enim eft mortua puella, fed In cit. peccati & occafionem ejus, defiderio fuperno. dormit. Vide Fabrum in auctar, them. r. fu- verb, : rum füfceptam, ut explicat S. Bern. 2. Quo- fius hzc explicantem. Item eundem in opere modo tollendus le&tus, per punitionem dimif- tripartito conc. 8. in Dom. 3. Quadrag. farum culparum, ut jam non feratur anima fhm. *' ANece[fitas. Ab concupifcentiis corporis & terrenarum volu» ptatum, fed magis ipfa, ut dignum eft, regat X, Ex occafione thematis : Nj qu.is/ renatus Joan. 3. corpus, &ferat, quo non vult. 3. Quomodo fuerit ex aqua & Spiritu fantko , non poteft. introi- V. 3. vadendum in domum füam, per compenfa- re in regnum Dei : Poteft poenitentia Baptiímo pot- la* tionem operum malorum per bona, uttane cornparari. 1, Propter neceffiratem;quia ficut f tum ftudeat nunc ad beneagendum, quantum Baptifimus omnibus hominibus;ita posnitentia R, P. Lohn, Dibl, Men, dom, 44 Ppppp faltern 076 Jiibliotbeca. Manu(zhs **'Ceilafiaydmïi;æ faltem omnibus peccatoribus eft nmc&ceffaria cocleftem ingredi velint : an.non ergo preítat ad falutem obtinendam. . 2. Propter effectus, modico tempore compritni , ut in.dictam.cie quia uti Baptifmus omne peccatum delet, ita vitatem admittaris ,. quam. timore modice & poenitentia. 3. Propter materiz & for- comprelfionis zternum ab.ea.excludi , & in mz fimilitudinem 5. ut enim in Baptifmo per tenebris perpetuis cum miferia inexplicabili ver(ari? 3. Propter modum intrandi: Videlicet aquam , ita in poenitentia per lachrymas ab- luitur peccator.: ita in hac dicitur; abfolvo fübmiffionem tríplicem ; mandacis divinis per juftitiam & charitatem, hominibus per humi« te. Quz omnia fuüfius didicit & probat Fa- ber conc.6. in Dom. 4. Adventus. : litatem, & juftitiz divinx per posnitentiam; .XI. Exoccafione thematis : uis dabit capiti exhibendam ; qui enim tali modo íe fubmi- Jer. 9. v.1. aneo aquam ?. €g? oculis: meis. fontem. lacbrymarum ? ferit, vel humiliaverit, exaltabitur, & intro- & plorabo die:ac m&te:. Oftendi poffunt fontes, mittetur ad cocleftem. civitatem. ? ex quibus lachrymz hauriri poffunt, feu mo- XIV. Ex occafione thematis : Aþsïitä ; mzb; Pfal. 117, tiva ad poenitentiam excitantía ; . Quorum portas juftitie s ingre[Jus in. eas. confücbor Domino: v. 19. 3. eft, Perfonam offenfam, fcilicet Deum infini- bec parta Dowiniy jufTi intrabunt. per, eam: poteft te potentem, fapientem, bonum perpendere. peenitentia portz fan&z, quz Romz tempo- 1579 2. Perfonam offendentem confiderares videlicet re Jubilzi aperitur, comparari. 1. Quia certo creaturam tanti Creatoris, fervum tanti Do- tantum tempore , Ícilicec, vitsee hujus aperta erta eft, & D mini, Filium tanti Patris, Clientem.tanti Be- eft. .23. Quia omnibus promiícue a r nefa&toris. .. 3. Offenfe ipfius qualitatem ponde- omnes ad ingreffum invitantur il f s. Joan- Matth rare, quod fcilicet fit averfio a fümmo bono nis verbis: Poenitentiam agite : appropinqua- V. 2« ad fümmum malum, a fonte vivo ad lacunas vit epim regnum coelorum. . 3. Quia plenum ,:Jubilæum«.-tan-to certius per ejusingrefium obe & cifternas diffipatas, que continere non va- lent aquas; ita ut merito Deus tam fignifican- tinetur, quanto potentior, fideliorque eft, qui tibus verbis hanc injuriam queftus fit dicens : indulgentiam promi(it. 4, Quia etiam ad hu« Jer. 2, Obftupefcite coeli fuper boc,& portz ejus de- jus portz ingreffam requiruntur varia opera folamini. Duo mala fecit populus meus, Me poenitentiz accuratz preftanda, juxta illudS. Luc.a v,g; v.vvll.( dereliquerunt fontem aquz vivg, & foderunt Joannis : Facite fructus dignos poenitentise, Romc 6.1 fibi cifternas diffipatas. 4. Effettus offenfa librare Excitentur proinde auditores, ut occafionem V» 21, juxta Apoftoli monitum ; .Quem fructum ha- tam luculenram noa negligant, fed potius il- buiftis tuncin illis, in quibus nunc erubefcitis ? lud S. Augulftini fibi dictum putent. Ecce in- to,a. inin- Nimirum ruborem, dolorem; timorem. An dulgenti 4 € datur, agcxic tibi oftium, quid mo- ürq&.Spir. ergo tanti ememus poenitere? an tanta mala raris ? ? . XV Exo tam brevi & levi, voluptatula redimemus? ccafione thematrg,Nantardzs CQH;Eccl.; E ;. Multitudinem offenfarum computare : (j enim verti ad. Dominum , & ne. differas de, die in diem : v.6. explicari poteft triplex dilatio plerumque fieri unica tantopere Deum & nos ipfos offendit, tot tantzque quid facient ?. An non jure ex- folita. 1. Eorum,qui de die in diem differunt, glamabit cum S.Davide : Circumdederunt me quotidie volentes fürgere; & hi perl&iliam Jairi Pfal. 38« o V. 13* mala, quorum non eft numerus: comprehen- mortuam,fed nondum elatam,(ignificati fünt, ff derunt me iniquitates mez, & non potui, ut qui proinde non tania.potentia, ut alii, ad ree dl d viderem. Multiplicatz funt fuper capillos ca- viviícendum indigent. . E(t eorum, qui poe- pitis mei, & cor meum dereliquit me. Vide nitentiam ad (encc&tutem differuntz. & hi per Fabrum p. 1. in fefto S. Marix Magd. conc. 3 adolefcentem jam . elatum comimode. fignifi- Matth. 25; XIl. Ex occafione thematis: Simile efZ.re- cantur, ac majoti cooatu ad relurrectionem N o 1 gnum celorum decem Virginibus: Poteft Parabola indigent. 3.Denique eft corum, qui peenitene vl ïs' ifta poenitentibus applicari, dicique, quod ifti tiam ad mortis tempus differunt, & per Laza- T fint virgines fapientes, qux paraverunt lam- rum jam fepultum apte nificantur,qui fum« (9.1 pades fuas,& impleverunt oleo charitatis erga mo conatu ad íui vivi 2 C ationem .indigent. Y 14, Deum & proximum ; Declaretur fubinde gau- Qu fingule claffes fufius explicari, remedia- dium,quod iftz concepturz füntex admilfio- que apta offerri-poffunt, uti Faber conc 7. in ne ad nuptias cum tali Sponfo, cum tanta bo- Dom. 15. poft Pentecoít. Item. conc. 4. in norum omnium affluentia, per totam zterni- tatem contrahenda. E contrario vero oftene Dom. 24. poft Pent. & conc. 2. in Dom. 23f ; Utiltas. i bánl datur, eos, qui differunt poenitentiam, effe in- fipientibus fimiles virginibus ; fimulque mon- XVI Ex' occafi one thematis: Zidit illumLuc.ls.' ftretur, quantum olim dolorem ex fua exclu- Pater ipfius, & mifericordia motus e[1 ,. && accur. v.2o. fione, & auditis illis verbis: Neício vos: haue rens , cecidit fuper collum ejus , €g ofculatus. ef? fturz funt fatuz hz virgines. D eun: poteft explicari efficacia poenitentiz, Matth. 7. XIII. Ex occafione thematis : Intrate per an- fru&tusque illius per officia Filio prodigo a m Patre exhibita demonftrari. Nam 1. Ofcu- V. 12» gu/lam portam : Poteft poenitentia huic portz compatari. 1. Propter angufliam, qua nihil lo paterno eum excepit, & amplexatus eft, aliud eft, quam difficultas in poenitentia oc- quo plena redintegratio arnicitizg & remif- currere folita; maxime ob compreffionem & fio. peccatorum fignificatur. 2. Annulus in humiliationem. Quam ob cauíam pauci in- manu ejus5 datus eft: Quo reviviícentia me- veniunt, aut ingredi volunt per hanc portam. ritorum indicater. .4. Stola prima indutus 2. Propter necefftatém: hxcenim unica eftpor- eft, ad gratiz juftificantis reftitutionem te« curae Vi | ta, qug pcgcatoribus aperta g[t, fi ;ivitat;m ftificandum. 4 CO?Vivium inftruxit, fe I! fcili-. qui] s b Titulds CXVHI-. | -'Pænile);;ïa;; . q71 fcilicet & tranquillz confcientiz, qus, tefte Surge. . Cumque fübjiceret monachus, fe Salomone, eít juge convivium. $. Calcea- furrexiffe, fecd iter&em cecidiffe : Refpondit menta pedibus indui juffit: per quz reftitu- Sifoes; iterum fürge. Iterum vero quz- tio famz recte intelligitur, eo quod calcea: renti : Quoties tandem fürgendum effec? do. meauta liberi hominis & ingenui indicium nec mors, inq olim fuerint, nam fervi nudi pedes incedere tem inveniat, uit, aut üantþm te, aut jacen- : cogebantur. 6. Vitulum occidi juflit, ad ri- V. Omnis peccator p&ri*t, fed non codöm Lab.in loc, tum videlicet, qui in $. miíTz facrificio offer» modo ; nàm aliqui pereunt ut gemma , nul-com. V, tur,(ignificandum, ad quem peccator conver- lam emittens vocem , qua rogat Dominum, PCbit. fus iterum admittitur. 7. Symphoniam fieri ut ipfam quzrat , & fic peccatores obítinaii l przcepit, ad fignificandam lztitiam , quam pereunt ; alii ereunt ficut ovis, quz balatu lts Deus, Angeli, $an&ti, homines & ipfe pesni- fuo movet pa j rem ad ipíam requirendam, h lg. tens €x converfione percipiunt. Qux omnia 2 & tali modo peccatores non obítineati per- fulius probata apud Fabr. conc.2. in D eunt; uorum typus erat David dicens : Er- Vfl 118. à om. 3. poít Pent. videri poffünt. Á ravi, í cut ovis, qua eriit: Quzre fervum Pí79,v;6... XVIL. Ex occa(ione thematis : Ci aisf has tuum, quia mandata tua non fum oblitus. jane lacbrymarum , &? potum dabis in lacbrymis in ViI. Deus populum fuum per Jereriamrbidem. merfara: explicari poteft vis & efficacia la- ad poenitentiam excitaturus, juffit hunc Pro- il chrymaruim per fimilicudinem cibi & potus. phetam in domum Figuli: de(cendere, ubi à, Et 1. quidem oftendi, quomodo vitam fpiri- eum Popheta Figulum vas confractam refi- tualem coníervent, & nutriaut, reparando cientem vidiffet, dixit ei Deus: Numquid fi- Jer. 1g, quodammodo humidum radicale. 2. Quomos cut figulus ifte non potero facere vobis do- v. 6. do fatient, reddendo tranquillam con(cien- mus lfrael ? Ecce ficuc lutum in manu figu- tiam. 3,Quomodo pinguefaciant , augendo li, (ic vas in manu mea; domus lIfrael. merita füpernaturalia. 4. Quomodo dele- ZEquitas. 3 &ent, per internam letitiam, ex recuperato gratix ítatu conceptam. |. . Quomodo robo- — VIIL. Petra ref u gium Herinaceis , ïnquicLab.l.cir;, rent, imminuendo timorem , ex vindicta di- Píalmifta: Ubi per Herinaceum peccator fpi- vinz juítitiz conceptum. ' Pro quibus fufius nis criminum obfitus, per Petram vero Chri- nl explicandis ea, qua Faber conc. 5. in fefto flirus crucifixus intelligitur ; nam, ut S. Der- S.Bernard, nardus ait, ubi tuta firmaque infitmis re- ferm.61 in W pir S. Mariz Magd, proponit; fgryire pofïur?tf : quies, nifi ia vulneríbus Servatoris? tanto C^»*« illic fecurior habitatio , quanto illi potentior d $ SCXIL - eft ad falvandum. Clamat clavus, clamat f vulnus, quod vere Deus (it in Chrifto mun- 2 MISCEBLANE& dum reconcilians fibi. Patet arcanum core Qualitas. dis per foramen corporis; patent vifcera mi- ,B(ei)rl.in Fel- acob benediGrionem a patre obtinuït,qufä fericordiz Dei noílri, in quibus vifitavit nos I.! fto S. Mag- pulmentum , quo libenter vefcebatur, Oriens ex alto ; quidni vifcera per vulnera dal. the, s. obtulit; cum ergo & (acrificium Deo gratií- pateant? in quo enim clarius, quam in vul- fimum fit fpiritus contribulatus, an non , qui neribus tuis eluxiffet, quod tu Domine fuae illum obtulerit per poenitentiam , parem a vis & mitis, & multz mifericordiz fis ; ma- Deo benedictioneni fperabit? jorem enim miferationem nemo habet, quam 1. Reg. 30. II. David ftatim, ubi intellexit, Siceleg op- ut pro addidis morti & damnatis animam V. 15. fuam ponat. pidum ab Amalecitis ever(um, omnesque in- colas in captivitatem du&os, arma fümpfit, IX, Si multorum mihi kconfcius füm þ&c. Ibidem. catorum, ait idemS. Bernardus, Domine, me- Gen.14. hoftemque profligavit, Sed & Abraham au- . 14 diens captuin efle Loth fratrem füum , mox morabor juftitiz tuz folius; ipfa enim eft & nurmeravit expeditos vernas fuos trecentos mea: nempe factus es mihi tu juftitia a Deo; . & o&o fratremque liberavic:: Quidni ergo numquid mihi verendum, ne non una duobus muito magis propriam fuam animam dsmo- fufficiat : non eft pallium breve, quod non nibus captam liberare quis ftudeat ? poffit duo operire; juftitia tua juftitia in eter- Beirl, Lc. IlI. Mathematici ajunc, rectam lineam effe, num. Quid longius eternitate? & te pariter, cujus extrema maxime di(tant: talis eft ftatus & me operiet largiter larga & eterna juftitia lo 15- poenitentis, cujus initia funt peccatum & vi- & me quidem operiet multitudinem pecca- 10 Á tia, finis virtates & o pera bona. Quidni ergo torum ; in te autem, Domine , quid nili pie- rectus cenfeatur. tatis thefauros, divitias bonitatis, l.bidcm;. IV. Alexander Macedo, quando urbem X. S. Auguftinus cum olim /Enez errores S.Aug.l.s.x quampiam obfedit, facem accendere coníue- legens,oblirus errorem füorum Didonis mor- conf.c.13» tem deploraffet; tandem illuftratus exclama- vit fimulque proclamari juífit, tamdiu fpem gratiz füpereffe, quamdiu fax arderet; ea vit: Quid miferius mifero non miferante fe- combufta nullum veniz locum eífe: Ita & ipfum? & flente Didonis mortem, quz fiebat - Deus facit, vitam concedens pro termino ve- amando ZEneam, non flente autem mortem niz obtinendz ; hac enim finita, claufa gra- füam, quz fiebat, o Deus meus, non amane do te? tie eft janua. [ V. Abbatem Siloem ro gans monachus,quid INece[fitas, Vita. PP. apud Petr. agere poft lapfum debeat? Audivit ab €o: XI. Pharzo fertilitatis tempore frumenta Gen, 41. Sanch.p.4. R. P. Lobn. Man, Bibl. Tom. II - Pppppa colli- "44* , l 072 Diibliotbeee Manualis Concz'onkmia colligebat, & in faturam fterilitatem oppor- XXI. Re&e in hanc materiam canit Ho- $. Aug. in ; tuna affervabat. Idem facere peccator de- ratius : : 5108* bere ; anni quippe fc;;glitatis: eft tempus Que ladunt oculos fefTinas demere , fi quid vite & mifericordie Dei conceffum. Deirl in fe. Ef animum, differs curandi tempus in amum. XI[. Echinus quo diutus partum differt, XXII. Vocatte Deus undique ad correé&tio- fto S. Ma tanto difficilius parit, quia fpinz in catulis nam , vocat undique ad peenitentiam , voeat ria Magd. cre(cunt, Simili modo fe res habet in pec- beneficiis creaturg, vocat impertiendo tem- the. 2. catoribus pcenitentiam differentibus ; cum pus vivendi, vocat per flagellum correptio- enim peccata augeantur, difficilior i ] nde con. nis, vocat per miíericordiam confíolationis. verfio & confeffio efficitur. Quod tibi parcit, putas, quia places ci? Hzc Senec. de XIII. Non te pudet, inquit Seneca, tibi vi- breve fecifti, inquit, & tacui. Non mihi placent tz reliquias refervare, & in folum tempus peccata, fed longanimitate quzero reGte facta. deftiaare bonx menti , quod in nullam rem Si punirem peccatores, non invenirem con- conferri poffit? Quam ferum eft, tunc vive- Ed 5 feffores. ErgoDeus te longanimitate fua par- t re incipere, cum de(inendum eft, cendo ad pcenitentiam adducit. Utilitas. XXIIL Sunt, qui preparant converfio- Ibid, nem, & differunt, & fit illis vox corvina cras, Beirl. loe. XIV. Cum incendium in domo oritur, UA cras. Corvus de arca emiffus, non eft rever- Ur fupra cit, omnis füppellex per feneftras ejicitur; id- fus. Non quzrit Deus dilationem in voce cor- Prov, ipfum facit peccator coeleftis amoris incen- vina, fed confeffionem in gemitu columbino. . dio in anima exorto, omnia, quz inordina- UP te amabat, ejicit, uc fecu Miffa columba revería eft. Quamdiu cras, A rius ca in"'coglo ctas ? obferva ultimum cras , qui ignoras; oflideat. uod fit ultimum cras. S.Aughs. XV. S. Auguftinus efficaciam lachryma- XXIV. S. Gregor. füper illud Jobi : Non s, Greg. confef. rum Matris fuüz explicans, fic loquitur : De G. I1I. afpiciet me vifüs hominis: quzric: Quisnam lib.g.mer. Ef hac profunda caligine eruifti animam meam, eít vifus ifte, cujus carentiam deplorat S. Job ? « 12. 14j curm ad te ploraret Mater mea, fidelis tua, Viíus hominis . eft mifericordia Redemptoris, amplius, quam flent Matres corporea funera. quz infen(übilitatis noftrz duritiem, cum re- Mi Exaudiíti eam, nec defpexifti lachrymas ejus; Vt?i fpicit, emollit. Unde in Evangelio dicitur: Ecdie. cum profluentes rigarent terram füb oculis Refpexit Dorninus Petrum, & recordatus eft ejus. Quanto magis hanc vim habebunt Ja- Perrus verbi, quod dixerat Jefus, & egref- Vap chrymz ab ipfomet peccatore pro anima fua Prow? rofuíz? faüs foras flevit Vamare. Va Beirl, l.c, XVI. Lachrymz pcenitentis 'pulchre per $. XIII. aqua rubri maris fignificatz fünt, ut enim AXIOMATA. per illas ZEgyptii, ita per lachrymas peccae &.Co ta delentur, & merguntur. cenitentia fera, raro vera, Engelgr.in Staplet, XVII. Cervus (enio confe&us , in oftio i, P 'Sera pcenitentia in fundo. - Domin. a Domine fpzluncz tam fortiter refpirat, ut ferpentes Pafh. ex I55l Pafch, lll.. Zer oft fállt , mujs oft «vieder auffteben. taé. 6. in ea inclufos foros prodire compellat, quos Wer. [icb tüplich b ftatim devorans affluenter füdat, tantamque avafcben. s mufs ib tigiicS At Ed $ humoris copiam fudore egerit; ut prorfus re: 4 Y gebt, und *wieder avendt. VW novetur, & velox fiat.. Idem contingit pec- IVD mr ] ; unbillis fwird darum gefcbándt. catori, qui fi per gemitus peccata fua ex pe« V. Quem pocnitet peccaffe,pene eft innocens. &ore eliciat, & per confeffionem conterat, lachrymasque fudando emittat, fit faliens fie .Herzlz'gb gereuet , i? gnug gebü]st,. Dtut,. cut cervus, & tranfiliens colles. " Urm $ XIV. Idem the. XVIII. In veteri lege eodem in loco,in quo AUTHORES. Juen, &. inDom:holocauftum offerabatur,etiam hofítia pro pec. UP 3. PO cato mactabatur, ut vel ex hoc cognofcerent Pent, verbo: Peosnitentia. I. S. Albertus Magnus in paradifo animse peccatores quam gratum Deo holocauftum fit peccatoris per hoftiam illam fignificati con- li. Francifcus Labata in locis communi« verfio, & fpiritualis mactatio. bus tit. eodem. j N ,4,3 J Dilatio Penitentic. IlI. PetrusSanchez in RegnoDei. p 4.cap.7. IV. Ludovicus Granatenfis in Sylva loco- Plutarh, ; XIX. Archias Rex Thebanus in lauto, rum communium. - 1, degenioquod amicis inftruxerat, convivio confiftens, Socrat. Auctuario. V. Matthias Faber in opere Tripartito & JOb. b quia literas a Tabellione, feria contineri in Y 14. iis dicente, aperire neglexit, feriaque in cra- VI. Laurentius Beirlinck in f'e'fto S. Ma- Ed | ftinum differenda dixit, eadem nocte a Sica- riz Magdalenz. them. 3. / v. 26. riis, de quorum infidiis literz moncþant, OCe VIL.Thomas Stapletonus Dom.3. poft Pent. cifus eft. them. f. & Dom. 10. them. 4. & Domini. 23. Engelgrin./|. XX. Sigismundus Rex. Poloniz, ob perpe- the3. Item Dom.3. poft Epiph. text. 9. Dom. Dom. 1, tuam cunctacionem craítinus dictus,grandem Paích. Pafch. text. 6. Dom. 1. poft Pafcha. text. 4. - ii fibi regnoque pernitiem hac fua procraftina- VIII. Joannes Bufzus in Viridario. V. eo- um tione accivir ; idem timendum peccatori pce- em. raQ.8r. nitentiam diife;enti. l1X. Jofephus Manü in Bibl. inoral. t TITU- Tiiulus CXIX,. Prowq/iimti? P(änitentic. 073 LX* DN BSOSNOSRONHOR OR SORSORNORNOSNOK OSOSNORSORSOREORSON NONSOR BOR ROR - TITULUS CXIX. PROCRASTINATIO P j I OE- . N*ITE NTIZ. : 5. I. rebitur; mifericordia enim & ira ab ilxlo cito f EX.S. SCRIPTURA. proximant, & in peccatores re picit ira illius, I. Qu verba Paulus de Palatio ita exponit: Mi- EacL 5. bn'tardes converti ad Dominum, & .nc feratio Domini magna eft,non ut adjicias pec- VwV9, cata, fed ut remittenda credas differas de die in diems fübito enim non committere decreveris. ; fi amplius ea M veniet ira iius , & in tempere vin- Y di&te difperdet te. S. II. Luc. !4- II. Cujus veftrum afinus aut bosin puteum V. 5. cadet, & non continuo extrahet illum? EX SS. PATRIBUS ET DO- Prov. 1; CTORIBUS. III. Vocavi, & renuiftis: extendi manum Ve 24. meam, & non fuit; qui afpiceret. Defpexiftis I. NIos peccata velociter quidem prctnpto- S.Bsfil.ho, omne confilium meum, & increpationes meas que animo committimus , pigre vero 9.in divit, neglexiftis. Ego quoque in interitu veftro ri- avar. debo, & fuüb(íannabo, cum vobis id poftmodum ac fero posnitentiam agimus. Ote, » quod ti- II. Converfionem, poenitentiamque differ- Dionyf. TP mebatis, advenerit. re; eft tempus non folum infru&uofe. irmo & Carhuf, ) Ecclef, 7e IV. Ne impie agas multum v, 1. : , ne moriaris vitiofe expendere, fpiritualia lucra negligere ; Opufc. de in tempore non tuo. r hoc eft, profe&um in omni gratia & virtute, COnv.pece, Ad Gal. 6. V. Nolite errare, Deus non irridetur ;que V. 7e in multiplicatione meritorum, in incremen- ** enim feminaverit homo, hxc & metet. to Cceleftium premiorum im pedire, propriam ECCHC& 3» : VI. Cor durum habebit male in noviffimo. animam vitiis lacerare, dzm V. 27* VII. Tunc invocabunt me, & non exau- onibus defervire, P TOV. Deo altiffimo prorfus ingratum exiftere, qui V- 280 7* diam: mane confürgent, & nonm invenient me: €o quod exofam habuerint diíciplinam, converíionem iniqui tam mifericorditer pre- flolatur, qui eis pró malistot bona largitur, & & timorem Domini non füfceperint, nec ac- ipfum ad meliora hortatur, qui in feipfo infi- quieverint confilio meo , & detraxerint uni- nitz eft bonitatis, (anctitatis, ac dignitatis, ut verfz correptioni mez. folo ejus amore debeamus ad honorificen- ?. Cor. 6, VIII. Ecce nunc tempus acceptabile, ecce tiam, & amorem ejus allici, & accendi. euird T sd Rom. nunc dies falutis. Abjiciamus ergo opera te- III. Sine me, quzfo, inquis, utar carne ad s. Bafil. IT 1512 pebrarum, & induamus arma lucis; ficut in perfruendas res turpes, voluter in cceno volu- orat.4. de iuf, l die honefte ambulemus. ptatum,; fanguine imbuam manus, diripiam Pen« ri«q. Eccl. 9. IX. Nefcit homo finem fuum: fed ficut aliena ; pejerabo, mentiar, & tunc poeniten- Vi-12« pifces capiuntur hamo, & ficut aves laqueo tiam, ubi abftinuero a malis agam. At fi bona comprehenduntur, fic capiuntur homines in res eft peccatum, tuere, ac tene hoc usque in tem pore malo, cum eis excemplo faper ve- nerit. finem : fin vero ei, qui iliud perpetrat, no- xium eft, quid rebus pernitiofis adhzre(cis? Deut, 23. X. Si moratus fueris , reputabitur tibi in V. 21, peccatum. Num putas, Deum non videre, que aguntur? Num non percipit tuas cogitationes? Num Jerem. 2, XI. Veterunt ad me tergum, & non fa- opem fert tuis iniquitatibus ? Ingenti te fcele. v. 27. ciem, & in tempore affli&tionis fuz dicent : N hbera nos. re adftrinxifti, inquit ille, eo quod exíftimaris, Surge, & Ubi funt dii tui, quos me tui fimilem fore. Tu cum mortalis viri feciíli tibi? fürgant, & liberentte in die affli- amicitiam ambis; benefieiis illum ad te, di- &ionis tua. cendo, & faciendo, quibus intellexeris homi- Pí94.v.8. XII. Hodie fi vocem Domini audicritis, nem gaudere, allicis; At quando cum Deo &llo( nolite obdurare corda veftra. Etifti non co- conjungi , ac in numerum filiorum te recipi gnoverunt vias meas : ut juravi in ira mea, vis, ea, quz inimiea fuünt Deo, perpetrans, & fi introibunt in requiem meam. Job. 20. legem tranfcendo ignominia ipfum afficiens, XIII. Panis ejus in utero illius vertetur in ex his quibus ipfüm vel maxime offendis, v. 14. fel afpidum intrinfecus. ECCL l 7. XIV. Non demoreris in errore impiorum: conjunctionem & confortium fperas? Vide, V. A6. ne redemptioni ftadendo, malorum multitu- ante mortem confitere. À mortuo quafi ni- dinem tibi coacerves, ac peccatum a . hil, perit confeffio. Confiteberis vivens, vi- ggreges, nec tamen veniam impetres. vus & fanus confiteberis, & laudabis Deum, IV. Timeamus, ne, dum redemptionis ac S. Anton, & gloriaberis in miferationibus illius. Eccl. $e veniz fpe multa vitia nobis colligimus , ita P ?. tit.9. XV. De propitiato peccato noli effe fine peccatum aggeramus,ut remiffionem interim * 13: $- 1« '- s. metu , neque adjicias peccatum füper pecca- non confequamur. Quando quidem navis ma- tum. Etne dicas: Miferatio Domini magna jus mercium pondus ali quousque füffert,ultra eft, multitudinis peccatorum meorum mife- modum autem onerata deprimitur, aquisque Ppppps Obrui- Jlibliotbece . Mamualis . Concionatorice. 074 obruitur. Caveamus, he, cum fimilia iis, at- IX. Salubris converfio duplici raiion&ccn-, S.Fulgent, que adeo venia majora & graviora flagitia filtis, fi nec poenitentia fperantem , nec fpesep 7.c 5 perpetraverimus , antequam fperatos portus deferantet poenitentem, ac per hoc, fiex toto refpicere queamus , naufragium faciamus. corde quisquam renunciet peccato fao, & toto B5l S. Anfel, V. Cum Efau de venatu rediiffet, & cogno- corde fpem ponat remiffionis in Deo ;'etenim Mad 2p.Manfi viffét, quod Jacob benedidtionem, quam ipfe nonnunquam aut fpem poenitenti homini dia- fl tr.21.difc expe&tabat, accepiffet, vehementer doluit, & bolus adimit, aut fperanti poenitentiam tol- 5, h. 5. flevit, quod antea primogenita, & nunc be- lic; ünum, dum onerat, comprimit ; alterum, nedictionem perdidiffet, fed licet ubertim fle- dum elevat, dejicit. ret,tamen poenitentiz locum non invenit,per X. Judicium fine mifericordia illi fiet , qui non Idem 1, 3. quam primogenita, quz dudum vendiderat, fecerit miféricordiaim ;; Ordo autem mifericor- qe cemig recuperaret, ipfe fümeret; quia fero flevit, & diz continet, ut mifericordiam, quam homo Íero poenitentiam quzfivit. Sic & vos preca- impendere jubetur alteri, prius exhibeat fibi, é ht - vete, ne, cum poft mortem debetis recipere dicenti fcriptura Eccl.30. v. 54. Miferere anime tir, 1« benedictionem; reprobemini, & locum poenie tue ; placens Deoc. . Proinde fi quis placere non tentiz tunc non inveniatis, i modo prima- vult, animz fuz mifericordiam denegat, & tum veflre dignitatis propter brevem ali- qui anime füzmifericordiam in prafenti fz- quam delectationem perdideritis, 'Tarde culo noluerit donare, nullatenus miíericore enim in illo fzculo quzritur poenitentia, cum diam apud Deum poterit invenire. jam fratres noftros benedictionem , quam . ]X Medicus non vulneri, fed curz proficit, s, Chryt,.- Íperabamus , accepiffe cognovimus, & nos & (aluti; Nec putredini, nec morbis, fed foli erm.113. fine benedi&tione relictos effe ; Nunc enim congaudet ille fanitati, Ita & Deus, qui pro $. C tempus eft poenitentiz , non tunc. « L magnitudine vulneris, adhibuit magnitudi- hon, 2 $. Anton., VI. Erit eis verbum Domini : Ma nda ,. Yt- nem , vigoremque imedicinz , & ne peccato, in 2 & Cot, l. c, manda:, fcilicet aliquam commoditatem: . Ex- fed homini largitus eft gratiam , nec ad mul- Joetta, verx[petta, me fcilicet ad poenitentiam : licanda, fed ad delenda deli&ta, imbrem füz AModicum ibi, modicum ibi, ut vadant, & cadant pietatis effudit. INemo fic de egritudine gra- rcetrorfum. . Non enim videt, qui cadit re- tuletur; ut velit in vulnere permanere, [n* $ Bert trorfüm, quod cadir, & lethaliter cadit, ficut gratus medico, inimicus eft curz , qui fem. Hkcli ex tali cafü mortuus. Unde dicuntEccl. fam, 2 per curari zftuat, nec unquam defiderat hic de mo 29. Repromiffo nequifjma perdit. Repromitfio, fanari, & ita Dei gratiam fuis cupit exubera- best v fcilicet cogitatio, qua peccator pluries pro- re peccatis, ut fibi cupiat peccata cumulari. mittit fibi longam vitam , tanquam effet de XIL Intendant, qui amant in DominosS, Auguft. ea certus, & ex qua difponit multa facere in manfuetudinem, timeant veritatem ; Etenimtr. 33. in mundo, & propter mündurm, & inter cetera dulcis, & re&us Dominus. Amas, quod dul- Jo. . etiam pocnitere. Iíta eft nequam, nequior & cis eft? time, quod redtus eft. ''anquam man- nequiflima. Nequam fiquidem eft ifta repro» füetus dixi: Tacui; [ed tanquam rectus. miífio, quia fibi ufurpat peccator hoc, quod Nunquid femper tacebo? Aiferizors & mifera- $ C eít proprium Dei, fcilicet de faturo difpone- tor Dominus. Ita plane; adhuc adde: Lon- Areit, re; nam dicit Chriftus.. AGtor. 1. ANen eft ve- ganimis: adhuc adde : Et multum miferi- honil, ( - fürum mo[fe tempora vel momenta, que Pater pofust cors, fed time quod eít in noviffimo: Et ve- in fua potef1ate. Bernardus contra talem de fu.« rax, quo enim modo füftinet peccantes, ju- od turo przíümentem ait: quid de futuro mi- dicaturus eft contemnentes: 274n divitias lon- fer tam temerarie przfumis, tanquam Pater ganimitatis & manfuetudinis ejus contemnis , igno- tempora & momenta in tua, non in fua po« vans, quia patientia Dei ad penitentiam te adducit? füerit poteftate ? Nequior eft ifta repromif- u autem fecundum duritiam cordis tui, €$ cor im- fio ; quia tempus infiniti. valoris fibi a Deo ponitens, tbe[auriz.as tibi iram in die ire , j reve- datum fatue expendit, & cum hoc przfümit, lationis jufti judicii Dei- quod adhuc fit ei daturus fpatium & gratiam XIII. Quanto diutius exfpectat, tanto grà- Igem ferm, posnitendi. Nequiffima eft, quia non folum vius vindicat: Quando enim prolixis tempoO- roa. de tempus datum perdidit, fed & ín contume- ribus peccamus, & nihil mali a Domino fü- temp. liam Creatoris convertit, & uti difponit. - ftinemus, patientia eft, non negligentia, non . VII. Amat mortem , qui vitz precepta ille potentiam p S. Chryfc erdidit, fed nos ad pægiten— i hom, 7. in Bon fervat; & horret vitam, qui peccata tiam refervavit. Var, morti debita defperata mente frequentat ; ut XIV. Ibi jam a Deo non poreft mereri, s, Gregor. enim per obfervantiam legis vita acquiritur, quod petit; qui hic noluit audire, quod juffit, hm r1.in quia qui tempus cobgrugse poenitentig per- Evang. Msf invenitur. ita per contemptum mors a contumacibus if difc didit, fruftra ante reg gi januam cum preci- n. 2. S.Augut, . VIII. Daturquidem etiam in extremis pos- bus venit. fer.57. de nitentia, quia non poteft denegari. Sed Au- x XV. Cum quis moratur in peccato, dia- s. Atün. semp, thores tamen effe non poffamus , quod, qui bolus non multum eum impugnat, quia fuusp. r. tit. 9 L fic petierit, mereatur abíolvi. Quomodo pce- eft ; fed cum perpendit, quod velit recederec. 13. a. 1. nitentiam agere poffit, qui nulla jam pro fe ab eo per poenitenciam, multum repugnat, & opera fatisfa&tionis operari poteft? Et ideo quidem tanto plus, quanto diutius poffedit, poenitentia, quz ab infirmo petitur, infirma & vel in articulo mortis, quia fcit fz amplius. cít; poenitentia, quz a moriente tantum pe« tempus non habere. Innoc. II. XVI. Jufto Dei judicio fit, ut, quia cum po- lerm. 2. de &itur, timeo, ne & ipía mo;iatur. teit Adv. Tiuus CXVLIX. Prowa[linatio þäevzitämiæ. D Fllb " teft homo convetti ,:& non vult; cum Wältf interius illuminatus fuit (circumfufit eum 1ux ia forte converti non poffit: Tunc enim fecu- de celo) claves animge fug Chriito, tanqüam rum eft homini -poe hs mterc, cum pq;e& ipfc; abfoluto Domino füo & pàátrono; flatim con- Cccare. d fignavit, ipfique voluntatis füz d ) XVII. N $.Dafil. ap. ihil aliud .clamat .dilatio, quam impertitus, dicendo: Domine , quid me vis fa- Manfi difc,ifta: Regnum in me teneat peccatum, poftea cere?. Audite quidbam ipfemet de hac fua re« 21,. regnabit quoque aliquando Chriftus: Exhi- pentina converfiene Galatis feribat: -Cuta atis bebo membra mea arma juflirise ad iniquita- tem placuit ei, qui me fagregavit ex utero matris tem,; deinde exhibebo ctiem ea arma Deo. mecs C5j v0cavit per gratiam fü-mhy ut Tevelavet Fis a, Sic nimirum Cain quoque facrificium offere- lium faum in me , ut evangelissarem illusm in gentiz bat, nempe prima ac praftantiora ufui füo; femiff bus , continuo-mon acquieoi carni & [angtini (g. ac voluptati ; fecunda ac deteriora Creatori * ubi obfervanda eft diGtio illay continu. — Per ac donatori Deo. L hanc enim indicat, quod ne momeéntum qui« $. Anto- . XVIII. Magna fatuitas o ftenditur, non fal/ dem temporis precerire: permiferit ; quin nin. 1.c, cere diligentiam pro anima, quam facit pro Chrifto.ipfam ad converfionem fuam invi- caliga? unde. Bernardus.. O nimia infania tanti. promptilime refponderet: quia igitür hominum , pudet fordes abftergere, fcilicec eccle(ia in inftitutione Hujas fefti precipue per confeffionem , & non pudet contrahere ; fru&tum intendit; qui ex illo in fideles re- abftergitur caliga, fcilicet a luto, & contemni- dundare poteít; (fiquidem, ut S. Berpaedas Cl tüur anima, & manifeítum eíl,. quod non (o- dicebat: ut quidSanGis laus;noftra? bono- lum in capite anni abüergacur:caliga aluto, rum no(ítrorum non' egent) hine-eft, qaod ii 13. " fed quafi quotidie, ne corrodatur a luto. hüju Ssandii potius, quam alioruim celebret $. Chryi. . XIX. Sed multis, inquis, dedit Deus pri- converfionem, ut omnibus chriftianis exem» hom. 223. vilegium , ut in multa fene&tute confiteren- in 2. ad plo fit, & ftimulum addar, ut ad imitationem: tur. Quid igitur? Nunquid & tibi dabir? ipfius)ne momento quidem temporis ad Deum Cor, Fortafle dabit, inquis: . Cur dicis fortaffe ? converti tardemus. Quodfi ecclefia decon- Contingit aliquando : fed verfioneS. Auguftini officium inftituiffet, vel anima deliberas. z i cogxta i ïq?f);dþlde ; feftivitatem, nequaquam inde tabtam accipe- S.Bernard. XX. Quando homo pecca re potens pceni- re potuiffemus utilitatem , & exemplarita- ferm, 27. tet, & vitam füam vivens ab omni crimíne tem, quantam ex converfione S. Pauli: Ete- n de modo corrigit, fine dubitatione; quai do ei mors ad. nim S. Antoninus de S. Auguftino ita fcribit? bene ViV. venerit, ad eeternam perveniet requiem j qui De tarditate ad. converfionem accufabarc f& lgt autem male vivit, & in morte pcoenitentiam Auguftinus in libro confeffionum , dicenst agit , ficut damnatio illius eft incerta, ita & Non erat , quod refponderem tibi (fcilicet j2 in h remiffio illius dubia, qui ergo fecurus cupit Deo) dicenü mihi: fürge, qui dormis, fcili- effe in morte de indulgentia, in fanitate pec- cet in peccatis, nifi verba fomnolenta, & len- cata füa lugeat. Igitur quia miferatio Dei oc- to modo, cras, cras: fine modo, fine paulu« culta eít, fine intermiffione flere neceffe eft. " ]um ; fed illud modo non habebat modum, $. Co»fat. XXl. Tu homo íxpius inter ifta omnia ^ & ill Arelat. ud paululum ibat in longum. confidera; (i juftum eft, ut per totam vicam II. Dionyfius Carthufianus , de quodam pionyf; homil.6. tuam vitiis & peccatis fervias, & ad acquiren« defuncto fcribit, illum ex divina difpenfatio- Carthuf, dam vitam jam femivivus affurgas. Nunquid ne alteri apparentem, ad nofiram eruditio- in fpec. de tibi hoc fieri vis a fervo tuo, ut quamdiu for- nem, in memorabilia hec prorupiffe verba ; ?mat. tis ac juvenis fuerit, inimicis tuis ferviat; O cras, cras! quam longam reflim mrihi feztiund. & cum ad fene&tam venerit, tunc ad tuum ciíti; & in barathrum nando traxiíti. mortls me procr*a.ü"i? á fervitium redire velit ? quod ergo non vis pati a fervo tuo, non eít juftum, ut facias Do- -"IiI. In tomo 2. libri, éui ti: ülus efts *MOI*;ManG difes mino tuo: cum tamen multos noverimus,cum tes peccatorum peffinie , fequens narraturé. ! n. -5'0 [;ni eflent, & frequenter dixiffe, poenitene fadum , quod hoc noftro feculo in perfo- m fett. tiam fe toto corde defiderare, fed tamen quia na cujusdam Msreoh'onis Parifiis contigit, 1, d illam ftatim agere nolaerunt, fine ipfius re- qui, dum fe interius ad Socieratem Jefü am- npr medio dc hoc fzculo recefïcrunt. ple&endam moveri fentiret, jamque omni- no quidem hanc.vocationem exequi de die .S. Ill. in diem procraftinavit ; quid vero ei tane dem acciderit, ex ip(iusmet authoris ver- Go EXEMPLA SACRA. Manfi tr. Mater Ecclefia in facris ritibus. füis a bis clarius & diftindius intelligere non pi- f1 Ilqi' IS geat: Infelix' turpi fe, dum preceps in t 1. difc. t. * Spiritu fancto directa S. Paulum fpes mortem currit, vitz , vitiorumque captie T 2, ciali przrogativa honorat, dum ipfi foli inter vum dedidit fervituti; quia vero vocanti multos alios hoc atribuit privilegium, utejus Deo cordis januam clauferat , edium quo- Anton. converfionem folemni quadam feftivitate ce« que fuarum, (ne Religioforum hominum vo- r tit.9 - lebret , cujus myfterium Diony(ius Cathue ces, monitaque illuc (e infonderent) militari - fianus in fermone quodam de hoc fefto his [ 2! cuftodia adhibita, fores claufit, illad impri- verbisexponit. Mirabiliffima fuit tam repen- mis fuis mandans, ne ullum Societatis Jefü tina & integra mutatio mentis & voluntatis hominem, qui fe alloqui vellet , intus adrnit- ipfius; . fübito enim poftquam ad cognofcen- terent. Quoniam vero rnon eff fapientia , non f m' 'dn/m yeritatem, per lucem coclitus delapfam: eft prudeniia contra. Deum ,'hominumque copi« m tgtieo h $76 Jiibliotbece . Matualis C;nciom:oriæ tationes altiffimus falütis cupidus, non fecus bam , mutat faciem, capilli capitis pendent, ac manifefte deliras, & coelo refpicit, fübfan- gradatim fenefcens, ac canens, usque ad natque: dum milíer a negotiis fociisque liber decrepitam feneCtutem , & quafi nonaginta atque expeditus, folus per diem in remotio- annorum ztatem oftendens , cun&to populo ti cubiculo manet , en tibi duo dicte religio« admirabilis faCtus eft; cucurrit ad miracu- nis viri in cubiculum extemplo intrant, ho- lum Epifcopus cum univerfo Clero, & cun» minem amice falutant, qui ab eodem perhu- jj &o quafi civitatis populo ; ftupent omnes; in n snaniter, etfi per fimulationem excepti , ubi ignorant myfterium, exfpeCtant ejus revela- divinis de rebus cum ipío verba facere, non- ri fecretum. Surgit in loco eminenti Epifco- m nulla in rem falubriter adjicientes monita; e pus doctus, manuque filentiam indicens, tur- loco jam difceffuri hzc addiderunt: Tuz bzait: Viri, fratres, & filii mei dilecti, noftis jam, tuz , ínquiunt, negotium animaz, dum juvenem hunc, qua culpa, qua vita, qua etiam per tempus vacat, ferio pofthac, conftantere ztate interiit ; Conípicite eum nunc state que agita, neque ad Dei voces infelix adeo Íenem; decrepitum, atque canum, ut intelli- obíurdeícas ; quibus diGis fe ab ejus ofculis gatis per hoc patens judicium Dei, quod flatim proripiunt, vir interim, cui inexfpe- huic diu victuro, a.Deo mifericorditer pro- &atus adeo, inopinatusque Religioforum ho« propter fua crimina, & parentum inobedien- minum adventus, ac fermo item de coelefti- tiam abbreviata eft vita, ut verificetur illud bus parum gratus fuit, militem, quem fuis Pfalmi : Viri fanguinum & dolofi, non dimi- cuftodiendis edibus prefixerat , ad fe voca- diabunt dies fuos. Quod fi igitur inobedien- tum acerbis yerbis increpat, incuíatque; tia parentibus carnalibus exhibita id effecit, quod fe invito ac nolente , intra domefticos ut Deus huic impio notabiliter vitam decur- lares, atque ad fui infuper confpe&um admi- tarit, quanto magis vitam abbreviatam mee ferit. " Obftupuit miles , utpote fibi de re fi- rebitur, quisquis erga illum Patrem coutu- deliter gefta coníciens, adeoque, quicquid max & rebellis exiftit, quem quotidie his ver- herus amarulento animo dixit, nedum »gre bis invocamus, Pater nofter, qui es in celis, quie tulit, fed & fomnium aut fabulam credidit, que de nobis lamentatur dicens : Vocavi , & id unum pro omnimoda fui excufatione af- renuiftis , defpexiftis omne confüium sneum , & in- Íerens, quod ab oftio domus ne latum qui- erepationes meas neglexi[lis ? dem unquem recefferat, & quod Religiofos, V. In reg no Polonie miles quidam , ID proviusi quos ille meminerat, non vidiffet, jurejuran- proprios fübditos juxta ac inexternos impius, ann, 1276, do affirmans : Dominus vero rem totam & fzvus, de vita fatura nihil penfi gerens;a. 17. mendacio confici , & fe a famulo decipi ar- cum affiduis prevaficationibus in Deum, cone bitratus , quantocyus ad Societatis Jefà Col- fiteri, & poenitere pro ludibrio ducens, iras egium quendam certum hominem mittit, in fe coeleftium coacervaffet, in gravem in- num aliqui inde ex Patribus in domum fuam cidit languorem, fed ne tunc quidem (cele- veniffent, exploraturus. Certior vero eo» rum conícientia pertactus, quidquam fibi de rundem Patrum teflimonio redditus, ad fe impetranda propitiatione divina , ratus fe e loco neminem divertiffe, haud quicquam fupervicturum , & fuas transgreffiones re- vifo divinitus objedto proficiens, parumque fümpturum, profpexit. Invaletcente tandem falutis providus, omnem prorfus una cum morbo, fratres Predicatores per confortem vetbis ab animo (ui curam, & a córde mes illius, pro fananda mente zgri aeciti, milie tum excuffit, adeo, ut ante a&torum oblitus, tem ad poenitendum multifarie per faluta- domo egreffüs , carru per urbem recreandi ria monita inducebant, quibus miler homo animi caufa excurreret. At fuis mifer ime commotus j ferius, inquit, me ad poeniten- pendentem cervicibus , quem admonitus tiam impellitis, ferius confeffionem judica- rxcavere noluit, ulcionis gladium, intel- to, & jam damnato perfuadetis, cum poe- exit. Armatos quippe homines cafu per nitentiz & gratix tempore elapío , confef- viam offendit, qui diítrictis irruentes gladiis fionis & pcenitendi fpatio mihi fübrepto, ju- heminem confecere ; Unico namque ictu is; fto Dei Judicio in poteftatem traditus fim €ui propria parum cordi falus fuerat, in cor» fpirituum tenebrarum. rgentibus deinde e percuffus, nullo Sacramentorum reme- majori inflanftantia zegrum fratribus, ne qua dio relevatus, & absque ulla falutis fpe, il- defperatione commifforum facinorum a con- lico humi exanimis cecidit; (ic qui Dei vo- fitendo & pocenitendo abftraheretur, fpem di- ces audire neglexit, & Deo cordis oftium vinam, fi confiteri & poenitere vellet, polli- pulfanti pertinaciffime claufit, a coelo de- centibus, extremam edidit vocem: Fruflra, mum & Dei regno exclufus, uti perditus, in inquit, urgetis de confitendo monita, pro- exteriores tenebras projectus eft. 8, Dernar» prio damnato arbitrio, & jam in demonum IV. Stupendum exemplum accidit in Ca- poteftate confiftenti, a quo cum catervis fu- din.tom.92, talonia diebus noftris in civitate prope Va- 17. in perimminentibus torquendus, & flagellandus Dom. 3, lentiam de juvene quaíi decem & octo an- Jam appetor. Audicz illico funt percuffio- norum, qui parentibus inobediens latro & cri- nes horrendz, ictus horrendi, & atrociffi- Quadr, minof(us effedtus, propter mala füa opera ca. mo ex fonitu & collifione , atque ex recie ptus, & patibulo fufpenfüs fuit: Jamque illo procatione flagellationum verbera, & in egrí defüundo, & adhuc in patibulo pendente, corporis livore plagze , vulneraque a fratri- cum effet omnino imberbis, vidente ac mi- bus circumftantibus vifibiliter ab inviübili- rgntc cuncto populo paulayim emittit. bar- bus tortoribus il-latg ; Cconípecta. inter quae Mle $77 Tüslus CX1X.. Protraffhnatio Penitentie, ille infelix execrandus nec vocem; nec gemi- imago, tota prafentium corona ïnrþe&anceï, tum edens; miferabiliter exfpiravit. In qua B. brachia ad crucem fixa refolvit, & utraque Aug. fermo; pro divino oraculo cuilibet pere- manu aures ob(erans, formidabilem hanc vo- grinanti retinendus impletus eft. Hxce jine cem mifit:.Quia vocavi te, & renui/Tis ego quoque quit juftiffima lex Dei, ut qui vivendo oblivi- in. interitu tuo ridebo. « Fulmen hoc fuit , quod ubi-ab imagine jactum eft, infelicem animam (cebatur Dei, moriendo oblivifcatur füi, .. Zehenter . VI. Infignis quidam ; fideque digni(fimus ex corpore fcelerati juvenis in tartarum dee turbavit. Unde hoc loco juvat memorare in Pro- Author fequens refert exemplum: Toleti in m mont. l. 4: Hi(pania nobilis adolefcens .ante annos non ilam S. Bernard. fententiam : ; Quanta eft $. 2,n. 25. adeo multos ; ignobilem fane $ & Vel : mgui' hzc injiria, & quam graviter vindicanda, neis deplorandam lachrymis, vite fug claufu- cum viliffimus vermis clamantem ad.fe au» lam impofuit. . Exuto religionis fuüfcipiende .dire dedignatur Creatorem univerf(itatis! . . confilio; : quod aliquando fecum deliberarat, - MIL a yira Thomz Mori, RcgniAnglicae v; ao Canonicurn iaduit.: Et initio quidem officio ni Magui Cancellarii, & Martyris, fequens Mori, ,,5, fuo functüs eft non illaudabili induftria.: Sed impii cujusdam legitur exemplum, in Tom.1. quemadmodum cerea juventus íacilis eft. ad lib..2.:cap. 13 operis ,. quod mortes pecca- omnem du&tum, ita improvidus homo na&tus torum peffimz, intitulatur, his verbis recen- peffimos du&tores, preffo veftigio fecutus fuit fitum: Rógabant amici amice. hominem , ut przeuntes ad vitia; Tandem & ipfe factus maturaret. ad meliorem mentem redire ; (ed aliorum ante(ignanus ad fcelera non medio- reíponíum aliud non tulerunt, quam.pleoum cria, duxit fequentes: Miferum juvenem?! fi illud: vaniffima prefümptione ,. cum .migrane dum-hinc fueric, tribus (e verbulis Deum.ad putabat turpitudines fuas , aut citius abícon- di füb toga erica, aut fpeciofius palliari ;; fed clementiam expugnaturum , & coclum exo- tandem ficat Deum: habuit infpectorem fuz raturum. . Verum res-aliter .cecidit, ; cam improbitatis ita; & vindicem expertus elt 5 enim poftea equitando traa(iret in ponte flu« Nam brevi eum febricula expedivit, juffitque vium s. & improvidum pedem equus impine ad plures ire, five füb terra in cinere fuo fa» geret faxo, una fecum fefforem ; herum..in tifcentes mortuos, five ad ipfos Erebi incolas, fübjectàm: aquam effüdit, - Jam miferando cafü precipitabatur eques ,..cum fubito, ubi magnum infeliciffimz focietatis. numerum. Dviusig Audi, o bone, & obftupefce, non tantum vim, periculum animadvertit, fenfitque. intra flu« n.1)6, &tus non ficca fe morte occubiturum, cons roburqueimbibitz femel impietatis, fed etiam n feveri Numinis formidanda judicia, : Vix ru» tentiffimo niíu -clamavit tria noviffima vere mor urbem'petva(it de morbo Canonici, jam bà. Etquzilla? utique quibus falutem, & . A paífim a. probris. fuis infolentiaque infamis, aftra momento uno apud.Deum impetrarets cum Toletanus-Ecclefiaftes egrum.adit, mo- quemadmodum jactaverat non femel; fa&tue ut confcientiam excutiat, erratorume rum Ííe in ultimo vite di(crimine2 .. Dixerit netque, que femper periculofo onere fefe levet:..Ne- itaque cum Regio vate:. Adiferere mei . Deus i Aucillud ; 7Zi3i foli peccavi ; vel cum publica- gare ille ejus rei neceffitatem tuac efle ; .fi ggritudo accreverit, memorem fore animum no : JDeus propitius ef1o : fed heu! de (celeris datz admonitionis. Interim médicus pone al bus füis,.de;coelo, de Deo altum fervavic (i- fitens , neício ex quibus fignis. deprehene lentium; illud unum ingeminavit 5 Rapiat dit, mortem intra pauculas horasadfüturam., omnia demon. |I]ta miíerum fua. memoriá deftituit, & cum deberet in eo ca(ua tria fa» uare coníternatus Eccle(iaftes, magis coepit inftare, etiam divini judicii interpofitorigore, lutis verba dicere, trià defperationis protu- lit tractus inter vortices ad eum; * Ubi vero ZEthiopem fe lavare vidit ;; cubile j quem.ves egreffus, nobiles, quos obvios fibi habuit, fa- cibus ultimis compellavit: .. ^ miliares decumbentis, iti partem laboris fane .. VIII. In:hittoria. Anglicaná, ab: E PIFGGPO Mam*i difé- &iflimi vocat; Jamque omnes hórninem chri» Cafar-Augulftano conícripta legitur;jüvenem P VA ftiani officii, in eo dilcriminis articulo comtmoe quendam laícivis amoribus totaliter deditum, dum.ad mortem usque:infirmaretur ,. multis nefaciunt: fed nullo effe&u. Adeft itetum me- dicus,iterumque vicinum nunciat periculum; cumlachrymis,vergque compunctionis fignis po(t horam a&tum fore cum vita egrotantis, facrofan&a confeflionis, & communionis res Itaque Eccleítaftes, czterique-ledto circume cepiffe Sacramenta;idque tali cum devotione; füi, maxima ; qua poffunt, vehementia'cone utomnesaf(tances compuné&ti füuerintymorceme tendunt, üt (alatarem Canonico moriturienti que ejus ddeo quoad exteriorem spparentiam; dolorem perfuadeant,fcelerumque ex przícrie fan&am fammopere fueririt-demirati. Idem pto divinz legis:faciendam confeffionem : Sed vero juvenis poft mortem«cuidam amicorüm neque tunc quidem proficiunt,afferente zegro, fuorum apparuit, & quidem in fpecie tam hors ribilijut vel hzec fola miferabilem seternz dam- periculum remotids effe, quam ipfi arbitrene tur. Mox obmutuit mifer, & radione turbata nationis fuz ftatum prodere:potuiffet, Quem atmnicus ejus fcifcitabatur dicens: Eheu! nune nibil amplius pro fano egit. . Ergo defperatis jam probe rebus, opem a Numine implorau- quid in articulo mortis tuz multa edidiíti verae dam ceníüit Eccle(iaftes; (imulque apprehene compunGtionis figna? Nullis fuit inter aftans fa Chrifti e cruce pendentis effigie, Pfalmum tes,qui tuam pcenitentiam veram,& falutarem de profundis exorfus eft . jamque ad illa vene- fuiffe.non judicarer.. Nunquid in majori'cos« rat Davidis verba:s iant.aures tue intendes in pía füuerunt Jachryine tuz,quam peccatatuá vocem deprecationis see,; cum. ecce tibi, lignea faerint ?. Nuoquid Sacramentorum fruéturi R. £. Lobn, Man. Dibll. Tog. 4À Qq9g49 réce« 078 Biibliotbece Manualis Conciänazoriæ $ ol recipifti ? Subjecit miferabilis juvenis: vere quoquc cum czteris, qui occiderunt Domi« jj d quidem ita eít, posnitentia mea & contritio num,juxta eum flammis ultricibus craditum. 6u valida fuit & vera, fed me jam quafi in Dei Inquorum vicinia,inquit;heu mifero mihi ! ]o- manibus pofiturum fpiritum , cogitatio levis cum conípicio zternz perditionis effe prepas lafcive aggreditur,cui ut femper aflentiti con- ratum. Audientes hzc fratres coeperunt dilie füueveram,fic tunc quafi coactus affenfum prz- genter exhortari, utyel tunc pofitus adhuc in bui, & obii, & me in tartara precipitavi. corpore poenitentiam agerete. Refpondit ille Spec., IX. In Perufino monafterio, fanCti videlicet deíperans: non eft mihi tempus mutaadi vi- exempl. v. Salvatoris, cui nuper & ipfe prefui , quidam tam, cum ipfe viderim judicium meum jam converfio monachus paulo ante füerat, nomine Curíizo, effe completum. 'Talia dicens, fine viatico fa- bulon .X. 2. aftutus nimis & callidus, fzcularibus argu- ff lutis.obiit, & corpus ejus ultimis eft monafte- d) mentis ac litigiofis contentionibus vehemen- rii locis humatum;, neque aliqui pro eo miffas ter intentus. Hic itaque dum & immutandis facere, vel pfalmos cantare, vel faltem orare T Abbatibus, & Fratribus perturbandis zítuans prefumebant. O quam grandi diítantia divi- nonquie(íceretad hucusque pervenit, ut dia- fitDeus lucem & tenebras! Beatus Protomar- " boli ad füperandos z&mulos patrocinium quz- tyrStephanus paffurus$ mortem pro veritate, reret , & ejus fe ditioni etiam corporaliter vidit coelos apertos, vidit gloriam Dei, Jefum ftantem a dextris Dei , & ubi erat futurus manciparet: cui tamen fedu&tor fpiritus exi- genti ante promifit, quod tertio diu prius; ipfe poft mortem, ibi oculos mentis ante mor- quam moreretur , füuum exitum fibi nunciae terb, quolztior occumberet;mifit. Accontra, ret. Credidit infelix, & diu poftmodum vi- faber ifte tenebrofz mentis & aCtionis, immi- vens , ita füb hac deceptoria fecuritate per- nente morte vidit tartara, viditdamnationem manfit. . Tandem in zgritudinem lapfío adeft diaboli, & fequacium ejus, vidit etiam füum fidejuffor iniquus, & poft ctriduum futurum, infelix inter tales carcerem, quo miferabilius ficut fpoponderat, obitum notificat. Proti- ipfe defperata falute peciret, fed viventibus nus advocatis ille fratribus cun&ta hzc, quz qui hzc cognoviffent, caufam falutis fua pef. cum nequiffimo pepigerat fpiritu per ordi- ditione relinqueret. Factum eft hoc nuper in nem narrat ; cumque illi inftarent ; dicentes: provincia Bernacorum, ac longe lategue dif- eíto confeffus, age poenitentiam, repente ille famatum, multos ad agendam & non diffe« obdormivit, & five pulfantibus, five claman- rendam fcelerum füorum poaenitudinem pro- tibus, evigilare non poterat. Si vero illi con» vVocavit. . ticefcerent, vel aliud quid preter poeniten- rum leCione literarum fiat.- Quod utinam ex hac etiam noftra- [ tiam loqui vellent, mox ille expergefactus in- ^ Xl. Magiftrer Joannes de Villa Abbatis Sa bl- $Spso. Ex. vicem loquebatur? fed rurfüs audito nomine nenfis Epifcopus Cardinalis dicit, quod fuit V. penit. poenitentix protinus obrigelcebat infenfibili quidam fznerator; quem cum moneret facer. 9*: ! ?- foporecorreptus; donoc horrendz morti tra- dos ejus ad poenitentiam, femper dicebat. Be» ditus , ad eum cui devotionem fecerat, fuit ne adhuc faciam : Ex cum improbo inflaret infeliciter devolutus. Poftmodum vero per facerdos videns periculum, ille fubito rapitur, lures noCtes nigra canum turma non ceffa- quafi mortuus,& cura rediret ftatim, & adhuc vit fepulturg ejus affiftere, &.qua(i depofi- inftaret facerdos, clamavit eger : Q poeniten- tum cuftodire, ita ut non minimo videntes tia, ubi es? de coetero poenitere non valeo; . horrore concuterentur. Ex Petro Damiano. : hoc indicante juíto judice, quia dum facere 8. Beda in X. S. Beda in geítis Anglorum inter alia fic poenitentiam potui, non volui. Et hoc dicens zeft. Angl. loquitur: Novi etiam fratrem quendam (quem mortuus eft. Joannes Algrini de AbbarisVilla, l; 15. urinam non novifífem ! cujus nomen etiam, fi Ordmls D. Bcnedi&. Epifc. &-Cardinalis.- hoc aliquid prodeffet ; dicere poffem) pofitum $. IV. in monafterio nobili, quamvis vita ignobili, & ipfüm ignobiliter viventem 5 corripiebatur " SIMI LITUDINES. quidem fedulo a fratribus ac majoribus loci, icut fermentatam maffam azymam red- P. Thom: - Mil atque ad caítigatiorem vitam converti admo« T. dere, difficillimum eft, ita carnem & Villan. ap. ïl-n.æ nebatur; & quamvis eos audire noluiffet ; to- mentem fermento peccatorum; & amurca vi. Manfi dife, lerabatur tamen ab eis longanimiter ob necef- tiorum infeCtam, in priftinam reftitui mundi- 9 ? 5* fitatem operum ipfius exteriorum (eratenim tiam, folius Dei opus eft. Peccator unius diei, fabrili arte fingularis (ferviebat autem mul- aut duorum dierum perfacile curatur, quia tum ebrietati, & ceteris vite remifTioris ille- non ita omnino peccato infeGtus eft, fed qua- . cebris, magisque in officiga fua die noctuque triduanus vix unquam a peccato refürgit. - L L] e refidere, quam ad pfallendum atque orandum II. Sicut, licet omnes al Igavicu le-cantum Manfi difc. ) in ecclefia; audiendumque cum fratribus ver- fuum habeant,quo viatores demulcent;cor vus 9. n. 7. burm vitz concurrere confüeverat. Unde ac- femper crocitar cras, cras, idque vel maxime, ciditilli,quod foletdicere quidam,qui non vult dum putridis beftiarum cadaveribus & morti- ecclefiz januam fponte humilitatus ingredi, ciniis inidet; Ita quoque major pats obítina- neceffe habet januam inferni non fponte dam- torum peccatorum;qui de diein diem,de anno natus introduci. Percuflus enim languore,at- jn anpnum poenitentiam differunt, ideo préci- que ad extrema perductus, vocavit fratres. & pue hoc factunt, quia totum füum affectum in multum moerens, ac damnato fimilis coepit defideriiscarnalibus pofitum habent,ideoque parrare,quia videret inferos apertos& fatanam a ccelo abhorrenty. & naufeant ; feminancin demerfum ia profaadum tartari: Caipham corruptionem, - K öame, & d&g carne metunt lll . Si' 3 879 Tüwus CX1X. Procrflinatio Panitentia, lis: ftuerentur. beatitudine. Preterea fuüm- $.Bonaw. ^ ]II. Sicut piícis in retibus fe agitando ám- in dist. iplius involvit, & avis plus ambulans per vir- mum in mundó fibi comparare potuiffent ho- falut, it; fic peccator tiorem, juxta illud:. JNimis bonorati funt amici tui, gam invifcatam fortius fe € [! r magis elongatur a Deo, & 'iQtius illaquea- De. Pateris quoque ja&turam per damnum tur a diabolo, qui de tali à emergens, quia quando culpa in articulo dicimt: Ten-eb-i;ur mortis dimittitur, poena in flammis purgan- planta illius laqueo. tibus ad expiandam culpam (uftinenda ni- $. V. hilominus refidua manet; przterquam quod MOTIVA. damnum notabiliffimum fit illud, de quo illi, el, licet incaffum, lamentabuntur peccatores di« Bellovac. ï ()uia procraflinato talis. valde perz'cidoja-' fpec. mor.- nam qui conver:i differt, iniquus elt centes : .Laffati fumus in via iniquitatis , ambulae dift. 2.L.1.in Deum : Job L dniquitas maxima, &$. tenta- vimus «ias difficiles, juftitie lumen mon luxit nobis. [ tio contra Deun efl, ofculari mantm fuam, (cilicet ,j; —— Ill.- Quia periculum in mora eff , ut fapienter$. Chryl, blandiri fibi de opere füo malo, & differre advertit S. Chryfoft, dicens : Sepelire patremhom, á. di(cipulus vetuít, .& non permifit Dominus. converfionem. ' Iniquus eft in Deum; Pri- mo; quia in eíca ejus fel ponit, fcilicet dila- Atqui nulla res.tam neceffaria videtur, quam tionem in bono. Secundo, quia iliud , quod fepeliendi patris officium ; Chriftus autem qmaxime odit Dominus ante oculos ejus ge- non permifit: Quamobrem? Paratus femper rit. Tertio, quia eum mifericorditer vocan- diabolus eft, ut ingreffum ubique attente tem contemtit, Quarto; quia patrem miferi- quaritet, & i parvae tarditatis caufam appre- cordem dies morz füz computantem ; fua henderit, magnam inde conflabit defidiam. rimen deducit ; Ceefarius tarditate affligit. Tob. 9. Scís, quia dies compue IV. Quia in extremum falacis dijc * e . tat pater sneus, &j [i tardavero una die plus, contri- uti Czíarius his verbis indicavit: In ipfis vu]-Aurel; he, neribus & fra&utis corporum ,. infirmitates?* flabitur anima ejus. — Quinto, quia diabolo me- liorem, Deo deteriorem patrem vitz füz tri- cognofcere poffumus, & animarum ; fi enim buic: llli orem, Deo fceces. — Sexto, Dei alicui pes frangatur, aut manus, cun: labore mifericordiam in damnationem füam conver- folet ad priftinum officium revocati : li vero tit, fcilicet hoc, quod fperat, quod eum Deus fecundo & tertio frequentius in eodem loco mifericorditer debet ex(pectare, ipfe econtra membra ipía frangantur, poteft intelligére ei inceffanter repugnat. Rormn. 2. Jgnoras, quod charitas veftra, cum quantis doloribus vul» nera ipía curanda (int : Ec tamen poft lorie benignitas Dei ad panitentiam te adducit ?. T au- tem fecundum duritiam & impamitens cor tuumy tbe« as & multas curas, fi vixerit homo, ad pri« o hi. ftinum ftatum membra ipía vix valent revo- faurizas tibi iram, hoc eft, de mifericordia Dei , patit, congregas tibi malitiam peccatorum. Septi- cari 5 Similis ratio in animarum fracturis, feu 217 mo; in Angelum eít impius, quem de exípee vulneribus credenda eft: (i femel aliquis, vel €tatione gaudio, quod (perat de ejus conver- fecundo peccaverit, & (ine aliqua diffimulas fione, affligit. Prov.13. Spes, que d'ffertur, af- tione ad posnitentiz medicamentum confue fligit animam ; quia ad monitionerm fe non cor- gerit, priftinam incolumitatem fine mora ali» rigit, fed eam potius contemnit, quia apud qua recipiet ; (i vero peccata peccatis cos» perit addere, & animarum vulnera tegendo, Deum irreverenter fe geri.. OQavo; inique agit contra feipfüm, quem potius vult habe- vel defendendo putrefcere, que conficendo & re malum, quam bonum ; infirmum, quam pesnitentiam agendo curare noluit, timen- fanum ; fervum, quam liberum ; mortuum; dum eft, ne illud impleatur, quod Apoftolus quam vivum; In ftatu latronis, quam Regis; dixit: n ignoras, quod benignitas Deis 69c. Hinc pauperem, quam divitem : Et omnium bono- recte monet S. Auguítinus, Nemo nec pofts. Aug. f rum Eccle(iafticorum expertem, quam parti- centum peccata , nec poft mille crimina , dede temp. mifericordia divina defperet: Sic tamen non t cipem, & confortem d æmofmm potius,quam Angelorum, defperet , ut fine ulla mora Deum fibi repro- Thon. uia gravijïma* damna infert , de q.u'ibds pitiari feftinet, ne forte fi confuüetudinem pec» - :Manüdife. 1I. O EULU us Jofephus Manfi (ic difcurrit: Tametfi per di- candi fecerit, etiam(i velit de diabo 4 li i,eïiqlueis tunficifo vinam revelationem infallibilem, & indubi- liberari non poffit. l) Dz;a ad repro- Manfi difa, tatam de facienda in articulo mortis pceni- V. Quia numerum peccatorum a tentia, & de affecuranda zterna tua falure lationem. predefinitum . citius impleri. facit ; nam 19» n. ?» certum eft, Deum uniuscujusque omnes enu-. certus, & fecurus effes , nullo tamen modo ad illud usque tempus tuam deberes procra- meraffe paffus &greffus, quibus a divinorum ftinare conver(ionem, ob multa damna, quz preceptorum fuüorum femita deviavit; di- tf d inde refultant, non folum lucri ceffantis, fed cente patientiz fpeculo : Tà quidem gre[fus meos & damni émergentis: Ec quidem damnum dinumera[li ; Paulo poft clarius inquit: Signae 27 7'4 lucri ceffantis pateris, quia in decurfu mul- fti quafi in facculo delitta mea:. Divina enim jue torum annorum vitam agens virtuofam, & in ftitia certum quendam limitavit peccatorum gratia Dei conftitutus, ingens, comparaturus prafixum numerum, ad quem usque tolerare effes pro ccelo acquirendo , multorum infi- vult impium, filum vite ipfius detruncatus- nüjium meritorum lucrum: Unde fi animz rus, mox ut ad illum peccatorum numerum eatg in coelis alicujus effent capaces trifti- impius pervenetit: Unde apud S. Joburn Spl- tiz, hzc (ine dubio vel maxima foret , quod ritus fanCtus ait: Usque buc ventes, &j mon pro- fcilicet non plus laboraverint tempore vitz cedes; amplius , & bic confringes tumentes. fluétus füzge mortalis, ut hac ratione füblimiori in ede« tups : Cum igitur, ad quem usque peccatorum pume« Qqqq4342 E Jübliotbece €Monualis. Cóncionatorie - - numerum , Deus non exfpectare decreverit; enim unquam fünt humans animz majores ienoremus, merito de unoquoque peccato, inimici , quam maligni fpiritus? qui animam a corpore exeuntem obfident, quam in carnis quod futuru m th '*qlt-ikrpumäï ti;mgndumz.gp. bís erit. b amore pofitam deceptoriis deleCtationibus VI. Quia licet patritent ibus wehi:aj, non tamen per» fovent,quatn v a,ll- 0 circumdant;qui ante mene Mugo de 8, Vià. inde etiam. penitendi gratia. promi[Ja ef? , ut ve&e tis ejus oculos redu&is iniquitatibus,quas per» Hugo deS.Vi&ore cum aliis advertit dicens: petravit; hanc ad focietatem fuz damnationis trahentes coarctant. Animam coangufítant Ego fcripturam audio dicentem ; quia in qua- eunque bora ingemuerit peccator, falous erit. Ezech, undique,; quando ei non folum operis, verum 33. Non dicit biduo, aut biennio ante mor- etiam locutionis atque infüper cogitationis ; Pt tem (i ingemuerit, fed in quacunque hora ine iniquitates replicant, ut quz prius fe per mul- emuerit, falvus erit; " At vero mox paulo ta dilatavit in (celere, ad extremum de omni- do. bus anguftetur ita retributione. .Qua omnia Á - . x $u poít fubjungit: Nec tamen füb hac fpe fecu- ob re tibi peccandum eft, propterea quod in ft» confirmans, & (üccinctius proponens S. Greg. s, Greg ne, fi converfus fueris, falus tibi promittitur. Quam anguftz, inquit; vie erunt undique re ibid.cit. Nam quamvis etiam tünc venia tibi, fi vere probis? fuperius erit judex iratus;fübtus hor- peenitueris, promittatur, non tamen tibi; ut rendum chaos, a dextris peccata accufantia, a finiftris infinita demonia ad infernum tra- tunc vere paenitere debeas, promittitur, val- de difficile eft, ut tunc vera fit poenitentia. hentia, intus confcientia urens: Miíer pec- Diony£ VII. Quia omnes SS. Patres , 9. fapientes: viri cator fic deprehenfus, quo effugiet? Carth.2.2. 2glem procraftinationen. difJuadent, .De quo moe IL. .Bene ponderare, caufas, ob quas dilata con'ver- getlov.ls. de con* tivo fic difcurrir Dionyfius Carth. . In omni fío difficilis cenjeétur , quas quidem Bellovacenfis fpec.ditt s. breviter fic exponit: Difficilior eft converfio verf, pecc. m a terig acquiefcendum eft. prudentibus , & expertis in illa materia, . Cum ergo ipfemet dilata, propter caufas duodecim: Primo proe Dominus nofter Jefus Chriftus , Sapientia Dei pter male confuetudinis indurationem. Se- Patris , & magni confilii Angelus, & univerfi eundo propter malitiz occupationem, qua e 13 fan&i ipfius Apoftoli, & Prophetz, & fan&ti tin&tura mala, in qua cum pannus diu manfit, Do&ores hanc pcenitentiz dilationem omni- non poteft de facile recipere alium contrarium no diffuadeant; concorditer reprobent, ac ve» colorem. "ertio facit ad hoc bonorum natu« hementer condemnent, certum eít, quo ralium confuümptio. Quarto vafis cordis longa ftultiffimum & iniquum fit) poenitentiam fic infe&tio. Quinto peccatorum longa & affidua differre, S. Auguftinus in homilia quadam ita oneratio. Sexto elongatio a Deo, qui diffici- fcribit: Audiant omnes verba fcripture di- lius audit clamantem, difficilius poteft redire vinz. O male dilator, o craftini male appee ad eum, Septimo cura circa mortem eít maxi» &tor, audi Dominum dicentem, aut Ícriptue me difficilis, propter folicicudinem de rerurá ram (an&tam predicantem. De ifto loco fpe- & domus diípofitione. O&avo;quia ju(tum eft, culator fuüm. . JNe tardes converti ad Dominum; n&- ütin fine aDeo contemnatur;qui eum contem- pfit,quamdiu vixit.. Nono; quia tunc diabolus que dijferas de die in diem, Jubito enim veniet ira ejus; in tempore vinditle difperdet te. Nunquid ego magis infidiatur, & tunc magis paratur coü- & (cripi hoc? Nunquid ego delere illud pof- tra eum. .Decimo, amaritudo ditturnz infir- fum? Sidelevero, timeo deleri; An poffum il- mitatis, quz tunc maxime fentitur, fcilicet vé« lud tacere? Timeotacere. Predicare cogor, teris peccati,quod facit bona defipere. Unde- cimo, amaritudo meroriz mortis, quz fepa- territu terreo. Nunquid igitur manifefta eft ftultitia, proprio potius credere velle judicio, rat a preíentibus bonis, Duodecimo timenda quam claris & indubitatis facrarum literarum, eft dilatio converfionis usque.ad finem; maxi« omnium fanctorum Patrum , Theologorum; ine propter malorum diverforum occafionem, Magiftrorumque fpiritualium deci(ionibus. quz concurrunt, & incarrunt circa mortem; s. A'Igu i. VIil. uia eum ompia, qua ufurpamus ín vitay quz ducit hominem in boni oblivionem pro- 71. ad FF.bong efJo elimus, ante omnia decet, wut. bonam etiam pter malorum oppreffionem, vel etiam in de- vitam babere velimus, uti praclare indicat S. fperationem. Quz omnia pariter confirmaus Converfio dilata di*F-'Täuihx;. Augufítinus difcurrens ; Forte dicis : longa Taulerus, fie.loquitur: erit vita mea: dico, fi longa erit bona fits fi ficilis eft; propter tria. Primo;quia quanto ali de Chrift. brevis &ipía bona fit; Prandium, etíi longum, quisdiutius manet in peccato, tanto erit ma- ^. non vis habere malum? Et vitam longam vis jor poena peccati: Unde S. Hieronymus: habere malam? Villam emis? bonam defide- Quanto autem major eft numerus tempo- ras? Uxorem vis ducere? bonam quzris? Fi. rum , quibus oblivifcimur Deum, tanto erit lios tibi nafci bonos optas; Et ut etiam de major pcena peccati. Secundo, quia quanto rebus viliffimis loquar;,caligas emis, & non vis aliquis diutius manet in peccato ; tanto am- malas; quid ergo vitam amas malam; Si vi- plius oneratur a peccatis; UndeS. Aug per- tam vis malam; inter omnia bona tua eris ma feverarein peccato,dataugmentum ícelerum: lus. ; EtGregorius : Peccatum, quod per pceniten- $. VI. tíam non diluitur, mox füo pondere ad aliud MEDIA. trahit,ideo difficilius furgit: qui ergo non für- Manfi dlfc; ene ponderare. cireum[Lantias mortis , ne ilug git oneratus parum; quomodo fürget , quan- 36. n.2. I.B usque differatur emendatio vite ; in illo enim do multum?. Tertio , quia homo cirea mor- articulo in iis, qui male vixerint, illud adim- tem babet multa impedimenta, videlicet de filiorüm ; deinfirmi- plcbifur.: .Cfoangzg(iabum t« inimici tui , 69c. . Qui di(pofitione d,o':"l"'? & 7 tate Tiulus CXIX.. Promaflinatio Ponitentia, 681 tate, quz non permittit eum cogitare de ani- gella, ferrum & compedes ip(i (ine dubio (int ma fua ; Sicut dicit Hieronymus : Dum infir- duplicandi? Enim vero peccator eít hic fer- mitate opprimetis, nil aliud cogitare potes, vus; qui amiíía vera filiorum Dei libertate, à quam quod fentis; Propter hoc Auguftinus jugo divinz legis fe fübducere molitur; Va- dicebat: Pcenitentiam fcio, nec laudo, nec dam poft amatores meos &c. Deus autem po vitupero: Nam morbus urget, pceaa tertet; óngam patientiam,infidelitatem ejus per hanc filii & uxor, illicite diligit, & mundus eum ad vel illam infirmitatem mortalem, vel per hoc fe vocat, & fiepe ex divino judicio hoc acci- vel illud lethale vulnus, unde fibi moriendum dit homini, quod moriens oblivifeatur fui, effe videt, caftigat& flagellat, ipfe vero; quia dum qui viveret, oblitus eft Dei. fe (üb tam fzevis flagellis conftitutum cernit, So' Bernar7 Il. .Bene ponderare, quam difficile fit-in cafü ne- fidelem deinceps ipíi per omnem vitam fervie din. to. 1. ceffitatis verum attum contritionis elicere, quam qui» tutem exhibere promittit, licet eum anteà $. 13 4:2- dem difficultatem fát clare S. Bernardus fe« Gö $« contempfíerit, & Vatiniano odio profecutus N quentibus verbis oftendit: Claret igitur ex füerit ; Credamusne, quod talis fe in limiaé lt jam dictis, quod durum & arduum eft, quod inferni pofitum effe, & a Deo juíte caftigari talis Deum füper omnia amet, quem antea fu- cernens, eundem fit amaturus? Nequaquatn per omnia odiebat. Exempli eau(a; fi quis fo- illum quidem timebit, íed timor hic fervilis ret cordialis amicus Regis Granatze, naturali- ad ejus falutem non fufficit. Etenim fi, quane ter tamen fübditus Regi Aragoniz, & in hae do per tot annos fibi beneficus fuit, indulgen- inimicitia perfeveraret per quatuor annos, & do fanitatem; divitias, honores, delicias, cun- lowla, cdil s. füperveniret eafüs, quod Rex Aragonis cape- Gasque alias profperitates temporales, illurn; retcum, multusque cruciatibus torqueret il- nihilominus non amavit , fed obítinatiffimus um;, nonne quafi impoffibile effet; & incredi« ejus inimicus fuit, & ad omnes ejus voces für- bile,quod captus talis verterecamorem ad Re- 1 dus;credisne,quod ille tunc,quando füb virga em Aragoniz, totoque corde eum diligeret pofitus eft, odium in benevolentiarà & amo- uper cunctos homines totius orbis, fuper fo- rem fit mutaturus? Si id credis,graviter erras. cios, fuper amicos, füper filios, & ezteros con- Hinc re&e S. Bernardus, lapfus ex voluntate, $ Bern. de fanguineos fuos? Infuperaddatur, quod eum inquit, non zque ex voluntate refürgere jam grad. & li- fpecialiter diligeret, quia eum captum tene- iberum habet; quia etíi datum fuit volunta. bero arbit, ret & cruciaret, & e converío averteret amo- ti;polfe, ftare,ne caderet, non tamen refurge- rem füum a Rege Granatz , & illum odiffet re, i caderet, non enim tam facile quis valet fuper omnes homines mundi, quem tamen prius dilexit, nüllamque caufam dederit ei de 9gïre .due.v fov'gg, quam facile in eam labi. novo odio generando. Sic utique in propofi- $. VIL.- to effec de Rege vero, Domino Jefu Chrifto,& ejus adverfario infernali, atque homine pec- MISCELLAN EA ET CONCEPTUS PRADICABILES. catore in extremis agente predicto medo. De- tur etiam in exemplum alter, qui in furto a us per Prophetam lfajam commina- Manf difa, uodam juíto judice comprehen(us eft ; per« I De E tur; JPenam eum in po[feffonem Erici.a2» n. g. everavitque longo tempore in furando, fina- Porro Ericius, quando in lucem editurus eff liter jufta (ententia condemnatur ad morterm, fuos feetus, metuens; ne a foecaum füorum ducitur ad patibulum, quod ante íe conlpi- fpinis transfigatur, quantum poteít, & va- ciens lachrymabiliter veniam pofcit, dicens; let, parturire differt, fed non intelligic, quod non fe impofterum fimilia patraturum ; Quis hoc faciendo majus fibi ipfí damnum infe- exiftimabit hoc illum dicturum amore reipue rat, quia quanto longius differt, tanto mae blicz, vel jufti Domini, aut [udicis, & non po« gis pungentes fostuum fuorum fpinz cre- tius timore, atque pavore mortis? : Sic eít in Ícunt, & indurantur. Idem quoque multis propofito de eo, quem pecenitet in extremis ? contingit, qui converfionem fuam procraftie Quod ipfuüm Jofephus Man(i apte fequenti di- nant, metuentes, ne vits pcenitentis rigores fcurfü declarat: Explicemus, inquit, idipfüm fubire debeant , nec tamen cogitant, quod, " pulchra quadam, omnibusque nota fimilitudi- quanto amplius poenitentiam prolongant; ne: (it enim v g. fervus aliquis emptitius,cone tanto fnagis peccata in ipfo multiplicentur; : (;hriü'. m tumax, infidelis, fuoque Domino rebellis, qui & crefcant, fimulque cum ipfis nafcatur in- poft fugam a Domino füo fa&us captivus, ab gens àb omni pietate & virtute averíio , & eodem cum omui feveritate flagellaretur, & naufea. Theophiladus de Zacheo inquit: torqueretur ; crederesue,quod talis füb flagel. Talia promittens, imo faciens: Non enim lis & livoribus totut corpus occupantibus dixit : JDabo dimidium , &9' reddam quadrupiuin, No-: fed : eccé de, & reddo. Audierat enim Sa«- coníticutus, Dominum fuum vehementiffimo cordis affectu amaturus effet? utique potius lomonis admonitionem : — /Ne dicas, rediens ré- crederes, quod illum mortali profecuturus ef: di, (9 cras dabe. Chriftus evangelizat ei fa- fet odio, licet excerius fidelia ipü fervitia pro- lutem: Hodie enim, inquit, das, hodie tibi ! tnittat. Sienitn prius, quam tam fzvis verbe- & ïfalus; ribus a Domino fuo affe&us fuerat, illum non II. Naute poftquam ín litore diu ventum Ibid. s. 7. amavit, fed ab ejus fervitute declinare & fu- exípeCtarunt navigationi fuz favorabilem, gerc voluit,quanto magis idipfüm nunc faciet, mox ut illugi exurgere vident, fine mora vela uando fe in procinctu mortis confticutum vie pandunt, & a litore folvunt, feque itineri pro« pofito accingunt , ne bonam navigandi occa- et fcïfguepro certo, quod fi fupervixeritfla- q9 34 3 ionem I)!Motbem Manuolis | Concionatoriee 882 fionemfnegligant; quodfi enim diutius mora- . IV.: Pifcis, Remora di&us, hunc habet ad- Idem difc, mirabilem naturz fuz inftin&um , ut vafti[-3. n 7. rentür, tempus utique commodum, ventum- que propiium. cum manifefto naufragandi fima qugque navigia explicatis undique ve- lis navigantia, immobiliter harere faciat, non pe riculo amitterent. De hac vita noftra fcri« bitur: Hoc mave magnum €9 fpatiofum &gc. . Per tamen hanc habet poteftatem, ut ventum ali- hoc autem mare trajiciendum nobis eít; ut quem favorabilem excitare poffit ; navigium appellamus ad vitz beatw portum; At vero curfüm tardare poteít, non vero velociter il- fine favorabili divinz gratic vento, ad fortu- las movere : ita pariter liberum hominis ar- nata illa litora appellere, eft impoffibile;. At- bitrium , Dei infpirationibus refiftere poteft, ut hzc hominem afpirare inci» verum ut ille nebis infpirentur, in ejus non que ideo mox; pit, fine ulla interpofi ta dilatione vela affe- eft pofitum facultate, nec de hoc fibi quice étuum noftrorum explicare oportet, quia coe- quam poteft compromittere ; Spiritus, ubi leftis hic ventus fpirat per modum transeun- vult , fpirat , nec ejus motiones a noftra de- . tis, non permane ntis, nec habemus illum ad pendent voluntate, fed ab ejus liberalitate, beneplacitum, & ad libitum noftrum, & ideo & beneplacito ; ac proinde neceffum eft , ut illo utendum e ft, quando Deo illum nobis prompte Dei infpirationes acceptemus,quame rimum nobis immittuntur, communicare placuerit ; Siquidem fieri po- teft, quod deinceps non amplius fpiret , quia V. Celebris eft illa Ifaja , eternz repro-lIdem dift. bationis'poenam comminantis prophetia : Ait 6. n. g. fpi ritus, übi vult, fpirat, fed nefcis, unde ve- niat, aut quo vadat. Et ideo nifi (anctas ejus enim: a, qui trabitis iniquitatem in funiculis ! ubi de iis loquitur, qui, ut effrznes app Ctig fequamur infpirationes,merito periclitabimur fio- de naufragio , diceturque nobis , quod. olim tus fuos diutius explere poffint, conver uiens : nem fuam de die in diem differunt, INam ut Deus per Sapientem lamentabatur inq Vicavi, €2 renui[lis , extendi manum meam, €&9 mon S, Ifidorus ait: '"Trahit iniquitatem ut funi- culum, qui tardat converti ad Deum: tra- fuit qui afpiceret , defpexiflis omne confilium meum, id eít, ut Dionyfius Carthufianus interpreta- here enim iniquitatem ,. eft moram faeere tür: Vocavi, id eft, variis modis ad emenda- iniquitati 5 unde & Pfalmiíta aic:. Prolonga- At vero quodnam hi tionem & posnitentiam vos invitavi,ac monui verunt iniquitatem fuam, ivinum;per Evangelicas inípi« tales inde referunt füpplicium ? Plalmifta ime per inftinétum d mediate fübjungit : b ominus juftus concidit cer« rationes, per Ap oftolos & Prophetas, per Prz« - Jatos & Pradicatores ac proximos vir tuofos. vices peccatorum. Ubi notanda eít dictio cervi- c5: quia cum tales fepius invitati & vo- Extendi mánum meam , beneficia largiendo , & per advería paterne caítigando: Poteftatem cati femper refiftant, opüime illis convenit; uod incredulis & obftinatis Judxis Proto- meám demonftravi in vobis , per profpera & advería, quatenus per p rofpera vos ad obíe- martyr Stephanus bhis verbis improperavit z It : Dura cervicey & incircumcifis cordibus, vos emper I$. M: quium meum allicerem, & mea charitate ac- cenderem ; per advería, ut terrerem, & illu- . Spiritui fan&to reffflitis. o vobis intellectum VI. jJairus Arch ifynagoga tam precla-idem dife. flrarem, eo quod vexati conferret. Juxta i llud Jerem: 30. Cafligabo t in rum habebat de omnipotentia Salvatoríis con- 8: n. 6. ceptum , ut de refuícitatione fi lie fuc ne- judicio, ut non tibi uidearis innoxius; At vero, quia ocidit ad. pedes ejus, &9' hxc anima propitio huic vento vela non expli- quicquam dubitaret: Pr cavit;juíte naufragari meruit ; UInde fübditur: deprecabatur eum. multum , . dicens : quoniam jiia impone snanum (aper eains Ego quoque in interitu veftro ridebo , &* fubfannabo, qmea in extretnis efL, veni, i cum «obis id , quod timebatis, advenerit, cum irrue- ut faloa fit , &* oivat: 1m o S. Matthzus Archi- am fuam jam mor- vit repentina calamitas , 89" interi.tus quafi tempe[Las fynagogam Chrifto fili ingruevit. tüam annuntiaffe dicit : Filia mea wodo defun- &a eft, & tamen fpem firmam habui(fe, quod Wid. n 8. IHI. Cosdlum verno quoque tempore rorem fuum füper vaftiffimam maris deftillat fuperfi- ab eo revocanda iterum eífet ad vitam. E- contra veroS, Martha, licet frequenter Chri« ciem: Conchz autem eodem tempore fefe aperientes acceptas in finu fuo roris ftillas, in ftum recipiebat hofpitio , ejusque fides adeo effet eximia, ut teíte S. Joanne, ad Chri- pretiofiffimas transmutant margaritas; qus& vero ex Conchiliis fefe non pandunt, inanes; flum dixerit: Ego credidi, quia tu es Chriftus, füius Dei vivi , qui in bunc mund um venifli; ac & gemmz illius expertes manent. fed propria ipfarum culpa. Porro divinus infpirationum, denique licet Chriftum innumera; prodigiofa ratiarumque cceleftium ros , ex parte fua in etiam in refüfcitatione mortuorum, patrafle miracula fciret, nibilominus fratris fui La- animas noftras influere non definit : quia cbari- C--..æ— nofiris per Spiritum zari refüfcitationem vix &.ne vix quidem tas Dei diffufa eft in cordibus Unde S. Ecclefia deoque pro illias quan- an&tum , qui datus efL nobis. fperare audebat, i - lim Q Deum his verbis frequenter interpellat : Santi tumvis a Chrifto m agnopere diledti refufci- Y 42 tatione non fuüpplicabat. Quamnam hujus Spiritus, Domine, corda nofira mundet infufio, && fui voris intima afper[ione fecundet ; Ac vero quid fit? caufam fuiffe dicemus? Num forte id facere omifit ex defectu.fidei erga divinum hunc Animz illz, quz finum, & cor fuum diftillanti aperiunt, illumque excipiunt, nec bonam fi- füuum mag itrum? ^ Aut vero in ea defectus fuit compa ffionis & dile&ionis erga dile&um nunt fibi elabi occafionem,egregie locupletan: Sed difficul» tur, at vero qug tardz fünt & pigre , gratize fratrem füuum : Nihil horum. tatem hanc verba illa : / quatriduanus eff , jam cceleftis expertés manent, cum irreparabili ip&us quoque gloris amiff damno. fatet ,. plenarie. folvunt , filius porro ' viduc Naimi- Tiws CX1X. » Procraflinatio Ponitentie, - 888 ! djj, ; ?o Waimiticee, prxterquam quod jam jam recen- mino? nequaquam eblatio ejus ideo rejecta ter mortuus fuerat , adolefcens etiamnum fuit, dedit enim ipfe in oblationem id , quod erat: addolefcens tibi dieo furge: Filia pariter Ar- habebat, fuit autem Cain agricola, qui pree vhifynagogi juvencula erat: &$ furrexit puella: ter frues terre nil habent. — 4pe] autem , qui atque infüper vix ante horam e vivis exceíle- rat: Hi autem duo mortui illas defignant ani« paftor erat , obtulit. de primogenitis gregis fii , & de adipibus eorum ; Ec xamen refpexit Dominus ad mas, quz non diu in morte peccati hzferunt: lbel, &9 ad munera ejus, ad-Cain vero , & ad inue his enim prompto remedio luccurrere;easque nera illius non réfpexit.'Quid igitur dicemus? ad vitam gratiz re(uícitare facile efl at vero quandoquidem, ut S. Paulüs ait; ho e/t per/o- Lazarus peccatorem habituatum, & in malis narum ucceptio apud. Deun ;; Cum igitur Cain peccandi con(uüetudinibus inveteratum preefi- prius, quam frater ejus, ad facrificium offe« gurabat : qui ut ad vitam revocetur, omnipoe rendum permotus fuerit, facrificium illius tentia & mifericordia Dei interveniat, necef- prz fratris fui oblatione Deo longe gratius fum eít; (iquidem duritiam & obftinationein e(fe debuiffe, haud immerito videri poffet. peccatoris vincere difficillimum eft. Alios Verum enimvero fametScriptura facra du- duos mortuos fumma cum facilitate vitz re- bium hoc folvit : $ u im ait: a&tum ej? autem n dit, ftituit : Zémut manum ejus, C9 furrexit puella: poft snultos dies ; ut offerret Cain munera Dominos M 4Adolefcens tibi dico, furge ; & refedit, qui erat mor- Ac proinde Cain typus erat illorum, qui cone tuus, Ac veroin refuüícitatione Lazari iplemet verfionem fuam in longüm usque tempus in perfona ad fepulchrum accedere voluit: at- procraftinant, id quod probabile eft reproba- que infüper lachrymatus eft Jefus: fremens tionis indicium. $. Ambrofius hujus repudiae in femetipfo venit ad monumentum : infre- tionis facrificii a Cain oblati, duas allignat smyit: fDiritu & turbavit feipfum: ;Jefus autem rationes, inquiens : Duplex in Cain culpa fuit, elevatis fürfum oculis dixit: Pater gratias ago tibi, una eít; quod poft dies multos obtulit;' Alte- quia tu femper audifti sne : oce magna clamavit : ra, quod non ex primis fru&tibus. - Unde Tollite lapidem, Lasart 'veni feras, foloite eum &$c. quando quis dztmoni, mundo, & carni, pri- quonam obfecro fpe&ant ha tot, & tam no- mum dat ztatis füz florem, annosque me» tabiles hujus refufcitationis circumftantis ? liores, refervatis Deo ultimis vite fzcibus, Refpondeo; refufcitatio Lazari converfionem hoc vere eft imitari primum reprobum, & ad animz in peccatis inveteratx przfigurabat; ejus imitationem vitam füam pelífimo fine ad quam perficiendam neceffaria funt mira- claudere. S. Ambrofius ibidem fubdit: Sa- cula , quia talis jam mortuus eft a corde, in crificium & celeritate commendatur, & gra- vitiis & peccatis fe tia, unde preceptum eft: a Villa Nova. pu,lvtu;',,, ut ait S. Thoinas facias moram vedaere illud, Ay! l-v.apgris votumms non jis bellicus civitareb ho(tie Idem dife, - V1I. Dux aliqu IX. In c. 19. Judicum cribitur de Levit&tdem dife, - 15.n.2. lem obf(idens, inducías quidem pro: aliquo quodam; qui, poftquam cum focero fuo in ali- 17. n, r, tempore cum eadem inibit, ut fe ad capitu- m d quot dies genialiter vixiffet, jamque in pro- nl 60' landum fecum refolvat, & cum padis condi- cin&tu effet , ut rediret in patriam: Dixit pa- tionibus fefíe cradat: At vero fi obítinata fue- ter puelle ad generum [uum : quafo tey ut bedie bic rat; ob(idiongm urgebit, machinis militaribus tnaneas, pariterque latemur ;. At ille confürgens eandem concutiet, cuniculos aget, ficque tan« caepit velle proficifci, & nihilominus obnixe dem violenta manu eandem invadens; de- eum focer tenuit, & apud fe fecit manere. predabitur illam , & igne conflagrabit, ter- Mane autem fatto parabat Levitas itery cui ut focer ram fanguine inundari faciet, muros demo- vurfum: Ore te, inquity ut paululum cibi. captes, & lietur, totamque civitatem in miferabilem a[fJumptis viribus, denec incre[cat dies , poftea profis quendam lapidum acervum rediget. Idem cifcaris: comederunt ergo fanul ; furrexitque adole- prorfüs fxpenumero myflice anims civitati Jcens, ut pergeret cum wuxere fuas cui rurfum locutus contipgit, Deus enim ip(i per multos annos eft focer : Confidera , quod dies ad ccafum déclivior inducias quidem indulgebit, fuos mittet Hee fiz, & propinquam ad vefperam, mane apud me etiam roldos, & Legaltos, id e(t, fanQtas fuas infpi» bodie, 69 duc letum diem 69 cra$ peofi ; Cgri.fo rationes: qui eam ad fui deditionem indu- Omnia. autem hzc in figura contingebant: * cant; At vero fi obítinata permanferit, fpi- Hzc namque hiftoria confuetudinem agendi rituum rebellium exercitum illi immittit , ut ferpentis antiqui ad vivum delinear, fiquidem is eam ia fuam poteítatem redigat ; Hi co- hic aliquos ab ejus fe fervitute eximere, & in anguftant undique, & ad terram profternunt, divinorum prgceprorum viàm abire, verae que filiorum Dei libertate frui velle videns, €o quodfnon cognoverit tempus vi(ïtatignis cosdem de die in , diem , de feptimana in fe- a 21 . 1dem difc. '..ïfm. Obfervaftisne aliquando, quisnam in ptimanam morari, bonumque illorum propo- ?6- D 7. toto genere humano primus fuerit, qui Deo fitum procraltinare fecit. Prout S, Bafilius facrificia obtulit, num forte Adam, vel Eva, t Magnus his verbis vivaciter exponit;inquiens: vel Abel is fuit? Nequaquam , fed Cain; pri- Criminator ille fapiens eftad mala perpetran- mus illereprobus : ld quod ex $. Scriptura da: Videt nos homines in diem vivere, vi- clare deducitur. Cur igitur facrificium illius det omne a&tionem noftram , juxta id, quod a Deo acceptatum non fuit, fed repudiatum? inftat, peragi;ideo hodiernum diem per frau- Num forte id contigit, quia Cain de fruGi- dem nobis abripiens , (pem nobis craftini re- bus terrz obtulit« dicente Scriptura: Jafum linquit; fiquidem peccatum hodie commit- eft , wt offerrgi Cain de fruitibus ierre ununera De- m, tere non cogit, juüiei?m tamen in craftinz E $84 Jiibliotbece - €:Manualis. Conciónatoria . - ut refervemus, perfüadet ; Deinde ubi crafti- fübjungit: JNVonme vos eflis, qui ediflis miey &j ej& nus dies illucefcitjrurfum accedit iniquus ille cifLis de: domo. patris wneis & nunc veniflis: ad sne nee rtium divifor, & hodiernum diem fibi ipi ceffitate compulfi? Enim vero fcire ab impiis il« cedere expedit, craftinum vero Domino ut lis percuperem, an verum fit ;; quod: toties tribuamus concedit, atque hac ratione fane Deum:a fe rejecerint, ejusque divinis infpirae os, prezfens nimirum tempus per voluptatem tionibus reftiterint, ut diabolicis fuggeftionie fübtrahendo, futurum vero fpei nofirz relin- bus:aditum:panderent? quod fi hoc verum quendo, ne fentientes quidem e vita expellit. eft; qua fronte fe Deum; ejusque difpofitiones À lbldo D. 2. .. X. Mercator quidarn fuiffe legitur, qui fu- infuo habere beneplacito credere przfüment? per oftium tabernz feu officine fuz hc,;ver» Porro:de quibus paulo ante dictum . fuerat, ba majufculis literis infcribi fecerac: ZHodie in quod ad tantam veniffent mentis vefaniam, ut boc loco: nibil venditur, fed.cras ;; ac proinde nun- dicere auderent : Aecede a nobis , quia Jcientiam quam tempus illud appropinquabat, in quo viarum.duarum nolumus, de illis paulo poft fub- f fub credito quidpiam apud ipfum cotmparari ditur:: ducunt in- bonis dies fuos , €g. in puntto ad poffet, quia quocunque die venibant empto- inferna defcendunt. Idem timendum eft iis, qui xes, femper eandem deprehendebant oftii do- quamdiu. vivunt, furdas Dei vocibus aures mus fuzeinfcriptionem. Eadem prorfus aftue prebenc, & tamen Deum in hora mortis im« m tia fagaciffimus daeemon. cum peccatore uti- pertinentes illorui | preces cxaudicumm ;He, tur, cui femper perfaadet; hodie mihis cras fibi ftalte promittunt.: - ; 'zXIII. Hoc in D. Paulo co mäe'fddmur ; illb; De la Nu- Domino;; Die autem fequenti fuperveniente tot illum moratur illecebris, ut craftinus dies inquam, quem Deus nobis exemplum prosza ho. 38. ad ferviendum Domino nunquam adveniat. pofuit;- & fignum pecéatorum przdeftinatoe $ 14: 8 9. Certum eft autem, quod; quanto diutius nos rum: etenim hoc maximum eft indicium, fi, imoratur, & a fervitio Dei retrahit; tanto ma- quamprimum Dei vocem percipiunt, pecca.» jus fibi in nos jus pofleffionis acquirat5 ma- to renuntient, ejusque vocationi celeres ob- jorique cum dominii Tyrannide nobis prin- temperent: E contrario en tibi Pharaonem cipetur, quia crefcunt catenz , de quibus reproborüm exemplar : nam ililum ipfam ut - ecclefia ait: . talem:nobis Deus affignavit , ut:ait D. Paul. eitur. . 1 Deliöt:or-um catena-cqn&rigf in boc ipfum excitavi téy ut:ofTendam inte virtutein Idem dife,, Xl. Rom & confraternitas S, Joannis Bapt. meamn C$'c: quid non egit Deus cum ; illo?- quot 9.n2. .hoc habet privilegium,ut quendam ex male- voces ?. quot vulnera ? quoet flagra ; quibus factoribus.ad patibuli fupplicium.condemna- Deus illum conatus eft excicare?::qua. cum tis e.catceris liberare poflit ergaftulo ; at ve- ; E N C illo non utitur;patientia, qua benigüitate? re dic mihi fodes: nunquid fatuum judicares Su[Linuit in multa patientia.. Et quid refpondic? j illum; qui omni cum libertate homicidia; Af- Maledi&tus:erat corvus, inquit D. Au -'. e. . Ha. À & * faffinia, rapinas; proditiones, & alia capitalia T bebat vocem corvinam: Perpende, qualicet & fcelera committeret. füb fpe'illa,. quod fors Moyfes ex Dei nomine:Regem :accedat : li- liberationis füper illum.catura fit, cum tamen bertatem populi-ab eo poftulaturus:: uno & fors illa ex centum reis unico duniaxat con- altero cocdit illum:flagello,' quid refpondet? tingac? Simili prorfus modo , (i ex:eo ,. quod Crás, cras,«ras dimittam.. . O maledicte core exemplum noveris cujusdam in extremo mor- ve! cum illa fit tua vox;.maris profundo dee mer(us interibis.:. O'tales miferis miferiores! tis atticulo falvati, fpem concipis, etiam te in eodem ultimo vitz momento falvandum effe, cras , inquit ;! 'ecce quotics dícis :^ cra$ , crass cur non potius times, ne forte fis de numero faQus es corvus3' ecce dico tibi cum facis illorum centum; qui damnabuntur; aut.de- vocem. corvinam , occurrit tibi rüiàa:; nam ille.corvus, cujus vocem imit T (perati morientur? -Si bene memini (verba * $ a.rvi.s,æ ;e-x-iit de. -a-r--j à k 1 h85 Íunt.S. Bernardi) in toto canone fcriptura- ca & non rediit. rüm unum latronem invenies fic falvatum, —UXIV. Pone, hominem in c ll'C';J eïfe; ; -ub-'ï:Nuz; ho, noli ergo huic tam. periculofz prpwg&a:;iqni fciat, fe nihil minus cogitantem inopinato:a 1 3- $. 26. credere temetipfum. tauro fievoinvadendum, & cornibus appeten: " 54* Idem ibid. -XII. In c. 11.. Judicum de Jephte , infigni dum. 'Si videres, quod quis fortiffimo clavo R. 6, belli Duce, qui in Galaad commorabatur; in- feipfum ligno affigeret, illumque repetito ver. ter cztera refertur, quod prfides Kegiminis bere profündius adigeret, & ad caput usque pationalis fimul congregati, eundem fine ulla imprimeret, fciretque, fe illum nullis fuis vie data.caufa 'aut przvio demerito a fe expulee ribus, nec aliter extrahere poffe, ni(i faber rint; accidit autem, quod, dum ab Ammoni- ferrarius fuis adjuvet forcipibus; quem mul- — tis durum illis bellum moventibus, ar&aque tis contumeliis oneraffet, ac propterea per« illos- obfidione ciogentibus . opprimerentur; infenfum baberet: Si ab illo percontaáreris : *t [ ET nec ullum habentes a.-quo-defenfionis expe- Amice; noftin, quid agas? An nefcisy quod &are pra(idia poffent, quique majorem in ar- taurus fübito erumpet, - teque invadec, & temilitari, quam Jephte haberet peritiam & mifere inter ejus cornua peribis, camreffuge« experientiam, illum rogare coa&i fuerunt, ut re non poteris? Si tibi refponderet':- Doinis ipforum in fe fufcipere dignaretür: protecCtio- ne, nihil timeo : quià quamprimüm vides nem & tutelam : Peni, & efto princeps nofler, && ro taurum accurrentem, advocabo fabrumi jugna contra filios Zmmon. At vero quodnam il. ferrarium, qui forcipibus fuis inftrü&tus. mi:, los.refponfum retuliffe : exiftimatis ?: :Sacer hi fubveniat, & cum illius favore me exfol: mis: textus Jephtam in hünc modum refpondiffe vàm; (icqug auüfugiam & evadam incolu u An Jüulus CXIX. Promaflinatia Pænimiim 8683 * Aämn tale refponfüm rideres? Annon ejusin quod hic nos folicitas habeat; Sifara namque hocclavo certum judicares interitum? ftulce, e(t trenuus Imperator, & in hoc conflictu viri- quid fcis,utrum taurus tibi tempus permittet, bus fuis magnifice ufus fuerit.. Hzc hora eít, quo fabrum advoces ferrarium? Et qui nofli, qua triumphar de füis hoftibus, nunc letus faa anille advocatus venire velit,quem toties pro- gaudet victoria, & opuieutam civitatis prae - bro affecifti? Ex quomodo fcis, an non (tabit dam inter milites fuos difpertit, Forfitan nune videns,& ridens pernitiem tuam,ut quem adeo dividit fpolia &c. Veftes diverforum colorum dehonefítafti? Merito hominem talem rideres, Sifarz traduntur in predam,& füpellex varia te vero ipfum multo magis ridere potes,& re- ad ornanda colla congerit. Jacebat autem in- Íponfürn tuumn , quod dare in re fimili foles : terim mifer clavo confixus, infauftam exha- dicito tmibi chariffime , an nen in hujus vivis lans animam, & cum extremis mortis angu- mundi ftadio, in quo profiliet mortis taurus, ftiis dimicans. Videns illum, ait Debora: Sie «Suando minim utabis? m bora qua nen f/ps- pereani emnas ininici tui Domine! Quoties, heu Ch vant weniet , áit. riftus:. Cum dixerint pax , & quoties contingit, quod obiit ille vir in venes facuritas , tunc vepantinus eis fupervemiet intevitus. rem,vagamque libidinem profufus, & infanda Nonne vidifti, quod füperiori die obiit tibi in- lue,taboque confumptus: & ille fordidus ufü- timus adoleícens; qui fe immortalem putabat? rarius fangui(uga pauperum, & ille profanus, Nonne mortua eft puella illa. venuftiffima, qui fimplicem vitiavit virgíinem: &ille mur- quando una ineundi matrimonii cogitatio eam murator,qui nullam reliquitintegram famamg hN L vel folam , vél maxime occupatam habebat? & quia in extrema vitz hora crucifixum in Nonne alter e vita deceffit, quando fibi vide- manus accepit, & Chriíto in erucem olim acto '1405091 batur atripere Epifcoparum, & locum diguni- dixit: AMiferere tnei Deus: Audias amicos ejus, tatís confcendere ? quid agis, infelix, qui pec- & cognatos dicentes: Recta in coelum abiic,ut catum illud infigis uno &alteroó a&tu, unoque alter quidam Francifcus mortuus eft, mortem . &altero tum die, tum anno ; i&tum i&ui ad- obiit cujusdam Carthufiani,tanquam angelus dens in penitiffimum cor usque adigis; quis quidam hinc deceílit. Hzc eft hora, qua fefta &e reddic fecurum? Cura mihi egre effe fen- gaudia in illa füperna coelorum regia lztantif- fero, ais, & periculum ex morbo imminere,ad fime celebrat. Mifer ille autem fuo confixus Deum confugiam, rogaboque illum , ut mihi peccato,inferorum pcenis cruciatur. Quid pu- eximat peccatum,& condonet, adíciícam con- tas, tam leve; ac facile effe mori inftar fancti feffarium , qui illis vices gerít, tunc inhone- Franciíci, aut pii cujaspiam Carthufiani? . Ítz confüetudini renuntiabo,tunc aliena refti- XVI. Nihil facilius, quam inter rupes for- Ibjdems tuatm, tunc diligam inimicum. O Proditor, mari echo,qusg voces tuas quascunque reddat. quid fcis, num tibi tempus fuppetet,Deum in- Non eít echo vox humana, fed ei tam fimilis, vocandi? qüid fcis, utrum venire voluerit, & ut qui eam audit, humanar effe arbitretur, fuz zratix forcipibus accurrere? Tamne vici- Inter montium concava exclamas, Je(ns, & num illum habes, qui nihil aliud laborafti, quoties nomen illud pronuntias, toties idem quam ut te ab illo elongares; illumque repel. repetunt, non quia nomen illun percipiunt leres, & a te procul abjiceres? . An tibi tam ((unt enim petrz dariffimz, nec eas vox pe- Obftri&um tenes, qui hoc unum unice egefíli, netrat) fed quod vox tuarepercutiatur, acque ut illum offenderes : Vide, quid dicat: Ego ex ea formeturin illis alia vox,voci tuz fimilis, in inieritu vefiro ridebo: cum quafterint me , non in- quz ad te revertitur, Íta hic contingic. Eft vif "enienient me , 65 c. Quid ícis, an tempus tibi quidam corde lapideo, duro, in quo nihil pe- füpererit advocaridi confeffarium ? &c. netravit, fic ut apud ipfum neque concíones; XV. Admirabilis eft hiftoria, quam narrat nec minz, nec infpirariones; nec conícientiz Ibid. s-g 70 LE Spiritus fan&tus in libro judicum, & horribie ftimuli quidquam valuerint. Subita eum arri- lia fanc verba, quz fan&ta Prophetiffa Debora pit infiramitas, febris invalefcit, fitque, ur ani- dixit poft obtentam deSifara vidtoriam.. Bella mam agere incipiat. Accedisillum,inclamas j iaf movit, armaque fumpfit contra Dei populum Jefus, refpondet illes Jefüs, Rurfum ei di- " 54' ferus ille Dux Exercitus Sifara, certamen iniit cis, Maria Mater gratig: Refpondet: Maria fatis darum; at (ibi finiftrum, quia referre pe- Mater gratiz: Putasne eam hzc intelligere ; dem,& fügam capeffere coa&tus fuit. Fugiens Credisne hanc effe vocem humanam ? K.ft igitur ex przlio & multo labore fatigatus ; fi- echo, quz vocern tuam reépulfat, & ad te re-» tiensque , fanct:e , pradentique oceurrit mus- mittit, fic ut non percipiat, durities autem lieri Jahel in oftio fui tabernaculi, a qua frigi- intus manet, qualis ante erat, ; N b dam (iti exiinguendz popofcit, illa vero lac XVII. Aliam quoque ex his ver jis -elicete Ibidetü. illi in grandi vafe obtulir. Ille lafficudine, & poffum confiderationem : Infixee funt gentes in vaporibus oppreffus obdormivit, (imul hoc interitu, quem fecerunt, (amptam ex eo, quod vidit mulier, & clavum arripiens, in cempora fic, cum tormenta bellica clavis confixa ob- ejus impactum tranfadegicfoloque affixum re- ftruuntur,. Vivit gubernator in fuaarce bene . liquit: qui foporem morti confocians defecit, contentus, & fe tutum zítimat, eo quod tor- & mortuus eft, mater, uxoresque Sifarz, cum mentis zeneis,& machinis fülminaribus validis illum tardare cernerent,laborare folicitudine, eft cin&ta, ut propterea nullum timeat ipnimi- - & vitzillius timere coeperunt. Una exomni- cum, a quo obfideri queat ; confidit enim, fi bus,qux majorem prudentiz exiftimationem quis veniat, quod fua in illam explodere tor- habebat, five quz fapientior czeteris uxoribus menta, & ab hac parte quibusdam; ex alia aliis ejus, hoc focrui verba refpondit: Non eft, exoneratis hofté abiget & difllabit, totumq; i R. P. Lola. Mai. i, m II ; Krrrr fügam Jibliotbece - Manualis Conciünatarïaz 836 cati malitiam, injuriam Deo illatam, & actus fugam vertet, & repellet exercitum. — Con- tingit, ut illo nefcio tormenta clavis fortibus fidei erga Deum exercendos. 5imiliter & vo- obíiruantur. Venit hoftis illum oppugnatum. pider luntas longum debet iter füfcipere, fpei, cha- Is ad defenfionem fe preparat, & ignem ad. ritatis, deteftationis tam culpz contra Deurmi movet foculo, ex quo pulvis accenditur tor- patratz, quam damni proximo illati. Ne dif- mentarius , & exfurgit fpiffa craffaque flam- feras in diem fabbati, diem quietis, horam m2, diceres ad interiora penetraffe, glandem- mortis ultimam, quando jam fenfíus fatigati que fummo impetu evolaffe, at cum tormen- contabeícunt, intellectus humoribus oppref- tum fit obíftructum , non pervadit ignis , hz- füs, qui caput conturbant, vi&tüs füccumbet. ret tantummodo in illa exterior lammaatque Lethargia voluntas obdormifcet,quafi feipfam idcirco non extorquet,nequeimpellit glandem movere non valens; infirmata concidet, dif- in hoftem, &quia nihil contra eum moliri po- folatione & fortiffima pufillanimitate obruta teft efficaciter, irrumpit adverfarius, & facile elanguefcet : Mementote (ait D. Gregor. ad locum fibi fujicit, captivumque ducit guber- concionis fuüz epilogurn) quid veritas dicat: natorem, gloriatur. O bone Deus, quantis Orate, ne fiat fuga vefira byeme, vel fabbato. — Per hoc contingit peccatoribus ! quantam fibi pol- legis quippe mandatum,; ambulare longius licentur, finguntque fecuritatem ? quam quie- fabbato non licet, hyems quoque ad ambu- ti, quam incurii vivunt in fceleribus, & quam landum ipedimento eft, quia greffus ambu- illa committunt impavidi ! Quanta cum quie- lantium torpor frigoris adftringit. Ait ergo: Orate , ne fiat fuga vefira byeme, vel fabbato. . Ac te hzres in tua,homo lafcive; profanitate, lu- pe& tug edes ingrediens, ac egrediens? quot fi aperte dicat: Videte, ne tunc quszratis po- decurrerunt anni; quibus injuíta lucra fecta- tentia veítra fugere , quando jam non licet ; ris, absque omni preditionis tug formidine? modo debet cogitari, dum licet; hora noftri quid illud te tam pre&dentem facit? Valide exitus eft femper intuenda, ita Redemprtoris munitus füm majoribus tormentis, inquis, in- noftri admonitio ante mentis oculos femper telle&us , quo de mihi neceffariis difponam; eft ponenda, qui ait: igilate itaque, quia ttefcie tum liberz voluntatis, & arbitrii, Jaculis, in- tis diem, meque boram. quam, quz divina gratia confortáta globos in XIX. In eo, quod Dominus ait, non differen- toidem, ] hoftem explodent, quibus cun&os in fugam dam fugam ab inimicis in fabbatum, alludere difpergam inimicos. [ntelle&us ejaculabitur videtur ad illud,quod ipíe decreverat,quando populo de coelo pluit manna in alimoniam,& glandem ferventiffimz orationis cum a&ibus fidei, qui meritis Chrifti fübnixi vires habent victum quotidianum : Przcepit enim Moyfi, fortiflimas, libera voluntas contritionem ex« ut cun&tum populum premoneret ; quoniam plodet amariffimam, & relicta creatura ad fabbatum dies effetquietis,nemo differret col- Deum fe ex toto corde convertet. O quam ligere manna in fuz neceffitatis ufüm usque in fünt hzc fortia jacula! Explofit David ex in- diem fabbati,füturum enim,ut illo die non in- timo pe&tore unicum illud : peccavi Zomino, & veniretur;fed przcedenti, nempe veneris die; contra cunctas fe potentias inferni defendit. colligerent: Requies fabbati fantiificata eft Domi- Publicanus ille tantum dixit, Deus propitius efto mo , bodie quodeunque operandum eft , facite. ' Qui wibi peccatori , & omnes ddmonis copias pro- obedientes fuerunr, & ita fecerunt ut Moyfes ftravit. Pater, peccavi, ajebat ille prodigus; & dixerat, fuit illis abunde provifüm, Erant au- res füas in tuto collocavit. Uno illo. Domine tem & aliqui parum creduli,qui dicerent: cras menento 1& , quidam latro omnes Principes quoque dabitur opportunitas, licet enim fit tenebrarum exterruit, & obítupefecit.. Hoc dies quietis, licet nihilominus nobis de cibo idem ego praftabo. O te miferum! annon manna providere,& fe delufos viderunt;egret- vides, quod hic tormenta non advertens con- fi quippe ut colligerent manna, non invene- figis, & obftruis. . runt:- enitque febtima dies, & egreffi de populo mon Wbidem. 'XVIII. Cavete , ait Chriftus, ut non fict fuga invenerunt , fed oacui domum vedierunt. — Conce- veftra in byeme, *vel fabbato. Ne fugere differas ptus eft hic D. Gregorii Nyffeni. O mortís in hyemem. Non loquitur (inquit D. Ambr.) hora, tempusque infirmitatis ! hoc enim dici- de hyeme;ut eft pars anni, fed de infirmitate: tur dies quietis; conftat enim nihil tum tem- Hyems non temporis,fed infirmitatis ; qua fol poris ita defiderare egrum,quam parum quie- incelle&us obnubilatur,ftella fenfuum obícu- Ícere, ad hoc attenditur, ut dormiat, ob hoc T rantur, pluvie dolorum poenarumque imbres fübmovent ftrepitum , domum, familiamque ttbit torrentem implent,qui alveo füo effufüs,cun- omnem compeícunt, ob hocinungunt tempo- &os diffipet difcurfus, & febres excitant vo- ra, ut captare quietem infirmus poffit. . Noli lutabra, quz itinerantibus iter precludunt: qu&fo, in illam horam differre curam colli- E(t hyems non folis, fed mentis, quando ani- gendorum eorum,que fint animz tug necef- mus frigidus illabitur, quando vapor animze faria : fieri enim poteft, ut ea non invenias, evanefcit, quando folvitur vigor fenfus, quan- vacuusque redire cogaris : . Querite Dominum, do nirnius humor exundat, & mentem gravat, ltlu ( dum inveniri poteft, invocate eum , dum prope eJt. V, quando interior calligat adípectus. Pluritmi Interim, dum (ani funt animi pedes , intelle- conficiendi fünt paffus,latiffima regio percur- &us, fenfus, voluntas, quere Deum, ctuumque eu; l renda, tranfeundum tibi a deliciis ad dolores, fübfidiam. Interim, dum vales judicio, me- a voluptate ad poenas, ad execrationem ab moria recenti, fen(ibus integris, Deum invo- s'AU amore, potentiz pes intellectivz plures-de- ca; (i enim differas, usque dum omnia ob- Tor, ptabis, MSE bet gradus facere , coguofcere commifli pec- tunduntur, tuque magis. qaiaxcm o quam Titulus CXX. ifgmæ.. T 807 q lo, & fcire debemus;quod, licet adolefcens in- Quam ædflabores*idoneu; fueris, mäxïmqpe—i re periclicaberis. dicarit, fe caíu illuc veniffeverumtamen Deo Bidem . XX.Dignaef(t circum(tant ja,quam Spïrituä non füit fortuitum, qui fummo confilio difpo- fanctus memorat in morte Saulis. Praelium nit, quod nobis videtur fortuitum. Res eít, iniit hic Rex contra Philifthzos , at (ini(tro ]juod Deus przceperat a multis retro annis Marte, cumque vidiffet füfüm, diffipatumque 3 Sauli, ut gladio cun&tos interficeret Amaleci- füum exercitum, irruens füpergladium füum; tas hoftes füos,ific ut nec uni quidem vitam feipfüm interemit. Aderat tuac ibi adole- condonaret: ille vero huic precepto parum fcens, qui arbitratus, Davidi jucundum fore, obediens,aliquos fervavit vivos. Siccine vero, ^; fi perfecutoris fui. acerbiffimt necem : intelli- perfide, noluifti, cum viveres, & poffes, cun- r quam fcilicet regni quietam poffet geret (pe &os meos inimicos internecione delere Ama- iniri poffefftonem) tulit de capite Saulis re» d lecitas, fed cos ad meam vivos ignominiam re- " 'gium diadema, armillamque auream de bra- fervati: Dum igitur mortalibus urgeberis an- chio, tradiditque David, & ait: Domine ii guftiis, & eorum prorfüs immemor fueris, ve- Saul mortuus eff.: Unde nofti ? Inde fiio, quia niet quidem ex illis, quorum non recordabe- prafans. adfui, & fum. ego is, qui illum profas con- ris, & te obtruncabit , vitamque inau(picato feci. Fortuito vani-in montem G'elbot, & vidi Sau- adimet. lem irrui[fe in gladium faum , & fuo volutari in fane O Chriftiane! tibi mandat Deus, ut omnes guiney && acerbiffimis affütkari doloribus,. .. Vidit tnes ejus interficias inimicos,quz fünt peccata tua, &j , ut potuit, advocavit, && inierrogavit, quisnam es neque vel uni parcas, Hzc audis, & repugnas, iu?- & ajo ad eums - Amalecites ego fum. - "Tunc ill quia non folum illa non demoloris, fed & alis, gorro ultra ::Cum igitur me. toi cernas: oulneribus & confervas. Quam integrum fervas concubie confo[fian cum proxima movte confligere s. f1a: fuper natumillum tuum;ut nunquam illum volueris me , &j interfice me , a vita mea me fimul, 9 penis relinquere: quam diligenter repofita fervas bo- abfolve. Stansque fuper eums occidi iilum &g'c. 9 tuli naaliena (ic, ut nunquam volueris illi, cui fui- fti injurius,üa damna refarcire? quam diutur- diadema, quod erat in capite ejus, & armillam de bra- cbio illius, & atiuli ad. Dominim meun buc.. Mo- na in peccatis perfeverantia? Tu illa,dum po« hiden, vet hic dubium Philo. .Quis illuc adduxit tes, non occidis, illa igitur in extremis mortis Amalecitem illum : Bellam fzviebat contra anguttiis pofito, fe tibi offerent, crudaque moe i Philifthzos, quid inter eos negotii illi Amale» vebunt przlia. Ibi prodibit in medium virgo *v citg, cujus jam Saul omnem perdiderat me- conftuprata, & conjugata:a te ad flagitium in- & "; moriam ? Ulterius, ad quid accurrit Amaleci- vitata, & pauper oppreífus & Ecclefiaíticus - * tes in hora mortis extrema Saulis? uis eumi infamatus, &quz fueras oblitus crimina,adves ' coram adduxit? deinde curab eo quzrit Saul: nient, teque interficient, & in peccato mo- ".* quisnamestu? cum quilibet aptus effet, ut ei rieris. Eja igitur tam faevum hoftem occidito, ! vitam adimeret, Chananzus licet, aut Phbere- Qni enim fuo blanditu M r inimico, ejus corruit Z&us &c"; Altum hic lateF fpyfteriumk,'aic,ïf?hig m'a,nibusï.f : NGGHUCVRNDI UAH BOUNOLDA O SOGHOIOGEOEN RD TYDEUS CXX h PRUD fcd De1 effe diximus, id eft, fammi boni, fum- m (apienciz,fummsque concordix. Non de« fcribit autem $. Auguftinus prudentiam pet Definitio. amorem, quod exiítimet, eam non effe intelle- &us habitam : nam eodem iibrofic habet: Ad L: prudentiam pertinecdignoícentia appetendo« rudenría eft virius pr iSire; ipé. dN rum, & vitandorum; (ed potius, ut fignificet, L; d& lib; . -& finis honeítus prefigitur ; & media eam ab amore, quem fümmi Dei appellat, hoc '-jrbitr.. ad hunc obrinendum congrua eligun- e€ít; a charitate proficifci ;; vel ad prudentiam tur. Unde brevius S. Auguftinus re- [piritus pertinere, ex amore agere, charitate- « rum appetendarum fugiendarumve fcientiam que ferri ad ea eligenda, quibus adjuvatur in Deum. definivit, Sicut enim ille, qui rationatur be- nead aliquem finem particularem, puta ad vi- il, Hzc prudentia non folum Vircusäü,s.creg.l.:a &oriam, dicitur effe prudens, non fimpliciter, ad proprias . acCtiones rite obeundas inftitu. mor. c.as. 12« q.47: fed in hocgenere, fcilicerin rebus bellicis; ita ta, fed maxime ideo vircus eít , quia alia- art. 2. COf* rum etiam virtutum officiis ita precít , ,ut ille,qui bene ratiocinatur ad torum bene vive- cluf 1.3d! vc./. dicitur prudens fimpliciter juxta S. Tho. eorum norma fíit, ad quam omnia diri« . mam. Defcribitur etiam a citatojamS. Augu. gantur, . Ideo S. Gregorius fic fcribit: cee S.Aug 1.de & ino hoc modo: Eft amor, c2, quibus adjuva- terz virtutes, nifi ea, qgux appetunt, prue mor. Ecc!, tur in Deum ab his, quibus impeditur; (3gaci« depter agants V $ funt. j irtluþcs ;ffe nequaquam pof« & 2533« t r eligens; & hunc amorem non cujuslibet, RrrrrA Dw- -- R. P. Lon. Bilj, Man. .Töm-lla. 883 Jlibliotbec Manualis : Concionatoriee | DDivifio. :l inquit, qui unàm virtutem habuerit;. habere p nó 3tü- omnes; & omnes deeffe, cui una defuerits Drexel. in III. Dividitur in fup.ernaturälem;,; &n quod' prudentia, ;nec ignava, ecc injufta, Rofis p. t,ralem ;. illa eft, quz media ad finem füper- ...... " cl I. nec intemperans poteft effe. .. Prudentia do- Ariftot 6. naturalem confequendum fuggerit ; ifta quz &rix morum ; ordinatrix affectuum , mode- frov. ] ad naturalem tantum finem aflequendum me- Y 160 Eth. €,9. ratrix & auriga virtutu Vm:: murus. tuciüïmu; & 10. dia fübminiftrat; & fübdividitur in monafti- cam, politicam , regnativam , ceconomicam; fQä?.ntia' frov. ! & militarem. Clarius S. Thomas triplicem Gradus. V 15' affignat, una, inquit, fimpliciter didia, qua& ordinatur ad bonum proprium : alia Oeco- -'—"'V.:*'fl)rimufs:* eft, nibil un*qu'aafn pæniientia dz- Epichar, V, p gnum agere: Sapientem quippe decet provi- nomica, qu& ordinatur ad bopum commu- Prov. 1 ne domus, vel familie : & tertia politica, dentia, non pcenitentia tefte Epichar. - 910 'Secundus eíl , nibil admirari , cum acciderit, Cicero in quz ordinatur ad bonum commune civitatis, Prov. i vel regni. Et hec poítrema adhuc duplex cum enim fapiens omnia przvidere debear, epift. 'ou' quz accidere homini in hac vita queunt, hoc eít, ut idem docet: Alia Regia in Principe; qui cuftos eft juftitiz, & boni publici procu-. ipfo nihil inexípe&atum, atque adeo nec ad- Prov, ! miratione dignum eidem apparebit. « rator, alia militaris, prefertim in exercitus y,10. duce, cujus con Tertius eft, nullo.cafu adoer[o turbari : Sicut Seneca ep. filio. ;infultantcs:ho'ftcs com. enim manus eadem efíl, cum in palmam ex- 66. tenditur:.& cum ín pugnum contrahitur; primuntqr. r£ frov. 1 ita & fapiens idem femper manebic in omni» Y bus cafibus, cum VI 8' fei non /mg.tetx ikn-r llþ'equus, fed IV. Adus p:ruden:ti'æ plemmquc trbsj:pri'n-;- cipalis Theologi afignant.' "Primus horum l Pro, 1É eít, Conflium 5 Quo inedia ad. affequendum v.gz' finem idonea inveftigantur : nam fine; ad Prov, f quem tenditur, conftituto, voluntas intelli- .EX s $CRIP TURA | X w VI 141 gentiam impellit, ut ea viam inveniat, qua ad finem illum perveniatur.: Ad hunc ad'um .. Qualitas. *k eliciendum habicus Eubuliz datur.. Siracie [, | 0 te pru&entes, chtfcrpenie ry m- Matth. 10, « des monet: Pili, fine confülio nibil facias, & poft.. — 'plices, ficat columbz; : 3 o jf v. 16. &P i Pren $, fattum non penitebis. Sed parum'eft, inquis, in. .:]] : Cor' hominis difponit viam 5 ! fed Do» Prov. 16. ie confilii. — Nil intereít, five tuo, fivealie- pini e(t, dirigere greffus ejus. - — 2 V. 9- vlssl no confilio utaris: eo enim utendum elft, ; tio, .,- PEU'.. 4.. fiepe tutius alieno uteris, quam tuo. Quocir* pibüs, - duf aol emp ht ,'*(;'V., [j (Iïs PIOVo ic. ca, quod Tobias jubet; confüium fimper a fa- 4 . IN piente perquire, Vüsentvens ) 2. Alter pru dentiz adtus eft .7udicþz;u7;z', cum PUT V. Hzc eft veflra fapierlltï:a; & intelle&tus Deut. - V. LÀ de aptitudine mediorum ad finem fententia | &5 "populis, ut audientes univer(a prace- $ Bony fertur; (ive, cum quis rationem init, qua il- ta hec dicant : En populus fapiens, & in- l de pr lud obtinendum fit, quod humana prudentia e telligens , gens magna. d - á * 5 i i k * ^NVI. Eccetimor Domi vitt. .j obtentum cupit. Exempli caufa: Eít; qüi ni, ipfa €ft fapientia; Jeb. ag. V. 20, caftitatem ambiat ;; quis modus virtutis hu- . z & Ctry jus affequendz ? Judicium hos fuggerit mo- - & rïgcgcrgä.a ägnalq, ; .intïiï;geiïtia. lom, «, d iif Matg dos: Primus omnium eft: nunquam otiari, . . Neceffitas, Alter , oculos coercere. 'Tertius, omnes ad VII. Gens absque confilio eft, & (ine pru- Deut. 3. $ Auga lafciviam occafiones, malos fo d . L] cíos , foeminae rum commercium , 1 mpuros 1 ibros, menías dentia. Utinam fiperent, erent, & VRM : l' 190 dl viffimà providerent. voguig » v Dei, tum luxum amoliri: Quartus, precandi ad no lectitandi ftadium eonjungere. "Quintus di« VIII. Dux indigens pro dentia, mulut*xö's Op- Prov. 98. fertim inedia primet per calumniam : Qui autem odit ava- — v. 16. $ Anb, verüis corpus rigoribus, pr& C 6. Luc exercere. Sextus , Sacramento * rüm ufum ritiam, longi fient dies ejus. Septimus ; 'Dei prafene " dX. Ubi non eft guberbator , »-þ,,opulus COr- Prov. It, * icenditem iterare. tiam & zternitatis preemium a ffidue cogita« ruet: Salus z -a'u't»em;,I ubi mqlt? ?9?653' V»u» ; rc Atque hos talés modos judicium, alter. - prudentiz a&tus. függerit" Eadem in aliis vire | .,:Uiltas. * s- Greg. tutibus obtinendis ratio eft. - Atque ad hunc Tord X Sapientia edificabitur domus ? & Pf'u 2 Prov 24. aCtum Synefis inclinat, ^ dentia roborabitur: in do&trina replebuntur v. 13. « 3, Terti us prudentie aCtus, eft mperium; ceéllarria, A univer(a fübfantia preriofa & pül: cum intelligentia imperat voluntati ut idj. cberrim 3. quod re&te judicatum eft, illa exequatur ftu- . XI. Vir fapiens, fortis eft : & vir. äq&ïus; lbid.ïy.; s. diofe. Cüi ac&tui eliciendo Gnome pro ha- robuftus & validus. 1 E Y lden, bitu fübordinatur. Augufílinus de prudentia XII. Beatus homo, qui i ovenit üpenia s 3« mentionem injiciens: Hujus; inquit, excu- biz, atque diligentiffima vigilantia eft, ne & qui affluit prudentia ; melior eft acquifi- v. 13. | UM tio ejus negotiatio * ne auri & argenti &purf . fübrepente paulatim mala füatione fallamur. p WtCnt r , fimi fructus eju?., & d E Et afi Hieronymum: Certf: t ï?'fuaden;; F^ XIlI Fitulus CX X. . Prudeniia. 9 PI'OV. 5'0 XIII. Poffide (3pientiam, potfide pruden- . VIH, Tutius eft, chordas remitti mten(ius, S. Chry£ de cur V. $* tiam : ne oblivi(caris, neque declines a ver- quam protendi: remiffarum namque intenfio bis oris mei. Ne dnmxttas eam, & cu&odlec alien.inag. artificis peritia convalefcit , fed qua femel te: dilige eam, & confervabit te. rupta eft, nullo artificio reparacur, Prov. 16. XiV. Poffide fapieatiam ,'quia auro me- IX. Difcretio eft. qugdam moderamx & S. Bern. fu- v. 16 lior eft: Poífide prudentiaim, quia prcuonor auriga virtutum, ordinatrixque affzctuum; & »*r Cant. e(t argento, morum doctrix. Tolle:hanc, & virtus vitiumi ^ 49* Prov, 18. XV. Cor prudens poffi idebit ('cnenuam & erit, ipfaque affc&io- naturalis.in perturbae V. I5, auris fapientum querir do&teinam. tionem magis convertetur, ex.sermlmumque dur naturg. Prov. 16, XVI. Fous vitt eruditio: poffi dcnns, do- V. 22,. &trina (tultorum fatuitas. X. [n omni, que fufcnpxtur, a&tione antece- s. Ba(ilius - XVIL. 10 in Prov. 3. Domiínus - (apientia fundav:t ter- deraprude-ma debet; nam pwdgnm remota de conflit, V. 19 'ram , & ftabilivit coelos prudentia. nihil cujusvis generis t:& quod, licecbonum Monatt. Prov. g. - XVlil. Melior eft fapientia canctis oplbus videatur, non iri vitium rectdar, (i aut alieno : d V. IIO pretnof[ï'mxs, & oimnne dele&ablle ci non po- tempore; aut non adhibita moderatione fiat.. teft comparari. XI. Animalia prophetica & in eircuicu, & S, Gregor Prov. t9. XIX. Principium . f'aprentxæ timor Domi- intus plena oculis effe miemorantur.: ()msquxs l« 29. mot, t, v. xo. ni: & fcientia SanCtorum, prudentia. - Per enim exteriora fua honef(te diíponit, fed inte- meenim multzphcabuntur dlCS tu1, &addcn- riora negligit, in circuitu oculos.habet, fed tür tibi anni vitz. intus non habet. San&ti vero homines, & exe- Prov. 19. XX. Qui poffeffor eft mentis, dlltglt animam teriora fua circumfípiciunt , ur bona de (e v. 8. fuam: & cuítos prudentiz inveniet bona. exempla prebeant fratribus , & interiora fua vigilantia attendunr,quia fe lrreprobabzles in- ngmtas. teríus Judicis obtutibus parant ; ideo:in cire Pro. 16. XXI Cor fapientis erudiet 0s e;us, & la- cuitu oculos & intus habere perhibentut. v. 23 bla ejus.addent gratiam. . XII.Qui fine Salvatore falutem vult habere, S. Aug.di Prov. g» : XXII. Meum eít con(hum, & æqumas: & fine vera fapientia eftimat fe prudentem civ.Uel, ; V. 14. mea e(t prudentia, mea eít fortitudo... Per fieri poffe, non (anus, fed eger, non. pruüdens, E me Reges regnant , & legum conditores.ju- & fed ftultus in ægntudmc aíTidua laborabic,& in 1b 10, ::fta decernunt. Per me Principes i lmpcrant, c&citate noxia demens & ítultus permaneblt. [/ & porenies decernunt juítitiam. Uilitas. Y 16 Prov, 3. XXHI | Gloriam. fapientes pofi" debunt, ] V. 35 üultomm axaltatlo, rgnomm:a. 4 n X[II. Prudentia eít virtus; uam f' qunsntc -Dafil.ho, E fectatus fuerit)nunquamab o v t cxo,v:rtuteque 12. ! S. Ill. abícedet, nunquam vitiorum peftem incurret, )u XIV. Ubi ratio & prudcntia rebus bonis Idem da EX SS, PATRIBUS ET DQ- n CTORIBUS. idoneum tempus & modum deämunc Inira- €onftit, 1:- 4' bile et, quantus ex earum ufu cum in dan. 'nonaft, Qualztas. Gs* T tes, tum in accipientes fructus redundet. $, Bonav. tus gradus prudeniz e&,ordmarc vitam XV. Non anguíla. quædam, fed dives uti: S.Ambt: ï. l. de giad. IAI fecandum exempla San&torum: altiffi- litacum prudentla eft, quz pluribus profit. de Dmd Vitt- 9. rnus, ordinare fecundum exemplum Chrifti- XVI. 1fta prudcntxa, &dificanti domum * . at l1. .Prudentem dico, non Ícienrem & do- $ Bif!- lOI s. Chry(. fundamentum fupra petram locare, hoc eft, ? Lom.: Qu hom, 5, in &um, fed fenfarum & mente acutum , qui in Chriíti fide fundare lcgitur. Matth, poteít rerum ponderare naturas, & fecune XVil. O utinam faperes & mtelligeres aC S. Bern. in dum quod poteft rationabiliter omnia agere. noviffima provideres ! Saperes, qux; Deieepift. S. Augutt. IlI. .Qaid. illa virtus, quze prudentía dici- fant: Intelligeres, qnæ mundi funt.; Provie " iy l. 19. de tur, nonne tota vigilantia fua bona difcernit deres, quz inferni fünc ! profe&toinferna hor- civ.Dei. a malis, ut in illis appetendis, iftisque vitane re:es fuperna appeæeres quz admanus funr, contcmneres. V, 48 dis nullàs error obrepat? 1016 S. Amb. in . IV. Habes prudentiam, cujus eü flere oc- XVIII. Maonam, me hcrcle homxmbusï Bafil, c.6.Luc cidua, & qug eterna funt, qt..'rrcre lugere affert. unhtatem confilium, eo: qnod nemg oráb 14 W. Hn fæculma, qus Fexpfq oppugnent: Deum pa- füfficiat fibi ad ele&tionem rerum honcüa- In cis inquirere, qui ftulta mundi elegit, ut cone rum, utiliumve, fed pluribus fane fociis, iis- fundat fapientes. que folertibus opus habet. Unde haud ab« -V. Solerter animus ante actionis fuæ ri- S, Greg. in . furde homo confilii expers, fimilis.cenfetur moral, mordxa, cunc&ta. debet advería meditari, ut navigio redore carenti, quoque ventorum v p [emper. hec cogitans, .femper hzc thorace inpetu huc illucque impellicur,. & patientiz munitus , quidquid acceITcrxc, lu- ngmtas. eram. putct. Nece tas. XIX Profe&uo divina quædam res e& con. Idem orat. K fhum, eft pamque animi conjunétio,« charita- 21. ldemo IV Plerumque virtus, .cum mdtfcrete te: newr, admitticur: & cum dxfcrete intermite tis fru&tus, mentis demifi demon(tratio. XX. Eft difcretio, non mediocris quædam Camanus n titur , plus tenecur. . t $. Bern.fü- .. VII. Virtus d:fcretloma absque charxratls virtus, .nec quz humanpa paffim Vgx!cat indu. collat. 2 ftria. comprehcndl, nifi dlvma fuerlt largua- perCantic. fervore jacet, & fervor vehemens absque dis fcreuoms temperamento præmpltat. te collata. T Rrrrr ; XXI. Fibliotbece Manualis Concionatorice $90 $. Chryf. XXI. Quis enim fidelis fervus & prudens? IX. S. Bembo Abbas adeo ii verbis cautusPalladius. ^ & prudens erat, ut etiamS, Antonium ex hoc hor.51.in rem quidem laudabilem proponit, rariffimam 'Matth. autem, ut fidelis quis inveniatur & prudens. capite fuperaret. [Interrogatus ab aliquo dere Ecce fi queras fideles, id eft, Deum timentes quapiam , dicere folebat: Da mihi cogitandi & ipfos quidem non multos invenies, tamen tempus. Quo di&o, ad orstionem fe confe- adhuc facile invenis. - Item fi prudentes que. tebat ;; & (i quidem a Deo reíponfüum acce- ras, invenies multos, fidelis autem & prudens piffet, id ipfum alteri communicabat, . Sin difficile invenitur, Quanto ergo rarior invee timus, nihil refpondebat. X. De Martino V. fic fcri bit Platina: Mar- Platina. inï nitur, tanto, qui inventus fuerit, bcatiog eít. tinus V. Pontifex fümmus in confultationibus vitis Pon- ($&. IV.. mirg prudentiz vir eft habitus: nam & quidtif* EX LIBELLO DE iMITATIONE. agendum, & quid vitandum effet, ftarim re p ropofita acutiffime dijudicabat. . Brevis in ; CHRISTI, dicendo, cautior in agendo, adeo ut prius Lib.1, €,4. on e& credendum omni verbo, nec ine rem factam cernerent homines, quam ab eo [ N ^. ftin&ui; fed caute & longanimiter res excogitatam putarent. Ejus autem fermo ples €ft fecundum Deum ponderanda. nus fententiis erat.In dandis quoque beneficiis Folpol $bid $, x. . II. Magna fapientia eft, non effe precipitem mira ufus eft prudentia: non enim unicuique 156 in agendis, nec pertinaciter in propriis ftare expetenti conferebat, fed ftatim mente agita- fenfibus, Ad hanc etiam pertinec, non qui- cat,quis potiffimum effet idoneus,cui talis cu- buslibet hominum verbis credere, nec audita rademandareuur. Quod fi homines provincia- vel credita mox ad aliorum aures effundere. rum non noffet, in quibus vocare beneficia Llll c, l) IlI. 1íta eft (amma fapientia, per contem- contigiffet , ftatim peritos regionum coníule- $. 2» ptum mundi tendere ad regna coeleftia. . bat; quis aut in curia, aut gymnafiis publicis L, 1.6, 3. IV. Vere prudens eft, qui omnia arbitra- effec do&trina, nobilitate, moribus, taüta pro- s. 6. tur ut ftercora, ut Chriftum lucrifaciat. vincia dignus. Atque hac ratione & ecclefiis; 2: 6 8* V. Magna ars eft, fcire cum Jefü converfía» & hominibus honóre dignus pariter confüle- $ 2* bat, cum maxima celebritate nominis fui.: - L x;'; & fgire Jefüm tenere; magna prudentia. "XI. Eufebius Vercellenfis Epifcopus , cums,Ambrof. 5. V. in catholica ecclefia & doctrina.& moribusferm, 69. EXEMPLA -»CATHOLICA in magna exiftimatione haberetur, a Conttane tino ImperatoreArriano Mediolanum ad Con«, : - * mepEXTERNA. X cilium vocatus fuit; cum autem accepiffet, uglïtas. arte multos catholicos Epifcopos!, in primis 1.!&;. 18,!; De 1 Davide dicitS. Scriptura: Egredieba- vero Dionyfium Epifcopum Mediolanenfem ]o. À V. $. tur quoque David ad omnia, quecun- eo cómpulfos'effe , ut damnationi Athanafiiy l.5 f & Niceni Concilii derogationi fuübfcriberent z vitt.c , que eum mififfet Saul,& prudenter fe agebat, * M pRegei&, |d[. Ab : ail, tefte facro Codice, erat mulier perfpiceret eriam , quam. graviter per eam di 4 fcripturam vera Chrifti fides lederetur, qua EO / prudeh'ti ma & fpeciofa: Unde & Davidem placavit, & prudentia füa exitium a domo .etfi ab iis qui fubfcripferant,revocari poterat, ma.iti avertit, t tamen oftenfa, dubiam factura erat catholi- cam fidem, novo aítu evertere eam cogitavit. $. Reg. 3« III. Salomoni dixic Deus: Ecce feci juxta V. 124 fermones tuos, & dedi tibi cor fapiens & in« Itaque nomen fuum infcribere non recufavit. telligens, in tantum, ut nullus ante te (imilis Pofiquam autem codicillum & infpexit, &in tui fuerit, nec poft te futurus fit.. Unde & Principio Dionyfii nomen fcriptum vidit, fe rudentiffime litem inter duas mulier vebementer commotum cfle finxit, quod pri- :as" de . filio exortam diremit. marium locum juniori tradidiffent, dicens: Jedih.ri. — IV. De Judithz prudentia olim Holofer- Vos, Arriani, affirmatis, filio patrem majo- Ve 19o. nis pueri judicium ferentes dixerunt: Non rem effe, & Dionyfium, qui etate atque do- eft talis mulier füper terram in afpe&u & 'Grina me minor eft, mihi prepofuiftis. Id- | Circo peto , ut nova fcriptura conficiatur , & pulchritudine, & in fenfu verborum. L.4.Reg. V. Ezechias, quia adhzfit Domino, & non in ea fervato gradu, omnes füum in(cribant 8.19. v.6. receflit a veftigiis ejus, meruit, ut Dominus nomen : quod fi a vobis fiet, ego vobis mo- . effet cum eo, & ut in cundlis, a f 2 p5 p ? rem gerere non recufabo|, ut tandem , qua debat, fapienter fe ageret. inter vos videntur contentiones, finiantur. Arriani vera bominem locutum arbitrati, fü- Dan. 13* VI. Daniel, ut Sufannam a morte libera- : 3301m V? 45* tét, prudentiffimo confilio fal(itatem accufa- perbiaque impulfüm requirere, ut in fcriptü- ra antiftitum etatis atque dignitatis gradus ïb' l] tionis contra eam fa&te detexit, exitiumque in füos Authores convertit. fervarentur, exufta prima fcriptura; cui-jam plerique fübfcripferant, novam confécerunt. 1 . cor- 9' j VII. S. Pauli prudentia vel in eo fatis ap- 'vc' I 93 ü paruit, quod omnibüs omnia factus fit ut Quz cum ad Eufebium perlata effet, nomen 2. Cor.1.0mnes lucrifaceret. lInde alibi quoque ait: üt füüm apponeret, rem imagni effe imomenti «s 3*8 v.voþlöo Ego vos non gravavi, fed cum cffemgaüut.usg afferuit, exigereque ejus magnitudinerm; ut dolo vos cepi. ante diligenter füper ca difputaretute .. Brev. " VIIT. S. Cathari XIII. Negligentia quadam ufüvenerat, ut Baron.t i? na Sen*e;müs tantz erat prue Rom. 39» dentix foemina , ut a Pontificibus diverfis in 'Theodofius oblatis (ibi libellis , velaliis ad re:ann« 4462 gimen Imperii fpeCtantibus, à miniftris (cris ": *4 April. gggyifüm.?s legationibus afimberetux;* ! ptis; ] Tlituus CXX. Prudeniia. h llll 0gt ptis, absque eorum infpectione fübícriberet. XVI. Joannes Piobanus Ord. Min. ab Etrü. ibià n.21, Quod cum periculofe admodum peragi, Pul- ria ad Calabros a moderatoribus migrare juf- cheria foror intelligeret,hujusmodi ludo eum füs, novainfüper animi contentione virtutem corrigendum in animum induxit. Libellum colere inftituit, rogántibusque novi impetus; fcribit;in quo (ignificaretur emptam a fefe effe fervorisque caufam, przclare refpondit, fru- Eudociam conjugem Auguftam, fi ipfe praebe- ftra coelüm mutari moribus iisdem,neque hoc ret affenfum , oblataque eadem charta Theoe religiofis hominibus proponi, quum migrant: "TY dofio, ipfe ex more ei absque alia infpeQtione ibi effe jubentur;alii fint. fed quotiescunque al 3 fübfícripfit. Recepit ita fübícriptam chartam tilitas. 3 Pulcheria, qua accedentem ad fe Eudociam XVII. Mäfdochæ us confilium opportunum Eühär aliquando retinuit, vocatamque ab Imperato- függerens Eftheri Reginz, a fe & toto populo e. 13. re reddere recufavit, a í(c emptam affirmans, udaico imminens exiit periculum avertit. & oftendens de rata habita emptione Impe- XVIII. Rebecca facobo minori fuo filio, Gen. c.az; ratoris chirographum : ficque falfo quidem prudenti fao confilio, benedictionem a patre; ejusmodi joco Augufli oícitantiam voluit ante majorem natu filium Efau, impetravit. condiiffe, ac correxiffe (imul. XIX. Noemi focrus Ruthz ad fe ex agro Rtufí. g, Fulgofus. . XIHl. Mirifica fuit Aphonfi l. Neap. Regis Boozi reverténti dixit: Filia mea, quzram V. !« lo 7.1 e 3. in judicando prudentia: ipfo enim adhuc adoe tibi requiem, & providebo, ut bene fit tibi, lefcente regnorum Sicilie & Aragoniz gu- Cumque Ruth conf(ilium ejus fecuta effet, bernacula fuícipiente,accidit,ut cujusdam ane uxor Booz fieri & inter progenitores Chrifti cilla ex Dómino pareret, & ad libertatem ex le- numerari meruit. ge Hifpanienfi proclamaret ; Dominus autem XX. Daniel prudenter fraud &m facrificu Dan. a nematre cum filio privaretur,negabat puerum lorum, cibos Beli oblatos comedentium de- ex fe natum.Atillaacriusinftante, & natum ex tegens, mortem a Rege decretam a fuo aver- Domino conceptum affeverante,cum ejus rei rum detorfit. tit; & m capita inimico $. difficilis probatio, & veritatis conje&tura peri- r culofa effet in ancipiti, Alphoníi prudentia XXI. Salomoni fapien tia füua tantam exi(ti- s ; Iie*g. ) V. 29« lmM | jam inde ab adoleícentia ftatim refplenduit. mationem & honorem apud univerfos popu- Decrevitergo,ut invans füb haíta venderetur:z los conciliavit, ut & Ifraelitz ipfüm timerent, X cumque uni, qui majus oretium attuliffe, in- videntes fapientiam Dei efle ia eo ad facien- fans traderetur, pater pietate victus,alachry- dum judicium; & Regina Saba veniens ten- mis temperare nequivit, & faum effe filium tare eum in enigmatibus, faffa (it: Verus eft a. Reg 10, faffus eft. QuareRex & patri filium,& debiram fermo,quem audivi in terra mea füper fermo- V.6. matri libertatem non cunctanter adjudicavit. nibus tuis, & fapientia tua & non credebam * jo. Rhe. XIV. Grave vulnus in genu Romz a Sica- narrantibus mihi, donec ipfa veni, & vidi 1- 5. fGlB&- río acceperat vir nobilis, atque, ut erat irz ac oculis meis, & probavi, quod media pais mi- virt. C. 12. n. 6, doloris impotens , quum diro cruciatu artus hi nuntiata non fuerit.: Beati viri tui, & bea- convellerentur, vindi&am fpirans & incla- ti fervi tui, qui ftant coram te fem pet, & aue mans,nullamque faniora fuggerencium vocem diunt fapientiam tuam. ad aures admittens, geminz mortis in limine XXII. Jofephus Patri archa propter Gngu- Gtn. 41, periclitabatur. Defpcrata propemodum erat,; larem füam prudentiam, in Proregem ZEgypti v. 42. non minus animi, quam corporis curatio; affumi, & audire a Pharaone meruit: Tu eris quum ex animorum medicis unus (e Capuci. fuüper domum meam; & ad tui oris impe- norum familia fuiffe tradunt, nec nomen ad« rium cunctus populus obediet: Uno tantum E duat, qui hzc prodideruat) acciri , quibus regni folio te precedam. wger delectabatur fymphoniacos jubet, ac XXIlI.: Daniel fuperabat omnes Principes Daniel, 6 modis leniflimis canere. Itaque illapfa furentis & Satrapas honore dignitate, quia, ut fcri« V« $. in animum modorum fuavitate, irz atque fu- ptura ait, amplior Spiritus Dei erat in illo. rori modus paulatim fieri coepit, detumuitque Unde & Darius Rex eum fuper omne re« animus : factamquemuficz pretium,ut exinde gnum conftituere decreverat. monitores audiret,atque ad omnem Chriaftia- 5- VI' n& adveríus inimicum, ac ficarium charitatis fignificationem nullo negotio traduceretur. EXEMPLA DOME. STIC.A. 'Tanti eít, crudos adhuc atque indomitos hu« mores pharmacis lenioribus przmollire, ut Ignatius quanta füerit prudentiá pree« L. j placide, ac fine concuffu poffint evocari. ditus, & fcripra & facta teftantur, ita ut XV. Donatus Janoctius ajebat, nunquam merito Doctorem quendam Theologum altee Iþ. n, 19. rius religionis dixiffe fama perhibeat, crede- jumentis, quantumvis domitis, aut etiarn la- bore feffis, tam propinqua gradiendum fermi- re (e quidem, plures effe in coclo, qui eum fan- &itate (uperent; an vero unus eum prudentia ta , ut calce quis peti poffit; fed modico fle- xu declinandum ; quid enim ? fi recte paffuum füperet, vix perfuadere fe (ibi poffe.. Ratione Hift. Soa. ratio conítet, vix millibus in annos fingulos plurimum & confilio utebatur: crebro ufür- p.r.1. 16, vitari periculum, quod nemo fapiens magno paos, a belluis hominem fola ratione differre, n 102. redemptum non velit. Haud aliter prefero- Unde ipfe in omhi actione & finem a&ionis, nl cia ingenia, de quibus aliorum damna in lu- & media, modosque perfe&tiffimos eos perfi- ciendi excogirabat, Ut omnes lucrifaceret, h MGI cro fünt, procul habere, ne aliquando non 1 habuiffe poeniteat, prudentis eft. ambitiofis fplendida, avaris utilia, voluptuo- $ * $ 92 - | '-.'I)'z'lxliatbem' -Manualis. Conctoatoria p fis jucunda pro—ponebat.— In congreffa maïime IHi. S. Francifcus Borgia diving füz, plus vir. 1, d- quam humanz prudentiz ; hoc argumentum c. 6. Principum videbat; ut initia illis daret, extre- ma refervaret fibi, cavebatque, ne de rebus illuftre dedit, quod excelfo animo bonis fortu- etiam divinis inepte ageret. Triftem & horri- ng,titulisque omnibus nuntio remiffo, fponte dam fapientiam femper vitabat, quantum po- chriftianam inopiam fit fectatus. Si qui focie- tuit , fed ad communem confuetudinem ac- tati nomen dare vellent, minimisque rebus, commodans; ita ut, ejus mores prima fronte ut fitjinitio urgerentur,quo minus fe totos ad- intuentibus, unus aliquis e populo videretur dicerent,largiri illis minuta,funeimque conce- fbid.c.12.effe. Non erat quidem in agendo cum aliis dere, falva tamen religione, & fpe commodi majoris, folebat, gnarus, faturum,ut cempore füfpiciofus aut timidus , attamen valde cir- cumípe&dus ac providus , ut illi non facile ipfo exiguailla & parva,veluti nebule fole dif- fiparentur. Fratres coadjutores,Dei fapientes Ribad.l,quisquam poffet imponere. A coena iníe- € 11, $, Dat quentis diei negotia difponebat. Cum omnia appellare confuevit, gnarus, Deum precanti- (cents bus illis ea fuggerere plerumque folere , quz pietatis opera ad falutem proximi fpeCtantia pith C comple&i non poffet, magno dele&u prefe- mundi fapientes e libris hauriri folent, — Qui jaterp czteris preeffent, dicebat, non una omnes re- Tripe? rebat publica privatis : perpetua iis, qua ad io, tempus fiunt: certa incertis: fecura pericue gula metiri debere, fed bonos milites imitari, qui pro fiftule captu machinam beliicam fül. lofis: neque tam videbat, quante res ipfz effent, quam quantum fpei ad eas conficien- phureo pulvere implent, ne difliliat. , das oftenderetur, . IV. P. Jacobus Laynes vir fuit omnibus Biblloth, Hinc ajebat, non res no- ffift. Soc. bis fed nos rebus accommodari debere. . In numeris abfolutiffimus , ingenio maxiimo, ju- Script. P-1.1.37 yocandis hominibus ad virtutem , fuis armis dicio acerrimo; excellenti memoria, pruden- & 49. petendum fatanam dicebat: ficut enim ille tia fingulari ; qua ad omnium íe ingenia fu» cile aptabat, fermonemque prudenter tempe- animam jufti non continuo apertis armis & in- fidiis, fed indire&e oppugnat, nihil primo bo- rabat, ficque plerosque, cum quibus agebar, nis aCtionibus adverfando, imo multa,qua ho- lucrifaciebat. nefti fpeciem prebent,függerendo,donee tan- V. P. Petrus Faber mira prudentia in fuis Vit, 1.3. dem incautum decipiat; ita in alliciendis ad (a- aGionibus quaruor capita ar&te obfervabat, - 16. lutem animis laudando prudenter initio in ho- 1.Uutunamquamque rem gerendam prudenter infpiceret, an ea efízt ejusmodi, ut fua fponte minibus, quz fünt reQa,vitiis parumper inta- &is,ad leniter in eorum gratiam irrependum. referretur ad Deum, & tum fuo animo eflet v falutaris, tum utilis alienis. Deinde qua men- Qua conciliata tum demum admovendam j R;bi lo 5. medicinam. Ajebat fan&titatem per fe folam te, quove animo fieret, ut ab utraque gena €, 10» commendaretur ejus animz facies, eique jurg valere plurimum,fed nifi cum prudentia agen- dique cuma hominibus modo conjuncta fit, dici poffet a Sponío: Quam pulchrz funt ge- mancarm fore ac infirmam , plusque fipe ex- nztuz. Tumquo du&us fpiritu unumquam- quifitam cum mediocri fanctitate prudentiam querem gereret, ne quod amanter & filiorum more gerendu:n efIet, id ab eo ferviliter gere- in gubernatione efficere, quam fanCtitatem majorem cum prudentia minori. Cenfebat retur. Denique perpenderetipíe fecum,quan- ta fit facilitas Dei, quanta clementia in €o ac- eos dui in rebus divinis nimis prudentes effe volunt, aut fepe maga preítare ; nunquam cipiendo, quod damus, admittendisque labo- enim fe ad ea, qus pulcherrima funt, permo- ribus ac contendonibus noftris, cum fÍolus turum illum, qui earum difficultates, & anc ipfe dolorem laboremque confideret, - — V]. P. Mutius Vitelieíchus prudentia tam Monolog. pites eventus fcrupulofe cogitat, aut anxie Diblio- nimis reformidat, In formula inftituti dixit: fingulari erat przditus, ut ob cam, morum- theca Revera hoc inílizutum omnino bumiles & que fuavitatem a fümmis Pontificibus, aliis- Script. prudentes in Chrifto, & in chriftianz fidei que Primatibus fumrmi femper fuerit eftima. puritate ac litteris confpicuos exigit. tus, fed & domefticorum, F quos regeþac, ani.— Vit. 1, 2. II. S. Francifcus Xaverius mira erat pruden- mos mire fibi depinxerit. e €.17. tia inconvertendis peccatoribus ; nam primo VII. Decumbebat gravi valetudi»ne Francis- Jo. Rlio. 1. diffimulabat eorum vitia, omni affabilitate cus Padillia, genere, ac virtute nobilis,& forte 5. felea. eos.devinciens, cum recenfitos varios malo- ab in experto tyrone,cui egri curat icobvene Vir? e 12. D. ?c no* rum cafuüs, eorumque vitam divinis manda- rat,adeo prepoftere omnia adminiftrabantur, L tis contrariam oftendens, eos convertebat. Si utvir prudens non dubiam perniciem fibi fen- tiret ininere : angebatur animo.an indolentize quando aliquis improba diceret, nullam indi- nationem oftendebat, nec errantem tum re- fimulatione fingulari, rem agi ac ferri (ineret; prehendebat, fed in ejus familiaritatem fe in» an vero modefte id Re&ori (ignificaret. Hinc finuans, & feducens hominem f(ine arbitris ab infito vitz amore trahi,virtutis inde fpecie monebat dicens, mirari fe, talia illi verba ex- allici. Stat,confiliumGonzali Gundifalvi feve- cidiffe. Exiguos fructus cum hominum ap- riffimi fenis , eque ac prudentiffimi, fuper ea probatione, maximis fruCtibus cum aliquo re fententiam fciícifcari. Ille ubi de egro rem vel minima offenfiuncula potiores ducebat; omnem intellexit,vehemens auctor fuit,ne obe parvos quippe fru&tus cum virtutis exem- latam crefcendi opportunitatem elabi per àni- mi mollitiem fineret, quam olim doleret amif- plo perceptos & diuturnos effe & fempe- augeri; contraque ingentes offenfione ho- fam : preftare vite virtutem, eamque veranm effe patientiam, quz patientis in (inum conge- minum vitiatos ; paulatim cor:um«pi, ac in- n terire, ftareliquorum confcientiam fugsret,frogifero vircu. Jituus CXX. | Pmdenïtiä. 893 i;-. l b virtutis compendio; quod fi mori continge- lignis civibus, fapientifrmo feip füm beatifica- ret; id enim vero viro forti in votis effe, coga- vit confilio. Civitatem ergo intellige vanum tumque martyrium. videri. His ubi di&is iftum & deceptorem mundum; cives autem, &grum patientiz jam certum reliquit, prope» Principes & Poteftates d2emonum, mundi re- re ad Rectorem adiit, peractoque indicio, ne &ores tenebrarum ficuli hujus : fapientem tanta virtus unius tcyrunculi negligentia con- vero, qui Regem premonuitide confüetudine cideret, fapientia perfecit.. Maximam hura- civitatis, quemlibet fanéctum Doc&orem & nz felicitatis partem effe,prudentibus uti con. Predicatorem ; exilium, füturam vitam, ubi; fultoribus,fervata vita,& virtus egri patefecit. qui aano íuo, id eft , tempore hujus vitx de- b E XIL liciis fervierant, in perpetuas miferias detru- dendi fünt. Qui vero de faturis foliciti, ope« EXEMPLA PROFANA. ra bona, tanquam divitias premiferunt, ater. Ícenus in T. € Barlaam prudentiz primarium officium nis deliciis fruituri fünrt. ingeniofe fequenti parabola demonítra. r hift. c. 14. II. Erat quidam nobilis adolefcens, qui. val: Spee. Ex; interp. bat: Civitatem quandam didici fuiffe: ma- de (agax mgenio,Regi patri fücceffit in regno. dift. s. ex. gnam, cujus cives ralem habebant confüetu- 'I.'rape;un.- Hinc accidir,ut in regia civitate nundínis con- 97-it.voc, uo, dinem antiquitus, ut affumerent extraneum ftitutis,Rex cum fodalibus fuis ad infpiciendos *4^f*rie aliquem , & ignotum virum, nihil legum ci- inftitores & res venales circuiret, Et videns ? C^nti?r. «2. C 43€ vitatis fuz, & traditionum fcientem, & hunc hominem grandevum ztate affidentem men- bllm*h.A 0.2. tipt, fibi Regem conítituebant, qui omnem pote- f vacuz in nundinis , quzrit, quis fit, & fi ftatem accipiebat, & fuarum voluntatum per- quid venale haberet? Cui ille: dicor, inquit ficiendarum facultatem habebat , usque ad Philofophus, fapientiam venalem habeo. Ad completionem unius anni. Deinde in omni fe- hoc gavifüs Rex, & fübridens: Bene, inquit, curitate eo permanre, deliciisque, ac füavita- ut juvenem conftitutum in regimine , mihi tibus fine ulla formidine, & fecum femper competit fapientiam habere; tu autem vie permanfurum regnum exiftimante , repeoxe deas, quantum velis vendere pro centum L tl furgentes cives illi contra eum, regali ablata f, marcis, Et fenex: unum inquit, tibi pro fta- Ítoia, nudum per totam trahentes civitatem, tuto pretio dicam, quod fi bene tenueris, opti- exulem transmittebant in magnam ac longius me per illud regeris, & reges. Temere nil lo« remotam infulam, in qua neque cibum inve- quaris, cemere nil attentes, nifi prius Cogites, niens, neque veftimentum, in fama acnudita- quid fequatur; fi plus volueris, addas & pre- te male atterebatur, voluptate (cilicet, atque tum. — Ad hoc igitur omnibus concitatis ia animi hilaritate, quz przcer fpem ipfi concef- rifüum, Rex confiderantius verbi pondus ad« fa fuerat, in moerorem , rurfus preter fpem vertit , & Philofopho ftatim íoivi prerium omnem;, & exfpeGationem cómmutata.. In- promiffum imperavit. Verbum autem, quod terea jüxta morem con(uetudinum civium il- acceperat, in füperliminaribus Palatii, & in lorum ordinatus eft quidam vir in regno, qui meníis, & in (cyphis aureis, & manutergiis non exiguo mentis intellectu vigebat, qui tan- fcribi fecic. Hinc poítea fücceffu temporis ta, ac tali ex improviío accidente fibi abun- Rex in fapientia & virtute proficiens, infti- dantia mox non eft diffolutus, nec ab ea ra- tuit fortius animum, eripere plebem humi- ptus, neque eorum , qui ante eum regnave- lem de manu potentium, qui a nobilibus tere a runt,& miferrime ejecti fuerunt. incuriam fe- r& graviter premebancur, & regnum (uum cutus eft, fed folicitadinem gerebat, & labora- in omni juftitia gubernare. Pro quo nobiles molög- bat animo, quomodo fe, & fua bene difpone- Jolio» fui in feditionem verfi, cum nequaquam in ret; Dum ergo affidua meditatione diligentius manifefto , propter favorem populi, contra d ifla pertra&taret, cognovit per quendam fa- " eum auderent aliquid attentare,occulte quene pientiflimum confiliariuma fuum , confuetudi- dam raforem pretio conduxerunt,utRegem in » nem civium, & locum perennis exilii, & quo- conclavi radendum novacula ugularet, Er- modo oporteret femetipfum cuftodire, fine er- go ubi Rex humectata barba ! eradendum exe rore edoctus eft, Hoc ergo, utagncvit, & quia A. l hibuit, diétus rafor in manurergio, quod erat fele&- oporteret eum prius paululum ad illam appli- circa collum Regis, fcriprum legit: Temere TAV care infulam,hoc quoque caducum regnum & nil attentes, nifi prius cogites, quid fequatur. peregriaum alienigeunis rurfus derelinquere: Et fuper propofito fcelere pavefactus, expal- ' - aperus thefauris fuis (quorum tunc liberam luit, & manum tremulam mox retraxit. Quo habebat facultatem, & de illis, quod vellet fa- vifo Rex caufam exegit, nec fine cau(a evene Cere) accepit pecuniarum mulctudinem, auri tum confiderans, diffimulantem raforem, videlicet & argenti, & lapidum preuoforum quafi hoc fibi ex infirmitate contigiffet , exe ampliffimum pondus, & fideli(fimis commit- tendit ad poepam, & veritatem rei cum tor- tens famulis in illam przmi(it.ad quam ducen- mentis extorfit, Sic ergo Rex liberatus a dus erat, infulam. Peracto igitur auni termi- morte confilium a Philofopho datum amplius nó, in fedicionem ver(i cives, nudum, (ficut & fufpexit ; quin vere didicit, quia melior eft illos, qui ante eum fuerunt,) in exilium trans. fapientia cun&tis opibus, & omnia, quz defi- miferunt. Tunc ceteri ftulti & temporales derantur, huic non valent comparari. reges male fame cruciabantur. ille vero qui III. Panquiacus erat Comagrz Reguli filius Joa ftho, divitias ante ibi depofuerat in abundantia per- natu maximus, cui cum ditio effec illis in l. 5. n. , petua vivens,& delicias infinitas habens,timo- montibus, qui Peruccio imminent, arcta cum reque ptoríus inconcuffo, infidelibus & ma- Hifpanis Pizarro, Almagro; alisque aurum $ss5s per $94 Jüibliotbece . Manualis. Concionatoria per eas regiones quæreh'tïbus erat-amiditia,&, ut qua velit membri parte, debitori duas car- qui ejus tunc etat finis, autem largiter dona- nis uncias exfcindat, ea lege, utomnino duas bat, ut rem domui füz non neceffariam. tantum: (i minus plusve exíciderit, capite lui- !dem. Quod cum illi libra odiofe appenderent, ac turum. NNon aufíüs Judaus hanc aleam füb ;.. rixa ab avaritia, oborta gladios ftringerent re, Chriftianum abfíolvit. medium fe inferens , ae lances auro graves VII. Achitophel tam grandem fibi pru- a, Reg. g. impacta palma indignabundus evertens Pian- dentia fuüa famam comparaverat, ut, Scriptu- v. 25. quiacus , hzccine, inquit, o viri, gladiorum ra tefte, confilium, quod dabar in illis die- caufa? non pudet, ob aurum fanguinem da- bus, eftimatum fuerit, quafi i quis confüle- re? verum fitanta zgro jecori auri eft rabies, ret Deum. Grini loc C huc mecum agite; duxit hzc increpans altif- Vill. Semiramis privata adhuc habituque Marcus fimum in cacumen , unde & mare, quod pa- ignobili ad Bactrianum bellum profe&ta, utAnt. Coc- cum marito effet, una omnium monftravic iusS:bell, cificum vocant: & regionem argenti aurique l.1.ex ege philo! ditiffimam defpe&tarent. Tum addit ; illic af- Regi, quomodo hoftis brevi debellari poffet : ii t fatim auri effe, poffe omnibus fieri (atis. Quo virtutis rudimento Reginz nomen ade- ébid. n. 2. IV. Sequitur ab eodem mundi cardine iis- pta poft viri interitum, regnum a Nino reli- dem Hiípanis datum a barbaro fene pruden- &um fapientiffime rexit, & auxit. tiffimum monitum. .Jactabant fe, fuamque $. VIII. potentiam, & virtutem Deo proximam , qui €o, poft primos , appulerant ; ut gentes illas SIMILiIiTUDINES. magno Dei judicio novam in fobolem repa- Qualitas. randas, fevitia infaturabili exhaurirent; ad- cut ii, qui olfa&tus fenfu integerrime vi- s. Climac. monuit Caziquorum antiquiffimus (fic Princie I. Si pes vocant) quem longa ztas, & indoles mi- gent, eum, qui cláàm habet aromata, grad. 20. nime barbara audentem faciebat, ne in inno- ignorare non poffunt; ita & anima puriffima xios, atque inermes (zevirent, fed potius, col- fragrantia odoris, quam ipía perfette adora- latis beneficiis, vellent imperare ; omnia ta eft, fi fit in aliis, agnofcere (czteris (ine Biof. : PATS enim noflra eternorum, quz demortuos ex- odoris fenfü permanentibus) folet. II. Sicut diale&tica ad hoc potiffimum in- Granaten, cipiunt, lance effe pedenda. Ibid. n. 8. .. V. Exutum paterno Japoniz Imperio Gy- venta efl, ne in veritatis inquifitione decipe- in locís remur, & ut vera a verifimilibus difcerne- cemm. V. fonium Noburiangz filium,habebat tamen in rudent. aula Faxiriba, ex centurione jam Taicofíama, remus; ita nobis pro diale&tica difcretio effe debet , ut veram virtutem a falfa vir- ; hoc eft, Imperator, homo folertiffimi inge- Pluta nii, fed ambitione in crudelitatem corrupti. tutis fpecie disjungamus, ne videlicet, quod multis c i in L & Itaque folemnes inter ludos, quibus fororis oncingit, vitium virtutis fpecie nos Apop filium Quabacondonum fuccellioni propius fallat. III. Sicutexercitum ducit Imperator , gu. Stobsusin admoverat, pupugit fenis animum, quod ei- dem faltanti, choreasque ducenti, clarius; bernator navigia, mundum Deus, animamf. de vit. fibi (nam ad hzc demiferat majeftatem po- ipfa mens; fic ipfam felicitatem przfentis ET pularís aurz coronatum mancipium) feni, vitz temperat, regitque prudentia.. à p minimeque vegeti roboris, plaufiffet thea- IV. Sicut ferpens cognofcens, quod in C2- S. Epiph. trum. Ergo diffimulata ira, ut eam tamen pite füo tota vita confiftat, reliquum corpus hac. 37. NI quantulamcunque demum gloriofz partem exponit periculo, ut caput defendat; ita ve- Y.10, Quabacondono eriperet, accitum ad íe Gy- rus prudens caput fuum, id eft, Chriftuum ac fonium faltare jubet, certus elegantia totius ejus fidem & charitatem ut defendat, alia a&ionis, & decore membrorum ante Quaba- omnia libenter jacturz periculo exponit. condonum futurum. Sed non fefellit adole- ANece[Jitas. fcentem veteris ac prefentis fortunz compa- ratione cautiffimum, imminens a victo Prin- V. Sicut auriga ulterius tendenti neceffa- Granat. rius eft, qui equos in re&o tramite contineat,l. c- cipe periculum, nam occulti(Iimi fenis invi- diam non introfpexerat. ltaque ítudio ab- & ad officium faciendum compellat 5 ita ut lb. 7. Y veram virtutem contendens prudentia opus ercare, & in elegantiam artis peccare quam plurima. Quod ut vidit Taicofama, qui alie- habet, qua indomitas paffiones cobibeat, ne a vero virtutis tramite abícedant; que ad num a Quabacondono animum celatum tunc maxime vellet, arcte juvenem complexus eft, exercitium propofitz honeltatis impellat. L- lg VI. Sicut juftus neceífarius eft ad difcre-Ifidor, l. 4. ac prudentiam laudavit: quafi equum fit, iis, nl hr quos fortuna [mperio omnibus antetulit, ar- tionem faporis in cibis ; fic prudentia ad di- FPift. 634, Ícernendum , quz bona vel mala homini ac- tibus ingenioque neminem przire. AE.neas VI. Nec fübticenda hoc loco Solymanni cidere poffunt. Sylvius VJI. Sicut civitas muris carens, expofita Caffianus l. 2. e Turcarum Regiís prudentia. Bizantii Judzus li Tu Chriftiano certam auri fümmam mutuam de- eft omnium injuriis, infidiis, & ruinz peri- ?ll 2 c.2. geftis AI- culo ; ita vir, qui non omnia cum confilio & ' derat, uti conflituta die preter fortem, ufürz phonf, loco,duas carnis ejusdemChriftiani uncias re prudentia agit, nunquam ab infidiis toundi, carnis, & diaboli fecurus erit. Bios ciperet. Die illa fortem reddit Chriftianus, foenus negat. AditurSolymannus; ut rem de- Utilitas. * cidat. Ille Judzum animo deteftatus, novacu- . MII Sicur cifi tatum certiffimum mauni. Philo lud, NY lam adferri jubet, & Judao poteftatem facit, Sacrif. 8 mentum,viri fortes funt; ita in uniuscujusque d* l. noflrum ^* Tituus CXX. Pru&ætiq; 695 Bo(trum civitate, qui conftat ex anima & cor- lus haé qui eatei ; heceffario éum ceeco Tobià pore; pro firmiffimo propug tationes amice prudenciz. naculo funt co.gif- *Xclamare cogit ur: Quale gaudium mihi Tob. 5. €tit, qui in tenebris fe deo, & luimen ccceli non v. 12. Id'em-. IX. Sicut noftris corporibus interitum mor. Video. bus,incolumitatem vero adfert (anitas 5 (ic anie Reg' 8.- V. Securitas: Nam, mas prudentia fervat, cum ipía fit mentis fani- fimus niurus prud tefté Antifthene, cutif- Lseit.1.6, 33 tas; imptudentia vero interimit, utpote qu& entía eft, hic enim nec pro- e. r. ditur, nec collabi tüur. Hinc Seneca: Sapiens Epift. 6o. graviffimus & infanabilis anime morbus eft, ad omnem incurfüm m unitus & intentus eft, Dignita:. non fi paupertas, non fi ignomihia, non fi iteuy Granit. h— X, Sicut adultum ab iafante d dolor impetum fac lat, pedetii referet : inter- loc. com. dicium iftinguit ju- ritus contra illa ib t Coe. ; itavirum perfedum & virtuefüm ab it, & inter illa, Sapiens nSabell imperfecto prudentia diícerait. ; plenus eft gaudio, hilaris & placidus , & ins L u) Philo 1. z. concuftus Xl. Sicut capur, quod reliquis mermbris » Curn diis ex pari vivit. legis alleg. profpicit, prima, fummaque pars eft corpo- $ x ris; ita prudentia, quz reliquas virtutes di» rigit , primum inter morales virtutes locum MEDIAÀ merito obtinet. L f^yaiio : Sic enim Salomon fuüo äx*ö"m PiQ Sap.5,v. *'r., Sb IX. docuit dicens:: Q ptavi, & datus eít mihi feníüs : MOTIVA Invocavi; & venit in me Spiri: [ tus Sapienriz. Idem medium füafitS. Jacobus Clinae, I. Ne efftas: Quam Chriftus fuüfficienter ine his verbis: Si pern dicavit, dum Apoftolis fuis Evange- poftulet a De quis veftrum indiget (apieuia, fàé.t. v 6; ' dl q0, 05 qui dat omnibus affluenter; lium praedicaturis hanc ante omnes alias do- non impro perat, & dabicur ei. Et Caífia Caffian. &rinam commendavit: Eftote prudentces, fi- nusinquic: E cut ferpences. À Ít difcretio non mediocris virtus, Coll. 8. c fa. Ptov. 11. nec quz humana valeat induf(tria comprehen- Il. Utüites: Juxta illu d. Salomonhin dibi di, niíi divina fu V. 14. non eít guberoator, populus corruet; Sa- erit largicate collata. Atl M. Meditatio && confideratio crebrá? Nam, u Vita 1, g, locis us autem, ubi multa conf(ilia. Certe, ut nec apienter S. Ig natius advertit; multam cohi« & rt, iter peragenti, nec pralium inituro quicquam nn V, bec, & qua(i v inculis quibusdam exultantem Udett, ad feliciter obtíinendum finem aptius e(t pe- rito Duce; ita ad virtutem tendenti, & con- naturam conítringit mediratio, & comparatio animi & affidua accurataque eorumm , quz coe tra vitia pugnaturo nihil prudentia obtabilius gitaveris , dixeris ; egetis commemoratio; Plutatch. accidere poteft. Hinc jam olim Agefilaus La- Hinc recte in Lacot,. antiqui dixerunt , deliberandum Apoph. cedamonios admonuit, ut in unum Epami- effe diu, qu od ftatuendum eít femel. Hujus nondam Ducem converterent preliam, fic con(iderationis neceílitatem fic often beusin enim facile ab lis victoriam obtenturos, quod dit Di- Did. Nyff; l Vit- & factum. dacus Nyífenus. Hoc deplorabit, & quis non$.5 in ter; illi collachrymetur , P . pott StobeusS. iL. Dignitas: Nam.prudentia Deo fimiles ropheta feremias; cap. ?: oms i. 12. V. I1. dicens: Defolatione. de Jolala efl omnis i de prud. facit, tefte Jamblicho, hinc Deo tantopere terva s quia nulius €1 , qui recogüet corde. — Pecii t Quadr; jpiph. placuit petitio Salomonis , qua petere, quod : 37' mundus, quia perdidit conüderationem re- Swp. 8. — vellet, juffus, cor docile & fapiens petiit. V.,IO» rum neceffariarum; jacet mundus, quia ab- Sed & apud homines honorem & gloriam conciliat, tefte Salomone dicente: Habebo jecit memoriam eorum , quorum recórdari vel femper, vel perfepe deberect. Nam (i ex propter hanc claritatem ad turbas, & hono- animo, & fério cogitarenc homines, rem apud Seniores juvenis, & acutus inve- & qua par eít, a.tentione pen(arent, quanta fi: ünius pec« niar in judicio, & in confpe&u potentium cati gravitas, quam fugi tiva volüptas, quam admirabilis ero, & facies Principum mira- ifidts ongiturnus cruciatus, quam ftri&tz fationes, buntur me. Propterca habebo per hanc im- quam rigidum judicium, quam tenax r écti jus mortalitatem , & memoriam szternam his, dex, nunquam ita in vitia (e effunder 1o.7. V.1 1 qui poft me futuri fünt, relinquam. Et ite- ent, nec tam in(pienter, ac /Iule cgerent.. Audi te, ihter rum: Venerunt autem mihi omnia bona pa- duos latrones medius h&reba riter cum illa, & ianumerabilis honeftas t Chriftus pro- manus illius. per brofo crucis ligno fixus, crudelesque, & effe« L.u l. moe rati hoftes illius, pro eo, üt acerbiffimis ipno« IV. Jucunditas: tum quia prudentie pl;o— i(][o l' **' ra!. magr, minioffimisque ejus cruciatibus compaterene f prium eft , optima optare , eligere, ac agere, tur, & condolerent,id unice agebatit, quo aus ut Atiftoteles docet, unde juge convivium fe. curz mentis inítruitur: tum quia docet finem gerent dolores, exaggerarent tormnenta: itas qué ut centurio blafphemias falfitatis árgues fuum affequi; quo nihil jucundius & optabi- rec& dilueret injurias,ajebat: Vere bic bomo Fi- [5 In Tufcul 'lius homini accidere poteft, Hinc Cicero te- mc-ïc lius Dei erat: ertatqué, quisquis aliter de illos ftatur, nihil effe hominis prudentia dulcius; quam de véro Dei Filio fentit. Hic jám quz- aut fagaci, ac bona mente melius . Sed &Sa- TO; Sap.7.v.1»]omon de fe fatetur: Leratus fum in omni- quid caufz effe poffit , quare, cum ezcí illi, & perditiffimi homines nullo m d i.feri*cor.; bus , quoniam antecedebat me ifta fapientia; E contrario vero non poteft effe jucunda vi- diz fenfü erga Chriftum in cruce, & clavis L. 50 Tu! pendulum moverentur, quin & opprobriis, & ] mdo. feul, ta, ubi prudentia abeft, ut idem Cicero dixit, blafphemiis illum pritérea lacefferent ; & acril & merito, curn enim prudentia fit mentis QCus lancinarent ; folus illum tam plurimuin & I5 P. Lobn. Man, Bibl. Toms H 8ss5ss2 hongs Jiibliotbeca Manualis Concïonatoriq: 896 pit honorarit, & laudarit centurio, ut Filium Dei Fili fine confilio nihilfacias. Et iterum : Nar-Ibid. 8 nefu ratio Seniorum non te prztereat; ip(i enim V: ! * appellaret, ac przdicaret? qui fa&tum, quod hic Chriftum fupra aftra extolleret, illi in didicerünt a Patribus füis, quoniam ab ipfis difces intelle&um, & in cempore neceffitatis abyffum dejicerent? Audite fan&tos Marcum j & Mattheum, quid dicant: perjuri Judai, ac dare rcf oníum. VI ollatio: Precipue cum fapienübus; Prov. 13. erfide Scribe pretereuntes blafpbemabant eum, in» quit Matth. c. 12. v. 39. & de centurione qui enim cum his graditur, fapiens fier, tefte Y*'2c- n i Marcus: Ex adverfé flabat, cap.15. v.39. Ex Salomone; Amicus ftultorum finilis illis ef- ficietur. Hinc Antoninus Pius omhia fua of Lan- parldif- adverfo Chrifti pofitus centurio gradu, fed Cl34' animo magis fixo acuti flime arbitrabatur pae cum gravibus viris conferens dicere folebat, gius in Po- ^ mynth. V: ? tientiam Chrifti raram, humilitatem profun- equius effe; ut ipfe tot taliumque viroru l - Confiliutn. dam, charitatem nunquam auditam ejus, qui confilia fequatur, quam ut tot talesque amic fius volantatem fequantur. etiam pro eis Deum Patrem obfíecrabat, a qui- unam ip bus jam tunc crucifigebatur, motusque tali ViL. Librorum lé&io: Quod medium Ari«Seneca in ftoteles Alexandro füafit dicens : Annales Pa- lib. de be- fpe&taculo, Filium Dei illum pronunciabat: Íed infames ac nefarii Judzi pretereuntes trum diícure, inde enim poteris bona exem- "^ pla extrahere ; quia aCta preeterita dant cer- blasphemabant, prateribant, & non confide- Hinc Rex AL Panorm 1. rabant id , quod centurio advertebat, qui tum documentum in futuris. phonfus interrogatus, quibus confiliariis m 2. 3. de gelt, ex adverío ftans, fixo animi veítigio preme- L bat id, quod ob oculos habebat, & coram xime dele&aretur? Libris refpondit, a qui- ^ P^ bus fine metu; fine gratia, que erga Chriftum agebatur. Et quoniam Judzi É k " norffc cupcf i folum in tranfitu , obiterque rem fpectabant, ret, audiret, inde factum, ut Chriftum tam inverecunde; - MHI. Recordatio preterito rum : Nam mti.l'ta; Stobzus. propudiofeque blafphemarent. Hinc etiam rum rerum magiíter tempus eft, teftibus an- venit tua peccandi levitas, ac libertas, quod tiquis Philofophis, ex quibus Bias interrogae tus, quis o cogitando vix leviter attingas lethalis noxe primus foret conüiiariius'? tempus pondus, & rigorem judicii; qug fi exemplo refpondit. centurionis preffe, atque intente meditareris, profe&o non tot culpis te obítringeres, ne- A o MtL iei i. ue tot flagitiis attaminares. - HH Difce[fio quotidiana confcientia, uti S. Ber- 1'.;] L primis debet afcéta , ut veram. prudentiam a$.336 1. E fal/a bene diflinguere: difcat ; .nam ut S, Ba« Homil, in nardus fuatit fequentibus verbis : Integrita- tistuz, inquit, curiofus explorator, vitam filius fapienter advertit, una eft prudentia 1. Prov. proprii commodi cuftos, & alieni doli obfer- tuam, in quotidiana difcuffione examina. At» tende diligenter, quantum proficias, vel quan- vatrix. qualem ferpens habet ; ille fi quid pe- tum deficias, qualis fitin moribus , & qualis riculi imminere viderit ,. caput fuper omnia in affeCtibus: quam fimilis fis Deo, vel quam cuítodic ; ea videtur effe verfatia illa, qua diflimilis: quam prope vel longe non loco- prona eft ad proprium commodum, & íim- liciores defraudandos, quali prudentia fuit rum intervallis, fed morum affectibus. Stue de cognofcere te, quia multo melior & lau- ille.fieculi prudens, & injuflitige ceconomus dabilior es, (i te cognifcis, quam fi te negle- apud Evangelium; vera autem prudentia eo» &o cognoíceres curíus (iderum, vires her- rum, quz agenda fünt, & non agenda, cogni- tio eft;iquam fi quis rccte fectatus fuerit, nune $D barum , complexiones hominum;. virtutes * ] S' al dw gemmarum, proprietates aquarum , naturas quam ab officio virtureque, diícedet , nun- animalium, & haberes omnium cceleftium & quam vitiorum pe&em incurret, . Hec ca- Mrr, terreftrium fcientiam. Redde ergo tibi, fta- dem divifio prudentiz eft apüd Apottolum, tue te ante te, tanquam ante álium, & fic te- qui aic: Prudentia carsis mors eflh 5 Prudentia au- metipfum plange. Hc eft optima pruden- tem [piritus, oita & pax : quoniam fapieniia carnis tiz acCtio. inimica ef? Deo: Lego: enim. non efti. fubjetta: Ut Plutarch. IV. Reflexio : Pi&orum more, qui opera vero facilius utraque cognofcatur, fequentia |,de cohib.fua priusquam abfolvant, per intervalla con- indicia exhibet S. Gregorius dum ait : Car- ira. templantur, & frequentiori examini etiam nis prudentia eft,cor machinationibus tegere, minutiffimos defectus deprehendunt, & emen- fenfum verbis velare ; quz falfa funt, vera dant. Certe hoc medio, & priori, S. Igna- oftendere ; quz vera funt, fallacia demonftra- tium ad tam infignem prudentiam pertigiffe, re, irrogata ab aliis mala multiplicius, redde- Hiftoria Societatis teftacur. re, ac cum vires füppetunt nullis refiftenti» Hift. Soc, —N. nterrogatio: Quse duplex effe debet. bus cedere, E diverfo vere prudentiz actus Jib, 16, Prior de defeGtibus ab aliis in fe obfervatis, fant, nil per oftenfionem fingere, lenfum ver- quod remedium $. Francifcus Xaverius fua- bis aperite, vera; ut funt, diligere; falía de- fit, dicere folitus: Qusrendi fideles amici ac vitares bona gracis exhibere, mala libentius monitores, qui, fi quid a vobis in veftris pec- tolerare, quam facere, nullam injurig ultio- catum eít muneribus, amice vos libereque nem quzrere , contumeliam pro veritate lu- admoneant, ut veftra vitia, quz vos ipfos fue erum putare, pro maledicentibus orare. Hac giunt, (in his enim quisque vitiis hebetior vera eft prudentia, hanc dominicum prece- um e(t, quam alienis) per alios cognita exuatis. ptum exigit : E/lote prudentes. Verbo : Offhicium &l 5 Pofterior eft de negotiis occurrentibus tran- & natura prudentie eft, optimum finem &. * em tria ah 9?« ficendis, de quibus recte fuafit Ecclefiafticus ; optima media præfcribere, quem in fin vy. 84 potiffi- Tituus CXX..— Prudeniia. 397 T l, Lib, debe potiffimum tempora obfervat, uti Seneca no- hominem perducat ad Deum, prediétasque nef, tavit, dum dixit : Si prudens fuerit animus virtutes jugiter confervet illztas, cum qua ad. tuus, tribus temporibus difpenfetur: przere- confümmationis excelía faftigia minore poffit rita cogita, pracfentia ordina, futura provide. atigatione conícendi, & finequa multi etiam Primum per cautionem, alterum per circum- J propenfius laboranres perfectionis nequive- IQ Ípe&tionem, tertíum per providentiam. rint culmen attingere; omnium namque vir- S. Albertus lL. Na[fe. debet , quid im. [pecie prudentia difcere tütum generatrix, cuítos, moderatrixque, di- Mag. in mere, ? dittare debeat ; id quod S. Albertus Ma- Ícretio eft. Id quod etiam Thomas Kempenes Thomas las paradif. | gaus (equeatibus verbis indicat: Difcretio ve inlo. C 345 fis confirmavit, dum ait: difcretus labor (it,ne Kemp- 8, n y. ra eft, prudenter judicare inter Creatorem & corrumpat infirmum, aut ad divina reddat in. *9: 9:$» ii creaturam, quid fit Creator, & quid creacura. eprum, Nam quod moderatum eft , mclius Item quid fic bonum, quid melius, quid opti- perfeverat. Ipfc enim Jefus poft itiperis fati- mum; quid malum, quid ejus, quid peffi- & mum. gationem re(idebat faper fontem , expectans lelg. Quantum bonum (it. appetendum; cibum , & humiliter poftulans aqug potam., quantüm malum dete(tandum. item quan- Indubitatum eft, effe laborandum in via vir« tam reverentiam debeat homo fuperiorí, tutis. Sed hoc etiam animadvertendum, de- quantam clementiam inferiori & compaflio- bere ftadium effe moderatum, & par facultari Qtt ]. l gill nem, qualein focietatem szquali : qualiter de- virium, ne zquo gravior farcina nimium pree- l beat fe habere ad mortuos, qualiter ad vivos, gravet, & opprimat infirmos humeros, viato» qualiter ad predeceffores, qualiter ad fuccef- remque reliquo itineri perficiendo relinquae fores,qualiter ad amicos;,ut diligantur in Deo; ineptum. Exemplum hujus rei Dominus no« qualiter ad inimicos, ut diligantur propter fter nobis przluxit; qui laffus e longiore via Deum ; qualiter coram Deo occulte, qualiter confedit ad fontem Sichem, fübmifle aquam coram homine manifefte: quz refectio carni, petiit, qua corporis nimium ardorem refrige- quz fpiritui impendenda fit:quibus veftibus in- rare, € defatigationem levare poíffet. Sed & duendum: quando comedendü,quando biben- Salomon idipíum infinuat , dum de immenfa dum, quando abítinendum, & quantum & a diving dextrg poteítate fic pronunciat: t« uibus cibis: quando vigilandum, & quando d tingii a fine usque ad fmem forüter, & difponit ormiendum, & quantum, & quamdiu : quan- omnia faavitér ; Sap.8. v. 1. hoc eft cum opus do orandum,quando flendum,quando aliquod qualecunque füfcipit, hoc etiam perficit, nec ll vo. opus faciendum: quomodo f& habendum ad ullis impedimentis retinetur, quin ad (afti« mil, i laudem , quomodo ad reprehen(ionem, quo- gium educat, viamque omnem fcliciter, ut in- 0V. modo loquendum, quomodo tacendum, & greditur,fic & egreditur: & cum femel introie quando,quantum,& de quibus caufis,cum quie re coepit femitam, certum poffurnus nobis bus,quoloco, quo tempore, quando accipien- promittere illius exicum. Et hoc eft attingere dum , quando retinendum, quando largien- a fine usque ad finem, a fine inchationis us- dum, & quantum, & quibus, & quo tempore. que ad finem confümmationis, inquit Richare De omnibaus hisordinate & prudenter dijudi- dus de $. Victore. Quid caufz fit, cur etiam care,cít veradi(cretio Hac virtus efl magiftra fervus Dei feliciter abíolvitcurriculum, quod omnium virtutum, ftatuens omnibus modum femel profpere inire czpit, fubjicit mox ratio» & ordinem; ubi autem diícretio non eft, ibi nem Sapiens; di/ponit omnia fuaviter ; . cordate, charitas non fervat ordinem, nec modum. difcrete, atque ea paffus moderatione utitur, S Bernard, IiI. JVoffe debet, ante omnia prudentiam vequire- ut perfequi profectionem usque ad extremam $. 3.de re, ut quis non nimtum innitatur prudentie fue, uti lineam poffit. Attingit a fine usque ad finem, Refurr. fapienter S. Bern. advertit, dum dixit: Lepra quia difponit omnia fuaviter, inquit Richar- Rich. deS, proprii confilii eo perniciofior eft, quo magis dus. Itinerandi itaque períeverantia ex profi- vi&t. p. a, occulta, & quanto plus abundat, tanto fibi ciícendi moderatione fequitur. — Tu forticerin Pf 41 quisque fanior effe videturc ; hzc illorum ett, inchoas, tepide confümmas. | Cur hoc, nifi qui zeium babent Dei,fed non fecupdum fcien- quia non difponis omnia füaviter, nec [cis ope« tiam, fequentes errorem fuum, & obftinad in rari fapienter? incipis; curris, feftinas, anhe« eo, ita ut nullis velint confiliis acquiefcere ; hi lus laffefcis. deficis ; non dicam ad finem. fed fünt unitatis divifores,inimici pacis, charitatis aque ut feliciter nec ad medium pertingis. It expertes, vanitate tumentes, placentes fibi,& perficiatur curriculum , neceffum eft imitari f magni in oculis füis, ipnorantes Dei Juftitiam, Dominum, qui a fine us d ue ad finem pertin- & füam volentes conttituere; & qusg major git fortiter, eo quod va it faaviter, ubi non füuperbia, quam ut unus homo toti congrega- eft füavis & moderata ordinatio mediorum; tioni judicium füum pr&ferat, tanquam ipfe ibi felix affecutio finis effe non poteft. folusSpiritum Dei habeat? Idololauriz fcelus V. ANe[fe debet , non miuimwum prudentie offi. Caffian. eít, non acquiefcere, & quafi peccatum ario» cium e[fe, quod Caffianus faquentibus werbis indi- coll. 14« landi, repugnare. Eant nunc, qui fe faciunt cat: AMenfuram sirium [uarum comoenit unum- * 9 religiofiores aliis, qui non ficut coeteri homi- quemque nofirum diligeniius ante penfare atque ad num, ecce Arrioli, &Idololatrg& facti funt. ejus modulum arripere ,. quaim. libuerit ,— difüiplie IV. ANofje debet, nibil perinde ad prudentiam ne- nam, quia quamrots omnes utiles fint, tamén aptà Cafan, CefJarium e[Jo, quam difcretionem, uti fat clare Caf- cunüis , euntie e[Je nou po[uvt. ^ Qua in re &01l.2.€ 4,(ianus indicavit, dicens: Tam beati Antonii, pulchrum exemplum in lacobo Patriarcha 'quam univerforum fententia definitum eft, habemus, de quo fic difcutrit Didacus Nyf- fenus. dicretionem effe, quz fixo gradu intrepidum Offerebat Efau.fratri füo Jacobo - SS553j fuam $98 JUibliotbeea Mangalis. Concionatoriee füam vite focietatet , opitulationemque, fi hil plus, nihil minus; nihil aliter, eratum fit, faciatis. q?am im- occurrens aliqua neceflitas forte requireret. Huic tam ofhciofz , & comi oblationi te- VII. jNeffe debet acquirere peritiam & dess fÍpondit fandtus Patriatcha nofter demiffe, at teritatem in primariis tribus prudentiz acti- humilitery non poffe tam infignitum admit- bus, deliberando ícilicet , judicando ; & fönlly | tere beneficium, eo quod teneros, & par- imperando , exercendis. in quem finem g vulos haberet filios, oves item, & vaccas gra- proderit regulas aliquas in eorum exercitio anitis vidas, quas una die perire neceffum effet, fi pre oculis habendas noffe, qu:les quidem paffu paululum celeriore carpere viam coge- fequentes effe poterunt. I. Pro confulatio- Éccl 32.v. rentur. Itaque & rogavit, ut ipfe przcederet, ne: Prima: Fili mi, fine confilio nihil fa- 24.Thom. Genef. 15. Se. Kemp.1.3. feque paulatim; ac pedetentim fequi permit- cias, & poít fadtum non poenitebit. e imit, 'S?a ä äy 140 teret, inquiens: Nofli, Domine, quod parvu- cunda: In qualibet cauía intra cum Moyfe c. 28. los habeam teneros; & oves , & boves fztas in tabernaculum ad confulendum Domi- inecum, quas fi plus ambulando fecero labo- num, & audies divinum refpon(um, & re- rare, moriantur una die cuncti greges. Pre- dibis inftructus de multis przfentibus & fu- cedat Dominus meus ante fecvum füum, & turis, propterea namque Jofue & fiiii 1írael €go fequar paulatim veftigia ejus, ficut videro a Gabaonitis leguntur decepti, quia os Do- garvulos meos po[e. Hzec verba habent fenfüm; mini prius non interrogaverunt, Íed nimium & doctrinam moralem perutilem , cui valde creduli dulcibus fermonibus , íalía pietate L f inherere debeant quidam imprudentes, & in- delufi fuünt. Tertia: Multi fint tibi pacifi- Eecl. 6, Linfii dilcreti, qua pretermiffa virium fuarum ex« ci, & confiliarius fit tibi unus de milles fci- V* 6 Coníl, — penfione, tam properanter feruntur per viam licet vel Deus, vel Superior, vel alius vir Ípiritus, ut ante deficiant, quam perficiant rudens, doctus, & re&us. Quarta: Dee $ter, & inepti reddantur ad reliquum curricu- liberandum eft diu, quod ítatuendum eft fe- lum abfolvendum. Sunt; qui tanto fervoris mel: przcipue fi ejusmodi fit decretum; 2. Pro electio- Exod. 13. àmpetu poenitentem vitam aggrediantur; ut quod revocare non liceat. poít non multos paffus proríum corruant, id- ne fequentes fervire poffunt. .Prima: NonY- & que, quod onus ad momenta virium füarum accipias, (aut appetas) munera, (aut aliud non expenderunt, neque curarunt, ut parem quidpiam ad finem impertinens) quz etiam humeris farcinam exciperent. Faciant ita- excecant prudentes. Hinc Ariítoteles , ma- Atiítot. 1. que, quod Jacob; qui dicebat: /éguar paulatim, nifeftum eít, inquit, quoniam impoflibile eft 6« Eth.c.s. Bent.: Jicut ^videro parvulos meos po[e : vires eorum, prudentem effe, qui non fit bonus, tum quia Y od quos in via comites habebat, dimenfüs eft, & virtutes comprimunt inordinatas paíliones, ad modulum earum voluit, ut per viam per- quz fincerum judicium corrumpunt; tum gerent: ut perdurabilis fit profedtio, necef- quia quisque fere fecundum affectum judi« fum eft prudentia duce uti, & juftam virium cat, uti Thomas Kempen(is bene advertit; Ed rationem habere, ad earumque menfüram dum dixit : Sicut res nobis cordi eft, fic de L. 1.6, 14. UT moderari iter. Ita fuadet Do&or mellifluus, ea frequenter judicamus : nam verum judie $l1« ferm. 49. in Cant. inquiens : Difcretio omni cium propter privatum amoret faciliter per» virtuti ordinem ponit, ordo modum tribuit dimus. Secunda: Quod alterii in prefenti & decorem etiam, & perpetuitatem. Deni- negotio fuaderes, prior ipfe arripe; nam que ait: Ordinatione tua perfíeverat dies, charitas a feipío incipit. Hinc Livius Salina« Livius.l 7. diem virtutum appellans. Eft ergo difcretio tor in confilio primus rogatus fententiam, ne- Dec 4« non tam virtus, quam quzdam moderatrix, minem fidelius dare poffe con(ilium dixit & auriga virtutum, ordinatrixque affectuum, quam eurn, qui in alteri fuaderet, quod iple, & morum doGtrix. llbi itinerandi nullus eft fi in eodem loco éffet, fa&turus füerit. "l'er« ordo, nullus modus, diícretio nulla, quomo- tia; Fac modo, quz quondam facta fuiffe ve- do re&e füa cuique diei via defignari, & con- lis: prefertim mortis & judicii tempore, uti tinuari profectio poteft? Nonnunquam fen- $. Ignatius in regulis eleGionis füafit. Qvare fim progredi, nonnunquam accelerare paf- ta: Semper przferendum eft, quod ad finem füm, & grandire gradum, nonnunquam mo- certius & abundantius confequendum juvat: derari, rurfümque figere tantifper pedem, Hoc autem ut,cognofícatur, rationes pro :*& conquiefcere eft neceffum. — Qui femper utraque parte examinande & ponderandz vult properare , & impetu incitatiore per funt, . Czteris autem paribus femper prz- viam pergere, ille facit, ut intermittenda fit ferenda funt commoda majora minoribus; profedio, & poftremo nihil fecerit, poft- univerfalia (ingularibus, duratura percunti« quam tam raptim, ac prepropere inire viam : bus, certa incertis, fecura periculofis. Quin- ccepit. ta: Melius eft parvum bonum cum parvo s:: Bernb VI. JDenique no[fe debet , quomodo defe&us pru- malo, quam magnum bonum cum magno apud Ko- dentice per obedientiam füppleri po[jt : uti S. Ber- malo; hoc enim eo ipfo quod magnum fit, fignol. l3:nardus indicavit: dicens: Ne incurrat, qui omni ftudio fugiendum eft. 3. Pro Imperio G d currit, illuminari necefle eft lumine difcre- denique fequentes regulas obíervaffe prode- tionis, quz mater virtutum eft, & confum- rit. Prima: Periculofe differtur , quod fes matio perfectionis; hzec nimirum docet, ne mel reGe eligitur: quia occafio calva eft, & quid nimis; at vero, quia omnino rara eft quovis ferpente magis lubrica: Felicitas con- avis in terris, hujus difcretionis locum in vo« flliorum in velocitate executionis eít pofi^ bis; fratres, fupplet virtus obedieqtiæ, ut nj« ta, Secunda: Qui obfervat ventum, non femye !:r - TZituus CXX. Mdem- leniio. 699 feminat: id eft , qui nimis cupit placere ho- tientia &quanimitate tolerantur,quod nem- minibus, & difplicere reformidat , nunquam pe leviores fint futurz , tum propter amo- con(ilia prudenter concepta exequetur. Pri- rem , tum propter gratiam Dei offerendam: ma virtus prudentis, hominum de fe judicia pro purgatorio finc futurz in hac vita & in- fpernere. Si vis beatus effle, inquit W/ido, eítimabile gaudium (int promeriturz , juxta Senes, de tranquill. hoc primum cogita, zternorum intuitu con- illud Apoftoli: Non funt condignz paffiones nom, s. anim. emnere, & contemni. Tertia: Magnarum hujus temporis ad füturam glo : reram etíi fücceffus non fuerit, honeftus eft velabitur in nobis. riam, qug re- v 16. V, -Ihüm, ipfe conatus: nec honeítus tantum, fed me- Il. Ex occafione thematis: Omnia bona mi- äap, 7. Dbl ritorius etiam , quia coronat Deus volunta- bi pariter venerunt cum illa : Oftendi poffantv. 11. ]nir, tem, ubi non invenit facultatem, fru&us prudentiz,& przcipue quomodo pru- j Vil JNoffe debet & bene obfervare precipuas dens triplex genus bonorum participet. 1.50- proprietates prudenziz,quarum tres funt prz- num utile, (ca divitias: id quod pulchre proba- cipuz. Prima /implicitas: Quam Servator ipfe ri poteft exemplo Salomonis , tantas divitias indicavit, dum Apoftolos monuit, ut effent cum fapientia obtinentis, ut fimilis ei ex Re- rudentes ficut ferpentes,& (implices ficut co- gibus non fuerit, nec deinceps fit futurus. j u mbz; nihil (cilicet fraudis , aut finiftrz in- 2. Bonum honeftum feu honores : quod ite- tentionis eleCtioni aut confiliis admifcendo. rum exemplo Salomonis probari poteít, fa- d $, Liv. apudSecunda tarditas : Certe Democritus /Etolus tentis, quod innumerabilis honeítas venerit I6. Langiumv.nullam rem tam inimicam effe confiliis dixit, Confil, per manus illius. Et quod habuerit propter quam celeritatem : przecipitata enim confilia hanc claritatem ad turbas, & honorem apud f1in transverfum agantur, nulla pcenitentia in feüiores juvenis, & in confpedtu potentium melius revocari poffunt. 'Tertia celeritas$: in admirabilis fuerit. 3. Bonum dele&abile: ut idem iterum tefítatus eít dicens: Latatus executione videlicet, juxta commune prover- füm ia omnibus, 0d, 13, bium, quo dici folet: diu delibera, cito facito. unniam antecedebat me b ifta fapientia. IlI.Ex occafione thematis : Fili mi, fine confi- Eccl. se; $. XlI. C(O NCEP TUS PRAEDIC A lio nibilfacias, &2 poft fa&kum non penitebis : Oftendi v- 24- *- poteft, cur, quando, & a quibus petendum tiftt. . BILES. iElh:c.SU confilium. Et pro prima quidem parte de- Deut. 32. occafione thematis : Utinahz faperent, 69 monítretur , a confiliis (anis pendere falutem V. 280 ?. Ex intelligerent, ac novi[ma providerent: Nar- publicam (juxta illud Salomonis : Ubi non eft Prov. 11, rari poteft hiftoria füpra $.7. n.2. relata, & gubernator, populus corruit: falus autem,ubi v. 14. oftendi,quomodoillam fententiam ad fe alios« multa confilia,) & privatam, juxta Siracidem que regendos ufürpare quisque debeat, in tri- dicentem : Deus ab initio confítituit homi- Eccl. 1. Eccl. 7» , !Igo [40 bus przcipue occafionibus. 1.1n occafionibus nem, & reliquit illam in manu confilii fui, V« 14- V. 46. peccandi, ubi vel maxime (ibi quisque dicere quz utraque do&rina ex corruptione naturze, m & exczcatione feu debilitatione intellectus debet: Nihil incipe, donec exitum refpicias: fic enim monuit Siracides. In omnibus operi- facile probari poffunt. Pro altera parteoften- bus tuis memorare noviíTima, & in »ternum di poteft, confilium in quatuor potiffimum ca- non peccabis. 2 In quotidianis actionibus: fibus requirendum. I, 1n tentationibus ad wits 7 G Confiderando, quem exitum (int habiturz, fi peccandum, cogitando exitum, juxta exem- precife propter motivum naturale & tempo- plum vulpis, non tantum veftigia antrorfum, rale exerceantur ; nempe quod eventurum fed etiam retrorfum fpectantia con(iderantis. fit; quod olim fervo cuipiam contigiffe fcri- 2. In a&ionibus quotidianis: ad exemplum bitur, qui cum in ultimo morbo Dominum " Monachi ante quodvis opus fubfiflentis, & füuum rogaffet, ut vel per mediam horam fe a ad bonum finem dirigentis, ne audiatur : Prxe morbo liberaret , isque diceret , in fua id po- ceptor, tota noGte (& vita) laborantes nihil teftate non elle, cum gemitu exclamavit: cepimus. 3.In ftatu eligendo, vel profequen- Heu me infelicem, qui tanto tempore tali Do- do: uti Chriftus in deferto docuit. Hic enim mino fervivi, qui nec tantillo tempore a mor- vel maxime locum habet Senecianum illud bo liberare me poteft. & non porius illi fervi- Deliberandum diu, quod femel ftatuendum tium meum impendi , qui & hic a morbo, & eft. 4. In dubiis bonum reipublicz concer- ibi ab zterno füpplicio eximere poteft. Item nentibus; (i enim proprivato bono confilium quod talis olim cum Salomone dicturus fit in tam folicite adhibendum eft, quanto magis agone: Cumque convertiffem ime ad univer- pro communi ? hic fane confilium confültori fa opera, quz fecerant manus mez, & ad la- vel optimum, vel peffimum, quia fanguis ab bores, iu qubvs fruftra fudaveram, vidi in ipfo requiretur. Pro tertia parte oftendatur, omnibus vanitatem & afllictionem animi. ab iis maxime petendum confilium , qui vi- 3« dn tribulationibus: con(iderando, quem exi- ginti quatuor Senioribus a S.Joanne defcriptis tum fint habiturz, fi cum impatientia & in- funt fimiles, Et i. quidem procidunt coram Apoe. 4. dignatione füfcipiantur, nempe quod propter Deo, & coronas fuas fübmittunt, id eft, nihil repugnantiam voluntatis fint graviores futu- contra Dei honorem & beneplacitum confü- rz, gravem in purgatorio poenam merean- lunt. 2. SuntSenes ; nam uti Plutarchus ait.ea tur, € premio inexplicabili, quod per patiene maxime civitas falva eft, ubi confilia Senum ; tiam obtineri potuiffet, privent. Qualem e & juvenum arma obtinent; alioqui timen- €ontrario exitum, habiturz fint, (i cum Ipa-l dum efl ne eveniat damnum, quod !'(oboam ex ] $09 Ijiblia:becæ Manuälis Concionaroria g. eg.12. ex confilio Seniorum neglecto paffus eft. 3. Ve- laribus cafibus & authoritatibus S. Scriptur& ftiti funt veftibus albis, id eft, ab omni cupidi- & SS. Patrum firmari ac probari poffunt. tate,& metu liberi;hec enim duo capita maxi- VI. Ex occa(ione thematis : j£//ote prudentes Jicut ferpentes: Oftendi poteft, quomodo juxta me pervertunt judicium. Hinc Fridericus Cae- far Conf(iliariis fuüis in curiam vocatis dicebat: hoc monitum Chrifti prudentiam ferpentis UtinamConfiliarii mei in palatii veftibulo duas imitari debeamus,fcilice: totum reliquum cor- res deponerent,fimulationem, & diffimulatio- pus exponendo periculo, ut caput defunda- nem; fic & ipíi recte confülerent, & mihi fa- mus. Triplex autem eft caput,quod defendere cillimum foret inter,confilia dijudicare. 4. ii« debemus. Primum eft caput corporis myftici, Rom. g. brum fignatum habentes, id eft, fecreti tenae Chriftus videlicet, pro quo utique cum Apo: v. 35. PWV' r ces ; nam, tefte Valerio Maximo, optimum at- ftolo omnia detrimentum facere debemus, ut V.S- -que tutiffimum rerum adminiftrandarum vin- eum lucrifaciamus, & cum veritate dicere Viu c queamus : Quis nos feparabit a cnaritate Chri- Curt, 1, 4,Culum inSenatu efltaciturnitas. Hiac vetus difciplina Regum vitee periculo filentium fan- fti? Alterum caput eít religionis, nempe vera Xerat, tefte Curtio ; nec rem magnam füftine- fides,fine quaimpolflibile eft placereDeo;atque ri poffe credebant ab eo, cui tacere grave fit. adeo merito etiam pro illa,opes,honor;fíanguis, Hebr. s " VI. Ex occafiope thematis : Dixi, nunc cefpi : vita,amici, & omnia exponenda funt periculo, v. 6. Pf.26. - W. il poteft uriliter oftendi, quomodo quivis Chrie imo & perdenda, (i opus fuerit, ut plurimi ftianus prudenter novum annum & cum €o no- Martyres fecerunt. Tertium caput eft ACtio- vam vitam inchoare debeat, Eum in finem num noftrarum, intentio (cilicet, a qua o::nnis proponi poteft pro narratione quzftio, cur ve- bonitas aCtionum,& meritum dependet,cum, ' teres a Januario annum inceperint ? dicique, quidquid agunt homines, intentio judicet id eos feciffe, utoftenderent , eum; qui fapiene omnes, adeoque merito curanduin, ut pre ter annum ínchoare cupit, duas facies & qua- omnibus aliis a&tionum noftrarum caufis, vel circumf[tantiis, intentio falva confiftat. tuor oculos;ad Jani imitationem,habere debe- re; unam fcilicet faciem & binos oculos, qui Vii. Ex occafione ihematis: Opera enim il- Apoc. 14. praterita refpiciant ; aleram cum binis oculís; lorum fequuntur illos : Narrari pote(t Parabola a v. 15. qua futura profpiciant. Quid autem per fingu- S. Barlaatmn propofita de Rege, qui cum fciret, los oculos videre debeant, fufius explicetur. morem efle in füo regno, ut Rex poft unum Et 1, quidem dicatur, per unum oculum dex- annum.in regia digüitate confumptum nudus trum debere eos refpicere praterita beneficia expellatur in exilium, intra illum annum oc- accepta, ut pro iisdem gratos fe exhi- culte potiflimam divitiarum füarum partem SuperPral, 2 Deo Quonism beant, nam tefte Caffiodoro, jugiter fibi fub- in locum exilio deputatum premifit,in quem mifericor- venire facit, cui collatum beneficium femper poft annum relegatus, omnia, quz defiderare diae ob oculos affiftit.2.Per (iniftrum debere eos re» poterat, abundantér invenit, Applicetur hzc fpicere preeterita peccata,& aCtiones, ut, dum parabola ad hominem, qui fciens, ratum effe cum Salomone vident in omnibus vanitatem illud $. Jacobi oraculum: INudus egreffus fum &sfflictionem animi relidam, fapiant damno ex utero matris mez, & nudus revertar illucs fuo,& peccata quidem expient, & deteftentur; premittere & ipfe debet veras divitias fuas, actiones vero indifferentes per bonam intene nempe bona opera: quod proin breviter per tionem melius ordinent. 3. Per alterum ocu- comparationegm divitiarum materialium cum lum dextrum debere eos profpicere vitam & bonis operibus probetur; fübinde breviter tempus futurum , dareque operam , ut bene oftendatur, per quos praemitti in alteram vie 6 610 É£ph. & collocent, juxta S. Pauli monitum: Videte, tam debeanr, fcilicet perintentionem bonam, V. 16, Fratres, quomodo caute ambuletis, non quafi & per manus pauperum , id quod abundan- infipientes, fed utfapientes, redimentes tem- tius explicari & demonflirari poteít, maxime pus, quoniam dies mali funt; id quod facient, vero quam fecura fit a latronibus infernali- fi opera fua bene abíolvere ad Dei gloriam bus hzc transmiííio. 615 VIIL Ex occafione thematis : Filii b ijus fa« Luc. 16, beneque eorum fructus difpenfare (tudeant. 4. Denique per finiftrum alterum oculum tri- culi prudentiores.fimt filiis lucis:: Oftendi poteft, v. 8. bulationes futuras profpicere debere, tum ut quomodo prudentia difci debeat a filiis fzcu- previía tela minus feriant ; tum ucartem pa- li. Et 1. quidem quomodo recte deliberare & tiendi fruGtaofe ejusmodi tribulationes addi- confulere oporteat, exemplo Avarorum; qui : 631.3.v.4- (cere ftudeant, ne fero illud Apoftoli audiant: ante, quam vel obolum expendant. tam foli- i Tanta pafli effis fine caufa? cite confiderant, an vel neceflitas, vel utilitas Prov. g. V. Ex occafione thematis: AReiinq uite infan- tales expenfas requirat. Quanto magis autem v, 6. tiam, €7' vivite, && ambulate per vias prudentie : do- id faciant filii lucis, fpiritualibus divitiislonge ceri pulchre poteft perpetuus gradus fapiene preftantioribus augendis inhiantes ;; 2. Quo- tiz,feu ars prudentiz,confiftens in fex fequen- modo optima quzqueeligere,tam circa finem, tibus preceptis. 1. Noli facere omnia , quz quam media exemplo mercatorum , tam va« potes, quia fuperbia eft. 2. Noli inquirere rias induftrias excogitantium , ut diteícant, omnia, quz nefcis, quia curiofitas eft... 3. No« l]tem aliorum feipfos inordinate amantium, li dicere omnia, quz fcis, quia ftultitia eft. de/quibus merito S. Auguft. fic locntus eft:s. de tem- - 4. Noli credere omnia, quz audis, quia levitas Bona vis habere, & bonus effe non vis? quidrore eft. ;. Nolidare omnia.quz habes, quia prodi- enim eft, quod velis habere malum? dic mi- galitas eft. 6. Noli judicareomnia, quzx vides, bi; nihil omnino. . Non uxorem, non filium, non fervum , non ancillam , non villam, non quia temeritas eft; qua omni-a- facile particu- tuni- Jitulus C XX Prudentia. * 9ot tunicam, poftremo non caligam. | Ét tamen nulla gravior eft , fimili equitate animi fufti- vis habere malam vitam. Rogo te, przpone net, fimile quoque prezmium exípeGabic ? vitam tuam caligge tuz. 3. ReGte imperare Preféntia, ut bene ordinentur , utiliterque executionem : exemplo aulicorum tam fire- collocentur; qui enim prz(ens tempus bene nue fortiterque imperata fui Principis exe- impendit, de przterito non dolebit, & de fu- quentium, ut eidem placeant, & corruptibi- turo bene fperare poterit. 3. Fuura, qua lem ab eo mercedem accipiant ; quid non providenda fünt, ut pro iis, qux olim in alte- preftandum erit, ut ummo Regi placeamus, iT ra vita neceffaria erant, in hac fructuofe la- & ut eternum ab illo inz(timabile premium boremus, uti fecic ille Rex, de quo paulo ane 5 fpererus. [ te n. 7. diximus, eum divitias fuas in locum, Prov. 4. IX. Ex occafione thematis: Poffide Pruden- ad quem relegandum fe fciebat, pramififfe. V. 5. Liatmn, ne oblivifcaris, neque declines a sverbis oris mei: N Vita c.10, Narrari poteít Apologus a S.Barlaam Jofapha- ) $. XIH. to narratus de Philomela, quz capta ab au- MISC ELLA N E A. cuperogavir, ut eam dimitteret, velle enim fe Gbr. ll, optimam illi dodrinam tradere; qualege ac- Qualitas. cepta dixit illi: 'l'ria fervato in omni vita tua: . Rem, quz apprehendi nequit, apprehendere T. [n uno homine duplex eft homo, interior Granat. V, & exterior: ille viro prudenti, qui fana & Prudent. ne tenta: rem, quz non eft verofimilis, non utilia (nadec & eligir; hic uxori imprudenti credito : rem perditam , quz recuperari ne- - fimilis eft ; quareut vir mulierem, ita interior quit, ne plangito. Cum autem poft dimi(fio- homo exteriorem per prudentiam deber diri- nem ipía iterum arbori infidens dixiffet, fe gere, & quidquid hie függerit, füfpedum gemmam magnitudine ovo Struthionis non habere. imparem in ventre continere, aucepsque ideo . H. Duo fünt infantium propria, ignorantia Idem. dimiffam lamentans iterum ad fe invitaret,illa & imbecillitas; duo vero virorum, fcilicec ju- 06 us hemipem ridere ccepit,oftendereque,quomo- dicium & robur. Qui ergo hzc duo pofie- RU do jam nunc doGtrinas a fe traditas neglexif- riora habet, fe prove&tum in perfectione & fec. Hx ergotres do&ring,velut pulcherrima virtute; fecus, infantem credere debec. tria prudentig dictamina, fufius explicentur, IIl. JanusRex ob prudentiam fingularem,Idem, doceaturque, 1. Quomodo non debeat quis qua & przterita & futura fapienter conjectu- tentare in hac vita felicitatem omnimodam rabat,duas habuiffe facies confictuseft.| Quia feu exemptionem a tribulatione; cum omnes resfereomnes aliud in fronte, aliud in receffu nos oporteat per multas tribulationes intrare recondunt; hincSalomon monet: Ne intuea- Prov.a9. in regnum Dei, id quod tum fententiis SS.Pa- ris vinum , quando flavefcit; blande quippe v. 1. trum, tum exemplis probari poteft. a. Quo- intrat , fed in fine mordecut coluber, Ítem :Prov. & modo non debeat quis credere, quod non eft Favus diftillans labia meretricis ; noviffimaV. 3- verifimile,quod fcil;cet felicitas aut in divitiis, autem ejus amara quafi abfynthium. aut honoribus, aut voluptatibus confiítat ; IV. Prudentia fp oníz per nafüum commen- Ideji. contrarium quippeSalomon aliique füo exem- datur, dum dicitur: Nafus tuus ficut turris plo docuerunt. . 3. Quomodo rem perditam Libani, quz refpicit contra Damafcum, hee non plaogere quis debeat, id quod in duplici enim civitas erat caput Siriz, qux lTíraelitico occafione obíervandum. 4n ja&tura divitiarum : regno femper erat infefta, unde Salomon ad 6,2T,. ubi potius dicendum cum Jobo: Dominus cognofcendas illius infidias in confinibus Li- €. 1IO. dedit, Dominus abftulit. Imo cum primis bani altiffimam turrim zdificavit. : Chriftianis cum gsudio füftinenda rapina, eo .V. Lycurgus rogatus, cur vetuiffet fre- Plütarch, quod fciamus, nos habere repofitam melio«- quentius adverfuüs hoftes expeditiones agere? in Lacon, rem fuübítantiam. Zn funere amicorum: ubi ob- re(pondit: Ne, dum crebro f2 defendunt, / C; 2?6 fervandum monitum Siracidis: Modicum plo- beilandi peritiam uíu addiícant. 615 ra füpra mortuum, quoniam requievit. VI. Alphonfus Rex Cathalanis fuadenti- Panorm. X. Ex occafione thematis: /idete fratres b bus ut Alphonfo adhuc adolefcentulo feptem ls dereb, quowmodo caute ambuletis , non quafi infipientes , fed viri darentur , qui Deum timerent, juítitiam 4!Ph» quafi fapientes ,. vedimentes iempus : dici pote(t, colerent, cupiditates füb freno tenerent, ne- Romanos olim prudentiam triplici vultu pin- ue donis aut muneribus tangerentur; re- xiffe, ut innuerent per eam tría potiíffimum í P ondit : Si horum, non dico feptem , f: tempora obfervari, 1.Preteritayut ex iis etiam unum tantum dederitis, continuo illi regi- fructus referatur, id quod rriplici modo fieri men, & regnum ipfüm facile concefferim. oteft. Primo (i ex preteritis factis falubria VH. Antfthenes Athenien(is negabat fa-Laert. 67 confilia capiantur, vitandi occafiones, in qui- pientem vivere juxta leges ab hominibus con- bus cecidimus. Deinde [i ex tempore male ditas,fed juxta normam virtutis, Sapiens enim collocato occaíío fumatur vitam valde ían- non ideo declinat a malo, quod legibus pro- Gam & ferventem inftituendi, ad morem pe- hibitumi fit, fed regrinorum; qui tarditatem itineris celeritate quod ipfà ratio difïuadct, hoc agendum effe. (e u curfüs compenfare ftadent. Denique fi pa- Nece[fitas. tienter feratur Jactura graviffima temporis; I^ VIII. Vis confilii expers mole ruit fua. H fi enim qui ja&turam divitiarum squo animo IX. Crede mihi miferos : tolerat, grande apud Deum meritum obtinet, prudentia pritna o pE rcliquit. 'Ovid. 1. $, quanto magis, qui Jacturam temporis, qua Et fenfüs cum re c cenfiliumque fugig. . de pont, R. P. Lobn, Bill. Man. Tom. II. Tittet h, Cl eleg. 12; Zübliotbece Manualis / Concionatoriee 902 inth xlcr X. Sc1p10 Africanus turpe effe ajebat inre . in tranqullhtate vivi poteft, omnium cupidi- Tuíc.gq.r. tatum ardore extincto. 2 7* €7. militari dicere: non putabam. Videlicet quia explorato & exceffo confilio, qua ferro agun- XXV, Alibi dicebat idem Cicero : Pruden- ia tur, fumma ratione adminiftrari oportere ar- tia nihil dulcius, quam, ut cstera auferat; bitrabstur. adfert ipía (ene&us. l. s. XI. Nihil eft turpius, quam Faplf.ntum vi- &áe fintb, l tam 'ex inbpientium fezmone pendere. Gianat V, — XII. Viri fapientis ett lente feftinare, quod $IN $n AXIOMAT A. Prudentia. anchora Delphino con)unüa veteres hgmfi- cabant; hinc'Salomon, fubltantia, inquit, fe- IPa rva funt arma foris, nifi confilium fit Cic.de off. ftinara minuetur, quz autem paulatim colli- domi. itur manu, multiplicabitur. Ibidem XIHi. Superhumerale, quod humeros fa- Il. Diu deliberandum, quod ftatuendum seneca. eft femel. cerdotis in veteri Fe(ïamento olim tegebat, & rationale, quod pectus, fic Deo )ubcntc Ill.. [ ifl langfamer Rath , und fcbnelle Tbat, Anonym. $t alldorten alis svobl gabt. fa&ta fünt, üt Hbulis connexa nunquam a fe IV.. JWitz, kommet nicht vor S'abren.- Evfabrung 1dem. feparari potuerint, ut fignificaret, labores. g/i der befle Lebrmeifler der Kiugbeit. noftros femper cum judicio & ratione fieri V. Zeitiger Ratb, zeitige Frücbt. Viel Ratb,Idem oportere.à viel Heil. Guter Salus ; ubl multa confilia. Uiiliias. Ratb ift balbe Tbat. . Raib vor der That, gut 4dus- L.6. de XIV. Conftat, inquit Ariftoteles,neque pro« gang bat. mor. VL Jüg, ehe du xagf1: bfinn, ebe du fagft :idem prie bonum efle (ine prudentia neque pru- auf dafs nicht Reu tagft. dentem fine virtute morali quempiam effe. VA. Ziel, ebe du fchieffeft : bfinn, ebe duldem. Cic.1.5. de XV. Multa funt incommoda in vita, quz bfcblüffeft : .. fonft soielimal einbüfJaft. nat. Deor.fapientes commodorum compenfatione le- Idem. Diunt ; Stulti nec vitare venientia poffunt, Vil Ratb obne Tbat, «vas INutz, er bat ? IX. Feftina lente. Gmacb komimt man aucb nec ferre prafentia. J Erafm.1,9. XVI. Unicum con(ilium rectum magnam «vit.-.Qui feftinus eft pedibus, offendet.. Mit Apopht Eüen fiofit man bald an. Subftantia feftinata milirtum manum vincere, dicebat Euripides. minuetur ; quae autem paulatim colligitur Ap. Lang. XVií. Vetinus Poeta fic canit: manu , proficiet.: Gefcbmind gewonnen, ge- | v.confil. Confilio utilius, quam viribus, arma gerun- Jibsvind erlobren. . Eilen tbut niemalen gut. Scbnell tur Epià Militis eft robur, confiliumque Ducis. gemonnen , fcbnell zerronnen. X. Malum confilium confultori péffimum. 4 Ibid, . XVIIL Hirundo, cum linum fereretur, Uebler Ratb ifis Gebers Schad. monuit reliquas aviculas, ut femina eruerent, Uebier atb gebi an feinem Herrn aus. utpote ex quibus exoritura effez herba no- centiffima avium geoeri! Cum vero hoc per- fuadere non potuiflet, faltem ut primam her- [ $. XV. bam evellerent, fuafit, verum & hoc confi- lium non placuit ; quare Hirundo periculi DICTAMINA ET PRINCIPIA Epid declinandi caufa ad domos confügit, reliquis ETHNICORUM PHILO- 16En aviculis' ob neglectum confilium retibus ex SOPHORUM. 2 lmo factis irretitis & pereuntibus. Laert. T. .. X1X. Diogenes fapienti nihil deefle. colli- u m Ethnici quidam ex inflituto. Pbilofo phos jä, 16. C gebac hoc fyllogifmo: Deorum omnia funt; feu fapientie ac pradentie Magifiros , Zmato- deorum autem amici funt fapienzes, & ami- vés, a Profeffores fuerint profe]fn ,. opert pretium corum communia fünt omnia, fap:cnus ergo er lt eorum ditlamina boc loco recen[ere , idque eo funt omnia. qmäem ordine , -quezm y ipfi fere a[cete de perfettios ne differentes folent obfervare , ut. 'vel fic erubefca- Dignitas, qnuss doleamusque , mos ex tot, revelationibus, illue Laert. l, 4. XX. Bion dicebat, prudentiam tanto czte- jlratzombus & lirisy quibus cortfLiara veligio abune ]iä €. 7» ris virtutibus antecellere, quanto caeteris fen- dat , tantum luminmis ac motitie mecdum baufiffe, fibus praftare vifus. quantum ipfi Etbnici ex folo nature hunine baufe- Stob. de XXL. Socrates interrogatus , quid fit pru- vunt , mec Lanta comtentione perfettionem fuperna- Prudent, dentia? Animz conammtas, refondit. turalem: fuiffe confettatos, quanta z;)/' ad. pcrfeäzo- 1dem. XXHI, .Periander quzrenti, quid in mini- nem naturalem, fLabilemque animi. quzetem perveni- TÉ comenderunt. mo fit maximum? refpondit, prudentes co- gitationes animz in corpore humano. DE VERJE SAPIENTI!E STUDIO - Sfucunditas. ArifXot. XXIH meam principari jucundiffimum L DICTAMEN. l1. Rheteft , ideo fapere etiam jucundum videtur; - Quid fi j' t fapientia. Stw C. Il. nam fàpere principantis eft. , CIQG L B. XXIV. Sapientis, tefte Cicerone, eft una, IHæce ft- fapientia, in natüram conver-Senec,ep, de inib, quæ moeftitiam pellat ex animis, quz nos ex- ; & eo rePutm, unde publxcus er- 49. li ror expulerit. horrefcere metu non finat, dua praceptrice * 3 - II. Quid Jüuus CXX. . Prudentia; 9e3 [c'qQ« l $en.ep.26. .. 1I. Quid in homine proprio? Ratio.. Hac * XI. Animus magnus & facer, & i hoc de-Epitt. 41. certa & confummata felicitatem hominis im- miffus, ut propius divina noffemus ,. con« plevit. verfatur quidem nobiscum, fed hzrec origi- Sen.ep 20. llI. Huc cogitationes tuz tcndant; hoc niíuz. lllinc pendet, illuc fpectat ac niti- cura, hoc apta, omnia alia vota Deo remiffus tur, noftris tanquam melior intereít. — Quis rus, ut contentus fis temetipío, & ex te na- ergo eft hic? an fcentibus bonis. : imus , qui nullo bono; ni(i É Quz poteít ;ffe" felicitas fuo, nititur. "Deo propior ? - XII. Magnus animus;, confcius fibi me!io—Epi&.wæ Seepa e. IV. Quid eft fapientia?. femper idem vel- ris natur& , dat quidem operam, ut in hac le, atque idem nolle. Non enim poteft cui- ftatione, qua pofitus efl, honefte fe atque in- u ! quam idem femper placere? nifi rectum. duítrie gerat, czterum nihil horum, quz cir- ca ipfum fupt, fnum judicat, fed ut commo- [ ILDICTAME& .datqi,s f,ufitpr, pcrcgrings & properans. De fine bominis, Otyn, dV. DICTAMEN. $ conditio rerum, eadem & Bomï— fl u num eít. Gladium bonum dices, De Corpore, non cui deauratus eft baltheus, nec cui vagi- XIII. Fa teor, infitam effe nobis cor poris no»sen ep. 14 na gemmis diftinguitur, fed cui ad fecandam ftri charitatem Fateor; nos hujus fübtilis acies , & mucro munirmientum omne gerere tutelam : nec ego indulgendum illi, rupturus. Regula non quam formo(ía, íed ferviendum nego;. multis enim (ervier, qui quam reQa (it, queritur, Eo quodque lauda- ( corpori fervit, qui pro illo nimium timet, tur, cui comparatur , quod illi proprium eft. qui ad. illud omnia. referr. Sic gerere nós Ergo in homine quoqus nihil ad rem perti- debemus, non tanquam propter corpus vive- . net, quantum aret, quantum fceneret, aquam re debeamus, fed tanquam non poffimus (ine multis falutetur, quam pretiofo incumbat le- corpore. Hujus nos nimius amor timoribus ' &o, quam pellucido poculo bibat, fed quam inguietat, folicitudinibus onerat, contumeliis bonus fit. onus autem eft, fi ratio explicita objicit. Honeftum civile eft, cui corpus ni« & re&ta eft, & ad nature voluntatem accom- mis charum eft: agatur ejus diligenriffime modata.. Hac vocatur virtus, hoc eft hone- cura, ita tamen ut, cum exiget ratio, cum ftum, & unicum hominis bonum ; nam cum diguitas, cum fides, mittendum in ignem fit, fola ratio perficiat hominem ; fola ratio pste Nihilominus, quantum poffumus, evitemus fecta beatum facit. incommoda quoque, non tantum pericula: VI. Actorem effe fabulz Epi&' c. þtalis, qualis ma- &intutum nos reducamus, excogitantes fub- 33.Enchir, giftro probata fuerit, te memento. Si bre- inde, quibus poflint timenda depelli. Quo- vis, brevis; filonga longze ; fi mendicum rum tría, ni fallor, genera funt, timetur irie agere te voluerit, fac eam quoque períonam opia, timentur morbi, timentur; quz per vim ingeniofe reprzfentes. Ita fi claudum,fi Prin- potentioris eveniunt. : cipem, (i plebejum. Hoc enim tuum eft, per- XIV. Hebetis ingenii fi gnnum efï, m rcbusfl?pïä f: 634 fonam bene efli v corporis immotrari, velut exerceri diu, edere Enchirid. alterius. ngere; eam autem eligere, diu, potare diu, &c. Nam.hzc quidem fa- Epi&. [ VII. Si quid: proficere ftudes , iftiusmodi cienda fünt obiter, cura autem omnis ad ani- mum transferenda. 16,Encliir, cogitationes mifías facito : Si mea neglexe- ro, non erit unde vivam: Nifi puerum ca- XV. Major füm , & ad majora genïtUS;Sen. fligaro , malus erit. Przítat enim periri fa- epsösæl quam ut mancipium fim mei corporis: quod * me,timoris ac moleftiz expertem, quam co- equidem non aliter aípicio, quam vinculum piis omnium rerum circumfluentem, animo aliquod libertati mez circumdatum. Con- vivere perturbato, Et puerum malum effe temptus corporis fui certa libertas eft. reítat, quam te infelicem. VIIT, Id actutb eft ab ilo mundï COhditorö,- V. DICTAMEN, qui nobis vivendi jura defcripfit, ut falvi effe- mus, non delicati: ad falutem omnia parata DE DEöæ fünt, & in promptu, deliciis omnia mifere & XVL No n funt ad ccelum elevandz th- $eg. ep;j.lö folicite comparantur. Uta:nur ergo hoc na- nus, nec exorandus cxdituus , ut turg beneficio inter magna numerando : & nos ad aures fimulachri, quafi magis exaudiri cogitemus , nullo nomine melius illam me- poffimus, admittat; prope eft tibi Deus; te- ruiffe de nobis, quam quia, quidquid ex ne- cum eft, intus eft. Sacer intra nos fpiritus fe- eeífitate de(ideratur, fine faftidio fümitur. det, malorum bonorumque noflrorum obfer- vator & cuftos: hic prout a nobis tractatus .lil. DICTAMEN. eft, ita nos i pfe tractat, Bonus vir fine Dco nemo eft. De. 4fnima bominis. XVII. Univería ex materia & ex Deó Coti« Sen.ep.óó. & generofa res eft humarius ani- ftant: Deus iftà temperat, quz circumfufa * Senec, ép. Ix. Mägna Potentiüs . 102e mus, nullos fibi poni, nifi commu- ReGorém fequuntur & Ducem. nes, & cum Dco terminos patitur. autem eít, quod facit, quod eft Deus, quam 5 ul lp"to 8« X. Cogita in te preter animum nihil effe materia patiens Dei. mirabile, cui magno nihil ma £ num eft, : XVIII. Sic vivendum eít, tanquam in con-Seri.ep.83. RU Po ubn. Bibln Mm- Tämü IL A'et 003 pectu Abliotbece . Manualis Con?iondtoriæ 904 intento effe oportet , ac continenter folieitoy fpe&u vivamus, fic cogïtandüm, tanquam ali- quis in pe&us intimum infpicere poffit: & po- ne'gubernator vocet, ac tum illa omnia relite teftquid enim prodeft ab homine aliquid effe quere, ut ne vin&us tanquam oves in navim Intereft H fecretrum ? nihil Deo claufum eft. conjiciaris; ita etiam in vita fi tibi vice coch- lec autbulbi detur uxorcula & puer, nihil im- animis noftris, & cogitationibus mediis m- tervenit. ; pediet; ac fi gubernator vocarit, curres ad $n* Sen.ep.45. XIX. Primus e ft deorum cultu , deos cre« navim reli&tis illis omnibus, neque refpicies. dere; Deinde, reddere illis majeftatem fuam, XXV. Nulla aliena praftantria efferaris Epi&.c.12, reddere bonitatem , fine qua nulla majeftas animo: fi equus femet jactans diceret: fum Pneh. eft; Ícire, illos effe, qui prefident mundo, pulcher: ferendum effet. 'Tu vero cum ia- ui humani generis tutelam gerunt;interdum folenter gloriaris, te pulchrum equum habe- euriofi fingulorum. Hi nec dant malum, nec re, cito, equo te bono fuperbire. Quid igi- tur eft tuum ? ufuüs viforum. |Quapropter habent: Czterum caftigant quosdam,& coer- cent, & irrogant pcenas , & aliquando fpecie cum in ufü viforum ita moratus fueris, queme admodum natura poftulat, tum chereris, um boni puniunt. Vis deos propitiare? bonus " eíto, fatis illos coluit, quisquis imitatus eft. - enim aliquo tuo bono lztaberis. - : Sen.ep.98» XX, Sive alios obfervare volueris (liberius XXVl.. Aut ifta bona non funt, quz v enim inter aliena judicium eft) five teipfum cantur, aut homo (felicior Deo' eít ; quo- favore fepofito ; & fenties hoc,& confiteberis, niam quidem, quz nobis parata fünt, non habet in ufü Deus : nec enim libido ad il-- nil ex his optabilius, & charis utile effe ; nifi $m te contra levitatem cafüs, rerumque cafum lum, nec epularum lautitia, nec.opes, nec fequentium, inftruxeris: nifi illud frequenter quidquam ex his hominem inefícantibus, & & fine querela, inter fingela damna dixeris: vili voluptate ducentibus, pertinet. Ergo $m diis aliter vifum eft.. Imo me hercule;ut car- aut, quod incredibile eft, bona Deo defünt ; men fortius ac juftius petam, quo animum aut hoc ipfum argumentum eít, bona non tuum magis fulcias, hoc dicito, quoties ali- effe, quz Deo defunt.. Adjice, quod multa, quid aliter, quam cogitabas, evenerit. Dii quz bona videri volunt, animalibus, quam $u melius. Sic compofito nihil accidet. ''- homini, pleniora contingunt. lila cibo avi- dius utuntur; Venere non eque fatigantut: Epid. c. XXI. Religionis erga deos immmortales 38. Ench, precipuum illud effe ícito ; re&as de iis ha- Virium illis major eft, & equabilior ftirmitas. bere opiniones, ut fentías, & effe eos, & be- Sequitur, ut multo feliciora fint homine, nam ne; jufteque adminiftrare univerfa: paren- fine nequitia, fine fraudibus degunt; fruun- dum eis effe, & omnibus iis, quz fiant, ac« tur voluptatibus, quas & magis capiunt, & quiefcendum : & fequenda ultro, ut quz a ex facili, fine ullo pudoris aut poenitentiz N mente przítantiffima regantur; fic enim nec metu.. Confidera tu itaque, an id bonum vo- candum (it, quo Deus ab homine vincitur. incufabis eos unquam , nec ab cis negligi te; * conquereris. Summum bonum in animo conftituamus: ob- i XXII. In omn ibus; quæ ad/vcx-fa videntur, folefcit; (i ab optima noftri parte ad peffimam ;en.epga * & dura , fic formatus füam. Non pareoDeo! tranfit, & transfertur ad feníus, qui agiliores Sed aífentior. Ex animo illum, non quia fünt animalibus mutis. Non eft fumma felici- neceffe eft fequor. Nihil unquam mihi inci- tatis noflrz in carne ponenda. Boná illa-funt det, quod triftis excipiam, quod malo vultu: vera, quz.ratio dat: folida ac fempiterna, nullum tributum invitus conferam : omnia qus&t cadere non poffunt, nec decrefcere qui- autem; ad qux gemimus; qua expavefcimus, dem,aut minui. Cetera ooinione bona fünt; taibuta vitz funt. i & nomen quidem habent commune cum v N] e;- Eplàj.3, XXIIL. Mihi quidem optabile eft, a morte ris, yproprictas in illis boni non eft. - differt. c. me invadi, nulla alia re, nifi voluntate mea 8. Ó. VIIL. DICTAMEN. curanda occupatum, ut perturbatione vacuus & liber dicere poffim Deo: num guberna- De Concupsz?ntiis ; & voluþtätibzis; tionem tuam reprehendi? numquid ad alia abufüs fum facultatibus, quas mihi dedifti? ultis paraffe divitias, non finis Sen ep.;7. XXVII. M miferiarum fuit, fed mutatio. $t zgrotavi, quia voluifti. Pauper fui te vo- lente, fed lxtus. Nunquam appetivi impe- Non hoc miror, non eft enim in rebus vitium, rium;, nunquid me unquam hac de caufía fed in ipfo animo. lllud , quod paupertatem triftiorem vidifti? nunquid unquam vultu gravem fecerat, & divitias graves fecit. minus hilari te acceffi? paradus, fi quid Quemadmodum nihil differt, utrum egrum mandes, fi quid imperes. Hec me cogi- in ligneo lecto, an in aureo colloces, quo- tantem, hzc Ícribentem; cunque illum tranftuleris, morbum fuum fe- : hec legentc'gn 0C» cum transfert; fic nihil refert, utrum ani- cupec— Inors. mus xger in divitiis, an in paupertate pona- VL DICTAMEN. tur, malum fuum illum fequitur. " De Creaturis. XXVIiI. Si vis Pythoclea divitem , hone-Sen.ep.21. ftum facere; effe in perpetua voluptate, non divitiis , honoribus, voluptatibus adjicien- $ Epi&. c; XXIV, emadmodum in navigatione fub. H a2, Encb, Q: ducto navigio, fi aquatum exiee dum, fed in cupiditatibus detrahendum. XXIX. Quis hoftis in quemquam tam con-Sen,ep.39. ris, obiter fortaffis etiam cochieotam colli- upta- ges gut bulbum : animo autem in navigium tumeliofus fuit, 4q"ua/m irgqqms-dgm vol . tes Titulus CXX.. Prudmiia. 9gos tes fuz (ünt? quorum impotentiz atque in« fanz libidini ob hoc unum quo non bpo*r"tet, trahente, cortumpitur. 1 tá- poflis ignolfcw:,crc, que debemus aut curare mentem xgram, & .. quod, quz fecere, patiuntur. vitiis liberare: aut vacantem quidem; (ed ad Sen. ep.r. XXX. Non eít emoliendus animus ; fi vo» pejora pronam przoccupare luptati ceffero, cedendum e(t dolori, ceden- creta Philofophiz faciunt. dum labori, cedendum eít paupertati. - : XL. Aliquis vir bonus nobis eligendus eft, sea, XXXI. Vidifti aliquando. canem. miffa a ep.ii, ïi&.ml' Sefl ep.72. àc femper ante oculos habendus , ut fic tan« MT Domino fruíta panis aut carnis aperto ore ca- quam illo fpe&ante vivamus; & omnuia tan- prantem? quidquid excepit, protinus inte- grum devorar, & femper ad fpern futuri hiat. quam illo vidente faciamus.... . Magna pars peceatorum tollitur, fi peccaturis teftis aíli- Idem evenit nobis, quidquid exípectantibus ftat. . Aliquem habeat animus, quem. verea- fortuna projecit, id fine ulla voluptate demite tur , cujus authoritate etiam fecretum füum timus, ftatim ad rapinarm alterius erecti & at* fan&tius faciat.--. O felicem qui fic aliquem tenti. Hoc (apienti non evenit : plenus eft, vereri poteft, ut ad memoriam quoque ejus etiamí(i quid obvenit, fecure excipit, ac repo- fe componat, atque ordinet! Qui fic aliquem L nit: Lztitia fruitur maxi-ma,ïcontinua, fua. vereri poteft, cito erit verendus, M& VIII. DICTAMEN.. X. DICTAMEN. De Virtutibus, * E .. AMedia ad WW"S acquiränäa:; «' Sen.ep.67, XXXII. N ihil e virtute preftantius, nihil H pulchrius: & bonum eft, & opta- MEDIUM L. bile; quidquid ex hujus geritür imperio: " 'I?:mpör'z's vatio babenda. $en.ep.76. XXXIII, Id in quoque optimum eft, cui * nafcitur, quo cenfetur. In homine optimum XLIf mnia aliena fünt, tempus cahtum nO- Sen.ep.t, quid eft? ratio, hac ant ?cedrit animal;?:, Deos - firum eft. In hujus rei unius fugae fequitur. cis ac lubricz poffeflionem natuta nos milit, Sen.ep.79. XXXIV. Nulla virtus 1 rctsdeiatullii €ex qua nos expellit, quicunque vult. Hinc ipfius damnum eft; Veniet, qui conditam, & fi volueris attendere, maena viti pars elabi- fzculi füi malignitate compreffam, dies pu- tur male agentibus, maxima nihil a blicez.... fi quod eft pretium virtutis ex fa- gentibus, tota aliud agentibus. ma; nec hoc interic.... nulli non virtus, & . XLII. Omnes ergo horas comple&tere; ficsen. ep. z. vivo & mortuo, retulit gratiam, fi modo-il?am fiet, ut minus ex craftino pendeas, fi hodier- bona fecutus eít fide. ho manum injeceris..- Sen.ep.gt. XXXV. Virtutum. omhi um pretitxätiil; in XLIIL. Id agamus; ut omne tempus no- Sen.ep 71. ipfis e(£5. non enim exercentur ad- premium, Re&te facti feciffe merces eft. .. ü trum fit : non erit autem, nifi prius nos no- Itri effe coeperimus. Sen,ep.07. XXXVI. Virtus extollit hominem , & fo- XLIV. infinita eft velocitas temporis; quzeSen.ep.49; pra cara mortalibus collocat: nec ea, quz magis apparet refpicientibus; nam ad prz- bona, nec ea, quz mala vocantur 1 ; aut c?pic Íentia intentos fallit nimis, aut cxpavefcit.. ; ad*go Præcipitis /vfugyæ tranfitqs levis eft. IX. *DICTAAMEN.,.' MEDIUM lL - De Petcatis. . J'udicia bominum [pernenda.. itium eft falutis, notitia p Sen.ep.Aas.XXXVII-. ] unquam volui populo placere ; nam Sen.ep.29/ nam qui peccare fe nefcit, corri- RN gi non vult, deprehendas te oportet, anté- quze ego fcio, non probat popu- quam emeüdes.... Ideo quantum potes; te lus; que probat populus, ego nefcio. Ma- is attibus populatis favor quzritur; fimilem ipfe coargue: inquire in te;5 accufatoris pri- te illis facias oportet, non mum partibus fungere, deinde judicis, novi- probabunt; nifi fime deprecatoris: aliquando te offende. agnoverint. m epl : XXXVIII. Non eft per fe magiftra folitudo MEDIUM riil. Sen ep 94 innoeentiz , nec frugalitatem docent rura: Soliiudo amanda, fed ubi teftis ac (pectator-abíceffit, vitia fub- fidunt, quorum, monftrari & confpici, fru&tus XLVL u uid tibi vitandum przcifive exiíti- gen, ep. 7, € -- Nemo oculis fuis lautus eft, ne pauco- Q mes, qu&ris? Turbam. Nonduni rum quidem & familiarium , fed apparatum illi te thto comtniferis,«- Nunquam mores; vitiorum füorum pro modo turbz Ípectantis quos extuli, refero : aliquid ex co, quod expandit. Itaque irritamentum eft omnium; compofui, turbatur ; aliquid ex his, quz fu- in quz infanimus, admirator & conícius, Ne gavi, redit.... lnimica eít multorum con- concupifcamus, efficies, fi, ne oftendamus, efe verfatio. Nemo non aliquod nobis vitium en.ep.": feceris. Ambitio, & luxuria,& impotenria'fce. commendat , aut imprimit, aut nefcienti- nam defiderant: fanabis iíta, (i abíconderis, - bus allinit Et quo major eft populus, cui Sen.ep.44s . XXXIX.. Duo funt, propter quz delinquie commifícetnur, hoc periculi plus eft.... De- mus, aut ineft animo pravis opinionibus mas : mocritus ait: unus mihi pro populo eft, & litia contra&ta: aut etiamfi non eít fal(is pree« - gopulus pro uno. Bene & ille, a quo cum 039 Occupatus, ad fal(a proclivis eft, & cito fpecie; . quareretur, quo tanta diligentia artis fpe- aret, T tt tc; 906 Dibliotbece Manualis Conc'iona:oriæ , ;4MEDIUM IX. - &aret, ad pauciffimos perventurz ? fatis funt, BEOL. refpondit, mihi pauci, fatis unus, fatis eft nul- (oo2s Correflio: non. omittenda. lus. Sed & Epicurus: Hzc egonon multis; L V. Non poffüm fcire, an ei profuturü$ Sen.ep.29. fed tibi: fatis enim magnum alter alteri thea- fim , quem admoneo. lllud fcio, alicui me trum fumus. profüturum, fi multos admonuero. Spargen- MEDIUM IV. da eft manus, non poteft fieri, ut non aliquane do füccedat multa tentanti. Rebus fé commodare , non tradert.- ^^LVI. Ne illud quidem curo quod quibus- Sen. a. Senep.ós, XLVIL Mentiuntur, qui fibi obftare ad dam nimis horridi animi videtur, & tetrici. ítudia liberalia turbam negotiorum videri Arifton ajebat, malle fe adolefcentem tri- OL ftem, quam hilarem & amabilem turbze. Vi- volunt. Simulant occupationes , & augent, & ipfi fe occupant. — Vaco, mi Lucili, vaco, num enim fieri bonum, quod recens durum & ubicunque füm, meus füm. — Rebus & afp : ;nim erum vifüm eft: non pati æ:þatem, quod non me tr»kado » fed commodo. ip grl'oliq' placuit. MEDIUM X. MEDIUM V. Opera verbis jungenda.. INotitia fui. LVII. Facere docet Philofophia, non dice- Sen.eþ.-xe. XLVIII. Ideo difficulter ad fanitatem per- re5 &hoc exigit,ut ad legem quisque vivat, VSen.ep.so. venimus, quia nos zgrotare nefcimus, ut Har- ne orationi vita diffentiat, ut ipía inter fe vita pafte mulier fatua & cceca, neícivit effe fe unius , fine aCtionum diffenfione, coloris fit. ccecam, fed. domum tenebrofam dixit; id Maximum hoc eít. & officium fapientiz, & etiam nobis evenit. Nemo Ííe avarum effe indicium, ut verbis opera concordent, ut & intelligit, nemo cupidum. Coeci tamen Du- ipfe ubique par fibi, idemque fit. Quis hoc cem quarunt; nos fine Duce erramus. preftabit? pauci, aliqui tamen. Et difficile hoc: nec dico fapientem i MEDIUM VI. fcmpc: unoiturum gradu, fed una via. MEDIUM XI. Eadem fepius repetenda. XLIX. Nunquam nimis dicitur, quod fatis Ratio in confilium adhibenda. - nunquam difcitur. Quibusdam remedia mon- LVIII. Ób hoc feipfum homo; fuaquexini»— Sen.ep.24« li s ftranda fünt, quibusdam inculcanda. retur, quod non poteft vinci, quod mala ipfà fuüb fe tenet, quod ratione, qua valentius ni- MEDIUM VIL - hil eft, cafum doloremque & injuriarm fübi- . git. Ama ratione i Locorum snutatio fugienda. — m, hujus te amor qutra-ïd,ge rifïïma armabit. Senepag. L« Socrates cuidam querenti, quod per ocorum mutationem melior non fuiffet fa- MEDIUM XII. &us, dixit: Quid miraris, nihil tibi pere- Seria refolutio. 4 i grinationes prodeffe, cum te circumferas ? XIX. Quids uid facere te poteft bonum, Sen.ép.4o. premit te eadem caufa, quz expulit.. Quid tecum eít, quid tibi opus eft, ut fis bonus? terrarum juvare novitas poteft? quid co- velle : Quid autem melius potes velle, quam gnitio urbium , autjlecorum ? in , irritum eripere te huic fervituti, que omnes premit, cedir ifta ja&tatio ; quzris, quare te fuga quam mancipia quoque conditionis exiremz, iffa non adjuvet? tecum fugis. Onus animi & in his fordibus nata, omni modo exuere deponendum eít: non ante tibi ullus place- : conantur ? Tu non concupiíces quanticun- bit lpcus. que ad libertatem pervenire, qui te putas in illa natum ? MEDIüM VIIAI. Paupertas amanda. !MEDIUM.XIII. Exempla ob oculos babenda. Ll. Si vis vacare animo, aut pauper fis, oportet, aut pauperi fimilis, non poteft ftu- LX. Cum abliquid negotii tibi füturum eftEpi&.c. i. dium falutare fieri fine frugalitatis cura; fru- cum aliquo, ex proceribus przfertim , ipfeEnch. galitas autem paupertas voluntaria eft. tibi proponito, quid in ea re fa&turus fuiffet !pin. 4. LIL Magne divitie fünt, lege naturz Socrates, aut Zenon. Ita fiet, ut te ratio non Epl : deficiat, qua id , quod objectum fuerit, rite d Sen, compofita paupertas, Lex autem illa natu- adminiftres. rg, Ícis, quos nobis terminos ftatuit? non efurire, non fitire, non algere. Parabile eft, - LXI. Adjuvare nos poflunt non. tantum,Sen.ep.5a. uod natura de(iderat, & e qui fünt; fed & qui füuerunt, Ex iis autem, q 4xpoütqm: ad fu- . ervacua fudatur. qui funt, eligamus eos, qui vita docent: qui ldem ep. LIIL. Perpeffi fant exercitus inopiam re- cum dixerint, quod faciendum fit, probant rum omnium, vixerunt herbarum radicibus faciendo: qui docent, quid virandum fit, nec 95. & di&u fosdam tulerunt famem. Hzc omnia unquam in eo, quod fugiendum dixerint, de- paífi fant pro regno alieno. Dubitabit ali- prehenduntur. Eum elige adjutorem, quem uis ferre paupertatem, ut animam furori- magis admireris, cum videris, quam cam bus liberet? D aqdieris. ; L U Titulus CX X $. Prude'htia.t : 997 Sen.ep.6, LXIL Plus tibi & viva vox & convictus, cio? fi quidem ifta bona fant, gratulari debes l.ep,agl quam oratio, proderit. In rem przfentem. illi, cui ea contigerunt; (in mala, ne doleas, venias, oportet. Primum , quia homines te in ea non incidiffe; fed memento, cum ea amplius oculis, quam auribus credunt : de- non agas, quibus illa parantur, quz in noftra inde quia longum iter eit per pracepta, bre- poteftate non funt, fieri non pofie, ut ea- ve & cffüicax per exempla. dem tibi tribuantür. n:ep,zö. MEDIUM XIV. TERTIA. Lettio fru&tuofa.. ud vide, ne le&io omnis peneris yo» Srattantia fugienda. Sen. ep. 2, L'XIIT. ïll luminum habeat alquid vagum & LXVII- In familiaribus congreffibus ab- Idem c.54. inftabile. Cettis ingeniis immorari & innutriri fit facinorum aut periculorum tuorum pro»Ench. oportet, fi velis aliquid habere, quod in animo lixa & immoderata commemoratio ; nec enim ut tibi jucundum eft tuorum certami- fideliter fedeat, Nusquam eft, qui ubique eft, in peregrinatione vitam agentibus hoc evenit, num meminiffe, fic & aliis füave eíl ea, quae ut multa hofpitia habeant, nullas amicitias. tibi acciderunt ,. audirc; Idem accidat neceffe eft iis qui nullius feinge- Mb nio familiariter applicant, (ed omnia curfim & .(QUARTA. properanter transmittunt. Non prodeft cibus, JNon temere judicandus. nec corpori accedit,; qui ftatim füumptus emite LXIX. Lavat quispiam cito, ne dicas, la- tipio, titur, Nihil zque fanitatem impedit, quam re- mediorum crebra mutatio: Non venit vulnus viffe male, fed cito: bibit quispiam multurne é;. vini,ne dicas,bibifTe male.fed mul:um, Prius- ad cicatricem,in quo crebro medicamenta ten- quam eaim id decretum dijudicaris, unde tantur: non coalefcit planta, que fepe trans- fcis, an male? fic ufü tibi veniet, uc al/a vi(a fertar. . Nihil tam utile eft, quod in tran(itu certo comprehenfa habeas, aliis affentiaris. profit: Difirahitanimum librorum multitudo. : Faftidientis ftomachieft;multa deguftare,quz, QUINTA. ubi varia funt & divería, inquinant, non alunt. Refpstius. deponendus. . Probatos itaque femper lege, & fi quando ad alios divertere libuerit, ad priores redi. "LXX. Cum facis al.quid, quod täcicndumgpia.c,sy, L'po? 41 - d. ep.45. .. LXIV. Non refert; quam multos, fed quam effe (tatuifti, nunquam recufes inter id agene Ensh. bonos habeaslibros. .Lecio certa prodeít, dum confpici, tamet6i futurum eft, ut vulgus varia delectat. Qui, quo deftinavit, perve- de eo fecus judicet.. Nam fi perperam facis, ———H——Á — À Ü (—— — M M aE EE nire vult, unam fequatur viam, non per mul- rem ipíam fuge: fin re&te, quid eos vereris, tas vagatur:. non ire iftud , fed errarc eft. gui - recte reprchendunt ? j MEDIUM XV. SEXTA. Serino brevis. Maledifta fhernenda, Senep.38. LXV. DPlurimum proficit fermo,' qui mi- nuacim irrefperit animo. Difputationes pra- : LXXI. Si quis nuntiarit, quendam tibi ma- Épidt. e, ep-w. ledicere, ne refara, quz dicta fünt, fed re- 48« Enck parate & effufie audiente populo plus habent ftrepitus, minus familiartatis. Ad verba fub- fponde, eum nefciffe catera :ua vitia; nam x,allioq?.iu'lncd illa folum fuiffe dicturum., . miífiora veniendum elt. Facilius intrant, fed & hzrent; nec enim multis opus eft, fed ef- SEPTIMA. ficacibus. Seminis modo fpargenda funt,quod, quamvis fitexigaum;cum occupavit idoneum "Tanere non. loquenduim. locum , vires fuas explicat, & ex mi t A as . LXXIL Si apud imperitos de precepto ali-gpia, e. maximos actus diffunditür. quo [ermo incideric, maxima ex parte taceto, 69. Ench, * Magnui enim pericuii ett flac im evomerc,qupd - IX. DICTAMEN. d n?n þconcoxeris. Dottrina pro. converfatione, — &,C,slo PRIMA.. . XIL. DICTAMEN. - NIl inali: poflulandum. ab altero. De pace obtinenda. Epi&. Cs LX VL .| munera de(iderata parare queo, .;3 t * EfICh- - j ^" confervata verecundia, & fide, & MEDIUM L Opinio corrigenda. animi magnitudine , vosque ejus rei viam oftleaderitis. parabo. Sin id poftulatis, utbona mines perturbantur non rebusEpi&. c. p4» LXX*II. [ o egomea perdam, quo vos ea, quz in bonis non fed iis, quas de rebus habent, 10 Ench, fant,acquiratis,videte ip(i, quam iniqui fitis & opinionibus: verbi caufa: mors non eít ma- temerarii,ucrum vero preoptatis ? pecuniame lum ; alioqui enim & Socrati ita vifüm effet: ne, an amicum vérecundum & (incerum ? fed opinio de morte, quiz malum eam facit, SECUNDA. !j Cum igitur impedimur, aut diftrahimur, non alios culpemus, fed nosmetip(os, hoc eft, no» P AEmulatio cavenda. flras opiniones. Plura fünt, que& nos ter«Sen.ep.12. Epi& c. | LXVII. Eft tibi przlatus aliquis. in convie rent, quam quz premunt, & fz pius opinio- . 32. Ench. vno, aut falutetione, aut dandi confilii offi- ne, quam re, laboramus. ME- 908 Qü*iäglia:bem Manualis Concionatorice MEDIUM Il, MEDIUM VIII. Voluntas pyopria deponenda., Nemo leditur, nifi a feibfo. Eri&. c. LXXIV. Ne poftules ea, quz fiunt, arbi- LXXXI. Plebeji ftatus & nota eft, nun-Epi&.c71. 13.Eachir. teacu tuo fieris fsd , fi fapis, ita fieri queque quam a feipfo vel damnum exfpeGtare , velEnch., velis, ut fiunt.. Morbus eít corporis impedi- utilitatem, fed a rebus externis. Philofophi mentum, inftituti non item, nifi ipfe velis. ftatus & expreffa imago eft, omnem ucilita- Claudicatio pedis eft impedimentum,inflituti non item. Quod fi fingulis in rebus, quz in- tem & damnum a femetipío exfpectare. MEDIUM IX. cidunt, con(íideraris, invenies eas alterius cue juspiam rei, non tui , effe impedimentum. $6] Preparandus. animus. PL LXXXII. In ipfa fecuritate animus ad dif-Sen.ep.12. MEDIUM III. S'udicium voerum formandum. ficilia fe preparet, & contra injurias fortunz inter beneficía firmetur. Miles in media pa- Epi& c.3. »LXXV. Memento, fi ea, quz natura fer- ce decurrit, fine ullo hofte, vallum, & fu- Enchiridj viunt, libera putaris, & aliena pro tois ha- bueris, fore, ut impediaris, lugeas, pertur- pervacuo labore laffatur, ut füfficere necef- fario poffit. beris, Deos hominesque accufes : Sin id fo- jum tuum exiftimaris, quod tuum eft, aliena MEDIUM X. vero,ut fünt, aliena, te nemo coget unquam, Miferia non anticipanda. nemo impediet , neminem acculabis, nemi- LXXXHI. Illud tibi precipio, ne fis mi- Sen.ep.1g: nem criminaberis, nihil ages invitus, nemo fer ante tempus , cum illa, quz velut immi- te lz det, inimicum non habebis. nentia expaviíti ; fortafle nunquam ventura MEDIUM IV. fint, certe nondum venerint. Quazdam erga INibil proprium cenfendum. nos magis torquent, quam debeant, quzdam $9. ante torquent, quam debeant ; quzdam tor- 8 £pi&. c. LXXVI. Nunquam te quidquam perdi- quere oinnino non debent. Aut augemus :2 i & Enchir. diffe dicito, fed reddidifle. Filiolus obiit? red« : dolorem, aut fingimus , aut przripimus. ditus eft. — Praedium eft ereptum? annon id LXXXIV. Nil eft miferius, nec ftultius,Sen.ep.og quoque eft redditum? at improbus eft , qui eripuit? quid id tua re f r quam prztimere. Quaz ifta dementia eft, ma- ert, per quem is; qui lum füum antecedere? Plus dolet, quam ne- : dederat, abs te repetierit. ceffe eít, qui ante dolet, qaam neceffe fit. MEDIUM V. MEDIUM XI. Frutius ex omnibus capiendus. JDolore inutili abftinendum. Epi&. c. LXXVIL Si corvus inaufpicatum crocita- s4. Ench. rit, ne te vifum illud moveat, fed ipfe tecum LXXXV. Supervacaneum eft dolere; fiSen.ep 95; divide (latim, & dic: nihil iftorum mihi por- nihil dolendo proficias; Deinde iniquum eft, tenditur, fed aut corpufculo meo, aut reculz queri de eo, quod uni accidit, & omnibus $eh. mez, aut exiftimationi, autliberis, aut uxori ; reftat. H mihi autem faufta omnia portenduntur, fi " MEDIUM XII. ego voluero. Quidquid enim iftorum acci- Conformatie cum divina voluntate. derit, ex €0, penes me eft; frudtum ut capiam. * vv MEDIUM VI. LXXXVI. Ad hanc legem animus nofterSen. e aptandus eít, hanc fequatur, huic pareat, & !97 Tzflimonio confcientie acquiefcendum. quzcunque fiunt, debuiffe fieri putet, nec Epi&o [UN LXXVIII. Si quando acciderit, ut foras velit objurgare naturam : optimum eft pati, 30. Ench. promineas, & alicui placere cupias, te de fta- quod emendare non poffis; & Deum, quo tione tua deje&tum effe fcico.. Quare in omni- Authore cuncta proveniunt; fine murmura- bus rebus illud tibi fatis (it, te effe Philofo- tione comitari. Malus miles eft, qui Impera- phum; (in alicui etiam videri Philofophus torem gemens fequitur. Hic eft magnus ani- X cupis, tibi videre, idque tibi fatis efto. mus, qui fe Deo tradidit: ac contra pufillus Seén.ep.45. LXXIX. Bona conícientia turbam advocat, ac degener, qui oblu&tatur, & de ordine mun- mala etiam in folitudine anxia & folicita eft. di male exiftimat, & emendare mavult Deos; 1j Si honefta funt,quz facis,omnes fcianc: (i tur- quam fe. pia, quid refert, aeminem fcire, cum tu fcias? LXXXVII. In quovis inc eptor hzec optan- Epi&.c.?ï«* O te iniferum, fi contemnis hunc teftem! da funt; Duc me, o Jupiter, & tu'Fatum, MEDIUM VII. €o, quo füm a vobis deítinatus. Sequar enim alacriter. Quod fi noluero, & improbus ero, Quidvis, ut oportet , accipiendum. *Sea, &feguar nihilominus. 7&- Epi&' C- LXXX. Unaquzque res duas habet anfas, 67, Ench. unam tolerabilem, aliam intolerabilem. Si SIIIL. DIC TAMEN. frater injuriam fecerit, non ea, prehende, qua facit injuriam, ea enim ejus anía non eft tolee MISCELLANEA QUJDAM. rabilis ; fed illinc potius, eífe fratrem, effe una educatum. Sic prebendes eum, qua eft Mors equo animo ferenda. tolcrab;lis. LXXXVIII, Quid eff turpius, quam insenep 4r. IPQ * ïïgäm LXX - Prudenta, 909 ipfo lumine ff'ecur-itatï*s effe folicitum : caüfz . pe ad eundem, quem advocaverat extitatur. autem hzc eft, quod inanes omnimum bono- Animus femel in totum (anatur. XCI. Hoc habent inter catera boni mores, Idem Ép rum fümus; quorum in fine vite defiderio la- boramus ; non enim apud nos pars ejus ulla placent fibi, & permanent.' Levis eft malitia, 47« Nemo; fubfedit, transmiffa eft, & effluxit. fepe mutatur, non in mclius, fed in aliud. quarh bene vivat , fed quamdiu , curat ,.cum Cur Lonis virii m;zla áccidant. omnibus poflit contingere, ut bene vivant ; ut diu, nulli. XCH, Cum videtis bonos viros, acceptose Senec.l, de Latitia vera que? que diis laborare, fudare, per arduum aícen- Provid. dere, malos autem lafzivire, & voluptatibus & t. Se. ER LXXXVII. Nolo tibi unquam deeffe lati- L tiam , volo illam tibi domi naíci: Nafcitur, (i i fluere: Cogita, filiorum nos modettia dele- ; :23. Gari, iftos vernularum licentia; illos difci- modo intra teipfum fit,— Czterz hilaritates non implent pe&us, fed frontem remittunt, plina triftíori contineri, horum ali audaciam. Idem tibi de Deo liqueat. Bonum virum in leves fünt: ni(i forte cu judicas illum gaudere; qui ridet. Animus deber efle alacer & fidens, deliciis non habet; experitur, indurar, fibi il« É lum przeparat. & füper omnia eredtus. Mibi crede, res feve- XCIHIL. . Nihi ra eít gaudium verum. In hujus gaudii pof- l accidere bono viro mali po- bid, c. a teft. Non miícentur contraria. Quemadrno- feffione effe te volo. Nunquam deficies, cum femel, unde petatur, inveneris. Hzc, quibus dum tot amnes, tantum fuperne dejedorum g imbrium , tanta medicatorum vis fontium; pj delectatur vulgus, tenuem habent ac perfufo- riam voluptatem : &quodcunque invectitium non mutant faporem maris, nec remittunt quidem; ita adverlarum impetus rerum viri gaudium eft, fundamento caret. Hoc de quo loquor, ad quod te conor perducere, folidum fortis non vertit animum. Manet in ftatu, & quidquid evenit, in füum colorem trahis. eft, & quod plus pateat introrfus. LXXXVIII. Omnes tendunt ad gaudium, XCIV. Vir fortis, omnia advería, exercita- Ibid. c, $; :Sen, Ep. tiones putat,quis autem,vir modo, ere&tus ad 59» fed unde ftabile, magaumque confequantur, ignorant. Omnes oblectamenta fallacia & honefta;non eít laboris appetens jufti; & ad of- ficia cum periculo promptus? cui non indue brevia decipiunt: (icut cbrietas, quz.unius Vj horg hilarem iníaniam, longi temporis tzdio ftriofo otium poena eft ; Athlctas videimus,qui- bus virium cura eft,eum fortiflimis quibusque E penfat. Hoc ergo cogita, hunc efle fapientie effectum , gaudii equalitatem. Talis e(t fa- confligere, & exigere ab his, per quos certami- ni preparantur; ut totis contra ipfos viribus pientis animus, qualis mundi ftatus fuper lu- mam. Semper illic ferenum eft ; Habes ergo, utantur: cedi fe vexarique patiuntur: &, fi non inveniunt fingulos pares, pluribus fimul quare velis fapiens effe; quia nunquam fine Marcet fine adveríario virtusi ä gaudio eft. Gaudium hoc non naícitur, nifi objiciuntur. Tunc apparet,quanta fit.quantam valeat;pol« . ex virtutum confícientia. leatque, cum quid poílit, pacientia oftendit. Nobiliias vera qua ? Scias licet, idem viris bonis effe faciendum. d- & 35 Sen, Ep, LXXXIX. Si quid aliud eft in philofophia . XCV. Ecce fpe&taculum dignum, ad quod Ibi 44 refpiciat intentus operi fno Deus. — Ecce par boni, hoc e(t, quod ftemma non inípicit. Om- nes fi ad primam originem revocentur, a diis Deo dignum, vir fortis cum mala fortuna compofitus : utique fj & provocavit. Non funt. Bona mens omnibus patet: omnes ad hoc fumus nobiles,Patritius Socrates non fuit. video, inquam, quid habeat in terris Jupicet T1 pulchrius, quam ut fpeGiet Catonem jam pars [ Piatonem non accepit nobilem philofophia, fed fecit. Neminem;, ait Plato, regem non ex tibus non femel fraclis, ftantem nihilominus fervis effe oriundum,nerninem non (ervum ex inter ruinas publicas rectum, regibus. Omnia ifta longa varietas mifcuit, & XCVI. Miferum te judicio, quo d nunquam Ibid. édb füurfum deoríum fortuna verfavit. Quis ergo fuifli mifer: tranfifti fine adverfario vitam. generofus? ad virtutem a natura bene com- Nemo fciet;quid potueris, ne tu quidetn ipfe; * opus eft enim ad notinstm (ui experimento L pofíitus. Hoc unum eft intuendum. Non facit nobiled artium plenum fümofis imaginibus. quid quisque poflet, nifi tentando non didicit; Nemo in nofiram gloriam vixit: nec quod Gaudent magni viri aliquando rebus advet- ante nos füit, noítrum eft. Animus facit no- fis, non aliter, quam fortes milites bellis. XCVIlI. Quare Deus optimum quemque Ibid. é. 4; bilem, cui ex quacunque conditione fupra aut mala valetudine, aut aliis incommodis at- fortunam licet fürgere. 0.0.77' ficit? Quare in caílris quoque periculofa fore Difirimen inter. fapientem & pro« cientem. tiffimis imperantur ?. Dux lectiffimos mittit qui nocturnis hofles sggrediantur iofidiis, aut r D fidium loco dejiciant; XC. Hoc intereft inter fapientiz confüm« explorent iter; aut p * -Seq. Eps matz virum; &alium procedentis, quod inter Nemo eorum, qui exeunt, dicit: Male de mé 72» fanum,& ex morbo gravi ac diutino emergen- Imperator meruit ; 5ed bene judicavic. Idein tem. Cui fanitatis loco eft; levis acceflio, dicant, quicunque juben:ur pati;timidis ignae Hic ; ni(i atteüdit, (übinde gravatur, & in visque flebilia : Digni vi(i famus Deo,in quibus eadem revolvitur. Sapiens recidere non po« experiretur, quabtum humana natura poflet teft, ne incidere quidem amplius. Cotpori pati : Hoc eft propofitumDeo;quod fapienti vi- fbid, & $; enim ad tempus bona valetudo eft : quam ro, oftendere hzc, qu& vulgus appetit, refor- DA medicus etiam fi reddidit, non przíftat ; fa« midat, nec bona efle nec mala, apparebunt .'Rö Pb 'Lgþn. Bïl)l- Man. Tbm. IL Uuuuu autem Bübliotbecm Manttalis: Concionatorie 919 autem bona effe, fi illa non nifi bonis viris tri« vidi refugiunt. Injaria proþoütum hoc habet, buerit; & mala effe, fi malis tantum irroga- aliquem malo afficere: malo autem fapientia verit. non telinquit locum. Unum enim malum illi ÉÍbid, c. 6. XCVIII. Puta itaque Deum dicere: quid eft turpitudo, quz introire eo, ubi jam virtus, habctis, quod de me queri poffitis vos, qui- honeftumque eft, non poteft. C. Omnis injuria diminutio eft ejus, inibid. c. 5. bus recta placuerunt? aliis bona fal(a circum- dedi, & animos inanes, velut longo fallacique quem incurrit, nec poteft aliquis injuriam ac- fomnio lufi : Auro illos, argento & ebore or- cipere fine aliquo detrimento vel dignitatis; navi: intus boni nihil eft: Iíti, quos pro feli- vel corporis, vel rerum extra nos poíitarum : cibus afpicitis, fi non qua occurrunt, fed qua fapiens autém nihil perdere poteft, omnia in latent, videritis, miíeri fünt, fordidi, turpes, fe repofuit, nihil fortunz credit: bona fua in ad (imilitudinem parietum fuorum :extrinfe- folido habet, contentus virtute, quz fortuitis cus culti. Non efít ifta folida & (incera felici- nonindiget. Ideoque nec augeri, nec minui hiM tas : crufta eft, & quidem ctenuis. Itaque dum poteft. Nam in fummum perducta, incre- ford,. illis licet ftare, & ad' arbitrium füum oftendi, menti non habent locum. Nihil eripit fortu- 'ï qeMid nitent, & imponunt: cum aliquid incidit, na, nifi quod dedit: virtutum autem non dat, grim quod difturbet, ac detegat, tunc apparet, ideo nec detrahit. Libera eft; inviolabilis, im- pl [An quantum altz ac verz foeditatis alienus fplen- mota, inconcuffa 5 contra cafus indurata, ut i dor abíconderit, Vobis dedi bona certa, man- nec inclinari quidem, nedum vinci pofíIit. Va Ibid, c.7. füra: quanto magis verfaveritis, & undique lidius debet effe quod lzdit eo quod lzditur, infpexeritis, meliora majoraque permili vo- non eft autem fortior nequitia virtute ; non bis, tmetuenda contemnere, cupienda faftidi- poteft ergo l.;-»:di fapiens. re: non fulgetis extrinfecus, bona veftra in- trorfüs obvería fünt, Sic mundus exteriora $ XVI. ? contempfit, fpe&taculo fui lztus. Intus orhne AUTHORES pofüi bonum. Non egere felicitate , felicitas veflra eft. eremias Drexelius in Rofis Marianis part. I.J 2» C I. In fapiertem non cadere injuriam. II. Joannes Bufzus in Viridiario V. eodem. Sen. L. de IIl. Francifcus Arias to. 3. Thefauri inexe XCIX. Ad tantasinepties perventum eft,ut, Conftant. non dolore tantum, fed doloris.opinione ve- haufti. Tra&. 1. $ 4* xemur, more puerorum, quibus metum incue IV. Antonius Gaudier denat. perfect. part. « C ET. i tit umbra, & perfonarum deformitas, & de- pravata facies; Lachrymas vero evocant no- V. Jacobu «sAlvarez to.2, 1. 3. part. 2. €.6. mina parum grata auribus, & digitorum mo- $.1. tus,& alia, quz impetu quodam erroris impro- V [. PetrusSanchez in regno Dei p.6. c.10. .g.:ugwwmwwug;e.æ-we;uqgwmæwwæwwwmwwwæwmæmwgwwæ $. Ch TITULUS.-CXXI. ho Np. TORIU M. RGA $. I. in quarto Dialogorum Gregorius mentionem xR ed sLDdL i Dw a EE o N C R i D RI LÉ ene Seo actnet ia Md RE : R ET facit: dicens: Quod eft in Sicilia in mon- QUOAD EXI j N H AM te de Pectena , ubi navigantes fxpe audive- re voces petentes eleemofynas [pirituales, rgä & temporales, & qui fuerunt ibi, dicunt, & t Manfi to, urgatorium eít locus quidam a divina quod in illo monte femper ardet. Secune- » de qi 4. tr. 86. juftitia in vifceribus terrz deftinatus, dum purgatorium ítat in centro terrz , in pto t diíc.2.n.2. ad purgandum fidelium defun&dorum loco aré&to, & privato; Qui habuerunt pro- 6l animas, in gratia Dei conftitutas, non- prium, ar&um, & privatum amorem ín hoc m IN EE ENI s ui E dum tamen fatis integre a culpis expiatas, mundo plus, quam in Deo, dabitur iilis lo- idque per ignem & alias pcenas, donec novif- cus ar&tus in centro terrz. Tertium purga- 8. Aug. in fimum quadrantem exfolverint.. Sive: Eft lo- torium reperitur effe in hoc mundo. Quar- ä Enchir. cus fubterraneus, five receptaculum, in quo tum eft ignis. €. 109. animz defunctornm pro peccatis quoad poe- C III. Idem S. Pater quinam in hoc purgato- Ibidem, nam necdum plene remiffis fatisfaciunt. 9. rio torqueantur, in hzc verba declarat: Pri- ma veritas eft, quod nullus vadit in purgato- in Eluci- S. Anfelm. Anfelmus fic illud defcribie: Quid eft purga- torius ignis? poft mortem purgatio erit aut rium , qui moritur in peccato originali ; Se- qar. nimius calor ignis, aut magnus rigor frigoris, cunda veritas eft, quod illi vadunt in purga- lhil aut aliud quodlibet genus pcenarum, de qui- torium, qui fünt in aliquo peccato veniali, bus minimum moajus eft, quam maximum qui non fecerunt debitam poenitentiam ia : quod in hac vita excogitari poffit. hoc mundo pro fuis peccatis. 8.Ber.Sen. II. S. Bernardinus Senen(is de hoc purga- IV. Poenarum vero diverfitatem, idem Do- Ibidem. to.4.f. 15.torio fic loguitur: Defcribunt [DoGores, &or his verbis indicat : Quzrunt . Docto- purga- exr:v, quod quatuor fünt purgatoriaï. De primo res, qugz ponnz; &Jguantæ funt in torio? - Titulus CXXI Puïgatorium. i 911 torio? Et dicunt, quód animze duplici'tCr tor- commendatio defun&torüm.: Quarto aütho: mentantur in purgatorio 5 Uno modo, quia ritate SS. PP. Auguftini, Athanatii, Tertullia- funt private feu femotz a confolatione Dei. ni, Cypriani, Ambro(ii, Hieronymi apud Bel« Secundo modo, quia habent poenas fimiles larmini de purgatorío: quos licet in aliis er« Mu c, 5. poenis infernalibus,(ed differunt ab animabus, rare poffe credamus, nemo tamen nifi impu« »quz fepulte funt in inferno, in hoc, quia dae dentiífimus dixerit, eosin illis rebus; quas ans. mnati fant in &ternum, eternaque gloria pa- te oculos fuos quotidie geftas confpexerunt, radifi privati , & fentiunt eternam poenam referendis erraffe. Quinto rationie,cum enim;: fine fpe redemptionis, quia in inferno nulla ut recte argumentatur citavus Munfordus, ex Jac Munds e(t redemptio. N una parte certum fit, dari aliqua peccata ves fori. 4 c. V. Exiftentia purgatorii pï;öbatur ab. Au nialia; caque non fatis in hac vita expiaris ex € ? n. 2« thoribus quadrupiici argumento. Primo ex altera vero parte pariter ex fcripcura coníter, ^ Jac.Mupd- S. Scriptura, quod argumentum fic proponit nihil coinquinatum in coclum admitti, necel- ford, in tr. acobus Iunfordus in przclarolibello: quem fario fequitur, concedi aliquem locum debe- J deMiteric, À e mifericordia animabus preftanda ícripfit. à re;in quqanimæ atalibus maculis mundentur, animab, In fecundo libro Machabzorum c. 12. legitur pre(tand. Divz'/ä'ö. Judas Machabaus, fatta collatione duodesim iil- [ lo I'l'- 2s lia dracbmas avgenti wififfe Flierofolymam offerre — VLDividitur in purgatorium deZierii & fere 'dl C. 7. pro peccatis anovtuorum facrifiium. v.43.. At for- fiss hoc eft, in quo anima poenis fen(ibilibus te Ícriptura folummodo refert, non vero ap- ab igne aut alia re poenali cruciantur ; illud probat hanc Machabzi in milites füos demor- eft, in quo anima fola vifionis beatificz defi-. derio torquetur. De qua poena fic loguitur - tuos pietatem ? imocette vel maxime appro- bat: fequitur enim in verfu 46. Santa ergo Viexmontius : O quanta pcena eft dilatio glo. Viäxmaat;- & falubris eft cogitatio pro defun&tis exovare , ut a rix ! o quam amara eft recordatio vi(ionis di- 'arif. c. 6, jeccatis folvantur. Commendat ergo fcriptura vinz; maxime cum jam tempus Dco fruendjitttit. ad hanc ejus piecatem ut fanctam , commendat advenerit, & anima a pondere fui corporisP "- ut falubrem & imitatione digniffimam. Illud abíoluta fuerit; ipfi animz gravius multo eft preterea ex hac hiftoria conftat, non folum carere Deo, quam cruciari purgatorij igne. [udam Machabzum credidiffe, animas in pur- gatorio detineri, fed idem etiatn credidiffe Ju. $. li. dxos omnes; quia tam liberaliter contribue- EX $. SCRIPTURA. — runt pecuniam fuam, ut factrificium offerre- tuür pro peccatis mortuorum, eo/fine, ut a Veriias 97 AExijlizntizz. - peccatis fuís folverentur. Addo, quod in ho- «E duc de cuftodia animam meam, ad con- Pf 14t; diernum usque diem Judzi omnes purgato- firendüm nomini tuo, me exfpectanc - & rium credunt, & preces pro defundctis fün- jufti, donec retribuas mihi. dunt,ut ex eorum Ritualibus eft manife(tum. lL Si abluerit Domipus fordes Eiiafufnïïaiæxxæ. Secundo authoritate Apoftolorum ,. uti. . Sion, & fan uinem Jerufalem laverit de me- V*4* S.Chryf. Chryfoft. teftatur dicens: Non temere ab dio ejus, in [ piritu judicii, & fpiritu ardoris. Ill Si'cujus opus arferit , detrimentum z. Cor. 3; ho. 69. ad Apoftolis hzc fancita fuerunt, ut in tremen- pop. dis my(teriis defünctorum agatur commemo» patietur: ipfe.autem falvus erit ratio; fciunt enim illis inde multum contine- quafi per ignem, , lic tamenfü- 13« gere lucrum, utilitatem multam. Hzc Chry- - IV. Cum vadis cum ad -'verfarïoh tuo av"d Luc. 12, foftomus, cujus teftimonio liquet, conítitutas Principem, in via da operam liberari ab illo, V: 58 ab Apoftolis fuiffe orationes pro defunctis, ob ne forte tradat te exactori & exactor mittat ingens , quod ex orationibus noftris fidelium te in carcerem. Dico tibi, noh exibis indé, animabus provenit emolumentum. Tertio donec falvas noviffimum quandrantem. 8. Aug. l, authoritate ecclefiz, quz iis ipfis fizculis, quie de cüra -. V. Eterunt in omni terra, dicit Dominus, Zaeh, 18, bus, fi unquam alias, puriíIimus fuit religio- partes duz in ea difperdentur, & deficient,v. 8. pro mort, nis cultus, orationem pro inortuis compros- & tertia pats relinquetur in ea. Et ducam C. I-I bavit. Conftat hoc eft Concilio tertio Car« tertiam partem per igriem, & uram eos, ficut thaginenfi, cui fübícripfit S. Auguit. quodque uritur argentum, & probabo eos, ficut pro» A Synodus fexta confirmavit. Hoc enim Con- batut aurum. cilium non folum numerat duos Machabzo- - VI. Si quis autem füperzdificat füper füne r. Cor, 44 rum libros inter Canonicas Scripturas (Cano- damentum hoc, aurum, argentum, lapidesv. 12. ne 47) fed decernit etiam in hec verba : lt pretiofos, ligna, foenum ftipalam,uniuscujus- ett SacramentaA|taris non nifi a jejunis celebren- que opus manifeftum erit. Dies enim Domini declarabit, quia in igne revelabitur, & uniuss tur: nam fi pomeridiano tempore defuncto« rum commendacio facienda elt , folis oratio« cujusque opus quale fit, ignis probabit, nibus fiat. lInde S. Auguítinus de hoc argue Ibid, C F. . VM. Sedebit conflans & emundans argen. Malach. 3; mento (ic loquitur ; In Machabzorum libris; tum, & purgabit fiiios Levi, & colabit eos V* 3* quafi aurum, & qua(i argentum, & erunt Do« inquit, legimus oblatum pro mortuis facrifi- cium , etíi nusquam in fcripturis veteribus mino offerentes (acrificía in juftitia, legeretur, non parva eft univerfz ecclefiz; VIIHI. Eduxifti vinctos tuos de lacu, in quo Zach. 9; VVII. t qu& in hac confuetudine claret, authoritas, - non eft aqua, in fanguine teftamehti tui; IX. Iram Domini portabo, quoniam pecca: Mich. 7, uti in precibus Sacerdotis , qux Deo ad ejus Altare funduntur, locum fuum habet etiam vi ei: doaec cau(am meam judicet , & faciat * 9: ; E Uuuuu2 R, P. Lobn, Man. Bibl, Tom. 1. ?udi— 98 Jiibliotbecee Maqualis Concionarriae 5 N judicium meum: educet me in lucem; vide- defün&to, eumque in luce ftatuat, & regione- 0f bo juftitiam ejus. ; vivorum,. (Vid. $. 1, n. $) u ualitas. Philipp 2. . X. Donavit eo nomen fuper omne nomen, LL v. 9. ut in nomine Jefu fle&tatur omne genu ccele- IV. Qui in aliud fieculum diftulit fru&ums, Aug, ia ftium; terreftrium & infernorum, id eft, pur- converfionis, prius purgabitur igne purgatio- f. de igne gantium animarum, quia, qui in inferno funt, nis. Hic ignis, etíi non fit eternus, miro ta« purg. non genufle&unt, fed blafphemant potius no- men modo gravis eft; fuperat enim ompem men Domini. posnam , quam homo un hac vita, vel pati poteft. quam p;—xfïus eft in Qualitas. 1í24.32. XI. Congregabuntur in congregatione V. Quia illum tranfitorium ignem omnis. Grec. t unius fafcis in lacum, & claudentur ibi in car- tribulatione prefenti zftimo intolerabilio- Pfal. 3. cere, & poft multos dies vifitabuntur. rem , non folum in furere eternz damnatio. Penit. Thren. l- f Xllo vos omnes , qui tranfitis per viam nis opto non argui, fed etiam inira tranfeun- V» 12o attendite, & videte, fi eft do!or, ficut dolor tis timeo correptione purgari. meus. ; VI. Si omnes, quz in mundo cogitari pof- S. Cyrillus Pfal. 39, fünt , poenz , tormenta , afflictiones , minori, Jerofol, in XIII. Comprehenderunt me mala, quo- V. 13. rum non eft numerus: comprehenderunt me quz illic in purgatorio habetur, posnz com:- €Pift. ad parentur, velut folatia erunt;. mallet enim?: 4"& iniquitates mes , & non potui , ut viderem Deum, fcilicet per vifionem beatificam. quilibet viventium, fi illas experientia nofce- Job. 13. XIV. Cur faciem tuam abícondis & arbi- ret poenas , usque ad finem mundi omnibus V. 24« traris me inimicum tuum ? his fimul fine remedio cruciari poenis ,. quas Apoc. 18» XV. Quantum glorificavit fe, & in deliciis omnes homines figillatim ab Adam hucusque L^ 7. fuit, tantum date illi tormentum. pertulerunt, quam uno die in inferno aut pure Maie 15. XVI. Secundum magnitudinem operisä vi- gatorio, minori, qua illic habetur, poena V. 7. fitatio eorum. " torqueri. Píio.v.7. XVIL Ignis, & fülphur, & fpititus pro- " VIl. Magna affli&tio in purgatorio eft affli- s. Anton, cellarum, pars calicis eorum. &io daemonis irridentis, folec enim hominitit. 5. de Ven, lfaie $0. XVIII. Flatus Domini;'ficut torreus fül- valde effe anguftiofum, cum videt inimicum Puré Y« 33e phuris füccendens eam. füum infultare & irridere de posnis ejus;& pro- l fib] pter hoc Razias vir venerabilis & maguz opi- 5. III. nionis in populo Ifrael,ne captus illuderetur ab inimicis, projecit fe ex feneftra inter turbas. EX SS. PATRIBUS ET DO- ! CTORIBUS.. . VIII. Dzmones fünt purgatorii artem ex-Synefius: ercentes in animabus , quafi Fullones in for- Epifc.Pto: j Veritas feu. Exiftentia. didis veftimentis. "Verum fi quis ineffet ve. lemaid.ep. $. Bern; ia funt loca, quse mortuorum animz ftimentis feníus, quid ea pati putas, cum pe- *^ quinque deI.xTr diverfis meritis fortiuntur, infernus, dibus calcantur, nitro perluuntur, omnique regione purgatorium, ccelum. — In inferno impii, in modo tunduntur, & deraduntur? er quan- tos dolores putas elui veteres notas, vetee purgatorio purgandi, in coclo perfecti. Qui in inferno funt, redimi non poffunt, quialin resque maculas fixe inhserentes ? inferne nulla eft redemptio. Qui in purgato- IX. Nihil intet (« di&erunt tormenta infer- S.Cyrill.in rio funt , exípectant redemptionem. Qui in nalia ab iis, qua funt in purgatorio, quia ea- ePift. ad S. coclo fünt, gaudio gaudent ad vi(ionem Dei; dem funt magnitudine; fed unum eft, quod A"& | Chrifti fratres in natura, cohzredes in glo- differre poffünt, quia infernales finem non ex- ria, fimiles in eternitate jucunda, Quia pri- fpe&tant, & purgatorii pcenz funt cum fine. mi igitur redimi non poffunt, tertii redem- $ X. Sed dicet aliquis: Non ad me pertiner, ptione non indigent, reftat, . ut ad medios quamdiu moras habeam in purgatotio, tan- lo.1 tranfeamus per compaffionem, & j tum ut ad vitam eternam perveniam. Nemo tefun quibus junf $6 h &i fuimus per humanitatem. hoc dicat, Fratres chariflimi, quia ille ipfe Orig.ho.g, II. Si poft fündamentum Jefu Chrifti , non purgatorius ignis durior erit, quam quod inLevit folum in tuo corde aurum, argentum & lapi- poteft poenarum in hoc fzeculo aut videri, aut dem pretiofum (fi tamen habes aliquid auri cogitari, aut fentiri. vel argenti) fuperzdificaveris,verum & ligna; XL. Tenebraz in purgatorio impediunt ope- S. Bonav. & foenum, & ftipulam, quid tibi vis fieri; cum rationem, vincula evafionem, mendicitas fo-in f. de anima fejuncta fuerit a corpore? Utrum nam lutionem, ferrum affliionem indacit. mortuis. ingredi vis in San&a Sandtorum cum lignis XlI. S.Auguftinus dicit,quod eft canta dam- Ap. Man tuis, cum fceno & ftipula, ut polluas regnum natorum pocna fenfitiva, purgativa, & dolor, difc 2.n.a. Dei? an propter lignum, foenum & ftipulam & fenfus omnis generis tormentorum , quod foris refidere, & pro auro & argento, & pre- in hoc mundo cogitari non poteft, nec pro- tiofo lapide nihil mercedis accipere? fed ne- bari , nec aliter confiderari, quia omnes poe- que hoc equum eft. Quid igitur fequitur, n&, quz poffunt excogitati in hoc mundo, nifi ut primum propter ligna ignis tibi detur, & poena Chriíti, & omnium aliorum Marty- ui confümat foenum, lignum, vel ftipulam. rum, czterarumque, perfonarum, & creatu- $, Dyon. III. Accedens venerandus Antifles, precem rarum, nihil funt refpectu poenz purgatorii, Areopag. fuam füper mortuum peragit, precaturoratio & tantum intereft inter ignerr; noftrorum na- p.3.67« dejlla divinam clementiam, ut cun&ta dimittat tur&lem, ab igne purgatorii, quantum differt Ecc.Hierper humanam infirmitatem admifía peccata ignis pictus a vero igne naturali. xl Tituius CX XI. þurgdtarium. 913 3- BORRV- XIII. S. Bonaventura de acerbitate poenz füam vel intendit,vel remittit, non fuapte qui- tom. 7. comp.1.7, purgatorii fic loquitur: In purgatorio duplex dem Ííponte , fed divinz juftitiz , cui omnino eft poena,una eft damni de carentia divinz vi- fübjicitur arbitratu, & attemperatione. !L r . 3« fionis; Alia fenfus de afflictione ignis ; & quane XVI. Ignisille purgatorius non minus cali» N tum ad utrumque minima poena purgatorii diffimum, qui unquam in hóc mundo exar(it, majoreít maxima poena mundi ; iftud patet de ignem calore fuo füperat, quam calidiifimus posna damni, quia affectus, quo de(ideratur illeignis depitumin pariete, ignem (uo exce» füummum bonum pofít hanc vitam ab omni- dit cálore. Ita ipfe. Hac quoque rationc SS. Pa» bus Sandiis,intenfior eft,quam aliquis affe&tus tres, quos antea protulimus, afhirmant mini- 'g. b rei cemporalis in vita, maxime cum jam teme mum àb igne luftrali cruciatum, acerbiorem l pus habendi advenerit;ideo carentia ejus mo- effe maximo; qui hac in vita poffit excogitari. leftius toleratur. lftud eciam patet de poena Ex quibus omnibus D. Thom« fententia, nie fenfüs; quia cum dolor non fit effendaliter mirum minimam purgatorii poenam, maxima lz(io,fed lz(ionis fenfüs,tanto magis dolet ani- hujus vitze,atrociorem effe,affatim probata ef- il ma, quanto magis fentit fenfitivum aliquod, fe videtur,fi quidem illa de acrimonia fua nihi ln u ideo ab igne in ipfüm agente maxime aflligi- remittat,quod aliqui Theologi volunt,ut videe tur. Ratio acerbitatís poenz purgatorii hzec licet pii manes eo citius purgentur,quo acrius. j eft, quia cum Deus imagis quzrat emendam, XVII. Venialia chaticati adjuncta poffunt S,Thom.in quam poenam,plus ponderat in poenitentia vir- per aliquam poenam confumi, & ideo conve- 4. dift, 3 1. tutem bonz voluntatisquam poenam afflictio- nienter fecundum metaphoram fignificantur d: 1 n.2- nis. Unde plus ponderat Deus modicam poc- per illaquz per igaem confamuntür. Et quia aam voluntariam in prefeati,quam multo ma- quanto aliquod peccatum eít gravius, tanto jorem non ita voluntariam in tucura,ficut plus difficilius purgatur, in peccatís autem veniali- valec modicum auri quam multum plumbi, bus invenitur unum altero gravius, ideo con« unde oportet, ut, quod ibi deficit in volun- x venienter eorum diveríitas fignificatur per Jl tate, hic fuppleatur in acerbitate. L] diver(itatem eorum, quz facilius, & tardius le Ven, -B&da dam coffi;- XIV.Futurum quoque eft ,utqu! confümuntur ab igne. Et quia perfectio cu- fub Df. 57. piantur in ira tua : & ideo, Domine, flagella, juslibet,quantitatis ternario comprehenditur, eca, ure, purgatum me hic redde,ut non cor- propter principium, medium, & fiaem, ideo ripias me tunc in ira tua.. Corripiuntur in ira triplex differentia ponitur, quia funt graviffi- E& Dei qui Chriftum fundamentum habent, fed ma in genere venialium, & difficillime purgae non tantum aurum, argentum, lapides pre- bilia, & hzxc per lignum fignantur. Quedam l: tiofos fuperzdificant, fed etiam intermifcent minima , qus per ftipulam, quedam media; u ligaum toenum , ftipulas, id eft , comrmrittunt quz per foenum fignificantur. älep! quazdam venialia peccata graviora,& leviora, & ideo neceffe eft, ut hi tales in ira corripiane $. IV. EX LIBEL;LO DE IMITATION tur,id eft;in purgatorio igne nunc interim an- .E te diem judicii ponantur, ut, quz in eis im- CHRISTI. munda funt, per illum exurantur. Demum l. E-Jabet magnum & falubre purgatorium Lib. 1. c. vero posnarum illarum acerbitatem aggrae — homo patiens, qui fufcipiens injurias 34. $. 2. —— —— —— lLin vans fubjungit: Nec immerito tantum timet plus dolet de alterius malitia, quam de fua u$ ifte hanc correctionem; quia attendic eam effe injuria: qui pro contrariantibus fibi libenter orat, & ex corde culpas indulget: qui veniam graviorem, quam quicquid unquam pafli funt latrones, vel fan&ti Martyres, vel quicquid ab aliis petere non retardat: qui facilius mi- gravius homo poflet excogitare. feretur, quam irafcitur : qui fibi ipfi violen- S. Augut, XV.Hiqui temporalibus poenis digna gef- tiam frequenter facit, & carnem omnino Spi- ho. 16. deferunt, de quibus Apoftolus dicirs 3i cujusopus ritui (übjugareconatur. Melius eft enim pec- cata & vitia refecare refurr, l.. ayfarit, detritnentum patietur, ip/e autem falus erit, ,quam m füturo purgane 50. ho^ aua(i per ignem, per fluvium igneum, de quo da reíervare. lI. Si dixeris, tenon poffe multa pati, quo- L.5.c, za, propheticus fermo memorat, & fiwoius 1gneus " - currebat ante eum, per flavium, iaquam,igneum, modo tunc fübftinebis ignem purgatorii? $ & vada ferventibus globis horrenda tranfi- IlI. Si füturas inferni five purgatorii pae-L 1,c.22, ID bunt. Quanta fuerit peccati materia, tanta nas cotdialiter perpenderes.credo,quod liben- d erit transeundi mora; quantum exegeritcul.- ter dolorem & laborem fuftineres, & nihil ri: *]is. pa, tantum fibi ex homine vindicabit quzdam goris formidares. flamm:e rationalis difcipliaa ; & quantum ftul- g. Vp fanf hi ta iniquitas fuggeflerit, tantum fapiens paena EX/EMPLA CATHOLICA de(zviet. Nec refert, quod ifte locus de no- EXTERNA. viffims mundi conflagrationis igne a nonnul- Feritas feu Exiftentia. lis accipitur. Nam & ille divinz juftitiz, po- tentizque inftrumentum erit, & juftorum re- Furfeus vidit in via ad coelutn maxie Beda 1. g. T. B. liquas fordes purgabit , atque adeo , quod de mos ignes, per quos neceffario trans- hift, c.19, illo dixit, diceret de luftrali Auguftinus. Et eundum erat, fed fimul videbat illos, in qui« bus nihil combuftibile erat, illzíos tranfire, vero Paulinus Epift. 9. ad Severum. Purgato- rium vocationem fapientem , & quodam in alios vero magis minusve exuri, prout plus vel minus materiz combuflibilis, feu, reatus carmine ignem arbitrium nuncupat, fcilicet quatenus pro cujusque meritis yehementiam afferebant. Uuuuu j lI. S. 914 Jüblietbete Manualis Concionatorie gl Carth. de It. S. Nïech'til-*dïs quond'an;n vidit, animam fenfas ejas nova füavitatis dulcedine recrea» AE noviff. cujusdam defun&te a Chrifto in hortum amce- bat, eamque blande confolabatur. Dixit ita- dial.de ju*niffimum deduci, in quo multitudo anima- que Gertrudis ad Dominum : Cum ru Deus totius confolationis huic tam amicabilem fe« dieio ani-e . videbatur menfíz affidentium , quibus mTar, art. apponebantur fercüla fuffragiorum , qua a renitatem exhibeas , quid eft, quod ipía moze 21e í ; viventibus offerebantur. ftiori valtü apparet, & gravamen internum 1ll. Cum olim hzrefis quedam exorta fuif- oftendit? cui Dominus: Ex hac mea prefen- Cyrillus Hierofol. fet, afferens, defun&orum animas nihil pati, tia, anima quam cernis, non nifi delectamen- in epift.ad donec poftea refürre&tionem corporibus jun- tà mex humanitatis percipit. Unde & plene Auguft, antur D. Hieronymus Eufebio olim fuo di- confolari non poteft, fed ubi a negligentiis $pe. preteritx vite purgata fuerit, ego eam in Ícipulo apparens , Juffit faccum , quo pro in- üit.é dumento ufus fuerat, trium virorum cadave- prefentia jucundiíTimz divinitatis mez per- [Oll fe&te confolabor. Ad qua iterum Gertrudis: ribus, qui ea nodte obierant, imponi; quo facto illi coram omnibus, qui in ecclefia con- nunquid Domine mi , miferatio cua non prz» venerant, refufcicant confitebantur, fe a S. valet filiam tuamr (cui ab infantia dederas Hieronymo circumdudtós , & infernum, & pium cor, & benigoam voluntatem erga ho- mines) nunc abfolvere ab omni negligentia- purgatorium vidiffe , & poft viginti dies ite- rum cum Eufebio deceffüros, coeloque; fi ca- rum impedimento ? refpondit Dominus : Pie- tholicam fidem amplexi dignam poenitentiam tatem cordis ejus benignamque voluntatem agerent, potituros. Qusz omnia , cur , uti abundantiffime remunerabor, fed oportet di- Vint &ante juflitia mea, ut omnis macula abfler- Dd dixerant, eveniffent, & preterca illi poena- rum recordatione indefinenter flerent, multi atur. Et qua(fi blandiendo tenens mentum he puelle adjunxit: In hoc fponfa mea libentifz ex perverfis ite f bl u H xi füot. fime confentit juftitie mez ; quia; cum p!enc ^ IV.Mauritius Ro—dgmäQEhüä Eþ.irföopüs pcB; urgata fuerit, gloria divinitatis meg jucune Vincent. diflime fruetur. i:. 25.3- r mortem cemplo inferendus , refampta anima Ad quz verba illa benigno circumiantibus dixit :: Ultima paftoris veltri vultu annuit. Poftea S. Gertrude offerente verba accipite. Natüraliter fum mortuus,fed füb miffa pro eadem puella falutarem hoftiam, quz a Sacerdote elevabatur, dixit anima: in ut, quz vidi nunciarem vobis, revixi: nec diu fuüperítes ero, quia dormire in Domino placet. veritate certum effe experior, nullum quan- Ductores mei, quorum veftitus , vultusque tumlibet exiguum bonum in bomine carere di(fimus longe pulcherrimi , fermoque jucun remuneratione, nec ullam quantumvis par- érat,mibi verfus orrentem eunti pollicebantur vam culpam effe, que non purgari debeat au« Bloí paradifam, Hierofolymisque pera&ta Sancto- te vel poft mortem.. Quia enim facram com- mon rum adoratione Jordanem tetendimus, cujus munionem libenter accepi, dum in terris vi« Spir accolis comitatum noítrum augentibus lzti- vebam, nunc magnum remedium obtineo de n tia mihi füborta eft. Cum autem flumen tran: facramento altaris pro me oblato. . Et quia fire maturarem, Comites Dominum przcepif- tam benignam voluntatem ad omnes hotrni- nes habui, modo multo citius juvat me ora« fe affirmabant, ut peccata venialia, quee prius confeífione non dilueram, pavore ex a pedu tio pro me füfa. Infuper etiam &ternam re- munerationem exípecto, quam in : coelo reci« d:monum concepto purgarentur. Et extem- plo tantus deterrimorum Spirituum exercitus piam. ' Sicque furíum ferri anima videbatur; haítas acutiffimas vibrantium, ignesque e€vo- (qþlcvgta precibus 'ecclefiæ. mentium adftitit, ut aer totus ferreus, flam- meusque videretur: quo fpectaculo fupra Qualitas. 'VIL. S. Gregorius narrat, quenda modum cruciatus füum, — Ut igicur veftrz fa- m poft S. Greg. & ]uti confulatis vifa tormenta reorum, & gaudia cleCtorum, 4. Dial. , hoc recepto habitu vobis dl- ad corpus rediifle, dixiffeque, quod ponte pe- - * xi, flatimque iterum expiravit. Dion. .V, S. Patritió Hybernis Evangelium, & ex riculofo füperato, viderit amoeniffimum came Suri Carth, a.9,1 lo purgatorii poenas annunciante, cum p eri pum, & pratum virens, in.quo hominum de 4. no- que ad converfionem duriores peterent, evi- candidatorum manfiones erant,datusque fua- pt vitf, vitatis odor, ut omnes fatiaret, L denti (igno demonftrari,qued afferebat, impee travita Deo,ut locus aliquis defignaretur, per VIII. Cum Clericus quidam .Co lonienfis Surius Bll quem in purgatorium quoddam animarum Pa equo fluvium tran(iret, S. Severinus Epifco. to. 7 tranfiretur, Itaque Egneus miles ad extre- us paulo ante defun&dtus, & jam miraculis lo ll h mum ingreffus poft alios plures, ductus aSpi- e fepulchro editis clarus; frenum equi appre- dift ritu ad omnia füppliciorum immanium loca hendit, manumque porrigi juffit, quod cum Clericus feciffet, ipíe eam aque& cum tanto fuit, & inaudita tormentorum exempla con- fpicatus, etiam purgationis locam fuübiit, ac dolore immerf(íit, ut mox omnes carnes dif- fluxerint, folaque offa apparuerint. Qusren- reveríüs, enumeratis omnibus, quz viderat, te vero caufam tant* poenz Clerico refpon- poenarum purgatoriarum intolerabiles cru- dit, fe ob Horas Canonicas füo tempore non ciatus & diuturniora fupplicia pronuntiàvit. BBlofius VI. Religiofa quzdam Virgo cum in mo- recitatas tantis pornis adjudicatum fuilffe. Poftea reftituta Clerico manu precepit , ut mon. fpi- nafterio D. Gertr udis defuncta effet,vidit ipfa rit 13« Gertrudis animam ejus in loco admodum lu- eum aliorum Clericorum przcibus commen- daret , & difparuit. cido mirifice exornatam confiftere, cui etiam Chriftus adítabat, & quinque vulneribus fuis iem ab Angc..:lleda l. 8j - AX. Drithelmus cum poft mor 2/4d - Zïtulas' CXXL Purzabrium. 9!$ hift. Angl. lo in vallem immenfam & horridam dedu&us, terum vero ex viginti quatuor horis, quibus e 13. graviffimis animas excruciari tormentis vidif- in hifce poenis commorari debes, non nifi una folum hora preteriit. Tunc anima Angelum Íet, & modo in ignem, modo in rigentes aquas projici,quzrens,an non hic damnatorum effet inftanter rogavit, ut fe apud Deum precibus locus, audivit, non illorum, fed purgantium fuis interponeret, ut denuo in hanc vitam animarum effe locum , eorum przcipue, qui redire poffet, promptam fe offerens ad om- nium atrociffimorüm tormentorum carnifici- ferius de peccatis poenitentiam agerent. Unde e fe miris corpus cruciatibus aífligens , cau- nam, toto futurz vitz tempore, pro divinge À m tantz voluntatis arbitrio tolerandam. à (z vericatis quzrentibus refpondit: Eheu, finite me, graviora funt, quz vidi. XV. S. Cyrillus (cribit, fe ab uno ex tribus Dion. mortuis per S. Hier. refufcitatis fequentia in- Carth.l.4. Spec. Ex. X. Puer quidam novem 2nnorum ob non dift. 9. ex, folutos novem obolos, quos a familia mutuos tellexiffe : Quales putas credis effe poenas pa» "9V- P-3» 1O0I, ratas non folum damnatis, fed etiam in purga- " ?* acceperat, purgatorii pcenis adjudicatus, de earum acerbitate a matre, cui apparuerac, in- torio exiftentibus : ad quod ego: Puto, quod majores fint poenis prafentis vitze, Er ille; fi terrogatus refpondit: Si omnes carbones, quos carbonarii in univerío mundo a tempo- omnes,quz in mundo fünt, poenz,tormentas & afflitiones comparentur minori poenz,quae re nativitatis'usque fecerunt, in uno cumulo arderent,& tu dile&ta Mater mea in medio cu- illic habetur,velut folatia apparebunt. Mallet mulo ftares & arderes, non tantas pcenas fuü- namque viventium quilibet, fi illas per expe- ftineres, ficut jam in purgatorio füftineo. rientiam nofceret, omnibus poenis his fimul fine remedio cruciari usque ad finem mundi, Vincent., XI.Monachus quidam ad purgatorium in ex- Beluac.]l. tremis ductus,vidit animas quasdam acumina- quas omnes homines ab Adam, usque in prz- 72:c,199. tis verubus affixas ad modum anferis affari,tor- fens figillatim perpeffi fant, quam uno die in» torum vero alios follibus ignes animare, alios ferno,aut purgatorio affligi minori poena, quae defluentem ex corpore adipem excipere, ite- ibi habetur. Et paulo poft acerbiffimum quod- rumque illis faperfundere : quasdam vero ani- dam indicat tormentum dicens: Tanta poena mas in alio loco quodammodo requieícentes eft, dzaemones intueri,quod unusquisque mor- vidit,quos an noffec,querensAngelus,negante talium potius fe preberet ardentibus lammis illo refpondit, priores effe Fratres Ordinis tui, arfurum, quam jugiter oculis formas illorum qui diíciplinam monafticam parum obfervaí- vellet infpicere, quorum formis nihil poenoe (ent; poíteriores vero, qui aut minus deli- fius, nihil horribilius poteft excogitari. querint , aut certe jam prope pro pcenis fa- XVI. Petrus Cluniacenfis fequentem narratlbidem'. tisfecerint. N vifionem : Pervenimus in regionem fpatiofam, Blofiusin — XIl. Alius quidam monachus admodum vifu valde horrendam, in qua foit multitudo; monili innumerabilis inenarrabilibus füppliciorum pius, cum in mortis excuffa pofitus vidiffet Spirit. c. rormenta purgatorii,reveríus ad fedixit: Nul- immanitatibus expofita. Innumerabiles pce- 12e la hominis lingua exprimere, nulla zftimatio narum (pecies vidi ibi; Hi enim torquebantur; concipere poteft varietatem, multiplicationé Hi in fartagine frigebantur. Hi unguibus ful- & gravitatem füppliciorum, quibus me afpi- cabantur,usque ad diffolucionem compagum. ciente purgandi fübdebantur. Tefítis mihi eft Alii puniebantur in balneis confectis ex pice & Deus, quia, (i quis me, & cun&tos caros meos fuülphure, aliisque liquaminibus ex ere plüm- affeciffet omnibus injuriis & pocnis, quas pof- bo, aliisque metallis, cüm foetore horrendo. funt homines in hac vita tolerare,vel etiam oc- Quosdam vermes monftrofi, dentibus venenae cidiffet, & viderem eum deputari tormentis a tis rodebant. Et hecguidem omnia in primo me conípeGtis, ego millies, fi fieri poffet, mor- purgatorio ipfum vidiffe fcribit; De fecundo tem pro ejus ereptione fübire paratus effem; vero purgatorio in hunc modum refert: Vidi- G. Dial adeo poenz illz, quas in purgatorio vidi, excee mus profundiffimam vallem, in qua erat flu- dunt menfüram & modum cujusvis doloris, men altiffimum, quod nebulam indicibilis ex- aneuítiz, amaritudinis ac miferiz hujus vitz. halabat fcetoris; Erat quoque in ea ignis, qui Surius 29. XII. Hugo Abbas Cluniacen(is per triduum videbatur usque ad ccelum pertingere; Atque April. in vinea poft mortem detentus fedit, quafi ex ex alia parte fuit tanta immanitas frigoris, uc itinere fatigatus, dum refumeret vires, & pe- nihil pcenalius ea me conípexiffe putaverim. Ibi erant innumerabiles animz, quz nunc in YU dum pulverem abfltergeret. Delovac, — XIV. Bellovacenfis refert, Angelum quen- flumenillud fcetidiffimum mergebantur,nunc 17' (pec, Mor, dam viro cuidam apparuiffe, eique dixiffe, inde erumpentes,ignibus involvebantur,ac in- 1.2. v. 1. quod fi tunc mori vellet, unico tantum die in deexeuntes afperrimis frigoribus tradebátur. dift, 10, purgatorio moraturus effet 5 fecus autem, Tandem in alterum defcendit purgatorium,de longam, & dolorofiffimam toleraturus effet quo fequentia refert: Poft hzc venimus ad ter- infirmitatem 5 Elegit igitur ftatim ex hac vi- tium pürgatorii locum, qui ultra,quam mente ta migrare ; fed audite, quid tandem contige- concipi poteít, horribilis extitit, & poenalis, rit. Cum idem Angelus paulo poft mortem ad imo nulla lingua exprimere poffet minima lo- animam intra flammas purgatorii herentem, ciillius fupplicia. Venimus ergo ad maximum eandem coníolaturus accelffiffet, anima fe ab campum, quem operiebat chaos horrendum, ipfo graviter deceptam fuiffe, conquefta fuit, cui admixtus fuit fluvius fulphureus immenfi co quod jam non una die, ficut Angelus pro- foetoris, nebula quoque & flamma, intra picis miferat, fed multis annis in iisdem derelictus nigerrima fpargebatur confufe per campum. fuiffet. Cui Angelus refpondit: Ita quidem ti- Planities campi fcatebat multitudine vermi- h m um; vermes illi füper omnem zftimationem bi videtur oþ tormentorum acerbitatem; ca« erant 916 Aubliotbere Manualis Concïonatoriæ erant horribiles, monftrofi, deformes afpeCtu culares flammz , correptumque ftrato in àr» pavendi, & naribus ignem execrabilem fpi- dentem rogum conjiciunt, quinta'poft aje- tantes, qui turmas tniferorum voracitate in- bant, die extrahendum: flaminas iiic vix fene fatiabili lacerabant, & fuper miferos illos dz- ferat, cum exclamare coepit, fe per plures an» Bori mones curfitabant, ac more infanientium fz- nos in iis jacuifle; Falleris reponunt, non- « n viebant in eos, atque per ferramenta ignita, dum dimidiati quadrantuli pars efiluxit: di- j eos fruftratim per fingula membra trunca- Íce deinceps illas non flocci pendere; hisque f bant; nunc omnem carnéem usque ad offa di&is fefe fübduxere. At hic totus fudore funditus abradebant, nunc igni injeQtos li- difluens, & adhuc zftuans ad lucem usque, quefecerunt velut metalla. Parum eft hoc, fcilicet meliora propofuit, poftque infigpi no- varum corre&ione oftendic, non inane vifum teftor Deum, imo tanquam nihil, quicquid dicere nitimur de poenis loci illius. In bre- fuiffe. Ita literz Paraquarieníes anni 1650. äj viffimo enim temporis fpatio intuebar eos, Quod totum cum citra mortem, extraque centum vel amplius poenarum diverfitatibus purgatorium peractum fit, fcilicet vi ima ie] Oi- quafi annihilatos, & mox reftauratos, & ite- natricis facultatis, ompino credibile eft, prio- rum fere in nihilum redactos. rem narrationem eodem pacto accipiendam Manfi XVlL in promptuario exemplorum legi- effe, maxime cum Carthufianus referat, Fran- dife,3..4. tur, quod, dum ex duobus Religiofis, qui fa- cifcanum quendam virum alioqui inclyce vir- miliares invicem amici erant, uni morti vi- tutis, noCte quadam, in fpiritu, ut ajunt, poft cino revelatum fuiffet, quod in purgatorio eo macutinas preces, fenfifie purgantes flammas; usque moraturus effet, donec pro ipío aliquod cumque ante pulfüm ad primam , fibi reddi- miffe facrificium offerretur, alterum Religio- tus effet, exiftimaffe, centum & quinquagin- füm amicum rogarit, ut poftquam animam ta annis fefe in viis veríatum fuifle. exhalaffet, fübito pro fe miffam celebraret ; 'XX. Cum B.W/ilhelmus Villarienfis Abbas Herriqui quod cum is pun&ualiter adimplefíet, anima in Brabantia ad Generale Capitulum iter arri- Flor. 5S, per illud facrificium liberata, priusquam in puiffet, accidit, ut quidam conver(us infirmi. Cifterc. coelum confcenderet, eidem amico apparens, tate pregravatus Superiorem advocans, ci- de dilata nimium miffz celebratione graviter dem confiteretur quoddam inter cetera pec- lamentiáta fuit; credebat enim fe viginti an« catum,cujus abíolutionem Abbas (ibi.referyae nis intra purgatorii flammas fuiffe commora- vVerat. Quo audito,Superior exiftimans,mortis tam, cum tamen non nifi illotemporis fpatio nonimminere periculum,dixitei,quod peterec in eo füiffet, intra quod miffa d j e requicmr ab. : àb Abbate fuo abíolutionem de illo. delicto. folvi poterat. * Quid moror ; ingravefcente infirmitate ex hac fac. Hau- XV1I. Boverius, PP. Capucinorum hifto- vita difceffit in vera contritione, & afflictione tinus in ricus anno r5 26. memorat, P. Conftantinum patroc. de cordis; quod quidem ita inopipato accidit;ut Hautin a Salvatore, virum plane fandtum , nonnullis necSuperiorem tocare,nec conteflionem rei- has f. l. r, ft. poft obitum diebus Patri cuidam apparuitle; terare valeret, Cum autem Abbas deCapitulo 305f & de falutis fuz rebus interrogatum, inter rediiffet, & fequenti dieorationibus, & fanctis alia hxc dixiffe: Heu! Heu frater! quam di- ä meditationibus vacaffet, fpiritus defüncti nu ftrita Domini judicia funt, atque ab homi- per converfi apparuit illi.. Porro Abbas vifo num fenfu ac fententia longe remora! Quz illo,& pramiffo benedicite, inquirere cepit de enim viventibus virtutes videntur, a Deo ple- ftatu füo. Atille,cum refceflifies, inquit; a no- rumque, qui re&te omnia metiri novit, vitia bis, mandatum accepi a Superiori in confef- reputantur, Ego quidem Dei miferatione fa- fione, quod peterem a vobis benedi&tionem lutem confecutus, jam coclefti gloria fruor, pro hoc deli&to;ecce venio,& veftram benedi- verumtamen in purgatorio igne triduo poe- Gionem inftanter exoro, & defidero.Quaacce- nas exfolvi, quz trium inillium annorum fpa- pta abAbbare, iterum reqvirit defuncthus,quid tíum diuturnitate equare vi(a funt. Tum ge- debeat facere, ut abilla culps mundetur? cui minam eorum caufam reddidit: prior, quod Abbas: precipio tibi, iaquit,quod permaneas diuturno in regimine non paucas maculas, perannum integrum in purgatorio. Acilleex- quas nec maculas putabat, contraxiffet ; al- clamare czpit, & dicere: Heu me! Pater,qua- tera nominatim , quod in animi relaxationi- re tam duram tulifti contra me fententiam ? bus indulgentior equo in fubjectos fuiffet, Ego potius eligerem feptem annis in ignita unde nonnulla diffolutio enata effet. Aliam fornace Villarienfi cruciari, quam per unum hiftoriam narrat idem Author anno 1567. de integrum annum effe in pargatorio : & Ora- quodam alio fratre defun&to, cui dimidiatae tio Dominica femel dicta füffeciffet. His aue hore intervallum , quo miffa pro eo facta ditis Abbas vehementer contriftatus , abfol- fuerat, plus anno duraffe vifum fit. vere eum voluit a (imili poena. At ille: non Ex lit. Pa* XIX. Sodalis quidem Parthenius ex Para- eft, ait, in tua poteftate liberare me: tu tuam raquar. quaria de vitandis lcvibus noxis fzepe admo- fententiam tulifti; lata permanet: precibus anm1650- nitus , etiam intentato purgantis ignis terro- autem, &aliis obfequiis evadere potero pee- re corredtionem negligebat , quando füperis nam iftam; & his dictis fübito non compae placuit, hanc eum ratione ad officium urge- ruit. Abbas verointrans Capitulum narra- re. NoGe quadam fplendidos juvenes fibi ad- vit monachis , quz fa&ta füerant circa mor- ftare confpexit, cum iisque-medium virum e tuum fratrem, rogans eos per vifcera mife- Societate. Tunc illi, nunc, inquiunt, te do- ricordiz Dei, quibus vifitavit fedentes in tee cebim'us,lquam non contemnenda Qnt pigf nebris,, & in umbra mortis, quatenüs TOg'clef [ renus b 4 Titulus TICXXI.: Purgatö?izlin;' 917 rerit Dominum pró ipfius liberatione, & ut confcientis perfero, quod, fiin unum redige- deinceps cautius fe haberent in confeffioni- renturomnium mortalium cordium gravamie busaudiendis, & in pcenitentiis injungendis, na, fimile mihi non videretur illi, quod fentio. admonuit. Bzovius Tuncifta: Qualiremedio poffet tibi fübveni- XXI. CumR.P.Stanislao Kolcockz,Or- ri? & anima: Si quis cogitaret me pro his adannum dinisS. Dominici, viro inter fuos fanctimo- 1590. n. gravatam, & caveret fibi a fimilibus , mul- 1 aó. niz laudeilluftri , anima quzdam fratris nu- tum mihi gravamen allevaret. per defundti videndam fe praberet, inceffit XXIlil.Anima cujusdam Juvenis poft mor- 5Ibo n. I4 IQ illum cupido fciendi,. qüantæ effetacrimoniz tem apparuit $. Mechtildi, a qua interrogata, ex XBlaüo. ignis ille, quo anima ajebat fe llagrare. At utrum pcenam aliquam fentiret, refpondit, fe hzc, igaes alii, refípondit, aurz tenuis lo- nullam poenam featire , nifi quod amantiffi- cum tenent , fi cut ardore meo comparen- murm Deum í:um non videret,quem ingenti & tur. TumStanislaus experiri fe velle ait il- incffabili defiderio confpicere cupiebat; di- lumin corpore mortali cruciatum , modo vel cebatenim, quod anima, mole corruptibilis fic aliquid decedat poenz peccatis füis debita. carnis adhucgravata, multum impeditur ne- Et anima, non eft, inquit, mortalium infir- ceffitatibus corporalibus, nunccomedendo, mitas ferendo tantam acerbitatem: fi tamen nuncaliud faciendo,nunc cum hominibus con- perítas in fententia , volam manus expande, verfando; fedanima pia, quz corpore foluta & fudoris mei guttulam excipe, ac me facri- eft, quia Deum fummum bonum jam magis | ficiis tuis juva, fratribusque fuade fugam no- cognofcit, ina ftimabilt ejus flagrat de(iderio. Xarum, guibus tanta poena redditur. Pro- X XIV. Fadem Virgo Mechtildis aliquan- Ib, n.z42. tendit illemanum , &igneam velutlacrymu- do fpirity perducta eff in hortum amcenilffi- lam excepit , fübitoque immen(i doloris im- ridd mum, coclovicinum. Ubierat copiofa multi- $$ patiens vociferari coepit , ac femianimis in tudo animarum, quz non aliam poenam (üfti- Q terram corruit, Accurrére fratres clamori- ncbant, quam vermem conícientiz , unam- bus & ejulatibus exciti, eumque prope jam quamque yehementer arguentis, quod benig- defun&um reperere , crebrisque fomentis niffimo atque dulciffimo Deo fuo fidelis non animam retinuere fugientem. Intereacaufam fuerat; unde & adeum poft mortem fineim- tanti dolorís percunGtantur: aperit Sranis- pedimento pervenirenonpromeruerat. Qui laus, admonet officii, ne pari pcena plectan- quidem vermis animam non deferit, donec ! tur, jubetque caufam ac fenfüm pofteris per- illaintretin plenum gaudium Domini fui. vulgari. Annum füperftes fuit, & per inte: XXV.RomzConcionator quidam infignis Cornelius grum doloris illius reli dem piiffime finiit. quias perfenfit, ac tan- inter concionandum afferuit, nupercuidam ? Lap.in .3 Reg. fancte perfonz revelatum effe, Salomonem C. IX,. Hautinus XXII. S. Gertrudis quadam vice orans ad hzc usque terhpora acres pcenas in Purga- l1. .144. pro anima Fratris Hermanni Converfi, nuper torio fuhiiffes at jamiis abfolutis abiiffe in cce- defundi, cum perquireret a Domino , ubi lum; obiit autem Salomon juxta Salianum effet, Dominus refpondit: Adeít, propter anno ab orbe condito 3059. ante Chriftum orationum vim , quz modo pro eo devotius 994. adeoque fic in Purgatorio fuit annis bis mille fexcentis. funduntur, advocavimus eum, ut aliquali- ter epuletur nobiícum. Hinc apparuit Do- XXVI. In Provincia Gallo Belgica anno In libello minustanquam Paterfamilias fedens ad tabu- 10jo. in Caenobio Infulis adiacente religiofus fuppl. lam, füperquam videbatur przfentari totum, fenex fefti S. Czciliz pervigilio infomno vidit anim, purg. quod pro anima illa fiebat in oblationibus, religiofum armis igne rubentibus coopertom: orationibus, defideriis & fimilibus. Appa: quem cum rogaret, quis effet, refpondit, fe il« ruit etiamanima jam diQa, fedensin fine ta- lius loci religiofüm effe, & jam quadraginta bulz mosrenti animo , & vultu dejecto, ve- annis füb his armis arGiffe , acdecem infuper lut nondum purgata, necdigna, quzjucun- füpereffe; caufam poenz effe, quod equales da contemplatione amabilis vultus Dei refi- defpexerit, alienz fam:e detraxerit , ad ufüs ceretur. Videbatur tamen ex eo aliquan- proprios aliqua fumpferit; ideo ejus fe pre- tulum ferenari, quod ex oblationibus füpra ces pofcere. dictis aliquis quafi vapor de calidis ferculis XXVII. In Chronica S. Francifci legitur Mart.Roa, exiens, adipfamreflectebatur, unde mirifice l.4. c. 7. fuiffe quendam fanctitatis celebrem € 8- recreabatur. Et poft nonnulla fic autbor: ejus Ordinis mortuum , pro quo cum omnes Exhisomnibus, fed & maxime ex affectu füp- altero dieSacrum feciffent, exceptouno, qui plicantium de hora in horam femper amplius quidem, cum crederet, virum tam fanctum ea ferenata, coepit magis magisque convertere, openonegere, proeononfecit; altera nocte & levare oculos ad jucundiffimum lumen bea- apparuit hic mortuus, & queftus efl,fe defectu tificantis divinitatis, quod irreverberato in- hujus Sacri pati diutius; Is vero veniam pe- tuitu afpexiffe , eft omnium gravaminum tit, caufamque pratermiffi Sacri recenfec: cui etiam memoriam veraciter depofuiffe , & alter: Longe omnem rationem humanam fü- .abundantiam bonorum azternze beatitudinis perat,quam rigide Deus ibi judicet, puniatque immarceffibiliter induiffe. Ifta vero, qux pro quidquid hic non pleneeft expiatum. ipfa orabat, cum videret eam in tali ftatu Caufa Purgatorti. quiefcere, requifivit ab ea dicens: Pro qua XXVIII. Spef. Fx Juftus Monachus, eoquod tres culpa aunc maxime gravaris? & anima: Pro- aureos per proprietatem fervaífet, etiam di. $I^ I €x pter propriam voluntatem , & proprium con- miífa & cafligata jam cu! pa, triginta dïemm ; filium, unde & proeo nunctantum gravamen Purgatorium (üftinuit. A. P. Lobz. Bül. Man. Tom. LJ ! XXXXX XXIX. Qui- H N. 918 Bibliatbecee Mattualis. C'omz'öndtöriæ. XL. Quidam ob lodicem a pefe'grï tío do- Cafar. L ibid.d 7. XXIX. Quidam Pater ex S. Dominici Fa 12:C. 4I* ex 57. milia- menfe integro in Purgatorio mora:i de- natam eofine, ut proeooraret, cum hoc fa- cere neglexiffet, eademlodice in Purgatorio buit, propter familiaritatem cum fecularibus : nimiam, &íolatia exiis haufla. graviter punitus eft. Baron. to. XLí. Qusdam Monialis Carmelitana de- Vita'S. XXX. Ludovicus Il. Imperator poft tri- lHarie io. anno inta annorum fpatium a morte elapfum ap- bebat fedecim díebus herere in Purgatorio, 874- Magd. de paruitFilio, dixitqne: Adjuro te per Domi- quia ob refpectus humanos non monueracSu- Pazz.C. periores Monafterii de re aliqua , ad quamíe 64. num noftrum JEfüm Chriftum, ut me eripias ; ab histormentis, inquibus detineor, ut tane infpirari fentiebar. XLII. Juftinus Clericus , qui Fratris cri- Annal. dem aliquando vitam zternam habe:e poffim : men ad Guardianüm amarulento animo detu. CsP ucc- & tamen taütopere pietati addictus fuerat, ut an. 1563. E lerat, eidem in horto ambulantidixit, fe ob pii cognomentum obtinuerit. XXXI. Soror $. Damiani poft obitum hoc peccatum in periculo damnationis fuiffe, A. Spec. Ex, & triginta annorum Pargatorio adjudicatum. Din d.9.€X. Fra:riapparens dixit; fe quindecim diebusin 1II. Xiifl. Frater Antoninus BononienfisLai- Ibid. Pargatorio graves poeuas dediffe, quod ali- cus, vir facetus, quindecim ab obitu diebus 1375 : quando in cubiculo füo cantus chorizantium Fr. Angelo Teutonico apparens dixit, fe, licet in platea cam aliqua dulcedine audiviifcþ, nec peenitentiam egiffet. in fervitio pefte morientium occubuerit, ta- men , quíia Fratres fua garrulitatea feveriori- N Kib. 6. re- XXXII. Quzdam Abhatiffa S. Birgittoe bus fermonibus avocaffet, ne tempelftive ad vel. . 29. apparens, ferreo reti gravata apparebat pro» horas Canonicas venirent , quindecim dicbus pter regularum transgreffionem; ignea vero quotidie füperardentes prunas Patavio Vero- lingua propter levitatem io verbis; & plum- nam quínquaginta mille paflibus diftantem bcismanibus & pedibus propter bonum exem- ambulare coa&tum fuiífe, plum neglectum. XLIV. In Conventu AftenfiSacerdos poft Idem. : " XXXIIL. Quidam Epifcopus propter de- Spec. Ex. tridoum a morte, Guardiano ad communia 1372* - d.6,ex.55. tractiones fui Cleri cilibenter auditas, & non loca eunte, flebilem vocem emifit, & adjura- - caftigatas, poft mortem graviter a. foztore, tus dixit, fe inillas fedes omniferro candenti qui ex Inferno a dicto Cie ardentiores compulfum , eo quod figno ad nitus eft. : ?"ico prodierat, pu- horas Canonicas dato, inilla prius loca fe XXXIV. Religi ofus Quidam Socio appa- contuliffet. - Tbid. d. 9. $pe &X. 34* rensdixit, feinPurgatorio torqueri, eo quod XLV. In Romano Conventu, dum qui-Ibid.r6og, dam no&u Lucernam accenfürusin culinam fe n. 63. i resantiquas , quando nova oblatz fant, ab- fcondiffet: petiit proinde, ut per Abbatem confert, tres ibi defan&tos Fra:res offendit, abfolveretur3. quo fa&to lxtiffimus iterum ap- qui facies aclinguasardentes , prunas raptan- aruit cum candida turba eorum, quibus An- tes, femiuftas gerebant, caufamque roganti gelus crucem pratulerat , cu m eaque Íe in dixerunt, idfepati, quod eoin loco fxpe de ccelum abire dixit. abíentibus murmuralffent. * Éxannuis XXXV. In Bolognenfi Provincia quidam XLVIL. S. Lildaricus Purgatorium tranfire Staplet. ad calefaciendum fe hac fola de caufa debuit, quod Adalberonem Dom.2. CapucC. Capuccinus in culinam 1603. conferens, vidit inprimis duos Caculas car- Nepotem füum fibi in Epifcopatu fubftituerit, piphan., bones ptaparantes, tum Fratrem Capucci- licec eo prius m xqrtuïo nonfücce fferitwfubüitu- pum veru fuffixum a tertio affari, quodligna tio. inutiliter combuffiffet, & paupertatis curam XLVIIL. Vitalina Virgo» fan&iffima S,Lahcïz.- exiguam etiam in aliis habuiffet. Martino Epifcopo apud fepulchrum ejus qua- opufc. 16. Annal.Ci- XXXVIL. Quidam in Purgatorio punitus renti, num Dei przfentia frueretur ? refpon. - 197. dit, fe nondum frui, eoquod Feria fexta, qua ftercienf- et, quod ad verfum Gloria Pa ii capuc gx rzfícripto non inclinzffet. mundi Redemptor paffus eft, caputabluiffet. Fratri appa- XLVIIL. Apud Abbatem Blofium c. 6. Bl ofius Spec.Ex. XXXVII. Cuidam zgroto tens Abbas cum quindecim aliis Fratribus di- Monilis defuünctus amico fuperftiti videndum € 6. G cebat , ipfos-graviter puniri in . Purgatorio fe prebuit, & fe ideo in expiatoriis cruciati- L bus arderedixit, quod in frequentando facrz | propter diftradtiones in oratione admiffas, ne- - que liberari poffe propter negligentiam Fra- fynaxisSacramento fuiffet negligentior; exi- trum in oratione pro ipfis fufa. mi fe inde poffe fanGiiffimi illius Sacramenti Ce'rviho Anna!. XXXVlIll. Cyprianus a monte fümptione devota ; communicavit (quanto vero ardore, fic monitus) amicus pro amico, CapucC. (GGuardianus Capuccinorum nodu fecedens An. 1584 Eboli in templum, deprehendit ibi Fratrem & poftridie illum gratias pro b neficio agen- tem vidit. Si S. Nicolai Tolent : ni pane;, vel jampridem mortuum , in angulo orantem & dicentem, quod ibi Purgatortum habeat, eo agnisDei, velreliquiisignes extinguuntur, id quod fieculorum monumenta loquuntur; quid uod orationi negligenterin eoloco vacaffet, hec debitum SS. Euchariftie cultum exhi- ncn poteritpanis ifle,, qui Deus eft? XLIX. Gonzaga in Provincia Canariz in Gonzaga buiffet, liberatum tameniri , fiin privilegia- to Altari proipfo facrum fieret. Conventu Conceptionis Beatz Virginis, Jo-P-4 Victorinus annis de Via meminit, qui fub Annum 1541. Cantiprat, XXXIX. Hugo | appar.&ns r ]. 2.3pum. oft mortem focio dixit, propter difciplinam excelfit. Is Afcenfio Novitio fuo, dum €. 16. P , M recu fatam vix Demonem in Inferno fuiffe, a eerotaret, miniflgro, tertio adfuit , & quis $j effec roganti refpondit : Frater Joannes de quo non id'umin tranfit j "o Purgatorium ac- ceperir, Via ego fum, qui ex maxima Dei mifericordia cceli« P 919 lfar' L Tüulus: CXXI Pz:rgatoridm. : ccelicolis adnumeratus exifto. Veruntamen (' 4Ic cuidam viro apparuiffe, & fe integerrimo an- ne id ftatim affequar, impedimento (ünt quge ni unius fpatio in atrociffimis ignis purgantis dam defunctorüm officia a me oblivioni tra» tornientis fuiffe, jam tamen Dei miferatione n dita.. Quamobrem a te obnixe peto, ut'ea coele(ti familz adfcribeadum, dixiffe. Roga- quamprimum ex charitate: perfolvenda cue tus , quid ita vir in tanta fan&itatis zítima- g res. W de Dixit vifa & audita loci Prafecto No« tione habitus tanto tempore tantis fuiffet dQ vitius, & curata funt omnia diligenter. Tum poenis excruciatus, refpondit: ob cogiratio» aícen(io Novitio SS. Francifco & Betnardino nes pravas, quibus ajebat cor fuum f pe ve- comitatus Joannes de Via iterum adfuit cce- xatum, a divina tamen protectione cufto- hil, Juct, lefti lumine copiofo illuftratus, & actis tener- ditum, ne prorueret ; omni nimirum culíto- rimis pro preftita opera gratiis videri defiit, dia fervandum eft cor, cum femper, tum in 156, quia ad patriam tranfiit . ad videndum; 'æte'-i"- — his vel maxime; ut ne quid nzvi adhzreat, num Deum. tranfeunt illi quidem per cor , at adeo lutu- P. Petr.- L. Quidam monachus preces pro alio poft lento pede, ut vehementer advertendum fit, l Dam,ep.6. mortem períolvendas affampíerat, fed quia ne quod luüi fruftum , ne quod im j^ puri p;dis eas perfolvere neglexerat, paulo poft extin- veftigium poft fe reiinquant. &us, & purgatorium prgcipitatus, non prius LVl. Audivi (inquit Nadaíi) e- viro, cu«Nadaüljc. ' inde dimiflus eft, quam communi omnium jus tas, do&trina, & religiofa virtus facilem nebd, 19. devotione fuerat libera.as. apud me fidem invenit, noftra ztate virum;n: 3. , Nadaf. ^ LI. Apud Vigliegam dixit avunculus, fe nobilitate ac virtute preftantem, die beatz quidem jam e Dei judicis fententia ccelefti Virginis confeffum fefto (ipfe iile a conícien- libertate donatum, fed ob focordem nepotis tie arcanis erat) & communione munitum, in i, qux juxta teftamenti vim curanda domi frugali refe&tum prandio, ad vifitandum erant, fuffragii oblivionem multa paffum. Patrem confeffarium íuum adiiffe, ibi obla- m Tu vero inquit ad nepotem , in poenam obli- tum fibi urbanz humanitatis cauía vini vie ) vionis tuz alterum tantum patieris, füpra trum exiguum (emel ebibiffe: domum redu. omae id, quod paffus füm ego, preter ea; cem, noctu repentino nefcio quo morbo de- quz pro tuis culpis pati alias debes. Difcef- ceffiffe, Patri ipfi, premiffo in faciem cali- fit ille, & poenitens fa&i nepos, rite confef- di(limo anhelitu adfuiffe, ac fe mortuum & fus etiam illam negligentiam fuam,in le&tu in purgatorii füppliciis poenas dare dixiffe. , decidit eger, inde in mortem. - Rogavit, hominem is ; qui- mihi hzc retulit, Spec. Ex. LiL. Pater Joannes Major narrat, Cifter- Pater, quid ita in purgatorio effet, cum heri Lt V, Defun- cienfem : quendam cztera probum Religio- $, confeffus & indulgentiam plenariam fuerit &iex.2, füm,ob eam tamen, qua Diaconatum cupie- confecutus, caufam dedit defun&tus, ( qui- bat, ambitionem poenas in purgatorio dedif- dem indulgentias confecutum; fed poft pran« fe. Adverte vero ad id, quod ille fratri fa- dium pauxillum iillud vini ex illo vitro bibif- crifte, cui apparuit, dixit: Quodque adhue fe füpra fitim, ideo fe poenas dare, & datu- ravius , absque condigna poenitentia bujus rum; donec pro fe facrum fiat Rogavit er- deli&i de corpore exivi, quia nec tanti pon- g0, ut id quamprimum liceret, facere ne yet, deris hoc fore putabam, quanti po& mortem P omitteret, fignum liberationis fore, fi non [/, 2 inveni. ] d rediret. Fecit, ut primum per tempus li- n hi, Liil. Modica res videbatur Joanni Pico cuit, füummo mane facrum Pater, & anima Mirandulano Comite, negligere talentum in- non rediit. enii, & tamen apud Delrium lib. 3. difqui- LVII. Modica res, inquit idem, videbatur Ibid. n. 4. fitionum, quz(t. 26. fedt. . a morte apparuit; matutina jufculi fumptio Religiofo illi vale- t lfC. 160 & dixit, torqueri íe, pcenis expletoriis quod tudine nou faiis firma utenti, & tamen ajunt g. non fatis diligenter & fzcunde talentum fibi etiamnum füperítites, illum in fimeto federe a Deo creditum erudiconis & ingenii mul- vifum poft mortem & quidem usque ad os: tiplicaffet, & quia non, quanti par erac; feci(- & caulam illam faffum, quam dixi. fet internas Dei fuggeftiones, infpirationese uüüf LVII. S. Brigitte pro anima preclare vire Blofus i5 h ue &c. tutis viri oranti dictum beatifhima Virgine: €onclav, Cofarius LIV. Czfarius ait, fe e Benignz Abbatiffze Filia, hujus Eremitz amici mei anima de cor- c. 13. L,V,c.36. 0re accepifle, quz narro : Gertrudis novem pore egreffía, mox perveniffet in cclum, fi circiter annorum parvula in religiofo Con- in morte perfectum habuiffet defiderium per- ventu educata, poft mortem comparebat in tingendi ad prefentiam Dei, ejusque vifio- choro, feque humi fternebat. Rogata ab illa, nem , quod quia non habuit, detinetur nunc cui apparebat, quid vellet :^ Ad fatistactio- in purgatorio defiderii, ubi nulla posna eft, nem , inquic , huc veni, quia libenter tecum nifi folum defiderium perveniendi ad Deum. in choro fuüfürravi , femiplene verba profe- Scito tamen iplam traducendam in ccleítem rens. ldcirco in eodem loco juffa fum face- gloriam, antequam corpus ejus recondatur re, ubi contigit me peccare. — Et nifi tibi de in terra. Quis ergo fecurus , quis ab igne eodem vitio caveas, eandem poenam mo- illo tam cito, ac putamus; evadet inter tnor» riens fuüftinebis. Satisfactione completa ten- tuos liber ? n debat verfus cemeterium mirabili virtute LIX. Fr. Sylvio Capueino una anima in N«daü murum tranícendens. templo ante SS. Sacramenti aram fic locuta hebd, a, ordan.1, LV. fordanus a Saxonia ait, notum fibi eflut ita dicam,lachrymabiliffime: Ah ! mihi ! n. 3. 4. deCom, quendam in Ordine fuo magnum a morié pio Ah! mihi! quid non dcbco peenarum pati, Spit, c,$0, ju- X xx xe 2 P 929 Jliblotbece : Manualis . Congz'mmtariæ O Xiuüe hominum judex , quando illis fi- ptus eft in fpiritu, du&usque eft ad loca pos- narum infernalia, viditque, quod fine horro« nem impones:? O Fratres ! O Fratres ! Si vos Íciretis , quam hz graves fint poeng, re referre non poffumus; animas fcilicec mul«. uid non terroris ac tremoris conciperetis ? tas verubus & contis acuminatis infixas, ad O Sylvi, ego (üm anitna fratris N. quz hor- rogum maximum in modum anferum torre- ribilibus in purgatorio tormentis excrucior; ri & affari, ipfosque crudeli(fimos tortores caufa horum funt peccata linguz . mez , ob fufflatoriis aliisque igneis inftrumentis mife« quam ego tanta patior, quanta cloqui pla- rorum tormenta totis nifibus agoregantes. ne non poffum, ajebat fe rixas interdum in- Alii vero patellas & fartagines ignitas .de- ter fratres excitaffa. Hoc vero uti maxime füubtus jacentes ponebant; adipemge , qui de ardentibus jacentium membris flaebat, videbatur, quod contra Franciícum ejus lo- ci Superiorem feu Guardianum deliquiffet, dili entiffime colligentes , eundem rurfus illum accufando non zelo, fed alio affectu. bul j entem & ferventem füper eos, a quibus Quare deiniffe rogare fe, ut füi loco Sylvius fluebat; refündebant, quam poenam czte- ris cruciatibus intolerabiliorem eis effe con- veniam, fimulque triginta facrificia miífz pe» fiderabat. teret a Superiore oflenfo a fe, Superior li- Pofthzc ductus eft ad quendam bentiffime omnibus annuens, tres proximos refrigerii locum; ubi multitudinem anima- dies omnibus facerdotibus, ut pro fratre illo rum, quafi poft gravem aliquem laborem facrificarent, deftinavit, "Tertio die adfuit, quiefcentium invenit ; interrogatusque ab ad agendas Guardiano gratias, purgata jam Angelo du&tore fuüo, fi fciret, que hz e[- anima, dixitque fe jam ad coelum profici(ci, fent, fe nefcire refpondit, San&us vero An« ibi fe illum preeftolaturum. Primum offen- gelus dixit ei : Hi quos vidifti ad ignem l- fas remitti fibi voluit: tum demum ofterri lum permaximum affari; homines funt Ore facrificia, & quidem illius opera ; quem a Íe dinis tui, qui licet criminalibus peccatis f& Íciebat offenfum. nequaquam foedaverint, non tamen, ficut LX. Catharina Riccia —Fiorentina , ut in monet fcriptura, fervire Domino in timore ldem 17. hebd, 31. ejus vita Guidus lib. 1. cap. 2 1. teftatur, an. & tremore curaverunt , non diíciplinz cen- füram tenere, non quietis & filentii patien- n. 4- 1545. die purificationis B. Virginis ad füum conclave redux reperit illic deiparam Virgi- tes effe, non denique vigiliarum & ora» nem cum parvulo fuo filio Deo Jefa & cum tionum folemnem devotionem, neque labo- S. Vincentio confeffore. ]bi füb pallio vidit ris fancte pfalmodiz executionem ftrenue, ficut oportet , emulari ftuduerunt, fed ma- quarundam ejusdem coenobii monialium ani- mas, & fororis fuz, quz omnes erant Ca- gis curiofi , faceti, vagi, fuperflui, defidiofi, tharinz precibus a purgatorio liberate. Ho- pigri ; fomnolenti, fignis, jocis & levitatibus ram integram tenuit coclefte fpectaculum. indulgentes, monaítice profeffionis purita- Dedit.B. Virgo Catharinz in finum felicem tem violare non timuerunt, qui poftquam fecundum zquiffimam Dei fententiam in fue parvulum fuüum ; qui illam monuit, ut primo certx quzdam e coenobio labeculz tolleren- pra viíis poenis alii brevius, alii prolixius pro quantitate & qualitate exccíluum fuorum tur; Secundo ut omnibus diceretur, ut de ope certx ad Jefuli Matrem recurrerent: purgati fuerint, mediante gratia Dei, in 'ertio, ut coenobii Mater, non tantum ad- hunc refrigerii locum introducuutur, atque verteret ad errores, verum cum plurima cha« hic poft horrenda fupplicia illa paufantes, ritate etiam posnitentiis animadverteret , ne perfectionem beatitudinis d fuzg cum patientia ipía póftea in purgatorió pateretur, quz ne- preftolantur. lexiffet. 3 LXIIL Duo Fratres, quorum unus novi- Annat.Do. Ydem hebd. LXI. Berlaymont ex aliis novennis par tius , & alter predicator erat antiquus in min. p. 5. 345 1, vuli meminit, qui Matri e purgatorio fpe- conventu Colonienfi , eodem die defundti &abilis, dixit, adeo acerbis fe doloribus cru- funt. Tertia vero die poft novitius gau- ciari, ut fi multis annorum millibus com- Es dens infirmatio apparuit, dicens, quod pro- fü f portarentur carbones, tantum facere non ptez fervorem converfionis, quem habuit, p poffent incendium. Maternum cor ad hec Poft menfíes autem ita cito purgatus eft. BU illachrymari, & inculpati parvuli posnas ob- predicator di&tus eidem infirmatio apparuit ftupefcere coepit;; At parvulus incurium fe in exolvendis minimis quibusdam debitis fu- gloriofus, pulcherrimum monile habens in pecore, & multos lapides pretiofos in ve- iffe dixit, quz forte pro reculis, quas ad pue» riles ufüs emerat, contraxerat. Satis ergo fte, & auream coronam in capite, cumque Frater quzereret ab eo, quare novitius ci- creditoribus fieri, ac preces pro fe fundi juf- fit, & vero liberaliter id ac perlibenter fe- to, & ipfe tarde purgatus fuerat, & quid illa infignia figurabant, refpondit: Ego pro- cit Mater optima , cui gratias jucundas re- prter familiaritates fzcularium & verba fo- tulit in libertatem filiorum Dei affertus no- latii diutius in purgatorio fui, fed majorem vennis puer, dicens: O Mater diledta gra- oriam fum adeptus. Monile fignificat re- tias tibi ago ! ex quo debita mea perfolvi- i am intentionem in Deum, lapides pretiofi fti, me a purgatorio liberafti, ideo ccelos in- animas, quas converti , corona ineffabilem troibo, & pro te ac fratribus meis Deo füp- licabo. gloriam , quam a Domino fum adeptus. Vincent. XLII. Monachus quidam tefte Vincentio, LXIV.S.Anno dimidio fere anno priusquaxri"Vira, ad an- | 3 m omnj num.1675. fpec. bift, in extremis agens , antequam decederet , ra« j vita cxccdcrct,yifus i Gómum quanda di, g $. 109, decore — LU IïtulerX Al Purgoborium. 9 9 L d i t decore intus & foris refplendentem intrare: petens, cum Abbas e—ixin.j'unxïifct, üt pto pce- Et ecce in fübfelliis judicialibus tanquam ad nitentia maneret in purgatorio 5 donec core concilium folenniter evocati refidebant, He- pus ejus fepultum foret , exclamavit voce ribertus Colonienfis Archiepifcopus, Bardo magna : O poenitentia (ine mifericordia ! Moguntinus Archiepifícopus, Boppo & Ebet- LXVII. Pater quispiam Dominicanus cum Jod. An- hardus Treviren(is Archiepiícopi, Arnulphus Fratri cupiam fuo agonizanti facrum promi:- drier. tr.s, W ormacienfis Fpifcopus; & alii quam plures fiflet; poft (acrum mox dictum apparens Fra- de purg. Galliarum Epifcopi, quorum alios in carne ter dicebat, j noverat, alios fama tantum & le&tione com- elapfos videri. am fibi viginti annos interim 3 pererat, amidi omnes ítolis Pontificalibus, LXVIII. Quidam fcelerate vivens graviS Anton. & habentes ve(tem inftar nivis candidam, ipfe morbo cruciatus cum optione per Angelum P.4 fumm, quoque candidis admodum ac pretiofis indu- facta tres purgatorii dies pro biennali morbo 'it- 14- c- tus fibi videbatur, fed partem candentis ve- elegiffet , ubi vix per horam in purgarorio !9- - 4 ftimenti, eam (cilicet, qua pe&tus tegebatur; fuit, putavit, fe plurimis annis ibi hzfiffe, fordida quedam ac fceda caligo obdaxerat, ideoque rogavit, ut ad terras redire liceret, ac cxrerum cultus ejus fplendorem (ua fce- malle fe quippe, quamdiu Deus vellet , gra- ditate plurimum obfüfcabat, quam tamen vitfimo morbo vexari, quam reliquis duobus ipfe, nimio rubore perfufus, objedta manu diebus in purgatorio hzrere. tegere ac celare; ne adípicentium offenderet LXIX. P. F. Conftantinus a Salvatore vir Bovertus obtutum, conabatur. Vidit inter eos fedem alioqui fan&tus, & gratiis gratis datis in hac in annal. fibi quoqe miri decoris paratam, quam cum vita ornatus , nonnullis poít obitum diebus Capucc. occupare gaudio & exultatione eítuans, pro- apparuit, dixitque , triduo (e purgatorii poe- !9- £« P» curaret, fuürgens Arnulphus , W/ormactienfis nis, quz trium millium annorum fpatium vi- 94* Epifcopus , modeíla voce eum prohibuit, di- debantur, purgatum fuilfe, & quod in Supe- cens, Reverendos Patres, qui affiderent, nol- rioris officio paulo remiffior füiffet, & nimis le eum in füum admittere confeflum , pro- indulgens in remiffionibus concedendis. pterea quod veftem ejus turpis hzc macula .LXX. Innocentius lIl. Pontifex S. Lud- Surius fcedaret, cumque juffus loco cedere, flens, gardi flammis circumdatus apparuit , dixit- 16. Jun confectoque nimium animo egrederetur, in- que, cruciandum fe effe poenis acerbiffimis x fecutus eum idem Epiícopus. JEquo, ait; usque ad diem judicii. animo efto Pater, maculam tantum hanc; LXXI. Quidam in fpiritu raptus, inter alios Dion.- quz veftem tuam infecit, maturius ablui prz- Doctorem quendam decretorum in purgato- Carth. a cipe , quia non poít multos dies beatz hujus rio vidit, quem cum interrogaífst, num [e 10 deno« manf(ionis confortium, & (an&torum Patrum, propediem liberandum fperaret? (ício, re« "if quos afpexifti , confeffum voti compos perci- Ípondit ille, quod ante diem judicii veniam pies.'. Mane faQto, !cum familiari cuidam fuo non confequar. vifionem retuliffet, ille fapienter rem conji- ciens macula, inquit, hzc vefti tuz illata, ni- $. VI. hil aliud eft, Pater, ut zftimo, quam memo»s EXEMPLA DOMESTICA. ria injuriz civium tuorum, qui teanno füpee riore Colonia expulerunt, quibus te, divinz I B. Virgo Celfo Finetto Scholaftico appa- Annal, pietatis refpe&tu jam olim oportuerat admiffi ruit, & quatuor annis in purgatorioRom.. hujus veniam dediffe. Hzc, quod bona venia hefürum dixit: focium vero illius Rudolfi- 1597. dixerim, peGtori tuo tenacius, quam equum num Logice Studiofüm non longo interval- fit, infidens, & amariffimo moerore contra lo fecuturum , & biennio ibidem deten- Do fas mentem tuam decoquens, cxteram fan- tum iri. T Giífime tuz converíationis claritatem mo- II. Mortuus erat prope Neapolin Theolo- Annue lefta quadam cáligine obducit & obfcurat. Elias a Je- gix Studiofus , qui poft mortem intimo focio Coll. Neap. LXV,. Cnfarius refert de paero quodam; apparuit, dixitque, fe in purgatorio graviter 1605. fu f- 61* qui fine extrema un&ione obierat, quem dia- vexatum effe, quod olim in facro aliquan- po T gat, * bolus accufavit, quod germano fuo obolum tulum infabulati effent, nec confeffis ipfe furripuiffet, camque Deum puer quafi vela- proin adhuc confiteretur, tum atque omniuo terribilem confpexiffet, Ali.. P. Jacobus Rhem cum quendam for- Anruz audivit eum a dzemone petere, num vellet dida vefte, & forma fibi apparentem interro- Inzoift, ipfe animam ob tam leve delidtum condemna- gaffet, qua de caufa adeo torqueretur, is re- 1618. ri. Poftquam vero pro ea viginti quatuor Se- Ípondit, fe propter flagellationes fine faculta- niores Deo fupplicaffent , conjectus eft puer te peractas iis poenis adjudicatum.. in puteuim plane horrendum & ardentem, in IV. Quidam Pater, quod non ea, qua paárgx jir, mas 3 : uo ubi per horam terribiliffime tortus fui(- erat, alacritate & celeritate moribundis ad-nufcr. €t, ad vitam rediit, tantaque fe brevi illo ftitiflet, poft mortem invifibiliter id officium. horg ípatio perpeffum fuiffe affirmavit, ut praítare, & (ic interea vifione beatifica care- nullatenus fibi poffibile fore dixerit, tormene re debuit. torum gravitatem explicare. .IN. Cum P. Michael a Fontibus in India ali-Annue- quando ex laboribus conflernatus jacerer, B.Arragon, Diuturnitas. Virgo illi apparuit, bonoque effe animo juífit ;Domus Spec, Ex, : LXVI. Quida m monachus defün&tus Ab. ob hos enim labores a purgatorio liberum fo- prof. Va. [2 entríin, L dift, , ex, bati apparens, & poenitentiam pro peccatis Y re. Quo di&to mire ille recreatus femper feria 1606. 383* XXxXX j fecun. Jübletbeee . Mantualis . Concionatorie 922 fecunda ob hoc beneficium humi coenabant; in purgatorium relegantür animg;utpote que lancesque lavabat. poít mortem fe regni coeleftis poflcffionem Faber íin VI. ZEgrotabat aliquando juvenis ex Socie- adituras fperabant. auctar, tate nec dum initiatus, fed fenfü & virtute IV. Sicut, qui ven it ante initium Cbmö&lbidem,. the. 4. i^. juvenilem etatem füpergreffus. Hic ingrave- diz, nihil aut perparum angitur, fi parum ex« Fefto sj O» fcente morbo, uni familiari focio dixit: Heu fpeGtare debeat : multum vero dolet is ; qui Bapt. n. 3. tu , mi Ftater, ora, obfecro, pro me Domi- fua culpa tardius venit,magnamque comocdize num ; grandis enim míhi imminet tempefítas. partem neglexiffe fe advertit ; ita quia Patres Et ecce vix hec dixerat, cum fubito multi- in Limbo pretium redemptionis nondum ex« hibitum , adeoque. nec gloriam fibi debitam plex cruciatuum & dolorum procella ingrue- re, zítuare pe&tus, ardere, premi, frangique fciebant, minus angebantur; fecus vero fe res habet nunc cum animabus in purgatorio con- fcapulz, humeri, tergum; caput totum tre- mere, pungi, lancinari coepit ; imo & omni- ftitutis, hz enim cum coelum apertum effe norint , utique graviffime dolent; quando fe bus reliquis in membris & oflibus defzvire malum. Stupere interim omnes, condolere faüa culpa ab ejus ingreffu arceri vident, V. Sicut caminorum purgatores , quia ni- [bid, n.$. Jaboranti , precibus ad Deum juvare, blan- disque vocibus confolari eftuantem, ipfe pa- gredo cuti eorum adhzret, difficillime & non tienter omnia tolerare, & B. Virginis opem nifi aqua aut lixivio calido valde & mordaci - implorare. Perduravit viginti quatuor ho- lavantur; ita cum & homines per longiorem ris hoc malum, quibus elapfis xger quafi in vite ufüm quam plurimam peccatorum ni« portu confiftens caufam tantz tempeftatis gredinem contrahant, ab hac non ni(i per gra- explicuit, dixitque, fe petiife a D. Virgine, ve purgatorium liberare poterunt. ac Deo, ut purgatorium füum in hac vita fu- VI. Sicut infirmos nihil fere magis cruciat, Ibid. n, 4. ftinere liceret, precesque fuas exauditas fuif- quam fi erapta loquendi aut fcribendi aut nu- tu fe explicandi facultate priventur; ita noa fe. Unde paulo poít fan&e in Collegio Ebo- renfi obiit. D minimus dolor eft animarum in purgatorio Nierenb, detentarum, quod opem petere a viventibus VIL Cum Joannes Fernandez ecfítafim ali- À ]. 2. de uando fuiffet paffus, vifus eft fibi in fpatioe non finantur. Beli pulch. Dei (um, amoceniffimumque hortum duci: ibi ve- ViL Sicurt mercator, cum merces valdelbid. conc, 1. €, 11o nii ro animam conípexit vefte adeo miri fplen- pretiofas navi vehit, etiam graviflima marisn. 4- GE doris, artisque, & operis phrygionici circum- incommoda, zquo, hilarique fert animo , ita . datarp, ut divinum ei aliquid ineffe fufpica- animz purgantibus poenis addictz , squiffie Vit retür. Cum autem ad eam propius acceffif- mo eas pectore patientiaque fümma fuppor- fet, queve effet, fcifcitaretur, refpondit hzc, tant, quia pretiofiffimas meritorum ccele- fefe de Societate Jefu fuiffe, nomenque fuum ftium merces vehere fe norunt. VIII. Sicut trochilus, cum veru affanduslbidem, indicavit. Tum Fernandez admirabundus ex- clamavit: Hem! inquiens ; haud dubie illu- infigitur, femetipfüm ad ignem gyrat, torret- ftrem gloriam affecuta és. At anima exce- que; ita animz, curn Dei juftitiam cernant, it: adhuc.me tenet acerbus dolor. En ifte feipfas libenter purgatorio igni torrendas , & torquendas cominittunt. mihi locus purgande affignatus eft ; quod SS. "Triadem, cujus tamen benceficio caftitatis flo- IX. Sicut füb eodem igne aurum rutilat, & $. Greg. palea fumat; ita fub eodem igne inferni pec- ap. 5-Tho. rem illibatum fervavi, frigide nimis dilexe- rim, propterea defideriorum flamma fuccenía cator crematur, & electus purgatur. 8.92.. 3:P.q.100, ^ X. Sicut ridiculi videntur Brachmanes Ca- ' " hic hzrere cogor. lecutii, quitam magno impendio lignum odo- i , $. VIL riferum, Scandal ab iis vocatum, comportant, «, c, 19, SIMILITUDINES quo eorum poít mortem cadavera corburan- tur; ita multo magis ridendi funt homines; Qualitas, 3 qui in hac vita materiam voluntarie coacer- Fab. cone. T. cut palmes aridus & abíciffus nequit re« vant, qua eorum animz poít mortem tam 2. in Si vivifcere, aut fru&um aliquem gignee crudeliter , fenfibiliterque torqueantur. comm,., re ; ita & animz purgantes, quia de terra vi- XI. Sicut flultum, nec immerito credere- Anonym: anim- 1 3* ventium abfciffz fünt, & extra ftatum meren- j mus, qui, cum poffet certo tempore omnia di, fibi prodeffe nequeunt. L] debita fui unico obolo extinguere, e€o ne. ]i Sbid. conc, cus caniS vie LT. II. Sicut famelicus aut venati gle&o mallet folutionem differre in. tem- 3. n. II dens leporem aut cibum,vehementer dolet, (i pus, quo integris millionibus ea folvenda fo- ret ; ita non minorem infipientiam comitte- $] vel fune vel alioimpedimento retineatur, quo minus infequi cos, & apprehendere queat; ita re is cenfendus efít, qui peenitentiam fuam in non minorem fentit dolorem anima, fi a con- alteram vitam, ubi tam caro pretio ;fqlverg fpectu Dei, quem poft mortem tantopere de- fideret, purgatorii pcenis affixa retineatur. debg;, differre mavult. [bidem; III.Sicutis,qui a Rege quopiam ad regnum $.. VIIL.- poffidendum adoptetus,eo tempore;quo jam- MOTIVIA Sn jam regnum accipere debeat, ob regem offen- li füm in exilium aliquot annorum damnaretur, Ad Purgatorium tümendum. ex merito graviflimum ex tali relegatione dolo- L (C3ravitas pene . fenfibilis : quam quidetm:S. S. Aug, in. rem fentiret ; fic non minorem fentient, qua - Auguftin. fat clare fequentibus verbis "^^ 37 L propo- ia CTitulus CXXI. Pä;i;gatorizlfn. 923 — Y proponit * Quamvis falvi p&r ignem; gravior remetietur Deus, i plebïtq'ue ; : quöd apud tamen erit ille igais, quam quidquid homo Matthzum promifit.- v * Beati miíericordes ; Matth. s. : lh pore& in hac vita. Etnoftis, quanta hic pof- quoniam miíericordiam confeguencur. Vs Zex. u fint mali, &quanta paffi (unt & boni. Quid IV. Firtutisffudium: tic enim B. V. Go- Lan cïz; ; enim quisque maleficus autlatro, aut adulter, defrido Monacho nuntiari juffit, ut de virtu- oputc.6. aut facrilegus fceleratus pertulit leeibus,quod te in virtatem proficerer; fic enim futurum, "- 497 non pertulit Mertyrin Confeffione Chrifti ? ut verus Monachus, fervusque füus & Filius lL. Gravitas peue ex caventia vifionis dici queat; necpermiffuram fe, ut anima il- Beatificg ovirifolita: i enim P. Joannes Bap- lius in. Purgatorium veniat, fed ipfam fuf- tifta Sanchez olim de fecnipiam faffuseft, fi cepturam & Filio oblaturam. x certo fciret, fe per iotegrum diem non mori- V. Fitlovia fui , € abuegatzo volugtatis S. Greg. l. turum , dolorem hujus cognitionis füfficien- L ial C, proprie: quod medium $. Gregorit 1$ fequen- 4 it. tem füturum ad vitam (ibiadimendam ; quan- tibus verbis prefcrip(it : Audenter dico, to magis fentientanims , a majorilonge defi- quia falutari t 2] 1 oftia poft mortem non indigebi- M - derio füoimplendo fe arceri? mus , fj ante. imortem Deo hofítia ipfi fueri- II Dzuturnitas utviusque pene : pona- mus. Et Cbriffus S. Birgitte dixit : Qui l s. revel. mus enim, (quod plerique faciunt) decer tan- propriam vcluntatem reliaquit , mihi Deo *pud Lan- ciz Llc. tum ab aliquo peccata venialia cotomitti per luo obediens, habebit coelum fine poena. diem; quantus perunum annum peccatorum VI.. Posa zutegtio: uti Chriftus S. Mariz Ib?d- numerus excreícec? certe trium millium, Magdalenz de Pazz. (iafit, dum pertens, quz M» fexcentorum & quinquaginta numerum z qua- optima effet preparatio adpoenas Purgato:ii bit; fi ergo unicum peccatum leve fxpe plu- evadendas, slia voce in raptu dixit : Opor- riumannorum puregatorium meruit, utfüpra tet fpoliari totaliter nobis ipfis, & veftiri le, 0 oftenfum eft, quam diuturnam poenam me- Domise mi, oportet ambulare cum DTEN rebuntur peccata tam multa & tam i ,ibeæ munda & fincera iptentione, Hinc illa . afii- atrata? Bellarm. !. duo iüculcabat Monialibus , ut , fi fieri pof- IV. Facilitas incurrenäz' : quia, ut Card. et, etiam ictus cculorüm , & minimos mo- tut Io dC &- Bellarminus afferere non dubitavit, vix ulli tus membrorum ad miff. grat. Dergloriam dirigerent; C. I5. jufti bomines, nifi ex magna mifericordia Dei, fic enim re&t: ad caelum ituras. N poenam Purgatorii acerbiffimam evadunt, ita VIL. Panztentio & induleentiarum lu- * Vita c.38. ut recta ecorporead coclum evolent. .Atque crandavum fi H 46 diuim: nam , tefte S. Augufti- S. Aug. idipfüm confirmat S. There(ia de feipfa (cri- no, ceffat vindi&ta divina, fic onverfíio prz- fent, 210, bens: Quamvis multatum animarum ftatum currathumana. — Quod eleganter etiam con- li mibi Dominus rcvelare'digrgaïus, fit. ex om- firmans S. Petrus Damianus, o quam jucun. S. Petrus nibustamen, quasvidi, animabusneício, an dum; ait, o quamin(ignefpectaculum, cum D&m. ep. ulla Purgatorium evaferit, prztcrquam Reli- fupernus Judex de coelo profpectat, & homo * * giofiillius, dequo pauloante verba feci, & feipfüm in inferioribus pro deli&tis (üis mul- S.P. F. Petride Alcantara, nec non & : &at? ubi reus ipfe in pectoris fui tribunali- iliig; Do- ( / minicani, cujus fupra memini. bus prefidens, trífarium tenet officium : in Tito, V. Difficultas exeuad: e Purgatorio ; fant corde íe conílituit Judicem, in corpore 00 enim animz illic detente Evazgelico Paraly- reum, manibssgaudet fe exbibere tortorems tico fimiles, feipfas juvare non potentes; ac fi Deo fanctus peenitens dicat: .Non opus conftat autem, quam rarum & tenue auxi- eft, Domine, ut officio tuo p punire me prz- J lium a.v;ivcnti-bus offeratur. cipias: non expedit, ut ipfe me jufti exami- nis ultione percellas: ipfe mihi manus inji- $. IX. cio: ipfe de me vindictam c S apio, vicemque peccatis meis reddo. Hec eft hoflia, quz viva tnactatur defertur, | : ad Deum per Angelos ob:ia;z)x 4 "d Pargatorii penam fugiendam, aut - VIlL. Zabor fedulu $ pro x-ä?zajcxz"e D'ei p/o- Cantipr.1, n mz';zumdam. via fufteptus : uti S. Bernardus. indicavir, 2: 3P'itü« Joan. 9. mitationi Chvifli fludeve: fic eniü im/;;'le- dum Frairem quendam fedulo laborantem * V. 12. j d bitur, quod ipfe promifit dicens: Quife- confpicatus, dixic ll i: EjaFrater, &ge, quod uiturme, non ambulatin tenebris. agis: nullum aliud; L S. Max. — ALl Chrzfiiamo sodo vivere: nam;, tefte rium fuftinebis. poft hanc vitam Puï-gato- S.Maximo, tota vita Chriftiani crux eít, & IX. -Ge;zerajarumm?zmmexercätz'wfzï: ma. Dauro!t. martyrium, fi fecundum Evangelium vivat; xime veniainimicis data, quam cum Nobili- C.24 CitC- his, hift, 'atqui Martyres privilegium habent, quod (ine quidam Ftatris occifori ad genua procidenti, Purgatorio ad coelum evolent. Adde, quod 'dedifïet P it.25, ex, Chriftus fequenti nocte eidem ap 12. ipfa vitatio peccati fit medium perefficax , ad parensdixit: Quoniam heri amore m S. Augufi, flammasillas evitandas, cum, juxta S. Augu- ei con- hom. r6. donaíli inimico tuo , noveris, me a nimám ftinum, tanta (it pertranseundi mora, quanta Fratris occifi hachora e Purgatorio liberaffz, eXx 50. eft peccati materia. "Talis profe&to uti fim- & infuper animam Patríis tui ex eadem poena n plicitatefüa, morumque innocentia parvulo- exemiffe, & ambos mecum duxiffe ad glo- rum vitam affumit, ita cum his quoque fine riam cocleftem : tequoque invitoin octavum purgatétio ad coelos tranfibit. diem, ut relidta hujus mundi mifetia poflis ]lI. Mifericordiam anmimabus frequentevr gloria mea frui. £t ic fa&tum eft ;; namo&tas o exbilere: ficenim pari menfura iterum nobis poít die bene preparatus fan&e quievic. Xu Sdü- « 924 Bibliotbecee Mdm/alis" Concionatorice Beirlinck. X. San&orum cultus : Sic Dagobertus. bus preftitams hecenim facit; ut & ipfz ani- V. Purgat. Rex Francorum ab ingenti Dzmonum turba mz liberate pro nobis effüicaciter orent, & £.938.L.6. $, Bont tevel. ad poenas abreptus, ope SS. Martini, Mauritii nos digni efficiamur , fimilem illiy quam ex- & Dionyfii Martyrum invocata ereptus, at- hibuimus, mifericordiam experiri. L^ coti Manïfik ThEOLC': que ad coclos deportatus eft. Sed & B. Vir- iV. JVoff debet , uude gravitas peuavum difC. 2v go quondam S. Biirgittee dixit, nullam effe poe- Purgatorii oviatur ; quod equidem author n. 5. nam inPurgatorio, quz propter illam non quidam innominatus apud Mai: fic oflendit: fiat remiffior & lenior ad ferendum. Ad dolorem tria concurrunt , & fimul uniun- *50 XO tur, fcilicet potentia, objectum, & utriusque unio, Quod attinet potentiam , clarum eft, ASCETICA. potentiam animz capaciorem effe potentia corporis, ac proindeanimam acerbioris dolo- I.I nprimis ao[fe €? credeve debet Afceta . Pur- gatorium davi, eamque effe carcerem,de riseffereceptivam. Quod vero fpectat ad ob- Matth.18. quo Chriftus Servo Evangelico dixit : Non jeQum, poenafenfüsatrociffimaeít , quiain- exibis inde , donec folvas noviffimum qua- fligitur perignem realem, fineulla compara- drantem; hoc enim de carcere mundi aut in- tione activiorem igne noftroelementari; hic ferniintelligi non poteít, cum ex inferno nul. enim in comparatione illius eft, quafi effer de- la fit redemptio , in carcere mundi veronon pi&us, e(tquead bocordinatus, uttanquam , ponantur omnes tales, qui per ultimi qua- inftrumentum divinz juftitie eidem rigorofe Taotitus LLn'jü drantis folutionem dimittantur carcere. fatisfaciat, nec non ut rigor ille ejusque incre- Ba U'al'l'i- Il. 7Voffe debet falutarem. timorem bujus mentum animas magis magisque purificet & «us f. 4 de puri£, ene concipere: quem in finem ferviet B. emundet. Quod veroattinet unionem poten- Guarrici Abbatis fententia, ficloquentis: V« tiz cum objecto, poena quoque intenfiffima nobis, fidies adimpleatur, & purgatio minime eft, quia (i demus exemplum corporis alicujus; quod in medias flammas projectum, carboni- adimpleatur, & poftea neceffe fit impleri; & illo nos igne purgari, quo nihil poenalius, nihil busque accenfis copiofe contectum, hoc certe acrius aut vehementius in hac vita poteü eXe nullam habet proportionem, fi comparetur cogitari! Sed quisille cam perfe&tus, tam fan- cum anima in eundem ignem conjeQta ; quia &us, qui, cum binc exierit, nihil debeat igni unio, quz fitinter corpus & ignem, fit per exe illi? quis ficad purum omnem in fe fcoriam tremas utriusque partes & fuperficies, adceo, excoxeritpeccati, ut gloriari poffit, caftum fe ut, quando corpus adignem accefferit, ignis haberecor, utdicerepoffit: Mundum elítcor offa illius;.omnesque corporis partespenetret, meum, purus fuma peccato? Ex hocfane u- itatamen, quod paulatim idip(uüm faciat ; At moreperfe&taerga Deum fübjediio orietur,uti vero cum anima voraciflimo igni integre & $. Anfelm. in Eluci- fapienter advertit S. Anfelmus ficdifcurrens : totaliter fic alligata, ab eodem penetrata, uni- Sciendum eft etiam, quia gravior eft ille ignis; ta, atque ab ejusactivitate abforpta, utpote dar, quam quidquid poreft homo pati in hac vita; ui ad gradus forte utoCtoaícendit, ab acere omnia enim torménta, quz hic funt, faciliora jsiffimo illo dolore nunquam defiftere po:erit, fünt; &tamen homines, ne ea patiantur,quid- & ideoquis exceffivum hunc ardorem , ejus- Suni, d quid ab hominejuflum fuerit,faciunt; quanto que intenfiffimam activitatem aflequi valebit. mp $. meliuse(t, utfaciantea, qua jubet Deus; ne Suarez adductis multorum fan&dorum Patrum aliorumque clafficorum Doctorum autbori- illa graviora patiantur? Lancz. IH. JVoffe debet folidum smodusa. evitandi tatibus, poenas Purgatoriia poenis inferni fola opuf.6. JPurgatorium: quem quidem Chriftus olim S. perpetuitate difcrepare aflerit; cujus ratio- ", 152. Gertrudem docuiffe videtur; cam enim hec nem apriori, ab ordinatione divinze juítitiz, vidiffet animam , quz communibus Ecclefize defümendam effe dicit ; nec non ab offen(ze füffragiis juvari non poterat ob quoddam im- quantumvis minimz adverfüs ipfum come u- pedimentum, petiit a Deo, eamut doceret, miffe gravitate, quz altioris rationis eft, quam omne malum creature: Et ideo licet quibus orationibus poffetobtinere, utanima cujuslibet defuün&ti liberetur ab hoc terribili non femper aternam meretur,meretur tamen in , df poenam graviorem , & quafialtioris rationis, al' q* ll pondere , quod eftimpedimentum füffragio- l.'l. rumEcclefis. Cui Dominus refpondit: Per quam Deus in vita futura cum rigore exigit; 'quia homo in hac vita tempore fibi coneeffo talem affe&um amoris, qualem tu in hac hora fenfifti, non per orationes. Etficut hoc nullus ufus eft ad benigniorem compenfationem fa- homo poteít per fe habere, nifiego dederim ; ciendam. Notandumquippe eft, quod, quan- fic etiam tale aüxilium nulli animz przítari to res aliqua eft magis fenfitiva, tanto quoque poteft poft mortem , nifi quz fpeciali gratia vehementius dolorem fíentiat , quemadmoe hocpromeretur in vita. Scias tamen, hoc ip- dum in nervis, digitis & tibiisexperimur, quia fam intolerabilegravamen proceffa temporis nervi funt fenfüs tactus inftrumenta , anima relevari quibuslibet orationibus five laboribus igitur , quae in flammis purgantibus patitur, Qul Et ità Amicorum fideli intentione peractis. in gradu füperlativo fenfitiva exiftit, utpote citius vel tardius liberantur, fecundum quod que primum mobile & prima cauía eft conatus Fidelium pro eis affectuofiori inftat omnium fíenfüum; nam, ut habet axioma devotione , & fecundum etiam quod in vita illud Philofophicum, propter quod unum- promeruerunt. Exquarevelationc facile pa- quodque eít tale , iliud magis eft tale. Ideo , ut author quidam fícribit, cüm agit tet, prz aliis ad evitandas Purgatorii poenas in ipfam al.iquod agens lwfivum , ipfam efficax effe remedium mifericordiam gnima-- ma:;:i- T: z'tuhä CX XII. ! Purgatorium, 925 maxime lzdit, & tanto magis, quanto lzfi- fti amore totas nunc inflammari, Eo maxis vum eít magis adtivum, ignis autem inter me; quod (nefcio quo peccato) amor hic ex- omnia elemenca eft magis adtivus. petendus videtur prz vifione Dei, ac poffef- $, Bonav, "V. NofJe dehet, cur purgatorium a Deo decretum Yinf i fione: Nam poffeffio quidem , fpei meta eft, l. 7. comp. fit5 id quod S. Bonav. fequentibus verbis de- atque (ut vocant) obje&um: amor autem üfc. P Theol.c.3»clarat: Omnes adítricti tenentur ex decreto 2 beatificus caftiffimi amoris fcopus ac votum: diving juftitiz, donec reddiderint novilfi- quare mallent omnino quxlibet tormenta, mum quadrantem ; cujus ratio eít, quia in & cujusvis bona ja&uram perennem perpe- füpernam Jeruíalem nibil iniquinatum intra- ti, quam breviffimam hujus amoris (quippe re poteít; impoflibile eft animam intrare re- longe praftabilioris boni, gratiorisque rectae gnum gloriz, quamdiu habet aliquid purgan- voluntati) quanquam herribilis fit, vel jactu- dum. Hoc figuratum eft ia libris Regum, ubi ra quzlibet, vel miferia. Itaque hac maxime dicitur : Malleus & fecuris non fünt audita in edifi- cauía ingemiícunt amantiffime animz cum calione teimplis prius enim quadrabantur & do. Propheta Pf. 119.. Heu mibi! quia incolatus meus *labantur lapides & ligna in Libano, & poítea prolongatus ef?! babitavi cum babentibus Cedar : fi- collocabantur in cemplo : Sic lapides vivi ne- ve ut Hebrazi , cum tabernaculis Cedar. : Quse ceffario in hac vita quadrantur, & poliuntur vox tenebras acnigredinem notat,atque adeo merito, vel poft hanc vitam igne purgatorio; fimul fidei caliginem, (imul tenebras purgane antequam fuperzdificentur in ccelo. tium locorum, ubi licet non domos maníuras, Hautinus IV. JNo[Je. debet, an *ere per votas & alia cru- fed tabernacula peregrinantium incolant pii l1.n.364. delitatis in/irumenta torqueantur ; de qua re (ic manes , tamen pre dolore exclamant: Mul- tum, id eít, nimis incola fuit anima mea, difcurrit Hautinus: Quamobrem quz Ton- dalus» quidam apud Carthufianum de 4. no- Quarto ex jactura gaudii beatifici; etíi enim viff. c. 21. perhibet, fe vidiffe in purgatorio; illorum moeror illi gaudio ex equo refpone beftiam nimirum horribilem,cujus ventri ani- dere nequeat, cum & ipfe moeror longe fit mz immerfie dirií[imas paenas dabant, & ve- inferioris ordinis , -ut cognitio, & amor pio- lut canum, urforum, leonum, ferpentium, & rum manium ; tamen boni, quod gaudio beae aliorum. traculentium animalium perpetie- tifico continetur, magnitudo jacturz illius bantur. Item carnif&ces cum cultris, fecuri- maguitudinem denotat, & hzc triítitie ex ea bus , dolabris , falcibus , terebris, hujusmodi ortz gravitatem. Certe ludus eft & jocus crudelitatis & inftrumentis : item alia, quz vi- omnis alius moeror illi collatus. Quinto ex - dere fibi vifi funt alii;non aliud fignificabant, jactura graduum gloriz amiflorum , de qua quam crudeliflima, quz fingi animo, & exer- fic loquitur Suarez : Exiftimio, triftitiam il. ceri poflunt apud mortales, füpplicia, non lam; ut eíft pcena per fe impofita ad purgatioe quidem ea ipía per fefe, (ed in igne purgato- nem culparum, magis effe de gradibus beati. rio eminenter, ut ajunt, contenta reperiri. tudinis perpetuo amiflis,(eu non lucratis pro» VIL . JVofje. debet caufas , ob quas eadem pena pter otium , & venialia peccata ; quam pro- damni tam graois accidat purgantibus animabus ; pter folam dilationem beatitudinis aliquando quas quidem füfe explicat Hautinus, dum ait, confequendz : & hoc igitur modo gravius. Gravitatem banc oriri , primo, ex dilatione triftantur animz imperfectiores, & qux ma- Suarez, devifionis beatifice, de qua fic difcurrit Suarez : jorem reatum habent. Sexto ex rejectione pusg. 5 3« Tale eít illud bonum, fcilicet vifio,ut i opera gratiz a&tualis , & fanGificantis : cum enim no(tra, vel affictiones per fe fpectentur, effet gratiam, & illius augmentum quzrere, & ade fuperabundans przmium illorum, etíi ad bre- mittere optabiliffimum fit ; repudiare, non ve folum tempus concederetur; ergo e con- poteft non effe turpiffimum. Nam Philofo« trario retardario tanti boni, & privatio ejus,; phorum ícitum eft, ex contrariis contraria licet temporalis,maximum malum eft; infini- confequi; Et íane in gratiz repudiations incít te (ut ita dicam) excedens omnia hujus vite aliquis illius, imo & numinis eam offerentis. nocumenta. Secundo ex de(iderii, quo Deum contemptus. Gratiz quidem, propterea quod ^idere defiderant, vehementia ; nam, ut S. rem omnium auguftitlimam & przítantiffima $, Thöma s 'homas recte advertit, quanto aliquit magis homo tanti non zítimat, quant abjectiffimas in 4. dift. defideratur, tanto ejus abíentia eft moleftior, mundi quisquilias, quas utique magnolabore, 21 $: - & quia affoctus, quo deüideratur füummum bo- &l I' gratiam vix levi vulemercari. Numinisautem num poft hanc vitam, in apimabus fanctis eft deípectio inde promanat;quoniam;,qui donum intenfi(fimus , quia non recardatur mole cor- tantum ac tale rejicit, donantem contemrere poris, & ctiam quia tempus fruendi (ammo cenfetur. Etenim quemadmodüm honorís exe bonojam advenilfet, nifi aliquid impediret, & cellentia a perfona honorantis petendz eft; ita ideo de retardatione maxime dolent, . Ter- & doni,quod honoris habet rationem. pretium tio ex privatione amoris beatifici ; et(i enim a dignitate dantis promanat. :Ec/ta moribus optimum Numen in illo carcere vehementer hominum cormparatum eft, ut rorques ac bul- ament: Íed cum adhuc in fidei caligine & lz a regibus donatz, etfi per fznon admodum Suarez..cipfz verfentur, noverintque , quemcunque pretiofz, maximi zftimentut. Sicutergo, qui amorem faum nihil effe ad amorem patriz, regis donum vilipendere:, pariter cjus digni- quo jam potirentur, nifi vecordia fua divino. tatem haberet contemptui ; ita; qui gratiam. lumine rebelles antchac faiffentfcilicetamo- (füammum Dei donum) contemnit,Deum con- ris fui frigus damnant, volentiffimeque fc- temnit. Septimo ex peccatorum recordatio« runt, non pofle fe tam eximio illo ac cocle- ne; nam, ut S, Ambrof(ius ait, nullus dolor R. P. Lobn, Bibi; Man. Tom. Il - EyyYryF major 926 Aubliotbece Matualis ! Concionatoria: major eft, quam qui peccati mucrone vulne« inferni effet voluntaria, non effet poena. Hinc rat confcientiam. OdGavo ex neglecta fatis- patet, etiam inter hzc graviffima tormenta, factione, tam ex opere operantis, quam opere meliorem & feliciorem effe ftatum earum ; Hautinus Operato : id quod Hautinus fic oftendit: Que- animarum, quam hominum, qui fünt in mun- l.1.n.937, ritur Jerufalem, plangitque apud Jeremiam do, ibid. a.2. c. r. Quinto ob Sanctorum af« vatem Threnorum cap. r.15. rem mirandam. feCtionem ; San&ti enim affidue orant Deum Nam de Deo judice loquens: Jocavit, ait, ad- pro illis proximis füis, quos cruciari cernunt. verfum me tempus.. Quoríum ? fcilicet ut ipfum Sexto ob juítorum participationem ; ficut ä tempus miferam illam ream, vel teftis, vel enim membra jam nutrita fübveniunt aliis accufator ageret. Quid ita? Quoniam, cum membris; fic & ii qui e purgatorio tranfie- conditum effet eique conceffum , ad przftan- runt in paradifüm , precibus fuis juvant ani- dum vero Numini obfequium ac cultum, ma- mas in purgatorio. Septimoob propriam per- le(ana ad idololatriam & fcelerum omne ge- fectionem: Nam fecundum S Auguftinum, nus tempore abufa effet. Non diíTimile ratio- qui in boc fzzculo magis meruit alios adjuva- ne ingemifcunt pii manes,graviter redargui fe re, in altero amplius juvatur. Pone, quod a tempore, quod in vivis tranfegere : quia;, riatur pauper cum multis meritis, tamen ha« cum datum eis effet, ad facilem pro culpis fuis bens aliquid ad purgandum; & moriatur di- fatisfadtionem, per intolerabilem focordiam ves aliquis cum paucis meritis, habens plu« Íuam otiofe illud fefellere. Porro tot funt il- rima ad purgandum. Dico, quod elcemofy- lius voces, quot horz, imo quot momenta: nz per divitem difpenfatz pauperi proderunt nec pauciora capita accufationis. Propterea amplius five minus, prout fuis orationibus; quod omnia przteritz vite momenta eorum meritis, & exemplis, in prefenti vita juvit di- mentibus fefe obcrudant, fimulque propriam vitem illum vivum fine defectu. Ex quo pa- fingulis momentis fatisfaciandi opportunita- tet, quod utile fit orationibus, & meritis, & tem; cujus negle&tum accufant. Atque hinc exemplis vivos vel mortuos divites & quos- non modicus piorum manium moeror, hinc libet adjuvare: cum hzc plus proficiant fa- illi gemitus, nolui dum poffem! non poffum; cienti, quam recipienti. O vo ob proximo- dum vellem! O ! mihi przteritos referat fi rum fübventionem, quz animabus innotefcit, conditor annos? íed heu! tempus non erit divina infpiratione, vel Angelica revelatione, amplius, Apoc. 1. Ebpeu! bomo vanitati fimilis fa- vel noviter morientium annuntiatione , vel 4, Mi &us e[1, dies ejus [icut. wunbra pratereunt. Pf. 143. experientiz cogitatione, quia fcilicet propter 12 T. Quam enim vanum atque infanum eft, fine- füffragia, qua illis impenduntur, fentiunt fi- te, ut dies & anni preterfluant velut umbra, bi minui pcenam. Et hoc coveniens eft , ut, quippe inanes, & meriti, & fatisfaCtionis, cum cum .de purgatorio fuerint liberatz , gratias utroque pleni duci poffent, & facili negotio fuffragatoribus fuis referre fciant. Non enim Matt pretioque longos, & ingentes cruciatus redi- poffibile eft, ut ingratitudo vel aliud quod- mere? Zcce, clamat & ingemit unaquzeque n cunque vitium locum habeat in gloria fem- anima; menfurabiles gofuifli dies meos , &^ brevi piterna. ibid. a.2. c. . ferm.65. Nono aliud Jane snenfura , & tamen fubflantta mea tanquam ni- eít gaudium animz recipientis, nam magis bilum ante te. Pf. 38.. cam enim breve fpatium profunt fuffragia illis, pro quibus fiunt. De- vitz cumulandis meritis, folvendisque levi cimo eft gaudium facientis, nam talia fuffra- pretio noxarum mearum poenis, totum im- gia plus profünt facienti, quam aliud aliquod pendendum fuiffet, eheu! prope totum va- opus milericordiz , quia quanto e(t miferia cuum abiit, & licet variis negotiis di(tentum, major, tanto eft major mifericordia. Unde laboribusque exercitum, judicio divino inftar S. Joannes Damafc. in fetm. de his, qui in flocci ac nihil reputatum eft , quia mundo; fide dormierunt, ait: Quicunque proximi fa- non Deo ac faluti impen(füm. Ita, quod Jo- lutem temporalem curat,primum fibi prodeft, bus gemebat. cap. 17. Dies mei tranfierunt:: co- fecundum proximo ; ldeo ifta fuffragia facta gitationes smea di/ipate [unt, torquentes cor meum: in charitate, profünt facienti eterpaliter, fed ille inquam, cogitationes, quibus laCctabam recipienti non nifi temporaliter. Dei tali zter- animam fpe inani aliquando fatisfaciendi, dif nali profe&u, qui provenit facienti, gaudent fipate quidem funt, attamen non ceffant jam etiam, qui in purgatorio fünt. Si autem is, diftorquere & excruciare animum. pro quo fit oratio, eft in inferno, ad facien- S, Bern. VIII. JNo[fe debet, quod, etfi maxima fit anima- tem revertitur fuffragii virtus ; fi autem in Sen. tO» 2. fer. 65. rum purgantium pona, non tamen ille [int omnis fo- ccelo, tunc falvatus obligatus eft ad oran- latii && gaudii expertes. ] Nam, ut S. Bernardi- dum pro fuüffragante : & pie creditur, quod 8 2» Ce 3. nus Senenfis advertit, multiplici titulo gau- id proficiat. Undecimo gaudium eft parti- dent. Primo quia confirmatz funt in gratia, culare ; nam fuffragia, quz fiunt pro üno, nec valent malum velle, nec agere. Secun- plus ei profunt, quam fi eadem pro pluribus do quia funt eertze de gloria. Tertio quia af fierent. Ubi fecundum Richardum in 4. dift. Eceii, fe&z fünt bene erga juftitiam divinam in fe. V, 41.nota, ad curandam pcenam concurrit vir- Ideo dele&antur, patienter tolerando divi- tus agentis, & difpofitio patientis: quia jux- nam juftitiam in fe.. Letabitur juftus, cum vi- ta Philofophum l. 2. de anima, a&tus activo- derit vinditàam (Pf. $7) (cilicet fuper fe exer- rum fünt in patiente predifpofito. Poteft er- ceri: Quarto ob conformitatem cum Dei vo- luntate, ideo voluntarie fuftinent omnia.. Ut £o diminui pcena, vel propter diminutionem virtutis ex parte agentis ; 'vel propter dimi- enim te(tetur Hugo de arrha fponfz, fi paenz nutionem difpofitionis ad patiendum ex patte ufti- Titulus .CXXI.. Purgatorium. 027 füftinentis. . Undeinz qualiter difpofiti ad pa- declinare debeant. ^ r. Ob gravitatem peze tiendum ab z quali virtute , inzqualiter pa- feufibilis, qux tum ex varietate,tum ex acerbi- tiuntur, v. g. poena magnum onus portantis tatecolligi poteft, cam juxta fundatam doGri- minui poteft, vel per diminutionem onéris, nam Docterüm gravior fit minima paena illius velper aliquam confortationem virtutis illius, loci omnibus 'tormentis & mortibus hujus quz portat onus. — Sic & poenapurgatorii mi» mundi. Fingamus autem hominem quem. nuitur. Primo perfatisfa&ionem. Secundo piam fingulis in membris acutiffimum mor- perconfolationem,quan:um ad diminutionem bum chiragrz, podagrz, colice, dentium;cal- . peenz. Primo modo füffragia prouno fscta culi &c. habere; aut reum omni genere tor- aliis quidem nihil profunt ; Secundo tamen mentorum, quo ullusMartyrum ett excarnifi- modo fada pro uno, aliisprofünc, quia per Dei catus,torqueri, quantopere nonabhorremusa mifcricordiam füffragia pro quovis in urga- tali miferia?. atqui gravior eft Purgatorii poe» torio exiítente aliis omnibus innotefcunt, & na. 2. Ofj caventiam viffonts Lbeatifice , quae quia fe invicem diligant in charitate , ideo tanto gravioreft, quanto vehementius e(t de- omnes gaudent de illius pcenz alleviatione, fiderium di&tz vifionis ex fümma zftimatione pro quo fuffragia facta fünt. Noncredo tamen, illius conceptum. 3. OP diuturzitatem, qug quod tantum gaudium in eis fit, ut totam eo« triplici ex capite oriturj nempe ex temporis rum poenam totaliter tollat: necforte abbre- ipfius longitudine : ex poenarum acerbitate, viat;fed forte intenfionem patientis mitigat. quz facit, ut unahora aliquot annis xquiva- Duodecimo, gaudium eftgenerale vel univer- lensvifait: & exdefiderii vebementia , quz fale: quodfit, quando generalia fuffragia pro facit, utomne tempus , quod ab impletione il- defünctis fiunt. . Tuncquidem talia faffragia lius fufpendic, longum videatur.' Quz omnia melioribus profünt, quia juxta ordinem jufti- fufius explicata videri poffunt apud Jacobum tiz diflributive meliora bona commtünia me- Moritfortium cap. 3. & feq. & Matthiam Fa- lioribus Fecundqm virtutem diftribhuntur. brum conc. 3 rum. " iq : comimemoratione anima- , IIL. Exoccafion )e thematis : Educdecu/ïb; Pfai. I41. '"CONCEP TUS PR æDL M CABILES. dia animarm sieam : poxeliexplicariquam gra- v. 8. visacmole(tus, atque adeo merito fugiendus a, Mach,: ]; 12. V. 46. x occafione thematis: Sagáa & falubvis fitPurgatorii carcer, ob quadruplicem caufam eff cogitatio pro defuntlis exovave, ut a a S. Bonav. aífignatam, nempe t. Quia reddit S. Bonay, peccatis folvantur : poteft exiflentia & veri- guevitum itipoffibile,quia tunc venit nox,quan- !t ferm.de anmum, tas Pürgatorii probari ; idque tribus potiffi- donemo poteftoperari. 2. Quia reddit /ugurm N mum teftimoniis, cum juxta Chrifti céftimo- zneffusibile : cam pér potentiam Dei plus Matth.x8. njium, in ore duorum vel trium teftium (tet quam mille ferreis catenis januisque teneantur Y. L 3 omne verbum. 1. Authoritate $. Serzpture, Ó* E E & confítringantur. 3. Quiareddit dePzzum 2z- jJux:a textus $. 2. citatos, quorum unus alter- folubile ; cum tempus ibi fitpatiendi dumta- veclarior feligatur, &explicetur. 2.$$. Pa- xat, atqüe adeo nonnifialienis meritis hoc de- trum: quorumteftimonia S. 3. reperire eft.3. bitum exfolvi citius queat.. 4. Quia reddit Zz- L. x.c, 24« Jiatione :quod triplici ratione fieri poteft,nem- cendium intolerabile : .cum ibi gravior hora 8.4- pe veloftendendo, quod, utipfeetiam Cicero una in poena fit futura, quam hic centumanni -difcurrit, conftet experientia, hominumalios in amariffima poenitentia , ut loquitur pius cíIe optimos, &his merito praemía sterna de- Author. Quz omnia videri poffunt fufius beri: aliospeffimos , in quos proin rectepoc- diduda apud Henricum - .Eng,elgr. . in com- na eterna conítitutafit : alios demum e3 par- mem. anim.S. 1. - E te bonos, ex partemalos, & pro his neceffa- IV. Ex occafione thematis: E/Zo coz/éz- Matth, «, rium effe locum,in quo a peccatis purgentur: tiens "Idver/ario tue , dumes im vza:. poffünt v. 25. vel demonftrando, quod ipfis etiam Ethnicis varia media ad conciliandum Chriftum, fatis- lumen naturz diclarit, effe (imilem locum, üti faciendumque pro poena proponi , przcipue $. 13 oftendetur: velenarrando varia exem: tria. 1. Oragdo, utdebitumdimirtatur; ficat pla; quibus probetut mortuos a vivisopem pe- Chriftus docuit, dum in oratione Dominica tiiffe,& quibus fidem adhibendam effe ob qua- etiam hanc petítionem pofüit: Ecdimitte no- litatem circumftantiarum, ipía ratio diétet. bis debita noflra. 2. 24maudo: quia amico- Qua omnia füfius didutaapud Fabr. conc. 1. rum propriumeít, amato debita facile condo- in commem. anim. & Jacobum Montfortium nares hinc de S. Maria Magdalena Chriftus tr. de mifer. animabus : ?xhibenda- C r & 2 dixit: Remittuntur ei peccata multa , quia videri poffunt. * dilexic multum.; : 3. Mutua vemiffoue: fi (cili- Eccli. 4. . Il. Ex occafionethematis: Funzculustri- v. :2. cet Chrifto vel in inimicis fua debita dimitta-. plex difficile vumpitur: poteft dicere Concio- mus,. vel amore ipfiuspro animabusin Purga- nator, nibileffe communius, quam utomnes torio exiftentibus frequeater oremus & ope- homines ad Purgatorium properent, atque ad remur, (icque eorüm debita folvamus; hzc flammasillas vehementius füccendendas ligna enim omniaut fibi fadta reputat Chriftus. ipfi comportent, cum etiam juftus fepties in V. Ex occa(ione thematis: Zggemarden- Ecd.3. die cadat; &, quod dolendum, paucos effe, temextinguitagua: poteftoftendi, quomodo "55 qui dignam deillo loco peenisvezítimationem ignem Purgatorii refpedu noftri extinguere. habeant ; fe proinde triplici funiculo eos retra- id eft,evitare debeamus. Videlicet 1. 2Z'uz. x. Cor.xr, here conaturum, ideít, demonfítraturum tri- dendo aquam penitentie feu lacrymarum: : G v. 31. lici caufa, cur Purgatorium fingulari ftudio enimnosipíos dijudicaremus; (id eft, punire- . F. Lobu. Bill. Man. Tom. l1. Yyyyy2 inus,) 928 Bilzliotbetæ Mamualis Concianatäriæ * -mus,)nonutiquejudicaremur, tefteS. Paulo. eos. infuüper €? fomuus vece/fft ab eo; Pevmifet 2. "Affuhdendo lac suifericordia : nam lac fpe- vero idipfums ut Medorum azque Perfarum le« cialiter aptum effe ad ignemextinguendum, gibus [atisfaceret, [ecundum quas Regi in bac ena difpenfandi: facultas . nom evat. ' Eadem experientia oftendit; fed aptius elt lac mife- Yicordiz ad ignem Purgatori: extinguendum, quoque rationc Deus (licet animz purgantes o ri ' ingratia & amicitia ipfius conftitucz (int, & Daniel. 4. uti jam pridem füafit Daniel Nabuchodonof dicens: Peccata tua eleemofynis redime, & de füa eterna gloria fecurz ; licet etiam illas V. 24. füummopere diligat, utpote ipfi deinceps per iniquitates tuas mifericordiis pauperum. « 3. /Wrov.26, Subtrabeudo ligna: nam, utSalomonait,cum omnem 2ternitatem conjungendas) his non V. /200 obüantibus, in communibus invioiabilis ju- defecerintligna, extinguetur ignis 5 hzcau- tem lignanihil aliudfünt, quam ipfapeccata. ftitie füz legibus nequaquam difpenfats fi- Unde S. Bernardus: Ceffet voluntas propria quidem femel (Istuic,. quod nil coinquinzcum (per quam peccatum committitur,) & in* intrecinregnum ccelorum , acproinde quod; fernusnonerit. Vide hzcfufius apud Fabrum priusquam in regnum coclorum aditum habe- inconc.7. commem. anim. & in auctorio the. repoffint, purificari debeant ab omnibus fore dibus peccatorum fuorum contractis. Sep: 4. infefto S. Jo. Baptiftz. Kuc. 6. VI]. Exoccafionethematis: " Qua menfura tem.leones ad dilacerandum Prophetam de- ftinati , feptem prefigurabant vitia capitalia ; V. 35. quenfi fueritis, eadem vemetientuv volis: po- teft oftendi , non effe efficacius medium eva: reatus item, & reliquias peccatorum , aqui- bus in myftico hoclacuexpurgantur. . Inleo- dendi purgatorium, quam fi quisque conecur, nibus adeo exccfüivus predominatur calor; multas ex purgatorio animasliberare, idque ut femper ob eundem febri laborent: unde próbari poteft triplici ratione. 1. Ex parte merito non folum propter trucelentiam ,. ve- Chrifti,. quiperindereputat hoc beneficium, ac fi (ibi fuiffetexhibitum; acproinde merito rum etiam ob ignem , quem fibi congenitum habent, flammas. illas purgantes aptiffime eximit a purgatorioillum, quiipfüm totiesin animabus exemit. 2. Ex parte animarumlibe- prafigurant. Obfervanda quoque in hac hi- ftoria eft notabilis quidam. circumflantia ; rarum, quzagnofcentes beneficii magnitudi- nem, tum exgloriz accelerate magnitudine, Sicut enim Rexnihil adeo defiderabát, quam condemnati Danielis liberationem , prout ex tum ex poenarum abbreviatarum acerbitate; non ceffabunt orare pro fuobenefa&tore, ut ne jubili latitizque demonftrationibus,quas poft um torrmento- Danielem liberatum edidit,. ranifefte dedu- ipfe quoque veniat inlocumill rum. 3. Ex parte zquitatis : quia zquiffi- citur ; ita quoque Deus nihil adeo vehemen- ter defiderat, quam ut animzilla ex hoc poe- mum eft, utqua menfüra mení(i fumus; eadem remetiatur nobis. . Quae füfius explicata vi- nofo.carcereliberentur, divinzeque fuzjufti- tiz debita folvaturíatisfadio. Incujus figu- de apud Montfordum c. 11. Tibi:dalo Matth, 16. VII. Ex occafione thematis : ram motus eít Deus , ut Angelum quendam e ccelo in Judzam amandaret , utper appre« claves regni celorum: poteftoftendi 1. Quam magnus thefaurus in Ecclefia a Chrifto (it re- henfüm,& ex capillo fufpenfum Abacuc, Pro- phetz famelico ia lacu fuo prandium depor- pofitus, ad debita noílra extinguenda. 2. Quomodo ad huncthefaurum claves Pontifici taret, quod przfigurabat füffragia, que (Deo finttraditz, isquepereas aperueriteum , va- infpirante) a devotis fidelibus in utilitatem & fubfidium animarum illarum offeruntur, & riasque indulgentias eum in fínem propofüe- rit. 3. Quam cfficax h indulgentie fint me- fpecialiter. incruentum Miffz . facrificium, quod prz cunGis aliis efficax eft, & fatisfacto- dium ad debita fua folvenda, & quomodo quis- que earum fe participem facere poffit ac de- rium. Obfervandum tamen hocloco eft,quod Angelus ilie Danieli cibum hunc non imme- beat. Dequamateria vide füfius differen.em Montfordum c. 14. & Fabrum in auctario diate attulerit, fed Abacuc induxerit, ut pran« dium hocilli miniflraret. Ipfequidem ad hoc them. 4. n. 4. in fefto S. J. Bapt. multum contulit, dum Abacuc in breviffimo tempore in regionem adeo procul diffitam, ALII CONCEPTUS. - Qualitas. B quemadmodum Judza a Babylonia diftat, de- Manfi Offertorio Mifíz, quz pro a nimäbüs de- »portavit. .Per quod Deus indicare voluit, difc. x, l.In D. I * fun&orum celebratur, lacus cujusdam fit quod Anpgeli,utpotequi non fünt viatores, nec in ftatu merendi conftituti, opera fatisfatto- mentio,qui ad lacum Leonum, in quem Daniel pro jectus fuit, alludit: diciturenim: Zi/era ria pro illis animabus offerre nequsquam pof- eas deore leotiis , &* de profundolacu: Et certe fint,, cum hoc folu " nos pertineat ,. ipfi ta- exomnibus facrz fcripturaelocis, ad vivaciter menpartibus fuis non defint, utpotequi inbe- nobis defcribendum animz alicujus in flam- neficium illarumanimarum corda fidelium ad rbis illis purgantibus detente ftatum aptior, hzc fuffragia ferenda pro virium füarum pof- fibilitate movent &infpirant. magisque propria hac lacus figura alia feligi M non poterat. Enim veroRex Babyloniz per. lI. Rupertus Abbas pre quavis alia figura Rupertus mifit ,. ut Propheta Daniel, licet ipfi füummo Cherubinuin confiderar, adingreffum terre- Abb.l.3. d ftris Paradifi collocatum, a quo gladio flam in t ene. N , amore deditus effet, inpredictum lacum pro- 32. jiceretur, avidis ferarum illarum faucibus ex- meo & verfatili homines arcebat, dicente fa- " k cro textu: Collocavit azte Paradifumvolupta- P onendus, atqueab iisdem devorandus; per- mifit,inquam, vel invitus, proutex verbis illis tis Chberubznum, C? flammeum gladiuta, atque verfatilem: dicitque przdictus Rupertus Ab- colligicar: 44P2it Rex in domum fuamy, & dor- ilem mivit incenatus , cibique aen fuut allati coram ibas ,'«Flammcum gladium, atque verfat h] Y ) ante » & -7fFHMMs(ïXXZ'PWægümdmwfl 929 ante Paradifum effe collocatum,ut.quicunque debuerunt, donec confpeQturegio dipni effi- deinceps admittendi fünt illuc , tranfeant per cerentur, quanto convenientius eft, at anima éxaminatorium igaem. Obfervandum porro mundetur & purificetur, ut fitnon habens ma- eft, hunc Cherubinum cum gladio illo lam- cülam, neque rugam, prius 1 ineo ibidem non fuiffe collocatum ad arcen- quam in conípe- &u Regis gloriz compareat ? - dum ab ingreffü Paradifi homines , nifi po(t 'IV. Nefcio, an paradoxum (it, dicere, ig- Tbid. dif'&.' rpeffam innocentie & juftitiz originalis ja- nem Purgatorii poenofiorem effe igne illo; ?- ^-4- haj b ram; utper hocinfinuetur, quod pariter quo puniuntur damnati. Porro Ariftoteles in ignis purgatorius nos ab aditu in Paradifüm caeltopinione, quod flamma a&ivior & vora- cceleftem excludere nequeat , nifi quando no- cior fit in fümmitate, quam in fundo, cujus di: ftra culpa innocentiam ami(imusbaptifmalem, &i veritate füppotita dici poffet ; ignem Pur- Quzrendüm porro occurrit hoc loco, quo ga'orii acerbiorem effeigneinferai, hicenim myfterio Deus ex omnibusnovem Angelorum eftinfimus, id eft, in centro; ille veroaltior choris potius Cherubinum elegerit, & noa ali- efl, circa valtam illiasglobi terreftris fuperfi- quem ex Poteflatibus, vel Dominationibus, ciem: Ad idem probandum alia quoqae ad- velSeraphinis , qui ad hoc munus magis apti duci pof'et meliorratio: quia Juftitia Dei re- fuiffe videbantur, eoquod prae nimio amoris probos punit citra condignum: at vero ab incendio fcintillarent ; &arderent? Refpon- animabus purgantibus eadem Dei Juftitia detRupertus; Rede Angeli, qui hujusniodi fümmo.cum rigore & punGualirate fatisfa- przfant, Cherubin, de plenitudine (cientiz Gionemexigit. — Von exzes zudey - douec veddas vocantur; ipfi namque judicandiplenam ha- noviffmum: quadronteim , quia ex toto rigore Lj bentfícientiams fciunt enim, quid in libro cu- p ftitig'in Purgatóorio fecundum ,mcnfu-raxllgx * jusque noftrüm fcriptum fit, & in noviffimo re* prafcriptam fatisfacere debemus. ? citaturi funtlibros illos, de quibusin Danicle V. Job aliquandointer alia queftuseft: z Teftuli. : fcriptum eft: Zudicium fedit, & libvi aperti amavitudinibus movatur oculus tieus :: de ocu- de patien- funt. Beneeuiam habentmemoriz traditum, loqueritur, inquit Tertullianus, quitotüsin'* quid boni aut mali gefferit quisque noftrum. tormentis pofituseft. At vero ex quorot:m JFlammeum Cvyc. per ignem tribulatio & e- ipfius corpus vulneribus e vermibus exefis fau- rumn« hujus vitz denotantur, quia Deus tan- cium fuüerit, mirum eft,- quare de (olo oculo fuerit conqueflus. Omniaintgura; Reprz- quam aurum in fornace probavit ele&tos: qui autem peccata per adverfitates patienter to- fentabat namque fob quandam in Purga:orío conftitutam animam, qux tam«t( atrociffimis leratas non purgant, neque ullos contritionis & amoris füper omnia actus (qui pariter per & innumeris abforbeatur dolor bus,fpecialiter ignem figurantur, de quo dicitur: Zgnem veni tamen ex oculo affligitur, id eít, ex quo, quia sittere in terram) in hac vita excirant, illis Deum videre non poffit. Unde continuo opus eft, ut per flammas purgantes pertran- ait: Quaudo veniam, £? appavebo'ante facdem feant. G/adzum, Porro gladius juflitiz fig- Dei? Omnes quidem aliz poens tolerabiles num eft; Ju/us Dominus,er juffitias dilexity fant, at vero poena damni omnes alias excedit. equitatem vidit vultusejut. — Et ideo Deusin- Tametfienim animapurgans de gloria,quz in difpenfabilem condiditlegem, quod nulla ani- clara Dei viione conGiftit, certiifima (it & fe- ma vera filiorum liber tot ves t e perfrui poffit, nifi cüra, attamen exilla gloriz dilatione longum E yius debitis in hac przfenti vica contractis qvendam & poenofilfimum fuftiner infernum. lene fatisfecerit. Ferfatilem : per hoc; Nam,utS. Antonius ait, animaa corporis gra- quod enfis hic lammeus verfatilis fit , Deus vamine feparata, tunc intelligit Deum fums indicare voluit, poenam Purgatorii amovibi- mum bonam, & quod ad illud adipifcendum lem effe , non vero item poenaminferni, ubi eflcreata; & quiaimmediateipfümfüummum nulla etredemptio. Advertenda quoque elt bonum poffideret, fi non effet in ea impedi- alia quzdam notabilis circum(ítantia, fcilicet mentum, Duplexigiturtormentum animum quod facertextus non dicat: Huncgladium, cruciabit, fcilicechec dilatio impa ienti(Tima. huncque ignem in manibus Cherubini fuiffe fe cum Deouniendi, innumerisaliis purgantis pofitum,fed potius ita babear: Collocavit ante ignis poenis conjuncta; & remorlíüs vermis Paradifum. Cherubim ; & poftea feparatim voraciffimi ,. quo corillius continuo roderur, fübdat: E flammeum gladiumy atque ver[ati- eo quod Deum adeo erga f& beneficum offen- Jem. derit: id quod tunc per lumen fibi infufum, Quia Angeli nequaquam poenarum no- ftraram miniftri fünt: quin potius in utilita- perque vivacem a pprchxcnfion:em evidentius tem noítram fideles devotos inftigant, utani- cognof(cet. mabus fuffragia porrigant , quamdiu ibi fünt VI. Sacer textus de Abfolone referr,quod, Manfi detenta. Et ideo antiquus quidam interpres cum interveniente Joab, in gratiam D:vidis 'fc 3 .e 39 V'erfatilem confiderans, inquit: Gladius ver- pa'ris fvi reftitutus effet, jamque eumab exilio fatilis dicitur, quia poteft removeti. revocari juffiffer, cam hoc tamen pacto , ne Manfi IlL. David Rex Legausillis , qui ab Am- ante faciem füam compareret (Jevertatur 77 tb diíc, r. Y monitis adeo indigne traCtatifuerant, przce- dormum fuam, faciem autem meam uon videat) l D. 19, adeo contriftatus fuerit ex eo, quod patris; pió ne coram facie fua apparerent inregia, fed manerent in Jericho , donec creícerent quem exafperaverat, faciem videre prohibe- barbz eorum, id e(t,ut Gloffa exponit, donec retur, ut poenam hanc veluti clavum cordi digni habeantur przfentia füi regis; quod fi füuo infixum fenferit, unde in hasce prorupic voces: Obfecro evgo, ut videam faciem Regis: igitur hi Legati citra ullam ipforum culpam quodfi snemov. eff iniquitatis tuea ,-occid.et mé. tam indigne tractati , aliquamdiu exípectare Videre Yyyyy 3 f 930 Bililz'-otl?ecæ Manualis Concionatorie Videre igitur faciem Davidis, potiorem afti- tantopere exulcerabat;: qui prefentem babe- batfratrem tam vehementer expetitum ? .Re« mabatgratiam, quam vitam commodam age- re. At vero finiti ad infinitum nulla eft pro- fpondetS. Ambr.1. de Jofeph. c. 10.. Torque- bantur vifcera ejus, quia complectendi ejus; portio. Faciesetenim Dei glorificat, omnes- queanimas, quz in coclofunt, beatas efficit, quem defiderabat,liberras differebatur. Ratio flatusnon permittebat,ut füb id tempus fui er- & bonumquoddam infinitum conciliat, cum beatitudo fit ftatusomnium bonorum aggre- ga fratrem affe&tus fignaederet , cum econtra amor plurimum foliicitaret, ut illam fuavi gatione perfe&tus:- Econtra vero in Purgato- rio degere,: non folum eft pati peenas inferni complexu ítringeret, nec fui nefcium relin- queret , .denique etiam luculentis fignis fibi quoad fenfüm , verum etiam peenam damni fuftinere, licet folum ad tempus., At vero chariffimum amantiffimumque demonftraret. Cumque illum coram habere , nec gaudere il- ' ex aliapartequia animzeilla fecurz fünt, quod tandem aliquando coram facie Dei (int com- lo, utioptabat, poffet, idcirco torquebantur vifcera ejus, hzc illi lethalis anxietas erat; pariturze, hec tam immeufi boni dilatio tan- to plus illas cruciat, quanto boni hujus infi- nec enim alia tam eft crudelis ,. quam frui non a niti confecutionemardentius fufpiranc ; Nam poífe bono, quod proximum habeas. fpes, quz differtur, aflligit animam: unde X.lvit coclorumRegina invifum cognatam Ibid. ficut juxta proportionem fpci creícit & auge- füuamElizabeth,quz profandiffimz humilitatis turafflitio, confequens eft, quod, cum aüi- exercitatio fuit.. Dumteóta fübir, utDceo focta jdft inz Purgatorii pro objecto fpei fuz bonum erat, gloriamque coclorum acterrecaftiffimo £om aliquod habeant infinitum, de quoaliquando uterogeltabat, ita vix dulcem amicamque fa- lutationem Mariz Elizabeth audivit, quando anim confequendo fecurzexiflunt, infinitam pari- ter füftineant poe exultavit infans in utero ejus, quando Jóannes - tionis. P nam Vc':!c d,'il'at-io'nc. con*fccuj á intra maternam alvum fub(liit. : Hos faltus fa« Tbid. . VII. Ifraelite, qui in Babylonia d .ö;ine- cri Expofitores volunt fuiffe indicia & effectus bantur, captivi, lamentabaptut dicentes : notitiz hofpitis,qui illiadvenerat. Quid vero Super flumina Babylomis 1ilic fedimus , C? ffe- fignificare voluerit infans Joannes,quandoSal- vatoris fui certior factus intra maternorum vimus. At vero cur juxta flumina illa feden- tes plorabant? num forte quia luto immerfi vifcerum clauftra faltibus lufit;taliaque indicia erant? vel quia incavernis fübterraneis deti- edidit ipfe nondum editus ? S. Joan.Chryfofto- nebantur? aut vero quia pedes eorurh com- mus in explicationeiftius verbi: exu/avzt ; pe» Ihi pedibus, manus vero catenis vindtz erant ? culiare aliquid fcribit, dicens: Tanquam inju* veldenique quia in humeris füis immenfa co- ftam cuftodiam quatiebat matricem , in clau- ftra nature infültabat calcibus & claufis labiis gebantür portare pondera ad muros Babylo. nie reflaurandos? Nihil horum illos ad fle- Vociferabatur figuris,tali matri dicens : Injufte tum permovebat: quidergo? hocfolum, cuzz facis,o mater,quz tardas Prophetam, geftasin i recovdavemur. tui, Siom. Omnia in.figura utero przcurforem Chrifti Regis , Martyrem contingebantillis. Cun&tanamque exceffiva flringis.Hzcex illo Metaphraftesapud Surium tormenta corporalia tanti non faciebant,quan- 24. Jun. Utavescaveis inclufz,& angufti car- tihocunicüm , quod fcilicet fe tam procul ab ceris impatientes,omnia pertentant,fi qua for- Hierofolyma pofitos effe recordarentur. At te in liberum evadere aerem contipgat: Ita 5ji vero quznam terrenam inter & cocleftem Hie- Joannes, quod ufüs linguz negabat, toto cor- pe rofolymam eft proportio? Ad hanc Propheta poris geftu, & fubfültatione fatis indicabat, ti regius fuüfpirabat, dum inquit: Quazdo ve- quam invitusillis materni corporis circumfícri- uiam £? apparebo ante faciem Dei? fuerunt bereturanguftiis, & quam vehementer prodi- sibi lacryme mee panes die acnocle , duim di- reinlucem cuperet. Sedillud in vetbisJoannis citur tmibi quotidie: ubief Deustuus? expendendum;quod marri velut dixiffe ferturz S. Bonav. VIII. S. Bonaventura ait: Plus fatisfacit Martyrem ftringis. Unde vero nafci potuit bu deS.Laur. hic homo valde modica pcena voluntaria pro Martyrium Joannis , aut quis carnifex mortem Q » Io t peccatis affumpta, quam ibi permaximam ;; fi- illi inrauterum parare , & adornare matris? vequiaibi eftinvoluntaria, fivequia, fiibi eít Quis carnifex,diciss quis tyrannus ? Non alius voluntaria, eft tamen ratione ftatusimmerito- quam vicinitas boni propinqui. Itaque bene ria, nulla laude vel przmio digna. 'Timeant dixit Joannes: Martyrem ftringis, nam ad ma- igitur peccatores hunc ignem, qui nihil relin- num habere Deum;necillo frui pro voto poffe, quitintactum, vel nihil penitus impunitum, hoc eft effe martyrem, &grave aliquidpati; five verbum fuerit permodicum, íive opus nec enim crudelius eft tormentum ,. quam ha- inutile, five quid modicum in corde pec- bere bonuüm coram, nec poff illo gaudere. catum: unde dicitur: Quwzs ffabzt ad viden- XL.Anxia,& faucia animoSponfa dulcem &fIbid.- du eusn ? amabilem Sponfurm perquirebat , qui nonnun- Did. Nyff, IX. Abierunt in ZEgyptum Fratres Jofe- quam(ut fincerior puriorque Sponía fuz amor $. 2. infer. phi,comitemque habebant Benjamin,quod Jo- evaderet) faítidia illiadferre quazedam folebat; 2. poft fephiditaprzcepiffet. Erat Benjamin Jofephi om. I. poft quz gratiores ac jucundioresip z fuavi« uterinus frater. Cumque illum coram vidiffet, tates accidunt: /z/e&u/o seo (in quo cafte ac Quadr, percontatuseft, num frateripforumeffet: ut dulciter conquiefcere confuüevimus) per zo&es audivit effe, commota fuerunt vi/ceva egus fu- quafivi,quem diligit animamea: quefroi ilum, per fratre fuo , inquit fcriptor Gen. 43. v. 30. &2 non inveni. Aitilla Cant.3. v. 1. Difcefferac quod LXX. tranftulerunt.. Torquebantur vif- fcilicet Sponfus a molli ftrato, ubi illum Sponfa indagabat. . Gilberti Abbatis obfervatio eft, ceracjus. . Quid vero illqd, quoq animum ejus nun- 931 Titulus CXXI. Eurgatoriwn, nunquam rhaïorcs animi anguítias päfi'am nus Domini tetigit me; non enim utraque fponfam, quam hac vice & occafione. Cujus manus, nempe zternitas & acerbitas poena- rum , fed una duntaxat temporalis poenz hanc fübjicit rationem: Nemo enim, quod ardenter quzrit, nou anxie caret ; tantoque eos tetigit. cumulatiora anguflia, (i vicina fpe jam jam- Vl. S. Gertrudis vidit animam quandam L.a. in fin. non potuiffe communibus ecclefiz fuffragiis c. 19. que apprehenfura fraudatur. Proxima erat Íponfa delitiofo fponfi le&o, in quo caftas ho- juvari, donec aliquantulum purgata , Deo neftasque voluptas captare folita, quas tunc miferante, deponeret onus culparum, fcili- illi, ut merendi copiam majorem faceret, cet inveteratarum , ab ea priqs negle&a- rum. fponfus negabat. Hoc vero, aic Gilbertus, fuit pati cumulatiore anguftia atrociores cru- VII. B. Maria Magdalena de Pazz. in ra- Vit, p. . ciatus; habere enim vicinum bonum, nec ptu dicebat, omnia tormenta, qua patii funte. 13. eo frui poffe, poena quadam posnarum eít; & Martytes, fuiffe tanquam amoenum horrum tormentorum tormentum. refpectu eorum , qua infligu torio. s nþuþ in purgae $. XIII. 5' XIVI MISCELLANE A. AUTHORES. Veritas. I. ucas Pinellus de altera vita a c. 25. 1. 1. Deffeus inl. Tr es in orbe principes religiones fünt, usque ad 30. commem, & omnes pro mortuis curam gerunt. anim, 1. Judaica, qus fuum Mahofor, libellum pre- II. Diony(ius Carthufianus de noviff. l. 3. a C. I4. usque ad 34. - catorium ,. paffim precibus pro defun&is im- fordus in tract. de miQ pletum habet. 2. Turcica, quz pariter pro IlIl. Jacobus Mont mortuis orat : & reverenter adimodum de iis fericordia animabus preftanda. AN. Seelenbüif Mattini de Roa. loquitur,. alitque fex mille lampades ante fe- V. Herolà Georg Georgii Rauch. pulchr um Mahometi in urbe Mecha. 3. Chri- ftiana, de qua conftat. — Soli hzretici miferi- VI. Nicolaus Lancizius opufc. 6. c. 10. & 11. cordiz expertes (ünt, ad quorum fepulchra cum cantetur tantum & przdicetur, periit VII. Cafparus Taufch in Matre dolorofa cum fonitu memoria eorum. p 3. c. 7. per aliquot SS. VIII. Jodoeus Andries tr. de purgatorio; Ibidem. II. Etiam Ethnici mortuos colendos cenfue- runt. Hinc Albani cum mortuis fepeliebant, IX. Philippus D'Outreman. p. . Padagog. C. 19. & 20c. z quz cariffima & pretiofiffima fuerant, & Ci- X. Laurentiu s Beirlinck in theatro vitz cero fcribic, primum ad pietatem gradum effe, humanz. V. eodem. eorum, qui ante nos vixerunt ; meminiffe. XReg.14. [II. Abfalon biennio exulare juffus eít ab XI. Matthias Faber in comm. anim. c. 1. 2» 3. 4. 7. in au&. them. 4. in fefto S. Jo. Bapt. aula patris, tametfi David omne ei peccatum remififfet ; ita licet culpa quibusdam morien- XII. Henricus Engelgrave in commem. Fid, Defun&. tibus remittatur, manet tamen poena in pur- XIll. Jofephus a Jefu Maria in Legato ani- atorio exfolvenda. marurm. 1 Epift.2.,i 1V. Cum Princeps Radzivilius 'furcam XiV. Stimulus quotidianus Hieronymi peregr. Je- quendam aviculas captas dimittentem inter- Meazza. tefol, rogaret, cur id faceret? refpondit is, fe cre- dere, merito hujus operis animas propinquo- XV. ]oCons Hautinus in Lytro anima« rum faorum nonnihil füblevari. rum. XVI. Laurent. Kepplerus in fubfidio ani- marum,. i . Qualitas. Baffeus in. V, Re&e clamant animz purgatotii: Mi- XVII. Heilfame Kurzz»eil die Seelen zu fifcbeny commenm, feremini mei faltem vos, amici mei, quia ma- me Authore typo commiffum. anim. TOMI SECUNDI FINIS..- ( "— — — — N EEl TRURTUUNUETUNT RUT TT MURU W UT E TETUUN RUTRUETIIT R T ETE E E E s ..awu.llflä. — X - - P TET T j " r v* ^ x p PT n—^——————— — — —— — - CR — — iicun s uT —— ia - — — —— —— —— in—— —— — —— —— —X — EEE EEE — MMERUIUERTT: i : um - R Ws E x SeS " m - - um TT [* P d — —— T - —— —|Á———— P ia " E . N * RH DEHPERBIMAPSESRBIR LL . LA ER o RU L i -— MMUENMRARHRDERUIUMURO MR utatut ii sst 5 r — TEU rrenmrsnenceeseram m at — x E z z x pape H uh. - - X - 4 z A - 1. x " - - P j $ 1 3 ETE : * * v A ..»w d 7 . us 2 T UOH du M 7 7 ^ 33 s . A L E m / 7 M : m C A A - "m p s * 32 * 8b 3 i ï T a e E äc E a A n [ E 2 A L t d ."» z r.d [ À E $ ä/æ d $ J ? ; W f ä 3 & la( LO Á ï.'? g 3 Z5v d 5 ,L» li D 3 u 2253 o i & :gä*ï- r M 2 v 7 E - E $ hY LA * "- B. 6 Ed u g j « S bis e m L OR pcos p EX y: -D Kä d vtk, g | m " L T ii MUET x P. D x ov u 71 PA T ä : i )X- v » 2 9* d a, D "à ; d x o x D d CM AÉ ä & V W g "3 " K L e i i as i » Ya 0: L) LU B d« $ - d TA 9 2 "- & $ p e D m &qo é ! NX 2V od d * a L 0|]:8 3 ä ) V. : £ r 3 d ». " ] N ä, | at t £. 1 L. t N -.:ä?q- & N ^ Es ) L e * Vs ä J & E av ä j Y* - h x c€ w & s e " Á L s j t $i .- a 3 [ '/æ Q A. VurnN e À A W n A * X 27 d l N ? $ e m 9 A. " 2 * äl' r F $ ! aau J pX u i l V p * de * E^ u ä' & X n O.5 T 9 4* ä. s. EOR 1) * : $ 2 , X 1 bj / ET * 2 N 2 d j* 216 .Q Nä E 21 UG L F 2* j : * e "* a of i. * d z. * j : r * d ee D A u AN fä: ä 1 O. & a N u "ES [9/ L a s. 5 N E d ,*4, N x " f s us d j d ^ 37 —— * 6£4 : 7j J* Af x - À » : "s a u - [j N * n l N $. H D 3 a^ o [ . . LE 7 V o m £F J d "w » i/ 7 *Iix* $. yf EUA ? s M N NSTS ;,*y d Y Ls BP u, . I DP Eu quiE- o m d » $P » æ«. h * uart 3 2 d J a 30; * Vi d z » » d J " ol U ; U jj þ/ EC " A E Á* As 25 133 B D. [ í 9 (j i E HES DP — A A ,ä . A J* E. E (s 3 L . Dd 9 &^ rsd E *-"ä'*,*i m u l; d & . e [ Pb 4 : n t D 19 j F d ojs Y t p SN, 7 A : ïä Ó 1 4 w * E w* R b » u [ ul d & A a » Pa Wa » ^ RY zP s A m i 3»^ ; N b djs (s XY Y ** (e Ms ) NG N 9 f ^ z s . $s. T u * 1 [ 2 TW i E A MAm WE ab z " hod " v $l wïx ? 2 f * Jam 2 " -"?'*; B r : 9 3 h " die f , * 4 * xv 2 v ^ ^s . i l A dH i E Wi z INSTRUCTISSIMA V RRR EEE EEE BIBLI. I-IEC U MANUALIS- T Ls S CONCIONATORIA, R T IN QUA VierFarbSelector Standard* - Euroskala Offset VIRTUTIBUS, VITIIS, SACRAMENTIS DE a NOVISSIMIS , ALIISQUE SlMILIBUS MATERIIS IN ECCLESIASTICA —— CATHEDRA TRACTARI SOLITIS, -a Balance Q COPIOSA ET SELECTA PRO CONCIONIBUS, EXHOR TA TIONIB US. I20 E r ALIISQ UE SPIKITUALIBUS INS TRUCTIONIBUS MATERIA, O d NEMPE «DEFINITIONES DIVISIONES, SENTENTL/E SS. SCRIPTURZE, & SS. PATRU -u - HISTORUE SACR/E & PROFANJE, SIMILITUDINES, MOTIVA, MEDIA, DOCTRIN/E ASCETICZE Focus CONCEPTUS PRJEDICABILES, MISCELLANEA, AXIOMATA, & PROVERBIA, & TANDEM LOCA AUTHORU 1 FUSIUS DE TALI MATERIA TRACTANTIUM, EX OPTIMIS QUIBUSQUE AUTHORIBUS, SINGULARI N 14 DELECTU ET INDUSTRIA COLLECTA , FACILIQUE, ORDINATA, ET GRATA METHODO -u DIGESTA PROPONUNTUR. ää — M 1 OPUS . L —— OMNIBUS ANIMARUM PASTORIBUS, NECNON DIVINI VERBI PRECONIBUS ET VI T. dSCE TICZE STUDIOSIS IMPRIMIS UTILE, € AD LEVANDOS CONCIONUM LABORES ACCOMMODATU, 7: CUI PRAEETER ALIOS INDICES COPIOSUS INDEX CONCEPTUUM BREVIUM PRO CONCIONIBUS K 11 IN DOMINICIS ET FESTIS INSTITUENDIS ADQ'ECTUS EST. J 10 — ï» äBä?äO NOVKSSäMA 1 HULTIS ERRORIBUS PURGATA, ET QUAM PLURIMIS HISTORIIS MEMORABILIBUS, NOVISI— QUE TITULIS PERUTILEM MATERIAM CONTINENTIBUS ADAUCTA. E H OPERA. &€ STUDIO R P ']FO B ILAR ]LO]H[N]ER S J I G F TOMUS Il. Es CONTINENS E Lirrnas I, L; M, N, 0, P. llllllllll IUI & l pv rE ls sf PERMISSU SUPERIORUAM. 0.--- 0.4-'! '-.—N p pesnen J—-—.N 9 r " n MAT La L UA Afo, a 4 ao f0 LL 19 T WE L NÓ — . LAX N a d ETE TLABIN aTM E ais SET- t r m afo, — af5 — sLM — 5 — 99 ) AUGUSTJE VINDEL. ET OENIPONTI J) Copyright 4/1999 YxyMaster GmbH www.yxymaster.com Suuperisus JOSEPHI WOLFF. xpccLxxri